cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
José López Amarante
Traxectoria
Casou con Concepción Mora Roca, da que tivo catro fillos.
Gustavo IV Adolfo de Suecia
Gustavo IV Adolfo, nado en Estocolmo o 1 de novembro de 1778 e finado en Sankt Gallen, Suíza, o 7 de febreiro de 1837, foi rei de Suecia, da casa Holstein-Gottorp.
Teodomiro (visigodo)
Teodomiro (en árabe تدمير Tūdmir) duque (dux) visigodo do século VIII gobernador de provincia visigoda de Aurariola, no sueste da Península ibérica, nos arredores da actual Rexión de Murcia. Posteriormente coa dominación islámica, e mercé a un famoso e documentado Tratado asinado con Abd al-Aziz ibn Musa en abril de 713, gobernou a título de rei un territorio cristián visigodo autónomo dentro de Al-Ándalus, denominado kora de Tudmir, territorio que abarca aproximadamente na actualidade a Provincia de Alacant e a Rexión de Murcia, composto polas chamadas sete cidades que se citan no tratado, con capital en Orihuela.
O pacto asinado por Teodomiro parece que deixou de ter vigor coa instalación no territorio dunha parte do yund ou tropas sirias chegadas a Al-Ándalus uns anos antes desde Ifriquiya (provincia do norte de África). En calquera caso, cando Abderramán I creou a nova división administrativa, parece que o pacto non estaba en vigor.
Palacio
En Riba-roja de Túria, preto de Valencia, tivo un complexo palaciano que foi escavado durante varias campañas. O xacemento, denominado Pla de Nadal, foi descuberto en 1971 e entre 1981 e 1989 foi escavado pola arqueóloga Empar Juan. En 2019, rematouse a investigación das case catro mil pezas atopadas nel.
Gustavo IV Adolfo de Suecia
Traxectoria
Seguno de alega, Gustav Adolf era o fillo biolóxico do conde Adolph Frederic Munck de Fulkila, pero isto nunca foi probado. Disque o conde recibiu o encargo de lle facer un fillo ó rei, xa que este seica tiña outras inclinacións. Estes rumores non lle impediron a Gustavo III tomar parte activa na educación do seu herdeiro, que estaba baixo a titoría de Nils von Rosenstein. En agosto de 1796 o seu tío, o rexente Carlos XIII de Suecia, duque de Sudermannia, visitou San Petersburgo para arranxar un casamento entre o xove rei e a neta de Catarina II de Rusia, a gran duquesa Alexandra. A voda foi entón fixada para o 22 de setembro, cando se atopou co obstinado rexeitamento de Gustavo a permitirlle á súa futura noiva a liberdade de culto segundo o rito ortodoxo, un desaire que indubidablemente acelerou a morte da emperatriz rusa. Ninguén parece ter sospeitado daquela que serios desaxustes mentais estaban na raíz da anormal devoción de Gustavo. Pola contra, houbo moitos que prematuramente se felicitaron porque agora Suecia non tiña factores perturbadores, agás un económico, o temor a Deus, a compartir co monarca.
Política
A pronta destitución do xeralmente detestado Gustaf Adolf Reuterholm aumentou aínda máis a súa popularidade. O 31 de outubro de 1797 Gustavo casou con Frederica, filla de Charles Frederik, gran duque de Baden, un matrimonio que podería ter levado a unha guerra con Rusia de non ser polo fanático odio por Francia compartido polo emperador Paulo de Rusia e por Gustavo IV Adolfo, que serviu de nexo de unión entre eles. De feito o pavor do rei ó xacobismo era mórbido na súa intensidade, e levouno a adoptar toda clase de medidas reaccionarias e a pospoñer a súa coroación durante algúns anos, así como a convocar unha dieta; pero a desorde financeira, causada en parte pola guerra continental e en parte polas pésimas colleitas de 1798 e 1799, obrigouno a convocar os Estados en Norrköbing en marzo de 1800 e o 3 de abril Gustavo foi coroado.
Golpe de Estado
O seu reinado estaba destinado a acabar mal, e en efecto, tivo un final abrupto. As súas políticas levan a Suecia á guerra, primeiro con Francia e despois con Rusia, que comportou a perda de Finlandia. Esta perda representaba un terzo do territorio sueco e precipitou o arresto do rei o 13 de marzo de 1809 que foi finalmente levado a cabo a través dunha conspiración de oficiais do exército occidental, encabezado por Adlersparre, os Anckarsvärd e Adlercreutz, que marcharon rapidamente dende Escania ata Estocolmo. O 13 de marzo de 1809 sete dos conspiradores entraron no cuarto do rei sen anunciarse, prenderon ó rei, e conducírono ó castelo de Gripsholm; o duque Carlos III de Suecia foi axiña persuadido a aceptar o liderado dun goberno provisional, que foi proclamado ese mesmo día, e a dieta, convocada de urxencia, aprobou solemnemente a revolución.
Abdicación
O 29 de marzo Gustavo, para preservar a coroa para o seu fillo, abdicou voluntariamente; pero o 19 de maio o Riksdag, dominado polo exército sueco, declarou que tanto Gustavo como a súa familia perdían tódolos dereitos ó trono. O 5 de xuño o duque rexente foi proclamado rei co nome de Carlos XIII, despois de aceptar a nova constitución liberal sueca, que foi ratificada pola dieta ese mesmo día. En decembro Gustavo e a súa familia foron exiliados a Alemaña. No exilio Gustavo usou moitos títulos, Conde Gottorp, Duque de Holstein-Eutin, e finalmente asentouse en Sankt Gallen, Suíza, onde en grande soidade e indixencia, o 7 de febreiro de 1837, baixo o nome de Coronel Gustafsson, sufriu un derramo cerebral e morreu. Baixo suxestión do rei Óscar II de Suecia os seus restos foron levados a Suecia e enterrados no Riddarholmskyrkan.
Familia
En 1797 casou con Federica de Baden (1781-1826), coa que tivo cinco fillos.
O seu fillo Gustav quixo servir como oficial dos Habsburgo de Austria, pero nunca quixo ter un fillo propio. Sofia Wilhelmina quixo casar con Leopoldo de Baden, (a súa antepasada Vitoria de Bade casara con Gustavo V de Suecia, da casa Bernadotte). Alá polo 1812, Gustavo Adolfo divorciouse e pouco despois tivo moitas amantes, entre elas María Schelegel, que lle deu un fillo, Adolf Gustafsson.
