cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Lugares de Paradela
miniatura|dereita|[[Casa do concello de Paradela.]] Galicia → Parroquias de Galicia → Lugares de Galicia → Lugares de Paradela
Estevo Uroš II Milutin
miniatura|250px|En cor verde escura, o reino de Serbia baixo Estevo Uroš II Milutin.
Estevo VI Uroš II Milutin Nemanjić, Estevo Uroš II Milutin ou Stefan II Milutin (en serbio latino Stefan Uroš II Milutin, en serbio cirílico Стефан Урош Милутин II), nado contra 1253 e finado o 29 de outubro de 1321, foi rei de Serbia entre 1282 e 1321. O seu reinado caracterizouse polo florecemento económico e cultural de Serbia, ademais de pola conquista de novos territorios e dunha melloría das relacións co Imperio bizantino.
Primeiras conquistas
Estevo Milutin era o fillo máis novo do rei Estevo Uroš I e a súa esposa, a raíña Helena de Anjou. Inesperadamente converteuse en rei de Serbia despois da abdicación do seu irmán Estevo Dragutin, cando tiña ao redor de 29 anos.
O emperador bizantino Miguel VIII Paleólogo comezou os preparativos para a guerra, pero morreu antes da súa finalización. No ano seguinte Milutin conseguiu avanzar aínda máis en territorio bizantino cara a Kavala.
En 1284, Milutin tamén obtivo o control do norte de Albania e a cidade de Dyrrachion (Durrës). A paz asinouse en 1299, e non houbo cambios nos 15 anos serguintes. , mantendo Milutin as terras conquistadas como dote de Simonis, filla do emperador Andrónico II Paleólogo, que se converteu na súa cuarta esposa.
Ao redor de 1287 ou 1288 Milutin axudou ao seu irmán Dragutin a pacificar aos nobres no norte de Bulgaria (actualmente ao leste de Serbia, na rexión de Branicevo), vasalos do príncipe búlgaro Shishman de Vidin. Shishman atacou ás forzas de Milutin, pero foi derrotado, quedando para Miulutin, como botín, a capital, Vidin.
Pero Shishman á súa vez era vasalo de Nogai Khan, Khan do Imperio da Horda Dourada. Nogai Khan ameazou con atacar a Milutin pola súa insolencia, pero cambiou de opinión cando o rei serbio lle enviou agasallos e reféns. Entre os reféns se encontraba o seu fillo Uroš, que logrou escapar de volta a Serbia despois da morte de Nogai Khan en 1299, e en 1321 sucedería ao seu pai no trono.
Ampliación do reino
miniatura|esquerda|200px|Cadaleito de Estevo Uros II Milutin, na Catedral de Sveta-Nedelya de [[Sofía, Bulgaria|Sofía, Bulgaria.]]
Contra 1299 comezaron as disputas co seu irmán Dragutin, estalando a guerra entre ambos os dous, que durou, con esporádicos alto ao fogo, até a morte de Dragutin en 1314.
Durante esta guerra Milutin nomeou o seu fillo Stefan Uroš rexente do Principado de Zeta, o actual Montenegro. Isto significaba que Stefan ía ser o herdeiro do trono de Serbia, e non o fillo de Dragutin, Estevo Ladislau II.
San Fiz de Reimóndez, Sarria
San Pedro Fiz de Reimóndez é unha parroquia rural do concello de Sarria na provincia de Lugo. Segundo o Instituto Galego de Estatística no ano 2007 tiña 126 habitantes (63 homes e 63 mulleres) distribuídos en 8 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 2003 cando tiña 129 habitantes.
Estevo Uroš II Milutin
Ampliación do reino
Despois de numerosos intentos de someter aos turcos, o Imperio bizantino viuse obrigado a recorrer á axuda de Serbia, coa que lograron a súa provisional detención.
Tras a morte de Estevo Dragutin en 1314, Milutin conquistou a maior parte das súas terras, incluíndo Belgrado.
Pero en 1319 Carlos I de Hungría arrebatoulle o control de Belgrado e da banovina de Mesia, aínda que Milutin mantivo o control de Braničevo.
En 1314 o fillo de Milutin, Estevo Uroš, rebelouse contra o seu pai, pero foi capturado, cegado e enviado ao exilio en Constantinopla. Ademais, Milutin nomeou herdeiro ao trono ao seu fillo máis novo, Estevo Constantino, pero na primavera de 1321 Estevo Uroš regresou a Serbia e foi perdoado polo seu pai.
Ao final da vida de Milutin, Serbia se convertera nun dos países máis poderosos do sur de Europa, a excepción de Hungría.
Milutin tamén foi coñecido como fundador de importantes mosteiros, como o de Gracanica, e a Igrexa de Nosa Señora de Lievish.
Despois da súa morte desatouse unha curta guerra civil, tras a que ascendeu ao trono o seu fillo máis vello, que reinou como Estevo Uroš III Dečanski.
Os seus restos encóntranse na Catedral de Sveta-Nedelya, en Sofía (Bulgaria).
Descendencia
Coa súa primeira esposa Helena, filla do sebastokratōr Xoán I Dukas gobernador bizantino de Tesalia e Hypomone, non tivo fillos.
Coa súa segunda esposa, Isabel de Hungría, filla do rei Estevo V de Hungría e Isabel a Cumana, Milutin tivo:
Coa súa terceira esposa, Ana Terter de Bulgaria, filla de Xurxo I de Bulgaria, Estevo Uroš II Milutin tivo os seguintes fillos:
Paula Fernández
Traxectoria
O 19 de outubro de 2009, unha moción de censura presentada por 5 edís elixidos nas listas do PPdeG xunto con 2 tránsfugas do PSOE arrebatoulle a alcaldía, para outorgarlla a Ofelia Rey Recimil, concelleira tránsfuga do PSdeG-PSOE.
De novo, o 22 de maio de 2011 volveu ser elixida alcaldesa do concello de Silleda co 47,11% dos votos e con 6 concelleiros. Para gobernar con maioría pacta con Matías Rodríguez da Torre do BNG, que entrou a formar parte do goberno municipal ata a rotura de dito pacto en marzo do 2013. En xuño dese ano foi elixida senadora por designación autonómica en substitución de Pablo García, abandonando a alcaldía silledense, sendo substituída no cargo por Manuel Cuíña Fernández. Mantivo a súa acta de senadora ata xuño do 2015.
