cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fernando López-Acuña
Traxectoria
Desde o 17 de novembro de 2001 é membro correspondente da Real Academia Galega, na que é membro da súa Comisión de Historia. É membro da Irmandade da Música Galega, e autor dunha ampla obra de investigación e ensaio en temas literarios e culturais. Sobre o Himno Galego e a figura e obra de Pascual Veiga, colaborou en numerosas actividades e publicacións, especialmente na obra de Valle-Inclán como fonte de inspiración musical. Ademais de múltiplas conferencias, participou en simposios sobre a figura de Eduardo Pondal e Pascual Veiga, ao tempo que colaborou en exposicións e máis en documentais sobre o Himno.
Morcego orelludo común
O morcego orelludo común (Plecotus auritus) é un morcego europeo. Ten orellas moi particulares, dun gran tamaño e cun pregamento característico. É moi parecido ao orelludo gris, un mamífero moito menos común, pero ambas especies separáronse na década de 1960 polos científicos.
Fernando López-Acuña
Traxectoria
O 20 de decembro de 2018, na conmemoración do 110º aniversario da estrea do Himno celebrada na Real Academia Galega, nun acto organizado conxuntamente co Instituto José Cornide, Fernando López-Acuña profundou no proceso da creación artística do Himno, composto en 1890, e falou sobre outras posíbeis representacións.
Morcego orelludo común
Un morcego orelludo común adulto ten un corpo de 4,5 a 4,8 centímetros, unha cola de 4,1 a 4,6 e as súas ás alcanzan os 3,9 cm de longo, distinguíndoo doutras especies de morcegos.
Son voadores relativamente lentos, comparándoos co resto dos morcegos.
Hábitat
A especie prefire as covas para pousarse, pero tamén o fai nos orificios das árbores, nos edificios e en lugares similares. Cando se pousan nas árbores deben estar cerca do chan.
Caza polos bosques, durante o día, principalmente avelaíñas, que consegue de follas de árbores e das cortizas. É un dos morcegos cuxa vista é sumamente importante para capturar ás súas presas.
A Ponte, Ledesma, Boqueixón
A Ponte é un lugar da parroquia de Ledesma no concello coruñés de Boqueixón, na comarca de Santiago. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 108 habitantes (48 homes e 60 mulleres).
Ludro, Rairiz de Veiga, Rairiz de Veiga
Ludro é un lugar da parroquia de Rairiz de Veiga, no concello ourensán de Rairiz de Veiga. No ano 2008 tiña 33 habitantes, 12 deles eran homes e 21 eran mulleres, o que supón un aumento en relación ao ano 2007.
A Ponte, Ledesma, Boqueixón
Recibe o seu nome da ponte sobre o río Ulla, que conecta con Gres (Vila de Cruces). Na ponte, do século XVI, tivo lugar a batalla de Ponte Ledesma durante a Guerra da Independencia española.
Glóbulo fundido
miniatura|Diagrama de como as proteínas se pregan nas estruturas do seu estado nativo minimizando a súa enerxía libre. O glóbulo fundido é un estado intermedio. Glóbulo fundido é un termo que se utiliza para describir certo estado da estrutura das proteínas intermedio entre o nativo e o desnaturalizado. O termo "glóbulo fundido" (molten globule) foi acuñado por A. Wada e M Ohgushi en 1983. Encontrouse por primeira vez no citocromo c, o cal conserva unha estrutura secundaria similar á nativa pero sen ter o interior da proteína densamente empaquetado, a baixo pH e alta concentración salina. Para o citocromo c e algunhas outras proteínas, encontrouse que o estado de glóbulo fundido é un "estado termodinámico" claramente diferente do estado nativo e do estado desnaturalizado, o que demostraba por primeira vez a existencia dun terceiro estado (intermedio) de equilibrio.
O uso do termo "glóbulo fundido" ampliouse para incluír varios tipos de estados das proteínas parcialmente pregados, que se encontran cando estas están en condicións suavemente desnaturalizantes como baixo pH (xeralmente pH = 2), desnaturalizantes suaves ou alta temperatura. Os glóbulos fundidos colápsanse e xeralmente teñen unha estrutura secundaria algo similar á nativa, pero unha estrutura terciaria dinámica, como se ve na espectroscopía de dicroísmo circular afastado e próximo, respectivamente. Estas características son similares ás observadas nos estados intermedios transitorios que se encontran durante o pregamento de certas proteínas, especialmente das proteínas globulares que sofren un colapso hidrofóbico, e, por tanto, o termo "glóbulo fundido" úsase tamén para referirse a certos intermediarios formados durante o pregamento de proteínas, que corresponden á estreita rexión do funil de pregamento (folding funnel) superior en enerxía ao estado nativo, pero menor que o estado desnaturalizado. Os conxuntos de glóbulos fundidos examinados durante o pregamento e despregamento das proteínas pénsase que son aproximadamente similares.
ou tamén podería ser unha transición continua, sen cooperatividade e ningún punto de cambio brusco aparente dunha forma á outra. O pregamento dalgunhas proteínas pode modelizarse como un proceso cinético con tres estados:
Unha das dificultades no deseño de proteínas de novo é conseguir o empaquetamento das cadeas laterais dos aminoácidos necesario para crear un estado nativo estable en vez dun conxunto de glóbulos fundidos. Dada unha conformación do esqueleto proteico desexada, o empaquetamento das cadeas laterais pode deseñarse usando variacións do algoritmo DEE (eliminación de rúas sen saída ou dead-end elimination) ; aínda que o deseño de proteínas con novos pregamentos ten dificultades á hora de utilizar este método debido á ausencia de modelos do esqueleto proteico plausibles.
Derecho de familia
Derecho de familia é un filme de 2006 coproducido entre a Arxentina, Francia, Italia e España, escrito e dirixido por Daniel Burman. Foi producido por Diego Dubcovsky, José María Morales e Marc Sillam, e coproducido por Amedeo Pagani.
Foi escollido como candidato da Arxentina para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 79ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Atlas (cartografía)
miniatura|[[Mapamundi de Abraham Ortelius publicado dentro do Theatrum Orbis Terrarum (1570), un dos primeiros atlas impresos.|370x370px]] Un atlas é unha colección sistemática de mapas de diversa índole que contén unha capitulación de distintos temas de coñecemento como a xeografía física, a situación socioeconómica, relixiosa e política dun territorio concreto.
