cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
STS-51
Características
O 16 de setembro, Newman e Walz fixeron un paseo espacial de 7 horas, 5 minutos e 28 segundos no que practicaron técnicas para a próxima misión de servizo do telescopio espacial Hubble. O transbordador regresou a terra no Centro Espacial Kennedy o 22 de setembro de 1993. Foi a primeira aterraxe nocturna dun transbordador en Florida.
Canal
O termo canal pode referirse a:
Amais, como topónimo pode referirse a:
Romanía no Festival de Eurovisión
Romanía é un dos países que se benefician do voto "veciñal" ou "de bloque", e ao voto da diáspora. Debido á súa posición en Europa do leste, Romanía obtén votos dos países veciños; especialmente recibe puntuacións altas por parte de Moldavia, España e Israel, grazas ao elevado número de residentes romaneses nestes países e no caso de Moldavia, comparten etnia e lingua.
Lorenzo Batlle y Grau
Lorenzo Cristóbal Manuel Batlle y Grau, nado en 1810 e finado en 1887, foi un militar e político uruguaio. Foi o presidente do Uruguai entre 1868 e 1872.
Ángel Mato
Ángel Manuel Mato Escalona, nado en 1971 en Ferrol, é un político galego, alcalde de Ferrol desde o 15 de xuño de 2019.
Traxectoria
Licenciouse en ciencias químicas pola Universidade de Santiago de Compostela e foi xefe de seguridade e prevención de riscos laborais en varias empresas privadas. Militante do PSdeG, foi concelleiro de Urbanismo de Ferrol entre 2007 e 2011 e senador de 2016 a 2019.
Nas eleccións municipais de 2019 foi candidato á alcaldía ferrolá polo PSdeG. O seu partido foi a segunda forza máis votada, con 8 concelleiros, 3 máis que na anterior lexislatura e por detrás do PPdeG que obtivo 12. Non obstante, Ángel Mato foi investido alcalde de Ferrol o 15 de xuño de 2019 grazas ao apoio dos tres concelleiros de Ferrol en Común e os dous do BNG.
Donegal
Donegal (en Dún na nGall) é unha cidade do condado homónimo da República de Irlanda, o condado de Donegal. Foi a capital do antigo reino de Tyrconnell (a terra de Conall), un territorio máis extenso que o actual condado, gobernado polo clan dos O'Donnell. Perdeu esta condición no século XVI, trala invasión inglesa que rematou co poder dos O´Donnell e estabeleceu á cidade de Lifford como "County Town".
É a cuarta cidade máis poboada do condado, tras Letterkenny (19,588 habitantes), Buncrana (7,199), e Ballybofey (4,852).
A orixe e significado do seu nome é a expresión gaélica Dún na nGall, que significa "o forte dos estranxeiros". Estes estranxeiros deberon ser viquingos daneses que chegaron a esta terra antes do século XII.
Xeografía
Atópase no centro da baía homónima, e distínguese das outras cidades do condado pola súa disposición urbanística. De orixe moi probablemente viquinga, no presente é unha localidade dedicada á pesca e ó turismo, este último bastante intenso grazas á súa estratéxica posición (xa que está situada sobre a estrada estatal que leva a Derry e a Letterkenny) e tamén grazas ós influxos históricos que a caracterizan.
Concentración (homónimos)
O termo concentración pode significar:
Herba da prata
A herba da prata ou ouca  (Ranunculus peltatus)  é unha especie de ranúnculo (familia Ranunculaceae) de flores miúdas e bracas, follas en forma de ril e talos rastreiros que medra en brañas e terreos con augas tranquilas de Europa, suroeste asiático e norte de África. miniatura|360x360px|Ilustración miniatura|360x360px|Ilustración
Descrición
Son herbas case sempre anuais, glabras ou lixeiramente vilosas. As follas poden ser laminares ou divididas, ou ambas; as intermedias entre laminares e divididas a miúdo están presentes e as laminares son boiantes ou emerxentes, triopentalobadas, con limbo de até 50 mm de ancho; as follas divididas xeralmente máis curtas que os eritrenos, e cos segmentos diverxentes. As estípulas están soldadas ao pecíolo polo menos na metade da súa lonxitude. Sépalos tinguidos de azul total ou parcialmente, de 2 a 6 mm de lonxitude. Pétalos de entre 3 e 16 mm, case sempre de entre 5 e 12 mm, con fosas nectaríferas desde semilunulares até piriformes na madureza. De 10 a 40 estames. Receptáculo viloso.
As flores teñen cinco pétalos brancos cos centros amarelos e atópanse uns centímetros por riba da tona da auga, son hermafroditas e agrúpanse en acios. Os seus froitos son de tipo aquenio.
Ecoloxía
Ranunculus peltatus subsp. peltatus, aínda que pode medrar en augas estacionais, vive preferentemente en augas permanentes, máis ou menos profundas, tanto en lagoas e charcas como en ríos e arroios, podendo habitar tanto en augas de moderada condutividade como en augas salinas. Ranunculus peltatus subsp. fucoides vive xeralmente en augas pouco profundas que se chegan a desecar durante o verán, aínda que tamén pode aparecer en remansos de pequenos ríos e regueiras. As augas que ocupa, en xeral de baixa condutividade, son pobres en nutrientes, cun baixo contido en fosfatos, aínda que pode comprobarse un proceso progresivo de eutrofización ao longo do ano.
Propiedades
Estas plantas conteñen anemonina, unha substancia moi tóxica para os animais e os seres humanos. De feito, os herbívoros pacen as follas destas plantas con gran dificultade, e só despois dun bo enxugado que evapora as substancias máis perigosas. Incluso as abellas evitan chuchar o seu néctar. Na pel humana estas plantas poden crear bóchegas (dermatite), mentres que na boca poden causar dor intensa e ardente das membranas mucosas.
Variedade
R. peltatus está integrado por dúas liñas: unha tendente á vida acuática, con follas laminares boiantes, que comparten o medio aéreo co acuático (subsp. peltatus; incluíndo á subsp. baudotii), e outra con tendencias máis terrestres, con follas laminares completamente aéreas que sobresaen da tona da auga (subsp. fucoides; incl. R. ololeucos; incl. subsp. saniculifolius), que coloniza augas máis superficial que sofren antes o efecto da estiaxe.
