cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Anastasia Nikolaevna Romanova
Infancia
Facendo honra aos seus alcumes, Anastasia creceu como unha rapaza vivaz e chea de enerxía. Foi descrita como de curta estatura e algo grosa, de ollos azuis, e cabelo rubio tirando a louro. Margaret Eagar, a institutriz das catro grandes duquesas, comentou que Anastasia era «a criatura máis encantadora que coñecera». A miúdo descrita como unha rapaza brillante e de gran talento, non sabía asimilar as restricións das horas de estudo, segundo os seus titores Pierre Gilliard e Sydney Gibbes. Gibbes, Gilliard e as damas de honra Lili Dehn e Anna Vyrubova describírona como unha nena moi animada, travesa e como unha actriz de gran talento. Os seus comentarios, enxeñosos e agudos, ferían a miúdo sensibilidades.
Martín Payero
Traxectoria
Tras a chegada de Eduardo Lamas á presidencia do Liceo, este tentou incorporar de novo ao arxentino ao equipo coruñés, feito que se materializou en xaneiro de 2006. A súa volta ao Liceo coincidiu cunha das peores etapas deportivas do Liceo, con malos resultados en liga e con varios anos sen gañar ningún título, unha mala xeira que acabou na tempada 2009/10 coa conquista da Copa CERS e o subcampionato de liga. Anotou máis de 100 goles na súa segunda etapa no Liceo.
Para a tempada 2010/11 foi cedido ao Borbolla, pero non chegou a debutar por un desacordo do club de Monte Alto co Liceo, que impediu que xogase a pesar de que a Federación tiña tramitada a súa ficha co Borbolla. Tamén en 2010 comezou a militar no Académica de Luanda en Angola, club no que xoga dende entón de xeito simultáneo aos equipos galegos, e co que leva gañadas seis ligas angolanas (en 2010, 2012, 2013, 2017, 2018 e 2018/19), cinco Copas de Angola (en 2015, 2016, 2017, 2018 e 2019) e sete Supercopas (en 2010, 2013, 2015, 2016, 2017, 2018 e 2019).
Na tempada 2011/12 xogou no A.C. Ordes, na súa primeira tempada na Primeira División (segunda categoría do hóckey), onde marcou 18 goles e logrou a permanencia, pero o club acabou por renunciar a xogar en dita categoría máis tempadas por falta de orzamento.
Anastasia Nikolaevna Romanova
Infancia
A pesar da súa vitalidade, Anastasia non gozaba de boa saúde. Padecía o mal chamado hallux valgus (xoanetes), que afectaba aos dous dedos gordos do pé. Tamén tiña un músculo pouco cargado nas costas polo que tiña que recibir unha masaxe dúas veces por semana. A súa resistencia ás masaxes era tal que se agochaba baixo dos armarios ou camas para evitalos.
Martín Payero
Traxectoria
En 2012 fichou polo CP Cerceda adestrado por Juan Copa, co que logrou o ascenso á OK Liga esa mesma tempada, sendo o máximo goleador do campionato de Primeira División con 36 goles. Na tempada 2014/15 marcou 33 goles en só 18 partidos. Xogou no equipo cercedense ata a súa desaparición en 2016, chegando a disputar dúas edicións da Copa CERS, e converténdose no máximo goleador da curta historia do club, con 116 tantos.
En xaneiro de 2017 volveu ao Liceo, onde xogou ata 2019, obtendo dous novos subcampionatos de liga.
Anastasia Nikolaevna Romanova
Infancia
A gran duquesa Olga Aleksandrovna Romanova, tía paterna de Anastasia, revelou nunha entrevista que unha das irmás de Anastasia, María, sufriu unha hemorraxia en 1914 mentres era operada de amígdalas. A propia nai, a tsarina Alexandra, tivo que ordenar ao médico que continuase coa operación. Olga Aleksandrovna pensaba que as catro nenas sangraban máis do normal e cría que eran portadoras do xene da hemofilia, transmitido pola súa nai. Os portadores sintomáticos do xene, aínda que non sexan hemofílicos, poden ter os síntomas da enfermidade incluído un nivel de coagulación máis baixo do normal, o que pode levar a fortes hemorraxias. As análises do ADN realizadas aos restos da familia en 2009 probaron que o tsarévich Aleksei sufrira de hemofilia B, unha variante rara da enfermidade. A súa nai e unha das irmás, identificadas alternativamente como María ou Anastasia, eran portadoras do xene. Por tanto, no caso de que Anastasia sobrevivise e tivese fillos é probable que estes tamén tivesen a enfermidade.
Relación con Grigorii Rasputin
esquerda|miniatura|Anastasia xunto a súa nai, a tsarina Alexandra, arredor de 1908. A nai de Anastasia, a tsarina Alexandra confiaba nos consellos de Grigorii Rasputin, un campesiño ruso que afirmaba ser un starets ou "home santo," e deu crédito ás súas oracións despois de que axudaran a aliviar as dores de Aleksei en numerosas ocasións. Anastasia e as súas irmás foron criadas para ver a Rasputin como o noso amigo e confidente. No outono de 1907 a tía das nenas, a gran duquesa Olga Aleksandrovna Romanova, foi levada polo tsar ata a habitación dos nenos para que coñecese o monxe. A gran duquesa recordaba máis adiante:
Martín Payero
Traxectoria
En outubro de 2019, aos 42 anos de idade, fichou polo AA Dominicos, da OK Liga Prata, co que debutou despois de rematar a tempada en Angola, onde conquistou o seu sexto título de liga co Académica.. Xogou 8 partidos na súa primeira tempada no club da Cidade Vella da Coruña, marcando 6 goles. Xa na tempada 2020/21 os seus números incrementáronse ata os 24 goles en 20 partidos, mentres que na seguinte marcou 8 tantos en 13 partidos de liga.
