cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Curra, Muniferral, Aranga
Curra é un lugar da parroquia de Muniferral no concello coruñés de Aranga na comarca de Betanzos. Tiña 8 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 4 eran homes e 4 eran mulleres.
Alberto Michelena Rebellón
Alberto Michelena Rebellón, nado en Viveiro e finado no mesmo concello o 10 de decembro de 1978, foi un avogado e político galego.
Traxectoria
Neto de Ramón Rebellón Zubiri. Avogado en Viveiro. Foi nomeado alcalde de Viveiro en decembro de 1950. Foi deputado provincial. Cesou como alcalde en abril de 1957. Finou en Viveiro o 10 de decembro de 1978.
Vida persoal
Casou con Benigna Rouco Abelaira e foi pai de Alberto, Marta e Pablo Michelena Rouco.
Paulo Pedro XII Sappaghean
Paulo Pedro XII Sappaghean (en Պօղոս Պետրոս ԺԲ. Սապպաղեան, Pòġos Petros ŽB. Sappaġean (ISO 9985) ), nado o 12 de febreiro de 1836 en Alepo (Siria) e finado en agosto de 1915 en Constantinopla, foi o 12º Patriarca de Cilicia da Igrexa Católica Armenia dende o 4 de agosto de 1904 até abril de 1910.
Traxectoria
Naceu en Alepo o 12 de febreiro de 1836. Foi ordenado sacerdote arredor do ano 1857. Exerceu o seu ministerio pastoral sucesivamente en Urfa, Malatya e Al-Husn. Posteriormente foi vigairo patriarcal en Xerusalén e Beirut.
O 4 de agosto de 1904 foi elixido patriarca de Cilicia, cargo no que permaneceu até a súa renuncia en abril de 1910. Finou en Constantinopla en agosto de 1915.
Masa crítica (ciclismo)
Historia
Comezou en San Francisco (Estados Unidos de América) no ano 1992 a partir dunha xuntanza da SF Bike Coalition, Chris Carlsson propuxo que posto que había moita xente pedaleando polo centro e que as condicións para facelo eran malas deberían quedar unha vez ao mes para ir todos xuntos. A idea aceptouse rapidamente, na primeira "quedada" xuntáronse 60 e logo dun ano eran máis de 600 e o movemento foi estendéndose en outras cidades.
O nome de Masa Crítica foi sacado do documental "Return of the scorcher" de Ted White, onde se describían as normas de cruzamento nas intercesións nas grandes cidades chinesas onde o tráfico de coches era importante e non existían semáforos. Os ciclistas chegaban á intersección e non podían cruzar debido o alto tráfico, pausadamente, máis e máis ciclistas amontoábanse esperando para cruzar a rúa e, cando existe un número suficiente - unha masa crítica - éralles posible moverse todos xuntos para parar o tráfico.
Benedikt Zäch
Benedikt Zäch, nado en 1959 in Xenebra, é un numismático suízo.
Masa crítica (ciclismo)
En Galiza
O movemento da Masa Crítica en Galiza naceu en outubro de 2004 coa celebración da primeira masa crítica de Santiago de Compostela, un ano máis tarde comezaría a celebrarse tamén na Coruña, Vigo e recentemente en Ourense e Ponteareas. A última en aparecer foi a de Pontevedra e Lugo.
Benedikt Zäch
Traxectoria
Zäch estudou Historia Xeral, Estudos Alemáns, Historia da Arte e Ciencias Auxiliares da Historia na Universidade de Zúric, onde se graduou en 1991 cunha tese sobre a historia da moeda tardomedieval de Zúric. Aínda durante os seus estudos universitarios, foi axudante de investigación en diversos gabinetes numismáticos, como o de Winterthur (1987-1992), o do Museo Nacional de Suíza en Zúric (1985-1988) e no do Museo Histórico de Sankt Gallen (1989-1992).
Entre 1985 e 1988 foi membro do comité fundador do Grupo de Traballo Suízo para os Fondos de Moedas (SAF), e encargouse da súa comisión informática desde 1988 a 1992.
Masa crítica (ciclismo)
En Galiza
Celébrase unha Masa Crítica Galega de carácter anual que reúne a todas as usuarias de bicicleta galegas, e que pon en contacto persoalmente aos membros das distintas masas críticas galegas. Celebrouse por primeira vez en setembro do ano 2007, coincidindo coa Semana Europea da Mobilidade, logrando reunir a uns 200 participantes polas rúas de Santiago de Compostela.
Benedikt Zäch
Traxectoria
A partir de 1993 ocupou o posto de conservador do Gabinete Numismático de Winterthur (Münzkabinett Winterthur) e da colección de antigüidades desta cidade.
Entre 1990 e 2009 foi membro do consello de dirección da Sociedade Suíza de Numismática e editor dun dos seus órganos de expresión, a revista Schweizer Münzblätter, da que foi editor de 1991 a 1994. Tamén foi o editor web da páxina da Sociedade en internet (www.numisuisse.org), no período 2004-2009.
No Consello Internacional de Numismática é membro do comité de dirección desde 2003, e nesta institución exerceu ademais como editor da súa páxina web (www.inc-cin.org) e como coeditor da súa publicación International Numismatic Newsletters (2003-2009).
En 2019 publicouse na súa honra un libro de homenaxe co gallo do seu 60º aniversario, promovido por Christian Schinzel e publicado pola Sociedade Suíza de Numismática.
Publicacións
Esta é unha escolma dos traballos monográficos máis representativos de Benedikt Zäch publicados ao longo da súa carreira:
Norwegian Long Haul
miniatura|275px|[[Boeing 787 de Norwegian Long Haul]]
Norwegian Long Haul é unha aeroliña subsidiaria de Norwegian. Creado o 1 de xaneiro de 2012, opera voos a Europa, Asia e os Estados Unidos cunha frota Boeing 787. A empresa está rexistrada en Dublín e ten a súa sede en Bærum.
Shōjo
Shōjo (kanji: 少女, hiragana: しょうじょ) é un tipo de manga e de anime dirixido realmente a mozas (de feito, a palabra literalmente significa "mociña"), aínda que pode interesarlle tamén ós mozos.
