cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Suecia
Música
Suecia é un gran mercado para a música de new age e de conciencia ambiental, así como para a música pop e rock que conteñen mensaxes de liberalismo e de esquerda. Ademais, o país tamén ten unha prominente tradición en música coral, derivada en parte da importancia cultural da música folclórica. De feito, dos 9,2 millóns de habitantes, estímase que entre 500 e 600 mil acodes cantan en coros.
Suecia é o terceiro exportador de música maior do mundo, con máis de 800 millóns de dólares de ingresos en 2007, excedido só polos Estados Unidos e o Reino Unido. ABBA foi un dos primeiros grupos musicais de Suecia que se fixo famoso ao redor do mundo, que aínda se atopan entre os artistas con máis éxito, con preto de 370 millóns de discos vendidos. Con ABBA, a música de Suecia entra a unha nova era, na cal o pop sueco gañou importancia internacional. Outras bandas que se fixeron mundialmente famosas son Roxette, Irene, Loveninjas, Mando Diao, The Hives ou The Cardigans. Por outra banda, Suecia gañou en catro ocasións o Festival da Canción de Eurovisión con ABBA, os Herreys, Carola Häggkvist e Charlotte Perrelli.
Outro tipo de música que cobrou importancia é heavy metal (incluíndo os subséneros death metal, o metal progresivo e o power metal). Algunhas bandas suecas que sobresaen dentro deste xénero son Bathory, Amon Amarth, K2, Opeth ou a vocalista de Nightwish, Anette Olzon, entre outros.
Finalmente, o jazz é outro dos xéneros importantes dentro da música sueca. Durante o últimos sesenta anos mantivo un estándar artístico elevado, en gran parte debido ás bandas locais que reciben influencia doutros países como Bélxica, Francia, Reino Unido e Estados Unidos. Lars Gullin é o máximo representante do jazz sueco.
Literatura
miniatura|esquerda|250px|[[Astrid Lindgren en 1924.]] O primeiro texto literario achado en Suecia é a Pedra de Rök, tallada durante a Era Viquinga preto do ano 800. Coa conversión do país ao cristianismo en 1100, Suecia entrou na Idade Media, durante a cal os monxes preferiron usar o latín, polo que son escasos os textos escritos en sueco antigo desa época. A literatura sueca floreceu só despois de que o idioma sueco fose estandarizado no século XVI, sendo a Biblia un dos primeiros libros traducidos ao sueco en 1541. A miúdo esta tradución é chamada a Biblia de Gustavo Vasa.
Coa implantación do sistema educativo e a liberdade que deu a secularización, o século XVII viu o desenvolvemento de múltiples escritores suecos. Exemplo disto son Georg Stiernhielm (século XVII), quen foi o primeiro en escribir poesía clásica en sueco; Johan Henric Kellgren (século XVIII), o primeiro en escribir unha prosa fluída en sueco; Carl Michael Bellman (final do século XVIII), o primeiro escritor de baladas de burlesque; e August Strindberg (final do século XIX), un escritor a socio-realista dramaturgo que alcanzou a fama mundial. O século XX continuou dando notables autores como Selma Lagerlöf, (Premio Nobel de Literatura 1909), Verner von Heidenstam (Premio Nobel de Literatura 1916) e Pär Lagerkvist (Premio Nobel de Literatura 1951). Entre outros autores destacados anteriores o século XX cómpre sinalar a Carl Jonas Love Almqvist, Per Daniel Amadeus Atterbom, Carl Michael Bellman ou Lina Sandell.
En décadas recentes, varios escritores suecos foron recoñecidos internacionalmente, incluíndo a Henning Mankell, escritor de novelas de detectives e Jan Guillou, escritor de novelas de espías ou Harry Martinson (Premio Nobel de Literatura 1974) e a súa muller Moa Martinson. Mais a única autora sueca que deixou unha marca importante dentro do mundo da literatura foi a escritora de contos para nenos Astrid Lindgren, e os seus libros Pippi Mediaslongas, Emil of Maple Hills, entre outros. Outros autores destacados deste século son Maria Gripe ou Christina Lilliestierna. Finalemente cómpre destacar a Stieg Larsson, autor da triloxía de novelas policiais Millenium.
Festividades
miniatura|Procesión de Luciadagen no ano [[2007, antiga tradición pagá, hoxe festividade de Santa Lucía.]] Á parte das festividades tradicionais da Igrexa, Suecia tamén celebra varias datas senlleiras, algunhas das cales levan a cabo desde a época pre-cristiá. Entre as principais festividades suecas podemos atopar:
Micromatriz de proteínas
Unha micromatriz de proteínas (protein microarray), chip de proteínas ou microarranxo de proteínas é un método de alto rendemento usado para estudar as interaccións e actividades das proteínas e determinar as súas funcións, e as funcións a grande escala. A súa principal vantaxe débese a que se poden estudar en paralelo un gran número de proteínas. O chip consta dunha superficie de soporte como unha lámina de vidro, membrana de nitrocelulosa, bólas, ou placa de microtitulación, á cal se une unha matriz (array) de proteínas de captura. Engádense á matriz moléculas usadas como sondas, normalmente etiquetadas con tinguidura fluorescente. Calquera reacción entre a sonda e as proteínas inmobilizadas emite un sinal fluorescente que se le por medio dun escáner láser. As micromatrices de proteínas son de funcionamento rápido, automatizado, son económicas e moi sensibles, e só consomen pequenas cantidades de mostras e reactivos. O concepto e metodoloxía das micromatrices de proteínas foi introducido e ilustrado primeiramente en micromatrices de anticorpos ou antibody microarrays (tamén chamadas matrices de anticorpos) en 1983 nunha publicación científica e unha serie de patentes. A tecnoloxía de alto rendemento que está detrás das micromatrices de proteínas foi relativamente doada de desenvolver, xa que estaba baseada na tecnoloxía desenvolvida para as micromatrices de ADN, que se converteran nas micromatrices máis amplamente utilizadas.
