cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Porto de Ceuta
Instalacións
O porto dispón de 2 diques de abrigo, un de 1.500 metros e outro de 500 metros, coñecidos como peiraos de poñente e levante respectivamente. A estes únense no interior do porto dous peiraos principais, o peirao Dato, onde se sitúa a estación marítima, e en perpendicular á costa o peirao de España, onde se sitúa a torre de control. Ademais disponse de dársenas deportiva e pesqueira, e de mariña seca.
Estación marítima
thumb|Catamarán de alta velocidade Alborán na estación marítima. A estación marítima de pasaxeiros sitúase no peirao Dato do porto. Dispón de 5.000 metros cadrados en 2 plantas, con servizos como despachos, cafetarías e axencias de viaxes. Permite o embarque directo a través dunha pasarela que percorre gran parte do peirao. Baixo as pasarelas sitúanse as plataformas polas que poden embarcar e desembarcar vehículos rodados.
Está situada na parte máis industrial da cidade, a aproximadamente 1 km do centro, sen conexión por transporte público a excepción de taxis. Ata a fronteira marroquí hai unha distancia de 4 km.
Actualmente existen numerosas conexións diarias co porto de Alxeciras, con varias navieiras como Acciona Trasmediterránea, FRS ou Balearia. O servizo realízase con transbordadores de alta velocidade, que permiten cruzar o estreito en aproximadamente 45 minutos.
Temisat
Temisat (acrónimo de Telespazio Micro Satellite) é un satélite artificial italiano lanzado nun foguete Tsiklon 3 desde o cosmódromo de Plesetsk o 31 de agosto de 1993 xunto co satélite Meteor-2 21.
Características
Temisat foi construído por Kayser-Threde GmbH para a empresa italiana Telespazio SpA. Foi deseñado como primeiro elemento dun sistema comercial de dous satélites para recoller datos nas bandas VHF e UHF de estacións ambientais en terra e reenvialos a un destino final. O satélite tiña forma de cubo de 35 cm de lado e 42 kg de masa. Xeraba ata 65 watts de potencia mediante células solares, establizábase mediante xiro e tiña dúas memorias de 8,5 Mbyte a bordo cada unha para almacenar datos. A esperanza de vida do satélite era de entre 3 e 5 anos, pero fallou despois de algo máis dun ano en órbita. A segunda unidade ía lanzarse en 1995 pero finalmente quedou en terra e foi transferido á Universidade Técnica de Delft con propósitos educativos.
F♯ A♯ ∞
F♯A♯∞ (pronunciado "F-sharp, A-sharp, Infinity") é o álbum de estrea da banda canadense de post-rock Godspeed You! Black Emperor, publicado o 14 de agosto de 1997 a través do selo Constellation. Sería reeditado o 8 de xuño de 1998 por Kranky Records cunha edición expandida cunha duración de 63:27. O disco non ten letras tradicionais e é principalmente instrumental, contando con longas cancións segmentadas en movementos con amplas dinámicas.
O disco foi gravado no estudio Hotel2Tango de Montreal. Inicialmente lanzouse en cantidades moi limitadas e foi principalmente distribuído nos seus concertos e publicitado boca a boca.
Jesús González Celeiro
Jesús González Celeiro, nado en Bóveda, foi un político galego.
Heliporto
250px|miniatura|Heliporto en Tainaigawa Dam, no [[Xapón.]] Un heliporto é un pequeno aeroporto soamente válido para helicópteros. Os heliportos poden ter unha ou máis plataformas de aterraxe (helisuperficies) e adoitan ter uns servizos máis limitados, tanto de combustible, iluminación ou hangares.
Diamante
En mineraloxía, o diamante (do grego antigo αδάμας, adámas, que significa invencible ou inalterable) é un alótropo do carbono onde os átomos de carbono están dispostos nunha variante da estrutura cristalina cúbica centrada na cara denominada "rede de diamante". É a segunda forma máis estable do carbono, despois do grafito; porén, a taxa de conversión de diamante a grafito é desprezable a condicións ambientais. Ten renome especificamente como un material con características físicas superlativas, moitas das cales derivan do forte enlace covalente entre os seus átomos. En particular, o diamante ten a máis alta dureza e condutividade térmica de todos os materiaiss coñecidos polo ser humano. Estas propiedades determinan que a súa aplicación industrial principal sexa en ferramentas de corte e de puído, ademais doutras aplicacións.
Heliporto
A diferenza dos aeroportos, os heliportos non necesitan grandes superficies porque os helicópteros poden engalar e aterrar verticalmente.
Os helicópteros atópanse, normalmente, en territorios de espazo reducido (como é o caso do heliporto de Ceuta), en hospitais, rañaceos e embarcacións.
Diamante
É un dos minerais máis preciados do mundo polas súas características físicas. Ten características ópticas destacables. Debido á súa estrutura cristalina extremadamente ríxida, apenas é contaminado por poucos tipos de impurezas, como o boro e o nitróxeno. Se a isto se lle engade a súa gran transparencia (correspondente a unha ampla banda prohibida de 5,5 eV), o resultado é a aparencia clara e incolora da maioría dos diamantes naturais. Pequenas cantidades de defectos ou impurezas (aproximadamente unha parte por millón) inducen unha cor de diamante azul (boro), amarelo (nitróxeno), marrón (defectos cristalinos), verde, violeta, rosado, negro, laranxa ou vermello. O diamante tamén ten unha dispersión refractiva relativamente alta, isto é, habilidade para dispersar luz de diferentes cores, que lle dá o seu brillo característico. As súas excelentes propiedades ópticas e mecánicas, combinadas cunha mercadotecnia eficiente, fan que sexa a xema máis popular.
