cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mary Toft
Consecuencias
Os opoñentes de Robert Walpole citaron o caso como un símbolo da súa percepción de avaricia, corrupción e engano da época. O 7 de xaneiro de 1727 o Mist's Weekly Journal satirizou o caso, facendo varias alusións ó cambio político e comparando o asunto ós eventos de 1641 cando o Parlamento comezou a súa revolución contra o rei Carlos I. O escándalo forneceu suficiente material ós escritores de Grub Street para producir panfletos, sátiras, follas de propaganda e baladas durante varios meses. En publicacións como St. André's Miscarriage de 1727 e The anatomist dissected: or the man-midwife finely brought to bed tamén de 1727, fixeron burla da obxectividade dos parteiros, e os críticos dos asistentes de Toft cuestionaron a súa integridade, socavando a reputación da súa profesión con alusións e bromas de carácter sexual. O caso suscitou dúbidas sobre o status de Inglaterra como unha nación "iluminada". Voltaire usou este caso no seu breve ensaio Singularités de la nature para describir como os ingleses protestantes estaban aínda influenciados por unha igrexa ignorante.
Toft tamén foi obxectivo das sátiras, que se concentraron principalmente nas insinuacións sexuais, valéndose de xogos de palabras ou usando un corte escatolóxico. Porén, Much Ado about Nothing; or, A Plain Refutation of All that Has Been Written or Said Concerning the Rabbit-Woman of Godalming de 1727 está considerada unha das sátiras máis mordaces sobre Toft. Este documento faise pasar pola propia confesión de 'Merry Tuft', escrita de forma intencionada con diversas faltas de ortografía para mofarse da súa condición de iletrada e facendo unha serie de insinuacións obscenas sobre a súa promiscuidade. Tamén ridiculiza a varios dos doutores involucrados no asunto e reflicte sobre a visión xeral representada polos autores das varias sátiras sobre Toft de que ela era unha muller débil e a menos cómplice dos culpables do engano. Esta noción contrasta coa visión xeral que se tiña expresado sobre ela antes da revelación do propio engano, indicando moi posiblemente unha estratexia xeral para deixar sen poder a Toft por completo. Isto reflíctese nunha das sátiras máis notables sobre o asunto, a balada satírica anónima de Alexander Pope e William Pulteney The Discovery; or, The Squire Turn'd Ferret, publicada en 1726 e dirixida a Samuel Molyneux
L'Abergement-Clémenciat
L'Abergement-Clémenciat é unha vila francesa do departamento do Ain, na rexión de Auvernia-Ródano-Alpes.
A vila actual é froito da fusión das antigas parroquias de L'Abergement e de Clémenciat en 1857.
Xeografía
O río Chalaronne flúe cara o oeste-nordeste a través da porción sur da vila.
Toponimia
Hai 4 comunas en Ain co nome de Xura nun río. Os outros tres son Le Petit-Abergement, Le Grand-Abergement e L'Abergement-de-Varey. Ao parecer isto facíase para designar as concesións agrícolas nos séculos XI ao XV.
Historia
L'Abergement-Clémenciat albergou unha gran produción de madeira.
Poboación
No 2009, L'Abergement-Clémenciat tiña 787 habitantes (un incremento do 8% con respecto a 1999), pasando a ocupar o posto 540º a nivel francés. A evolución do número de habitantes coñécese grazas aos censos de poboación realizados en Abergement e Clémenciat en 1793 e L'Abergement-Clémenciat desde 1861. A máxima poboación acadouse no 2006 con 811 habitantes.
Casamento civil
miniatura|Un matrimonio civil no século [[XIX en Suíza. (Albert Anker, 1887).|302x302px]] Casamento civil, ou matrimonio civil, é o matrimonio que se contrae, formaliza e inscribe ante as autoridades civís (rexistro civil, administración pública, xuíces ou autoridades municipais) e non ante as autoridades relixiosas, nin seguindo o rito dunha relixión (matrimonio relixioso).
Con todo, o matrimonio civil non exclúe necesariamente o matrimonio relixioso, e, de feito, en numerosos sistemas xurídicos, en caso de contraerse un matrimonio relixioso, o matrimonio civil ten lugar de forma simultánea a este.
Matrimonio civil en España
En España o matrimonio civil estivo prohibido desde 1564 a 1931, sendo o matrimonio relixioso o único considerado lexítimo, coa excepción do período comprendido entre 1870 e 1875, no que tivo lugar a Primeira República (1873). Durante a Segunda República, de 1931 a 1939, co establecemento da aconfesionalidade do Estado, adoptouse un sistema de matrimonio civil obrigatorio. miniatura|310x310px|Unha parella esperando para casar polo civil na cidade de [[Alghero na illa de Sardeña, Italia.]] En 1939, co franquismo, consideráronse nulos os matrimonios civís que tiveran lugar durante o período republicano, e o matrimonio civil soamente pasou a admitirse no caso de que os dous contraentes fosen dunha relixión distinta da católica ou fixesen apostasía.
Coa constitución de 1978, que estableceu de novo a aconfesionalidade do Estado, deixou de ser necesario certificar o abandono da Igrexa para poder contraer matrimonio civil.
En 2009 os matrimonios civís superaron, por primeira vez na historia de España, aos relixiosos: 94.993 vodas civís fronte a 80.174 vodas polo rito católico. Un fenómeno parello á secularización da sociedade e que se sitúa no contexto dos cambios sociais da familia.
Canalización (xenética)
miniatura|dereita|313px|[[Normas de reacción para dous xenotipos. O xenotipo B mostra unha distribución fortemente bimodal que indica a diferenciación en distintos fenotipos. Cada fenotipo que resulta do xenotipo B é tamponado con respecto da variación ambiental, é dicir, é canalizado.]] En xenética, a canalización é unha medida da capacidade dunha poboación de producir o mesmo fenotipo independetemente da variabilidade do ambiente no que vive ou do xenotipo. Noutras palabras, implica robustez do fenotipo. O termo canalización foi acuñado por C. H. Waddington, que utilizou a palabra para designar o feito de que as "reaccións do desenvolvemento, como teñen lugar en organismos sometidos a seleccion natural...están axustadas para que orixinen un resultado final definido independentemente de variacións menores nas condicións durante o curso da reacción". Waddington utilizou esta palabra en vez de "robustez" para ter en conta que os sistemas biolóxicos non son robustos no mesmo sentido en que se di que o son os sistemas de enxeñaría.
