cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
O Castro das Seixas, Merlán, Palas de Rei
O Castro das Seixas é un lugar da parroquia de Merlán no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 9 habitantes, dos cales 5 eran homes e 4 eran mulleres.
Wyatt Earp (filme)
Wyatt Earp é un filme estadounidense de 1994 dirixido, producido, e coescrito por Lawrence Kasdan, xunto con Dan Gordon. Conta a historia do foraxido Wyatt Earp, desde un labrego de Iowa, ata un temido mariscal, ata o feudo en Tombstone, Arizona que provocou o tiroteo de O.K. Corral. Está protagonizado por Kevin Costner, e o resto do elenco está composto por Gene Hackman, Mark Harmon, Michael Madsen, Bill Pullman, Dennis Quaid, Isabella Rossellini, Tom Sizemore, JoBeth Williams, Mare Winningham e Jim Caviezel.
O filme estreouse só seis meses despois do similar Tombstone, a lenda de Wyatt Earp, e recibiu valoracións mixtas, con críticas á duración e a trama, mais tamén eloxios aos seus valores de produción. Ao contrario de Tombstone, a lenda de Wyatt Earp, foi un fracaso de recadación.
A Picaña, Merlán, Palas de Rei
A Picaña é un lugar da parroquia de Merlán no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 5 habitantes, dos cales 3 eran homes e 2 eran mulleres.
Brachymystax lenok
Descrición
A especie foi descrita en 1773 polo médico, zoólogo e botánico alemán, que traballou en Rusia, Peter Simon Pallas, baixo o nome de Salmo lenok.
Sinónimos
Ademais de polo nome actualmente válido, a especie coñeceuse tamén polos sinónimos:
Segundo o WoRMS:
Segundo o GBIF:
Características
Os machos poden alcanzar os 70 cm de lonxitude total, e os 8 kg de peso. mentres que as femias só alcanzan os 60 cm.
Hábitat
Brachymystax lenok é un peixe mariño e dulciacuícola, anádromo, de clima temperado, e bentopeláxico.
Distribución
Encóntrase en Siberia, Corea e o norte da República Popular Chinesa.
Nutrición
Brachymystax lenok come insectos adultos e as súas larvas, anfípodos, pequenos peixiños, ras e ovos doutros salmónidos.
Rally de Ferrol de 1990
O Rally de Ferrol de 1990 foi a 21ª edición de dito rally e a última proba da tempada 1990 do Campionato de Galicia de Rally. Celebrouse entre o 1 e o 2 de decembro de 1990 e os vencedores foron Germán Castrillón e a súa copiloto Estrella Castrillón, a bordo dun Ford Sierra Cosworth. Foi a quinta vitoria consecutiva na tempada e o segundo dos dez triunfos que lograron na proba ferrolá.
Txetxu Gallego
José Ramón Gallego Souto, coñecido como Txetxu Gallego, nado en Durango o 7 de agosto de 1959, é un exfutbolista español, que xogaba como centrocampista. Desenvolveu case toda a súa carreira no Athletic de Bilbao, co que disputou 331 partidos oficiais en 11 tempadas.
Rally de Ferrol de 1990
Resumo
Germán Castrillón chegou a este rally xa como campión galego. Aínda así marcou o mellor tempo en todos os treitos da proba e gañou con máis dun minuto de vantaxe sobre o Peugeot 205 GTI de Manuel Senra. A terceira praza estivo disputada entre Sergio Vallejo e Antonio Garrido ata que este último picou unha roda e caeu varias posicións. Con todo, conseguiu recuperar segundos e rematar quinto. Ademais, co abandono de Peitos por problemas co cambio, Garrido proclamouse subcampión galego.
Txetxu Gallego
Traxectoria
No filial bilbaíno tivo como adestrador a Javier Clemente e antes de rematar a súa primeira tempada subiu ao primeiro equipo para disputar as últimas xornadas da tempada 1979/80. Debutou na Primeira División nun partido contra o Espanyol en Sarrià, entrando na segunda parte como substituto de José María Noriega. Disputou outros seis partidos co primeiro equipo esa tempada, mentres que na seguinte xogou cedido no Córdoba CF, de Segunda B, mentres realizaba o servizo militar en Andalucía. Co club cordobés logrou o ascenso a Segunda División.
Regresou ao equipo de San Mamés en 1981, sendo un habitual no centro do campo titular durante os seguintes oito anos. Formou liña media con De Andrés e Urtubi nas dúas ligas conquistadas de xeito consecutivo polo club vasco nas tempadas 1982/83 e 1983/84, e foi titular nas dúas finais de Copa do Rei que o seu equipo disputou neses anos, gañando a de 1984. Xogou ademais 4 partidos da Copa de Europa e 15 da Copa da UEFA.
Deixou o club en 1991, despois de 331 partidos oficiais e 17 goles (18 segundo o sitio web do Athletic). Xogou unha última tempada co Alavés en Segunda B antes de retirarse. Despois de colgar as botas foi durante anos encargado de material do Athletic.
Selección española
Foi internacional coa selección española sub-21, coa que conquistou a Eurocopa sub-21 en 1986. Disputou tamén catro partidos coa selección olímpica, buscando a clasificación para os Xogos Olímpicos de 1988, pero sen lograr o obxectivo.
Merlán, Merlán, Palas de Rei
Merlán é un lugar da parroquia de Merlán no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 5 habitantes, dos cales 3 eran homes e 2 eran mulleres.
A Penaloura, Merlán, Palas de Rei
A Penaloura é un lugar da parroquia de Merlán no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 estaba despoboado.
Enduro
250px|thumb|Piloto de enduro nunha proba cronometrada. O enduro (do inglés endurance, "resistencia") é unha disciplina deportiva motociclista principalmente de fóra de asfalto, aínda que tamén pode discorrer en parte por estradas, rúas ou circuítos asfaltados. Unha competición de enduro inclúe varias probas complementarias que computan para o resultado global, como a «crono» ou tramo cronometrado ou a proba de aceleración sobre asfalto, pero a proba principal é a de regularidade contra o reloxo, que consiste en percorrer un itinerario longo por todo tipo de terreos nun tempo predefinido, con controis estritos de etapa nos que hai que selar a tarxeta de paso no minuto indicado, e onde o piloto recibe unha penalización se chega tarde ou antes de hora.