Motivación para o desenvolvemento
As micromatrices de proteínas desenvolvéronse debido ás limitacións que tiña o uso de micromatrices de ADN para determinar os niveis de expresión xénica en proteómica. As cantidades de ARNm na célula adoitan non reflectir os niveis de expresión das proteínas ás que corresponden. Como xeralmente é a proteína e non o ARNm a que ten o papel funcional na resposta da célula, compría utilizar unha estratexia nova centrada nas proteínas. Ademais as modificacións postraducionais, que son a miúdo críticas para determinar a función da proteína, non son visibles nas micromatrices de ADN. As micromatrices de proteínas substitúen as técnicas proteómicas tradicionais como a electroforese en xel bidimensional ou a cromatografía, que requiren bastante tempo e moito traballo e non son as máis axeitadas para analizar proteínas pouco abundantes.
Construción da matriz
As proteínas sitúanse nunha superficie sólida como un portaobxectos de microscopía, membranas, bólas ou placas de microtitulación. A función desta superficie é proporcionar un soporte sobre o cal poidan inmobilizarse as proteínas. Este debería ter propiedades de unión máximas e á vez manter a conformación nativa da proteína para que se conserven as súas capacidades de unión a moléculas. Os portaobxectos feitos de vidro ou silicona son moi utilizados porque son compatibles con colocadores das proteínas robóticos habituais e os escáneres láser que foron desenvolvidos para a tecnoloxía das micromatrices de ADN. As láminas de película de nitrocelulosa son as máis aceptadas como o substrato coa máxima capacidade de unión para proteínas nas aplicacións das micromatrices de proteínas.
A superficie sólida elixida é despois cuberta cun recubrimento que debe desempeñar simultaneamente as funcións de inmobilizar a proteína, impedir a súa desnaturalización, orientala na dirección apropiada para que os sitios de unión sexan accesibles, e proporcionar un ambiente hidrófilo no cal poida ocorrer a reacción de unión. Ademais, tamén necesita presentar unha capacidade de unión non específica o menor posible para minimizar o ruído de fondo no sistema de detección. Ademais, debe ser compatible con diferentes sistemas de detección. Entre os axente inmobilizadores están capas de aluminio ou ouro, polímeros hidrófilos e xeles de poliacrilamida, ou tratamentos con aminas, aldehidos ou epoxis. Empréganse tecnoloxías de capa fina como a deposición de vapor física (PVD) e a deposición de vapor química (CVD) para aplicar a cuberta á superficie de soporte.
É esencial un ambiente acuoso en todas as fases de fabricación dunha micromatriz e operar de modo que se impida a desnaturalización das proteínas. Por tanto, hai que regular coidadosamente os tampóns de mostra para que conteñan unha alta porcentaxe de glicerol (para diminuír o punto de conxelación) e a humidade do ambiente de fabricación. Os micropozos teñen a dobre vantaxe de que proporcionan un ambiente acuoso á vez que impiden a contaminación cruzada entre mostras.
No tipo máis común de matriz proteica, os robots sitúan grandes cantidades de proteínas ou os seus ligandos sobre un soporte sólido cuberto cun padrón predefinido. Isto coñécese como impresión de contacto robótico ou punteado robótico (robotic spotting). Outro método de fabricación é a impresión por chorro de "tinta", un método que non toma contacto directo e deposita só cando se demanda para dispersar os polímeros proteicos sobre a superficie sólida co padrón desexado. O punteado piezoeléctrico (piezoelectric spotting) é un método similar para esta impresión por chorro. A cabeza de impresión móvese a través da matriz e en cada punto usa estmulación eléctrica para depositar as moléculas proteicas sobre a superficie por medio de diminutos chorros. Trátase tamén dun proceso sen contacto directo coa matriz. A fotolitografía é o cuarto método para dispoñer as proteínas sobre a superficie. Utilízase a luz en asociación con fotomáscaras, placas opacas con buratos ou transparencias que permiten que a luz brille a través cun padrón definido. Despois, unha serie de tratamentos químicos permiten o depósito da proteína co padrón desexado sobre o material que está baixo a fotomáscara.
As moléculas de captura dispostas sobre a superfice sólida poden ser anticorpos, antíxenos, aptámeros (ligandos baseados en ácidos nucleicos), aficorpos (ou Affibodies, pequenas moléculas preparadas por enxeñaría para imitar anticorpos monoclonais), ou proteínas completas. Entre as fontes de ditas proteínas están sistemas de expresión baseados en células para proteínas recombinantes, purificación a partir de fontes naturais, produción in vitro por sistemas de tradución libres de células e métodos de síntese para péptidos. Moitos destes métodos poden ser automatizados para unha produción de alto rendemento, mais debe terse coidado de evitar condicións de síntese ou extracción que teñan como resultado a desnaturalización das proteínas, que xa non poderían recoñecer a molécula coa que se teñen que unir, o que faría que a matriz fose inútil.
As proteínas son moi sensibles aos cambios no seu microambiente. Isto supón un reto para manter as matrices de proteínas en condicións estables durante períodos de tempo longos. Os métodos in situ, inventados e publicados por Mingyue He e Michael Taussig en 2001, implican a síntese sobre o chip de proteínas como e cando se necesitan, directamente a partir do ADN que a codifica usando sistemas de expresión de proteínas libres de células. Como o ADN é unha molécula moi estable non se deteriora co tempo e, por tanto, é moi apropiada para o almacenamento a longo prazo. Este enfoque é tamén vantaxoso porque evita os laboriosos e a miúdo custosos procesos de purificación de proteínas por separado e a clonación de ADN, xa que as proteínas son producidas e inmobilizadas simultaneamente nun só paso sobre a superficie do chip. Exemplos de técnicas in situ de matrices de proteínas libres de células son: PISA (protein in situ array, matriz in situ de proteínas), NAPPA (nucleic acid programmable protein array, matriz de proteínas programable de ácido nucleico) e DAPA (DNA array to protein array, matriz de ADN para matriz de proteínas).
