cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Augusto Boal
Exilio
Unha das cancións de Chico Buarque é unha carta en forma de música - unha carta musicada que el fixo en homenaxe a Boal, que vivía no exilio en Lisboa, cando o Brasil estaba coa ditadura militar. A canción Meu Caro Amigo, dirixida a el, foi gravada orixinalmente no disco Meus Caros Amigos 1976.
Augusto Pito Boal é Patrón da Presidente/ALB/Piracicaba/SP Academia de Letras do Brasil. A primeira escritora a imortalizar Augusto Boal na Academia de Letras foi a escritora Branca Tirollo no 12 de agosto de 2009 na cidade de "Piracicaba São Paulo".
Centro de Teatro do Oprimido-CTO
O Centro de Teatro do Oprimido, xurdido en 1986, é un centro de pescuda e difusión, que desenvolve metodoloxía específica do Teatro do Oprimido en laboratorios e seminarios, ambos de carácter permanente, para revisión, experimentación, análise e sistematización de exercicios, xogos e técnicas teatrais. Nos laboratorios e seminarios son elaborados e producidos proxectos socio-culturais, espectáculos teatrais e produtos artísticos, tendo como alicerce a Estética do Oprimido. O CTO foi a única institución que tivo a dirección artística de Augusto Boal nos seus últimos 23 anos de vida. A filosofía e as accións desta institución var cara á democratização dos medios de produción cultural, como forma de expansión intelectual dos seus participantes, alén da propagación do Teatro do Oprimido como medio, da activación e do democrático fortalecemento da cidadanía. O CTO aplica proxectos que estimulan a participación activa e protagonista das capas oprimidas da sociedade, e levan á transformación da realidade a partir do diálogo e a través de medios estéticos, tendo o notorio e notábel saber da metodoloxía do Teatro do Oprimido. Desa forma o Centro de Teatro do Oprimido desenvolve proxectos na área da educación, saúde mental, sistema prisional, puntos de cultura, movementos sociais, comunidades, entre outros. Por conta da súa natureza humanística e do potencial do Teatro do Oprimido, está presente en todo o Brasil e en países como Mozambique, Guinea-Bissau, Angola e o Senegal.
Equipo do CTO: Coordinación Político-Artística Geo Britto, Coordinación Artístico-Política Helen Sarapeck, Olivar Bendelak, Claudete Felix, Flávio Sanctum, Monique Rodrigues e Alessandro Conceição. Curinga Internacional: Barbara Santos e Claúdia Simone. Curinga Rexional: Claudio Rocha, Kelly di Bertolli e Yara Toscano. Asistente de Curinga; Janna Salamandra. Consultoria de Imaxe : Cachalotte Matos. Finanzas: Graza Silva. Asesoría Xurídica: Victor Gabriel.
Teatro popular
Boal preconizaba que o teatro debe ser un auxiliar das transformacións sociais e formar liderados nas comunidades rurais e nos suburbios. Para isto organizou unha sucesión de exercicios simples, porén capaces de ofrecer o desenvolvemento dunha boa técnica teatral afeccionada, auxiliando a formación do actor de teatro.
Nobel
En marzo de 2009 foi nomeado pola Unesco embaixador mundial do teatro.
Augusto Boal morreu na madrugada dun sábado ao redor das 2h 40min do día 2 de maio de 2009, aos 78 anos, no Centro de Tratamento Intensivo do Hospital Samaritano, en Botafogo, na Zona Sur do Río, por insuficiencia respiratoria. Boal sufría de leucemia.
Sobre a importancia de Boal para o Teatro
As súas ideas, adoptadas en diversas iniciativas en todo o mundo, rendéronlle un recoñecemento que pode ser expresado nos seguintes comentarios, que figuran no seu libro Teatro do oprimido e outras poéticas políticas (ISBN 85-2000-0265-X):
Libros publicados
En portugués
En alemán
En danés
En español
En finlandés
En francés
En inglés
Norueguês (bokmål)
(Nota: Hai dúas formas oficiais do norueguês escrito e en uso, o bokmål (que literalmente significa lingua dos libros) e o nynorsk (novo norueguês).
Suéco
Provincia Central, Sri Lanka
A Provincia Central (Cingalés: මධ්‍යම පළාත Madhyama Palata, Támil: மத்திய மாகாணம் Malaiyakam Maakaanam) é unha provincia de Sri Lanka situada no centro do país. É a sexta provincia máis grande do país e a segunda máis poboada. A provincia limita polo norte coa Provincia Norte Central, polo leste coa Provincia Uva, polo leste coa Provincia Nordeste e polo sueste coa Provincia Sabaragamuwa. A capital da provincia é Kandy.
Historia
Aínda que tres poderes europeos sucesivos invadiron Sri Lanka dende o século XVI ata ao século XIX, a Provincia Central mantivo a súa independencia ata principios do século XIX cando os británicos finalmente conquistaron Kandy.
Ventura de los Reyes Prósper
Traxectoria
Fillo dun facultativo de minas sevillano que dirixía unha mina de chumbo. Distintos traslados do seu pai levaron á familia primeiro a Córdoba e despois a Murcia onde cursou o bacharelato. En 1879 foise a Madrid onde se doutorou na Universidade coa súa tese: Catálogo das aves de España, Portugal e Illas Baleares. Máis tarde realizou investigacións sobre fósiles e moluscos. Foi un dos cinco membros da sociedade española de historia natural encargándose da clasificación dos moluscos.
O seu coñecemento de varias linguas (francés, inglés, alemán, ruso, sueco, danés, latín e grego), permitiulle a lectura de libros e revistas estranxeiras e a comunicación con científicos de todo o mundo.
Foi o primeiro español que publicou nunha revista estranxeira de matemáticas e un dos primeiros españois que tivo correspondencia científica con matemáticos europeos. Foi profundando en matemáticas sen abandonar as ciencias naturais co que conseguiu unha formación matemática insólita nesa época en España. Dous dos campos aos que se dedicou foron a lóxica matemática e a xeometría euclidiana. Un home apaixonado polo estudo e consagrado a iso.
Tubo como discípulo o naturista e xeógrafo catalán Emili Huguet i Serratacó co cal estudou a vexetación da serra de Gredos.
