cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
A República
Libro V
A última parte (partida) do libro procura determinar de que xeito esta constitución política pode vir de alí para existir. Platón comeza por distinguir a aplicación concreta (prâxin) o discurso teórico (léxeos) máis en condicións de coller a verdade que a práctica, unha posición que Sócrates recoñece de golpe ser discutible. En realidade, trátase dunha procura por aproximación, o ideal polo seu mesma esencia, pode ser realizado só de xeito aproximado; buscar como se pode achegarse ao modelo é o medio máis seguro para realizalo. Habería que por outra banda cambiar só unha soa cousa: conseguir facer coincidir poder política e filosofía. A institución desta nova realeza, que non é o goberno dun único senón é plural, está en rotura completa cos gobernos reais da época grega. A realeza dos reis-filósofos será a realeza da razón e exercitarase tan ben no corazón como na cidade. Sócrates e Glaucon van atarse a definir aos filósofos. Esta definición ábrese pola evocación do carácter erótico do temperamento filosófico, que pretende pór de relevo o desexo e o amor que ambos dirixe a actividade filosófica, o filósofo " posuído polo desexo de sabedoría [] gusta o espectáculo da verdade ". Sócrates explica entón o que entende por esta última expresión. Ao sendo o belo o contrario do feo, trátase de dúas cousas diferentes que son cada unha un.
De todas as formas podemos dicir a mesma cousa, cada unha parece múltiple porque manifesta por todas partes en comunidade coas accións e os corpos. Neste sentido hai que distinguir aos que aprecian as belas cousas e as que proban o belo en si, ao ser raros estes últimos. O que pensa que o belo en si é algo real, ese vive no estado da véspera. O seu pensamento é coñecemento porque é pensada en alguén que coñeza. O coñecemento establécese sobre o que está e o non coñecemento sobre o que non é. A opinión relaciónase cunha cousa que é diferente da do saber. As capacidades constitúen un certo xénero de ser graza ás cales podemos eu mesmo o que podemos. Unha capacidade que se relaciona con mesmo obxecto e que efectúa o mesmo resultado chámoo a mesma capacidade. O coñecemento e a opinión son unhas capacidades diferentes porque o que é infalible non é idéntico ao que non é el. Se é o que é quen é coñecido, entón o que é opinado é outro que o que é. Con todo o que é opinado non se confunde co que non é que se remite á ignorancia. A opinión atópase entón entre a ignorancia e o coñecemento. Os que teñen afecto a cousas sen coñecerlles en si son pois unhas persoas suxeitos á opinión, os que teñen a afección (afecto) como isto ata que de alí cada cousa é, hai que chamarlles amigos (queridos) da sabedoría, filosofar.
Introdución
Situación: Sócrates e Glaucon acaban un entretemento que tivo para obxecto a distinción do filósofo do que non é el. En cal fin? Fin: o filósofo aparece como o que é apto para velar sobre as leis da cidade, é dicir, a ser o gardián da cidade. Complemento do entretemento precedente: o filósofo natural ou as 4 virtudes do filósofo.
A intervención de Adimante
I) L' obxección de Adimante: - expresión da confusión probada(experimentada) polos que se manteñen con Sócrates, cada vez que se perciben que a opinión os(as) extraviou; - exposición do problema no que os(as) ocupa: 1 °) a opinión: os filósofos dos que Sócrates encomia as virtudes son raros, xa que se volven ou sexa depravados, ou sexa inútiles; 2 °) o problema: como pode ser útil un filósofo inútil para a cidade na cidade? A resposta de Sócrates ao problema da inutilidade do filósofo pola imaxe da embarcación: - Sócrates xustifica a utilización deste procedemento como que é o único que pode defender aos sabios que sofren os tratamentos máis duros polo Estado; - limado da embarcación permite unha comparación: o Estado funciona de xeito análogo ao funcionamento da embarcación; - a ignorancia, o baleiro de saber, exclúe de golpe o saber xa que o ignorante non sabe que o saber existe: desde este punto de vista, o saber é inútil. " Desta inutilidade os que non empregan aos sabios son a causa, e non os sabios mesmos " a resposta de Sócrates ao problema da perversidade dos filósofos: - principio das degradacións das virtudes: 1 °) Punto de partida: o filósofo natural ou as virtudes do " home nobre e bo " 2 °) Principio: as virtudes desenvólvense segundo o medio no cal o filósofo é mergullado 3 °) A corrupción das virtudes é correlativa deste principio. - causa da corrupción das virtudes:1 °) O pobo non é filósofo: non lle gusta a verdade e corrompe a sabedoría; " é necesario que os filósofos sexan censurados por [o pobo] " " os elementos que compón ao filósofo natural, cando son estragados(mequeiros) por unha mala educación, fano perder en certo xeito a súa vocación " 2 °) A causa da corrupción non é a filosofía, senón a educación do que posúe as virtudes do filósofo "Xaque"(Fracaso) natural da obxección de Adimante: Sócrates responde ao problema posto por Adimante, facendo un raciocinio ao cal, unha vez máis, " ninguén sabería opor nada " - ao fin do entretemento, a opinión producida por Adimante aparece " como un erro groso, toda contrario a aquel quen se concedeu ao principio ": en efecto, Sócrates ten a opinión para verdadeira, pensa nesta base e trae a Adimante a admitir o alcance do filósofo natural na cidade. - por " temor de obxeccións ", un punto foi desenvolvido. Agora que Adimante reconciliouse con pensamento de Sócrates, Sócrates vai poder abordar este punto.
O filósofo, o gardián da cidade
Situación hoxe (na época de Sócrates): Os filósofos están de mozos que non proseguiron os seus estudos máis aló da dialéctica; - como Sócrates contempla o que faría falta sexa: preparar aos mozos para " servir a filosofía "; - como convencer o pobo: a opinión pode cambiar polos consellos prodigados polo lexislador (neste caso aquí, Adimante)
Estudos e exercicios
A formación dos gardiáns - Condición previa: o amor da cidade; - os filósofos teñen a experiencia(experimento) dos praceres e das dores e saben perseguir a súa colecta(procura) da inmutable e da verdade; - nesta parte do diálogo, Sócrates analiza as premisas do entretemento.