Asimilación xenética
Waddington usou o concepto de canalización para explicar os seus experimentos sobre asimilación xenética. Neses experimentos, expuxo pupas de Drosophila a un shock de calor. Este trastorno ambiental causou que algunhas das moscas desenvolveran o fenotipo crossveinless (sen vea transversa nas ás). Despois seleccionou as moscas crossveinless. Finalmente, o fenotipo crossveinless apareceu mesmo sen un previo shock de calor. Por medio deste proceso de asimilación xenética, un fenotipo inducido ambientalmente acabou sendo herdado. Waddington explicou isto como a formación dun novo canal na paisaxe epixenética.
Porén, é posible explicar esta observación da asimilación xenética usando só xenética cuantitativa e un modelo de limiar, sen que teña ningunha referencia co concepto de canalización. Porén, os modelos teóricos que incorporan un complexo mapa xenotipo-fenotipo atoparon probas de evolución da robustez fenotípica que contribuían á asimilación xenética, mesmo cando a selección é só para a estabilidade do desenvolvemento e non para un fenotipo particular, e así non se aplican os modelos de xenética cuantitativa. Estes estudos suxiren que a canalización heurística aínda pode ser útil, alén do concepto máis simple de robustez.
Hipótese da congruencia
Nin a canalización nin a robustez son cantidades simples para cuantificar: sempre cómpre especificar que trazo é canalizado/robusto para determinada perturbación. Por exemplo, as perturbacións poden proceder tanto do ambiente coma de mutacións. Suxeriuse que diferentes perturbacións teñen efectos congruentes sobre o desenvolvemento que ten lugar nunha paisaxe epixenética. Porén, isto podería depender do mecanismo molecular responsable da robustez, e ser difeente en distintos casos.
Capacitancia evolutiva
A metáfora da canalización suxire que os fenotipos son moi robustos ante pequenas perturbacións, para as cales o desenvolvemento non sae do canal, e rapidamente recúa, con pouco efecto sobre o resultado final do desenvolvemento. Pero as perturbacións cuxa magnitude excede un certo limiar sairán do canal, movendo o proceso de desenvolvemento a un territorio non cartografado. Un patrón de forte robustez ata un límite e pouca robustez máis alá do límite, podería incrementar a evulocionabilidade nun ambiente flutuante. A canalización xenética podería permitir a capacitancia evolutiva, na cal a diversidade xenética fóra do canal se acumula co tempo nunha poboación, protexida da selección natural porque non afecta normalmente aos fenotipos. Esta diversidade oculta podería despois ser desencadeada por cambios extremos no ambiente ou por interruptores moleculares, liberando variacións xenéticas previamente crípticas que poden despois contribuír a unha rápida explolsión da evolución.
Exemplo molecular
Recentemente, e partindo dos experimentos levados a cabo por Waddington en 1953, Rutherford e Lindquist achegaron un exemplo molecular. A Hsp90 é unha proteína chaperona que monitoriza o correcto pregamento dalgúns polipéptidos para formar proteínas. Rutherford e Lindquist someteron a shock térmico a embrións de Drosophila, atraendo así a unha enorme cantidade de Hsp90 citoplasmática para responder ao estrés. A diminución na actividade normal de monitorización da Hsp90 produciu moitos cambios morfolóxicos nas moscas adultas. As mutacións homocigóticas do xene Hsp83, que codifica a proteína Hsp90, son letais en Drosophila, mais as mutacións heterocigóticas aumentan a proporción de anormalidades no desenvolvemento, dando lugar a ollos, extremidades e ás deformes.
O sorprendente do experimento foi que todas estas malformacións desapareceron na seguinte poboación, en ausencia do estrés. Perante este resultado, Rutherford e Lindquist postularon a seguinte hipótese: a Hsp90 está actuando de tampón para as mutacións; as moscas acumularon moitas mutacións, pero o seu efecto queda suprimido pola Hsp90. Para probaren esta hipótese, cruzaron moscas que mostraban cambios morfolóxicos, emulando a acción de selección natural cando hai grandes cambios ambientais. As moscas resultantes mostraban cambios morfolóxicos mesmo en ausencia de shock térmico: a cantidade de mutacións acumuladas nestas moscas superara a capacidade de tampón da Hsp90, polo que estas moscas cambiaran o seu val epixenético.
Este tipo de mecanismos poderían ser responsables das pegadas de radiacións adaptativas que encontramos no rexistro fósil.
Garza real
miniatura|Son da garza real.
A garza real (Ardea cinerea) é unha ave da familia das garzas (Ardeidae), nativa das áreas de clima morno de Europa e Asia e de partes de África.
Descrición
Teñen un talle case tan grande coma a cegoña branca. Miden entre 90 e 100 cm. de alto, cunha envergadura de ás de entre 175 e 195 cm e pesan entre 1 e 2 kg. A parte superior da cabeza e a fronte son brancas, o pescozo branco agrisado e o lombo gris cinza con bandas brancas. Teñen unha "cella" negra ancha e tres plumas longas e negras na cabeza que forman unha crista fina. Na parte anterior da gorxa amosan unha lista de manchas negras. A parte inferior do corpo e máis abrancazada. Os exemplares novos son de cor marrón agrisada polo lombo, co pescozo gris e o ventre branco con raias negras.
Non teñen as plumas longas pendurando da cabeza características dos adultos. Mudan a plumaxe adulta cando teñen dous anos. O seu bico é longo e afiado, de cor amarela rosada, que é máis brillante nos exemplares reprodutores. Os tres dedos anteriores das patas son longos e moi separados para evitar que afonden con facilidade nos fondos brandos. Teñen unhas plumas características no peito que producen unha especie de po que protexe da humidade. Fregan de cando en cando a cabeza contra o peito para despois espallar o po con esta polo corpo.
