cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cimadevila, San Lourenzo de Fustáns, Gomesende
Cimadevila é un lugar da parroquia do San Lourenzo de Fustáns no concello ourensán de Gomesende na comarca da Terra de Celanova. Tiña 6 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 3 eran homes e 3 mulleres.
Gilad Atzmon
Gilad Atzmon (En hebreo: גלעד עצמון)), nado en Tel Aviv o 9 de xuño de 1963, é un músico de jazz, escritor e antisionista.
Traxectoria
Naceu en Israel nunha familia de xudeus non practicantes (xudeus seculares) e actualmente reside en Londres. Estudou na Rubin Academy of Music en Xerusalén, filosofía en Alemaña e trasladouse a Londres en 1995.
Atzmon toca principalmente o saxo alto, mais tamén os saxos soprano, tenor e barítono, clarinete, sol, zurna e frauta. Toca un mestura de bebop/hard bop, con influencias do free jazz. Ten numerosos premios e recoñecementos.
Orientación do papel hixiénico
miniatura|Posición encol do rolo O uso do papel hixiénico inserido nun dispensador de eixo horizontal á parede contempla dúas orientacións posíbeis : o papel hixiénico pode pender encol do rolo ou embaixo do rolo. A elección é estudada por cuestións de preferencia persoal, costume ou psicolóxicas. A Doutora Gilda Carle dirixiu o Toilet Paper Personality Test sobre 2000 suxeitos Nas enquisas entre un 60% e un 70% dos consumidores norteamericanos e de especialistas en cuartos de aseo e de cociña prefiren a orientación encol. Existen diversas teorías sobre as inferencias de cada escolla sobre as preferencias do usuario. E o programa da Doutora Carle recolle testemuñas de usuarios do papel que cambian a orientación para a súa preferencia antes de usalo en casas alleas aos que son invitados.
En enumeración sobre as vantaxes e inconvenientes recóllense as seguintes.
Encol
miniatura|Posición embaixo do rolo
Henry Cele
Henry Cele, nado o 30 de xaneiro de 1949 en Durban, Suráfrica e finado o 2 de novembro de 2007 na mesma cidade, foi un actor surafricano.
Cleptoplastia
miniatura|[[Elysia pusilla alimentándose das algas verdes Halimeda e incorporando os cloroplastos no seu corpo.]] A cleptoplastia é un fenómeno endosimbiótico que consiste na incorporación de plastos (cloroplastos) procedentes de algas por parte de organismos que non os posúen, para aproveitaren a súa capacidade autótrofa. Os plastos así conservados denomínanse cleptoplastos. O fenómeno empeza cando un depredador come algas e dixire parcialmente estas, pero deixando os plastos intactos, os cales son mantidos dentro do hóspede e conservan temporalmente a súa capacidade fotosintética, da cal se aproveita o hóspede. O fenómeno dáse nalgúns protistas e nos moluscos sacoglosos. O termo foi acuñado en 1990 para describir a endosimbiose dos cloroplastos.
Dinoflaxelados
A estabilidade destes plastos transitorios varía considerablemente entre as especies que os reteñen. Nos dinoflaxelados Gymnodinium spp. e Pfisteria piscicida, os cleptoplastos son fotosinteticamente activos durante só uns días, pero os cleptoplastos de Dinophysis spp. poden ser estables durante dous meses. Hipotetizouse que nos dinoflaxelados heterotróficos, a cleptoplastia pode representar un mecanismo que permite unha flexibilidade funcional neses dinoflaxelados, ou ben quizais sexa unha fase inicial da evolución da adquisición de cloroplastos.
Ciliados
O ciliado Myrionecta rubra captura cloroplastos da criptomónada Geminigera cryophila. Tamén captura e conserva os seus núcleos (cariocleptia).
Foraminíferos
Algunhas especies de foraminíferos dos xéneros Bulimina, Elphidium, Haynesina, Nonion, Nonionella, Nonionellina, Reophax, e Stainforthia secuestran cloroplastos de diatomeas.
Moluscos sacoglosos
miniatura|Célula do túbulo dixestivo de [[Elysia clarki ateigada de cloroplastos. C = cloroplasto, N = núcleo celular. Micrografía electrónica. Barra de escala de 3 µm.]] Os únicos animais que se sabe que practican a cleoptoplastia son as lesmas de mar do clado Sacoglossa. Varias especies de moluscos sacoglosos capturan cloroplastos funcionais intactos das algas das que se alimentan, e retéñenos dentro de células especializadas do revestimento dos divertículos dixestivos. A asociación cleptoplástica de maior duración que se coñece nestes animais dura ata 10 meses e dáse en Elysia chlorotica, que toma os seus cloroplastos das algas Vaucheria litorea que come, e os almacena no revestimento do seu tubo dixestivo. Cando estes moluscos en estado xuvenil se alimentan de algas, eliminan todo o contido celular destas agás os cloroplastos. Os cloroplastos son fagocitados polas células dixestivas dos seus túbulos dixestivos moi ramificados e aprovéitanse dos produtos da fotosíntese que estes producen.
Endosimbiose de células enteiras
Cómpre distinguir entre a cleptoplastia (endosimbiose só dun orgánulo, o cloroplasto) da endosimbiose de células enteiras, que se dá por exemplo no ciliado Paramecium bursaria que mantén no seu interior algas do xénero Chlorella (as células enteiras), ou nos corais ou nos moluscos nudibranquios como Pteraeolidia ianthina , que manteñen no seu interior zooxantelas enteiras. (Ver endosimbiose).
Operación Reconquista de España
Operación Reconquista de España foi o nome que se lle deu á invasión do Val de Arán por guerrilleiros antifranquistas españois (baixo dirección comunista) desde Francia en 1944.
Historia
O 19 de outubro de 1944 uns tres mil homes penetran no val. Con todo, a falta de apoio popular, o feito de que o goberno español estivese ao tanto dun posíbel ataque e a carencia de armamento pesado impídenlles tomar Vielha ou o porto da Bonaigua, de forma que as tropas franquistas rexeitan facilmente a invasión. O 27 de outubro iníciase a retirada do que foi o último intento de derrotar a Franco pola forza.