Anastasia Nikolaevna Romanova
Relación con Grigorii Rasputin
A complicidade de Rasputin cos nenos facíase patente en moitas das mensaxes que lles enviaba. En febreiro de 1909 escribiulles un telegrama no que lles aconsellaba:
Porén, unha das doncelas das nenas, Sofia Ivanovna Tiutcheva, horrorizouse en 1910 sobre o feito de que se lle permitira a Rasputin entrar nas habitacións das rapazas cando estas só levaban un camisón. O tsar Nicolao tivo que pedirlle ao starets que evitase facelo nun futuro. Os nenos, conscientes da situación, temeron que as palabras de Tiutcheva fixesen enfadar a súa nai:
Martín Payero
Arxentina
En 2001 disputou coa selección da Arxentina a Copa das Nacións de Montreux, rematando en cuarta posición e en 2003 disputou o seu primeiro Campionato do Mundo, onde a selección arxentina rematou tamén cuarta, con Payero como terceiro máximo goleador do campionato con 11 goles. Na seguinte cita mundial, en 2005, anotou 6 goles, acabando o seu equipo subcampión do mundo.
Anastasia Nikolaevna Romanova
Relación con Grigorii Rasputin
Pouco despois a tsarina despediu a Tiutcheva.
Tiutcheva informou do que vía o resto de membros da familia imperial. Mentres que as visitas de Rasputin ás nenas eran consideradas polo monxe como algo completamente inocente na natureza, o resto da familia estaba escandalizada. Tiutcheva explicoulle á irmá de Nicolao, a gran duquesa Xenia, que Rasputin visitaba as nenas, falaba con elas mentres se preparaban para ir durmir e as abrazaba e acariciaba. Tiutcheva dicía que as nenas foran instruídas para non falar do monxe na súa presenza e para ocultar as súas visitas ás súas habitacións. O 15 de marzo de 1910 Xenia escribiu que non podía entender:
Martín Payero
Angola
En 2013 o Parlamento de Angola debateu a súa solicitude de nacionalización, aprobándoa con 143 votos a favor e ningún en contra. Debutou coa selección angolana en agosto dese mesmo ano no Torneo José Eduardo dos Santos. Disputou o Campionato do Mundo de 2013 celebrado en Angola, onde o seu equipo caeu eliminado na fase de grupos. Dous anos despois quedou cuarto co combinado angolano na Copa das Nacións de Montreux 2015 e disputou o Campionato do Mundo 2015, onde acabou como terceiro máximo goleador, con 10 goles. No Mundial de 2017 enfrontouse en cuartos de final á Arxentina, a súa antiga selección, caendo eliminado o equipo angolano na prórroga.
Anastasia Nikolaevna Romanova
Relación con Grigorii Rasputin
miniatura|A tsarina Alexandra e as súas catro fillas, 1909. Na primavera de 1910 María Ivanovna Vishniakova, unha doncela real, denunciou que Rasputin a violara. Vishniakova dixo que a tsarina se negou a crela e que insistiu en que «todo o que Rasputin fai é santo». A gran duquesa Olga Aleksandrovna declarou que as acusacións de Vishniakova foron inmediatamente investigadas, porén «sorprenderon a moza na cama cun cosaco da Garda Imperial». Impediron a Vishniakova acercarse a Rasputin e en 1913 foi despedida.
Os rumores continuaron, ata o punto que se dicía que Rasputin non só seducira a tsarina, senón tamén as catro grandes duquesas. Estes rumores aumentaron cando o propio Rasputin divulgou as cartas que a tsarina e as súas fillas lle enviaban: A estas revelacións seguiron a circulación duns debuxos pornográficos que representaban a Rasputin mantendo relacións sexuais coa tsarina, as súas catro fillas e Ana Vyrubova. A raíz do escándalo o tsar, a pesar da forte oposición da súa esposa, ordenou a Rasputin que abandonase San Petersburgo por un tempo, co que este marchou de peregrino a Palestina. A pesar dos rumores, a unión entre a familia imperial e o monxe continuou ata o asasinato deste o.
Martín Payero
Angola
En 2019, con 41 anos, disputou o seu sexto Campionato do Mundo, onde Angola acabou sexta. Tamén participou ese ano na Copa das Nacións, cunha cuarta posición final, e conquistou a primeira edición do Campionato Africano. En 2022 participou aos seus 45 anos no seu sétimo Mundial, repetindo con Angola o sexto posto da edición anterior.
Anastasia Nikolaevna Romanova
Relación con Grigorii Rasputin
dereita|miniatura|Anastasia xunto ao seu irmán Aleksei. Nas súas memorias, A. A. Mordvinov escribiu que as catro grandes duquesas quedaron «visiblemente trastornadas» pola morte de Rasputin e que permaneceron sentadas «abrazadas unhas ás outras» nun sofá dun dos seus dormitorios durante toda a noite na que recibiron a noticia. Mordvinov lembraba que as rapazas estaban de moi mal humor e que parecían intuír a axitación política que xa se estaba creando en Rusia. Rasputin foi soterrado cunha icona, asinada no reverso pola tsarina e as súas catro fillas. Anastasia asistiu ao seu enterro, o e xunto á súa familia idearon edificar unha igrexa sobre o lugar da súa tumba.
Primeira guerra mundial e Revolución rusa
Durante a primeira guerra mundial Anastasia, xunto a súa irmá María, adoitaba visitar os soldados feridos nun hospital privado situado nos terreos de Tsarskoe Selo. As dúas adolescentes, demasiado novas para pertencer á Cruz Vermella como a súa nai e as súas dúas irmás máis vellas, xogaban cos soldados para levantarlles o ánimo. Felix Dassel, que estivo alí hospitalizado, lembraba que a gran duquesa «ría coma un esquío» e que camiñaba tan rápido «que sempre parecía a punto de tropezar».
En febreiro de 1917 estoupou a revolución rusa, que obrigou a Nicolao II a abdicar do trono. Anastasia e a súa familia quedaron baixo arresto domiciliario no palacio de Alexandre, en Tsarskoe Selo, pero dada a proximidade das forzas bolxeviques, Aleksandr Kerenskii, líder do goberno provisional, desprazou a familia ata Tobolsk, en Siberia durante o mes de agosto dese ano. Unha vez os bolxeviques se fixeron co control da maior parte de Rusia logo da revolución de outubro, Anastasia e a súa familia foron trasladados á casa Ipatiev, en Ekaterimburgo.
O nerviosismo e a incerteza do cativerio afectou máis a Anastasia que ao resto da súa familia. «Adeus», escribiulle a un amigo durante o inverno de 1917: «Non te esquezas de nós». En Tobolsk Anastasia escribiu unha redacción para o seu titor de inglés, repleta de faltas de ortografía, sobre Evelyn Hope, un poema de Richard Browning que fala dunha moza nova: «Cando ela morreu, só tiña 16 anos», escribiu Anastasia. «Había un home que a amaba sen vela nunca, pero pese a isto coñecíaa ben. E ela tamén oíra falar del. E nunca puido dicirlle que a amaba e agora ela está morta...». miniatura|180px|Nicolao II xunto aos seus fillos no tellado da casa do gobernador de Tobolsk.
