cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vesícula sináptica
Modulación
Ales et al. mostraron que as concentracións elevadas de ión calcio extracelular cambian o modo preferido de reciclaxe e liberación de vesículas sinápticas ao mecanismo de "bicar e correr" de maneira dependente da concentración de calcio. Propúxose que durante a secreción de neurotransmisores nas sinapses, o modo de exocitose é modulado polo calcio para alcanzar as condicións óptimas para a exocitose e endocitose acopladas segundo a actividade sináptica.
A evidencia experimental suxire que o modo "bicar e correr" é o modo dominente de liberación sináptica ao inicio dos trens de estímulos. Neste contexto, o "bicar e correr" supón unha alta probabilidade de liberación de vesículas. A incidencia do "bicar e correr" é tamén incrementada polo rápido disparo de impulsos e estimulación da neurona, o que indica que a cinética deste tipo de liberación é máis rápida que outras formas de liberación de vesículas.
Historia
Coa aparición da microscopia electrónica a inicios da década de 1950, atopouse que as terminacions nerviosas contiñan un gran número de vesículas transparentes aos electróns. O termo vesícula sináptica foi utilizado por primeira vez por De Robertis e Bennett en 1954. Pouco despois atopouse que a liberación de transmisores na unión neuromuscular nas ras inducía potenciais de placa final miniatura postsinápticos que foron adscritos á liberación de paquetes discretos de neurotransmisores (cuantos) desde a terminal nerviosa presináptica. Era, pois, razoable hipotetizar que a substancia transmisora (acetilcolina) estaba contida dentro das vesículas, as cales liberarían o seu contido por un mecanismo secretor no espazo sináptico (hipótese da vesícula).
Faltaba por demostrar que o neurotransmisor acetilcolina estaba realmente contido nas vesículas sinápticas. Uns dez anos despois, a aplicación de técnicas de fraccionamento subcelular ao tecido cerebral permitiu o illamento de terminacións nerviosas (sinaptosomas), e das propias vesículas sinápticas do cerebro de mamíferos. Este traballo realizouse pola competencia entre dous laboratorios, o de Victor P. Whittaker no Instituto de Fisioloxía Animal, Consello de Investigación Agrícola, Babraham, Cambridge, Reino Unido e o de Eduardo de Robertis no Instituto de Anatomía Xeral e Embrioloxía, Facultade de Medicina, Universidade de Buenos Aires, Arxentina. O traballo de Whittaker que demostraba a presenza de acetilcolina nas fraccións vesiculares de cerebro de coello de Indias foi publicado como resumo en 1960 e despois con máis detalle en 1963 e 1964, e o artigo do grupo de de Robertis que demostraba un enriquecemento de acetilcolina unida nas fraccións das vesículas sinápticas de cerebro de rata apareceu en 1963. Ambos os grupos liberaron vesículas sinápticas de sinaptosomas illados por shock osmótico. Estimouse orixinalmente que o contido de acetilcolina dunha vesícula estaba entre 1000 e 2000 moléculas. Posteriores traballos identificaron a localización vesicular doutros neurotrnsmisores, como os aminoácidos, catecolaminas, serotonina e ATP. Despois, as vesículas sinápticas puideron tamén illarse doutros tecidos como o ganglio cervical superior, ou o cerebro de polbo. O illamento de fraccións altamente purificadas de vesículas sinápticas colinérxicas do órgano eléctrico da raia Torpedo foi un importante paso adiante no estudo da bioquímica e función das vesículas.
Aegopodium podagraria
Aegopodium é unha especie de planta medicinal pertencente á familia Apiaceae. É orixinaria da Eurasia.
Descrición
Ten unha cor variada de verde e branco que ás veces se torna verde dentro dun parche. As flores son pequenas, de cor branca, con cinco pétalos e saen por encima das follas, en grupos planos.
Forma parches densos e é considerada como unha ameaza ecolóxica, é invasiva e reduce a diversidade de especies na capa de solo. Por este motivo utilízase para o mantemento da cuberta vexetal.
Principios activos
Contén Vitamina C nas follas.
Indicacións
Emprégase como sedante, diurético (froitos), aromático, estimulante, resolutivo, vulnerario. Usado para a reuma e a gota, varices, enfermidades da pel. Os froitos en infusión ou cocemento úsanse para enfermidades intestinais, renais ou da vesícula.
Taxonomía
Aegopodium podagraria foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 2: 1003. 1753.
Nome, Alasca
miniatura|350px|Vista da Cidade miniatura|350px|dereita|Situación dentro de Alasca
Nome é unha cidade localizada no sur da península de Seward no Mar de Bering, no estado de Alasca, Estados Unidos. De acordo ás estimacións do censo do 2005, a poboación da cidade era de 3.590 habitantes. Nome foi incorporada en 1901 e algunha vez foi a cidade máis poboada de Alasca.
A cidade reclama ser o fogar da batea para lavar ouro máis grande do mundo, aínda que tamén é disputado pola cidade de Quesnel, na Columbia Británica, Canadá.
Historia
No inverno de 1925, a área da cidade sufriu por mor dunha epidemia de difteria. O clima impediu que se puidese traer axuda por aeroplano, así que un grupo de cans de zorra foi organizado para viaxar até Anchorage e regresar cos medicamentos. Para conmemorar este histórico evento, cada ano organízase unha carreira de zorras de cans. O condutor da zorra no último lapso foi Gunnar Kaasen, e o can capitán da zorra foi Balto. Unha estatua de Balto localízase preto do zoolóxico en Central Park, na cidade de Nova York. Leonhard Seppala correu o penúltimo e máis longo tramo do percorrido, e o seu can, Togo, é considerado como o heroe esquecido do percorrido a Nome. outro dos seus cans, Fritz, é preservado en exhibición no Museo Memorial Carrie M. McLain en Nome.
270px|miniatura|A estatua ao can heroe de 1925, Balto
Nome de "Nome"
A orixe do nome da cidade "Nome" é disputado.
O Cochón
O topónimo galego O Cochón pode referirse a:
Nome, Alasca
Nome de "Nome"
"Nome" tamén foi unha subdivisión política no Antigo Exipto. Nome tamén aparece de maneira inexplicada no centro de California onde hai unha reserva para nativos americanos desprazados.