Conclusión
A comparación con Sol - Comparación do ollo con sol, respecto dos obxectos sensibles como respecto ao alma coa idea do ben respecto da verdade. - a idea do ben é o principio da ciencia e da verdade, como o sol é o principio do conocible. - é na parte do diálogo que é exposta a liña dividida, como a clasificación das ordes do saber, do visible ao intelixible, da escuridade ao sol pola elevación da alma cara á idea do ben.
Libro VII
E no libro no que se atopa o mito da caverna. Nesta alegoría, presenta a ensinanza que debe ser dispensada ó filósofo e a dificultade que existe nas relacións entre estudantes e profesores. Represéntate de maneira que velaquí o estado da nosa natureza respecto da instrución e respecto da ignorancia.
Fai conducir por Sócrates, con Glaucon como interlocutor, unha reflexión sobre:
- O que cada un cre que cada un sabe - relación ás crenzas, aos valores, ás certezas e as conviccións - a dificultade en cambiar cun xeito de concibir as cousas - a relación ao descubrimento - a resistencia ao cambio de punto de vista - o que cada un sabe que sabe - o que cada un sabe que non sabe - o que cada un non sabe que sabe - o que cada un non sabe que non sabe, que cre que el sabe ou non A intervención do filósofo, o práctico facultativo da maiéutica, non é neste caso sen risco cando debe facer fronte ao conxunto dunha cidade, xa que a reacción dos grupos nisto dominios é ser pechada ás ideas démystificatrices (posición dos presos nunha cova quen consideran que o deles que volvería cun mellor coñecemento da xente real padecería de tolemia e se chegaba a sementar a confusión en canto á realidade, sería exposto a risco de estar matado se podían telo nas súas mans, que cres que farían? O mito da caverna é certamente unha herdanza do ensino pitagórica que pretende liberar ás persoas das crenzas que foron inculcadas desde décadas, ata milenarios de credulidade en todos os dominios que podían ser achegados de xeito científico.
Libro VIII
Sócrates e Adimante van agora a facer o exame dos diferentes tipos de sistema político. Ademais do réxime ideal que describen, nomeado aristocracia, hai un timocratie ou timarchie (réxime de Creta e de Lacédémone), a oligarquía, a democracia e a tiranía. Van analizar cada réxime en particular, e a mostrar como se pasa dun a outro. En primeiro lugar, o timarchie. Sócrates prevé que, naturalmente, a súa aristocracia acabará por cooromperse, degradarse, perder da súa unidade. Entón, as " razas de ferro e de bronce ", os artesáns, van a por a riqueza, o que vai traer a creación da propiedade privada. Este modo de funcionamento político difire da aristocracia polo feito de que o poder non será dado aos sabios. Ademais, os cidadáns serán incitados máis a guerrear, e buscan o proveito. Esta constitución é " unha mestura completa do ben e da dor(o mal) " (548c. O cidadán será máis arrogante, brutal cara aos escravos e doce cara aos homes libres.
Este réxime vólvese oligárquico cando, por mor dunha procura éffreinée do proveito, unha pequena parte(partida) da poboación vólvese moi rica mentres que a outra se pauperice radicalmente. Desde o momento que os habitantes da cidade deciden que só os máis ricos poderán participar nos asuntos públicos, hai oligarquía (de grego , pouco). Desde logo, os ricos establecen a súa constitución pola forza. Ademais de que os máis ricos están considerados sen razón como os máis hábiles que hai que gobernar, o principal defecto desta cidade é a súa división interna: " unha cidade dos ricos, unha cidade dos pobres, vivindo no mesmo lugar e conspirando constantemente uns contra outros. " (551d. O cidadán, en canto a el, preséntase baixo un día respectable, pero busca ao fondo só a riqueza. Os pobres observan moi rapidamente que os ricos son iso " só por mor da covardía dos pobres " (556d. Deciden pois botalos ou desposuílos, e constrúen un réxime democrático. Este réxime favorece a liberdade e a igualdade, " o poder de facer todo o que se quere " (557b. Non hai ningunha obrigación: o que é hábil para obedecer ao temón faille só se lle quere, a guerra e a paz son concluídas só segundo a opinión dos cidadáns. Sócrates ata fala de criminais que non serían perseguidos e pasearíanse totalmente en liberdade na cidade (558c. Calquera pode facer calquera cousa, non hai ningunha especialización. O cidadán ocúpase de satisfacer os seus praceres non necesarios, lánzase de cando en cando á política cando a envexa o toma. Está na imaxe da cidade: fai o que lle gusta, o que o divirte.
Libro IX
Hai que agora examinar o carácter do home tiránico mesmo. É corrompido, busca sen cesar os praceres de toda clase, en detrimento dos seus pais e en detrimento dos seus nenos se é necesario. Está sometido á " tiranía de Eros ". Tamén é máis miserable homes. Paradoxalmente, non é libre, senón escravo das súas paixóns. Sócrates decide logo recapitular. Os homes estarán o máis feliz en aristocracia, canto menos de alí timocratie, menos en oligarquía etcétera coa democracia e a tiranía.
Pero, esta cidade pasará un día? " Existe pode ser un modelo no ceo para o que desexa contemplalo e, segundo esta contemplación, consagrarse a mesmo cimentos. Que esta cidade exista en algures, ou aínda teña que vir, isto non fai por outra banda ningunha diferenza, porque este home realizaría só o que pertence a esta cidade, e a ninguén máis. " (592b. Acabando ao Libro VIII sobre un ton que pode parecer optimista, Sócrates deixa perfilarse a través do seu discurso a teoría de , a Teoría das Formas platónica.
O desterro da poesía
A poesía imitativa debe absolutamente ser rexeitada porque deforma o espírito do auditorio. Existen numerosos obxectos, pero existe só unha forma por obxecto. O obxecto é imitación da forma. O artesán non produce ao ser senón algo que se pareza ao ser. O obxecto fabricado é escuro con relación á verdade que é a forma. O creador natural produce a forma, o artesán produce un obxecto inspirándose na forma, o pintor imita o obxecto tal, como aparece. A pintura é pois unha imitación da aparencia e non da verdade. A arte da imitación é moito afastada da verdade, por esta razón pode dar forma a toda cousa, alcanza só unha pequena parte que mesma é un simulacro. Oímos a persoas que pretenden que os poetas tráxicos coñezan todas as artes, todas cousas humanas que se remiten á virtude e ao vicio. Isto é verdade? Se alguén puidese producir o obxecto que hai que imitar e o simulacro, non consagraría a súa vida ao simulacro. Entón os poetas, Homero en primeiro lugar son incapaces de producir o obxecto (Homero xamais foi lexislador nin xefe de guerra), son pois só imitadores que non alcanzan a verdade. O encanto da poesía resulta de ornamentos de palabras, que pretenden imitar o obxecto escollido como suxeito. O imitador non ten o coñecemento das cousas que imita, imitará o que parece bell ao gran número.