Taxonomía
Ranunculus peltatus foi descrita por Franz Paula von Schrank e publicado en Baier. Fl. 2: 103 1789. Número de cromosomas de Ranunculus peltatus (Fam. Ranunculaceae) e taxons infraespecíficos: 2n=16 Ranunculus: nome xenérico que provén do latín serodio que significa "raniña", de "ra" e un diminutivo final. Isto probabelmente refírese a moitas especies que se atopan preto da auga, como as ras.
peltatus: epíteto latino que significa "peltada, protexida".
Nome vulgar
En galego recibe diferentes nomes vulgares como: herba da prata, escamona, herba do gogo, ouca.
Orde dórica
miniatura|O [[Partenón, modelo do templo grego de orde dórica]] miniatura|Detalle dun capitel do [[Partenón de orde dórica.]] A orde dórica é un termo arquitectónico que se refire as normas canónicas creadas na Grecia antiga para rexer a construción dos edificios e en particular os templos. É unha das tres, e a máis antiga, das ordes clásicas da arquitectura grega, xunto coa xónica e a corintia, e tamén é a máis sobria dende o punto de vista decorativo. A súa antigüidade non está clara pois.
Herba da prata
Nome vulgar
O nome herba da prata recíbeno diferentes especies de ranúnculos.
Orde dórica
De xeito xeral, acéptase a idea de Vitrubio de que a súa orixe provén da adaptación á pedra (mármore, normalmente) das anteriores construcións de madeira. Apareceu entre finais do século VII antes de Cristo, e o século VI a.C., no Peloponeso estendéndose sobre todo por Occidente por mor do proceso colonizador.
Estadio Monumental Antonio Vespucio Liberti
O Estadio Libertadores de América é un estadio de fútbol arxentino do distrito de Belgrano, na cidade de Buenos Aires. Foi inaugurado en 1938 e ten capacidade para 67.664 espectadores. Serve de localía ao River Plate e á Arxentina.
Orde dórica
Características
miniatura|esquerda|Esquema da orde dórica Entre as principais características destacan as seguintes:
Drest X
Drest (en gaélico escocés: Drust; latín: Durst) foi un rei dos pictos desde 845 até 848, un rival de Kenneth MacAlpin (Cináed mac Ailpín). Segundo a crónica picta, era o fillo de Uurad (tamén escrito Vurad, Ferant, Ferat).
Drest morreu en Scone nun acontecemento coñecido na historia como a traizón de MacAlpin. Foi o derradeiro rei dos pictos.
Airbus NSR
O Airbus NSR ("New Short Range") foi unha proposta de Airbus, presentada nos anos 2000, presentada para substituír o Airbus A320. Estaba previsto que o seu deseño comezase no ano 2014 e entraría en servizo ao redor do 2018. En xaneiro de 2010 John Leahy, o responsable comercial da compañía, afirmou que Airbus non presentaría ningún modelo de fuselaxe estreita co fin de substituír a familia A320 antes de 2024/2015.
En decembro de 2010 Airbus acabou decantándose por unha remotorización do modelo existente en vez de desenvolver un novo avión, ao presentar oficialmente o Airbus A320NEO. Esta decisión tomouse en parte debido a que o desenvolvemento dun novo deseño requiría duns prazos de tempo moito máis amplos fronte aos dunha remotorización.
Michael Andrews (músico)
Michael Andrews, nado o 17 de novembro de 1967 en San Diego (California), é un músico e compositor de bandas sonoras estadounidense, principalmente coñecido pola versión que fixo de Mad World, canción de Tears For Fears que gravou con Gary Jules para o filme Donnie Darko.
The Real Thing
The Real Thing é o terceiro álbum da banda estadounidense de rock alternativo Faith No More, publicado o 20 de xuño de 1989 a través do selo Slash Records. É a primeira edición da banda que non conta co vocalista Chuck Mosley. No seu lugar o álbum conta con Mike Patton, do grupo experimental Mr. Bungle. Neste disco, Faith No More advanzou o seu rango de sons combinando heavy metal, funk e rock.
Santa Isabel
Santa Isabel pode referirse a:
Como topónimo Santa Isabel pode referirse a:
Iain Eairdsidh MacAsgaill
Iain Eairdsidh MacAsgaill, tamén coñecido como Bàrd Bheàrnaraigh, e en inglés Iain Archie MacAskill, nado en Beàrnaraigh na Hearadh o 19 de febreiro de 1898 e finado o 4 de xuño de 1934, foi un granxeiro, gaiteiro, policía e poeta escocés.
Traxectoria
Ao deixar o colexio en 1912 traballou como pegureiro e cando estoupou a primeira guerra mundial alistouse no 5º batallón dos Cameron Highlanders. Foi un dos gaiteiros que encabezaron a marcha das tropas na batalla de Loos en setembro de 1915. Ao final da guerra servía no 3º batallón. Tras a guerra foi policía en Glasgow entre 1919 e 1923 e membro da súa banda de gaitas, coa que gañou a competición mundial de bandas en 1920. Volveu á súa localidade natal en 1923 e traballou nunha granxa En 1925 emigrou a Australia a bordo do SS Themistocles.
Talant Dujshebaev
Talant Dujshebaev Mukhanbetov, nado en Bixkek (Kirguizistán) o 2 de xuño de 1968, é un ex xogador de balonmán español.
Traxectoria
Xogou na seleccións da URSS, a CEI, Rusia e España, esta última tras nacionalizarse español en 1995. Coa selección española gañou varias medallas en campionatos internacionais, mais nunca conseguiu gañar un título.
Foi elixido mellor xogador do mundo nos anos 1994 e 1996, e segundo mellor xogador do século en 2000, por detrás do sueco Magnus Wislander. Anunciou a súa retirada trala disputa dos Xogos Olímpicos de Atenas e en 2005 converteuse no adestrador do seu antigo equipo, o BM Cidade Real.
