cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Donatello
Anunciación Cavalcanti
miniatura|esquerda|Tabernáculo da [[Anunciación Cavalcanti obra de Donatello.]]
A Anunciación, está inserida dentro dun tabernáculo renacentista, composto por unha base, co apoio de dúas ménsulas que mostran os escudos dos Cavalcanti, familia emparentada con Cosme de Medici e que foi a que lle encargou a obra a Donatello. A rica ornamentación de toques dourados acentúa as liñas pero, non inflúe de ningún xeito na calma e a concentración do encontro sacro.
Os dous protagonistas a Virxe e o Anxo, están realizados en altorrelevo e representados no momento da aparición anxelical. A Virxe escoita con sorpresa moderada e cunha reacción controlada. A súa figura está modelada segundo o ideal anatómico dos antigos, pero supera a arte antiga na expresión dunha emoción máis profunda. O anxo, axeonllado ante ela, o mira con timidez e con dozura, establecendo un estreito diálogo visual que fai a escena extremadamente lixeira e viva.
Non se mostra ningunha alusión ao xardín pechado (hortus conclusus) símbolo da virxindade de María, e tampouco o anxo leva o tradicional lirio (símbolo da pureza) así como non se aprecia a disposición dunha cama, cousas bastantes frecuentes nas representacións da Anunciación durante o Trecento e o Quattrocento. O símbolo iconográfico da pomba pertencente ao Espírito Santo, tampouco está presente.
Sancristía Vella de San Lourenzo
As obras de Donatello na sancristía, consistiron en oito tondos monumentais de estuco policromado, dun diámetro de 215 centímetros, que trataban sobre Xoán o Evanxelista, padroeiro da capela. Na súa realización, Donatello ten en conta o punto de fuga óptico dende o punto de vista dos espectadores que as contemplan dende abaixo. Os tondos cos relatos de san Xoán o Evanxelista (1428-1432) nas pendentes da cúpula, estaban pintados ao estuco coas cores branca, vermella ladrillo e azul.
miniatura|Porta dos Apóstolos.
Dúas portas de bronce a Porta dos Mártires e a Porta dos Apóstolos, onde a representación dos personaxes en parella, dentro de dez recadros por porta, caracterízanse polo seu dramatismo, xa que cada parella polos seus xestos, miradas e actitudes ás veces parecen que estean a discutir de xeito máis tranquilo e outras máis animada. O tema xeral parece que é a «multiplicidade» de formas de interacción humana, na controversia da polémica intelectual e relixiosa».
Este traballo de Donatello foi criticado por «excesiva expresividade» por Filarete, que nunha pasaxe do seu Tratado de Arquitectura (1461-1464), aconsella aos seus lectores non realizar as figuras dos apóstolos, como Donatello na porta da sancristía de San Lourenzo, «xa que parecen esgrimidores».
David de bronce
miniatura|Detalle do David de bronce realizado por Donatello. Unha das principais encargas de Cosme de Medici foi a obra do David realizada cara a 1440, para situala nos xardíns do seu pazo de Florencia, onde permaneceu até 1495, cando Pedro de Medici foi expulsado da cidade e a estatua trasladada ao patio do Palazzo Vecchio. Na actualidade encóntrase no Museo Nacional do Bargello.
É unha obra representativa do Quattrocento italiano, coa exaltación do corpo humano, que por primeira vez se representaba nu en bronce, de tamaño natural, dende a Antigüidade clásica. Donatello representou un gran coñecemento dos clásicos unido ao concepto humanista do Renacemento, buscando a perfección da beleza no corpo do mozo David. O corpo está modelado por amplas e sinxelas masas, con composicións en diagonais, que demostran o claro contorna das súas liñas.
A escultura atópase firmemente apoiada sobre a súa perna dereita, e o pé esquerdo sobre a cabeza de Goliat vencido, cunha pose marcadamente descoidada, onde se mostra unha influencia clara do estilo de Praxíteles, que se coñece tamén coma contrapposto.
Vasari na súa descrición, descríbenola como se dun baleirado do natural fose: «... ese corpo é tan natural, vívido e delicado que aos artistas lles parece que debeu ser moldeado sobre o corpo dunha persoa viva».
Outras obras
Considérase a Donatello como un grande experto no tema infantil, sobre todo na expresión da alegría dos nenos como xa fixera nas tribunas das catedrais de Florencia e do púlpito exterior da catedral de Prato. Na figura do Amorciño danzante gardada no Museo do Bargello, está tratada como un tema clásico e cunha interpretación de gran vivacidade e un magnífico realismo. miniatura|upright|esquerda|[[Atis-Amor no Bargello.]]
Outra figura de bronce, moi parecida, foille encargada presuntamente polos Doni, o chamado Atis-Amor, que durante moito tempo foi considerada unha obra etrusca. A obra está datada cara a 1440-1443 e consérvase no Museo do Bargello. Aquí demostrou Donatello o seu gran coñecemento da iconografía e a mitoloxía, as papoulas sobre o cinto do pequeno deus frixio Atis da vexetación, son o símbolo da súa amante Cibeles, a Gran Deusa Nai, a serpe que se retorce nos seus pés é un símbolo ctónico da vida que enterrada volve renacer, o peiteado e os pantalóns sostidos ao xeito frixio, recordan a orixe anatolia do culto a Cibeles e Atis. A exposición dos xenitais é símbolo, seguramente, da castración ritual á cal eran sometidos os sacerdotes da deusa Cibeles.
Un busto de bronce de Mozo con camafeo colgado ao colo, no Museo do Bargello. Crese realizado na época dos bronces do David e o Atis-Amor polo que se data antes da súa partida a Padua. Posteriores historiadores datárono dos últimos anos laborábeis de Donatello.
Unha das últimas esculturas realizadas antes da súa viaxe a Padua, foi o San Xoán Bautista de madeira policromada, para a igrexa de Santa María di Frari en Venecia. Nunha restauración de 1973, encontrouse unha inscrición na obra coa data de 1438, que axudou datala exactamente, xa que polo estilo da escultura coa súa forte expresión, se datara nun tempo posterior relacionado coa Madalena penitente e non precisamente coas obras do David de bronce e o Amor-Atis realizadas pola data posta ao descuberto de 1438. Unha obra moi similar co mesmo tema, executou Donatello, bastante posterior cara a 1455, en bronce e para a catedral de Siena.
