cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Linguaxe bioprogramada
Características
O bioprograma de Bickerton fai referencia a un conxunto definido de estruturas e desenvolvementos estruturais. A adquisición da lingua nai consiste na reestruturación do bioprograma innato, co obxectivo de aproximarse á gramática adulta. Unha das críticas que se lle fan é que, na maioría dos sistemas de linguaxe adultos, non se atopan gran cantidade das categorías do bioprograma, feito que Bickerton explica sinalando que gran parte da gramática das chamadas linguas naturais é cultural e, polo tanto, a busca de proposicións universais con base biolóxica e psicolóxica é un erro.
Barrio, Catasós, Lalín
Barrio é un lugar da parroquia de Catasós, no concello pontevedrés de Lalín, na comarca do Deza. Segundo o IGE, no 2011 tiña 16 habitantes (7 homes e 9 mulleres), o que supón unha diminución de 3 habitantes con respecto ao ano 2000.
Gulfar
O topónimo galego Gulfar pode referirse a:
Beira, Portugal
A Beira foi unha das seis divisións -comarcas, despois provincias- nas que se dividía Portugal até o século XIX. É a área que corresponde, aproximadamente, aos posteriores distritos de Castelo Branco, Viseu, Guarda, Coímbra e Aveiro.
Inicialmente, correspondía á faixa interior do territorio portugués, limitada ao norte polo río Douro e ao sur polo río Texo. Máis tarde, pasou tamén a incluír unha faixa litoral de territorio -entre o Douro e o Mondego- que, antes, pertencía á Estremadura, tornándose a maior provincia portuguesa.
Historia
Talvez por ser a maior provincia de Portugal, no século XVII foi transformada nun principado honorífico, outorgado primeiro á filla máis vella do monarca e, despois, ao primoxénito home do Príncipe herdeiro de Portugal (que á súa vez ten o título de Príncipe Real).
Até o século XVII, a Beira constituía unha corrixidoría, ao mando dun corrixidos que representaba o rei e exercía as funcións de maxistrado administrativo e xudicial. A partir de aí, foi subdividida en varias corrixidorías ou comarcas, cada unha co seu corrixidor. No inicio do século XIX incluía as seguintes comarcas: Coímbra, Feira, Aveiro, Arganil, Viseu, Lamego, Trancoso, Pinhel, Linhares e Castelo Branco. A Provincia da Beira converteuse nunha circunscrición militar, ao cargo dun gobernador das armas.
Pola reforma administrativa de 1832, o territorio interior da Beira foi dividido en dúas provincias, a Beira Alta e a Beira Baixa. Xa a súa parte litoral, foi agrupada coa comarca do Porto, dando orixe á provincia do Douro.
Na división administrativa de 1835 as provincias foron reducidas a agrupamentos de distritos para fins estatísticos e de referencia rexional, sen ningún órganos propio. Da antiga Beira, a provincia da Beira Alta, incluía o distrito de Viseu, a provincia da Beira Baixa, os distritos da Guarda e de Castelo Branco e a provincia do Douro, os distritos de Coímbra, de Aveiro e do Porto (este, correspondendo ao territorio da antiga provincia de Entre-Douro-e-Minho).
Por ter sido, varias veces, subdividida en varias provincias ou rexións (Beira Alta, Beira Baixa, Beira Litoral e Beira Transmontana) o conxunto da Beira é, por veces, coñecido polo seu plural Beiras.
Vilarbón
Patrimonio
A maior parte dos edificios están en ruínas, aínda que algúns están a ser rehabilitados de forma privada. Vilarbón ten unha arquitectura típica dos Ancares con casas feitas con pedra local e lousa, usando a cachotaría coma técnica de construción. O monumento máis sobranceiro é un hórreo, que está en bo estado de conservación. Tamén posúe unha fonte, un lavadoiro, unha casa corredor e as ruínas da Igrexa de Santa Bárbara.
A principal atracción é a natureza e a paisaxe que atrae a moitos excursionistas.
Rehabilitación
Nos últimos anos xurdiu un interese de rehabilitar as aldeas abandonadas da zona dos Ancares por parte de persoas privadas e asociacións. No caso de Vilarbón, o aventureiro e cooperante en África Miguel Yuma leva a metade da súa vida nun proxecto de recuperación da aldea; fíxose propietario de varias casas e terras de labor, as cales restaurou e implicou unha vintena de arquitectos galegos voluntarios do movemento 'Arquitectos sen fronteiras' para deseñar un proxecto para restaurar e reconstruír a aldea tal como era hai un século. Chegou acordos coas compañías eléctricas e telefónicas para dotar ao poboado de luz e teléfono, e xunto coa súa familia conseguiu resucitar a xunta veciñal extinta desta aldea abandonada.
Antonio Calderón
O nome de Antonio Calderón pode referirse a:
Ifor Owen
Ifor Owen, nado en Cefnddwysarn o 3 de xullo de 1915 e finado en Dolgellau o 22 de maio de 2007 foi un profesor, ilustrador e historietista galés coñecido como o creador de Hwyl, a primeira revista infantil de banda deseñada en lingua galesa.
Traxectoria
Durante a súa infancia foi membro do movemento xuvenil Urdd Gobaith Cymru e estudou na Boys' Grammar School en Bala e no Bangor Normal College, formándose despois como profesor especializado en arte e ciencia, e os 21 anos logrou praza nun colexio en Croesor e alí permaneceu ata 1948 para pasar a dar clases nunha escola en Gwyddelwern ata 1954 cando comezou a dar clases en Llanuwchllyn ata 1976.
Obra
Owen comezou o seu traballo como ilustrador mentres residía en Croesor, aproveitando que o colexio estaba pechado polo xarampón. O primeiro libro que ilustrou foi Yr Hen Wraig Bach a'i Mochyn (1946) ao que seguiron outros para editoriais galesas. En 1949 xunto con DJ Williams publicou Hwyl, a primeira revista de banda deseñada infantil en lingua galesa, creando moitos personaxes, como Defi John e Tomi Puw, Meri Ann, Prisila Puw e Pero Bach. Hwyl editouse entre 1949 e 1989, vendendo arredor de 8.000 exemplares por números.