Segundo os datos oficiais, na Operación Reconquista morreron 129 guerrilleiros, 214 foron feridos e 218 feitos prisioneiros, dos que a unha boa parte lle foi aplicada a pena de morte.
Chelsea Winstanley
Chelsea Winstanley é unha produta neozelandesa de ascendencia maorí nomeada ó premio Óscar. É coñecida por producir os filmes What We Do in the Shadows (2014) e Jojo Rabbit (2019), ámbolos dous dirixidos polo seu marido, Taika Waititi.
Traxectoria
No ano 2014, foi galardoada co Premio SPADA Screen Industry Awards Independent Producer of the Year, compartido co seu marido Taika Waititi.
En xuño de 2015 Winstanley foi nomeado muller neozelandesa Mana Wahine no Festival de Cinema Maorí de Wairoa.
Vida persoal
Casou co director neozelandés Taika Waititi, a quen xa coñecera con vinte anos cando o entrevistou para unha serie documental sobre artistas maorís. Volveron coñecerse na rodaxe do filme Boy, e casaron dous anos despois. En maio de 2012, Winstanley deu a luz á súa primeira filla, Te Kainga o Te Hinekāhu Waititi. En 2015, deu a luz á súa segunda filla, Matewa Kiritapu.
Algadán, Cerqueda, Malpica de Bergantiños
Algadán é un lugar da parroquia de Cerqueda no concello coruñés de Malpica de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Tiña 4 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 1 home e 3 mulleres.
Hans Werner Henze
Hans Werner Henze, nado en Gütersloh (Westfalia) o 1 de xullo de 1926 e finado en Dresde o 27 de outubro de 2012, foi un compositor alemán.
Traxectoria
Estudou con Wolfgang Fortner e René Leibowitz, quen o introduciu nos círculos da vangarda alemá de posguerra. Ao cabo de pouco tempo renuncia ao serialismo, sendo repudiado pola elite compositiva alemá. En 1953 deixou Alemaña, para residir en Italia alegando percibir no seu país de orixe incomprensión da súa obra así como intolerancia coa súa orientación política de esquerdas e a súa homosexualidade.
A Aldea da Bouza, Besomaño, Ribadumia
A Aldea da Bouza é un lugar da parroquia de Besomaño no concello pontevedrés de Ribadumia, na comarca do Salnés. Tiña 65 habitantes no ano 2016 segundo datos do IGE, dos que 34 eran mulleres e 31 homes, o que representa un descenso continuado respecto a 2010, cando tiña 79 veciños, ou 2005, cando eran 85.
J.-H. Rosny aîné
'''J.-H. Rosny aîné, pseudónimo de Joseph Henri Honoré Boex''', nado o 17 de febreiro de 1856 en Bruxelas e finado o 15 de febreiro de 1940 en París, foi un autor en lingua francesa e un dos fundadores da ciencia ficción moderna.
Goberno de Xibraltar
thumb|O Parlamento en sesión. O Goberno da Súa Maxestade de Xibraltar é o goberno democraticamente elixido do territorio británico ultramarino de Xibraltar. O goberno ten a Raíña Isabel II (representada por un Gobernador - actualmente, Sir Adrian Johns) como o seu xefe de Estado. As eleccións celébranse cada catro anos, cun parlamento unicameral de 18 membros (17 membros elixidos por voto popular e un membro, o "Speaker", nomeado polo Parlamento). Os mandatos son tamén de catro anos.
O Executivo
O gobernandor nomea o líder do partido maioritario (ou da coalición maioritaria) como ministro xefe (xefe de goberno).
O Lexislativo
O Gabinete (Consello de ministros) fórmano, polo xeral, nove dos 17 membros electos do Parlamento, elixidos polo ministro xefe, coa aprobación do gobernador. Os sete membros restantes constitúen a oposición (Gabinete á sombra).
Consello de Ministros
O Gabinete elixido en 2011:
Almansa, Albacete
miniatura|dereita|300px|[[Castelo de Almansa.]]
Almansa é unha localidade española, pertencente á provincia de Albacete, en Castela-A Mancha. O termo municipal limita coas provincias de Valencia e Alacant e coa Rexión de Murcia. O centro urbano ten unha extensión de 24,43 km².
Almansa está moi vinculada ao Val do Vinalopó (Alacant), sobre todo pola industria zapateira, polas festas de Mouros e Cristiáns e polas relacións comerciais que se manteñen con elas (Villena, Elda, Elx etc).
O 25 de abril de 1707 tivo lugar a batalla de Almansa, no marco da Guerra de Sucesión Española.
Outside the Simian Flock
Outside the Simian Flock é o primeiro álbum de estudio da banda belga de rock Millionaire, publicado o 28 de setembro de 2001 a través do selo Play It Again Sam.
O Castro, Boizán, Vilalba
O Castro é un lugar da parroquia de Boizán no concello lugués de Vilalba na comarca da Terra Chá. Tiña 48 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales 23 eran homes e 25 eran mulleres.
Pegado a el, nas parroquias de Gondaísque e Belesar, está o Castro de Gondaísque.
Branca Trigo Cabaleiro
dereita|miniatura|Branca Trigo en 2023.
Branca Trigo Cabaleiro, nada en Vigo o 16 de marzo de 1997, é unha escritora galega.
Traxectoria
En 2009 gañou o Premio Literario Escolar Caixanova na categoría de terceiro ciclo de primaria polo traballo Sara y Saray. Conseguiu o terceiro posto no Premio de Poesía Manuel Leiras Pulpeiro en 2019 coa obra O heroe de vidro. En 2021 gañou o Premio de relato, poesía e tradución da Universidade de Vigo na modalidade de poesía.
Turbocompresor
miniatura|Turbocompresor (corte lonxitudinal). En vermello, estator de fundición e rotor da turbina. En azul estator de aluminio e rotor do compresor. Un turbocompresor ou turbo (expresión coloquial), do grego "τύρβη" ("raíz"), (tamén do latín "turbo" ("trompo"), é un dispositivo de sobrealimentación que é alimentado polo fluxo de gases de escape. Utiliza esta enerxía para comprimir o gas de admisión, forzando máis aire ao motor para producir máis potencia para un determinado desprazamento.
