cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Comarca de Campoo-Los Valles
A pesar de que xa existe unha lei de comarcalización de Cantabria, esta aínda non foi desenvolvida polo tanto a comarca non ten entidade real.
Historia Brittonum
Texto
O texto en si é unha colección de extractos, cálculos cronolóxicos, glosarios e resumos baseados en rexistros previos, moitos dos cales xa non existen. Como resultado, a fiabilidade deste traballo foi cuestionada tanto en parte como no todo. O arqueólogo Leslie Alcock observou que, nunha versión deste manuscrito, o autor mesmo chama ao seu traballo unha morea de todo o que puido encontrar e suxire que se estendésemos esa metáfora, este texto é:
Outra visión ofrécea o profesor David Dumville, quen investigou exhaustivamente sobre a transmisión deste texto e a conexión entre as súas versións. Dumville cre que este texto foi revisado, complementado e reescrito moitas veces e de moitas maneiras entre a data da súa orixe aparente e a data dos manuscritos sobreviventes. O intento deste autor era producir unha crónica sincronizada de acordo á forma de escribir dos historiadores irlandeses na súa propia época. Xa que este manuscrito ofrecía a única historia de Gales complementario ao libro de Beda Historia ecclesiastica gentis Anglorum, foi reproducida e revisada para cubrir esta demanda. N. J. Higham suxeriu que a Historia Brittonum foi escrita principalmente para Merfyn Frych ap Gwriad, rei de Gwynedd do 825 ao 844.
Autor
Tradicionalmente, a Historia Brittonum foi adscrita a Nennio, un monxe galés do século IX; porén, a análise de numerosas versións mostrou que tamén se atribuíu a autoría a Xildas (probabelmente porque Xildas foi o único autor histórico coñecido polos seus escribas), mentres que outros (como o manuscrito Harleian 3859 da Biblioteca Británica) non mencionan autor. A investigación de Dumville mostrou que a adscrición deste traballo a Nennio se orixinou no século X nunha rama da transmisión do manuscrito, creado por un escriba que buscaba a raíz deste traballo nas tradicións intelectuais desa época.
Asociacións co rei Artur
A Historia Brittonum atraeu atención debido ao seu papel en influenciar as lendas e mitos que rodean o Rei Artur. É a primeira fonte que presenta a Artur como unha figura histórica e é a fonte de varias historias que son repetidas e amplificadas por autores posteriores.
Vortigern e Ambrosius
A Historia contén a historia do rei Vortigern que permitiu aos saxóns asentárense na illa de Bretaña a cambio da man da súa filla Hengest.Capítulos 31-38. Unha lenda rexistra a preocupación de Vortigern no seu intento por construír unha fortaleza preto ao monte Snowdon, chamada Dinas Emrys, só para que lle rouben os seus materiais de construción cada vez que o intenta. Os seus conselleiros dixéronlle que asperxise o sangue dun neno nado sen pai no lugar. Vortigern acha a tal mozo en Ambrosio Aureliano, quen reprende aos sabios e revela que a causa do disturbio son dúas serpes enterradas. Máis tarde, Ambrosio tivo conflitos con Vortigern e é mencionado como un gran rei máis adiante na historia.
A historia da torre é repetida e embelecida por Godofredo de Monmouth na súa Historia Regum Britanniae, aínda que a atribúe a Merlín ao dicir que «Ambrosio» é o nome alternativo do sabio. Godofredo inclúe a Ambrosio como un rei no seu propio dereito e tamén inclúe outros personaxes, tales como Vortimer e o bispo Xermán de Auxerre.
Batallas de Artur
O capítulo 56 discute doce batallas disputadas e gañadas por Artur, chamado dux bellorum (líder guerreiro) antes que rei.
A maior parte dos lugares citados son escuros e non poden ser identificados. Algunhas das batallas aparecen nalgunha outra obra da literatura galesa, aínda que non todas están conectadas explicitamente con Arturo. Algúns académicos propuxeron que o autor tomou a lista dun poema antigo galés agora perdido que listaba as doce grandes vitorias de Arturo, baseado no feito de que algúns dos nomes parecen rimar e polo indicio da descrición estraña de Arturo cargando nos seus ombros a imaxe da Virxe María en Guinnion podería conter unha confusión da palabra galesa iscuit (escudo) por iscuid (ombros). Porén, outros rexeitan isto como insostíbel, argumentando que no seu lugar o autor inclúe batallas que non foron previamente asociadas con Arturo ou quizais as inventou por completo. Unha historia similar tamén aparece nos Annales Cambriae, onde Arturo é descrito levando «a cruz do noso Señor Xesús Cristo nos seus ombros por tres días e tres noites...», aínda que aquí se di que a batalla é en Badon en lugar de Guinnon. T. M. Charles-Edwards argumenta que estas versións se refiren a unha mesma fonte. Outros estudosos, porén, como é o caso de Thomas Jones e de N. J. Higham, argumentan que a historia dos Annales se basea directamente na Historia, en cuxo caso o nome da batalla tería mudado do descoñecido Guinnon ao famoso Badon e a icona que carga Arturo substituída cunha máis común.
A batalla do Monte Badon é relacionada con Arturo en varios textos posteriores, pero non é asociada con el en ningún que preceda a Historia. Era claramente unha batalla histórica que foi descrita por Xildas, quen non menciona o nome do líder britano (porén, menciona a Aurelio Ambrosio como un gran azoute dos saxóns inmediatamente anterior). Das outras batallas, é xeralmente aceptado que só a Batalla de Tribuit está asociada con Arturo noutra fonte galesa previa. Tribuit aparece como Tryfrwyd no poema galés antigo Pa Gur?, datado cara a mediados do século IX. Aquí é asociada con cinbin ou cinocéfalo s; os homes de Arturo loitaron nas montañas de Eidyn (Edimburgo) e adestráronse cun personaxe chamado Garwlwyd (Rudo-gris) que é probabelmente idéntico a Gwrgi Garwlwyd (home-can Rudo-gris) quen aparece nunha das Tríades galesas. O principal protagonista de Arturo na loita é Bedwyr, máis tarde coñecido como Sir Bedevere, e unha referencia máis temperá no poema indica que o deus Manawydan está tamén involucrado. «A cidade da lexión» podería ser unha referencia a Caerleon, cuxo nome se traduce como tal, pero podería tamén referirse a Chester, o lugar dunha gran base romana.
