cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Análise harmónica
Análise harmónica abstracta
Unha das ramas máis modernas da análise harmónica, que ten as súas raíces a mediados do século XX, é a análise sobre grupos topolóxicos. O ideal central que o motiva é a das varias transformadas de Fourier, que poden ser xeneralizadas a unha transformación de funcións definidas sobre grupos localmente compactos.
A teoría para os grupos localmente compactos abelianos chámase dualidade de Pontryagin, que se considera unha proposición moi satisfactoria xa que explica as características envoltas na análise harmónica.
A análise harmónica estuda as propiedades desa dualidade e a transformada de Fourier; e pretende estender devanditas características a outros marcos, por exemplo no do caso dos grupos de Lie non abelianos.
Paʻanga
Historia
En 1967, cando se adoptou o sistema decimal, substituíu a libra de Tonga (T£) por unha nova unidade e recuperouse o nome de paʻanga que adquirira o significado de diñeiro.
Moedas e billetes
miniatura|200px|Moeda dun paʻanga de [[1980]] Unicamente existen moedas con denominacións para os seniti (1, 2, 5, 10, 20 e 50). As moedas de 1, 2 e 3 pa'angas son para coleccionistas.
Os billetes teñen denominacións de 1, 2, 5, 10, 20, 50 e 100 paʻangas. O anverso está en tongano, co retrato do rei Taufa‘ahau Tupou IV, e o reverso está en inglés, con motivos típicos de Tonga.
Tella (construción)
miniatura|200px|Dous tipos de tella típicos en Galicia: a tradicional (primeiro plano) e a plana. [[Porto Covo, Portugal.]] A tella é un elemento construtitvo usado na cobertura de casas e outras edificacións. Adóitase facer de arxila (cerámica), mais pode ser producida nunha gran variedade de materiais, como pedra, cemento, amianto, metal, vidro, plástico, madeira, entre outros.
Como regra, son usados conxuntos de tellas que, integrándose unhas nas outras, formarán un tipo de cuberta denominada tellado, e diferenciándose dos feitos en pedra ou lousa: lousados, ou en palla ou colmo: colmados. Unha boa tella ofrece encaixes precisos, evitando a filtración de auga ou vento, e achegando resistencia á intemperie e rendimento acorde co previsto no material empregado.
A decisión do tipo e material axeitados da tella usada depende de factores como a incidencia de choivas ou neve, temperaturas medias da rexión, tipoloxía da construción, vans e, naturalmente, dispoñibilidade de materiais, man de obra local e o modo no que o material será utilizado.
En Galicia o uso da tella vén xa da época romana, comezando a se empregar nos primeiros castros romanizados, porén o uso de cubertas vexetais e de pedra mantense até hoxe.
Tella cerámica
miniatura|300px|right|Escalonamento das tegulas. A tella cerámica, unha das máis antigas e accesíbeis opcións de tella dispoñíbeis, aínda é a opción máis popular, adaptándose moi ben a todo tipo de clima, incluso o tropical e ofrecendo unha óptima relación de custo-beneficio. Existe nunha gran variedade de formas, que varían segundo o tipo de encaixe, rendemento por metro cadrado, inclinación esixida das abas do tellado etc., proporcionando así unha considerábel variedade de alternativas arquitectónicas posíbeis co uso do material. Algúns tipos comúns de tellas cerámicas son descritos abaixo.
Pola forma as tellas poden ser:
Unha variante da tella cerámica é a tella vidrada, cun verniz de cor cocido no forno, que se emprega en varias culturas en tellados ornamentais.
A tella cerámica vella é polo xeral máis apreciada que a nova porque, co tempo, os poros naturais da cerámica atóranse virándose máis impermeábeis. Por outra banda, a tella vella suponse que vén sufrido moitos ciclos de xeada e se non crebou garante que non o fará. Tamén é apreciada a tella antiga polas formas irregulares e as diferentes cores co que vai envellecendo a diferenza da nova máis alaranxada e homoxénea.
A tella de cemento
Actualmente fanse tellas de morteiro de cemento, fraguado en moldes. Existen de todas as formas anteriores, aínda que precisamente é rara a de tipo árabe e, en xeral adoitan ser fabricadas de tipo mixto, con canle e cubridoira na mesma peza. Sobre as cerámicas teñen a vantaxe de ser máis resistentes, e máis económicas. Tamén teñen a posibilidade de que se fabrican de calquera cor e ao seren dunha soa peza son máis fáciles de colocar.
Cadro (bicicleta)
miniatura|dereita|250px|Partes dun cadro: A: Barra superior; B: Barra inferior; C: Barra do asento; D: Tirantes (2); E: Vainas (2); 1: Caixa do pedalier; 2: Tixa da sela; 3: Tubo de dirección; 4: Eixo da roda traseira.
O cadro dunha bicicleta é o elemento estrutural que compón o corpo da bicicleta e garante a unión entre os seus principais elementos.
Xeralmente está constituído por dous triángulos:
Materiais
Os materiais empregados para construír un cadro de bicicleta son diversos, dependendo dos usos e dos custos, pero teñen especial interese os que se empregan na aeronáutica, pois permiten obter estruturas lixeiras e resistentes. Os cadros metálicos sempre están fabricados por aliaxes de metais co metal principal, que pretenden proporcionarlle ou acentuarlle certas propiedades.
O interese dun material para a fabricación de cadros de bicicletas depende das súas características:
Aceiro
O aceiro é o material máis corrente na composición dos cadros. É elástico, ríxido, doado de traballar e relativamente barato. En contrapartida é máis pesado que a maioría dos outros materiais empregados e está suxeito á corrosión cando está mal protexido.
Os tubos butted serven para reducir o peso, pero teñen un prezo de fabricación máis alto. Os tubos butted son os chamados "de grosor variable", e neles o grosor das paredes varía para ser maior nos extremos e menor no centro, conforme ás necesidades de resistencia mecánica.