A crucifixión en baixorrelevo de bronce con pátina dourada, é coñecida como a crucifixión Medici, por estar descrita por Raffaello Borghini, entre as pertenzas do Gran duque Francisco I de Medici, en 1584. O relevo está composto case dun xeito pictórico, o dourado nalgunhas das súas partes provoca un efecto de luces. Xunto a Cristo encóntranse as dúas cruces dos ladróns, o da dereita está a ser cravado e contorsiónase pola dor. Na parte inferior do relevo está ocupada por unha gran cantidade de personaxes, como soldados, e mulleres esgazadas pola dor, xente illada en si mesma ou chorando en silencio. Dátase cara a 1453-1456.
Unha espléndida Cabeza barbuda de bronce no Bargello, atribuída a Donatello, está colocada sobre unha peaña barroca e polo seu estilo considérase obra da madureza do artista.
Decenio en Padua
En 1443, dende Padua chegáronlle diversas encargas polo que trasladou a súa residencia, deixando Florencia por un espazo de tempo de dez anos. Nesta nova cidade, Donatello encontrou un ambiente para a súa arte moito máis libre que o clasicismo humanista de Florencia.
Crucifixo de bronce
miniatura|Unha das reconstrucións posíbeis do altar maior da [[basílica de Santo Antonio de Padua.]] miniatura|Relevo de pedra policromada do Enterro de Cristo. O seu primeiro traballo en Padua é o Crucifixo de bronce para a basílica de Santo Antonio de Padua. Realizouno de tamaño natural e seguramente foi concibido para a colocación independente sobre o coro, aínda que fose incluído no altar do santo, que Donatello executou posteriormente. A cabeza tena inclinada cara á dereita, cunha expresión de sufrimento no seu rostro e coa boca entreaberta no seu último suspiro, antes de morrer. As formas do seu corpo están modeladas harmoniosamente e as proporcións están feitas con moito detalle; Donatello aplicou todo o seu coñecemento da anatomía humana. O Cristo foi realizado completamente nu, pero durante a época do barroca engadíuselle un pano de pureza tamén de bronce.
Altar maior de Santo Antonio de Padua
Ante o resultado excelente desta escultura, decidiuse encomendarlle a importante encarga para o altar maior, grazas a unha xenerosa doazón por parte de Francesco del Tegola, datado o 13 de abril de 1446, puido ser proxectado un gran grupo escultórico en bronce que foi realizado coa técnica da cera perdida. Aquí puido experimentar Donatello con máis intensa liberdade e que aplicou maxistralmente na elaboración de todas as esculturas do altar. Este altar foi ideado polo escultor:"... coma un xigantesco nicho plástico, onde as estatuas da Virxe e dos santos se alzaban nunha elevada base ornada de relevos, para encerrarse dentro dun edículo coroado dun baldaquino con bóveda. Era case un hiperbólico relevo cuxas gradacións ían, dende a abreviatura do aplanado á plenitude do estatuario e cuxa plasticidade se resolvía, non xa na dinámica síntese do ton luminoso, senón nunha luz irreal, exaltada pola mesma materia, o resplandor do bronce e o ouro, a policromía das pedras, até chegar ao esplendor icónico do frontal medieval. L. Becherucci, Enciclopedia Universale dell'Arte: Donatello, V, Roma, 1960." Numerosos documentos testemuñan todo o relacionado co traballo destas obras, sábese que se rodeou de numerosos axudantes entre eles Urbano da Cortona, Giovanni da Pisa, Antonio Chellini, Francesco del Valente e o pintor Niccolò da Pizzolo. O día de santo Antonio, 13 de xuño de 1448, rematadas as esculturas e relevos expóñense dentro dun modelo arquitectónico realizado en madeira, cuxa parte definitiva, se concluíu en 1450. En 1579 o altar foi completamente desmontado para ocupar o seu lugar un de estilo barroco e as esculturas foron distribuídas por diversos puntos da basílica. Trescentos anos despois en 1895, o arquitecto Camillo Boito organizou a súa reconstrución, incompleta e errada, da estrutura orixinal ideada por Donatello.
Realizáronse diversas hipóteses para a súa nova reconstrución, pero sen chegar a un acordo, entre máis de quince diferentes solucións, unha das que conta con maior crédito é a de White Janson, onde se mostra o altar en forma de paralelepípedo coroado por un arco, coma baldaquino descuberto, e columnas repartindo o espazo en tres partes onde se colocarían as imaxes sobre planos escaqueados, o plano central estaría presidido pola escultura da Virxe e o Neno, na que segue Donatello o tipo de imaxe da Nikopoia bizantina, con lixeiros cambios como as esfinxes que flanquean o trono. En ambos os dous lados, habería tres imaxes en cada un, san Francisco, santo Antonio, santa Justina, san Daniel, san Ludovico e san Prosdocimo. O grupo do Enterro de Cristo, é o único realizado en pedra para o centro posterior do altar. O relevo que ocupa a parte central, baixo a estatua da Virxe, é o do Cristo morto, mostra unha figura coa expresión máis contida que o do crucifixo de bronce de enriba do altar.
Os catro símbolos dos evanxelistas, realizados en relevos de bronce, encóntranse nos lados laterais do altar. Outros doce relevos, cun formato de 58 x 21 centímetros, que representan putti que fan música, repártense por todo o altar aos lados dos principais relevos de maior medida. Os relevos coas escenas dos milagres de santo Antonio encóntranse arredor de toda a base. O Milagre da mula está repartido entre tres arcos de arquitectura. O Milagre do fillo perdido atópase nunha especie de circo, coas liñas oblicuas das escaleiras que atraen a dirección da mirada do espectador cara ao centro. O Milagre do corazón do lambefoula, ten unha apertada narrativa que amosa os principais acontecementos da historia cun movemento de composición circular, realizado cun fino relevo en stiacciato. No Milagre do bebé que fala, os personaxes principais están situados no centro, mentres os rodean en semicírculo as persoas que asisten ao milagre. A escena está ambientada nunha arquitectura en perspectiva que representa os muros dunha igrexa toscana.
Monumento ecuestre a Gattamelata
miniatura|Monumento ecuestre a Gattamelata en Padua. O principal motivo da súa estada en Padua foi erixir a estatua ecuestre do condottiero Erasmo de Narni, Gattamelata.
