cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hatshepsut
Morte de Hatshepsut
Os golpes que sufriu Hatshepsut en torno ao ano 16 do seu reinado foron tan grandes que a partir de entón a raíña retirouse parcialmente do cargo e o outro rei, Thutmose III, comezou a tomar as rendas do goberno. Ao parecer, a ambición de Hatshepsut era aínda máis grande e non estaba satisfeita con ser ela soa "faraón", senón que se propuña inaugurar unha auténtica dinastía feminina de reis, e por esa razón declarou "Herdeira" á súa amada filla Neferura. A morte da princesa foi tan repentina e favorable a Thutmose III que hai quen pensa que foi intencionada, e que conseguiu o seu obxectivo: derrubar á raíña-faraón. miniatura|200px|Thutmose III, correxente e sucesor de Hatshepsut. Hatshepsut acabou por morrer no seu palacio de Tebas tras un longo reinado de 22 anos, abandonada por todos. Ignórase a idade da súa morte, pero supomos que debería oscilar entre os corenta e os cincuenta anos. Ata agora non se sabía como morreu exactamente, se foi morte natural ou durante un golpe de estado liderado polo seu fillastro, pero hai que dicir que Thutmose III era virtualmente o único rei, e que Hatshepsut retirouse da loita.
A súa tumba definitiva atópase no Val dos Reis e está catalogada como KV20. Alí existen indicios que mandou ampliar a tumba do seu pai para ser utilizada tamén para ela. O amor e a lealdade que a filla profesou ao pai tivo que ser tan grande que quixo permanecer xunto a el toda a eternidade.
Á súa morte, Thutmose III converteríase nun gran faraón, que, emulando ao seu avó Thutmose I, realizou numerosas campañas e ascendeu a Exipto ao rango de superpotencia mundial. Pero xamais o logrou sen a preparación á que o someteu a súa colosal tía-madrastra. Nunca lle perdoou asumir o trono: borrou o seu nome e o de Senenmut dos anais e fixo seu o fermoso templo de Deir o-Bahari, e simulou que o seu reinado era continuación do do seu pai, obviar o de Hatshepsut. Mais, a pesar desta terrible acción -que condenaba á raíña-faraón á morte e o esquecemento eternos-, a gran personalidade de Hatsehpsut, a muller que máis tempo estivo sentada no trono dos faraóns, sobreviviu ao seu castigo e aínda hoxe segue cativándonos desde máis de tres mil anos de historia.
A momia da raíña
A momia de Hatshepsut foi presentada ao público en xuño de 2007, logo de longos períodos de incerteza acerca da súa correcta identificación. Zahi Hawass, Secretario Xeral do Consello Supremo de Antigüidades en Exipto, asegurou que se trataba do descubrimento arqueolóxico máis importante desde o achado da tumba de Tutankamón, en 1922. A momia puido identificarse mediante a análise dunha moa da mesma. Así se confirmaba a teoría de Zahi Hawass, quen afirmara previamente que a momia era da raíña faraón, cando nun principiou confundiuse coa momia da súa ama de leite, enterrada xunto a ela. Ambas as momias foron descubertas na tumba KV60 do Val dos Reis. Este sepulcro foi construído pola propia Hatshepsut destinado á súa ama de cría, á que profesaba un gran agarimo, a dama Sitra, e nel acháronse os corpos dunha muller duns corenta ou cincuenta anos e dunha anciá obesa de máis de sesenta anos, que presentaba a peculiaridade de ter o brazo esquerdo dobrado nunha posición claramente de raíña. Foi entón cando se empezou a pensar que dita momia pertencía a Hatshepsut, dada a anómala posición do brazo. Iso xeraba múltiples cuestións, ¿como querería enterrarse esta muller, como unha gran esposa real ou como un faraón, cos dous brazos cruzados sobre o peito? ¿Permitiría Thutmose III que a súa madrastra fose enterrada na posición típica dos reis?
Antes da verificación da momia xa se descubriu o fígado momificado que con toda certeza pertencía a Hatshepsut, xunto ao fígado estaban os intestinos e un molar cunha soa raíz, esta peza foi a clave para a súa correcta identificación, a caixa de vasos canopos foi achada no agocho de momias reais da tumba de DB320. O cal fixo pensar orixinalmente que o corpo de Hatshepsut achásese entre algunha das mulleres anónimas de DB320.
Cronoloxía precisa
A cronoloxía que se observa a continuación foi elaborada a través da simbiose doutras, principalmente baseadas nas datas das distintas listas rexias que foron utilizadas tanto na Historia de África de Cambridge como na Enciclopedia da Historia Africana e na Nova Enciclopedia de África. A vida, obra e morte de Hatshepsut se desenvolveu da seguinte maneira:
Hatshepsut na literatura
O interese que espertou Hatshepsut na sociedade moderna é innegable, e as posicións respecto dela que teñen arqueólogos, historiadores ou simples lectores non poden ser máis variadas. Hatshepsut áchase na actualidade convertida nunha maquiavélica usurpadora, nun animal político que non retrocede nada con tal de satisfacer a súa ambición, nunha muller que tivo que elixir entre o amor e o seu reino, nunha amante da paz ou nun modelo feminista, ou todo isto a un mesmo tempo, dependendo da persoa que opine acerca dela.
Por iso, non é de estrañar que exista un amplo abanico de libros dedicados a Exipto, ao Imperio Novo ou ata a ela por completo nos que existan todos os puntos de vista posibles, e máis. Tampouco falta a súa presenza nas novelas, que adoitan pintala como unha bela e ambiciosa muller que viviu unha vida digna de ser recordada, xunto a Thutmose I, Thutmose III ou Senenmut, para algúns un faraón sen coroa. Sexa como for, é indiscutible o encanto que emana de Hatshepsut que só pode compararse ao que rodea a outras grandes figuras da civilización exipcia como Akhenatón, Nefertiti, Tutankamón, Ramsés II ou Cleopatra.
Salpurido, Zarracós, A Merca
Salpurido é un lugar da parroquia de Zarracós no concello ourensán da Merca na Comarca da Terra de Celanova. Tiña 20 habitantes no ano 2012 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 11 eran homes e 9 mulleres.
El método
El método é un filme italo-hispano-arxentino dirixido por Marcelo Piñeyro que foi estreado no 2005.