A maioría dos diamantes naturais fórmanse en condicións de presión e temperatura extremas, existentes a profundidades de 140 km a 190 km no manto terrestre. Os minerais que conteñen carbono abastéceno, e o crecemento ten lugar nun período de tempo de 1.000 a 3.300 millóns de anos que representa, aproximadamente, entre o 25 % e o 75 % da idade da Terra. Os diamantes ascenden ata preto da superficie terrestre no magma producido por erupcións volcánicas profundas, que se arrefría en rochas ígneas, coñecidas como kimberlitas e lamproítos. Tamén poden ser producidos sinteticamente nun proceso de alta presión e alta temperatura que simula aproximadamente as condicións no manto da Terra. Unha alternativa e técnica completamente diferente, é a deposición química de vapor. Algúns materiais distintos ao diamante, entre os que están a zirconia cúbica e o carburo de silicio, son denominados frecuentemente simulantes de diamante, semellándose ao diamante en aparencia e moitas propiedades. Desenvolvéronse técnicas xemológicas especiais para distinguir os diamantes naturais dos sintéticos de dos simulantes de diamante.
Aparencia
O diamante preséntase en forma de cristais incoloros octaédricos ou cúbicos de brillo adamantino aínda que a miúdo pódense atopar diamantes de cores variadas (branca, amarela, parda, vermella, verde ou azul). A cor nos diamantes ten dúas fontes adicionais: irradiación (usualmente por partículas alfa), que ocasiona a cor nos diamantes verdes e deformacións físicas do cristal de diamante coñecidas como deformacións plásticas. A deformación plástica é a causa da cor en certos diamantes castaños e talvez nalgúns rosados e vermellos. En orde de rareza, os diamantes incoloros, por moito os máis comúns, son seguidos polos amarelos e castaños, despois polos azuis, verdes, negros, brancos translúcidos, rosados, violetas, laranxas, morados, e o máis raro o vermello. Chámanse diamantes negros aos diamantes que non son verdadeiramente negros, mais que conteñen numerosas inclusións escuras que dan á xema a súa aparencia escura.
Ocorrencia
As rexións máis ricas en diamantes son a India, Brasil e Suráfrica, pero as características do terreo onde estes se atopan son distintas en cada zona.
Na India, por exemplo, encóntranse principalmente en terras con propiedades areosas e en conglomerados antigos, probablemente silúricos (pertencentes ó segundo período da era primaria) e en masas dos ríos.
No Brasil, no estado de Minas Xerais, os diamantes atópanse nunha rocha formada en gran parte por cuarzo e mica. Pola contra, nos estados de Baía, Goiás e Mato Grosso atópanse en depósitos soltos de aluvións e nas areas dos ríos.
En Suráfrica as condicións son distintas. O diamante atópase nas areas dos ríos e en depresións crateriformes do terreo, cheas dunha terra de cor parda na superficie e azul agrisada na súa parte máis profunda, constituída por partículas dunha rocha eruptiva análoga á serpentina procedente da descomposición da olivina: a kimberlita.
Estrutura
miniatura|200px|esquerda|Estruturación dos átomos de carbono no diamante
Propiedades
Un diamante é un cristal transparente de átomos de carbono enlazados tetraedralmente (sp3) que cristaliza na rede de diamante, variación da estrutura cúbica centrada na cara. Os diamantes adaptáronse para moitos usos debido ás excepcionais características físicas. As máis notables son a súa dureza extrema e a súa conductividade térmica (900–2.320 W/(m·K)), así como a ampla banda prohibida e alta dispersión óptica. Sobre os 1.700 °C (1.973 K) no baleiro ou en atmosfera libre de oxíxeno, o diamante convértese en grafito; en aire a transformación comeza aproximadamente a 700 °C. Os diamantes existentes na natureza teñen unha densidade que vai dende 3,15–3,53 g/cm3, con diamantes moi puros xeralmente extremadamente preto a 3,52 g/cm3.
O diamante é o material natural máis duro coñecido ata o momento (aínda que en 2009 se iniciaron uns estudos que parecen demostrar que a lonsdaleíta é un 58% máis dura) onde a dureza está definida como a resistencia a ser raiado. O diamante ten unha dureza de 10 (a máxima dureza) na escala de Mohs de dureza dos minerais.
Usos
O diamante é o mineral máis prezado no mundo da xoiería polo seu inconfundible brillo que presenta unha vez tallado. Debido á súa dureza un diamante só pode ser tallado por outro diamante.
É moi importante tamén na industria. Moitas actividades serían moi difíciles de levar a cabo se non existira o diamante posto que é, grazas á súa dureza, un material altamente abrasivo moi útil na fabricación de discos e moas para puír outras ferramentas. Os diamantes utilizados para tal fin son os diamantes de menor calidade (os que presentan burbullas ou impurezas no seu interior e que non poden ser utilizados na xoiería).
Golpilleira, Goá, Cospeito
Golpilleira é un lugar da parroquia de Goá, no concello de Cospeito, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2019 tiña 17 habitantes (9 homes e 8 mulleres).
Batasuna
Batasuna (en éuscaro, Unidade) foi un partido político vasco independentista e de esquerdas. Era considerado o brazo político da organización armada Euskadi Ta Askatasuna segundo a xustiza española e a Unión Europea. Tiña presenza na Comunidade Autónoma Vasca, Navarra e Iparralde. Formaba parte da chamada esquerda abertzale e do Movemento de Liberación Nacional Vasco (MLNV).
Defendía a independencia do País Vasco de España e Francia (Euskal Herria), así como o desenvolvemento dunha sociedade socialista que respectase os principios sociais, culturais e políticos característicos do pobo vasco. Para acadar este obxectivo, defendía o principio da revolución social.
Historia
No ano 2001 Aralar, que actuaba como corrente crítica, decidiu non participar no proceso fundacional de Batasuna e formouse como partido independente.
No ano 2003 foi declarada ilegal no territorio español, cando a Xustiza, coa sentenza do Tribunal Supremo do 28 de marzo de 2003, estimou a súa pertenza á rede política e financeira da organización terrorista ETA. Ao tratarse dun partido político ilegal, non puido presentarse ás eleccións celebradas en territorio español desde aquel ano, así como ten prohibido tamén celebrar actos institucionais. Esta incluída pola UE na Lista da Unión Europea de grupos terroristas, decisión que o Consello Europeo de ministros de xustiza e interior aprobou por unanimidade en xuño de 2003.
Continuou sendo legal en Francia, onde era membro da coalición Euskal Herria Bai, mantivo a súa unidade como unha organización política ata a súa disolución o 3 de xaneiro de 2003.
