cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Liga de Campións da UEFA 2001-02
miniatura|330px|Estadio Hampdem Park de [[Glasgow, escenario da final da Liga de Campións da UEFA 2001-02.]] A Liga de Campións da UEFA 2001-02 foi a edición número 47 na historia desta competición. Disputouse entre xullo de 2001 e maio de 2002, coa participación inicial de 72 equipos, representantes de 48 federacións nacionais diferentes.
A primeira fase de grupos da competición deu comezo en setembro de 2001, con 32 equipos, e a segunda fase de grupos comezou en novembro de 2001 con 16 equipos. O campión final do torneo foi o Real Madrid, que bateu por 2 goles a 1 ó Bayer Leverkusen alemán. A final disputouse no estadio Hampdem Park de Glasgow o 15 de maio de 2002. Era a 3ª ocasión na que a final da máxima competición continental se disputaba neste recinto, tralas finais de 1960 e 1976. Para o Real Madrid esta vitoria supuxo a súa novena conquista da máxima competición europea.
Primeira Fase de Grupos
Nesta primeira fase de grupos competiron 32 equipos. A metade deles xa estaban clasificados directamente para esta fase polas boas participacións nas súas competicións nacionais na anterior tempada. Os outros 16 equipos participantes nesta primeira fase de grupos tiveron que pasar polas roldas previas de clasificación, (entre 1 e 3 roldas previas segundo o nivel da liga de cada equipo). Algúns dos equipos que tiveron que pasar polas roldas previas foron o FC Barcelona, o FC Porto, o Bayer Leverkusen, o Liverpool FC, o Borussia Dortmund, o SS Lazio, o Panathinaikos, o RSC Anderlecht, o Celtic FC ou o Mallorca. Esta fase disputouse entre setembro e outubro.
Grupo H
No grupo C houbo un empate a puntos entre o Arsenal FC e o RCD Mallorca que se desfixo polos enfrontamentos particulares entre os dous equipos: Mallorca 1-0 Arsenal; e Arsenal 3-1 Mallorca; favorecendo ó conxunto inglés. No grupo B Boavista FC e Borussia Dortmund empataron a puntos, e nos seus enfrontamentos particulares cada equipo gañou ó outro por 2-1 na súa casa, así que o desempate fíxose pola diferenza total de goles no grupo.
Segunda Fase de Grupos
A esta segunda fase de grupos pasaron os 2 primeiros equipos de cada grupo da primeira fase. Esta fase, chamada fase de oitavos de final, foi o chanzo previo ás eliminatorias finais polo título, en concreto ós cuartos de final. Os primeiros encontros foron en novembro, e os derradeiros en marzo.
Grupo D
No caso do grupo B, Liverpool FC e AS Roma remataron empatados a puntos, e o equipo que se clasificou para disputar os cuartos de final foi o Liverpool FC xa que non seus enfrontamentos particulares o club inglés venceu na súa casa por 2-0, e no encontro disputado en Roma os dous equipos empataron a 0.
Final
O partido final disputouse o 15 de maio de 2002, no Estadio Hampdem Park de Glasgow diante de 52.000 persoas.
O colexiado que arbitrou a final foi o suízo Urs Meier.
Na segunda metade do encontro o Bayer Leverkusen tivo un 58% de posesión do balón, e fixo 8 disparos por 2 do Real Madrid, pero non acadou o gol que precisaban. No minuto 68 o porteiro do conxunto español César lesionouse nunha perna, e Vicente del Bosque tivo que facer o troco de porteiro, dándolle entrada a Iker Casillas, que nos minutos restantes tivo que facer numerosas paradas para salva-lo encontro.
A final rematou co 2 a 1 da primeira metade.
Era a novena vez que o Real Madrid gañaba o título de campión de Europa.
Redención Gallega
Redención Gallega foi un periódico aparecido en Vigo entre 1910 e 1913.
Historia e características
Apareceu o 13 de marzo de 1910. De periodicidade quincenal e dirixido por Arturo Prieto Alcayna, criticou o sistema foral e avogou pola liberación total do labrego. Foi voceiro das sociedades agrícolas de Teis-Lavadores, funcionando como órgano do Directorio Antiforista de Teis. No I Congreso Agrario Provincial de Pontevedra de 1912 foi nomeado voceiro da Federación Provincial de Agricultores. En 1913 polemizou con La Tierra. Cesou a súa publicación en 1913.
Telleiro
O topónimo Telleiro pode referirse a dous lugares de Galicia:
Campionato do Mundo de hóckey a patíns feminino de 2012
A XI edición do Campionato do Mundo feminino de hóckey a patíns tivo lugar entre os días 10 e 17 de novembro de 2012 nas instalacións do Clube Português do Recife, na cidade de Recife (Brasil), sendo a segunda vez que a competición se dispou no país suramericano trala edición de 1996 que tivo lugar en Sertaozinho. Ao final da competición, a selección de Francia proclamouse campioa tras derrotar na final ao equipo español por 3 goles a 2, conseguindo deste xeito o seu primeiro título mundial.
Nesta edición, na que participaron 14 seleccións de tres continentes, xogáronse un total de 43 partidos nos que se anotaron 270 goles, o que supón unha media de 6,28 goles por partido.
Sistema de Competición
A competición dividiuse en dúas fases:
Os grupos da primeira fase quedaron do seguinte xeito:
Equipos
=== Alemaña ===
Arxentina
=== Brasil ===
=== Chile ===
=== Colombia ===
España
=== Estados Unidos ===
=== Francia ===
=== India ===
=== Inglaterra ===
=== Xapón ===
=== Portugal ===
=== Suíza ===
=== Uruguai ===
Pipino o Xiboso
Traxectoria
Debido á discapacidade á que fai referencia o seu alcume e á súa posible ilexitimidade nunca foi candidato a herdar o goberno dos francos. Porén, Carlomagno tratábao con prioridade sobre os seus irmáns máis novos, como era apropiado pola súa primoxenitura. Carlomagno desherdouno formalmente no 780, cando o Papa bautizou ao seu terceiro fillo Carlomán, quen pasou a recibir o nome de Pipino. En 792 o deforme príncipe conspirou cun grupo de nobres descontentos para mataren a Carlomagno, á súa esposa e aos seus tres fillos, coa fin de que o Xiboso conseguise o trono, converténdose así nun monicreque dos nobres. O golpe fracasou e Carlomagno condenou a morte a todos os conspiradores agás ao seu fillo, quen foi desterrado ao mosteiro de Prüm, onde faleceu 19 anos despois.