En 1887 asinou unhas oposicións para a cátedra de historia natural da universidade de Valladolid. Ese mesmo ano estivo en Alemaña acompañando ao seu irmán Eduardo, catedrático de botánica na a Universidade Complutense. Trabou amizade con Félix Klein e Ferdinand Lindermann. En 1888 realizou outras oposicións sen éxito para institutos. En 1891, a cátedra de historia natural no instituto provincial de Teruel, obtendo anos despois a de matemáticas, física e química. Mantivo correspondencia científica con destacados científicos do momento, entre eles, Peano, Venn, Pasch, Peirce, Scharöder e Cristina Ladd-Frankling. Outros artigos versaron sobre biografías de matemáticos notables como os europeos Wolfang e Janos Solilla, e o español Juan Martínez Silicio. Se se dedicase soamente ás ciencias naturais puidese alcanzar unha cátedra Universitaria desta especialidade, pero o seu amor ás matemáticas fíxolle rexeitar esta posibilidade.
Loio, Paradela
San Xoán de Loio é unha parroquia do concello de Paradela na comarca de Sarria, na provincia de Lugo. Segundo o IGE en 2010 tiña 19 habitantes (10 mulleres e 9 homes), dez menos ca en 1999. Segundo o INE en 2021 tiña 19 habitantes.
Ventura de los Reyes Prósper
Traxectoria
O seu labor como naturista e matemático foi recoñecida internacionalmente, a pesar do aislacionismo científico que supuña vivir en Toledo naqueles anos, sendo membro de diversas academias, entre elas: a sociedade física matemática da Universidade de Kasan (Rusia) e a sociedade astronómica de Francia.
Loio, Paradela
Toponimia
Segundo Nicandro Ares Loio é o nome medieval Logium.
Ventura de los Reyes Prósper
Traxectoria
Loitou por modernizar o ensino das ciencias e das matemáticas nos Institutos de Ensino Medio potenciando os laboratorios e a incorporación de novos contidos no currículo.
Loio, Paradela
Xeografía
Parte da parroquia quedou baixo as augas do encoro de Belesar.
Historia
Loio é o berce da orde militar dos Cabaleiros de Santiago. Na parroquia houbo un mosteiro chamado San Xoán de Loio.
Ventura de los Reyes Prósper
Ligazóns externas
Ventura Reyes Prósper, matemático extremeño en PDF
Praza de Mazarelos
miniatura|Vista da praza de Mazarelos. Ao fondo, o antigo [[Instituto Arzobispo Gelmírez e, diante del, estatua de Montero Ríos.]]
A praza de Mazarelos, coñecida en séculos pasados como praza das Mazarelas, e outrora praza do Instituto, por estar alí situado durante moitos anos o Instituto Arcebispo Xelmírez, é unha praza da cidade de Santiago de Compostela.
É unha praza de tamaño «considerábel», como sinalou o profesor Celestino García Braña, e nela encóntrase a porta ou arco de Mazarelos, que antigamente permitía entrar en Santiago de Compostela aos viaxeiros procedentes de Ourense. Esta é a única das portas da muralla de Santiago de Compostela que chegou até o século XXI, xa que o resto da mesma foi derrubado entre os séculos XVIII e XIX.
Historia
miniatura|Arco (ou porta) de Mazarelos. miniatura|Vivendas antigas na praza. miniatura|Sepulcro do conde Pedro Henríques. Igrexa de San Francisco, [[Lugo.]]
Na Idade Media, os peregrinos que chegaban a Santiago de Compostela desde Mérida pola Vía da Prata entraban na cidade pola porta de Mazarelos, que era tamén o lugar por onde entraba o viño do Ribeiro desde a cidade de Ourense, segundo consta no capítulo IX do libro V do famoso Codex Calixtinus, citado por Miguel Etayo Gordejuela:
Hai constancia de que na Idade Media varios cambistas de moedas vivían na praza, e tamén de que a porta de Mazarelos era unha das máis frecuentadas por transeúntes e transportistas de mercadorías, xa que até ela chegaba o camiño que unía Santiago de Compostela coa Comarca do Sar, e por ela chegaban a Santiago os cereais casteláns e os viños do Ribeiro e do val do Ulla.
En 1384 o arcebispo de Santiago de Compostela Xoán García Manrique, e o conde Pedro Henríques de Castela, que era neto do rei Afonso XI de Castela e conde de Trastámara, de Lemos e de Sarria, iniciaron un preito pola posesión de diversas propiedades entre as que figuraban unhas casas na praza das Mazarelas de Santiago, a fortaleza e o territorio de Castro de Montes, na Terra de Montes, e a torre da Barreira, na parroquia de Riobó, que eran reclamadas por ambos os magnates, xunto coas terras desas zonas. O preito intentouse resolver perante a Real Audiencia e Chancelaría de Valladolid, sendo os oidores nese momento o arcebispo de Toledo Pedro Tenorio, o bispo de Oviedo Gutierre de Toledo, e os doutores Álvar Martínez, Juan Alfonso e Pero Fernández. E na sentenza que se pronunciou en Torrijos sobre o preito o 17 de marzo de 1384, quedou establecido que o conde Pedro Henríques debería devolver todas esas propiedades ao arcebispo compostelán nun prazo de trinta días a contar desde a publicación da sentenza, e aboar os custos do proceso, que ascenderon a mil trescentos cincuenta e nove marabedís.
Pero a pesar de que na sentenza emitida en Torrijos en 1384 quedara establecido que todos eses bens deberían ser devoltos ao arcebispo polo conde de Trastámara, este último, que até 1383 foi tamén pertegueiro maior de Santiago, alegando diversos dereitos e argüíndo «un pretexto detrás doutro», conseguiu pospoñer a aplicación da sentenza e retivo todos eses bens, xa que no caso das vivendas da praza das Mazarelas alegaba que se realizaran nelas traballos considerábeis ás súas expensas, aínda que admitiu que as tomara ilegalmente e pola súa «propia autoridade».