Metro de Santander
miniatura|400px|Futuras liñas do Metro de Santander
Lilí Álvarez
Elia María González-Álvarez y López-Chicheri, nada en Roma o 9 de maio de 1905 e finada en Madrid o 8 de xullo de 1998, foi unha deportista, campioa de tenis, escritora, feminista e xornalista española, coñecida como Lilí Álvarez.
Traxectoria
miniatura|Lilí Álvarez no Torneo de Roland Garros de 1931 levando a súa controvertida "saia-pantalón" Álvarez naceu no Hotel Flora de Roma, Italia, durante unha estadía dos seus adiñeirados pais. Creceu en Suíza, país onde o papel da muller estaba máis avanzado que en España, polo que puido comezar a practicar deporte dende moi nova.
Practicaba a billarda nunha cadeira, cando era nena e aínda non chegara á mesa. Aos catro anos aprendeu a patinaxe sobre xeo, e despois conseguiu vitorias en Saint-Moritz. Os seus deportes tamén incluían a equitación, o esquí alpino, as carreiras de motor e, sobre todo, o tenis.
En 1934 Lilí Álvarez casou co conde de Valdéne, aristócrata francés. En 1939, perdeu o seu único fillo e a parella pronto separouse. Regresou a España en 1941 onde seguiu facendo deporte e comezou a escribir sobre temas femininos e relixiosos.
En 1960, xunto con outras mulleres (María Laffitte e Pérez del Pulgar, Consuelo de la Gándara, Elena Catena López, María Salas Larrazábal, Pura Salas Larrazábal, Concepción Borreguero Sierra, María Jiménez de Obispo el Valle), fundou o Seminario de Socioloxía. Estudos da Muller (SESM) co obxectivo de ser un espazo de reflexión, diálogo e investigación sobre as mulleres en España. Pertenceulle ata a súa desaparición en 1986. Participou na fundación do partido da Esquerda Democrática Cristiá en 1965. En 1968 foi convidada polo Ministerio de Asuntos Exteriores a Teherán para falar sobre a eliminación da discriminación contra as mulleres.
Traxectoria deportiva
Aínda que a fama deportiva de Álvarez está asociada co tenis, este nunca foi o seu deporte preferido, senón que o foron os de inverno. Aprendeu a patinar con catro anos en Suíza, e en 1917, aos once anos, gañou o seu primeiro campionato de patinaxe artística sobre xeo, superando a campioa francesa Melle Joly. Aos dezaseis gañou o campionato deste deporte de St. Moritz. Foi convocada pola delegación española dos primeiros Xogos Olímpicos de Invierno de 1924; porén, unha forte lesión fixo que se centrase no tenis, abandonando definitivamente a patinaxe. Non obstante, en 1940, retomou a práctica de deportes de inverno e gañou o Campionato de España de esquí alpino.
Continuou a practicar outros deportes e competindo en esquí, ata que un problema coa federación a apartou da competición: en Candanchú, en 1941, acusou o xurado de machismo cando a federación decidiu deixar agardando as mulleres mentres os homes participaban. A súa protesta foi considerada como "ofensa a España" e decidiron expulsala. Ao pouco tempo volveron admitila, mais ela decidiu abandonar a competición e dedicarse a este deporte de xeito persoal.
En 1924, con dezanove anos, decidiu participar no Campionato de Cataluña de Automobilismo, conseguindo o seu primeiro e único título nese deporte, ao comprobar a pouca competencia que había. A importancia dese triunfo debeuse a que é a única muller que conseguiu un trofeo en categoría masculina.
Traxectoria no tenis
Álvarez foi unha pioneira no tenis feminino en España e a xogadora máis destacada do seu país durante a década de 1920. O primeiro torneo que gañou foi o campionato de Xenebra de 1919, con catorce anos. Nos Xogos Olímpicos de 1924 participou en dobres femininos xunto a Rosa Torras (foron as dúas primeiras deportistas españolas nuns xogos olímpicos) e con José Miguel Fernández Liencres nos dobres mixtos, nos que chegou ata os cuartos de final.
Tivo unha actuación brillante nos torneos franceses de terra batida celebrados na Costa Azul, e campionatos como Montecarlo, Cannes, Niza, Menton ou Le Tonquet (París), foron habituais no seu palmarés durante toda a década de 1920 e principios da de 1930. En Inglaterra logrou en 1926 o torneo de Beckenham, derrotando na final a campioa do Aberto dos Estados Unidos Molla Mallory.
Entre 1926 e 1928 chegou a tres finais individuais consecutivas en Wimbledon. Segundo a estadounidense Helen Wills Moody, que venceu a Álvarez dúas veces nas finais de Wimbledon, o xogo de Álvarez era "infrecuentemente atevido". Con Bill Tilden foi finalista da competición de dobres mixtos en Roland Garros en 1927.
Segundo Wallis Myers de The Daily Telegraph e Daily Mail, Álvarez estivo entre as dez primeiras tenistas do mundo entre 1926 e 1928, en 1930 e en 1931, acadando o seu posto máis alto, o número 2 nas clasificacións de 1927 e 1928.
Tenis e moda
En 1931 foi a primeira tenista en vestir pantalón-saia, un vestiario considerado escandaloso para a época, primeiro no Roland Garros de París, máis tarde no torneo de Wimbledon cun deseño creado expresamente para ela pola deseñadora Elsa Schiaparelli.
Outras actividades
En 1931, Álvarez comenzou a informar sobre temas políticos en España para o xornal británico Daily Mail.
En 1934, Álvarez casou con Jean de Gaillard de la Valdène, conde de Valdene, aristócrata e diplomático francés, e dende 1936 xogou por tres anos no circuíto internacional de tenis como "Condesa Valdène". En 1939, perdeu o seu único fillo e a parella separouse deseguido. Volveu ao seu país en 1941, onde continuou activa en deportes e comezou a escribir sobre temas relixiosos e feministas, publicando o seu libro Plenitud ("Plenitude") en 1946. Apoiou activamente o movemento feminista mundial e en 1951 deu un discurso titulado La batalla de la feminidad ("A batalla da feminidade") no Congreso Feminista Hispano-Americano. Nos seguintes anos escribiu varios libros máis incluíndo, en 1965, o prólogo á primeira edición en castelán de The Feminine Mystique de Betty Friedan.