Feixe
miniatura|Un feixe de [[cereal|cereais nunha placa.]] Un feixe é un montón atado de herba, leña, palla etc. Tamén se coñece co nome de brazado, gavela, mollo ou simplemente lote.
Etimoloxía
O termo vén do étimo latín: fascis, do que tamén deriva a verba galega facho. Derivado deste termo, tamén se lle chama feixe a un grupo de cousas ou de persoas (fato).
Os termos feixe na matemática e na física tamén derivan deste (un feixe de luz).
Economía de Xordania
Xordania é un país pequeno con recursos naturais bastante limitados, pouca auga e pouco petróleo. A pobreza, o desemprego e a inflación son problemas fundamentais, pero o rei Abdullah, despois de asumir o trono en 1999, puxo en marcha reformas económicas para mellorar o padrón de vida do país.
Cantabria (A-15)
O Cantabria (A-15) é un buque de aprovisionamento da Armada Española. O buque foi construído nos estaleiros de Navantia en Cádiz cun custo de 183 millóns de euros. Actualmente estanse a construír en Ferrol dous buques máis para a Royal Australian Navy.
Serie
A construción de dous buques máis estase a facer en Ferrol mercados por Australia.
Economía de Xordania
O país é un grande exportador de fosfato e carbonato de potasio, e tamén depende do turismo e do comercio de fertilizantes. Importa o petróleo que consome do Iraq e da Arabia Saudita.
ProQuest RefWorks
ProQuest RefWorks, coñecido anteriormente como RefWorks é un xestor bibliográfico en liña para organizacións corporativas, académicas e gobernamentais. Dá soporte a un número crecente de bases de datos. RefWorks colabora con provedores como ProQuest, HighWire, EBSCO, ISI e BioOne. Foi creado no 2001 e o programa e demais produtos foron comercializados por Cambridge Scientific Abstracts dende o 2002 ata ser adquirida por ProQuest no 2008. O 18 de xaneiro de 2016 saíu ao mercado unha versión nova da aplicación web, chamada ProQuest Refworks. A versión orixinal pasou a chamarse Legacy RefWorks e mantívose dispoñible para a migración cara a nova ata xaneiro de 2018.
Economía de Xordania
A Xordania continúa a seguir as directrices do Fondo Monetario Internacional dende o 2002, seguindo unha política monetaria austera e privatizacións.
ProQuest RefWorks
Características
As referencias bibliográficas das bases de datos dos usuarios de Refworks son almacenadas en liña de modo que se poden actualizar ou se pode acceder a elas a través dunha conexión a Internet. Moitas bases de datos bibliográficos implementaron a posibilidade de exportar referencias directas a Refworks: Google Scholar, JSTOR, WoS e Scopus, entre outras moitas. Para utilizar o software están dispoñibles tanto licenzas individuais como licenzas institucionais que permiten ás universidades subscribir abonamentos por conta dos seus estudantes e para o seu persoal. Ás bases de datos que conteñen as referencias son accesibles en liña, permitindo deste xeito ós usuarios gardarnovas referencias dende calquera computador conectado a Internet. RefWorks facilita a importación directa de referencias bibliográficas dos maiores motores de busca e bases de datos académicas.
Óscar I de Suecia
Óscar I, nado o 4 de xullo de 1799 en París, no número 291 da Rue Cisalpina (hoxe: 32, Rue de Monceau), na Primeira República Francesa, e finado o 8 de xullo de 1859, en Estocolmo, Suecia, foi rei de Suecia e de Noruega desde 1844 a 1859.
Ruda de montaña
A ruda de montaña (Ruta montana) é unha planta fanerógama da familia Rutaceae. Aparece en Galiza espontánea.
Óscar I de Suecia
O seu nome de nacemento era Joseph François Oscar Bernadotte. O nome francés Joseph François Oscar en sueco é Joseph Frans Oscar. Pero o propio rei e os escritores modernos escribiron o seu nome como Oscar, mentres que a familia real sueca utiliza a ortografía Oskar.
Óscar promoveu a prosperidade económica dos seus dous reinos mellor que os seus antecesores. Buscou a paz e as reformas sociais que permitiran avanzar cara a un estado de dereito e de maiores liberdades, e pretendeu a integración política dos tres reinos nórdicos.
Infancia e xuventude
Óscar naceu na cidade de París o 4 de xullo de 1799. Era fillo do ministro da guerra francés Jean-Baptiste Jules Bernadotte e de Desideria Clary. Viviu a súa infancia parcialmente en París ao lado da súa nai, no castelo de Mortefontaine, de Xosé Bonaparte ou no castelo dos Bernadotte. Neste tempo tivo o seu primeiro titor, co que comezaría a súa educación francesa.
Pouco despois de que seu pai fora designado príncipe herdeiro da coroa sueca (o 21 de agosto de 1810), Óscar ocupou o terceiro lugar na liña sucesoria, tras ser recoñecida a descendencia masculina de Bernadotte como herdeira. Nese tempo Óscar viaxou a Suecia e recibiu o título de duque de Södermanland por parte do rei Carlos XIII.
En 1812 foi nomeado tenente coronel do exército, en 1815 foi ascendido a coronel e, en 1817, a xeneral.
Durante a década de 1810 aprendeu o idioma noruegués e instruiuse nas diversas áreas do coñecemento humano, como administración pública, dereito, ciencia e arte. Tamén estudou alemán e a relixión protestante luterana, na cal foi confirmado en 1815.
Príncipe herdeiro
Cando Jean-Baptiste Bernadotte se converteu en rei (co nome de Carlos XIV Xoán de Suecia) en 1818, Óscar foi elevado a príncipe herdeiro de Suecia e Noruega. En 1819 foi nomeado xeneral dos exércitos sueco e noruegués e recibiu o mando de varios destacamentos de infantaría, artillaría e cabalaría.
En 1822 comprometeuse con Xosefina de Leuchtenberg, filla de Eugène de Beauharnais e neta da emperatriz Xosefina. A voda celebrouse en Estocolmo o 19 de xuño de 1823.