Batalla de Ponte Sampaio
miniatura|Estatua de homenaxe ós heroes de Ponte Sampaio, en [[Pontevedra.]] A batalla de Ponte Sampaio foi un choque bélico que tivo lugar no lugar homónimo entre os días 7 a 9 de xuño de 1809, no escenario da guerra de Independencia española. O conflito tivo lugar á beira do río Verdugo, entre unha forza conxunta de tropas regulares españolas e milicias populares galegas que se enfrontaron coas tropas francesas, dirixidas polo mariscal Michel Ney. A resistencia dos españois, impediu a Ney o paso do río, véndose obrigado a retirarse.
Antecedentes
miniatura|dereita|200px|Ponte de Ponte Sampaio. Paseniñamente, vanse montando alarmas populares nas diversas comarcas galegas. En marzo de 1809, Ney tenta someter a costa occidental galega, sen conseguir acabar coas partidas de guerrilleiros que acosan os destacamentos franceses. No final de marzo dese ano foron recuperadas polos galegos as prazas de Vigo, Pontevedra e Tui, feitos que coutaban o enlace con Soult, en Portugal.
En maio, Ney tivo noticias de que o marqués de la Romana estaba en Asturias, polo que decidiu buscalo alí, porén foi unha manobra errada, pois o español retirárase para Galicia. O regreso de Soult desde Portugal ata Ourense foi dificultoso.
Reunidos Soult e Ney en Lugo, o 29 de maio, deciden unha nova estratexia. Soult buscou as tropas do marqués no Sur interior do país, mentres Ney partiu cara a Pontevedra e Vigo con intención de recobrar as cidades. Tal acción conxunta buscaría o dominio definitivo de Galicia.
A batalla
miniatura|dereita|[[Michel Ney, que xunto con Soult dirixiu as tropas francesas.]] Ney saíu da Coruña, pasando por Santiago. Levaba con el uns 8 000 infantes e 1 200 xinetes, con 13 canóns. Porén era unha acción anunciada, pois fixera publicar bandos sobre as súas intencións. As forzas regulares españolas, ao mando do conde de Noroña, esperaron o avance de Ney en Ponte Sampaio, que era paso obrigado no camiño entre Pontevedra e Vigo.
O día 7 de xuño de 1809, as tropas de Ney avistaron o inimigo. Tentouse tomar a ponte de Sampaio en sucesivos ataques frontais, que foron rexeitados. Buscaron os franceses entón vaos apropiados no río Oitavén, pero os ataques foron infrutuosos unha e outra vez. As tentativas sobre a ponte de Caldelas, mostraron a mesma determinación dos españois.
No día 9, Ney xulgou polas perdas que serían inútiles novos ataques, polo que deu a orde de se retirar para Compostela.
Consecuencias
A batalla impediu o dominio francés sobre o sueste galego. Mentres, o fracaso de Soult no interior meridional de Galicia, e novos acontecementos no centro da península, onde Wellesley ameaza entrar en Madrid, obrigan a saír a ambos os mariscais de Galicia. Ney faino por Pedrafita e o Bierzo, mentres Soult pasa por Valdeorras e a Terra do Bolo, en dirección a Seabra. No seu camiño foron atacados polas partidas guerrilleiras, pero as súas tropas provocaron un verdadeiro rastro de sangue e pillaxe. Cando por fin se xuntan ambos os dous mariscais, só fican 18 000 dos 53 000 ou 55 000 homes con que chegaran en xaneiro de 1809.
Hereward o Proscrito
Hereward o Proscrito (tamén coñecido como Hereward the Wake ou Hereward o Exiliado, c. 1035 – c.1072) foi un caudillo do s. XI da resistencia local á conquista normanda de Inglaterra. A base de Hereward mentres lideraba a rebelión contra os gobernantes normandos foi a Illa de Ely, e segundo a lenda deambulou polos pantanos, cubrindo o condado de Cambridge do norte, o condado de Lincoln do leste e Norfolk do sur, liderando a oposición popular contra Guillerme o Conquistador.
Hereward é un vello nome inglés composto dos elementos here, "exército", e weard "garda" (cognado do nome en antigo alto alemán Heriwart). O epíteto "the Wake" co que é coñecido en inglés, rexístrase a finais do s. XIV, e pode significar "o vixilante", ou derivar da familia anglo-normanda Wake que máis tarde afirmou descender del.
Fontes primarias
Existen varias fontes primarias sobre a vida de Hereward, aínda que a precisión da súa información é difícil de avaliar. Elas son a versión da Crónica anglosaxoa escrita na Abadía de Peterborough (o "manuscrito E" ou Crónica de Peterborough), o Domesday Book (DB), o Liber Eliensis (Libro de Ely) e, moito máis detallada, a Gesta Herewardi (Gesta).
As fontes ás veces son mutuamente contraditorias. Por exemplo, o capítulo XXVII da Gesta data o ataque de Hereward á Abadía de Peterborough despois do Asedio de Ely, mentres que a Crónica de Peterborough (1070) o pon inmediatamente antes. Isto probablemente indica, como suxire o prefacio da Gesta, que as lendas orais contraditorias sobre Hereward xa eran correntes en Fenland a finais do s. XI e comezos do XII. Ademais, pode haber algunha toma de partido nos escritores antigos: os datos sobre Hereward na Crónica de Peterborough, por caso, foron escritos nun mosteiro do que se di que el o saqueou, uns cincuenta anos após a data do asalto. Doutra banda, a versión orixinal da Gesta foi escrita como un eloxio explícito a Hereward; moita da súa información foi proporcionada por homes que o coñeceron persoalmente, principalmente, se se crer no prefacio, por un antigo compañeiro de armas e membro da anterior casa do seu pai, chamado Leofric o Diácono.