Trentino-Tirol do Sur
Trentino-Tirol do Sur (en alemán: Trentino-Südtirol, en italiano: Trentino-Alto Adige, en ladino: Trentin-Südtirol), oficialmente Trentino-Alto Adige/Südtirol é a rexión máis setentrional de Italia. A súa capital é Trento e está formada por dúas comunidades histórico-culturais e administrativamente diferentes: o Tirol do Sur (ou Alto Adige) ao norte, correspondente á provincia autónoma de Bolzano, e o Trentino no sur, correspondente á provincia autónoma de Trento. Limita ao norte con Austria (Tirol e Salzburgo), ao sur e leste co Véneto, ao sur e oeste coa Lombardía e ao oeste con Suíza (cantón dos Grisóns).
Xeografía
miniatura|esquerda|200px|Paisaxe do Tirol do Sur. A rexión limita co Tirol austríaco ao norte, co Cantón suízo dos Grisóns ao noroeste e coas rexións italianas da Lombardía e o Véneto ao oeste e ao sur respectivamente. Cobre 13.607 km² e é extremadamente montañosa, cubrindo unha gran parte das Dolomitas e dos Alpes. A rexión está composta por dúas provincias, Bolzano e Trento.
A Provincia Autónoma de Bolzano, ten unha superficie de 7.400 km², sendo o relevo totalmente montañoso e cuberto por extensos bosques. O seu clima é de tipo continental, debido á influencia das moitas cadeas de montañas que se erguen a máis de 3.000 metros sobre o nivel do mar e os anchos vales, a través do cales flúe o principal río da rexión, o Adige, de norte a sur xunto cos seus numerosos afluentes. Na cidade de Bolzano, capital da provincia, a temperatura media do é de 12,2 °C e a precipitacións anuais de 717,7 mm.
A Provincia Autónoma de Trento ten unha superficie de 6.207 km². É unha terra montañosa na súa meirande parte (o 20 % érguese a máis de 2.000 metros e un 70 % a máis de 1.000 m) e cuberta por extensos bosques (arredor do 50 % do territorio). O seu clima é moi variado segundo as diferentes zonas da provincia, variando este dende o clima alpino ao subcontinental, con veráns cálidos e variables, e invernos moi fríos e con neve. A rexión sempre foi un destino popular para os turistas, tanto en inverno para o esquí como no verán para visitar os fermosos vales e lagos, dos cales o máis grande é o Lago de Garda.
Historia
miniatura|esquerda|[[Bolzano]] A actual rexión de Trentino-Tirol do Sur foi conquistada polos romanos no ano 15 a.C. e despois da fin do Imperio Romano de Occidente dividida entre distintas tribos xermánicas invasoras. Os longobardo fundaron o Ducado de Tridentum (actual provincia de Trento), os alamáns o Val do Vinschgau e os bávaros tomaron a parte restante. Despois da creación do Reino de Italia por Carlomagno, o Marquesado de Verona, incluíu as zonas máis meridionais do Bolzano, mentres que os Duques de Baviera recibiron a parte restante.
A partir do século XI, parte da rexión estaba gobernada polos príncipes-bispos de Trento e Brixen, a quen o Emperador do Sacro Imperio Romano Xermánico deu amplos poderes sobre os seus bispados. O resto da rexión formou parte do Condado do Tirol e do Condado de Görz, que controlaba o Val do Pustertal, porén en 1363 Margarita, condesa do Tirol cedeuno á Casa de Habsburgo.
Os dous bispados foron secularizadas polo Tratado de Lunéville de 1803 e entregados aos Habsburgo. Dous anos máis tarde, tras a derrota en Austerlitz, a rexión foi dada aos bávaros, aliados de Napoleón, no Tratado de Presburgo, en 1805. Os novos gobernantes provocaron unha rebelión de campesiños, liderados por Andreas Hofer, un propietario de St. Leonhard in Passeier, en 1809, porén sen moito éxito. O ano seguinte o Tratado de París de febreiro de 1810 dividiu a zona entre Austria e o Reino napoleónico de Italia. Despois da derrota de Napoleón, en 1815, a rexión volveu a Austria. Durante o control francés da rexión, foi chamada oficialmente Alto Adige (en alemán: "Hoch Etsch") co fin de evitar toda referencia histórica ao Condado do Tirol.
Capelán (homónimos)
Toponimia
Como topónimo, capelán pode referirse a:
Trentino-Tirol do Sur
Historia
As forzas que xurdiron no risorgimento italiano ao longo do século XIX loitaron pola anexión desta rexión a Italia. A finais da primeira guerra mundial, co tratado de Saint Germain de 1919, a rexión foi asignada ao Reino de Italia, chamándose Venezia Tridentina. Tal anexión supuxo o desmembramento do antigo condado tirolés e a incorporación de poboación de lingua alemá a Italia.
Despois da primeira guerra mundial, na que soldados trentinos loitaron contra as tropas italianas, o goberno fascista entrante (1922) tratou de asimilar as minorías de lingua alemá e ladina, cunha progresiva italianización de toda a rexión ex-tirolesa. Nesta etapa foron prohibidas as escolas de lingua alemá no Tirol do Sur.
En 1939, en aplicación do acordo italo-alemán, a maioría dos residentes altotesinos de lingua alemá declaráronse favorable a emigrar aos territorios do Terceiro Reich, mais o estoupido da segunda guerra mundial supuxo unha ralentización da operación de éxodo. Tras o armisticio firmado por Italia cos aliados, a rexión foi anexionada ao Terceiro Reich. De 1943 a 1945 foi restablecida practicamente a integridade territorial tirolesa que fora fracturada en 1918. O goberno da República Social Italiana non tiña case ningunha xurisdición sobre os territorios da rexión, esta área foi oficialmente chamada "Area de Operazioni Alpenvorlan" con capital en Bolzano.
Capelán (homónimos)
Antroponimia
Como apelido, capelán pode referirse a:
Trentino-Tirol do Sur
Historia
Tras o fin da Segunda Guerra Mundial o Trentino-Tirol do Sur foi formalmente e constitucionalmente recoñecido como unha autonomía especial. Inicialmente a autonomía só estaba prevista para o Tirol do Sur (Alto Adige) mais foi ampliada ao Trentino, creando a Rexión Autónoma de Trentino-Tirol do Sur. A autonomía especial da rexión sae do Tratado de París. Trentino e o Tirol do Sur forman hoxe co land austríaco do Tirol unha Eurorrexión (Tirol-Tirol do Sur-Trentin).