O enduro practícase nos cinco continentes, e é moi popular en Cataluña, Italia, Alemaña, o Reino Unido, Francia, Centroeuropa e Escandinavia principalmente, aínda que tamén nos Estados Unidos, Australia ou o Xapón.
Porto, Guláns, Ponteareas
Porto é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado. Segundo o IGE, en 2022 tiña 22 habitantes (10 homes e 12 mulleres).
O Provizo, Guláns, Ponteareas
O Provizo é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado. Segundo o IGE, en 2022 tiña 26 habitantes (12 homes e 14 mulleres).
O Porto do Carro, Merlán, Palas de Rei
O Porto do Carro é un lugar da parroquia de Merlán no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 5 habitantes, dos cales 3 eran homes e 2 eran mulleres.
Xacel, Merlán, Palas de Rei
Xacel é un lugar da parroquia de Merlán no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 6 habitantes, dos cales 1 era home e 5 eran mulleres.
A Uceira, Merlán, Palas de Rei
A Uceira é un lugar da parroquia de Merlán no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 2 habitantes, un home e unha muller.
As Seixas, Merlán, Palas de Rei
As Seixas é un lugar da parroquia de Merlán no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 21 habitantes, dos cales 11 eran homes e 10 eran mulleres.
Trial
250px|thumb|Adam Raga no Campionato do mundo de trial de [[2007.]] O trial é unha disciplina deportiva motociclista fóra de asfalto, que consiste en superar tramos difíciles sen poñer os pés no chan. O seu nome orixinal en inglés é Observed Trial e naceu no Reino Unido a comezos do século XX, cando varios homes que residían no rural comezaron a circular en motocicleta por camiños rurais e campo a través. Trial significa "xuízo", "proba" ou "ensaio" en inglés, xa que a orixe deste deporte era ensaiar (tratar de superar) obstáculos naturais ou artificiais coa moto.
Aínda que o trial comezou a practicarse en motocicleta, pronto se engadiron os usuarios do sidecar dando lugar ao sidetrial, bastante popular no Reino Unido. A finais da década de 1970 comezou a practicarse o trial con outros tipos de vehículos, como bicicletas (bicitrial), coches 4x4 ou camións. Tamén xurdiu a modalidade "indoor" que se practica baixo teito, en polideportivos onde se instalan os obstáculos.
Juan Pérez Díaz
Juan Pérez Díaz, nado en Cela (Irixoa) en 1928 e finado o 23 de novembro de 2005, foi un político galego.
Traxectoria
Traballou como tratante de madeira e no Pazo de Mariñán. Foi concelleiro en Irixoa entre 1961 e 1967. Nas primeiras eleccións democráticas foi elixido concelleiro e tenente de alcalde pola UCD, que obtivo a maioría absoluta, continuando tralas municipais de 1983 por CP, que tamén logrou maioría absoluta.
Nas municipais de 1987 encabezou a candidatura da CPG e foi elixido alcalde con maioría simple, establecendo unha coalición co PSdeG-PSOE. Foi un dos alcaldes da coalición que, en xuño de 1989, respaldou o apoio de 3 dos seus deputados á moción de censura presentada polo socialista Salvador Fernández Moreda contra o popular José Manuel Romay Beccaría na Deputación da Coruña. Presentouse por Veciños de Irixoa nas municipais de 1991 e foi reelixido alcalde con maioría absoluta. Nas municipais de 1995 encabezou o PPdeG e mantivo a alcaldía con maioría absoluta, ó igual que en 1999 e 2003. Faleceu o 23 de novembro de 2005, e foi substituído polo tamén popular Antonio Deibe Sanmartín.
Vida persoal
Casou e tivo unha filla.
O Pereiro, Guláns, Ponteareas
O Pereiro é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado. Segundo o IGE, en 2022 tiña 19 habitantes (11 homes e 8 mulleres).
Lucio Licinio Lúculo (homónimos)
O nome Lucio Licinio Lúculo pode referirse ás seguintes persoas da Roma antiga:
Girton College
O Girton College é un dos 31 colexios universitarios da Universidade de Cambridge en Cambridge, Reino Unido. Fundado o 16 de outubro de 1869 por Emily Davies, Barbara Bodichon e Lady Stanley de Alderley, foi a primeira universidade feminina de Inglaterra e desde entón foi un modelo para a igualdade e a inclusión. Acadou o status universitario completo en 1948, marcando o momento no que as mulleres foron admitidas oficialmente na universidade. A partir de 1976 coa admisión de estudantes masculinos foi tamén o primeiro colexio feminino da universidade en converterse en mixto.
O colexio irmá de Oxford é o Somerville College.
Historia
O colexio foi establecido o 16 de outubro de 1869 por Emily Davies e Barbara Bodichon como o primeiro colexio residencial para mulleres de Inglaterra.
Chamábase College for Women e estaba situado en Benslow House, en Hitchin, unha cidade do condado de Hertfordshire, Inglaterra. O primeiro grupo de estudantes pasou a chamarse as Pioneiras. En 1872 adquiriuse a sede actual, situada a 2,5 millas ao noroeste de Cambridge, na cidade de Girton; O colexio pasou entón a chamarse Girton College, e abriuse na súa nova localización en outubro de 1873.
Xermeade, Merlán, Palas de Rei
Xermeade é un lugar da parroquia de Merlán no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 7 habitantes, dos cales 4 eran homes e 3 eran mulleres.
Girton College
Historia
O 27 de abril de 1948, as mulleres recibiron o privilexio de ser membros de pleno dereito da Universidade de Cambridge, e o Girton recibiu o status universitario da universidade. Non obstante, para lembrar os tempos nos que ás mulleres non se lles permitía graduarse na Universidade de Cambridge, as batas non se usan durante as festas universitarias, cando os estudantes celebran o último ano.
O Salgueiral, Guláns, Ponteareas
O Salgueiral é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado. Segundo o IGE, en 2022 tiña 13 habitantes (5 homes e 8 mulleres).
Richard Sternfeld
Richard Sternfeld, nado o 8 de febreiro de 1884 en Bielefeld e finado en 1943 en Auschwitz, foi un herpetólogo xudeu-alemán.