En febreiro de 1899, os mineiros locais e os comerciantes votaron para cambiar o nome de Nome por Anvil City, debido á confusión con Cape Nome, e co Río Nome. O servizo postal dos Estados Unidos rexeitou o cambio. Os comerciantes aceptaron de mala gana regresar o nome a Nome.
Comunicación
En Nome atópanse 2 estacións de radio, a KNOM (780 AM, 96.1 FM) e a KICY (850 AM, 100.3 FM), máis unha repetidora da KSKA, K216BN, en 91.3 FM de Anchorage.
A televisión por cable e a internet de banda larga son ofrecidos por GCI, que ofrece todas as canles populares, mais algúns das estacións televisivas de Anchorage. Tamén aquí hai tres estaciones televisivas, K09OW canle 9, e K13UG canle 13.
Nome é tamén o lugar de orixe do xornal máis antigo de Alasca, o Nome Nugget.
Charlotte Rampling
miniatura|dereita|Charlotte Rampling en 2010 Charlotte Rampling, nada en Sturmer, Inglaterra, en 1946, é unha actriz británica. Deveu un mito erótico grazas á súa aparición no filme Il Portiere di notte (1974) de Liliana Cavani.
Traxectoria
Na súa carreira artística ten rodado películas tanto nos Estados Unidos como en Europa, traballando con directores recoñecidos como Woody Allen ou François Ozon, entre outros. Alternou o cinema de autor con superproducións. Co filme Swimming pool obtivo o Premio de Cinema Europeo.
De profundis: cartas desde o abismo
De profundis: cartas desde o abismo é un xogo de rol creado polo escritor polaco Michał Oracz e editado inicialmente por Wydawnictwo Portal en Polonia co título orixinal de De Profundis, e que se basea en distintas obras de Lovecraft.
Introdución
De Profundis é un xogo de psicodrama con cartas. Da mesma forma que un xogo de rol permite que un grupo de persoas (xogadores) interpreten un personaxe baixo a dirección dun director de xogo, o psicodrama elimina a necesidade deste último e permite que sexan os propios xogadores os que vaian creando a historia a medida que se mergullan nela.
Sistema de xogo
O sistema de xogo de De profundis é moi sinxelo, pois consiste en enviar e recibir cartas entre os xogadores, e ir tecendo a historia entre todos eles baseándose nesas cartas. Cada xogador describe un suceso, un lugar ou un acontecemento nas súas cartas que os demais xogadores van complementando, engadindo detalles adicionais, e creando novas direccións que van dando forma a unha trama envolvente creada por eles mesmos.
Manuela Trasobares
Manuela Trasobares Haro, nada en Figueres o 28 de agosto do 1962, é unha cantante e política catalá.
Traxectoria
Estudou Belas Artes, pintura e escultura en distintas escolas de Barcelona e bel canto no Conservatorio de Sofía, en Bulgaria. Ten voz de mezzosoprano, e como tal ten actuado en distintos espectáculos tanto se ópera como de teatro musical, pero nunca en papeis de protagonista.
É transexual; aos 15 anos foille reasignado o seu sexo nunha operación en Londres.
No ano 2007 presentouse ás eleccións municipais polo partido republicano ARDE, á alcaldía de Geldo (provincia de Castelló), a vila onde vive. Foi escollida como concelleira, co que se converte na primeira concelleira transexual de España.
Jaýjúrek myń bala
Jaýjúrek myń bala (en Жаужүрек мың бала) é un filme casaco de 2011 dirixido por Akan Satayev. É un filme histórico e dramático ambientado no século XVIII que conta a guerra entre os casacos e Khanato Dzungar. O filme foi realizado co gallo do 20 aniversario da independencia de Casaquistán respecto da Unión Soviética. O seu orzamento superou os 7 millóns de dólares.
O filme foi escollido como candidato de Casaquistán ó Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 85ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Eva León
Traxectoria
Eva León naceu e criouse nas Palmas de Gran Canaria, Illas Canarias, España. Asistiu ó seu primeiro concerto con tres anos e comezou a tocar o violín con oito.
Ós trece anos mudouse soa a Barcelona para continuar cos seus estudos de violín baixo a tutela de Xavier Turull. Tamén estudou cos mestres Ruggiero Ricci (Salzburgo), José Luís García Asensio (Londres), e Oleg Krysa (EEUU). Foi bolseira para ampliar os seus estudos pola Fundación Güell, Fundación Musical La Caixa e a Asociación Sofía Puche. No ano 2000 instalouse na cidade de Nova York para proseguir a súa educación con Neil Weintrob e obter un mestrado en Interpretación Musical na Manhattan School of Music (Escola de Música de Manhattan).
Discografía
O seu primeiro CD, con obras de Grieg, Sarasate, Turull e Toldra, foi gravado en 1996 baixo o selo Moraleda Records. En 2009 editou o primeiro CD para a discográfica Naxos con música de Joaquín Turina, o que a converteu na primeira violinista española en gravar repertorio de violín para este selo.
En 2011, León colaborou no CD de Klassic Cat Records coa obra de Consuelo Colomer.
-337
Outros
Historia ano a ano
Going Postal (homónimos)
Going Postal pode ser:
O Sisto, Baíñas, Vimianzo
O Sisto é un lugar da parroquia do Baíñas no concello coruñés de Vimianzo na comarca da Terra de Soneira). Tiña 29 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 16 homes e 13 mulleres.
Country & Western
Country & Western é o décimo terceiro álbum de estudio da banda viguesa Siniestro Total, editado o 14 de setembro do ano 2010. O son xeral do álbum tende cara o blues rock, aínda que conta con temas cunha sonoridade hard rock, semellante á dos seus traballos de mediados dos 90 Made in Japan e Policlínico miserable.
Os temas "Quen me dera na casiña", "Sé", "Fariseos del Rock'n'roll" e "La Paz Mundial" comezaron a gravarse en maio do 2009 nos estudios Casa de Tolos do ex-baixista da banda Segundo Grandío, e completáronse en Houston. Realizáronse tamén gravacións adicionais nos estudios Comber Road Studios, Son Animal e Colon Cleaner de Vigo e en Baterías Taponadas en Cambre.