Goberno
miniatura|485px|Provincias de Trentino-Tirol do Sur A capital de Trentino-Tirol do Sur é Trento. A rexión está divida en dúas provincias autónomas: a Provincia de Trento (ou Trentino) e a Provincia de Bolzano (ou Alto Adige/Südtirol). En ámbalas dúas provincias o Estado italiano recoñece unha autonomía especial, que é o resultado do acordo De Gasperi-Gruber, así como o estatuto especial de autonomía aprobado pola lei constitucional en 1948.
Así pois a rexión ten dereito de elaborar as súas propias leis nun gran número de asuntos e coa capacidade de levar a cabo as funcións administrativas en relación. A autonomía recoñecida polo seu estatuto especial comprende os aspectos políticos, de autonomía lexislativa, autonomía administrativa e autonomía financeira. As capitais de provincia rotan cada dous anos como sede do parlamento rexional.
Divisións administrativas
A rexión está dividida en dúas provincias autónomas e 339 concellos. Das dúas provincias a de Trento é a máis poboada e a que ten unha maior densidade de poboación, con 83,6 habitantes por km². A densidade da rexión e sensiblemente inferior á media italiana.
Demografía
Trentino-Tirol do Sur ten unha poboación de ao redor de 1.017.000 persoas (498.000 na provincia de Bolzano-Bozen e 519.000 na provincia de Trento). A densidade de poboación na rexión é baixa en comparación con Italia no seu conxunto, en 2008 equivalía a 74,7 habitantes por km², mentres que a cifra media do Estado foi 198,8. A densidade de poboación na provincia de Bolzano-Bozen foi de 67,3, lixeiramente inferior á rexistrada na provincia de Trento, que era igual a 83,6. A partir de 2008, o Instituto Nacional Italiano de Estatísticas (ISTAT) estima que 70.834 inmigrantes nacidos no estranxeiro viven en Trentino-Alto Adige/Südtirol, o que equivale ao 6,9% da poboación rexional total.
Economía
Os fértiles vales de Trentino-Tirol do Sur producen viño, froitas, produtos lácteos e madeira, mentres que as súas industrias inclúen o papel, químicos e a produción de metais. A rexión é un importante exportador de enerxía hidroeléctrica. As características máis importantes da estrutura económica da rexión son a forza do turismo e o réxime especial de cooperación entre a agricultura e a industria.
Na última década, o turismo converteuse nun compoñente moi importante da economía da provincia. A rexión ten unha concentración de hoteis meirande que calquera outra, sendo a capacidade total de aloxamento da rexión de 651.426 camas dispoñibles en hoteis e outros estabelecementos.
Linguas
Os principais grupos lingüísticos son o italiano (preto do 60% do total), o alemán (un pouco menos do 35%) e unha pequena minoría de fala ladina (5%).
Na Provincia Autónoma de Bolzano, a lingua maioritaria é o alemán (69% da poboación), aínda que na capital provincias o 73% da poboación fala italiano como lingua materna. O ladino é lingua oficial adicional nalgúns concellos. Segundo o censo de 2001, 103 dos 116 municipios eran de maioría de lingua materna alemá, 8 de ladino e 5 de italiano. Hoxe en día, tanto i italiano como o alemán teñen o estatuto de linguas co-oficiais nesta provincia.
Na Provincia Autónoma de Trento o idioma maioritario é o italiano, aínda que hai minorías de fala alemá no municipio de Luserna e catro municipios no Val de Mocheni. Tamén hai minorías de fala ladina que viven no Val de Fassa. A diferenza do Tirol do Sur, a protección dos grupos lingüísticos minoritarios en Trentino non está cuberta polo novo Statuto d'Autonomia (Estatuto de Autonomía).
Por último compre destacar que a zona de fala ladina é comunmente chamada Ladinia, que se estende tamén en territorio véneto. Esta rexión comprende cinco vales: o Val Gardena (BZ), Val Badia (BZ), Val di Fassa (TN), Livinallongo del Col di Lana (BL) e Ampezzo (BL).
Manuel Coronado Plá
Manuel Coronado Plá, coñecido habitualmente como Lolo ou Lolo Plá, nado en Mérida (Estremadura) o 7 de abril de 1993, é un futbolista profesional español que xoga como mediapunta no Cádiz da Segunda División B cedido polo Benfica.
Traxectoria
Nado en Mérida, Estremadura, Lolo comezou a súa carreira nas categorías inferiores do Real Valladolid, facendo o debut sénior co filial valisoletano na tempada 2010-11 en Terceira División. O 20 de agosto de 2012 apareceu no seu primeiro encontro co primeiro equipo, xogando os últimos minutos no partido correspondente á primeira xornada da Primeira División 2012-13, no que o seu equipo vence por 1-0 ao Real Zaragoza na Romareda. O 2 de agosto de 2013 asina polo S.L. Benfica, sendo inicialmente colocado no equipo filial da Segunda Liga. Debutou co seu equipo xa o día 26, entrando desde o banco no minuto 81 na vitoria en casa ante o Portimonense S.C., marcando o 3–0. Ao final da tempada logra anotar 10 goles en 32 partidos.
Janjanbureh
miniatura|Localización de Janjanbureh na Gambia Janjanbureh ou Jangjangbureh é unha cidade, fundada en 1832, na illa homónima, tamén coñecida como Illa MacCarthy, no río Gambia, na zona oriental de Gambia. Foi coñecida anteriormente como Georgetown. Actualmente é a capital da División Central River. A súa poboación en 2013 era de 3 789 habitantes.
Vilariño Frío, Oseira, San Cristovo de Cea
Vilariño Frío é un exclave de 1,2 quilómetros cadrados da parroquia de Oseira no concello de San Cristovo de Cea en Ourense. Segundo o IGE, en 2022 tiña 19 habitantes (10 homes e 9 mulleres).
Melina Mercouri
Melina Mercouri, nada en Atenas o 18 de outubro de 1920 e finada en Nova York o 6 de marzo de 1994, foi unha actriz e activista política grega.
Naceu como Anna Amalia Mercouri, e fíxose ben coñecida ás audiencias internacionais cando participou na película de 1960 Never on Sunday, dirixida polo seu marido Jules Dassin. De feito, estivo facendo películas a partir de 1955, desde que apareceu na grega Stella.