É coñecido porque describiu máis de corenta especies de anfibios e réptiles, especialmente das colonias de África e do Pacífico do Imperio alemán (nas actuais Tanzania, Camerún, Togo, Namibia e Papúa Nova Guinea).
Formación académica
Sternfeld era fillo dun comerciante de Bielefeld, na actual Renania do Norte-Westfalia. Estudou o bacharelato nun Gymnasium (Instituto) da súa cidade natal.
En 1903 entrou na Universidade Albert Ludwig de Friburgo para estudar Medicina, pero cambiou para estudar Ciencias Naturais na Universidade de Bonn. En 1907 volveu a Friburgo, para obter o Doutoramento, cunha tese sobre a bioloxía dos efemerópteros, baixo a guía do biólogo evolucionista August Weismann.
Empregado de Museos e primeira guerra mundial
O primeiro emprego de Sternfeld foi co herpetólogo Gustav Tornier no Museo Zoolóxico da Universidade Humboldt de Berlín. Alí traballou sobre a herpetofauna das colonias alemás de África e do Pacífico, producindo 26 artigos en 6 anos e medio.
En 1913 Sternfeld, que estaba casado con Else Blum, trasladouse ao Museo Senckenberg de Frankfurt como asistente zoolóxico, onde dirixiu o departamento de herpetoloxía, para substituír ao herpetólogo Philipp Lehrs, e ampliou a súa área xeográfica de interese para incluír a África Central, o Xapón, Australia, as illas do Pacífico e América do Sur.
Durante a primeira guerra mundial foi chamado ao servizo, servindo ao seu país en Macedonia. Despois da guerra, Sternfeld enfrontouse co director do Instituto Entomolóxico Alemán Senckenberg e foi despedido a finais de 1920 despois de que tentase sindicalizar ao persoal do Museo. O seu substituto foi Robert Mertens, posibelmente o maior herpetólogo alemán do século XX.
Empregos posteriores ao Museo, derradeiros anos e morte
Sternfeld non puido realizar investigacións despois da súa saída do Museo Senckenberg. A partir de 1923 traballou como reporteiro de carreiras de cabalos para o xornal alemán Sportwelt. Converteuse nun experto líder na cría das puras razas de cabalos en Alemaña. En marzo de 1937, Sternfeld perdeu este traballo por mor da súa ascendencia xudea.
Sternfeld viviu coa súa segunda esposa Lotte en Berlín até 1939. Lotte Sternfeld, de solteira Brühl, fora mestra e traballara na escola primaria privada da comunidade xudía até que todas as escolas xudías de Alemaña pecharon o 30 de xuño de 1942. Nese ano tivo que mudarse coa súa muller e a súa irmá Anna Brühl a unha chamada Judenhaus de Berlín. Sternfeld, a súa muller e a súa irmá solicitaran un visado para a India en 1940. Con todo, non puideron saír. Desde marzo de 1941, Richard Sternfeld foi obrigado a realizar traballos forzados en Berlín. O 27 de febreiro de 1943 foi detido durante a chamada Acción da Fábrica e deportado a Auschwitz o 1 de marzo de 1943, onde foi asasinado máis tarde ese ano.
Contribucións á herpetoloxía
Entre os anos 1908 e 1925, Sternfeld describiu 42 especies de serpes e lagartos e cinco especies de ras que aínda se recoñecen na actualidade, aínda que só sete dos réptiles conservan os seus nomes orixinais. A lista de especies senaladas a continuación comeza co nome actualmente aceptado, seguido do nome orixinal de Sternfeld (algúns foron clasificados como subxéneros). As subespecies indícanse mediante nomes trinomiais, e unha variedade indícase por "var ".
1908
1910
1911
1912
1917
1918
1919
1920
1925
En 1912 Sternfeld describiu un novo xénero de lagartos da familia dos lacértidos, Adolfus, endémico da África subsahariana.
Algunhas publicacións
En 1912 Sternfeld publicou a súa obra máis coñecida, un libro sobre a herpetofauna centroeuropea titulado Die Reptilien und Amphibien mitteleuropas.
Sternfeld escribiu aproximadamente 35 artigos herpetolóxicos, algúns bastante extensos, durante a súa carreira no Museo e inmediatamente despois, incluíndo:
Epónimos
Só dúas especies descritas en homenaxe a Richard Sternfeld son recoñecidas hoxe:
Sachem
miniatura|Estatua de Daniel Nimham, un sachem do [[pobo wappinger.]] Os sachems /ˈseɪtʃəmz/ e sagamores /ˈsæɡəmɔːrz/ son os xefes primordiais entre os pobos algonquinos e outras tribos americanas do nordeste de América do Norte, incluíndo os iroqueses. As dúas palabras son anglicizacións de termos afíns (c. 1622) de diferentes linguas algonquinas orientais. O sagamore era un xefe tribal menor elixido por unha soa banda, mentres que o sachem era o xefe ou representante elixido por unha tribo ou grupo de bandas. Estas posicións eran electivas, non hereditarias.
Etimoloxía
O Oxford English Dictionary recolle o termo dende 1613. O termo "Sagamore" aparece no primeiro An American Dictionary of the English Language de Noah Webster, publicado en 1828, así como en Webster's New International Dictionary de 1917.
Xefes
O "gran xefe" (en algonquino do sur de Nova Inglaterra: massasoit sachem) que axudou a sobrevivir aos colonos da colonia de Plymouth, aínda que os seus motivos para facelos foron complexos, é lembrado simplemente como Massasoit.
Barreira, O Mato, Palas de Rei
Barreira é un lugar da parroquia do Mato no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 5 habitantes, dos cales 3 eran homes e 2 eran mulleres.
Jacinto Caldera Manzano
Leoncio Jacinto Caldera Manzano, nado na provincia de Cáceres o 12 de setembro de 1898, foi un mestre e político residente en Galicia.