Tipos de matrices
miniatura|Tipos de matrices de proteínas|506x506px Hai tres tipos de micromatrices de proteínas que se usan actualmente para estudar as actividades bioquímicas das proteínas.
Trece Colonias
Nos anos 1770 xa xurdiran varios pequenos centros urbanos pero en proceso de expansión, e cada un deles contaba con xornais, tendas, comerciantes e artesáns. Filadelfia, con 28.000 habitantes, era a cidade máis grande, seguida por Nova York, Boston, e Charleston. A diferenza da maior parte das demais nacións, Estados Unidos xamais tivo unha aristocracia feudal. Na era colonial a terra era abundante e a man de obra escasa, e todo home libre tiña a oportunidade de alcanzar, se non a prosperidade, polo menos a independencia económica.
Micromatriz de proteínas
Tipos de matrices
As micromatrices analíticas son tamén coñecidas como matrices de captura. Nesta técnica, sitúanse sobre a superficie de soporte unha biblioteca de anticorpos, aptámeros ou aficorpos (Affibodies). Estes son utilizados para capturar moléculas, xa que cada un se une especificamente a unha determinada proteína. A matriz é sondada cunha solución complexa de proteínas como un lisado celular. A análise das reaccións de unión resultantes producidas usando varios sistemas de detección pode proporcionar información sobre niveis de expresión de determinadas proteínas da mostra, así como medicións das afinidades de unión e especificidades. Este tipo de micromatriz é especialmente útil para comparar a expresión de proteínas en diferentes solucións. Por exemplo, pode identificarse a resposta das células a un determinado factor comparando os lisados das células tratadas con substancias específicas ou cultivadas baixo certas condicións cos lisados das células control. Outra aplicación é na identificación e perfil de tecidos enfermos.
Trece Colonias
Todas as colonias compartían a tradición do goberno representativo. O monarca inglés nomeaba a moitos dos gobernadores coloniais, pero todos eles debían gobernar conxuntamente cunha asemblea elixida. O voto estaba restrinxido aos terratenentes homes brancos, pero a maioría dos homes brancos tiñan propiedades suficientes para votar. Inglaterra non podía exercer un control directo sobre as súas colonias norteamericanas. Londres estaba demasiado lonxe, e os colonos tiñan un espírito moi independente. miniatura|364x364px|Mapa das Trece Colonias. En 1733, os ingleses ocuparan 13 colonias ao longo da costa do Atlántico, desde Nova Hampshire no norte ata Xeorxia no sur:
Micromatriz de proteínas
Tipos de matrices
As micromatrices de proteínas en fase inversa (RPPA; reverse phase protein microarray) requiren o uso de mostras complexas como os lisados de tecidos. As células íllanse de varios tecidos de interese e son lisadas. Os lisados dispóñense sobre a micromatriz e sóndanse con anticorpos contra a proteína diana de interese. Estes anticorpos son detectados tipicamente con ensaios quimioluminescentes, fluorescentes ou colorimétricos. Os péptidos de referencia imprímense sobre os portaobxectos para que se poida cuantificar a proteína dos lisados da mostra. As matrices de fase inversa (RPA) permiten a determinación da presenza de proteínas alteradas ou outros axentes que poden ser o resultado da enfermidade. Especificamente, poden detectarse usando matrices de fase inversa as modificacións postraducionais, que son tipicamente alteradas como resultado de enfermidades.
Trece Colonias
Os franceses controlaban Canadá e Luisiana (Nova Francia), que comprendían toda a vertente do río Mississippi: un imperio vasto con poucos habitantes. Entre 1689 e 1815, Francia e a Gran Bretaña sostiveron varias guerras, e América do Norte viuse envolvida en cada unha delas. En 1756 Francia e Inglaterra estaban enfrascadas na Guerra dos Sete Anos, coñecida nos Estados Unidos como a Guerra Francesa e Indíxena. O primeiro ministro británico, William Pitt, investiu soldados e diñeiro en América do Norte e gañou un imperio. As forzas británicas tomaron as prazas fortes canadenses de Louisburg (1758), Quebec (1759) e Montreal (1760). A Paz de París, asinada en 1763, deu á Gran Bretaña dereitos sobre Canadá e toda América do Norte ao leste do río Mississippi.
Micromatriz de proteínas
Micromatrices de proteínas funcionais
As micrfomatrices de proteínas fncionais (tamén chamadas matrices de proteínas diana) constrúense inmobilizando grandes cantidades de proteínas purificadas e utilízanse para identificar as interaccións proteína-proteína, proteína-ADN, proteína-ARN, proteína-fosfolípido e proteína-pequena molécula, para facer ensaios de actividade encimática e para detectar anticorpos e demostrar as súas especificidades. Difiren das matrices analíticas en que as matrices de proteínas funcionais están compostas de matrices que conteñen proteínas funcionais completas ou dominios proteicos. Estes chips de proteínas utilízanse para estudar as actividades bioquímicas do proteoma completo nun só experimento.
Trece Colonias
A vitoria de Inglaterra conduciu directamente a un conflito coas súas colonias norteamericanas. Para evitar que pelexasen cos nativos da rexión, chamados indios polos europeos, unha proclama real negou aos colonos o dereito de establecerse ao oeste dos montes Apalaches. O goberno británico empezou a castigar aos contrabandistas e impuxo novos gravames ao azucre, o café, os téxtiles e outros bens importados. A Lei de Aloxamento obrigou ás colonias a aloxar e alimentar aos soldados británicos; e coa aprobación da Lei do Selo (Stamp Act), debían adherirse selos fiscais especiais a todos os xornais, folletos, documentos legais e licenzas.
Estas medidas pareceron moi xustas aos políticos británicos, que gastaran fortes sumas de diñeiro para defender ás súas colonias norteamericanas durante e logo da Guerra Francesa e Indíxena. Seguramente o seu razoamento era que os colonos debían sufragar parte deses gastos. Pero os colonos temían que os novos impostos dificultasen o comercio, e que as tropas británicas estacionadas nas colonias puidesen ser usadas para esmagar as liberdades civís que os colonos gozaran ata entón.