Desde febreiro de 1824 o príncipe ocupou brevemente o cargo de vicerrei de Noruega e, xunto coa súa esposa, estableceu a súa residencia na cidade de Kristianía. O 11 de outubro declinou o cargo e regresou a Estocolmo. Novamente sería vicerrei de 1833 a 1834, cando participou na refundación do parlamento noruegués. Nos anos seguintes, cando o seu pai estaba de visita en Noruega, Óscar encargouse por vez primeira do goberno.
miniatura|310px|A casa real [[Bernadotte en 1857. ]]
Foi director da Real Academia Sueca das Artes e da Universidade de Lund en 1824. Cultivou tamén a litografía e a composición musical. Neste último campo, o príncipe herdeiro Óscar compuxo unha marcha fúnebre que se interpretou no funeral de do rei Carlos XIII; este foi o seu primeiro traballo público de alto nivel. A fama desta composición foi amplamente difundida, e Ludwig van Beethoven escribiulle ao seu pai, Carlos Xoán, ofrecéndose para contribuír ao desenvolvemento do talento musical do príncipe herdeiro. Había unha vella amizade entre Beethoven e Carlos Xoán, establecida no período en que Bernadotte residiu en 1798 como ministro francés en Viena. En 1840 publicou un escrito acerca do sistema penitenciario sueco, onde expuso as súas propostas de reforma do mesmo, impugnando a pena de morte, a tortura e a deportación, e favorecendo a mellora das condicións carcerarias e dos dereitos humanos nas prisións. A súa obra foi traducida a varios idiomas europeos (noruegués, alemán, francés, holandés, inglés, italiano) e fíxoo merecedor da gran prestixio internacional.
Rei de Suecia e de Noruega
200px|miniatura|[[Xosefina de Leuchtenberg, esposa de Óscar I, nun retrato de 1835.]] Óscar tomou as rendas do goberno o 8 de marzo de 1844 e foi coroado en Estocolmo o 28 de setembro do mesmo ano (nunca foi coroado en Noruega). Desde un principio o seu goberno estivo restrinxido pola pugna no parlamento entre liberais e conservadores, así como polo seu consello de ministros bastante plural e pola súa propia irresolución.
O rei mostraba certas tendencias liberais moderadas, posición que resultou incómoda tanto para a ala conservadora como para a liberal, o que supuxo o rexeitamento continuo das propostas enviadas polo monarca. A presión exercida desde o parlamento foi fundamental para os constantes cambios no seu consello de ministros. Concedeu especial interese á política social e pronunciouse en reiteradas ocasións por reformar o sistema xurídico e penal sueco.
Entre as reformas que puido levar a cabo houbo algunhas importantes destinadas a mellorar a economía do país, como foron a simplificación fiscal e a lexislación aduaneira para o libre comercio. No aspecto social logrou a liberdade de prensa —que foi aproveitada para criticar o rei—, o gravame sobre as bebidas alcohólicas, o establecemento da maioría de idade para as mulleres solteiras aos 25 anos, e o impulso a unha maior liberdade relixiosa.
Para calmar a inconformidade dos noruegueses, estableceu a igualdade dos dous reinos no seo da unión e dotou esta dun emblema que foi incorporado á bandeira de ambos os reinos. Buscou sen éxito a integración social dos dous pobos, o que botou por terra unha asociación duradeira no futuro.
Política exterior
Óscar simpatizou co movemento escandinavista xurdido nos grupos estudantís de Copenhague a metade do século XIX e tivo varias reunións co rei de Dinamarca Cristián VIII que propiciaron o acercamento entre ambos os Estados. Cando pouco despois de inicado o reinado de Frederico VII estalou a guerra dos Ducados entre Dinamarca e a Confederación Xermánica e Prusia, Óscar I decidiu intervir do lado danés e enviar tropas sueco-norueguesas a Fionia e Xutlandia e, posteriormente, ao norte de Schleswig. As tropas non tiveron unha participación bélica, senón máis ben actuaron como un factor de presión política. A paz asinouse en 1852, manténdose a integridade do reino de Dinamarca.
Óscar terminou coa política condescendente do seu pai cara a Rusia. Durante a guerra de Crimea decidiu declarar a neutralidade de Suecia-Noruega en decembro de 1853. Porén foi presionado por Francia e Gran Bretaña en 1855 para participar na coalición contra o tsar. Óscar pretendía nas negociacións coas potencias occidentais arrincar Finlandia (perdida por Suecia) do dominio ruso. Pese a todo, Suecia-Noruega non puido entrar na guerra, pois o conflito terminou pouco despois (abril de 1856). Óscar participou nas negociacións de paz, pero só puido obter a desmilitarización das illas Åland e, en contrapartida, a inimizade con Rusia.
En 1856, Óscar retomou a súa política escandinavista e entrou en contacto, por medio de emisarios, cos daneses proclives a esta política, o mesmo que con Frederico VII. Pero Francia e Gran Bretaña pronunciáronse en contra dunha posíbel unión nórdica, e o rei danés finalmente desistiu.
Nicodemus Tessin o Vello
miniatura|dereita|Castelo Skokloster.
Óscar I de Suecia
Últimos anos
A saúde de Óscar I, sempre débil, comezou a agravarse a principios da década de 1850 e, en 1857, empeorou drasticamente. Ante a imposibilidade de gobernar, o seu fillo Carlos foi nomeado rexente por acordo do parlamento de ambos os reinos o 25 de setembro dese mesmo ano. Despois dunha longa agonía, falecieu en Estocolmo o 8 de xullo de 1859. Os seus restos mortais repousan na Igrexa de Riddarholmen desa cidade.
Nicodemus Tessin o Vello
Nicodemus Tessin o Vello, nado en Stralsund en 1615 e finado en Estocolmo en 1681, foi un importante arquitecto barroco sueco.
Óscar I de Suecia
Familia
Casado con Xosefina de Leuchtenberg o 22 de maio de 1823, no palacio de Leuchtenberg, en Múnic, e o 19 de xuño do mesmo ano celebrouse unha cerimonia en Estocolmo. Óscar I tivo tamén un romance extramatrimonial coa famosa actriz sueca Emilie Högqvist, e outra relación coa aristócrata Jaquette Löwenhielm.