Traxectoria
Estudou Maxisterio na Escola Normal de Salamanca. Colaborou en El Adelanto de Salamanca. Foi mestre en Gata (Cáceres) en 1926. En agosto de 1927 foi destinado a Vilar (Millarada). Fundou en Forcarei a revista literaria Alborear con Virxilio Blanco, da que foi director-administrador. Foi presidente da sociedade agraria de Millarada. Membro da Asociación de Traballadores da Ensinanza de Vigo, foi nomeado delegado da FETE en Forcarei en marzo de 1934. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi expedientado entre outras causas porque tralas elecións de febreiro de 1936 criticou a un mestre-cura en Meaño. Depurado, foi sancionado con suspensión de emprego e soldo durante dous meses e traslado de escola dentro da provincia en febreiro de 1938. Como consecuencia foi trasladado á escola de Escuadro en marzo. Solicitada a revisión do seu expediente de depuración resolveuse deixando sen efecto a orde pola que foi sancionado e finalmente só foi inhabilitado para cargos públicos e de confianza.
Sofena
miniatura|300x300px|Mapa que amosa Sofena, xusto cando se converteu nunha provincia do antigo reino de Armenia, baixo Tigranes o Grande Sofena ou Sofene (en armenio, Ծոփք, Copʿkʿ; en grego antigo, Σωφηνή; romanizado como Sōphēnē) foi unha provincia do reino antigo de Armenia, localizada no suroeste do reino, e tamén foi unha provincia do Imperio Romano. A rexión atópase no sueste da actual Turquía.
Denominación
Tamén foi denominada Shahuni ou Tsopq, aínda que ese era o nome dunha rexión concreta, acabou aplicandose a toda a zona norte comprendida entre Melitene e Amida, o espazo entre o val do Éufrates e a cabeceira do Tigris.
Historia
A rexión formou parte do reino de Ararat (Urartu) durante os séculos VIII e VII a. C. A comezo do século VIII a. C., o rei Argishtis I de Urartu conseguiu incorpora-la rexión no seu reino e reasentou a moitos dos seus habitantes na cidade recentemente creada de Erebuni (actual Iereván, a capital de Armenia).
Principiando o século III a. C., instigados polo Imperio Seleúcida, que tentaba debilita-lo reino de Armenia, Sofena, esgazouse do Reino da Grande Armenia para crea-lo reino de Sofena. Este reino, que incluía tamén a Comaxena, estivo gobernado por unha póla da dinastía real armenia dos Oróntidas. Pouco despois, os seleúcidas facilitaron a separación de Comaxena do reino que quedou formado, exclusivamente, por Sofena. Ao redor de 200 a. C., no seu intento de someter por fin a Armenia, o rei seléucida Antíoco III conquistou tanto a Grande Armenia como Sofena, puxo remate a dinastía oróntida e colocou a dous xenerais de nome irania como gobernadores-estrategos nos respectivos reinos: Artaxias I (Artashes) na Grande Armenia e Zariadres (Zareh), en Sofena. Trala derrota de Antíoco polos romanos na batalla de Magnesia no 190 a. C., e o establecemento da paz de Apamea no 188 a. C., tanto Zariadres como Artaxias declaráronse independentes adoptando o título de reis e quedando baixo a protección do Senado romano e chegaron a crear cadansúa respectiva dinastía. Zariadres e os seus descendentes gobernaron o Reino de Sofena até que foi reunido coa Grande Armenia por Tigranes o Grande nos anos 80 a.C. As pólas da dinastía Oróntida continuaron gobernando partes de Sofena despois de que, esta, fose anexionada pola Grande Armenia. miniatura|250x250px|Provincia romana de Sofena, no ano 120.Cyril Toumanoff identifica a Sofena como o dominio dun dos catro bdeshkhs do Reino de Armenia. Os bdeshkhs eran nobres de alto rango responsables da defensa das fronteiras do Reino de Armenia.
Dominio romano
Sofena foi separada da Grande Armenia en varias ocasións por Roma. Pompeio deulle Sofena a Tigranes o Mozo despois de derrotar ao seu pai Tigranes o Grande para, posteriomente, cederlla a Ariobarzanes I de Capadocia. Ao redor do ano 54, os romanos instalaron a Sohaemus de Emesa como rei de Sofena.
Despois diso, Sofena volveu ao control armenio, pero definitivamente pasou baixo control romano de novo no 298. Coa partición de Armenia entre Roma e Persia no 387, Sofena quedou baixo influencia romana e, finalmente, converteuse nunha provincia do Imperio Romano, a súa capital foi Amida (actual Diyarbakır); e durante o Baixo Imperio, foi unha provincia da diocese do Ponto.
Provincia de Armenia
A zona permane ceu ocupada até o xenocidio armenio de 1915.
Campaña, O Mato, Palas de Rei
Campaña é un lugar da parroquia do Mato no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 estaba despoboado.
Santa Baia, Guláns, Ponteareas
Santa Baia é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado. Segundo o IGE, en 2022 tiña 14 habitantes (7 homes e 7 mulleres).
Florilexios e códices botánicos
miniatura|Copia grega do s. VI de De Materia Medica. En botánica, a palabra florilexio aplícase a unha colección de pinturas de plantas detalladas e precisas, realizadas por ilustradores botánicos a partir de exemplares vivos. Os florilexios son algúns dos libros máis caros de producir debido ao gran traballo que implica a súa creación, mediante litografías, impresións e pintura a man. Denomínase códice un documento co formato dos libros modernos, de páxinas separadas pero encadernadas. Tecnicamente calquera libro moderno é un códice, porén o termo latino utilízase só para os libros escritos no período que abarca desde a Antigüidade até a fin da Idade Media. Neste anexo lístanse cronoloxicamente algúns florilexios e códices botánicos desde antes da era cristiá até o século XIX.
Antes da era cristiá
miniatura|Copia arábica do s. XIII de De Materia Medica miniatura|Árbore da Vida''' Hortus Sanitatis 1491 miniatura|Helleborus niger Herbarium Vivae Eicones 1530. miniatura|Gravado 79Hortus Eystettensis 1613. miniatura|[[Maria Sibylla Merian 1700.]] miniatura| Gravado 73Phytanthoza iconographia 1737. miniatura| Hemerocallis japonicaRedouté liliáceas 1802 miniatura| Phalaenopsis schilleriana Fitch Orchidaceous 1862 miniatura| Cypripedium lathamianumIconografía das Orquídeas 1885 miniatura| Muscat HamburghHandbuch der Tafeltraubenkultur 1895
A Devesa, Guláns, Ponteareas
A Devesa é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado.
