cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
O detective Conan: A pantasma de Baker Street
Sinopse
O detective Conan trasládase por vez primeira ao mundo do Londres do século XIX. Nesta ocasión, el e mailos seus amigos fan uso dunha máquina de realidade virtual: o Casulo. O rei da informática, Thomas Schindler, presenta a máquina nunha festa na que cincuenta cativos ricos e famosos, son convidados a probala. Mais ninguén é consciente de que se os nenos non pasan o xogo este terminará coas súas vidas.
Unha vez que comeza o xogo, os Casulos trasladan os nenos aos distintos mundos virtuais. Por causa dos obstáculos preprogramados, os nenos arriscan a súa existencia neste xogo a vida ou morte. Aventuras nesta cidade histórica envolta na néboa por puntos de referencia tan coñecidos coma o Big Ben, White Chapel ou a Casa da Ópera e acompañada por personaxes coma Sherlock Holmes, o profesor Moriarty ou o infame Jack o Destripador.
O único xeito de volver ao mundo real é que quede, polo menos, un supervivente. Todas as esperanzas están postas en Conan para fuxir deste mundo terrible e misterioso. Cal será o seu fado?
Música
A canción empregada na versión orixinal como tema de peche é "Everlasting" ("Eterno"), interpretada por B'z.
Os temas da música de fondo foron compostos por Katsuo Ono, e serían utilizados na serie orixinal a partir do ano 2003.
Micrófono omnidireccional
miniatura|200px|Directividade dun micrófono omnidireccional Un micrófono omnidireccional ten máis ou menos a mesma sensibilidade en todos os ángulos de recollida de son, captando logo un son coa mesma característica independentemente do seu lugar de procedencia. O seu diagrama polar é polo tanto circular. Empréganse principalmente en lugares onde non hai problemas de retroalimentación acústica, para a captación de son en tódalas direccións (por exemplo, para capturar os gritos do público nun concerto).
Transdutor
miniatura|Os [[Tubo de raios catódicos|tubos de raios catódicos son un exemplo de transdutores.]] Un transdutor é un dispositivo ou compoñente electrónico que transforma un tipo de enerxía noutro, utilizando para iso un elemento sensor que recibe os datos e os transforma. Por exemplo, o sensor pode traducir información non eléctrica (velocidade, posición, temperatura, pH...) en información eléctrica (corrente, tensión, resistencia...). Un tipo curioso de transdutor é elaborado a partir de cristais naturais denominados cristais "piezoelétricos". Estes transducen enerxía eléctrica en enerxía mecánica na relación de 1:1 (un sinal eléctrico para un sinal mecánico).
Fálase de transdutores pasivos cando a enerxía de saída provén unicamente (ou case unicamente) da enerxía de entrada, e de transdutores activos cando dispoñen dunha alimentación de enerxía.
Crecente, Crecente
San Pedro de Crecente é unha parroquia que se localiza no sur do concello pontevedrés de Crecente na comarca da Paradanta. Segundo o IGE en 2009 tiña 475 habitantes (259 mulleres e 216 homes), distribuídos en 15 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 537 habitantes.
Patrimonio
Igrexa de San Pedro de Crecente, de transición románico-gótico. Consta de ampla nave rectangular con cuberta alintelada de madeira e presbiterio cuberto a base de bóveda apuntada. Nun dos arcos, con decoración de inspiración románica, ábrese un espazo que acubillou o sepulcro de Inés de Castro, agora depositado no museo arqueolóxico de Pontevedra. Conserva unha variada colección de canzorros, un escudo e unha fiestra no centro do testeiro absidal que consta de arco apuntado, arquivolta en aresta viva e chambrana lisa. A igrexa posúe unha reliquia da Veracruz coa bula de autenticidade expedida en Roma.
Donín
O topónimo galego Donín pode referirse a:
Lurtz
Lurtz é un personaxe de ficción do filme The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring aínda que o nome do personaxe non se menciona en todo o filme, pero coñécese polos créditos do peche. É o capitán dos Uruk-hai encargados de atacar á Irmandade en Amon Hen e recuperar o Anel Único. Mata a Boromir ó final do filme. Este personaxe non aparece na novela de J. R. R. Tolkien, xa que é unha incorporación dos guionistas do filme. Na novela, Boromir morre por múltiples feridas de arqueiros orcos anónimos.
Nuno Freire de Andrade, o Mao
Nuno Freire de Andrade ( n. ? - m. 1431), dito O Mao, foi un nobre galego baixomedieval, señor de Pontedeume, Ferrol e Vilalba. A inicios da terceira década do século XV tivo que facer fronte ao levantamento dos vasalos das súas terras, acontecemento coñecido na historiografía como Irmandade Fusquenlla ou primeira revolta irmandiña.
Lurtz
Na película
Nada máis nacer da lama da que xorden os Uruk-hai na película, en Isengarda, asasina ó orco que o axudaba a saír, e por iso é ascendido a capitán. As súas armas son unha espada de orco e un escudo, ademais dun arco e armadura pesada.
Nuno Freire de Andrade, o Mao
Biografía
miniatura|esquerda|250px|Igrexa do mosteiro de Monfero, onde está o cadaleito de Nuno Freire de Andrade, O Mao
Lurtz
Na película
Dirixía un pequeno exército, que atacou á Irmandade en Amon Hen. Moitos orcos foron aniquilados por Aragorn, Legolas e Gimli; pero noutro punto da batalla disparou tres frechas contra Boromir e matouno, pero foi decapitado por Aragorn, que acudira á chamada do corno de Vorondil.
Interpretación
O personaxe de Lurtz é interpretado por Lawrence Makoare, o cal tamén interpreta a Gothmog (orco) no terceiro filme da triloxía The Lord of the Rings: The Return of the King. Tamén presta a súa voz ó xefe dos Nazgûl.
Nuno Freire de Andrade, o Mao
Biografía
A súa actuación inicial dirixiuse a ampliar os seus dominios á custa de estados eclesiásticos, primeiro tentando facerse cos coutos de Muniferral e Feás (no actual concello de Aranga), prosesión da mitra compostelá, da que á fin obtivo o arrendo dos coutos por dez anos en 1411, e logo edificando no porto da granxa de Reparada (actual Covas, na terra de Trasancos), propiedade do mosteiro cisterciense de Sobrado, que se opuxo a el en 1410. Este mosteiro xa preiteara por esta granxa co seu pai Pedro Fernández de Andrade. Por contra foi xeneroso con Monfero.