Os tubos máis clásicos son os de aceiro de sección circular soldados entre racores. Os racores son pezas de aceiro destinadas a manter os tubos unidos entre si, e dispóñense en todas as unións entre tubos. Antigamente nas soldaduras, a baixa temperatura acadada tiña unha escasa incidencia nas características mecánicas dos tubos, o cal permitía o uso de tubos relativamente delgados e lixeiros sen perder solidez. Un cadro don racores pode ser reparado doadamente grazas á súa construción simple. Ademais, dado que os tubos están suxeitos a oxidación, convén que estes se poidan substituír sen danar os tubos veciños.
Os últimos avances no ámbito da metalurxia permitiron o desenvolvemento de tubos pouco sensibles ós cambios bruscos de temperatura ou cuxas propiedades están provocadas precisamente por cambios de temperatura nas diferentes fases da fabricación. Estes tipos de tubos admiten soldaduras máis complexas, como a soldadura TIG. É posible soldar estes tubos sen necesidade de racores, empregando soportes que manteñen os tubos aliñados mentres se realiza a soldadura entre os diferentes tubos.
Aluminio
As aliaxes de aluminio son menos densas e menos duras que as de aceiro, nunha relación aproximada de 2/3. Ó contrario das aliaxes de aceiro e de titanio, que teñen un límite de elasticidade alto, o aluminio ten un límite elástico máis feble. Deste modo, mesmo os esforzos máis reducidos derivados dun uso normal do cadro terminan por danalo se se repiten con frecuencia. Este fenómeno da fatiga do cadro pódese limitar cun estudo axeitado da xeometría e da fabricación. O aluminio ten a gran vantaxe de permitir obter cadros máis lixeiros.
A construción de cadros de aliaxe de aluminio con prezos máis populares deriva do emprego de soldaduras TIG. Os cadros de aluminio soldados non apareceron no mercado ata a década de 1970, cando a tecnoloxía da soldadura se abaratou para a fabricación a grande escala. A igual diámetro, os tubos de aluminio son menos ríxidos que os de aceiro, e tamén máis lixeiros. Para compensar esta falta de rixidez teñen un diámetro bastante superior ó dos seus homólogos de aceiro, os chamados tubos oversized. Este aumento de diámetro produce xeralmente cadros significativamente máis ríxidos que os de aceiro. Esta rixidez non é sempre unha vantaxe, pois a leve flexibilidade dos cadros de aceiro proporciona un confort que non teñen os de aluminio.
Titanio
O titanio é o metal máis exótico e máis caro dos comunmente empregados na fabricación de tubos para cadros de bicicleta. Reúne moitas das características máis buscadas, como unha moi boa relación entre solidez e peso ou unha excelente resistencia á corrosión.
A relativa rixidez do titanio (aínda que notablemente inferior á co aceiro) permite empregalo na maioría dos casos en tubos de diámetro correcto, mesmo cando os tubos de diámetro superior permiten mellorar significativamente esta rixidez. Moitas das aliaxes de titanio, e incluso tubos específicos, foron concibidas en orixe pola industria aeroespacial.
Fibra de carbono
A fibra de carbono, un material composto, é o único material non metálico empregado normalmente na fabricación de cadros de bicicleta. A pesar do seu elevado prezo, a fibra de carbono é moi lixeira, resiste á corrosión, é moi resistente e pódeselle dar case calquera forma. Os cadros perfílanse e elabóranse con precisión para darlles unha rixidez máxima sobre a base de repartir os esforzos, o que lle proporcionará unha flexibilidade noutras seccións que redundará nun mellor confort. Este concepto de tubos compostos con propiedades variables que seguen a orientación dos esforzos non é posible reproducila con aliaxes metálicas.
Certos cadros de fibra de carbono empregan tubos cilíndricos unidos entre eles con racores cun procedemento semellante ó empregado en cadros de aceiro con racores. Outros cadros teñen un sistema de construción nunha soa peza. Se ben estes cadros de materiais compostos son moi lixeiros e moi nerviosos, teñen unha resistencia ós golpes inferior á dos cadros metálicos, e por tanto son máis propensos a sufrir danos en caso de choque ou de accidente. Moitas bicicletas de estrada ou de tríatlon usan unha construción de composite para gañar aerodinamicidade, que aínda proporcionándolle maior peso permite ó ciclista acadar velocidades maiores que as dos seus adversarios.
Xeometrías
A meirande parte das bicicletas actuais están dotadas dun cadro construído sobre dous triángulos. Algunhas teñen dunha xeometría particular para poder responder a necesidades específicas.
Cadro clásico
É o tipo máis antigo e, aínda hoxe, o máis corrente. Chámase cadro en diamante debido á súa forma aproximadamente romboidal, ou tamén cadro de home, por oposición ó aberto, máis adaptado á roupa feminina.
Breno (século -IV)
dereita|miniatura|300x300px|Brenno representado no mascarón de proa do barco de batalla francés Brennus. Breno (en Brennus) foi un líder dos senóns. Derrotou ós romanos na batalla de Alia (18 de xullo de -390). En -387 liderou un exército de galos cisalpinos no seu ataque de Roma e capturou a maioría da cidade, mantendoa durante varios meses. O saqueo de Roma de Breno foi a única vez que a cidade foi ocupada por un exército non romano antes do caída da cidade ante os visigodos en 410.
Despois de cruzar os Apeninos atacou Clusium sen éxito. O val do Clanis permitiulle descender cara ó río Tíber, que cruzou, pasando polo país dos sabinos e avanzando pola via Salaria cara a Roma. Dispoñía duns 70 000 homes (segundo Diodoro Sículo).
Encontrouse co exército romano na batalla de Alia (Allia) cuns 40 000 homes. Breno, nunha gran manobra, cargou sobre a á dereita romana e arrasouna, derrotando despois a á esquerda; a continuación ben puido avanzar cara a Roma indefensa, pero perdeu unhas horas matando os romanos feridos e despois os soldados durmíronse por estar bébedos, o cal permitiulles ós romanos asegurar o Capitolio.