Tradicionalmente, o shōjo céntrase nas historias de amor e nun forte protagonismo feminino, aínda que algunhas combinan elementos doutros xéneros para atraer a grupos máis variados de persoas, este tipo coñécese como Mahō shōjo, exemplo do cal é Sailor Moon.
Central nuclear de Trillo
250px|miniatura|Central nuclear de Trillo A central nuclear de Trillo é unha central nuclear española situada no enclave de Cerrillo Alto, no concello de Trillo (Guadalaxara). Está situada xunto ao río Texo.
Dispón dun reactor de auga a presión (PWR) cunha potencia instalada de 1.066 MWe. O seu reactor pertence á chamada terceira xeración de reactores.
Está operada pola sociedade Centrales Nucleares Almaraz-Trillo (CNAT), que xestiona tamén a Central nuclear de Almaraz, participada por Iberdrola (48%), Unión Fenosa (34,5%), Hidroeléctrica del Cantábrico - EDP(15,5%) e Nuclenor (2%).
Trillo, Guadalaxara
250px|thumb|Vista de Trillo Trillo é un concello español situado na provincia de Guadalaxara a beiras do río Texo na comarca de La Alcarria. Tiña en 2015 unha poboación de 1.436 habitantes.
Ademais da capital municipal, forman parte de Trillo como pedanías Azañón, Morillejo, La Puerta e Viana de Mondéjar.
A construción da central nuclear de Trillo, inaugurada en 1987, supuxo a revitalización económica do municipio. É a central nuclear máis moderna de España.
María de los Ángeles Vázquez
María de los Ángeles Vázquez, nada en Mondoñedo en 1878 e finada en Buenos Aires o 29 de outubro de 1912, foi unha xornalista e escritora galega.
Traxectoria
Publicou os seus primeiros escritos en El Reparador, La Voz Mindoniense, El Diario de Mondoñedo, El Baluarte de Galicia e El Correo de Lugo. Residiu algún tempo en Madrid e despois emigrou a Arxentina. En Buenos Aires publicou poemas nos periódicos El Porvenir Intelectual e El Nuevo Serafín. Foi fundadora e despois presidenta do Ateneo Rosalía de Castro de Buenos Aires, correspondente de Gaceta de Galicia e dirixiu a revista Galicia (1905).
Aláudidos
miniatura|dereita|[[Galerida cristata]] miniatura|dereita|[[Melanocorypha calandra]] Os aláudidos (Alaudidae) son unha familia de aves paseriformes entre as que están as lavercas, cotovías, calandras e calandriñas, das que en Galicia viven ou pasan especies de sete xéneros. Case todas as especies viven no Vello Mundo, pero tamén hai algunhas no norte e leste de Australia e unha, a Eremophila alpestris, en Norteamérica. Os seus hábitats son moi variados, pero moitas especies viven en rexións secas.
Mourente
O topónimo galego Mourente pode referirse a:
Aláudidos
Taxonomía e sistemática
Os aláudidos son unha familia ben definida, en parte debido á forma dos seus tarsos. Foron durante longo tempo situados nos esquemas de clasificación ao inicio dos paxaros cantores ou Oscines (agora chamados xeralmente Passeri), xusto despois dos suboscines e antes das andoriñas, por exemplo na primeira lista elaborada pola American Ornithologists' Union (American Ornithologists' Union 1886, segundo Patterson 2002 ). Algunhas autoridades, como a British Ornithologists' Union e o Handbook of the Birds of the World, adhírense a esa colocación. Porén, moitas outras clasificacións seguen a taxonomía de Sibley e Ahlquist e sitúanos no gran grupo de oscines dos Passerida (do cal están excluídos os córvidos, picanzos e asociados, vireos, e moitos grupos característicos de Australia e sueste asiático). Por exemplo, a American Ornithologists' Union sitúa os aláudidos xusto despois dos corvos, picanzos e vireos. Nun nivel de detalle maior, algúns agora sitúan os aláudidos ao principio da superfamilia Sylvioidea xunto coas andoriñas, e outros grupos.
Xéneros existentes
Exisen 21 xéneros na familia Alaudidae
Descrición
As lavercas son aves de tamaño pequeno a medio de 12 a 24 cm de lonxitude e de 15 a 75 g de masa.
Teñen chamadas máis elaboradas que a maioría das aves, e a miúdo cantos extravagantes que fan ao voar. Estes sons melodiosos para os oídos humanos, e isto, combinado con que lles gusta vivir nos hábitats antropoxenicos, deulle aos aláudidos unha presenza na literatura e a música, especialmente Alauda arvensis, Galerida cristata e Melanocorypha calandra.
Con estes cantos durante o voo, os machos defenden os seus territorios de apareamento e atraen parellas. A maioría das especies constrúen os niños no chan, xeralmente con forma de cunca e feitos de herbas, pero nalgunhas especies os niños son máis complicados e parcialmente cupuliformes. Unhas poucas especies do deserto aniñan na parte baixa dos arbustos, quizais para que o aire circulante poida refrescar o niño. Os ovos das lavercas son xeralmente moteados, e o tamaño da posta vai de dous ovos (especialmente en especies dos desertos máis secos) a seis (en especies de rexións temperadas). As lavercas chocan os ovos durante de 11 a 16 días.
Igual que moitas aves que viven no chan, a maioría das especies de lavercas teñen longas garras traseiras, o que se cre que lles dá estabilidade cando están de pé. A maioría teñen unha plumaxe parda con liñas, algunhas visiblimente marcadas de branco e negro. A súa aparencia pouco rechamante camúflaas no chan, especialnmente cando están no niño. Aliméntanse de insectos e de sementes; aínda que os adultos da maioría das especies comen principalmente sementes, todas as especies alimentan as crías con insectos durante polo menos a primeira semana despois da eclosión. Moitas especies escavan no chan cos peteiros para atopar comida. Algunhas teñen bicos pesados (os maiores os da Ramphocoris clotbey) para abrir cubertas de sementes, mentres que outros teñen bicos longos e curvados cara abaixo, que son especialmente axeitados para escavar.
Dos paseriformes nos que se estudou a muda, son os únicos que perden todas as plumas na súa primeira muda. Isto pode ter como resultado unha mala calidade das plumas dos pitiños, o que á súa vez pode ser o resultado de que os pais se benefician de cambiar a alimentación das crías a outra de menor calidade (sementes), xa que obtela require un menor esforzo para os pais.
