cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Río Boyne
O río é coñecido deste tempos antiquísimos. O xeógrafo grego Tolomeo debuxou un mapa de Irlanda no século II que incluía o Boyne, que chamou Βουουινδα (Bououinda), que mil anos despois Giraldus Cambrensis chamaría Boandus. Na mitoloxía irlandesa dise que o río foi creado pola deusa Boann ('raíña' ou 'deusa'), segundo F. Dinneen, lexicógrafo da lingua gaélica irlandesa, sendo Boyne a forma anglicanizada do nome. Noutras lendas, foi neste río onde Fionn mac Cumhail capturou a Fiontán, o salmón da sabedoría. A sección sobre Meath do Boyne é tamén coñecida como "Smior Fionn Feidhlimthe" (a 'medula de Fionn Feilim').
En 2006, foron encontrados restos dun barco viquingo no leito do río en Drogheda durante unhas operacións de dragado.
Alfonso Mandado Vázquez
Alfonso Mandado Vázquez, nado en Gondomar en 1952, doutor enxeñeiro industrial e profesor de organización de empresas na Universidade de Vigo, é un antigo xogador afeccionado de fútbol, balonmán e rugby que salientou como directivo deportivo presidindo a Federación Española de Rugby entre 2001 e 2012, ocupando a vicepresidencia do Comité Olímpico Español e a vicepresidencia do consello de administración da Fédération Internationale de Rugby Amateur. Dende 2009 preside o Club Baloncesto Baiona e dende 2014 tamén o Gondomar Club de Fútbol.
Traxectoria no deporte
Alfonso Mandado comezou a súa traxectoria deportiva xogando no Gondomar CF da súa localidade natal. Daquela o club acadou o seu primeiro ascenso á Terceira División. Por mor dos seus estudos residiu en Santiago de Compostela e en Bilbao. En Santiago xogou na SD Compostela e en Bilbao xogou a balonmán e comezou a practicar rugby. Rematou os seus estudos en Madrid onde defendeu as cores do Club de Rugby Cisneros, equipo de referencia nacional nos anos 70 e 80. Xa de volta en Galicia xogou no CDU Santiago e volveu ó seu club de fútbol que mesmo adestrou, até que foi chamado por Antonio Moreno Romo de Arce para que houbese un directivo galego na FER baixo a súa presidencia. Ocupou o cargo de director da selección sub-23 dende 1996 e despois da selección absoluta. Foi membro da directiva tamén baixo a presidencia de Alberto Pico Marín até o seu falecemento en 2001. Entón Alfonso Mandado presentou a súa candidatura para presidir a federación e foi elixido, ocupando o cargo de presidente durante tres lexislaturas.
Sotillo del Rincón
Sotillo del Rincón é un concello español da provincia de Soria (Castela e León). A súa poboación é de 192 habitantes (INE 2013) e ocupa unha superficie de 60,54 km².
EF-G
EF-G ou factor de elongación G (historicamente coñecido tamén como translocase) é un factor de elongación procariótico e unha GTPase responsable de catalizar o movemento coordinado do ARNt e ARNm a través do ribosoma durante a tradución de proteínas procariótica.
Función
O EF-G cataliza a translocación do ARNt e ARNm no ribosoma ao final de cada rolda de elongación do polipétido que se está a sintetizar. Igual que fai o complexo EF-Tu+ARNt+GTP, o EF-G únese ao ribosoma no seu estado unido a GTP. Cando se une ao sitio A do ribosoma, o EF-G causa que o ARNt que previamente ocupaba ese sitio pase a ocupar unha posición intermedia A/P (unida ao sitio A da subunidade ribosómica menor e ao sitio P da subumidade maior), e o ARNt situado no sitio P é movido ao estado híbrido P/E. A hidrólise do EF-G do GTP causa un cambio conformacional que forza que o ARNt A/P ocupe totalmente o sitio P, e que o ARNt P/E ocupe completamente o sitio E (e saia do complexo do ribosoma), e que o ARNm avance tres nucleótidos en relación ao ribosoma debido á súa asociación con estas moléculas de ARNt. Despois, a molécula de EF-G unida a GDP disóciase do complexo, deixando outro sitio A libre no que pode empezar un novo ciclo de elongación.
Ademais do seu papel na translocación, o EF-G, funcionado conxuntamente co Factor de Reciclaxe do Ribosoma (RRF, Ribosome Recycling Factor), promove a reciclaxe do ribosoma dun modo dependente de GTP.
Importancia clínica
Normalmente o EF-G é inhibido polo ácido fusídico, pero desenvolveuse resistencia nalgunhas bacterias.
Evolución
O EF-G ten unha historia evolutiva complexa, e ten numerosas versións parálogas presenten en bacterias, o que suxire a subfuncionalización de diferentes variantes do EF-G.
Dietrich Briesemeister
Dietrich Briesemeister, nado o 12 de maio de 1934 en Altena, é un filólogo alemán especializado en filoloxía románica. A súa investigación céntrase na literatura neolatina en América Latina, España, Portugal, México, Perú e Colombia, así como as relacións culturais alemás e españolas entre os século XV e XX.
Traxectoria
Briesemeister estudou entre 1952 e 1959 filosofía e filoloxía románica, así como latín medieval en Tubinga, Rennes e Múnic. De 1959 até 1971 traballou na Biblioteca Estatal de Baviera, e máis recentemente como director da mesma.
Entre 1971 e 1987 foi profesor de filoloxía románica na Universidade de Maguncia Johannes Gutenberg. Nesta universidade tamén foi o director do instituto de lingua e cultura española e portuguesa no departamento de lingüística aplicada en Germersheim.
De 1987 até 1999 foi o director do Instituto Ibero‐Americano na Fundación Patrimonio Cultural Prusiano e catedrático de filoloxía iberorrománica na Universidade Libre de Berlín.
De 1999 a 2004 ensinou filoloxía iberorrománica na Universidade Friedrich Schiller de Jena. Tamén foi presidente da Asociación Alemá de Hispanistas entre 1995 e 1999, da que actualmente é membro horonario. En setembro de 2016 foi nomeado académico correspondente da Real Academia Española.
Amador Cortés
Amador Cortés García, nado en Betanzos o 15 de agosto de 1937 e finado en Palma de Mallorca o 15 de xuño de 2005, foi un futbolista galego. Xogaba de centrocampista.