E o 10 de decembro de 1388, en Medina del Campo, os membros da comisión antes mencionada sentenciaron que o conde de Trastámara xamais tivera «dereito ningún» sobre as casas da praza das Mazarelas, polo que foi obrigado a devolvelas ao arcebispo xunto con outras propiedades e a conseguir que a súa esposa, a condesa Isabel de Castro, aceptase a sentenza e se comprometese a respectala no futuro.
Así e todo, a sentenza non foi totalmente desfavorábel para o conde, xa que para evitar que no futuro se producisen «discordias et contiendas et debates» quedou establecido que o arcebispo entregaría ao conde en dous prazos consecutivos 300 marcos de prata en concepto das sumas que o conde investira nesas propiedades e outros 30 000 marabedís «da moeda vella» polo que gastara nas casas da praza das Mazarelas.
Nun plano de 1595 da cidade de Santiago de Compostela que se conserva no Arquivo Xeral de Simancas, a praza de Mazarelos está presente e constitúe, ao igual que outras prazas e edificios destacados da cidade, un «referente» desta, e diso se deriva o que o nome da praza chegase até os nosos días.
Dende o ano 2019 dá nome á plataforma de divulgación cultural Mazarelos, así como á publicación cuadrimestral Mazarelos: revista de historia e cultura.
Presidente do Consello de Ministros de Bosnia e Hercegovina
O Presidente do Consello de Ministros de Bosnia e Hercegovina é o xefe de goberno de Bosnia e Hercegovina.
O Presidente do Consello de Ministros é proposto pola Presidencia de Bosnia e Herzegovina, e votado pola Cámara de Representantes de Bosnia e Hercegovina. Como xefe de goberno, o Presidente do Consello de Ministros non ten ningunha autoridade para nomear ministros, e a súa función é a dun coordinador. No seu lugar os ministros son nomeados polos partidos maioritarios segundo as regras de representación das etnias e identidades, de modo que un viceministro non debe ser da mesma etnia que o respectivo ministro.
Natividade da Virxe María
miniatura|O nacemento de María, obra de [[Giotto di Bondone|Giotto para a capela dos Scrovegni, h. 1305.]] O nacemento da Virxe ou Natividade de María celébrase como unha festa litúrxica no santoral católico e na maioría dos santorais anglicanos e que se celebra o 8 de setembro, nove meses despois da solemnidade da súa Inmaculada Concepción celebrada o 8 de decembro.
Orixe
Esta festa, como a da Asunción de María, ten a súa orixe en Xerusalén. Comezou no século V como a festa da basilica Sanctae Mariae ubi nata est, actualmente a Basílica de Santa Ana. No século VII, a festa celebrábase polos bizantinos e en Roma como a festa do nacemento da Bienaventurada Virxe María. A festa tamén se celebra polos cristiáns sirios o 8 de setembro e polos cristiáns coptos no 1 Bashans (isto é, o 9 de maio).
A festa foi incluída no Calendario Tridentino para o 8 de setembro e permaneceu nesa data.
Advocacións marianas
Existen numerosas advocacións marianas locais que se celebran nesta festividade, entre as que destaca en Galicia a da Nosa Señora da Franqueira, na Cañiza.
Representación artística
A escena foi frecuentemente representada na arte, como parte de ciclos da Vida de María. Representacións medievais tardías son a miúdo valiosos documentos de interiores domésticos e os seus arranxos - nesta época o interior é a miúdo de casas adiñeiradas. Entre eles están:
Monte Penalonga
O Monte Penalonga, de 509 m, é a segunda altura da fronte montañosa entre o río Masma, río Eo e Mar Cantábrico, tras o Monte Mondigo. Está situado no Concello de Ribadeo, se ben toda a ladeira norte pertence a Barreiros.
O nome de Comado corresponde a todo o monte, se ben partes del reciben outras denominacións, como o que vén dado polo chan da súa zona alta; así, ó punto máis alto denomínaselle Pico Pena Longa. Chámaselle Chao do Comado a unha parte cha próxima ó punto máis alto.
O monte ten uns riscos na zona norte con vistas moi boas sobre a rasa Cantábrica e o mar, lugar de chegada da carreira 'medio quilómetro vertical' que se realiza a comezos de outono e é un lugar prezado de lanzamento en parapente.
miniatura|Vista da zona máis poboada de [[A Devesa, Ribadeo dende o Chao do Comado (Monte Penalonga).]]
Encoro da Ribeira
miniatura|dereita|250px|Encoro da Ribeira O encoro da Ribeira é o máis pequeno dos dous encoros que se achan no río Eume. A súa construción rematou en 1965. Ten unha lonxitude duns cinco quilómetros e unha capacidade de 33 hectómetros cúbicos.
O encoro alimenta unha minicentral hidroeléctrica cunha potencia de 5940 Kw. A empresa concesionaria da súa explotación é ENDESA.
O encoro está, na súa totalidade, no concello das Pontes. A súa situación río arriba, a pouca distancia da vila das Pontes, fai que abasteza de auga a esta vila e á súa central térmica. O club local de piragüismo, Grupo Xuvenil Piragüismo As Pontes, úsao como zona de adestramento.
Lista de illas de Vanuatu
right|300px
Lista das illas de Vanuatu por provincia, en gran parte, de norte a sur, subdivididas por arquipélago cando sexa apropiado. Vanuatu polo está formada por 83 illas.
Terceira
A Terceira é unha das nove illas dos Azores, integrante do chamado "Grupo Central". Primitivamente denominada como Illa de Noso Señor Jesus Cristo das Terceiras, foi en tempos o centro administrativo das Illas Terceiras, como era designado o arquipélago dos Azores. A designación Terceiras aplicábase a todo o arquipélago dos Azores xa que foron as terceiras illas descubertas no Atlântico (o arquipélago das Canarias era designado Illas Primeiras e o arquipélago da Madeira Illas Segundas, segundo a orde cronolóxica de Descubrimento). Co avanzar dos anos esta illa pasou a ser coñecida só por Illa Terceira.
Historia
miniatura|left|Tropas desembarcando durante a  Batalla de Terceira; mural no Monasterio de San Lourenzo do [[Escorial]] miniatura|left| Impresión do século XIX da Angra do Terceira, que mostra a cidade de [[Angra do Heroísmo|Angra e partes da illa (Autor descoñecido)]]
Na illa de Terceira descubriuse un pequeno número de hipoxeo (estruturas de terra talladas en rochas, que se utilizaron para enterros), o que indica unha historia de asentamentos que pode remontarse a 2000 anos, e aludindo a unha presenza na illa antes que os portugueses.