En moitos aspectos, incluíndo as longas plumas terciarias, estes paxaros lembran outras aves que viven no chan como as picas. Porén, nas lavercas o tarso das patas só ten un conxunto de escamas na superficie posterior, a cal é arredondada. Ao contrario, as picas (Anthus) e os demais Passeri teñen dúas placas de escamas na superficie posterior, que se encontran nun bordo posterior que fai protrusión. .
Como alimento
As lavercas foron historicamente considerados un alimento delicado e lixeiro. Poden comerse guisadas, cocidas, ou como recheo de pasteis de carne. As linguas de lavercas foron moi aprezadas nos tempos antigos. Na época moderna, a diminución dos seus hábitats fixo a estas aves máis escasas, pero aínda poden atoparse preparacións culinarias con elas nalgúns restaurantes de Italia e outras partes do sur de Europa.
Simbolismo
As lavercas na literatura simbolizaban o alborear do día, os amantes, a misa ou o paso da terra ao ceo. Nos pintores do Renacemento como Domenico Ghirlandaio a laverca simboliza a Cristo, facendo referencia ao Evanxeo de San Xoán 16:16.
Mascotas
Tradicionalmente as lavercas téñense como mascotas na China. En Pequín ensínanlles a imitar as vocalizacións doutros paxaros e animais. Un costume que xa está pasando de moda en Pequín é ensinarlle ás lavercas a reproducir 13 tipos de sons en estrita orde (o que se chama "as 13 cancións da laverca", en chinés: 百灵十三套), e as aves que o fan son moi valoradas.
Morgade, San Martiño de Berredo, A Bola
Morgade é un lugar da parroquia de San Martiño de Berredo no concello ourensán da Bola na comarca da Terra de Celanova. Estaba deshabitado no ano 2011, segundo datos do INE e do IGE. Tamén estaba deshabitado en 2010.
Borja del Rosario
Borja Rafael del Rosario Ramos, coñecido como Borja del Rosario, nado nas Palmas o 14 de xaneiro de 1985, é un futbolista español. Xoga de dianteiro e o seu actual equipo é o CD Mensajero.
Tieta do Agreste
Tieta do Agreste é un filme brasileiro de 1996 dirixido por Carlos Diegues. O filme foi escollido como candidato do Brasil para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 69ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
A Ventosa, Celeiros, Chandrexa de Queixa
A Ventosa é un lugar da parroquia de Celeiros no concello ourensán de Chandrexa de Queixa na comarca da Terra de Trives. Tiña 5 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 3 eran homes e 2 mulleres.
Serena Williams
Serena Jameka Williams, nada o 26 de setembro de 1981 en Saginaw, Míchigan, é unha tenista estadounidense. A Women's Tennis Association situouna no número 1 da clasificación en dez ocasións diferentes. Converteuse en número un por primeira vez o 8 de xullo de 2002, e conseguiu este posto por décima vez o 24 de abril de 2017, sumando ata o de agora 319 semanas como número un da WTA. É a única xogadora feminina en gañar máis de 40 millóns de dólares en premios. É a irmá máis nova da tamén tenista e ex número un mundial Venus Williams.
Ten gañados mais de setenta torneos da WTA entre os que destacan os seus 23 Grand Slams en individuais, ademais gañou a medalla de ouro nos Xogos Olímpicos de Londres en individuais e xunto a súa irmá os dobres en Pequín, Londres e Río.
Pouco despois de gañar o seu sétimo US Open en 2017 anuncia o seu embarazo e o seu afastamento temporal da alta competición. O 1 de setembro de 2017 foi nai dunha nena e expresou a súa intención de retornar á competición a principios do 2018 para estár preparada para o Open de Australia de 2018.
Futbol Club Barcelona (atletismo)
A sección de atletismo do FC Barcelona é a segunda sección deportiva máis antiga do club. Foi creada oficialmente en 1915, malia que no club xa existía a práctica deste deporte dende o ano 1900. Os atletas adestran na Ciutat Esportiva Joan Gamper e no Estadi Joan Serrahima. Non está considerada como unha sección profesional dentro do club, pero conta con atletas tan laureados como Ángel David Rodríguez, Jackson Quiñónez, Javier Bermejo, Manuel Olmedo, Jordi Sánchez, Sabina Asenjo ou Reyes Estévez.
Sección masculina
As principais competicións de atletismo a nivel de clubs que disputa o FC Barcelona son a Liga de Clubs e a Copa do Rei. A Liga de Clubs ten unha División de Honra formada por 16 equipos, entre os cales está o FC Barcelona. Dispútanse ó longo dunha cifra variable de fins de semana, nos que cada equipo acada unha serie determinada de puntos dependendo dos resultados obtidos nas distintas probas. É unha competición a ceo aberto. Por contra, a Copa do Rei é unha competición dun só fin de semana que se disputa en pista cuberta. Tamén existen competicións a nivel rexional, como son os Campionatos de Catalunya, tanto a ceo aberto como en pista cuberta, nas que o club ten acadado 17 e 12 títulos respectivamente.
Os atletas tamén compiten cada ano no Campionato de España de Atletismo, pero de xeito individual, e malia que visten as cores do club, non existe ningún tipo de clasificación por equipos.
Sección feminina
A sección feminina disputa tamén a Liga de Clubs e a Copa da Raíña, pero sen acadar ningún campionato.
Pijnacker
Pijnacker é unha localidade que forma parte da municipalidade de Pijnacker-Nootdorp, na provincia neerlandesa de Holanda Meridional (en neerlandés Zuid-Holland), situada a catro quilómetros ao leste da cidade de Delft. A localidade contaba en 2012 cunha poboación de 22.455 habitantes.
Pijnacker ten dúas paradas dentro da rede de transporte público de RandstadRail, entre A Haia e Rotterdam, que son Pijnacker Centrum e Pijnacker-Zuid.
Arredor de Pijnacker hai grandes e atractivas áreas naturais, entre as que se pode destacar destacar Ackerdijkse Plassen, unha das reservas de aves máis importantes dos Países Baixos.