Fabien Causeur
Fabien Causeur, nado o 16 de xuño de 1987 en Brest, é un xogador profesional de baloncesto francés que xoga para o Real Madrid da Liga ACB. Cunha altura de 1,96 metros, xoga na posición de base.
Club
Causeur xogou na liga francesa dende o ano 2005. Pasou os seus primeiros catro anos coma profesional no STB Le Havre. Na tempada 2009-10, fichou polo Cholet Basket.
En 2012, fichou polo Saski Baskonia da Liga ACB.
O 25 de xullo de 2017, anunciouse a súa fichaxe polo Real Madrid da Liga ACB. O 3 de xullo de 2019, o Real Madrid e Causeur renovaron o contrato do xogador por tres anos máis.
Selección
Causeur foi chamado por primeira vez coa selección francesa no Campionato do Mundo de baloncesto sub-21 de 2007. Debutou coa selección absoluta no Campionato do Mundo da FIBA de 2010.
-338
Outros
Historia ano a ano
Vilameá, Guntín
San Martiño de Vilameá é unha parroquia do concello de Guntín na comarca de Lugo, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 74 habitantes, deles 33 eran homes e 41 eran mulleres, o que supón unha diminución de 3 habitantes en relación ao ano anterior, 2006.
Blow Up the Outside World
"Blow Up the Outside World" é unha canción da banda estadounidense de grunge Soundgarden, publicada como terceiro sinxelo do seu álbum Down on the Upside o 18 de novembro de 1996. Coposta polo seu líder Chris Cornell, "Blow Up the Outside World" chegou ao númeor 1 da lista da Billboard Mainstream Rock Tracks, posición que mantivo durante catro semanas. O tema foi incluído no álbum recompilatorio de 1997 A-Sides.
Vilameá, Guntín
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, que é a vila situada no medio.
Blow Up the Outside World
Listaxe de cancións
Todos os temas compostos por Chris Cornell agás onde se indique.
Libra (masa)
Historia
Moito despois da caída do Imperio Romano Occidental, as diversas rexións do antigo imperio foron tomando a súa propia maneira de estimar o valor dunha libra, e xurdiron numerosas unidades de masa tamén chamadas libra. A libra latina equivalía a 273 gramos. Aínda que como unidade monetaria de conta usábase a libra grega, de 327,4 gramos.
Durante moito tempo houbo confusións ao pesar unha mercadoría en diferentes unidades denominadas libra. Para acabar co problema, Antoine Lavoisier propuxo substituír as libras e outras antigas unidades en toda Europa, polo gramo, os seus múltiplos e submúltiplos.
Co paso do tempo, todas as nacións europeas abandonaron o uso da libra para substituíla polo quilogramo, pero os Estados Unidos aínda a usan, así como algúns países latinoamericanos cuxas culturas foron en gran medida influídas pola norteamericana durante o século XX, como Porto Rico, O Salvador, Guatemala, Cuba, Ecuador e Panamá.
Libras de uso
Os estadounidenses aínda usan dous tipos de libras, aínda que xa empezan a aceptar o quilogramo:
En Colombia e Venezuela, utilízase a palabra libra para referirse a 500 gramos.
Forma de lectura das libras como unidade de medida de masa
O máis común é que unha libra se divida en 16 onzas. A lectura realízase contando as libras totais e o menor á libra dividido en 16 unidades. Exemplo: 1 libra con 12 onzas.
A libra como padrón monetario
A primeira emisión de moeda en Roma, efectuada no século IV a. C., foi o As Libral, cuxo peso estaba baseado no da libra grega, e era de 327,4 gramos de prata. O resto de moedas emitidas ao longo da súa historia, tales como os denarios e sestercios, estaban baseadas en divisores deste padrón monetario.
No ano 800 Carlomagno adoptou a libra de 489,6 gramos divisible en 2 marcos. Utilizouse como padrón para a medida das moedas, estabelecéndose que cada libra equivalía a 20 soldos ou a 240 diñeiros.
Soamente existía o diñeiro como moeda real. Os soldos, marcos e libras eran unidades de conta.
Luis Rastrollo
Luis Rastrollo González, nado en Guadalcanal (Sevilla) o 1 de marzo de 1908 e finado en Santiago de Compostela o 3 de decembro de 1936, foi un mestre e sindicalista andaluz.
Traxectoria
Nado en Torrecilla, propiedade rustica do termo de Guadalcanal, en Fuente del Arco. Militou na esquerda trotskista desde 1930 e foi membro do comité executivo da Izquierda Comunista de España (ICE). Foi un dos máximos responsables do POUM en Estremadura xunto con Eduardo Mauricio Ortiz. Estableceuse en Santiago de Compostela en 1935 e deulle pulo ao núcleo galego da ICE. Foi secretario da federación galega do POUM, secretario local da FETE-UGT e asesor de diversos sindicatos da capital galega ata a guerra civil. Organizou un equipo de traballo en Galicia, creando seccións en Santiago, A Coruña e varias cidades máis. Formou parte do Comité de Defensa da República constituído no concello compostelán en representación do POUM, polo que foi detido. Xulgado e acusado de traizón, foi condenado á pena de morte e executado no cemiterio de Boisaca o 3 de decembro de 1936.
Olga Cerpa
Olga Cerpa García, coñecida como Olga Cerpa, nada nas Palmas de Gran Canaria, é unha intérprete musical canaria, voz solista do grupo de música popular Mestisay. Foi nomeada ó Grammy Latino ó Mellor álbum folclórico.
Traxectoria
En 1986, entra a formar parte de Mestisay, converténdose na súa voz solista e editando en 1988 o seu primeiro álbum co grupo baixo o título Canciones de las dos orillas. A este séguenlle Más al Sur (1989) e El cantar viene de viejo (1992), todos eles con claras influencias canarias.
Magín Froiz
Magín Alfredo Froiz Planes, nado en Barbastro (Huesca) o 14 de decembro de 1943 e finado en Pontevedra o 10 de marzo de 2022, foi un empresario galego.
Olga Cerpa
Traxectoria
A finais da década dos 80 ten unha experiencia televisiva como presentadora dun programa sobre a música de raíz das súas illas natais titulado Redivivo, emitido por TVE Canarias.