O seu aspecto é semellante ó da garza do Canadá, que ocupa o mesmo nicho ecolóxico en Norteamérica.
Voan batendo as alas a modo e co pescozo encollido en xeito de "S". Mentres voan deixan ouvir un berro alto e áspero a intervalos regulares.
Diferéncianse catro subespecies:
Nord
O termo francés nord ("norte" en galego) pode referirse a:
Garza real
Distribución e hábitat
Ademais de nas partes de clima temperado de Eurasia viven en todo o sur do continente africano, agás a costa meridional de Namibia. Son aves sedentarias, por ben que as poboacións que viven en zonas con invernos moi fríos se desprazen ó sur no verán. As migracións non adoitan superar os 500 km de distancia. A conxelación de lagos e estanques en invernos máis fríos do habitual provoca taxas de morte moi altas entre os exemplares que non emigran.
Frecuentan tódalas áreas húmidas e pouco fondas. O seu hábitat preferido son estanques ou outras áreas acuáticas pouco fondas que estean rodeadas de vexetación mesta. Nos últimos anos achegáronse cada vez máis as cidades, e empezan a verse mesmo no interior destas.
Caza e alimentación
Cazan camiñando coa cabeza baixa polas augas pouco profundas. Estrican o pescozo coma un lóstrego para cazaren peixes, ras, moluscos, cobras e insectos acuáticos. Comen tamén ratas de auga. Nos prados cazan á espreita, agardando moi quietas ata que aparece as presas, que poden incluír ratos de campo e mesmo ovos e polos. Cando pescan poden pousarse na auga, nadar de 1 a 3 segundos e botar de novo a voar, pero o xeito típico é o de pousarse a algúns metros da beira da auga e ir camiñando cara ela pouco a pouco.
Reprodución
O niño é unha plataforma plana e non moi estable feita de cotelos e situada no cume dunha árbore, (aínda que tamén fan os niños nos canavais) e á beira da auga. Crían case sempre en colonias. A época reprodutora vai de febreiro a xullo. Poñen catro ou cinco ovos verdes brillantes. Os dous proxenitores róldanse para chocalos durante 25 ou 28 días. Os polos tardan uns 50 días en poderen voar, e afástanse do territorio dos pais cando teñen 8 ou 9 semanas.
A mortalidade dos polos: cálculase que nos primeiros 6 meses de vida morren un 70% das novas garzas. A esperanza de vida en liberdade é duns 24 anos.
Relacións sociais
As colonias das garzas reais son ruidosas e de moita actividade. As disputas entre elas, por exemplo para conseguir materiais para o niño, son habituais. Actúan xuntas para defende-los niños dos córvidos que tentan roubar os ovos desprotexidos.
Rielo
Co topónimo Rielo podémonos referir a:
Forgiven, Not Forgotten
Listas de vendas
Álbum
Sinxelos
Beinn Hòb
miniatura|dereita|300px|Vista norte do Beinn Hòb Á dereita, o [[lago Hòb]] O Beinn Hòb (en inglés Ben Hope) é un monte no norte de Escocia, o munro máis setentrional.
Localización
O cumio do Beinn Hòb sitúase nas coordinadas 58.41355° N e 4.60874° W, o que o converte no munro máis setentrional, é dicir, o monte por riba de 3.000 pés máis ao norte. Atópase ao leste do val de An Srath Mòr e do lago Hòb, en terras que en tempos pertenceron ao condado de Sutherland e agora fano á área municipal da Terra Alta. Dista menos de 30 km da costa norte escocesa.
Características
O Beinn Hòb ten unha altitude máxima de 927 m (3.041 pés), cunha preeminencia de 772 m, o que lle confire un aspecto espectacular. O cumio ten unha forma triangular, con esgrevios cantís na súa faciana oeste, mentres que as abas orientais son algo máis suaves.
A principal das rotas de ascensión comeza no fondo do val de An Srath Mòr, ata onde se chega por estrada, e accede ao cumio polo sueste, se ben é posíbel chegar a el tamén por unha rota no oeste que bordea a montaña ata chegar ao cumio polo nordeste. Debido á súa preeminencia, nun día claro pódense ver cumios a máis de 200 kms de distancia.
Benedicto Blanco
Benedicto Blanco Dobarro, nado en Avión e executado polos nazis en Nantes o 13 de febreiro de 1943, foi un maquis galego.
Traxectoria
Era membro e un dos máximos responsables da Organisation Spéciale (OS) dos Francs-Tireurs et Partisans (FTP), creados polo Partido Comunista Francés. Calcúlase que ó inicio da segunda guerra mundial tiña uns 18 anos, polo que posiblemente non deixara descendencia, non existindo referencias familiares que permitan saber máis sobre a súa vida.
Foi detido e xulgado pola Gestapo nun proceso sumarísimo, "o proceso dos 42", celebrado o 16 de setembro de 1942, simulacro de xuízo que a ocupación alemá artellou para escarmentar as continuas sabotaxes dos resistentes. Foi encarcerado, torturado e fusilado o 13 de febreiro de 1943, xunto con outros 37 maquis, entre eles o seu paisano Alfredo Gómez Ollero, de Paderne de Allariz.
Le Colectif du Procés des 42, unha organización dedicada á recuperación da memoria histórica dos 37 executados polos nazis, descubriu o 13 de febreiro de 2006 en Nantes un monumento na súa honra.
Guerra de independencia de Texas
A Guerra de independencia de Texas, tamén coñecida como Revolución Texana, foi o conflito que enfrontou o goberno de México e os colonos texanos entre o 2 de outubro de 1835 e o 21 de abril de 1836.
Despois dalgunhas vitorias mexicanas, a guerra acabou de xeito inesperado na batalla de San Jacinto, a uns 300 quilómetros de San Antonio. Neste conflito, o xeneral Samuel Houston liderou os rebeldes texanos e voluntarios estadounidenses na vitoria sobre unha parte das tropas mexicanas, baixo o comandamente directo de Santa Ana, que ademais foi capturado. Despois do remate da guerra, formalizaríase a independencia da República de Texas. Posteriormente, en 1845, os Estados Unidos anexionaríanse este territorio, e as disputas entre os dous países conducirían en última instancia á intervención norteamericana en México, entre 1846 e 1848.