Traxectoria
Na tempada 1956–57 fichou polo Deportivo da Coruña, adestrado inicialmente por Ángel Zubieta e logo por Diego Villalonga (quen non contou con Amador). Nese ano, no equipo coruñés xogou tan só dous partidos, estreándose na primeira xornada, cunha derrota en Riazor fronte ao Atlético de Madrid (0–4). Volveu xogar na xornada 10, nunha nova derrota esta vez fronte ao Celta de Vigo, de novo en Riazor (0–3). Amador, de 19 anos, foi dos centrocampistas menos habituais dentro dos suplentes, tendo máis notoriedade xogadores como Julián Cuenca, Manuel Lechuga ou Enrique Sierra, e xogando os mesmos partidos que o veterano Juanín. Ao final da campaña o equipo descendeu a Segunda División. Na súa segunda campaña como branquiazul, participou en 26 encontros e anotou 6 goles.
Na tempada 1959–60 fichou polo Atlético de Madrid, equipo co que gañou dúas Copas do Rei e unha Recopa de Europa nas 5 campañas que permaneceu no club colchonero.
Na tempada 1964–65 fichou polo Mallorca, en Segunda División, co que logrou o ascenso. Permaneceu un ano máis no club balear, onde se retirou, tras sufrir unha lesión nun xeonllo, que o obrigou a deixar o fútbol.
Apaixonado gastrónomo, durante 30 anos mantívose á fronte do restaurante "Casa Gallega" en Mallorca.
Faleceu en 2005 en Palma de Mallorca, onde vivía.
Lentella de auga
A lentella de auga ou lentella de río (Lemna minor) é unha planta acuática pequena, a máis coñecida das especies do xénero Lemna (lentellas de auga). As súas follas flotantes son oblongas, con 3 nervios destacados. Mergúllase na auga para florear. Especie case cosmopolita.
Medra con tanta rapidez e eficiencia que pode provocar grandes danos, como é o caso do Lago de Maracaibo, que aproveita os fertilizantes residuais das plantaciones achegadas para o seu crecemento de xeito incontrolado. Dende a súa aparición, o problema foi aumentando progresivamente, podéndose medir nas últimas observacións máis de 136.000 ha de Lemna.
Illa Jens Munk
A illa Jens Munk é unha das illas árticas canadenses na rexión de Qikiqtaaluk, Nunavut, Canadá. É unha illa deshabitada na costa da illa de Baffin. Ten unha superficie de 920 km².
A illa noméase na honra do explorador danés Jens Munk quen buscou a Pasaxe Noroeste en 1619-20.
A illa actualmente non ten poboación residente permanente. Historicamente, con todo, era a localización de Kapuivik, un campo da caza que agora é un sitio importante da arqueoloxía para a cultura Dorset e Predorset. Kapuivik foi tamén o lugar de nacemento do director de cine Zacharias Kunuk.
Río Chicamocha
miniatura|240px|O río ó seu paso polo canón do Chicamocha. O río Chicamocha é un dos ríos máis importantes do centro-leste de Colombia. Orixínase no concello de Tuta e no Jordán en Tunja no departamento de Boyacá, onde logo forma o canón do Chicamocha, ingresa no departamento de Santander e únese co río Suárez e o río Fonce para formar finalmente o río Sogamoso.
Nome
En lingua muisca significa fío de prata ([chica]) en noite de lúa chea ([Mocha]).
Wellington
Wellington (en Te Whanganui-a-Tara) é a capital da Nova Zelandia e a cidade principal da rexión de Wellington, ao sur da North Island (illa Norte). En 2013 tiña 397 900 habitantes sendo a terceira cidade máis poboada do país despois de Auckland e Christchurch.
Wellington é o centro político de Nova Zelandia, sede do Parlamento e das oficinas de tódolos departamentos e ministerios gobernamentais.
Democracia Galega
Democracia Galega foi un partido de centro galeguista fundado en 1997, que permaneceu cinco anos no panorama político galego. Ocupou o quinto posto entre as forzas a nivel autonómico, e o cuarto a nivel municipal. Estivo presidida por Enrique Marfany.
Democracia Galega acadou nas eleccións municipais de 1999 o goberno municipal de Ordes e Touro (os dous na provincia da Coruña), así como concelleiros no Corgo, Friol e A Pobra do Brollón en Lugo, Agolada en Pontevedra, e en Melide e Boimorto na Coruña.
O declive do partido comezou tralos resultados das eleccións autonómicas de 2001 cando perderon o 40,9% do seu electorado, pasando de 17.000 votos a case 7.000.
O 2 de xullo de 2002 anunciou a súa disolución como partido e a dirección pediu aos seus militantes que se integrasen no Partido Popular de Galicia. O documento de desaparición final como formación política asinouse o 5 de xullo de 2002.
Lingua nias
miniatura|Vídeo dun falante de nias. A lingua nias é unha lingua austronesia falada na illa de Nias e nas illas Batu, que se atopan na costa oeste de Sumatra, en Indonesia. É coñecida como "Li Niha" polos seus propios falantes. Pertence ó subgrupo das illas do noroeste de Sumatra e da Barreira, que tamén inclúe o mentawai e as linguas batak. Segundo o censo do ano, tiña 770 000 falantes. Existen tres dialectos principais: setentrional, central e meridional. É un lingua de sílabas abertas, o que quere dicir que non hai consoantes finais de sílabas.
Enrique Sierra Rubio
Enrique Sierra Rubio, nado en Valdemoro-Sierra (Cuenca) o 7 de marzo de 1931 e finado o 3 de xullo de 1995, foi un futbolista español. Xogaba de centrocampista.
Traxectoria
Debutou na tempada 1953–54 en Primeira División co Sporting de Gijón, equipo que perdeu a categoría ao final da campaña.
Na tempada 1956–57 fichou polo Deportivo da Coruña, adestrado inicialmente por Ángel Zubieta e logo por Diego Villalonga (quen non contou con Amador). No equipo coruñés xogou tan só catro partidos partidos e logrou un gol, estreándose na segunda xornada, cunha vitoria fronte ao Real Jaén a domicilio (2–3). Volveu ser titular na xornada seguinte, nunha derrota contra o Las Palmas a domicilio (2–0), así como na xornada 15, onde logrou o seu único gol esa campaña, nunha derrota fronte o Real Valladolid (3–2). O seu último partido foi na xornada 19, nunha nova derrota a domicilio contra o Athletic Club (2–0). Enrique, de 25 anos, foi dos centrocampistas menos habituais dentro dos suplentes, tendo máis notoriedade xogadores como Julián Cuenca ou Manuel Lechuga, pero xogando máis partidos que Amador Cortés e o veterano Juanín. Ao final da campaña o equipo descendeu a Segunda División.