Gesta Herewardi
A Gesta Herewardi ou Herwardi é un texto en latín medieval, probablemente escrito arredor de 1109–31. O texto latino do s. XII pretende ser unha tradución dunha obra anterior (agora perdida) en inglés antigo, con baleiros no orixinal estragado, reenchidos coa historia oral. A copia preservada máis antiga da Gesta está nun manuscrito escrito a mediados do s. XIII na Abadía de Peterborough, xunto con outros materiais referidos á abadía. Este manuscrito do s. XIII é coñecido como o "Rexistro de Robert de Swaffham".
O que se sabe dos comezos da historia da Gesta provén do seu prólogo, segundo o cal o texto orixinal foi escrito en inglés antigo por Leofric, un sacerdote da casa de Hereward, quen deviño nun dos seus compañeiros de armas durante a resistencia que Hereward liderou contra Gillerme o Conquistador. A obra de Leofric puídose precipitar pola morte de Hereward. O prólogo tamén informa que a versión inglesa máis antiga resultou moi estragada, aínda que non destruída: o superior do autor da Gesta ordenoulle ir á procura dos restos da obra de Leofric e traducilos ao latín. El fíxoo, mais, polas súas más condicións, ante a insistencia do seu superior, encheu as lagoas coa historia oral. Sostívose que o autor da Gesta foi Richard de Ely, e que o seu superior foi o bispo Hervey de Ely, quen oficiou de tal de 1109 a 1131.
A versión da Gesta que existe hoxe é unha transcrición desta obra, a cal foi incorporada a un libro que contén estatutos e outros materiais relativos á Abadía de Peterborough coñecido como "Rexistro de Robert de Swaffham", aínda que tamén é chamado "o libro de Robert de Swaffham". Segundo Janet D. Martin, o libro foi creado "arredor de 1250", e orixinalmente remataba coa Gesta Herewardi, pero no s. XIV angadiuse máis material alleo á historia do heroe.
No s. XIX, W. D. Sweeting publicou, a partir de 1895, unha edición da Gesta en fascículos, como suplemento do Fenland Notes and Queries, unha revista trimestral publicada en Peterborough, da cal Sweeting nesa época era editor. Sweeting utilizou unha transcrición da Gesta feita por S. H. Miller, para publicar unha edición onde a transcrición e a tradución aparecían en columnas paralelas.
Familia
En parte debido á falta de detalles, a súa vida converteuse nun imán para especuladores e estudosos afeccionados. As referencias máis antigas á súa liñaxe, na Gesta, faillo fillo de Edith, unha descendente de Oslac de York, e Leofric de Bourne, sobriño de Ralph the Staller. De maneira alternativa, tamén díxose que Leofric, conde de Mercia e a súa muller Lady Godiva eran os verdadeiros pais de Hereward. Non hai ningunha proba disto, e o abade Brand de Peterborough, de quen se afirma ser tío de Hereward, non parece ter relación con Leofric nin con Godiva. É improbable que, se Hereward fora membro desta familia prominente, a súa liñaxe non fose rexistrada. Algunha investigación moderna suxere que foi anglo-danés, cun pai de Dinamarca, Asketil; como Brand é tamén un nome danés, ten senso que o abade fose irmán de Asketil. A aparente habilidade de Hereward para obter a axuda danesa tamén pode apoiar esta teoría.
O nacemento de Hereward convencionalmente dátase en 1035/6 pois a Gesta sinala que foi exiliado por primeira vez en 1054, cando tiña 18 anos. Con todo, como o relato da Gesta da primeira parte do seu exilio (en Escocia, Cornualla e Irlanda) contén elementos fantásticos, é difícil saber se é fidedigno. Peter Rex, na súa biografía de Hereward de 2005, di que as campañas nas cales hai información de que loitó preto de Flandres comezarían arredor de 1063, e suxire que, se tivera 18 na época do seu exilio, nacería en 1044/5. Mais isto basearíase na suposición de que a primeira parte da historia é en gran medida ficticia.
Suponse que o seu sitio de nacemento foi en ou preto de Bourne, en Lincolnshire. O Domesday Book mostra que un home chamado Hereward posuía, como inquilino da Abadía de Peterborough, terras nas parroquias de Witham on Hill e Barholm with Stow na punta suroeste de Lincolnshire; antes do seu exilio, Hereward tamén alugaba terras da Abadía de Croyland, en Crowland, oito millas ao leste de Market Deeping, preto dos pantanos. Xa que as terras posuidas nas abadías podían estar espalladas en diferentes parroquias, a localización precisa das súas posesións persoais é incerta mais estaban seguramente nalgures do sur de Lincolnshire.
Copa Xunta de Galicia 2006
Na Copa Xunta de Galicia, celebrada entre 2006 e 2007, participaron oito conxuntos galegos. A vitoria final correspondeulle ao Celta de Vigo.
A Copa foi presentada no mes de abril de 2006 por Santi Domínguez, Director Xeral para o Deporte, Ánxela Bugallo, Conselleira de Cultura e Deporte da Xunta de Galicia, e mais por Julio Meana, presidente da Federación Galega de Fútbol. A organización correu a cargo da Fundación Deporte Galego, a Dirección Xeral para o Deporte e a Federación Galega de Fútbol. Contou coa participación dos clubs galegos que na tempada 2005-06 de fútbol estaban nas categorías de Primeira división, Segunda división ou Segunda división B. A Xunta considerou oportuno tamén invitar o CD Lugo para completar o número de oito equipos e facer dous grupos, norte e sur.
Hereward o Proscrito
Exilio
Na época da invasión normanda a Inglaterra, aínda estaba exiliado en Europa, traballando como mercenario exitoso para Balduíno V. Segundo a Gesta participou en torneos en Cambrai. Nalgún punto do seu exilio dise que Hereward casou con Turfida, unha muller galo-xermánica dunha familia rica de Saint-Omer. Na Gesta dise que ela se namorou del antes de coñecelo, porque ouvira sobre as súas proezas.
Copa Xunta de Galicia 2006
No grupo norte participaron estes catro equipos: Deportivo da Coruña, Racing de Ferrol, SD Negreira e CD Lugo. No grupo sur participaron estes catro equipos: Celta de Vigo, Pontevedra CF, CD Ourense e o filial Celta de Vigo B. Os partidos desta primeira fase comezaron o 6 de agosto de 2006 e remataron o 6 de setembro de 2006. Os equipos que remataron nos dous primeiros lugares pasaron a disputa-las semifinais a partido único. A final tivo lugar no estadio Anxo Carro o 3 de xaneiro de 2007, e nela proclamouse vencedor o Celta de Vigo cun resultado de 2-3.