Sinopse
Sete aspirantes a un alto posto executivo preséntanse a unha proba de selección de persoal para unha empresa multinacional nun rañaceos de oficinas de Madrid. Entre eles, as personalidades máis dispares: o triunfador, o agresivo, a muller insegura, o crítico, o indeciso. Dende ese intre, e nun clima de tensa combatividade, a inseguridade dos participantes converterase en medo e dúbidas, e estes á súa vez nun estado de paranoia xeral onde os participantes se preguntarán se están sendo observados por cámaras, ou mesmo se entre eles podería haber un psicólogo infiltrado que xa os está a examinar.
Waking the Fallen
Videografía
Durante o "Warped Tour" de 2003, grávase un vídeo para a canción "Second Heartbeat". Como segundo single, publican un vídeo en vivo para a canción "Unholy Confessions" o 6 de marzo de 2004, mais o son do vídeo non é en directo senón que é dobrado. Segundo comentou o vocalista M. Shadows, o vídeo fixérono como presentación por petición do que sería a súa nova discográfica Warner Bros. Records, coa intención de dar a coñecer á banda antes de saír en 2005 o álbum City of Evil.
8 de xaneiro
O 8 de xaneiro é o 8º día do ano do calendario gregoriano. Quedan 357 días para finalizar o ano, 358 nos anos bisestos.
Nacementos
100px|miniatura|Alfred Russel Wallace en 1895. 100px|miniatura|Fanny Bullock Workman miniatura|100px|Antonio Palacios.
Mortes
miniatura|125px|dereita|Galileo Galilei.
Outros
Os 366 días do ano
154 (álbum)
154 é o terceiro álbum de estudio da banda inglesa de post-punk Wire, publicado en setembro de 1979 a través do selo Harvest Records no Reino Unido e Europa e de Warner Bros. Records nos Estados Unidos. Ramificándose aínda máis lonxe do estilo punk rock minimalista do seu traballo anterior, 154 está considerado unha progresión dos sons amosados no seu anterior disco, Chairs Missing, co grupo experimentando con tempos máis lentos, estruturas de cancións máis completas e un maior uso de efectos de guitarra, sintetizadores e electrónica.
154 chegou ao número 39 na lista británica de álbums, a posición máis alta que acadou a banda. Foi editado en CD en 1987 a través de EMI Japan e posteriormente reeditado por Restless Records en 1989. As primeiras edicións en vinilo estaban acompañadas dun EP, con temas que se incluíron no CD de Harvest CD, lanzado en 1994, xunto cunha canción extra adicional. A nova edición remasterizada, publicada por Pinkflag en 2006, non contén cancións extra debido, segundo a banda, eses engadidos deshonran a "claridade conceptual das declaracións orixinais". O álbum chamouse así porque a banda tocara 154 concertos no momento do lanzamento do traballo. Pitchfork listou a 154 como 85 mellor disco dos anos 70.
Francisco Manrique de Lara
Francisco Manrique de Lara, nado en Nájera, en 1503 e finado en Toledo o 11 de novembro de 1560, foi un relixioso español.
Traxectoria
Foi capelán maior de Carlos I, e embaixador seu para facer as paces con Francisco I de Francia. Nomeado bispo, dirixiu a diocese de Ourense entre anos 1542 e 1556, mais non chegou a visitar a cidade. Participou no Concilio de Trento entre 1552 e 1556, e ao regresar a España foi nomeado bispo da diocese de Salamanca. . En 1960 foi nomeado bispo da diocese de Sigüenza, mais faleceu en Toledo antes de tomar posesión Foi soterrado no mosteiro de San Juan de los Reyes.
Metz
Metz é unha cidade do nordeste de Francia, capital da rexión de Lorena e do departamento de Mosela. Atópase na confluencia dos ríos Mosela e Seille.
Xeografía
A cidade posúe tres illas habitadas: a illa Petit Saulcy, a illa Grand Saulcy e a Chambière. As illas están unidas entre elas e á cidade por pontes: le Moyen Pont(a Ponte Media), le pont des Morts (a ponte dos Mortos), le pont des Roche (a ponte das Rocas), le pont Saint-Marcel (a ponte Saint-Marcel), le pont de la Préfecture (a ponte da Prefectura), le pont Moreau, le pont Saint-Georges (a ponte San-Xorge) e le pont des Grilles (a ponte das Rexas).
Metz dispón dunha zona para peóns de 52 000 m².
Golfo de California
Ten unha lonxitude de 1 203 km e a súa anchura varía entre os 92 e os 222 km.
No seu extremo norte encóntrase a desembocadura do río Colorado.
Illas e poboacións
Nas súas augas encóntranse as seguintes illas pertencentes ao estado de Baixa California e administradas polo municipio de Mexicali: Ángel de la Guarda, Montague, Gore, Consag, El Huerfanito, Miramar, Coloradito, Encantada, Pómez, San Luis, Mejía, Granitos, Navío, Pelícano, Alcatraz, Coronadito, Smith, Pond e o grupo de illas e illotes que se encontran dentro da baía de Los Angeles.
Ao estado de Baixa California Sur pertencen as illas de Carmen, Cerralvo, Coronados, Espíritu Santo, Monserrat, Partida, San Diego, San Francisco, San José, San Marcos, Santa Catalina, Santa Cruz e, ao estado de Sonora, a illa Tiburón, que é a máis grande de México, cunha superficie de 1.208 km².
Nas súas costas, os portos máis importantes son Puerto Peñasco, Guaymas, San Felipe, La Paz, San José del Cabo, Santa Rosalía e Topolobampo.
Goza dunha inmensa concentración de organismos microscópicos e, como consecuencia, dunha extraordinaria biodiversidade grazas á abundante luz solar e ás augas ricas en nutrientes. Estes factores, así como as súas augas cristalinas, levaron ao oceanógrafo Jacques-Yves Cousteau a chamar a este lugar "o acuario do mundo".
Estación de Covas
Situación ferroviaria
Está situada no punto quilométrico 275,4 da liña de ancho ibérico que une León e A Coruña, a 402 metros de altitude, entre as estacións de Quereño e A Barosa. O tramo é de vía única e está electrificado.