En 1439, apareceu o primeiro documento de descubrimento oficial, atribuíndo o descubrimento de Formigas a Gonçalo Velho Cabral. Hai indicios de que Terceira puido ser descuberta por Vicente de Lagos, piloto de Velho Cabral, o 1 de xaneiro de 1445: os primeiros documentos logo deste período comezaron a aparecer cunha terceira illa no arquipélago dos Azores, coñecida como a Ilha de Jesus Cristo (' "Illa de Xesucristo"), e máis tarde, "Ilha de Jesus Cristo dá Terceira". Gaspar Frutuoso, un cronista e humanista, máis tarde racionalizou sobre o primeiro nome da illa, sinalando que: Malia todo, foi só un nome temporal, xa que o coloquial Terceira (que significa "terceiro" en portugués, como nz "terceira illa" ou "terceira por descubrir") usábase con máis frecuencia para describir a illa.
A colonización da illa comezou por decreto do Infante D. Henrique (datado o 21 de marzo de 1450), e colocou á illa nas mans administrativas do flamengo, Jácome de Bruges. O seu primeiro colono foi Fernão d'Ulmo, un flamengo ou francés, que máis tarde abandonou a súa parcela, por razóns descoñecidas. Bruges, aínda que era un nobre de Flandres, seguiu traendo familias e colonos de Flandres, e aventureiros do norte de Portugal (João Coelho, de Guimarães; João da Ponte, de Aveiro; João Bernardes, de Lagos; João Leonarde, de Vieira; e Gonçalo Anes da Fonseca, desde Porto),, tamén como animais e provisións, desembarcando no área de Porto Judeu ou Pesqueiro dos Meninos, preto de Vila de São Sebastião (dependendo das fontes). Frutuoso tamén afirmou que:
O primeiro asentamento ocorreu en Quatro Ribeiras, na localidade de Portalegre, onde se levantou unha pequena capela para a invocación de Santa Ana. Bruges fixo viaxes de regreso a Flandres para levar novos colonos á súa colonia. Nun das súas viaxes a Madeira, reclutó a Diogo de Teive e asignouno como o seu Tenente e Supervisor para a illa Terceira. Máis tarde, Bruges trasladou a súa residencia a Praia, comezou a construción da Igrexa Matriz en 1456, e administrou a Capitanía da illa desde esta localización (ao redor de 1460), ata que desapareceu misteriosamente en 1474, noutra das súas viaxes entre a colonia e o continente. Trala súa desaparición, a Infanta D. Beatriz, en nome do seu fillo o Infante D. Diogo (que herdou as illas Terceira e Graciosa logo da morte de D. Fernando, o fillo adoptivo do Infante D. Henrique) dividiu a illa Terceira en dúas capitanías: Angra (que se lle deu a João Vaz Corte-Real) e Praia (que foi entregada a Álvaro Martins Homem). Separadamente dos colonos portugueses e flamengos, colonos de Madeira, moitos escravos de África, novos cristiáns e xudeus poboaron a illa neste momento, desenvolvendo novas empresas comerciais, incluído o trigo (exportado durante o século XV en todo o imperio), Cana de azucre, glasto (para a industria do tintura) e madeiras (principalmente para as industrias navais da construción). Este desenvolvemento continuará ata o final do século XIX, coa introdución de novos produtos, que inclúen té, tabaco e ananás. Durante a crise da sucesión portuguesa de 1580, Os Azores foron a única parte do imperio portugués de ultramar que resistiu aos españois ata o verán de 1583. Filipe II de España ofrecera unha amnistía se Os Azores rendíanse, pero o seu mensaxeiro atopouse cunha recepción moi hostil en Angra do Heroísmo (escapando a São Miguel, que presentara a súa lealdade a ao Rei de España). Logo da Batalla de Ponta Delgada, onde Don Álvaro de Bazán, 1º marqués de Santa Cruz derrotou aos partidarios anglo-franceses de D. António (o pretendente ao trono portugués) fronte á costa de São Miguel, o marqués concentrou as súas forzas nunha praia menos defendida a 10 km de Angra do Heroísmo. Cunha frota de noventa e seis barcos e 9.500 homes (así como unha guarnición de 2.000 en Sao Miguel), o marqués puido derrotar ás forzas de D. António logo dun día de loita. Aínda que os soldados franceses e ingleses na illa puideron retirarse ilesos, D. Antonio e un puñado dos seus seguidores tiveron a sorte de escapar con vida.
Unha frota de expedición inglesa baixo o Conde de Cumberland en 1589, como parte do Viaxe de Azores de 1589 á Baía de Angra, atacou a varios barcos españois e portugueses atracados e foi capaz de afundir ou capturar cinco.
Coa aclamación de Xoán IV de Portugal, Os Azores aplaudiron a restauración da independencia da Unión Ibérica. Isto non pasou desapercibido para os colonos españois en Angra do Heroísmo, que se converteu nunha clase privilexiada durante a Unión, e que lles dificultou a súa permanencia logo de 1640, cando a soberanía portuguesa foi restaurada.
En 1766, levouse a cabo a reorganización do sistema de Capitanías, resultando nun Capitán xeneral, co seu asento en Angra do Heroísmo para Os Azores.
En 1810, un número de xornalistas e outros considerados a favor dos franceses, incluído o industrial Jácome Ratton, foron exiliados á illa por un período.
Habendo abrazado a causa do constitucionalismo, os Terceirenses locais estableceron unha "Xunta Provisional" en nome da Raíña María II de Portugal en 1828. Ao estalar as hostilidades entre os "Miguelistas" (partidarios da monarquía absoluta de Miguel I e os liberais (partidarios da monarquía constitucional instalados polo rei Xoán VI de Portugal) na Batalla de Praia dá Vitória en 1829. Nun decreto, emitido o 15 de marzo de 1830, Angra foi nomeada capital portuguesa por estas forzas constitucionais, que protexeu e apoiou aos liberais exiliados quen apoiou os dereitos da Raíña María II de Portugal, cuxos dereitos foron usurpados por D. Miguel. En 1832, Pedro II (antigo Rei e rexente da Raíña María) chegou aos Azores para formar un goberno en oposición ao réxime absolutista en Lisboa, presidido polo marqués de Palmela, e apoiado polos azorianos Mouzinho dá Silveira e Almeida Garrett que desenvolveron moitas reformas importantes.