En 1428, recibiu nos seus estados ao infante Henrique de Aragón, a quen hospedou obsequiosamente. Logo acompañou ao rei Xoán II a terras de Aragón, no ano seguinte, con numerosa hoste durante a guerra contra os aragoneses que apoiaban aos Infantes de Aragón. Nuno Freire acabada a guerra en 1430, non tiña outro remedio que compensar e pagar ben aos seus homes.
A Irmandade Fusquenlla
Isto foi, seguramente, a orixe de fortes exaccións sobre os seus vasalos, arrapañadas con grande dureza, e que levaron ao levantamento da Irmandade Fusquenlla en 1431, na que até dez mil homes, conducidos polo fidalgo Roi Xordo, derribaron varias casas fortes e mesmo se atreveron a tentar o asedio de Santiago; até que o mesmo Nuno Freire, auxiliado polo correxedor real, Gómez García de Hoyos, os venceu aos pés da súa mesma fortaleza de Pontedeume, onde tiñan cercada á súa propia esposa e fillos. Os derrotados foron ou presos ou enforcados.
Morte
No mesmo ano de 1431 faleceu Nuno Freire de Andrade. Mandouse inhumar no mosteiro de Monfero. Sobre a sepultura colocouse o seguinte epitafio :
A súa tumba, despois de ser movida no século XVII, figura á dereita da portada da igrexa do devandito mosteiro.
Sucesión
O maior dos fillos de Nuno Freire, Pedro Fernández de Andrade herdou a sucesión. O seu segundo fillo Fernán Pérez de Andrade, O Mozo chegaría a ser tamén señor de Pontedeume despois da morte prematura da filla de Pedro Fernández de Andrade II, María de Andrade.
Campos, O Grove, O Grove
Campos é un lugar da parroquia do Grove no concello pontevedrés do Grove na Comarca do Salnés. Tiña 240 habitantes no ano 2016 segundo datos do IGE, dos cales 122 eran mulleres e 118 homes, o que representa un descenso respecto ó ano 2010, cando tiña 251 veciños, para alcanzar a mesma poboación que tiña no ano 2004, 240 veciños.
Horacio Quiroga
Horacio Silvestre Quiroga Forteza, nado en Salto o 31 de decembro de 1878 e finado en Buenos Aires o 19 de febreiro de 1937, foi un escritor uruguaio.
Traxectoria
Foi especialmente destacado no conto latinoamericano, de prosa vívida, naturalista e modernista. Os seus relatos breves, que a miúdo retratan á natureza como inimiga do ser humano baixo trazos temíbeis e horrorosos, teñen unha certa similitude coa narrativa do estadounidense Edgar Allan Poe.
A vida de Quiroga, marcada pola traxedia, os accidentes de caza e os suicidios, culminou por decisión propia, cando bebeu un vaso de cianuro no Hospital de Clínicas da cidade de Bos Aires aos 58 anos de idade, tras decatarse de que padecía de cancro de próstata.
Economía da Guinea-Bissau
Un dos países máis pobres do mundo, a economía legal da Guinea-Bissau depende principalmente da agropecuaria e da pesca, pero o narcotráfico é probablemente o tipo de comercio máis rendible. As plantacións de anacardo creceron considerablemente nos últimos anos. O país exporta peixe e froitos do mar así como pequenas cantidades de cacahuete, palmito (corazón de palmeira) e madeira.
O arroz é o principal cultivo e alimento básico. Con todo, os combates entre as tropas do goberno apoiadas polo Senegal, e unha xunta militar destruíron moito da infraestrutura e causaron gran prexuízo á economía en 1998. A guerra civil levou a unha redución do 28% do produto interno bruto aquel ano, cunha recuperación parcial no período 1999-2002. A produción agrícola caeu algo ao redor de 17% durante o conflito, así como a produción de castañas de anacardo caeron até 30%. Empeorando a situación, o ano 2000 o prezo da castaña caeu 50% no mercado internacional, aumentando a dificultade comezada coa devastación da guerra civil.
En decembro de 2003 o Banco Mundial, o FMI e a UNDP foron forzados a intervir para fornecer auxilio orzamentario de emerxencia nun total de US$ 107 millóns para o ano de 2004, o que representou máis do 80% do orzamento do país. A combinación de perspectivas económicas limitadas, un goberno central débil e dirixido por unha facción e unha posición xeográfica favorable fixeron este país da África Occidental unha escala do narcotráfico cara a Europa, utilizando especialmente varias illas deshabitadas do Arquipélago de Bixagós. Estímase que pasen polo país US$ 1 mil millóns en drogas por ano.
Murias, Vilamane, Becerreá
Murias é un lugar da parroquia de Vilamane no concello lugués de Becerreá na comarca dos Ancares. Segundo o IGE, en 2011 tiña 5 habitantes (3 homes e 2 mulleres).
Alcipreste de Lawson
miniatura|250px|C. lawsoniana mostrando os conos masculinos en primavera co seu cor vermello característico. miniatura|250px|C. lawsoniana amosando conos femininos maduros. miniatura|250px|Exemplares vellos de C. lawsoniana nun bosque de [[California.]] Chamaecyparis lawsoniana é unha especie de conífera da familia das cupresáceas (Cupressaceae), subfamilia das cupresoideas (Cupressoideae), unha das seis incluídas no xénero Chamaecyparis.
Coñecida en galego, segundo a Comisión de Normalización Lingüística da Escola Politécnica Superior de Lugo, da Universidade de Santiago de Compostela, como alcipreste de Lawson ou ciprés de Lawson, a pesar de non ser un verdadeiro ciprés, nome reservado na maior parte das bibliografías para as especies do xénero Cupressus (ver máis abaixo posíbeis nomes galegos).
A especie é nativa do suroeste de Oregón e o extremo noroeste de California nos Estados Unidos, tendo unha prevalencia desde o nivel do mar até os 1 800 m de altitude, nos vales das montañas, frecuentemente nas beiras dos regueiros.