A historia dos turbocompresores comezou en 1878 coa invención dos sobrealimentadores mecánicos. O nacemento do turbocompresor atribúese a miúdo á patente do enxeñeiro suízo Alfred Büchi en 1905, co primeiro prototipo rematado en 1915. Os turbocompresores foron utilizados comercialmente por primeira vez en 1925, aumentando a potencia dos motores diésel en dous grandes buques de pasaxeiros. Durante a segunda guerra mundial, foron utilizados en varios motores de avións, e o fabricante suízo de camións Saurer foi pioneiro no seu uso na década de 1930.
Os turbocompresores para turismos gañaron popularidade na década de 1980, sendo os primeiros modelos o Chevrolet Corvair Monza e o Oldsmobile Jetfire en 1962. Os principais compoñentes dun turbocompresor inclúen unha turbina, un compresor e un conxunto xiratorio do cubo da carcasa central. A turbina extrae enerxía cinética dos gases de escape para alimentar o compresor, que presuriza o aire de admisión antes de entrar no motor.
A clasificación actual é que un turbocompresor é alimentado pola enerxía cinética dos gases de escape, mentres que un supercargador é accionado mecanicamente (xeralmente por unha correa do cegoñal do motor). Porén, ata mediados do século XX, o turbocompresor chamábase "turbosupercargador" e era considerado un tipo de sobrealimentador.
Historia
A sobrealimentación data de finais do século XIX, cando Gottlieb Daimler patentou a técnica de usar unha engrenaxe impulsada por unha bomba para forzar o aire nun motor de combustión interna en 1885. O turbocompresor foi inventado polo enxeñeiro suízo Alfred Büchi (1879-1959), xefe de investigación de motores Diesel en Gebrüder Sulzer, empresa de fabricación de motores en Winterthur, que recibiu unha patente en 1905 para o uso dun compresor accionado polos gases de escape para forzar o aire nun motor de combustión interna para aumentar a potencia de saída, pero tardouse 20 anos para que a idea chegase a bo termo. Durante a primeira guerra mundial o enxeñeiro francés Auguste Rateau equipou con turbocompresores aos motores Renault dos franceses con certo éxito. En 1918, o enxeñeiro de General Electric Sanford Alexander Moss conectou un turbocompresor a un motor de avión V12  Liberty. O motor foi probado en Pikes Peak de Colorado a 4.300 m. para demostrar que podería compensar a perda de potencia nos motores de combustión interna, como resultado da redución da presión de aire e da densidade a grande altura. General Electric chamou ao sistema turbosupercharging. Nese momento, todos os dispositivos de sobrealimentación foron coñecidos como supercompresores, pero, máis recentemente, o termo "sobrealimentación" é polo xeral aplicado soamente aos dispositivos de sobrealimentación mecanicamente.
Os turbocompresores foron utilizados por primeira vez na produción de motores de avións, como o Napier Lion na década de 1920, aínda que eran menos comúns que os compresores centrífugos accionados por motor. Naves e locomotoras equipadas con motores turbo diésel comezaron a aparecer na década de 1920. Os turbocompresores tamén foron utilizados na aviación, máis amplamente utilizados polos Estados Unidos. Durante a Segunda Guerra Mundial, exemplos notables de avións estadounidenses con turbocompresores foron os B-17 Flying Fortress, B-24 Liberator, P-38 Lightning e P-47 Thunderbolt. A tecnoloxía tamén se utilizou en accesorios experimentais por moitos outros fabricantes, en particular unha variedade de modelos Focke-Wulf Fw 190, pero a necesidade de utilizar avanzados materiais resistentes ás altas temperaturas que se alcanzaban na turbina, impediron o seu uso xeneralizado.
Funcionamento
Nos motores sobrealimentados mediante este sistema, o turbocompresor consiste nunha turbina accionada polos gases de escape do motor de explosión, en cuxo eixe fixase un compresor centrífugo que toma o aire a presión atmosférica logo de pasar polo filtro de aire, logo comprímeo para introducilo nos cilindros a maior presión.
Os gases de escape inciden radialmente na turbina, saíndo axialmente, logo de ceder gran parte da súa enerxía interna (mecánica + térmica) á mesma.
O aire entra ao compresor axialmente, saíndo radialmente, co efecto secundario negativo dun aumento da temperatura máis ou menos considerable. Este efecto se contrarresta en gran medida co intercooler.
Este aumento da presión consegue introducir no cilindro unha maior cantidade de osíxeno (masa) que a masa normal que o cilindro aspiraría a presión atmosférica, obténdose máis par motor en cada carreira útil (carreira de expansión) e polo tanto máis potencia que un motor atmosférico de cilindrada equivalente, e cun incremento de consumo proporcional ao aumento de masa de aire no motor de gasolina. Nos diésel a masa de aire non é proporcional ao caudal de combustible, sempre entra aire en exceso ao carecer de bolboreta, por iso é neste tipo de motores onde se atopou a súa máxima aplicación (motor turbodiésel).
Os turbocompresores máis pequenos e de presión de soprado máis baixa exercen unha presión máxima de 0,25 bar (3,625 psi), mentres que os máis grandes alcanzan os 1,5 bar (21,75 psi). En motores de competición chégase a presións de 3 e 8 bares dependendo de se o motor é gasolina ou diésel.
Como a enerxía utilizada para comprimir o aire de admisión provén dos gases de escape, que se desbota nun motor atmosférico, non resta potencia ao motor cando o turbocompresor está traballando, tampouco provoca perdas fora do rango de traballo do turbo, a diferenza doutros, como os sistemas con compresor mecánico (sistemas nos que o compresor é accionado por unha polea conectada ao veo de manivelas).
Premio Guillem Nicolau
O Premio Guillem Nicolau é un certame literario en lingua catalá convocado con periodicidade anual polo Departamento de Cultura do Goberno de Aragón para fomentar e impulsar a creación literaria en catalán. O premio outórgase por unha obra literaria inédita en calquera xénero (narrativa, poesía, teatro, ensaio, tradución, etc.) que se ten que presentar explicitamente segundo a convocatoria do premio. O nome do premio é na honra do humanista aragonés do século XIV Guillem Nicolau.
19 de marzo
O 19 de marzo é o 78º día do ano do calendario gregoriano e o 79º nos anos bisestos. Quedan 287 días para finalizar o ano.
Nacementos
miniatura|125px|dereita|Antonio Neira de Mosquera.