Considerado como un monumento máis funerario que para glorificar o heroe, Donatello creou un cenotafio. Representouno segundo a tradición do Trecento, como se realizara en pintura por Simone Martini (1328) nuns frescos do Palacio Comunal de Siena e Paolo Uccello en 1436 no cadro pintado de John Hawkwood (Giovanni Acuto) da catedral de Florencia. Non obstante, na escultura de tema ecuestre non se realizaba en sentido monumental dende a Antigüidade clásica, crendo que o escultor tomou como modelo a de Marco Aurelio de Roma. Apréciase a arte antiga polo seu tratamento clásico, sendo unha das súas esculturas máis influentes noutras posteriores realizadas por diversos artistas. Segundo Vasari:"Nesta obra, Donatello demostrou tanta arte, e a fundición resultou tan notábel, nas proporcións e na súa bondade, que en verdade se lle pode comparar coas mellores estatuas da Antigüidade, polo seu movemento, debuxo, proporcións e execución. Por iso, non só encheu de asombro os homes daquel entón, senón que aínda agora non nos é posíbel, contemplala sen admiración. Vasari."
A escultura presenta o momento no que Gattamelata cabalga pausadamente sobre o seu cabalo (con clara evocación aos de San Marcos de Venecia). O personaxe mira de fronte desafiante e enérxico, e o seu rostro está tratado coma un retrato romano. O conxunto de xinete e cabalo están colocados sobre un gran pedestal de dous pisos con relevos de anxos doentes e en dous dos seus lados unhas portas de mármore, que imitan aos sarcófagos clásicos: as portas de Hades.
María Madalena penitente
miniatura|Detalle de María Madalena penitente. En 1453 foi cando Donatello regresou á súa cidade natal de Florencia e cando recibiu a encarga, crese que para o baptisterio de San Xoán de Santa María del Fiore, dunha imaxe de María Madalena penitente, que se atopa no Museo dell'Opera del Duomo dende o ano 1972.
Donatello inspirouse n'A lenda dourada de Jacopo da Varazze, onde narra o retiro de María Madalena, para conseguir a redención dos seus pecados, peregrinou e fixo vida de ermitá, crese na parte meridional de Francia. Así representouna Donatello, realizada en madeira policromada, en idade xa madura consumida polo sufrimento, vestida cunha allada peza de pel e cunha longa cabeleira cubríndolle o corpo, encóntrase de pé, coas mans osudas unidas en actitude de oración, a expresión do seu rostro revela a fatiga e a dor pola que pasou, cos ollos afundidos e unha dentadura que se aprecia melada a través da súa boca entreaberta, ten os pómulos moi pronunciados pola extrema delgadeza que tamén se aprecia nos brazos e pernas, onde se marcan perfectamente os músculos e outros detalles anatómicos.
Anteriormente había xa mostrado Donatello, un grande expresionismo co San Xoán Bautista de madeira, realizado para Venecia, aínda que é nesta etapa florentina dos seus últimos anos onde mellor e con máis intensidade o mostra no San Xoán Bautista de bronce realizado para Siena e especialmente nesta escultura de María Madalena penitente, cuxo expresionismo se pode comparar ás versións barrocas deste mesmo tema.
Xudit e Holofernes
miniatura|[[Xudit e Holofernes (Donatello)|Xudit e Holofernes no Palazzo Vecchio.]] A estatua foi encargada por Cosme de Medici ou o seu fillo Pedro de Medici como decoración da fonte do xardín do Palacio Medici Riccardi, entre 1455 e 1460. Estaba neste palacio, xunto co David de Donatello, no patio. Estas dúas estatuas atópanse entre as primeiras estatuas do Renacemento italiano completamente independentes fóra de calquera arquitectura.
Representa o asasinato do xeneral asirio Holofernes por Xudit. Considérase a Xudit como o símbolo da liberdade, a virtude e a vitoria do débil sobre o forte, ao servizo dunha causa xusta. Sostén nunha man unha grande espada, e coa outra a cabeza de Holofernes polo seu cabelo. As dúas figuras son tratadas polo escultor de xeito completamente oposto, Holofernes está nu e modelado de acordo coas normas da anatomía, mentres Xudit está enteiramente cuberta pola roupa, que detalla o seu fráxil físico. Da cabeza cuberta cun veo de Xudit non lle sobresae nin sequera un pelo, mentres que a cabeleira de Holofernes é longa e salvaxe. A súa identificación co «vezo» vese confirmada por unha serie de atributos, entre os que sobresae o medallón que esvara nas costas, onde se retrata un cabalo asañado.
O corpo de Holofernes cae xa sen forzas e sostense só pola man de Xudit. O pé dereito da heroína púxoo de xeito elocuente nos xenitais, mentres que o outro pé o ten no boneco e o xeonllo cobre a metade do medallón alegórico. Mesmo as escenas de bacanais na base con forma de prisma triangular, fan lembrar a embriaguez e o desenfreo do tirano, tal como se describe na Biblia. A estatua foi orixinalmente dourada, aínda se poden ver restos nalgunhas partes como na espada. Para facilitar o dourado de bronce foi fundida en once partes. A base da escultura aseméllase a un coxín, un elemento naturalista utilizado por primeira vez por Donatello na súa escultura de San Marcos en Orsanmichele. Inscrito no coxín aprécianse as palabras ''OPVS. Donatelli. FLOR''.
En 1495, a escultura colocouse na Piazza della Signoria, no lado da porta principal do Palazzo Vecchio, en memoria da expulsión de Pedro de Medici de Florencia e a introdución da república polo florentino Girolamo Savonarola. Esta vez, a estatua simboliza a expulsión dos Medici tiranos. A estatua máis tarde foi trasladada ao patio interior do Palazzo Vecchio. Substitúese por unha copia en bronce en 1988 e o orixinal, despois da súa restauración, colocouse na Sala dei Gigli no interior do Palazzo Vecchio.
Os púlpitos de San Lourenzo
miniatura|Púlpito da Resurrección. miniatura|Relevo do Martirio de San Lourenzo. As derradeiras obras florentinas foron os dous púlpitos de bronce para a basílica de San Lourenzo, encargo probabelmente, do seu amigo Cosme de Medici, foron as obras que concluíron a actividade artística de Donatello. O traballo realizouno coa axuda de Bartolomeo Bellano e Bertoldo di Giovanni, pero foron deseñados na súa totalidade por Donatello. Isto apréciase nas figuras relixiosas que leva á extrema ficción, producida pola técnica do non finito, é dicir, que nalgunhas partes das figuras se mostran as formas nada máis aproximadas.