Barrios
A localidade de Pijnacker conta cos seguintes barrios:
miniatura|esquerda|Igrexa de San Xoán Bautista
Fosfato do dinucleótido de nicotinamida e adenina
miniatura|dereita|Modelo do NADP+. miniatura|Modelo do NADPH.
O fosfato do dinucleótido de nicotinamida e adenina ou nicotinamida adenina dinucleótido fosfato ou nicotín adenín dinucleótido fosfato, abreviado NADP+ (forma oxidada) e NADPH (forma reducida), é un coencima que intervén en numerosas vías anabólicas. É análogo do coencima similar NAD+, pero cun fosfato adicional, aínda que non exerce as mesmas funcións. Unha parte da súa molécula procede da vitamina B3.
O NADPH proporciona parte do poder redutor necesario para as reaccións de redución das biosínteses, actuando como cofactor das oxidorredutases. Intervén na fase escura da fotosíntese (ciclo de Calvin), na que se fixa o dióxido de carbono (CO2) e se sintetizan azucres, aínda que se xera na fase luminosa. Nos animais a maior fonte de NADPH é a fase oxidativa da ruta da pentosa fosfato, que produce o 60% dos requirimentos da célula deste coencima.
Estrutura química
A molécula é un dinucleótido, xa que está constituído por dous nucleótidos unidos polos seus fosfatos en posición 5'. Consta dos seguintes compoñentes:
Calabria (eparquía)
Calabria era un antigo territorio bizantino en Italia, hoxe comprendido en Calabria, Lucania e Puglia meridional.
Fosfato do dinucleótido de nicotinamida e adenina
Biosíntese
A molécula de NADP+ sintetízase a partir dunha molécula de NAD+. Unha vez sintetizado o NAD+, o seu grupo 2-hidroxi da ribosa da parte adenosina da molécula é fosforilado por unha molécula de ATP, orixinando o NADP+ .
Calabria (eparquía)
Institución
300px|miniatura|right|Italia en 580, subdividida en eparquías, segundo Xurxo de Chipre. Mapa baseado na reconstrución de PM Conti. En marrón claro, a eparquía Emilia. Sobre o 580, segundo a Descriptio orbis romani de Xurxo de Chipre, semella que Tiberio II dividiu en cinco provincias ou eparquías a Italia bizantina: Tal reforma administrativa de Italia semella motivada, segundo Bavant, pola adaptación da administración de Italia ás necesidades militares do momento, visto que gran parte da Península estaba suxeita ás devastacións dos longobardos e que todos os intentos (incluída e expedición de Baduario) para desaloxalos fallaran; recoñecendo as conquistas efectuadas polos longobardos, foi introducido coa reforma o sistema dos tractus fronteirizos anticipando a reforma do Exarcado, que foi realizada algúns anos despois. A nova eparquía foi, con todo, abolida sobre o 584 coa institución do exarcado
Fosfato do dinucleótido de nicotinamida e adenina
Propiedades e mecanismo de acción
Este coencima experimenta redución reversible do anel da nicotinamida. O NADP+ redúcese a NADPH + H+ aceptando un ión hidruro (dous electrones e un protón) a partir dun substrato oxidable, á vez que se libera no medio un protón (H+). A entrada do hidruro fai que se neutralice a carga do anel de nicotinamida, se redistribúen os dobres enlaces e a molécula adquire un hidróxeno máis. A reacción de redución é:
Calabria (eparquía)
Límites
Comprendía os territorios que lles quedaban aos bizantinos na Lucania e na Puglia meridional. Limitaba ao norte coa eparquía de Campania, provincia bizantina, e ao sur, leste e oeste co mar Mediterráneo. Ademais é posíbel que xa nese período as rexións interiores máis setentrionais tivesen caído so o xugo do Ducado de Benevento, ducado longobardo en vía de formación, que había conquistar despois gran parte da Italia meridional.
Fosfato do dinucleótido de nicotinamida e adenina
Propiedades e mecanismo de acción
NADP+ + 2e- + 2H+ → NADPH + H+
Calabria (eparquía)
Historia
A provincia de Calabria tivo unha breve vida, de feito algúns anos despois o emperador Mauricio I (582-602) a substituíu co Ducado de Nápoles, xa reducido ás costas da Campania, a causa das conquistas dos longobardos de Benevento.
Fosfato do dinucleótido de nicotinamida e adenina
Propiedades e mecanismo de acción
A (oxidado) + NADPH + H+ → AH2 (reducido) + NADP+
Cadea respiratoria e fosforilación
NADPH + H+ + NAD+ → NADP+ + NADH + H+
Biosínteses nos animais
O NADPH fornece os equivalentes de redución necesarios para moitas reaccións biosintéticas implicadas na protección contra os efectos das especies reactivas do osíxeno, permitindo a rexeneración do glutatión reducido GSH. Utilízase NADPH nas vías do anabolismo da síntese de lípidos, como a síntese do colesterol, e síntese de ácidos graxos (elongación da cadea dos ácidos graxos).
O sistema do NADPH é tamén o responsable de xerar radicais libres en células inmunes. Estes radicais úsanse para destruír patóxenos nun proceso denominado explosión respiratoria. O mecanismo polo cal as células producen especies reactivas do osíxeno implica a acción dun encima chamado NADPH oxidase; este encima pode empregar o NADPH como axente redutor para reducir o osíxeno libre (O2) a superóxido, o cal se combina espontaneamenteo con outras moléculas para producir radicais libres moi reactivos, entre os cales se encontran por exemplo os anións hidróxido, peróxido, hipoclorito, hipoiodito e o óxido de nitróxeno (II).
O NADPH é a fonte de equivalentes de redución para a hidroxilación do citocromo P450, e de compostos aromáticos, esteroides, alcohois e fármacos.
Ruta da pentosa-fosfato
Esta é unha vía metabólica moi relacionada coa glicólise durante a cal se utiliza a glicosa para xerar ribosa, que é necesaria para a biosíntese de nucleótidos e ácidos nucleicos. Nesta vía é imprescindible a intervención do NADPH. A primeira fase da vía da pentosa-fosfato consiste en dúas oxidacións que converten en varios pasos a glicosa 6-fosfato en ribulosa 5-fosfato e reducen o NADP+ a NADPH + H+.