O 24 de agosto de 2001, Terceira apareceu nas noticias cando o Air Transat Flight 236 logrou aterrar en Lajes Field logo de quedar sen combustible no aire.
O 16 de marzo de 2003, o presidente dos Estados Unidos George W. Bush, o primeiro ministro do Reino Unido Tony Blair, o primeiro ministro español José María Aznar e o primeiro ministro de Portugal José Manuel Barroso reuníronse en Terceira para discutir a Invasión de Iraq, que comezou catro días despois, o 20 de marzo.
Ao longo da súa historia, a Terceira desempeñou un papel de grande importancia no establecemento e mantemento do Imperio Portugués, debido á súa localización xeoestratéxica en pleno Atlântico Norte.
Xeografía
A illa ten aproximadamente 29 km de largo por 18 km de longo, cun perímetro de 90 km e unha superficie de 396,75 km². O punto máis alto encóntrase a 1023 m na Serra de Santa Bárbara, na zona Oeste. A capital da illa é Angra do Heroísmo, sendo a segunda cidade Praia da Vitória.
Uzbekistán
Historia
Durante séculos, o actual territorio de Uzbekistán estivo integrado intermitentemente no Imperio Persa. Antes da chegada gradual de invasores turcos, a área estivo poboada por elementos escitas e xentes de fala persa e de estirpe iraniana, que aínda comprenden unha gran minoría en Uzbekistán e son chamados hoxe en día taxicos. Desde a Idade Moderna, os emiratos en que se dividía o país (Buxara, Samarcanda e outros) foron estados tapón entre as aspiracións persas e chinesas, e posteriormente rusas.
No século XIX, o Imperio Ruso comezou a se expandir por Asia Central. O período do "Gran Xogo" é xeralmente considerado como continuo aproximadamente desde 1813 ata a convención Anglo-Rusa de 1907. Seguindo á revolución bolxevique de 1917, seguiu unha segunda fase menos intensiva. esquerda|miniatura|Escudo de Armas da antiga República Socialista Soviética de Uzbekistán.
En principios do século XX, Asia Central estaba firmemente nas mans de Rusia e a pesar dalgunha resistencia aos bolxeviques, Uzbekistán e o resto de Asia Central pasaron a ser parte da Unión Soviética.
Política e goberno
Constitucionalmente, o Goberno de Uzbekistán establece a separación de poderes, a liberdade de expresión e a democracia representativa. Na realidade, o executivo retén case todo o poder. O poder xudicial non salienta pola súa independencia, e o parlamento, que se reúne soamente uns poucos días por ano, ten pouco poder para dar forma ás leis.
O presidente escolle aos gobernadores provinciais.
No marco do referendo de decembro de 1995, o primeiro mandato de Karimov foi prorrogado. Outro referendo nacional tivo lugar o 27 de xaneiro de 2002 para, de novo, prorrogar o seu mandato. O referendo aprobouse e o mandato de Karimov foi estendido por unha lei do Parlamento ata decembro de 2007.
A maioría de observadores internacionais declinaron participar no proceso e non recoñeceron os resultados rexeitándoos por non reunir os estándares básicos.
O referendo de 2002 tamén incluía un plan para crear un Parlamento bicameral. O edificio que debe abrigar tal parlamento está actualmente en construción. As eleccións para o novo Parlamento bicameral tiveron lugar o 26 de decembro mais ningún candidato ou partido opositor verdadeiramente independente tivo a oportunidade de participar. A misión de observación limitada da OSCE concluíu que as eleccións apenas atinxiron os estándares internacionais para unhas eleccións democráticas.
Formáronse varios partidos políticos coa aprobación do Goberno mais non mostraron aínda interese por defender alternativas á política do goberno. Similarmente, aínda que se estableceron múltiples medios de comunicación (radio, televisión, prensa), estes tamén se atopan baixo o control do goberno e raramente tratan temas políticos.
O 28 de marzo e o 1 de abril de 2004 perpetráronse atentados terroristas en Tashkent e Bukhara. Aínda non se esclareceu quen cometeu os ataques. A reacción do goberno aos ataques, ata o momento, refreouse.
Subdivisións
dereita|350px|División en Provincias O país divídese en:
Economía
miniatura|Parlamento de Uzbekistán.
Uzbekistán era unha das zonas máis pobres da antiga Unión Soviética con máis do 60% da súa poboación vivindo en comunidades rurais densamente poboadas. Uzbekistán é actualmente o 3º maior exportador de algodón do mundo, un gran produtor de ouro e gas natural, e a nivel rexional un importante produtor de produtos químicos e maquinaria.
Demografía
300px|Evolución(1992-2003)
O burro na cultura popular galega
300px|Burro en [[San Salvador de Couzadoiro, Ortigueira|miniatura]] A seguir recóllese a pegada do burro na cultura popular galega, na fraseoloxía e na tradición oral galega (refráns, cantigas e adiviñas).
Crenzas e supersticións
En Melide din que cando unha donicela traba a alguén se agarra de tal xeito que non o solta mentres non orneen sete burros e toquen sete campás de sete igrexas. O mesmo din do lagarto arnau.
Léxico
miniatura|Burro dunha lareira En sentido figurado, cualifícase de burro a persoa ruda e corto de intelixencia. Pero tamén ten outros significados:
Locucións
miniatura|Traballar coma un burro: Traballar moito, sen descanso
Refraneiro
Ben vai a vella na burra cando é súa|miniatura
Cantigueiro
miniatura|E, poidas que non poidas,/ arrea, burro, pra diante;/ como trasportes a carga/ nunca a cabeza levantes
Adiviñas
miniatura|...o [[burro]] Burro nunha casa do rural galego|miniatura
Los Gritos
Los Gritos foron un grupo español composto por Manolo Galván (vocalista, baixista e compositor), José Ramón Moreno Muñoz (Batería), José Sierra Blanco e Francisco Doblas Vega (guitarristas). A discográfica Belter levounos aos Festival de Benidorm de 1968, que gañaron con La vida sigue igual, popularizada por Julio Iglesias.