Os dous púlpitos están relacionados con numerosos problemas para o seu estudo crítico. Ademais da difícil avaliación das autorías de Donatello ou dos seus axudantes, ignórase o cliente (Cosme de Medici?). A presentación actual, da súa colocación sobre catro columnas de mármore cada un, crese que é dunha data posterior á morte de Donatello. Algúns historiadores, suxeriron que os diferentes paneis que compoñen os púlpitos, orixinariamente estaban destinados aos sarcófagos, para o propio Cosme de Medici e a súa esposa Contessina de Bardi ou do seu fillo Xoán de Cosme de Medici, mentres que o uso como coro, parece pouco probábel, pola medida tan pequena dos púlpitos.
A datación sitúase despois do retorno de Donatello de Siena (1459-1460), e no relevo do Martirio de san Lourenzo, pertencente ao púlpito da Resurrección, descubriuse unha inscrición coa data 15 de xuño de 1465, pero coa fundición, o rematado da obra e a morte de Donatello (1466), non é posíbel determinar a datación con seguridade. Nas súas antigas biografías, empezando pola de Vasari, falan sobre o mestre que pasaba a maior parte dos seus últimos tempos, por motivos de saúde, na cama. A pesar de todas estas cuestións, os dous púlpitos considéranse os últimos traballos de Donatello, a última obra mestra que pecha a súa actividade, levando ao extremo a súa evolución, o estudo da alma humana, a composición espacial e a liberdade que caracterizou toda a súa carreira.
Púlpito da Resurrección: Púlpito da Paixón:
Análise
Donatello era coñecido dende os primeiros teóricos como un dos pais do «renacemento» das artes do século XV, o primeiro que foi capaz de igualar os grandes escultores da antigüidade, na cidade de Florencia. Xa en 1481 Cristoforo Landino na Apologia coloca a Donatello á altura dos antigos e Giorgio Vasari, nas dúas edicións de Le vite (1550 e 1568), insistiu en que o seu traballo era máis similar aos artistas romanos que a calquera outro mestre inmediatamente precedente.
Donatello desenvolveu innovacións que revolucionaron a técnica do relevo. Trátase do relevo en stiacciato, que se basea no aplanado e o espesor nunha variación infinitesimal, que recorda a obra gráfica. A través de sutís xogos de luz e sombra as figuras podían estar organizadas nunha ilusión de profundidade, onde os grupos de figuras, a paisaxe e os elementos arquitectónicos se superpoñen unha detrás doutra en innumerábeis superposicións, imposíbel coas técnicas tradicionais. Vasari, por conseguinte, non dubida en afirmar que Donatello elevou a arte do relevo a un novo nivel e esta opinión nos historiadores da arte moderna segue a ser válida.
Na súa vida artística é evidente o continuo afondamento e desenvolvemento do repertorio, cun importante estudo preliminar de cada un dos novos tipos de traballo e a avaliación das necesidades específicas e efectos desexados.
Pero non faltaron voces críticas polo seu traballo, como a do seu amigo Filippo Brunelleschi. As obras do período tardío, cun estilo cru e expresivo, foron criticadas no século XVI, para ir revalorizándose só gradualmente no século XX. miniatura|Laio por Cristo morto, exemplo da época tardía con gran dramatismo expresivo (1460 ?). Baccio Bandinelli no século XVI, considerou de «erros» da vellez e a crecente cegueira do mestre, considerando os dous púlpitos da basílica de San Lourenzo, como o peor da man de todas as obras de Donatello. Só nos últimos séculos, a partir do manierismo, gradualmente foise valorando a opinión crítica sobre estas dúas obras. Hoxe en día, a avaliación é netamente benévola, sobre todo na intensidade expresiva da linguaxe de Donatello, cunha iconografía de reinvención libre e orixinal dos temas bíblicos.
Pero Vasari escribiu na biografía de Donatello e o seu catálogo de obras incluídas, cunha serie de erros. Ao xuízo inexacto, contribuíu o desmantelamento ou a descontextualización dos lugares orixinais das obras. Isto provocou o aumento de dificultade na obtención dunha visión de conxunto da súa obra. En 1886 por exemplo, durante as celebracións en Florencia para cinquentenario dende o seu nacemento, as obras e os documentos foron confundidos cos doutros autores.
Dende entón, a historiografía artística comezou a traballar na selección e revisión do catálogo de obras atribuídas para despexar os antigos erros. Mesmo hoxe, os estudos pódense dicir que están lonxe de ser concluídos, en especial durante amplos períodos, onde a documentación coñecida é escasa.
A fama de Donatello foi moi grande durante o alto renacemento, influíu en grandes autores como Andrea del Verrocchio, Rafael Sanzio, Michelangelo e Benvenuto Cellini entre outros.
Asociación Mineralóxica Internacional
A Asociación Mineralóxica Internacional é unha organización internacional afiliada á Unión Internacional de Ciencias Xeolóxicas e que se fundou en 1958 co obxectivo de promover a cooperación internacional nas ciencias mineralóxicas e reforzar a presenza da comunidade mineralóxica entre os grupos internacionais que se ocupan da ciencias da Terra.
Þrúðr
dereita|miniatura|250px|Alvíss e Þrúðr, ilustración de [[Lorenz Frølich.]] Þrúðr (antigo nórdico "forza" ), ás veces chamada Thrúd ou Thrud, é a filla do deus maior Thor na mitoloxía nórdica. Þrúðr é tamén o nome dunha das valquirias que serven cervexa ós einherjar do Valhalla (Grímnismál, stanza 36). Non hai certeza se se trata de dous personaxes distintos ou un só.
Asociación Mineralóxica Internacional
No seu seo existen oito comisións, catro grupos de traballo e dous comités. O Consello do IMA reúnese anualmente en paralelo a unha reunión internacional, mentres que a Asemblea Xeral ten lugar cada catro anos. A Comisión de Novos Minerais, Nomenclatura e Clasificación é a encargada da estandarización da nomenclatura das máis de 4000 especies minerais coñecidas. Un total de 38 organizacións nacionais están adheridas ao IMA.