O terceiro día chegou a Roma, cuxas portas estaban abertas. 80 sacerdotes e moitos patricios foron masacrados e a cidade foi saqueada e queimada menos na parte do Palatino, onde Breno estabeleceu os seus cuarteis. Durante seis meses asediou o Capitolio e acabou reducindo a gornición e pedindo 1000 libras en pezas de ouro polo seu rescate. Segundo a lenda, durante a discusión sobre a precisión das medidas empregadas para pesar o ouro destinado ó rescate de Roma, Breno lanzou a súa espada contra as balanzas e pronunciou a famosa ameaza Vae victis!, "Ai dos vencidos!".
Despois, os galos abandonaron a cidade co seu botín. O orgullo romano probablemente fixo circular máis tarde que un grupo dos galos fora sorprendido e aniquilado preto de Caere, grupo no que algúns sitúan a Breno; Tito Livio fai aparecer no derradeiro momento a Marco Furio Camilo cun exército romano, derrotando os galos por dúas veces (antes da conquista do Capitolio) matando a Breno e á maior parte dos seus homes, mais é probable que se trate dunha versión interesada da historia.
Lotaría Nacional de España
A Lotaría Nacional é un dos xogos de azar máis populares en España. A lotaría ten unha tradición centenaria e un grande arraigamento na sociedade española. A Lotaría Nacional depende de Loterías y Apuestas del Estado (LAE) que á súa vez depende do Ministerio de Economía e Facenda.
Historia
A lotaría en España chegou da man de Carlos III, que a importou dunha tradición de Nápoles e era igual que a agora chamada Lotería Primitiva. O primeiro sorteo tivo lugar o 10 de decembro de 1763.
A lotaría moderna, tal como a coñecemos, naceu en Cádiz en 1811, por iniciativa de Ciriaco González Carvajal, para achegar fondos á Facenda Pública que quedou resentida pola guerra da Independencia. A Real Lotaría Nacional de España foi creada por instrución de 25 de novembro de 1811. Concibida como «un medio de aumentar os ingresos do erario público sen quebranto dos contribuíntes», ten lugar en Cádiz o primeiro sorteo o 4 de marzo de 1812. Circunscrita en principio a Cádiz e San Fernando, salta despois a Ceuta e a toda Andalucía, conforme avanzaba a retirada dos exércitos napoleónicos. O 28 de febreiro de 1814 celébrase o primeiro sorteo en Madrid, desde entón sede da Lotaría Nacional de billetes.
Coa volta ao poder de Fernando VII, impón que se chame "Lotaría Moderna" ata que durante o Trienio Constitucional, vólvese a "Lotaría Nacional", pasando outra vez a "Moderna" á volta do absolutismo ata que despois da morte de Fernando VII xa pasa definitivamente a "Nacional", mesmo no período da guerra civil, onde cada bando tiña a súa propia "Lotaría Nacional".
Billete, décimo, serie e número
O décimo é o documento mínimo necesario para participar nos sorteos da Lotaría Nacional de billetes: Vexamos isto nun caso concreto: no sorteo de Nadal xóganse 100.000 números (do 00000 ao 99.999) cunha emisión de 160 series formando cada unha das series un billete. É dicir: 160 series implica que de cada número se emiten 160 billetes. Cada serie consta de 10 fraccións. Así cada número xógase en 160 x 10 = 1600 décimos. O total de décimos emitidos é de 1600 x 100.000 = 160.000.000.
Os billetes da Lotaría Nacional considéranse valores do Estado, e a súa falsificación ou emenda suxéitanse ás prescricións do Código Penal. Ademais, os billetes son documentos ao portador, polo que non se recoñece máis dono deles que a persoa que o presente, sen prexuízo de dereito de terceiro, con intervención dos Tribunais ordinarios.
Tipos de sorteos
miniatura|Bólas de loteria
Sistema tradicional
O salón de sorteos está precintado desde a noite anterior ao sorteo polos claveros, tres persoas cunha chave distinta cada unha.
O bombo é a caixa esférica e xiratoria que contén as bólas durante o sorteo. Unha por unha as bólas caen na trompeta que as conduce até a copa. Deste recipiente de cristal cóllense para cantalas. Na copa non debe haber máis dunha bóla cada vez, pero se por algún fallo contivese dúas cantarase primeiro a que está debaixo.
En 1965, salvo no sorteo de Nadal e sorteos especiais que LAE decida, abandonouse este sistema tradicional en favor do sorteo por bombos múltiples.
John Dunstable
miniatura|O rosa bella, de Jonh Dunstable John Dunstable ou John Dunstaple, nado arredor de 1390, probablemente en Dunstable, condado de Bedfordshire, e finado en Londres o 24 de decembro de 1453, foi un compositor (sobre todo da música sacra vocal), matemático e astrónomo inglés, cuxas innovacións harmónicas exerceron unha fonda influencia sobre determinados compositores de principios do Renacemento, tales como Guillaume Dufay e Gilles Binchois.
Traxectoria
miniatura|200px|Retrato de Xoán de Lancaster John Dunstable debeu ter recibido unha educación de boa calidade, aínda que non hai testemuños escritos sobre este aspecto. Suponse que estivo ao servizo do primeiro duque de Bedford, Xoán de Lancaster (cuarto fillo de Henrique IV de Inglaterra e irmán deHenrique V) antes de 1427, con quen tería viaxado a Francia, onde o duque exerceu os cargos de rexente de Francia (1422-1429) e gobernador de Normandía (1429-1435).
Lotaría Nacional de España
Sistema moderno ou de bombos múltiples
Disponse cinco bombos automáticos e cinco depósitos nos que se almacenan unha serie de táboas cos dez números do 0 ao 9 impresos en gran tamaño. Antes de empezar, debaixo de cada bombo móstranse dez bólas do mesmo material, cor e peso, visibles para o público. Estas bólas, do mesmo xeito que as táboas, están numeradas do 0 ao 9. Ao comezar o sorteo, os nenos de San Ildefonso, dous por bombo, introducen a man as bólas en cada bombo a través dun tubo superior. Unha vez con todas dentro, as bólas serán removidas no interior do bombo por un sistema de brazos mecánicos.