Boado
O topónimo galego Boado pode referirse a:
Xasmín
O xasmín (Jasminum officinale) é unha especie fanerógama rubideira do xénero Jasminum, da familia das oleáceas. Cultivada en Galiza coma ornamental gateadora polo recendo das súas flores.
Descrición
Presenta unha raíz adventicia; é un arbusto con follas lineais lanceoladas de bordo enteiro, penninervadas. A inflorescencia é unha cima bípara dicasia, con flores de ovario ínfero e presentan aceites esenciais. O froito é unha cápsula. Son hermafroditas, e se propaga vexetativamente.
Usos
Emprégase como ornamental, tanto polo recendo das súas flores, como por ser rubideira, co que adoita abeirarse contra muros ou deixar gatear por pérgolas e parras.
Ademais é utilizado para fragrancia polo agradábel recendo que botan as súas flores, semellantes ao cheiro das gardenias e das flores dos cítricos.
Propiedades medicinais
O xasmín é empregado como pectoral, tónico, adstrinxente, sedante nervioso, vulnerario.
O aceite esencial é moi utilizado en cosmética e perfumaría.
O froito é narcótico.
Taxonomía
Jasminum officinale foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 1: 7. 1753. Jasminum: nome latino destas plantas. Podería derivar do persiano yasamin ou do árabe yasmin.
officinale: epíteto latino que significa "utilizada coma herba medicinal".
Ligazóns externas
National Germplasm Resources Laboratory, Beltsville, Maryland. http://www.ars-grin.gov/cgi-bin/npgs/html/taxon.pl?20668 (8 de abril de 2009)
A Chousa Grande
O topónimo galego A Chousa Grande pode referirse a:
Salento, Quindío
Salento é un concello colombiano no departamento do Quindío. Chamado "o pai do Quindío" por ser o concello máis antigo deste departamento, é coñecido como o concello berce da árbore nacional, a "palma de cera", e posúe unha gran variedade de atractivos turísticos entre eles o Val de Cocora.
A temperatura media é de 18 graos Celsius e ten unha poboación aproximada no centro urbano de 3 000 habitantes e na zona rural de 5 500 habitantes.
O Casal, Brión, Brión
O Casal é un lugar da parroquia de Brión no concello coruñés de Brión na comarca de Santiago. Tiña 74 habitantes no ano 2010 segundo datos do INE, dos cales 37 eran homes e 37 eran mulleres.
Fufín, Monterroso
San Martiño de Fufín é unha parroquia do concello de Monterroso na comarca da Ulloa, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 45 habitantes, deles 20 eran homes e 25 eran mulleres, o que supón unha diminución de 1 habitante en relación ao ano anterior, 2006.
Pazo de Abeledo
O Pazo de Abeledo é unha construción labrega situada no lugar de Abeledo, na parroquia de Foxado (concello de Curtis). O edificio, do século XIX, foi restaurado como local de turismo rural.
Ten dous andares de altura. No interior destacan os espazos amplos e o terreo que está protexido por muros de pedra. O edificio ten pozo, hórreo, xardín e dependencias para a labranza. Conta tamén cunha capela recentemente restaurada.
Semur-en-Auxois
miniatura|O Armançon ao seu paso por Semur-en-Auxois Semur-en-Auxois é unha pequena vila francesa, situada no departamento da Côte-d'Or na rexión da Borgoña.
Xeografía
Semur-en-Auxois atópase situado no oeste do departamento da Côte-d'Or, nunha revolta do río Armançon, nuns terreos rochosos onde domina o granito rosa. Cunha pequena extensión de só 19,14 km², En 1999 tiña 4453 habitantes, segundo o censo.
Historia
120px|esquerda|Escudo da vila Lugar habitado dende hai moitos séculos, a lenda conta que foi o propio Hércules quen fundou Semur-en-Auxois ao seu regreso da Hispania. Pero ata o ano 606 non se atopan testemuños escritos da existencia da vila, cando o documento de fundación da abadía de Flavigny-sur-Ozerain recolle unha referencia á vila sene muro (lt. "vellas murallas"). En 1276 a vila recibe un foro de liberdade outorgado por Roberto II, duque de Borgoña, e a mediados do século XIV, durante a Guerra dos Cen Anos, a cidade expándese coa construción dunha nova e reforzada muralla.
Pero a súa fidelidade ao duque de Borgoña fronte aos reis de Francia vaille custar á vila unha invasión en 1478, cando as tropas de Luís XI a atacan. O seu segundo ataque de importancia tivo lugar durante as guerras de relixión, cando o mariscal de Tavannes, a toma en 1589. En 1602 o rei Henrique IV obriga a destrución das murallas da cidade, e noméaa capital do bailío de Auxois, con algunhas prerrogativas económicas e administrativas.
Turismo e cultura
Fermosa e pequena vila de ribeira, conta con algúns edificios de importancia histórica, moitos deles (como as catro torres, diversas portas ou o paseo das murallas) relacionados coas antigas murallas e cos restos que delas quedan aínda. Ademais, a colexiata da Nosa Señora, construída en 1225 pero refeita en diversas ocasións, é o edificio relixioso máis interesante, cunha fachada do século XVI e con detalles moi característicos do gótico flamíxero borgoñón.
Petanca
miniatura|250x250px|Deportistas no Internacional Concello de Vigo 2019 A petanca é un deporte popular tipicamente provenzal, aínda que xa amplamente distribuído por Europa Occidental.
Historia
Os deportes populares con bólas están amplamente difundidos por todo o planeta, con regulamento oficial para o deporte da petanca internacional, e existen evidencias históricas que remontan ao Antigo Exipto, a Grecia ou a Roma. A idade de ouro dos xogos de bóla é sen dúbida o Renacemento, onde a nobreza comeza a xogar ao bilboqué ou ao jeu de paume. No século XVIII e XIX en Francia e particularmente na súa metade sur, había distintas modalidades de xogos de bólas tradicionais, entre eles o xogo provenzal que é o antecedente directo da petanca.
Suellacabras
Suellacabras é un concello español da provincia de Soria (Castela e León). A súa poboación é de 28 habitantes (INE 2013) e ocupa unha superficie de 39,19 km².