Mantívose como Secretaria Xeral do PSdeG en Silleda. Ocupou cargos de confianza na Deputación de Pontevedra, chegando a ser xefa de gabinete da presidenta Carmela Silva. Dende xaneiro de 2018 é vicesecretaria xeral do PSdeG na provincia de Pontevedra, renovando tralo congreso de febreiro de 2022. Tamén é Secretaria de Reto Demográfico na Executiva Nacional do PSdeG.
En xullo de 2021 regresou como concelleira en Silleda, trala renuncia dun compañeiro, facéndose cargo da concellería de Urbanismo.
Cortegada, Loño, Vila de Cruces
Cortegada é un lugar da parroquia de Loño, no concello pontevedrés de Vila de Cruces, na comarca do Deza. Segundo o INE, en 2008 tiña 26 habitantes (15 homes e 11 mulleres), o que supón unha diminución de 2 habitantes con respecto ao ano 2000.
Wakō
Wakō (和光市, わこうし, Wakō-shi) é un concello xaponés da prefectura de Saitama. Está situado ao centro da rexión de Kanto e ao sueste da prefectura, na parte leste da illa de Honshu. Ten 11,04 km² de superficie e unha poboación de 79.240 habitantes (2009) e unha densidade de poboación de 7.180 hab./km².
O concello de Wakō limita cos concellos de Asaka e Toda (da prefectura de Saitama); e cos barrios de Itabashi e Nerima (da prefectura de Toquio).
Manuel Fernández Soto
Manuel Fernández Soto, coñecido como Coronel Benito ou Soutiño, nado en Mugardos en 1902 e finado en Penacova (Bóveda) o 22 de xuño de 1949, foi un militar, político e guerrilleiro antifranquista galego.
Traxectoria
Mariñeiro do acoirazado Jaime I cando se produciu o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936, ao ano seguinte afiliouse ao PCE. Ao final da guerra civil estivo no campo de concentración de Bicerta (Tunisia). Despois marchou á Unión Soviética e loitou na segunda guerra mundial. Trasladouse á Arxentina e a finais de 1945 volveu a Galicia para formar parte da dirección da guerrilla e do PCE. Logo da caída da dirección guerrilleira en Galicia en xullo de 1948 asumiu a tarefa da reorganización da guerrilla sobre a base das consignas comunistas e iniciou un proceso de militarización, o que o levou a enfrontamentos cos enlaces e a rede de apoios, mesmo con acusacións de ser un infiltrado. Pouco despois de asumir formalmente a xefatura da guerrilla e a secretaría xeral do Comité Rexional do PCE en marzo de 1949 foi denunciado por Francisco Cano Román, un garda civil infiltrado no seo da guerrilla, morrendo o 22 de xuño de 1949 a mans da Garda Civil en Penacova, na parroquia de Remesar (Bóveda), xunto con Bernardo Álvarez Trabajo; un terceiro compoñente do grupo, Elías López Armesto, resultou malferido e morreu días despois. Foi substituído na secretaría do Comité Rexional por José Sevil.
Saud bin Abdul Al-Aziz
Traxectoria
Primoxénito de Ibn Saud, converteuse en príncipe herdeiro o 11 de maio de 1933 e subiu ó trono trala morte do seu pai en 1953. Durante o seu reinado estableceu numerosos ministerios gobernamentais e tamén foi o responsábel da fundación da Universidade Rei Saud en Riyadh.
O seu reinado estivo marcado polo descontento da súa propia familia. Coma o seu pai, tivo máis de 30 fillos e quixo conceder poder ós seus fillos, colocándoos en altos cargos gobernamentais. Isto molestou ós seus irmáns, que pensaban que os fillos de Saud tiñan moi pouca experiencia, e comezaron a temer que Saud seleccionase ó seu primoxénito coma o seu sucesor. Tamén foi coñecido pola súa tendencia ó despilfarro e polos seus erros diplomáticos, coma un suposto complot para asasinar a Gamal Abdel Nasser, presidente de Exipto. Todo isto, unido á súa afección pola bebida (algo prohíbido polo islam) contribuíu á súa caída.
Foi deposto en 1964 por un golpe familiar, co apoio da ulema, e substituído polo seu medio irmán Faysal. Saud exiliouse en Xenebra, Suíza. En 1966 foi invitado a vivir en Exipto polo presidente Nasser.
Unión Nacional (coalición)
Unión Nacional (UN) foi unha coalición política española de extrema dereita que se presentou ás eleccións xerais de 1979. Estaba formada por Forza Nova, Falange Española de las JONS, Círculos Doctrinales José Antonio, Comuñón Tradicionalista, Agrupación de Juventudes Tradicionalistas e Confederación Nacional de Excombatientes e representaba ás forzas políticas defensoras do franquismo.
Traxectoria
Tiña como precedente á coalición Alianza Nacional 18 de Xullo, que se presentou ás eleccións de 1977 pero sen obter representación parlamentaria. Nas eleccións do 1 de marzo de 1979, as primeiras que tiveron lugar en España despois de ser aprobada a constitución de 1978 obtivo, en toda España, 378.964 votos (2,1%) e un deputado na persoa de Blas Piñar. O escano obtívose en Madrid con 110.730 votos (4'8%), pero obtivo porcentaxes significativas nas circunscricións de Toledo (7'31%), Guadalaxara (6,65 %), Cidade Real (4,11 %), Santander (3,92 %), Burgos (3,85 %) e Valladolid (3,67 %).
A relación entre os grupos que conformaron a coalición foi empeorando progresivamente polo que se desfixo e xa non se presentou ás eleccións de 1982. Ningunha das formacións políticas integrantes puido, por separado, revalidar o escano obtido en 1979.
Congregation
Congregation é o terceiro álbum da banda estadounidense de rock alternativo The Afghan Whigs, editado o 31 de xaneiro de 1992 polo selo Sub Pop Records.
Escudo de Filipinas
O escudo de armas de Filipinas (Sagisag ng Pilipinas ou simplemente Sagisag) consiste no sol de Filipinas, con oito raios que representan as oito provincias do país (Batangas, Bulacan, Cavite, Manila, Laguna, Nueva Ecija, Pampanga e Tarlac) que foron aceptadas durante a lei marcial do Gobernador Xeral Ramón Blanco durante a Revolución filipina, e as tres estrelas superiores representan as rexións de Luzón, Visayas e Mindanao.