Partido xudicial
A división de España en partidos xudiciais, realizouse no 1834, téndose en conta os lindes provinciais. Máis tarde estas divisións serían a base para os distritos electorais e da contribución. En 1868 existían 463 partidos xudiciais e uns 8.000 municipios.
Creagrus furcatus
Creagrus furcatus, é unha especie de ave da orde dos caradriformes, suborde dos laros e familia dos láridos, a única integrante do xénero Creagrus.
Partido xudicial
É un concepto diferente da comarca, que ten carácter xeográfico en vez de xudicial.
Creagrus furcatus
É endémica das illas Galápagos, aínda que pode verse tamén nas costas continentais ecuatorianas e peruanas.
Xénero
A descrición do xénero foi feita en 1854 polo naturalista francés Charles Lucien Bonaparte.
Especie
A especie foi descrita en 1846 polo médico e naturalista francés, Adolphe-Simon Neboux, citado na obra de Joseph Decaisne ''Voyage Autour du Monde sur la Frégate la Venus Pendant les Années 1836-1839. Botanique, publicada o ano 1864, baixo o nome de Larus furcatus''.
As Ermidas, As Ermidas, O Bolo
As Ermidas é un lugar da parroquia das Ermidas no concello ourensán do Bolo na comarca de Valdeorras. Tiña 59 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 31 eran homes e 28 mulleres. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010, cando tiña 60 habitantes (32 homes e 28 mulleres).
Hiroshige
Hiroshige, nado en Toquio en 1797 e finado na mesma cidade o 12 de outubro de 1858, tamén coñecido Andō Hiroshige (grafía xaponesa 安藤広重), Utagawa Hiroshige (歌川広重) e aínda Ichiyusai Hiroshige, foi un dos máis grandes paisaxistas xaponeses, elevando este tema a un nivel artístico de estilo inigualado. Distinguíuse polas series de estampas do monte Fuji e de Edo (o actual Toquio), debuxando xenialmente as escenas e a atmosfera da cidade, tomando os instantes da vida cotiá da urbe antes da súa transformación na era Meiji (1868-1912).
As súas obras -gravuras con técnica xilográfica- caracterízanse polo seu formato vertical, pola mestría sutil de cores libre -con dominio do verde e do azul- e polo sentido do primeiro plano, que sería máis tarde retomado pola fotografía e o cine. Xunto con Katsushika Hokusai (1760-1849) alcanzaría a cima da arte paisaxística xaponesa do século XIX.
A súa obra máis coñecida foron as xilografías coreadas 53 Estacións de Tōkaidō.
Traxectoria
Era fillo dun samurai de baixo rango, que servía na fortaleza do Shōgun en Edo, nome antigo de Toquio, como tirador de armas de fogo, que o enviaría, con 13 anos, como aprendiz do mestre xilografista Utagawa Toyohiro. Alí aprendería a desenvolver os motivos tradicionais do Ukiyo-e como as vistas das vellas rúas.
As 53 estacións de Tōkaidō
Tōkaidō era naquela época unha importante estrada principal que unía Quioto e Edo. En 1832 Hiroshige acompañou un ministro plenipotenciario do Shogun desde Edo ata o Pazo imperial de Kioto, tomando apuntamentos de cada unha das 53 estacións ao longo da estrada. Con eses apuntamentos realizou desde 1833 ata1834 as 55 follas das 53 Estacións de Tōkaidō (東海道五十三次 tōkaidō gojusan tsugi).
A obra pertence ao estilo tradicional de xilografías Ukiyo-e „O mudo fugaz e pasaxeiro“, pero con novas e desacostumadas maneiras: nenguén antes no Xapón executara escenas de estradas con xentes do pobo común, que se movían mentres realizaban as súas tarefas e traballos.
Outras obras e influencia
Outras realizacións importantes de Hiroshige son as Vistas de Kisokaidō, con escenas doutra arredada estrada do vello Xapón, e 100 vistas de Edo (1856-1858).
As xilografías coreadas de Hiroshige influíron nos impresionistas franceses.
Fonte Susán, Taragoña, Rianxo
Fonte Susán é un lugar da parroquia de Taragoña no concello coruñés de Rianxo, na comarca da Barbanza. Segundo o padrón municipal (INE) en 2013 tiña 96 habitantes (49 homes e 47 mulleres).
Marta Rosique
Marta Rosique i Saltor, nada en Barcelona o 16 de marzo de 1996, é unha xornalista, activista e política catalá.
Traxectoria
Graduouse en xornalismo e estudou ciencias políticas na Universidade Pompeu Fabra. Foi membro do secretariado do Consell Nacional de la Joventut de Catalunya. Foi membro e voceira da plataforma Universitats per la República. É membro e secretaria de política e cooperación internacional das Joventuts d'Esquerra Republicana de Catalunya.
Torre de Caldaloba
A torre de Caldaloba, tamén coñecida como castelo de Vilaxoán, é unha fortaleza de orixe medieval situada na parroquia de Pino, no concello de Cospeito.
Características
Érguese nunha zona da Terra Chá coñecida como A Balura, sobre o outeiro de Coto de Mato, que domina a pasaxe natural que comunica a comarca de Vilalba cos ríos Támoga e Miño, aproveitando un gran castro con catro grandes fosos. A uns centos de metros está o pazo de Caldaloba, fundado en 1621 por Rodrigo Díaz Sanjurjo y Montenegro.
Diante da deterioración da estrutura da torre, a Deputación de Lugo anunciou en xullo de 2022, a compra da parcela na que se sitúa a parte mellor conservada da fortaleza e a intención de acadar a propiedade completa.
Paridade do cero
miniatura|Esta [[balanza contén cero obxectos, repartidos en dous grupos iguais.]] O número cero (0) é par. Noutras palabras, a súa paridade (a calidade de par ou impar) é parella. O xeito máis sinxelo de demostralo é recorrer á definición de «par»: un número enteiro múltiplo de dous (2); concretamente, 0 × 2 = 0. En consecuencia, o cero ten tódalas propiedades que caracterizan os números pares: é divisible por 2, ten un número impar a cada carón da recta numérica e constitúe a suma dun enteiro por si mesmo (neste caso el mesmo). Un conxunto de 0 obxectos pódese dividir en dous subconxuntos iguais, como pasa con calquera conxunto de cardinalidade par.