Micromatriz de proteínas
Micromatrices de proteínas funcionais
O elemento clave en calquera ensaio baseado en micromatriz de proteínas funcional é que as proteínas da matriz deben manter a súa estrutura nativa, esas significativas interaccións funcionais poden ter lugar na superficie da matriz. As vantaxes de controlar o modo preciso de unión á superficie polo uso dunha etiqueta de afinidade apropiada son que as proteínas inmobilizadas terán unha orientación homoxénea como resultado dunha actividade específica maior e unha proporción maior sinal-ruído nos ensaios, con menos interferencia de interaccións non específicas.
Trece Colonias
En xeral, estes temores eran infundados, pero foron os precursores do que chegaron a ser tradicións profundamente arraigadas na política estadounidense. Os cidadáns desconfían do "goberno poderoso"; logo de todo, millóns de inmigrantes chegaron aos Estados Unidos para escapar da represión política.
Micromatriz de proteínas
Detección
Os métodos de detección de matrices de proteínas deben dar un sinal alto e un baixo ruído de fondo. O método máis común e de amplo uso para a detección é o etiquetado fluorescente, que é moi sensible, seguro e compatible cos escáneres de láser de micromatrices dispoñibles. Poden usarse outras etiquetas, como etiquetas de afinidade, fotoquímicas ou radioisótopos. Estas etiquetas están unidas á propia sonda e poden interferir coa reacción sonda-proteína diana. Porén, disponse tamén de varios métodos de detección sen etiquetas, como a resonancia plasmónica de superficie (SPR), nanotubos de carbono, sensores de nanocables de carbono (nos que a detección ocorre por cambios na condutancia) e soportes de sistema microelectromecánico (MEMS). Todos estes métodos de detección sen etiquetas son relativamente novos e non están aínda dispoñibles para a detección de proteínas de alto rendemento; porén, son moi prometedores para o futuro.
Trece Colonias
En 1765, representantes de nove colonias reuníronse como "Congreso sobre a Lei do Selo" e protestaron contra o novo imposto. Os comerciantes negáronse a vender produtos británicos, os distribuidores de selos víronse ameazados polo xentío e a maioría dos colonos sinxelamente negouse a comprar os mencionados selos. O parlamento británico viuse forzado a revogar a Lei, pero fixo cumprir a Lei de Aloxamento, decretou impostos ao té e a outros produtos, e enviou funcionarios aduaneiros a Boston a cobrar eses aranceis. De novo os colonos optaron por desobedecer, así que se enviaron soldados británicos a Boston.
Micromatriz de proteínas
Detección
A cuantificación de proteínas en láminas de cristal cubertas de nitrocelulosa pode usar detección fluorescente de infravermello próximo. Isto limita as interferencias debidas á autofluorescencia da nitrocelulosa nas lonxitudes de onda ultravioletas usadas nas sondas de detección fluorescentes estándar.
Suecia
Véxase tamén
Ikea
Micromatriz de proteínas
Aplicacións
Hai cinco grandes áreas nas que se están aplicando as matrices de proteínas: diagnósticos, proteómica, análise funcional de proteínas, caracterización de anticorpos e desenvolvemento de tratamentos médicos.
Trece Colonias
As tensións aliviáronse cando Lord North, o novo Primeiro ministro británico, eliminou todos os novos impostos salvo o do té. En 1773, un grupo de patriotas respondeu ao devandito imposto escenificando a Festa do Té de Boston: disfrazados de indíxenas, abordaron buques mercantes británicos e botaron á auga, no porto de Boston, a 342 cestas de té. O parlamento promulgou entón as "Leis Intolerables": a independencia do goberno colonial de Massachusetts foi drasticamente restrinxida e enviáronse máis soldados británicos ao porto de Boston, que xa estaba pechado aos buques mercantes. En setembro de 1774 tivo lugar en Filadelfia o Primeiro Congreso Continental, reunión de líderes coloniais que se opuñan ao que percibían como asoballamento británico nas colonias. Estes líderes instaron aos colonos a desobedecer as Leis Intolerables e a boicotear o comercio británico. Os colonos empezaron a organizar milicias e a almacenar armas e municións.
Micromatriz de proteínas
Aplicacións
Facer un diagnóstico ás veces implica a detección de antíxenos e anticorpos en mostras sanguíneas; o perfil de soros para descubrir biomarcadores de novas enfermidades; a monitorización de estados de enfermidade e respostas a terapias en medicina personalizada; a monitorización de ambientes e alimentos. O bioensaio dixital é un exemplo de uso de micromatrices de proteínas para facer diagnósticos. Nesta tecnoloxía, unha matriz de micropozos nun chip de cristal/polímero son sementados con bólas magnéticas (cubertas con anticorpos etiquetados fluorescentemente), suxeitos a antíxenos diana e despois caracterizados con microscopio contando os pozos fluorescentes. Recentemente presentouse unha plataforma de fabricación rendible economicamente (que usa polímeros OSTE) para ditas matrices de micropozos e caracterizouse con éxito o sistema modelo de bioensaio.
Trece Colonias
En 1775 comeza oficialmente a guerra, cuxo desenvolvemento inicial foi claramente de dominio inglés, pero o seu curso cambiaría cando tras a Batalla de Saratoga, primeira gran vitoria americana, Francia e posteriormente España entrarían en guerra apoiando aos independentistas norteamericanos.
En 1783 pola Paz de Versalles, Inglaterra vese obrigada a recoñecer a independencia das 13 colonias americanas, tal e como estas redactaran na famosa Declaración de Independencia dos Estados Unidos de 1776.
Micromatriz de proteínas
Aplicacións
A proteómica trata do perfil de expresión de proteínas, é dicir, que proteínas son expresadas no lisado dunha determinada célula.