Horas de luz
Horas de luz é unha película española dirixida por Manolo Matji.
Batalla de San Marcial
A batalla de San Marcial tivo lugar o 31 de agosto de 1813. O exército español de Galicia, baixo mando do xeneral Freire, fixo retroceder as tropas do marechal Soult, que emprendera a maior ofensiva contra o exército aliado que conducía o duque de Wellington.
Antecedentes
Wellington achegouse a Donostia logo da campaña de Vitoria e puxo sitio á cidade no mes de xullo de 1813, buscando render esa importante praza forte, entanto o exército francés se retiraba cara o Leste, e tentaba recuperarse e cuidar os feridos habidos en Vitoria. San Sebastián xunto con Pamplona situábanse aos flancos das forzas de Wellington, gardando as proximidades da fronteira francesa e listas para ser aproveitadas polos franceses antes de que os aliados tentasen operar dentro do seu país. Porén o asalto contra San Sebastián mostrou que Wellington xulgara mal a determinación da gornición francesa e a do seu comandante, o xeneral Rey, así que os asaltos británicos foron rexeitados con graves perdas, como os 600 mortos contabilizados no ataque do día 21 de xullo. Antes de que Wellington puidese replantear as súas accións, tivo noticias de que Soult recuperara as súas forzas e reaparecía desde o Leste, bastante antes do que Wellesley crera posíbel; de modo que parte do exército aliado levantou o asedio de San Sebastián para enfrontarse ao marechal francés.
Mentres Wellington encaraba a Soult na campaña dos Pireneos, o xeneral Graham mantiña o bloqueo de San Sebastián e preparábase para asumir o Segundo Asedio de San Sebastián (1813) o 26 de agosto. Foi levantada unha liña de fortificacións lixeiras para resgardarse contra os asaltos de Soult, mentres un forte cordón se fixou nas beiras río Bidasoa. Acrecentouse a forza das divisións anglo-portuguesas en Vera, Lesaka e máis Irún, coa inclusión de forzas españolas das divisións españolas 3ª, 5ª e 7ª sobre as alturas de San Marcial, así como dúas brigadas da 4ª división en reserva (que formaban parte do Cuarto exército español dirixido polo xeneral Freire, ou Exército de Galiza). En efecto, logo de catro semanas de recuperación, Soult preparara unha ofensiva cara San Sebastián, concentrando as súas nove divisións en Ainoa, para un ataque sobre os arredores de San Marcial. Nin as forzas francesas, nin as españolas tiñan a moral en perfecto estado de combate; os franceses estaban desmoralizados polas retiradas recentes; en tanto as enrabiadas tropas de Freire, abandonadas pola súa loxística, non gozaran das súas racións en varios días Detrás deles, os exércitos aliados estaban enfrascados nos terríbeis combates por San Sebastián, que lles custarían 2376 mortos ou feridos só no día do 31 de agosto
Batalla
Enfuscadas pola néboa matinal, sete divisións francesas marcharon cara o Bidasoa no 31 agosto, vadeando o río cubertas polo fogo da súa artillaría. As posicións aliadas en Vera e Irún víronse sorprendidas e superadas, mais non sen alertaren antes a Freire, que dirixiu as súas tropas formando unha liña nas alturas. As columnas imperiais perderon a súa orde cando gabearon sobre o dificultoso terreo, alcanzando as liñas de Freire como unha masa confusa Os españois recibíronos con fogo e, avanzando contra eles con baioneta calada, arrasaron os homes de Soult, empuxándoos ladeiras embaixo.
Soult recompuxo as unidades a medianoite e preparou tropas de refresco para un segundo asalto sobre os outeiros, mais os españois a baioneta calada mantivéronse firmes fronte este asalto final, batendo novamente nos franceses. Impotente ante as sucesivas retiradas dos seus homes no río Bidasoa, Soult ordenou a retirada para Irún, sen ter chegado a ver unha casaca vermella británica. Cando Freire reclamou reforzos para a súa liña, foi replicado con magnanimidade por Wellington: Como xa obtivo esta vitoria, debe gardar a honra dela tan só para os seus paisanos ("As he has already won his victory, he should keep the honour of it for his countrymen alone.") Donostia caeu logo dunha amedrentadora batalla máis tarde e Soult retirouse para solo francés.
Combate de Vera
Durante a madrugada do día 1 de setembro, logo dun forte trebón, un destacamento de Green-Jackets defendeu durante horas o paso da pequena ponte de Vera, fronte unha columna que dirixía o xeneral Vandermaesen. Finalmente os franceses arrasaron os británicos, non sen que o comandante francés perdese tamén a súa vida.
Electra del Narahio
Electra del Narahio é unha empresa galega adicada á distribución eléctrica. Ten uns 3200 clientes nos concellos de San Sadurniño e Narón.
Moldavia nos Xogos Olímpicos
Moldavia participou por vez primeira nos Xogos Olímpicos como unha nación independente en 1994, e dende entón enviou deportistas para competir en cada edición dos Xogos de Verán e Inverno.
O Comité Olímpico Nacional da República de Moldova foi creada en 1991 e foi recoñecido polo Comité Olímpico Internacional en 1993.
Electra del Narahio
Historia
A empresa foi creada en xaneiro de 1930 por Manuel Orosa Teijeiro, co apoio financeiro de Faustino Loureiro Couce. Orosa Teijeiro (nado no Roxal cara a 1897) comezou traballando como axudante no Salto da Fervenza, central eléctrica creada en 1901 para dar enerxía a Ferrol. En 1916 emigrou a Cuba, onde traballou para unha compañía americana encargada do tendido da rede telefónica.
En 1932 rematou a construción dun encoro no río Castro, preto do castelo de Naraío. Da central saía unha única rede de media tensión a 6000 voltios, que chegaba até a parroquia de Pedroso. A empresa tiña centros de transformación en Naraío, Bouzarredonda, San Sadurniño e Pedroso.
O 14 de agosto de 1945 guerrilleiros antifranquistas atacaron as instalacións, e a empresa non volveu estar operativa ata o 8 de setembro do 1958. Ampliaron as liñas eléctricas a Felgosa (Moeche) e ás Felgosas (Cerdido). En 1958-59 construíuse a liña de Ferreira e Santa Mariña do Monte. Tras a morte de Manuel Orosa Teijeiro en 1969, o seu fillo Manuel Orosa Casal pasou a dirixir a empresa.