A competición non tivo carácter oficial por non ser aprobada pola Asemblea da Federación Galega de Fútbol.
Hereward o Proscrito
Regreso a Inglaterra
alt=old yellowing map of east Cambridgeshire showing Isle of Ely surrounded by water|right|miniatura|O mapa que mostra a Illa de Ely rodeada de auga. Joan Blaeu (1648) Regiones Inundatae Hereward regresou a Inglaterra a finais de 1069 ou en 1070. A Gesta di que descubriu que as terras da súa familia foran tomadas polos normandos e que o seu irmán fora matado e logo a súa cabeza fora posta nunha pica diante a porta da súa casa. Hereward vingouse dos normandos que mataran o seu irmán mentres eles ridiculizaban os ingleses nunha troula de bébedos. Presuntamente matou quince deles coa axuda dun cómplice. Logo reuniu seguidores e foi á Abadía de Peterborough para ser nomeado cabaleiro polo seu tío Brand. Regresou brevemente a Flandres para deixar que a situación arrefriase e despois volveu a Inglaterra.
Copa Xunta de Galicia 2006
Malia que foi anunciada como “a primeira edición”, o certo é que xa se disputara anteriormente outro torneo co título Copa Xunta de Galicia en 1989 do que resultara gañador o Centro de Deportes Barco.
Hereward o Proscrito
Regreso a Inglaterra
En 1070 Hereward certamente participou na insurrección anti-normanda cuxa base estivo na Illa de Ely. En 1069 ou 1070 o rei danés Sweyn Estrithson enviou un pequeno exército para tentar establecer un campamento nesa illa. Parece que Hereward uniuse a el. Hereward atacou e saqueou a Abadía de Peterborough acompañado por homes locais e daneses de Sweyn. Mentres a Gesta di que isto ocorreu após a batalla principal en Ely, a Crónica de Peterborough di que foi antes. O consenso histórico é que o relato da Crónica é máis preciso. Dise que a xustificación de Hereward foi que quería salvar os tesouros e reliquias da abadía da rapacidade dos normandos liderados polo novo abade normando que expulsara o seu tío Brand. Segundo a Gesta devolveu os tesouros saqueados da abadía despois de ter unha visión de San Pedro. Porén, a Crónica de Peterborough di que o tesouro foi levado a Dinamarca.
Hereward logo uniuse a un exército pequeno liderado por Morcar, o antigo conde saxón de Nortumbria que fora expulsado por Guillerme. Guillerme enviou un exército para negociar cos rebeldes. En 1071, Hereward e Morcar foron forzados a retirarse á súa fortaleza e montaron unha desesperada resistencia na Illa de Ely contra o goberno do Conquistador. Tanto a Gesta coma o Liber Eliensis afirman que os normandos fixeron un asalto frontal, axudados por unha enorme calzada de madeira dunha milla de longo, mais a calzada afundiuse baixo o peso das armaduras e os cabalos. O normandos entón tentaron intimidar os ingleses cunha bruxa, quen os maldixo desde unha torre de madeira, mais Hereward enxeñouse para pegar lume á torre, que derrubouse coa bruxa nela. O Gesta inclúe outros contos fantásticos sobre a coraxe de Hereward, incluíndo que se disfrazou de oleiro para espiar o rei que e fuxiu da catividade.
Rāmāyaṇa
O Rāmāyaṇa (en escritura devanágari : रामायण), é dicir en sánscrito A viaxe de Rāma, é a máis breve das dúas epopeas mitolóxicas en lingua sánscrita, compostas entre os séculos -III e III. Consta de sete libros e de 24000 dísticos (48000 versos). O Râmâyana é, como o Mahābhārata, un dos escritos fundamentais do hinduísmo e da mitoloxía hindú. O poema atribúese tradicionalmente ao ermitán lendario Valmiki (ao que chaman Adi kavi, o Primeiro poeta), que aparece como personaxe no primeiro e no último libro, que se consideran de composición máis recente cós outros.
Hereward o Proscrito
Regreso a Inglaterra
Dise que entón os normandos, probablemente liderados por un dos cabaleiros de Guillerme chamado Belasius (Belsar), subornaron os monxes da illa para revelaren unha ruta segura a través dos pantanos, o cal resultou na captura de Ely. Morcar foi encarcerado, mais dise que Hereward fuxira con algúns dos seus seguidores aos pantanos para continuar a súa resistencia. Esta fuxida é rexistrada por todas as fontes que se conservan.
Rāmāyaṇa
miniatura|O exército dos monos do Râmâyana, relevo khmer do [[Prasat Hin Phimai (Tailandia, provincia de Nakhon Ratchasima)]]
Hereward o Proscrito
Regreso a Inglaterra
Hai evidencias da existencia dun antigo terraplén ao sur de Aldreth no cruzamento da vella calzada do pantano e Iram Drove. Este vestixio circular, coñecido como o Monte de Belsar, é un potencial sitio onde construiría un forte Guillerme para atacar desde alí Ely e Hereward.
Rāmāyaṇa
Orixes e contido
O Rāmāyaṇa comeza tras o nacemento de Rāma pola súplica da Terra devastada que, en forma dunha vaca, se dirixe a Vishnu e lle lembra a súa responsabilidade.
Chris Quinn
Christopher James Quinn, nado o 27 de setembro de 1983 en Nova Orleáns, Luisiana, é un ex xogador profesional de baloncesto. Cunha altura de 1,88 metros xogaba na posición de base. Actualmente traballa como adestrador asistente dos Miami Heat.
Rāmāyaṇa
Orixes e contido
O Rāmāyaṇa conta o nacemento e educación do príncipe Rāma que é o sétimo avatar do deus Vishnu, a conquista de Sîtâ e a súa unión con ela. A obra conta tamén o exilio de Rāma, o rapto de Sîtâ, a súa liberación e a volta de Rāma ao trono.