A imitación é só unha actividade pueril privada de seriedade. A arte apóiase na vulnerabilidade da nosa natureza que nos empuxa a deixarnos enganar por ilusións de ópticas. É o principio da razón que reside no corazón que dirixe o xuízo verdadeiro. O que emite o xuízo no corazón sen preocuparse da medida non sabería ser idéntico ao que se preocupa da medida. O principio que se funda sobre a medida é o mellor da alma. Toda arte de imitación mantén pois unha relación co que el alí de ser menos válido en nós. O poeta imitador naturalmente non é levado cara ao principio racional da alma, refírese ao carácter variable e irascible que é máis fácil imitar. Halaga (agrada) a parte (partida) da alma humana que é privada de reflexión, introduce unha constitución política mala -> debe ser desterrado pola cidade. Pero a queixa máis importante o mal que a poesía lle pode causar á xente de valor.
Escoitando a Homero que canta as desgrazas dos heroes, experimentan do pracer e bótanse a compartir o seu sufrimento, entón para que en situación efectiva aguanten sen dicir esta boca é miña como o quere o seu estatuto de homes. Exercendo a alma á piedade, os poetas abrandano. O mesmo argumento ten que empregar con cómico. Escoitando ao teatro e ríndose dun pitrerie que tería vergoña de dicir ao home debilita a súa dignidade en situación efectiva ata o punto de non darse conta que se fai un fabricador de farsas. Os himnos aos deuses, os eloxios da xente virtuosa serán a soa poesía admitida na cidade. A poesía lírica e épica serán desterrados co fin de preservar o reinado da razón a menos que poidan producir probas da súa utilidade.
A inmortalidade da alma
O décimo libro da República termínase polo mito de Er de Pamphylie, destinado a manter(entreter) entre os oíntes a fe na inmortalidade da alma, co fin de salvalos do decaemento conectándoos outra vez á filosofía. Er era orixinario de Pamphylie e tiña para pai Arménios. Foi reencontrado morto logo dunha batalla pero volveu á vida sobre o bucher funerario porque recibiu a orde dos xuíces supremos de ser o " mensaxeiro de máis alá ". Así, Er renait para contarlles a súa experiencia do outro mundo ás viventes facéndolles unha descrición da viaxe das almas. Dá o medio de aforar as almas con arranxo a eles accións e ofrece en exemplo a sorte que debeu sufrir Ardiée o Grande, precipitou ao Tártaro para as súas faltas. Logo de recibir o seu debido durante mil anos (o xusto merecerá un tratamento xusto e o inxusto unha pasaxe de mil anos ao tártaro), os viaxeiros son chamados a marchar á planicie de Léthé durante doce días. Ao cabo desta peregrinación, acaban diante da luz celeste e no fuso de Necesidade. De aí, as almas podían contemplar a luz brillante. Este fuso repousaba nos xeonllos da súa propietaria. Apreciado por ela, repousan os muarés, estas tres mulleres séntanse sobre tronos, Lachesis, a Clotho e Atropos, e que canta os tempos (pasados, presentes e futuros) e tocaba o fuso. As almas deberon colocarse en liña para escoller a súa existencia.
Debían escoller nunha multitude de opcións, tan humanas como animais. Er describe a teima horrible das almas que escollen condicións "lamentables, ridículas e estrañas". Esta xente faise uns tiranos. Estes últimos, sendo considerado como incurables na súa crueldade, sofren a tortura ao tártaro durante a eternidade. Lachésis dálle logo a cada un a un demo (neste libro os demos non están considerados como malos; son de feito gardiáns da nosa alma). Este demo axúdanos a cumprir a nosa elección de vida. A última etapa antes de reencarnarse é ir ao río Amélès, para beber a súa auga. Isto ten por resultado de quitar a memoria da xente. Así, ao nacemento, ninguén sospeita o que pasou na altura máis aló. Platón conclúa afirmando que o feito de ensinar este mito e de crelo permítelle a quenquera querer facer a xustiza de todos os xeitos con socorro da razón. E así é como atoparemos felicidade e éxito na nosa vida.
Friqui
miniatura|Friqui (comiqueiro). Denomínase friqui (do inglés freak, que significa monstro, becho raro) á persoa obsesionada cun tema ou afección en concreto, normalmente considerada extravagante, ata o punto de convertelo nunha forma de vida. Normalmente relacionase coa informática, a banda deseñada, o anime xaponés, os filmes e series de ciencia ficción e fantasía, pero o termo pode estenderse a calquera gusto descomedido. Normalmente asóciase a un carácter introvertido ou difícil de relacionarse con persoas alleas á súa afección e a unha indumentaria non convencional. En casos moi extremos, o afeccionado obsesivo/compulsivo deixa de ser friqui e evoluciona a gosu ou geek.
Orixinalmente, os freaks eran persoas con algunha malformación ou anomalía física (mulleres barbudas, homes elefante ou persoas de estatura anormalmente alta ou baixa) e que eran exhibidas nos circos. Por iso, tamén se usa o termo friqui en sentido pexorativo referido a personaxes extravagantes nalgún sentido e que chegan a ter sona pola súa extravagancia a través da televisión ou internet. A palabra freak en inglés conserva este significado.
Orgullo friqui
Desde o ano 2006, o día 25 de maio celébrase o Día do Orgullo Friqui, que conmemora a estrea do primeiro filme de Star Wars: Episodio IV - Unha esperanza nova neste día de 1977.
Equivalente de friqui noutros idiomas
Aquí utilízase a definición de "obsesionado por unha afección concreta".
Tipos de friquis
Polo xeral os friquis céntranse nunha afección máis ou menos concreta, polo que se pode falar de subtipos, cos seus propios nomes. Segundo o contexto, algúns destes nomes poden ter connotacións negativas, ao igual que a propia palabra "friqui". A seguinte é unha lista de tipos que non pretende ser exhaustiva, segundo o tipo de afección e os temas relacionados.