Clasificación
Os atlas pódense clasificar de acordo a determinadas características:
Segundo a súa extensión: Segundo o tipo de información: Segundo o soporte en que se presentan:
Atlas nacional
Un atlas nacional constitúe unha síntese da realidade física, social e económica dun país, polo que reúne toda a información xeográfica necesaria para unha adecuada toma de decisións, tanto públicas como particulares. Con todo, é moito máis que iso: é un compendio do coñecemento sobre o territorio, sobre as modificacións que a actividade humana produciu nel e sobre as relacións entre a intelixencia, a vontade e a natureza. En todo caso, é unha exposición rigorosa e obxectiva que describe con criterio científico o relevo, o clima, as cidades e os seus habitantes, e a distribución dos recursos; en definitiva é un espello do país. Un exemplo de atlas nacional é o Atlas Nacional de España, encomendado ao Instituto Xeográfico Nacional por acordo do Consello de Ministros de 1986.
Santa Ana (barco)
Descrición do buque
Cargaba unha tonelaxe de 199 Tm, cun peso morto de 425 Tm.
O accidente
O arrastreiro saíu, acompañado doutros dous barcos, do porto de Avilés na noite do 9 ao 10 de marzo de 2014. A intención era pescar xarda. Cando saía, tocou nuns baixos do porto e afundiu nas proximidades de illa Erbosa, un illote deshabitado ao noroeste do cabo de Peñas, na zona central de Asturias.
A tripulación estaba composta por nove persoas, das que sobreviviu unha, sete faleceron, e unha quedou desaparecida. As súas nacionalidades eran indonesia, portuguesa e española, entre os que había catro galegos de Muros e un asturiano. O sobrevivente foi un mariñeiro de Muros.
Vila, Ledesma, Boqueixón
Vila é un lugar da parroquia de Ledesma no concello coruñés de Boqueixón, na comarca de Santiago. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 59 habitantes (27 homes e 32 mulleres).
Dolores Abuín Martínez
María Dolores Abuín Martínez, nada en 1928, é unha mestra e política galega.
Traxectoria
Con 17 anos sacou a carreira de maxisterio. Casou co Arturo Silva Ruibal, médico en Barrantes. Foi alcaldesa de Valga durante o franquismo e nas primeiras eleccións democráticas alcaldesa de Ribadumia pola UCD. Logo de enviuvar en 1983 decide non continuar na política e retírase, pero catro anos despois, nas municipais de 1987 presentouse de novo encabezando a lista do CDS e saíu elixida concelleira como único partido da oposición. Ao termo desa lexislatura abandonou definitivamente a vida política.
Xurado
O xurado é un mecanismo das Administracións de Xustiza para involucrar os cidadáns na toma de decisións dun Tribunal. Habitualmente, ós xurados correspóndelles ditamina-la culpabilidade ou inocencia do ou dos acusados, aínda que en certos sistemas tamén se lles atribúe a potestade sobre a pena correspondente ó reo.
Xustificación
Así mesmo, o feito de que os xurisperitos tendan a cometer erros nos fallos de sentenzas debido a que se afectan unicamente a tecnicismos tamén é un xustificante adecuado para a existencia da institución do xurado.
Sistemas de Xurado
En Europa existen tres sistemas de xurado: o puro ou anglosaxón; un sistema de xurado mixto, implantado en Austria e Bélxica; e o escabinado, ou tribunal de xuíces e legos, en países do noso contorno como Francia, Alemaña, Grecia e Portugal.
Sistema puro ou anglosaxón
A este tipo de xurados correspóndelles ditaminar, nun veredicto sen motivar, a inocencia ou culpabilidade do acusado. Está instaurado na High Court británica e noutros tribunais británicos. Este modelo de xurado é tamén coñecido a través do cinema xudicial americano, o cal garda unha gran similitude co xurado reinstaurado en Rusia.
Sistema mixto
Neste tipo de xurados, os integrantes deliberan sós, sen xuíces, sobre a inocencia ou culpabilidade do acusado. Se o veredicto é de absolución, decrétase esta e libérase ó reo. Non obstante, se é de condena, e a diferenza do xurado popular, os xurados teñen que se reunir cos xuíces para decidiren a extensión das penas.
Xurado escabinado ou tribunal de escabinos
Este sistema, segundo Gimeno Sendra -catedrático de Dereito procesual-, está deseñado para que xuíces e cidadáns teñan que discutir e convencerse e o relator facer unha sentenza motivada.
Sistema español
A Lei Orgánica do Tribunal do Xurado de 1995 reintrodúceo en España, en cumprimento do mandato do artigo 125 da Constitución, case 20 anos despois de promulgarse esta. É un sistema anglosaxón reformado no que nove cidadáns votan sobre os feitos. Pero han de facelo a través dunha resolución motivada, respondendo ás cuestións que formula o maxistrado-presidente. Despois, na votación sobre a culpabilidade, requírense sete votos para establecer a culpabilidade e cinco para a inculpabilidade.
Pablo Urdangarin y Borbón
Pablo Nicolás Sebastián de Todos los Santos Urdangarin y Borbón, nado en Barcelona o 6 de decembro de 2000, é un xogador de balonmán español, que milita no filial do FC Barcelona. É o segundo fillo da Infanta Cristina de España e Iñaki Urdangarin, neto dos reis eméritos de España, Xoán Carlos I e Sofía de Grecia, e sobriño dos reis Filipe VI e Letizia Ortiz.
Xurado
Proposta do CXPX
O sector conservador do Consello Xeral do Poder Xudicial propuxo que cando tras un segundo xuízo con xurado non se chegue a un veredicto, en vez de ditarse sentenza absolutoria como establece o artigo 65 da lei, se celebre un novo xuízo por un tribunal de maxistrados profesionais. Os defensores do actual modelo opinan que unha absolución, despois de dous xuízos nos que non se obteñen sete votos de culpabilidade nin cinco de inocencia, non supón un "fracaso" do xurado, senón que é plenamente coherente coa institución: "A imposibilidade do veredicto de culpabilidade é un veredicto en si mesmo", alegan.