Moi resistente, porén é ocasionalmente queimada polos ventos secos e fríos nos invernos crus.
Abundante tanto o tipo como os diversos cultivares nas cidades e nos xardíns suburbanos, parques, cemiterios, prazas e claustros de igrexas de moitos lugares de Europa.
Non é unha árbore propia de Galiza, atopándose soamente nalgúns parques e xardíns.
Características
As principais características de Chamaecyparis lawsoniana son:
Descrición
A especie foi descrita en 1855 polo botánico e entomólogo escocés Andrew Murray, baixo o nome de Cupressus lawsoniana, nun traballo publicado no ''Edinburgh New Philos. J.'' ser. 2, 1: 292, t. 10. 1855 (Jan-Apr 1855).
Pouco despois, en 1864, a especie foi transferida ao xénero Chamaecyparis polo botánico italiano Filippo Parlatore, nun traballo publicado nos ''Ann. Mus. Imp. Fis. Firenze'' 1: 181.
Etimoloxía
Para a do xénero, véxase Chamaecyparis.
O epíteto espeífico, lawsoniana, foi nomeado por Andrew Murray na honra á compañía "Lawson & Son nursery" de Edimburgo, Escocia, Reino Unido, que introduciu a especie no cultivo.
Sinónimos
Ademais de polo nome actualmente válido, a especie coñeceuse tamén polos sinónimos:
Cultivo e usos
Esta especie foi descuberta por vez primeira preto de Port Orford, en Oregón (de aí o nome en inglés, Port Oxford cedar; outros nomes ingleses son Oregon cedar e Lawson cypress, malia que non sexa nin un cedro nin un ciprés).
Comezou a cultivarse a partir de 1854, polos traballadores dos viveiros "Lawson & Son nursery" en Edimburgo, Escocia, Reino Unido. (De aí que Andrew Murray lle adxudicara o epítetoe lawsoniana). A USDA denomínao oficialmente como "Port Orford Cedar", o mesmo que a meirande parte da xente da súa área orixinal; mais, por no ser un cedro, moitos botánicos prefiren evitar este nome. Na silvicultura e na xardinaxe, eidos nos que a especie é moi importante, utilízan especialmete o nome de ciprés de Lawson.
Porque Chamaecypais lawsoniana ten unha grande importancia en horticultura, paisaxismo e xardinaría.
Por mor da rectitude do seu gran, é tamén unha das madeiras preferidas para a fabricación de eixos das setas. Tamén se considera unha madeira aceptábel, aínda que non a ideal, para a construción de avións.
Principais cultivares
Varios centos de cultivares de variadas formas das copas, taxas de crecemento e cor da follaxe foron seleccionadas para poder elixir a máis apropiada para plantar en parques e xardíns, segundo as condicións climáticas do lugr, ou as preferencis estéticas. Prosperan mellor en solos ben drenados, pero húmidos. Os seguintes cultivares ganaron o Award of Garden Merit (Premio do mérito de xardín) outorgado pola Royal Horticultural Society de Londres (Real Sociedade de Horticultura):
Enfermidades
A infección por Phytophthora lateralis comeza cando o micelio dunha espora xermolada, invade as raíces. A infección esténdese entón a través da casca e do cámbium interno arredor da base da árbore. A extensión por riba do toro é xeralmente limitada. O tecido infectado morre e arrodea con eficacia a árbore. As árbores vellas teñen máis probabilidade de seren infectadas que as novas, por mor de que zonas de raíz son máis grandes (aínda que sucumbirán todas as árbores nos bordos das correntes de auga). Porén, as árbores vellas poden vivir a miúdo coa infección durante un período máis longo (até varios anos).
As poboaciónss de Chamaecyparis lawsoniana nas ribeiras dos ríos son altamente susceptíbeis para contraer a infección de Phytophthora lateralis. Porén, o índice de contaxio da Phytophthora en poboacións en zonas secas da meseta parece ocorrer máis amodo. A Phytophthora lateralis propágase a través da auga, por medio de esporas móbiles (zoósporas). O fungo tamén produce esporas latentes (clamidiósporas) que poden persistiren no solo durante un longo período de tempo. As novas infeccións comezan xeralmente cando se transfiren dende o chan dunha poboación infectada a unha non infectada por medio do movemento humano ou animal. Logo da infección inicial en poboacións á beira de correntes de auga, a extensión secundaria vía zoósporas infecta rapidamente a todos os individuos río abaixo.
O ser humano como medio facilitador do espallamento é probabelmente o responsábel dos gomos máis novos, e das infeccións que se producen a distancia. O chan en contacto cos pneumáticos dos vehículos, especialmente camións de transporte e outros vehículos que circulan nas vías forestais, considérase o problema máis perentorio por mor ao volume de solo que pode ser desprazado e a cantidade de tráfico entre áreas susceptíbeis. A extensión en solas de botas e pneumáticos de bicicletas de montaña tamén se teñen suxerido que contribúen a novas infeccións locais. Tamén se ten suxerido que os animais facilitan o espallamento, mais dun xeito moi localizado.
En Galicia
Esta especie está moi espallada por toda Galicia en parques e xardíns. Os exemplares de maior tamaño encóntranse no parque do Carballiño e na alameda de Santiago.
Posíbeis nomes galegos
A pesar de apuntado máis arriba, e tendo en conta que a Real Academia Galega prefire o termo ciprés ao de alcipreste, ambos referidos á especie Cupressus sempervirens, e que, segundo as normas para a nomenclatura en linguas vulgares das especies vexetais, que aconsellan dar nomes diferentes ás especies de xéneros distintos, uns posíbeis nomes galegos para esta especie poderían ser falso ciprés de Lawson ou  camecíparis de Lawson.
Jaime Jiménez Merlo
Jaime Jiménez Merlo, nado en Valdepeñas (Cidade Real) o 10 de decembro de 1980, é un futbolista español. Xoga de porteiro e o seu actual equipo é o SD Eibar.
Iotización
A Iotización é unha forma de palatalización que se dá nas linguas eslavas. Ocorre ao mesturar unha consoante coa aproximante palatal /j/, que no alfabeto grego se representa cun iota (ι). Por exemplo, en inglés ni dentro da palabra onion ou o ñ galego teñen o son do n iotificado. En serbio, por exemplo, a iotización emprégase para expresar o plural dalgunhas palabras: /kamen/ (pedra) fronte a /kamenje/ (pedras)
Michelle Renaud
Michelle Renaud nada na Cidade de México o 9 de setembro de 1988, é unha actriz mexicana, coñecida por aparecer en varias telenovelas.