Mortes
miniatura|125px|dereita|Louis de Broglie.
Ardeleiro, Cerqueda, Malpica de Bergantiños
Ardeleiro é un lugar da parroquia de Cerqueda no concello coruñés de Malpica de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Tiña 12 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 5 homes e 7 mulleres.
Acre, Israel
Acre (en עכו, "Akko"; en عكّا, "Akkā") é unha cidade de Israel, situada no Distrito do Norte, na beira do mar Mediterráneo. En 2003 tiña 45 600 habitantes, 75 % de xudeus e 25% árabes. Acre é a sede do xefe da Fe Bahá'í.
Historia
Acre identifícase coa Aak, cidade tributaria de Thutmose III e coa Akka dos rexistros de Amarna. No Antigo Testamento aparece unha vez co nome de Acco. No ano 700 a.C. a cidade caeu en poder dos asirios. No 332 a.C. conquistouna Alexandre Magno, e no século III a.C. Tolomeo II.
En 638 os árabes fixéronse co control da cidade ata que os cruzados a conquistaron no 26 de maio de 1104, dándolle o nome de San Xoán de Acre. Reconquistada por Saladino no 1187, cercada sen éxito por Guy de Lusignan no 1189, e de novo conquistada por Ricardo Corazón de León no 1191. Convertida en capital do que quedaba do Reino de Xerusalén. En 1229 foi posta baixo o control dos Cabaleiros Hospitalarios. No ano 1291 os mamelucos conquistan a cidade.
En 1517 captúraa Selim I para o Imperio Otomán, e a cidade entrou nun período de decadencia. A fins do século XVIII comeza a se recuperar baixo o goberno de Daher El-Omar, o sheikh local, o seu sucesor Jezzar Pasha, gobernador de Damasco, fortificouna. Napoleón cercou a cidade no ano 1799 durante dous ata que foi expulsado polos turcos, axudados por unha forza naval británica.
Dende 1918 os británicos gobernaron a cidade ata que en 1948 se integrou en Israel.
Glass (filme de 2019)
Glass é un filme estadounidense de 2019 escrito, producido e dirixido por M. Night Shyamalan. É un suspense que é unha secuela dos anteriores filmes de Shyamalan Unbreakable (2000) e Split (2016), servindo como peche da triloxía. Bruce Willis, Samuel L. Jackson, Spencer Treat Clark e Charlayne Woodard recuperan os seus papei do filme Unbreakable, mentres que James McAvoy e Anya Taylor-Joy recuperan os seus de Split, xunto con Sarah Paulson, Adam David Thompson e Luke Kirby que se unen ó elenco. No filme David Dunn é encerrado nun hospital psiquiátrico xunto co seu inimigo Mr. Glass, e con "The Horde" e os tres lidian cunha psiquiatra que quere demostrar que os tres en realidade non teñen ningunha habilidade sobrehumana.
Chet Faker
Nicholas James Murphy, nado en Melbourne o 23 de xuño de 1988, é un cantante e músico australiano máis coñecido polo seu nome artístico Chet Faker. No 2012, lanzou o seu EP Thinking in Textures e asinou con Downtown Records nos Estados Unidos. En outubro dese mesmo ano gañou o Breakthrough Artist of the Year e Thinking in Textures foi elixido como Mellor sinxelo/EP independente nos Australian Independent Records Awards.
SU Agen Lot-et-Garonne
O Sporting Union Agen Lot-et-Garonne é un equipo profesional francés de rugby, localizado na cidade de Agen, que é a capital do departamento de Lot e Garona, en Aquitania. O club foi fundado no ano 1908, e dende entón ten sido un dos principais equipos do máximo campionato ligueiro de rugby no país, acadando un total de 8 títulos. O equipo xoga os seus encontros como local no Stade Alfred Armandie, que conta con capacidade para acoller a 14.000 seareiros. As cores clásicas do club son o azul e o branco.
Palmarés
SU Agen levaba dende os anos 1920 competindo no máximo nivel do rugby francés, o Top 14, ata que perdeu a categoría en 2007. O equipo acadou de novo o ascenso en 2010. 1929/30, 1944/45, 1961/62, 1964/65, 1965/66, 1975/76, 1981/82, 1987/88 1932, 1963, 1983, 1992 2009/2010 En 1998 o SU Agen disputou a final da European Challenge Cup, a segunda competición continental, caendo por 43 a 5 fronte a US Colomiers. Foi a súa única final europea.
Polbo de patas longas
miniatura|350px|Polbo de patas longas O polbo de patas longas (Octopus salutii, Vérany 1836; antes Octopus saluzzii) é un molusco cefalópodo pertencente á orde Octopoda.
Caracterízase porque os tentáculos son considerablemente máis longos que no polbo común (Octopus vulgaris). Ademais, a expansión terminal do brazo copulador, ou hectocotilo, é destacada, longa e con numerosas bandas transversais.
Horatio Nelson
Horatio Nelson, nado en Burnham Thorpe o 29 de setembro de 1758 e finado na Batalla de Trafalgar fronte a Barbate, Andalucía, o 21 de outubro de 1805, coñecido tamén como Almirante Nelson ou Lord Nelson, foi un dos mariños de máis sona da historia que se destacou durante as guerras napoleónicas e obtivo a súa meirande vitoria na célebre batalla de Trafalgar, na que perdeu a vida.
Davila
Davila é un apelido toponímico galego. Cómpre non confundilo co castelán Dávila.
Orixe
O apelido Davila, correctamente escrito da Vila viría do galego-portugués, coma nome topográfico para calquera que fose da vila (da aldea ou da cidade). Ten a mesma orixe que o tamén galego apelido: Vila. É abundante nas Rías Baixas.
Moitas veces confúndese co apelido castelán tamén toponímico: Dávila, que viría D'Ávila, de Ávila, calquera que viría desta cidade. Por este motivo nos rexistros galegos moitas veces tense castelanizado Davila a Dávila, especialmente cando era levado por persoal castelán. O apelido castelanizado Dávila estendeuse moito coa emigración galega por toda América.
Marzo
miniatura|Marzo ilustrado no [[libro de horas Les Très Riches Heures du Duc de Berry, manuscrito do s. XV.]] Marzo é o terceiro mes do ano no calendario gregoriano, con 31 días, inicialmente dedicado ao deus grego Marte.