Álvarez faleceu en Madrid en 1998.
Torneos do Grand Slam individuais
(F) finalista; (SF) semifinalista; (QF) cuartos de final; (#R) roldas 4, 3, 2, 1; (A) ausente. SR=strike rate (eventos gañados/xogados)
Carreira literaria
En 1927 Lilí Álvarez escribiu un libro en inglés publicado en Londres baixo o título Modern lawn tennis. Ese ano comezou a escribir artigos políticos desde España para o diario británico Daily Mail co que colaborou desde 1931 como comisaria en España e para o que entrevistou a Victoria Kent e Clara Campoamor. Tamén cubriu a Guerra Civil.
En 1930 escribiu varios artigos deportivos para o xornal La Nación (Arxentina) que posteriormente foron publicados nos libros El gran enemigo de la estrella del tenis: el admirador e El tenis y la mujer. Colaborou con Arriba e La Vanguardia en 1941, 42 e 43. Cubriu a Copa Davis de 1965 para a revista Blanco y Negro. Tamén escribiu para o Correo Literario e Cuadernos para el Diálogo. O primeiro artigo que escribiu en Cuadernos para el Diálogo en 1964 titulouse "El control de la natalidad".
En 1946 publicou o seu libro Plenitude. Apoiou activamente o movemento feminista mundial e en 1951 pronunciou un discurso titulado "A batalla da feminidade" no V Congreso Feminista Hispanoamericano. Ao longo dos anos escribiu moitos máis libros, incluíndo, en 1965, o prólogo da primeira edición española de The Mystique of Feminity de Betty Friedan.
Vida persoal
En 2010, a revista Marie Claire sacou á luz a súa correspondencia coa escritora Carmen Laforet, á que coñeceu en xuño de 1951 e coa que mantivo unha intensa amizade e relación epistolar ata 1958. Os escritories Anna Caballé e Israel Rolón escribiron en ''Carmen Laforet. Unha muller fuxida'', referíndose a Laforet e a súa relación con Álvarez nos seguintes termos:
Recoñecementos
O 18 de xullo de 1958 foi galardoada co Lazo de Dama de Isabel a Católica e o mesmo ano a Federación Española de Tenis acorda crear o título de Xogadoras de Honra da Real Federación Española de Tenis, o primeiro deles foi concedido a Lili Álvarez. En 1968, o All England Lawn Tennis and Croquet Club fixouna membro honorario.
A National Portrait Gallery de Londres ten dous retratos dela.
O 24 de xaneiro de 1976, o Ministerio de Xustiza concedeulle a Cruz Distinguida de 1a Orde da Cruz de San Raimundo de Peñafort.
En 1998 recibiu a Medalla de Ouro ao Mérito Deportivo, aínda que morreu antes de recollela e os seus familiares tiveron o galardón a título póstumo.
Premios Lili Álvarez
Desde 2017, o Instituto para a Muller e Igualdade de Oportunidades de España, en colaboración co Consello Superior de Deportes, convoca os Premios Lilí Álvarez de xornalismo deportivo para destacar os traballos xornalísticos que máis e mellor contribuíron á difusión e defensa da igualdade. entre mulleres e homes no ámbito deportivo e visibilizar o deporte feminino en España.
Referencias
<references group="lower-alpha" />
Proxenetismo
Características
O proxenetismo pode ocorrer mediante a coacción, tanto física canto moral, como tamén espontaneamente, como unha forma de protección á persoa que practica a prostitución diante dos seus clientes. O proxenetismo constitúe, na inmensa maioría dos países, un delito para o cal son prescritas penas de prisión.
Capacidade
O termo capacidade refírese, na linguaxe corrente, ao espazo interior que ten un recipiente, un local etc. considerado en función do que pode conter nel, e tamén ao conxunto de condicións propias dunha persoa ou un animal, en particular os seus dotes intelectuais, que determinan a súa posibilidade de realizar con éxito determinadas tarefa ou cometido, e aínda tamén á maior ou menor posibilidade de actuar, de producir, de xestionar etc., alguén ou algunha colectividade, en función dos medios e recursos de que se dispón.
Ademais, en campos específicos, pode referirse a:
A misión (filme)
A misión (en The Mission) é un filme británico dirixido por Roland Joffé que foi estreado en 1986.
Estreouse en galego pola Televisión de Galicia o 18 de abril de 2003.
Sinopse
Hispanoamérica, século XVIII. A acción desenvólvese na selva tropical preto das Cataratas do Iguazú. Alí un misioneiro xesuíta, o pai Gabriel (Jeremy Irons), segue o exemplo dun xesuíta crucificado, sen máis armas que a súa fe e unha frauta. Ó ser aceptado polos indios guaranís, Gabriel crea a misión de San Carlos. Entre os seus seguidores está Rodrigo Mendoza (Robert De Niro), ex-traficante de escravos, mercenario e asasino, que se fai xesuíta e atopa a redención entre as súas antigas vítimas. Despois de loitar xuntos durante anos, enfróntanse á causa da independencia dos nativos: Gabriel confía no poder da oración; Rodrigo, na forza da espada.
O Picato, San Lourenzo de Aguiar, Outeiro de Rei
O Picato é un lugar da parroquia de San Lourenzo de Aguiar no concello lugués de Outeiro de Rei, na comarca de Lugo. Segundo o IGE en 2013 tiña un só habitante (un home).
31 de xaneiro
O 31 de xaneiro é o 31º día do ano do calendario gregoriano. Quedan 334 días para finalizar o ano, 335 nos anos bisestos.
Nacementos
miniatura|100px|Concepción Arenal. miniatura|100px|Manuel Amor Meilán.
Mortes
miniatura|100px|John Galsworthy. miniatura|100px|Ragnar Frisch.
Outros
Os 366 días do ano
O Pumariño, Gondaísque, Vilalba
O Pumariño é un lugar da parroquia de Gondaísque, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2010 tiña 0 habitantes.