Lupe Vélez
María Guadalupe Villalobos Vélez, nada en San Luis Potosí o 18 de xullo de 1908 e finada en Glendale (California) o 14 de decembro de 1944, coñecida profesionalmente como Lupe Vélez, foi unha actriz, cómica, cantante, bailarina e vedette mexicana.
Vélez comezou a súa carreira como intérprete no vodevil mexicano a principios da década de 1920. Tras marchar aos Estados Unidos, debutou nunha curtametraxe de 1927. A finais da década, nos últimos anos do cinema mudo, chegou a facer papeis protagonistas en filmes como The Gaucho (1927), Lady of the Pavements (1928) e Wolf Song (1929). Foi unha das primeiras actrices latinoamericanas que triunfou en Hollywood. Durante a década de 1930, a súa explosiva personalidade na pantalla, foi explotada en numerosos filmes de éxito como Hot Pepper (1933), Strictly Dynamite (1934) e Hollywood Party (1934). Na década de 1940, a popularidade de Vélez acadou o seu cumio tras aparecer na serie de filmes Mexican Spitfire, creada para espremer a ben documentada personalidade fogosa de Vélez.
Alcumada The Mexican Spitfire ("A fera mexicana") polos medios de comunicación, a vida privada de Vélez foi tan colorida como as súas personaxes na pantalla. Tivo varios amoríos moi publicitados e un matrimonio tormentoso. En decembro de 1944, Vélez faleceu dunha sobredose intencionada de barbitúricos. A súa morte e as súas circunstancias foron tema de especulación e controversia.
Primeiros anos
Vélez naceu na cidade de San Luis Potosí en México, filla de Jacobo Villalobos Reyes, coronel das forzas armadas do ditador Porfirio Díaz, e da súa esposa Josefina Vélez, cantante de ópera segundo algunhas fontes ou de vodevil segundo outras. Lupe tivo tres irmás: Mercedes, Reina e Josefina e un irmán, Emigdio. Segundo un primo segundo de Vélez, a familia Villalobos tiña consideración en San Luis Potosí e moitos dos varóns estudaron na universidade. A famlia estaba acomodada financeiramente e vivía nunha gran casa.
Aos trece anos, os seus pais enviárona a estudar a Our Lady of the Lake en San Antonio, Texas. Alí comezou a falar inglés e empezou a bailar. Máis tarde admitiu que lle gustaban as as clases de danza, pero no resto era unha estudante cativa Tralo comezo da Revolución Mexicana, Jacobo uniuse á loita e Vélez deixou a escola e volveu á Cidade de México. Para axudar a manter a familia, comezou a traballar nunha tenda.
Carreira en México
miniatura|Lupe Velez (1930) Vélez comezou a súa carreira nas revistas mexicanas a principios da década de 1920. Inicialmente actuou co seu apelidos paterno de "Villalobos", mais despois de que o seu pai volvese a casa da guerra (non morreu en combate como din algunhas fontes), molestouse que a súa filla decidise dedicarse profesionalmente á interpretación, polo que escolleu o seu apelido materno, "Vélez", como nome artístico. A nai de Vélez presentouna a ela e a súa irmá Josefina á popular vedette María Conesa, "La Gatita Blanca". Vélez debutou nun espectáculo liderado por Conesa, onde cantou "Oh Charley, My Boy" e bailou o shimmy. En 1924, Aurelio Campos, un pianista novo amigo das irmás de Vélez, recomendouna aos produtores Carlos Ortega e Manuel Castro. Estes estaban a preparar unha revista no Teatro Regis e contratárona para a compañía en marzo de 1925. Máis adiante ese mesmo ano, Vélez protagonizou as revitas Mexican Rataplan e ¡No lo tapes! (ambas parodias dos espectáculos do Bataclan en París). O seu canto suxestivo e baile provocativo foi un éxito de público e estableceuna axiña como unha das principais estrelas do vodevil en México. Despois de ano e medio, deixou a revista despois de que o director rexeitase darlle un ascenso. Uniuse entón ao Teatro Principal, mais foi despedida tres meses despois debido á súa "actitude pelexadora". Vélez foi rapidamente contratada polo Teatro Lírico, onde o seu salario alcanzou os cen pesos ao día.
Vélez, cunha personalidade inestable e animosa e inimizades con outros intérpretes que en ocasións foron recollidas pola prensa mexicana, tamén afiaron a súa habilidade para obter publicidade. As súas rivais máis duras incluían as vedettes Celia Padilla, Celia Montalván, e Delia Magaña. Máis nova e famosa que as súas rivais, Vélez (que debido á súa mocidade era chamada La Niña Lupe) estableceuse como unha das principais estrelas de vodevil de México. Entre os seus admiradores estaban poetas e escritores como José Gorostiza e Renato Leduc.
En 1926, Frank A. Woodyard, estadounidense que vira o traballo de Vélez, recomendouna ao director Richard Bennett (pai das actrices Joan e Constance Bennett). Bennett buscaba unha actriz para interpretar unha cantante mexicana de cantina na súa futura obra The Dove. Enviou a Vélez un telegrama invitándoa aos Ánxeles para aparecer na obra. Vélez estaba planeando ir a Cuba a actuar, mais axiña cambiou de plans e viaxou a California. Con todo, cando chegou, descubriu que fora substituída por outra actriz.
Mentres estaba nos Ánxeles, coñeceu a cómica Fanny Brice. Brice foi cativada por Vélez, e máis tarde dixo que nunca coñecera unha personalidade máis fascinante. Promoveu a carreira de Vélez como bailarina e recomendouna a Flo Ziegfeld, que a contratou para actuar en Nova York. Mentres Vélez se preparaba para abandonar Os Ánxeles, recibiu unha chamada do produtor de Metro-Goldwyn-Mayer Harry Rapf, que lle ofreceu unha proba de pantalla. O produtor e director Hal Roach viu a proba e contratouna para un pequeno papel na curtametraxe cómica de Laurel e Hardy Sailors, Beware!.