O mes de marzo empeza no mesmo día da semana que febreiro, agás cando é ano bisesto. Tamén comeza no mesmo día da semana que novembro cada ano.
Acontecementos en marzo
O venres anterior ó equinocio de primavera celébrase, desde 2008, o Día Mundial do Sono.
O detective Conan: A décimo cuarta vítima
O detective Conan: A décimo cuarta vítima (名探偵コナン １４番目の標的) é un filme de animación baseado no anime O detective Conan. No Xapón, a estrea deste filme produciuse nos cinemas o 23 de abril do 1998.
En galego, estreouse na TVG o 26 de decembro do 2012.
Sinopse
Cando gozan dun exquisito e delicioso viño tinto, os comensais do restaurante descoñecen que as súas vidas están en perigo e ameazadas por un asasino en serie. Este malvado asasino psicópata cumpre o seu plan de maneira fría e ordenada. Despois de cada crime, deixa unha carta da baralla preto do corpo, cuxo número sempre coincide co nome da vítima.
Música
A canción empregada na versión orixinal como tema de peche é "Shōjo no Koro ni Modotta Mitai ni" ("Coma cando era unha nena pequena"), interpretada por ZARD. Na dobraxe en galego deixouse unha versión instrumental do tema.
Os temas da música de fondo foron compostos por Katsuo Ono, e serían utilizados na serie orixinal a partir do ano 1999.
Death Note
Death Note (デスノート) é unha serie de manga escrita por Tsugumi Ōba e ilustrada por Takeshi Obata, e cuxa adaptación ó anime foi dirixida por Tetsurō Araki. A historia céntrase en Light Yagami, un estudante de insituto que atopa un caderno sobrenatural chamado «Death Note», co cal é quen de matar persoas se escribe os nomes no caderno mentres imaxina mentalmente a cara de quen quere asasinar. Light tenta eliminar a tódolos criminais e crear un mundo onde non exista a maldade, pero os seus plans serán frustrados por L, un célebre detective privado.
A serie está baseada nun one-shot que foi difundido por Shūeisha para a revista Shōnen Jump, e xeralizouse como unha inclusión no volume trece, «How to Read», o cal é unha guía que contén datos relativos á franquía, incluíndo o perfil de tódalas personaxes principais. O manga comezou a publicarse en decembro de 2003 pola editorial Shūeisha, na revista semanal xaponesa Shōnen Jump, ata o seu final en maio de 2006 co duodécimo volume, chegando a ter cento oito capítulos. Máis tarde, a historia do manga foi adaptada a un anime producido por Madhouse, ata que chegou ó seu final cun total de trinta e sete episodios. O anime emitiuse no Xapón dende o 3 de outubro de 2006 ata o 26 de xuño de 2007 pola canle televisiva Nippon Television. Asemade, a obra foi adaptada en tres filmes de imaxe real, dous novelas lixeiras e múltiples videoxogos creados por Konami para Nintendo DS. No 2006, Tsugumi Ōba creou un artbook chamado «Blanc et Noir», que contén ilustracións sobre a serie, sendo publicado oficialmente por Shūeisha; tamén se crearon varios libros suplementarios sobre a franquía. Máis tarde, creouse un novo one-shot que conta os sucesos que ocorren dous anos despois do final do manga orixinal, ó igual que dous episodios especiais chamados «Death Note Rewrite: The Visualizing God» e «Death Note Rewrite 2: L's Successors», os cales son uns resumos da primeira parte narrada por Ryuk e a segunda parte narrada por L.
Varias publicacións de manga, anime e outros medios gabaron e, á súa vez, criticado a serie. Aínda que se destacou que o seu argumento resulta entretido para as audiencias, Death Note foi prohibido na China por mor de que os nenos modificaban os seus cadernos en semellanza ó Death Note.
Death Note
miniatura|esquerda|150px|Imaxe dun Death Note. Na historia, o «Death Note» é un caderno cunha cuberta de cor negra e o seu nome inscrito nela. Este caderno ten a capacidade de matar a calquera persoa só con escribir o seu nome nel, e sempre que o portador visualice mentalmente a faciana de quen quere asasinar. Normalmente, as persoas cuxos nomes son escritos no caderno morren dun ataque ó corazón despois de corenta segundos, a non ser que se especifique a causa da súa morte.
Os shinigamis son os portadores orixinais dos Death Note e grazas ós seus ollos poden matar ás persoas con facilidade, xa que poden ver o nome real e o tempo que lles resta de vida. Os shinigamis non poden ser vistos polas persoas normais, a non ser que estas toquen o seu Death Note. Cando Ryuk guinda o seu Death Note á Terra, escribiu as instrucións sobre o seu uso en inglés, xa que é unha lingua franca universal; polo que Light Yagami aprende a usalo no intre en que o atopa, mais no transcurso da serie van aparecendo outras regras.
No manga, cada capítulo contén unha páxina especial coas regras do Death Note, mentres que no anime, en cada pausa, dúas por episodio, nárrase unha regra sobre o uso do Death Note. No intre en que un portador humano dun Death Note renuncia a este ou o caderno é destruído, esa persoa perde tódalas lembranzas relacionados co caderno de xeito inmediato, pero se o toca de novo, vólveos recuperar.
Sinopse
miniatura|180px|Representación artística dun shinigami no libro [[Ehon Hyaku Monogatari, semellante ós shinigami da serie.]]
A historia é protagonizada por Light Yagami, un dos estudantes máis sobresaíntes do Xapón que desexaba acabar con tódolos criminais que o rodeaban. Un día, a súa vida sofre un cambio radical cando atopa un estraño caderno sobrenatural chamado «Death Note», tirado no chan. No cuaderno había escritas instrucións sobre o seu emprego, nas que se dicía que de escribirse o nome dunha persoa e pensar na cara dela, morrería dun ataque ó corazón. Nun principio, Light desconfiaba da autenticidade do caderno, pero logo de probalo en dúas ocasiónss, decátase de que o seu poder é real. Despois de cinco días, recibe a visita do verdadeiro dono do Death Note, un shinigami chamado Ryuk, que lle conta que deixara caer o Death Note á Terra porque estaba aborrecido, e á súa vez Light revélalle que o seu obxectivo é matar a tódolos criminais, para así limpar o mundo da maldade e converterse no «deus do novo mundo». Máis tarde, o número inexplicable de mortes de criminais chama a atención do FBI e dun famoso detective privado coñecido como «L». L deduce axiña que o asasino en serie, alcumado polo público como «Kira» (キラ), vive no Xapón. Tamén se decata de que Kira pode matar ás persoas sen necesidade de poñerlles un dedo enriba. Light descobre que L será un dos seus maiores rivais, e dende entón producirase unha guerra psicolóxica entre ambos.