Ruxios
miniatura|214px|Situación de [[Rogaland en Noruega, lugar de procedencia dos ruxios.]] miniatura|right|320px|Áreas de asentamento dos ruxios: [[Rogaland, Pomerania (séc I), Rugilandia (séc V); Rügen (período incerto).]] miniatura|right|320px|Mapa do Imperio Romano, indicativo das tribos que habitaban [[Europa, no ano 125, mostrando a localización dos ruxios, que habitaban próximos aos lemovianos.]] Os ruxios eran unha tribo xermánica cuxa orixe se remonta á rexión de Rogaland no sur de Noruega, que significa literalmente "terra engurrada", debido ao relevo accidentado dos fiordes nórdicos. Do século -III ata fins do século -I, a poboación desta área migra para o sur en procura de áreas máis quentes, debido á baixada das temperaturas de Europa neste período. Establécense na illa de Rügen, no mar Báltico, dando o seu nome a esta illa.
A tribo é mencionada polo escritor romano Tácito no século I, no seu libro Germania. Segundo Tácito, os rugii habitaban a costa do mar Báltico entre os ríos Vístula e Oder, eran veciños dos godos e utilizaban escudos redondos e espadas curtas. Existe un gran intervalo de rexistro histórico, sendo citados os ruxios despois de Tácito soamente no século V. Con todo, pódense supoñer indirectamente algúns eventos. Presionado por guerras contra os godos na finais do século I, os ruxios son atopados desprazándose cara ao sur, cara á rexión do Danubio e os Cárpatos entre os anos 200 e 300. No 390 fanse un pobo vasalo dos hunos invasores, xunto a outras nacións xermánicas, como os ostrogodos. Convértense ao cristianismo ariano. No 451 participan, xunto con Atila, na invasión da Galia e na Batalla dos Campos Cataláunicos (batalla de Chalôns). Logo da morte de Atila, no 454 ocorre a Batalla de Nedao, onde unha federación de pobos xermánicos derrota aos hunos e alcanza a independencia.
Reino de Noricum
Unha parte da nación ruxia sepárase e é aceptada dentro do Imperio romano de Oriente, onde presta servizos militares ao emperador en Constantinopla. Outros xúntanse con Odoacro no golpe final contra o Imperio Romano de Occidente no 476. Outra parte da nación, con todo, recibe a provincia romana de Noricum, para asentamento e alá crean un reino logo da debacle do imperio. Este reino, nas marxes do Danubio nas áreas que hoxe son Austria e Hungría, recibe o nome de Rugiland. Neste período, considéranse aliados do poder romano, con todo sofren ataques de nacións xermanas estranxeiras. Esta presión motiva o rei ruxio Flaciteo a desexar migrar para Italia, dentro das fronteiras do imperio. Para iso, necesita o permiso de cruzar o reino ostrogodo de Pannonia (hoxe Hungría) que negan pasaxe e ameázanos. Os ruxios, baixo o seu rei Flaciteo, únense a outras tribos xermánicas e atacan o reino ostrogodo no 469, sendo derrotados. Sentíndose cercados polos godos, que controlaban as vías cara a Italia, Feleteo, fillo de Flaciteo, casa coa princesa ostrogoda Gisa. Isto causa unha división na familia real ruxía, co irmán de Feleteo, Freduric, entón gobernador de Vindobona (Viena). Neste momento aparece a actuación de San Severino, un latino vido do imperio oriental.
Coa morte de San Severino no 482, Freduric, irmán de Feleteo, saquea os mosteiros de San Severino próximos a Vindobona. Dous anos despois, no 484, Freduric é morto por vinganza por Frederic, fillo de Feleteo. Ese acto agrava a relación do reino ruxio co reino de Italia comandado polo xermano Odoacro. Odoacro teme unha invasión ruxía no seu reino, sabendo que o emperador en Constantinopla Zenón I incentiva a Feleteo a moverse nesa dirección. A relación entre o reino de Italia, teoricamente vasalo ao Imperio Romano de Oriente, estaba deteriorando desde anos anteriores. Odoacro toma a iniciativa e ataca o reino ruxio no 487. Nunha batalla no actual monte Kahlenberg en Viena, derrótaos. Leva ao rei Feleteo e a raíña Giso prisioneiros cara a Rávena, onde son posteriormente executados. Frederic, fillo de Feleteo, intenta unha reorganización do reino, pero é derrotado por Onulf, irmán de Odoacro, no ano 488.
Entrada na Península Itálica
As campañas de Odoacro en Noricum deixan a rexión devastada. Onulf transfire a poboación romana do Danubio para a Península Itálica en 488, mentres Frederic e os ruxios derrotados tamén se moven, en dirección ao leste. Chegando a Novæ, provincia de Mesia, nos Balcáns, únense aos ostrogodos baixo o mando de Teodorico na súa marcha para a invasión de Italia no 489 en alianza co emperador Zenón I. Odoacro é o branco das forzas ostrogodas e ruxías, co incentivo imperial. Entrando en Italia, os ruxios son inicialmente asentados en Pavía e responsábeis da protección de Liguria. No 491 Frederic rebélase contra Teodorico durante o ataque a Ravena e alíase co xeneral Tufa, de Odoacro. O motivo son os malos tratos á poboación romana por Teodorico durante a guerra, aos cales os ruxios teñen como amigos desde os anos do reinado en Noricum. Con todo Frederic morre no 492 e conclúese a dinastía real ruxía. Os ruxios entón volven aliarse a Teodorico.
No 492 Teodorico derrota a Odoacro e termina a conquista de Italia polos ostrogodos. En Italia, baixo o goberno ostrogodo, os ruxios manteñen a súa identidade nacional por medio de vodas inter-étnicas e da posíbel separación xeográfica dos asentamentos ostrogodos.
No 541, durante a invasión de Italia polo Imperio bizantino ordenada polo emperador Xustiniano e dirixida polo xeneral Belisario, a morte do rei ostrogodo Hildibaldo deixa o trono libre. Neste momento, Erarico, un ruxio, é proclamado rei dos ruxios e ostrogodos. Este movemento ousado dos ruxios vasalos ten o consentimento de Belisario, como condición para aceptación dunha tregua na guerra, e tamén dos ostrogodos por falta dun sucesor entre os seus. Con todo o seu goberno foi curto. Unha facción ostrogoda desconfía da fidelidade de Erarico e asasínao cinco meses despois, declarando a Totila novo rei ostrogodo. Os ruxios continúan baixo goberno ostrogodo ata a derrota final polo Imperio Bizantino no 553. Deste momento en diante cesan os rexistros históricos de ambos pobos. A súa poboación mestúrase na historia medieval coa poboación autóctona romano-italiana.