Filmes nos Estados Unidos
Despois de debutar na curtametraxe Sailors, Beware!, Vélez apareceu noutra curta para Hal Roach, What Women Did for Me, con Charley Chase. Máis tarde ese mesmo ano, fixo unha proba de pantalla para o filme de Douglas Fairbanks The Gaucho. Fairbanks estaba impresionado por Vélez e contratouna rapidamente para que aparecese no filme con el. Trala súa estrea en 1927, The Gaucho foi un éxito e os críticos ficaron impresionados coa habilidade de Vélez para actuar con Fairbanks, célebre pola súa interpreación e as impresionantes escenas de risco.
En 1929, a industria cinematográfica estaba en transición do cinema mudo ao sonoro. Varias estrelas da época viron as súas carreira finalizadas abruptamente debido aos seus acentos ou polas súas voces que se gravaban pobremente debido á primitiva tecnoloxía de gravación. Os executivos predixeron que o acento de Vélez obstaculizarían a súa posibilidade de facer a transición. A idea foi desbotada despois de que aparecese no seu primeiro filme sonoro en 1929, a película de Rin Tin Tin Tiger Rose. O filme foi un éxito e a carreira sonora de Vélez quedou establecida.
Coa chegada dos filmes sonoros, Vélez aparece nunha serie de filmes Pre-Código como Hell Harbor (dirixido por Henry King), The Storm (1930, dirixido por William Wyler), e o drama criminal East Is West con Edward G. Robinson (1930). En 1931, apareceu nun segundo filme de Cecil B. DeMille, Squaw Man, con Warner Baxter, e en Resurrection, de Edwin Carewe. En 1932, Vélez rodou The Cuban Love Song (1931), co popular cantante Lawrence Tibbett. Ese mesmo ano, tivo un papel secundario en Kongo (remake sonoro de West of Zanzibar), con Walter Huston. Tamén actuou en versións en castelán dalgúns filmes producidos por Universal Studios como Resurrección (1931, versión hispana de Resurrection), e Hombres de mi vida (1932, versión de The Cuban Love Song). Vélez axiña atopou o seu lugar na comedia, interpretando personaxes fermosas mais inestables.
En febreiro de 1932, Vélez tomou un descanso da súa carreira no cinema e viaxou a Nova York, onde asinou un contrato co empresario de Broadway Florenz Ziegfeld, Jr. para asumir o papel de Conchita na revista musical Hot-Cha!. O espectáculo estaba tamén protagonizado por Bert Lahr, Eleanor Powell e Buddy Rogers. miniatura|Vélez con [[Laurel e Hardy en Hollywood Party (1934).]] En 1933, Vélez apareceu nos filmes The Half-Naked Truth con Lee Tracy e Hot Pepper, con Victor McLaglen e Edmund Lowe. Ese mesmo ano volveu a Broadway, onde protagonizou con Jimmy Durante a revista musical Strike Me Pink. En 1934, rodou Palooka e Strictly Dynamite (ambos tamén con Durante). O mesmo ano, apareceu como "Slim Girl" en Laughing Boy con Ramón Novarro. O filme foi estreado tranquilamente e ignorado. As poucas críticas que recibiu foron malas para o filme, mais eloxiaban a interpretación de Vélez. Logrou un éxito moito maior coa súa breve aparición no filme Hollywood Party, en que fixo unha rutina cómica con Laurel e Hardy. A pesar de ser unha actriz popular, RKO Pictures non anovou o seu contrato en 1934. Nos seguintes anos, Vélez traballou para diversos estudios como actriz por conta propia; tamén pasou dous anos en Inglaterra, onde filmou The Morals of Marcus e Gypsy Melody (ambos en 1936). Volveu aos Ánxeles o ano seguinte, aparecendo na parte final da comedia de Wheeler & Woolsey High Flyers (1937).
Vélez fixo a súa aparición final de Broadway no musical de 1938 You Never Know, de Cole Porter. O espectáculo tivo críticas pobres, mais recibiu unha gran personalidade debido á controversia entre Vélez e a súa compañeira Libby Holman. Holman estaba tamén irritada pola atención recibida por Vélez polo espectáculo coa súa encarnación de varias actrices incluídas Gloria Swanson, Katharine Hepburn e Shirley Temple. A inimizada chegou ao máximo durante unha actuación en New Haven, Connecticut, despois de que Vélez pegase a Holman entre chamadas do pano e lle puxelle un ollo morado. A pelexa acabou co espectáculo.
Trala súa volta á Cidade de México en 1938 para protagonizar o seu primeiro filme mexicano, Vélez foi recibida por dez mil fans. O filme era La Zandunga, dirixido por Fernando de Fuentes e protagonizado polo actor Arturo de Córdova. Foi un éxito de crítica e público e Vélez programou aparecer noutros catro filmes mexicanos, mais en lugar diso volveu aos Ánxeles e volveu traballar para RKO Pictures.
Serie de filmes Mexican Spitfire
miniatura|Vélez con [[Leon Errol en Mexican Spitfire (1940)]] En 1939, Vélez contratada con Leon Errol e Donald Woods na comedia de serie B The Girl from Mexico. A pesar de ser un filme de serie B, foi un éxito de público e a RKO volveu emparellala con Errol e Wood para unha secuela, Mexican Spitfire. O filme tivo tanto éxito que deu lugar a unha serie de oito filmes. Na serie, Vélez interpretaba a Carmelita Lindsey, temperamental mais amigable cantante mexicana casada con Dennis "Denny" Lindsay (Wood), elegante cabaleiro estadounidense. Os filmes de Spitfire relanzaron a carreira de Vélez. Ademais, eran filmes en que unha latina era a cabeza de cartel, o cal era unha rareza.
Ademais da serie Spitfire protagonizou outras comedias e musicais para RKO, Universal Pictures e Columbia Pictures. Algúns destes filmes foron Six Lessons from Madame La Zonga (1941), Playmates (1941), con John Barrymore, e Redhead from Manhattan (1943). En 1943, estreouse o último filme da serie Spitfire, Mexican Spitfire's Blessed Event. Nesa época, a serie comezara a declinar.
Vélez coprotagonizou con Eddie Albert a comedia romántica de 1943 Ladies' Day, sobre unha actriz e un xogador de béisbol. En 1944, volveu a México para protagonizar Nana, adaptación da novela de Émile Zola, que foi ben recibida e foi o seu último filme. Trala rodaxe, volveu aos Ánxeles e comezou a preparar outra personaxe teatral en Nova York.