Vilar, Cospeito
Santa María de Vilar é unha parroquia do concello lugués de Cospeito na comarca da Terra Chá. Segundo o Instituto Galego de Estatística en 2016 tiña 28 habitantes (13 homes e 15 mulleres), seis menos ca en 2007 (18 homes e 16 mulleres) e oito menos ca en 2000. Ten tres entidades de poboación.
Partido Ecológico Español
O Partido Ecológico Español (PAEC) foi un partido ecoloxista español de dereitas fundado en 1977 por Fernando Enebral Casares, acusado por outros grupos verdes de crealo para coutar o crecemento do movemento ecoloxista en España. O PAEC acabou disolvéndose en 1981 e integrándose en Alianza Popular.
O Outeiro de Abelenda, Mourentán, Arbo
O Outeiro de Abelenda é un lugar da parroquia de Mourentán, no concello pontevedrés de Arbo, na comarca da Paradanta. Segundo o IGE, en 2015 tiña 12 habitantes (7 homes e 5 mulleres).
Toponimia
A orixe do topónimo Outeiro é o latín, que é unha parte alta ou elevación do terreo.
Chuli
Manuel Jesús Vázquez Florido, alcumado Chuli, nado o 25 de xaneiro de 1991 en Huelva, é un futbolista profesional español da canteira do RCD Espanyol que actualmente xoga como dianteiro no Getafe Club de Fútbol.
Traxectoria
Nado en Huelva, Andalucía, Chuli formouse nas categoría inferiores do Recreativo de Huelva e do Reial Club Deportiu Espanyol de Barcelona. Tras participar nas inferiores do club barcelonés, debuta como sénior no Espanyol B da Segunda División B na temporada 2009−2010. O seu primeiro gol chegaría o 22 de xaneiro de 2011, cando anota na vitoria do seu equipo por 4-0 ante o CF Amposta da Terceira División. Tras acabar a temporda regresa á súa cidade natal para formar parte do equipo filial do Recreativo de Huelva, tamén en Terceira División. Tras a súa destacada actuación, con 22 goles en 30 partidos, é promocionado ao primeiro equipo para xogar en Segunda División, debutando como titular xa na primeira xornada da temporada 2012−2013 ante o Xerez CD. Pouco despois, o 8 de setembro, anota dous tantos e provoca un penalti que permite a vitoria do seu equipo por 3–2 ante o Real Murcia. Menos dun mes despois anota o seu primeiro hat-trick na categoría de prata, permitindo ao seu equipo vencer por 4–2 á AD Alcorcón. Un deses goles supuxo o tanto 1.500 do Recreativo na Segunda División. Finalmente, acaba a temporada con 15 goles, axudando ao "Decano" a acadar a salvación.
Tras acabar a temporada, a súa boa actuación permite a súa fichaxe polo Real Betis de Primeira División, que paga 600.000 euros polo seu traspaso. O seu debut na máxima categoría sería o 25 de agosto na derrota por 1−2 no Benito Villamarín ante o Celta de Vigo. O seu primeiro gol co equipo sevillano chegaría na vitoria por 1–0 contra o Vitória S.C. na UEFA Europa League. Tras un primeiro ano que supuxo o descenso do seu equipo, o 1 de setembro de 2014 houbo rumores sobre a súa cesión ao Real Zaragoza, aínda que finalmente non se levaría a cabo, sendo finalmente cedido o 7 de xaneiro ao CD Leganés, anotando en media temporada 11 goles. Esta boa actuación levouno a asinar un contrato por cinco anos coa UD Almería, equipo acabado de descender da Primeira División. Con todo, o 31 de xaneiro é cedido de novo, esta vez ao Getafe CF, conseguindo co equipo o ascenso a Primeira. A súa actuación no equipo madrileño convenceu ao club, o cal pagou 700.000 euros pola súa fichaxe. Tras non participar no retorno do Getafe á máxima categoría, o 12 de decembro de 2017 é cedido ao Club Deportivo Lugo.
Cabeiro, Redondela
San Xoán de Cabeiro é unha parroquia do concello de Redondela. Segundo o IGE en 2009 tiña 755 habitantes (378 mulleres e 377 homes), distribuídos en 2 entidades de poboación, o que supón un aumento en relación ao ano 1999 cando tiña 720 habitantes. Está formada polos barrios de Porto Cabeiro (a 5,8 km do centro da vila) e Igrexa (a 5,5 km), formada por uns 300 habitantes aproximadamente. O código postal é o 36813. Confina o termo ó norte coa freguesía de Cedeira, ó leste con Trasmañó, ó sur con Vilar e ó oeste Negros. Ten unha igrexa parroquial dedicada a san Xoán e un parque arqueolóxico onde destaca a coñecida como Mámoa do Rei.
Historia
miniatura|275px|Camiño da Igrexa Cabeiro. Segundo os datos do Diccionario geográfico-estadístico-histórico de España y sus posesiones de Ultramar de Pascual Madoz de 1846, o terreo participaba de monte chan con abundantes fontes, que aproveitaban os veciños para o seu gasto doméstico, bebedoiro de gandos e outros usos. A parte montañosa atopábase con moi pouco arborado e unicamente ofrece arbustos e pasto. Producía trigo, centeo, millo e legumes, sostiña gando vacún, lanar e caprino, e había caza de varias especies. A industria, ademais da agrícola, tiña dous muíños fariñeiros.
Banda de Música de Cabeiro
A época de maior esplendor da banda foi entre os anos 30 e 40, desfacéndose logo pouco a pouco por mor da guerra civil.
A maior competencia entre as bandas dábase nas festas de Candeán e Cabral, onde as bandas tocaban e os veciños aplaudían. A banda que máis aplausos recibía era a que gañaba, e os veciños acompañábana polo monte ata a súa parroquia. A que máis veces gañaba era a de Cabeiro. As bandas coas que había máis competencia eran as de Guláns, A Lama e Arcade. Tamén competían con Candeán onde, pese a non ter gran calidade, amosaban gran resistencia.