Academia (institución)
Estaba situada nos arredores de Atenas, ó nordeste, nuns terreos adquiridos por Platón ó redor do 384 a. C. No devandito lugar atopábase un oliveiral, un parque e un ximnasio. A instrución alí impartida incluía matemáticas, dialéctica e ciencias naturais. A Academia platónica existiu até o ano 529 cando o emperador bizantino Xustiniano I ordenou a súa clausura xunto coas outras escolas gregas, por ser consideradas pagás. Actualmente, os restos das instalacións da Academia forman un conxunto arqueolóxico situado no barrio de Kolonos, a media hora do centro de Atenas.
A palabra academia designaba na súa orixe un corpo de profesores, unha escola onde se profesaba un ramo de ensino, especialmente do que se chama facultade maior. Por iso ó fundar as universidades, reunindo todas ou gran parte das facultades, denomináronse academias, nome que aínda se conserva en latín. En tempo de Augusto César, líanse composicións poéticas polos propios autores en asembleas ou xuntas privadas onde só eran admitidos homes doctos capaces de censuralas. O mesmo Augusto adoitaba recitar as súas composicións en tales xuntas e escoitaba cortés e pacientemente non só ós que nelas recitaban poesías senón tamén oracións e diálogos. Estes e outros testemuños que nos conserva a historia acreditan a reunión dos homes entendidos con obxecto de cultivar as letras e as ciencias en tempo dos romanos. Carlomagno, a solicitude do seu mestre Alcuíno, promoveu unha reunión de amigos do mesmo monarca os cales cultivaban a gramática, a historia, a retórica, e as matemáticas. No século seguinte fundou Alfredo en Oxford outra sociedade ou academia que como a dos árabes en Granada e Córdoba, era máis ben unha escola, que serviu de base para a universidade erixida no mesmo punto. Pero estas sociedades non poden considerarse como academias no sentido común da palabra, segundo as noticias que chegaron até nós.
No Renacemento fundouse a academia platónica florentina (1440, Cosme I de Médici, Marsilio Ficino, Pico della Mirandola etc.). A partir dela difundiuse a idea de academia como institución cultural onde, fóra do ámbito da universidade medieval, que quedara anquilosada na escolástica, posibilitábase o contacto e intercambio de ideas entre a multiplicidade de disciplinas intelectuais que englobaba o novo concepto de humanista (filólogos, poetas, artistas, científicos, condicións que moitas veces coincidían na mesma persoa). Foron esenciais para o inicio da modernidade que levou á revolución científica do século XVII: a Academia Linceana en Roma (Federico Cesi, 1601-1630), a Accademia do Cimento en Florencia (Evangelista Torricelli, Giovanni Borelli, 1657-1667 -cimento significa "experimento", e o seu lema era Probando e reprobando), a Royal Society inglesa (1660), a Academia das Ciencias francesa en París (1666) (estas dúas últimas representaban dous modelos de organización alternativos: mentres que a inglesa era un club privado cuxos membros pagaban cotas, a francesa era unha institución pública a soldo do Estado); e a Academia da Arcadia (1690) en Roma. A actividade de Leibniz promoveu a creación de academias científicas en Berlín, San Petersburgo, Dresde e Viena.
Na España do Século de Ouro floreceron numerosas academias literarias, e outras científicas, como a Academia de Matemáticas de Madrid ou Academia Real Matemática (1582) e a Real Academia de Medicamento y Cirugía de Sevilla (1693) e artísticas, como a Academia de San Lucas (1603-1626). Até tal punto a fundación de academias chegou a difundirse, que Miguel de Cervantes búrlase diso cos ficticios académicos de Argamasilla que aparecen en O Quixote.
A partir da Idade Contemporánea, o termo academia, úsase, en termos xenéricos, como sinónimo de mundo intelectual, sobre todo para referirse ó universitario (que volveu a ocupar un lugar central na ciencia e a cultura). En termos específicos, designa ás sociedades científicas, literarias ou artísticas establecidas con patrocinio privado ou público. O seu rol como institución é o fomento dunha actividade cultural (literatura, lingua,música, danza) ou científica (promoción dunha ciencia ou algunha especialidade determinada). Nalgúns países, dáse o nome de academia a institucións educativas de moi distinto nivel (desde o ensino secundario até diversos ensinos técnicos, incluíndo as academias militares). O termo académico aplicado a persoas, en cambio, adoita reservarse para os membros de institucións de elite (en Francia, a Academia Francesa, en España, as Reais Academias, en Inglaterra a Royal Academy e a British Academy, na antiga URSS a Academia das Ciencias da Unión Soviética etc.).
Academias en España
Ademais destas academias establecidas en Madrid, merecen citarse a Academia de ciencias e artes de Sevilla, establecida polos anos 1750; a de Valladolid, fundada en 1752 e a de Barcelona que data da mesma época; as de Belas Artes de San Carlos de Valencia, a de San Luís de Zaragoza etc.
Houbo así mesmo en España academias de mestres de primeiras letras. A máis antiga ou polo menos da que se conservan datos e a que parece sosterse por máis anos, aínda que con diversos títulos e destino é a de Madrid, fundada en 1742 e confirmada polo rei Filipe V no ano seguinte.
No ano de 1786 formouse en Madrid unha academia particular de profesores de primeiras letras e afeccionados a esta arte coas licenzas necesarias e foi autorizada por S. M. co título de Real Academia de primeira educación sendo ministro o conde de Floridablanca. Coa caída do ministro quedou suprimida a Academia e continuou o Colexio académico exercendo as súas atribucións, case as mesmas que as da antiga Congregación de San Casiano.
En 1804 empezaron a menoscabarse as prerogativas e atribucións que non soubera conservar o Colexio académico e desde entón empezou a decaer ata que, pasando por varias alternativas, quedou convertido en 1840 en Academia de mestres de primeira educación.