Case 39
Case 39 é un filme estadounidense de terror dirixido por Christian Alvart que foi estreado no 2009.
Sinopse
Emily Jenkins (Renée Zellweger) é unha traballadora de servizos sociais. Emily pensa que no seu campo xa o ten visto todo, ata que un día coñece o seu novo e máis misterioso caso, o que fai o número 39: unha nena maltratada de 10 anos chamada Lilith Sullivan (Jodelle Ferland). Confirma os seus peores medos cando os pais de Lilith intentan matar á nena no forno da cociña. Emily sálvaa e decide levala con ela ata que outra familia a poida adoptar. Pero axiña descubrirá que Lilith non é tan inocente como semella.
Penicilina amidase
En encimoloxía, unha penicilina amidase é un encima que cataliza a seguinte reacción química:
Así, os dous substratos deste encima son a penicilina e a H2O, mentres que os seus dous produtos son un carboxilato e o 6-aminopenicilanato.
Este encima pertence á familia das hidrolases que actúan sobre enlaces e carbono-nitróxeno que non son enlaces peptídicos, especificamente en amidas lineares. O nome sistemático desta clase de encimas é penicilina amidohidrolase. Outros nomes que tamén se usan son penicilina acilase, bencilpenicilina acilase, novozym 217, semacilase, alfa-acilamino-beta-lactam acilhidrolase, e ampicilina acilase. Este encima participa na biosíntese de penicilina e cefalosporina.
As penicilina amidases empréganse durante a xeración de penicilinas semisintéticas, xa que permiten xerar o núcleo das penicilinas mediante a eliminación da cadea lateral da penicilina G producida en cultivos de cepas do fungo Penicillium. Esta reacción orixina a formación do ácido 6-aminopenicilánico, compoñente que, por medio de posteriores modificacións catalizadas por outros encimas, pode dar lugar a numerosos antibióticos.
Estudos estruturais
A fiinais de 2007, resolvéranse 34 estruturas para esta clse de encimas, cos seguintes códigos de acceso en PDB:, , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , e.
.br
.br é o dominio de primeiro nivel (ccTLD) para o Brasil.
Huell Howser
Huell Burnley Howser, nado en Gallatin, Tennessee o 18 de outubro de 1945 e finado o 7 de xaneiro de 2013 en Palm Springs, California, foi un actor, produtor, cantante, presentador de televisión, escritor e actor de voz estadounidense. É máis coñecido por presentar, producir e escribir California's Gold, o seu programa de interese humano producido por KCET nos Ánxeles para a canle PBS de California. Tamén puxo a voz de Backson en Winnie the Pooh (2011).
Traxectoria
Graduouse en historia na Universidade de Tennessee, onde foi presidente do corpo estudantil.
O Telleiro
O topónimo O Telleiro pode referirse a varios lugares de Galicia:
Tamén existe un lugar chamado O Forno Telleiro da parroquia de Albeos no concello pontevedrés de Crecente.
Bernard Law Montgomery
Bernard Law Montgomery, primeiro viceconde de El Alamein, nado en Londres o 17 de novembro de 1887 e finado o 24 de marzo de 1976, foi un mariscal de campo do Reino Unido, coñecido pola súa participación na segunda guerra mundial.
Traxectoria
Alcumado Monty, foi nomeado comandante en xefe do oitavo exército británico, no norte de África, onde obrigou ó mariscal alemán Rommel a retirarse de Exipto trala Segunda Batalla de El Alamein.
Cunha grande rivalidade co xeneral americano Patton, liberou Sicilia (Italia) no 1943 e continuou a invasión de Italia ata que foi chamado para participar no Desembarco de Normandía. Tralo desembarco e ata a chegada de Eisenhower á Europa continental, foi o comandante en xefe de tódalas forzas aliadas. Foi nomeado vizconde de El Alamein en 1946.
Unión polacolituana
miniatura|250px|Pintura conmemorativa da unión polacolituana, o lema di "Unión eterna" (1861) O termo "unión polacolituana" refírese a unha serie de actos e alianzas entre o Reino de Polonia e o Gran Ducado de Lituania que levou á creación da unión polacolituana — a "República das Dúas Nacións" — en 1569 e eventualmente á creación dun estado unitario en 1791.
Sandinismo
miniatura|dereita|Sandino, inspirador do sandinismo. O sandinismo é unha corrente política nicaraguana pertencente ao espectro ideolóxico da esquerda, con tendencia socialdemócrata e nacionalista que promove a integración da rexión latinoamericana. Está baseada no ideario de Augusto Nicolás Calderón Sandino, o denominado Xeral de homes libres, de quen toma o nome. Aos partidarios e simpatizantes desta corrente denomínaselles sandinistas.
Lista de ananas marróns
A primeira anana marrón en ser descuberta que estivese orbitando "libre" foi Teide 1 no 1995. A primeira anana marrón en ser descuberta que orbitase outra estrela foi Gliese 229 B, tamén descuberta no 1995. A primeira anana marrón en ser descuberta cun planeta foi 2M1207, descuberta no 2004.
As ananas marróns teñen unha masa intermedia entre un planeta xoviano e unha estrela, tamén son chamados "planetars" or hiperxovianos. A designación das estrelas con minúsculas "caso b" ou maiúsculas "caso B" depende de se a anana marrón orbita ou non orbita a súa estrela nai.
A seguinte lista de 44 ananas marróns é parte dun total dunhas 614 ananas marróns, lista evidentemente non pechada xa que non todas esas ananas están confirmadas, ademais ter en conta que se pensa que algúns planetas extrasolares poden tornar en ananas marróns xa que da meirande parte delas só se coñece a súa masa mínima porque non se coñecen ás súas inclinacións de órbita. Así pois os planetas extrasolares máis masivos poderían ser en realidade ananas marróns, coma exemplos cabe citar a HD 114762 b (>11.68 MX), Pi Mensae b (>10.312 MX), HD 136118 b (>11.99 MX), e NGC 2423-3 b (>10.6 MX).