John Dunstable
Traxectoria
Probablemente sexa por este motivo polo que as súas composicións foron conservadas sobre todo en manuscritos do continente e polo que se aprecien no seu estilo tantas influencias da música do centro de Europa. O duque de Bedford teríalle facilitado coñecer a música italiana : "Dunstable acepta as suxestións, mais escribe sobre todo segundo o gusto inglés".
Lotaría Nacional de España
Sistema moderno ou de bombos múltiples
Un dos nenos entre o público terá un pulsador que ofrecerá a calquera dos asistentes ao chou, quen ao pulsar o botón, abrirá os bombos para que de cada un caia unha das bólas. A bóla extraída é recollida por un dos nenos, quen a mostra ao seu compañeiro e á mesa. O compañeiro recollerá a táboa co mesmo número da bóla extraída. Cando todos estean preparados, cada neno cantará a súa bóla mentres o seu compañeiro levanta a táboa mostrando o número. Cantaranse os números por orde de esquerda a dereita, decenas de milleiro, unidades de milleiro, centenas, decenas e unidades, e outro neno cantará o número completo.
John Dunstable
Traxectoria
A data en que comeza a compoñer é tamén incerta; ningunha das súas pezas figura no manuscrito Old Hall, a principal colección de música inglesa da fin do século XIV e o comezo do XV. Con todo, o seu motete Preco preheminencie foi, sen dúbida, cantado ante Henry V e Sexismundo I na catedral de Canterbury, co gallo da misa de acción de grazas polo final do sitio de Harfleur e a batalla do Sena.
Tras a morte do duque de Bedford, traballou para a raíña Xoana de Navarra (1427-1436) e para Humphrey de Lancaster, duque de Gloucester. Os rexistros fiscais de 1436 reflicten que Dunstable tivo propiedades en Normandía, en Cambridgeshire e en Londres. E de maneira diferente á maioría dos compositores da súa época, non hai indicio ningún de que fose crego.
Lotaría Nacional de España
Sistema moderno ou de bombos múltiples
Este procedemento repetirase tantas veces como premios ao billete teña o sorteo, reintroducindo as bólas no bombo. Ademais tamén poden realizárense extraccións utilizando só catro, tres, dous ou un bombo se o que se busca é extraer premios a terminacións de números. Se houbese no sorteo correspondente un premio especial ao décimo, realízase unha extracción máis do bombo das decenas de milleiro e outro das decenas, correspondentes á fracción e á serie que identifican o décimo do primeiro premio que levará o premio especial. No caso de que nestas extraccións saíse nalgún momento o número 0, entenderíase que corresponde á fracción ou serie 10ª.
John Dunstable
Traxectoria
O epitafio de Dunstable na igrexa de San Estevo de Walbrook, en Londres, di que era "príncipe da música, matemático e astrónomo". A igrexa foi destruída no grande incendio de Londres, pero este epitafio, que se conservaba por escrito, desde o século XVII, foi gravado novamente en 1904, na nova igrexa construída por Christopher Wren.
Obras
A edición completa da súa obra, publicada en 1953 na colección Musica Britannica, conta con cincuenta e cinco composicións, nove das cales son de atribución dubidosa. Con todo, podería ser o compositor de máis de setenta pezas que chegasen á época contemporánea. Principalmente conserváronse en fontes continentais (Norte de Italia, Alpes do Sur). Cómpre ter en conta que case todos os manuscritos musicais producidos en Inglaterra foron destruídos durante a disolución dos mosteiros, entre 1536 e 1540. Trátase principalmente de motetes isorrítmicos en latín. A melodía é fluída e cantable. O cantus firmus, baixo unha forma ornamentada, pasa por todas as voces.
Entre as composicións de Dunstable que chegaron a nós hai exemplos de todos os principais tipos e estilos de polifonía que existían no seu tempo: motetes isorrítmicos, seccións de misas, cancións profanas e diversos textos litúrxicos musicados para tres voces. Os seus doce motetes isorrítmicos amosan que esa a forma antiga aínda estaba de moda.
Lotaría Nacional de España
Sorteos e premios
Realízanse sorteos semanalmente, os xoves e sábados de cada semana, e excepcionalmente celébranse varios sorteos extraordinarios ao ano. Entre estes, os que alcanzaron a fama a nivel internacional e cuxos billetes se venden vía Internet a todo o mundo, son o Sorteo Extraordinario de Nadal e o Sorteo Extraordinario do Neno, celebrados o 22 de decembro e o 6 de xaneiro respectivamente. O primeiro sorteo extraordinario de Nadal tivo lugar en Cádiz o 18 de decembro de 1812.
John Dunstable
Obras
As composicións historicamente consideradas como máis importantes de Dunstable son as pezas sacras para tres voces, musicacións de antífonas, himnos e outros textos litúrxicos ou bíblicos.
Lotaría Nacional de España
Sorteos e premios
A cantidade que se distribúe en premios é do 60 % do importe total dos billetes de que consta cada sorteo, quedando o 40 % restante a favor do Estado. Isto non pode ser modificado senón por unha lei que sinale expresa e concretamente novos tipos.
John Dunstable
Obras
E as súas obras máis coñecidas son a balada italiana O rosa bella e os motetes Quam pluchra es e Veni sancte spiritus. Tamén é autor de, polo menos, unha obra profana: o rondó en francés, Puisque M'amour. Outras dúas cancións que lle foron atribuídas en ocasións son, máis probablemente, obra de John Bedingham.
Misas Motetes
Lotaría Nacional de España
Sorteos e premios
De todos os sorteos celebrados até agora, só nunha ocasión, no sorteo de Nadal de 1931, "o Gordo", que recaeu no número 24717, quedou deserto.
A probabilidade de gañar o premio gordo na Lotaría de Nadal é de 1/100.000; se xogamos dous números sería de 2/100.000 e así sucesivamente
Bardaos, O Incio
San Xoán de Bardaos é unha parroquia do concello do Incio na comarca de Sarria, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 42 habitantes distribuídos en 4 núcleos de poboación, deles 18 eran homes e 24 eran mulleres, o que supón unha diminución de 2 habitantes en relación ao ano anterior, 2006.