O cero segue as regras formadas cos outros números pares. Para que se cumpran as regras de paridade da aritmética, por exemplo que par – par = par, é preciso que 0 sexa par. Tamén é un elemento do grupo de enteiros pares, o elemento identidade. O cero pode ser un punto de partida dende o cal se definen indutivamente os outros números naturais e a súa paridade. As aplicacións desta indución, dende a teoría de grafos até a xeometría computacional, baséanse na paridade par do cero. O 0 non é unicamente divisible por 2, senón por tódolos enteiros positivos. No sistema binario que se emprega nas computadoras, é especialmente relevante que o 0 sexa divisible por cada potencia de 2; neste senso, o 0 é o número «máis par» de todos.
Allsvenskan
A Allsvenskan é a máxima categoría da liga de fútbol de Suecia, que comprende aos 16 mellores equipos. Foi creada en 1924. Antes diso, a maior liga en Suecia era a Svenska Serien.
Competición
Desde a tempada 2008 hai 16 equipos na Allsvenskan, respecto dos 14 das tempadas anteriores. Durante a tempada (de abril a outubro), cada equipo enfróntase dúas veces co resto, unha vez no seu estadio e outra na dos seus adversarios, nun total de 30 partidos. Ao final de cada tempada os dous últimos equipos da clasificación descenden á Superettan e son substituídos polos dous mellores da Superettan. O terceiro peor clasificado na Allsvenskan xoga un partido co terceiro clasificado da Superettan, na que o gañador é quen xoga a seguinte tempada na Allsvenskan.
Palmarés
miniatura|O estadio [[Friends Arena en Estocolmo.]] miniatura|O [[Tele2 Arena de Estocolmo.]] miniatura|O [[Swedbank Stadion en Malmö.]]
Fano Adriano
miniatura|200px|Fano Adriano Fano Adriano é un concello italiano da provincia de Teramo, na rexión dos Abruzos. Ten 419 habitantes (en 2007) e esténdese por unha área de 35 km², tendo unha densidade de poboación de 11 hab/km².
Condado de Valmieras
O Condado de Valmieras  é un dos condados en que se atopa dividida Letonia.
Crognaleto
miniatura|200px|Crognaleto Crognaleto é un concello italiano da provincia de Teramo, na rexión dos Abruzos. Ten 1.537 habitantes (en 2007) e esténdese por unha área de 123 km², tendo unha densidade de poboación de 12 hab/km².
Fai fronteira cos concellos de: Amatrice (RI), Campotosto (AQ), Cortino, Fano Adriano, L'Aquila (AQ) e Montorio al Vomano.
DVD
miniatura|Icona dun dvd miniatura|DVD
Historia
miniatura|dereita|200px|Lectores/gravadoras de CD e de DVD nun ordenador.
Stirling
Stirling (en Sruighlea, e en Stirlin) é unha pequena cidade no centro de Escocia, e que se atopa entre a Terra Alta e a Terra Baixa de Escocia. É unha vila antiga, formada ao redor dun importante castelo histórico, e que ten memoria dende a Idade Media. É ademais un centro administrativo, universitario, comercial e da industria lixeira. No censo do 2001 tiña 45.115 habitantes.
DVD
Historia
A comezos dos 80 dous estándares de almacenamento óptico de alta densidade estaban desenvolvéndose; un era o Multimedia Compact Disc (MMCD) apoiado por Philips e Sony, o outro era o Super Density disc (SD), apoiado por Toshiba, Time-Warner, Matsushita Electric, Hitachi, Mitsubishi Electric, Pioneer, Thomson e JVC. O presidente de IBM, Lou Gerstner, actuando de casamentero liderou os esforzos por unificar os dous proxectos baixo un único estándar, en previsión de que sucedese outra custosa guerra entre formatos como a que ocorreu entre VHS e Betamax nos 80.
Stirling
Noutro tempo capital do reino de Escocia, Stirling levou o nome de "vila real" ata o ano 2002, cando, co gallo das festas xubilares da raíña Sabela II, lle acordaron o estado de "cidade".
DVD
Historia
Philips e Sony abandonaron o seu formato MMCD e acordaron con Toshiba o Super Density disc (SD) con dúas modificacións. A modificación foi a adopción do EFMPlus de Philips, creado por Kees Immink, que é un 6% menos eficiente que o sistema de codificación de Toshiba, deica que a capacidade sexa de 4,7 GB en lugar do os 5 GB do SD orixinal. A gran vantaxe de EFMPlus é a súa gran resistencia aos danos físicos no disco, como arañazos ou pegadas.
Stirling
Historia
Habitada dende a Idade de Pedra, Stirling foi estratexicamente importante dende polo menos a invasión romana da Britania, en gran parte grazas ao seu outeiro doado de defender e á súa posición á beira do río Forth. Isto trouxo riquezas e poder a Stirling, e foi nomeada burgo real no século XII polo Rei David I de Escocia. Naqueles tempos a cidade chamábase Strivelyn. Grandes batallas tiveron lugar en Stirling debido ao longo conflito entre Escocia e Inglaterra (ver Batalla da ponte de Stirling).
DVD
Historia
O resultado foi a especificación da versión 1.5 do DVD, anunciada en 1995 e finalizada en setembro de 1996. En maio de 1997, o consorcio DVD (DVD Consortium) foi substituído polo foro DVD (DVD Forum), que estaba aberto a todas as demais compañías.
Stirling
Historia
A igrexa da Holy Rude (Santa Cruz) atópase ao carón do castelo de Stirling, e é unha das edificacións de maior importancia histórica na cidade. A igrexa foi construída a finais do século XV, e constitúe a única igrexa no Reino Unido, xunto coa Abadía de Westminster, onde se celebrou un coroamento: o 29 de xullo de 1567, sendo aínda un bebé, o fillo de María, raíña dos escoceses, foi coroado Xaime VI de Escocia. Hoxe en día aínda poden apreciarse as pegadas das balas das tropas de Oliver Cromwell na torre e na ábsida.
DVD
Capacidade
Os DVD posúen por padrón a capacidade de almacenar 4.7 Gb de datos, mentres que un CD almacena de media 700 Mb. Os chamados DVD de Dupla Camada poden almacenar o dobre da capacidade dun DVD común, ou sexa, 9.4 Gb.