Cando o apartan do trono de seu pai (do cal é o herdeiro lexítimo), Rāma exíliase en Ayodhya, acompañado por Sîtâ e o seu irmán Lakshmana. Logo o demo Râvana rapta a Sîtâ e mantena prisioneira en Lankâ (que se identifica coa illa de Sri Lanka, pero que algúns autores como Louis Frédéric sitúan sobre unha do grupo das sete illas – se cadra a Heptanesia de Tolomeo – que están na orixe da cidade de Mumbai). Tras unha busca longa e penosa, Rāma libéraa coa axuda de Hanuman, xeneral do exército dos monos. Râvana morre a mans de Rāma, que recupera logo o seu trono e goberna o seu reino con grande sabedoría.
Na parte que constitúe probabelmente un engadido posterior, Sîtâ é acusada polo rumor público de ter cometido adulterio durante a súa catividade. Malia ser inocente, deixa a Rāma levando o seu fillo canda ela e acóllea o ermitán Valmiki (personaxe que a tradición identifica como o autor do Rāmāyaṇa). Tras varios anos, esta inxustiza resulta reparada, Sîtâ volve con Rāma.
O Râmâyana comprende sete libros:
Lectura crítica
O Rāmāyaṇa contén numerosos relatos védicos pero non é exclusivamente relixioso. Contén en efecto relatos lendarios, míticos ou cosmogónicos (formación da Terra segundo os brahmáns). A súa recitación ten valor de devoción na relixión brahmánica e algunha das súas escenas aparecen no teatro bailado da India meridional chamado kathakali.
Fica aínda moi popular, son só na India actual, senón tamén en Indonesia, e a súa historia é moi coñecida no resto da Asia suroriental (Camboxa, Tailandia, Malaisia, Myanmar, Laos...) grazas ás numerosas traducións ás linguas vernáculas e ás recensións, das cales a máis famosa é do poeta indio Tulsi Das que data do século XVI.
Adaptacións e reescrituras
O escritor e xornalista indio Ashok K. Banker fixo unha reescritura do Ramayana na forma dunha serie de novelas do xénero fantástico en sete tomos, O Ramayana.
No campo da animación asiática, o Rāmāyaṇa foi obxecto dunha adaptación en longametraxe de animación indo-xaponesa, Ramayana: The Legend of Prince Rama, realizada por Yugo Sako e Ram Mohan e saída en 1992. En 2005 sae unha nova adaptación en animación, desta vez americana: Sita Sings the Blues, realizada por Nina Paley, que ten merecido varias distincións.
Chris Quinn
Instituto
Quinn asistiu ao Instituto Dublin Coffman en Dublin, Ohio, onde estableceu 14 récords e foi nomeado Xogador do Ano por Columbus Dispatch Agonis en 2002. Foi elixido tamén en dúas ocasións no mellor quinteto estatal do ano, xogador do ano da Ohio Capital Conference e segundo na votación do "Mr. Basketball" de Ohio no seu ano sénior. Quinn liderou ao seu equipo aos campionatos de conferencia de 2001 e 2002, ademais de proclamarse campión de distrito en dúas ocasións.
Universidade
Na Universidade de Notre Dame pasou tres anos, sendo o co-capitán en dúas ocasións. Xogou 122 partidos, 80 coma titular, e fixo 11,1 puntos, 3,5 asistencias, 2,7 rebotes, 1,27 roubos e 31,3 minutos cun 44,7% en tiros de campo, 41,7% en triplas e 82,5% en tiros libres. Coma sénior, foi elixido no mellor quinteto da Big East Conference tras facer 17,7 puntos, 6,5 asistencias e 3,8 roubos por partido, liderando ao equipo en anotación, asistencias e empatado en roubos de balón. A tempada anterior foi seleccionado para disputar o Big East Academic All-Star, xogando na campaña 27 partidos e asinando 13,1 puntos, 3,2 asistencias e 2,9 rebotes. Coma sophomore os seus números foron 14,3 puntos e 3,3 asistencias por partido, e coma freshman 3,9 puntos e 1,6 rebotes, sendo seleccionado para o Big East Academic All-Star.
Cycas revoluta
A cica, Cycas revoluta, ou falsa palmeira, é unha planta oriúnda do sur do Xapón. Adóitase cultivar como planta de interior, xa que non atura o frío, aínda que pode adaptarse aos climas máis temperados como o mediterráneo. En Galiza atopamos algúns exemplares como ornamentais.
Descrición
thumb|left|220px|Exemplar no xardín do [[Museo de Arte Español Enrique Larreta, en Buenos Aires.]] Posúe un talo cilíndrico que presenta un crecemento apical cuberto das cicatrices que deixan as follas que vai perdendo a medida que medra. Estas, pinnadas e de cor verde brillante pola face anterior e mate polo envés, forman unha crista terminal. O miolo do talo, o sagú, utilízase para a alimentación polo seu alto contido en glícidos.
Chris Quinn
Traxectoria profesional
O 21 de xullo de 2011, fichou polo BC Khimki.
Cycas revoluta
Descrición
A súa reprodución é dioica, é dicir, a planta feminina presenta no extremo do talo os megasporófilos, agrupados en conos arredondados que conteñen as macrósporas. As plantas masculinas emiten unha espiga lateral, os microsporófilos, que se agrupan formando conos que poden acadar os 60 cm de altura.
Toxicidade
thumb|right|200px|Un exemplar de Cica revoluta bonsai. Se se inxire é extremadamente velenosa, tanto para os seres humanos como para os animais. Os animais domésticos teñen un maior risco xa que atopan a planta especialmente saborosa. Os síntomas clínicos desenvólvense nas 12 horas posteriores á inxestión e poden incluír vómitos, diarrea, frouxidade, esvaementos, fallo hepático ou toxicidade hepática caracterizada por ictericia, cirrose e ascite. Os animais domésticos poden aparecer moi febles, sangrar polo nariz (epistaxe), ter melena (sangue nos excrementos), hematoquecia e hemartrose (sangue nas articulacións). Pode provocar incluso a morte.