Historia
A estación foi aberta ao tráfico o 4 de setembro de 1883 coa posta en marcha do tramo O Oural-Toural dos Vaos da liña que pretendía unir Palencia coa Coruña. As obras correron a cargo da Compañía dos Ferrocarrís de Asturias, Galicia e León ou AGL creada para continuar cos proxectos iniciados pola Compañía do Ferrocarril do Noroeste de España e xestionar as súas liñas. En 1885, a mala situación financeira de AGL tivo como consecuencia a súa absorción por parte de Norte. En 1941, a nacionalización do ferrocarril en España supuxo a desaparición desta última e a súa integración na reción creada Renfe.
Desde o 31 de decembro de 2004 Renfe Operadora explota a liña mentres que Adif é a titular das instalacións ferroviarias.
Media Distancia
Actualizado a 18 de xuño de 2016.
Cándido Barros Martínez
Cándido Barros Martínez, nado en Pontevedra e finado na mesma cidade o 23 de abril de 1949, foi un político galego.
Traxectoria
Copropietario do periódico El Progreso co seu irmán Benigno. Secretario da Cámara de Comercio de Pontevedra. Foi correspondente de El Sol en Pontevedra. Despois do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 colaborou con Fernando Lago Búa e co médico de prisións Francisco Bustelo Bustelo na organización dunha trama para extorsionar os presos do campo de concentración da illa de San Simón facéndolles crer que estaban nas listas para “pasear” e que se lles entregaban unha cantidade de diñeiro, influirían para evitalo. Denunciados polo médico vigués José Ramón de Castro Rodríguez, foron detidos o 14 de novembro de 1936, xulgados en consello de guerra o 21 de decembro, e executados en xaneiro de 1937, aínda que finalmente Cándido foi absolto. Finou en Pontevedra o 23 de abril de 1949.
Vida persoal
Casou con Isolina Muíños Búa e foi pai de Emilia, Josefa, Fernando, Olga, Jaime e Julio Barros Muíños (que emigrou a Venezuela).
Construcciones Navales del Norte
Construcciones Navales del Norte (La Naval) é unha empresa vasca con sede en Sestao adicada á construción de buques.
Foi refundado en 2005 nas instalacións de "Astilleros Españoles", «La Naval de Sestao» ou "La Naval".
Castelo de Castilnovo
O castelo de Castilnovo é unha fortificación medieval situado na vila de Condado de Castilnovo, na provincia de Segovia. En xuño de 1931 foi declarado Ben de Interese Cultural.
Encóntrase na depresión do val do río San Juan (afluente do Duratón), entre Villafranca e Valdesaz. Está ben conservado e cun frondoso arboredo.
Descrición
O seu estado actual pouco lembra á época califal, debido ás múltiples modificacións ao longo da historia, responsables da amálgama de estilos arquitectónicos que sobre a fortificación se superpoñen. É unha mestura entre fortaleza e pazo, de planta cadrada, na cal destacan as súas impoñentes torres, tres prismáticas e outras tres cilíndricas, que perden sinxeleza ao estaren adornadas de numerosos balcóns e ventanais, algúns encadrados con alfiz, aximezados, con arcos de ferradura, conopiais e apuntados. Nel pódese ver unha bela mestura de pedra de cadeirado, con ladrillos mudéxares e cachotaría, todo iso rodeado dunha densa vexetación que cobre unha boa parte do edificio. Dentro do castelo existe un patio de armas e varias salas museo, así como unha biblioteca.
Historia
A orixe do castelo está aínda na penumbra. Algúns investigadores atribúeno a Abderramán I, quen o fundaría no século VIII. Outros investigadores inclínanse por atribuírllo a Almanzor no século X. Lamentable non quedan restos desa época tan remota. Nos séculos XII e XIII datamos os arcos apuntados do lado Oeste do Patio de Armas. Posteriormente, fóronse pegando as seis torres: Solaina, Porta e Vella, e máis tarde as do Mouro, Caracol e Álvaro de Luna. As últimas reformas remóntanse aos séculos XIX e XX.
Aloxou os reis de Aragón, Fernando I e Leonor. Posteriormente Xoán II fixo entrega deste ao seu valido, Álvaro de Luna. Á morte deste Henrique IV entregou Castilnovo a Juan Pacheco.
É adquirido posteriormente, xunto cunha grande extensión de terreo ao seu arredor, por Fernando o Católico, creando deste xeito o Condado de Castilnovo para ser cedido como dote para a súa neta Juliana Ángela de Velasco e Aragón, primeira condesa de Castilnovo, en 1557. No século XVI aloxou os fillos do rei de Francia, Francisco I, como reféns, trala Batalla de Pavía.
En 1859 o príncipe alemán de Hohenzollern, o seu propietario, vendeullo a José Galofre, secretario e pintor de Cámara da raíña Isabel II. Foi restaurado no século XIX. O castelo pertenceu despois aos marqueses de Quintanar,quen o venderon a unha asociación hispano-mexicana, chamada Castilnovo S.A., convertendo este nunha gran mansión.
Carlos Folgueira García
Carlos Folgueira García, nado en Mondoñedo o 17 de marzo de 1937 e finado na Coruña o 2 de agosto de 1993, foi un confiteiro galego, máis coñecido co alcume do Rei das Tartas, famoso por ser o creador da Torta de Mondoñedo.
Traxectoria
Na década de 1950 creou a Torta de Mondoñedo que promocionaba en feiras e festas ás que asistía vestido de branco co seu grande chapeu de cociñeiro co escudo de Galiza. Foi o director do xornal La Voz de Asturias o que lle puxo o alcume de El Rey de las Tartas co que se fixo famoso. Nos anos 80 e 90 aparecía en programas como Un, Dos, Tres de TVE e na TVG para promocionar a súa torta.
O negocio familiar foi continuado polo seu fillo Carlos. En 2003 a marca O Rei das Tartas pasou a ser unha franquía de hostalería.
Recoñecementos
miniatura|Cafetería O Rei das Tartas no centro comercial Espacio Coruña. Foi nomeado fillo predilecto de Mondoñedo.