Florilexios e códices botánicos
Século XVIII (primeira metade)
miniatura|Lámina de Natural History of Carolina, Florida and the Bahama Islands (1731-1743).
A Florida, O Mato, Palas de Rei
A Florida é un lugar da parroquia do Mato no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 5 habitantes, dos cales 1 era home e 4 eran mulleres.
Candieira, O Mato, Palas de Rei
Candieira é un lugar da parroquia do Mato no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 estaba despoboado.
Florilexios e códices botánicos
Século XVIII (segunda metade)
miniatura|Silene armeria en Deutschlands Flora in Abbildungen miniatura| Crown Imperial Fritallaria The British Herbal miniatura|Brugmansia bicolor miniatura|Ilustración de [[Camellia sasanqua]]
1800-1824
miniatura| Frontispicio de Florae Novae Hollandiae miniatura| Grevillea banksii en Illustrationes Florae Novae Hollandiae miniatura| Ferdinandusa speciosa en Plantarum brasiliae icones et descriptiones miniatura| Sobralia macrantha en The Orchidaceae of Mexico and Guatemala miniatura|Debuxos de [[Tulipán|tulipáns realizados por E.D. Smith para a obra de Robert Swett "The British Flower Garden: coloured figures & descriptions of the most ornamental & curious hardy herbaceous plants" (1823-1829).]] miniatura| Ramón de la Sagra, 1855 - Historia Física Política y Natural de la Isla de Cuba, tomo XII, Atlas de Botánica - Tabl. XIV
miniatura|Ilustración orixinal de Nepenthes boschiana, de 1839, por P.W. Korthals. miniatura| Pseudobombax grandiflorum - 'The Botanist' miniatura| Gravado de 'The Botanic Garden', 1825 miniatura|Ilustración dun libro de Charles Lemaire.
miniatura|Bupleurum rotundifolium en Atlas deas plantes de France Amédée Masclef (1858-?) miniatura|[[Milgrandeira|Punica granatum en Flora von Deutschland]] miniatura|217x217px|Ilustración de Anton Hartinger (1806 - 1890). "Paradisus Vindobonensis. Abbildungen seltener und schönblühender (Imaxes de plantas raras) Pflanzen der Wiener und anderer Museen." Viena, 1844 - 1860. miniatura|Silene acaulis en Atlas der Alpenflora miniatura|Silene otites en Flora Batava miniatura|Magnolia campbellii en Flora Indica
miniatura|Alcea rosea en Köhler's Medicinal Plants
O Souto, Guláns, Ponteareas
O Souto é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado. Segundo o IGE, en 2022 tiña 31 habitantes (14 homes e 17 mulleres).
Suaviña, Guláns, Ponteareas
Suaviña é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado. Segundo o IGE, en 2022 tiña 12 habitantes (6 homes e 6 mulleres).
Sansa Stark
Sansa Stark é unha personaxe ficticia da serie de novelas de fantasía épica A Song of Ice and Fire, do autor estadounidense George R. R. Martin, e da súa adaptación televisiva Game of Thrones, na que foi interpretada pola actriz inglesa Sophie Turner.
Introducida en A Game of Thrones (1996), Sansa é a filla máis vella de Eddard Stark e Catelyn Tully. Posteriormente apareceu nas seguintes novelas: A Clash of Kings (1998), A Storm of Swords (2000) e A Feast for Crows (2005). Malia non aparecer na quinta novela, A Dance with Dragons (2011), Sansa retornará no próximo libro, The Winds of Winter.
O Mato, O Mato, Palas de Rei
O Mato é un lugar da parroquia do Mato no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 11 habitantes, dos cales 5 eran homes e 6 eran mulleres.
Romariz, O Mato, Palas de Rei
Romariz é un lugar da parroquia do Mato no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 4 habitantes, dos cales 1 era home e 3 eran mulleres.
Acrílico
O termo acrílico pode referirse a:
Valiñas, Guláns, Ponteareas
Valiñas é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado. Segundo o IGE, en 2022 tiña 44 habitantes (19 homes e 25 mulleres).
Narrativa (Ir Indo)
Narrativa é unha colección literaria da editorial galega Ir Indo que botou a andar en 1990. Ten máis de cincuenta títulos de literatura, case todos en lingua galega.
Anna Keichline
Anna Wagner Keichline, nada en Bellefonte (Pensilvania), o 24 de maio de 1889 e finada en 1943, foi unha arquitecta e inventora estadounidense, coñecida por ser a primeira muller rexistrada como arquitecta en Pensilvania e por inventar o «K brick».
Narrativa (Ir Indo)
Descrición
Inclúe, mormente, primeiras edicións de orixinais en galego de autores contemporáneos, mais tamén traducións ao galego de escritores foráneos.
Anna Keichline
Traxectoria
Con catorce anos xa gañou un premio polo deseño dunha mesa de naipes en madeira de carballo e un baúl en nogueira. Graduouse en 1906 na Bellefonte High School, e estudou Enxeñaría Mecánica en Pennsylvania State College. Un ano máis tarde ingresou na Universidade Cornell para estudar arquitectura. En 1911 converteuse na quinta muller que conseguía o título de arquitectura en Cornell.