Petanca
Historia
O 13 de xullo de 1907 o campión de xogo provenzal Jules Hugues, limitado nas súas capacidades polo reumatismo, decide inventar unha variante que obrigue a xogar cos pés xuntos (sen carreira), e nun campo restrinxido. O xogo, coas novas regras, comeza a desputarse na beirarrúa que está enfronte do café La boule étoilée (a bóla estrelada), na vila mariñeira de La Ciutat, no departamento occitano de Bocas do Ródano.
O primeiro campionato oficial do deporte ten lugar na mesma vila de La Ciutat en 1910 onde recibe o seu nome, procedente do occitano pès-tancats (pés xuntos).
Regras
A petanca consiste en lanzar unha serie de bólas metálicas co propósito de achegarse o máis posible ó boliche de madeira que foi lanzada anteriormente por un dos deportistas. O boliche debe estar a 1m de calquera obxecto achegado. Quen se achegue máis ao remate da quenda de lanzamentos, obtén tantos puntos como bólas teña máis cerca que a bóla máis achegada do adversario do boliche. O primeiro que consiga trece puntos gaña.
Cada deportista que lanza, tres bólas na modalidade individual e Dupletas (dous deportistas por equipo) e dúas se se xoga en tripletas (tres deportistas por equipo). Os lanzamentos poden ser de dous tipos: de tiro; para intentar afastar unha bóla dun deportista contrario batendo nela; e de amine facendo rodar a bóla para achegar máis ao boliche.
Materiais
As bólas teñen que ser metálicas (non deben conter chumbo nin area no seu interior) poden ter estrías ao redor. O diámetro debe estar entre 7,05 cm e 8 cm, mentres que o seu peso oscila entre os 650 g. e os 800 g. O boliche é de madeira cun diámetro de 3,0 cm.
Pistas de petanca
A petanca xógase en espazos abertos, limitados ou non, fundamentalmente chás e de poder ser cun pouco de area. Para os campionatos nacionais e as competicións internacionais as pistas deben ter as dimensións mínimas de 4 m. de anchura e 15 m. de lonxitude
Talco
miniatura|Talco cristais.
O talco ou esteatita (do árabe tal q) é un mineral da clase dos silicatos cuxa fórmula química é Mg3Si4O10(OH)2 e que cristaliza no sistema monoclínico. Ráiase facilmente coa unlla, por iso na Escala de Mohs tómase coma patrón da menor dureza posible.
Aspecto
Aínda que a súa cor pode variar pola presenza de impurezas, e típico que o talco apareza coa súa cor branca de forma masiva. Este mineral raras veces aparece en cristais ben formados.
Lugares onde se atopa
Fórmase pola metamorfose de silicatos de magnesio como a olivina ou o anfíbole.
Os principais explotadores de talco son Estados Unidos, China e Europa de onde proceden máis de dous terzos da produción mundial.
Usos do talco
O talco utilízase en diversas aplicacións. En forma de po utilízase como recheo na fabricación do papel e cartolinas, para lacas e pinturas, na industria cerámica (é un bo aditivo de gomas e plásticos) e no mundo da cosmética.
Utilízase incluso coma aditivo na industria alimentaria (E553b).
Outros silicatos
Outros silicatos importantes son:
A olivina, o cuarzo e as micas.
Trueiro
miniatura|dereita|220px|Trueiro. O trueiro é un aparello de pesca manual composto por tres pezas: unha rede pequena con forma de bolsa aberta, un aro que contorna a rede na súa abertura, e un mango longo xunguido por un dos seus extremos ao aro. Pódese empregar para a captura directa dos peixes na auga ou tamén, coma medio auxiliar, para recoller peixes capturados por outros métodos.
Damil
O topónimo galego Damil pode referirse a:
Kaskinen
Kaskinen (en sueco Kaskö) é unha cidade de Finlandia situada na rexión de Ostrobotnia. En 2017 a súa poboación era de 1.276 habitantes. A superficie do termo municipal é de 175,36 km2, dos cales 164,58 km2 son auga. O concello ten unha densidade de poboación de 121,64 hab./km².
O concello é bilingüe con maioría de poboación de fala finesa e minoría sueca.
Teofilacto Simocatta
Theophylaktos Simokatés (ou Simocatta, Simocates, latinizado como Theophylactus Simocatta) foi un historiador bizantino de principios do século VII. O alcume de simokattés (fociño de gato) atribúese xeralmente á súa aparencia física.
Traxectoria
Teofilacto, a quen podemos considerar o derradeiro historiador do mundo antigo, era orixinario da provincia romana de Exipto. Xunto a obras menores, no reinado do emperador Heraclio compuxo unha obra historiográfica chamada Historias. Teofilacto, que se cadra exerceu as altas funcións de Prefecto urbano de Constantinopla, inscribiuse na serie dos historiadores do século VI (Procopio de Cesarea, Agatías de Mírina, Menandro o Protector) e relatou o reinado do emperador de Oriente emperador (582–602), en particular das guerras que este último levou contra os persas sasánidas e os eslavos. A obra, como di claramente o seu prefacio, foi composta so o reinado de Heraclio (610-641), e o seu contido permite pensar que estaba totalmente rematada sobre 630: a derradeira guerra do Imperio de Oriente so Heraclio contra os persas (602–628) está aparentemente rematada, mentres que a conquista árabe (que comeza en 634) aínda non empezara, ou polo menos non se fai alusión ningunha a ela.
A súa obra
A obra de Teofilacto, malia ser inferior desde o punto de vista da lingua e do estilo ás dos historiadores do Baixo Imperio (especialmente Amiano Marcelino e Procopio de Cesarea), constitúe porén unha fonte de información esencial sobre os persas e os eslavos. Inspírase nos historiadores de finais do século VI como Teófanes de Bizancio e Xoán de Epifanía, cuxas obras están case completamente perdidas. Escribe en grego antigo, pero a súa prosa contén un gran número de formas que anuncian xa o grego medieval. A decadencia da cultura antiga no imperio de Oriente tras as invasións árabes non permitiu un relevo literario de Teofilacto. A tradición dos historiadores da Antigüidade remata nel.
Teofilacto Simocatta é tamén un epistolografista, autor dunha escolma de noventa e cinco cartas ficticias, dividida en tres partes : as cartas morais, as cartas de paisanos, as cartas de cortesás. amén temos del un libro de Quaestiones naturales.