Imaxe e personalidade
miniatura|Vélez en [[Mexican Spitfire (1940)]] Durante a súa carreira, o papel de Vélez en pantalla como unha muller de carácter e salvaxe estivo ligado a súa personalidade fóra dela. A prensa adoitaba referirse a ela por alcumes como "The Mexican Spitfire", "The Mexican It girl" e "The Mexican Kitten". Vélez escolleu conscientemente promocionarse como "Whoopee Lupe", mais rexeitou a idea de que fose salvaxe. Nunha entrevista dixo:
As proezas de Vélez fóra da pantalla tamén serviron para borrar a liña entre as súas personaxes e a súa personalidade real. Trala súa morte, o xornalista Bob Thomas dixo que Vélez era unha "parte viva da escena de Hollywood" que levaba roupa rechamante e facía todo o ruído que podía. Asistía a combates de boxeo cada noite de venres no Hollywood Legion Stadium e permanecía de pé no seu asento e berraba aos boxeadores. Outras historias que circulan apoian os aspectos luxuriosos e exhibicionistas da súa imaxe. Había informes de que Vélez frecuentemente subía a súa saia mentres bailaba nas festas e tamén asombraba a xente mostrando que non levaba roupa interior. Ruth Biery, reporteira de Photoplay, escribiu máis adiante que mentres visitaba a actriz na casa, foi testemuña de Vélez "desfilando ante un espello... mostrándose a ela mesma aberta e inconscientemente, como unha nena pequena se mostra en compañía".
O temperamento ben documentado e os celos tamén serviron para perpetuar o "Mexican Spitfire". As súas tempestuosas relacións románticas convertéronse en obxecto dos tabloides e en ocasións eclipsaron a súa carreira. Vélez non parou esas historias e contactaba regularmente cos columnistas de rumores para darlles historias sobre as súas proezas románticas. Adoitaba repetir historias que contaban o seu célebre temperamento, incluíndo a Vélez perseguindo o seu amante Gary Cooper cun coitelo durante unha discusión, e nunha ocasión, facéndolle un corte tan grave que precisou puntos. Despois da súa ruptura, Vélez intentou disparar a Cooper mentres el subía a un tren. Durante o seu matrimonio co actor Johnny Weissmuller, as historias das súas frecuentes pelexas físicas eran contadas regularmente á prensa. Como con Cooper, Vélez informaba de feridas, golpes e mordeduras a Weissmuller durante as súas pelexas e os "apaixonados momentos de amor".
A ira e os celos de Vélez adoitaban ser contados por actrices compañeiras que consideraba rivais, profesionalmente ou noutros ámbitos, hábito que comezara no seu tempo nos vodevís e continuou nos filmes.
A imaxe de Vélez como unha salvaxe e altamente sexualizada muller que dicía o que pensaba e non era considerada unha "dama", contrastaba coa da actriz mexicana Dolores del Río, que proxectaba unha imaxe sensual, mais con clase, a miúdo con raíces aritocráticas. Vélez odiaba a del Río, e chamouna "paxaron de mal agoiro". Del Río estaba aterrorizada por atopala en lugares públicos. Cando isto sucedía, Vélez era cáustica e agresiva. Vélez imitaba abertamente a del Río, ironicamente facendo burla da súa elegancia. Tamén lle desgustaba Marlene Dietrich, da que sospeitaba que tivese unha relación con Gary Cooper mentres rodaban Morocco en 1930. As súas rivalidades con Jetta Goudal, Lilyan Tashman e Libby Holman tamén están documentadas. Como represalia, Vélez facía imitacións cáusticas das mulleres que non lle gustaban nas festas de Hollywood. Foron célebres os seus arremedos de figuras como Greta Garbo, Marlene Dietrich, Dolores del Río, Fanny Brice, Gloria Swanson, Katharine Hepburn, Simone Simon e Shirley Temple.
Relacións e matrimonio
Vélez tivo varias relacións con gran publicidade e a miúdo tormentosas durante a súa carreira. Tras chegar aos Ánxeles, estivo ligada aos actores Tom Mix, Charlie Chaplin e Clark Gable. A súa primeira relación longa de alto perfil foi co actor Gary Cooper. Vélez coñeceu a Cooper mentres rodaba The Wolf Song en 1929 e comezou un romance de dous anos con el. A relación con Cooper foi apaixonada, máis tamén tormentosa. Cando se anoxaba, Vélez informaba de que asaltaba fisicamente a Cooper. Cooper finalmente acabou a relación a mediados de 1931 segundo o desexo da súa nai Alice, que desaprobaba con forza a Vélez. Nesa época, a relación danara a Cooper, que perdera 45 libras e sufría esgotamento nervioso. Paramount Pictures ordenoulle tomar unhas vacacións para recuperarse. Mentres subía ao tren, Vélez apareceu na estación e disparou unha pistola contra el.
En 1943, Vélez comezou un romance co seu compañeiro de La Zandunga Arturo de Córdova. De Córdova acababa de mudarse a Hollywood tras asinar con Paramount Pictures. A pesar do feito de que de Córdova estaba casado coa actriz mexicana Enna Arana coa que tiña catro fillos, Vélez concedeulle unha entrevista á columnista Louella Parsons en setembro de 1943 e anunciou que os dous estaban comprometidos. Dixo a Parsons que planeaba retirarse logo do matrimonio con de Córdova para "cociñar (...) e manter a casa". Vélez rompeu o compromiso a principios de 1944, segundo se dixo despois de que a esposa de Córdova se negase a darlle o divorcio.
Vélez coñeceu e comezou a saír cun actor novo austríaco en apuros chamado Harald Maresch, coñecido polo nome artístico de Harald Ramond. En setembro de 1944, descubriu que estaba embarazada de Ramond. Anunciou o seu compromiso a finais de novembro de 1944. O 10 de decembro, catro días antes da súa morte, Vélez anunciou que rompera o compromiso e botara a Ramond fóra da súa casa.
Fondo da Xesta, A Xesta, Lalín
Fondo da Xesta é un lugar da parroquia da Xesta, no concello pontevedrés de Lalín, na comarca do Deza.