Ananas marróns confirmadas
A seguinte lista contén 36 ananas marróns que orbitan estrelas. A lista está incompleta.
''Ordenadas polo aumento na ascensión recta da súas respectivas estrelas nai. A ananas marróns dentro dun sistema son ordenadas por tamaño ascendente dos seus respectivos períodos orbitais.''
Ananas marróns non confirmadas
Hai nesta lista 6 ananas marróns non confirmadas que orbitan ó redor dunha estrela, non se está seguro de que estas ananas realmente existan. A lista está incompleta.
''Ordenadas polo aumento na ascensión recta da súas respectivas estrelas nai. A ananas marróns dentro dun sistema son ordenadas por tamaño ascendente dos seus respectivos períodos orbitais.''
Field brown dwarfs
A seguinte lista ten 3 ananas marróns "libres", quere isto dicir que non orbitan ó redor doutros obxectos estelares. A lista está incompleta.
''Ordenadas polo aumento na ascensión recta da súas respectivas estrelas nai. A ananas marróns dentro dun sistema son ordenadas por tamaño ascendente dos seus respectivos períodos orbitais.''
Capital
Unha capital é unha cidade que desempeña un papel relevante na condución da política dun país. Na maioría dos casos a capital é a cidade onde está a sede do goberno, habendo no entanto excepcións. Algúns dos factores que determinan que unha cidade sexa considerada capital inclúen:
Un país (ou entidade política equivalente) pode ter máis que unha capital oficial ao mesmo tempo. Pode ser ou non a sede do goberno e pode mesmo mudarse periodicamente.
En Suráfrica, por exemplo, a capital administrativa é Pretoria, a capital lexislativa é a Cidade do Cabo e a capital xudicial é Bloemfontein. Esta é unha herdanza deixada polo compromiso acordado entre a maioría das diferentes provincias cando foi creada a Unión de Suráfrica en 1910. Fronte a isto, unha forte cidade economicamente é Xohanesburgo, e turisticamente Durban xunto a Cidade do Cabo.
En Chile, o congreso nacional mudouse para a cidade de Valparaíso, manténdose no entanto Santiago de Chile como capital. Nos Países Baixos, o goberno, xefe de Estado e supremo tribunal están situados na Haia, mais a constitución determina que a capital oficial sexa Ámsterdan. Outro país con capitalidade múltiple é o Canadá, con Otava e Montreal.
Outras cidades poden ser consideradas capitais económicas ou culturais, pola súa enorme forza fronte á capital política, pero non ter recoñecemento oficial: é o caso do Río de Xaneiro ou São Paulo fronte a Brasilia ou Barcelona fronte a Madrid.
Ronda do Real Club Deportivo de La Coruña
A ronda do Real Club Deportivo de La Coruña é o nome co que o Concello da Coruña bautizou a vía de alta capacidade dependente da Xunta de Galicia V-1.4 (V-14 segundo a sinalización viaria do Ministerio de Fomento), popularmente coñecida como Terceira Ronda. A V-1.4 é na práctica unha autoestrada de circunvalación que une a zona de Riazor coa AC-14, construída simultaneamente polo Ministerio de Fomento como parte do proxecto integral da Terceira Ronda.
A Ronda do Real Club Deportivo de La Coruña sae da rotonda do Pavo Real, na confluencia da rúa de Manuel Murguía coa rolda de Outeiro, atravesa os lugares de San Pedro de Visma, Penamoa, o polígono de Agrela-Bens, pasa ao carón do complexo comercial Marineda City e por debaixo do núcleo das Rañas antes de desembocar na AC-14 entre O Martinete e Mesoiro, xunto a Pocomaco.
A AC-14, proveniente da avenida de Enrique Salgado Torres, arrodea o monte do Castro e intérnase no concello de Culleredo pola Zapateira, permitindo a conexión co aeroporto de Alvedro e coa autoestrada A-6.
O tramo de tres quilómetros que une Manuel Murguía co polígono da Agrela foi inaugurado oficialmente o 27 de decembro de 2011, mentres que a súa continuación que conecta coa AC-14 inaugurouse o 14 de marzo de 2015, ao mesmo tempo que se completaban as obras nesta última.
Historia
As orixes da actual estrada remóntanse ao 14 de decembro do ano 2000, día no que Xosé Cuíña Crespo e Francisco Vázquez Vázquez asinaron o acordo para iniciar a estrada que viría a solucionar os problemas do tráfico para acceder á cidade. Tres anos máis tarde a Xunta de Galicia presentou o proxecto para o tramo entre Os Rosales e a ligazón coas Rañas. En 2006 asinouse o acordo de inicio das obras e o 10 de novembro dese mesmo ano comezaron os traballos.
En decembro de 2009 o pleno do Concello aprobara por unanimidade darlle o nome do Deportivo da Coruña a unha rúa da cidade, que era unha petición de vello dos afeccionados. O 8 de agosto de 2012 o alcalde da Coruña, Carlos Negreira, anunciou que a Terceira Ronda sería finalmente a vía que levase ese nome. O 21 de setembro dese ano, o alcalde, acompañado polo presidente do Deportivo, Augusto César Lendoiro, inaugurou o novo nome da ronda. Centos de persoas achegáronse para a celebración.
Descrición
miniatura|260px|Rotonda do Pavo Real, na Ronda de Outeiro e inicio da Ronda do Deportivo da Coruña. miniatura|256px|Vista dos viadutos da Terceira Ronda da Coruña no polígono de Pocomaco.
A comezos da década de 2000, a ronda de Nelle, primeira circunvalación da Coruña, e a ronda de Outeiro, a segunda circunvalación, quedaran completamente integradas no trazado urbano da cidade. Así mesmo, a avenida de Alfonso Molina comezaba a amosarse saturada como vía exclusiva de entrada á Coruña tanto dende a A-6 (autovía de Madrid) como dende a AP-9 (autoestrada do Atlántico). Por estes motivos, achouse necesaria unha nova estrada, a denominada Terceira Ronda, para servir asemade como circunvalación oeste e como acceso á cidade por Visma.