No ano 1996, coa nova Lei 40/1994 de Ordenación so Sistema Eléctrico Español, a empresa tivo que separar a produción eléctrica dos servizos de distribución. Electra del Narahío, S.A. quedou cos servizos eléctricos e a produción pasou a Hidroeléctrica Río Castro, S.L. En 2005 morreu Manuel Orosa Casal. Os seus fillos Manuel Ángel e María Mercedes Orosa Saavedra dirixen as empresas.
Lamprea Explosiva
dereita|miniatura|Concerto na [[Gentalha do Pichel.]]
Lamprea Explosiva é unha banda galega de punk rock procedende de Vigo formada no ano 2014. O grupo é un dúo formado por Adán (guitarra) e Alén (batería). Ata a data teñen publicados dous álbums de estudio, dous EPs e dous sinxelos.
AP-4
A AP-4 comeza en Sevilla á altura de Dos Hermanas aproximadamente no quilómetro 560 da A-4 e termina na N-443 en Cádiz; vai paralela á estrada N-IV. É a vía máis directa desde a Baía de Cádiz á capital andaluza e tamén a máis directa (xunto á A-381) para chegar a Sevilla desde a baía de Alxeciras.
Debido a que une as cidades de Sevilla e Cádiz, en Sevilla é coñecida como a "Autoestrada de Cádiz"; e en Cádiz, chámaselle "Autoestrada de Sevilla".
En 1986 AUMAR fusionouse con Bética de Autopistas, a concesionaria da vía, e mantivo a concesión ata o 31 de decembro de 2019. A peaxe entre Xerez da Fronteira e Cádiz foi liberada en 2005, como parte do Plan MASCERCA da Xunta de Andalucía, garantindo deste xeito un itinerario libre de peaxe entre Cádiz e Alxeciras alternativo á N-340.
Concesión
A concesión da autoestrada corresponde á empresa Abertis (antes AUMAR) e finaliza o 31 de decembro de 2019.
Advanced Communications Technology Satellite
Advanced Communications Technology Satellite ou ACTS é un satélite de comunicacións experimental da NASA lanzado o 12 de setembro de 1993 a bordo do transbordador espacial Discovery na misión STS-51.
Características
Foi o primeiro satélite de comunicacións completamente dixital. Funcionaba usando a banda K e foi construído por Lockheed Martin. Cos paneis solares e as antenas despregados mide uns 14 metros de longo e uns 9 metros de alto. Os estudos e experimentos comezaron 12 semanas tralo lanzamento e sucedéronse sen problema ata maio de 2000, en que o programa se deu por finalizado. En agosto de 2000 foi movido a unha posición a 105,2 graos de lonxitude oeste e foi desactivado definitivamente o 28 de abril de 2004 miniatura|O ACTS pregado e acoplado ó foguete (en primeiro plano) que o levaría á órbita xeoestacionaria, tras ser soltados desde a bodega de carga do transbordador Discovery.
BD Wong
Bradley Darryl "BD" Wong (en 黃榮亮), nado o 24 de outubro de 1960 en San Francisco, California, é un actor estadounidense de ascendencia chinesa.
Joaquín Cardiel Gericó
Joaquín Cardiel Gericó, nado en Zaragoza o 2 de xuño de 1965, é un músico español.
Biografía
Joaquín comezou na música moi cedo. Os seus grupos favoritos son AC/DC, Led Zeppelin, Status Quo etc. Empezou tocando a guitarra en "Edición Fría" e "Tres de Ellos". En 1985 únese a Héroes del Silencio tocando o baixo.
Trátase do único dos integrantes da banda que non deixou os estudos, xa que rematou a carreira de Química sen perder ningún curso en 1988, xusto cando o grupo comezaba xa a ter certo éxito.
Tras a disolución de Héroes del Silencio no ano 1996, Joaquín métese a traballar co seu ordenador, e saca á venda xunto á revista PC-Manía un CD-ROM chamado El refugio interior. Neste ano tamén saca unha web xunto cuns amigos, a famosa "Illa do silencio", web oficial de Héroes del Silencio en canal get. www.get.es/hds. Desta web, xa extinta, logramos rescatar algunhas cousas como a sección de pensamentos.
No 1998 fai a musicalización do disco La carta del indio salvaje, un disco onde se le unha carta en español e en inglés (voz de Constantino Romero), nunha campaña para a liberación de Leonard Peltier, un preso indio condenado a dobre cadea perpetua, e pasa algún tempo nas reservas indíxenas.
No 1999 colabora con Pedro Andreu, deseñando a portada do disco Donde el corazón me lleve, ademais de colaborar con Alan Boguslavski na canción "Roses In The Garden" do disco Bogusflow.
No ano 2001, traballou na elaboración do libro de fotos "84-96" de Héroes del Silencio, así como no disco Canciones '84 - '96 tamén e na promoción dos mesmos. Deste integrante de Héroes del Silencio é do que menos se coñece xa que non sacou aínda un proxecto musical en solitario, preferiu vivir no seu fogar e descansar da fama.
En febreiro do 2007, anunciaba xunto co resto de integrantes de Héroes del Silencio, o retorno do grupo para a realización dunha xira de dez concertos.
Luís XIV de Francia
Luís XIV de Borbón (en francés Louis XIV), nado en Saint-Germain-en-Laye o 5 de setembro de 1638 e finado en Versalles o 1 de setembro de 1715, foi rei de Francia e de Navarra dende o 14 de maio de 1643 até a súa morte con case 77 anos de idade e 72 de reinado. Cando era menor de idade, unha revolta da nobreza francesa e do Parlamento de París puxo en perigo o seu trono. Aínda que a revolta foi sufocada polo 1º ministro o cardeal Mazarino, cando Luís XIV accedeu ao trono decidiu reforzar a autoridade monárquica.