Hereward o Proscrito
Vida posterior
miniatura|Hereward escolta a Alftruda, ilustración de Henry Courtney Selous Hai relatos contraditorios sobre a vida de Hereward despois da caída de Ely. A Gesta di que tentou negociar con Guillerme mais que foi provocado a unha loita cun home chamado Ogger. A loita conduciu á súa captura e encarceramento. Os seus seguidores, porén, liberárono cando era transferido dun castelo a outro. O antigo carcereiro de Hereward persuadiu o rei de negociar unha vez máis, e finalmente foi perdoado por Guillerme e viviu o resto da súa vida en relativa paz. Tamén dise que casou cunha segunda muller despois que Turfida ingresou nun convento. Dise que se chamaba Alftruda e era a viúva do conde Dolfin.
Geoffrey Gaimar, na súa Estoire des Engleis, di polo contrario que Hereward viviu algún tempo como un proscrito nos pantanos, mais que cando estaba a piques de facer as paces con Guillerme, foi emboscado e matado por un grupo de cabaleiros normandos. Tamén é posible que Hereward non recibira ningún perdón e fora ao exilio para sempre; este era de feito o destino de moitos ingleses prominentes após a Conquista. Ogger ("Oger o Bretón"), xa sexa a persoa con quen se supón que loitou Hereward, ou un herdeiro, parece que tomaría as súas terras. Joseph Harrop, en A New History of England de 1764, suxire que despois da súa fuxida de Ely, Hereward marchou a Escocia.
Historicidade
miniatura|A primeira páxina da novela de Kingsley Hereward the Wake. A existencia de Hereward xeralmente no é discutida, aínda que a historia da súa vida, especialmente como é refundida na Gesta, case con certeza contén esaxeracións sobre as súas fazañas e algunhas francamente son ficción. Hugh M. Thomas sostén que a Gesta é unha historia sobre un heroe inglés, que pretende entreter e desenvolve unha fantasía de resistencia exitosa contra os normandos. Hereward sempre é motivado por emocións sinceras, a diferenza dos seus inimigos, na súa loita mostra valores cabaleirescos. A súa coraxe suprema e viril constantemente é resaltada. Episodios potencialmente deshonrosos como o saqueo de Peterborough son desculpados, e mesmo borrados por historias como a da visión de San Pedro que o fai devolver o botín.
O feito da participación de Hereward nos acontecementos de Ely é atestado en documentos antigos como o anal de 1071 da Crónica anglosaxoa. Outro texto da Crónica tamén refire a súa implicación no saqueo. As fontes antigas non din sobre el máis que estaba en Ely e que liderou a última banda da resistencia. L'Estoire des Engles (c. 1140) di que tivo unha familia nobre, pero non especifica máis. A xenealoxía alegada é proporcionada pola Gesta e a posterior Historia Croylandensis, aínda que con algunhas variacións. Cara o s. XV, a familia Wake afirmaba descender del e elevaban a súa ascendencia afirmando que era o fillo de Leofric, conde de Mercia e de Lady Godiva.
É posible que algunhas das historias sobre Hereward mutaran en relatos sobre Robin Hood ou que os influíran. Hereward, porén, ficou como unha figura menor ata a época victoriana, cando a idea da heroicidade anglosaxoa nativa se fixo popular. A novela de Charles Kingsley de 1865, Hereward the Wake: o último inglés elevou a Hereward á posición de heroe nacional. Esbozou a teoría de que as liberdades tradicionais inglesas foron destruídas polo "xugo normando", unha idea en realidade máis antiga, divulgada pola novela de Walter Scott Ivanhoe. Ambas as dúas novelas axudaron crear a imaxe dunha Inglaterra anglosaxoa romántica, violada pola tiranía normanda. Despois da súa publicación, Hereward aparece en numerosas obras históricas populares.
Alexander Mackenzie (político)
Alexander Mackenzie, nado en Logierait (Escocia) o 28 de xaneiro de 1822 e finado en Toronto (Ontario) o 17 de abril de 1892, foi un enxeñeiro, arquitecto, escritor e político, primeiro ministro do Canadá entre 1873 e 1878.
Sant Joan de Vilatorrada
O núcleo orixinario chamábase Sant Martí de Torroella. En 1937 o concello pasou a chamarse Vilatorrada de Cardener e despois da guerra recuperou o nome de Sant Martí. En 1962 pasou a chamarse Sant Joan de Torroella e en 1981 cambiouse polo actual Sant Joan de Vilatorrada.
Tiña en 2014 unha poboación de 10.733 habitantes agrupados en 3 entidades de poboación: a capital Sant Joan de Vilatorrada, a entidade municipal descentralizada de Sant Martí de Torroella e a pequena localidade de Joncadella.
Copa Galiza de fútbol 2008
Participaron o equipo de primeira división (Deportivo da Coruña), os dous de segunda (Celta de Vigo e Racing de Ferrol, os tres de segunda B que non son filiais (CD Lugo, Pontevedra CF e CD Ourense), e mais os dous mellores de terceira división. A diferenza da edición anterior, os filiais quedaron excluídos da competición e, aínda que houbo catro setentrionais e catro meridionais, a distribución non se fixo en base a esas cotas de grupos. Porén, si que os emparellamentos se fixeron buscando a proximidade xeográfica.
Por outra banda, e tamén a diferenza da primeira edición, os partidos celebráronse nun sistema de eliminatoria a partido único, disputado sempre no equipo de inferior categoría ou no do que nese momento se atope peor clasificado en caso de compartiren a mesma división.
O campión foi o Celta de Vigo, que se impuxo ao Deportivo na quenda de penaltis, logo de rematar o encontro con empate a cero. A final disputouse en Ourense.
Leptina
miniatura|270px|dereita|Leptina.
miniatura|dereita|270px|Estrutura da leptina-E100.
A leptina (do grego λεπτός leptos 'delgado') é unha hormona polipeptídica de 16 kDa que desempeña un importante papel na regulación da captación e consumo de enerxía no organismo, incluíndo a regulación do apetito e o metabolismo. É unha das hormonas máis importantes segregadas polo tecido adiposo. Nos humanos o xene da leptina é o Ob(Lep) (Ob de obeso, Lep de leptina), que está localizado no cromosoma 7.