Nicodemus Tessin o Vello
Traxectoria
Foi discípulo do francés Simon de La Vallée, que era arquitecto de corte en Suecia. Logo dunha viaxe a través de Europa nos anos 1651-1652, volveu a Suecia. No 1661 foi nomeado arquitecto da cidade de Estocolmo. A súa principal obra é o Castelo de Drottningholm realizado nun estilo barroco personalizado, derivado das escolas neerlandesa, francesa e italiana. Realizou ademais numerosas pequenas edificacións na capital sueca. O seu fillo Nicodemus o Novo suceuno como principal arquitecto sueco.
Ruda de montaña
Descrición
Planta fortemente recendente, algo azulada, sen pelos, algo leñosa por baixo, de 25–70 cm, con follas divididas profundamente dúas ou tres veces, formando segmentos alongados e moi finos. As flores son primaverais, amarelas, pouco abertas, de menos de 1 cm, agrupadas densamente no extremo das pólas, con 4 pétalos de bordo un chisco ondulado na súa punta. É unha planta velenosa, abortiva, medicinal reputada, aínda que non tanto como algunha outra especie do seu mesmo xénero. O seu recendo, que desagrada a moitas persoas, fica nas mans incluso despois das lavar. Cápsulas de 1,5-3mm, con pedicelo curto e 4-5 lóbulos moi marcados. Florea e frutifica da primavera ao verán.
Distribución e hábitat
Poboacións espalladas dende Galiza, Portugal e noroeste de África deica Turquía. Medra en matogueiras, pedregueiras e lareiros asollados.
Taxonomía
Ruta chalepensis foi descrita por Carl von Linné e publicado en ''Amoend. Acad. 3: 52 (1756) Número de cromosomas da Ruta montana (Fam. Rutaceae) e táxones infraespecíficos: 2n=36. e 2n=40.
ProQuest RefWorks
Características
O complemento Write-n-Cite precisa ser instalado para crear bibliografías en Google Docs e en Microsoft Word. En comparación con EndNote, RefWorks ten unha interface máis simple e é intuitiva. A diferenza doutros sistemas de xestión de citas, pódese adquirir a través de institucións e ser posta a disposición dos usuarios gratuitamente. Write-N-Cite permite integrar referencias desde a conta de Refworks en documentos escritos co procesador de textos de Microsoft Word, incluíndo notas a pé e citas no texto. As bibliografías pódense formatear en MS Word e Google Docs.
It Happened One Night
It Happened One Night é un filme estadounidense dirixido e coproducido por Frank Capra, en colaboración de Harry Cohn. O argumento está baseado na historia curta de 1933 "Night Bus", de Samuel Hopkins Adams. It Happened One Night foi o primeiro filme en gañar tódolos cinco grandes Oscars (mellor filme, director, actor, actriz e guión). En 1993, It Happened One Night foi escollido para a súa preservación no National Film Registry da Biblioteca do Congreso dos Estados Unidos de América, por ser "cultural, histórica ou esteticamente significativo". No 2013, o filme tivo unha restauración extensiva.
ProQuest RefWorks
Características
RefWorks non pode recuperar versións de texto completo de artigos de revistas, a diferenza de EndNote. Non ten a capacidade de crear listas de gráficos e cifras con formato. Co produto RefMobile pódese acceder dende terminais móbiles. Pódese utilizar con iPads, mais a funcionalidade é limitada. No entanto, pódese utilizar para almacenar e anotar PDFs. Permite tamén a migración dos datos a Mendeley.
Óscar I de Suecia
Filla con Jaquette Löwenhielm (nacida Gyldenstolpe)
As amantes de Óscar I
As Oiras, Alfoz
San Mamede das Oiras é unha freguesía do concello de Alfoz. En 2004 tiña 110 habitantes distribuídos en 15 entidades de poboación e 3 lugares, cunha densidade de 12,8 hab./km². Segundo o IGE, no 2014 a súa poboación descendera ata os 80 habitantes, sendo 36 homes e 44 mulleres.
Ten unha superficie de 8,57 km². Limitada ao norte coa parroquia de Lagoa, ao sur coas do Pereiro e Figueiras (do concello de Mondoñedo), ao leste con Adelán e Figueiras, e ao oeste co Pereiro.
Patrimonio
A parroquia pertenceu ao antigo Decanato da Mariña. O seu curato era "de entrada", dotado con 640 reais anuais de renda e de Padroado Real.
A igrexa parroquial de San Mamede das Oiras está situada na aldea da Igrexa. Trátase dun templo reconstruído a comezos do século XX, é de estilo neogótico, cunha soa nave e sancristía situada ao carón da capela maior. Sobre a fachada principal hai unha torre. No interior consérvase un retablo do século XVIII que provén da catedral de Mondoñedo.
O cruceiro das Oiras é un dos numerosos cruceiros da comarca. Do século XIX, está realizado en granito, ten unha cruz que presenta no anverso un Cristo crucificado, e no reverso a Virxe Dolorosa. O capitel ten forma de tronco piramidal, con decoración de volutas. O fuste é octogonal co pedestal cúbico.
Pacto de Varsovia
250px|miniatura|dereita|En vermello, os países membros do Pacto de Varsovia.
O Pacto de Varsovia ou Tratado de Varsovia foi unha alianza militar dos países do bloque soviético de Europa do Leste coma un intento para organizarse en contra da ameaza que percibían da OTAN, establecida en 1949, pero especificamente incitado pola integración dunha remilitarizada Alemaña Occidental dentro da OTAN coa ratificación dos Acordos de París polas nacións de occidente.
Historia e características
Todos os países comunistas de Europa do leste, agás Iugoslavia, asinaron o tratado. Os membros do Pacto de Varsovia acordaron a defensa mutua se algún dos membros fose atacado.
Aínda que o pacto tiña o nome da capital polaca Varsovia, na práctica, a Unión Soviética tiña practicamente o control da alianza, tanto político coma militar. O pacto finalizou o 31 de marzo de 1991 e foi oficialmente disolto nunha reunión en Praga o 1 de xullo dese ano.
Albania retirouse da alianza en 1961 coma resultado da separación sino-soviética na que o réxime estalinista de liña dura apoiou á República Popular da China.