Baixo o seu mandato, Francia non só conseguiu o poder político e militar, senón tamén o dominio cultural con personaxes coma Molière, Racine, Boileau, La Fontaine, Lully, Rigaud, Le Brun e Le Nôtre. Estes logros culturais contribuíron ao prestixio de Francia, do seu pobo, da súa lingua e do seu rei. Luís XIV, un dos máis destacados reis da historia francesa, conseguiu crear un réxime absolutista e centralizado, até o punto de que o seu reinado é considerado o prototipo da monarquía absoluta na Europa. A frase "L'État, c'est moi" ("O estado son eu") atribúeselle frecuentemente, aínda que é considerada polos historiadores como unha imprecisión histórica (se se fai caso ás datas, Luís tería cinco anos cando o dixo), sendo máis probable que a devandita frase fose forxada polos seus inimigos políticos para resaltaren unha visión estereotipada do absolutismo político que Luís representaba. En contraposición a esa cita apócrifa, Luís XIV dixo antes de morrer a causa das queimaduras do Sol, algo moi común na súa época: "Je m'en vais, mais l'État demeurera toujours." ("Marcho, mais o Estado sempre permanecerá").
Infancia e ascenso ao trono
200px|dereita|miniatura|Coroación de Luís XIV en [[Catedral Notre-Dame de Reims|Reims, ano 1654.]]O nacemento de Luís, en Saint-Germain-en-Laye no ano 1638, foi recibido como un don divino polos seus pais: Luís XIII e Ana de Austria, os cales non tiveran descendencia en vinte e tres anos; por iso foi bautizado como "Louis-Dieudonné" (Dieudonné significa "dado por Deus"); á parte outorgáronselle os títulos de premier fils de France ("Primeiro Fillo de Francia") ademais do máis tradicional de Delfín de Viennois. Luís XIV proviña dun ambiente multicultural xa que os seus avós paternos, Henrique IV de Francia e María de Médicis, eran navarro e italiana respectivamente e os seus avós maternos, Filipe III de España e Margarida de Austria, eran Habsburgos, el español e ela austríaca.
Luís XIII e Ana tiveron o seu segundo fillo, Filipe d'Anjou que posteriormente sería Filipe I, Duque de Orleáns no ano 1640.
Luís XIII non se fiaba da habilidade da súa esposa para gobernar Francia trala súa morte, polo que decretou que un consello rexente gobernase no nome do seu fillo durante a súa minoría de idade, para reducir así o poder da Raíña Nai durante a rexencia. De feito, trala morte de Luís XIII e o ascenso ao trono, con cinco anos, de Luís XIV o 14 de maio de 1643, Ana anulou o testamento de Luís XIII no Parlamento, rompeu co consello e quedou como única rexente. Durante a súa rexencia, confiou o poder ao seu primeiro ministro, o italiano Cardeal Mazarino, ao que a maioría dos círculos políticos franceses desprezaban pola súa orixe non francesa.
Ao finalizar a guerra dos Trinta Anos, no ano 1648, comezou unha guerra civil francesa coñecida como a Fronda. Mazarino continuou coas políticas de centralización emprendidas polo seu predecesor, Richelieu, aumentando así o poder real a expensas da nobreza. En 1648, intentou impoñer un imposto aos membros do Parlamento, o cal estaba constituído, principalmente, por membros da nobreza e altos cargos eclesiásticos. Os membros do Parlamento non só rexeitaron o imposto, senón que tamén ordenaron a queima de tódolos editos financeiros de Mazarino. Nunha ocasión na que o cardeal ordenou arrestar algúns dos membros do Parlamento, París estalou en insurrección. Un grupo de parisienses molestos irrompeu no palacio real demandando ver o rei. Tras seren conducidos á alcoba real, ficaron mirando para Luís XIV, o cal se facía o durmido, e marcharon tranquilamente. Debido ao perigo que corría a familia real e a monarquía, Ana fuxiu de París co rei e os seus cortesáns. Pouco tempo despois, a sinatura da Paz de Westfalia permitiu ao exército francés volver a axudar a Luís XIV e á súa corte real. Xa en xaneiro de 1649 comezou o asedio da rebelde París. A subsecuente Paz de Rueil rematou co conflito, cando menos temporalmente. miniatura|161x161px|Luís XIV nunha [[moeda dun luís de ouro de 1709]] A segunda Fronda comezou ao rematar a primeira Fronda (Fronde Parlementaire), en 1650. Nobres de todo rango, dende princesas de Sangue Real e curmáns do rei, como Gastón, duque de Orleáns, a súa filla, Ana María Luísa de Orleáns e Montpensier, Luís II de Borbón-Condé e Armando de Borbón-Conti, a nobres de longa liñaxe como François VI, Duque da Rochefoucauld, Frédéric Maurice de La Tour d'Auvergne, o seu irmán, Turenne e Marie de Rohan-Montbazon, incluso nobres de descendencia real lexítima como Henrique II de Orleáns e Francisco de Vendôme, participaron na rebelión contra o poder real. Incluso o clero tiña representación na rebelión na persoa de Jean-François Paul de Gondi. Como resultado a estes días tumultuosos, nos que se di que a Raíña Nai tivo que vender as súas xoias para alimentar aos seus fillos, Luís XIV desenvolveu unha gran desconfianza da nobreza.
Fin da guerra e reinado persoal
250px|dereita|miniatura|O seu casamento en 1660.Namentres, a guerra coa España continuaba. Os franceses recibiron apoio militar de Inglaterra, dirixido por Oliver Cromwell. A alianza anglo-francesa venceu en 1658 na Batalla das Dunas. O resultado da guerra foi o Tratado dos Pireneos que fixou a fronteira entre a España e máis a Francia nos Pireneos, cedendo a España varias provincias e cidades á Francia nos Países Baixos españois e no Rosellón. Este tratado cambiou a balanza de poder, Luís XIV casou coa filla de Filipe IV de España: María Tareixa de Austria e Borbón. O matrimonio celebrouse o 9 de xuño de 1660.