Advanced Dungeons & Dragons: Heroes of the Lance
Advanced Dungeons & Dragons: Heroes of the Lance é un videoxogo estreado en xaneiro de 1988 para varios sistemas de computadores e consolas. O xogo está baseado no primeiro módulo de campaña Dragonlance para o xogo de rol de fantasía Dungeons & Dragons, en Dragons of Despair, e na primeira novela de Dragonlance Dragons of Autumn Twilight. Heroes of the Lance céntrase na viaxe de oito heroes que atravesan as ruínas da cidade de Xak Tsaroth, onde deben enfrontarse ó antigo dragón Khisanth e recuperar a reliquis dos Discos de Mishakal.
John Fante
John Fante, nado en Denver (Colorado) o 8 de abril de 1909 e finado en Woodland Hills (California) o 8 de maio de 1983, foi un escritor estadounidense.
Traxectoria
A súa primeira novela foi The Road to Los Angeles, que escribiu cara a 1933 e permaneceu inédita ata 1985. En 1938 publicou Wait until Spring, Bandini e en 1939 Ask the Dust, pertencentes as tres á tetraloxía de Arturo Bandini. A editorial ía promocionar Ask the Dust, pero tivo que destinar os cartos de promoción ao pago dun litixio logo de publicar sen licenza a obra Mein Kampf de Adolf Hitler, polo que non acadou a sona agardada.
En 1940 publicou a colección de relatos Dago Red, de carácter autobiográfico sobre a súa infancia e adolescencia en Colorado. Este libro foi publicado de novo en 1985 xunto con outros relatos, co título de The Wine of Youth. O último destes relatos é "Helen, Thy Beauty Is to Me", que ía ser o primeiro capítulo da novela inconclusa Litlle brown brothers, que estaba a escribir en 1941 e que trataba sobre a vida dos obreiros filipinos dos Ánxeles.
Durante unha etapa adoitou ausentarse de casa durante algúns días, mais en 1959 diagnosticáronlle unha diabetes, polo que tivo que reducir o consumo de alcohol e comezar a levar unha vida máis tranquila. En 1977 amputáronlle unhas dedas, e pouco máis tarde amputáronlle case toda a perna. Máis adiante quedou cego, tendo que ditarlle á súa muller Joyce a súa última novela, Dreams of Bunker Hill.
Na década de 1970 a súa obra recuperouse logo de que Charles Bukowski convencese ao seu editor, John Martin, para que reeditase a súa mellor novela, Ask the Dust, até entón descatalogada. Bukowski escribiu un prólogo para a reedición, e Robert Towne (guionista de Chinatown) adquiriu os dereitos para a adaptación cinematográfica da novela (se ben non se levou a cabo até 2006).
Obra
Son constantes nas súas obras a pobreza, o catolicismo en relación á comunidade italo-americana e a incomunicación na familia ou na parella. Aínda que se considera a Charles Bukowski como o máximo representante do "realismo sucio", este mesmo recoñeceu que en realidade se inspirara en John Fante, afirmando que este era o seu Deus. Nos últimos tempos, e grazas tamén a Bukowski, a obra de Fante foi reeditada e divulgada.
Ademais de novelas, Fante tamén escribiu relatos, novelas curtas e guións de cine. A etapa central da súa carreira como escritor está marcada polo que se coñece como a "Saga de Arturo Bandini", serie de catro novelas protagonizadas por un alter-ego, tamén italo-americano e tamén pobre, do propio Fante. A última delas, Dreams of Bunker Hill, tívolla que ditar á súa esposa Joyce, debido ás complicacións (incluída a cegueira) causada pola súa avanzada diabetes.
O fillo de John Fante, Dan Fante, tamén é escritor, e adoptou algúns dos trazos do seu pai, como o de incluír personaxes protagonistas semiautobiográficas nas novelas.
Crítica e recepción da obra de John Fante
A maior parte das obras de Fante céntranse nas desventuras de personaxes perdedoras no medio dunha sociedade cruel. Os seus protagonistas acostuman ter moito que ver co autor: italo-americanos, católicos, pobres, perdidos na realidade menos glamurosa dos Ánxeles despois da Gran Depresión, acostuma tratarse de personaxes solitarias con problemas para comunicarse cos que os rodean (familia, amigos, parella), e con soños que case nunca chegan a materializarse. O seu estilo claro, cortante, con trazos de humor e de violencia, fai que as súas obras sexan fáciles de ler e de apreciar.
As súas novelas, que na súa época pasaron bastante desapercibidas, foron recuperadas bastantes anos máis tarde, cando Charles Bukowski invocou o nome de Fante como unha das súas influencias principais. Isto fixo que Ask the Dust, probablemente a novela máis coñecida de Fante, se convertese nun grande éxito de vendas case cincuenta anos despois da súa publicación. Actualmente, Ask the Dust (xunto coas demais novelas da tetraloxía de Bandini) está considerada como unha das mellores descricións da vida nos Ánxeles da década de 1930.
Royan
miniatura|dereita|Vista do porto deportivo. Royan (Roeyan en santongès) é unha comuna situada no departamento de Charente-Maritime, na rexión de Poitou-Charentes, Francia.
John Fante
Referencias cinematográficas
En 1956 fíxose a adaptación de Full of Life, dirixida por Richard Quine e con Richard Conte como Nick Rocco (John Fante) e Judy Holliday como Emily Rocco (Joyce). En 1989 Dominique Deruddere dirixiu Wait Until Spring, Bandini, con actores como Joe Mantegna, Ornella Muti, Faye Dunaway ou Michael Bacall. En marzal de 2006, Paramount Pictures lanzou Pregúntalle ao vento, dirixida por Robert Towne e protagonizada por Colin Farrell, Salma Hayek, e Donald Sutherland.
Royan
En 1999 tiña 17.102 habitantes. A economía basease no balneario (5 praias)
John Fante
Referencias cinematográficas
En 2001 Jan Louter dirixiu un documental sobre a súa vida, chamado A Sad Flower in the Sand, estreado en decembro de 2006 na serie Independent Lens de PBS.
O 18 de xaneiro de 2001 estreouse no Denver Center for the Performing Arts a obra de teatro 1933 de Randal Myler e Brockman Seawell, baseada na novela 1933 Was a Bad Year.
Raghunath Murmu
Raghunath Murmu, nado en Dandbose o 5 de maio de 1905 e finado o 1 de febreiro de 1982  foi un escritor indio, o inventor en 1925 da escrita ol chiki empregada pola lingua santali.