Trece Colonias
Unha vez lograda a independencia, resultou moi complicado pór de acordo a todas as antigas colonias se seguían como Estados independentes, ou se reunían nunha soa nación. Tras varios anos de negociacións, en 1787, 55 representantes das antigas colonias reuníronse no Congreso de Filadelfia co fin de redactar unha Constitución. Creábase así un único goberno federal, cun Presidente da República e dúas Cámaras Lexislativas (Congreso e Senado) como solución intermedia. Redactou tamén a Constitución de 1787, e chamou ás eleccións polas cales George Washington foi investido primeiro presidente dos Estados Unidos.
Micromatriz de proteínas
Aplicacións
A análise funcional de proteínas é a identificación das interaccións proteína-proteína (por exemplo, a identificación dos membros dun complexo de proteinas), as interaccións proteína-fosfolípido, dianas de pequenas moléculas, substratos encimáticos (particularmente os substratos de quinases) e ligandos de receptores.
A caracterización de anticorpos faise estudando a reactividade cruzada, e a especificidade e mapado de epítopos.
O desenvolvemento de tratamentos médicos implica o desenvolvemento de terapias específicas de antíxeno para a autoinmunidade, cancro e alerxias, e a identificación de dianas de pequenas moléculas que potencialmente poderían utilizarse como novos fármacos.
Retos
Malia os considerables investimentos realizados por varias compañías, os chips de proteínas aínda non inundaron o mercado. Os fabricantes atoparon que as proteínas son, en realidade, difíciles de manexar. A produción de proteínas fiable, consistente e de alto rendemento que estean correctamente pregadas e sexan funcionais está inzada de dificultades. Un chip de proteínas require moitos máis pasos para a súa creación que un chip de ADN.
Hai varias estratexias para afrontar este problema que difiren fundamentalmente en se as proteínas están inmobilizadas por medio de interaccións non específicas mal definidas ou por un conxunto específico de interaccións coñecidas. Esta última estratexia é atractiva pola súa simplicidade e é compatible con proteínas purificadas derivadas de fontes nativas e recombinantes pero presenta varios riscos. O máis notable destes está relacionado coa natureza incontrolada das interaccións entre cada proteína e a superficie; no mellor dos casos, isto podería dar lugar a unha poboación heteroxénea de proteínas na cal os sitios activos están ás veces ocluídos pola superficie, e no peor dos casos, podería destruír a actividade por completo debido ao despregamento parcial ou completo mediado pola superficie da proteína inmobilizada.
Os principais retos desta tecnoloxía son: 1) atopar unha superficie e un método de adhesión a ela que permita que as proteínas manteñan as súas estruturas secundaria e terciaria e así a súa actividade biolóxica e as súas interaccións con outras moléculas, 2) producir unha matriz cun longo tempo de caducidade ou vida útil para que as proteínas do chip non se desnaturalicen en curto tempo, 3) identificar e illar anticorpos ou outras moléculas de captura contra cada proteína do xenoma humano, 4) cuantificar os niveis de proteína unida á vez que se asegura a sensibilidade e se evita o ruído de fondo, 5) extraer a proteína detectada do chip para analizala posteriormente, 6) reducir as unións non específicas cos axentes de captura, 7) a capacidade do chip debe ser suficiente como para permitir a visualización dunha representación do proteoma tan completa como sexa posible; as proteínas abundantes ocultan a detección das menos abundantes como moléculas de sinalización e receptores, que son xeralmente de maior interese terapéutico.
Laureano Salgado Rodríguez
Laureano Salgado Rodríguez, nado en Caldas de Reis o 5 de maio de 1847 e finado no mesmo concello o 5 de maio de 1930, foi un enxeñeiro e empresario galego.
Traxectoria
Empezou facendo fortuna como representante de axencias consignatarias especializadas no transporte de emigrantes a América dende Vigo e Vilagarcía de Arousa. Despois dedicouse á industria eléctrica como propietario da empresa La Hulla Blanca, creando as centrais hidroeléctricas de Almofrei (Cotobade), Pego Negro (Gondomar), Aranza (Soutomaior) e Ponte Inferno no río Verdugo. Promoveu os periódicos Fray Prudencio e El Mirlo Blanco. Tivo a idea da creación do popular monumento á Virxe da Rocha en Baiona, que comezou a construírse en 1910. Foi deputado provincial (1898) e alcalde de Caldas de Reis (1913). En 1922 dirixiu o periódico mensual A Chave d'os Rayos. miniatura|150px|Laureano Salgado, 1928.
Clemátide
Descrición
O xénero componse na súa maioría de plantas rubideiras vizosas e leñosas chamadas tecnicamente lianas. Os talos leñosos son bastante febles até acadaren varios anos de idade. As follas adoitan dividirse en folíolos con pecíolo que se retorcen e enroscan arredor das estruturas de apoio para permitiren que a planta gabee. Algunhas das especies son arbustivas, mentres que outras son herbáceas perennes. As de climas temperados son caducifolias, porén, moitas outras de climas máis cálidos son de follas persistentes.
Malia as súas sonadas flores, as verdadeiras flores son acios miúdos sen interese. En realidade as partes vistosas son sépalos que semellan coridos pétalos florais. Cando as flores e sépalos caen deixan esponxosos acios de sementes con cangallos. A época de floración e a localización das flores nas pólas varía: nas clemátides de floración primaveral xorden nos talos do ano anterior, as de floración estival e outoniza aparecen soamente nos extremos dos talos novos, na de floración dupla combínanse as dúas características na respectiva época.
Distribución e hábitat
Atópanse distribuídas por todas as rexións temperadas de ambos os dous hemisferios, así como en zonas montañosas e tropicais.
Etimoloxía
O nome do xénero provén do grego antigo ˈklɛmətɨs (klématis) "planta que gabea" probabelmente a Vinca.
Taxonomía
En recentes clasificacións recoñécense unhas 297 especies de Clematis. Como era de agardar, porén, os taxonomistas modernos subdividen o xénero.