Guerra nos Países Baixos
Os problemas internos da República dos Sete Países Baixos Unidos beneficiaron os intereses de Luís nos Países Baixos. O político máis importante do momento nas Provincias Unidas, Johan de Witt, temía que o mozo Guillerme III, Príncipe de Orange, se fixese co poder nas Provincias Unidas. De Witt pensaba que unha guerra naval contra Francia se podería levar, mais non unha guerra terrestre, que permitiría a intervención de Guillerme III, deixándolle co poder. Así, coas Provincias Unidas divididas nun conflito interno entre os seguidores de De Witt e os de Guillerme de Orange, xunto coas refregas entre ingleses e holandeses, Francia non tivo ningunha dificultade en conquistar Flandres e o Franco Condado. Ante a velocidade do triunfo francés, as Provincias Unidas uníronse a Inglaterra e Suecia nunha Tripla Alianza no ano 1668. A formación da Tripla Alianza puña a Luís XIV ante o problema de verse no medio dunha guerra de maiores dimensións, polo que aceptou firmar a paz no Tratado de Aquisgrán, polo cal a Francia se quedaba co control de Flandres, pero devolvía o Franco Condado á España.esquerda|miniatura|350px|Expansión francesa baixo Luís XIV (en laranxa).A Tripla Alianza non durou moito. En 1670, Carlos II de Inglaterra, atraído por subornos franceses, asinou en segredo o Tratado de Dover, converténdose en aliado francés. Ámbolos dous reinos declararon a guerra ás Provincias Unidas en 1672. A rápida invasión e ocupación da práctica totalidade dos Países Baixos, salvo Ámsterdan, provocou un golpe de estado contra De Witt, o que lle permitiu a Guillerme III facerse co poder. Guillerme III aliouse coa España e o Sacro Imperio, e, tras dous anos de loita en 1674, asinou un tratado de paz coa Inglaterra forzando aos ingleses a se retiraren dos Países Baixos. Guillerme incluso chegou a casar con María II de Inglaterra, sobriña de Carlos II de Inglaterra. Porén, e a pesar destes movementos diplomáticos, a guerra continuou con grandes vitorias francesas sobre as forzas da coalición opoñente. De feito, as nacións implicadas, extenuadas pola guerra, comezaron a negociar unha paz, chegando no 1678 á Paz de Nimega. No devandito tratado Luís XIV, malia devolver todo o territorio holandés capturado, gañou a posesión de máis cidades e retivo o Franco Condado, que fora invadido en poucas semanas.
O tratado de Nimega incrementou aínda máis a influencia francesa en Europa, pero non satisfixo a Luís XIV. O rei despediu o seu ministro de asuntos exteriores, Simon Arnauld de Pomponne, no ano 1679, porque consideraba a súa actitude demasiado comprometida cos aliados. Luís XIV continuou agrandando o seu exército, aínda que en vez de conseguir as súas reclamacións territoriais polas armas, fíxoo por medio de xuízos. Debido ás redaccións ambiguas dos tratados da época, Luís conseguiu reclamar que os territorios que se lle cederan nos tratados asinados previamente, debíanse ceder xunto coas dependencias e terras que tivesen pertencido a eses territorios formalmente. A anexión destes territorios tiña o obxectivo de proporcionar á Francia unha fronteira máis defendible. Luís tamén desexaba a cidade de Estrasburgo, unha localización estratéxica. Estrasburgo estaba situada na Alsacia, territorio que non se lle cedera a Luís na Paz de Westfalia. Porén, Luís XIV ocuparíao en 1681, usando pretextos legais.
Dominación na década de 1680
Nun intento de aumentar máis o seu dominio na Europa, Luís XIV reforzou o galicanismo, unha doutrina que limitaba o poder papal en Francia. Ademais, Luís XIV tomou medidas para diminuír a influencia e o poder da nobreza e o clero. Estas medidas incluían conservar o control sobre o segundo estado (a nobreza), empregando a táctica de manter a alta nobreza na corte do palacio de Versalles, conseguindo así que os nobres quedasen a meirande parte do ano baixo a vixilancia de Luís XIV, e non nos seus territorios, onde podían planear rebelións e insurreccións. Alén disto, manténdose preto do rei era o único xeito posible para poder gañar favores reais, como pensións e privilexios necesarios para a posición social. Luís divertía a estes visitantes permanentes con festas extravagantes e outras distraccións, feito que contribuía notablemente ao control real sobre unha nobreza pouco disciplinada.
No apartado da diminución da influencia nobiliaria, Luís seguiu o traballo emprendido polos Cardeais Richelieu e Mazarino. Trala experiencia da Fronda, Luís cría que o único xeito de manter o seu poder era colocar plebeos ou, cando menos, membros da nova aristocracia nos cargos importantes. A devandita política baseábase na idea de que Luís podería reducir a un plebeo que tivese unha grande influencia polo seu cargo tan só con despedilo, cousa que non podería facer coa influencia dun gran nobre. Por iso, Luís adicou a toda a grande aristocracia no posto de cortesáns, á vez que nomeaba ministros a plebeos e novos aristócratas. Como cortesáns, o poder da nobreza diminuíu notablemente. Esa falta de poder vese reflectida na ausencia de rebelións, como a Fronda, tras Luís XIV. De feito, esta vitoria da coroa sobre a nobreza asegurou que non houbese ningunha guerra civil importante en Francia, até a ‘’Revolución’’ e a ‘’Era Napoleónica’’.
A unificación nacional: A revogación
miniatura|dereita|180px|Madame de Maintenon, segunda esposa de Luís XIV.A esposa de Luís XIV, María Tareixa, morreu no ano 1683. Luís non se mantivo fiel a ela por moito tempo tralo seu matrimonio de 1660: entre as súas amantes estaba Luísa de La Vallière, Françoise Athénaïs de Rochechouart de Mortemart, Madame de Montespan e María Anxélica de Fontanges. Así e todo, mantívose máis fiel no seu segundo matrimonio, con Madame de Maintenon. O matrimonio morganático entre Luís XIV e Madame de Maintenon tivo lugar, probablemente, a finais de 1685.
Madame de Maintenon, antes protestante, convertérase ao catolicismo. Antes críase que, ademais, participara moi activamente na persecución dos protestantes, e que instara a Luís XIV a revogar o Edicto de Nantes, o cal proporcionaba algo de liberdade relixiosa aos Hugonotes (os membros da protestante Igrexa reformada). Porén, esta implicación de Madame de Maintenon cuestiónase actualmente. O mesmo Luís XIV estaba de acordo co plan, posto que, como o resto de Europa, católica ou protestante, cría que para manter a unidade nacional, debía antes conseguir a unidade relixiosa; no seu caso unha unidade baixo o catolicismo. Esta idea estaba definida no principio "cuius regio, eius religio", política relixiosa en vixencia dende o seu establecemento na Paz de Augsburgo de 1555. De feito, xa comezara a persecución dos hugonotes.