Traxectoria
Mestre en Badomtolia, dedicouse ao estudo da lingua santali e no seu intento de establecer unha escrita que se adaptase á lingua creou en 1925 o ol chiki que continuou perfeccionando ata que na década de 1940 adpotou a forma definitiva. Despois da independencia da India estableceu a organización ASECA (Adivasi Socio-Educational Association) para difundir a súa escrita na área de lingua santali. Escribiu a novela Bidu Chandan,  outras obras súas son Darege Dhan, Sidhu-Kanhu e Kherwal Bir.
Serialización
En informática, a serialización é un proceso polo que un obxecto calquera pode converterse nunha secuencia de octetos coa que máis tarde se poderá reconstruír ese obxecto mantendo o valor das súas variables. Isto permite gardar un obxecto nun ficheiro ou envialo pola rede.
Casas Vellas, Catasós, Lalín
Casas Vellas é un lugar da parroquia de Catasós, no concello pontevedrés de Lalín, na comarca do Deza. Segundo o IGE en 2011 tiña 2 habitantes (dúas mulleres), un menos ca en 2000.
Antonio Cal
O nome de Antonio Cal pode referirse a:
Fenrir
miniatura|300px|Ilustración de Fenrir nun manuscrito [[Islandia|islandés do século XVII.]] Fenrir, tamén chamado Fenris é un lobo monstruoso da mitoloxía nórdica, irmán da serpe Jörmungandr e da deusa Hela. Fillo do deus Loki e a xigante Angur. Vivía cos Æsir e tan só Týr se atrevía a alimentalo. Os deuses, vendo como día a día medraba e se facía máis temíbel, tentaron encadealo con diversas cadeas (coma Loeding e Drómi) que a besta rompía sen dificultade.
Odín ordenou ós gnomos que fabricasen unha cadea irrompíbel. Estes forxaron a Gleipnir. Fenrir dixo que só se deixaría encadear con Gleipnir se, coma garantía, un dos deuses puña unha man entre as súas fauces. Só Týr tivo valor para facelo. Pero cando o lobo se viu atrapado e incapaz de rachar a Gleipnir arrancou dunha trabadela a man de Týr.
Entón os Æsir colleron o extremo da cadea e asegurárona a unha gran rocha do fondo da terra chamada Þviti e cravaron unha espada ata o mango atraveso da boca de Fenrir. Así permanecerá o lobo berrando e botando escuma pola boca (coa que se forma o río Vón) ata o Ragnarök, momento no que se soltará das súas ataduras e matará a Odín, sendo a continuación matado polo fillo deste, Víðarr.
Indución magnética
A indución magnética ou densidade do fluxo magnético (B) pódese definir como unha medida do número de liñas de campo por unidade de área que permean o campo magnético. É unha cantidade vectorial, sendo a súa dirección en calquera punto do campo magnético a dirección do propio campo nese punto.
Constitúe unha medida do campo magnético, e daquela a súa existencia está asociada á presenza de cargas en movemento que o xeran, e así mesmo actúa sobre outras cargas en movemento.
A densidade magnética, no Sistema Internacional de Unidades exprésase en webers por metro cadrado (wbm−2). Esa unidade de magnitude do vector indución magnética recibeu o nome de tesla (T), de modo que: 1 T = 1 wb/m2. Unha unidade antiga de indución magnética, aínda moi usada, debido a que os campos habituais son moito menores ca un Tesla, é o gauss; 1 gauss = 10−4 tesla.
O campo vectorial conformado pola indución magnética é un campo que deriva dun potencial vectorial e non dun escalar como o campo eléctrico. Isto é,
Onde μ é o momento dipolar magnético que xera o campo. Unha consecuencia disto é o feito do campo magnético non ser un campo conservativo, e daquela non ser irrotacional, presentando en xeral un rotacional que non se anula. Porén a súa diverxencia, resulta nula por definición, polo que non hai fontes nin sumidoiros nun campo magnético, non hai "cargas magnéticas", ou máis correctamente, non hai monopolo magnético. E por isto mesmo as liñas de campo son sempre pechadas.
Usándose unha escala adecuada de liñas de fluxo por unidade de área perpendicular ao campo, poden representarse graficamente a indución (B) e a intensidade do campo (H) en calquera punto. A selección de certo número de liñas para representar unha unidade de fluxo magnético é arbitraria. Normalmente, unha liña de fluxo por metro cadradodo representa unha indución magnética de 1 wb/m2 (1T). Neste sentido, unha liña de fluxo é un weber.
Outros artigos
Induzione magnetica 자기선속밀도
Calponina
A calponina é unha proteína que se une ao calcio. A calponina inhibe tonicamente a actividade de ATPase da miosina no músculo liso, o que impide a contracción muscular, polo que ten un papel na regulación de dita contracción. Únese á actina, tropomiosina e calmodulina e a outras proteínas que se unen á actina e a fosfolípidos. A fosforilación da calponina por unha proteína quinase, ou a unión ao Ca2+/calmodulina, liberan a inbibición exercida pola calponina sobre a actividade de ATPase do músculo liso. Tamén se expresa en células non musculares, xa que hai varias isoformas.
Estrutura e función
A calponina está constituída principalmente por hélices α con xiros con pontes de hidróxeno. Consta de tres dominios. Estes dominios son o dominio Calponina Homoloxía (CH), dominio regulador (RD), e o Click-23, que é un dominio que contén as chamadas repeticións de calponina. Polo dominio CH é por onde a calponina se une á Ca2+/calmodulina, ERK (quinases reguladas por sinais extracelulares) e tropomiosina, mentres que polo dominio RD se une á actina (outras proteínas da familia da calponina, que teñen dous dominios CH poden unirse por eles á actina). A proteína calmodulina, cando está activada polo calcio, pode unirse feblemente ao dominio CH e inhibir a unión da calponina á actina. A calponina únese a moitas proteínas que se unen á actina, e a fosfolípidos, e regula a interacción actina/miosina. A calponina crese que afecta negativamente ao proceso de formación de tecido óseo porque se expresa en grandes cantidades nos osteoblastos.
Juan Quintero Muñoz
Juan Quintero Muñoz, nado en Ceuta o 19 de xuño de 1903 e finado en Madrid o 26 de xaneiro de 1980, foi un compositor e pianista español.