Varias das subdivisións son claramente consistentes entre diferentes clasificacións, por exemplo todos os subxéneros de Grey-Wilson úsaos Johnson coma seccións.
Subxéneros de Clematis segundo Grey-Wilson: Algúns destes foron previamente clasificados coma xéneros separados.
miniatura|right|180px|Capítulo con sementes da [[herba doncela (Clematis vitalba)]]
Cultivo e usos
Vexetan mellor coas raíces á sombra e a parte aérea a pleno sol. Polo xeral, non aturan os solos acedos (como os de Galiza), prefiren os calcarios e outros substratos básicos.
As clemátides foran chamadas de pementeiras polos pioneiros do Vello Oeste e utilizadas coma substituto da pementa para adubar a comida, xa que a verdadeira pementeira (Piper nigrum) era moi custosa e difícil de conseguir.
Toxicidade
Todo o xénero é esencialmente tóxico, contén aceites esenciais e compostos extremadamente irritantes para a pel e as membranas mucosas. Porén, a diferenza da pementeira ou as especies de Capsicum (pementos), estes compostos provocan o sangrado do tracto dixestivo se se inxire en grandes cantidades. Cando se podan cómpre empregar luvas. Malia a súa toxicidade, os amerindios usábanas en pequenas cantidades coma tratamento contra as xaquecas e as desordes nerviosas. Tamén se consideraban efectivas contra as infeccións da pel.
Qin Shihuang
Qin Shi Huangdi (秦始皇帝 pinyin : Qín Shǐ Huángdì) foi o emperador fundador da chinesa dinastía Qin (258 a 210 a.C.)
Unificou os sete reinos que se "esfolaban" entre si. Unificou tamén o sistema de pesos e medidas, a lingua e a escrita. A fin de protexer o seu nacente Imperio, fixo empatar os pedazos de murallas existentes para formar a primeira gran muralla. O nome da súa dinastía, deformado, chegou ata Occidente e deu orixe ao nome do Imperio do medio nas linguas europeas: China en galego. A tradición atribúelle a invención do peiteado imperial mianliu (冕旒), cunha especie de cortina que oculta parcialmente o rostro, ben visíbel nos retratos dos soberanos antigos e que tamén ostentan as estatuas das divindades.
O título do emperador Qin
No -221, o rei de Qin adoptou o título de Shi Huangdi, ou "primeiro emperador", creando para a ocasión a palabra Huangdi, que se pode traducir por Emperador, que retomaran logo todos os soberanos que virían despois del. Este termo é a unión de Huang, "supremo" ou "augusto", e máis Di, "soberano", unha alusión aos tres Augustos e cinco Emperadores, primeiros soberanos míticos da China. Ostentou o título de Shi Huangdi durante todo o seu reinado. Seu fillo foi Er Huangdi, "Segundo Emperador". Mais a Historia quixo que a serie terminase nel.
Co advento da Dinastía Han, Shi Huangdi foi considerado inaceptábel polos Han, que non querían recoñecelo coma o primeiro na súa liñaxe. Denominarano entón "Primeiro Emperador da Dinastía Qin", é dicir Qin Shi Huangdi. Porén, a maioría dos nomes de persoa chineses son expresados con dous ou tres sinogramas ; di foi ao final suprimido, quedando como Qin Shi Huang: Qin Shihuang. O fillo e sucesor como Qin Ershi.
Xuventude e Rei de Qin: o conquistador
Na época do nacemento de Zheng, Chian estaba dividida en estados feudais que se mantiñan en guerra constante. É o período coñecido na Historia da China coma Período dos Estados Feudais. A competencia era extremadamente feroz. Cara ao 260 a. C. apenas subsistían un puñado de Estados, tendo o resto desaparecido ou sendo anexionados. Mais o estado de Zheng,Qin, era o máis poderoso. Estaba gobernado por filósofos lexistas e enfocado principalmente cara a asuntos militaristas.
Zheng nacera en Handan (邯鄲), capital do rival Estado de Zhao. Era fillo de Zichu (子楚), príncipe da casa real de Qin, que servía como hóspede no Estado de Zhao, en virtude dun acordo entre Qin e este último país. Zichu posteriormente volveu a Qin, após numerosas aventuras, onde coa axuda dun rico mercador chamado Lü Buwei (呂不韋), puido ascender ao trono de Qin, converténdose o devandito Lü Buwei en chanceler ou primeiro ministro. Zichu sería coñecido postumamente coma o rei Zhuangxiang de Qin. Segundo unha estendida lenda, Zheng sería fillo de Lü Buwei e non de Zichu. Esta fábula naceu porque a nai de Zheng fora en principio concubina de Lü Buwei. Porén a historia é dubidosa debido a que para os confucianistas podería ser moito máis fácil de acusar a un gobernante de orixe ilexítima.
Zheng subiu ao trono en 247 a.C., con 12 anos de idade, e foi rei so o control dun rexente ata 238 a.C., en que con 21 anos, asestou un golpe palaciano e asumiu todo o poder. Continuou a tradición atacando tenazmente e derrotando os Estados feudais (eludindo o seu propio asasinato, ambicionado por Jing Ke). Finalmente tomou control da China enteira en 221 a.C., ao derrotar o derradeiro Estado chinés independente, o Estado de Qi.
Entón no mesmo ano, con 38 anos de idade, o rei de Qin autoproclamouse coma Primeiro Emperador.
O Unificador
miniatura|dereita|100px|始皇帝 Shǐ Huángdì o "Primeiro Emperador" ([[escrita do selo|escrita nun pequeno selosmall seal script, 220 a.C.)]]
Para evitar a renacenza da política caótica do Período dos Estados Feudais, Qin Shihuang e o seu chanceler Li Si aboliron por completo o feudalismo.