O NADPH formado na fase oxidativa é utilizado para reducir glutatión (GSSG) e para soster a biosíntese doutras moléculas co seu poder redutor. A ribosa 5-fosfato é un precursor para a síntese de nucleótidos e ácido nucleicos. Podemos dicir que o produto esencial da vía da pentosa-fosfato non son as propias pentosas, senón o doante de electróns NADPH, necesario para as reaccións de redución da biosíntese doutras moléculas.
O feito de que a glicosa 6-fosfato entre na glicólise ou na vía da pentosa-fosfato depende das necesidades momentáneas da célula e da concentración citoplasmática de NADP+. Cando unha célula está convertendo rapidamente NADPH en NADP+ en reducións de biosíntese, aumenta o nivel de NADP+, o que estimula alostericamente a G6PD (glicosa 6-fosfato deshidroxenase), que é o encima que cataliza a primeira reacción na vía da pentosa-fosfato. En caso contrario, se diminúe a demanda de NADPH+H+, a vía da pentosa faise máis lenta e a glicosa 6-fosfato utilízase como combustible para a glicólise.
Os tecidos que requiren o NADPH+H+ fornecido por esta vía, son os que levan a cabo activamente a síntese de ácidos graxos (fígado, tecido adiposo, glándula mamaria durante a lactación) ou a síntese de colesterol e hormonas esteroides (gónada, glándulas adrenais).
Nos eritrocitos o NADPH producido pola vía das pentosas-fosfato é tan importante na prevención dos danos oxidativos que un defecto xenético na glicosa 6-fosfato deshidroxenase, o primeiro encima da vía, pode ter consecuencias médicas graves.
Nas células que non utilizan ribosa 5-fosfato, a fase non oxidativa recicla seis moléculas da pentosa en cinco moléculas da hexosa glicosa 6-fosfato, o que permite a produción continua de NADPH e converte a glicosa 6-fosfato en CO2.
Fotosíntese
O ciclo de Calvin é o conxunto de reaccións escuras da fotosíntese, que se producen no estroma do cloroplasto. A súa función é fixar o dióxido de carbono atmosférico nos hidratos de carbono e producir de forma neta azucres, utilizando a enerxía do ATP e o poder redutor do NADPH xerados na fase luminosa. Por tanto, o NADPH é necesario para fabricar autotrofamente os azucres que sosteñen case todas as cadeas tróficas do planeta.
En concreto, o NADPH neste ciclo actúa como axente redutor entre o 1,3-bisfosfoglicerato e o gliceraldehido-3-fosfato, reacción na que se perde un fosfato. A reacción é catalizada polo encima gliceraldehido-3-fosfato deshidroxenase.
Ficheiro:ciclo_calvin.png
Aspectos médicos
A maioría dos coencimas proceden ou teñen algún compoñente que procede de vitaminas. O anel de nicotinamida do NADP+ provén da vitamina niacina. A carencia desta vitamina, afectará, pois, a todas as deshidroxenases dependentes do NADP+, que non poderán exercer a súa función, o que é a causa dunha enfermidade (avitaminose) chamada pelagra (do italiano “pel rugosa”). A pelagra causa dermatites, diarrea e ás veces demencia, e mesmo pode ser mortal. Esta insuficiencia na dieta desta vitamina é frecuente entre os alcohólicos ou os bebedores excesivos.
A. R. Penck
A. R. Penck, nado en Dresden, Alemaña, o 5 de outubro de 1939, e finado en Zúric, Suíza, o 2 de maio de 2017, nome artístico de Ralf Winkler, foi un pintor, escultor e músico alemán. Nado en Alemaña do Leste, foi un dos principais nomes do neoexpresionismo no seu país.
Carreira artística
No inicio da adolescencia tivo clases de pintura e debuxo con Jürgen Böttcher, coñecido polo pseudónimo de Strawalde, e xuntouse a el para formar o grupo de artistas renegados Erste Phalanx Nedserd ("Dresden" escrito de tras para a fronte). O grupo buscou traballo artístico sen compromiso. Por este motivo, os seus membros negáronse a estudar nunha academia. Os membros do grupo tamén foron rexeitados pola Asociación de Artistas Visuais de Alemaña Oriental. Por iso, tiveron que se gañar a vida como traballadores ou artesáns. Máis tarde, traballou durante un ano como deseñador na axencia estatal de publicidade en Dresde.
De 1955 a 1956, Winkler foi o deseñador da axencia de publicidade de DEWAG. Desde 1956, intentou, pero fracasou, ingresar na Academia de Belas Artes de Dresde e na Universidade de Artes de Berlín Oriental. Penck traballou durante varios anos como bombeiro, xornalista, envasador de margarina e vixiante nocturno. Tamén xogou un pequeno papel na película Vintage 45 (1966), dirixida por Jürgen Böttcher.
En 1966, Winkler presentou a súa candidatura á Asociación de Artistas Plásticos, agora co pseudónimo artístico de A. R. Penck, elixido a partir do nome do xeólogo Albrecht Penck. Desde 1969, tivo problemas crecentes co Ministerio de Seguridade do Estado da RDA. Tiña as pinturas confiscadas e a súa presenza na Asociación de Artistas Visuais da RDA (VBK) foi rexeitada.
Marcha a Alemaña Occidental
O 3 de agosto de 1980 foi vivir en Alemaña Occidental. Logo de emigrar, converteuse nun dos maiores exponentes da nova figuración, xunto a Jörg Immendorff, Georg Baselitz e Markus Lüpertz. O seu traballo foi exhibido polos principais museos e galerías de Occidente durante a década de 1980 e foi incluído nunha serie de exposicións importantes, como a famosa exposición Zeitgeist no Museo Martin Gropius Bau e a importante exposición New Art na Tate Gallery de Londres en 1983. Penck viviu por primeira vez en Kerpen, ao suroeste de Colonia. En 1981, a Fundación Goethe concedeulle o Premio Rembrandt en Basilea, Suíza. En 1983, trasladouse a Londres e recibiu o Premio de Arte de Aquisgrán en 1985. En 1988 participou na exposición Made in Cologne, no mesmo ano foi nomeado profesor de pintura na Academia de Artes de Düsseldorf.