En Tobolsk ela e as súas irmás esconderon xoias dentro dos seus vestidos para evitar que llas roubasen, pero os gardas rexistraron a Anastasia e ás súas irmás Olga e Tatiana en busca desas xoias mentres ían a bordo do Rus, o buque a vapor que as transportaba a Ekaterimburgo, onde estaban os seus pais e a súa irmá María, en maio de 1918. O seu titor de inglés, Sydney Gibbes, recordaba oír as grandes duquesas chorar e gritar asustadas e a súa propia impotencia ao non poder axudalas. Pierre Gilliard contou o seu derradeiro encontro cos nenos en Ekaterimburgo: Menos de dous meses despois, o 14 de xullo de 1918, sacerdotes de Ekaterimburgo prepararon un servizo especial para a familia no que, segundo dixeron despois, se axeonllaron durante o rezo aos mortos, cousa que non era o costume.
Execución
miniatura|Última foto coñecida de Anastasia, maio de 1918. Trala chegada ao poder por parte dos bolxeviques, Rusia entrou vertixinosamente nunha guerra civil. As negociacións para a liberación da familia imperial entre os bolxeviques (cuxo brazo militar era o Exército Vermello) e o resto da familia, moitos deles importantes membros de casas reais europeas, suspendéronse. O avance do Movemento Branco, cuxo brazo militar era coñecido como Exército Branco ou Garda Branca, sobre Ekaterimburgo deixaba o Exército Vermello nunha situación precaria. Os "vermellos" sabían que Ekaterimburgo caería pola superioridade e a mellor preparación do Exército Branco. Cando os "brancos" chegaron á cidade, a familia imperial simplemente desaparecera. A teoría máis aceptada foi que foran executados. A esta conclusión chegou o investigador do Movemento Branco Nicolás Sokolov, baseada no descubrimento de efectos persoais da familia imperial atopados nun pozo situado na mina Ganina Iama.
miniatura|Iakov Iurovski en 1918 O Informe Iurovski, un informe dos feitos remitido por Iakov Iurovski aos seus superiores bolxeviques trala execución, foi atopado en 1989 e reproducido no libro The Last Tsar de Edvard Radzinsky en 1992. Segundo o informe, a noite da execución espertaron a familia e solicitáronlles que se vestisen. Cando preguntaron a razón, informoulles que ían ser trasladados a un novo lugar pola súa seguridade, pola proximidade do Exército Branco e a violencia que isto podería levar. Unha vez vestida, a familia e un reducido círculo de axudantes foron levados a un dos sotos da casa, e pedíuselles que esperasen co pretexto de que ían facerlles unha foto antes de partir. A Alexandra e Aleksei permitíuselles sentar en dúas cadeiras, coa condición de que estivesen vixiados polos gardas. Pasados uns minutos, os verdugos entraron na sala liderados por Iurovski. Sen máis preámbulo, Iurovski procedeu a ler a orde de execución á familia e disparou ao tsar na cabeza. Cando o tsar caeu morto, a tsarina e a súa filla Olga trataron de facer o sinal da cruz, pero foron asasinadas coa primeira refaga ao recibir disparos na cabeza. O resto da familia imperial foi asasinada coa seguinte refaga. Tan só Demidova sobreviviu aos disparos iniciais pero foi rapidamente rematada coas baionetas contra unha das paredes do soto, mentres intentaba protexerse cunha almofada, repleta no seu interior de xoias e pedras preciosas.
O Informe Iurovski engadía que unha vez o fume dos disparos permitiu ver o resultado da execución con máis claridade, descubriron que algunhas das balas quedaran incrustadas nos corsés dalgunhas das grandes duquesas. Isto debíase ás xoias e pedras preciosas que as rapazas coseran dentro das súas roupas para evitar que os gardas llelas quitaran, e que involuntariamente lles serviran armadura contra as balas. Iurovski escribiu que Anastasia e María se acurruncharon contra unha parede coas mans na cabeza, antes de ser alcanzadas polos disparos. Porén, outro garda, Piotr Iermakov, explicoulle a súa muller que Anastasia fora rematada coas baionetas. Cando levaron os corpos fóra, unha ou máis dunha das nenas empezaron a chorar, e foron rematadas con golpes na cabeza, segundo escribiu Iurovski.
Rumores de supervivencia
Dada a confusión xerada polos propios bolxeviques despois da execución da familia Romanov, comezaron a xurdir os rumores de que algún membro da familia puido sobrevivir. No caso de Anastasia, estes rumores de supervivencia foron avivados por varios informes contemporáneos que falaban de rexistros en trens e casas, por parte de soldados e a policía secreta bolxevique, na busca de "Anastasia Romanova". Durante o seu breve encarceramento en Perm en 1918, a princesa Helena Petrovna, muller dun curmán de Anastasia, o Príncipe Ioan Constantinovich de Rusia, explicou que un garda levou á súa cela unha rapaza chamada Anastasia Romanova e lle preguntou se era a filla do tsar. Ante a negativa de Helena Petrovna, o garda marchou coa rapaza.
Houbo máis testemuñas que afirmaron ver en Perm a Anastasia, a súa nai e as súas irmás despois do asasinato, aínda que a día de hoxe considérase que non foi máis que un rumor sen ningunha evidencia palpable. Un informe que reviste máis credibilidade por parte dalgúns historiadores, asegura que oito testemuñas viron como gardas armados capturaban unha moza que intentaba fuxir da plataforma 37 dunha estación de ferrocarril ao noroeste de Perm, en setembro de 1918. As citadas testemuñas foron Maxim Grigoriev, Tatiana Sítnikova e o seu fillo Feodor Sitnikov, Ivan Kuklin e Matriona Kuklina, Vasili Riabov, Ustinia Barankina, e o doutor Pavel Utkin, un médico que tratou a rapariga despois do incidente. Algunhas destas testemuñas identificaron a rapariga como Anastasia cando lles foron mostradas fotos da gran duquesa por detectives do Exército Branco. O doutor Utkin tamén explicou aos detectives do Exército Branco que a rapariga ferida, á que tratou na oficina da Cheka en Perm, lle dixo: «Son a filla do soberano, Anastasia». Utkin conseguiu unha receita dunha farmacia para un paciente chamado «N», custodiado pola policía secreta. Máis tarde, detectives do Exército Branco atoparon rexistros desa receita. Durante ese mesmo período, mediados de 1918, numerosos mozos finxiron ser membros da familia Romanov que presuntamente terían escapado dos bolxeviques. Boris Solosiev, marido dunha das fillas de Rasputin, Maria, estafou a importantes familias rusas ao pedirlles cartos para que un falso Romanov puidese fuxir a China. Solosiev tamén atopou numerosas rapazas dispostas a facerse pasar por algunha das grandes duquesas para beneficiarse das familias que estafara.