A Terceira Ronda foi unha obra inaugurada por tramos. Nalgunhas zonas ten seis carrís, tres en cada sentido. Nunha primeira inauguración parcial a finais do ano 2011 foron os accesos á área comercial Marineda City os que aproveitaron a infraestrutura. Construíuse un viaduto sobre a rotonda que dá acceso á tenda de IKEA na Coruña. Esta rotonda a tres niveis na estrada Baños de Arteixo é un dos accesos á cidade da Coruña dende a autoestrada de Carballo.
O último tramo da Terceira Ronda, o da AC-14, foi inaugurado en marzo de 2015. Daquela o ministerio de Fomento calculaba un tránsito de 10.000 vehículos. En 2016 o tráfico chegou a 26.709 vehículos ao día e en 2017 acadáronse os 29.354 en sentido saída. O aumento do tráfico na Terceira Ronda explícase máis pola suba dos prezos da portaxe na AP-9 que por unha verdadeira desconxestión da Avenida de Alfonso Molina, obxectivo aínda non acadado.
As obras comezaron en 2006 e a suma das lonxitudes de todos os tramos da Terceira Ronda (V-1.4 e AC-14) é de 18,3 quilómetros. A obra financiárona varias administracións:
Isto quere dicir que a V-1.4 (a Terceira Ronda en sentido estrito) foi financiada pola Xunta, mentres que a AC-14 (conexión da A-6 coa Coruña e co aeroporto) foi financiada polo Ministerio de Fomento.
O custo total da Terceira Ronda supera os 250 millóns de euros, sumando o investimento do Estado e o da Xunta.
Nao (robot)
miniatura|250px|Nao no 2016. Nao é un robot humanoide programable e autónomo, desenvolvido por Aldebaran Robotics, unha compañía de robótica francesa con sede en París subsidiaria do grupo Softbank. O desenvolvemento do robot comezou en 2004 co lanzamento do Proxecto Nao. O 15 de agosto de 2007, Nao substitúe ó can robot Aibo de Sony como a plataforma estándar para a Robocup ("Robot Soccer World Cup"), un concurso internacional de robótica. Nao utilizouse en RoboCup 2008 e 2009, e o NaoV3R foi elixido como a plataforma para o SPL en RoboCup 2010.
L-DOPA
miniatura|dereita|250px| L -DOPA. [[Nomenclatura da IUPAC|Nome IUPAC: (S)-2-amino-3-(3,4-dihidroxifenil) ácido propanoico Número CAS: 59-92-7. Masa molecular: 197,19 g/mol.]] miniatura|dereita|250px|Representación tridimensional da L -DOPA.
Nao (robot)
A Edición Académica de Nao foi desenvolvida para as universidades e laboratorios con fins de investigación e educación. Foi lanzado ás institucións en 2008, e púxose a disposición do público antes de 2011. O robot xa entrou en uso en numerosas institucións académicas de todo o mundo, incluíndo a Universidade de Toquio, o IIT Kanpur da India e a Universidade do Rei Fahd de Petróleo e Minerais de Arabia Saudita. En decembro de 2011, Aldebaran Robotics lanzou a Nao Next Gen, con software mellorado, unha CPU máis potente e cámaras de alta definición.
L-DOPA
A  L -DOPA ou  L -3,4-dihidroxifenilalanina, tamén chamada  L -dopa ou levodopa (Nome Internacional Non propietario, INN) é un composto químico do grupo dos aminoácidos producido e utilizado de forma natural por algúns animais e plantas. Algúns animais, entre eles os humanos, biosintetízano a partir do aminoácido L -tirosina. A L -DOPA é o precursor na ruta biosintética dos neurotransmisores do grupo das catecolaminas dopamina, noradrenalina (norepinefrina), e adrenalina (epinefrina). A L -DOPA pode producirse nos laboratorios farmacéuticos para o seu uso terapéutico como droga psicoactiva, e a esta L -DOPA sintética é á que se lle dá o nome de levodopa (INN) e outros nomes comerciais. Utilízase no tratamento da enfermidade de Parkinson e da distonía sensible á dopamina. O seu isómero óptico é a  D -DOPA, que non ten actividade biolóxica.
Uso terapéutico
A L -DOPA pode cruzar a barreira hematoencefálica protectora do sistema nervioso central, mentres que a dopamina non pode. Deste modo, a L -DOPA utilízase para incrementar as concentracións de dopamina no tratamento da enfermidade de Parkinson e a distonía sensible á dopamina. Este tratamento foi desenvolvido orixinariamente por George Cotzias e os seus colegas. Unha vez que a L -DOPA entrou no sistema nervioso central, convértese en dopamina pola acción do encima L-aminoácido aromático descarboxilase, tamén chamada DOPA descarboxilase (DDC). O fosfato de piridoxal (vitamina B6) requírese como cofactor nesta reacción química, e pode ser administrada ocasionalmente xunto con L -DOPA, xeralmente en forma de piridoxina.
Ademais de no sistema nervioso central, a L -DOPA tamén se converte en dopamina no sistema nervioso periférico. A hiperdopaminerxia resultante causa moitos dos efectos secundarios adversos observados cando se administra só L -DOPA. Para evitar estes efectos, é unha práctica clínica estándar coadministrar (xunto coa L -DOPA) un inhibidor da DOPA descarboxilase (DDCI) periférico como a carbidopa ou unha benserazida, para previr a síntese periférica de dopamina a partir de L -DOPA. A coadministración de piridoxina sen un DDCI acelera a descarboxilación periférica de L -DOPA ata o punto que anula os efectos da administración da L -DOPA, un fenómeno que historicamente causou gran confusión.
Ademais, a L -DOPA, coadministrada cun DDCI periférico, foi investigada como un tratamento potencial para a síndrome das pernas inquietas. Porén, os estudos realizados non demostraron "nigún cadro claro de redución de síntomas".
Os dous tipos de resposta observados coa administración de L -DOPA son:
Suplemento dietario
Están á venda extractos de herbas que conteñen L -DOPA. A fonte vexetal máis común de L -DOPA comercializada son as sementes da planta fabácea Mucuna pruriens. A L-DOPA está tamén presente en sementes de Vicia faba (faballóns). O aminoácido tirosina, precursor da levodopa, tamén se comercializa, e ademais convértese no corpo en dopamina, noradrenalina e adrenalina.