Linguas italo-occidentais
miniatura|350px|A familia de linguas romances (incompleto). As linguas italo-occidentais son, nalgunhas clasificacións das linguas romances, o maior subgrupo destas. Componse de dous subconxuntos, italodálmata e occidental.
Retroceso dos glaciares desde 1850
Dende a fin da Pequena Idade de Xeo (arredor de 1850), os glaciares de todo o mundo viron decrecer o seu volume. Este fenómeno, estudado polos glaciólogos, é denominado como retroceso dos glaciares, e foi atribuído principalmente ó cambio climático antropoxénico global, baseándose na coincidencia temporal dese retroceso cun aumento constatado dos gases de efecto invernadoiro causado pola actividade humana. As cordilleiras de latitudes medias, tales como o Himalaia, os Alpes, as Montañas Rochosas e os Andes meridionais, así como cumios tropicais illados como o Monte Kilimanjaro en África, están mostrando algunhas das máis importantes perdas en proporción.
A Pequena Idade de Xeo foi un período entre aproximadamente 1550 e 1850 durante o cal o mundo experimentou temperaturas relativamente frescas en comparación coa actualidade. De forma subseguinte, ata arredor do ano 1940 os glaciares arredor do mundo retrocederon a causa do quentamento global. O retroceso dos glaciares ralentizouse e incluso chegou a inverterse nalgúns casos. Porén, dende 1980 o retroceso de glaciares volveuse cada vez máis rápido e estendido polo mundo, e por iso moitos glaciares desapareceron e a existencia da maioría dos restantes está baixo ameaza. En lugares como os Andes de Suramérica e o Himalaia en Asia, o retroceso dos glaciares terá un forte impacto na subministración de auga. O retroceso dos glaciares de montaña, especialmente no oeste de Norteamérica, Asia, os Alpes, Indonesia e África, e rexións tropicais e subtropicais de Suramérica foron utilizados como evidencia cualitativa para o aumento global de temperaturas dende finais do século XIX. O substancial retroceso dos últimos anos e a aceleración do índice de retroceso dende 1995 dun número clave de glaciares de saída do casquete polar groenlandés e o da capa de xeo do oeste da Antártida pode facer aumentar o nivel do mar, podendo ter un efecto nas rexións costeiras de todo o mundo. 250px|esquerda|miniatura|[[Puncak Jaya capa de xeo, 1936 USGS]]250px|esquerda|miniatura|Glaciares de [[Puncak Jaya en 1972.]]
Joachim Chreptowicz
Joachim Chreptowicz, nado o 4 de xaneiro de 1729 e finado o 4 de marzo de 1812, foi un nobre, político e escritor polaco-lituano.
Manuel Anxo Fernández Baz
Manuel Anxo Fernández Baz, nado en Ribeira o 12 de xaneiro de 1975, é un político e ensaísta galego.
Traxectoria
Licenciado en Ciencias Políticas e da Administración pola Universidade de Santiago de Compostela, na que tamén realizou os cursos de doutoramento. É autor de diversas publicacións sobre o nacionalismo galego, tendo colaborado en publicacións como Terra e Tempo. É concelleiro polo BNG en Teo.
Roger B. Chaffee
Roger Bruce Chaffee, nado en Grand Rapids, Míchigan o 15 de febreiro de 1935 e finado o 27 de xaneiro de 1967. foi un astronauta estadounidense que faleceu durante a proba do Apollo 1 na rampla de lanzamento.
Traxectoria
Era graduado en enxeñería aeronáutica pola Universidade Purdue en 1957. Estaba casado e tiña dous fillos.
Foi un dos catorce candidatos a astronauta seleccionados pola NASA en outubro de 1963. Ademais do adestramento como astronauta, foi asignado a traballos nos sistemas de comunicación de control de voo, a sistemas de instrumentación e a sistemas de control de actitude e traslación na sección Apollo da Oficina de Astronautas. Foi seleccionado o 21 de marzo de 1966 como un dos tres membros do primeiro voo dunha cápsula Apollo tripulada, a misión AS-204. Durante probas en terra coa cápsula, o 27 de xaneiro de 1967, produciuse un lume que matou os tres astronautas no seu interior, entre eles Chaffee.
Paz de Westfalia
O termo de Paz de Westfalia refírese aos dous tratados de paz de Osnabrück e Münster, asinados o 15 de maio e 24 de outubro de 1648, respectivamente, este último na Sala da Paz do Concello de Münster, na rexión histórica de Westfalia, polos cales finalizou a guerra dos Trinta Anos en Alemaña e a guerra dos Oitenta Anos entre España e os Países Baixos. Nestes tratados participaron o emperador do Sacro Imperio Romano Xermánico, Fernando III (Habsburgo), os Reinos de España, Francia e Suecia, Provincias Unidas e os seus respectivos aliados entre os príncipes do Sacro Imperio Romano Xermánico.
A Paz de Westfalia deu lugar a partir do primeiro congreso diplomático moderno e iniciou unha nova orde no centro de Europa baseado no concepto de soberanía nacional. Até 1806, os regulamentos pasaron a formar parte das leis constitucionais do Sacro Imperio Romano. O Tratado dos Pireneos, asinado en 1659, puxo fin á guerra entre Francia e España e é a miúdo considerada como parte do acordo global.
Sacro Imperio Romano Xermánico
En 1640, despois de case trinta anos, volveuse a reunir a Dieta. Esta foi aproveitada polos estados do Imperio para acusar a Fernando II de Habsburgo de sobrevalorar a España, mentres Suecia e especialmente Francia ían no mesmo sentido para desfacer a colaboración das dúas casas Habsburgo.
Para debilitar ao Sacro Imperio Romano Xermánico, a principal autoridade transnacional da época, proclamouse a primacía dos estados alemáns fronte a poderes externos, como o Emperador ou o Papa. Para o Sacro Imperio, a Paz de Westfalia supuxo a perda de poder real do Emperador e unha maior autonomía dos trescentos cincuenta estados resultantes. Para todos os efectos, o Sacro Imperio Romano pasou a ser unha confederación de Estados.