miniatura|dereita|[[Anna Anderson foi a máis coñecida das mulleres que afirmaron ser Anastasia.]] Algunhas teorías apuntan a que houbo posibilidade de que un ou máis gardas puidesen axudar algún supervivente. Iakov Iurovski ordenou aos gardas que se presentasen na súa oficina para devolver os obxectos roubados trala execución. Apúntase a que durante un largo espazo de tempo os corpos permaneceron sen vixilancia no camión que os transportaba, no soto ou nos corredores da casa Ipatiev. Tamén se apunta a que varios soldados, que non participaron na matanza e que mostraron certa empatía cara ás grandes duquesas, puideron estar no soto xunto aos corpos. Anna Anderson, a máis famosa pretendente a ser a gran duquesa Anastasia, afirmaba que se fixera pasar por morta entre os corpos da súa familia e os criados, e que puido escapar grazas á axuda dun garda compasivo que a rescatou ao ver que aínda estaba viva. Anderson foi unha das polo menos dez mulleres que afirmaban ser Anastasia. Algunhas menos coñecidas foron Nadezhda Ivanovna Vasilieva e Eugene Smith. Dúas rapazas que afirmaban ser Anastasia e a súa irmá María foron encontradas por un sacerdote dos montes Urais, onde viviron como monxas ata a súa morte en 1964 e foron enterradas baixo os nomes de Anastasia e María Nikolaevna.
Durante unha sesión do xuízo celebrado en Alemaña, entre 1964 e 1967, para probar a verdadeira identidade de Anna Anderson, o xastre vienés Heinrich Kleibenzetl, que vivía e traballaba fronte á casa Ipatiev, declarou que puido ver unha ferida Anastasia inmediatamente despois do masacre de do 17 de xullo de 1918. A moza estaba sendo atendida pola súa caseira, Anna Boudin, nunha casa situada xusto diante da casa Ipatiev. Segundo recolleu Peter Kurth, no seu libro The Riddle of Anna Anderson, Kleibenzetl declarou que escoitou disparos desde o interior da casa na que estaban retidos os Romanov e unha das rapazas que gritaba «Mamá», e fuxiu correndo de alí. Estivo unha hora e media camiñando polo lugar e ao regresar viu como a súa caseira enchía un caldeiro con auga: «Non entres na túa habitación» díxolle, para despois dicirlle «Meu Deus, en ti podo confiar. É Anastasia, a gran duquesa, está na túa habitación. Está ferida. Estou intentando que beba un pouco de té». Kleibenzetl díxolle que a axudaría e subiu as escaleiras ata a súa habitación: «A parte inferior do seu corpo estaba cuberta de sangue, tiña os ollos pechados e estaba pálida como unha folla», declarou. «Lavámoslle o queixo, Frau Ánushka e mais eu, e a rapaza xemeu. Debía ter os ósos rotos. E entón abriu os ollos durante un minuto». A rapaza permaneceu na casa durante tres días, ata que o mesmo Garda Vermello que a trouxera regresou para levala con el. Kleibenzetl nunca máis volveu a saber dela.
Tamén chegaron noticias desde Bulgaria da posible supervivencia de Anastasia e do seu irmán máis novo Aleksei. En 1953 Peter Zamiatkin, presunto membro da garda da familia imperial rusa, explicoulle a un mozo de 16 anos, que convalecía no hospital con el, que levou a Anastasia e o seu irmán Aleksei á súa localidade natal, preto de Odesa, seguindo as ordes do tsar. Despois do asasinato do resto da súa familia, Zamiatkin levaría os nenos en barco desde Odesa até Alexandría. Os supostos "Anastasia" e "Aleksei" viviron baixo nomes falsos na cidade búlgara de Gabarevo, preto de Kazanlak. A Anastasia búlgara facíase chamar Eleonora Albertovna Kruger e morreu en 1954.
Devanceiros
Devanceiros de Anastasia Nikolaevna Romanova
Voo 4226 de EAS Airlines
O voo 4226 de EAS Airlines era un voo regular entre as cidades nixerianas de Kano e Lagos. Ao redor das 14:35 hora local do día 4 de maio de 2002 o aparello que operaba a ruta esnafrouse nunha área residencial da cidade de Gwammaja. O avión, un BAC One-Eleven 525FT con 69 pasaxeiros e 8 tripulantes a bordo, incendiouse tras o impacto. No accidente morreron 64 pasaxeiros e 7 tripulantes ademais de polo menos 78 persoas en terra.
Antes do accidente, o avión involucrado fora deixado en terra en dúas ocasións: unha vez en 2001 durante once días para realizarlle o mantemento dos motores, e novamente en 2002 durante 52 días para solucionar problemas nos motores.
Accidente
O voo levaba 69 pasaxeiros e 8 tripulantes. O piloto era o capitán Inneh Peter e o copiloto era o primeiro oficial C.E Adegboye. Os enxeñeiros de voo eran Emmanuel Idoko e Muhammad Sarki. Os tripulantes de cabina eran Peros Doris, Iwenofu Nenne, Naomi Ukpong e Nwokeji Ifeyinwa. O voo 4226 engalou do aeroporto de Kano ás 1:32 p.m. hora local. O avión comezou entón a moverse bruscamente de lado a lado. O capitán Peter informou á torre de control que estaba tendo un fallo de motor. Posteriormente o avión esnafrouse contra o chan ás 1:35 p.m., xusto tres minutos despois da engalaxe.