Formación musical
O seu nacmento en Ceuta foi accidental, xa que os seus pais encontrábanse alí por motivos laborais, sendo a súa residencia habitual a localidade gaditana de San Roque. Aos seis anos comezou a recibir leccións de solfexo e piano cunha profesora particular. Aos nove anos a súa familia trasladouse a Madrid, onde Juan Quintero continuou a súa formación musical.
Ingresou como neno de coro na Capela Gregoriana que dirixía en Madrid o mestre Pardo. Aos once anos compuxo un cuplé titulado El monoplano, que foi editado e estreado no cabaré Ideal-Rosales, e polo que recibiu 10,30 pesetas por dereitos de autoría. En 1915 ingresou no Real Conservatorio Superior de Música de Madrid. Estudou harmonía con Abelardo Bretón e composición con Amadeo Vives. Estudou piano con Joaquín Larregla e violín con Julio Francés. Finalizou a súa carreira en 1925, obtendo o premio extraordinario de piano.
Labor antes da Guerra civil
Desde 1925 até a Guerra civil española Juan Quintero dedicouse preferentemente á interpretación como pianista, ben de música clásica, ben de música lixeira. Tamén realizaba suplencias nas orquestras de varios teatros madrileños como violinista. Acompañou ao violinista ruso Miltems e ao violoncelista húngaro Faldhesy, e formou parte do grupo de cámara Doble Quinteto Español. Tamén acompañou ao tenor arxentino Spaventa, e a Celia Gámez nunha das súas primeiras visitas a España.
A principios dos anos 1930 compuxo, xunto ao violinista Jesús Fernández Lorenzo, unha das súas obras máis coñecidas, o pasodobre toureiro En er mundo, creado para un saxofonista cubano, oriúndo de Manzanillo, de apelido Calzado pero mundialmente coñecido como Aquilino, que triunfaba daquela en Madrid. En 1932 compuxo Morucha, outra das súas cancións máis populares. Durante esta etapa compuxo outras cancións, tangos e pasodobres como Desencanto, Ojitos de luto, A mi madre, Talento, Frenazo, Abisinia, etc.
Na guerra civil
Ao estalar a guerra civil española traballou como pianista acompañante e violinista na orquestra do cine Capitol e no teatro Alcalá de Madrid. Aínda que non foi enviado á fronte, foi mobilizado e desempeñou funcións administrativas para o exército republicano nun cuartel de Madrid. En 1938 casou con Paquita Martos.
Na posguerra
O 14 de marzo de 1941 estreouse no teatro Eslava unha obra súa, Yola (zarzuela cómica moderna en dos actos), composta xunto con José María Irueste Germán con libreto do cineasta José Luis Sáenz de Heredia e Federico Vázquez Ochando. Esta obra foi composta para o lucimento de Celia Gámez, e o éxito foi tal que Juan Quintero tamén foi chamado para compoñer outra das comedias musicais de Celia Gámez, Si Fausto fuera Faustina, con libreto de José Luis Sáenz de Heredia. En 1946 compuxo dúas comedias musicais, Ayer estrené vergüenza e Matrimonio a plazos.
Segundo o crítico do xornal Las Provincias de Valencia, con motivo da estrea de Ayer estrené vergüenza, tratábase dun espectáculo presentado con:
Greta Thunberg
Greta Tintin Eleonora Ernman Thunberg, nada en Estocolmo o 3 de xaneiro de 2003, é unha activista sueca que traballa contra o cambio climático e o quecemento global. Tornouse unha figura prominente por comezar a primeira folga escolar polo clima en agosto de 2018 ás portas do Parlamento sueco. En novembro dese mesmo ano falou na conferencia TEDx Estocolmo e un mes máis tarde dirixiuse á Conferencia da ONU sobre o cambio climático.
Juan Quintero Muñoz
Na posguerra
A pesar do grande éxito obtido por estas comedias musicais, Juan Quintero deixou a composición para o teatro e dedicouse preferentemente á composición para o cinema. O seu inicio no cinema foi bastante casual. Juan Quintero vivía no mesmo edificio que a actriz Guadalupe Muñoz Sampedro. Na casa desta actriz coincidiu co actor Juan de Orduña, que logo sería un dos máis importantes directores do cinema da posguerra. Juan de Orduña escoitou ao mestre Quintero interpretar a súa Suite granadina, e propúxolle realizar un documental sobre Granada baseándose na música. Quintero orquestrou a obra e o documental estruturouse a partir da partitura.
A súa primeira partitura cinematográfica foi para unha curtametraxe de Carlos Arévalo titulada Ya viene el cortejo, baseada nun poema de Rubén Darío. Juan de Orduña era quen recitaba o poema e quen lle propuxo o traballo a Quintero. En 1940 participou, xunto ao mestre Ruiz de Azagra, na música da película La gitanilla, dirixida por Fernando Delgado. Meses máis tarde compuxo, xa en solitario, a música de La florista de la reina, dirixida por Eusebio Fernández Ardavín.
Greta Thunberg
Traxectoria
A súa nai é a cantante de ópera sueca Malena Ernman e o seu pai, o actor Svante Thunberg, O seu avó é o actor e director Olof Thunberg.
Juan Quintero Muñoz
Na posguerra
Juan Quintero puxo música desde 1940 até que abandonou a composición para o cinema, a mediados dos anos 1960, a máis dun cento de filmes, traballando cos directores máis representativos do momento: Eusebio Fernández Ardavín, José Luis Sáenz de Heredia, Rafael Gil, Ladislao Vajda, Juan de Orduña e outros.
Greta Thunberg
Folgas escolares polo clima
thumb| miniatura|"Segue a Greta! Fai folga polo clima!" en [[Berlín (14 de decembro de 2018).|alt=]]
Juan Quintero Muñoz
Na posguerra
Filmes clásicos españois aos que puxo música son: filmes históricos como Locura de amor, Agustina de Aragón, Alba de América, Pequeñeces; comedias como Ella, él y sus millones, Deliciosamente tontos, Eloísa está debajo de un almendro; filmes folclóricos como Currito de la Cruz, La hermana San Sulpicio.