Autodidacta, Penck creou nas súas pinturas "mundos" e "espazos de experiencia", cheos de abreviaturas simbólicas. Usou bonecas e íconos gráficos que parecen reminiscencias de pinturas rupestres, caligrafía asiática e graffiti. Nos anos sesenta e setenta, creou unha serie de pinturas e esculturas, que el chamou Standarts, unha fusión de "estándar" e "arte", ecoando a palabra alemá para a bandeira, Standarte. Con este termo, Penck comprendeu unha forma de arte que usaba simples e arcaicos símbolos pictóricos, como os sinais de tráfico ou as marcas. Na década de 1980, fíxose coñecido mundialmente polas súas pinturas con imaxes pictográficas e neoprimitivistas de figuras humanas e outras formas totémicas. Penck foi incluído en moitas exposicións importantes en Londres e Nova York.
Entusiasta do jazz, foi un gran batería, membro e cofundador, con Frank Wollny, do grupo de jazz libre Triple Trip Touch (TTT ou TTT) e tivo a oportunidade de tocar con algúns dos mellores músicos de jazz de finais dos anos 80. Organizou eventos na súa mansión en Heimbach, incluíndo as instalacións de Lennie Lee, as actuacións de Anna Homler e as pinturas de Christine Kuhn en 1990.
Logo da súa xubilación, mudouse a Dublín en 2003. Nos seus anos posteriores, Penck viviu e traballou en Berlín, Düsseldorf, Dublín e Nova York. Faleceu o 2 de maio de 2017 en Zúrich, aos 77 anos de idade.
Está representado nalgúns dos principais museos de Alemaña e do mundo.
Baceiro
O topónimo galego Baceiro pode referirse a:
Occitanismo
Occitanismo é o vocábulo ou construción idiomática da lingua occitana adoptado por outra lingua.
Como o idioma de Occitania está formado por variedades diferentes, algúns dos cales, se usaran como lingua de cultura, pódese ás veces falar por exemplo de provenzalismos ou de gasconismos, segundo proveñan dunha ou doutra variedade, ou ben de calquera outra (limusino, languedociano etc.). Porén o nome máis difundido para abranguer o conxunto é, desde finais do século XIX, o de occitano para a lingua e Occitania para o conxunto de países que o falan.
Empréstimos directos
A grande influencia dos trobadores occitanos, e especialmente provenzais, fixo que fose durante o período medieval cando entrou na sistema lingüístico galaico-portugués o maior número de occitanismos. A corte real e as pequenas cortes nobiliarias que sostiñan a trobadores e segreis deberon axudar a difundir os occitanismos. Porén, boa parte dos occitanismos deberon entrar por vía popular, e foron sen dúbida os máis resistentes, porque segundo moitos dos recollidos a través de vía culta non perduran, si o fan os que entraron pola lingua do pobo. Sen dúbida nesa vía influíron os asentamentos dos coñecidos como francos en xeral, pero que en realidade englobaba a todo tipo de xentes vindo de alén dos Pireneos, incluíndose como tales desde os francos propios, é dicir, os franceses de lingua de Oil, até alemáns a italianos, e, naturalmente, unha fracción importante procedería das diferentes rexións que forman hoxe o sur de Francia. Estes empréstimos occitanos serían directos.
Empréstimos indirectos
Porén, outra vía de entrada de occitanismo foi o empréstimo indirecto, é dicir a través doutra lingua que o tivese adoitado antes. Desta forma, principalmente a través do francés, catalán ou castelán, ou desde Portugal.
O declinio da cultura occitánica, segundo finaliza a Idade Media, leva ao esmorecemento da súa influencia lingüística, e con ela á entrada de empréstimos desa orixe no galego. Serán escasos os que entren posteriormente.
Empréstimos por intermediarios
Corresponden ás voces entradas tardiamente, cando as relacións directas entre Galicia e Occitania eran escasas: Barrica < barrique ; bolo, xogo ; cadete < capdet, polo francés cadet ; cariz "aspecto" < caraitz, polo catalán carís ; foraxido < foreissit, posibelmente polo castelán forajido ; garatuxa e garatusa "carantoña" < gratuza, polo castelán garatusa ; garlopa < garlopo ; gris < gris ; lacaio < lacai ; patio < pati ; lanzol "especie de manta" < lensol, polo portugués lençol ; potingue < poutingo, polo francés, catalán e castelán.
Lee Min Ho
Lee Min-ho (Hangul: 이민호), nado o 22 de xuño de 1987 en Seúl, é un actor de Corea do Sur.
Traxectoria
Comezou a súa carreira en 2006, actuando en anuncios, series e películas de televisión pero sobre todo é coñecido polo papel de Gu Jun Pyo, o líder dos F4, na adaptación surcoreana de 2009 do manga xaponés Hana Yori Dango, titulado Kkot Boda Namja.
Lixa negra
A lixa negra, Centrophorus squamosus, é unha especie de tiburón da familia dos centrofóridos que se distribúe polo Atlántico oriental, desde Islandia até o cabo da Boa Esperanza; polo océano Índico occidental e polo oeste do Pacífico, nas costas de Honshu (Xapón), Filipinas, sueste de Australia e Nova Zelandia.
Características
De até 158 cm de lonxirtude máxima, ten dúas aletas dorsais con espiñas, a primeira relativamente baixa e longa, carecendo de aleta anal. Os ollos son grandes, e a pel, áspera.
Hábitat e bioloxía
Vive a entre os 230 e os 2.360 m de profundidade, pero polo xeral por debaixo dos 1.000 m. Aliméntase de peixes, cefalópodos e camaróns. A súa reprodución é ovovivípara, parindo as femias un máximo de 5 crías por camada.
En Galicia
A especie está citada en augas próximas a Galicia, predominando cinco veces os machos sobre as femias nas capturas.
Death to False Metal
Death to False Metal é o noveno álbum da banda estadounidense de rock alternativo Weezer, publicado o 2 de novembro do 2010 a través do selo Geffen Records. O disco está formado por varias cancións non editadas anteriormente de toda a carreira do grupo.