Mon oncle Antoine
Mon oncle Antoine é un filme canadense de 1971 dirixido por Claude Jutra. Foi escollido como candidato do Canadá para o Óscar ó mellor filme internacional na 44ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado. O filme de Jutra e unha ollada ás condicións de vida da sociedade agraria, conservadora e clerical do Quebec, así como os cambios que transformaron a provincia despois dunha década.
Febe (lúa)
Febe é un satélite de Saturno. Foi descuberto polo astrónomo estadounidense William Henry Pickering en 1898. Posúe un diámetro de 220 km. A súa distancia sobre Saturno é de 12 954 000 km e a súa masa é de 4.0e+18 kg. A lúa ten unha inclinación da súa órbita de 175.3 º. Reflicte só o 6 % da luz solar que recibe. Tarda nove horas en completar unha rotación sobre o seu eixo.
esquerda|miniatura
Orbita sobre Saturno nuns 18 meses (550,4 días) en dirección contraria á dos outros satélites, nun plano máis próximo ao eclíptico que o plano ecuatorial de Saturno.
San Pedro de Mor, Alfoz
San Pedro de Mor é unha parroquia do concello de Alfoz. No ano 2020 tiña 467 habitantes (225 homes e 242 mulleres), distribuídos en 15 entidades de poboación, cunha densidade de 127,6 hab./km². Acolle a aldea da Seara, o principal núcleo do concello de Alfoz dende 1990, e onde vive a cuarta parte da poboación do municipio.
Limita ao norte coa parroquia de Ferreira (O Valadouro), ao sur e ao oeste con Lagoa e ao leste co Castro de Ouro.
Patrimonio
A primeira mención histórica desta parroquia data do ano 1164, cando o conde Álvaro e maila súa muller Sancha subscribiron unha escritura de cambio co bispo Pedro I e co prior, pola cal aqueles cedían a estes a igrexa de San Pedro de Mor e outras máis.
Área metropolitana de Valencia
miniatura|260px|Barrios da cidade de Valencia.
A Área Metropolitana de Valencia atópase na costa central do País Valenciano, no contorno da súa cidade principal, Valencia. Trátase da primeira aglomeración en número de habitantes da comunidade. Como en todo cálculo de áreas metropolitanas, os datos varían segundo as fontes.
Poboación
Os datos de poboación desta área metropolitana varían dependendo das diferentes fontes consultadas. As cinco fontes consultas no caso de Valencia son o Proxecto ESPON (European Spatial Planning Observation Network), concretamente o seu "Estudio sobre as funcións urbanas", os datos da Eurostat Arban Audit (Auditoría Urbana), das Nacións Unidas, da Organización para a Cooperación e o Desenvolvemento Económico (OCDE) correspondente a "rexións metropolitanas", do sitio web citypopulation.de, correspondendo a aglomeracións urbanas e do Instituto Nacional de Estadística. miniatura|260px|Foto aérea de Valencia e da súa área metropolitana
Definicións
miniatura|260px|Skyline nocturno do segundo distrito comercial da cidade. miniatura|260px|Vista do distrito de [[Quatre Carreres dende o Micalet.]] miniatura|260px|En vermello área da primeira coroa.
Segundo o proxecto AUDES5, a área metropolitana de Valencia, cunha poboación de 1.553.644 habitantes e unha superficie de 866,4 km², formaría unha conurbación con outras áreas urbanas próximas, dando un total de 1.671.189 habitantes e 1.162,4 km².
Segundo a Entitat de Transport Metropolità de València (Entidade de Transporte Metropolitano de Valencia) a área metropolitana de Valencia está constituída por 59 concellos que se corresponden con tódolos da comarca da Horta de València, gran parte dos de Camp de Túria, tres da Ribera Alta, dous da Ribera Baixa e un do Camp de Morvedre, ocupando unha superficie de 1.465'7 km², cunha poboación de 1.738.690 habitantes (INE 2007), contando por tanto cunha densidade de poboación de 1.181 hab./km².
Coroas da área metropolitana
A Entitat Pública de Transport Metropolità de València distingue tres coroas, en cada cal as tarifas son distintas.
-361
Outros
Historia ano a ano
Forza centrífuga
miniatura|300px|Forza centrípeta (real) e forza centrífuga (falsa ou ficticia). Na mecánica clásica, a forza centrífuga é unha forza ficticia que aparece cando se describe o movemento dun corpo nun sistema de referencia en rotación ou, equivalentemente, a forza aparente que percibe un observador non inercial que se encontra nun sistema de referencia xiratorio.
O cualificativo de "centrífuga" significa que "foxe do centro". En efecto, un observador non inercial situado sobre unha plataforma xiratoria sente que existe unha "forza" que actúa sobre el, que lle impide permanecer en repouso sobre a plataforma a menos que el mesmo realice outra forza dirixida cara ao eixe de rotación. Así, aparentemente, a forza centrífuga tende a afastar os obxectos do eixe de rotación.
En xeral, a forza centrífuga asociada a unha partícula de masa m\, nun sistema de referencia en rotación cunha velocidade angular e nunha posición  respecto do eixe de rotación exprésase:
Polo tanto, o módulo desta forza exprésase:
Forza centrípeta contra forza centrífuga
Forza centrípeta é toda forza ou compoñente de forza dirixida cara ao centro de curvatura da traxectoria dunha partícula. Así, no caso do movemento circular uniforme, a forza centrípeta está dirixida cara ao centro da traxectoria circular e é necesaria para producir o cambio de dirección da velocidade da partícula. Se sobre a partícula non actuase ningunha forza, moveríase en liña recta con velocidade constante.
A forza centrífuga non é unha forza no sentido usual da palabra, senón que é unha forza ficticia que aparece nos sistemas referenciais non inerciais. É dicir, a forza aparente que un observador non inercial parece percibir como resultado da non inercialidade do seu sistema de referencia.
Así, por exemplo, se un corpo está xirando ao redor dun centro de forzas fixo, a única forza real que actúa sobre o corpo é a forza de atracción cara ao centro da traxectoria (forza centrípeta) necesaria, desde o punto de vista dun observador estacionario (inercial, [X,Y,Z]) para que o corpo poida describir unha traxectoria curvilínea. Dita forza real,, proporciona a aceleración centrípeta característica de todo movemento curvilíneo.