Greta Thunberg
Folgas escolares polo clima
O día 20 de agosto de 2018, cando cursaba o noveno curso na escola, decidiu non ir á escola ata as eleccións xerais suecas, o nove de setembro tras as vagas de calor e a vaga de incendios en Suecia. Demandaba que o goberno sueco reducise as emisións de carbono consonte ao acordo de París e protestou facendo unha sentada fóra do parlamento cada día durante o horario escolar levando un cartel que dicía: Skolstrejk för klimatet (folga escolar polo clima). A partir de aí, converteuse nunha icona xuvenil da loita polo clima, seguindo os pasos da devanceira Severn Suzuki.
Logo das eleccións xerais continuou a facer folga, pero só os venres, co que chamou a atención dos medios de comunicación de todo o mundo. Foi unha inspiración para escolares de todo o planeta que formaron parte das folgas escolares. A altura de decembro de 2018 máis de 20 000 estudantes xa participaran nas folgas en alo menos 270 cidades. Thunberg dálle o mérito de inspirala para comezar a súa folga escolar polo clima ó grupo de activistas adolescentes da escola Parkland en Florida, quen organizaron a Marcha polas nosas vidas.
Juan Quintero Muñoz
Na posguerra
Como era normal entre os compositores españois para o cinema, Juan Quintero non só compoñía a música, senón que tiña que encargarse da orquestración, a dirección, a contratación dos músicos e a gravación da música.
Greta Thunberg
Outras actividades reivindicativas
Greta Thunberg participou na manifestación Rise for Climate diante do edificio do Parlamento Europeo en Bruxelas. En outubro de 2018 desprazouse coa súa familia en coche eléctrico a Londres onde leu a "Declaración de rebelión" organizada por Extinction Rebellion diante das Casas do Parlamento.
Foi relatora no TEDxStockholm o 24 de novembro de 2018. Nesta charla TED falou de que cando tiña oito anos decatarase que existía o quecemento global e preguntouse como era que non aparecía como titular das novas en todas as canles de comunicación, como correspondería á súa gravidade, tal e como se dunha guerra mundial se tratase. Comentou que o motivo de ir á escola non foi para converterse nunha científica do clima, como algúns suxeriron, porque a parte científica xa estaba feita e só quedaba a negación, a ignorancia e a inacción. Especulando con que os seus fillos e fillas, netas e netos lle preguntarían a razón pola que non se tomaran accións en 2018, cando aínda se estaba a tempo, remataba concluíndo con que "non podemos cambiar o mundo seguindo as normas, as normas teñen que cambiarse".
Juan Quintero Muñoz
Na posguerra
No ano 1952, tras varios anos como conselleiro da Sociedade Xeral de Autores e Editores, foi nomeado xefe da Sección de Cinema tras a morte de José Forns. A finais dos anos 1950 foi deixando de compoñer para o cinema e dedicouse a traballos administrativos, en parte debido á súa crecente xordeira.
Greta Thunberg
Outras actividades reivindicativas
Thunberg dirixiuse ós participantes na conferencia sobre o cambio climático das Nacións Unidas, COP24, o 4 de decembro de 2018 e tamén falou antes da asemblea plenaria que tivo lugar o 12 de decembro de 2018.
O 23 de xaneiro de 2019 chegou a Davos, logo dunha viaxe de 32 horas en tren, onde criticou que a maior parte dos representantes oficiais chegaran usando ata 1 500 vos en avións privados, para continuar a facer campaña no Foro Económico Mundial. No seu discurso en Davos dixo: "Algunhas persoas, algunhas compañías e especialmente algunhas persoas en postos de decisión saben os prezados valores que veñen sacrificando para continuar a facer impensables moreas de diñeiro. Creo que moitas das persoas que estades aquí pertencedes a ese grupo de xente" Na mesma semana, un pouco máis tarde, advertiu ás elites globais que: "A nosa casa está ardendo" engadindo " Quero que vos espante. Quero que sintades o medo que eu sinto cada día. Debémosllo á mocidade, debémoslles dar esperanza."
Juan Quintero Muñoz
Na posguerra
Morreu en Madrid o 26 de xaneiro de 1980 á idade de 76 anos.
Greta Thunberg
Outras actividades reivindicativas
A comezos de marzo o grupo de partidos da dereita (populares, liberais e extrema dereita) no Parlamento Europeo non lle permitiu intervir no parlamento, petición feita polos Verdes, Socialdemócratas e Esquerda Unitaria.
Controversia
Logo de que as súas folgas escolares polo clima gañaran popularidade, Thunberg acabou por tornarse o branco de ataques que buscan desacreditala ou aproveitarse da súa posición. A finais de 2018, Ingmar Rentzhog, fundador da organización sen ánimo de lucro We Don't Have Time Foundation (WDHT) recrutouna como xove asesora (non pagada) e utilizou o nome e a imaxe de Thunberg para recadar millóns de euros para a súa organización subsidaria We Don't Have Time AB, na que o propio Rentzhog é o CEO. Thunberg non recibiu ningún diñeiro procedente da compañía. Deu fin a súa función de asesora en WDHT, declarando que "[non formo] parte de ningunha organización... son totalmente independente... [e] todo o que fago fágoo de xeito gratuíto."
Premios e recoñecementos
Greta Thunberg estaba entre as persoas premiadas no concurso de redacción de artigos de debate organizado en maio de 2018 polo Svenska Dagbladet dirixido á mocidade e que tiña por tema o clima.
Thunberg foi nomeada pola compañía Telge Energi para o premio destinado á mocidade e á infancia para a promoción do desenvolvemento sostible, o Children's Climate Prize, pero non o aceptou xa que os nomeados terían que ter viaxado en avión a Estocolmo dende todo o mundo. En novembro de 2018 gañou a bolsa Fryshuset como xove referente do ano. En decembro de 2018 a revista Time designouna como unha das 25 adolescentes máis influentes do mundo durante o 2018.
En marzo de 2019 foi nomeada como candidata ao Premio Nobel da Paz por iniciativa do lexislador noruegués Freddy Andre Oevstegaard e outros dous membros do partido Esquerda Socialista de Noruega.
En 2019 foi nomeada para o Prix Liberté, impulsado pola rexión de Normandía (Francia), na súa primeira edición e concedéronlle o premio medioambiental do Consello Nórdico que agradeceu mais rexeitou pola falta de acción contra a crise climática.