Album – Generic Flipper
Album – Generic Flipper é o álbum de estrea da banda estadounidense de noise rock Flipper, publicado en 1982 a través do selo Subterranean Records. En novembro do ano 2007, a revista Blender situouno no posto 86 da súa lista dos 100 mellores álbums de indie rock de todos os tempos. En abril do ano 2016 Rolling Stone colocouno no posto 26 da súa lista dos 40 mellores álbums de punk de todos os tempos.
Anaheim Amigos
O Anaheim Amigos/Los Angeles Stars foi un equipo da Asociación de Baloncesto Americana, coa súa sede en California. Durante a primeira tempada foron coñecidos como Amigos en Anaheim, e máis tarde moveronse cara aos Ánxeles para converterse en Los Angeles Stars. O equipo existiu entre 1967 e 1970 cando mudaron cara a Salt Lake City e pasaron a ser coñecidos como os Utah Stars.
Os Amigos foi o primeiro equipo profesional que se autodefiniu como local de Anaheim, mentres que Los Angeles Angels of Anaheim xogaban no Estadio de Anaheim ó mesmo tempo, non utilizaron o nome de Anaheim ata a década de 1990.
Ultracuerpos
Ultracuerpos é unha banda de rock coruñesa. Formada en 2001 por Kiko The Jams (Guitarra), Ramone Ramón (guitarra), Mikelini Martínez (Baixo), Óscar Caramés (Batería), membros de Thee Virus xunto a Alvaro Dorda (Voz), anteriormente en Mandrágoras.
Y (homónimos)
Cando Y se usa como letra do alfabeto grego pode referirse a:
Joseph Campbell
Joseph Campbell, nado en White Plains o 26 de marzo de 1904 e finado en Honolulú o 30 de outubro de 1987, foi un escritor e mitólogo estadounidense, coñecido pola súa obra sobre mitoloxía e relixión comparada.
José Montero Ríos
José Montero Ríos, nado en Santiago de Compostela o 20 de xullo de 1830 e finado en Madrid o 27 de outubro de 1890, foi un médico e político galego.
Joseph Campbell
Ideas
Tras comparar os mitos en diferentes culturas chegou á conclusión que son a transposición en relato da mesma busca espiritual. Nestas historias, aparece un heroe que funciona como arquetipo e que segue un camiño marcado pola aventura e a apoteose final (monomito). Este camiño amósase tamén nos soños e na ficción, xa que é universal e pertence ao inconsciente colectivo, seguindo a teoría de Jung. Xa que logo o relato particular non é máis ca unha "máscara" cultural e para o estudar ha de se ver que elementos esencias o forman, elementos que están en descrédito no mundo contemporáneo e polo tanto agroman na forma de trastornos mentais ou obras de fantasía.
José Montero Ríos
Traxectoria
Irmán de Eugenio Montero Ríos. Estudou na Universidade de Santiago de Compostela, onde se doutorou. Dedicouse ao coidado de enfermos de cólera nos primeiros anos como médico. Foi reitor da Universidade de Santiago de Compostela entre 1868 e 1870. En 1870 trasladouse á Universidade de Madrid, e foi nomeado reitor da Universidade da Habana (1872-1876). Foi elixido deputado polo distrito de Taveirós (1871-1872), senador pola provincia de Pontevedra (1872-1873), pola Universidade de Santiago de Compostela (1881-1882 e 1884-1885) e en 1886 foi nomeado senador vitalicio.
A Cabrita, Doso, Narón
A Cabrita é un lugar da parroquia de Doso no concello de Narón na provincia da Coruña. Tiña 22 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 10 homes e 12 mulleres.
Flaithbertach mac Loingsig
Flaithbertach mac Loingsig, nado no século VIII e finado en 765, foi un Rei Supremo de Irlanda. Era un membro dos Cenél Conaill, unha póla dos Uí Néill do norte. Era fillo de Loingsech mac Óengusso (m. 703), un rei supremo anterior. Gobernou de 728 a 734.
Durante gran parte do seu reinado, a coroa foille disputada polo seu rival, Áed Allán dos Cenél nEógain. O obxectivo de Áed era a conquista de Mag nÍtha, unha chaira no val do río Finn que conecta os territorios de Cenél Conaill. Antes de converterse en rei supremo loitou contra o seu rival na Batalla de Druim Fornocht en 727. En 732 Flaithbertach foi derrotado por Áed nunha batalla na que morreu o seu curmán Flann Gohan mac Congaile. Outro encontro ocorreu en 733 nunha batalla loitada en Mag nÍtha na que perdeu a vida outro curmán seu, Conaing mac Congaile. En 734 tivo lugar outro enfrontamento en Mag nÍtha.
Despois desta serie de batallas Flaithbertach foi deposto, ou abdicou, e entrou no mosteiro en Armagh onde morreu en 765.
Flaithbertach foi o derradeiro membro do Cenél Conaill en ser considerado como Rei Supremo de Irlanda, malia que Ruaidrí ua Canannáin (finado en 950) está considerado como tal por unha minoría de fontes. Entre os fillos de Flaithbertach cóntanse: Áed Muinderg (finado en 747) chamado Rei do norte; Loingsech mac Flaithbertaig (finado en 754) e Murchad mac Flaithbertaig (finado en 767) chamados xefes do Cenél Conaill. A súa filla Dunlaith ingen Flaithbertaig (finada en 798) casou co rei supremo Niall Frossach (finado en 778).
Basse Santa Su
300px|miniatura|dereita|Localización de Basse Santa Su Basse Santa Su, tamén chamada simplemente Basse, é unha poboación da Gambia, que está na ribeira sur do río Gambia, na zona oriental do país. En 1993 tiña unha poboación de 9 265 habitantes. É a capital da División Upper River.
Alan Orr Anderson
Alan Orr Anderson, nado en 1879 e finado en 1958, foi un historiador escocés. Graduouse na Universidade de Edimburgo.
Traxectoria
En 1908, despois de cinco anos de traballo esponsorizado polo Carnegie Trust, publicou Scottish Annals from English Chroniclers, unha recompilación de fontes sobre a historia de Escocia antes de 1286 escritas en Inglaterra ou por cronistas nados en Inglaterra. Catorce anos despois, publicou un traballo de dous volumes titulado Early Sources of Scottish History, A.D. 500 to 1286, unha recompilación de fontes meirande, desta volta a partir de material non inglés (a maioría gaélicas). Até certo punto, este traballo superpúxose coas recompilacións publicadas por William Forbes Skene en Chronicles of the Picts and Scots (Edimburgo, 1867), pero o de Anderson difire do de Skene en que foron traducidas ó inglés.