Pablo Urdangarin y Borbón
Seis semanas logo do seu nacemento en Barcelona, o novo membro da Familia real española foi bautizado o 20 de xaneiro de 2001 no Palacio da Zarzuela. O cardeal Antonio María Rouco Varela presidiu a cerimonia. Os padriños son Kubrat de Bulgaria, príncipe de Panagiurishte e a princesa Alexia de Grecia.
Xurado
Proposta do CXPX
Jury Meddommar
Pablo Urdangarin y Borbón
Pablo é o oitavo na liña de sucesión ao trono de España, por detrás das súas curmás Leonor e Sofía de Borbón, a súa tía Elena de Borbón e os seus fillos Felipe Juan Froilán e Victoria Federica, a súa nai Cristina de Borbón e o seu irmán máis vello Juan, e por diante dos seus irmáns máis novos Miguel e Irene. Como fillo dunha infanta de España dáselle o trato de A súa Excelencia e posúe a dignidade de Grande de España.
Comité Olímpico de Cimbabue
O Comité Olímpico de Cimbabue é o Comité Olímpico Nacional que representa a Cimbabue. Foi creado en 1934 e recoñecido oficialmente polo Comité Olímpico Internacional en 1980. Cimbabue fixo o seu debut nos Xogos Olímpicos de 1980 celebrados en Moscova, na Unión Soviética. Anteriormente, competiu como Rodesia e foi rexeitado durante un breve período na década de 1970. Despois de que o país obtivo a súa independencia, o seu comité olímpico nacional foi reformado.
José Manuel Lage
miniatura|José Manuel Lage con [[Alfredo Rodríguez e Dolores Rodríguez, secretarios xerais das XSG, reunidos polos cen anos das Juventudes Socialistas de España.]] José Manuel Lage Tuñas, nado en Outes o 23 de febreiro de 1977, é un político e consultor galego do PSdeG-PSOE.
Traxectoria
Licenciado en Ciencias Políticas pola Universidade de Santiago de Compostela e diplomado en Estudos Superiores de Defensa Nacional pola mesma Universidade, é politicólogo e consultor, ademais posúe masters e posgraos polo ICADE, a UDC ou a EF Business School. Foi membro das Xuventudes Socialistas de Galicia dende os 14 anos. Na súa adolescencia constitueu e participou en diversas asociacións culturais e deportivas na súa localidade natal, chegando a ser tamén secretario xeral da Asociación de Estudantes do IES Virxe do Mar de Noia. Ocupou diversos cargos a nivel comarcal nas XSG do Barbanza, pasando en novembro de 1996 a formar parte da Executiva Nacional galega como portavoz, e de 1999 a 2002 como Secretario Xeral. Formou parte tamén das directivas do Consello da Xuventude de Galicia dende 1998, sendo o seu presidente de 2003 a 2004. Dende o Congreso de outubro de 1998 foi membro da Executiva Galega do PSdeG-PSOE, así como do Comité Federal do PSOE (2000-2004). Foi deputado no Parlamento de Galicia a partir dende maio de 2004, sendo reelixido tralas eleccións de 2005 e 2009.
En novembro de 2009 disputoulle a Salvador Fernández Moreda a secretaría xeral provincial do PSdeG na Coruña no correspondente Congreso, pero foi amplamente derrotado polo entón presidente da Deputación da Coruña. Concorreu novamente no Congreso provincial de xuño de 2012, volvendo a ser novamente derrotado polo exministro de xustiza Francisco Caamaño. En xullo dese mesmo ano foi elixido Secretario Xeral local en Noia. Neste contexto e tralos enfrontamentos co secretario xeral galego, Pachi Vázquez, e o congresual na provincia coruñesa con Caamaño, non foi incluído na candidatura socialista por ningunha das dúas executivas para as Eleccións ao Parlamento de Galicia de 2012, pese a ter sido proposto por diversas agrupacións de toda a provincia, especialmente no Barbanza, e ser un dos deputados máis activos do grupo socialista. .
Trala súa saída do Parlamento de Galicia traballou como consultor e como investigador na USC, compaxinándoo coa dirección orgánica dos socialistas en Noia. Nas eleccións municipais de 2015 foi número 3 da candidatura socialista en Noia, encabezada por Miguel Paz Barreiro, e foi elixido concelleiro. Os socialistas mantiveron a alcaldía tras chegar a un acordo cos independentes do NOIA, a Marea Cidadá e o BNG, asumindo Lage as áreas de Economía, Facenda, Cultura e Patrimonio, ademais dunha tenencia de alcaldía e a portavocía do goberno. Porén, en xaneiro de 2016 os independentes rompen o pacto e marchan do goberno, e apoiaron unha moción de censura en febreiro que lle dou a alcaldía ao popular Santiago Freire. Trala perda do goberno, foi o portavoz dos socialistas na oposición.
Tralo Congreso provincial do PSdeG coruñés en xaneiro de 2018, foi elixido Secretario de Organización da executiva encabezada por Valentín González Formoso. Nas eleccións municipais de 2019 foi o número 2 da candidatura socialista na cidade da Coruña, encabezada por Inés Rey, a cal foi elixida alcaldesa trala súa vitoria electoral. Desta forma, foi nomeado primeiro tenente de alcalde e responsable das áreas de Economía de Facenda. Asemade, foi elixido deputado provincial e pasou a formar parte do goberno de González Formoso como responsable da área de Asistencia a Municipios. Tralo Congreso nacional galego do PSdeG de decembro de 2021 pasou a ser o Secretario de Organización da nova executiva encabezada por Valentín González Formoso, ó cal apoiou activamente nas primarias do mes de outubro.
Historia século a século
Época Clásica
século V a. de C. - século IV a. de C. - século III a. de C. - século II a de C. - século I a. de C.
Época Clásica (cont.)
Século I - Século II - Século III - Século IV
Idade Media
Século V - Século VI - Século VII - Século VIII - Século IX - Século X - Século XI - Século XII - Século XIII - Século XIV
Idade Moderna
Século XV - Século XVI - Século XVII
Idade Contemporánea
Século XVIII - Século XIX
Actualidade
Século XX - Século XXI
Fran Escribá
Francisco Escribá Segura, nado en Valencia o 3 de maio de 1965, é un adestrador de fútbol español.