O príncipe elector de Brandeburgo, un dos protestantes máis influentes, foi beneficiado polo apoio de Francia. Esta, empeñada en debilitar ao Emperador, permitiu a Brandeburgo facerse con territorios adxacentes. Paradoxalmente, Prusia nacería no futuro a partir da fusión de Brandeburgo e o Ducado de Prusia e chegaría a ser un dos peores inimigos de Francia.
miniatura|300px|Un mapa simplificado de Europa despois da Paz de Westfalia en 1648.
Francia
Un dos principais negociadores foi o cardeal Mazarino, primeiro ministro de Francia desde 1643. Esta foi a gran beneficiada da Paz de Westfalia. Por unha banda, reducíase o poder do seu gran adversario continental, o Imperio, e por outro estendía as súas fronteiras con varios territorios: Metz, Verdún, Alsacia, Breisach, o dominio militar da cidade de Philippsburg. A partir de entón, e especialmente tras a Paz dos Pireneos, Francia converteuse na potencia hexemónica de Europa.
Países Baixos
A intención inicial do Emperador era incluír a España na paz, pero as presións de Francia lograron a súa neutralidade na guerra entre ambas as nacións pirenaicas. A pesar dos esforzos de Francia por illar a España, esta asinou a paz coas Provincias Unidas dos Países Baixos en xuño de 1648, recoñecendo a súa independencia. Esta independencia era un feito desde que en 1609, durante o reinado de Filipe III, asinásese a Tregua dos Doce Anos. Os Países Baixos, que non buscaban a independencia, continuaron pertencendo á monarquía española até principios do século XVIII.
As condicións desmesuradas que esixía o cardeal Mazarino provocaron a continuación da guerra hispano-francesa até a Paz dos Pireneos (1659).
España
Até o reinado de Filipe III España mantívose como a principal potencia de Europa. Con Filipe IV xa se empezan a ver signos claros da decadencia, que quedan patentes tras a Paz de Westfalia.
Suecia
Suecia conseguiu unha posición hexemónica no Mar Báltico que mantivo durante décadas. Obtivo case toda a Pomerania, Wismar, Bremen e Verden, o que lle permitiu participar na Dieta Imperial.
Dinamarca
Tras diversas batallas perdidas, fundamentalmente contra Suecia, Dinamarca viuse obrigada a asinar a paz con esta en 1645. Dinamarca perdeu todas as súas posesións no Báltico e a Península escandinava.
Políticas
A Paz de Westfalia supuxo modificacións nas bases do Dereito internacional, con cambios importantes encamiñados a lograr un equilibrio europeo que impedise a uns estados imporse a outros. Os efectos da Paz de Westfalia mantivéronse até as guerras e revolucións nacionalistas do romántico século XIX.
Este tratado supuxo a desintegración da república cristiá e o imperialismo de Carlos V e ademais, propugnáronse principios como o da liberdade relixiosa "inter estados". Así, cada estado adoptaba como propia e oficial a relixión que tiña naquel momento. O cal é visto como unha concesión católica aos novos cismas que, como orixe política, romperan Europa.
Fronte á visión española e do Sacro Imperio dunha universitas christiana, triunfaron as ideas francesas que exaltaban a razón de Estado como xustificación da actuación internacional, o Estado substituía a outras institucións internacionais ou transnacionais como a máxima autoridade nas relacións internacionais. Na práctica isto supuña que o Estado deixaba de estar suxeito a normas morais externas a el mesmo. Cada Estado tiña dereito a aquelas actuacións que asegurasen a súa engrandecemento.
Consecuencias da Paz de Westfalia foron a aceptación do principio de soberanía territorial, o principio de non inxerencia en asuntos internos e o trato de igualdade entre os Estados independentemente do seu tamaño ou forza. Na práctica as cousas foron algo diferentes e o resultado moi desigual para os diferentes Estados. Algúns Estados pequenos foron absorbidos por Francia, acabaron perdendo a súa identidade asimilados pola cultura maioritaria e xa non deixaron de ser parte dela. Doutra banda, aos Estados que formaban parte do Sacro Imperio recoñecéuselles unha autonomía moito maior da que xa tiñan.
Relixiosas
O outro gran prexudicado foi o papado, que deixou definitivamente de exercer un poder temporal significativo na política europea.
A Paz de Westfalia supuxo o fin dos conflitos militares aparecidos como consecuencia da Reforma protestante e a Contrarreforma. Desde os tempos de Martiño Lutero, as guerras europeas desencadeábanse tanto por motivos xeopolíticos como relixiosos. Tras a Paz de Westfalia, a relixión deixou de ser esgrimida como casus belli. A pesar das disposicións que tentaban unha convivencia relixiosa, a intransixencia obrigou na práctica a exiliarse aos que no adoptaban a do gobernante.
Ligazóns externas
Harmincéves háború
Dácil
Dácil ou Dacila é o nome dunha aborixe guanche da illa de Tenerife, filla do rei ou mencey Bencomo durante a conquista europea das illas Canarias no século XX.
Trátase dunha das protagonistas do poema épico Antigüedades de las Islas Afortunadas de Antonio de Viana, publicado en 1604, estando considerada por algúns historiadores modernos como unha personaxe ficticia.
Segundo outros investigadores a personaxe existiu pero a lenda é falsa, xa que Dácil, filla de Bencomo e bautizada como Dona Mencia Bencomo, casaría con Adjoña, antigo mencey de Abona bautizado como Gaspar Hernández. Mentres que a outra filla de Bencomo casou con Juan Doramas, fillo do heroe de Gran Canaria Doramas.
Algúns autores traducen o nome de Dácil como 'pegada, paso'.
A-3
A autovía do Leste ou A-3, tamén coñecida como autovía de Valencia, é unha das seis autovías radiais de España e comunica Madrid con Valencia pasando pola provincia de Cuenca. É parte da E-901 da Rede de Estradas Europeas.
A A-3 é a antiga estrada N-III que foi desdobrada entre 1990 e 1998.
Araceli González Carballo
Araceli González Carballo nada en Lugo o 6 de xullo de 1914 e finada en 1990, foi unha espía galega.