Vættir
Vættir (Antigo nórdico; en singular Vættr) ou wights son espíritos da natureza da mitoloxía nórdica. Estes espíritos naturais divídense en distintas familias, incluíndo ós Álfar (elfos), Dvergar (ananos), Jötnar (xigantes), e mesmo deuses, os Æsir e Vanir, que deben ser entendidos como familias prominentes dentro deles. O termo familias (ættir) é a miúdo traducido como 'clans' ou 'razas'. Estas familias relaciónanse e casa con membros doutras, e ás veces tamén con humanos. Sjövættir (espíritos do mar) son gardiáns de augas sagradas. O tomte ou nisse é un vätte solitario que vive nas granxas. Usualmente é benevolente e normalmente axuda á xente, ó contrario que o malicioso illvätte. Por outra banda pode causar moitos males se está anoxado, como matando o gando.
Disartria
A disartria é un problema motor grave da boca e da lingua, que consiste nunha perturbación da articulación dos fonemas producido normalmente por unha lesión do sistema nervioso central. A fala é incorrecta e, a miúdo, inintelixíbel. Preséntase xeralmente en nenos con parálise cerebral. Agás nalgúns casos, a perda da fala vai asociada a alteracións da linguaxe, coma a incapacidade para asociar as pautas motoras e os sons da fala. Existe neste caso correlación coas probas psicolóxicas.
Pódese tamén deber a lesións periféricas que causen a parálise de certos órganos motores de execución da fala, ou a doenzas dexenerativas como a esclerose múltiple.
Papaverales
Papaverales é un taxon de dicotiledóneas situado na categoría de orde, que nos sistemas de clasificación antigos como o de Cronquist (Cronquist 1981, 1988) contiña ás familias Papaveraceae, Fumariaceae e Pteridophyllaceae. Nos sistemas de clasificación actuais como o APG (1998 ), o seu sucesor APG II (2003 ), e o máis actualizado APW ) estas 3 familias pasan a ser subfamilias da familia Papaveraceae, sendo as subfamilias Papaveroideae, Fumarioideae e Pteridophylloideae.  Papaveraceae pertence á orde Ranunculales, e a orde Papaverales xa non se usa.
Ver Taxonomía de Papaveraceae para máis información.
Casas Vellas
O topónimo galego Casas Vellas pode referirse a:
Odreiro, Cabaneiro, Abadín
Odreiro é un lugar da parroquia de Cabaneiro, no concello lugués de Abadín, na comarca da Terra Chá. Tiña 7 habitantes en 2015 (4 homes e 3 mulleres) segundo datos do IGE. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010 cando tiña 8 habitantes (5 homes e 3 mulleres).
Gian Francesco Gamurrini
Gian Francesco Gamurrini, nado o 18 de maio de 1835 no Monte San Savino, Provincia de Arezzo e finado o 17 de marzo de 1923 en Arezzo, foi un arqueólogo, historiador, numismático e bibliófilo italiano.
Praza Stanislas
Características
Os arquitectos Emmanuel Héré e Jacques-François Blondel foron os encargados do seu deseño. Ten unhas proporcións de (106 x 124 m) e está rodeada polas súas esquinas dunha ferrería monumental recuberta de follas de ouro obra do escultor Jean Lamour. No seu centro, onde outrora se erguía a estatua de Luís XV, hoxe está a estatua en bronce de Stanislas Leszczyński.
A praza é o centro neurálxico e histórico de Nancy, e está rodeada por importantes edificios que ademais forman parte do seu conxunto, como:
700px|miniatura|center|Panorama após a renovación de 2004-2005.
Hash Pipe
"Hash Pipe" é unha canción da banda de rock alternativo estadounidense Weezer, editado o 24 de xuño do 2001 como primeiro sinxelo do seu álbum Weezer. Segundo unha entrevista ao líder da banda Rivers Cuomo, "Hash Pipe" foi composta a mesma noite que "Dope Nose" do álbum Maladroit. A canción inspirouse nun home travestido que se adicaba á prostitución coñecido por pasear por Santa Monica (California).
Enki Bilal
Enki Bilal (nado Enes Bilal o 7 de outubro de 1951) é un creador de banda deseñada e director de cine francés.
Biografía
De pai bosníaco e nai eslovaca, Bilal naceu en Belgrado, Iugoslavia, mais xa de moi novo, con 9 anos, emigrou canda os seus pais ata París, Francia. Á idade de 14 puido coñecer a René Goscinny quen o animou a se dedicar á banda deseñada.
En 1972 e logo dun fugaz paso pola facultade de Belas Artes publicou a súa primeira historia, Le Bol maudit, na revista de BD Pilote no marco dun concurso que esta organizaba. Froito deste traballo coa revista francesa vai entrar en contacto con moitos importantes autores: Bretéchér, Druillet, Giraud, Mézières etc. Os seus primeiros traballos para a revista foron pequenas historias de ficción científica, coas que acadou certa sona e foi etiquetado dentro dos seguidores de Moebius, e tamén ilustracións para as páxinas de actualidade da revista.
A partir de 1975 comezou unha frutífera colaboración co guionista Pierre Christin co que realizou unha serie de historias escuras e fantásticas que retratan a realidades políticas coñecidas co nome de Légendes d'aujourd'hui. Ata 1983 suman 5 álbums: A cruzada dos esquecidos, O navío de pedra, A cidade que non existía, As falanxes da orde negra e Partida de caza.
En 1980 comezou a publicar en Pilote do seu primeiro álbum como autor completo e que deu inicio á Triloxía Nikopol: A feira dos inmortais. Completaron a triloxía A muller trampa en 1986, e Frío Ecuador en 1992, sendo este último escollido mellor álbum do ano pola revista francesa Lire.
Comarca de Baixa Limia
A Baixa Limia é unha comarca galega situada na provincia de Ourense. Pertencen a ela os concellos de Bande, Entrimo, Lobeira, Lobios e Muíños.
Enki Bilal
Biografía
En 1982, Alan Resnais encargoulle o deseño dos decorados do filme La Vie es un Roman. Pouco despois, en 1985, unha nova colaboración co cinema, desta volta da man de Jean-Jacques Annaud no filme O nome da rosa. Na década de 1980, xa como autor consagrado, ilustra os textos de Patrick Cauvin en Fora de xogo e comeza a publicar compilacións de ilustracións e outros materiais gráficos.