Anos de ler manuscritos difíciles baixo a escasa luz foron quizais a causa da falta de visión de Anderson, e durante un longo período de tempo, confiou nunha estudante graduada (posteriormente a súa muller) Marjorie Cunningham para facer os traballos de lectura. Morreu o 9 de decembro de 1958.
Catedral de Valencia
250px|miniatura|Vista da Catedral A Catedral de Valencia (Basílica Metropolitana) é a sede do arcebispado de Valencia e está adicada a Santa María por desexo de Jaume I, fiel á tradicional devoción mariana do século XIII. Foi consagrada no ano 1238 polo arcebispo de Tarragona Pere d'Albalat. Atópase sobre a antiga mesquita, que ao seu corpo alzárase sobre a antiga catedral visigoda.
O gótico catalán o mediterráneo é o estilo predominante desta catedral, aínda que ademais contén elementos do románico, do gótico francés, do renacemento, do barroco e neoclásico.
No seu interior venérase como Santo Graal un cáliz doado á catedral polo rei Afonso o Magnánimo no 1436. Contén ademais algunhas das primeiras e mellores pinturas do Quattrocento de toda a Península Ibérica, que chegaron de Roma a través de artistas contratados por Alexandre VI. Este último Papa valenciano, cando aínda era o cardeal Roderic de Borja, fixo a petición para elevar a catedral valentina ao rango de Metropolitana, categoría que lle foi outorgada polo papa Inocencio VIII no 1492.
Historia
miniatura|200px|esquerda| Nave central da catedral de Valencia, gótica e austera A estrutura principal da Catedral de Valencia alzouse entre os séculos XIII e XV, razón pola que é principalmente de estilo gótico. Con todo, a súa construción prolongouse durante séculos, de feito en Valencia dise a frase "Això és més llarg que l’obra de la Seu" razón pola cal hai unha mestura de estilos artísticos e que a converten nunha xoia da arquitectura universal.
Outras razóns que explican a sinxeleza e sobriedade da catedral de Valencia son que foi construída con celeridade para marcar o territorio cristián fronte ao musulmán, e que non foi unha obra suntuaria de ningún monarca, senón unha construción eminentemente cidadá sufragada pola burguesía local.
Evolución construtiva
A catedral, que se ía facendo a medida que a mesquita derrubábase, contaba xa ao final do século XIII co deambulatorio coas súas oito capelas e coa porta románica da Almoina, situada no brazo oriental do cruceiro. Entre 1300 e 1350 pechouse o transepto ou cruceiro polo seu lado oeste coa construción da porta gótica dos Apóstolos. Tamén se construíron tres tramos das tres naves, unha central e dous laterais, e iniciouse o ciborio.
A antiga Sala Capitular (hoxe Capella del Sant Calze) (1356-1369), onde se reunían os clérigos para deliberar os asuntos internos, e a torre campanario do Micalet (1381-1425) levantáronse inicialmente separadas do resto da igrexa, pero en 1459 os mestres Francesc Baldomar e Pere Comte iniciaron a ampliación das naves da catedral nun tramo máis, coñecido como Arcada Nova ou Arcada da Seu, e unírona definitivamente tanto coa sala capitular como co Micalet. Dende aquel momento a catedral mide 94 metros de longo por 53,65 de ancho no transepto.
Os séculos do renacemento (XV-XVI) influíron pouco na xa consolidada arquitectura pero moito na decoración pictórica, como a do altar maior, e escultórica, como a da capela da Resurrección. Da etapa barroca destaca que en 1703 o alemán Konrad Rudolf proxectou e iniciou a porta principal da catedral, coñecida como dos Ferros pola reixa que a rodea. Por mor da Guerra de Sucesión non a puido acabar, e foron principalmente os escultores Francesc Vergara e Ignasi Vergara os que o fixeron. Ao ser a súa planta curva, o paramento cóncavo que orixina creaba un singular e estudado efecto de perspectiva, desvirtuado durante o século XX a causa da derriba dos edificios adxacentes (antiga rúa de Zaragoza) para ampliar a praza da Raíña.
miniatura|200 px|dereita|Plano de situación da catedral
Dende o último terzo do século XVIII púxose en marcha un proxecto de renovación do edificio, cuxa intención era dotalo dun aspecto neoclásico homoxéneo, escapando do estilo gótico que entón era considerado obra de bárbaros. A obra comezou o 1774 e correu a cargo do arquitecto Antoni Gilabert Fornés. A remodelación afectou tanto a elementos construtivos como ornamentais: os pináculos exteriores do templo foron eliminados, as azoteas ocultas por tellados, e a estrutura gótica enmascarada por estucos, dourados e outros elementos pseudoclásicos.
No 1931 foi declarada Monumento Histórico-Artístico, pero durante a Guerra Civil foi incendiada, razón pola que se perderon parte dos seus elementos artísticos. O coro, situado na parte central, foi desmontado en 1940 e trasladado ao fondo do altar maior. Os órganos, que sufriran importantes danos durante o conflito bélico, non foron reconstruídos.
Así mesmo en 1970 as chamadas Casas dos Canonges (Casas dos Cóengos), construcións encastadas nas capelas exteriores na rúa do Micalet, foron derrubadas para devolver á catedral o seu aspecto anterior, ao mesmo tempo que a alixeiraban de elementos de escaso ou nulo valor arquitectónico.
En 1972 emprendeuse a tarefa de repristinación da catedral, que significou a retirada de case todos os elementos clásicos, para recuperar o aspecto gótico orixinal. Só quedou como decoración clásica a maior parte das capelas laterais e do deambulatorio, e algúns elementos puntuais, como as esculturas sobre as cunchas do ciborio.
Na actualidade presenta, despois de varias limpezas, un bo estado de conservación, especialmente despois da exposición levada a cabo o 1999 co nome a Luz das Imaxes. O templo está declarado Ben de Interese Cultural por parte do Consello da Generalitat Valenciana.