Traxectoria
Entre 2004 e 2011 foi o adestrador asistente de Quique Sánchez Flores no Getafe CF, Valencia CF, SL Benfica e Atlético de Madrid.
O 11 de xuño de 2012 anunciouse a súa contratación polo Elche CF para a tempada 2012–13. O 11 de abril de 2016 foi destituído como adestrador do Getafe CF, sendo substituído por Juan Eduardo Esnáider. En 2019 fichou polo Celta de Vigo.
Boyanka Kostova (grupo musical)
Boyanka Kostova, formado en 2016, é un dúo galego de música trap formado por Cibrán García e Chicho (O Chicho do Funk). A banda procede de Santiago de Compostela e pertence ao selo e produtora compostelá La Melona. O seu nome procede da atleta búlgara de halterofilia do mesmo nome e son considerados os pioneiros do trap en galego.
Este dúo de músicos son considerados os impulsores do twerking rural e un dos grupos que conseguiron que o trap entrase con forza no panorama musical en galego. As súas cancións están cheas de retranca e unha grande esencia da música urbana.
Segundo Bernal Muíños:
Moura, Rairiz de Veiga, Rairiz de Veiga
Moura é un lugar da parroquia de Rairiz de Veiga, no concello ourensán de Rairiz de Veiga. No ano 2008 tiña 2 habitantes, 1 era home e 1 era muller, o que supón un mantemento en relación ao ano 2007.
Creatina
Biosíntese
miniatura|esquerda|Creatina ionizada. A súa vida media é de 3 horas. A creatina prodúcese no corpo humano a partir de aminoácidos, principalmente nos riles e fígado. Transpórtase por vía sanguínea aos músculos. Aproximadamente o 95% da creatina total do corpo humano está localizada no músculo esquelético.
A creatina non é un nutriente esencial, xa que se produce no corpo a partir de L-arxinina, glicina, e L-metionina. , pero tamén se obtén dos alimentos. Nos humanos e animais, aproximadamente a metade da creatina almacenada orixínase a partir da comida (principalmente da carne).
O encima GATM (L-arxinina:glicina amidinotransferase (AGAT), EC 2.1.4.1) é un encima mitocondrial responsable da catálise do primeiro paso da biosíntese da creatina, que é unha reacción limitante, e se expresa primariamente nos riles e páncreas. A partir de arxinina e glicina produce guanidinoacetato.
O segundo encima da ruta é o (GAMT, guanidinoacetato N-metiltransferase, EC:2.1.1.2), que se expresa principalmente no fígado e páncreas, e transforma o guanidinoacetato en creatina utilizando S-adenosil metionina.
As deficiencias xenéticas na ruta biosintética da creatina orixinan varios defectos neurolóxicos graves.
miniatura|centro|520px| Ruta de síntese da creatina Arg - [[Arxinina; GATM - Glicina amidinotransferase; GAMT - Guanidinoacetato N-metiltransferase; Gly - Glicina; Met - Metionina; SAH - S-adenosil homocisteína; SAM - S-adenosil metionina. O esquema de cores utilizado é o seguinte: encimas, <span style="color: rgb(219,155,36);">coencimas e <span style="color: rgb(219,155,36);">a parte correspondente á Met , <span style="color: rgb(151,149,45);">nomes dos substratos , a parte correspondente á Gly , a parte correspondente á Arg  ]]
O sistema da fosfocreatina
A creatina sintetizada no fígado e riles, é transportada por vía sanguínea e captada polos tecidos que teñen unha alta demanda de enerxía, como o músculo esquelético e o cerebro, utilizando un sistema de transporte activo. A concentración de ATP no músculo esquelético é xeralmente de 2-5 mM, o que serve para soster a contracción muscular durante só uns poucos segundos. Durante os momentos de gran demanda de enerxía, o sistema ATP/fosfocreatina resintetiza rapidamente o ATP a partir de ADP utilizando a fosfocreatina (PCr), que é un derivado fosfatado da creatina. A reacción co ATP é reversible e está catalizada polo encima creatina quinase. No músculo esquelético, as concentracións de fosfocreatina poden atinguir os 20-35 mM ou máis. Ademais, na maioría dos músculos a capacidade de rexeneración do ATP da creatina quinase é moi alta e non é un factor limitante. Aínda que as concentracións celulares de ATP son pequenas, os cambios en dita concentración son difíciles de detectar porque o ATP está sendo continuamente rexenerado grazas ás grandes reservas de fosfocreatina e á actividade da creatina quinase. A creatina ten a capacidade de incrementar as reservas musculares de fosfocreatina, incrementando a capacidade do músculo de xerar ATP e realizar unha actividade intensa sostida. Para unha revisión do sistema da creatina quinase e as accións pleiotrópicas da creatina e a suplementación de creatina véxase.
Uso como suplemento da dieta
Considéranse infundados algúns informes que indicaban que afectaba aos riles, fígado, hidratación, diarreas, tolerancia á calor ou cambras. En 2004 a Autoridade Europea de Seguridade Alimentaria (EFSA) publicou un documento no que se establecía que o consumo oral a longo prazo de 3 g de creatina pura diarios era seguro.
A administración a longo prazo de grandes cantidades de creatina incrementa a produción de formaldehido, que ten o potencial de causar efectos secundarios graves. Porén, este risco é máis ben teórico, xa que a excreción urinaria de formaldehido, mesmo cunha suplementación con creatina forte, non excede os límites normais.
As numerosas investigacións levadas a cabo na última década mostran que a suplementación con creatina oral nunha dose de 5 a 20 g diarios parece ser moi segura e carente de efectos secundarios de importancia, e mellora as prestacións do sistema muscular.