Arabidopsis thaliana
Descubrimento e orixe do nome
A planta foi descrita por primeira vez en 1577 nas Montañas Harz do norte de Alemaña por Johannes Thal (1542–1583), un médico de Nordhausen, Turinxia, Alemaña, que lle deu o nome de Pilosella siliquosa. En 1753, Carl Linné renomeou a planta como Arabis thaliana en honor a Thal. En 1842, o botánico alemán Gustav Heynhold creou o novo xénero Arabidopsis e situou a planta en dito xénero. O nome do xénero procede do grego e significa "lembra a Arabis" (o xénero no que inicialmente a situara Linné).
Hábitat, morfoloxía e ciclo de vida
Arabidopsis é nativa de Europa, Asia, e noroeste de África. Tamén parece ser nativo dos ecosistemas afroalpinos tropicais. É unha planta anual (raramente bienial), que normalmente crece ata os 20–25 cm de altura. As follas forman unha roseta na base da planta, e ten unhas poucas follas adicionais no talo florido. As follas basais son de verdes a lixeiramente púrpuras, de 1,5–5 cm de longo e 2–10 mm de largo, cunhas beiras enteiras ou serradas; as follas do talo son menores e sen pecíolo, xeralmente de beiras enteiras. As follas están cubertas de pequenos pelos unicelulares chamados tricomas. As flores son de 3 mm de diámetro, dispostas en inflorescencias de tipo corimbo coa estrutura típica das Brassicaceae. Os froitos son sílicuas de 5–20 mm de longo, e conteñen de 20–30 sementes. As raíces son de estrutura simple; a única raíz primaria crece verticalmente cara abaixo, e despois produce pequenas raíces laterais. Estas raíces interaccionan coas bacterias da rizosfera como Bacillus megaterium. Arabidopsis pode completar todo o seu ciclo de vida en seis semanas. O talo central que produce flores medra durante unhas tres semanas e as flores autopolinízanse na natureza. No laboratorio, arabidopsis pode cultivarse en placas de Petri, testos ou sistemas hidropónicos, baixo luz fluorescente ou en invernadoiros.
Uso como organismo modelo
Os botánicos e biólogos empezaron a experimentar con A. thaliana a principios do século XX, e a primeira colección sistemática das súas mutacións fíxose en 1945. Hoxe utilízase moito para o estudo das ciencias das plantas, incluíndo a xenética, evolución, xenética de poboacións, e o desenvolvemento das plantas. Xoga un papel equivalente na bioloxía das plantas ao do rato e a mosca da froita Drosophila na bioloxía animal. Aínda que A. thaliana ten escasa importancia directa na agricultura, ten varios trazos que fan dela un útil modelo para a comprensión da bioloxía molecular, celular e xenética das plantas con flores.
O pequeno tamaño do seu xenoma, e o feito de que sexa diploide, fai a Arabidopsis thaliana moi útil para o mapado xenético e a secuenciación; cuns 157 megapares de bases e cinco cromosomas, arabidopsis ten un dos xenomas máis pequenos entre as plantas. Foi a primeira planta da que se secuenciou o xenoma, que se completou en 2000 pola Iniciativa do Xenoma de Arabidopsis. A maioría da versión actualizada do xenoma de A. thaliana é mantida pola Arabidopsis Information Resource (TAIR). Realizáronse moitas investigacións para asignarlles funcións aos seus 27.000 xenes e ás 35.000 proteínas que codifican. A investigación postxenómica e a metabolómica, tamén proporcionaron útiles visións do metabolismo desta especie e de como as perturbacións ambientais poden afectar aos procesos metabólicos.
O pequeno tamaño da planta e o seu ciclo de vida rápido son tamén vantaxosos para a investigación. Como esta especie está especializada como efémera primaveral, foi utilizada para encontrar varias cepas de laboratorio que tardan unhas seis semanas en pasar desde a xerminación ata a formación de sementes maduras. O pequeno tamaño destas plantas é conveniente para o seu cultivo nun pequeno espazo, e produce moitas sementes. A natureza autopolinizadora desta planta axuda aos experimentos xenéticos. Ademais, cada planta pode producir varios miles de sementes. Todo isto fai que A. thaliana sexa valorada como un bo organismo modelo xenético.
A transformación xenética en arabidopsis realízase de rotina, utilizando Agrobacterium tumefaciens para transferir ADN ao xenoma da planta. O protocolo actual, denominado "mergullado floral" ("floral-dip"), que implica simplemente mergullar a flor nunha disolución que contén Agrobacterium, o ADN de interese, e un deterxente. Este método evita a necesidade de facer un cultivo de tecidos ou a rexeneración das plantas.
As coleccións de knockout de xenes de arabidopsis son un recurso único para o estudo da bioloxía das plantas, feito posible pola aplicación de transformación de alto rendemento e o financiamento dos recursos xenómicos. Os sitios das insercións de ADN-T foron determinados por unhas 300.000 liñas transxénicas independentes, coa información e as sementes accesibles en bases de datos de ADN-T en liña. Por medio destas coleccións, hai dispoñibles mutantes insertacionais para a maioría dos xenes de arabidopsis.
Finalmente, a planta é moi axeitada para a análise por microscopía óptica. As plantas novas enteiras, e as súas raíces en particular, son relativamente translúcidas. Isto, xunto co seu pequeno tamaño, facilita obter imaxes de células vivas utilizando fluorescencia e microscopía de varrido láser confocal. Facendo montaxes húmidas das plantiñas en auga ou en medios de cultivo, poden obterse imaxes das plantas de xeito non invasivo, obviando a necesidaded de fixación e corte e permitindo tomar medidas nun lapso de tempo. Os constructos de proteína fluorescente poden ser introducidos por medio de transformación xenética. O estado de desenvolvemento de cada célula pode inferirse da súa localización na planta ou polo uso de biomarcadores como a proteína fluorescente verde, que permiten unha análise do desenvolvemento detallado.
TAIR e NASC son fontes revisadas de diversa información de bioloxía molecular e xenética de arabidopsis, que tamén proporcionan numerosas ligazóns, por exemplo, a bases de datos que almacenan os resultados de centos de experimentos de perfís de expresión de xenes de todo o xenoma. Os stocks de sementes e ADN poden obterse no NASC ou no Arabidopsis Biological Resource Center.