Magín Froiz
Traxectoria
Naceu en Barbastro fillo de pai galego, orixinario do Corpiño (Lalín), que marchou á fronte do Ebro durante a guerra civil española, e casou cunha veciña de Barbastro. A familia regresou a Galiza cando el tiña dous anos. Instalados en Pontevedra, os seus pais rexentaron un posto de carnicería na praza de abastos. Fixo o bacharelato nun instituto de Pontevedra e traballou nunha empresa construtora. Despois empezou a súa profesión na carnicería dun pequeno supermercado.
Olga Cerpa
Traxectoria
En 1995, xunto a Mestisay estrea Querido Néstor I, que se converte no maior éxito da historia teatral nas Canarias.
Lot
miniatura|Localización do departamento de Lot Lot (46) é un departamento francés situado no sur de Francia, que pertence á rexión Occitania. Debe o seu nome ao río Lot, afluente do río Garona.
Olga Cerpa
Traxectoria
Os seguintes álbums La Rosa de los Vientos (1996), Viento de la Isla (1998) e Mestisay (2000) supoñen un gran salto na proxección nacional e internacional do grupo.
Magín Froiz
Traxectoria
Casou á idade de 23 anos e ao ano seguinte xa era dono do supermercado onde comezara a traballar, facéndose cargo de 12 traballadores.
Empresa
Seguiu a tradición familiar do comercio alimenticio, pasando da praza de abastos de Pontevedra a ser o xerente do grupo de alimentación Distribuciones Froiz, fundado en 1968. Ao morrer, a empresa estaba entre as 20 primeiras do sector da distribución alimenticia, con presenza en España e Portugal e con máis de 300 puntos de venda e 5000 traballadores.
Recoñecementos
Recibiu a Medalla de Ouro ao Mérito no Traballo en 2017.
Toto (álbum)
Toto é o primeiro álbum da banda americana Toto. Foi editado en 1978 e inclúe os sinxelos "Hold the Line", "I'll Supply the Love" e "Georgy Porgy", que chegaron ao Top 50 nos Estados Unidos. "Hold the Line" estivo seis semanas no Top 10, e chegou ao posto 14 no Reino Unido.
Caza de baleas en Galicia
miniatura|[[Cee visto dende Corcubión. En Cee, na enseada de Caneliñas, funcionou durante moitos anos unha factoría baleeira.]] miniatura|Caza de baleas en [[Países Baixos|Holanda. Gravado do século XVI.]] miniatura|Imaxe da caza de baleas no [[século XVIII. (Das viaxes de James Cook).]]
A caza de baleas en Galicia debeu comezar, como nas outras costas atlánticas europeas e do Pacífico, en tempos inmemoriais, na máis remota antigüidade. Os primeiros rexistros desta actividade remóntanse polo menos ao ano 3000 a.C. Durante moito tempo xa se pensara que esta caza era de orixe prehistórica, aínda que sen ningunha proba real até que recentemente varias pinturas rupestres en Francia e España foron recoñecidas como representando escenas deste tipo de caza.
En Galicia non se conta con documentos históricos relacionados coa caza de cetáceos até o século XIII, pero é razoábel pensar que xa se practicaba varios séculos antes. A dicir de Valdés Hansen, as baleas, especialmente a balea franca, foi unha especie máis de pesca para os mariñeiros galegos. Durante sete séculos, Galicia foi un país de baleeiros, e dos que fan historia. A caza e comercialiación de cetáceos para o seu uso na fabricación de produtos importantes, desde o aceite que alimentaba a iluminación anterior á chegada da electricidade, até as barbas requiridas para pezas de vestir de luxo en Cataluña ou as baleas de paraugas e parasois, até a comercialización da carne e de produtos usados en farmacia e cosmética, tivo grande incidencia no desenvolvemento urbano de toda Galicia. Non só lle deu proxección exterior e renome mundial, senón que tamén contribuíu ao crecemento económico e poboacional de toda a súa franxa atlántica, e mesmo hai portos galegos que naceron da actividade baeeira, como o de Burela (Lugo) ou o de Suevos (Punta Langosteira).
Inicialmente limitábase á captura de animais na costa, pero co paso dos séculos, a técnica de caza comezou a mellorar, usándose pequenas embarcacións en mar aberto para asustaren os cetáceos con ruído e levalos á costa. Esta forma de cacería usábase para capturar especies de cetáceos relativamente pequenas, como caldeiróns, belugas, narvais e toniñas.
Idade Media
miniatura|[[Cabo Prior, onde estaba a granxa da Reparada.]]
Aínda que pouco se sabe do fidalgo Pedro Fernández de Andrade, II Señor de Pontedeume, Ferrol e Vilalba entre 1397 e 1407, si que é ben coñecida a usurpación que fixo da granxa da Reparada (posteriormente coñecida como de Covas, Ferrol) que era dominio dos monxes de Sobrado. Esta granxa incrementara moito a súa importancia desde que, en 1286, o rei Sancho IV de Castela, O Bravo, lle concedera ao mosteiro de Sobrado o décimo da baleaxe (a pesca da balea) que se matase no porto de Prioiro, que pertencía á granxa.
Dado que o couto da Reparada lindaba con Ferrol, que era señorío dos Andrade, estes sempre trataron de ampliar os seus dominios coas propiedades da granxa. Ante a usurpación de Pedro Fernández de Andrade, o rei Xoán I de Castela obrigouno a que lle devolvese a granxa aos monxes. Porén, os seus descendentes sempre fixeron intentos para apoderarse dela ou, polo menos, da súa mellor parte, o porto e o monte de Prioiro. Os monxes de Sobrado, cansos de loitaren cos Andrade, acabaron cedéndolles o referido porto, que aínda posuían a comezos do século XIX, cando se aboliron os dereitos señoriais.
O porto de Prioiro era un dos máis importantes que había na Idade Media no norte da Península Ibérica para a matanza e despezamento de baleas que se capturaban nas costas galegas, aínda que é de supoñer que non fose o único. O seu maior desenvolvemento alcanzouse nos séculos XIII e XIV, e eran, principalmente mariñeiros biscaíños e guipuscoanos os que se encargaban das faenas, xa que eran os máis famosos cazadores de baleas francas do golfo de Biscaia, até o punto que esta especie, Eubalaena glacialis, se coñece tamén en distintas linguas como balea vasca ou balea dos vascos.