Derek Bell
miniatura|Derek Bell no paseo da fama en [[Le Mans]]
Derek Reginald Bell OBE nado o 31 de outubro de 1941 en Pinner, Middlesex, Inglaterra é un piloto de carreiras británico que destacou extremadamente nas carreiras de coches deportivos, gañando as 24 Horas de Le Mans cinco veces, as 24 Horas de Daytona, tres e o World Sportscar Championship dúas veces. Tamén competiu na Fórmula Un cos equipos Ferrari, Wheatcroft, McLaren, Surtees e Tecno. Foi descrito polo seu compañeiro de carreiras Hans-Joachim Stuck como un dos pilotos máis queridos da súa xeración. miniatura|left|150px|Derek Bell at the [[Nürburgring en agosto de 1970 cando corría na Fórmula 2]]miniatura|left|Derek Bell correndo na Fórmula 2 nun Ferrari 166 Dino en [[Nürburgring en 1969]]
Primeiros anos
miniatura|left|Derek Bell nun [[Tom Wheatcroft#Wheatcroft Racing|Wheatcroft Racing Brabham BT30 en Nürburgring en 1970]] Bell creceu nunha granxa e empezou a correr na zona de caravanas de Church Farm, co seu propio club, preto de Pagham Harbour antes de ser alentado polo seu padrastro Bernard Hender a competir cun Lotus Seven en 1964. Gañou a súa primeira carreira no Lotus en Goodwood en marzo dese ano. Debutou na Fórmula 3 no ano seguinte competindo cun Lotus 31 e en 1966 cambiou a un Lotus 41 co que logrou a súa primeira vitoria, outra vez en Goodwood. En 1967 logrou sete vitorias. Entrou na Fórmula 2 nun Brabham BT23C privado do equipo do seu padrasto de Church Farm Racing e logo de varias actuacións prometedoras, que gustaronlle a Enzo Ferrari fixo o seu debut  nun Gran Premio de Fórmula 1 con Ferrari en Monza en 1968. Disputou as Tasman Series de 1969 nun Ferrari Dino 2.4, tamén en 1969 competiu cun McLaren M9A na súa única carreira no British Grand Prix en Silverstone.
Bell participou na rodaxe de Le Mans (1970) protagonizada por Steve McQueen, e el e a súa familia viviron coa familia McQueen durante a filmación, converténdose en amigos Bell tivo un incidente afortunado durante a realización da película. O Ferrari 512 que pilotaba de súpeto incendiouse mentres se poñía en posición para unha toma. Amañouse para saír do coche xusto antes de que fora envolto en chamas e sufriu pequenas queimaduras. Aínda que o coche quedou moi danado, reconstruíuse máis tarde e aínda corre en reunións históricas.
Bell terminou segundo no Campionato Europeo de Fórmula 2 de 1970, pilotando un Brabham BT30 para Wheatcroft Racing. En 1972 conseguiu un asento no equipo Tecno de Fórmula Un, xunto con Nanni Galli. Competiu máis adiante varias veces para o equipo Surtees, incluíndo un 6º lugar no Gran Premio dos Estados Unidos de 1970 no que competiu cun Surtees TS7, e que sería o seu mellor resultado no campionato do mundo de Fórmula Un. Disputou algunha carreira máis, e con Surtees en 1974 terminou 11º no Gran Premio de Alemaña de 1974. Gozando máis dos monoprazas máis que dos autos deportivos, aceptou pilotar nas F5000/Libre British Shellsport series e F5000 en 1976-7 nun Penske PC7 March e tamén pilotou alternativamente na F5000 USA e Australia. Foi nas carreiras de autos deportivos, a que chegou a través dunha unidade de Jacques Swaters nun Ferrari 512M privado nos 1000 km de Spa de 1970, o que o levou as 24 Horas Le Mans de 1970 nunha unidade de Ferrari de fábrica, onde construíu un forte reputación como piloto gañador de clase mundial.
Le Mans
Bell é moi coñecido por gañar a carreira das 24 Horas de Le Mans cinco veces, en 1975, 1981, 1982, 1986 e 1987. Foi compañeiro do belga Jacky Ickx en 1975, competindo co Gulf Mirage GR8, de novo en 1981, competindo cun Porsche 936, e finalmente en 1982 pilotando un Rothmans Porsche 956. A sociedade de Bell/Ickx é considerada como unha das parellas máis famosas na historia do automobilismo. Bell volveu a gañar en 1986 e 1987 cos copilotos Hans-Joachim Stuck e Al Holbert correndo cun Rothmans Porsche 962. miniatura|left|1971 Le Mans Porsche 917LH pilotado por Derek Bell & [[Jo Siffert estacionados fora do Hotel de France]]
O seu primeiro Le Mans foi en 1970 nun Ferrari 512 oficial, co seu copiloto Ronnie Peterson, o seu último foi en 1996 pilotando un McLaren F1 GTR. Bell alcanzou a súa máxima velocidade en Le Mans no día de probas de abril de 1971, alcanzando unha velocidade máxima calculada de 395´9 km/h na recta Mulsanne no JW Gulf Porsche 917 LH.JW Gulf Porsche 917LH. miniatura|left|Derek Bell no Gulf Mirage M6 nos 1000 km de [[Nürburgring de 1972]] miniatura|right|1994 Le Mans Gulf Kremer Porsche K8 Spyder pilotado por Derek Bell & [[Robin Donovan]]
Carreiras en deportivos
Bell tamén gañou o título do campionato do mundo de Sportscar dúas veces en 1985 e 1986 e as 24 Horas de Daytona tres veces en 1986, 1987 e 1989. Gañou en 1973 3n Silverstone o RAC Tourist Trophy pilotando un BMW 3.0CSL con Harald Ertl. En 1984 gañou os 1000 quilómetros de Nürburgring con Stefan Bellof, competindo cun Porsche 956, cun 4º lugar notable no 1000 quilómetros de Nürburgring competindo cun Gulf GR7 con James Hunt no circuíto longo de 22´8 km.