En 1987 gañou o Grande Premio do 14º Festival de Banda Deseñada de Angoulême. En 1989 realizou o seu primeiro filme como director Bunker Palace Hôtel, protagonizada por Jean-Louis Trintignant e Carole Bouquet, coa que obtén críticas positivas. O segundo dos seus filme foi Tykho moon, estreada en 1997. Ademais continuou a deseñar decorados e vestiario de diversos filmes.
Comarca de Baixa Limia
Limita ao oeste, ao sur e ao sueste con Portugal, ao norte coa comarca da Terra de Celanova e ao leste coa comarca da Limia.
Efialtes de Tesalia
Efialtes (en grego Εφιάλτης, lit. "pesadelo" ) era o fillo de Euridemo de Mélide e orixinario de Traquis, en Tesalia.
BIND
BIND (Berkeley Internet Name Domain, anteriormente: Berkeley Internet Name Daemon) é o servidor de DNS máis comunmente usado en Internet, especialmente en sistemas Unix, nos cales é un estándar de facto. É patrocinado pola Internet Systems Consortium. BIND foi creado orixinalmente por catro estudantes de grado na Universidade de California, Berkeley e liberado por primeira vez no 4.3BSD. Paul Vixie comezou a mantelo en 1988 mentres traballaba para a DEC.
Enki Bilal
Biografía
En 1999 volveu ao mundo da BD coa publicación de O soño do monstro que deu inicio a unha nova serie (Tetraloxía Hatzfeld) que completan outros tres títulos: 32 de decembro (2003), Cita en París (2006) e Catro? (2007). Nelas están moi presentes conflitos actuais coma as Guerras nos Balcáns ou os atentados do 11-S.
Efialtes de Tesalia
Traxectoria
Traizoou ao rei espartano Leónidas en -480, axudando ao rei persa Xerxes I a atopar outra ruta alternativa ao paso das Termópilas. Isto permitiu aos persas derrotar ao pequeno grupo de defensores espartanos, do cal só sobreviviron dous.
Enki Bilal
Biografía
En 2000 publicouse unha nova colaboración con Christin, O sarcófago, na que se trata o Accidente de Chernóbil.
Efialtes de Tesalia
Traxectoria
Os motivos que o impulsaron á traizón dos espartanos descoñécense. Efialtes esperaba ser recompensado polos persas, pero terminou por non obter nada cando estes foron derrotados na Batalla de Salamina. Efialtes fuxiu entón a Tesalia, cunha recompensa pendendo sobre a súa cabeza. Segundo Heródoto foi morto, aparentemente por outro motivo, por Atenades de Traquinia, sobre o -479.
Enki Bilal
Biografía
En 2004 estréase o seu terceiro filme titulado Immortel: ad vitam que é unha adaptación libre dos dous primeiros álbums da Triloxía Nikopol, feita en parte con actores reais e, en parte con imaxes de síntese xeradas por computador.
Efialtes de Tesalia
No cine e a literatura
Na película The 300 Spartans (tamén coñecida como O león de Esparta, Os 300 heroes e Os 300 espartanos), de 1962, Efialtes aparece como o solitario dono dunha granxa de cabras preto das Termópilas. Traizoa ao seu rei Leónidas por un feudo.
Tanto na película 300 como no cómic do mesmo nome, Efialtes é representado como un chepudo deforme que tivo que deixar Esparta para non morrer no seu nacemento. Leónidas rexeita incorporalo no seu exército debido a que, ao non poder soster o escudo correctamente, a súa presenza podería pór en perigo a falanxe. Profundamente doído, Efialtes termina traizoando a Leónidas cando Xerxes lle ofrece o respecto e a aceptación que xamais recibiu por parte dos espartanos.
Paco Sedano
Francisco Sedano Antolín, nado en Madrid o 2 de decembro de 1979, é un ex-porteiro español de fútbol sala coñecido como Paco Sedano. Foi primeiro capitán e porteiro do F. C. Barcelona de Primeira División da LNFS.
Está considerado un dos tres mellores porteiros de Móstoles xunto a David Cobeño e Iker Casillas. O seu irmán Kikillo tamén xoga ao fútbol sala como á e peche do Massey Ferguson Valdepeñas en Segunda División, con el coincidiu varias tempadas no histórico equipo do Móstoles F.S. que ascendeu a División de Honra.
Biografía
Xogador de fútbol sala criado en Móstoles. Xogou na liga Municipal desta cidade durante algúns anos e proseguiu a súa traxectoria en División de Honra de xuvenís en Madrid e nos Autos García de Coslada para finalmente recalar no equipo da súa cidade, o Móstoles F.S. club no que xogou sete tempadas. Tras a campaña 2006/2007, fichou polo F.C. Barcelona Mobicat como parte do ambicioso proxecto de situar a este equipo, a curto prazo, como un dos mellores da División de Honra. É o único xogador madrileño en gañar a copa Comunidade de Madrid e a Copa Cataluña.
O 10 de xaneiro de 2018, foi elixido como mellor porteiro do mundo do ano 2017. O 13 de xuño anunciou a súa retirada como porteiro profesional. O 19 de xuño xogou o seu derradeiro partido como profesional no quinto partido da final dos play-offs pola liga ante o Inter Movistar, onde o club madrileño se impuxo nos penaltis.
Ventura Sierra
Ventura Sierra Vázquez, nado en Vilariño de Conso o 13 de outubro de 1942, é un político galego do PPdeG.
Traxectoria
Foi alcalde de Vilariño de Conso dende as primeiras eleccións democráticas polo PSdeG-PSOE. Nas municipais de 1995 presentouse polo PPdeG pero non conseguiu a alcaldía, que foi para Manuela González Losada do BNG grazas a un pacto co PSdeG. Con todo en abril de 1996 recuperou a alcaldía grazas ao voto dun tránsfuga. Nas seguintes eleccións volveu presentarse polo PPdeG, sendo elixido alcalde por maioría absoluta. En 2007 fíxose coa alcaldía o candidato do PSdeG-PSOE Arcadio González Rodríguez grazas a un pacto co BNG, pero por discrepancias entre os socios de goberno, dimitiu como alcalde en xuño de 2009, resultado elixido alcalde Ventura Sierra pola indisciplina dun concelleiro do BNG que votou polo candidato do seu partido en lugar de polo do PSdeG. Volveu gañar as eleccións municipais de 2011 e 2015 con maioría absoluta. O 20 de xullo de 2017 presentou a súa renuncia ao pleno do concello, logo de ter sido condenado a sete anos de inhabilitación para cargo público por contratar a 29 persoas sen convocatoria pública. Ocupou o seu posto a primeira tenente de alcalde Melisa Macía Domínguez.