Stirling
Historia
As fortificacións continuaron sendo militarmente estratéxicas durante as protestas xacobitas no século XVIII. En 1715, o Duque de Mar fallou no seu intento de tomar control do castelo. En xaneiro de 1746, o exército de Carlos III de Inglaterra e Escocia tomou a vila mais non puido conquistar o castelo. Durante a retirada cara ao norte, bombardeou a igrexa de St. Ninians, onde se almacenaban as municións; só unha torre sobreviviu o ataque e aínda pode verse hoxe en día.
DVD
Capacidade
A pesar da capacidade nominal do dvd común gravábel, é posíbel só gravar 4,464 Gb de informacións, e co tamaño máximo de cada arquivo de 1 Gb.
Stirling
Administración
A división administrativa de Stirling divídese no centro histórico ou Top of the Town, na que se sitúa o Castelo e a zona máis turística, e 39 áreas ou distritos:
DVD
Códigos de rexión
miniatura|dereita|300px|Códigos de rexión de DVD no mundo. Cada disco de DVD contén un ou máis códigos de rexión, os cales denotan o ou as áreas do mundo á que cada distribución está dirixida. En ocasións, os códigos de rexión son chamados "Zonas". As especificacións de cada equipo reprodutor indican que zona poden reproducir.
En teoría, isto permite que os estudos cinematográficos controlen varios aspectos do lanzamento do DVD, os cales inclúen o contido, a data e o prezo, baseados na adquisición por rexións. Na práctica, varios reprodutores de DVD permiten reproducir calquera disco, ou poden ser modificados para devandito propósito. Distinto ao cifrado de datos, os códigos de rexión permiten o bloqueo rexional, que foi orixinado na industria dos videoxogos.
Yeah Yeah Yeahs (EP)
Yeah Yeah Yeahs é un EP da banda estadounidense de indie rock Yeah Yeah Yeahs, editado o 9 de xullo do 2001 polo seu propio selo Shifty. É chamado incorrectamente Master debido a que na súa capa aparece un colar con esa palabra. Acadou o número 1 na UK Indie Chart.
No "Record Store Day 2010" estivo dispoñible unha edición limitada do EP en 12" para celebrar o décimo aniversario da discográfica Wichita Recordings.
Cristianismo evanxélico
dereita|miniatura|Igrexa evanxélica Lakewood Church durante unha celebración. O evanxelicalismo, evanxelismo, cristianismo evanxélico ou protestantismo evanxélico é un movemento transdenominacional dentro do cristianismo protestante que argúe que a esencia do Evanxeo consiste na doutrina da salvación por graza a través da fe na expiación de Xesús de Nazaret. Os evanxélicos cren na centralidade da conversión ou na experiencia de «nacer de novo» cando se recibe a salvación, na autoridade da Biblia como a revelación de Deus á humanidade e na difusión da mensaxe cristiá. No ano 2017, había 630 millóns de fieis en todo o mundo.
Historia
O movemento gañou gran pulo nos séculos XVIII e XIX co Primeiro e Segundo Grande Espertar, no Reino Unido e en América do Norte, respectivamente. As orixes do movemento evanxélico adóitanse trazar até o metodismo inglés, a Igrexa de Moravia (en particular, a teoloxía do seu bispo Nicolaus Ludwig von Zinzendorf) e ó pietismo luterano. Entre os líderes e principais figuras do movemento evanxélico protestante atópanse John Wesley, George Whitefield, Jonathan Edwards, Billy Graham, Harold John Ockenga, John Stott e Martyn Lloyd-Jones.
Enxame, Moneixas, Lalín
Enxame é un lugar da parroquia de Moneixas, no concello pontevedrés de Lalín, na comarca do Deza. Segundo o IGE en 2011 tiña 27 habitantes (14 mulleres e 13 homes), un máis ca en 1999.
Lista de músculos do corpo humano
Esta é unha lista de músculos da anatomía humana. Existen aproximadamente 650 músculos esqueléticos nun ser humano. O número exacto é difícil de determinar porque as diferentes fontes (libros especializados) agrupan os músculos de maneira diferente.
Trofeo Zarra
Do mesmo xeito que o Trofeo Pichichi, non ten en conta as actas arbitrais, senón as apreciacións propias do diario Marca.
Primeira División
300px|miniatura|[[Iago Aspas, gañador do galardón en Primeira División en catro ocasións.]] En negra os xogadores que gañaron o Trofeo Pichichi o mesmo ano.
Segunda División
En letra grosa os xogadores que gañaron o Trofeo Pichichi o mesmo ano.
Castiglione Messer Raimondo
Castiglione Messer Raimondo é un concello italiano da provincia de Teramo, na rexión dos Abruzos. Ten 2.398 habitantes (en 2007) e esténdese por unha área de 30 km², tendo unha densidade de poboación de 79 hab/km². Fai fronteira cos concellos de: Bisenti, Castilenti, Cellino Attanasio, Montefino e Penne (PE).
Condado de Saldus
O Condado de Saldus é un dos condados nos que está dividida Letonia.
Tiken Jah Fakoly
Tiken Jah Fakoly, nado en Odienné o 23 de xuño de 1968, é un cantante marfilés de reggae.
José Ángel Hevia
José Ángel Hevia Velasco, nado en Villaviciosa o 11 de outubro de 1967, é un gaiteiro asturiano máis coñecido polo seu nome artístico Hevia. Académico de honra da Academia de la Llingua Asturiana, é coñecido tamén por desenvolver xunto con Alberto Arias e Miguel Dopico a "gaita electrónica multitímbrica" MIDI.
Tiken Jah Fakoly
Discografía
miniatura
Alpes Marítimos
Alpes Marítimos (06) (en francés Alpes-Maritimes, en occitano Aups Maritims) é un departamento francés situado na rexión de Provenza-Alpes-Costa Azul. O seu territorio corresponde ao antigo condado de Niza.
Abegondo, Abegondo
Santaia de Abegondo é unha parroquia que se localiza no centro do concello coruñés de Abegondo na comarca da Coruña. Segundo o IGE en 2022 tiña 773 habitantes (380 homes e 393 mulleres) distribuídos en 24 entidades das cales están efectivamente poboadas 16, o que supón un aumento en relación ao ano 2004 cando tiña 685 habitantes e ao ano 1999 cando tiña 588 habitantes.