O avión golpeou múltiples estruturas no chan, incluída unha escola e dúas mesquitas cheas de xente, incendiándose. A meirande parte dos edificios colapsaron debido ao impacto. Segundo as testemuñas escoitáronse varias chamadas solicitando axuda dende dentro do avión. Os bombeiros apresuráronse á escena. Porén, debido á ausencia de auga na zona foron incapaces de apagar o lume.
Catro superviventes foron sacados vivos dos restos. Entre eles había un pasaxeiro libanés, un xeneral do exército e un asistente de voo. 26 corpos foron recuperados do lugar do accidente. Tres dos alumnos da escola quedaron atrapados entre os cascallos e o director da mesma puido ser rescatado. Posteriormente os rescatadores atoparon máis de 70 corpos no lugar do sinistro.
A Fieira de Abaixo, Devesos, Ortigueira
A Fieira de Abaixo é un lugar da parroquia de Devesos no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Non tiña habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Galego de Estatística, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 2 habitantes.
Consoante fricativa
Unha consoante fricativa é un tipo de consoante na que dous órganos están moi próximos un do outro, sen chegar a formar unha oclusión, que permite ao aire pasar por entre eles xerando un ruído turbulento. Poden clasificarse en sibilantes ou non sibilantes, en función de se a lingua está curvada ou non.
En galego existen os seguintes fonemas fricativos:
Río Támoga
O río Támoga, no seu comezo chamado Santa Baia, é un afluente do río Miño que discorre pola provincia de Lugo.
Localización e características
Nace na serra do Xistral, transcorre polos concellos chairegos de Abadín e Cospeito, onde co seu afluente, o río Guisande, enche a lagoa de Cospeito, unha das zonas húmidas máis importantes de Galicia. Na súa xuntanza co río Miño, xunto á parroquia de San Xiao de Támoga, forma a insua de San Roque, no punto onde limitan os concellos de Begonte, Outeiro de Rei e Cospeito. A área da súa bacía é de 233 km².
Carl Maria von Weber
Carl Maria von Weber, nado en Schleswig-Holstein o 18 de novembro de 1786 e finado en Londres o 5 de xuño de 1826, foi un compositor romántico alemán.
Chipilo
200px|miniatura|dereita|Festa de Befana (Epifanía ou Reis) en Chipilo
Chipilo é unha cidade localizada a 12 km ao sur da cidade de Puebla, en México. Está localizada a 2.150 metros sobre o nivel do mar. O seu nome oficial é Chipilo de Francisco Javier Mina. O xentilicio dos seus habitantes é chipileños.
Orixe histórica
Chipilo foi fundado o 2 de outubro de 1882 por inmigrantes italianos provenientes da rexión setentrional do Véneto, aínda que tamén houbo algúns piamonteses e lombardos entre os fundadores. A maioría deles viñeron de Segusino e dos pobos contiguos nas provincias de Treviso e Belluno, como Quero, Valdobbiadene, Feltre e Maser. Neste sentido, a inmigración italiana a Chipilo difire da doutros lugares de Latinoamérica, pero asemellase ó das rexións agrarias da Arxentina, zonas onde a maioría dos inmigrantes proveñen das rexións do Centro-Norte de Italia. Os inmigrantes viñeron a México en busca de terras fértiles e fuxindo da pobreza que azoutaba a rexión do Véneto nesa época. Moitos deles dedicáronse á gandería. Os produtos lácteos volvéronse famosos en moitos lugares de México. Durante os primeiros 20 anos da súa fundación, Chipilo foi unha colonia de estranxeiros chamada Colonia Fernández Leal.
Lingua e cultura
Os chipileños conservan as súas tradicións de orixe e especialmete a súa lingua, o Véneto. Aínda se fala hoxe en Chipilo a lingua véneta dos seus bisavós. A variante véneta que se fala é o feltrin-belumat. Resulta sorprendente que a lingua non sufriu grandes influencias do español, como, por contra, ocorreu na Arxentina, ou acontece en Italia co influxo da lingua oficial.
Metal sinfónico
O metal sinfónico é un subxénero do heavy metal que combina as súas características con diversos elementos da música clásica, como por exemplo instrumentos sinfónicos e coros. Os teclados típicos do power metal tamén adoitan estar presentes neste xénero. Os grupos de metal sinfónico teñen habitualmente vocalistas femininas adestradas no canto, o que deu lugar ao alcume opera metal, e tamén é común que estes grupos inclúan un segundo vocalista, habitualmente masculino, cantando con voz gutural, característica máis típica do gothic metal.
Os grupos máis prominentes deste xénero son os fineses Nightwish, os suecos Therion e os neerlandeses Epica. Moitos outros grupos deste xénero acadaron unha gran popularidade a comezos e mediados dos anos 2000, como por exemplo After Forever, Delain, Leaves' Eyes, Xandria e Edenbridge.
Nuri Şahin
Nuri Şahin, nado o 5 de setembro de 1988 en Lüdenscheid, é un exfutbolista e actual adestrador turco. Xogaba de mediocentro. Comezou a súa carreira no Borussia Dortmund, onde estivo seis anos, cunha cesión dun ano ó Feyenoord incluída, antes de fichar polo Real Madrid en 2011 por 10 millóns de euros. En agosto de 2012 foi cedido ó Liverpool ata xaneiro de 2013, e foi cedido de novo ó Borussia Dortmund. Ademais, foi internacional coa selección de Turquía de 2005 a 2017.
A Serra, Devesos, Ortigueira
A Serra é un lugar da parroquia de Devesos no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Non tiña habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Galego de Estatística, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 1 habitante.
Paradela, Carmoega, Agolada
Paradela é un lugar da parroquia de Carmoega, no concello pontevedrés de Agolada, na comarca do Deza. Segundo o INE, no 2008 tiña 14 habitantes (8 homes e 6 mulleres), o que supón unha diminución de 4 habitantes con respecto ao ano 2000.
Alexandre IV, papa
Alexandre IV, nado coma Rinaldo Conti en Anagni (Italia) cara a 1199 e finado en Viterbo o 25 de maio de 1261, foi o 181º Papa da Igrexa católica dende 1254 ata 1261, referido coma Signum ostiense nas profecías de San Malaquías.
Traxectoria
Foi sobriño por parte de nai do papa Gregorio IX, e tamén familiar do papa Inocencio III. O seu tío Gregorio IX faino cardeal en 1227, despois cardeal-bispo de Ostia en 1231. Á morte de Inocencio IV, elixírono papa en Nápoles o 12 de decembro de 1254.