We Are Undone
We Are Undone é o quinto álbum da banda estadounidense de indie rock Two Gallants, publicado o 2 de febreiro de 2015 a través do selo ATO Records.
Catedral de Valencia
Elementos senlleiros da catedral
miniatura|dereita|200 px|Principais elementos da catedral
Entre os elementos senlleiros hai que destacar, polo que respecta no exterior do templo:
Polo que respecta no interior do templo hai que destacar:
Juan Barcia Caballero
Juan Barcia Caballero, nado en Santiago de Compostela en 1852 e finado na mesma cidade o 10 de outubro de 1926, foi un médico e escritor galego.
Traxectoria
Fillo de Juan Ramón de Barcia Nalda (1825-1902). Estudou medicina en Santiago e Madrid e foi catedrático nas universidades de Granada e Santiago e director do Hospital de San Roque e do Manicomio de Conxo en Santiago. Fundou El Porvenir, foi redactor de El Libredón, e colaborou en O Novo Galiciano, El Ciclón, El Eco de Santiago, El Cínife, As Burgas e El Diario de Orense. De ideoloxía rexionalista participou na constitución da Asociación Regionalista Gallega e colaborou en Acción Gallega. miniatura|page=221|Apéndice de En las orillas del Sar de [[Rosalía de Castro|Rosalía Castro de Murguía, na edición de 1909, por J. Barcia Caballero.]] Dirixiu a revista médica La Crónica. Publicou Programa de Anatomía Práctica (1883) e Anatomía Práctica (1898, en colaboración con Vicente Goyanes Cedrón) e escribiu varios traballos en De re phrenopatica no eido da Psiquiatría (1915). Foi o tradutor ao galego do texto latino do Terceiro Concilio de Toledo para a edición políglota de 1891.
En 1912 deu o discurso de apertura do curso universitario 1912-1913 da Universidade de Santiago de Compostela coa lectura de "La Locura y la Libertad".
Anxo Lorenzo (homónimos)
O nome de Anxo Lorenzo pode referirse a:
Cristina Peri Rossi
Cristina Peri Rossi, nada en Montevideo, Uruguai, o 12 de novembro de 1941, é unha escritora, tradutora e activista política uruguaia. Exiliada en España desde 1972, reside en Barcelona, onde desenvolveu a maior parte da súa carreira literaria.
Segundo o crítico Seymour Menton, foi unha das contistas contemporáneas máis destacadas do Uruguai a partir da década de 1950. Os editores da revista Confluencia din que «é considerada unha das escritoras máis importantes de fala castelá, traducida a máis de vinte linguas, incluídas o yiddish e coreano». Foi censurada durante a ditadura militar que gobernou Uruguai de 1973 a 1985. A súa obra foi prohibida no país, así como a mención do seu nome nos medios de comunicación. Malia o seu exilio no Estado Español, baixo o réxime de Franco, e tamén despois en París, a autora seguiu publicando obras de alto contido político e non deixou de involucrarse en labores de activismo fóra do Uruguai.
Peri Rossi foi unha autora pioneira e é a única escritora feminina vinculada ao boom latinoamericano, un movemento xeralmente asociado con autores como Gabriel García Márquez, Mario Vargas Llosa e Carlos Fuentes. Traduciu ao español obras de Clarice Lispector e Monique Wittig, e colaborou en medios de comunicación españois como Diario 16, El Periódico e a Axencia EFE.
En 2021 foi galardoada co Premio Cervantes.
Primeiros anos e educación
Peri Rossi naceu o 12 de novembro de 1941, en Montevideo, Uruguai, a primeira de dúas fillas nunha familia de inmigrantes italianos, aínda que na casa só falaban español. O seu pai, Ambrosio Peri, un traballador téxtil, morreu cando ela era nova, aínda que este falecemento non parece influír na vida da súa filla. A súa nai, Julieta Rossi, que era mestra, recoñeceu moi pronto o talento que a súa filla posuía para a escritura e foi unha inspiración na súa carreira. Peri Rossi tamén tiña unha estreita relación co seu tío, solteiro, comunista e dono dunha biblioteca. De feito, dependía en gran medida das bibliotecas para a lectura, debido á situación económica da súa familia. Nunha entrevista revela que adoitaba ler nas bibliotecas, porque non podía comprar os libros nas librarías. Cando tiña dezaseis anos foi á Biblioteca Nacional, onde leu O segundo sexo, de Simone de Beauvoir.
Asistiu a unha escola primaria pública e despois ao liceo público Rodó, onde tamén completou estudos preuniversitarios entre 1958 e 1960. Neste mesmo ano foi aceptada no Instituto de Profesores Artigas, unha institución terciaria de educación na que se forman profesores para o ensino. Alí dedicouse á literatura comparada, ademais de ensinar no preuniversitario. Gañou a cátedra en 1964 e a continuación deu cursos en varias institucións durante o seguintes once anos, até o seu exilio.
miniatura|O Instituto de Profesores Artigas, onde Peri Rossi realizou os seus estudos na docencia.
De forma paralela á súa carreira na docencia, desenvolvíase como escritora. Publicou a súa primeira obra en 1963, Viviendo, unha recompilación de contos. A segunda deste mesmo xénero, Los museos abandonados, publicouse en 1969. A saída da súa primeira novela, El libro de mis primos, foi nese mesmo ano. Tras estas publicacións empezou a ser recoñecida como unha das máis importantes escritoras da súa xeración, con galardóns tales como o Premio de los Jóvenes de Arca (1968) para Los museos abandonados e o Premio Marcha para El Libro de mis primos (1969). Estas obras, e outras que se publicaron até o seu exilio en 1972, foron incorporando progresivamente unha carga máis ideolóxica, relacionada coa gravidade da situación política en vésperas do golpe militar.
Mentres tanto, Peri Rossi adheríase á coalición esquerdista Fronte Ampla como membro independente. Esta relación xunto coa súa participación na revista liberal Marcha, pechada polos militares en 1970, e no entón diario comunista El Popular resultaron en ameazas á súa vida. Aos trinta e un anos, o seu activismo político incitouna a fuxir a España, onde fixou residencia.