Premios da Academia
A denominación Premios da Academia dáse a varios certames, entre os que destacan pola súa importancia, entre outros:
Ampelmännchen
miniatura|dereita|Siluetas. Ampelmännchen, que en alemán se emprega para dicir homiño do semáforo, é unha silueta que representa un home con chapeu típico da zona nos semáforos dos pasos de peóns da extinta República Democrática Alemá. O Ampelmännchen vermello estende os seus brazos en cruz para sinalizar a prohibición de cruzar, mentres que o verde está a dar un paso cara a adiante, indicando que o paso está permitido. Tras a reunificación alemá, converteuse nunha popular icona presente en multitude de souvenirs turísticos.
Francisco Prieto Losada
Francisco Prieto Losada, nado en Manzaneda en 1853, foi un fotógrafo galego.
Traxectoria
Emigrou a América, onde aprendeu o oficio de fotógrafo. Retornou convertido ao protestantismo, e instalouse en Madrid compaxinando o traballo de fotógrafo coa divulgación da súa fe. Na capital coñeceu á súa muller Soledad García.
Tamén foi masón.
Celme, Castromaior, Abadín
Celme é un lugar da parroquia de Castromaior, no concello lugués de Abadín, na comarca da Terra Chá. Tiña 24 habitantes en 2015 (11 homes e 13 mulleres) segundo datos do IGE. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010 cando tiña 26 habitantes (13 homes e 13 mulleres).
William Burley Lockwood
right|thumb|Cuberta da súa Indo-European Philology Historical and Comparative, 1969. William Burley Lockwood, nado o 13 de abril de 1917 e finado o 30 de abril de 2012, foi un profesor de filoloxía xermánica e indoeuropea e lingüista británico.
Traxectoria
Tras saír da escola traballou nun hotel, nos ferrocarrís e nun emprego informal en Frankfurt cando estalou a Crise dos Sudetes en 1938. Ao ano seguinte trasladouse a Inglaterra e estudou nas Universidades de Manchester e Bristol, obtendo unha particular distinción en alemán. Traballou brevemente na Universidade de Durham (1945) e logo ensinou na de Birmingham ata que en 1961 foi invitado a presidir a cátedra de Filoloxía Comparada na Humboldt-Universität de Berlín Oriental; pero nese ano levantouse o famoso Muro de Berlín e tras catro anos de crecente desilusión política volveu a Occidente. Un ano máis tarde foi invitado a ocupar un posto especialmente establecido para el na Universidade de Reading, que se volveu cátedra en 1968, e permaneceu nela ata a súa xubilación en 1982. De extensos e profundos coñecementos, foron proverbiais tanto o seu fobia á tecnoloxía e ás tarefas administrativas como o seu contaxioso entusiasmo por resolver calquera problema erudito, lingüístico ou etimolóxico.
Gimax
Carlo Franchi, nado en Milán o 1 de xaneiro de 1938 e finado o 13 de xaneiro de 2021, foi un expiloto de carreiras italiano, máis coñecido co alcume deportivo de "Gimax". Nunca participou baixo o seu nome real, e tamén o seu fillo correu co nome de "Gimax".
Participou nun Gran Premio de Fórmula Un con Surtees, o Gran Premio de Italia de 1978, pero non conseguiu cualificar. Tamén participou nunha carreira de Fórmula Un fora do campionato.
Traxectoria
A serie foi dividida en dúas categorías, unha para os coches de 2 litros e outra para os coches de maior capacidade: "Gimax" gañou o campionato de pilotos de 2 litros nun Osella, mentres que o piloto Porsche Reinhold Joest gañou o Campionato de Pilotos para os coches de maior capacidade.
ORCID
alt=Icona do identificador ORCID|miniatura|Icona do identificador ORCID ORCID (Open Researcher Contributor Identification, en galego "Identificador Aberto de Investigador e Colaborador") é un código alfanúmerico non propietario que identifica as autoras e autores do eido científico ou académico. Aborda os problemas asociados á localización da autoría nas publicacións científicas ou nas publicacións da área das Humanidades. Á hora de recuperar as contribucións dunha persoa nestes ámbitos hai moitas prácticas que dificultan este labor: o uso de nomes persoais que non son únicos; as diferentes prácticas culturais no que á orde dos nomes se refire; a inconsistencia entre o uso das abreviaturas de nomes e o emprego de distintos alfabetos. ORCID proporciona unha identidade persistente para as persoas, de xeito semellante en que o fan os DOIs (identificadores de obxectos dixitais). A organización que xestiona ORCID ofrece un rexistro aberto e independente que busca converterse no estándar de facto para a identificación das contribucións na investigación e nas publicacións científicas. O 16 de outubro de 2012, ORCID lanzou o seu servizo de rexistro e comezou a emitir identificadores de usuario e usuaria.
Gimax
Resultados completos na Fórmula Un
(Chave) As carreiras en letra grosa indican pole position; as carreiras en cursiva indican volta rápida.
ORCID
Desenvolvemento e lanzamento
ORCID organizouse nun principio como a Open Researcher Contributor Identification Initiative (en galego Iniciativa Aberta de Identificación de Colaborador Investigador). Naceu a finais do 2009, cun proxecto sen ánimo de lucro e impulsado por Thomson Reuters e Nature Publishing Group. ORCID usa GitHub como o seu repositorio para desenvolvemento de código e o seu primeiro prototipo estivo baseado no ResearcherID de Thomson Reuters. Os principios de ORCID establecen que os identificadores deben ser claros e persistentes e teñen que reflectir fielmente a atribución de autoría, ao tempo que lle permita ás persoas autoras crear e manter os seus perfís académicos e de investigación de forma libre e gratuíta (ORCID principles). En canto á atribución de autoría, trátase dun sistema híbrido, xa que non son só as persoas autoras quen poden confirmar unha autoría senón que tamén as institucións ás que están afiliados e incluso outras entidades da contorna social como Linkedln.