O seu pontificado é marcado polos esforzos de unificación entre as igrexas ortodoxa e católica, a protección das universidades, os favores concedidos as ordes mendicantes e aos seus intentos de organizar cruzadas contra os Tártaros. Cando as autoridades académicas e relixiosas tentaron excluír a franciscanos e dominicos do ensino universitario, Alexandre IV mediou no conflito propiciando o doutoramento de Boaventura de Bagnoregio e de Tomé de Aquino que terán unha grande influencia na filosofía medieval.
En 1255 aprobou a creación da Universidade de Salamanca por Afonso X, concedeulle selo propio e a licenza ubique docendi.
EP1
EP1 é un EP da banda estadounidense de rock alternativo Pixies, publicado o 2 de setembro de 2013. Á parte do sinxelo de 2004 "Bam Thwok" e unha versión do tema de Warren Zevon "Ain't That Pretty At All", este EP, xunto c sinxelo do mesmo ano "Bagboy", é o primeiro material novo do grupo en máis de 20 anos. Este é o primeiro traballo publicado sen a baixista fundadora Kim Deal, que deixou a banda pouco antes. Tamén é o primeiro dunha serie de lanzamentos planeados a través da súa páxina web.
Alexandre IV, papa
Traxectoria
En 1256 promulgou a bula Liceo Ecclesiae Catholicae, pola que organizou os diversos grupos de ermitáns de inspiración agustiniana, nunha soa e única Orde.
Primeira división española 1972/73
A tempada 1972/73 da Primeira división española de fútbol, que foi a 42ª edición do campionato, comezou o 2 de setembro de 1972 e rematou o 20 de maio de 1973.
O Atlético de Madrid foi campión de liga por sétima vez na súa historia. Con este título, os madrileños superaron o palmarés de liga do Athletic Club, situándose como o terceiro equipo máis laureado da competición, tras Real Madrid (15 ligas) e FC Barcelona (8).
Gotardo de Hildesheim
San Gotardo ou san Gotardo de Hildesheim, nado en Reichersdorf, Baixa Baviera, no ano 960, e finado Hildesheim, Baixa Saxonia, o 5 de maio de 1038,(Xul.) foi bispo de Hildesheim, e é un dos santos máis representativos da Idade Media.
Traxectoria
Foi fillo de Ratmund, vasalo dos monxes da abadía de Niederaltaich. Gotardo educouse neste lugar, e estudou humanidades e teoloxía baixo a guía do mestre Uodalgisus. Despois foi servente na corte do arcebispo de Salzburgo (Austria), onde traballou como administrador. Despois de viaxar por varios países (incluída Italia) como monxe vagamundo Gotardo completou os seus estudos como servente de Liutfrid, na escola da catedral de Passau.
Cando o emperador do Sacro Imperio Henrique II de Baviera decidiu transformar a casa capitular de Niederaltaich nun mosteiro beneditino, Gotardo permaneceu alí como novizo, e en 990 converteuse en monxe, baixo o abade Ercanbert. En 993 foi ordenado sacerdote, e chegou a ser prior e reitor da escola de novizos. En 996 foi elixido abade, e introduciu no seu mosteiro as reformas de Cluny.
Axudó a revivir a regra de san Bieito, que logo, cos abades das abadías de Tegernsee, Hersfeld e Kremsmünster restaurou a observancia beneditina, baixo o padroado do emperador Henrique II.
O 22 de decembro de 1022, Aribo (arcebispo de Maguncia) nomeouno bispo de Hildesheim. Conseguiu fondos para construír unhas trinta capelas na zona. Despois dunha breve enfermidade, morreu na súa sede bispal o 5 de maio de 1038 (Calendario xuliano, 4 de maio, Calendario gregoriano).
Veneración
O 4 de maio[[ de [[1132, o bispo Bernardo II trasladou o cadáver de Gotardo (que os seus devotos consideraban reliquias) desde a igrexa abacial até a catedral de Hildesheim. O 5 de maio realizouse a primeira festividade litúrxica en honor de Gotardo. Os seus atributos foron o dragón (representación do demo) e a maqueta dunha capela.
Inmediatamente empezáronse a atribuírlle toda clase de milagres ao seu cadáver. A súa veneración difundiuse por Escandinavia, Suíza e a Europa Oriental.
Considerouse o patrón dos comerciantes ambulantes e se invocaba para curar a febre, a hidropisia, a gota, para curar nenos con toda clase de enfermidades infantís e para aliviar as dores do parto. Tamén se invocaba contra o graínzo, e os perigos na mar, e, polo tanto, dedicáronselle moitas igrexas e capelas nos Alpes. O seu hospicio para viaxeiros preto de Hildesheim (o "Mauritius Stift"), fíxose famoso.
Segundo unha antiga tradición ticinesa, a pequena igrexa do paso de San Gotardo nos Alpes suízos foi fundada por Galdino, arcebispo de Milán (1166-1176). Porén, Goffredo da Bussero atribúe a fundación da igrexa a Enrico di Settala, bispo de Milán de 1213 a 1230. O hospicio foi confiado ao coidado da Orde dos Capuchinos en 1685 por Federico II Visconti, e pasou despois ao control dunha confraría de Ticino.
Gocende
Co topónimo Gocende podemos referirnos a dous lugares de Galicia:
Na provincia da Coruña
Voo 4590 de Air France
O voo 4590 de Air France era un voo chárter internacional dende París a Nova York operado por un Concorde. O 25 de xullo de 2000, ás 16:43 CET, o avión que realizaba o voo, con rexistro F-BTSC, pasou por restos doutro aparello que había sobre a pista durante a engalaxe, rebentando un pneumático e perforando un tanque de combustible, provocando un incendio e un fallo no motor que fixo que o avión se esnafrase contra un hotel dous minutos despois da engalaxe matando as 109 persoas (100 pasaxeiros e 9 tripulantes) a bordo e catro no hotel.
O voo fora fretado pola compañía alemá Peter Deilmann Cruises, e os pasaxeiros ían camiño de embarcar no cruceiro MS Deutschland en Nova York para unha viaxe de 16 días ata Manta, Ecuador. Este foi o único accidente fatal do Concorde nos seus 27 anos de historia operacional.