Traxectoria
Naceu nunha familia acomodada nunha casa dentro da muralla de Lugo. Durante a Guerra Civil viaxou a Burgos, onde coñeceu a Joan Pujol García. Logo de casaren en Madrid, axiña comezan unha misión un tanto utópica, acabar con Hitler e interromper os plans expansionistas do III Reich. Conseguiron enganar os alemáns con información falsa sobre o Desembarco de Normandía, e tal foi o engano que o seu home foi condecorado polos dous bandos, especialmente no bando nazi coa concesión da Cruz de Ferro. Sen ela, Pujol non acadaría esta meta, pois era Araceli quen movía os fíos baixo a aparencia dunha nobre e indefensa dama.
No 2010 estreouse o documental Hitler, Garbo... y Araceli (Lugopress / José de Cora), centrado na vida de Araceli. No mes de setembro de 2016 apareceu a novela de José de Cora El estornudo de la mariposa, tamén baseada no matrimonio Pujol-González Carballo.
Metabolismo das purinas
O metabolismo das purinas comprende as súas vías de síntese e degradación. As purinas máis importantes son as bases nitroxenadas adenina e a guanina dos ácidos nucleicos. Os trastornos xenéticos destas vías poden orixinar doenzas con síntomas como a gota, anemia e outros. Moitos organismos teñen vías metabólicas para sintetizar e degradar purinas.
Biosíntese
miniatura|dereita|400px| Síntese de [[inosina monofosfato|IMP. O esquema de cores é o seguinte: encimas, <span style="color: rgb(219,155,36);">coencimas , <span style="color: rgb(151,149,45);">nomes dos substratos, <span style="color: rgb(227,13,196);">ións metálicos, <span style="color: rgb(128,0,0);">moléculas inorgánicas  ]]
As purinas son sintetizadas bioloxicamente como nucleótidos e en concreto como ribótidos, é dicir, bases unidas á ribosa 5-fosfato. Un paso regulador fundamental é a produciión de 5-fosfo-α- D -ribosil 1-pirofosfato (PRPP) pola PRPP sintetase, a cal é activada polo fosfato inorgánico e inactivada polos ribonucleótidos purínicos. O PRPP utilízase tamén na síntese de pirimidinas e nas vías de salvamento ou reciclaxe. O primeiro paso obrigado é a reacción do PRPP, glutamina e auga para formar 5'-fosforribosilamina, glutamato, e pirofosfato, reacción catalizada pola pirofosfato amidotransferase, a cal é activada polo PRPP e inhibida polo AMP, GMP e IMP.
Tanto a adenina coma a guanina derivan do nucleótido inosina monofosfato (IMP), o cal é o primeiro composto da ruta que ten completamente formado o anel de purina.
American Bureau of Shipping
American Bureau of Shipping (ABS) é unha Sociedade de clasificación con sede en Houston, Texas. ABS foi fundada en 1862 e actualmente é unha das tres empresas líderes no seu sector a nivel mundial, xunto coa británica Lloyd's Register e a norueguesa Det Norske Veritas. A finais de 2006 ABS tiña clasificados máis de 10.000 buques mercantes e instalacións Off Shore. ABS presta os seus servizos en avaliación de deseños navais, construción de buques e resistencia estrutural.
Historia
ABS iniciou as súas operacións navais en 1862 no estado de Nova York no fletamento de buques e certificacións. ABS naceu da necesidade de autorregulación da industria, ABS publicou as súas normas técnicas, as regras relativas á inspección e clasificado dos buques de madeira en 1870. Cando a era dos buques de madeira deu paso ao ferro, ABS estableceu normas para estas estruturas, en 1890. Cando o ferro deu paso ao aceiro, as regras de ABS para a construción e clasificar dos buques de aceiro adaptáronse ao novo material. Estas regras para buques con casco de aceiro seguen a ser publicadas e revisadas anualmente.
Metabolismo das purinas
Biosíntese
A inosina monofosfato sintetízase a partir dunha ribosa-fosfato por unha complexa ruta, que se mostra na imaxe. A fonte de átomos de carbono e nitróxeno do anel de purina, concretamente dos que están nas posicións 5 e 4 respectivamente, pode ser diversa. O aminoácido glicina contribúe con todos os seus átomos de carbono (2) e nitróxeno (1), e outros nitróxenos adicionais veñen da glutamina (2) e ácido aspártico (1), e outros carbonos proceden de grupos formilo (2), que se transfiren desde o coencima tetrahidrofolato como 10-formiltetrahidrofolato, e, finalmente, un átomo de carbono procede do bicarbonato (1). Os grupos formilo fornecen os carbonos 2 e 8 do anel de purina, que son os que actúan como pontes entre os dous átomos de nitróxeno.
American Bureau of Shipping
ABS clasificación de buques
As sociedades de clasificación certifican que o buque se deseña, constrúe e opera segundo as súas normas. Se nas inspeccións periódicas os buques non seguen a cumprir estas normas a certificación queda suspendida ou cancelada. A normativa de ABS derívase de datos empíricos, experiencias, información técnica e profesional, coñecementos de enxeñería naval e náutica e doutras disciplinas e normativas internacionais.
Cando un armador contrata a construción dun novo buque a sociedade de clasificación elixida polo armador supervisa todo o proceso de deseño, construción e as probas para a entrega do buque. No estaleiro persoal técnico de ABS comproba que se están a seguir os deseños e procedementos acordados.
ABS e o Prestige
American Bureau of Shipping é a sociedade de clasificación que certificou o Prestige. O Goberno Español levouna aos tribunais nunha demanda civil en Nova York. En 2007 os tribunais fallaron que unha sociedade de clasificación non é unha persoa e non é responsable dos danos. EE.UU. tampouco asinou o convenio internacional de verteduras no mar polo que non é competente para xulgar o caso. O Goberno Español apelou e en agosto de 2010 o caso foi rexeitado ao non haber casos precedentes de responsabilidades esixidas por estados costeiros.