Vermont
Vermont é un dos 50 Estados dos Estados Unidos de América, o 14º en entrar na Unión. Está situado na rexión de Nova Inglaterra. Ten fronteira con outros estados americanos: Massachusetts ó sur, Nova Hampshire ó leste, Nova York ó oeste, e coa provincia canadense do Quebec ó norte. A capital do estado é Montpelier, que é a capital dos Estados Unidos con menor poboación. O estado é coñecido como The Green Mountain State (O estado das montañas verdes).
A súa economía é baseada principalmente no turismo, pesca e agricultura.
Loureda, Loureda, Boqueixón
Loureda é un lugar da parroquia de Lestedo no concello coruñés de Boqueixón, na comarca de Santiago. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 38 habitantes (20 homes e 18 mulleres).
AIM-7 Sparrow
miniatura|300px|Preparando un Sparrow para ser instalado nun [[F-15 Eagle]] O AIM-7 Sparrow é un mísil de medio rango semiactivo operado pola Forza Aérea dos Estados Unidos, a Armada e o corpo de Marines, así como outras forzas aéreas aliadas. O Sparrow e os seus derivados foi o principal mísil aire-aire de rango visual de occidente dende finais dos anos 50 ata os anos 90. Aínda continúa en servizo, pero está sendo substituído polo máis avanzado AIM-120 AMRAAM.
Transistor
miniatura|Réplica do primeiro transistor Un transistor é un dispositivo semicondutor usado para amplificar, conmutar, oscilar, rectificar ou modular os sinais electrónicos. O transistor é o compoñente principal de toda a electrónica moderna e permitiu o desenvolvemento da informática.
Nos circuítos analóxicos os transistores úsanse como amplificadores, exemplos son os amplificadores de son, as fontes de alimentación estabilizadas e os amplificadores de frecuencia.
Nos circuítos dixitais o transistor utilízase como un interruptor eléctrico moi rápido, e a organización sistemática dos transistores permite que funcionen como portas lóxicas, memorias tipo RAM e microprocesadores.
O transistor bipolar inventárono nos Laboratorios Bell dos Estados Unidos John Bardeen, Walter Houser Brattain e William Bradford Shockley en decembro de 1947 e substituíu á válvula termoiónica de tres eléctrodos ou tríodo. A primeira utilización práctica e popular deste dispositivo foi na fabricación de aparellos de radio AM/FM polo que impropiamente pasaron a recibir o nome de transistores.
Historia
miniatura|277x277px|O tamaño dun transistor garda relación coa potencia que é capaz de manexar. O físico austro-húngaro Julius Edgar Lilienfeld solicitou no Canadá no ano 1925 unha patente para o que el denominou "un método e un aparello para controlar correntes eléctricas" e que se considera o antecesor dos actuais transistores de efecto campo, xa que estaba destinado a ser unha substitución de estado sólido do tríodo. Lilienfeld tamén solicitou patentes nos Estados Unidos nos anos 1926 e 1928. Con todo, Lilienfeld non publicou ningún artigo de investigación sobre os seus dispositivos nin as súas patentes citan algún exemplo específico dun prototipo de traballo. Debido a que a produción de materiais semicondutores de alta calidade non estaba dispoñible por entón, as ideas de Lilienfeld sobre amplificadores de estado sólido non atoparon un uso práctico nos anos 1920 e 1930, aínda que un dispositivo deste tipo xa se construíra.
En 1934, o inventor alemán Oskar Heil patentou en Alemaña e Gran Bretaña un dispositivo similar. Catro anos despois, os tamén alemáns Robert Pohl e Rudolf Hilsch efectuaron experimentos na Universidade de Göttingen, con cristais de bromuro de potasio, usando tres eléctrodos, cos cales lograron a amplificación de sinais de 1 Hz, pero as súas investigacións non conduciron a usos prácticos. Mentres tanto, a experimentación nos Laboratorios Bell con rectificadores a base de óxido de cobre e as explicacións sobre rectificadores a base de semicondutores por parte do alemán Walter Schottky e do inglés Nevill Mott, levaron a pensar en 1938 a William Shockley que era posible lograr a construción de amplificadores a base de semicondutores, en lugar de tubos de baleiro.
Ed Wood
Edward D. Wood Jr., máis coñecido como Ed Wood, nado en Poughkeepsie (estado de Nova York) o 10 de outubro de 1924 e finado o 10 de decembro de 1978, foi un director, produtor, guionista, editor e actor de cine estadounidense. Está considerado como o peor director de tódolos tempos.
Transistor
Historia
En 1948, o transistor de contacto foi inventado independentemente polos físicos alemáns Herbert Mataré e Heinrich Welker, mentres traballaban na Compagnie des Freins et Signaux, unha subsidiaria francesa da estadounidense Westinghouse. Mataré tiña experiencia previa no desenvolvemento de rectificadores de cristal de silicio e de xermanio mentres traballaba con Welker no desenvolvemento dun radar alemán durante a segunda guerra mundial. Usando este coñecemento, comezou a investigar o fenómeno da "interferencia" que observara nos rectificadores de xermanio durante a guerra. En xuño de 1948, Mataré produciu resultados consistentes e reproducibles utilizando mostras de xermanio producidas por Welker, similares ao que Bardeen e Brattain lograran anteriormente en decembro de 1947. Ao darse conta de que os científicos dos Laboratorios Bell xa inventaran o transistor antes que eles, a empresa apresurouse a pór en produción o seu dispositivo chamado "transistron" para o seu uso na rede telefónica de Francia. O 26 de xuño de 1948, Wiliam Shockley solicitou a patente do transistor bipolar de unión e o 24 de agosto de 1951 solicitou a primeira patente dun transistor de efecto de campo, tal e como se declarou nese documento, no que se mencionou a estrutura que agora posúe. Ao ano seguinte, George Clement Dacey e Ian Ross, dos Laboratorios Bell, tiveron éxito ao fabricar este dispositivo, cuxa nova patente foi solicitada o 31 de outubro de 1952. Meses antes, o 9 de maio dese ano, o enxeñeiro Sidney Darlington solicitou a patente do arranxo de dous transistores coñecido actualmente como transistor Darlington.