Alexandre
Alexandre, antropónimo masculino galego.
La Zarpa
La Zarpa foi un diario agrarista que se publicou en Ourense entre 1921 e 1936. Fundouno o crego e xornalista Basilio Álvarez o 27 de xullo de 1921 e foi dirixido, entre outros, por Antonio Buján, Jacinto Santiago e Roberto Blanco Torres. Colaboraron no xornal, entre moitos outros, Ramón Cabanillas, Manuel Lustres Rivas, Ramón Fernández Mato, Xaime Quintanilla Martínez, Eduardo Blanco Amor, Alexandre Bóveda, Alfonso Daniel Rodríguez Castelao, Valentín Paz-Andrade, Ramón Otero Pedrayo, Vicente Risco, Antón Villar Ponte e Antonio Rey Soto.
Historia
miniatura|Anuncio de La Zarpa. En abril de 1925 o xornal ampliou o seu formato introducindo con frecuencia gravados, fotografías, páxinas especiais e máis publicidade. Ademais ampliou o número de páxinas a oito. En 1929, sendo director José López Requejo, volveu a reducir o tamaño do xornal pero ampliou o número de páxinas a doce.
Nos seus primeiros anos de existencia levou a cabo unha intensa campaña anticaciquil e en prol da redención dos foros que os campesiños tiñan que pagar aos propietarios das terras.
O diario tivo problemas coa censura durante a Ditadura de Primo de Rivera ata o punto de suspender a súa publicación durante varias xornadas en 1926 e mesmo a mudar temporalmente o seu nome polo de El Agro.
La Zarpa recibiu con ledicia a chegada da Segunda República en 1931 e serviu de portavoz ao seu fundador Basilio Álvarez, deputado durante ese período polo Partido Radical. Durante estes anos tamén sufriu suspensión temporal pola censura.
Lavandelo, Monterroso
Santiago de Lavandelo é unha parroquia do concello de Monterroso na comarca da Ulloa, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 23 habitantes, deles 13 eran homes e 10 eran mulleres, o que supón un aumento de 3 habitantes en relación ao ano anterior, 2006.
O Enxo, Brión, Brión
O Enxo é un lugar da parroquia de Brión no concello coruñés de Brión na comarca de Santiago. Tiña 18 habitantes no ano 2010 segundo datos do INE, dos cales 11 eran homes e 7 eran mulleres.
Chousela
O topónimo galego Chousela pode referirse a:
RD-0109
RD-0109 é a designación dun tipo de motor foguete utilizado na última etapa dos foguetes Vostok tripulados. Tamén é coñecido como RO-7, RD-448 e 8D719. Os RD-0109 derivan dos motores RD-0105 e foi o tipo de motor que puxo finalmente en órbita a Gagarin.
Características
Os motores RD-0109 foron deseñados por Kosberg e funcionaban alimentados por osíxeno líquido e queroseno. Tiñan un pulo de 54,52 kN. Usáronse para poñer en órbita naves tripuladas e non tripuladas.
Marín
miniatura|300px|dereita|Plano da vila de Marín.
Xeografía
O municipio de Marín ten unha superficie de 36,7 km², inferior á media dos concellos de Galicia (que é de 93,57²) e dos da provincia de Pontevedra (que é de 71,57 km²), pero a súa situación entre o mar e a montaña proporciona un gran contraste e variedade de paisaxes. Conta con 8 quilómetros de costa, que forman parte da marxe sur da ría de Pontevedra.
Marín está situado na península do Morrazo, na marxe meridional da ría de Pontevedra, a só 7 km de Pontevedra. Linda ao norte coa ría de Pontevedra, ao leste co concello de Pontevedra, ao sur cos de Vilaboa e Moaña e ao oeste co concello de Bueu.
As alturas maiores do concello están no leste, o monte Xaxán (600 m) e Cotorredondo (500 m). A partir delas, o relevo descende en pendente cara a costa, na que alternan os acantilados e as praias, debido á alternancia de faixas de xistos e granitos. A illa de Tambo está situada a pouco máis dun quilómetro do porto e é de propiedade pública desde hai pouco, xa que antes pertencía á Armada Española. Con todo, a súa xurisdición correspóndelle ao concello de Poio.
Praias
No litoral do concello de Marín hai gran cantidade de praias, das cales tres contaron con bandeira azul no ano 2015: Portocelo, Mogor, Aguete, ademais de Lapamán, que comparte co concello de Bueu.
A praia de Portocelo é a máis oriental e a que conta con mellores servizos, como duchas, restaurante e vixilancia. Malia ser inclinada de máis, é acolledora e dista pouco do núcleo urbano, ao redor dun quilómetro, o que favorece a marcha a pé dos bañistas. Entre a praia e o núcleo está a Escola Naval, e entre ambas as dúas existe un eucaliptal de bastantes anos, que xa aparece na película Botón de Ancla.
A praia de Mogor atópase a uns 600 metros da anterior. Ten uns 400 metros de lonxitude e tamén conta con servizos de duchas, vixilancia e restaurante. Nas súas proximidades están os famosos petróglifos de Mogor, que contan cun centro de interpretación dende verán de 2015.
A praia de Aguete está a pouco máis de 4 quilómetros do centro da vila e é a máis grande de todo o concello, cuns 900 metros de lonxitude. Ten tamén servizos de ducha e vixilancia, e conta con varios restaurantes e bases nas súas inmediacións. No seu extremo máis occidental sitúase o porto deportivo do Real Club de Mar de Aguete, na punta Chirleu, onde se realizan diversas probas de vela ao longo do ano.
A seguinte trátase da praia de Loira, a uns 600 metros de Aguete e situada na desembocadura do río do mesmo nome.
Clima
A temperatura media anual é de 14,4 °C, e oscila entre os 9,3 °C en xaneiro e os 19,8 °C en xullo. Só tres meses ao ano (decembro, xaneiro e febreiro) teñen unha temperatura media inferior a 10 °C. Chove bastante (1.800 mm), especialmente a finais de outono e inverno. En xuño descenden bruscamente as precipitacións e son febles durante os tres meses de verán para volver aumentar en setembro. Disto derívase un clima suave, que permite a presenza de árbores tipicamente mediterráneas coma a laranxeira, o limoeiro, kiwi etc.