Metabolismo das purinas
Biosíntese
A partir da IMP xa se pode formar AMP e GMP, no cal interveñen os seguintes encimas:
Degradación
As purinas son metabolizadas orixinando ácido úrico pola acción de diversos encimas, que son:
Trastornos
Cando un xene defectuoso causa fallos no proceso de reciclaxe metabólica das purinas e pirimidinas, estes compostos non poden ser metabolizados axeitadamente, e os adultos e nenos poden sufrir algúns dos 28 trastornos hereditarios relacionados (posiblemente hai máis aínda descoñecidos). Os síntomas destes trastornos xenéticos poden incluír gota, anemia, epilepsia, retardo no crecemento, xordeira, auto-mordedelas compulsivas, insuficiencia renal ou cálculos renais, ou perda de inmunidade.
Farmacoterapia
A modulación do metabolismo das purinas ten un valor farmacoterapéutico.
Os inhibidores da síntese das purinas inhiben a proliferación de células, especialmente leucocitos. Entre estes inhibidores están a azatioprina, un inmunosupresor utilizado no transplante de órganos, enfermidades autoimmunes como a artrite reumatoide ou enfermidades intestinais inflamatorias como a enfermidade de Crohn e a colite ulcerosa.
O micofenolato mofetil é unha droga inmunosupresora utilizada para impedir o rexeitamento de órganos trasplantados, que inhibe a síntese de purinas ao bloquear a inositol monofosfato deshidroxenase. Tamén o metotrexato inhibe indirectamente a síntese de purinas ao bloquear o metabolismo do ácido fólico, e é un inhibidor da dihidrofolato redutase.
O alopurinol é unha droga que inhibe o encima xantina oxidorredutase e, deste xeito, diminúe o nivel de ácido úrico no corpo. Isto pode ser útil no tratamento da gota, que é unha doenza causada por un exceso de ácido úrico, que forma cristais nas articulacións e outras partes.
Cincinnati
Cincinnati é unha cidade do estado norteamericano de Ohio e a capital de condado de Hamilton. A cidade está localizada ao suroeste de Ohio, á beira do río Ohio na fronteira Ohio-Kentucky.
Cunha poboación en 2006 de 332.252 habitantes, Cincinnati é a terceira cidade máis grande de Ohio, detrás de Columbus e Cleveland, e a 56ª cidade máis grande nos Estados Unidos. A área metropolitana é moito maior, comunmente chamada "Grande Cincinnati," situada como a segunda área metropolitana de Ohio, só detrás de Cleveland, e inclúe partes de Ohio, Kentucky, e Indiana. Desde 2006, a Oficina do Censo dos Estados Unidos estima que a área Estatística Combinada de Cincinnati-Middletown-Wilmington ten unha poboación de 2 147 617 habitantes (o que a converte na 20ª máis grande do país) e crece a un ritmo aproximado dun 1 por cento anual.
Cincinnati é sede de varios deportes das principais ligas, como os Cincinnati Reds (o primeiro equipo de béisbol profesional de América), os Cincinnati Bengals (un equipo da Liga Nacional de Fútbol), o Masters de Cincinnati de tenis, así como varios equipos de ligas menores, como os Cincinnati Kings (un equipo profesional de fútbol), os Cincinnati Cyclones (un equipo profesional de hóckey sobre xeo) e os Cincinnati Jungle Kats (un equipo de fútbol americano).
Cincinnati considérase que foi a primeira boomtown (comunidade que experimenta un rápido crecemento demográfico e económico) dos Estados Unidos, expandíndose rapidamente no corazón do país a principios do século dezanove ata rivalizar coas cidades costeiras máis grandes en tamaño e riqueza. Como a primeira cidade importante do interior do país, pénsase nela como a primeira cidade puramente americana, carecendo da forte influencia europea presente na costa leste. Con todo, cara a finais do século, o crecemento de Cincinnati reduciuse bastante, e a cidade foi superada en poboación por moitas outras cidades interiores.
Cincinnati tamén é coñecida por ter unha das coleccións máis grandes de arquitectura italiana do século dezanove nos Estados Unidos, principalmente concentrada ao norte do centro da cidade na veciñanza de Over-the-Rhine, un dos Distritos Históricos Nacionais máis grandes no país.
Historia
Cincinnati foi fundada en 1788 por John Cleves Symmes co nome de "Losantiville". Xa en 1790 foi renomeado por Arthur St. Clair, entón gobernador do Territorio do Noroeste, a Cincinnati en honra a A Sociedade dos Cincinnati da cal era presidente. Mentres que en 1802 aínda catalogábase como "pobo", en 1819 xa figuraba como cidade. A navegación en barco de vapor sobre o río Ohio e a terminación da canle de Miami e Erie contribuíron ao rápido crecemento da cidade que alcanzou os 115.000 habitantes en 1850.
Durante a súa historia recibiu varios alcumes. O nome de "porcópolis", gañado en 1835, referíase a que Cincinnati era un importante centro loxístico para o envío de porcos.
Debido aos seus amplos parques, Winston Churchill chamou a Cincinnati "A cidade interior máis fermosa dos Estados Unidos".
Clima
Cincinnati está localizado dentro dunha zona de transición climática; a área está no límite do extremo norte do clima subtropical húmido ou ao final do sur do clima continental húmido (clasificación climática de Köppen Cfa ou Dfa), dependendo do criterio utilizado. Aínda que tecnicamente localizado no Medio Oeste, Cincinnati tamén está considerada dentro da periferia do Alto Sur. O clima local basicamente é unha mestura da rexión subtropical ao sur e a área de latitude media ao norte. Probas de ambas as influencias climáticas pódense atopar na paisaxe e a fauna de Cincinnati (ver: magnolia grandiflora, liquidambar, ciprés dos pantanos, musas, yucca filamentosa, e a lagarta das rochas común). O mapa da USDA Climate Zone clasifica a Cincinnati cunha posición de zona de dureza 6a/6b (onde 1 é a zona máis fría e a 11 a máis cálida). Pódense atopar zonas con "microclimas" máis suaves (posición 7a/b), en particular ao longo da conca do río Ohio. Cincinnati, que está na Rexión Bluegrass da Meseta Baixa Interior de Ohio, xeralmente recibe menos neve e ten unha época de cultivos máis longa que a maior parte do resto de Ohio.