O disco foi lanzado simultaneamente coa edición deluxe do segundo álbum da banda, Pinkerton. O título fai referencia a unha frase que Manowar usa comunmente nas súas letras (como en "Master of the Wind") e nas súas portadas. A diferenza dos seus anteriores discos, este non foi promociondo coa edición de sinxelos.
Listaxe de cancións
Todos os temas compostos por Rivers Cuomo, agás onde se indique.
Pericos de Puebla
Os Pericos de Puebla son un equipo profesional de béisbol mexicano que compite na Liga Mexicana de Béisbol (LMB). O club, fundado en 1934, ten a súa sede en Puebla de Zaragoza, Puebla. Os Pericos posúen no seu palmarés catro títulos de liga, conseguidos en 1963, 1979, 1986 e 2016. O seu parque como local é o Estadio Hermanos Serdán, recinto con capacidade para 12.112 espectadores.
Baia de Barcelona
Baia de Barcelona (chamada Santa Baia, Santa Olalla, Santa Eulalia ou Santalla; en catalán: Santa Eulàlia, Eulària ou Laia) (Barcino (actual Barcelona), h. 290 - ibídem, 12 de febreiro de 303) foi unha mártir cristiá. Foi canonizada en 633 e considérase santa tanto pola Igrexa católica como pola Ortodoxa.
É a patroa dos municipios de Barcelona, Pallejà (Barcelona), Perpiñán (Francia), Esparreguera (Barcelona), Santa Eulalia del Campo (Teruel), Riudecols (Tarragona) e da vila de Ribas de la Valduerna (León).
A súa simboloxía é unha cruz de Santo André, espeque e unha pomba. A súa vida confúndese ás veces coa Santa Baia de Mérida.
Vida e martirio
dereita|miniatura|200px|Imaxe de Santa Baia de Barcelona que se atopa na igrexa dos Josepets, en [[Gràcia, Barcelona.]] A lenda da que se ten constancia a partir do século VII, remóntase á época romana. Segundo a tradición cristiá, Baia foi unha nena educada no cristianismo, que morou nos arrabaldes da cidade de Barcino (Hispania), no que hoxe é Sarrià, a finais do século III. Con 13 anos, durante o período de persecucións aos cristiáns do emperador Diocleciano (284-305 dC), Baia fuxiu do seu fogar e foi na procura do gobernador de Barcino, Daciano, para recriminarlle as represións. O gobernador, ante a negativa da rapariga a rexeitar a fe cristiá, condenouna a trece martirios, tantos como anos tiña.
As Quintas, San Martiño de Berredo, A Bola
As Quintas é un lugar da parroquia de San Martiño de Berredo no concello ourensán da Bola na comarca da Terra de Celanova. Tiña 21 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 8 eran homes e 13 mulleres. Iso supón un mantemento da poboación respecto a 2010, cando tiña 21 habitantes (7 homes e 14 mulleres).
Baia de Barcelona
Vida e martirio
Segundo a tradición, como primeiro tormento foi encarcerada nunha cela escura, para despois ser azoutada. No cabalete foille desgarrada a carne con garfos. Despois foi posta de pé nun braseiro a arder e queimáronlle os peitos. As feridas foron fregadas con pedra ruda, para despois botarlles óleo a ferver e chumbo fundido, ademais de guindala a un foxo de cal vivo. O noveno tormento, un dos máis coñecidos popularmente, consistiu en póla espida dentro dun bocoi cheo de cristais, cravos e outros obxectos punxentes, sendo guindado despois por unha rúa abaixo. Posteriormente, foi encerrada nun curral cheo de pulgas. Finalmente, foi paseada núa pola rúas da cidade até o lugar do suplicio onde foi crucificada nunha Cruz de Santo André. Segundo a lenda, durante a súa cruxifición produciuse unha nevarada, tapando a pureza do seu corpo nu. Tamén segundo a tradición popular, ao final da súa pregaria de que o Señor a tomase no Seu Reino, a xentalla viu voar cara o ceo da súa boca unha pomba branca; lenda semellante á de Baia de Mérida.
Outras lendas
Ao longo dos séculos, outras lendas e mitos xurdiron sobor da santa. En 878 os restos da santa, que estaban soterrados en Santa Maria del Mar, foron trasladados ao que hoxe é a Catedral. Segundo a lenda, cando a comitiva que portaba a arca chegou á porta da vila, o cadaleito tornouse tan pesado que resultaba imposíbel movelo. Nese intre, apareceu un anxo que sinalou co dedo a un dos cóengos da procesión. Este, arrepentido, confesou que se quedara cunha deda da santa como reliquia. Unha vez restituída a deda mutilada, os restos puideron cruzar as murallas.
Dende 1868 Santa Baia (Eulàlia) comparte o padroádego de Barcelona con Nosa Señora da Mercé e, na súa honra, a cidade celebra no mes de setembro a súa principal festa maior. A cultura popular atribúe ás bágoas de Santa Eulàlia, triste polo esquecemento dos barceloneses, as choivas que a miúdo deslocen as celebracións da Mercé
Historicidade
Existen serias dúbidas sobre a historicidade da vida e martirio de Baia de Barcelona, podendo se tratar dunha versión local da Historia de Baia de Mérida. Como histórica patroa de Barcelona, a capital catalá conserva múltiples referencias a Santa Baia.
Tradicións culturais
Anualmente, coincidindo coa semana do 12 de febreiro, Barcelona celebra as Festas de Santa Eulàlia. Aos actos litúrxicos e institucionais, cuxa celebración se remonta ao século XVIII, engadíronse, desde os anos 1980, múltiples festexos populares nas rúas, que converteron esta celebración en festa maior de inverno na vila.
Ademais de "correfocs" e bailes de sardanas, ten lugar a Procesión das Laias, un desfile polas rúas do barrio no que participan Xigantes e cabezudos da cidade. Entre elas, as bautizadas en honra á patroa, como a Eulàlia, dos Gegantons Vells del Pi, cuxa orixe remóntase a 1780, ou a Gegantona Laia, que reproduce a iconografía da mártir.
Así mesmo, co gallo desta festividade, ízase no balcón principal da Casa da Cidade de Barcelona a histórica Bandeira de Santa Eulalia de Barcelona
-66
Outros
Historia ano a ano
Igrexa de Santa María de Castrelos
Igrexa de Santa María de Castrelos é un templo románico do século XIII, sede da parroquia homónima, que pertenceu á Encomenda de Beade da Orde Militar de San Xoán de Malta.