Narrativa (Ir Indo)
Títulos e autores
1 Libro dos moradores, de Darío Xohán Cabana 2 Os ollos da noite, de Ramón Caride 3 Muá, Muá (once relatos), de Roald Dahl 4 A noite do sábado, de Antón Risco 5 Crónica de sucesos, de Ramón Caride 6 Contos da xustiza, de varios autores 7 O soño dirixido, de Vítor Vaqueiro 8 O eco de Ramallón, de Alfonso Álvarez Cáccamo 9 O cego de Pumardedón, de Francisco Fernández del Riego 10 Corpo canso, de Manoel Riveiro Loureiro 11 Beatum corpus, de César Cunqueiro 12 Na vila hai caras novas, de Xosé María Álvarez Blázquez 13 Fantasías reais: almas dun protocolo, de Luis Moure Mariño 14 Uvas e granito, de Nina Epton; trad. de A. e F. Fernández del Riego 15 Traballos e paixóns de Benito Prada, de F. Assis Pacheco, trad. de O. Sabaté 16 (o 26) O relato fantástico: de Poe a Lovecraft, intro. de G. Navaza, trad. de R. Terco. 17 Sempre me matan  de Alfredo Conde 18 Imán Fisterra (cadernos da Costa da Morte) de Luís Rei Núñez 19 Enchen as augas, de Xosé María Álvarez Blázquez 19 O relato policial, de Poe a Conan Doyle, intro. de Bieito Iglesias 20 Marusía, de Xosé Antonio Silva 21 Meu querido padre Ramón, de Moncho Borrajo 22 23 A confusión do interno Törless, de Robert Musil 24 O conto ruso do XIX de Puxquin a Tolstoi (coord. etc Alexandra Koss) 25 Nova Crónica das Indias, de Antón Avilés de Taramancos 26 27 Lume esmorecido, de Xavier Costa Clavell 28 As plumas do moucho, de Luís García Mañá 29 Revoeira, de Xosé Núñez Búa 30 Salvador de Occidente, de Xoán Ignacio Taibo 31 San Gonzalo, de Álvaro Cunqueiro 32 Matalote, de Xesús Franco González 33 A liña de sombra, de Joseph Conrad 34 Relatos de verán, de varios autores, La Voz de Galicia 35 Berta, de Concha Blanco 36 A canción do náufrago, de Francisco Castro Veloso 37 Confesión do Mariscal Pardo de Cela, de Luís Enrique Cabanela 38 O jalisco, de Fernando Salgado García 39 O asasino bífido, de Breogán Riveiro 40 Relatos de verán 2001, de varios autores, La Voz de Galicia 41 Corazón entre desertos de Tucho Calvo 42 Relatos de verán 2002, de varios autores, La Voz de Galicia 43 Cando soñar é canso, de Benxamín Vázquez 44 Palabra por palabra, contos da policía, de varios autores 45 46 Na derruba, de Paula Mariño Pazó 47 Aconteceres, de Bieito Ledo 48 De vivos e de mortos, de Xulio Alonso Pérez 49 Para meigo, de Marisa Pascual, prol. de C. J. Cela, ep. de E. Robles 50 51 52 As pontes do ego sum, de José Manuel Ledo, prol. de M. Borrajo
Anna Keichline
Traxectoria
No ano 1912 patentou o seu primeiro deseño: a combinación dunha pica cun escurridor pregable. O mesmo ano fixo o proxecto arquitectónico dun Centro Escolar en Milesburg. En 1915 deseñou a Igrexa Presbiteriana Bald Eagle & Nittany Valley, en Mill Hall. Catro anos máis tarde fixo os proxectos do Garaxe e os Apartamentos Cadillac en Bellefonte e a casa G. Biblia. En 1919, o Estado de Pensilvania estableceu uns exames de arquitectura para regular o exercicio da profesión e en 1920, Anna foi a primeira muller en superar estes exames.
Narrativa (Ir Indo)
Títulos e autores
De las tinieblas a la luz, de Antonio Balboa Toba O escalpelo literario, de Agustín Sixto Seco
A Abesoureira, Guláns, Ponteareas
A Abesoureira é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado.
Anna Keichline
Traxectoria
En 1924 patentou os detalles construtivos dunha cociña onde introduciu elementos que axudaban a manter a orde, a limpeza e a seguridade dos usuarios: mostradores inclinados, armarios con portas de vidro, etc. En 1925 a arquitecta deseña o Teatro Praza en Bellefonte. En 1927 deseña o Club de Campo The Juniata e patenta outra das súas invencións relacionadas coa integración das actividades dos nenos na vida dos adultos: un biombo portable e pregable, que converte calquera parede ou recuncho nunha área de xogos. O mesmo ano, obtén a patente dun novo material de construción, coñecido como «K-brick»: Un ladrillo máis económico e lixeiro que o tradicional de arxila, e con propiedades térmicas, acústicas e ignífugas superiores. En 1929 e en 1931 patenta dous novos inventos: unha cama pregable e un sistema de circulación de aire comprimido para auga quente e calefacción. Entre 1931 e 1940 deseña numerosas residencias e apartamentos, ata que comeza a ter problemas de saúde e morre en febreiro de 1943.
Narrativa (Ir Indo)
Títulos e autores
O xabaril branco, de Tucho Calvo e Miguelanxo Prado Adeus India, adeus, de Xosé Manuel Villanueva Covardes, de María Xosé Porteiro A canción do verán, de Vicente Araguas Unha presa de terra, de M. Aleixandre, deb. de J. Carlos Abraldes ...Do mar e a noite, de X. H. Rivadulla Corcón Martázul, de Xosé Antonio Perozo Contos, lerias e rexoubas, de Manuel Rodríguez Troncoso
O Aciviñeiro, Guláns, Ponteareas
O Aciviñeiro é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado.
Albertus Seba
Albertus Seba, nado en Etzel o 2 de maio de 1665 e finado en Ámsterdam o 3 de maio de 1736, foi un farmacéutico holandés, zoólogo, ilustrador científico e dono dunha colección de Ciencias Naturais que acabou distribuída por toda Europa.
Primeiros anos, formación e inicios profesionais
esquerda|miniatura|Haarlemmerstraat 110, con dous unicornios na fachada. Naceu en Etzel, na Frisia Oriental, fillo dun agricultor. Na escola da vila destacou, aprendeu latín e en 1684 foi a Sande para aprender farmacia. Despois, mudouse a Groninga e traballou sucesivamente en Ámsterdam, Nürnberg e Estrasburgo. En 1697 fixo o traballo de fin de mestrado en Amsterdam. Casou con Anna Lopes o ano seguinte e a parella tivo dous fillos. En 1700 comprou 2/3 dunha casa no barrio de Haarlem nunha poxa de execución hipotecaria; en 1706 comprou o resto e formou alí 19 alumnos. Ademais das súas actividades como farmacéutico no edificio cos Eenhoorn (unicornios) na fachada, era grosista (comerciante por xunto) de medicamentos.