Concello de Blachownia
O concello de Blachownia é un concello (gmina) rural-urbano do condado de Częstochowa, en Polonia. O seu centro administrativo é a vila de Blachownia.
Ruxios
Rexistros dos ruxios en Rogaland
Existe un rexistro nas sagas nórdicas dun rei ruxio, Erling Skjalgsson, que viviu en torno ao ano 1000, no reino de Rogaland. É o único rei ruxio (Rygekongen) presente nas sagas. Isto mostra a permanencia de poboación ruxia na terra orixinal de Rogaland en períodos posteriores á migración ao sur do século -III. Neste período, dos viquingos, a rexión era chamada Rygjafylke (pronunciado: Ruguía-fulke). Os seus dialectos do nórdico antigo eran: Dalarne, Jaerderen, Ryfylke.
Concello de Blachownia
O concello ten unha superficie de 67,21 km2, e unha poboación total de 13.329 habitantes (2006).
Ruxios
Os ruxios na literatura
Artur Balder realizou a biografía novelada máis extensa que existe sobre os pobos xermanos, unificando os acontecementos históricos coñecidos mediante as fontes romanas e arqueolóxicas. Véxase máis información na Saga de Teutoburgo e os seus artigos relacionados.
Vogal temática
A vogal temática é un constituínte da flexión verbal que permite a clasificación dos verbos en conxugacións. Está situada entre a raíz verbal e o sufixo modo-temporal, se ben non tódalas formas do paradigma verbal teñen vogal temática, é o caso do presente de subxuntivo.
Así a todo, hai diverxencias en canto á consideración da entidade ou localización da vogal temática. Tres son as interpretacións que se fan da mesma:
Na análise da flexión verbal do portugués, Mattoso Câmara segmenta catro constituíntes: Os dous primeiros constituíntes forman o tema (T) e os outros o sufixo flexional (SF).
Na descrición sincrónica do verbo galego realizada por Antón Santamarina aplícase o método proposto por Mattoso Câmara, con idéntica segmentación e consideración da vogal temática verbo dos outros tres constituíntes. E o mesmo se fai na Gramática Galega.
Raio verde
miniatura|Un brillo verde moi claro. miniatura|Evolución detallada dun raio verde. Raio verde, ou brillo verde, é un fenómeno óptico atmosférico que ocorre pouco despois do solpor ou pouco antes da saída do sol, no que se pode ver un punto verde, normalmente por un ou dous segundos, sobre a posición do sol. Tamén pode verse como un raio verde que sae do punto onde se puxo o sol. Estes escintileos verdes son en realidade un grupo de fenómenos que xorden por diferentes causas, sendo algúns máis comúns que outros. Os raios verdes pódense ollar desde calquera altitude (mesmo dende un avión). Acostuman versen cando o horizonte non presenta obstáculos, coma no océano, mais aparecen así mesmo sobre nubes e sobre montañas.
Igualmente pódese ver un escintileo verde producido por outros obxectos brillantes no horizonte, como a Lúa, Venus ou Xúpiter.
O concepto do brillo ou raio verde foi popularizado pola novela Le Rayon vert de 1882, de Jules Verne, na que se describe a súa cor como "...un verde que ningún artista podería endexamais obter na súa paleta, un verde do cal nin as variadas tinguiduras da vexetación nin os tons do máis limpo mar poderían nunca producir un igual! Se houber un verde no Paraíso, non pode ser senón este ton, que moi seguramente é o verdadeiro verde da Esperanza!"
Explicación
As causas dun brillo verde atópanse na refracción da luz (como sucede nun prisma) ao atravesar a atmosfera: a luz móvese máis amodo no ar baixo, máis denso, ca no ar en camadas superiores, menos denso. Por mor disto, os raios de luz solar seguen unha traxectoria lixeiramente curva, na mesma dirección que a curvatura da Terra. A luz de alta frecuencia (verde/azul) cúrvase máis ca a luz de baixa frecuencia (vermella/laranxa), así que os raios verdes e azuis da parte superior do Sol no horizonte fican visíbeis mentres que os raios vermellos están agochados polo horizonte.
O escintileo verde refórzase polo efecto de espellismo, que incrementa o gradiente de densidade na atmosfera e, polo tanto, incrementa a refracción. O raio verde vese con maior probabilidade en ar limpo, que permite que máis luz acade o observador sen se dispersar. O posíbel "escintileo azul" pola luz de devandita cor non se ve porque a cor azul dispérsase máis no ar e só fica a luz de cor verde.
Cun lixeiro zoom, pódese chegar a ver un bordo verde na parte superior do disco solar en moitos solpores, se o día está claro. Con todo, o efecto de raio ou de brillo cómpre dunha forte estratificación por camadas na atmosfera e un espellismo que magnifique a cor verde durante un período de entre unhas fraccións de segundo e dous segundos.
Granda de Abaixo, Goá, Cospeito
Granda de Abaixo é un lugar da parroquia de Goá, no concello de Cospeito, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2019 tiña 9 habitantes (5 homes e 4 mulleres).
Pilar Bendoiro
Pilar Bendoiro Mariño, nada en Lalín, é unha filóloga galega.
Traxectoria
Licenciada en Filoloxía Inglesa e Diplomada en Mestre, Especialidade en Lingua Estranxeira, Inglés, pola Universidade de Santiago de Compostela.
Estudante de doutoramento elaborando a tese doutoral sobre a tradución de literatura infantil e xuvenil do inglés ao galego, inscrita na Universidade de Santiago de Compostela, onde ademais é membro do Grupo de Investigación LITER21 ''Literatura galega. Literatura Infantil e Xuvenil. Investigacións literarias, artísticas, interculturais e educativas'' (GI-1839). Investigadora no Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades, onde forma parte do equipo de redacción do proxecto de Investigación Informes de Literatura. Membro da Asociación Nacional de Literatura Infantil e Xuvenil (ANILIJ) e da Rede temática de investigación Las Literaturas Infantiles y Juveniles en el Marco Ibérico e Iberoamericano (LIJMI).
