cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Acacia negra
Reprodución
Espallamento das sementes: Darredor das sementes hai uns fíos arroibados característicos que chama á atención dos paxaros, que espallan as sementes. Isto tamén ocorre onde a especie foi introducida, como en Galicia ou Suráfrica. Se non existir os fruxívoros as sementes caen no chan almacenándose, logo, no solo. Os bancos de sementes fican viábeis por moitos anos. As sementes xermolan de xeito doado se se mergullan unha noite en auga moi quente, cando o banco de sementes fica exposto ao sol, ou despois dos lumes forestais (Hill, 1982). Acacia melanoxylon reprodúcese prolificamente despois dos incendios. Pode ademais reporducirse vexetativamente.
A Corveira, Caaveiro, A Capela
A Corveira é un lugar da parroquia de Caaveiro no concello coruñés da Capela na comarca do Eume. Tiña 19 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales 9 eran homes e 10 eran mulleres.
Provincia de Ciego de Ávila
A provincia de Ciego de Ávila é unha provincia cubana que se atopa na rexión central do país, limitando polo norte co Canal de Bahamas e polo sur co Mar Caribe.
Jane Ellen Harrison
Jane Ellen Harrison, nada o 9 de setembro de 1850 e finada o 5 de abril de 1928 foi unha académica, lingüista e feminista británica. Harrison é unha das fundadoras, con Karl Kerenyi e Walter Burkert, dos estudos modernos en mitoloxía grega.
Traxectoria
Aplicou os descubrimentos arqueolóxicos ás interpretacións da relixión grega de tal forma que se tornaron padrón. Académicos contemporáneos como Mary Beard, biógrafa de Harrison, describiuna como "a primeira profesora de carreira académica da Inglaterra".
Harrison iniciou os estudos formais en Cheltenham Ladies' College, onde conseguiu un diploma. En 1874, continuou estudos clásicos no Newnham College, da Universidade de Cambridge. Conseguiu dous doutoramentos, un na Universidade de Aberdeen en 1885 e outro na Universidade de Durham en 1897. Este recoñecemento garantiulle a oportunidade de retornar ó Newnham College como unha conferencista en 1898.
Primeiros traballos
A primeira monografía de Harrison, en 1882, presentou a tese que tanto a Odisea de Homero e as artes visuais das cerámicas foron inspiradas en fontes fundamentais da mitoloxía, unha opinión que até entón non era común na arqueoloxía, e que o repertorio destas cerámicas podería ofrecer informacións sobre mitos e rituais.
A maneira con que desenvolveu seu gran traballo, Prolegomena to the Study of Greek Religion (1903), foi o de proceder do ritual para o mito que o inspirou.: "Na teoloxía os traxes son máis difícies de ver, a verdade é máis difícl de formular do que o ritual." (p 163). É así que ela comeza o libro analizando os festivais atenienses: Anthesteria, festival de colleita, Thargelia, Kallynteria, Plynteria, e o festival das mulleres, no cal detectaba moitos resquícios do primitivismo, Thesmophoria, Arrophoria, Skirophoria, Stenia e Haloa.
Lores
O topónimo galego Lores pode referirse a:
Amais como apelido pode referirse a:
Kwashiorkor
O Kwashiorkor é a desnutrición de quen non inxire dabondo proteínas, pero que recibe algunha caloría na forma de fariñas de baixo poder nutricional. O nome, de orixe africana, refírese ao feito de que a doenza sófrea o fillo máis vello despois do seu desmame precoz co nacemento dun irmán máis novo. Como o máis vello pasa a recibir unha dieta pobre en proteínas, el mantén o peso mais tende ao edema. Ao contrario do marasmo, coñécese como desnutrición húmida. O tratamento consiste nunha dieta equilibrada de proteínas e calorías.
Corazóns de ferro
Corazóns de ferro (en Casualties of War) é un filme estadounidense dirixido por Brian De Palma que foi estreado en 1989, e que emitiu en galego a TVG o 26 de setembro de 2008.
Sinopse
Guerra de Vietnam. Acabado de incorporar ó seu pelotón, un soldado novo, Eriksson (Michael J. Fox) é testemuña dun crime brutal cometido polos seus compañeiros. Incapaz de ficar á marxe, o soldado terá que enfrontarse ó resto do pelotón e, especialmente ó sarxento Tony Meserve (Sean Penn), un home enérxico e carismático pero atolado polo horror e a brutalidade da guerra.
Civrac-en-Médoc
Civrac-en-Médoc é unha comuna francesa do departamento de Gironde, en Aquitania. A altura media da comuna é de 15 metros, ten 18.35 km² e 502 habitantes, formouse pola unión das parroquias de Saint-Pierre-de-Civrac e Saint-Médard-d'Escurac. A igrexa é do século XII, remodelada nos séculos XV e XVII. O viñedo é a principal fonte económica da comuna.