Descubrimento
Os efectos da leptina observáronse ao estudar ratos obesos mutantes que se orixinaron aleatoriamente nunha colonia de ratos do Laboratorio Jackson en 1950. Estes ratos eran moi obesos e alimentábanse en exceso. Finalmente, encontráronse varias estirpes de ratos de laboratorio que eran homocigotas para mutacións dun só xene que lles causaba a obesidade, e podían ser de dúas clases: "ob/ob", que tiñan mutacións no xene para a proteína leptina, e "db/db", que tiñan mutacións para o xene do receptor da leptina. Cando un rato ob/ob era tratado con inxeccións de leptina, perdían o seu exceso de graxa e volvían a ter un peso normal.
Despois do descubrimento destes ratos chegou o descubrimento da leptina. A leptina foi descuberta en 1994 por Jeffrey M. Friedman na Universidade Rockefeller e Douglas L. Coleman ao estudaren ditos ratos.
Biosíntese
A leptina humana é unha proteína de 167 aminoácidos. Prodúcese principalmente nos adipocitos do tecido adiposo branco, e o nivel da leptina circulante no sangue é proporcional á cantidade total de graxa corporal.
Ademais de no tecido adiposo branco, cantidades menores de leptina poden producirse no tecido adiposo castaño, placenta (no sincitiotrofoblasto), ovarios, músculo esquelético, estómago (na parte máis profunda das glándulas fúndicas), células epiteliais mamarias, medula ósea, hipófise (ou pituitaria), e fígado. Tamén se descubriu que a leptina poden producila as células principais gástricas e as células P/D1 do estómago.
Funcións
A leptina actúa sobre receptores do hipotálamo, o que causa unha inhibición do apetito de tres maneiras: (1) contrarrestando os efectos do neuropéptido Y (un potente estimulador da alimentación segregado polas células do intestimo e hipotálamo); (2) contrarrestando os efectos da anandamida (outro potente estimulador da alimentación que se une aos mesmos receptores cá THC), e (3) promovendo a síntese de α-MSH, un supresor do apetito.
Esta inhibición do apetito a longo prazo, contrasta coa rápida inhibición do apetito causada pola colecistoquinina (CCK) e a supresión máis lenta da fame entre comidas mediada polo PYY3-36. A ausencia de leptina (ou do seu receptor) orixina unha inxesta incontrolada de comida e causa obesidade. Varios estudos indicaron que o xaxún ou seguir unha dieta moi baixa en calorías fai diminuír os niveis de leptina. A curto prazo a leptina podería ser un indicador do equilibrio enerxético. Este sistema é máis sensible á fame ca á sobrealimentación; os niveis de leptina cambian máis cando a inxesta da comida decrece ca cando se incrementa. A dinámica da leptina debida a un cambio agudo no equilibrio enerxético podería estar relacionada co apetito e eventualmente coa inxestión de comida. Aínda que isto é unha hipótese nova, hai xa algúns datos que a apoian.
Hai algunha controversia con respecto á regulación da leptina pola melatonina durante a noite. Un grupo de investigación suxeriu que o aumento dos niveis de melatonina causan un decremento da leptina. Pero en 2004, investigadores brasileiros atoparon que a melatonina incrementa os niveis de leptina en presenza de insulina, o que causa unha diminución do apetito durante o sono.
Ratos con diabetes tipo 1 tratados con leptina só ou con leptina e insulina melloraron máis a súa saúde (o azucre sanguíneo non flutuaba tanto; os niveis de colesterol diminuíron; os ratos formaron menos graxa corporal) do que os ratos tratados só con insulina, o que abre a posibilidade dun novo tratamento para a diabetes.
Sinal de adiposidade
Actualmente, só a leptina e a insulina se sabe que actúan como sinal de adiposidade. En xeral,
Interacción coa amilina
A coadministración de dúas hormonas que interveñen no control do peso corporal como son a amilina (producida polas células beta do páncreas) e a leptina (producida polos adipocitos), orixina unha sostida perda de peso específica das graxas, en modelos animais de obesidade resistentes á leptina.
Saciedade
miniatura|dereita|Comparación dun rato que non pode producir leptina (o obeso da esquerda) con outro normal (dereita).
A leptina únese ás neuronas do neuropéptido Y (NPY) do núcleo arqueado facendo que decreza a actividade desas neuronas. A leptina indica ao cerebro que o corpo xa ten alimento dabondo, producindo unha sensación de saciedade. Un pequeno grupo de seres humanos posùe mutacións homocigóticas para o xene da leptina que orixinan un constante desexo de comer, causando unha severa obesidade. Esta condición pode ser tratada con certo éxito coa administración de leptina recombinante humana. Porén, os amplos ensaios clínicos realizados utilizando a leptina recombinante humana como axente terapéutico para tratar a obesidade humana non foron concluíntes, porque só os suxeitos máis obesos aos que se lle dera as doses máis altas de leptina exóxena experimentaron unha perda de peso estatisticamente significativa. A conclusión foi que se necesitan doses grandes e frecuentes para proporcionar só beneficios modestos debido á baixa vida media da leptina circulante, a súa baixa potencia e escasa solubilidade. Ademais, estas inxeccións causaron que algúns participantes tivesen que abandonar o estudo debido á aparición de respostas inflamatorias na pel no lugar de inxección. Algúns destes problemas poden aliviarse usando unha forma de leptina chamada Fc-leptina, que leva un fragmento Fc da cadea de inmunoglobulina gamma fusionado no extemo N-terminal. Esta fusión Fc-leptina probouse experimentalmente que é moi soluble, máis potente bioloxicamente, e ten unha vida media no soro sanguíneo moito maior. Como resultado, comprobuse que a Fc-leptina pode tratar con éxito a obesidade tanto en ratos deficientes en leptina coma en normais, pero non se probou en seres humanos. Isto fai que a Fc-leptina sexa un tratamento potencial para a obesidade nos humanos. Os niveis de leptina circulante informan ao cerebro sobre a enerxía almacenada para que poida regular o apetito e o metabolismo. A leptina funciona inhibindo a actividade das neuronas que conteñen o neuropéptido Y (NPY) e o péptido relacionado con agouti (AgRP), e incrementando a actividade das neuronas que expresan a hormona estimulante dos melanocitos α (α-MSH). As neuronas NPY son un elemento chave na regulación do apetito; a inxección de pequenas doses de neuropéptido Y no cerebro dos animais experimentais estimula a alimentación, e a destrución selectiva das neuronas NPY no rato fai que se volvan anoréxicos. Reciprocamente, a α-MSH é un mediador importante da saciedade, e as diferenzas no xene do receptor sobre o que actúa a α-MSH no cerebro están ligadas á obesidade en humanos.