A súa primeira vitoria nos 1000 km de Spa chegou en 1974 correndo cun Mirage M6 con Mike Hailwood, volvendo a gañar as edicións de 1975 e 1984. En 1975 con Henri Pescarolo, nesta tempada dominou o Alfa Romeo Tipo 33TT12 na vella pista de 14 km. e con Stefan Bellof, no igualmente dominante Porsche 956 de 1984, no circuíto máis curto usado na Fórmula 1. Tamén un de dous pilotos gañadores dos 1000 quilómetros de Spa en ambos circuítos, orixinal e actual, o outro é Jacky Ickx. miniatura|right| Derek Bell con varios dos [[Porsche 956 e 962 que conduciu durante a súa carreira]]
Andaina post-carreiras
En 2001 foi contratado como consultor do programa Bentley Speed 8, axudando a Bentley a gañar as 24 Horas de Le Mans dous anos máis tarde. Agora divide o seu tempo entre os Estados Unidos e a súa casa preto de Chichester, Reino Unido, coa súa esposa Misti. É comentarista de automobilismo, participa en carreiras de coches históricos e é embaixador mundial de Bentley. Bell é tamén un socio de Bentley Naples en Naples, Florida, USA. miniatura|left|Derek Bell participando na carreira de soporte do Grupo C en Le Mans 2012
O seu fillo maior, Justin Bell é tamén corredor. Os dous correron xuntos nas 24 Horas de Daytona de 1991 e nas 24 Horas de Le Mans de 1992.
Derek Bell ten tres fillos, Justin, Melanie e Sebastian e catro netos, Oscar, Tatiana, Oliver e Tallulah.
Resultados completos na Fórmula Un
(Chave) As carreiras en letra grosa indican pole position; as carreiras en cursiva indican volta rápida.
Resultados completos na Fórmula 1 fora do campionato
(key)
Volcán Pomerape
O volcán Pomerape é un estratovolcán que se atopa na frontera entre Bolivia e Chile, no Departamento de Oruro e na Rexión de Arica e Parinacota respectivamente, sobre a cordilleira dos Andes. Conta cunha altura duns 6.282 metros e constitúe conxuntamente co volcán Parinacota os chamados nevados de Payachatas.
Xulio César
Caio Xulio César (en Gaius Julius Caesar ), nado o 13 de xullo do ano 100 a. C. e finado o 15 de marzo do 44 a. C., foi un xeneral romano, home de estado, cónsul e autor de prosa en latín. Xogou un papel moi importante nos eventos que levaron á desaparición da República Romana e á creación do Imperio Romano. No ano 60 a. C., César, Craso e Pompeio formaron unha alianza política que dominou a política romana durante varios anos. Os seus intentos de recadar poder a través de tácticas populistas eran opostos á clase dirixente conservadora xunto co Senado romano, entre eles, Catón o Novo e Cicerón. As vitorias de César na Guerra das Galias, estenderon o territorio de Roma ata a Canle da Manga e o río Rin. César converteuse no primeiro xeneral romano en cruzar ambos mediante a construción dunha ponte sobre o Rin e o liderado da invasión de Britania.
Estes logros garantíronlle unha potencia militar incomparable que ameazaba con eclipsar a situación de Pompeio, que se unira ó Senado así mesmo despois da morte de Craso en 53 a. C.. Coa Guerra das Galias rematada, o Senado ordenou a César renunciar ó seu mando militar e regresar a Roma. César rexeitou a orde, e no canto diso desafiou o Senado en 49 a. C. cruzando o Rubicón cunha lexión, abandonando a súa provincia e entrando ilegalmente na Italia romana. O conflito deveu nunha Guerra civil, e a vitoria de César na guerra outorgoulle unha posición privilexiada de poder e influencia.
Despois de asumir o control do goberno, César comezou un programa de reformas sociais e de goberno, incluíndo a creación do calendario xuliano. Centralizou a burocracia da República e foi proclamado "ditador en perpetuidade", o cal lle proporcionaba unha autoridade adicional. Mais o conflito político subxacente non estaba resolto, e nos idos de marzo (15 de marzo de 44 a. C.), César foi asasinado por un grupo de senadores rebeldes liderados por Marco Xunio Bruto. Unha nova serie de guerras civís comezou, e o goberno constitucional da República nunca foi restaurado. O herdeiro adoptivo de César, Octavio, coñecido posteriormente como Augusto, subiu ó poder despois de derrotar a tódolos seus rivais na guerra civil. Octavio comezou a fornecer o seu poder, e comezou a era do Imperio Romano.
A maior parte da vida de César é coñecida polos seus escritos nas campañas militares, e por outras fontes do seu tempo, como as cartas e discursos de Cicerón e os escritos históricos de Salustio. As biografías posteriores de César, escritas por Suetonio e Plutarco, son tamén grandes fontes de información. César é considerado como un dos meirandes comandantes militares da historia.
Inicios
Procedente dunha das máis antigas familias do patriciado romano, os Xulios, foi educado con esmero con mestres gregos. Pasou unha xuventude disipada, na que comezou axiña a achegarse ao partido político "popular", ao cal o unía a súa relación familiar con Mario. Por esta razón, a animadversión do ditador Sila obrigouno a exiliarse por algún tempo a Bitinia. Gañou o apoio da plebe subvencionando festas e obras públicas. E foi acrecentando o seu prestixio nos diferentes cargos que ocupou: cuestor (no ano 69 a. C.), edil (65), gran pontífice (63), pretor (62) e propretor da Hispania Ulterior (61-60 a. C.). Alí tivo éxito nunha campaña militar contra os lusitanos. Tras esta, realizou unha expedición ao litoral da Gallaecia ata chegar a Brigantium.
O triunvirato
De volta a Roma, conseguiu un grande éxito político ao reconciliar os dous líderes rivais, Craso e Pompeio, aos que uniu consigo mesmo mediante un acordo privado para repartírense o poder formando un triunvirato e así opoñerse aos optimates que dominaban o Senado (60). Ao ano seguinte, César foi elixido cónsul e as medidas que adoptou viñeron a acrecentar a súa popularidade: repartiu lotes de terra entre veteranos e parados, aumentou os controis sobre os gobernantes provinciais e deu publicidade ás discusións do Senado.
Pero a ambición política de César ía máis alá e, buscando a base para obter un poder persoal absoluto, fíxose conceder por cinco anos -do 58 ao 51- o control de varias provincias: (Galia Cisalpina, Galia Narbonense e Iliria). O triunvirato foi fortalecido polo Convenio de Luca (56), que aseguraba vantaxes para cada un dos seus compoñentes; pero respondía a un equilibrio inestable, que iría evolucionar cara á concentración do poder nunha soa man. Craso morreu durante unha expedición contra os partos (53) e a rivalidade entre César e Pompeio non encontrou freo unha vez morta Xulia, a filla daquel, casada con este (54). .