François Ozon
miniatura|dereita|Ozon, en 2005 François Ozon, nado en París o 15 de novembro de 1967, é un cineasta francés.
Caza de baleas en Galicia
Idade Moderna
Ao longo da Idade Moderna, durante os séculos XVI e, sobre todo, XVII, Galicia foi o caladoiro de baleas máis importante da península Ibérica. As bases baleeiras máis importantes localizábanse na comarca da Mariña lucense, nos portos de Rinlo, Foz, Nois, Burela, San Cibrao e Bares e, no litoral atlántico, destacaban os de Caión e Malpica, na Costa da Morte. A caza, daquela aínda artesanal, aproveitaba a migración das mandas de baleas francas que pasaban polo mar Cantábrico desde as súas zonas de alimentación, no Atlántico norte, entre os meses de outubro a marzo, cara ás zonas de reprodución, en augas cálidas meridionais. A frota baleeira, integrada por unha chalupa principal (bote con cuberta e dous paus) e outras auxiliares, tiña o aparello preparado para saír ao mar tan pronto como o atalaieiro lles dese aviso de balea á vista. As chalupas galegas medían entre 6 e 8,5 m de eslora e portaban dous paus, coas súas correspondentes velas; a tripulación compoñíase de 46 ou 47 homes. O animal era suxeitado cun arpón de ferro, lanzado á man e, para esgotalo, acometíano con sangradeiras, semellantes ao arpón, pero coa punta lanceolada, destinadas a desangralo. Ambos os aparellos ían atados a unha estacha (cabo de cánabo). Unha vez morta, a balea era trincada (amarrada) entre varias embarcacións e levada a terra para o seu despezamento. Para tal fin usábanse diversos tipos de coitelos e machadas; a graxa ou saín fundíase xeralmente na mesma praia ou nas súas proximidades, en grandes caldeiros, para despois envasala en toneis para a súa comercialización.
Temos unha descrición contemporánea das faenas dos cazadores de baleas galegos.
Na primeira metade do século XVII en portos como San Cibrao, Foz ou Burela a industria baleeira deu lugar a un produtivo intercambio comercial co resto da área cantábrica, chegando incluso até Francia. Pero despois, entre finais do século XVII e principios do século XVIII, a caza de baleas en Galicia foi esmorecendo por varias razóns, debido a que levaron á sobreexplotación e á case extinción do único mamífero mariño que se cazaba daquela nas nosas augas, a balea franca. O portos baleeiros aumentaran considerabelmente, aumentou o número de barcos (mesmo viñan barcos franceses), e os barcos aumentaron a súa tonelaxe, até que a caza desapareceu.
Os fomentadores cataláns
Pero contra 1750 cambiaron as cousas, coa chegada dunha serie de burgueses cataláns para dedicarse á industria da salgadura de peixes (especialmente sardiña), para o que introduciron novos barcos (traiñeiras) e, sobre todo, artes de pesca, o que produciu numerosos enfrontamentos cos pescadores locais.
As súas factorías instaláronas en soares (aforados á nobreza e ao clero), en primeira liña de praia, en enseadas abrigadas e de fácil acceso para as embarcacións. Para facérense con estas propiedades, os cataláns recorreron a diferentes modalidades de contrato: alugaban, lograban unha cesión ou conseguían que se lles outorgase un foro.
Os fomentadores cataláns non se dedicaban só á industria da salgadura, senón que reproducían os esquemas de comportamento social propios da nobreza galega e chegaron a comprar terras e rendas forais á clase privilexiada, pero empobrecida, do antigo réxime. Co paso do tempo, e a mestura das familias dos fomentadores, inicialmente endógamas, con familias galegas, daría orixe a até entón practicamente inexistente burguesía galega.
Na segunda metade do século XIX comeza en Europa a caza industrial de baleas, coa aparición de dúas innovacións técnicas que reactivaron a actividade: a invención do canón lanza arpóns polo noruegués Sven Foyn, e o seu perfeccionamento, o arpón explosivo, e a mellora dos buques con propulsión a vapor e casco metálico. Até entón, a caza fora artesanal, implicando moitos máis riscos.
A finais do século XIX chegan as industrias conserveiras, que en pouco tempo foron substituíndo as de salgadura, que se completou nas primeiras décadas do século XX.
Aegopodium
Taxonomía
O xénero foi descrito por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 1: 265. 1753. A especie tipo é: Aegopodium podagraria
Caza de baleas en Galicia
Os fomentadores cataláns
A suma desde dous feitos sentou as bases da resurrección da industria baleeira en Galicia.
Aegopodium
Ligazóns externas
https://web.archive.org/web/20131001231720/http://www.dcnr.state.pa.us/forestry/invasivetutorial/Goutweed.htm
Caza de baleas en Galicia
O século XX
En 1924 reimplantouse en Galicia a caza de baleas, con carácter plenamente industrial. Nese ano establecéronse no país dúas compañías baleeiras.
Unha delas foi a Compañía Ballenera Española, creada en 1914 con capital noruegués, aínda que non comezou a súa actividade até a fin da primeira guerra mundial. Os seus inicios foron na zona do estreito de Xibraltar, abrindo a que chegaría a ser famosa factoría de Caneliñas, na parroquia da Ameixenda (Cee) en 1924. miniatura|[[Praia de Barra, ao fondo da enseada do mesmo nome.]]
O outra foi a Sociedad Anónima Corona, con sede en Vigo e asociada a outra compañía norueguesa, que obtivo autorización para a caza de balea en decembro de 1923 e o ano seguinte comezou a súa actividade en Cangas, co buque-factoría Alfonso XIII, que fondeaba na enseada de Barra e na ría de Aldán; este buque era abastecido polas capturas dos barcos Corona I, Corona II, Corona III e Corona IV.