Demografía
A poboación está fortemente concentrada, para o que adoita ser habitual en Galicia, no núcleo urbano que conta con case 17.000 veciños. A poboación estranxeira, que en 2014 era de 1.048, procede na súa maior parte de América do Sur (37,05 %) e África (35,10 %), especialmente marroquinos, seguido moi de lonxe pola Unión Europea (14,07 %) e Asia (8,36 %).
Economía
miniatura|300px|esquerda|[[Porto de Marín: Pantaláns novos de baixura.]] O porto de Marín é o terceiro peirao pesqueiro e de tráfico de contedores galego, aínda que a pesca é a súa actividade económica principal. O seu porto pesqueiro conta con importantes plantas conxeladoras e unha considerable frota de altura, sendo o porto máis importante tanto a nivel rexional (o primeiro de Galicia en capturas, por diante do porto de Vigo e tamén do da Coruña) como a nivel nacional, cun tráfico de 2 millóns de toneladas no ano 2002, especialmente importante no desembarco de pescada, ollomol e xurelo.
Poboación ocupada por sectores e sexo (IGE, 2001)
Desde o punto de vista formativo, o nivel dos traballadores ou persoas en idade de facelo é baixo ou medio baixo, é dicir que unha porcentaxe importante da poboación, o 58,5 %, ou ben non rematou os seus estudos elementais ou ben só posúe estes estudos. Un 2,2 % que non sabe ler nin escribir e un 12,2% só iniciou os seus estudos, para abandonalos a idade moi temperá.
Historia e cultura
miniatura|250px|[[Petróglifos de Mogor]] Os primeiros restos evidentes de asentamentos humanos son os megálitos neolíticos, moitos deles situados en torno á Lagoa de Castiñeiras. Posteriormente, da idade de bronce destacan os abundantes conxuntos de petróglifos, sendo excepcional o conxunto de Mogor, un dos primeiros coñecidos de Galiza e un dos máis famosos con moita diferenza: esta estación rupestre está formada por varios grupos de gravados, entre eles algúns dos escasos labirintos atopados en Galiza.
miniatura|250px|[[Castro da Subidá]] Da cultura castrexa consérvanse varios castros. Entre eles o máis importante é o castro da Subidá, entre o alto da Porteliña, as Sete Espadas e Cidrás. Foi parcialmente escavado e algúns dos seus restos metálicos pódense ver nas vitrinas do Museo de Pontevedra. Ademais deste destacan tamén o Castelo de Ardán, o Castro de Pidreiras, en Campo, e o Castelo do Barbudo, en Macenlle.
Marín chamouse antigamente San Xiao de Ancorados por ancoraren alí os barcos de liña. O padre Sarmiento di que o seu nome ten que ver coa palabra latina para mar, mare.
No século XII dona Urraca concedeulle o reguengo propiedade de Diogo Arias Deza. Á morte deste, pasou a ser propiedade do mosteiro de Oseira en 1151. No Antigo Réxime as parroquias de Ardán, O Campo e Piñeiro pertencían a Cangas. E por breve espazo de tempo Piñeiro constituíse en concello propio en torno a 1822. Desde Marín houbo sempre unha forte emigración cara a América, especialmente nos séculos XVI e XVII, que non cesou até o XX.
Marín estivo sempre á sombra de Pontevedra, se ben a partir do século XVII cobrou maior importancia o seu porto, xa que o de Pontevedra quedou cegado, sen calado útil para o tráfico portuario.
A vila foi ocupada polas tropas napoleónicas durante a Guerra de Independencia española. O 4 de abril de 1809, as Alarmas do Morrazo, lideradas por J. Antonio Gago de Mendoza y Freire, asaltaron o forte de San Fernando e renderon a gornición francesa. Nesas datas, estiveron fondeadas no porto as fragatas inglesas Venus e Libeli que facilitaron armas e municións ós sublevados.
Marín na literatura popular
miniatura|275px|Mapa de Marín.
Singularidade relixiosa
Durante o século XIX intensificáronse as relacións comerciais con Inglaterra, froito do cal chegaron misioneiros protestantes, destacando a Thomas Blamire, co que o concello se converteu nun foco de expansión protestante nas rías Baixas.
Na actualidade, a congregación evanxélica é das máis numerosas de España, e tamén é o concello con maior porcentaxe de habitantes afíns a esa confesión (o 10 %, segundo fontes da mesma Igrexa Evanxélica de Marín). A súa maior congregación en canto a número de fieis reúnese no centro da poboación, nun edificio de grande aprecio arquitectónico polo seu estilo catalán do século XIX, e por ser centenario (inaugurado o 31 de decembro de 1899). Outras congregacións a mencionar son a Igrexa Evanxélica de Seixo, que se reúne noutro edificio centenario en Seixo, e outra congregación de corte pentecostal no centro de Marín.
Cultura
A imaxe de Marín, capital da cigala, está asociada á papeleira de ENCE (aínda que estas instalacións industriais atópanse dentro do concello de Pontevedra) e á Escola Naval Militar, creada en 1943 e que ocupa a parte central do núcleo urbano cunhas instalacións de 241.000 m². Son tradicións relevantes a danza das espadas.
Festas
En Marín celébranse moitos eventos culturais, e os máis importantes son:
As Festas do Carme (16 de xullo), que é o evento máis importante da vila coa celebración de numerosos actos ao longo dos 10 días que dura a festividade.
A Festa de San Miguel (29 de setembro), nela celébrase a "Danza das espadas", na que os mareantes da vila percorren as súas rúas marcando os pasos coa música das gaitas, unidos uns a outros polo que denomínanse as "espadas".
A festa da Sidra e da mazá en Santo Tomé de Piñeiro, onde os produtos desta terra son a base da festa, que conserva este produto típico da zona mediante a celebración que xunta a todos os veciños e veciñas da parroquia co fin de degustar varios pratos que fan coas mazás.
O Entroido, onde todos os marinenses e demais visitantes bótanse á rúa cos seus disfraces a celebrar o entroido. Conta con moitas actuacións nas súas rúas ademais de desfiles e concursos. Destaca como día grande deste Entroido, o chamado "Enterro da sardiña", onde disfrazados cos seus traxes de loito e cunha grande tristura despídense do cadáver da sardiña. Tamén son importantes nestas festas as charangas, que compoñen cancións de temas de actualidade.
Política e goberno
Dende maio de 2011, o concello é gobernado por María Pilar Ramallo Vázquez (PPdeG) con maioría abosoluta, a máis holgada da historia da democracia neste concello. Anteriormente o alcalde era Francisco Veiga Soto (PSdG - PSOE) en alianza co BNG.