O maior éxito da banda de Cabeiro foi gañar a "Batuta de Plata" nun certame de bandas de música que se celebrou en Pontevedra en 1913, aínda que chegaron a tocar en Caminha (Portugal) e en Zamora, a onde se desprazaban nun camión, cobrando entre 80 e 100 pesetas por actuación. A súa peza máis sonada foi "Faena del Cuartel", na que o trompeta saía da banda e desprazábase ata un campanario, dende onde contestaba á banda. Os mellores músicos desta banda foron Saladino Castro "O do ghallo" e José "Nicholas".
Terra de Cesteiros
A materia prima era madeira de castaño e de carballo. Como a que había en Redondela non chegaba ían buscala a Ourense, que viña en camións ata Redondela, e despois en carro de bois ata Cabeiro. A madeira traballábase verde, porque así xa se podía traballar no momento, se non tiña que estar a remollo entre quince días e un mes.
Os principais mercados eran: A Feira de Redondela (o 6 e o 21 de cada mes), a ribeira de Vigo (para chegar aquí, erguíanse as catro da mañá e ían a pé coas cestas ó lombo polo Vixiador, a Madroa, Teis ata chegar a Vigo), O Porriño e Ponte Caldelas. No mercado de Vigo facíanse moito as "esportas" que eran para o palangre. As festas máis importantes para os cesteiros era a de San Bernardo, que se celebraba o 20 de agosto en Cedeira. Os cesteiros ían na véspera e estaban na festa ata a madrugada, logo ían a feira, vendían as cestas e cos cartos volvían para a festa. A outra festa importante era a de San Xoán de Cabeiro, patrón do lugar.
Este traballo artesán empezou a súa decadencia pola incorporación do plástico como materia prima, pero os deseños para traballar este novo material están tomados dos que utilizaban os antigos cesteiros. Ata fai pouco só existían dous artesáns cesteiros: Celso de Ramiro e Celso "o da Nicha".
Comunidade de Montes Coto da Arca
Despois da ditadura de Francisco Franco e de establecerse a democracia os veciños de Cabeiro decidiron reclamar a man común dos montes veciñais. Unha vez recuperados, fundouse no ano 1977 a comunidade de montes de San Xoán de Cabeiro que procurase manter unida a asociación de veciños Coto da Arca da dita parroquia para que os beneficios que puidera sacar da venda da madeira ou arrendamentos. Podendo así invertelos nos obras da parroquia.
Coherence
Coherence é un filme británico-estadounidense de ciencia ficción dirixido por James Ward Byrkit no seu debut como director. Estreouse o 19 de setembro de 2013 no Festival Fantástico de Austin e está protagonizado por Emily Baldoni, que interpreta a unha muller que debe facer fronte ós estraños fenómenos producidos polo paso dun cometa.
Lawrence Makoare
Lawrence Makoare, nado o 10 de marzo de 1968 en Auckland, Nova Zelandia é un actor maorí coñecido polos seus papeis na triloxía O Señor dos Aneis.
Traxectoria
A súa carreira na gran pantalla comezou co filme Rapa-Nui de Kevin Reynolds, no que interpreta a Atta, un membro do clan dos "Orellas Curtas" da Illa de Pascua. Tamén é moi coñecido entre os fans da serie de televisión Xena: Warrior Princess. No filme The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring fixo de Lurtz, o capitán dos Uruk-hai, e en The Lord of the Rings: The Return of the King interpretou o Rei Bruxo de Angmar e a Gothmog, o comandante orco da batalla dos Campos de Pelennor.
Vladimir Kuts
250px|miniatura|Vladimir Kuts nun selo postal.
Vladímir Pétrovich Kuts - (7 de febreiro de 1927 en Aleksino, Ucraína; 16 de agosto de 1975 en Moscova). Corredor soviético de longa distancia, campión olímpico de 5.000 e 10.000 metros nos Xogos Olímpicos de Melbourne.
Kuts era oficial do exército. A nivel internacional deuse a coñecer nos Campionatos de Europa de 1954 en Berna, onde gañou nos 5.000 metros derrotando os grandes favoritos, o checo Emil Zátopek e o británico Christopher Chataway, e batendo ademais o récord mundial con 13:56. Foi o primeiro dos seus catro récords mundiais nesta proba. Kuts perdería o récord mundial meses máis tarde (Chataway), aínda que Kuts o bateu de novo 10 días despois.
Nos Xogos Olímpicos de 1956 era un dos favoritos en 5.000 e 10.000 metros. Pouco antes dos Xogos establecera en Moscova un novo récord mundial nos 10.000 metros con 28:30.
Na primeira final, precisamente a de 10.000 metros, Kuts liderou a proba desde o inicio, como era habitual nel. A falta de catro voltas ningún dos seus rivais puido seguilo gañando comodamente.
Cinco días máis tarde, a final dos 5.000 metros presentábase a priori máis complicada, pois estaba presente o británico Gordon Pirie, que batera ese ano o récord mundial. Porén, á hora da verdade Kuts volveu gañar sen demasiados problemas. Era a súa segunda medalla de ouro e deste xeito convertíase no terceiro home na historia en facer o dobrete en 5.000 e 10.000 metros nos mesmos Xogos, tras Hannes Kolehmainen en 1912 e Emil Zátopek en 1952.
En 1957 estableceu en Roma o seu último récord mundial nos 5.000 metros con 13:35 unha marca que permanecería ata 1965, cando a superou o australiano Ron Clarke.
Kuts retirouse do atletismo en 1959.
Ponte dos Santos
A ponte dos Santos, inaugurada o 29 de xullo de 1987, cruza a ría de Ribadeo, unindo Asturias e Galicia pola costa. Inicialmente foi construída para soportar a amplitude dunha estrada normal, pero no 2008 foi inaugurada (1 de outubro de 2008) a ampliación que consistiu en adecuala para un desdobramento de calzada para soportar o paso dunha autovía (A-8).
Recibe o nome polas dúas capelas que ten a ría a cada beira, a de San Román nas Figueiras (Castropol) e a de San Miguel en Ribadeo.
A actividade marítima veuse variada pola construción da ponte dos Santos, afectando á reconversión das lanchas de pasaxe para paseos turísticos ou limitando a altura dos navíos construídos nos estaleiros.