Xosé María García Rodríguez
Xosé María García Rodríguez, nado en Muros o 6 de febreiro de 1912 e finado en San Juan (Porto Rico) en 2006, foi un escritor, xornalista, xuíz e diplomático galego.
Vicente Celeiro
Vicente Celeiro Leal, coñecido simplemente como Vicente, nado en Vilalba o 30 de maio de 1962, é un exfutbolista galego. Dianteiro histórico do Deportivo da Coruña, foi xunto a Traba a principal referencia ofensiva do equipo na década de 1980. Con 82 goles, é o sétimo máximo goleador do Deportivo, e en 1988 foi autor dun dos tantos máis célebres da historia do club, evitando o descenso a Segunda B na última xornada e salvando a entidade dunha posible desaparición. Militou tamén no Celta de Vigo, no Lugo e no Racing Vilalbés.
Inicios
Nacido en Vilalba, comezou a xogar ao fútbol aos 11 anos nun colexio de Mondoñedo, e máis tarde ingresou na canteira do Racing Vilalbés. Aos 16 anos entrou a formar parte do equipo xuvenil do Deportivo da Coruña, no que militou durante dúas campañas.
Deportivo da Coruña
Na tempada 1980/81 subiu ao Fabril, da man do adestrador Luis Rodríguez Vaz, e xogou co filial na Terceira División. A metade de tempada, o 25 de xaneiro de 1981, debutou co primeiro equipo na Segunda DIvisión B, nun encontro ante a Arandina no que xogou de titular debido á obrigación de aliñar un futbolista sub-20. Foi substituído por Fernando Muñoz no minuto 23 da primeira parte.
Comezou a campaña 1981/82 nas filas do filial, pero en novembro Vaz substituíu ao cesado Pepe Martínez no primeiro equipo, e o adestrador levou consigo do Fabril a Agulló e ao propio Vicente. Debutou na Segunda División na xornada 13, nunha vitoria por 2-1 ante o Burgos, e dúas semanas despois marcou o seu primeiro gol coa camiseta do primeiro equipo deportivista, recollendo unha asistencia de Traba para bater ao gardameta austríaco Hubert Baumgartner nunha vitoria por 3-0 sobre o Recreativo de Huelva en Riazor.
Titular indiscutible durante os seguintes sete anos e medio, formou unha prolífica dianteira xunto a Traba nas primeiras tempadas, e máis tarde acompañou no ataque a xogadores como Verón ou Donowa. Na tempada 1982/83 anotou 12 goles e debutou coa selección española sub-21, pero viviu o momento máis duro da súa carreira deportiva cando o Deportivo sufriu unha dramática derrota na derradeira xornada ante o Rayo Vallecano en Riazor e perdeu o ascenso despois de se ter mantido entre as tres primeiras prazas durante as 21 xornadas anteriores.
A súa mellor cifra goleadora conseguiuna na campaña 1986/87, na que marcou un total de 22 goles, sendo o terceiro máximo goleador da categoría de prata, só por detrás de Baltazar e Alzugaray. Con todo, foi na seguinte tempada, a 1987/88, na que anotou o seu gol máis célebre, co que entrou definitivamente na historia do deportivismo. O equipo de Arsenio realizou unha mala campaña, ocupando postos de descenso en case tódalas xornadas da segunda volta. Chegou ao derradeiro partido na antepenúltima posición, a dous puntos da salvación, polo que debía gañar ao Racing de Santander e agardar por resultados favorables noutros encontros para evitar un descenso a Segunda División B que parecía feito. Os seus rivais directos estaban a perder os seus respectivos partidos, pero o Deportivo non conseguía desfacer o empate a cero goles en Riazor, ata que no minuto 92 un tanto de Vicente fixo cambiar a situación e consumou a salvación do club coruñés.
A seguinte tempada foi a derradeira de Vicente no Deportivo, equipo que deixou no 10º posto da clasificación. Pechou a súa etapa na Coruña cun total de 325 partidos e 85 goles. No momento da súa marcha era o cuarto futbolista con máis partidos na historia do club e o seu cuarto máximo goleador histórico, ocupando na actualidade os postos 11º e 7º respectivamente en ditas clasificacións.
Celta de Vigo
Para a tempada 1989/90 fichou polo Celta de Vigo, buscando xogar na Primeira División despois de oito anos militando en Segunda. Debutou na máxima categoría na segunda xornada, ante o Sevilla, e na súa primeira campaña en Vigo xogou un total de 18 partidos entre liga e Copa do Rei. Non conseguiu ningún tanto e o equipo acabou descendendo a Segunda División. Na seguinte tempada participou en 25 partidos e anotou 3 goles.