Tras diversos anos de experiencia docente, na actualidade imparte clases de Lingua Española en Educación Primaria en Carolina do Norte, Estados Unidos de América. É autora de artigos e recensións sobre Literatura infantil e xuvenil galega e literatura infantil e xuvenil traducida, ademais de participación en obras colectivas e traducións.
A Rocha, Cis, Oza-Cesuras
A Rocha é un lugar da parroquia de Cis no concello coruñés de Oza-Cesuras na comarca de Betanzos. Tiña 16 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Galego de Estatística, dos cales eran 7 homes e 9 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 21 habitantes.
Aninovo
miniatura|350px|Pirotecnia na celebración do Aninovo en [[Sidney, Australia|Sidney (Australia).]]
O Aninovo é a festa que conmemora o inicio dun novo ano. A data en que se realiza esta celebración depende do tipo de calendario utilizado. A máis común é o 1 de xaneiro segundo o calendario gregoriano, que foi instaurado polo papa Gregorio XIII en 1582 e que na actualidade rexe na maioría dos países do mundo.
Redondiña, San Lourenzo de Aguiar, Outeiro de Rei
Redondiña é un lugar da parroquia de San Lourenzo de Aguiar no concello lugués de Outeiro de Rei, na comarca de Lugo. Segundo o IGE, en 2013 tiña 39 habitantes (20 homes e 19 mulleres).
Ácido docosatetraenoico
O ácido docosatetraenoico é un ácido graxo poliinsturado de cadea recta de 22 carbonos e 4 enlaces dobres (22:4).
Un isómero deste ácido ten especial interese, o ácido todo-cis-7,10,13,16-docosatetraenoico, coñecido co nome común de ácido adrénico, que é un ácido graxo omega-6. Este ácido poliinsaturado aparece na natureza e fórmase a partir da elongación en dous carbonos máis da cadea do ácido araquidónico. É un dos ácidos graxos máis abondosos no cerebro humano en formación. Este ácido é tamén metabolizado polas células orixinando produtos activos, como as dihomoprostaglandinas, ácidos dihomo-epoxieicosatrienoicos, ou EETs.
Frank Culbertson
Frank Lee Culbertson Jr., nado en Charleston (Carolina do Sur) o 15 de maio de 1949, é un astronauta estadounidense que formou parte das misións STS-38, STS-51, STS-105 e STS-108, así como da Expedición 3 á Estación Espacial Internacional. Pasou un total de 143,62 días no espazo.
Traxectoria
Culbertson é graduado en enxeñería aeroespacial pola Academia Naval dos Estados Unidos en 1971.
Foi seleccionado pola NASA en maio de 1984, converténdose oficialmente en astronauta en xuño de 1985, voando máis tarde nas misións STS-38, STS-51, STS-105 e STS-108, e sendo membro da Expedición 3 á ISS en 2001. Pasou un total de 143,62 días no espazo.
Carnívoros
Os carnívoros (Carnivora) son unha orde dos mamíferos, caracterizados pola forma dos seus molares. Toma o seu nome do feito de que a maioría dos seus membros están adaptados á inxesta e consumo de carne; porén, varios son omnívoros.
Memoria letal
Memoria letal (en The Long Kiss Goodnight) é un filme estadounidense de acción dirixido por Renny Harlin que foi estreado en 1996. Está protagonizado por Geena Davis e Samuel L. Jackson.
Sinopse
Samantha Caine, unha doce mestra que padece amnesia, contrata a Mitch Henessey, un detective privado para que lle axude a coñecer o seu pasado. O resultado da investigación depararalle unha enorme sorpresa.
Xoves Santo
dereita|miniatura|350px|Celebración da [[Eucaristía]] O Xoves Santo é unha festividade cristiá que se celebra o xoves anterior ao Domingo de Resurrección, no transcurso da Semana Santa. Pecha a Coresma e abre o Triduo Pascual á tardiña. Neste día a Igrexa Católica conmemora a institución da Eucaristía na Última Cea e o lavatorio dos pés realizado por Xesús.
Mara Wilson
Mara Elisabeth Wilson, nada en Burbank, no condado dos Ánxeles (California), o 24 de xullo de 1987, é unha actriz estadounidense. Coñecida polos seus papeis nos filmes Mrs. Doubtfire (1993), Miracle on 34th Street (1994) e Matilda (1996).
1 de febreiro
O 1 de febreiro é o 32º día do ano do calendario gregoriano. Quedan 333 días para finalizar o ano, 334 nos anos bisestos.
Nacementos
miniatura|100px|Hugo von Hofmannsthal.
Mortes
miniatura|100px|Mary Shelley.
Outros
Os 366 días do ano
Stradivarius Palatinos
miniatura|260px|Un dos violíns decorados do Quinteto palatino. [[Palacio Real de Madrid|Palacio Real (Madrid).]] Os Stradivarius Palatinos, custodiados no Palacio Real de Madrid e pertencentes á colección da Capela Real, son un conxunto de instrumentos de corda fabricados por Antonio Stradivari e composto por un quinteto formado por tres violíns, unha viola e un violonchelo, que debido á súa ornamentación reciben o nome de Stradivarius decorados, máis outro violonchelo do mesmo autor datado en 1700.
Propiedade do Patrimonio Nacional, é a colección máis grande de Stradivarius que se conserva e con eles continúanse ofrecendo regularmente concertos de música de cámara. A colección, o conxunto máis valioso de instrumentos antigos conservados en Madrid, exhíbese na Sala de Música da Real Biblioteca do Pazo, nuns expositores deseñados polo violonchelista Juan Ruiz Casaux e mellorados nos anos 1980.
A colección
Os instrumentos do quinteto son os seguintes:
Historia
O quinteto principal, os Stradivarius decorados, está datado en 1696. O rei Filipe V, durante unha visita a Cremona en Xullo de 1702, recibiu a oferta do artesán para adquirir os instrumentos, mais a transacción non puido concretarse debido a que as autoridades municipais opuxéronse á súa entrega. O conxunto quedou pois en Cremona ata a morte de Antonio Stradivari e o seu fillo Paolo, que os recibiu en herdanza, os tivo na súa posesión ata que o Príncipe de Asturias, futuro Carlos IV, durante a súa estancia en Italia en 1775, soubo da existencia deste conxunto instrumental e encargou a súa adquisición, realizada grazas ao P. Brambilla.