Couvin
miniatura|350px|Panorama de Couvin Couvin é un concello localizado na provincia belga de Namur. En 2008 a súa poboación era de 13.576 habitantes e está localizado na latitude 50° 03 Norte, 04° 29 Leste.
L-DOPA
Papel biolóxico
miniatura|dereita|Biosíntese de dopamina.
A L -DOPA pode ser metabolizada directamente pola catecol-O-metil transferase (COMT) a 3-O-metildopa (3-OMD), e despois a ácido vainiláctico (VLA). Esta vía metabólica non existe no corpo san, pero faise importante despois da administración periférica de L -DOPA en pacientes con enfermidade de Parkinson ou nos raros casos de pacientes con deficiencia do encima L-aminoácido aromático descarboxilase (AADC).
O prefixo L - neste composto refírese á súa propiedade de levorrotación (desvía á esquerda o plano da luz polarizada que atravesa unha disolución do composto). Existe tamén un isómero D dextrorrotatorio, a D -DOPA.
A L -fenilalanina, a L -tirosina, e a L -DOPA, son todos precursores do pigmento biolóxico melanina. O encima tirosinase cataliza a oxidación de L -DOPA ao seu reactivo intermediario dopaquinona, que reacciona ulteriormente dando lugar finalmente aos oligómeros de melanina.
Historia
O científico sueco Arvid Carlsson, nun traballo que posteriormente lle valeu o premio Nobel de Medicina de 2000, foi o primeiro que mostrou na década de 1950 que a administración de L -DOPA a animais con síntomas do párkinson causaba unha diminución da súa intensidade. Este tratamento estendeuse máis tarde ao envelenamento por manganeso e despois George Cotzias e colegas aplicárono á enfermidade de Parkinson aumentando notablemente a dose. O neurolólogo Oliver Sacks describiu este tratamento en pacientes humanos con encefalite letárxica no seu libro Awakenings, sobre o que se fixo unha película.
O Premio Nobel de Química de 2001 estivo relacionado coa L -DOPA. Un dos que o Comité Nobel galardoou co premio dese ano foi William S. Knowles polo seu traballo sobre reaccións de hidroxenación catalizadas quiralmente, cuxo exemplo máis importante é a síntese da L -DOPA:
Moléculas adhesivas
A L -DOPA é un composto esencial para a formación de proteínas adhesivas mariñas, como as que ten o mexillón no seu biso (filamentos cos que se pega ás rochas). Crese que é responsable da resistencia á auga e a rapidez de secado destas proteínas. A L -DOPA pode tamén usarse para impedir que as superficies de barcos e outros materiais sufran bioincrustación (biofouling), o que se consegue unindo polímeros antiincrustación aos substratos susceptibles.
D-DOPA
miniatura|dereita|D-DOPA. [[Nomenclatura da IUPAC|Nome IUPAC: (R)-2-amino-3-(3,4-dihidroxifenil)ácido propiónico. Número CAS: 5796-17-8.]]
A  D -DOPA ou  D -3,4-dihidroxifenilalanina ou dextrodopa é un composto similar á L -DOPA (levodopa), pero con quiralidade oposta. Os compostos levorrotatorios e dextrorrotatorios fan xirar o plano da luz polarizada en sentidos opostos (a esquerda e dereita, respectivamente), os mesmos graos. Aínda que a L -DOPA ten certa efectividade no tratamento do párkinson e da distonia sensible á dopa, a D -DOPA é bioloxicamente inactiva e sen usos terapéuticos.
Taraf de Haïdouks
Taraf de Haïdouks é unha banda romanesa de música romaní, orixinaria da comuna de Clejani, do distrito Giurgiu. É o grupo máis célebre do xénero na era poscomunista.
Son coñecidos no seu país como Taraful Haiducilor, que vén a significar "banda dos proscritos". "Taraf" é tamén o nome tradicional dos grupos de lăutaris (músicos xitanos da tradición romanesa). "Haiduk" é unha palabra de orixe turca que significa "bandido"; en romanés ten unha connotación arcaica ou rústica. O nome do grupo é coñecido internacionalmente como "Taraf de Haïdouks" (construción xenitiva francesa).
A agrupación formouse en 1990, pouco despois da morte do ditador Nicolae Ceaușescu. Inicialmente eran doce músicos non profesionais, que tocaban por pasalo ben. Son coñecidos na Europa occidental mercede ó etnomusicólogo suízo Laurent Aubert e ós músicos belgas Stéphane Karo e Michel Winter.
Economía de Uzbekistán
alt=|esquerda|miniatura|Edificios comerciais en [[Tashkent.]] Uzbekistán era unha das zonas máis pobres da antiga Unión Soviética con máis de 60% da súa poboación vivindo en comunidades rurais densamente poboadas. A súa economía estivo orientada desde a súa independencia a unha transición gradual a unha economía de mercado; con todo, o progreso en reformas económicos foi cauteloso e rexistrou algúns logros. Aínda non se eliminou a brecha entre o mercado negro e as taxas de cambio oficiais. O comercio restritivo do réxime e as súas políticas xeralmente intervencionistas seguen tendo efectos na súa economía. Entre as restricións imperantes atópase a capacidade de convertibilidade da moeda e outras medidas gobernamentais para controlar a actividade económica, incluíndo a implementación de severas restricións ás importacións e peches esporádicos das súas fronteiras cos veciños Casaquistán, Kirguizistán e Taxiquistán, os cales levaron a organizacións internacionais a suspender ou dar marcha atrás os créditos proxectos.
O Goberno de Uzbekistán, que traballa en estreita colaboración co Fondo Monetario Internacional, realizou considerables progresos na redución da inflación e o déficit orzamentario. A moeda nacional (o Som uzbeko) fíxose convertible en 2003 como parte do programa de estabilización deseñado polo FMI, aínda que seguen existindo algunhas restricións administrativas. A agricultura e a industria manufactureira contribúen igualmente na economía, representando cada un aproximadamente unha cuarta parte do PIB. Actualmente Uzbekistán é 2º maior exportador de algodón do mundo e o 5º produtor mundial, aínda que a importancia deste produto declinou significativamente desde a súa independencia. Así mesmo, Uzbekistán é un gran produtor de ouro, coa maior mina ao descuberto de ouro no mundo, posúe depósitos substanciais de cobre, minerais estratéxicos, e é tamén grande produtor de ouro e gas natural.