Porén, un observador situado nun referencial no cal o corpo estea en repouso (referencial en rotación [x,y,z] e, por tanto, non inercial) observará que o corpo non presenta aceleración ningunha na dirección da forza aplicada. Para reconciliar este resultado co requirimento de que a forza neta que actúa sobre o corpo sexa nula, o observador imaxina a existencia dunha forza igual e de sentido oposto á forza centrípeta; isto é, postula a existencia dunha forza centrífuga, que non ten existencia real e que só resulta útil ao observador non inercial para poder escribir a segunda lei de Newton na forma usual.
Poñamos outro exemplo para aclarar o concepto. Imaxinemos un pasaxeiro nun automóbil que toma unha curva pechada cara á esquerda cunha certa velocidade. A inercia asociada á masa do pasaxeiro oponse a calquera cambio de dirección do movemento deste, impeléndoo a continuar a súa inicial traxectoria rectilínea. Posto que o automóbil vira cara á esquerda, o pasaxeiro séntese desprazado cara á porta situada á súa dereita. Unha vez que o pasaxeiro establece contacto coa porta, esta exercerá sobre o pasaxeiro a forza centrípeta necesaria para que, ao igual que o automóbil, poida virar cara á esquerda. O rozamento entre o asento e os pantalóns do pasaxeiro tamén contribúe a contrarrestar o efecto centrífugo e, se a virada se produce a baixa velocidade, pode ser suficiente para impedir que o pasaxeiro esvare sobre o asento e proporcionar a forza centrípeta necesaria para a viraxe.
Confusión sobre o termo
O carácter ficticio ou falso da forza centrífuga pode dar lugar a certa confusión na súa interpretación, sobre todo cando se confunde coa reacción da forza centrípeta, en virtude da terceira Lei de Newton ou Principio de acción-reacción, esquecendo que esta reacción non actúa sobre o corpo senón que se exerce polo corpo.
Porén, cando resulta inevitábel describir o movemento nun sistema de referencia en rotación, tal como cando se describe o movemento dun proxectil de longo alcance respecto da superficie terrestre, resultará inevitábel referirse á forza centrífuga e a outras forzas ficticias, tal como a forza de Coriolis.
Zeanuri
miniatura|300px|Vista de Zeanuri.
A elizate de Zeanuri é un concello da provincia de Biscaia, no País Vasco, que posúe unha área de 67 km² cunha poboación de 1242 habitantes (2004).
Pertence á comarca de Arratia-Nervión e limita polo nordeste con Dima, polo noroeste con Areatza, polo sur con Uribe e Zigoitia e polo oeste con Orozko.
Topónimo
No nome aparece a palabra uri, que no dialecto occidental do éuscaro significa vila, pobo, cidade. Esta palabra adoita aparecer combinada con nomes propios ou nomes comúns para formar topónimos en Biscaia, Áraba e tamén na Rioxa. Así Basauri significa vila do bosque, Uribarri é vila nova ou Otxanduri, vila de Otxanda.
No caso de Zeanuri trataríase de vila de Cean; mais o primeiro termo do topónimo é descoñecido xa que non se corresponde con ningunha palabra do éuscaro nin con ningún nome propio recoñecible actualmente.
Fernando Carazo
Foi un dos primeiros ídolos do Cruzeiro, cando este aínda se chamaba Palestra Itália, así como o segundo estranxeiro en xogar no equipo. Con 44 goles anotados mantívose durante máis de 70 anos como o máximo goleador estranxeiro do club, ata que foi superado en 2014 polo boliviano Marcelo Moreno. Gañou en catro ocasións o Campionato Mineiro co Cruzeiro, e outra co Villa Nova, aos que sumou catro Campionatos Paulistas co Palmeiras.
Foi tamén o único español en todo o século XX en xogar no São Paulo, aínda que o fixo só en partidos amigables.
Traxectoria
Emigrou ao Brasil en 1907, xunto a seus pais e tres irmáns, instalándose en São Paulo.
Carreira no fútbol
A súa carreira futbolística comezou no Tapira, un club afeccionado en São Paulo, pasando logo por outros pequenos equipos, como o Antártida e o Linhagens.
A continuación marchou para o outro Palestra Itália, o de Minas Xerais, que anos despois cambiaría o seu nome a Cruzeiro. No equipo mineiro, o mozo galego formou parte do equipo coñecido como "Equipo Poesía", con Nininho, Piorra, Ninão e Bengala, gañando o Campionato Mineiro tres veces seguidas, entre 1928 e 1930. O seu debut produciuse na vitoria por 4-1 sobre o América, nun partido válido para a Copa Independencia, no estadio Juscelino Kubitschek de Oliveira, en Belo Horizonte.
En 1932 fichou polo Villa Nova do mesmo Estado, co que conquistou ese ano o seu sexto campionato estatal, o terceiro mineiro. Ao ano seguinte regresou ao Palmeiras, co que gañou o Campionato Paulista en 1933 e 1934. Tras un breve paso polo efémero Independente, en xuño de 1935 fichou polo Hespanha FC, que máis tarde pasaría a chamarse Jabaquara AC. O equipo acadou ese ano o 4º posto final na liga paulista.
A finais de 1935 decidiu deixar o Hespanha e regresar á cidade de São Paulo. Alí incorporouse ao São Paulo FC, que se tiña disolto uns meses antes e que se acababa de recuperar. Foi o primeiro español en xogar no equipo Tricolor e o único ata case 85 anos despois, coa chegada en 2019 de Juanfran. Con todo, o xogador non recibiu o pase por parte do Hespanha, tendo que regresar ao club a comezos de febreiro. Xogou co Hespanha fronte ao Clube Atlético Paulista e a continuación volveu disputar outro partido co São Paulo FC, fronte á Portuguesa Santista. Continuou o resto da tempada no Hespanha, acadando o 7º posto final no campionato.