Guerra das Galias
Entrementres, César lanzárase á conquista do resto das Galias. Derrotou os helvecios en Bribacte e o caudillo Ariovisto en Alsacia. Derrotou os nervios e eburones, o que lle permitiu ocupar todo o territorio das tribos belgas. Venceu tamén os Vénetos de Armórica. Como consecuencia, triunfou na conquista das Galias que non só completou, senón que asegurou lanzando dúas expedicións a Britania cruzando o Canal da Mancha e outras dúas a Xermania, cruzando o río Rin. Con isto chegou a dominar un vasto territorio, que ofrecía a Roma unha obra comparable á de Pompeio en Oriente.
Guerra civil
Tras pasar o río Rubicón -que marcaba o límite da súa xurisdición-, coa súa célebre frase alea iacta est (a sorte está deitada), César iniciou unha guerra civil de tres anos (49-46) na que resultou vitorioso: conquistou primeiro Roma e Italia, despois invadiu Hispania derrotando os pompeianos en Ilerda. Posteriormente, a campaña trasladouse aos Balcáns; alí acadou a brillante vitoria da batalla de Farsalia que supuxo a rendición de 20.000 pompeístas e a derrota directa do propio Pompeio. Finalmente, dirixiuse a Oriente, onde este se refuxiara. Perseguíndoo, chegou a Exipto, onde aproveitou para intervir nunha disputa sucesoria da familia faraónica, tomando partido en favor de Cleopatra ("Guerra alexandrina", 48-47).
Asasinado Pompeio en Exipto, César proseguiu a loita contra os seus partidarios. Primeiro tivo que vencer o rei do Ponto, Farnaces, na batalla de Zela (47), que definiu coa súa soada sentenza "veni, vidi, vici" ("cheguei, vin e vencín"); despois derrotou os últimos pompeístas que resistían en África (batalla de Tapso, 46) e os propios fillos de Pompeio en Hispania (batalla de Munda, preto de Córdoba, 45). Vencedor en tan longa guerra civil, César calou os descontentos repartindo dádivas e recompensas durante as celebracións que organizou en Roma pola vitoria.
miniatura|esquerda|320px|Morte de Xulio César, obra de Vincenzo Camuccini, [[1798.]]
Ditadura
Unha vez dono da situación, César acumulou cargos e honras que fortaleceron o seu poder persoal: cónsul por dez anos, prefecto dos costumes, xefe supremo do exército, pontífice máximo (sumo sacerdote), ditador perpetuo, emperador con dereito de transmisión hereditaria...; a súa estatua comezou a colocarse en todos os templos, mais tamén rexeitou o diadema real que lle ofreceu o seu xeneral Marco Antonio. O Senado foi reducido a un mero consello do príncipe. Estableceu así unha ditadura militar disimulada pola aparencia de acumulación de maxistraturas civís. Reservouse o dereito de nomear e cesar funcionarios, organizou un censo de cidadáns, ditou a Lex Iulia Municipalis, repartiu terras entre as súas tropas, reformou o calendario, o fornecemento das provincias, ampliou o número de senadores a 900 e promoveu grandes obras civís.
Final e significación
O temor a que abolise o sistema republicano a prol dunha acumulación de poderes na súa persoa alentou unha conspiración contra el. Morreu asasinado no senado nos idos (quince) de marzo nunha conxura dirixida por Casio e Bruto que lle impediu completar as súas reformas. Porén, deixou terminadas algunhas, como o cambio do calendario (que se mantivo até o século XVI), unha nova lei municipal que concedía maior autonomía ás cidades, a reconversión como agricultores das masas italianas proletarizadas, o establecemento de colonias en lugares propicios para o comercio...; todo apuntaba a transformar Roma, da cidade-estado que fora, á fronte dun imperio que abranguese a práctica totalidade do mundo coñecido, ao mesmo tempo en que se transformaba a súa vella constitución oligárquica por unha monarquía autoritaria de tinturas populistas; a dita obra sería completada polo seu sobriño-neto e sucesor, Octavio Augusto.
Saúde e aparencia física
Segundo as observacións de Plutarco, é probable que César sufrise de epilepsia. Os estudosos modernos están divididos sobre o tema, e algúns cren que puido estar infectado de malaria. Varios especialistas en medicina cren que no canto de epilepsia, unha diagnose máis exacta podería ser xaquecas. Outros estudosos sosteñen que os seus ataques epilépticos se debían a unha infección parasitaria no cerebro.
César tivo catro episodios documentados do que puideron ter sido crises parciais complexas. Tamén é probable que tivese crise de ausencia na súa xuventude. As máis antigas referencias a estas aprehensións foron feitas polo biógrado Suetonio, que naceu despois da morte de César. A alegación de epilepsia é rebatida polos historiadores médicos coa reivindicación da hipoglicemia, que á súa vez pode causar episodios de epilepsia.
No 2003, o psiquiatra Harbour F. Hodder publicou un estudo sobre o que denominou a teoría do "Complexo César", segundo a cal, César adoecía de epilepsia do lóbulo temporal, e a debilitación da súa condición foi o factor relevante na decisión de César de renunciar ós gardas persoais nos días previos ó seu asasinato.
A partir dun verso de Shakespeare pode interpretarse que César era xordo dun oído: Ven á miña dereita, por esta orella estou xordo. Ningunha fonte clásica menciona dificultades auditivas en relación a César. A obra de Shakespeare puido facer un uso metafórico da pasaxe na que Plutarco non se refire á xordeira, senón a un xesto que facía comunmente Alexandre de Macedonia. Cubrindo a súa orella, Alexandre indicaba que a súa atención cambiara de escoitar a acusación a escoitar a defensa.
O historiador romano Suetonio describe a César como "alto de estatura e con pel clara, con membros ben formados, unha faciana un pouco chea e penetrantes ollos negros".
Nome e familia
Usando o Alfabeto latino daquela, que carecía das letras J e U, o nome de César era escrito GAIVS IVLIVS CAESAR; a forma CAIVS tamén era empregada usando a antiga representación romana do G polo C. A abreviación estándar era C. IVLIVS CÆSAR, segundo a ortografía máis antiga. (A forma Æ é unha ligadura das letras A e E, e era moi empregada nas inscricións latinas para aforrar espazo.)