George Hurley
George Michael Hurley, nado o 4 de setembro de 1958 en Brockton, Massachusetts, é un batería estadounidense coñecido polo seu traballo coas bandas Minutemen e fIREHOSE.
A Varela, Traba, Coristanco
A Varela é un lugar da parroquia de Traba no concello coruñés de Coristanco na comarca de Bergantiños. Tiña 23 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 10 homes e 13 mulleres.
A Campaza
O topónimo galego A Campaza pode referirse a:
Dadín, Dena, Meaño
Dadín é un lugar da parroquia de Dena no concello pontevedrés de Meaño na comarca do Salnés. Tiña 100 habitantes no ano 2016 segundo datos do IGE, dos que 53 eran mulleres e 47 homes, o que representa un descenso continuado respecto ós anos 2010, cando tiña 105 veciños, e 2005, cando eran 113.
K. u. k.
O acrónimo k. u. k. refírese a kaiserlich und königlich (alemán, imperial e real). A frase refírese á monarquía dual que foi o Imperio austrohúngaro do 1867 ó 1918. O emperador de Austria reinaba como rei de Hungría (é dicir como xefe de estado) pero os dous países conservaban a súa independencia de iure.
Todas as institucións imperiais ían precedidas do k. u. k. (en Bohemia c. a. k. por estar en checo e en Polonia por C. i K., por estar en polaco).
Ventura Misa Bertemati
Ventura Misa e Bertemati, nado en Baiona o 15 de maio de 1802 e finado en Xerez da Fronteira o 23 de xaneiro de 1885, foi un empresario adegueiro e filántropo galego.
Traxectoria
miniatura|Fonte doada por Ventura Misa, en [[Baiona.]]
Instalouse en Xerez da Fronteira, e en 1844 creou xunto co seu irmán, Manuel María Misa unha importante firma para o comercio dos viños.
O concello de Baiona adicoulle o nome dunha rúa.
Federación Internacional de Motociclismo
miniatura|[[Vito Ippolito, presidente da Federación dende 2006.]] A Federación Internacional de Motociclismo (FIM, en francés: Fédération Internationale de Motocyclisme) é o órgano gobernante das competicións de motociclismo. Representa a 98 federacións nacionais de motociclismo que están divididas en seis rexións continentais.
Dentro da FIM hai cinco disciplinas que supón 34 campionatos do mundo e outros títulos: velocidade, motocross, trial, enduro, e track racing que combina o grasstrack (carreiras sobre herba) e o speedway. A FIM tamén está involucrada noutras actividades non competitivas para a promoción deste deporte, a súa seguridade e outras actividades públicas relacionadas.
Historia
A FIM creouse a partir da Fédération Internationale des Clubs Motocyclistes (FICM, Federación Internacional de Clubs de Motocilcismo), que se fundou en París (Francia) o 21 de decembro de 1904. O Auto-Cycle Union (ACU) do Reino Unido foi un dos membros fundadores. En 1906, a FICM disolveuse, pero foi refundada en 1912, pero agora coa súa sede en Inglaterra. Os Seis Días Internacionais de Enduro celebráronse ao ano seguinte, e foi o primeiro evento internacional celebrado pola nova Federación.
O nome foi cambiado a Fédération Internationale Motocycliste (FIM) en 1949, o mesmo ano en que se celebrou a primeira edición do xa soado Campionato do Mundo de Motociclismo. A sede trasladouse a Xenebra (Suíza) en 1959.
En 1994 a sede trasladouse de novo, agora a Mies (Suíza), ocupando o seu propio edificio por primeira vez, cun deseño recordando a unha motocicleta. O nome foi cambiado outra vez en 1998, pasándose a denominar Fédération Internationale de Motocyclisme tal como decidiuse no congreso celebrado en Cidade do Cabo (Suráfrica). O mesmo ano, o Comité Olímpico Internacional recoñeceu provisionalmente á FIM, alcanzando o total recoñecemento nos Xogos Olímpicos de Sidney 2000.
En 2004 celebrouse o seu centenario durante o congreso de París no mes de outubro. Desde 2006 o venezolano Vito Ippolito é o primeiro latinoamericano que exerce a presidencia da FIM.
Apeadoiro de Perbes
Perbes é un apeadoiro ferroviario de Adif situado na vila de Perbes, no concello de Miño, provincia da Coruña. Ten servizos de media distancia operados por Renfe.
Situación ferroviaria
A estación atópase no punto quilométrico 17,7 da liña férrea de ancho ibérico que une Betanzos con Ferrol a 68 metros de altitude, entre as estacións de Miño-Castro e de Pontedeume. O tramo é de vía única e está sen electrificar.
Historia
A estación foi inaugurada o 5 de maio de 1913 coa apertura da liña Betanzos-Ferrol, tras un longo período de proxectos e obras, tras quedar deserto o concurso para a súa construción e explotación. Encargouse a Norte que efectuase o mantemento necesario para a posta en servizo desta liña. Encargouse finalmente da explotación MZOV, e a partir de 1928, a Compañía Nacional dos Ferrocarrís do Oeste. En 1941, a estación pasou a depender da recentemente creada Renfe, quen xestionou a mesma ata a separación da compañía en Adif e Renfe Operadora o 31 de decembro de 2004.
Incidentes
En xullo de 2016 un tren tivo que ser evacuado logo dun lume que se producira no propio vehículo.
Fronte de Esquerda
A Fronte de Esquerda (en francés Front de gauche) é unha coalición política francesa de esquerdas entre o Partido Comunista Francés e o Partido de Esquerda, entre outros. Creada inicialmente de cara ás eleccións europeas de 2009, mantívose para as rexionais de 2010 e as presidenciais de 2012, nas que o seu candidato foi Jean-Luc Mélenchon.
Conformación
Nas eleccións presidenciais de Francia de 2012 estivo conformado por:
Bustelo, Valenza, Coristanco
Bustelo é un lugar da parroquia de Valenza no concello coruñés de Coristanco na comarca de Bergantiños. Tiña 20 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 10 homes e 10 mulleres.