Homenaxes
O 4 de maio de 2013 Correos emitiu un selo cun valor facial de dous euros coa imaxe da ponte.
Liquenina
A liquenina, tamén chamada liquenano ou amidón de musgo, é un polisacárido complexo formado por unidades de glicosa (un glucano), que se encontra en varias especies de liques. Pode extraerse da Cetraria islandica, que recibe o nome de "musgo" de Islandia, polo seu parecido superficial cos musgos, pero que en realidade é un lique. Foi estudada desde 1957. Quimicamente a liquenina é un polímero liñal formado por residuos de glicosa unidos por enlaces glicosídicos β-1,3 e β-1,4.
É un importante carbohidrato para a alimentación dos renos e os esquíos voadores do norte (Glaucomys sabrinus), que se alimentan do lique Bryoria fremontii.
Para extraela do "musgo" de Islandia, este dixírese nunha disolución débil fría de bicarbonato de sodio durante algún tempo, e despois férvese. Así, a liquenina disólvese e ao arrefriar sepárase como unha xelatina incolora. Non pode tinguirse con iodo, a diferenza doutros polisacáridos.
Leopoldo Calvo-Sotelo Bustelo
dereita|miniatura|Tumba no [[cemiterio de Ribadeo.]] Leopoldo Calvo-Sotelo y Bustelo, nado en Madrid o 14 de abril de 1926 e finado en Pozuelo de Alarcón, Madrid, o 3 de maio de 2008, foi un enxeñeiro e político español, Marqués da Ría de Ribadeo.
Traxectoria
Fillo de Leopoldo Calvo Sotelo. Rematou os seus estudos de enxeñeiro de camiños en 1951, pasando a ocupar cargos de directivo en RENFE (chegou a ser presidente desta empresa). Máis tarde foi nomeado conselleiro delegado de Unión de Explosivos Riotinto S.A. Posteriormente foi elixido procurador en Cortes como representante dos empresarios de industrias químicas, posto que ocuparía durante catro anos, até que en 1975 foi nomeado Ministro de Comercio durante a presidencia de Adolfo Suárez. Durante o goberno deste, desempeñou diversos cargos: Ministro de Obras Públicas, Ministro de Relacións coas Comunidades Europeas e Vicepresidente Segundo para asuntos económicos. En febreiro de 1981 foi investido Presidente do Goberno, tras a dimisión de Adolfo Suárez.
Durante a votación da súa candidatura para Presidente do Goberno (23 de febreiro de 1981), entraron no Parlamento varios gardas civís, que baixo o mando do tenente coronel Antonio Tejero pretendían dar un golpe de Estado militar. Este golpe foi abortado. O goberno de Calvo Sotelo nacía nunhas datas nas que as manifestacións populares contra a involución política, o paro e a debilidade da coalición política permanente protagonizaban a actividade pública española.
Durante o seu mandato, España uniuse á OTAN, que foi moi criticada polo PSOE.
Era tío de Mercedes Cabrera Calvo-Sotelo (exministra de Educación), e sobriño de José Calvo Sotelo, quen fora Ministro de Facenda durante a ditadura de Miguel Primo de Rivera.
Relacións con Galicia
Os seus tíos naceron en Galicia: José en Tui e Joaquín na Coruña. Leopoldo Calvo-Sotelo tiña un forte vencello coa vila de Ribadeo. Alí pasou parte da súa infancia, alí estudou o bacharelato e alí acudía tamén nos veráns. O rei Xoán Carlos I, o 24 de xuño de 2002, concedeulle o título de Marqués da Ría de Ribadeo con grandeza de España, creado a pé feito para el.
Os seus restos mortais descansan no camposanto de Ribadeo.
Riomuíños, Vilamane, Becerreá
Riomuíños é un lugar da parroquia de Vilamane no concello lugués de Becerreá na comarca dos Ancares. Segundo o IGE, en 2011 tiña 4 habitantes (2 homes e 2 mulleres).
Paravedra, Mourentán, Arbo
Paravedra é un lugar da parroquia de Mourentán, no concello pontevedrés de Arbo, na comarca da Paradanta. Segundo o IGE, en 2015 tiña 38 habitantes (18 homes e 20 mulleres).
Outlaw King
Outlaw King é un filme Estados Unidos de América de 2018 coescrito, producido e dirixido por David Mackenzie. Conta a historia de Robert the Bruce, o rei escocés do século XIV que comezou unha guerra de guerrilla contra o exército inglés. Está protagonizado por Chris Pine, Aaron Taylor-Johnson, Florence Pugh, Billy Howle, Tony Curran, Callan Mulvey e Stephen Dillane.
Estreouse no Festival Internacional de Cinema de Toronto o 6 de setembro de 2018, e o 9 de novembro de 2018 a través de Netflix.
Río Sepik
O Sepik é un dos maiores ríos do mundo. Posúe unha grande área de captación con rexións de pantanos, bosques tropicais e montañas. Bioloxicamente, o sistema fluvial é posiblemente o maior sistema de zonas húmidas de auga doce non contaminada na rexión asiática do Pacífico.
Galicia Moderna (A Habana)
Galicia Moderna foi unha revista editada na Habana entre 1885 e 1890.
Historia e características
A lingua utilizada na revista foi maioritariamente o castelán, cunha presenza reducida do galego. Aínda así, cómpre destacar que o obxectivo marcado foi dedicar a publicación "especialmente consagrada a Galicia", como se declara xa no primeiro número. Eventualmente publicáronse textos en portugués e en francés.
Publicáronse en total 214 números, distribuídos en dúas épocas: 206 números entre o 3 de maio de 1885 e maio de 1889, máis só 8 números nunha segunda época, entre marzo de 1890 e o 27 de abril de 1890, data na que se publicou o último número. A periodicidade foi, en principio, semanal. O número de páxinas foi sempre de 8 páxinas, agás tres exemplares que contaron con 4, 10 e 12 páxinas.
Río Sepik
Xeografía
O río Sepik nace na cordilleira Victor Emanuel, na meseta central de Papúa Nova Guinea. Dende a súa nacente na montaña preto da cidade de Telefomin, o río corre cara ao noroeste e deixa as montañas abruptamente preto de Yapsei. Logo transcorre pola provincia indonesia de Papúa, antes de torcer cara ao nordeste e fluír a maior parte do seu camiño pola chamada Gran Depresión.