Historia da investigación en arabidopsis
miniatura|200px|Mutante de flor dobre de arabidopsis, documentado por primeira vez en 1873. O primeiro mutante descuberto en arabidopsis documentouno en 1873 Alexander Braun, que describiu un fenotipo de flor dobre (o xene mutado era probablemente o Agamous, que foi clonado e caracterizado en 1990). Porén, ata 1943 a planta non foi proposta como organismo modelo, por Friedrich Laibach, que publicara o número de cromosomas da planta en 1907. Erna Reinholz, unha estudante de Laibach, publicou a súa tese sobre arabidopsis en 1945, describindo a primeira colección de mutantes de arabidopsis que foran xerados usando mutaxénese por raios X. Laibach continuou coas súas importantes contribucións á investigación de arabidopsis recollendo un grande número de ecotipos. Coa axuda de Albert Kranz, estes ecotipos foron organizados na actual colección de ecotipos que ten 750 tipos naturais de A. thaliana de todo o mundo.
Os ecotipos e mutantes caracterizados de arabidopsis serven como material experimental nos estudos de laboratorio, e entre eles as liñas de base máis utilizadas son a Ler, ou Landsberg erecta, e a Col, ou Columbia. Outras liñas menos citadas na literatura científica son a Ws, ou Wassilewskija, a C24, a Cvi, ou Illas Cabo Verde, a Nossen etc. (ver por exemplo ). Obtivéronse e caracterizáronse tamén series de mutantes denominadas Ler-x, Col-x; as liñas mutantes están dispoñibles en centros de almacenamento, dos cales o máis coñecido é o Nottingham Arabidopsis Stock Center (NASC) e o Arabidopsis Biological Resource Center (ABRC) de Ohio, EUA. O ecotipo Col ou Columbia foi seleccionado por Rédei como liña agronomicamente eficiente, de entre unha poboación (non irradiada) de sementes chamada Landsberg que Rédei recibira de Laibach. Columbia é o ecotipo que foi secuenciado pola Iniciativa do Xenoma de Arabidopsis. A liña Ler ou Landsberg erecta foi seleccionada por Rédei de entre unha poboación Landsberg na que se realizaran experimentos de mutaxénese de raios X. Como a colección Ler de mutantes deriva desta liña inicial, Ler-0 non corresponde co ecotipo Landsberg denominado La-0.
Investigación
miniatura|150px|O modelo ABC do desenvolvemento das flores foi ideado estudando a arabidopsis.
Desenvolvemento das flores
Estudouse exhaustivamente a arabidopsis como modelo para o desenvolvemento das flores. A flor en desenvolvemento ten catro pezas ou órganos básicos: sépalos, pétalos, estames, e carpelos (os cales forman o pistilo). Estas pezas están dispostas nunha serie de verticilos en espiral: catro sépalos no máis externo, seguidos de catro pétalos máis ao interior, despois seis estames e unha rexión central cos carpelos. As mutacións homeóticas en arabidopsis causan o cambio dun tipo de peza floral por outra. No caso da mutación Agamous, por exemplo, os estames convértense en pétalos e os carpelos son substituídos por unha nova flor, orixinando un patrón repetido recorrentemente sépalo-pétalo-pétalo.
As observacións de mutacións homeóticas levaron á formulación do modelo ABC do desenvovemento das flores e E. Coen e Elliot Meyerowitz. Segundo este modelo, os xenes para a identidade dos órganos florais divídense en tres clases: xenes de clase A (que afectan a sépalos e pétalos), xenes de clase B (que afectan a pétalos e estames), e xenes de clase C (que afectan a estames e carpelos). Estes xenes codifican factores de transcrición que se combinan para causar a especificación do tecido nas súas respectivas rexións durante o desenvolvemento. Aínda que o modelo se desenvolveuu grazas ao estudo das flores de arabidopsis, pode aplicarse de forma xeral a outras plantas.
Percepción da luz
A proteína UVR8 detecta a luz UV-B e media a resposta a esta lonxitude de onda que dana o ADN.
Arabidopsis utilizouse moito no estudo das bases xenéticas do fototropismo, aliñamento de cloroplastos, e apertura de estomas e outros procesos influenciados pola luz azul. Estes trazos responden á luz azul, que é percibida polos receptores de luz de fototropina. A arabidopsis tamén foi importante para comprender as funcións doutro receptor de luz azul, o criptocromo, que é especialmente importante para o axuste á luz para controlar os ritmos circacidanos das plantas.
A resposta á luz atopouse mesmo nas raíces, as cales se cría que non eran especialmente sensibles á luz. Aínda que a resposta gravitrópica das raíces de arabidopsis é a súa resposta trópica predominante, os espécimes tratados con mutáxenos e seleccionados pola ausencia neles de acción gravitrópica mostraron unha resposta fototrópica negativa á luz azul ou branca, e positiva á luz vermella, o que indica que as raíces tamén teñen fototropismo positivo.
Emisión de luz
En 2000, o Dr. Janet Braam da Universidade Rice modificou por enxeñaría xenética a arabidopsis para que resplandecese na escuridade cando fose tocada. O efecto era visible con cámaras ultrasensibles. En 2013, un proxecto financiado por micromecenado na plataforma de Internet Kickstarter ofreceu enviar sementes de arabidopsis modificadas xeneticamente que “resplandecían na escuridade” aos seus patrocinadores. Espérase que as plantas produzan un feble resplandor.
Posible herdanza non mendeliana
En 2005, científicos da Universidade Purdue propuxeron que arabidopsis posuía un mecanismo alternativo aos previamente coñecidos de reparación do ADN, ao cal un dos científicos chamaou unha "vía paralela de herdanza". Observouse en mutacións do xene HOTHEAD. As plantas mutantes para este xene mostran fusión de órganos, e o seu pole pode xerminar en todas as superficies da planta, e non só no estigma do pistilo como é o normal. Despois de desbotar outras explicacións máis simples, os investigadores indicaron que as plantas "gardaban" versións dos xenes dos seus antepasados de ata polo menos catro xeracións anteriores, e utilizaban estas gravacións de xenes como moldes para corrixir a mutación HOTHEAD e outros polimorfismos dun só nucleótido. A hipótese inicial propoñía que as gravacións podían estar baseadas no ARN Desde entón, propuxéronse modelos alternativos que explicarían o fenotipo sen que fose necesario aplicar un novo modelo de herdanza. Máis recentemente, todo este fenómeno está sendo discutido ao considerarse un simple artefacto da contaminación de pole por polinización cruzada. En resposta a este novo achado, Lolle e Pruitt estiveron de acordo en que Peng et al. observaran polinización cruzada, pero indicaron que algúns dos seus propios datos, como dobres reversións de ambos os xenes mutantes á forma normal, non podían explicarse por polinización cruzada.