Parroquias
miniatura|Parroquias de Marín
Castro de Santa María
O Castro de Santa María é un castro de cumio fortificado situado na parroquia de Castro, no concello de Miño.
Sobre el construíuse unha igrexa e cemiterio. Tería unha forma circular duns 70 metros de diámetro e unha extensión de 0,5 hectáreas.
Gronzo, Brión, Brión
Gronzo é un lugar da parroquia de Brión no concello coruñés de Brión na comarca de Santiago. Tiña 70 habitantes no ano 2010 segundo datos do INE, dos cales 32 eran homes e 38 eran mulleres.
Dartmouth, Massachusetts
miniatura|dereita|250px Dartmouth é unha cidade do condado de Bristol, Massachusetts, Estados Unidos de América. Fundada en 1652 ten 30.666 habitantes (2000) e na vila ten a súa sede a University of Massachusetts Dartmouth.
Yonezawa
Yonezawa (米沢市, よねざわし, Yonezawa-shi) é un concello xaponés da Prefectura de Yamagata. Está situado ao sur da rexión de Tōhoku e da prefectura, e ao leste da illa de Honshu. Ten 548,74 km² de superficie e unha poboación de 90.710 habitantes (2009) e unha densidade de poboación de 165 hab./km².
Durante a época de Shogunato de Tokugawa, Yonezawa era a capital do dominio de Yonezawa-han (米沢藩) do clan Uesugi (上杉氏).
Tajahuerce
Tajahuerce é un concello español da provincia de Soria (Castela e León). A súa poboación é de 30 habitantes (INE 2013) e ocupa unha superficie de 20,87 km².
Yonezawa
O concello de Yonezawa limita co concello de Iide, de Kawanishi, de Takahata (son da prefectura de Yamagata); de Fukushima, de Inawashiro, de Kitashiobara e de Kitakata.
Lemna
Lemna spp. medran libremente, flotando os seus talos en ou xusto por baixo da tona da auga. Moitos son pequenos, non máis de 5 mm de lonxitude.
Poden provocar problemas coma especies invasoras.
En Galicia é común en auga quedas, especialmente a especie: Lemna minor.
Chivas USA
O Club Deportivo Chivas USA foi un club de fútbol profesional da cidade dos Ánxeles que xogou na Major League Soccer. Xogaba os seus partidos no StubHub Center en Carson, California e era propiedade do club mexicano CD Guadalajara. En 2014 a MLS comprou o club con plans de vendelo a novos propietarios e nese mesmo ano disolveuse.
Historia
O equipo fundouse o 2 de agosto de 2004, na cidade dos Ánxeles, a cidade onde hai máis habitantes mexicanos de todo Estados Unidos. O club era propiedade do CD Guadalajara, herdando as súas cores, símbolos e alcume. A súa primeira tempada foi no ano 2005, contando con xogadores cedidos polo equipo mexicano. Foi unha tempada para adaptarse á nova competición e a franquía acabou na última posición. Ao seguinte ano o Chivas logrou a súa primeira clasificación para os playoffs, pero perdeu nas semifinais de conferencia fronte ao Houston Dynamo. O adestrador Bob Bradley foi nomeado adestrador do ano da MLS e Jonathan Bornstein foi nomeado como mellor debutante do ano. O ano 2007 foi o mellor da súa historia xa que acadaron a primeira posición da Conferencia Oeste, pero foron eliminados de novo nas semifinais de conferencia.
Na tempada do 2008 sumaron unha nova clasificación para as roldas eliminatorias pero desta vez caeron fronte ao Real Salt Lake nas semifinais de conferencia. No ano seguinte de novo se clasificaron para as eliminatorias, pero volveron caer nas semifinais. No ano 2010 The Goats foi o peor equipo da tempada só por diante do D.C. United, no que tivo moito que ver a marcha das súas estrelas, como Sacha Kljestan. Na seguinte tempada viuse unha lixeira mellora na franquía pero aínda así non foron quen de chegar ao playoff. En agosto de 2012 Jorge Vergara e a súa esposa compraron o cen por cen da franquía tentando mellorar a situación do club, cousa que non funcionou, xa que nesa mesma tempada o Chivas quedou en última posición. Comezaron as azueiras sobre a posible compra da franquía por parte da MLS. No ano 2014, a que ía ser a última tempada na MLS o equipo volveu a rematar na derradeira posición.
No ano 2014 confirmouse a venda da franquía por parte de Jorge Vergara á Major League Soccer por 70 millóns de dólares. A súa praza quedou reservada para outro equipo que tiña que exercer localía nos Ánxeles. No ano 2015 anunciouse que a nova franquía anxelina ía ser o Los Angeles Football Club, que comezaría a xogar no ano 2018.
Estadio
Chivas USA xogaba os seus partidos como local no StubHub Center de Carson, California. O estadio era compartido co Los Angeles Galaxy. As bancadas tiñan capacidade para 27,000 persoas.
Leborei, Monterroso
Santa María de Leborei é unha parroquia do concello de Monterroso na comarca da Ulloa, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 46 habitantes, deles 21 eran homes e 25 eran mulleres, o que supón un aumento de 3 habitantes en relación ao ano anterior, 2006.
Cartas de inverno
Cartas de inverno é un libro de Agustín Fernández Paz publicado en 1995 por Edicións Xerais. Nese mesmo ano gañou o Premio Rañolas de literatura infantil e xuvenil. En 2016 saíu do prelo a 35ª edición tras acadar a cifra de máis de 100 000 exemplares vendidos, fito que só acadou na ficción galega outra novela, Memorias dun neno labrego, de Xosé Neira Vilas.
Trama
O escritor Xabier Louzao regresa a Santiago de Compostela logo de varios meses no Quebec. Marchara sen avisar ao seu amigo o pintor Adrián Novoa, e á volta atopa oito cartas deste, datadas entre outubro de 1993 e abril de 1994.
Nelas o pintor infórmao de que mercou unha casa de indianos na parroquia de Doroña (concello de Vilarmaior), e que está encantada. Vai contando o proceso de adquisición e restauración, e finalmente os sucesos inexplicables que teñen lugar desde que se muda a ela.