Ao longo do seu percorrido recibe numerosos afluentes das montañas Bewani e Torricelli, ao norte, e da cordilleira Central, ao sur. Os máis importantes son, pola esquerda, o Yellow River e pola dereita, os ríos April, Karawari, Yuat e Keram
A cunca do Sepik é en gran medida un contorno intacto, xa que non existen nin grandes asentamentos urbanos nin actividades mineiras ou forestais na súa área.
Historia
miniatura|200px|[[Ernest Chinnery, antropólogo australiano, traballando no Sepik central.]] Os poboadores locais viviron nas ribeiras do río desde hai moitos milenios e o río foi unha das bases para a súa alimentación, transporte e cultura.
Exploración
O primeiro contacto dos europeos co río foi en 1885 cando os alemáns exploraron a zona como parte do establecemento da Nova Guinea Alemá. O río foi bautizado por vez primeira polo explorador e etnógrafo Otto Finsch (1839-1917), como Kaiserin Augusta, en honra da por aquela emperatriz alemá Augusta de Saxonia-Weimar-Eisenach. Ao atopar o río, Finsch remontouno uns 50 km augas arriba da súa desembocadura.
En 1886 e 1887, os alemáns levaron a cabo máis expedicións en barco de vapor e estudaron máis de 600 km do seu curso. Entre 1912 e 1913, volveron con outras expedicións para explorar o río e os seus arredores, recollendo flora e fauna, estudando as tribos locais e realizando os primeiros mapas da rexión. A estación da cidade de Angoram foi establecida como unha base no curso inferior do Sepik para as exploracións. Co inicio da primeira guerra mundial, as exploracións cesaron.
Despois da guerra mundial, o goberno australiano encargouse da administración fiduciaria da colonia alemá, creando o Territorio de Nova Guinea, e ficando baixo a súa xurisdición a rexión do río Sepik. Durante ese período os australianos crearon unha estación en Ambunti, no curso central do Sepik, para realizar novas exploracións.
En 1935, Sir Walter McNicoll, o novo administrador do Territorio de Nova Guinea, remontou todo o curso do Sepik para «botarlle unha ollada á xente do río e o tipo de rexión ao longo da súas beiras» («have a look at the river people and the kind of country along the banks».)
Segunda guerra mundial
O Exército Imperial Xaponés ocupou a zona durante a maior parte da segunda guerra mundial. Ao final da guerra, os xaponeses foron completamente rodeados, despois de que Jayapura na Nova Guinea Holandesa fose capturada en abril de 1944 e Aitape caese durante a campaña Aitape-Wewak en agosto de 1944. A batalla para derrotar as forzas restantes levouna a cabo o exército australiano, e foi unha dura loita debido ao terreo.
Os australianos finalmente empuxaron aos xaponeses cara á aldea de Timbunke, no curso central do Sepik en xullo de 1945. Despois de que un avión australiano da RAAF aterrara a 10 km de Timbunke, os xaponeses sospeitaron de que os locais colaboraban cos australianos, e levaron a cabo a matanza de 100 aldeáns. Finalmente, os xaponeses rendéronse e foron derrotados en Wewak en setembro de 1945.
Arte Sepik
miniatura|esquerda|Espírito Home máscara da danza na colección permanente do Museo dos Nenos de Indianápolis As tribos que viven nas proximidades do río caracterízanse polas súas magníficas esculturas e elaboradas cerimonias de iniciación masculina que inclúen a escarificación con deseños dun crocodilo das ribeiras. Moitas tribos usan tambores garamut nos rituais, que son grandes tambores esculpidos furando troncos de árbores en forma de tótem con diversos animais.
Xermar, Cospeito
Santa María de Xermar é unha parroquia do concello lugués de Cospeito na comarca da Terra Chá. Tiña 255 habitantes en 2016, segundo datos do Instituto Galego de Estatística, 127 homes e 128 mulleres distribuídos en 15 entidades de poboación. O que supón unha diminución de 26 habitantes respecto ao ano 2007 cando tiña 301 habitantes (145 homes e 156 mulleres) e 57 menos que en 2000.
Gudín, Vizoño, Abegondo
Gudín é un lugar da parroquia de Vizoño no concello coruñés de Abegondo na comarca da Coruña.
Último antepasado común universal
dereita|miniatura|400px|[[cladística|Cladograma que une todos os grandes grupos de seres vivos con LUCA (tronco curto do centro), elaborado baseándose en datos da secuenciación de xenomas completos.]]
O último antepasado común universal, xeralmente abreviado coas siglas en inglés LUCA (Last Universal Common Ancestor) e ás veces chamado último antepasado universal (LUA), é o organismo máis recente a partir do cal descenderon todos os organismos vivos actuais da Terra. Por tanto, é o antepasado común máis recente de todos os seres vivos existentes actualmente na Terra. Estímase que LUCA debeu vivir hai entre 3.500 e 3.800 millóns de anos (na era Paleoarcaica).
Charles Darwin propuxo a teoría da orixe a partir dun organismo común universal por medio dun proceso evolutivo no seu libro A orixe das especies, onde dicía: "Por tanto, debería inferir por analoxía que probablemente todos os seres orgánicos que viviron sobre a Terra descenderon dalgunha forma primordial, na cal alentou por primeira vez a vida."
Características
Considerando todo o que coñecemos dos grupos que descenderon do LUCA, este debeu ser un organismo pequeno unicelular. Debeu ter unha parede celular e un ADN enrolado con forma de anel flotando libremente no interior da célula, como o das modernas bacterias. Probablemente non se distinguiría se o colocamos entre un conxunto de bacterias modernas de características xerais de pequeno tamaño.
Aínda que os trazos principais da anatomía de LUCA deben reconstruírse con certa incerteza, os mecanismos internos de funcionamento poden estimarse con bastante probabilidade. Baseándose nas propiedades compartidas hoxe por todos os organismos vivos da Terra,   o LUCA debeu ter as seguintes características:
Os organismos descendentes de LUCA diversificáronse despois e nalgúns poucos casos modificaron algunhas destas características xerais.