Interaccións planta-patóxeno
Ten grande importancia comprender o modo como as plantas adquiren resistencia para protexer a produción de alimentos no mundo, e a industria agrícola. Desenvolvéronse moitos sistemas modelo para comprender mellor as interaccións entre plantas e bacterias, fungos, oomicetos, virus e nematodos patóxenos. Arabidopsis thaliana foi utilizada con éxito no estudo da patoloxía de plantas, é dicir, a interacción entre as plantas e patóxenos causantes de doenzas.
O uso de arabidopsis levou a facer grandes avances no coñecemento do modo en que as plantas menifestan resistencia a enfermidades. A razón de que moitas plantas sexan resistentes á maioría dos patóxenos é por medio de resistencia de non hóspede, é dicir, non todos os patóxenos infectan todas as plantas. Un exemplo no que arabidopsis foi utilizada para determinar os xenes responsables deste tipo de resistencia é o patóxeno Blumeria graminis, axente causal dun mildiu pulverulanto das herbas. Desenvolvéronse mutantes de arabidopsis utilizando o mutáxeno etil metanosulfonato e examináronse para determinar en que mutantes se incrementara a infección por B. graminis. Os mutantes con maiores taxas de infección denomínanse mutantes PEN debido á capacidade de B. graminis de penetrar en arabidopsis para comezar o proceso da enfermidade. Os xenes PEN foron despois mapados para identificar os xenes responsables deste tipo de resistencia a B. graminis.
miniatura|450px|Compoñentes do recoñecemento de patóxenos en Arabidopsis thaliana  Esquema da inmunidade activada por PAPM, especificamente o recoñecemento da flaxelina por FLS2 (arriba á esquerda). Inmunidade activada por efector mostrada polo recoñecemento de avrRpt2 por RPS2 a través de RIN4 (arriba á dereita). Visión microscópica da deposición de [[calosa nunha folla de A. thaliana (abaixo á esquerda). Un exemplo de resposta non hipersensible (HR) (arriba), e HR en follas de A. thaliana (abaixo á dereita).]] Xeralmente, cando unha planta se expón a un patóxeno, ou a un microbio non patóxeno, hai unha resposta inicial, coñecida como inmunidade activada por PAMP (PTI, PAPMP-triggered immunity), porque a planta detecta motivos conservados coñecidos como padróns moleculares asociados a patóxenos (PAMPs). Estes PAMPs detéctanse por medio de receptores especializados do hóspede chamados receptores de recoñecemento de patrón (PRRs) da superficie da célula da planta.
O PRR mellor caracterizado en A. thaliana é o FLS2 (Flagellin-Sensing2), que recoñece a flaxelina bacteriana, compoñente do flaxelo, orgánulo especializado utilizado polos microorganismos para a súa motilidade, e tamén o ligando flg22, peptido que comprende a zona de 22 aminoácidos recoñecida por FLS2. O descubrimento de FLS2 foi facilitado pola identificación dun ecotipo A. thaliana, Ws-0, que non podía detectar a flg22, que levou á identificación do xene codificante FLS2.
Un segundo PRR é o receptor EF-Tu (EFR), identificado en A. thaliana, que recoñece a proteína bacteriana EF-Tu, que é o factor de elongación procariótico utilizado na síntese proteica, e o ligando elf18 utilizado no laboratorio. Utilizando a transformación mediada por Agrobacterium, unha técnica que aproveita o proceso natural polo cal Agrobacterium transfire xenes nas súas plantas hóspede, provocábase a transformación co xene EFR en Nicotiana benthamiana, unha planta de tabaco que normalmente non recoñece a EF-Tu, o que permitía o recoñecemento do EF-Tu bacteriano, confirmando así ao EFR como receptor de EF-Tu.
Tanto FLS2 coma EFR usan vías de transdución de sinais similares para iniciar a inmunidade activada por PAMP (ou PTI). A. thaliana utilizouse para diseccionar estas vías e comprender mellor a regulación das respostas inmunitarias, principalmente a fervenza da proteína quinase activada por mitóxeno (quinase MAP). As respostas augas abaixo da inmunidade activada por PAMP inclúen a deposición de calosa, a explosión oxidativa, e a transcrición de xenes relacionados coa defensa.
A inmunidade activada por PAMP pode combater patóxenos dunha maneira non específica. Unha resposta máis forte e específica en plantas é a da inmunidade activada por efector (ETI, effector-triggered immunity). Esta inmunidade depende do recoñecemento de efectores do patóxeno (proteínas segregadas polo patóxeno que alteran as funcións do hóspede) polos xenes R de resistencia das plantas, a miúdo descritos como relacións xene-para-xene. Este recoñecemento pode ocorrer directamente ou indirectamente por medio dunha proteína gardiá segundo unha hipótese coñecida como hipótese da gardiá. O primeiro xene R clonado en A. thaliana foi o RPS2 (resistencia a Pseudomonas syringe 2), que é responsable do recoñecemento do efector avrRpt2. O efector bacteriano avrRpt2 introdúcese en A. thaliana por medio do sistema de secreción de tipo III de Pseudomonas syringae pv tomate cepa DC3000. O recoñecemento de avrRpt2 polo RPS2 ocorre por medio da proteína gardiá RIN4. O recoñecemento dun efector do patóxeno orixina unha forte resposta inmunitaria coñecida como resposta hipersensitiva, na cal as células da planta infectada sofren unha morte celular para impedir o espallamento do patóxeno.