A diferenza dos DOIs, o seu control non recae nunha axencia. ORCID non está limitada a ningunha área xeográfica de coñecemento: é unha iniciativa independente, transparente e fundamentada no código aberto. Trátase dun sistema global e independente, no que participan moitos stakeholders con diferentes intereses, e que en ningún caso pode estar vinculados a unha editorial.
O rexistro lévao unha organización sen ánimo de lucro, ORCID, Inc., nacida en agosto de 2010 en Delaware, Estados Unidos de América, cun Consello de administración internacional. O seu director executivo, Laure Haak, foi nomeado en abril 2012. Desde 2016, o consello é presidido por Veronique Kiermer de PLOS (anteriormente presidira Ed Pentz de Crossref).
ORCID é de libre uso e permite total interoperabilidade con outros sistemas identificación. ORCID lanzou o seu servizo de rexistro e comezou a asignar identificadores o 16 de outubro de 2012. Formalmente, os identificadores de ORCID son especificados como URIs, por exemplo: o ORCID para John Wilbanks é https://orcid.org/0000-0002-4510-0385 (as dúas formas: https:// e http:// son aceptadas, pero https:// estableceuse como a canónica en novembro de 2017). Con todo, algunhas editoras utilizan a forma curta, e.g. "ORCID: 0000-0002-4510-0385" (como unha URN).
ORCID é un subgrupo do Identificador internacional estándar de nome (ISNI), baixo os auspicios da Organización Internacional para a Estandarización (como ISO 27729:2012) e as dúas organizacións cooperan. ISNI só identifica a autoría relativa a libros, programas televisivos, e diarios, ten reservado un bloque de identificador para uso de ORCID, que vai do 0000-0001-5000-0007 ao 0000-0003-5000-0001. É por tanto posíbel que unha persoa teña á vez, e de forma lexítima, un ISNI e un ORCID – ou o que é o mesmo, dous ISNIs.
William Dickson
William Dickson pode facer referencia a:
ORCID
Desenvolvemento e lanzamento
thumb|ORCID de María Martinón-Torres en Wikidata ORCID e ISNI usan identificadores de 16-caracteres, utilizando os díxitos 0–9, separándoos con guións en grupos de catro. O derradeiro carácter,que pode ser tamén a letra "X" representando o valor "10" (por exemplo, o ORCID de María Martinón Torres é https://orcid.org/0000-0002-2750-4554 e o de Stephen Hawking é https://orcid.org/0000-0002-9079-593X). Deste xeito é un díxito de control MOD 11-2 consonte ao estándar IEC/diso 7064:2003.
Existe unha conta de ORCID para unha persoa ficticia, Josiah Carberry, como https://orcid.org/0000-0002-1825-0097, para ser usada en probas e como exemplo na documentación e material formativo.
Usos
A finalidade de ORCID é auxiliar "a transición de ciencia a e-Ciencia, na que as publicacións científicas poden ser tratadas a través da minería de datos para albiscar as ligazóns e as ideas escondidas no constante volume crecente da literatura científica". Outro uso suxerido é o de proporcionar a cada persoa investigadora "un currículum vitae dixital constantemente actualizado, dando unha imaxe das súas contribucións á ciencia que vai mais aló da simple lista de publicacións". A idea é que outras organizacións usen a base de datos en aberto de ORCID para construír os seus servizos propios.
Segundo indicou a revista Nature nun editorial, ORCID, ademais de etiquetar as contribucións que fai cada científico/a, "tamén podería serlle asignado a conxuntos de datos que as persoas axudaran a xerar ou ós comentarios nas entradas de blogs dos seus e as súas colegas, ós borradores de artigos inéditos, ás edicións de entradas de Wikipedia e moito mais".
En abril 2014 ORCID comunicou os seus plans de traballo co Consorcio de estándares avanzados en información de xestión investigadora para gravar e recoñecer contribucións nas revisións por pares.
Nunha carta aberta do 1 de xaneiro de 2016 oito editoras, incluídas a Royal Society, American Geophysical Union, Hindawi, the Institute of Electrical and Electronics Engineers, PLOS e Science comprometéronse a requirirlle un ORCID a todas as persoas que editen nas súas revistas.
Membros, patrocinadores e usuarios rexistrados
En marzo de 2018 ORCID contaba con 851 organizacións participantes e arredor de catro millóns e medio de rexistros.
Postas en funcionamento a nivel nacional
En varios países, os consorcios, incluídas as axencias gobernamentais como socias, están buscando unha posta en marcha de ORCID a nivel nacional. Por exemplo, en Italia, setenta universidades e catro centros investigadores están colaborando baixo os auspicios da Conferencia de Reitores Universitarios italianos (CRUI) e a Axencia Nacional para a Avaliación dos Institutos Universitarios e Investigadores (ANVUR), nun proxecto aplicado por Cineca, que é unha asociación sen ánimo de lucro que representa as universidades, institucións investigadoras e o Ministerio de Educación. En Australia, o National Health and Medical Research Council (NHMRC) e o Australian Research Council (ARC) "animan a todo o persoal investigador que solicita financiamento a ter un identificador ORCID".
Integracións
Alén de membros e patrocinadores, revistas, editores e outros servizos incluíron ORCID nos seus workflows ou ou nas súas bases de datos. Por exemplo: Journal of Neuroscience, Springer Publishing, a Hindawi Publishing Corporation, Europe PMC, o Japanese National Institute of Informatics's Researcher Name Resolver, Wikipedia e Wikidata.
Algúns dos servizos en liña crearon ferramentas para exportar ou importar datos a ORCID. Entre eles: Scopus, Figshare, ResearcherID, Researchfish, a British Library (no seu catálogo de teses EThOS), ProQuest (para o seu servizo ProQuest de presentacións e teses) e Loop de Frontiers.
En outubro de 2015, DataCite, Crossref e ORCID anunciaron que as súas organizacións actualizarían rexistros de ORCID, "cando se atopar un identificador ORCID identifier nun novo rexistro de DOI"
Outras ferramentas de terceiros permiten a migración de contido dende outros servizos a ORCID, como por exemplo Mendeley2ORCID, de Mendeley.
Algúns datos de ORCID tamén poden ser recuperados como XML/de RDF, RDF Turtle, XML ou JSON.