Malló
O topónimo galego O Malló pode referirse a:
Aeroporto Indira Gandhi
O aeroporto internacional Indira Gandhi é un aeroporto indio que serve á cidade de Delhi. Está situado en Palam, a 15 quilómetros da estación de trens de Nova Deli e a 16 do centro da cidade. Bautizado na honra de Indira Gāndhi, antiga Primeira Ministra da India, é o aeroporto máis concorrido do país en número de pasaxeiros dende o ano 2009. Tamén é o máis concorrido da India en termos de carga, ao superar ao aeroporto de Bombai a finais do ano 2015. En 2016 foi o 21º máis concorrido do mundo e o 10º de Asia en termos de pasaxe, cuns 55 millóns de pasaxeiros.
Co inicio das operacións na súa Terminal 3 no ano 2010 converteuse no centro de conexións aéra máis grande da India e de todo o sur de Asia, cunha capacidade actual para máis de 40 millóns de pasaxeiros anuais. O programa de expansión planeado aumentará a capacidade do aeroporto ata poder manexar 100 millóns de pasaxeiros no ano 2030.
1887
Outros
Historia ano a ano
Aeroporto Indira Gandhi
O aeroporto foi operado pola Forza Aérea da India antes de que a súa dirección fose transferida á Autoridade Aeroportuaria da India. En maio de 2006 a dirección pasou ás mans de Delhi International Airport Limited (DIAL), un consorcio liderado polo GMR Group.
Departamentos do Senegal
esquerda|450px|Departamentos do Senegal. Os departamentos do Senegal son as subdivisións das súas 14 rexións. Hoxe en día ten 45.
Os departamentos están listados abaixo, por rexión:
Dakar
miniatura|Departamentos da Rexión Dakar.
Diourbel
miniatura|Departamentos da Rexión Diourbel.
Fatick
miniatura|Departamentos da Rexión Fatick.
Kaolack
miniatura|Departamentos da Rexión Kaolack.
Kolda
miniatura|Departamentos da Rexión Kolda.
Louga
miniatura|Departamentos da Rexión Louga.
Matam
miniatura|Departamentos da Rexión Matam.
Saint-Louis
miniatura|Departamentos da Rexión Saint-Louis.
Tambacounda
miniatura|Departamentos da Rexión Tambacounda.
Thiès
miniatura|Departamentos da Rexión Thies.
Rexión de Ziguinchor
miniatura|Departamentos da Rexión Ziguinchor.
Paganismo
miniatura|[[Xamán.]]
Historia do termo
Nunha nota ao final do capítulo XXI de A Decadencia e Caída do Imperio Romano, Edward Gibbon rastrexa a orixe e uso da palabra "pagán".
A idea que agora é común na literatura de que os adoradores dos antigos deuses comezaron a ser chamados pagáns cando o seu culto desaparecera das cidades e tomara refuxio nas vilas (pagi), é inexacta. Os decretos imperiais contra a antiga relixión fala dos seus devotos como pagáns no ano 365 d.C., cando eles eran aínda a gran maioría nas cidades romanas; e a mesma palabra no sentido de aldeáns (pagáns) usouse como mínimo desde o primeiro século da era cristiá.
Tácito e Xuvenal indican que no seu tempo comezou a ser aplicada a aqueles "xeralmente campesiños" que non eran chamados para o servizo militar e non tomaban o xuramento militar (sacramentum). Xa que os cristiáns considerábanse a si mesmos os soldados de Cristo, tomaron prestada a palabra sacramento, e chamaron a aqueles que non tomaban o seu xuramento pagáns, do mesmo xeito que antes se chamaba a aqueles que non facían o xuramento para o servizo militar. Así o sinala Tertuliano en De Coroa Militis, X. A vella relixión, é verdade, durou máis nas vilas, pero no século IV, cando a palabra pagán era usada no sentido que se usa hoxe, as cidades eran lugares onde os deuses de Grecia e Roma aínda eran fortes. Crisóstomo di, nun sermón do ano 385 D.C., que os cristiáns eran soamente un quinto da poboación de Antioquia, e abondan as probas de que o mesmo sucedía en Roma.
O termo pagán e os seus equivalentes noutros idiomas tamén foron utilizados por correntes cristiás para designar a outras que se definen como cristiás pero conservan cultos sincréticos que recordan ao paganismo. Por exemplo, na Igrexa de Bizancio os iconoclastas consideraban paganismo o culto ás imaxes dos iconodulas. Para algúns; poucos pero certos teólogos e propagandistas protestantes, o culto aos santos da Igrexa Católica é paganismo. Igualmente, algúns eclesiásticos católicos europeos cualificaban como pagás as prácticas sincréticas dos nativos americanos ou asiáticos evanxelizados.
Durante séculos os textos que utilizan este termo son principalmente cristiáns. Con todo, desde o século XIX, o desenvolvemento dun ocultismo ilustrado na civilización occidental levou a que algúns cultos se definisen a si mesmos como pagáns e recuperen antigas tradicións pagás europeas. É o que ás veces se chama neopaganismo.
El Fin del Siglo
El Fin del Siglo foi un periódico editado en Santiago de Compostela entre 1891 e 1892.
Traxectoria
Subtitulado Periódico de intereses materiales, apareceu o 11 de marzo de 1891. Nun principio foi bisemanal (saía os mércores e sábados) e a partir do 8 de agosto de 1891 (número 42) pasou a ser semanal. Dirixido por Andrés Rey Varela, imprimiuse nos obradoiros tipográficos de Diéguez e Otero. Publicación de tendencia conservadora, incluíu información xeral, crónicas locais e documentos históricos. Os días 22 e 23 de maio de 1891 dedicoulle senllos suplementos a Rosalía de Castro, co gallo do traslado dos seus restos mortais ao panteón de San Domingos de Bonaval. Cesou a súa edición ao redor de decembro de 1892.