A resistencia adquirida sistémica (SAR) é outro exemplo de resistencia que se comprendeu mellor nas plantas grazas ás investigacións feitas en A. thaliana. O benzotiadiazol (BTH), que é un análogo do ácido salicílico, utilizouse historicamente como un composto antifúnxico en plantas agrícolas. O BTH, e tamén o ácido salicílico, inducen a resistencia adquirida sistémica nas plantas. A iniciación desta vía de resistencia demostrouse primeiro en A. thaliana, na cal o incremento dos niveis de ácido salicílico son recoñecidos polo nonexpresador 1 dos xenes PR (NPR1) debido aos cambios de pH no citosol, o que orixina a redución de NPR1. O NPR1, que xeralmente está en estado oligomérico (varias unidades), faise monomérico (unha unidade) despois da redución. Cando o NPR1 se fai monomérico, translócase ao núcleo, onde interacciona con moitos factores de transcrición TGA, e pode inducir a xenes relacionados co patóxeno como PR1.
Reprodución multixeneracional
Estanse realizando investigacións sobre arabidopsis na Estación Espacial Internacional pola Axencia Europea do Espazo. Os obxectivos son estudar o crecemento e reprodución das plantas en varias xeracións de semente a semente en microgravidade.
Arabidopsis thaliana en dispositivos microfluídos
Nos dispositivos chamados planta-nun-chip (plant-on-chip) poden cultivarse tecidos de Arabidopsis thaliana en condicións semi in vitro. Espérase que os dispositivos planta-nun-chip xoguen un importante papel na comprensión do guiado do tubo polínico e no mecanismo da reprodución sexual en Arabidopsis thaliana.
Pousa, Sorga, A Bola
Pousa é un lugar da parroquia de Sorga no concello ourensán da Bola na comarca da Terra de Celanova. Tiña 10 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 3 eran homes e 7 mulleres. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010, cando tiña 12 habitantes (4 homes e 8 mulleres).
Gemini 7
Gemini 7A foi a cuarta misión tripulada do programa Gemini. A tripulación estaba formada por Frank Borman e James A. Lovell, sendo a tripulación de apoio Edward H. White e Michael Collins.
Desenvolvemento da misión
Gemini 7 foi a cuarta misión tripulada do programa Gemini. Os obxectivos da misión foron facer un voo de longa duración (14 días), facer manobras cerca da última etapa do foguete lanzador, avaliar un contorno onde poder estar en mangas de camisa, avaliar un traxe de presión lixeiro, servir de obxectivo para a cita espacial coa Gemini 6A e demostrar unha reentrada atmosférica controlada e dirixida cara a un punto concreto da superficie terrestre, ademais de facer ata dezanove experimentos.
Gemini 7 foi lanzada o 4 de decembro de 1965 ás 2:30:03,702 UTC (14:30:03 EST) desde o Complexo 19 de Cabo Cañaveral e insertada nunha órbita inicial de 161,6 km de perixeo e 328,2 km de apoxeo. Nada máis separarse da segunda etapa do Titan II, a tripulación comezou a manobrar para permanecer xunto dela, movéndose a distancias de entre 6 metros e 80 quilómetros nun período de 17 minutos. Durante a terceira órbita, a Gemini 7 elevou o seu perixeo ata os 230 km para asegurar a órbita durante toda a misión e non decaer prematuramente debido ó rozamento atmosférico. O 6 de decembro, ás 45 horas do inicio da misión, Lovell quitouse o traxe espacial para avaliar o interior da cápsula como contorno de traballo en mangas de camisa. O resto dos primeiros cinco días en órbita os astronautas adicáronse a facer diversos experimentos e probas cos sistemas da nave, ata que o 9 de decembro circularizaron a órbita ata acadar un perixeo de 299,7 km e un apoxeo de 303,7 km como preparación para a cita espacial con Gemini 6A. O 10 de decembro, ás 140 horas do inicio da misión, Lovell volveu a poñerse o seu traxe espacial, quitando Borman o seu para quedar en mangas de camisa, volvendo Lovell a quitar o seu 20 horas máis tarde. Durante o resto da misión, excepto durante a cita espacial con Gemini 6A e durante a reentrada e amaraxe, os astronautas traballaron sen os traxes espaciais. miniatura|A Gemini 7 (en segundo plano) atopándose coa [[Gemini 6A no espazo.]] Durante os días seguintes os astronautas fixeron varios experimentos. A Gemini 6A engalou o 15 de decembro, reuníndose e comezando a manter un voo en formación coa Gemini 7 ás 14:33 EST. As dúas naves mantivéronse inicialmente a unha distancia de 110 metros. Durante as seguintes 5 horas e 19 minutos as naves practicaron diversas manobras, movéndose unha arredor da outra e acercándose e separándose. Ao final do exercicio a Gemini 6A manobrou para permanecer a 50 km da Gemini 7 durante o período de sono dos astronautas. A Gemini 6A volveu á Terra o 16 de decembro, mentres que a Gemini 7 fíxoo dous días despois, tras acender os retrofoguetes durante a órbita número 206. A amaraxe tivo lugar ás 9:05:04 EST do 18 de decembro no océano Atlántico, a 25,42° N e 70,10° O, a só 12,2 km do punto de amaraxe previsto. O tempo total de misión foi de 330 horas, 35 minutos e 1 segundos, marcando o récord do momento. A tripulación foi recollida polo U.S.S. Wasp ás 9:37 e cápsula ás 10:08.
Longo (novelista)
Longo ou Longus (gr. Λόγγος, lat. Longus) foi un novelista grego nado en Lesbos no século II, autor da novela bucólica Dafnis e Cloe. Non se sabe practicamente nada da súa vida, á parte da autoría das súas obras e que viviu na época de Adriano (antes achábase erroneamente que era do século IV).
Suxeriuse que o nome Longo é só un erro ao traducir a última palabra do título ΛΟΓΓΟΥ ΠΟΙΜΕΝΙΚΩΝ ΤΩΝ ΠΕΡΙ ΔΑΦΝΙΝ ΚΑΙ ΧΛΟΗΝ ΛΕΣΒΙΑΚΩΝ ΛΟΓΟΙ Δ. Seiler sinala que o mellor manuscrito comeza e remata con "λόγου (non λόγγου) ποιμενικῶν". miniatura|esquerda|[[Clásicos en Galego 11: Dafnis e Cloe.]]
Legado
Dafnis e Cloe foi o modelo de La Sireine de Honoré d'Urfé, a Diana namorada de Jorge de Montemor, a Aminta de Torquato Tasso, e The Gentle Shepherd de Allan Ramsay. A famosa Paulo e Virxinia de Jacques-Henri Bernardin de Saint-Pierre é un eco da mesma historia.