Elaboración e custodia da colección
Seba era popular entre os mariñeiros e os cirurxiáns. Pedíalles que lle trouxesen cousas que puidese usar ou que lle interesasen, ás veces cando un barco atracaba no Nieuwe Waal, Seba era o primeiro en ver se había algo para el. As plantas e produtos animais exóticos era o que máis procuraba. Así foi como Seba conseguiu a súa colección de aves, cobras, lagartos, insectos e cunchas. En 1711 converteuse en provedor de Pedro o Grande e en 1716, tras unha longa correspondencia, vendeu ao tsar a súa colección de animais en formaldehído, insectos e artigos diversos por 15.000 floríns. A colección, 17 caixas, chegou tres meses despois. O tsar tamén comprou toda a colección ao anatomista e botánico Frederik Ruysch en 1717. Estas dúas coleccións estaban destinadas ao museo máis antigo de Rusia.
A colección foi inicialmente aloxada no seu palacio de verán de San Petersburgo, pero pronto estivo dispoñible un palacio da cidade adecuado, cuxo propietario fora executado. En 1728 rematouse a construción dun predio en San Petersburgo e a colección trasladouse ao primeiro museo construído como tal no mundo. Máis tarde, os animais de Seba aloxáronse nun museo zoolóxico recentemente creado, xusto ao lado.
Soná, O Mato, Palas de Rei
Soná é un lugar da parroquia do Mato no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 7 habitantes, dos cales 4 eran homes e 3 eran mulleres.
Albertus Seba
Elaboración e custodia da colección
En 1752 a súa colección foi poxada e distribuída. Os dous últimos volumes do catálogo publicáronse postumamente (1758 e 1765). A parte sobre a pesca preparouna Peter Artedi, que caeu á canle en 1735 despois dunha cea con Seba e afogou.
Episodio da hidra con Linné
esquerda|miniatura|Imaxe da hidra de Hamburgo, sacada do Thesaurus de [[Albertus Seba.]] En abril de 1735 Carl von Linné foi aos Países Baixos, con Linné coa idea de conseguir o grao de doutor en medicina na Universidade de Harderwijk. No camiño detivéronse en Hamburgo onde tiveron un encontro co alcalde, quen orgullosamente lles mostrou unha marabilla da natureza que posuía: os restos embalsamados dunha hidra de Lerna de sete cabezas. Linné enseguida viu que era falsa e que se trataba en realidade de mandíbulas e pés de denociñas pegadas a peles de serpes. A procedencia da hidra fixo pensar a Linné que fora fabricada por monxes para representar a besta da Apocalipse. Aínda que isto podía preocupar o alcalde, Linné fixo públicas as súas observacións e o soño do alcalde de vender a hidra por unha suma enorme arruinouse completamente. Tendo medo da súa ira, Linné e Sohlberg marcharon de Hamburgo rapidamente. Albertus Seba debuxou a hidra en diversas versións.
Recoñecemento e anos finais
En 1728 Seba converteuse en membro da Royal Society. Comezou cunha nova colección e preparou unha publicación. Petrus van Musschenbroek e Hieronimus David Gaubius axudárono a catalogar. En 1734 e 1735 publicou en latín os dous primeiros volumes dun catálogo con gravados da súa colección. Linneo visitou o gabinete en 1735 en dous días consecutivos.
Seba tivo problemas nos riles e morreu en 1736. Está enterrado no Westerkerk de Amsterdam.
Taxón nomeado en honra a Seba
Seba conmemórase nos nomes científicos de dúas especies e unha subespecie de cobras: Ninia sebae, Python sebae e Oxyrhopus petola sebae.
Maria Alice Vergueiro
Maria Alice Monteiro de Campos Vergueiro, nada en São Paulo o 19 de xaneiro de 1935 e finada na mesma cidade o 3 de xuño de 2020, foi unha profesora universitaria e actriz e directora teatral brasileira, considerada a meirande actriz experimental brasileira da súa xeración.
Traxectoria
Descendente da familia Campos Vergueiro, que forma parte da elite paulista descendente dos fundadores da cidade. Seu pai foi Nicolau Pereira de Campos Vergueiro Neto e súa nai Maria Antônia Borges, entre os seus antepasados figuran o senador Vergueiro, un dos máis influentes políticos da época do Imperio (1822-1889), o  barón de Vergueiro, o  de Antonina ou o de Ibicuí. Seu tío paterno foi o actor Carlos Vergueiro, un dos fundadores do Teatro Brasileiro de Comedia. Maria Alice estudou pedagoxía na Universidade de São Paulo.
Debutou no teatro en 1962 no espectáculo A Mandrágora, so a dirección de Augusto Boal. Pasou logo ao elenco de actores do Teatro Oficina, onde actuou en 1967 na histórica montaxe O Rei da Vela de Oswald de Andrade, so a dirección de José Celso Martinez Corrêa.
Seguindo as experiencias do teatro experimental norteamericano do Living Theatre, da obra de Bertolt Brecht e do gusto polo grotesco fundou en 1977 con Luiz Roberto Galízia e Cacá Rosset, o Teatro do Ornitorrinco, compañía coa que tamén actuou en diversos espectáculos.
En 1992, actuou e dirixiu o espectáculo O Amor de Dom Perlimplim com Belisa en seu Jardím de Federico García Lorca, inaugurando o segundo grupo da compañía que contou coa colaboración de varios profesionais do elenco principal da compañía como Ricardo Castro, Luciano Chirolli, Gerson Steves; ademais de Rosana Seligman e Wanderley Piras. En 1995 dirixiu a peza Quíntuplos, tamén do segundo grupo, con Christiane Tricerri e Luciano Chirolli entre outros. En 2002, xa afastada do Ornitorrinco, adaptou Mãe Coragem, na que tamén actuou so a dirección de Sérgio Ferrara ao lado de Rubens Caribé e José Rubens Chachá.
Na curtametraxe Tapa na Pantera, dirixida por Esmir Filho, Mariana Bastos e Rafael Gomes interpretou unha dama fumadora marihuana dende hai trinta anos que fala sobre as súas experiencias coa droga. A personaxe creouno a propia actriz. A curta foi un dos primeiros vídeos virais da internet brasileira tras subirse a YouTube. En 2016 protagonizou a curta Rosinha, dirixida por Gui Campos e que recibiu máis de 40 premios nacionais e internacionais, entre eles o Premio Especial do Xurado no 44º Festival de Gramado.