Pola contra, dividiron o Imperio en 36 provincias, a cargo de gobernadores, que eran depostos a vontade do goberno central. Foron separados os poderes civís e militar para evitaren un exceso de poder en mans dun simple servente. Deste xeito cada provincia era dirixida por un gobernador civil (shōu ?) asistido por un gobernador militar (wèi ?), este con poder inferior ao do civil, o que constituíu unha constante na historia chinesa. Á súa vez o gobernador civil, cada cinco anos, era reasignado a unha provincia diferente, a fin de previr que chegase a crear unha base de poder.
Un inspector (jiàn ?) figuraba, tamén, en cada provincia, coa misión de informar ao goberno central da posta en marcha da súa política, dar parte do exercicio de poder por parte dos gobernadores, e, talvez, de resolver conflitos entre os dous gobernadores.
Qin Shihuang ordenou que todos os membros das anteriores casas reais dos conquistados países se desprazasen a Xianyang (咸陽), a capital de Qin, hoxe na provincia de Shaanxi, onde serían custodiados baixo rigorosa vixilancia para evitar actividades rebeldes.
Qin Shi Huang e Li Si centralizaron China economicamente ao unificaren as unidades chinesas de medida, como pesas e medidas, a moeda, a lonxitude dos eixos dos carros (así calquera carro transitaría comodamente polas rodeiras dos novos camiños), o sistema legal etcétera.
Se cadra máis importante, foi a unificación da escrita chinesa. Con Li Si, a escrita do selo do Estado Qin, que xa fora desenvolvida organicamente na escrita da dinastía Zhou, foi normalizada, pola eliminación de variantes adoptadas na mesma escrita Qin. Esta nova escrita normalizada foi elevada a oficial nas rexións conquistadas, eliminando as escritas rexionais e acabando por se converter na escrita oficial para toda a China.
Ao contrario do que se cre popularmente, Li Si non inventou a escrita, nin era completamente nova daquela. Editos escritos na nova grafía foron gravados nas paredes das montañas sagradas da China, como os famosos editos gravados en Monte Taishan, que fan saber ao Ceo da unificación na Terra baixo o Emperador, e dese xeito propagar a nova escrita entre o pobo.
Porén, a grafía era difícil de escribir, de maneira que sobreviviu unha escrita Qin informal, que estaba xa desenvolta como unha forma temperá de escrita clerical Qin Shi Huang continuou a expansión militar durante o seu reinado, anexionando zonas do Sur (a actual provincia de Guangdong foi invadida por exércitos chineses por vez primeira) e combatendo tribos nómades no norte e noroeste. Esas tribos (os Xiongnu) foron sometidas, pero a campaña ficou inacabada. Para evitar que os Xiongnu traspasasen a fronteira do Norte algunha vez, o Emperador mandou construír unha enorme muralla defensiva, unindo varias anteriores, que subsistían desde a Época dos Estados Feudais.
Esa muralla, na construción da cal foran mobilizados centos de miles de homes, dos que morreron un número descoñecido, foi o precedente da actual Gran Muralla da China. Foi construída moito máis ao Norte que a actual. Esta foi erguida durante a dinastía Ming, cando a China xa posuía, polo menos, o dobre de habitantes que na época do primeiro Emperador, ademais de empregarse un século en levantala (na de Qin Shihuang tardáranse dez anos). Moi pouco perdura hoxe desa primitiva muralla.
Morte
O Emperador morreu durante unha viaxe a China Oriental, en busca das lendarias Illas dos Inmortais, e o segredo da vida eterna.
Disque morreu a consecuencia de tomar pastillas de mercurio, que foran feitas polos doutores e científicos da Corte, cun contido demasiado elevado de mercurio. Ironicamente, esas pílulas foran confeccionadas para facer a Qin Shihuang inmortal.
A morte tivo lugar o 10 de setembro de 210 a.C., no pazo da prefectura de Shaqiu, a unha distancia, andando, aproximada de 2 meses desde a capital Xianyang.
Jesús de Polanco
Jesús Polanco Gutiérrez, coñecido habitualmente como Jesús de Polanco, nado en Madrid o 7 de novembro de 1929 e finado o 21 de xullo de 2007 na mesma cidade, foi un empresario español do sector da comunicación.
Carreira profesional
Orfo desde neno, pagou os estudos vendendo libros a domicilio. Licenciado en Dereito pola Universidade Complutense en 1953, comezou a súa traxectoria profesional en tarefas editoriais e de comercialización de libros. En 1958 fundou a Editorial Santillana.
Coa reforma educativa do ministro José Luis Villar Palasí, concretada na Lei Xeral de Educación de 1970, a editorial conseguiu un grande éxito, ao publicar libros de texto adaptados ao novo contexto con máis rapidez cás outras empresas. Crea en 1972 o grupo Timón e un ano despois incorpórase ao grupo fundador do xornal El País onde chegará a exercer de conselleiro delegado e presidente. En 1976 empézase a publicar ese xornal, que se converte rapidamente nunha referencia socialdemócrata durante a transición española. En 1984 crea a sociedade (ou holding) Promotora de Informacións Sociedade Anónima (PRISA). En 1985 constitúe a Sociedade Española de Radiodifusión (SER), dentro do grupo Unión Radio, que preside desde 1993. Tras iso, continuou expandindo os seus negocios editoriais e multimedia a Hispanoamérica ou Europa. A súa ideoloxía socialdemócrata achegouno ao PSOE e aos seus líderes, e os medios de comunicación do grupo compartían todos eles unha orientación semellante.
Premios, títulos e cargos
Era membro da Academia Europea das Artes e das Ciencias e do Padroado da Fundación de Axuda contra a Drogadicción. Foi nomeado (1997) fillo adoptivo de Cantabria. Doutor honoris causa en Humanidades pola Universidade Brown de Providence (1997) e membro de honra do Instituto Caro y Cuervo de Bogotá, polo seu labor de difusión da lingua española.
Ademais recibiu o Premio Juan Lladó (1994), o Premio Montblanc ao mecenado das artes (2003), a medalla de ouro do Spanish Institute de Nova York (2002) e era membro da Lexión de Honra de Francia dende 2004.