Lupe Vélez
Morte
Na parte de atrás da nota, Vélez escribiu:
O día despois da morte de Vélez, Harald Ramond dixo á prensa que estaba "tan confundido" polo seu suicidio e declarou que mesmo aínda que os dous romperan, aceptara casar con ela. Admitiu que unha vez lle pedira a Vélez que asinase un acordo afirmando que só estaba casando con ela para "dar ao bebé un nome", mais indicou que só o fixo porque el e Vélez pelexaran e que el estaba dun "humor terrible". A actriz Estelle Taylor, que estivera con Vélez dende as nove da noite anterior ata as 3:30 da mañá, dixo á prensa que Vélez lle dixera que estaba embarazada, mais que preferiría matarse antes que ter un aborto (Vélez era devota católica). Beulah Kinder, secretaria de Vélez, dixo máis adiante aos investigadores que despois de que Vélez rompese a relación con Ramond, planeou ir a México para ter o seu fillo. Kinder dixo que Vélez cambiou de idea tras concluír que Ramond "falseara" a relación e consideraba abortar.
O día despois da morte, o forense do condado dos Ánxeles indicou que se abrira unha investigación sobre as circunstancias que arrodearon a morte. O 16 de decembro o forense retirou a investigación tras determinar que Vélez escribira as notas e que intentara matarse. O 22 de decembro tivo lugar un funeral en Forest Lawn Memorial Park nos Ánxeles. Entre os portadores do cadaleito estaban o seu ex marido Johnny Weissmuller e o actor Gilbert Roland. Tralo servizo, o corpo de Vélez foi enviado por tren á Cidade de México, onde se realizou un segundo servizo o 27 de decembro. Foi enterrada no Panteón Civil do cemiterio de Dolores.
Teorías alternativas e lenda urbana
A pesar de que o forense indicase que Vélez cometera suicidio para evitar a vergoña de ter un fillo ilexítimo, algúns autores teorizaron sobre que o informe oficial non era completamente verdadeiro.
No libro From Bananas to Buttocks: The Latina Body in Popular Film and Culture, Rosa-Linda Fregoso escribe que Vélez era coñecida polo seu desafío ás convencións morais contemporáneas, e que parece improbable que non puidese aceptar ter un fillo fóra do matrimonio. Fregoso cre que o ano final da súa vida, Vélez exhibiu sinais de manía extrema e depresión. Continúa especulando que a morte de Vélez puido ser o resultado dunha doenza mental non tratada como o desorde bipolar.
A morte de Vélez foi contada no libro de 1959 Hollywood Babylon de Kenneth Anger. Na historia de Anger, Vélez planeou construír unha bonita escena de suicidio na súa cama de satén, mais o Seconal que tomou non mesturaba ben coa "última cea mexi-picante" que comera antes. Como resultado, Anger dixo que se puxo violentamente enferma. En lugar de morrer na cama, como planeaba, afirma que se tambaleou ao baño a vomitar, esvarou no chan e caeu coa cabeza no inodoro, onde finalmente afogou. Anger declara que a moza de cámara Juanita atopara a súa xefa a mañá seguinte. A pesar de que a versión de Anger contradí os informes públicos, a súa historia converteuse nunha lenda urbana e adoita ser repetida como un feito: aparece no episodio piloto da serie de televisión Frasier, e é mencionada nun capítulo de The Simpsons. A biógrafa de Vélez, Michelle Vogel, sinala que sería "virtualmente imposible" andar cara ao baño ou mesmo saír da cama despois de consumir unha cantidade tan grande de Seconal, barbitúrico coñecido pola súa rápida actuación mesmo en doses pequenas, polo que a morte de Vélez probablemente fose instantánea. O seu certificado de defunción cita "envelenamento por Seconal" debido á "inxestión de Seconal" como a causa da morte, non o afogamento. Ademais, non hai evidencias que suxiran que Vélez vomitase.
Legado
Pola súa contribución á industria do cinema, Lupe Vélez ten unha estrela no Paseo da Fama de Hollywood no 6927 de Hollywood Boulevard.
Lupe Vélez ten unha escultura na súa honra en San Luis Potosí, México. A escultura foi realizada polo artista Emilio Borjas en 2017 e está situada no xardín de San Sebastián, barrio no que naceu a actriz.
1927–1929
</div style="font-size: 95%">
1930–1938
</div style="font-size: 95%">
1939–1944
</div style="font-size: 95%">
Ascari Cars
A compañía cesou a súa actividade en 2010.
thumb|Ascari KZ1 thumb|Ascari KZR-1
Historia
Ascari Cars estableceuse en Dorset en 1995. O seu primeiro coche de edición limitada, o Ascari Ecosse, presentouse en 1998.
No 2000 Ascari Cars construíu unha nova instalación en Banbury no norte de Oxfordshire. O segundo coche de Ascari Car, o Ascari KZ1, desenvolveuse en Banbury, que tamén albergaba os activos de carreiras do Team Ascari. Os locais están agora ocupados por Haas F1 Team.
Coches de estrada
thumb | dereita | 250px | Un Ascari KZ1 (primeiro plano) e Ecosse expostos.
Sexto Xulio Africano
Sexto Xulio Africano, nado en Xerusalén sobre o 160 e finado sobre 240, foi un historiador e apoloxista helenista de influencia cristián-africana.
Traxectoria
Naceu en Aelia Capitolina (antiga Xerusalén). Foi oficial ao servizo do emperador Septimio Severo. Alexandre Severo encargoulle organizar unha biblioteca para el en Roma. Estableceu certa amizade con Oríxenes. Viviu en Nicópole, Palestina (Emaús) de onde foi bispo "segundo a tradición" (cousa posibelmente falsa). Morreu en Xerusalén cara ao ano 250.
Obras
Escribiu unha obra chamada Crónicas (cronografía), a primeira historia sincrónica do pobo grego e xudeu, desde a data da Creación (-5500 segundo os seus cálculos) ata a época de Heliogábalo (221). Os cinco libros das súas Crónicas, dos que só perduran algúns fragmentos, son referencia obrigada para os escritores Eusebio de Cesarea, Xurxo Sincelo, Cedreno, o redactor da Crónica Paschale e outros posteriores. Xulio Africano copiou de Manetón, adaptándoo á súa mentalidade de cristián africano, redactando con afán apoloxético máis que de historiador.