Descrición
As referencias históricas desta igrexa son escasas. A parroquia denominábase no século XII "Castreliis", topónimo indicativo do poboado castrexo nun monte próximo. Comécemos dúas referencias documentais:
Unha inscrición á esquerda do arco triunfal indica o ano 1216, sen que saibamos con seguridade se se refire ó inicio das obras, consagración ou finalización. En todo caso atopámonos ó final do período románico, en plena etapa progótica. Isto maniféstase con claridade na súa fachada principal, onde convive o arco de medio punto na ventá e o apuntado na porta, ou o que é o mesmo, o ocaso da arte románica e o comezo das formas protogóticas. miniatura|esquerda|Muro sur. Representa esta igrexa o exemplo mellor conservado do románico vigués, xunto coas de Santiago de Bembrive e San Salvador de Coruxo. Ten unha planta dunha soa nave con ábsida semicircular, cunhas medidas de 20 x 7 metros.
Chama especialmente a atención o tratamento decorativo do muro sur, cunha porta de arco apuntado con catro columnas e tímpano decorado coa cruz de Malta. A ámbolos dous lados da porta hai dúas ventás completas coa mesma decoración de billetes e flores cá porta. Contrasta tanta decoración coa sobriedade do muro norte, cunha porta semellante pero só con dúas sinxelas seteiras. Puidera isto significar que a entrada sur sería a destinada ós fieis, e a norte ós monxes que atendían ó hospital e ás dependencias monacais hoxe desaparecidas.
Ventá interior de arquiños de ferradura
Este motivo nas ventás interiores consiste nun deseño dunha grosa moldura semicircular no arco, abrazado por pequenos arcos de ferradura. Este motivo aparece en Galicia no piso superior do Pórtico da Gloria, da catedral de Santiago de Compostela e de aí estenderase a portas e ventás das igrexas de Galicia.
Motivo castrexo
A carón do capitel esquerdo da ventá da fachada principal, podemos ver un símbolo denominado por Alfonso Rodríguez Castelao como "esvástica do Miño", motivo tomado seguindo un modelo da decoración castrexa, feito nada estraño se temos en conta o contacto visual directo co castro próximo (Piricoto) xa destruído, e que vén amosar a supervivencia na Idade Media de decoracións propias de períodos moi anteriores que deixaron forte raizame.
Canzorros, capiteis, flores e cruces de Malta
Case todos os capiteis presentan unha decoración floral moi sinxela. O que máis chama a atención é a presenza esaxerada de flores con botón central resaltado, que cobren as arquivoltas de ventás e portas, feito que só se produce en cronoloxías moi serodiamente tardorománicas en Galicia. Os canzorros son sinxelos, a maioría "de proa", agás algún floral e con cabeza de bóvido. As cruces de Malta aparecen en todos os tímpanos da igrexa como consecuencia da súa pertenza a dita orde dependente da encomenda de Beade.
Pinturas
Son salientables as pinturas murais (restauradas en 1995) pertencentes ós finais dos séculos XIV e XV, restos do que debeu ser unha decoración presente en todos os muros interiores da igrexa, perdida co desencalado realizado a mediados do século XX. Os retablos son os restos dos existentes no altar maior, datables no século XVIII.
Manuel Antelo
1983 - 2016: Etapa no BNG
Militou no BNG desde 1983, sendo membro de ERGA entre 1983 e 1988, da que foi o último secretario xeral. En 1988 foi un dos fundadores de Galiza Nova, a organización xuvenil do BNG, da que foi secretario portavoz entre 1990 e 1992.
Lingua paiute do norte
A lingua paiute do norte, tamén coñecida como numu ou paviotso, é unha lingua númica da familia uto-azteca falada polo pobo paiute nos Estados Unidos de América. Segundo Marianne Mithun, en 1994 tiña arredor de 500 falantes nativos. Porén, en 1999 Ethnologue elevaba o número a 1 631. En 2007, estimábase que había uns 700 ademais de 400 falantes parciais. A lingua paiute do norte está estreitamente relacionada coa lingua mono.
Manuel Antelo
1983 - 2016: Etapa no BNG
Foi responsable comarcal do BNG na Costa da Morte no período de 1993 a 1995. En 1999 foi elixido concelleiro en Vimianzo e nomeado portavoz municipal. Foi membro do Consello Nacional do BNG entre 1993 e 1995 e tamén o o foi dende o ano 2002.
Lingua paiute do norte
Fonoloxía
miniatura|dereita|250px|Sistema vocálico do dialecto do lago Mono da lingua paiute do norte A fonoloxía da lingua paiute do norte é moi variábel e os seus fonemas teñen moito alófonos.
Manuel Antelo
1983 - 2016: Etapa no BNG
No verán de 2009 tomou posesión como membro do consello de administración da Corporación de Radio e Televisión de Galicia a proposta do BNG, consello do que sería nomeado presidente en marzo de 2011.
Logo das eleccións municipais de 2011 saíu elixido alcalde de Vimianzo grazas a un pacto co PSdeG-PSOE. Durante esta etapa sería, asemade, secretario de "acción municipal" do BNG.
Tralas municipais de 2015 obtivo a maioría absoluta e volveu ser elixido alcalde.
Dende 2016 : Abandono do BNG e integración en En Marea
O 30 de xullo de 2016 participou en Vigo na reunión de En Marea destinada a lanzar o proxecto cara as eleccións ao Parlamento de Galicia 2016. Do encontro saíu a coordinadora presidida polo histórico líder nacionalista Xosé Manuel Beiras e na que Antelo é un dos 11 membros.
Nas eleccións municipais de 2019 perdeu a alcaldía, tras ser derrotado pola candidata do PSdeG Mónica Rodríguez Ordóñez.
A Rasela, Verín
Santa María da Rasela é unha parroquia do concello de Verín na comarca de Verín, na provincia de Ourense. No ano 2007 tiña 353 habitantes, deles 171 eran homes e 182 eran mulleres, o que supón unha diminución de 1 habitante en relación ao ano anterior, 2006.
Uxía de Roma
dereita|200px|miniatura|Santa Uxía