Ao remate do seu contrato en 1936 volveu ao Palestra Itália de Minas Xerais, onde xogou ata o ano seguinte, cando volveu ao Villa Nova. Con este club quedou subcampión mineiro de 1937, despois de perder a final a tres partidos contra Siderúrgica. Entre 1940 e 1942 viviu a súa terceira e derradeira etapa no Cruzeiro,gañando outro Campionato Mineiro e elevando a súa cifra de goles ata 44. Foi durante máis de 70 anos o máximo goleador estranxeiro da historia do club, ata que foi superado en 2014 polo boliviano Marcelo Moreno.
A continuación pasou polo Sport Club Aeroporto e pechou a súa carreira no Metalusina, en Barão de Cocais. Ademais formou parte das seleccións de Belo Horizonte, e Minas Xerais.
Fóra do fútbol
Debido a que na súa época o fútbol non era un deporte profesional, compaxinou a súa práctica coa súa profesión, carpinteiro, a mesma que tiñan os seus compañeiros do Cruzeiro Bengala e Piorra. Exerceu a profesión ata os 80 anos de idade, e morreu pouco despois, o 18 de xullo de 1986.
-358
Outros
Historia ano a ano
O Castro de Ouro, Alfoz
San Salvador do Castro de Ouro é unha parroquia do concello de Alfoz. Segundo o IGE en 2014 tiña 60 habitantes (27 homes e 33 mulleres), 21 menos ca en 2004. Ten unha superficie de 2,6 km², cunha densidade media de 31,2 hab./km² en 2004. Limita coas parroquias de Adelán, Bacoi, Budián, Carballido, Mor e O Reirado.
Patrimonio
miniatura|esquerda|Igrexa de San Salvador do Castro de Ouro.
A igrexa parroquial de San Salvador do Castro de Ouro, é un templo orixinal datado do século XV; foi a capela do restaurado castelo do Castro do Ouro. A igrexa foi reedificada con posteridade, ten unha soa nave con arco triunfal de medio punto, capela maior cunha xanela de finais do século XV, a sancristía acaroada nun lateral e un sinxelo pórtico. Nun muro lateral encóntrase unha lápida gótica con inscrición e as figuras de Cristo, a Virxe, San Xoán e dous anxos. Ten unha pintura mural da Piedade de finais do século XIV, e un cáliz de prata do ano 1573. A fachada principal ten porta con arco alintelado e unha espadana de dous corpos. No interior consérvanse retablos con esculturas.
A leira Galea, tamén coñecida como o museo da Auga, encóntrase situada nun pazo do século XVIII e reconvertido nunha casa de turismo rural. Toda a leira foi pensada e deseñada coma lugar de repouso, con xardíns que rodean o pazo e un muíño reconstruído, o batán e unha sinxela capela a carón do pazo. O pazo está acondicionado con todas as comodidades para a hospedaxe. Dispón dunha lareira tradicional cos utensilios propios. Unha pontella de madeira cruza as augas do río Ouro e dá acceso ao vello muíño e o batán que, nun tempo atrás, se utilizaba para clarexar e suavizar as pezas de liño. O río cruza esta fermosa paisaxe de abundante vexetación con plantas e flores de orixe exótica. Pódese percorrer o Paseo dos Caladiños, o Camiño Feiticeiro e chegar até o merendeiro de Filipe II.
Andreas Libavius
Andreas Libavius, nado en Halle en 1550 e finado en Coburgo o 25 de xullo de 1616, foi un médico e químico alemán.
Traxectoria
O seu nome era Andreas Libau, pero coñécese co seu apelido latinizado. Traballou como profesor en Ilmenau e Coburgo, e foi profesor en Jena en 1588. En 1597, escribiu o primeiro libro sistemático de química, Alchemia, que incluía instrucións para a preparación de diversos ácidos fortes. Algunhas das súas obras publicounas baixo o pseudónimo de Basilius de Varna.
Realizou importantes achegas á química. Descubriu a propiedade do óxido de ouro de dar cor vermella ao vidro e tamén o cloruro de estaño, que despois se coñeceu co nome de licor de Libavius. miniatura|Réplica do laboratorio en Rothenburg ob der Tauber. Escribiu Neo-Paracelsica, Tractatus duo physici, Alchemia (1597), Schediasmata medica et phylosophica, Commentationum metallicarum libri IV (1597), Epitome metallica e Praxis alchimio, entre outras obras.
Théophraste Renaudot
Théophraste Renaudot ou Teofrasto Renaudot, nado en decembro de 1586 na vila de Loudun, cerca de Poitiers (Francia) e finado o 25 de outubro de 1653 en París, foi un médico, xornalista e filántropo francés.
Foi o fundador da publicidade e da prensa francesa polas súas dúas creacións, o Bureau d'adresse (en 1629) e La Gazette, un periódico semanal (o 30 de maio de 1631).
Médico ordinario do rei, foi nomeado "comisario dos pobres do reino".
Protestante e médico
Orfo dunha modesta familia da burguesía protestante de Loudun, contaba cun físico pouco agraciado, o que lle afectou ao longo de toda a súa vida. Cóntase que unha experiencia vivida na súa xuventude o marcou aínda máis. Viu como unha morea de xente batía nun ancián que roubara para comer. Ao intentar defendelo a xente insultouno e, nese momento, propúxose estudar e para aplicar o seu coñecemento axudando aos pobres e aos marxinados sociais. Para intentar axudalos, fixo a carreira de medicina, ao lado dos cirurxiáns de París e na universidade de Montpellier, que daquela estaba aberta aos protestantes.
Médico aos 20 anos, viaxou a Italia, a Alemaña e quizais a Inglaterra. En 1602, enfermou de escrófulas, orixe das cicatrices da súa cara.
Ao servizo dos pobres e do Estado
miniatura|270px|Estatua de Théophraste Renaudot na súa vila natal. Contra 1625 converteuse ao catolicismo e entrou no Consello de Richelieu. Parroquiano do cardeal, Renaudot é o exemplo mesmo do éxito social dun home talentoso a pesar das súas orixes modestas e protestantes, e no momento en que o reino se empregaba na posta en causa dos dereitos dos protestantes.