Departamento de Dakar
Dakar é un dos 45 departamentos do Senegal. Forma parte da rexión de Dakar. A súa capital é a cidade homónima, capital tamén da rexión como do Estado. Foi creado por decreto o 21 de febreiro de 2002. Nese ano a súa poboación era de 955.897, cunha poboación estimada no ano 2005 de 1 030 594 persoas.
Blues (Super Rugby)
Os Blues (chamados Auckland Blues ata 1999) son un equipo de rugby da cidade de Auckland, en Nova Zelandia. Foi fundado en 1996 cando se creou o Super 12 como máxima competición profesional de rugby no hemisferio sur. Dende entón o equipo alcanzou catro veces a final do torneo, saíndo campión en tres ocasións (1996, 1997 e 2003).
En 2020 a franquía pertence nun 60% a un consorcio chamado Rugby Holdings que está formado polas tres federacións locais do norte da illa: Northland Rugby Union, North Harbour Rugby Union e Auckland Rugby Union. O restante 40% pertenceu entre 2013 e 2018 a un investidor de capital privado llamado Bolton Equities, pero dende 2018 pertence de novo á federación nacional New Zealand Rugby que recuperou a súa participación por mor da mala xestión económica e deportiva dos últimos anos.
Estadio
Os Blues xogan os seus encontros como locais principalmente no estadio Eden Park, construído en 1900, e que ten unha capacidade para acoller a máis de 50.000 seareiros nas súas bancadas. Este estadio é o maior de Nova Zelandia, e nel tamén xoga como local o Auckland Rugby Union da Mitre 10 Cup, ademais do equipo Auckland Aces de crícket.
O Eden Park acolleu dúas finais da Copa do Mundo de Rugby, en 1987 e 2011.
Outros recintos nos que xoga como local o equipo dos Blues son o Okara Park de Whangarei e o North Harbour Stadium de Albany.
Xogadores
No pasado teñen pasado polas ringleiras do equipo xogadores tan importantes como Carlos Spencer, Joe Rokocoko, Jerome Kaino, Ali Williams, Mils Muliaina, Jonah Lomu, Doug Howlett, Michael Jones, Zinzan Brooke, Ma'a Nonu ou Sean Fitzpatrick entre outras moitas estrelas deste deporte.
Traxectoria
A traxectoria dos Auckland Blues no torneo Super Rugby é unha das mais exitosas de entre tódolos equipos que o disputan. No palmarés dos Blues hai 3 campionatos, nos anos 1996, 1997 e 2003, e un subcampionato no ano 1998. Na edición pasada o equipo quedou na 14ª posición xeral. miniatura|alt=Carte des franchises|Área á que representan os clubs neozelandeses dende 1999.
Polígono industrial do Temple
O polígono industrial do Temple é unha zona industrial e de uso terciario-mixto situada no barrio do Temple, no concello de Cambre.
Descrición
Trátase dunha zona de "industrialización espontánea" (á marxe do planeamento urbanístico) de case 29.000 metros cadrados de superficie bruta e 17.160 de superficie neta.
Merlín, Merlín, Agolada
Merlín é un lugar da parroquia de Merlín, no concello pontevedrés de Agolada, na comarca do Deza. Segundo o INE, no 2008 tiña 5 habitantes (2 homes e 3 mulleres), o que supón unha diminución de 2 habitantes con respecto ao ano 2000.
El Regionalista (Chantada)
El Regionalista foi un periódico editado en Chantada entre 1920 e 1924.
Montalbán de Córdoba
Montalbán de Córdoba é un municipio español situado no suroeste da provincia de Córdoba, na comunidade autónoma de Andalucía. O municipio atópase na comarca da Campiña Sur Cordobesa e pertence ao partido xudicial de Montilla. As súas coordenadas xeográficas son 37º 35' N, 4º 45' O. Atópase a unha altitude de 273 msnm e a uns 42 km da capital de provincia, Córdoba. A extensión do seu termo municipal é de 33,9 km². No ano 2011 tiña 4.586 habitantes e unha densidade de poboación de 136,24 hab/km².
El Regionalista (Chantada)
Historia e características
Subtitulado Semanario de Chantada, Revista quincenal chantadina (a partir do número 36) e Revista mensual chantadina, variacións segundo a súa periodicidade, estaba dirixido por José Costa Figueiras e contiña novas políticas, actualidade e temas de interese local e galego. Ocupábase tamén da emigración, a literatura galega e a exaltación dos galegos ilustres, especialmente dos políticos máis preocupados por Galicia como Basilio Álvarez, Gerardo Doval, Leonardo Rodríguez ou Pere Garcia Fària. Entre os seus colaboradores figuraban Ramón Fernández Mato, Antonio Vázquez Campo, José María Cibeira e Xavier Bóveda. Cesou a súa publicación o 1 de xaneiro de 1924, co número 43.
Montalbán de Córdoba
O nome do municipio deriva do latín MONTEM·ALBANVM, que significa "Monte Branco", evolucionando a Monte Albano, despois a Mont' Alban' e finalmente é Montalbán. Este nome é consecuencia da cor da terra do monte sobre o que se sitúa a localidade, que é de calcaria branca.
Montalbán é moi coñecido polo seu cultivo do allo, sendo o primeiro produtor de allo de Andalucía e aglutinando o 37% da produción de allo da Unión Europea.
O Cotorelo
O topónimo galego O Cotorelo pode referirse a:
Guerra civil somalí
miniatura|dereita A guerra civil de Somalia é un conflito armado en Somalia que se iniciou en 1986. O conflito causou desestabilización e inestabilidade ao longo do país, coa actual fase do conflito sendo testemuña de como o goberno somalí perde control substancial do estado diante sas forzas rebeldes. Desde 2006 a 2009, a Forza de Defensa Nacional de Etiopía foi involucrada no conflito. O goberno somalí declarou estado de emerxencia en xuño de 2009, solicitando apoio internacional de maneira inmediata, e a intervención militar de estados veciños de África Oriental.