Bandeira da Provincia Central (Sri Lanka)
A bandeira da Provincia Central é a bandeira adoptada pola Provincia Central de Sri Lanka o 17 de novembro de 1987.
Alex Txikon
Alex Txikon, nado en Lemoa (Biscaia) o 12 de decembro de 1981, é un alpinista vasco.
Traxectoria
Ascendeu con éxito dez dos catorce oitomiles. No ano 2016 acompañado por Simone Moro e Ali Sadpara completou a primeira ascensión invernal ó Nanga Parbat.
Ascensións de oitomiles:
Monte Pindo
O monte Pindo é un macizo granítico de 627 metros de altura que se atopa no concello coruñés de Carnota.
O monte Pindo xunto con outros ecosistemas como as praias de Carnota, forma parte da zona especial de conservación (ZEC) de Carnota - Monte Pindo dentro da Rede Natura 2000. Ese ZEC de Carnota - Monte Pindo ten unha superficie de 4 629 ha e abrangue os concellos de Carnota, Mazaricos, Cee e Dumbría, entre as rías de Corcubión e a de Muros e Noia.
Historia
A xeomorfoloxía do monte Pindo caracterizada polos relevos en bolos de granito inspirou as historias e lendas locais de deidades, esculturas, ou monstros e xigantes míticos. Algunhas versan sobre do río Xallas, xa que a súa fervenza do Ézaro tira as súas augas directamente sobre a auga salgada do mar. Neste monte atopáronse restos arqueolóxicos, coma petróglifos, útiles de bronce e restos dunha suposta antiga ermida.
miniatura|esquerda|Castelo de San Xurxo. No século X Sisnando (bispo de Iria Flavia) ordenou a construción do Castelo de San Xurxo nas beiras do monte coma protección ante os ataques dos piratas medievais. Diversas familias nobres de Galiza habitárono ata que o castelo foi destruído no ano 1467 nas Revoltas Irmandiñas. Nesta contorna existiron outros dous castelos, Canedo e Penafiel, pero deles só queda pegada na documentación medieval e non se conservan restos materiais determinantes máis que unha inscrición en latín nunha pedra illada:
Esta inscrición fai referencia á excomuñón que no ano 1130 lanzou o arcebispo Xelmírez contra o Conde de Traba, por ter prisioneiro no seu castelo ao Arcediago de Trastámara Arias Muñiz.
Iniciativa de parque natural
Colectivos arredor do movemento ecoloxista ADEGA e a Sociedade Galega de Historia Natural iniciaron no 2010 un movemento social para conseguir a declaración do monte Pindo como parque natural. A iniciativa xorde froito de vagas de incendios e turismo na zona e alégase que a declaración garantiría a protección da fauna e flora, e dos puntos xeolóxicos de interese do monte. Ese ano, e partir deste movemento, constituíuse a asociación Monte Pindo Parque Natural co fin de que o monte fose declarado como tal. miniatura|Granito alterado tralo incendio.
Incendio en 2013
O día 11 de setembro de 2013 declarouse un serio incendio forestal no monte Pindo, cunhas condicións meteorolóxicas desfavorábeis de seca e vento. A madrugada do día 12 de setembro decretouse o nivel 1 de alerta, cando o lume xa calcinara unhas 1 000 hectáreas e chegara até o mar e ao Ézaro. Segundo a consellaría do Medio Rural o día 13 de setembro acadou as 2 000 hectáreas. O incendio tiña un único foco, na Cima da Arca, mais de grandes dimensións. O 13 de setembro, a asociación monte Pindo cualificou o lume de «atentado» e convocou unha protesta o 6 de outubro de 2013 en Compostela co obxectivo de declarar o monte parque natural.
Xeoloxía
miniatura|[[Lagarto das silvas (Lacerta schreiberi) no monte Pindo.]] O Monte Pindo componse de rochas plutónicas hercinianas, granitoides. En parte do norte do monte atópanse granitos de dúas micas e no sur, cara o oeste, grantoides bióticos. O sistema do monte formouse no paleozoico, entre o Devoniano, o Carbonífero e o Permiano.
O seu cume chámase A Moa e acada os 627 metros de altura. Ao pé do monte esta o litoral, con praias formadas no holoceno, como a Carnota, e fervenzas de alta caída sobre do mar: a do Ézaro.
Flora e fauna
A flora e fauna do monte Pindo está catalogada dentro da ZEC "Carnota - Monte Pindo".
miniatura|esquerda|[[Lirio de monte.]] O seu conxunto natural inclúe ao carballo anano (Quercus lusitanica), especie distribuída polo sur da Península Ibérica e o norte de Marrocos que ten no Pindo o seu único asentamento en territorio galego. A especie atópase catalogada como vulnerable no catálogo galego de especies ameazadas en Galicia, xa que se distribúe por un pequeno asentamento dun só quilómetro cadrado de superficie. Esta especie, declarada en alto risco de extinción, coexiste con outros carballos coma os Quercus robur e Quercus pyrenaica, piñeiros coma o Pinus pinaster, Pinus radiata e Pinus sylvestris, e mais con loureiros (Laurus nobilis), acivros (Ilex aquifolium). Tamén ten algunhas especies case desaparecidas, coma o lirio de monte. Hai exemplares de cabriña e fento de escasa ocorrencia.
Acceso desde O Pindo
A ruta máis salientábel é a subida tradicional que comeza na parte posterior da Igrexa de San Clemente na aldea do Pindo, situada no concello de Carnota, a medio camiño entre Muros e Cee. Desde alí, a través de sendeiros sinalizados, pódese acadar o cumio en aproximadamente dúas horas e media. Xa no principio hai un panel explicativo do ascenso. A subida comézase cruzando unha pequena ponte sobre un regato e continúase por un estreito camiño delimitado polos dous lados por ringleiras de pedras. Cara á metade da subida, aparecen as ruínas do antigo castelo de San Xurxo, na actualidade un monte de pedras amoreadas. A vexetación é máis escasa neste punto.