Ao comezo toma os sucesos como brincadeiras: chamadas telefónicas sen sons intelixibles e mensaxes no fax. Pero todo se complica coa aparición dun libro de gravados. Nel aparece un gravado sen título, cunha rapaza mirando pola fiestra. Pero sorprendentemente a imaxe vai mudando, e nun momento dado aparece na parede do gravado o texto "Socorro, Adrián". El comeza a ter medo, e descobre que a habitación do gravado é un cuarto da propia casa que foi tapiado. Rompe o tabique, e descobre no chan do cuarto un acceso a unha cripta, cunha porta de ferro coa imaxe do labirinto do petróglifo de Mogor. Detrás dela hai un ser estraño, inhumano e malvado.
Cando Xabier le todo iso decide ir a xunto seu amigo a axudalo, e desde a casa manda un paquete coas cartas anteriores, fotos do gravado e cunha carta propia á súa irmá, para que avise á policía se non dá noticias en breve.
O comisario desenténdese do caso, pero a irmá segue investigando. Malia que non atopa a porta de ferro que dá acceso á cripta, préndelle lume ao libro dos gravados no lugar que debería estar, e o chan de cemento rompe, dando a entender así que se rompe o maleficio.
Estilo
A narración iníciase cun narrador omnisciente falando da irmá de Xabier. Despois vai o texto da carta do propio Xabier, e logo as cartas de Adrián. Séguelle outro texto de Xabier, a narración en primeira persoa da irmá, e finalmente remata o narrador omnisciente.
O texto inclúe elementos da novela de terror do estilo de Edgar Allan Poe ou H.P. Lovecraft (ao que fai mención explícita), con cronotopos como casas antigas encantadas ou seres estraños. Tamén inclúe elementos propios da cultura galega: ademais de falar da arquitectura románica, do castelo de Andrade e de petróglifos, fala de mitos coma a Santa Compaña.
Théâtre des Champs-Élysées
miniatura|Fachada do Théâtre des Champs-Élysées Théâtre des Champs-Élysées é un teatro que se atopa na 15, Avenue Montaigne, no 8º arrondissement de París, Francia. Aberto ao público en 1913 por iniciativa do xornalista e empresario de espectáculos Gabriel Astruc, foi deseñado polo arquitecto francés Auguste Perret. En principio, pretendía ser unha sala de espectáculos adecuada para música contemporánea, danza e ópera, en contraste coas institucións máis tradicionais e conservadoras como a Ópera de París. Foi no Teatro dos Campos Elísios que a compañía de ballet rusa Ballets Russes fixo a estrea mundial de "Le Sacre du printemps" de Igor Stravinsky, a 29 de maio de 1913.
John Updike
John Hoyer Updike, nado o 18 de marzo de 1932 en Reading, Pensilvania e finado o 27 de xaneiro de 2009 en Beverly Farms, Massachusetts, foi un escritor estadounidense.
Obra
Novelas sobre Harry Rabbit
Miguel Villanueva
Miguel Villanueva y Gómez, nado en Madrid o 31 de outubro de 1852 e finado na mesma cidade o 19 de setembro de 1931, foi un avogado e político español. Durante a rexencia de María Cristina de Habsburgo-Lorena foi ministro de Agricultura, Industria, Comercio e Obras Públicas, e durante o reinado de Afonso XIII, foi ministro de Fomento, ministro de Mariña, ministro de Estado e ministro de Facenda. Así mesmo desempeñou o cargo de presidente do Congreso en varias lexislaturas.
John Updike
Obra
Libros sobre Henry Bech
Miguel Villanueva
Outros cargos
Foi presidente do Congreso dos Deputados en varias lexislaturas: na de 1911-1913, na de 1916-1917, na de 1917 e na de 1918-1919. O 2 de xaneiro de 1923, foi nomeado alto comisario de España en Marrocos mais non chegou a tomar posesión do cargo por motivos de saúde.
Ingresou como membro de número da Real Academia de Ciencias Morais e Políticas o 15 de decembro de 1929, cun discurso que versou sobre «réxime representativo e parlamentario», que foi contestado por Niceto Alcalá-Zamora.
John Updike
Obra
Outras novelas
Miguel Villanueva
Outros cargos
Faleceu na súa casa no número 9 da madrileña rúa de Felipe IV ás once da noite do 19 de setembro de 1931, e foi soterrado no cemiterio sevillano de San Fernando, no panteón familiar.
John Updike
Obra
The Scarlet Letter Triloxía (A letra escarlata)
Enrique Marfany
Enrique Marfany Oanes, nado na Coruña o 26 de febreiro de 1943, é un político e funcionario da Xunta de Galicia.
Sudario
miniatura|220px|Sudario de Carlomagno, ano 814 Un sudario é unha peza de roupa funeraria que serve para cubrir o cadáver.
Historia
A súa tea adoita ser de liño ou algodón, branco, aínda que no pasado e para certas autoridades existiron sudarios luxosos e de importación. Os sudarios adoitaban ser dunha ou varias pezas, podendo usarse un para o corpo e outro para a face.
Existe constancia do uso do sudario en Europa coa expansión do cristianismo, xa que se cita na Biblia, e chegou a ser unha reliquia moi apreciada e mesmo se usou nos autos sacramentais de Pascua un pano no que pintaban a figura do crucificado. Suponse que esa é a orixe do sudario de Turín e do sudario de Oviedo, cuxa análise de C14 o datou no século VIII. Desta mesma época son as tumbas antropomorfas escavadas en rocha —como as de San Pedro de Rocas ou San Vítor de Barxacova—, onde os mortos debían ir vestidos cun sudario debido ao estreito do espazo.
Enrique Marfany
Traxectoria
Licenciado en Ciencias Económicas, é autor de diversos traballos e artigos xornalísticos, a maior parte referidos ó desenvolvemento rexional.
Traballou como economista na AISS, no Instituto para a Reforma das Estruturas Comerciais (IRESCO) e foi membro do Consello de Administración do Banco de Crédito Local.
En 1977 comezou no Partido Gallego Independiente (PGI), que logo se integraría en UCD. En 1982 foi elixido presidente da UCD en Galicia e membro do seu Consello Executivo Nacional. En 1979 foi elixido concelleiro na Coruña e presidente da deputación provincial (ocupando os dous cargos ata 1987) e, en 1986, senador pola provincia da Coruña ata o seu cesamento o 2 de setembro de 1989. No ano 1997 fundou Democracia Galega, formación política de ámbito galego e autonomista da que foi presidente ata a súa desaparición en 2002.
John Updike
Obra
Coleccións de contos curtos Poesía