Accidente
Cinco minutos antes da saída do Concorde, un McDonnell Douglas DC-10 de Continental Airlines engalou da mesma pista en ruta cara ao aeroporto de Newark Liberty e perdeu unha tira de aliaxe de titanio que era parte da cuberta dun motor, identificada como unha peza duns 435 mm de longo, de 29 a 34 mm de ancho, e 1,4 mm de grosor. O Concorde pasou por riba desta peza durante a súa carreira de engalaxe, cortando un pneumático e enviando un grande anaco deste (de 4,5 kg) cara á parte inferior da á a unha velocidade duns 140 metros por segundo. O anaco do pneumático non perforou directamente ningún dos tanques de combustible, pero enviou unha onda de choque de presión que rompeu o tanque de combustible número 5 no punto máis débil, xusto por riba do tren de aterraxe. A fuga de combustible que saía do fondo da á probablemente incendiouse por un arco eléctrico na baía do tren de aterraxe (por restos que cortaron cables) ou a través do contacto con partes quentes do motor. Os motores 1 e 2 apagáronse e perderon toda a potencia, e entón o número 1 recuperouse lentamente durante os seguintes segundos. Desenvolveuse unha gran chama de lume, e o enxeñeiro de voo apagou o motor 2 en resposta a un aviso de lume e ás ordes do capitán.
O controlador de tráfico aéreo Gilles Logelin decatouse das chamas antes de que o Concorde comezase a voar e informou a tripulación. O avión superara a velocidade V1 polo que a tripulación continuou coa engalaxe, pero o aparello non gañou suficiente velocidade cos tres motores restantes xa que o dano na baía do tren de aterraxe impediu que este se recollese. A aeronave foi incapaz de trepar ou acelerar, e a súa velocidade decreceu durante o seu breve voo. O lume causou danos na á de babor que comezou a desintegrarse, fundida polas altas temperaturas. O motor número 1 apagouse novamente, pero desta vez non se recuperou, e a á de estribor levantouse polo pulo asimétrico, inclinando o avión máis de 100 graos. A tripulación reduciu a potencia dos motores 3 e 4 nun intento de nivelar o avión, pero perderon o control debido á pouca velocidade e á perda do avión, esnafrándose contra o hotel Hôtelissimo Les Relais Bleus. O hotel está preto do aeroporto e pegado a unha intersección coñecida como La Patte d'Oie de Gonesse.
Beate Uhse
Beate Uhse-Rotermund, nada como Beate Köstlin o 25 de outubro de 1919 en Wargenau e finada o 16 de xullo de 2001 en Sankt Gallen (Suíza), foi unha piloto de aviación e unha personalidade dos negocios alemá. Fundou, rematada a segunda guerra mundial o primeiro sex-shop do mundo. A día de hoxe, a sociedade "Beate Uhse AG" cotiza no mercado de valores e é a máis grande empresa xermana de produtos eróticos.
Traxectoria
Era filla dun labrego e doutor prusiano. Con 17 anos xa tiña licenza de voo e con 24 loitou na Luftwaffe durante a segunda guerra mundial. En 1945, fuxiu de Berlín cara a Schleswig-Holstein cando, despois de ser arrestada polo exército británico e liberada o mesmo ano, comezou a dar clases de inglés, vender xoguetes feitos á man e dar instrucións sobre anticonceptivos aos mozos desa rexión. Creou unha revista sobre temas sexuais que vendeu 32 000 exemplares. En 1960 tiña un millón de clientes por catálogo e dous anos despois fundou o primeiro sex shop do mundo.
Morreu de pneumonía.
Río Missouri
O río Missouri (Missouri River, nome que deriva da tribo dos missouria, e que significa 'xente con canoas de madeira' [people with wooden canoes] ) é o río máis longo de Norteamérica, o afluente máis longo nos Estados Unidos e unha das principais vías navegables do centro dos Estados Unidos. Nace nas Montañas Rochosas, no oeste de Montana, da confluencia de tres ríos: Jefferson, Madison e Gallatin. Flúe cara ao leste e o sur, atravesando as Grandes Chairas do leste de Montana, Dacota do Norte e Dacota do Sur, marcando a fronteira entre Nebrasca e Iowa, e despois entre Kansas e Missouri, ata desaugar no río Mississippi ao norte da cidade de St. Louis (Missouri) tras percorrer 3767 km. O río drena unha conca pouco poboada e de clima semiárido de máis de 1300000 km² (aproximadamente unha vinteava parte do subcontinente norteamericano), que inclúe parte de dez estados dos Estados Unidos e de dúas provincias canadenses. Cando se considera coa parte baixa do río Mississippi, o sistema Mississippi-Missouri alcanza os 6275 km —o cuarto sistema fluvial máis longo do mundo — e drena unha conca de 2980000 km² —a sexta maior do mundo.
Desde hai máis de 12000 anos, moitas persoas dependeron do Missouri e os seus afluentes como fonte de sustento e transporte. Máis de dez grandes grupos de nativos americanos poboaron a súa conca, na súa maioría cun estilo de vida nómade, que dependían das enormes mandas de bisontes que unha vez vagaron a través das Grandes Chairas. Os primeiros europeos atoparon o río a finais do século XVII: foi descuberto polo explorador francés Étienne de Veniard. A rexión pasou por mans españolas e francesas antes de converterse en parte dos Estados Unidos, trala compra de Luisiana. Durante moito tempo creuse que o Missouri podería ser parte do Paso do Noroeste —unha vía de auga que enlazaría o Atlántico e o Pacífico—, pero cando a expedición de Lewis e Clark logrou percorrelo por vez primeira en toda a súa lonxitude, confirmouse que esa mítica vía polo interior do continente non era máis que unha lenda.
Aeroporto Hans Christian Andersen
O aeroporto Hans Christian Andersen, tamén coñecido como aeroporto de Odense ou aeroporto de Beldringe, é un pequeno aeroporto dinamarqués que serve a Odense. Está situado na vila de Beldringe, a uns 9 quilómetros ao norte da cidade.
Río Missouri
Durante o século XIX, o Missouri foi unha das principais vías para a expansión cara ao Vello Oeste. A principios de 1800, o crecemento do comercio da pel causou que os cazadores de peles explorasen a rexión e abrisen novos camiños. A partir da década de 1830, os pioneiros dirixíronse en masa ao oeste, primeiro en carromatos, e logo no crecente número de barcos de vapor que empezaron a operar no río. As antigas terras dos nativos na conca foron tomadas polos colonos, o que levou a algunhas das guerras máis longas e violentas contra os pobos nativos na historia estadounidense.