Ao chegar aos primeiros cumios o sendeiro toma dirección nordeste e logo norte, para acceder á plataforma pétrea pola parte leste. Ao chegar ao cumio tense unha panorámica da zona, co Cabo Fisterra, a ría de Corcubión, a desembocadura do río Xallas e gran parte do litoral galego aos pés, xunto cun conxunto de petróglifos. miniatura|Corredoira na subida Á Moa.
Acceso desde Quilmas
A ruta por este acceso comeza desde unha pista que sae da estrada xeral C-550, na zona máis ao sur do núcleo de Quilmas, e que vai dereita ao Chan das Lamas. Desde aí, débese bordear a chaira polo lado esquerdo. Ao chegar á propia aba do monte Pindo, pódese seguir pola pista situada ao lado esquerdo para chegar case ata o castelo de San Xurxo, ou ben tomar a ruta sinalizada para comezar o ascenso ao monte Pindo do xeito habitual.
Acceso desde O Fieiro
Contén menos barreiras físicas que os restantes accesos. A aldea do Fieiro atópase atravesando desde Dumbría o encoro do Ézaro e continuando pola pista asfaltada. Xa no lugar, tómase un desvío por unha pista de terra a man dereita da vía asfaltada, a partir da cal comeza a ascensión sinalizada con marcas de pintura e croios amontoados polos sendeiristas. Este acceso revélase como o máis axeitado para visitar directamente o monte Penafiel (formación granítica cun rechamante aspecto piramidal) ou a Cova da Xoana.
Referencias literarias
miniatura|Restos do mítico castelo de San Xurxo, nas abas do monte Pindo.
O Monte Pindo na cultura popular galega
miniatura|250px|A raíña Lupa, que se supón enterrada no cume do monte Pindo Cóntase que o castelo de San Xurxo foi o castelo da Raíña Lupa, e que alí deixou agochado o seu tesouro, sen que aínda ninguén dese con el. Pero outros din que houbo un home que atopou no monte Penafiel, e recolleu, tres cargas de cornos de cabuxa; ó baixar ó pobo ofreceu algúns ás xentes do Pindo, que rexeitaron porque tiñan cornos de cabuxa a montes e moreas, así que marchou á súa casa e alí rascou un dos cornos e descubriu que todos eran de ouro. A lenda asegura que formaban parte do tesouro da raíña Lupa. É máis, a raíña Lupa está soterrada na Moa, co seu tesouro, repartido en sete millóns de moedas de ouro ós seus pés e outro tanto baixo a súa cabeza; ou ben, a cabeza da raíña descansa sobre unha almofada de ouro.
Tamén se cre que os mouros agocharon no Pindo un total de nove tesouros cando tiveron que fuxir da cristiandade.
Dise tamén que unha das pedras máis singulares, a Pedra Cabalgada, ameazaba caer sobre a vila de Pindo, o que asustou tanto ós veciños que intentaron movela por tódolos medios ó seu alcance, pero sen conseguilo.
Tamén se asegura que en tempos históricos houbo un incendio no monte que se prolongou durante sete anos, acabando con toda a vexetación presente.
No inmenso penedo do cume da Moa quedaron marcadas as ferraduras do cabalo do apóstolo Santiago, cando este subiu ata alí para botar fóra ós mouros.
Worst Case Scenario
Worst Case Scenario é o álbum de estrea da banda belga de rock alternativo dEUS, editado o 16 de setembro de 1994. A súa portada está deseñada polo guitarrista Rudy Trouvé e contén o sinxelo "Suds & Soda", que se converteu nun éxito e é un dos temas favoritos dos seus seareiros.
Monte Pindo
O Monte Pindo na cultura popular galega
Xunto á Moa ábrese a cova da Xoana. Uns din que foron os mouros os que a escavaron e outros cren que foron os fuxidos da Guerra civil. Tampouco hai acordo sobre a orixe do nome, e dise que vén do nome de Xoana que os naturais daban a unha aguia que aniñaba no monte; tamén se coñece como Revertedemos, que alude a que alí se ía para expulsar os demos da xente posuída. De feito, dise que alí subía un abade para confesar ás xentes.
Worst Case Scenario
O álbum foi lanzado inicialmente en Bélxica polo selo Band! cunha lista de temas distinta: "Right as Rain" e "Great American Nude" (ámbolos dous presentes no EP Zea) foron substituídos por "Let Go". Foi despois editado no Reino Unido e Europa pola Island Records coa listaxe que aparece debaixo.
Worst Case Scenario recibiu boas críticas internacionais e acadou o ouro en Bélxica, vendndo 30.000 copias. No mes de abril do 2008 o álbum levaba vendidas 270.000 copias en todo o mundo.
Monte Pindo
O Monte Pindo na cultura popular galega
Dise que ata esta cova da Xoana subían tamén as meigas e bruxas para celebrar os seus aquelarres
Torba
200px|thumb|Torba
Torba (ou TorBa) é a provincia máis ao norte e menos poboada de Vanuatu, inclúe as illas Torres e illas Banks. O nome da provincia deriva das letras iniciais de "TORres" e "BAnks". A súa capital é Sola.
Datos
miniatura|right|400px| Mapa detallado da provincia de Torba (Torres-Banks) A provincia ten unha poboación de 9.359 persoas e unha superficie de 882 km².
Illas
Estas son as principais illas da provincia de Torba, excluíndo os illotes máis pequenos e deshabitados.
Cultura e linguas
Na provincia de Torba fálanse dezasete linguas, todas as Oceánicas, de norte a sur: Hiw, Lo-Toga, Lehali, Löyöp, Volow, Mwotlap, Lemerig, Vera'a, Vurës, Mwesen, Mota, Nume, Dorig, Koro, Olrat, Lakon, Mwerlap.
Con 550 falantes por lingua de media (17 para 9.300 persoas), Torba é unha das zonas lingüísticamente máis densas de Vanuatu, o país con maior densidade de linguas per cápita do mundo.
Morouzos, Dena, Meaño
Morouzos é un lugar da parroquia de Dena no concello pontevedrés de Meaño na comarca do Salnés. Tiña 129 habitantes no ano 2016 segundo datos do IGE, dos que 66 eran mulleres e 63 homes, o que representa un descenso continuado respecto ós anos 2010, cando tiña 146 veciños, e 2005, cando eran 149.