No latín clásico, era pronunciado. Nos días finais da República Romana, moitos escritos históricos facíanse en grego, unha lingua que estudaban os romanos mellor educados. Os mozos ricos romanos eran educados a miúdo por escravos gregos, e mesmo ás veces eran enviados a Atenas para recibir unha formación máis avanzada. Na Antiga Grecia da era de César, o nome da súa familia escribíase Καίσαρ, o cal reflicte a pronunciación da época. Así, a pronunciación do seu nome é semellante á do káiser alemán.
No latín vulgar, o /k/ con vogal anterior, por mor da palatalización, comezou a ser pronunciado africada – producindo o en italiano e  en alemán, así como o título de tsar. Coa evolución das linguas románicas, a africada [ts] converteuse na fricativa [s] en moitas pronunciacións rexionais, como a do francés. O /k/ orixinal consérvase na mitoloxía nórdica, onde se manifesta a través do rei lendario Kjárr.
O cognomen César podería ser en si mesmo un título. Foi moi promulgado pola Biblia a través do famoso verso "Ó César o que é do César, e a Deus o que é de Deus". O título converteuse no káiser alemán e no tsar eslavo. O derradeiro tsar con poder nominal foi Simeón II de Bulgaria, cuxo reinado rematou en 1946; o que supón que dous mil anos despois da súa morte, aínda existía un dirixente co seu nome.
1000px|centro|Árbore da familia Xulio-Claudia.
miniatura|190px|Cleopatra e o seu fillo con Xulio Cesar, Cesarión no [[Templo de Dendera.]]
Rumores políticos
Catulo escribiu dous poemas nos que suxería que César e o seu enxeñeiro Mamurra eran amantes, pero máis tarde retractouse e pediu desculpas.
Marco Antonio acusou a Octavio de conseguir a adopción de César mediante favores sexuais. Suetonio describiu a acusación de Marco Antonio como un lance na confrontación política con Octavio.
Plana de Uesca
250px|miniatura|Localización da comarca en Aragón.miniatura|dereita|250px|Concellos da comarca. A Plana de Uesca (que significa Chaira de Uesca, e que se lle chama Hoya de Huesca en castelán e oficialmente Hoya de Huesca/Plana de Uesca ) é unha comarca de Aragón, en España. A maior parte da comarca está situada na provincia de Huesca pero tamén inclúe dous municipios da provincia de Zaragoza (Murillo de Gállego e Santa Eulalia de Gállego). A súa capital é Huesca.
Paradoxalmente, e malia faceren referencia en ambos os casos a un accidente xeográfico, os nomes tradicionais da bisbarra en aragonés (Plana de Uesca) e en castelán (Hoya de Huesca) non significan o mesmo. Plana é aragonés para 'chaira', mentres que hoya é castelán para 'fondal'. En catalán coñécese como Foia d'Osca.
A súa economía está fundada, principalmente, na agricultura e gandería. A industria baséase, fundamentalmente, na do metal.
Municipios
A comarca engloba os municipios de Agüero, Albero Alto, Alcalá de Gurrea, Alcalá d'o Bispe, Alerre, Almudébar, Angüés, Antillón, Argavieso, Arguis, Ayerbe, Banastars, Biscarrués, Blecua y Torres, Casbas de Uesca, Chimillas, Gurrea de Gállego, Huesca/Uesca, Ibieca, Igriés, Lobarre, Loporzano, Os Corrals, Lupiñén-Ortilla, Monflorite-Lascasas, Morillo de Galligo, Novales, Nueno, Las Peñas de Riglos, Pertusa, Piracés, Quicena, Salillas, Santolaria de Galligo, Sesa, Sietemo, La Sotonera, Tierz, Tramaced e Bizién.
Xeografía
miniatura|Vista da Hoya de Huesca desde Loarre. Emprazada na parte central do somontano oscense, é atravesada polos ríos Isuela, Flumen e Guatizalema. Sitúase entre os ríos Sotón e Alcanadre e está limitada polas serras de Gratal e Guara.
Limita ao norte coas comarcas de Jacetania e Alto Gállego, ao sur coas de Zaragoza e Los Monegros, ao leste con Somontano de Barbastro e ao oeste con Cinco Villas.
Cuestión homérica
Significado de Homero
En grego, o seu nome é Homēros. Moitas etimoloxías foron propostas para este nome, que é idéntico á palabra grega para refén. Hai unha teoría que especifica que este nome se orixinou dunha sociedade de poetas chamada Homeridae, que literariamente significa fillos de reféns ou descendentes de prisioneiros de guerra. Como eses homes non foron enviados á guerra pois a súa lealdade no campo de batalla era motivo de sospeitas, eles non puideron ser asasinados en batallas, así que foron comisionados a conmemorar a batalla coa poesía épica, para lembrar eventos pasados, ocorridos no tempo anterior a que a instrución viñese ao círculo de poetas.
Debate na Antigüidade
Este debate tivo as súas raíces na antigüidade; consérvanse sete vidas ou biografías de Homero, todas posibelmente lendarias, diferentes e algunhas bastante remotas, aínda que ten especial crédito unha que o fai natural de Quíos e cego; atribuíronselle moitas obras, non só esas dúas: Calino fixo súa A Tebaida, sobre o tema dos Sete contra Tebas, que posteriormente dramatizou Esquilo; Arquíloco e Aristóteles asignáronlle a composición do Marxites e Píndaro a Cipriada, un poema sobre os feitos anteriores á Guerra de Troia; o historiador Tucídides, pola súa banda, críao autor do Himno a Apolo Delio e tamén hai outros himnos que lle foron atribuídos.
No período helenístico, os filólogos alexandrinos Xenón e Helánico chegaron á conclusión, a partir das diferenzas e contradicións de todo tipo que acharon entre a Ilíada e a Odisea, que só a primeira destas epopeas foi composta por Homero, polo que foron chamados corizontes ou "separadores". A súa opinión foi rexeitada por máis afamados filólogos alexandrinos como Aristarco de Samotracia, Zenódoto de Éfeso e Aristófanes de Bizancio.