Debido á crise provocada pola guerra civil española e a segunda guerra mundial a industria baleeira galega estivo parada. Pero nos anos 1950 reaparece a caza de cetáceos, sendo Galicia o único lugar de España onde se practicou esta actividade neses tempos. En 1945 a empresa Industrias Balleneras (IBSA) restaura a factoría de Caneliñas, e en 1955 nace a empresa Balea C. B., participada a partes iguais por Massó Hermanos, Barreras e IBSA. A súa factoría, que estivo activa até 1985, foi instalada no lugar de Balea (Cangas), aproveitando material da desmantelada factoría de Benzú (Ceuta).
Estas compañías tiñan tres factorías en terra: Morás (Xove), Caneliñas (Cee) e Balea (Cangas), que eran abastecidas por até cinco barcos baleeiros: Lobeira, Carrumeiro, Ibsa I, Ibsa II (que foron afundidos con explosivos nun atentado no porto de Marín en 1980 ) e Ibsa III.
Os operarios das baleeiras estaban moi ben remunerados. O seu salario fixo podíase incrementar en 8000 pesetas por cada exemplar cazado, todo un luxo para a época. Das baleas e cachalotes aproveitábase todo, como do porco. Os traballadores incluso vendían as vísceras para exquisiteces gastronómicas, ou o aceite, que a RENFE utilizaba como combustíbel e como engraxante de máquinas ferroviarias. Algúns opinan que a carne de balea era un manxar exquisito, cun sabor que semellaba o da carne de tenreira.
A última factoría baleeira de Galicia (e, por tanto, de España), a de Caneliñas, pechouse en 1985.
Esquecemento
Poucos recordos quedan na actualidade en Galicia da actividade baleeira, a pesar da importancia que tivo e dos poucos anos transcorridos desde a súa desaparición. Apenas algunhas ruínas das factorías e dos seus peiraos, que pouco a pouco van desaparecendo, e uns poucos obxectos relacionados coa captura e o despezamento daqueles grandes animais. miniatura|[[Dorna portando nasas.]]
Por exemplo, no Museo Massó, que inclúe unha espléndida colección de libros antigos, cartas mariñas e de navegación, mapas e instrumentos de navegación, decretos de regulación marítima asinados por Filipe II, prezadas réplicas de navíos de guerra dos séculos XVI e XVII, miniaturas de barcos autóctonos do Morrazo construídos polo patriarca Massó Palau, pinturas de Urbano Lugrís, unha colección de modelos de naves históricas e de instrumentos de navegación antigos, e a Cosmographia de Claudio Tolomeo de 1490, ademais da sala dedicada á etnografía de Bueu onde se reúne e expón unha ampla mostra de aparellos de pesca e marisqueo, como liñas, poteiras, nasas e, moi especialmente, todo o relacionado coa dorna de Bueu ou dorna polbeira (dedicada á pesca do polbo), a sección dedicada á carpintaría de ribeira onde se expoñen os diferentes instrumentos e ferramentas que se utilizaban neste case desaparecido oficio, do instrumental empregado nos traballos complementarios á pesca, como redaría, calafataría e cabulería, das máquinas antigas utilizadas para a conserva do peixe, desde a fabricación da lata atá a saída da conserva... da factoría baleeira que os Massó tiñan na veciña vila de Cangas apenas se exhibe unha colección do instrumental para a caza e despezamento dos cetáceos, entre os que destaca un canón de arponeo e diferentes tipos de arpóns.
Non sen razón queixábase Valdés Hansen de que o último barco de IBSA sexa hoxe un museo flotante en Noruega onde, a diferenza de Galicia, «si se preocuparon de salvalo do despezamento para recuperar, rehabilitar e difundir» a singular e rica historia dunha industria de vital importancia económica e social para o litoral atlántico do norte de España. «Aquí pecamos de non valorar e esquecer un oficio tradicional durante séculos», lamenta o historiador, que anhela que, a semellanza doutros lugares do mundo, se recupere o patrimonio industrial das vellas factorías baleeiras da Costa da Morte ou do Morrazo que aínda resisten, a duras penas, o paso do tempo.
Dangerous Minds
Dangerous Minds é un filme estadounidense dirixido por que foi estreado en 1995. Está baseado na novela My Posse Don't Do Homework de LouAnne Johnson.
Caza de baleas en Galicia
Cara á paz social
miniatura|Panorámica do Caniçal, [[arquipélago de Madeira.]]Cando se prohibiu a caza de baleas en Galicia, en 1985, en pleno auxe económico de IBSA e a eclosión das exportacións baleeiras galegas ao Xapón, a diferenza do que ocorrera con outras pescarías, golpeadas polas crises e vítimas de restricións por sobreexplotación, a morte da industria baleeira non foi "pola desaparición" dos cetáceos na Fisterra peninsular, segundo Valdés Hansen, senón que "foi imposta por unha decisión política". Como o sector naval, os baleeiros galegos (únicas factorías que permanecían abertas en España) "pagaron" a entrada na UE cando, baixo a presión ecoloxista, prohibiuse toda captura, e a reconversión á pesacaría alternativa do peixe espada foi un fracaso total.
Kóshpendiler
Kóshpendiler (en Көшпенділер) é un filme ruso-casaco de 2005 escrito e coproducido por Rustam Ibragimbekov, producido por Miloš Forman e dirixido por Sergei Bodrov, Ivan Passer e Talgat Temenov.
Caza de baleas en Galicia
Cara á paz social
Porén, hai que recordar que a presión ecoloxista e a decisión do goberno non estaban faltas de fundamento, como quedou dito máis arriba. De todos os xeitos non é de estrañar que os antigos traballadores das baleeiras, especialmente os de Cee, en cuxa factoría de Caneliñas se chegaran a despezar 200 cetáceos ao ano, suspirasen por que se volvese permitir a caza, como naquela época na que o desemprego na comarca era unha anécdota, xa que sería unha boa alternativa fronte ao paro actual.
Dangerous Minds
Sinopse
Unha inexperta mestra é contratada como profesora dun grupo de rapaces difíciles, cada un dos cales é un problema social en si mesmo. Pero, aínda que a tarefa é difícil e a rixidez da dirección do centro non axuda, a voluntariosa mestra intentará que tódolos mozos cheguen a graduarse.
Caza de baleas en Galicia
A balea na cultura de Galicia
miniatura|130px|Escudo da [[A Laracha|Laracha.]]
Rafael Pérez Vázquez
Rafael Pérez Vázquez, nado na Mezquita en 1968, é un político galego do BNG.