Moimentos, A Laxe, Paradela
Moimentos é un lugar da parroquia da Laxe, no concello lugués de Paradela, na comarca de Sarria. Segundo o IGE, en 2013 tiña catorce habitantes (nove homes e cinco mulleres).
Toponimia
Segundo Nicandro Ares Moimentos refírese a monumentos funerarios.
Camiño de Santiago
Moimentos é unha localidade da etapa Sarria-Portomarín do Camiño Francés a Santiago de Compostela.
Thomas Carlyle
Thomas Carlyle, nado en Ecclefechan o 4 de decembro de 1795 e finado en Londres o 5 de febreiro de 1881, foi un escritor satírico escocés, ademais de ensaísta, historiador e profesor durante o período que se coñece como época vitoriana. Escribía artigos para a Enciclopedia de Edimburgo, e era un polémico comentarista.
Traxectoria
Vindo dunha familia calvinista estrita, Carlyle ía para predicador, mais na súa estadía na Universidade de Edimburgo, perdeu a súa fe no cristianismo. Os valores calvinistas, non obstante, permaneceron canda el ao longo de toda a vida. Esta combinación dun temperamento relixioso coa perda de fe no cristianismo tradicional dotaba o traballo de Carlyle dun especial atractivo para os seguidores victorianos, quen estaban a afrontar daquela unhas mudanzas no ámbito científico e político que ameazaban a orde social tradicional.
O Lago, Fontarón, Becerreá
O Lago é un lugar da parroquia de Fontarón no concello lugués de Becerreá na comarca dos Ancares. Segundo o IGE, en 2018 tiña 5 habitantes (tres homes e dúas mulleres).
East Harlem
miniatura|dereita|O Spanish Harlem. O Spanish Harlem é unha veciñanza ao leste do Harlem, na Cidade de Nova York, no nordés de Manhattan. Nesta área vive a meirande parte da comunidade hispana de Nova York, antigamente coñecido como o Harlem Italiano; aínda posúe unha pequena poboación de italo-estadounidenses, tamén latinos. De calquera maneira, dende os anos 50 predominan os descendentes de portorriqueños, ás veces chamados Nuyoricans.
La Verdad (Cedeira)
La Verdad foi un periódico editado en Cedeira entre 1883 e 1884.
Logos
250px|miniatura Logos (en grego λóγος -lôgos- ) significa: a palabra en canto meditada, reflexionada ou razoada, é dicir: "razoamento", "argumentación", "fala" ou "discurso". Tamén pode ser entendido como: "intelixencia", "pensamento", "senso", a palabra grega λóγος -lôgos- foi e adoita ser traducida en linguas romances como Verbo (do latín : Verbum).
É un dos tres modos de persuasión na retórica (xunto co ethos e o pathos), segundo a filosofía de Aristóteles.
Significado filosófico
Heráclito utiliza esta palabra na súa teoría do ser, dicindo: "Non a min, senón escoitando ao logos, é sabio dicir xunto a el que todo é un." Tomando logos como a grande unidade da realidade, seica O real, Heráclito pide que a escoitemos, é dicir, que esperemos que ela se manifeste soa en lugar de oprimir.
Significado psicolóxico
En logoterapia, a terceira escola vienesa de psicoloxía -despois do psicanálise de Sigmund Freud e da Psicoloxía Individual de Adler- desenvolvida por Frankl, a procura do logos  (neste caso: "sentido da existencia") é o centro do traballo existencial e terapéutico para atopar o senso e o significado que orientan a praxe do ser humano.
Significado teolóxico
No prólogo do Evanxeo de Xoán, menciónase ao Λóγος, identificándoo como á persoa espiritual con Deus no principio da creación. Xoán 1:1 di:
Moitas interpretacións xurdiron en torno ao significado do Logos neste versículo. Algúns relacionárono co Logos da filosofía grega e a xudeohelenística de Filón de Alexandría quen precisamente utiliza -antes do século I- a palabra grega Λógos para significar a sabedoría e, especialmente, a razón inherente a Deus, logo do século I e a partir do Evanxeo segundo Xoán Λóγος (traducido ao latín como Verbum) obtén unha significación cristiá. Os gnósticos inclináronse máis polo primeiro compoñente. Os cristiáns apoloxistas do século II, vían nel ao Fillo de Deus, pero algúns como Tertuliano, diferenciaban entre o Logos como atributo interno en Deus, e outro o Logos que procreou Deus, que se tornaría nunha persoa. Outros teólogos entendíano ontoloxicamente como "a razón de Deus" e inseparable del. Os que se opuñan a esta visión alegaban que ao Logos predícaselle sen artigo definido en grego, e isto indicaría para algunhas opinións que este Logos era un "segundo Deus"(δευτερος θεος) (véxase Oríxenes de Alexandría ), pero non o Deus Todopoderoso, O Deus (ou θεος), que leva artigo definido.
O Logos é interpretado como aquilo que existía desde o principio (αρχη/arkhé) con Deus (con maiúscula, porque é o nome propio). A palabra admite máis de trinta acepcións, no entanto e segundo santo Agostiño antes da existencia da creación non existía o tempo, o que converte á Razón na enerxía do Universo.
La Verdad (Cedeira)
Historia e características
Publicábase en novembro de 1883. Aínda saía en xaneiro de 1884.
Alto do Fiouco
O Alto do Fiouco é un colado situado a 698 m de altitude na xuntura do Cordal de Neda coa serra de Lourenzá. Separa a bacía do río Masma (vertente cantábrica) da do río Miño (vertente atlántica) e comunica as parroquias de Argomoso (Mondoñedo) e Cadavedo (A Pastoriza). Recibe o seu nome polo Cristo do Fiouco, un cruceiro teitado á beira da estrada que o atravesa.
A autovía A-8 pasa lonxitudinalmente polo Fiouco no punto quilométrico 547, no tramo entre Lindín (Mondoñedo) e A Carreira (Abadín).