Durante o século XX, a conca do Misaouri desenvolveuse amplamente para a rega, o control de inundacións e a xeración de enerxía hidroeléctrica. Quince encoros embalsaron o curso principal do río, con centos máis nos seus afluentes. Os meandros reducíronse e o río canalizouse para mellorar a navegación, reducindo a súa lonxitude en máis de 320 km dos tempos anteriores ao desenvolvemento. Aínda que a parte baixa do val do río Missouri é agora unha rexión agrícola e industrial, poboada e altamente produtiva, o forte desenvolvemento cobrouse o seu prezo nas poboacións de fauna e peixes, así como na calidade das augas.
Varios tramos do Missouri foron declarados como río salvaxe e paisaxístico nacional: o 12 de outubro de 1976 un longo tramo de 239.8 km, en Montana; o 10 de novembro de 1978, outro tramo de 95 km, entre Nebrasca e Dacota do Sur; e o 24 de maio de 1991, un último tramo de 62.7 km, tamén entre Nebrasca e Dacota do Sur.
Curso
miniatura|esquerda|O [[lago Holter, un encoro no alto Missouri]] Tres son as correntes que corren polas ladeiras das montañas Rochosas de Montana e Wyoming para formar as cabeceiras do río Missouri, os ríos Jefferson, Madison e Gallatin. A máis longa comeza preto de Brower's Spring, a 2800 m sobre o nivel do mar, na ladeira sueste do monte Jefferson nas montañas Centennial. Flúe primeiro ao oeste e logo ao norte, correndo primeiro no arroio Hell Roaring, logo cara ao oeste no río Red Rock; vólvese ao noroeste ata converterse no Beaverhead, que finalmente se xunta co Big Hole para formar o río Jefferson. O río Firehole orixínase no lago Madison, no Parque Nacional de Yellowstone, en Wyoming, e únese co río Gibbon para formar o río Madison, mentres que o río Gallatin nace no lago Gallatin, tamén no parque nacional. Estes dous ríos flúen logo cara ao norte e noroeste no estado de Montana.
O río Missouri comeza oficialmente na confluencia do Jefferson e do Madison no parque estatal Missouri Headwaters, preto de Three Forks (Montana), e logo úneselle o Gallatin a apenas 1,5 km augas abaixo do nacemento. O Missouri pasa logo a través do lago Canyon Ferry, un encoro situado ao oeste das montañas Big Belt. Sae das montañas preto da localidade de Cascade e flúe cara ao noroeste ata a cidade de Great Falls, onde cae sobre as Great Falls of the Missouri, unha serie de cinco importantes cataratas. A continuación corre en dirección leste a través dunha pintoresca rexión de canóns e terras baixas coñecida como Missouri Breaks (Saltos do Missouri), tramo no que recibe ao río Marías (de 328 km), que chega desde o oeste, e logo se ensancha no encoro do lago Fort Peck a poucos quilómetros por encima da confluencia co río Musselshell (de 550 km). Máis adiante, o río pasa a través da presa de Fort Peck, e inmediatamente augas abaixo, recibe ao río Milk (1170 km) que se lle une chegando desde o norte.
Fluíndo cara ao leste a través das chairas do leste de Montana, o Missouri recibe ao río Poplar (269 km), procedente do norte, antes de atravesar a fronteira estatal e entrar en Dacota do Norte, onde o río Yellowstone, o seu maior afluente por caudal, se lle une desde o suroeste. Na confluencia de ambos ríos, o Yellowstone é en realidade o río máis caudaloso. O Missouri serpentea logo cara ao leste máis aló de Williston e chega á cola do gran lago Sakakawea, un encoro artificial formado pola gran presa Garrison. Augas abaixo da presa, o Missouri recibe logo ao río Knife, que o aborda desde o oeste, e flúe cara ao sur ata Bismarck, a capital de Dacota do Norte, onde se lle une o río Heart, que o aborda desde o oeste. Paseniño logo o Missouri o encoro do lago Oahe xusto antes da confluencia co río Cannonball. Mentres continúa cara ao sur, chega finalmente á presa Oahe, xa en Dacota do Sur, onde se lle unen os ríos Grand, Moreau e Cheyenne, todos chegando desde o oeste.
O Missouri describe a continuación unha ampla curva cara ao suroeste, e serpentea a través das Grandes Chairas, recibindo ao río Niobrara e moitos pequenos afluentes desde o suroeste. Seguidamente procede a formar a fronteira entre Dacota do Sur e Nebrasca, e a continuación, logo de recibir ao río James polo norte, forma o límite entre os estados de Iowa e Nebrasca. En Sioux City o río Big Sioux vén desde o norte. O Missouri flúe cara ao sur ata chegar á cidade de Omaha onde recibe o seu afluente máis longo, o río Platte, que chega desde o oeste. Augas abaixo, o Missouri marca a fronteira entre Nebrasca e Missouri, logo flúe entre Missouri e Kansas. O río Missouri balancease cara ao leste en Kansas City (145786 hab.), onde recibe ao río Kansas desde o oeste, e así sucesivamente no centro norte de Missouri. Pasa ao sur de Columbia e recibe aos ríos Osage e Gasconade desde o sur augas abaixo de Jefferson City. O río entón rodea o lado norte da gran cidade de St. Louis para unirse ao río Mississippí na fronteira entre Missouri e Illinois.
Conca hidrográfica
Cunha conca hidrográfica de 1371000 km2, o Missouri drena case unha sexta parte dos Estados Unidos, aproximadamente o 5% de América do Norte. Comparable en tamaño coa provincia canadense do Quebec, a conca abarca a maior parte das Grandes Chairas centrais, estendéndose desde as montañas Rochosas, no oeste, ata o val do río Mississippí, no leste, e cara ao extremo sur do oeste do Canadá ata a fronteira da conca do río Arcansas. En comparación co río Mississippí por encima da súa confluencia, o Missouri é dúas veces máis longo e drena unha área tres veces maior. O Missouri representa o 45% do caudal anual do Mississippí pasada a cidade de St. Louis, e ata un 70% en época de certas secas.