Misa Amane, unha afamada ídolo do Xapón que porta un Death Note, o cal lle foi entregado por Rem a petición de Jealous; encóntrase con Light. Misa estaba obsesionada con Kira despois de que este matase ó asasino dos seus pais, polo que decide axudar a Light, facéndose pasar polo «segundo Kira», ata que é capturada e encerrada por L, xa que sospeitaba dela. Light traza un plan para renunciar á propiedade dos Death Note, tanto o seu como o de Misa, e así esquecelo todo e poder rescatala. Despois de perder os seus recordos, Light é ceibado para comezar a investigar con L a un grupo de delincuentes dunha empresa chamada "Yotsuba", os cales posúen o Death Note de Misa. Ó detelos, Light recupera tódolos seus recordos no intre que toca o Death Note. Rem, sendo manipulada por Light para que actúe a prol del, asasina a L e ó seu asistente, Watari. Xa que incumpre unha das regras do Death Note, Rem morre, aumentando o tempo de vida de Misa. Despois da morte de L, Light asume o cargo de «novo L» no grupo de investigación. Cinco anos máis tarde, aparecen Near e Mello, os verdadeiros sucesores de L, que se dividen para ver quen atrapa a Kira primeiro. Near, coa axuda do goberno, crea a SPK, unha organización fundada co obxectivo de capturar a Kira, mentres que Mello fai un trato coa mafia para lograr o mesmo obxectivo. Mello comeza a executar o seu plan e a investigar sobre os poderes do Death Note, e Near, facéndose pasar pol L, contacta con Light, quen tamén se facía pasar por L. Light non agardaba que L tivese sucesores, polo que comeza a evadir novamente as deducións deles para cumprir as súas ambicións.
Posteriormente, Light decide buscar a unha persoa para que o substitúa por un tempo no seu traballo como Kira, xa que Near estaba a sospeitar del e Misa xa non lle servía. Por iso, escolle a Teru Mikami, un home que admira a Kira coma un deus. Mello, coa axuda de seu amigo Matt, secuestra a Kiyomi Takada, unha antiga noiva de Light na universidade. Matt morre metrallado trala persecución dos guardacostas de Takada, dándolle a oportunidade a Mello de fuxir. Porén, Mello morre a mans de Takada, quen posuía un anaco do Death Note, pero máis tarde, Takada é asasinada por Light. Por outra banda, Near fai contacto con Light e o seu equipo para levar a cabo unha reunión. Light aproveita a oportunidade para mandarlle a Mikami que descubra os verdadeiros nomes dos membros da SPK. Cando o día da reunión chega, Mikami escribe os nomes dos membros da SPK no seu Death Note, pero Near explica que ninguén ía morrer, xa que coa axuda de Stephen Gevanni, trocaran ese caderno por un falso. Light, ó sentirse acurralado polas deducións de Near, revela que todo era certo e intenta matalo cun anaco de Death Note que tiña agochado no reloxo. Porén, Tōta Matsuda, un dos axentes do caso Kira, dispáralle, quedando mal ferido. Mikami suicídase por que Light fora derrotado e aproveitando o momento, Light foxe e vai recordando todo o que viviu. Ó cabo, Ryuk escribe o nome de Light no seu Death Note e este morre.
Personaxes principais
A continuación descríbense as personaxes principais, xunto cos seiyū da versión orixinal xaponesa.
É un dos mellores estudantes do Xapón. Unha vez que atopa o Death Note disponse a acabar con tódolos criminais do mundo e crear un mundo onde el sexa o deus. Cando usa o Death Note, o número de mortes inexplicables chama a atención de tódolos medios de comunicación, volvéndose o centro de atención da Xapón e do mundo. Máis tarde terá que evadir as deducións de L para poder acadar os seus obxectivos. Na versión orixinal xaponesa, o seu seiyū é Mamoru Miyano.
É un famoso detective privado do cal ninguén colece a súa verdadeira identidade, agás o su asistente, Watari. É coñecido mundialmente por resolver casos complexos, xa que é unha persoa extremadamente intelixente. Cando Rem é manipulada por Light, esta escribe o nome real de L no seu Death Note e L morre. Na versión orixinal xaponesa, o seu seiyū é Kappei Yamaguchi.
É unha famosa ídolo do Xapón que tamén porta un Death Note. Misa obsesiónase con Kira despois de que dese morte ó asasino dos seus pais, polo que ela decide axudar a Light, facéndose pasar polo «segundo Kira». Misa namórase profundamente de Light, deixándose manipular por el, pero el só a usa para acadar os seus obxectivos. Na versión orixinal xaponesa, o seu seiyū é Aya Hirano.
É un dos rapaces superdotados do orfanato Wammy's House e o primeiro na liña de sucesión de L. Ó ser informado da morte de L, o director do orfanato propolle a Mello traballar xunto con Near, pero Mello rexeita a idea. Máis tarde, coa axuda do goberno, crea a SPK, unha organización fundada co único obxectivo de capturar a Kira, logrando descubrir a Light. Segundo Near, nin el nin Mello estaban ó nivel de L, pero xuntos eran quen de igualalo ou mesmo de superalo. Na versión orixinal xaponesa, e o seu seiyū é Noriko Hidaka.
Rosendo Vila Fernández
Rosendo Vila Fernández, nado en Ribas Pequenas (Bóveda) en 1886 e finado en Monforte de Lemos o 7 de setembro de 1936, foi un político galego.