Hipótese
miniatura|400px|Árbore da vida actual no que se mostran as transferencias horizontais de xenes. En 1859, Charles Darwin publicou A orixe das especies, libro no que afirmou en dúas partes a hipótese de que había un só proxenitor primixenio para todas as formas de vida. Como xa se comentou, na recapitulación final di: "Por tanto, debería inferir por analoxía que probablemente todos os seres orgánicos que viviron sobre a Terra descenderon dalgunha forma primordial, na cal alentou por primeira vez a vida." (p 484). A seguinte frase é unha reafirmación da hipótese: "Hai grandeza nesta visión da vida, cos seus diversos poderes, que tería orixinalmente alentado nunhas poucas formas ou nunha." (p 490)
Cando se hipotetizou o LUCA, os cladogramas baseados na distancia xenética entre as células vivas indicaban que as Archaea se separaran cedo do resto dos seres vivos. Isto inferíase do feito de que todas as arqueas coñecidas eran moi resistentes a ambientes extremos como a alta salinidade, temperatura ou acidez, e isto levou a algúns científicos a suxerir que o LUCA evolucionara en zonas como as chemineas negras das profundidades oceánicas, onde ditos ambientes extremos permanecen aínda hoxe. Pero despois tamén se descubriron arqueas en ambientes menos hostís e hoxe crese que están máis emparentadas cos eucariotas do que o están coas bacterias, aínda que moitos dos detalles se descoñecen aínda.
En tempos de LUCA puideron orixinarse moitos organismos, pero todos os organismos do seu tempo acabaron extinguíndose agás un, LUCA, polo que ata a actualidade só chegaron os descendentes de LUCA. Carl Woese propuxo que a nosa herdanza xenética pre-LUCA deriva dunha comunidade de organismos, máis que dun individuo, á que chamou proxenote; nesta fase, o xenoma debía presentar unha gran variabilidade, a diferenza do que ocorre nos organismos actuais, cuxo xenoma está definido con moita precisión. En 1998, Carl Woese propuxo o seguinte: (1) ningún organismo en particular pode considerarse un último antepasado universal, e (2) a herdanza xenética de todos os organismos modernos derivaba da transferencia horizontal de xenes entre as comunidades antigas de organismos.
En 2010, baseándose no "vasto conxunto de secuencias moleculares agora dispoñibles de todos os dominios da vida", publicouse un test formal do antepasado común universal. O test formal favorecía a idea da existencia dun antepasado común universal sobre toda unha ampla gama de hipóteses alternativas, que incluían a transferencia horizontal de xenes. Porén, o test formal era ambiguo con respecto á hipótese da comunidade de organismos, xa que non requiría necesariamente que o último antepasado común fose un só organismo, senón que os datos tamén permitían a posibilidade de que fosen unha poboación de organismos primitivos con diferentes xenotipos que vivisen en diferentes lugares e tempos. O test formal era tamén concordante coa existencia de múltiples poboacións con orixes independentes que adquiriron a capacidade de intercambiar material xenético esencial de forma efectiva para orixinar así unha soa especie.
Localización da raíz
A localización máis comunmente aceptada da raíz da árbore da vida é entre un dominio monofilético de Bacteria e un clado formado polas Archaea e Eukaryota, o cal se denomina "árbore da vida tradicional" baseado en varios estudos moleculares iniciados por C. Woese. Unha pequena minoría dos estudos tiraron conclusións diferentes, a principal é que a raíz estaría no dominio Bacteria, ou ben no filo Firmicutes ou ben que o filo Chloroflexi é basal a un clado formado por arqueas+eucariotas e o resto das bacterias como propón Thomas Cavalier-Smith.
Denominación
Téñense usado distintas denominacións ao longo dos anos para designar ao devanceiro común máis antigo dos seres vivos.
Carl Woese propuxo en 1977 o termo proxenote para designar unha estrutura moi primitiva, a partir da que se fundaría o conxunto dos seres vivos.
O termo cenancestor do grego kainos (recente) e koinos (común), foi suxerido por Fitch e Upper en 1987.
A denominación LUCA suxerírona en 1994 Christos Ouzounis e Nikos Kyrpides.
Conceptos incorrectos
LUCA non significa:
Zaldibia
Zaldibia é un concello vasco da provincia de Guipúscoa. A súa poboación é de 1.517 habitantes (2011).
Ib Spang Olsen
Ib Spang Olsen, nado en Østerbro o 11 de xuño de 1921 e finado en Copenhaguen o 15 de xaneiro de 2012, foi un escritor e ilustrador dinamarqués.
Traxectoria
Foi profesor dende 1943. Estudou máis tarde na Academia de Arte de Copenhaguen, entre 1945 e 1949 a grafismo entre 1947 e 1949. Foi o pai do actor Martin Spang Olsen e do realizador cinematográfico Lasse Spang Olsen. Conta con diversos recoñecementos, entre eles o Premio Hans Christian Andersen de ilustración, outorgado en 1972.
Sylvia Beach
Sylvia Beach, nada en Baltimore (Maryland) o 14 de marzo de 1887 e finada en París o 5 de outubro de 1962, nada co nome de Nancy Woodbridge Beach, foi unha libreira e editora estadounidense asentada en Francia, onde foi unha das figuras expatriadas destacadas entre a primeira e a segunda guerra mundial.
É coñecida pola súa libraría parisiense, Shakespeare and Company, onde publicou o libro de James Joyce Ulises (1922), e apoiou a edición do primeiro libro de Ernst Hemingway Three Stories and Ten Poems (1923).
Traxectoria
Foi a segunda das tres fillas de Sylvester Beach and Eleanor Thomazine Orbison. A súa irmá máis vella era Holly, e a menor Cyprian. Naceu na casa reitoral do seu pai. Se ben lle puxeron Nancy pola súa avoa materna, decidiu mudar o nome por Sylvia. Os seus avós maternos eran misioneiros na India, e o seu pai un sacerdote presbiteriano, descendente dunha saga de clérigos. Cando as rapazas eran novas a familia viviu en Baltimore e Bridgeton (Nova Jersey). En 1901 mudáronse a Francia logo de que Sylvester Beach fose destinado á Igrexa Americana en París, e nomeado director do centro de estudantes estadounidense.