Panini
Panini pode referirse a:
Comisión para a Verdade e a Reconciliación (Suráfrica)
A Comisión para a Verdade e a Reconciliación (en Truth and Reconciliation Commission) foi un organismo oficial creado polo goberno de Suráfrica que buscaba alcanzar a xustiza restaurativa despois do fin do réxime do apartheid.
As persoas que eran identificadas como vítimas de graves violacións ós dereitos humanos eran convidadas a prestar declaración sobre as súas experiencias. Moitas destas vítimas ofreceron os seus relatos en audiencias públicas. Os autores dos feitos violentos podían tamén confesar os seus crimes, e eran as súas propias vítimas as que decidían se concederlles a impunidade. O tribunal da TRC nunca funcionou como equipo xudicial, senón como intermediario entre vítimas e agresores.
Creación e fundamentos
Existen valoracións moi diversas sobre o resultado da Comisión. Os seus detractores consideran que proporcionou impunidade a criminais confesos. Os seus defensores argumentan que permitiu o esclarecemento de desaparicións e outros delitos que quedarían na escuridade doutro xeito, así como que facilitou que as vítimas recibisen indemnizacións e recoñecemento polo seu sufrimento. Bastantes observadores consideran que este proceso de reconciliación e procura da verdade, relacionado co concepto tradicional que os surafricanos chaman Ubuntu, facilitou a transición política surafricana. En calquera caso, é indubidable que se converteu nun modelo para posteriores organismos que usaron o nome de Comisión para a Verdade e a Reconciliación en distintos países que saían de períodos de violencia, ditadura ou guerra civil.
As audiencias públicas levadas a cabo pola Comisión poden verse representadas no filme In My Country.
Área de sendeirismo de Kintulammi
miniatura|Vista de Kaukaloistenkallio, un dos catro laavu de Kintulammi. A área de sendeirismo de Kintulammi é unha reserva natural e zona de sendeirismo situada en Teisko, a uns 20 quilómetros ao nordés do centro da cidade de Tampere, Finlandia. A área é propiedade da cidade de Tampere e encóntrase nas proximidades do lago Kintulammi. Outros lagos da zona son o Kortejärvi e o Saarijärvi. A reserva ten unhas 600 hectáreas que a converten na maior de Tampere.
Abante (homónimos)
Co nome de Abante coñécense diversos personaxes mitolóxicos:
Metro de Málaga
O Metro de Málaga é unha rede de transportes para a cidade de Málaga baseada en varias liñas de metro servidas con unidades tranviarias. Esta rede, actualmente en construción, unirá diferentes puntos da cidade e terá enlaces co resto de redes de transporte do Consorcio de Transporte Metropolitano da área de Málaga (autobús, tren de proximidade e metro).
Historia
O Metro en Málaga iníciase a finais dos 90, cando se expón a posibilidade de crear unha rede de metro lixeiro que permitise mellorar a situación de caos circulatorio da cidade. Para iso, realízanse as primeiras propostas, nas que se expuña a clase de vehículos e a forma das plataformas sobre as que viaxarían. Por exemplo, chegaron a verse planos sobre como se deseñaría o metro lixeiro ao longo da Avenida Herrera Oria.
Non se tarda moito tempo en pensar que quizais resultase máis conveniente realizar parte do trazado subterráneo. A idea empeza a tomar forma, e finalmente refúgase a formulación inicial do metro lixeiro para empezar a deseñar unha completa rede de metro para a cidade, aínda que cunha alta porcentaxe do trazado por superficie.
O 30 de outubro de 2001 a Consellería de Obras Públicas e Transportes da Xunta de Andalucía encarga o estudo informativo da rede de metro para Málaga, tomando como base o Plan Intermodal de Transportes que expuxera inicialmente 4 liñas. Neste estudo exponse as liñas do metro, os trazados que van ter e a infraestrutura, así como outros aspectos, como previsións de demandas.
Con este estudo, determínase utilizar un sistema de dobre vía con ancho internacional, unha distancia media de 500 metros entre paradas e un alto nivel de accesibilidade. O financiamento corre a conta da Xunta de Andalucía (a metade do gasto), o Concello de Málaga e o Goberno central.
Determinouse a construción das liñas 1 e 2 nun primeiro momento; o resto das liñas construiranse en datas posteriores. A adxudicación das obras e da explotación de ambas as liñas durante 30 anos correspondeu a unha unión temporal de empresas liderado por FCC e no que tamén se atopan as compañías Sando, Comsa, Azvi e Beira. A proposta deste consorcio era a máis económica, 413 millóns de euros, pero tamén a que levaría máis tempo de obra.
O proxecto definitivo de construción do metro apróbase en abril de 2005 por parte da Xunta de Andalucía, incluíndo algunhas pequenas modificacións con respecto ao proxecto inicial.
Granda de Arriba, Goá, Cospeito
Granda de Arriba é un lugar da parroquia de Goá, no concello de Cospeito, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2019 tiña 6 habitantes (3 homes e 3 mulleres).
The Terminal
The Terminal é un filme estadounidense de dirixido por Steven Spielberg que foi estreado no 2004. Está protagonizado por Tom Hanks e Catherine Zeta-Jones, e conta a historia dun home que queda atrapado no aeroporto de Nova York cando lle é denegada a entrada nos Estados Unidos e tampouco pode volver ó seu país por mor dun golpe de estado.
O filme está parcialmente inspirado na historia de Mehran Karimi Nasseri, que pasou dezaoito anos na Terminal 1 do Aeroporto de París-Charles de Gaulle, entre 1988 e 2006.
SQL
SQL (en inglés "sequel" e que é un acrónimo de Structured Query Language, linguaxe de consulta estructurada) é unha linguaxe específica de dominio para xerar, manipular e obter datos de bases de datos relacionadas. Permite a xestión de datos ben en sistemas de bases de datos con relacións (RDBMS) ou en sistemas con fluxo de datos relacionados (RDSMS). SQL permite acceder a rexistros de datos cunha única orde e sen ter que buscar onde están os datos teñen ou non teñan un rexistro.