Primeiras publicacións
A propia autora confesa que non tivo unha infancia feliz, mais a través da escritura e a imaxinación foi quen de afirmar a súa identidade e loitar contra a manipulación. Considérase a si mesma escritora desde moi nova, porque sostén que a actividade de escribir non se limita a fixar un texto, senón tamén inclúe o acto de "imaxinalo, soñalo [e] intuílo". Afirma que escribía poemas e contos desde "os albores da infancia". De feito, aos seis anos, Peri Rossi revelou a toda a súa familia o seu desexo de converterse en escritora. A reacción da súa familia foi de risa e de incredulidade, á marxe da súa nai, que era consciente do talento da súa filla desde a súa nenez. A pesar desta desaprobación, Peri Rossi comezou a publicar; os seus primeiros traballos foron dúas coleccións de relatos, Viviendo (1963) e Los museos abandonados (1968), e unha novela, El libro de mis primos (1969).
Viviendo
A súa primeira obra foi publicada en 1963, aínda que foi escrita moito antes. O libro consta de tres historias realistas, «Viviendo», «El baile» e «No sé que;» tres narrativas con protagonistas femininas. Cada historia ofrece unha visión escura do mundo, representan un lugar restrinxido para as mulleres que o habitan. A primeira trata dunha muller que se ve condenada a unha vida de solteira. As últimas contan unha historia semellante: a da vida cotiá dunha muller, sen ser capaz de cambiar o seu destino. Ambas as historias abordan implicitamente o tema de relacións lesbianas.
Los museos abandonados
Los museos abandonados é unha colección de contos, aínda que algúns críticos consideran que é unha breve novela. Publicouse esta obra no ano 1968, e case inmediatamente despois foi aclamada por críticos e recoñecida con premios literarios como o Premio de los Jóvenes de Arca. Un destes críticos, Julio Cortázar, escribiulle para dicirlle que despois de ler Los museos tiña que tirar a primeira versión da súa propia novela, Manual para Manuel, porque había moitas similitudes entre os dous libros. Ambas abordaban os principais conflitos políticos da guerrilla — as súas orixes burguesas, o seu odio polos intelectuais, a humillación das mulleres. Peri Rossi explica que eses temas eran correntes entre os membros da xeración do 68 e formaban parte da vida cotiá das persoas en lugares tan diversos como París, A Habana ou Montevideo. De feito, a primeira edición de Los museos abandonados foi dedicada á guerrilla, aínda que máis tarde Peri Rossi corrixiuna. Mario Benedetti valorou moi positivamente Los museos abandonados: eloxiou o texto na revista Marcha e logo dedicoulle á obra un capítulo enteiro da súa Literatura uruguaya del siglo XX.
La nave de los locos
esquerda|miniatura|[[Tapiz da Creación|Tapiz románico da Creación, (Século XI) da catedral de Xirona, que figura na trama de ‘’La nave de los locos’’.]]
Unha das súas obras máis destacadas é La nave de los locos (1984). É considerada a novela hispanoamericana máis importante despois do boom latinoamericano. La nave é unha alegoría do exilio que vai máis aló da política para desafiar tamén nocións de inclusión e exclusión a calquera nivel da experiencia humana, especialmente os do xénero e a sexualidade. A novela consta de dous planos narrativos, o primeiro deles a representación do tapiz románico da Creación (o que representa a creación do mundo segundo o libro da Xénese). Neste mundo (e, por conseguinte, neste plano da historia) todo é harmonioso e estruturalmente ordenado. Doutra banda, o segundo plano narrativo trata da vida de Equis, o protagonista exiliado, e outros personaxes ficticios. Este mundo oponse ao do tapiz porque é caótico, fragmentado e disperso da realidade. No canto da harmonía que experimentan as figuras da Creación, os personaxes como Equis experimentan a soidade e a alienación do mundo social configurado pola experiencia do exilio.
Segundo a revista Confluencia, «é considerada a mellor novela do posboom latinoamericano». A obra trata de temas como a viaxe, a loucura e a creación. Os temas da viaxe son evidentes na novela xa que están conectados coa idea do exilio, como o estado da vida de Peri Rossi. Con todo non é a súa intención a de desenvolver a súa historia persoal, senón a de reflectir a traxedia dos exilios e as desaparicións relacionadas con «os crimes das ditaduras militares no Cono Sur de América Latina». Na novela, as persoas na profundidade das augas fan referencia aos desaparecidos durante estes réximes militares, como os do Brasil, a Arxentina, Chile e o Uruguai. «La nave de los locos abre un espazo na literatura que permite a exploración de articulacións conceptuais alternativas do concepto do exilio, á vez que experimenta coas posibilidades estéticas e ideolóxicas da súa incorporación á ficción».
Traballos desde o ano 2000
miniatura|Peri Rossi dedicando o seu poemario "Estrategias del deseo".
No século XXI Peri Rossi escribiu coleccións de poesía como Estado del Exilio (2003), Estrategias del deseo (2004), Mi casa es la escritura (2006) e Habitación del hotel (2007). O poemario Estrategias del deseo (2004) é unha intensa historia de amor desde os albores do desexo até a ameaza do esquecemento. Cada poema é a secuencia dun relato trepidante, entreverado de coidado erotismo, esplendor, nostalxia e soño. Os escenarios do amor, as palabras, a memoria ou o corpo son os elementos cos que a autora constrúe a trama verbal deste poemario.
Playstation (2009) é outra colección de poesía, que gañou o Premio Loewe. Segundo a propia autora é un libro moi duro, e completamente urbano. É a desmitificación de todos os rituais da vida urbana e trata dunha gran soidade. A escritora indica que é un libro completamente autobiográfico. Cada un dos poemas trata unha experiencia da súa vida. Por exemplo, un poema describe un malentendido que ocorreu despois de que Peri Rossi saíu na televisión. Estaba recentemente exiliada en Barcelona, unha habitante dun barrio de emigrantes pobres por San Andrés. Os seus veciños, ao ver o seu retrato na televisión, tratábana mal porque supuñan que se saía na televisión tiña que ser rica e famosa. Outros poemas teñen que ver co mundo literario, coa experiencia de ter que vivir da literatura. Un dos poemas máis aclamado “Punto de encontro”, fala dunha experiencia que tivo nun sex shop. Neste poema xorde outra vez o tema do erotismo. Outro, “Formar una familia”, trata da(s) noción(s) do que é unha familia.