Traxectoria
Emigrou a Cuba onde foi director da revista mercantil Caduceo. . Casou en Alacant con Mercedes Torregrosa Lluch en 1921. Ao regreso instalouse en Monforte de Lemos. Membro do Partido Republicano Radical, colaborou en El Combate. Despois militou en Unión Republicana. Foi nomeado alcalde de Monforte de Lemos en febreiro de 1935, deixou a alcaldía o 17 de xullo dese ano por ter que ausentarse de Monforte por un tempo. Enfrontouse con Andrés Gil Municio, líder do dereitista Partido Agrario Español. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi asasinado por un grupo de falanxistas encabezado polo presidente do Sindicato Agrario de Monforte, o 7 de setembro de 1936, na súa casa de Vilanova, en presenza da súa muller e filla. Logo da súa morte a súa muller e a súa filla abandonaron Monforte e establecéronse en Alacant.
Microcarbo
miniatura|260px|Microcarbo africanus. Microcarbo é un xénero de aves da orde dos suliformes e familia dos falacrocorácidos.
Na actualidade recoñécense no xénero cinco especies viventes.
Descrición
O xénero foi descrito en 1856 polo naturalista, político e ornitólogo francés Charles Lucien Bonaparte.
Etimoloxía
Bonaparte formou o nome do xénero unindo os elementos micro-, tirado do grego antigo μικρός mikrós, "pequeno", e -carbo, do nome específico do Phalacrocorax carbo, o corvo mariño grande, xa que todos os seus membros son corvos mariños de pequeno tamaño.
Especies
Na actualidae recoñécense no xénero as seguintes cinco especies, coas subespecies que se indican:
Tamén formaba parte deste xénero unha especie extinta:
Nota taxonómica
Antigamente estas especies incluíanse no xénero Phalacrocorax, pero separánse del como resultado de análises de ADN.
Boente de Abaixo, Boente, Arzúa
Boente de Abaixo é un lugar da parroquia de Boente no concello coruñés de Arzúa na Comarca de Arzúa. Tiña 70 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 39 eran homes e 31 eran mulleres.
Antonio Sanjurjo Badía
Antonio Sanjurjo Badía, coñecido polo alcume herdado do pai de Habilidades, nado en Sada en 1837 e finado en Vigo o 8 de xaneiro de 1922, foi un inventor galego.
miniatura|250px|Placa feita por [[Alejandro Curty Peña|Alejandro Curty en Vigo.]]
Traxectoria
Fillo de Antonio Sanjurjo Álvarez, propietario dun taller e unha reloxaría e membro dunha familia de once irmáns, emigrou sendo un mozo, aos 16 anos, a Cuba, para despois de cinco anos regresar a Vigo e estabelecer o seu propio obradoiro e máis tarde comezar cun negocio relacionado cos estaleiros, baseado na construción de máquinas e caldeiras de vapor, entre outras cousas. Ademais destas innovacións no ámbito da técnica, tamén creou nas súas fábricas unha irmandade de traballadores onde outorgaba aos seus traballadores un seguro de enfermidade, un salario vitalicio tras a xubilación e descanso os domingos.
Casou con Concepción Otero García, filla de Ramón María Otero, dono do pazo da Mota en Riobó, e chegou a ser concelleiro sendo alcalde Antonio López de Neira.
Aínda en vida, o 27 de febreiro de 1921, o Concello de Vigo púxolle o seu nome a unha rúa da cidade.
Os seus restos repousan no Cemiterio de Pereiró.
Primeiro submarino galego
miniatura|250px|[[Cemiterio de Pereiró.]] O 12 de agosto de 1898, en Vigo, Antonio Sanjurjo probou un enxeño submarino da súa invención, ao que deu en chamar boia submarina, en presenza do gobernador militar. A proba foi satisfactoria, o aparello aguantou unha hora e media mergullado e despois varias inmersións de 45 minutos. A finalidade do invento era a defensa de Vigo ante un posíbel ataque da frota estadounidense daquela en guerra con España. Non obstante, ese mesmo día asinábase o tratado de paz, polo que a súa utilización non foi necesaria.
Iparralde
miniatura|dereita|O Iparralde no País Vasco (Euskal Herria) Iparralde (en éuscaro Parte Norte), País Vasco Norte, País Vasco francés ou País Vasco continental son algúns dos diferentes nomes para facer referencia a aqueles territorios do histórico País Vasco baixo administración francesa, en contraposición a aqueles que están baixo administración española, o Hegoalde.
O Iparralde comprende aproximadamente a metade occidental do departamento francés dos Pireneos Atlánticos, e está formado polas tres provincias históricas de Baixa Navarra (en éuscaro: Nafarroa Beherea, en francés: Basse-Navarre), Lapurdi (en francés: Labourd) e Zuberoa (en francés: Soule).
Ademais do francés, lingua oficial, fálase no seu territorio éuscaro. Malia non ter oficialidade, aínda que si ten un recoñecemento secundario nalgúns eidos coma a educación e as institucións.
A cidade máis importante é Baiona. Outros concellos destacados son Biarritz, Hendaia ou Maule.
Territorio
miniatura|dereita|200px| En amarelo as tres provincias que forman o País Vasco francés. O departamento dos Pireneos Atlánticos divídese en tres distritos (arrondissements): Baiona, Oloron-Sainte-Marie e Pau. O País Vasco francés comprende por completo o de Baiona e os cantóns de Tardets-Sorholus e Mauléon-Licharre no de Oloron-Sainte-Marie.
O País Vasco francés comprende tres territorios históricos existentes antes da división departamental de Francia en 1789, con certas modificacións:
A Costa, Besomaño, Ribadumia
A Costa é un lugar da parroquia de Besomaño no concello pontevedrés de Ribadumia, na comarca do Salnés, segundo consta no Nomenclátor de Galicia. Non obstante, o IGE non rexistra habitantes neste lugar no censo de 2016, polo que non se poden achegar datos da súa poboación.
Pleurotaceae
Pleurotaceae é unha familia de fungos basidiomicetos da orde Agaricales. Esta familia contén 6 xéneros e 94 especies. Dentro das distintas especies de cada xénero, encóntranse algúns fungos comestibles.
Aethelwald Moll de Northumbria
dereita|miniatura|O mapa que mostra os maiores reinos do norte de [[Gran Bretaña no século VIII. Northumbria estaba formada polos reinos antigos de Bernicia e Deira.]] Æthelwald Moll foi rei de Northumbria, reino histórico dos anglos na Inglaterra medieval, entre 759 e 765.