Safari (EP)
Safari é un EP de catro cancións da banda estadounidense de rock alternativo The Breeders, publicado o 6 de abril de 1992 a través dos selos 4AD e Elektra Records. No tempo da súa edición Kim Deal alistara á súa irmá xemelga Kelley para tocar a guitarra no grupo. Esta é a única edición de The Breeders que conta tanto con Kelley Deal como con Tanya Donelly.
Edward Norton
Edward Harrison Norton, nado o 18 de agosto de 1969 en Boston, Massachusetts, é un actor, director, produtor, guionista e activista estadounidense. É coñecido polos seus papeis nos filmes American History X (1998) Fight Club (1999), 25th Hour (2002), Red Dragon (2002) e The Incredible Hulk (2008).
Montemayor
Montemayor é un municipio español da provincia de Córdoba, Andalucía, emprazada en plena campiña cordobesa. A súa situación sobre o monte de maior elevación da contorna dálle á vila o seu nome propio, así como o sobrenome de Mirador de la Campiña. Conta cun miradoiro con excelentes vistas situado ao pé do seu castelo. No ano 2005 tiña 3.890 habitantes. A súa extensión superficial é de 58 km² e ten unha densidade de 67,1 hab/km². As súas coordenadas xeográficas son 37º 39' N, 4º 42' O. Atópase situada a unha altitude de 413 metros e a 32 quilómetros da capital de provincia, Córdoba. A súa economía baséase no sector primario, sendo as súas principais producións o cereal, o viño e o aceite.
Cornelius Colbert
Cornelius Colbert ou Conchur Ó Colbaird en irlandés (tamén coñecido como Conn Colbert), nado en Castlemahon (Condado de Limerick) o 19 de outubro de 1888 e finado na prisión de Kilmainham (Dublín) o 8 de maio de 1916, foi un rebelde irlandés e un dos fundadores do Fianna Éireann. Pola súa implicación no Alzamento de Pascua de 1916 foi fusilado na prisión de Kilmainham
Traxectoria
Colbert naceu na localidade de Moanleana, en Castlemahon (Condado de Limerick), sendo o cuarto fillo máis novo dun total de trece irmáns. A familia trasladouse á vila de Athea (Condado de Limerick) cando tiña tres anos. Cando tiña dezaseis anos abandonou Athea e foi vivir coa súa irmá Catherne a Ranelagh (Condado de Dublín). Continuou a súa educación nunha escola dos Irmáns Cristiáns en North Richmond street. Colbert traballou nas oficina de Kennedy's Bakery en Dublín. Colbert era profundamente católico e se abstiña de fumar, beber ou xurar.
Fianna Éireann
Conn converteuse en instrutor en St. Enda's School, fundada por Pádraig Pearse, como membro da Fianna Éireann. En 1913 foi o membro mais novo dos Voluntarios Irlandeses. Tamén se uniu á Irmandade Republicana Irlandesa.
Alzamento de Pascua
Nas semanas anteriores ao Alzamnto, actuou como gardián de Thomas J. Clarke. Durante o Alzamento, loitou en Watkin's Brewery, Jameson's Distillery e Marrowbone Lane. Thomas MacDonagh ás 15:15 horas do domingo 30 de abril rendiuse ao Brigadier-Xeneral Lowe.
Colbert rendiuse coa Marrowbone Lane Garrison xunto coa South Dublin Union Garrison, que estaba liderada por Eamonn Ceannt. Cando a orde de renderse foi enviada, asumiu a comandancia da súa unidade para salvar a vida do seu oficial superior, que era un home casado.
Foron enviados aos cuarteis de Richmond Barracks, onde Colbert foi sometido a un xuízo militar. Trasladado á prisión de Kilmainham, o sábado 7 de maio comunicóuselle que sería fusilado á mañan seguinte. Escribiu non menos de dez cartas durante o seu tempo en prisión. Durante o tempo que pemaneceu detido, non se lle permitiu ningunha visita da súa familia.
Colbert foi executado por un pelotón de fusilamento a mañá do 8 de maio de 1916.
Edificio Castromil
Historia
A actual praza de Galicia de Santiago de Compostela sufriu ó longo do século XX importantes cambios, coa demolición de antigos edificios e a construción doutros novos. A comezos do século XX recibía o nome de García Prieto, era o lugar de encontro para o viaxeiro que chegaba e o principal punto de acceso á cidade. Quen por alí transitaba podía contemplar nun recanto da praza o pazo da Inquisición, cuxa demolición se produciu en 1913 para levantar no seu lugar o que sería coñecido como "Teatro Royalty", en 1921, que sufriu a mesma sorte que o anterior anos despois. Finalmente inaugurouse en 1930 o actual Hotel Compostela, que ocupa ese curruncho da praza de Galicia na actualidade.
En 1926 construíuse, no que daquela era a praza García Prieto, un edificio de estilo modernista, que albergaría nun principio o coñecido como Quiqui-Bar. Foi a partir desa data, coa construción do edificio, cando verdadeiramente se pode comezar a falar de praza.
Problemas financeiros levaron ó seu traspaso poucos anos despois, debido ó alto custo que supoñía o mantemento do negocio. En 1929 adquiriu as instalacións a empresa Castromil, onde establecería a sede da compañía de autobuses, función que se mantivo ata o seu derrubamento en 1975. Esta edificación servía de transición entre a monumentalidade da zona histórica e os edificios modernos da zona nova. O inmoble formaba parte inseparable do enleado urbano e gozaba de moi boa consideración tanto pola cidadanía como entre os arquitectos da cidade.
En troques, a principios da década de 1970, o concello quixo construír un estacionamento soterrado, pensando en revitalizar a urbe compostelá. Para levalo a cabo decidiu derrubar o emblemático edificio Castromil, que varios arquitectos de Santiago definiron como "a mellor obra arquitectónica de uso público de que dispuxo o Ensanche" ou como "o edificio máis representativo da arquitectura de principios do século XX en Santiago de Compostela".
A proposta baseada en construír o aparcadoiro arredor do edificio sen derruílo, respectando os seus alicerces, non prosperou. Como tampouco o fixo o intento de declarar monumento Histórico-Artístico o edificio Castromil, que se atopou co rexeitamento da Comisión Provincial de Belas Artes.