Imre Kertész
Imre Kertész, nado en Budapest o 9 de novembro de 1929 e finado na mesma cidade o 31 de marzo de 2016, foi un escritor húngaro.
Traxectoria
Imre Kertész naceu en Budapest. Foi deportado en 1944 a Auschwitz e a Buchenwald. Ao seu regreso a Hungría, traballou como xornalista, tradutor e autor de comedias e guións cinematográficos. Recibiu o Premio de Literatura de Brandeburgo en 1995 e o Premio do Libro de Leipzig en 1997. Foi galardoado no ano 2002 co Premio Nobel de Literatura.
En 2005, o director húngaro Lajos Koltai realizou Sen destino (Sorstalanság), coprodución entre Hungría, Alemaña e o Reino Unido, película baseada na novela homónima de Imre Kertész.
Oirán, Mondoñedo
Santo Estevo de Oirán é unha parroquia do concello de Mondoñedo. Ten 233 habitantes e sitúase a uns 120 m. de altitude aproximadamente. Caracterízase polos seus montes de eucaliptos, e pola súa produción de alimentos ecolóxicos de gran calidade, como é o caso do mel e tamén das fabas.
O Castro, Cardeiro, Boimorto
O Castro é un lugar da parroquia de Cardeiro no concello coruñés de Boimorto na comarca de Arzúa. Tiña 5 habitantes no ano 2018 segundo datos do INE, dos cales 4 eran homes e 1 muller.
Ría de Abres (homónimos)
O topónimo Ría de Abres pode referirse a:
Bernardo Penabade
Bernardo Penabade Rei, nado nas Grañas do Sor (Mañón) o 12 de xullo de 1964, é un profesor e escritor galego.
Traxectoria
É licenciado en Filoloxía Galego-Portuguesa pola Universidade de Santiago de Compostela. Traballou na área audiovisual en empresas vinculadas á TVG no momento en que esta comezaba as súas emisións. Ademais do sincronizado e da dobraxe de filmes e series televisivas, ocupouse da tradución de guións (especialmente de programas destinados ao público infantil). Tamén desenvolveu un importante labor de dinamización cultural na Residencia Universitaria do Burgo das Nacións, foi un dos impulsores do colectivo de estudantes que organizou numerosos cursos e conferencias e que convocou o Certame Literario. Despois dun breve período de docencia no Colexio Paulo VI da Rúa, foi profesor no IES Otero Pedrayo de Ourense, no Johan Carballeira de Bueu, no de Ortigueira e no IES Vilar Ponte de Viveiro. Desde 2003 dá clases de Lingua e Literatura Galegas no IES Perdouro de Burela
Entre 1997 e 1998 foi colaborador habitual de Volvoreta, o suplemento do xornal El Correo Gallego para a comunidade universitaria de Compostela, publicando noticias de libros e entrevistas a escritores galegos.
Dende 1983 é membro da Associaçom Galega da Língua, colectivo a prol do reintegracionismo e entre xullo de 2001 e 2007 foi o seu presidente. Co seu acceso á presidencia rompeuse unha traxectoria máis culturalista da AGAL e o grupo reintegracionista deu pasos na súa dimensión pública, como a participación na constitución da Assemblia da Língua, ensaio de plataforma de traballo conxunto de todos os grupos reintegracionistas, ou como a inauguración dun local de seu. Tamén se impulsaron o Portal Galego da Língua e o dicionario e-Estraviz.
Desde 2008 impulsa o Modelo Burela,  primeiro proxecto de planificación lingüística aprobado por unanimidade nunha vila galega e orientado á comunidade procedente de Cavo Verde. Desde 2012 coordina en Radio Burela o programa radiofónico Proxecto Neo,   centrado nas experiencias de persoas neofalantes do noso idioma. Este programa (posteriormente reemitido polas emisoras comunitarias Cuac FM e Rádio Filispim) está realizado polo alumnado do IES Perdouro.
Desde 2021 é membro da Comisión Técnica do Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia do Consello da Cultura Galega.
Zarracós, Zarracós, A Merca
Zarracós é un lugar da parroquia de Zarracós no concello ourensán da Merca na Comarca da Terra de Celanova. Tiña 73 habitantes no ano 2012 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 35 eran homes e 38 mulleres.
Copa Galicia de fútbol sala
A Copa Galicia de fútbol sala é unha competición de fútbol sala que se disputa anualmente en Galicia. Está organizada pola Real Federación Galega de Fútbol e a súa primeira edición disputouse en 1990, coincidindo co inicio da División de Honra. No 2007 a competición non se puido disputar por falta de datas no calendario, e ao ano seguinte disputouse durante a parada invernal propiciada polo Mundial do Brasil.
Lista de presidentes de Zambia
miniatura|140px|Bandeira do presidente de Zambia. Zambia é unha república do tipo presidencialista, onde o presidente é xefe de estado e tamén xefe de goberno. Actualmente o presidente é elixido para un mandato de 5 anos, coa posibilidade dunha reelección. O vicepresidente é nomeado polo presidente.
Esta é a lista de todos os presidentes de Zambia despois da independencia. O primeiro foi Kenneth Kaunda, que gobernou entre o 1964 e o 1991.
Esteiro, Barizo, Malpica de Bergantiños
Esteiro é un lugar da parroquia de Barizo no concello coruñés de Malpica de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Segundo o Instituto Nacional de Estadística en 2018 tiña 5 habitantes (1 home e 4 mulleres).
Club de Futbol Badalona
O Club de Futbol Badalona é o club de fútbol máis importante da cidade de Badalona na provincia de Barcelona, Cataluña. Foi fundado en 1903 e xoga no grupo III da Segunda División B Española.
Historia
O actual Club de Futbol Badalona fundouse o 15 de maio de 1903, co nome de Football Bétulo Club polo atleta e músico Francesc Viñas Bosch, como unha escisión do Bétulo Sport (dedicado ao ciclismo, que creara a súa sección o ano 1900). En 1908, o club inscríbese nos rexistros federativos co nome de FC Badalona. Primeiro vestiu un uniforme azul e vermello a rallas con pantalón azul e non foi ata 1913 que adoptou o azul escapulado.