A Liga de Augsburgo
A revogación do Edicto de Nantes tivo grandes consecuencias políticas e diplomáticas, principalmente nos países protestantes, nos cales dita revogación contribuíu a crear un crecente sentimento contra Francia. En 1686, dirixentes tanto católicos como protestantes fundaron a Liga de Augsburgo, un pacto defensivo para protexer a zona del Rin, pero que era realidade unha alianza ofensiva contra Francia. A alianza incluía entre os seus membros ao Emperador do Sacro Imperio e varios dos gobernantes dos estados alemáns que formaban parte do Imperio, principalmente o Palatinado, Baviera e Brandeburgo. As Provincias Unidas, España e Suecia tamén se uniron á Liga.
Luis XIV mandou ás súas tropas ao Palatinado en 1688, debido a que o ultimato que lle propuxo aos príncipes xermánicos, polo cal estes debían ratificar a Tregua de Ratisbona (confirmando así a posesión de Luís dos territorios anexionados nesa tregua) así como recoñecer publicamente o dereito das reclamacións da súa cuñada, expirou. Aparentemente, o exército de Luís XIV tiña como ordes apoiar militarmente as reclamacións territoriais da súa cuñada, Elizabeth Charlotte duquesa de Orleans, no Palatinado. Porén, a invasión tiña outro propósito, o de forzar o Palatinado para que abandonase a Liga, conseguindo así debilitala.
San Fiz de Vilapedre, Sarria
San Fiz de Vilapedre é unha parroquia rural do concello de Sarria na provincia de Lugo. Segundo o Instituto Galego de Estatística no ano 2007 tiña 56 habitantes (27 homes e 29 mulleres) distribuídos en 5 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 2003 cando tiña 64 habitantes.
Arredondo
Arredondo é un concello da comunidade autónoma de Cantabria. Está situado na comarca de Asón-Agüera. Limita cos concellos de Ruesga e Riotuerto polo norte, polo leste con Ruesga, polo sur con Soba e polo oeste con Ruesga e Miera.
O municipio atópase no pé do porto de Alisas, e polo territorio pasan os ríos Asón e Bustablado.
Historia
Desde aquí emigraron numerosos indianos cara América, onde fixeron fortuna e volveron con grandes ganancias e riquezas. Este municipio estivo vinculado enteiramente con Ruesga, posto que no ano 1822 pertencía a ese réxime señorial, en concreto á Casa dos Velasco. Trala formación de ambos concellos, o territorio de Ruesga quedou divido en dúas zonas, e Arredondo, unha delas, quedou practicamente rodeada por Ruesga.
Núcleo de poboación
Arredondo é localidade e capital municipal, e está a unha altitude de 161 metros sobre o nivel do mar. No 2008, a localidade contaba cunha poboación de 242 habitantes (Instituto Nacional de Estadística). Está situada a unha distancia de 45 quilómetros da capital cántabra Santander.
Cabe mencionar o Centro Ictiolóxico, un centro de cultivo de salmóns que estuda os ecosistemas fluviais.
Patrimonio
Dous son os bens de interese cultural, con categoría de monumento, deste municipio:
Economía
Un 42,9 % da poboación de Arredondo emprégase no sector primario, un 10 % na construción, un 9 % na industria e un 38,1 % no sector terciario.
Administración
Nas seguintes táboas amósanse os resultados das eleccións municipais celebradas en 2003 e 2007.
Mikko Kozarowitzky
Michael "Mikko" Kozarowitzky, nado en Helsinqui o 17 de maio de 1948, é un expiloto de carreiras de Finlandia. Cun sólido historial en varias fórmulas inferiores, chegou a Fórmula Un en 1977. Pilotando para o equipo RAM, que estaba funcionando entón con autmóbiles March 761, Kozarowitzky entrou o Gran Premio de Suecia de 1977 onde non puido clasificarse principalmente grazas á falta de tempo de proba no coche.
O seu seguinte intento foi no Gran Premio do Reino Unido de 1977 onde non puido precualificarse logo dun accidente evitando a Rupert Keegan durante a práctica. Kozarowitzky rompeuse a man no accidente e foise do equipo despois de que quixesen que tratase de clasificar no auto de reposto malia a súa lesión. Os seus plans na Fórmula Un para 1978 non chegaron a nada debido á falta de fondos, e logo retirouse do deporte.
Resultados completos na Fórmula Un
(Chave) As carreiras en letra grosa indican pole position; as carreiras en cursiva indican volta rápida.
Lagharteiras
Lagharteiras é un grupo de pandeireteiras galegas con orixe na parroquia de Tameiga, Mos.
Traxectoria
Creado no ano 2007, o principal obxectivo do grupo é o de compilar, conservar e divulgar as músicas, cantos, instrumentos e vestiario tradicional galego.
O 1 de xaneiro de 2015 editaron Lagharteiras, que é o seu primeiro álbum musical e foi gravado entre xullo e decembro de 2013.
Tamén participaron no himno do centenario do Real Club Celta de Vigo, "Oliveira dos cen anos" composto por C. Tangana.
Galardóns
Actualmente son arredor dunha vintena os premios que avalan tanto a súa traxectoria no mundo da música tradicional como o seu labor de recolleita e conservación do patrimonio musical galego, destacando:
Primeira división española 2013/14
A tempada 2013–14 da Primeira División (por motivos de patrocinio Liga BBVA) foi a 83ª edición da máxima categoría do fútbol en España. Comezou o 17 de agosto de 2013 e finalizou en maio de 2014. O Barcelona defendía o título que foi conseguido polo Atlético de Madrid.
O único representante galego foi o Celta de Vigo, tras o descenso do Deportivo da Coruña na tempada anterior. Xunto ó Deportivo deixaron a categoría o Mallorca e o Zaragoza, que foron substituídos polo Villarreal, Elche e o Almería.
Equipos e estadios
Tomaron parte na competición vinte equipos. Zaragoza, Deportivo da Coruña e Mallorca, descendidos a tempada anterior, foron substituídos por Elche e Villarreal, ascendidos de forma directa, e o Almería, campión do play-off de ascenso.
Clasificación
X = Partidos xogados; G = Partidos gañados; E = Partidos empatados; P = Partidos perdidos; GF = Goles a favor ; GC = Goles en contra; DG = Diferenza de goles; Pts = Puntos
Posicións por xornada
Fonte: LFP Liga BBVA Clasificación
Máquina de coser
miniatura|250px|dereita|Máquina de coser moderna (Singer Symphonie 300).
Unha máquina de coser é unha máquina que se emprega para coser tea e outros materiais xunto con fío.