Caza de baleas en Galicia
Heráldica
As baleas aparecen representadas nos escudos de armas de numerosos lugares, como tal Castro Urdiales e Laredo (en Cantabria) ou en Zarautz e Getaria (en Guipúscoa). Por proximidade, cómpre citar tamén a Biarritz e Hendaia (xa en Francia).
Dangerous Minds
Produción
Dangerous Minds foi un dos derradeiros filmes do produtor Don Simpson.
Caza de baleas en Galicia
Heráldica
En Galicia só se representa no escudo da Laracha.
Rafael Pérez Vázquez
Traxectoria
É autónomo e traballa no sector do transporte, como taxista e na empresa de autobuses da familia. É concelleiro na Mezquita polo BNG dende 2003. Logo das municipais de 2007 foi tenente de alcalde, e nas municipais de 2011 foi elixido alcalde co apoio dos dous concelleiros do PSdeG-PSOE e o único do PPdeG. O apoio do PPdeG produciuse para impedir gobernar a Mezquiteses Agrupados (MA), liderada polo expopular Francisco Montesinos, que foi a lista máis votada. Nas municipais de 2015 volveu ser elixido alcalde co apoio do PSdeG-PSOE e nas municipais de 2019 foi alcalde con maioría absoluta.
Dangerous Minds
Produción
Andy García aparecía nalgunhas escenas interpretando ó mozo de Michelle Pfeiffer, pero as súas imaxes foron eliminadas do corte final do filme.
Caza de baleas en Galicia
Escudo de armas do concello da Laracha
De azur, torre de prata mazonada de sable e aclarada de goles sobre terraza de sinople e sostida de ondas de prata e azur; flotante, unha balea de sable. Bordura de sinople con dúas espigas de ouro. Ao timbre, coroa real pechada.''
Toponimia
Na costa de Galicia, concretamente nas Rías Baixas hai tres lugares con nome de Balea:
Amais, na parroquia de Baredo (Baiona) existen os microtopónimos de Balea e Punta Balea.
Eugenio Castellotti
Traxectoria
Logo de asinar pola Scuderia Ferrari participou en 14 Grandes Premios do Campionato Mundial, debutando o 16 de xaneiro de 1955. Logrou unha pole position, e tres podios, e anotou un total de 19´5 puntos nos campionatos.
Tamén participou en varias carreiras fora do campionato de Fórmula Un. Castellotti gañou en marzo de 1956 as 12 Horas de Sebring en Sebring, Florida. Seguiu a este triunfo a vitoria na carreira das Mille Miglia en Brescia e o Gran Premio de autos deportivos en Ruán.
Nacido nunha familia acomodada do norte de Italia, adquiriu un Ferrari á idade de vinte anos e comezou nas carreiras deportivas en 1952. Castellotti era coñecido polo seu estilo e a súa roupa a medida, deseñada por Delia Scala, modista, bailarina e actriz italiana coa que mantiña unha relación sentimental, e á que axudou a promocionar os seus deseños.
Morte
Morreu con tan só 26 anos de idade durante unha sesión de probas privadas de Ferrari no Autódromo de Módena. Castellotti estaba probando un novo Ferrari para a tempada de. Estrelouse nunha curva do Autódromo e o seu corpo foi lanzado a 91 m.. Acababan de decirlle que acelerara a súa velocidade para poder promediar os 137 km/h. O coche deu varias voltas de campá e terminou no muro dos espectadores. Ninguén máis resultou ferido. Os médicos dixeron que Castellotti morreu instantaneamente dunha fractura de cranio.
Legado
Catro anos máis tarde, outro piloto italiano, Giulio Cabianca, o mellor amigo de Castellotti, estrelouse fatalmente no mesmo Autódromo. Castellotti foi considerado como o mellor piloto italiano desde Alberto Ascari, que morreu probando un auto o 26 de maio de 1955.
Vitorias importantes:
Resultado completos na Fórmula Un
(Chave) As carreiras en letra grosa indican pole position; as carreiras en cursiva indican volta rápida.
Outeiro Palatino
miniatura|350x350px|Mapa esquemático de Roma e os seus sete outeiros. miniatura|300x300px|Plano do Palatino. O outeiro Palatino (en Collis Palatium ou Mons Palatinus; en Palatino) é o máis central dos sete outeiros de Roma e unha das partes máis antigas da cidade. Érguese 40 metros por enriba do Foro Romano, ó cal ten nun dos seus lados, tendo no outro o Circo Máximo.
Miguel Ángel Pérez de Juan
Miguel Ángel Pérez de Juan Romero, nado o 30 de marzo de 1956 en Ourense, é un médico cardiólogo e político galego do PPdeG.
Traxectoria
Licenciado en Medicina en 1982 e doutor pola mesma Universidade de Santiago de Compostela en 1999, especializouse en cardioloxía con estudos en México. A partir de 1988 comeza a traballar como cardiólogo en Ourense, e un ano máis tarde obtén a praza de xefe da especialidade de cardioloxía no Complexo Hospitalario de Ourense, daquela chamado Santa María Madre. En paralelo, Pérez de Juan mantivo a súa consulta privada e dedicouse á docencia na Universidade de Santiago, dende 1990.
Presidente da Fundación Galega do Corazón, é director da ONG católica Cáritas desde 1989.
Politicamente, é membro da Xunta directiva do Partido Popular a nivel de toda España, en 2008 foi un dos tres candidatos populares ao Senado pola provincia de Ourense e saíu elixido. Catro anos máis tarde, en 2011, foi reelixido.
Vida persoal
Está casado e ten dúas fillas.
Morgan
Morgan pode estar referido a:
Lluís Llongueras
Lluís Llongueras Batlle, nado en Esparreguera (provincia de Barcelona) o 24 de maio de 1936 e finado o 29 de maio de 2023, foi un estilista catalán especializado en barbaría, e dono dunha cadea de barbarías que levan o seu nome.
Casa da Sabedoría
A Casa da Sabedoría ou Casa do Saber (en árabe بيت الحكمة‎ Bayt al-Hikmah) foi unha institución (que comprendía unha biblioteca e unha dependencia dedicada ás traducións) fundada en Bagdad polo califa Harun al-Rashid no século IX (aproximadamente no ano 800), institución continuada e perfeccionada polo seu fillo o califa Al-Mamun.