Traxectoria
Æthelwald casou cunha tal Æthelthryth en 762 en Catterick segundo fai constar Simeón de Durham. Sábese que tivo polo menos un fillo, Æthelred, que chegaría a ser rei.
Orixes
Æthelwald non aparece nas xenealoxías de reis de Northumbria, quizais porque non era descendente de Ida e os reis bernicianos. Descoñécese se descendía da dinastía deirana de Ælle, ou era sinxelamente un membro dunha familia nobre poderosa.
Probabelmente poida ser identificado co patricio Moll, rexistrado no reinado de Eadberht, a quen Eadberht e o seu irmán Ecgberht, arcebispo de York concederon os mosteiros de Stonegrave, Coxwold, e Donaemuthe, todos no moderno Yorkshire. Estes pertencerían ao irmán de Moll, o Abade Forthred.
Reinado
O 24 de xullo de 759, Oswulf foi asasinado por membros da súa propia casa. O rexicidio foi un delito "no que Æthelwald podía moi ben estar implicado". Æthelwald foi coroado rei de Northumbria o 5 de agosto de 759.
O seu reinado non foi sen oposición. O continuador da Historia ecclesiastica gentis Anglorum informa da morte dun certo Oswine en 761. A Crónica anglosaxoa e Simeón de Durham proporcionan máis detalles, lembrando que Oswine, foi asasinado loitando contra Æthelwald o 6 de agosto de 761 en Eildon Hill.
Æthelwald foi deposto o 30 de outubro de 765, aparentemente por un consello de nobres e prelados reunido en Pincanheale, un sitio importante utilizado para dous concilios eclesiásticos posteriores máis. Segundo os Anais irlandeses de Tigernach, Æthelwald foi tonsurado.
Teeteto (homónimos)
O nome grego Teeteto pode referirse a:
Aethelwald Moll de Northumbria
Reinado
Sucedeuno o xenro de Eadberht, Ealhred.
Descendentes
Consta un matrimonio de Æthelwald cunha tal Æthelthryth en 762 en Catterick por Simeón de Durham. Sábese que tivo polo menos un fillo, Æthelred, que chegaría a ser rei posteriormente.
Rafael Sabatini
Rafael Sabatini, nado en Jesi o 29 de abril de 1875 e finado en Adelboden o 13 de febreiro de 1950 foi un escritor británico de orixe italiana, autor de novelas, de aventuras e amores, de moito éxito na súa época.
Traxectoria
Naceu na provincia de Ancona, na Italia central, de nai inglesa e pai italiano. Os pais eran antigos cantantes de ópera que se converteran en profesores. O neno Rafael viviu en contacto con moitas linguas, vivindo co seu avó en Inglaterra, e foi á escola en Portugal, mais tamén pasou algúns períodos en Suíza. Aos dezasete anos volveu a Inglaterra.
Tras unha breve experiencia no mundo dos negocios, Sabatini mirou á literatura, escolleu o inglés como lingua literaria xa que na súa opinión "As mellores historias escríbense en inglés" ; na década de 1890 escribiu contos, e en 1902 apareceu a súa primeira novela. Pero tardou máis dun cuarto de século antes de alcanzar o éxito, grazas a Scaramouche, publicado en 1921. Esta brillante novela sobre a Revolución Francesa converteuse nun éxito de vendas; Captain Blood de 1922 tivo o mesmo éxito e tamén se reeditaron as súas obras anteriores, acadando tamén moito éxito The Sea Hawk, orixinalmente publicada en 1915. Sabatini, foi un prolífico escritor, capaz de escribir un libro cada ano e aínda que as súas obras posteriores non acadaron o éxito das anteriores, mantivo un alto nivel de popularidade entre os lectores. En total, Sabatini escribiu trinta e unha novelas, oito coleccións de contos, seis libros de non ficción e mais unha peza teatral. As súas novelas máis famosas foron The Sea Hawk (1915), sobre a armada española e os piratas da Costa Berberisca; Scaramouche (1921), que se desenvolve durante a Revolución Francesa e na que o protagonista, un fuxitivo, únese a unha compañía de comediantes; Captain Blood (1922), na que o protagonista é o almirante dun buque da frota pirata e Bellarion the Fortunate (1926), sobre un arteiro neno inmerso na política italiana do século XV. De varias das súas novelas fixéronse versións cinematográficas. Rex Ingram realizou Scaramouche (1923) protagonizada por Ramón Novarro; The Sea Hawk (1924) dirixiuna Frank Lloyd e protagonizouna Milton Sills. Da versión cinematográfica de Captain Blood (1924), con J. Warren Kerrigan como protagonista só se conserva unha copia incompleta. O filme sonoro The Black Swan (1942) protagonizárono Tyrone Power e Maureen O'Hara.
Narrativa
miniatura|A portada da edición de 1922 de Captain Blood
Cartafol (homónimos)
Cartafol pode referirse a: obxecto utilizado comunmente para arquivar calquera tipo de información con facilidade.
O Covo, Boizán, Vilalba
O Covo é un lugar da parroquia de Boizán no concello lugués de Vilalba na comarca da Terra Chá. Tiña 0 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Galego de Estatística.
AD Regueira
AD Regueira é unha empresa galega con sede no Polígono industrial A Grela - Bens adicada á venda de pezas de automoción. Opera en Galicia, Asturias e León.
As orixes da empresa están nunha tenda de pezas para coches na rúa de Juan Flórez da Coruña, fundada polo exfutbolista Ramón Regueira Ramos. En 1989 entrou a formar parte do grupo belga AD Parts.
Your Blues
Your Blues é o sexto álbum de estudio da banda canadense de indie rock Destroyer, publicado o 8 de marzo de 2004 a través dos selos Merge Records, Trifekta Records, Scratch Records, Talitres Records e Acuarela Discos. O disco foi reeditado no ano 2014 por Merge Records.
Boente de Arriba, Boente, Arzúa
Boente de Arriba é un lugar da parroquia de Boente no concello coruñés de Arzúa na Comarca de Arzúa. Tiña 31 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 13 eran homes e 18 eran mulleres.
Arixón, Cerqueda, Malpica de Bergantiños
Arixón é un lugar da parroquia de Cerqueda no concello coruñés de Malpica de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Tiña 12 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 5 homes e 7 mulleres.