No alto do Fiouco produciuse un accidente multitudinario o 26 de xullo de 2014, no que perdeu a vida unha persoa e se viron implicadas varias decenas de coches a causa da néboa. Ten sona precisamente debido a estar o paso da autovía pechado con frecuencia, pois segundo un estudo preto do 10% do tempo ten unha visibilidade menor de 50 m. O motivo principal da néboa na zona é o arrefriamento do aire húmido procedente da costa, denominado efecto Föhn.
A néboa era un fenómeno longamente coñecido no lugar antes da construción da autovía. A raíz do accidente, o Ministerio de Fomento habilitou diversas medidas provisionais e está a desenvolver un proceso para tentar evitar a néboa e os numerosos peches do servizo da autovía.
Valado
Un valado, valo ou cerca é unha construción vertical de non moita altura que cerra ou delimita un espazo.
Rúa de San Andrés (A Coruña)
A rúa de Santo André ou de San Andrés é unha rúa da Coruña situada no barrio da Pescaría.
Está situada entre a rúa Estreita de San Andrés e a praza de Pontevedra e foi unha das principais vías de comunicación entre a Cidade Vella e as zonas novas de expansión da cidade.
Historia
miniatura|esquerda|A rúa de San Andrés na década de 1930. A rúa de San Andrés recibe o seu nome do antigo Hospital de San Andrés, propiedade do gremio de mareantes. O hospital, situado onde se atopa a igrexa de Santo André, tiña unha igrexa anexa, e ambos os edificios foron destruídos durante o asedio de Drake en 1589. O pórtico da igrexa foi instalado na muralla do Parrote, preto do Arquivo do Reino de Galicia.
Entre 1840 e 1875 foi chamada rúa de Espoz y Mina e entre 1931 e 1936 rúa do Capitán García Hernández.
O 13 de outubro de 1900 foron asasinados no número 152 desta rúa un mozo de almacén e a súa esposa, crime que quedou sen resolver.
Institucións e comercios
A rúa, situada no centro da cidade, tivo un uso principalmente comercial. Ademais foi sede de varias empresas e institucións, como a sede central da Caja de Ahorros y Monte de Piedad de La Coruña, que estivo situada nun edificio da rúa, demolido en 1969 para construír a actual oficina de Abanca. Tampouco existe o edificio no que se instalou en 1895 a Real Unión Recreativa e Instructiva del Circo de Artesanos, ao trasladarse da rúa de Juana de Vega.
No número 9 estaba o estudio fotográfico do pioneiro do cinema José Sellier, que dá nome a unha praza próxima, e no 113 segue a existir a primeira tenda de comestibles aberta na cidade pola familia San Martín, unha das tendas máis antigas da cidade.
No número 81 estivo ata 1963 o Hotel Europa, considerado un dos máis elegantes da cidade.
Arquitectura
miniatura|Casas Formoso e Cés. Na rúa de San Andrés consérvanse algúns edificios destacados:
Na praza de Santa Catarina atópase unha fonte dedicada ao deus Neptuno, a máis antiga da cidade.
Outras rúas
miniatura|Praza de Santo André, coa Casa Cabanela e a fonte da Fama O nome de San Andrés aparece noutras rúas próximas:
Situada detrás da igrexa, nela atopáronse restos dun cemiterio.
Foi chamada tamén Angosta de San Andrés e Pozo. No número 11 existe un edificio de Faustino Domínguez Coumes-Gay (1885) e no número 2 situábase a Casa Palacio da Cooperativa Cívica Militar, do século XVIII.
Coñecida simplemente como rúa do Pórtico.
Pechando a praza está a Casa Cabanela, edificio de Julio Galán Carvajal (1910-1911), inspirado pola obra dos arquitectos austríacos Gangl e Stigler e do belga Paul Hankar. No centro localízase a fonte da Fama ou do Anxo, deseñada por Fernando Domínguez Romay en 1791 e cunha estatua de Antonio Pernas que representa a deusa Fortuna. Orixinariamente estaba situada nunha praza na confluencia de Rego de Auga e a Mariña, de onde foi trasladada en 1882, e dá nome á rúa da Fama.
François Mazet
François Mazet, nado en París o 24 de febreiro de 1943, é un expiloto de automobilismo francés. Participou nun só Gran Premio do Campionato do Mundo de Fórmula Un, rematou 13º e non obtivo puntos de campionato.
Traxectoria
Mazet gañou o Campionato Francés de Fórmula Tres en 1969 cun Tecno e trasladouse a Fórmula 2 co equipo Sports Motor xunto a Tim Schenken en 1970. Non foi un movemento acertado e co patrocinio de Shell Petroleum, Mazet correu co Chevron de F2 de Jo Siffert cando Siffert non estaba dispoñible así como tamén en coches de turismo para Ford Alemaña. A asociación con Siffert levou a Mazet a pilotar un March 701 no Circuíto Paul Ricard no Gran Premio de Francia de 1971. Con todo, foi o seu único intento na Fórmula Un.
Logo da súa andaina nas carreiras, Mazet participou no patrocinio de Lotus por parte de Essex Petroleum nos anos 80.
Chauncey Billups
Chauncey Ray Billups, nado o 25 de setembro de 1976 en Denver, Colorado, é un ex xogador e adestrador profesional estadounidense de baloncesto que xogou durante 17 tempadas na National Basketball Association (NBA), e que adestra ós Portland Trail Blazers. A súa mellor etapa como profesional viviuna en Detroit Pistons, onde xogou durante seis tempadas (2002-2008) logrando un anel de campión en 2004. Ademais, converteuse no MVP das Finais fronte a Los Angeles Lakers.
François Mazet
Resultados completos na Fórmula Un
(Chave) As carreiras en letra grosa indican pole position; as carreiras en cursiva indican volta rápida.
Chauncey Billups
Billups foi NBA All-Star en cinco ocasións (2006-2010). Tamén formou parte do segundo quinteto da NBA en 2006 e do terceiro quinteto en 2007. Chauncey é un dos cinco xogadores da Universidade de Colorado que ten o seu dorsal, o 4 no caso de Billups, retirado. Con 1,91 m de estatura xogaba nas posicións de base e escolta.