Trabanca
O topónimo Trabanca, e variantes, pode referirse a:
Aminal
miniatura|dereita|Fórmula xeral dun aminal. Un aminal ou aminoacetal é un grupo funcional ou tipo de composto orgánico que ten dous grupos amina unidos ao mesmo átomo de carbono, coa fórmula xeral R2C(NR2)(NR2), onde R pode ser hidróxeno ou un grupo alquilo.
Os grupos aminal e hemiaminal son comparables aos grupos hemiacetal e acetal, pero con nitróxeno en vez de osíxeno. Os aminais fórmanse, por exemplo, na síntese de indol de Fischer.
Hemiaminal éter
Os hemiaminal éteres son ás veces chamados tamén aminais aínda que isto está desaconsellado pola IUPAC. Teñen a seguinte estrutura: R‴-C(NR'2)(OR")-R⁗. As glicosilaminas son exemplos de hemiaminal éteres cíclicos.
Carroucha veluda
A carroucha veluda ou queiroga veluda (Erica ciliaris) é un arbusto (unha urce) da familia das ericáceas común en Galiza.
Hábitat
Sobre arenitas con solos asolagados ou moi húmidos. En uceiras e matogueiras atlánticas, con toxos sobre solos acedos e algo húmidos, dende o nivel do mar até uns 1.800 m de altitude. En Galiza aparece sobre solos acedos (silíceos) con certo grao de humidade entre o nivel do mar e os 800 m.
Distribución
Nas Illas Británicas só aparece nos condados do sur, principalmente en Dorset, Devon e Cornualla onde medra en uceiras húmidas.
Ecoloxía e ameazas
As ameazas pasan pola redución especialmente en Galiza dos ecosistemas costeiros e especialmente pola substitución das uceiras, carroucheiras e toxeiras por plantacións forestais de eucaliptos e piñeiros. Outros problemas son a utilización de fertilizantes artificiais, a desaparición da gandaría rústica extensiva, a creación de vías forestais, a instalacións de enerxía eólica, ou a minaría. A desaparición das toxeiras e carroucheiras ten un efecto moi negativo na recuperación da vexetación e do solo.
Etimoloxía
A orixe do nome vulgar galego carroucha non está claro. Podería derivar, igual que outras denominacións coma carrasca, carqueixa e queiruga, do latín carex -icis, etimoloxía xeralmente aceptada polos filólogos para carrizo, pero tamén podería ter unha orixe común ás palabras con carba: carballo ou carpaza, cuxa orixe probábel é unha raíz prerromana preindoeuropea car- ou k-ar-, que significa rocha, cousa de constitución dura, planta de monte, áspera e dura. Outra posibilidade, xunto coa orixe da palabra carpaza, é que derive do latín carpere, que significa rañar e, outra posibilidade máis é que estea relacionada coa palabra carapaccia, étimo que suxestiona para o castelán calabaza.
Ligazóns externas
Atlas Xeobotánico de Galicia
O Foxiño, A Xesta, Lalín
O Foxiño é un lugar da parroquia da Xesta, no concello pontevedrés de Lalín, na comarca do Deza.
Ramón Fernández Gacio
Ramón Fernández Gacio, nado en Mondoñedo e finado en Lugo o 21 de maio de 2003, foi un perito agrícola e político galego.
Traxectoria
Estudou o bacharelato no Instituto de Mondoñedo, do que despois foi profesor e director. Nas primeiras eleccións democráticas encabezou a candidatura de UCD e foi elixido alcalde de Mondoñedo con maioría absoluta. Nas municipais de 1983 encabezou a candidatura de Coalición Galega que obtivo catro concelleiros. Morreu en Mondoñedo aos 67 anos.
Mélusine Mayance
Mélusine Mayance, nada o 21 de marzo de 1999 en París, é unha actriz infantil francesa.
Traxectoria
Mayance é coñecida principalmente polo filme Elle s'appelait Sarah (2010), onde é unha das protagonistas e fai o papel de Sarah Starzynski. Tamén é coñecida polo filme Ricky no que fai o papel de Lisa. Ademais disto, tamén fixo diversas aparicións en programas de televisión franceses.
Neópteros
Os neópteros (Neoptera) constitúen un grupo taxonómico de insectos no que están incluídos a maior parte dos insectos alados, concretamente aqueles que poden pregar as súas ás sobre o abdome. Este grupo contrasta coas ordes máis basais de insectos alados, chamados "paleópteros"), que non poden pregar as súas ás dese modo.
Clasificación
O taxon Neoptera foi proposto por А.М. Martynov en 1923 e 1924, na seguinte clasificación: Pterygota A orde Thysanoptera tiña orixinalmente unha posición sistemática incerta, e posteriormente foi atribuído aos Paraneoptera.
Posteriormente propuxéronse outras clasificacións. Segundo varios puntos de vista, Neoptera está subordinado ou ben directamente a Pterygota (como na clasificación de Martynov) ou ben a Metapterygota:
1. Pterygota Gegenbaur 1878 1.1. Ephemeroptera Hyatt & Arms 1890 1.2. Metapterygota Börner 1909 1.2.1. Odonata Fabricius 1793 1.2.2. Neoptera Martynov 1923
Filoxenia
A filoxenia de Neoptera móstrase no seguinte cladograma, aínda non totalmente resolto:
Ángel Barja
Ángel Barja Iglesias, nado en Terroso, Vilardevós, o 5 de outubro de 1938 e finado en León o 12 de febreiro de 1987, foi un compositor galego.
Biografía
Estuda o bacharelato en El Espino de Burgos e despois filosofía, psicoloxía e teoloxía en Valladolid. A súa intención era facerse eclesiástico, mais abandonou o proxecto para dedicarse á música. De feito, aos 16 anos xa compoñía pezas de música coral. Formouse nas diversas facetas da arte musical e en 1954 comezan as súas actividades como compositor.
Para ampliar e perfeccionar os seus coñecementos, viaxou por Italia, onde mantivo contactos con Petrassi, Porena, Bertolucci e o movemento de vangarda Nuova Consonanta, e tamén por Suíza e Austria. En 1972 instalouse en León para dedicarse ao ensino no conservatorio e á dirección do coro Capela clásica.
As súas composicións abranguen varios xéneros musicais e moi diversificadas linguaxes.
O Pazo, A Xesta, Lalín
O Pazo é un lugar da parroquia da Xesta, no concello pontevedrés de Lalín, na comarca do Deza.