Topónimo
Abegondo podería ser un antropónimo xermánico que xorde entre os séculos VII e X.
Cortino
Cortino é un concello italiano da provincia de Teramo, na rexión dos Abruzos. Ten 774 habitantes (en 2007) e esténdese por unha área de 62 km², tendo unha densidade de poboación de 12,5 hab/km².
Fai fronteira cos concellos de: Amatrice (RI), Crognaleto, Montorio al Vomano, Rocca Santa Maria, Teramo e Torricella Sicura.
Folosa de Blyth
A folosa de Blyth (Acrocephalus dumetorum), é un paxaro da familia dos sílvidos (Sylviidae) que cría en Asia e no leste de Europa.
Descrición
É unha folosa de tamaño mediano que mide entre 12,5 e 14 cm. de lonxitude. Os adultos teñen a parte superior do corpo castaña e son máis pálidos por debaixo. É doado confundila coa folosa das canaveiras ou fulepa dos carrizos (Acrocephalus scirpaceus) e con algunhas folosas do xénero Hippolais. Diferénciase da folosa das canaveiras por teren o lombo máis agrisado, a fronte menos patela e o bico menos forte e afiado. Os dous sexos teñen coloracións idénticas, pero os exemplares novos son máis amarelos na zona ventral.
Na época reprodutora a súa característica máis distintiva e o seu canto, lento e repetitivo, con imitacións do doutras aves e puntuado coas escalas e os asubíos típico das folosas.
Hábitat e distribución
A diferenza das folosas das canaveiras non son amigas de viviren nos pantanos, e prefiren claros ou zonas de mato, as miúdo preto da auga. Como pousadeiros para cantar usan árbores e arbustos. Son aves migratorias, que abandonan os seus territorios de cría asiáticos e do leste de Europa para pasa-lo inverno na India e Sri Lanka. Na Europa occidental aparecen só ocasionalmente coma divagantes. miniatura|esquerda|Folosa de Blyth no leste de [[Bengala, India.]]
Conduta
Coma case tódalas folosas aliméntanse de insectos, pero poden apañar outras pezas pequenas de alimento coma as bagas. Fan o niño entre o mato e poñen entre catro e seis ovos.
Neuroptéridos
Os neuroptéridos (Neuropterida) constitúen un clado, ás veces situado no nivel de superorde, de insectos holometábolos cunhas 5 700 especies descritas, que contén as ordes Neuroptera, Megaloptera e Raphidioptera.
Choupana
O topónimo galego Choupana pode referirse a:
Neuroptéridos
Os Mecoptera (moscas escorpión) eran anteriormente incluídas aquí tamén por algúns autores, pero en realidade pertencen aos Mecopteroidea (ou Antliophora), o clado dos endopterigotos contén tamén as moscas e as pulgas.
Os Neuropterida son insectos de aspecto bastante primitivo, con grandes ás pero músculos alares débiles, polo que o seu voo é torpe. A maioría son activos ao solpor ou de noite cando son adultos, e as larvas de moitos deles son acuáticos, e viven nos ríos. As larvas e en moitos casos tamén os adultos son predatores de pequenos artrópodos. Os neuroptéridos adultos oscilan en tamaño desde o dun pequeno mosquito ao das grandes libélulas (de 15 cm de envergadura alar); as maiores especies adoitan lembrar anódinos cabalos do demo de voo torpe.
Ademais das tres ordes vivas, hai unha familia completamnente extinta de Neuropterida, os monotípicos Rafaelidae. Estes teñen unha posición indeterminada pero probablemente bastante basal; así un só xénero, Rafaelia, do Cretáceo temperán da Formación Santana (Membro do Crato) do Brasil podería ser polo momento situado mellor directamente nos Neuropterida, sen asignalo a ningunha orde, ata que se encontre un parente ou a súa posición sistemática se resolva mellor. A orde extinta dos Glosselytrodea pode tamén ser membro ou parente próximo, aínda que a clasificación non está clara.
Emmanuelle Charpentier
Emmanuelle Charpentier, nada en Juvisy-sur-Orge o 11 de decembro de 1968 é unha microbióloga e bioquímica francesa. En 2020 foi galardoada co Premio Nobel de Química «polo desenvolvemento dun método para a edición xenética», premio compartido con Jennifer Doudna.
Traxectoria
Charpentier estudou bioquímica, microbioloxía e xenética na Universidade Pierre e Marie Curie (UPMC) de París. En 1995 realizou o seu doutoramento no Instituto Pasteur. Posteriormente trasladouse aos Estados Unidos, traballando en diversas universidades e hospitais, como a Universidade Rockefeller, o Centro Médico Langone da Universidade de Nova York, o Instituto Skirball de Medicina Biomolecular, tamén en Nova York, e o Hospital de Investigación Infantil St. Jude, en Memphis, Tennessee. Tras cinco anos, regresou a Europa, primeiro a Viena e máis tarde á Universidade de Umeå en Suecia, onde obtivo a praza de directora de investigación do Molecular Infection Medicine Sweden (MIMS) e é ademais profesora visitante no Centro Umeå para Investigación Microbiana (UCMR). En 2013, foi nomeada profesora no Helmholtz Centre for Infection Research en Braunschweig e catedrática na Alexander von Humboldt na Escola de Medicina de Hannover (MHH) en Hannover, Alemaña.
En 2015, Charpentier aceptou a oferta da Sociedade Max Planck de dirixir o novo Instituto Max Planck de Bioloxía da Infección en Berlín, mantendo a súa praza de profesora visitante na Universidad de Umeå.
Charpentier é máis coñecida polo seu papel no desciframento dos mecanismos moleculares do sistema inmunolóxico bacteriano CRISPR-Cas9 (en inglés: clustered regularly interspaced short palindromic repeats) e a súa aplicación como ferramenta en enxeñaría xenética. En colaboración co laboratorio de Jennifer Doudna, o laboratorio de Charpentier descubriu como o Cas9 podería ser empregado para facer cortes en calquera secuencia desexada dun xenoma e inserir, suprimir ou modificar ADN. O método que desenvolveron implicaba a combinación de Cas9 con moléculas sintéticas de ARN guía de creación doada. Investigadores de todo o mundo empregan este método para manipular de xeito eficaz ADN de plantas, animais e liñas celulares de laboratorio.