Sistema circulatorio
O papel da leptina e os receptores da leptina na modulación da actividade das células T no sistema inmunitario estudouse nos ratos. Modula a resposta inmune á aterosclerose, e a alteración desta regulación é un factor que predispón á aterosclerose en pacientes obesos.
A leptina promove a anxioxénese ao incrementar os niveis do factor de crecemento endotelial vascular (VEGF).
Nalgúns estudos epidemiolóxicos, a hiperleptinemia considérase un factor de risco. Porén, varios experimentos recentes en animais demostraron que a hiperleptinemia sistémica producida por infusión ou pola transferencia de xenes adenoviral fai decrecer a presión sanguínea nas ratas.
Actividade do surfactante pulmonar
Nos pulmóns fetais, a leptina indúcese nos fibroblastos intersticiais alveolares ("lipofibroblastos") pola acción do PTHrP segregado polo epitelio alveolar formador (endoderma) durante o estiramento moderado. A leptina do mesénquima, á súa vez, actúa sobre o epitelio no receptor de leptina dos pneumocitos alveolares de tipo II e induce a expresión do surfactante pulmonar, o cal é unha das principais misións destes pneumocitos tipo II.
Reprodución
Nos ratos, a leptina requírese tamén para a fertilidade de machos e femias. A leptina ten un efecto menor nos humanos nese aspecto. Nos mamíferos, os ciclos ovulatorios nas femias están ligados ao balance de enerxía (positivo ou negativo dependendo de se a femia está gañando ou perdendo peso) e ao fluxo de enerxía (cantidade de enerxía producida e gastada) en moita maior medida ca ao estado enerxético (niveis de graxa). Cando o balance de enerxía é moi negativo (o que significa que a muller está pasando fame) ou o fluxo de enerxía é moi alto (o que significa que unha muller está facendo moitísimo exercicio, pero ao mesmo tempo consumindo calorías dabondo), os ciclos ováricos paran e as mulleres deixan de menstruar. Só se a femia ten unha porcentaxe de graxa corporal extremadamente baixa, o estado enerxético afectará á menstruación. Algúns estudos indicaron que os niveis de leptina que están fóra dun rango ideal poden ter un efecto negativo na calidade dos óvulos e no desenlace durante unha fecundación in vitro.
Os adipocitos do corpo, en condicións normais, son responsables da produción constante e liberación de leptina. Esta pode tamén producirse na placenta. Os niveis de leptina aumentan durante o embarazo e caen despois do parto. A leptina tamén se expresa nas membranas fetais e no tecido uterino. As contraccións uterinas son inhibidas pola leptina.
Hai tamén evidencias de que a leptina xoga un papel na hiperémese gravídica (mareos matinais graves do embarazo), na síndrome do ovario policístico (aínda que non todos os estudos concordan) e unha investigación de 2007 suxire que a leptina hipotalámica está implicada no crecemento dos ósos.
Efectos sobre os ósos
O feito de que a leptina, unha hormona liberada no tecido adiposo, pode regular a masa ósea fíxose notorio no ano 2000. Hoxe está ben establecido que a leptina pode afectar ao metabolismo dos ósos por sinalización directa desde o cerebro e que aínda que a leptina actúa reducindo o óso esponxoso, á vez incrementa o óso compacto. Presentáronse varias teorías sobre a dicotomía entre óso esponxoso e compacto, como unha recente teoría que di que o incremento de leptina durante a obesidade pode representar un mecanismo para aumentar o tamaño do óso e a resistencia do óso para soportar o incremento do peso corporal.
O metabolismo óseo está baixo control directo do cerebro e hai fibras nerviosas no tecido óseo. Atopáronse no óso varias moléculas sinalizadoras do cerebro (neuropéptidos e neurotransmisores), como a adrenalina, noradrenalina, serotonina, péptido relacionado co xene da calcitonina, péptido intestinal vasoactivo e o neuropéptido Y. Esta evidencia apoia a existencia dun sistema de sinalización directa entre o cerebro e o óso que suxire que estas moléculas están directamente implicadas na regulación do metabolismo óseo. A leptina, unha vez liberada do tecido adiposo, pode cruzar a barreira hematoencefálica e unirse aos seus receptores no cerebro, onde actúa por medio do sistema nervioso simpático regulando o metabolismo óseo. É tamén posible que, ademais dos seus efectos exercidos por mediación do cerebro, a leptina poida actuar directamente sobre as células óseas regulando o seu metabolismo. En realidade, a leptina probsblemente sinaliza ao óso a múltiples niveis. Como resultado a utilidade clínica da leptina para o tratamento das doenzas óseas permanece aberto e estase a investigar.
Importancia clínica
A leptina foi considerada tradicionalmente como un vínculo entre a masa graxa corporal, a inxesta de alimentos e o gasto de enerxía. Esta idea xurdiu orixinalmente dos descubrimentos feitos en estudos con animais, pero a súa aplicación para describir o seu funcionamento en humanos foi posta en dúbida. Nos humanos, hai moitos exemplos onde a leptina se afasta do seu papel estrito de comunicar o estado nutricional do corpo ao cerebro e xa non se correlaciona cos niveis de graxa corporal:
Marcador inflamatorio
Os factores que afectan agudamente aos niveis de leptina son tamén factores que inflúen noutros marcadores de inflamación, como testosterona, sono, estrés emocional, restrición calórica, e niveis de graxa corporal. Aínda que está ben establecido que a leptina está implicada na regulación da resposta inflamatoria,  teorizouse ademais que o papel da leptina como marcador inflamatorio é responder especificamente a citocinas inflamatorias derivadas do tecido adiposo.
En termos estruturais e funcionais, a leptina parécese á IL-6 e é un membro da superfamilia das citocinas. A leptina circulante parece afectar ao eixe hipotalámico-hipofisario-adrenal, o que suxire un papel para a leptina na resposta ao estrés. As concentracións elevadas de leptina están asociadas con elevados recontos de glóbulos brancos sanguíneos tanto en homes coma en mulleres.