Historia e características
As máquinas de coser inventáronse durante a primeira Revolución Industrial para diminuír a cantidade de traballo manual de cosido realizado nas empresas de confección de roupa. Dende a invención da primeira máquina de coser para traballar, atribuída en xeral ao inglés Thomas Saint en 1790, a máquina de coser mellorou moito a eficiencia e a produtividade da industria da confección.
O mecanismo de desprazamento da tea pode ser unha guía ou pode ser un patrón controlado (por exemplo, o tipo Jacquard). Nalgunhas máquinas de coser modernas tamén se adoitan atopar protectores de agullas e dispositivos de seguridade para evitar lesións accidentais por picadas de agulla.
MBC
miniatura|Sede da MBC nas décadas de 1970 e 1980 miniatura|Reporteiro e técnicos da MBC realizando unha entrevista na rúa. A MBC ou Munhwa Broadcasting Corporation ( en coreano 문화방송주식회사 Munhwa Bangsong Jusikhoesa) é unha compañía pública de radiotelevisión de Corea do Sur que se estableceu o 21 de febreiro de 1961 comezou a emitir o 2 de decembro dese ano. Está participada dende 1988 maioritariamente por unha fundación pública e conta cunha rede con 16 estacións locais.
Era radiofónica (1961-1968)
O 2 de decembro de 1961 comezou a emitir dende Seúl a emisora de radio da MBC so o indicativo HLKV como emisora privada. O 12 de abril de 1963 estableceu oficinas rexionais nas principais cidades: Busan, Daegu, Gwangju, Daejeon e Jeonju que con Seúl conformaron unha rede nacional a partir de 1964.
Era da televisión en branco e negro (1969-1980)
O 8 de agosto de 1969 comezou a transmitir sinais de televisión, co indicativo HLAC-TV e o 5 de outubro de 1970 principio a emitir o seu telexornal, o MBC Newsdesk e tras chegar a acordos con sete estacións comerciais, en Ulsan, Jinju, Gangnueng, Chuncheon, Mokpo, Jeju e Masan ao longo de 1968 e 1969, comezou a emitir para toda Corea do Sur cunha rede de 13 estacións rexionais. En 1974 principiou as emisións de radio en FM e aliouse co xornal Kyunghyang Shinmun.
Era da televisión en cor (1980-1990)
En 1980 o goberno de Chun Doo-hwan estatilizou a compañía tras a promulgación da lei básica de prensa e desfíxose a sociedade que tiña co Kyunghyang Shinmun e o 65% das súas accións pasaron á compañía pública KBS. O 22 de decembro de 1981 comezou a emitir en cor para Seúl e o 1 de xaneiro de 1981 para o resto do país. En 1981 a MBC fundou o equipo profesional de béisbol, o MBC Cheongryong. Dous acontecementos deportivos celebrados en Seúl na década de 1980 marcaron os avances tecnolóxicos na cadea, os Xogos de Asia de 1986 e os Xogos Olímpicos de 1988.
Era multimedia (1991-2000)
Logo de medrar rapidamente ata se converter nunha gran corporación que cubría a meirande parte dos acontecementos internacionais, a MBC estableceu compañías especializadas: MBC Production, MBC Media Tech, MBC Broadcast Culture Center, MBC Arts Company, MBC Arts Center converténdoas en subsidiarias para competir mellor nunha época que estaba mudando en multimedia. miniatura|Equipo de presentadores para acontecementos de béisbol de MBC Sports+ en 2015
Era dixital (dende 2001)
miniatura|Un estudio da emisora de radio MBC FM4U nunha unidade móbil. Como a converxencia entre radiodifusión e comunicación proseguía a súa aceleración, MBC fixo á súa subsidiaria para internet, iMBC, unha corporación independente. Comezou a operar por cable (MBC Plus Media), satélite, DMB e a emitir as 24 horas pola televisión terrestre. En 2007 estableceu un centro de produción dixital, o Ilsan Dream Center e en setembro de 2014 rematou a construción da súa nova sede central. En 2007 constituíu unha nova subsidiaria, MBC America, con sede nos Ánxeles para distribuír a súa programación polos Estados Unidos e o 1 de agosto de 2008 creou MBC-D, unha rede de televisión para transmitir en subcanles dixitais de varias estacións de televisión dese país.
Rinoceronte (homónimos)
Normalmente Rinocerontes refírese ó animal da familia Rhinocerotidae. Outros usos poden ser:
O Adro, Abegondo, Abegondo
O Adro é un lugar da parroquia de Abegondo no concello coruñés de Abegondo na comarca da Coruña. Segundo o Instituto Galego de Estatística ten 59 habitantes (31 homes e 28 mulleres).
Pipino o Vello
Pipino de Landen ou Pipino o Vello (naceu sobre 580, morreu o 27 de febreiro de 639).
Traxectoria
Foi Mordomo de Palacio de Austrasia a partir do 615, durante o reinado de tres reis merovinxios, pero Dagoberto I tirouno do cargo no 629. Cargo que volveu a exercer trala morte do rei en 639. Posuía un vasto dominio en Austrasia.
Pola súa filla Begga (620-695), foi o primeiro antepasado dos Pipínidas dando orixe á Dinastía Carolinxia. A súa outra filla, Gertrude (626-659) foi abadesa de Nivelles, chegou a ser santa e é patroa de Landen. Nomeou o seu fillo Grimaldo (616-656) mordomo de palacio. Pipino foi asasinado en París despois de usurpar o poder real.
Javier Couso
Javier Couso Permuy, nado en Ferrol o 8 de novembro de 1968, é un xornalista, activista social e político galego.
Encabeza o movemento que pide xustiza polo asasinato do seu irmán José Couso por militares norteamericanos en Iraq en 2003. Foi eurodeputado entre 2014 e 2019 por La Izquierda Plural.
Formación e traballo audiovisual
Durante a súa xuventude foi batería da banda de punk anarquista Sin Dios. Formouse como técnico de son na Escola de RTVE entre 1988 e 1989, e traballou como axudante de cámara co seu irmán José en Telecinco. En 2008 diplomouse como xornalista audiovisual na Escola Internacional de Xornalismo José Martí da Habana. Traballou en informativos e en diversas produtoras, realizando labores de produción, operación de cámara e dirección. Foi tamén mensaxeiro, músico e libreiro.