Vida persoal
Estivo casado en dúas ocasións. Isabel Moreno Puncel foi a súa primeira muller, coa que tivo catro fillos, e da que separou en 1989 logo de 32 anos de matrimonio. O 31 de marzo de 1992 casa coa empresaria galega Mariluz Barreiros, da que se separa en 2003 logo de 19 anos de convivencia.
Faleceu aos 77 anos de idade, o 21 de xullo de 2007 vítima dun mieloma múltiple, enfermidade hematolóxica que afecta, principalmente, á medula ósea.
Descolonización
miniatura|300px|Principais organizacións actuais que seguen a división de territorios estabelecida na época colonial. Descolonización é o proceso polo cal unha ou varias colonias adquiren ou recuperan a súa independencia, xeralmente por acordo entre a potencia colonial e un partido político (ou coalición) ou movemento de liberación. Trátase dun proceso oposto ao do colonialismo.
Características
A descolonización prodúcese mediante a independencia, mediante a integración dentro dun poder administrativo ou dentro doutro estado, ou mediante o estabelecemento dun status de libre asociación. A Organización das Nacións Unidas estabeleceu que no proceso de descolonización non hai alternativa ao principio de autodeterminación. A descolonización pode comportar unha negociación pacífica e/ou unha revolta violenta por parte da poboación nativa. A descolonización, no sentido estrito do termo, é diferente da desmembración dos imperios tradicionais, e no discurso académico moderno o período de descolonización refírese xeralmente a dúas grandes ondadas de independencia dos imperios coloniais europeos:
1.Dende finais do século XVIII e durante todo o XIX, a descolonización produciuse en América, comezando pola chamada Revolución Americana contra o Imperio Británico, que deu lugar aos actuais Estados Unidos de América, a Guerra de Independencia Hispanoamericana e a constitución do Imperio do Brasil ao dividirse o Portugués.
2.Nos séculos XX e XXI, a descolonización refírese, habitualmente, aos logros independentistas de varias colonias e protectorados europeos en Asia e África tras a segunda guerra mundial. Este proceso deu lugar, ademais, a un movemento intelectual denominado poscolonialismo. Un período especialmente activo de descolonización tivo lugar entre 1945 e 1960, empezando coa independencia de Paquistán e a India do Reino Unido en 1947.
Antecedentes
Será dende mediados do século XIX, sobre todo a partir de 1880, e tralo proceso de grande expansión económica que tivo lugar en Europa, cando moitos países europeos, especialmente Gran Bretaña, estendéronse, primeiro de forma non oficial e máis tarde anexionando territorios e formando colonias en África, Asia e o Pacífico. Así se constituíron inmensos imperios coloniais abranguendo practicamente todo o mundo. Esta expansión foi consecuencia da procura fóra de Europa de mercados e materias primas para a revolución industrial e deuse ata o comezo da primeira guerra mundial, en 1914 e permaneceron os seus vestixios ata a descolonización, nos anos 60. centro|600px|miniatura|Mapa coa cronoloxía do acceso á [[independencia dos territorios colonizados por código de cores.]]
Causas da descolonización
Os resultados da primeira guerra mundial non deixaran indiferentes ás colonias, non só pola política de mandatos estabelecida nos tratados de paz, senón polo reforzo que experimentou a administración colonial. Nos anos seguintes ó final da guerra foi o momento histórico no que occidente controlou maior espazo do planeta coa desaparición do Imperio Otomán. Porén despois duns anos de espoliación sistemática dos recursos coloniais, as relacións entre as metrópoles e as súas colonias fíxose máis difícil.
Causas económicas
Co crack do 29 e a Gran Depresión deuse unha gran crise económica a nivel mundial que determinaría o comezo do proceso de cambio. En efecto, vaise producir o empobrecemento progresivo das economías coloniais ó estaren, fundamentalmente, especializadas na produción de produtos de monocultivo (cacao, arroz, caucho ou azucre), destinadas á exportación, ó descenderen os prezos das materias primas no mercado mundial, e, pola contra, mantérense os prezos dos bens industriais. Comeza a quebrar pois a relación entre as metrópoles industrializadas europeas e os países produtores de materias primas. A isto cabe engadir a irrupción nos mercados coloniais de novas potencias económicas como EEUU ou Xapón. O declive económico dos imperios europeos e un feito decisivo da época de entreguerras, tendo cada vez menos protagonismo no conxunto da economía mundial.
Esta deterioración dos termos de intercambio entre as colonias e as metrópoles levou a estas a reduciren os presupostos destinados a manteren as administracións coloniais e nalgúns casos procederen a súa transferencia a mans de funcionarios autóctonos. E o que fai sobre todo, o imperio británico coa súa política de concesión de autonomía e elaboración de estatutos tendentes a organizar un autogoberno dentro da Commonwealth. Ceilán en 1920, India en 1935 e Nixeria en 1922 son algúns dos exemplos deste proceso. Asemade o desenvolvemento social e político producido tanto nos países europeos como nas colonias influíu na toma de conciencia das metrópoles a prol das reivindicacións das colonias.
Causas sociais e ideolóxicas
A expansión colonial levou a unha paulatina transformación nas sociedades dominadas. A oligarquía local, antes composta por propietarios agrícolas na súa maioría, conforman agora unha clase burguesa comercial ou administrativa que elabora as principais manifestacións de carácter nacionalista e de onde xorden os principais líderes que actúan a modo de pais fundadores dos países descolonizados. As transformacións do Terceiro Mundo son obra de minorías ilustradas, que deben actuar no seo de sociedades profundamente atrasadas e iletradas.
As ideoloxías de carácter anticolonial toman diversas formas, debendo combinar do modo máis eficaz tradición e modernidade. Nuns casos, as ideoloxías emancipadoras fundaméntanse na defensa e recuperación dos valores propios da cultura autóctona, sexa da "negritude" na definición do poeta Sedar Senghor, sexa a través do panafricanismo e panislamismo ou na defensa das tradicións da civilización hindú no caso da India.