En 1628 ou 1629, abriu un Bureau d’adresses (Oficina de enderezos) por un privilexio real. Trataba nel de recoller ofertas e demandas de empregos, co fin de facer chegar un remedio aos pobres e vagabundos sen o concurso da Igrexa, da caridade tradicional ou aínda do encerro dos desgraciados. Durante estes anos, tamén se dedicou a coidar sen ánimo de lucro aos máis necesitados, incluso facéndolles compañía. Tamén empezou a seleccionar as noticias máis importantes da correspondencia co seu amigo Pierre de Hozier para imprimila en pregos e vendela, co permiso e a colaboración de Richelieu.
En 1633, unha ordenanza obrigaba a todos os desempregados a inscribirse na oficina. Esta medida foi acompañada un ano despois coa creación do primeiro xornal de anuncios: a Feuille du bureau d’adresses. A oficina, instalada na illa da Cidade coa insignia do Grand Coq, prosperou e acolleu numerosas actividades. Por tres patacos podían inserirse no xornal proposicións de venda, de alugueiro ou de servizos.
Instalou nela tamén un dispensario, de pago para os que podían e gratuíto para os pobres. Alí celebráronse desde 1632 conferencias médicas semanais, e despois variadas, abrindo a era das reunións mundanas e formando a imaxe do "home honesto". Finalmente Luís XIII autorízao, o 27 de marzo de 1637, a abrir un Monte de Piedade no seu bureau d'adresses, que transforma en sala de vendas.
O seu éxito foi tal que, en 1641, puido abrir no Louvre unha sucursal da súa oficina de enderezos. Porén, isto fíxolle gañar moitos inimigos na facultade de Medicina de París.
Un dos fundadores da prensa
miniatura|esquerda|130px|A Gazzette de France. Théophraste Renaudot foi un dos precursores da prensa. O 30 de maio de 1631 aparece, co apoio de Richelieu, o primeiro número da súa célebre La Gazette, seguindo así os pasos das Nouvelles ordinaires de divers endroits dos libreiros parisienses Martin e Vendosme, que apareceron algo antes (xaneiro de 1631).
Sostido por Richelieu, que fixo da Gazette un instrumento da súa propaganda política, en 1635 o Estado acordou un monopolio para el e os seus sucesores.
Pouco a pouco a Gazette foi prosperando debido ao éxito que tivo e foron mellorándose a forma (mellor tipografía) e o fondo (contidos ampliados), e a súa tiraxe pasou a ser de centos a miles de exemplares.
A partir de 1632, Renaudot envía ao rei unha vez ao ano unha reprodución de todos os números editados, ao que o rei contestou eloxiando a Teofrasto e recoñecéndoo como un dos homes máis selectos de Francia.
Calidade, abundancia, diversidade xeográfica, concisión e claridade das noticias, a Gazette foi un grande éxito e engadiu, desde 1634, o suplemento Extraordinaires, relatando con detalle os acontecementos máis importantes. En 1611 apareceu o primeiro volume, Mercure François, recompilación dos acontecementos dos anos 1605 a 1610, entre eles o relato da primeira instalación dos franceses no Canadá.
Dificultades coa Fronda. Morte
Coa morte de Richelieu en 1642 e a de Luís XIII o ano seguinte, Teofrasto Renaudot perdeu aos seus principais protectores. A Rexencia non puido arriscarse a descontentar aos inimigos de Teofrasto. A Facultade de Medicina obtivo a prohibición das consultas médicas e das reunións no seu bureau d’adresses, e posteriormente a oficina foi clausurada (en 1646). La Gazette sobreviviu, pasando ao servizo de Mazarino, pero a Fronda conseguiu, en 1649, dificultar a súa aparición regular. Renaudot seguiu á corte, cando a fuxida da familia real co fin de protexer ao moi novo Luís XIV, á raíña e a Mazarino a Saint-Germain, deixando aos seus fillos Eusèbe e Isaac a redacción do xornal. O seu monopolio foi entón diminuído pola aparición de títulos rivais en París e nas provincias.
Renaudot foi recompensado pola súa fidelidade co cargo de "historiógrafo do rei". O 25 de outubro de 1653 morreu, á idade de 67 anos, case na miseria e no esquecemento, a pesar de que La Gazzete foi confiada ao seu fillo máis vello e de que seguira publicándose como órgano oficioso do Goberno francés até 1762.
Loureiro de Arriba
O topónimo galego Loureiro de Arriba pode referirse a:
Judas (canción)
miniatura|Logotipo da canción. "Judas" é unha canción interpretada pola cantante estadounidense Lady Gaga, escrita por Gaga e Nadir Khayat (RedOne) e producida polos mesmos. A canción está incluída no seu segundo álbum de estudio Born This Way, e foi lanzada como segundo sinxelo do álbum.
Club Baloncesto Rosalía de Castro
O Club Baloncesto Rosalía de Castro ou Beirasar Rosalía por cuestións de patrocinio é un club de baloncesto da cidade de Santiago de Compostela. Xoga na liga EBA do baloncesto español e disputa os seus partidos como local no Pavillón do Instituto Rosalía de Castro da capital galega.
Historia
O club nace a través dunha iniciativa dun grupo de empresarios galegos, encabezados por Enrique Suárez, que a proposta de Ubaldo Rueda, deciden crear este novo Club en 1990.
Nun primeiro momento créase un equipo xuvenil e outro cadete, aumentando, co paso dos anos, o número de participantes e colaboradores. Finalmente, en 1995 inscribiuse o primeiro equipo profesional na categoría de Primeira Nacional.
Xa no ano 1999, o equipo profesional daría un salto importante de calidade, xa que fora invitado á participar na Liga LEB (actual LEB Ouro). Durante a estancia nesta liga (anos 1999, 2000, 2001, 2002 e 2003) a cidade tivo a oportunidade de dispoñer dun equipo na elite.
Na primeira tempada do equipo colexial na LEB non puido conseguir máis que seis vitorias en 30 encontros que levaron ao Rosalía á derradeira posición da liga, mais conseguiu manter a categoría grazas á reestruturación que sufriu a competición ese verán. O equipo estivo dirixido primeiro por Eduardo Lada, que acabou sendo substituído por José Ángel Rivera, Mozan, quen ao final da tempada mostrouse moi crítico cos seus xogadores. Finalmente Mozan abandonou o posto por motivos de saúde pouco despois de iniciar a tempada 2001-02.
Nun fatídico play-out en xuño de 2003 o equipo rematarou por descender á LEB 2.