Era unha especie de universidade instituída como mostra do nacemento do interese do islam pola ciencia e a cultura, case perdida en todo o mundo occidental, unha institución chave no movemento das traducións, e un gran centro intelectual durante a idade de ouro do islam. Un dos seus membros máis destacados foi o matemático e astrónomo árabe al-Khwarizmí.
Cançons d'amor i droga
Cançons d'amor i droga é un dobre disco de Albert Pla do ano 2003.
Letras
Está composto por un disco con 19 temas (Pla es fa el Sales) escritos por Pepe Sales (coa maioría das letras en catalán), e outro cd (Un regalito para Espanya. Pla se hace el Sales) con 12 temas, a maioría deles xa incluídos no primeiro disco pero desta volta cantados en castelán.
A temática dos textos inclúe o sexo, tanto homo como heterosexual, a drogadicción, a saúde e a enfermidade, a liberdade e a reclusión no cárcere, ou o amor e o desamor. Son narracións da vida real da Barcelona pre-olímpica, estando presentes os bares suburbiais, traballadores de matadoiros, o gol de Koeman fronte á Sampdoria na final da Copa de Europa de 1992, ou a SIDA.
Música
Musicalmente é moi variada. Moitas das letras xa estaban musicadas por Sales, e outras foron compostas por Albert Pla e mesmo por Judit Farrés, Quimi Portet e Lulú Martorell. No disco tamén colaboran músicos como Min (loops, scratches, clarinete, voz e arranxos), Quimi Portet (guitarra, baixo e arranxos), Antonio Fidel (baixo, guitarra, voz), Juan Carlos García (batería, percusión, voz), Diego Cortés (guitarra española), Gerard Quintana (voz) ou Roberto Iniesta (voz).
Destaca a presenza en moitos temas guitarra eléctrica, xa distorsionada, xa melancólica. Acompáñana bases electrónicas, e por veces mesmo clarinetes, cellos e efectos múltiples. O tema "Moro, moro", e a súa correspondente en castelán "Nueva York", usan a base musical da canción "Superfreaky Memories" do grupo Luna, incluída no disco The Days of Our Nights (1999).
Hai temas moi lentos, nas que a música acompaña á tristeza ("Nocturn", "Home con cal"...). Pero outros son máis alegres, como "Era Perkins" (rumba catalá con Diego Cortés), ou "Joan Pere". Hainas tamén desgarradoras, coma "Cristo de les farmàcies", unha auténtica súplica inquedante, ou con momentos eclécticos, coma o retrouso de "Poble de stars" (colaborando Robe na versión castelá).
Judit Farrés non só fai de dj, metendo as bases e facendo scratches, senón tamén arranxando a maioría dos temas e mesmo tocando o clarinete. Escóitase nun tema a voz do propio Sales. Unha voz moi grave e dura, aínda pouco castigada.
Presentación
A presentación en directo da xira deste disco foi moi espectacular e cunha forte carga teatral. Albert ía vestido cunha funda de traballador e coa súa guitarra, e Judit ía espida ou vestida cunha funda similar, ambos baixo unha gran cruz verde de farmacia. Correndo polo escenario, ou sentado nunha randeeira ou nunha cadeira, había moita ruptura da cuarta parede e dirixíase decote ó público.
Entre os lugares onde se presentou estivo o Pazo da Cultura de Pontevedra.
Lot e Garona
miniatura|Localización do departamento de Lot e Garona Lot e Garona (47) (en francés: Lot-et-Garonne) é un departamento francés situado no sur de Francia, que pertence á rexión Nova Aquitania. Debe o seu nome ao río Garona e un dos seus afluentes, o Lot.
Vilamerelle, Guntín
San Vicente de Vilamerelle é unha parroquia do concello de Guntín na comarca de Lugo, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 32 habitantes, deles 14 eran homes e 18 eran mulleres, o que supón unha diminución de 0 habitantes en relación ao ano anterior, 2006.
Unión Sporting Club
Naceu no ano 1922 da fusión do equipo vigués Comercial Foot-ball Club, que viña de ser subcampión da segunda categoría do campionato galego, e do Victoria Sporting Club. Chegou a xogar na Segunda División, pouco antes de desaparecer no ano 1937 a raíz da Guerra Civil. Comezou empregando como terreo de xogo o campo de Barreiro, pasando posteriormente a utilizar o campo da Florida.
As cores da súa vestimenta eran o branco na camisa e o negro no pantalón, polo que se lle coñeceu como o Corinthians.
Historia
Debutou na Serie A do Campionato de Galicia na tempada 1922/23. Nas dúas campañas seguintes remata de pechacancelas, tendo que xogarse a permanencia en ambas as dúas ocasións fronte ao Alfonso XIII de Pontevedra (campión da Serie B), perdendo nas dúas ocasións, aínda que finalmente mantén a categoría pola renuncia ao ascenso do equipo pontevedrés, que o rexeita por non dispor dun campo propio, condición esixida polo regulamento para poder competir na Serie A. Durante as seguintes tempadas remata entre a terceira e a sexta posición, ata que finalmente descende no ano 1930, xogando na Serie B durante dúas tempadas, ao fin das cales consegue proclamarse subcampión da categoría e ascender á primeira división galega tras clasificarse terceiro na promoción.
Na tempada 1932/33, ano do seu retorno á máxima categoría do fútbol galego, completa unha gran participación quedando por detrás do Deportivo da Coruña, Racing de Ferrol e Celta de Vigo. Tanto Celta como Deportivo contan cunha praza na Segunda División estatal, polo que o terceiro e mais o cuarto clasificados da Serie A galega participan na Terceira División, por aquel entón un breve torneo no que se decidía quen ascendía a Segunda División. Nesta competición remata en segundo lugar no seu grupo, pero perde na fase final disputada mediante eliminatorias contra o Club Valladolid Deportivo. Ao ano seguinte volve rematar cuarto na Serie A e xoga a Terceira División na cal remata campión do seu grupo, pero non dá acadado o ascenso outra vez máis ao ser eliminado polo CD Logroño na fase final.