Foi profesora de teatro na Facultade de Educación e mais na Escola de Comunicacións e Artes da Universidade de São Paulo. En 2003 detectáronlle párkinson, e morreu no Hospital das Clínicas de São Paulo, aos 85 anos vítima de pneumonía.
Vilacendoi, O Mato, Palas de Rei
Vilacendoi é un lugar da parroquia do Mato no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 4 habitantes, dos cales 2 eran homes e 2 eran mulleres.
Cyril Ramaphosa
Cyril Ramaphosa, nado en Soweto o 17 de novembro de 1952, é un político, empresario e activista sindical surafricano, que é o presidente de Suráfrica desde 2018. Foi presidente adxunto durante a presidencia de Jacob Zuma.
Empresario de éxito, e hábil negociador, posuía un patrimonio valorado en 450 millóns de dólares, en 2018. Ten 31 propiedades e é o dono da franquía McDonald's Suráfrica. Pertence á etnia venda.
Foi elixido presidente do Congreso Nacional Africano (ANC) no Congreso do partido realizado en Nasrec, ao sur de Xohanesburgo, en decembro de 2017. É tamén o presidente da Comisión de Planificación Nacional, a cal é responsable da planificación estratéxica do futuro de Suráfrica, co obxectivo de reunir a nación «ao redor dun conxunto común de obxectivos e prioridades para impulsar o desenvolvemento a longo prazo».
Ramaphosa foi o principal negociador do And durante a transición á democracia en Suráfrica. Ramaphosa creou o maior e máis poderoso sindicato do país, o Sindicato Nacional de Mineiros (NUM). Desempeñou un papel crucial, xunto con Roelf Meyer, do Partido Nacional, durante as negociacións para lograr o fin pacífico do apartheid e dirixir o país cara ás súas primeiras eleccións plenamente democráticas en abril de 1994, cuxo desenlace foi a elección de Nelson Mandela como presidente do país. A partir de 1997, Ramaphosa deuse a coñecer como empresario, entre outras cousas como propietario de McDonald's South Africa, presidente do consello de administración de MTN e membro do consello de administración de Lonmin.
Foi criticado pola conduta dos seus intereses empresariais, incluíndo a súa dura postura -como director de Lonmin- cara á folga dos mineiros de Marikana na semana previa ao masacre de Marikana.
A Cruz, Guláns, Ponteareas
A Cruz é un lugar da parroquia de Guláns no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado.
Cyril Ramaphosa
O 10 de febreiro de 2020, Cyril Ramaphosa asumiu a presidencia da Unión Africana, sucedendo a Abdul Fata al-Sisi.
Biografía
Ramaphosa naceu en Soweto, Xohanesburgo, o 17 de novembro de 1952, de pais venda É o segundo do tres fillos de Erdmuth e do policía retirado Samuel Ramaphosa. Estudou na escola primaria Tshilidzi e no instituto Sekano Ntoane de Soweto. En 1971, matriculouse no instituto Mphaphuli de Sibasa (Venda), onde foi elixido xefe do Movemento Estudantil Cristián. Posteriormente, matriculouse para estudar Dereito na Universidade do Norte (Turfloop), na provincia de Limpopo, en 1972.
Durante a súa estancia na universidade, Ramaphosa implicouse na política estudantil e uniuse á Organización de Estudantes Surafricanos (SASO) e á Convención do Pobo Negro (BPC), o que lle levou a estar detido en réxime de illamento durante once meses en 1974, en virtude do artigo 6 da Lei de Terrorismo de 1967, por organizar mitins a favor de Relimo. En 1976 foi detido de novo, tras os disturbios de Soweto, e recluído durante seis meses na praza John Vorster en virtude da Lei de Terrorismo. Tras a súa liberación, converteuse en empregado dun bufete de avogados de Xohanesburgo e continuou cos seus estudos xurídicos por correspondencia na Universidade de Suráfrica (UNISA), onde obtivo o título de B. Proc. En 1981 obtivo o título de licenciado en Dereito.
Controversias
O masacre de Marikana, como se denominou nos medios de comunicación, produciuse cando a policía disolveu unha ocupación dos traballadores de Lonmin en folga nunha "koppie" (cima dun outeiro) cerca do asentamento de chabolas de Nkaneng en Marikana o 16 de agosto de 2012. Como resultado dos disparos da policía, 34 mineiros morreron e outros 78 resultaron feridos, o que provocou a ira e as protestas contra a policía e o goberno surafricano, avivada ao descubrirse que a maioría das vítimas recibiron disparos por detrás e que moitas delas foron abatidas lonxe das liñas policiais. A violencia do 16 de agosto de 2012 foi o uso máis letal da forza por parte das forzas de seguridade surafricanas contra civís desde o final da era do apartheid.
En agosto de 2017, o Sunday Independent publicou un artigo no que se afirmaba que Ramaphosa tivera varias relacións extramatrimoniais, mesmo con algunhas mulleres ás que lles dera diñeiro. Ramaphosa negou as acusacións, alegando que había unha motivación política para facer descarrilar a súa campaña presidencial.
Ramaphosa foi criticado pola conduta dos seus intereses empresariais,    aínda que nunca foi acusado de actividade ilegal en ningunha destas controversias. Entre os seus controvertidos negocios atópanse a súa empresa conxunta con Glencore e as acusacións de terse beneficiado ilegalmente dos acordos sobre o carbón con Eskom, que el negou rotundamente, durante o cal Glencore estivo no punto de mira da opinión pública polas súas tendenciosas actividades comerciais con Tony Blair en Oriente Medio; e tamén se descubriu que o seu fillo, Andile Ramaphosa, aceptou pagos por un total de R2 millóns de Bosasa, a empresa de seguridade implicada na corrupción e a captura do Estado pola Comisión Zondo.
O Calvario, Moreira, Ponteareas
O Calvario é un lugar da parroquia de Moreira, do concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado.
O Cotón, Moredo, Palas de Rei
O Cotón é un lugar da parroquia de Moredo no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa.
A Cañota, Moreira, Ponteareas
A Cañota é un lugar da parroquia de Moreira, do concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado.
O Castro, Moredo, Palas de Rei
O Castro é un lugar da parroquia de Moredo no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 8 habitantes, dos cales 5 eran homes e 3 eran mulleres.