Lugo e Racing Vilalbés
En 1992 regresou a Vilalba e ao Racing Vilalbés, no que xogou durante tres campañas na Terceira División, ata a súa retirada en 1995.
Selección nacional
Foi internacional coa selección española sub-21 nunha ocasión, o 16 de febreiro de 1983, sendo o único xogador entre os seus compañeiros que militaba na Segunda División. Foi en Utrecht, nun partido de clasificación para a Eurocopa sub-21 de 1984 ante a selección dos Países Baixos, na que militaban futbolistas como Koeman, Rijkaard ou Van Basten. Vicente formou na dianteira xunto a Amarilla e Urbano, e o seu equipo caeu goleado por 5-0.
Vida persoal
Trala súa retirada do fútbol instalouse en Vigo e pasou a traballar como asesor de vendas de material médico. Casou con Carmen Vidal, coa que tivo dous fillos: Borja e Adrián.
Auguste Vaillant
Auguste Valliant, nado en Mézières, Ardenas, Francia en 1861 e finado en París o 5 de febreiro de 1894, foi un anarquista francés, que acadou fama a finais do século XIX por ser o autor dun atentado con bomba na Cámara de Deputados Francesa o 9 de decembro de 1893.
Biografía
Nado nas Ardenas en 1861, tivo unha infancia miserable. Con doce anos xa vivía só en París, sendo posteriormente condenado por pequenos delitos: ós trece por ir nun tren sen billete, e ós dezasete por roubar comida. Por tales crimes pasou seis días na cadea.
En certo momento da súa vida decidiu abandonar París para probar sorte na Arxentina, na rexión do Chaco, onde a realidade non se mostrou menos hostil. Despois de tres anos na emigración, Vaillant retornou a Francia, onde conseguiu apenas empregos casuais que aceptaba para poder alimentar á súa familia.
Interese pola anarquía
Volveuse militante das campañas anarquistas, e frecuentemente defendía a propaganda polo acto, que se podería resumir nunha estratexia de ataque que serviría de inspiración para outros ataques. As vagas de atentados terroristas executados por anarquistas estábanse multiplicando en Francia entre os anos 1892 e 1894 por medio da iniciativa de varios activistas, entre eles Ravachol, Sante Caserio e Émile Henry. As súas accións pretendían atacar á burguesía e ó estado, considerados por eles como responsables da miseria e da crise económica vixente, e os principais culpables da desigualdade e explotación das clases obreiras.
Atentados
miniatura|Reconstrución do atentado publicado no [[Le Petit Parisien|Petit Parisien]] miniatura|esquerda|A explosión da Cámara dos Deputados, pintada polo artista [[Derroir]] Ese contexto de inxustiza social motivou a Auguste Vaillant a esixir vinganza tamén pola execución de Ravachol, guillotinado despois de colocar catro bombas en Predios Públicos parisienses e nun gran restaurante. Vaillant esperaba tamén conseguir denunciar a represión do goberno de Jean Casimir Perier contra os traballadores e anarquistas.
A acción de Vaillant tivo lugar o 9 de decembro de 1893. Cara ás 16 horas, lanzou unha bomba de gran tamaño na Cámara dos Deputados do Pazo Bourbon nunha sesión presidida por Charles Dupuy. Esta era unha bomba cargada de cravos e pedazos de zinc, que foi lanzada sobre os deputados e espectadores que asistían ás deliberacións. Cincuenta persoas resultaron feridas, incluído o propio Vaillant, que sufriu a amputación do nariz. .
Un artigo no Fígaro do 10 de decembro de 1893 describe a escena:
O xuízo
miniatura|esquerda|Vaillant camiña coa cabeza erguida camiño da guillotina. Pintura feita sobre foto orixinal Detido por outras vinte persoas, Vaillant admitiu aquela mesma noite que era o autor da bomba. No xuízo afirmou que o xesto tiña a intención de ferir, e non de matar. Esa foi a razón de ter enchido a bomba con cravos e non con balas.
Antes do veredicto, Vaillant falou diante dos xurados para xustificar os actos de violencia a favor dunha nova sociedade:
Aguste Vaillant foi sentenciado a morte. Malia a petición lanzada ó seu favor polo Abade Lemire, ferido durante o ataque, e da intervención da súa filla Sidonie xunto á primeira dama. Sadi Carnot, o entón presidente da Terceira República Francesa, negouse a perdonalo. Ós 33 anos de idade foi guillotinado. Antes do momento final gritou:
Desquites
A súa morte foi de feito a mecha para que a revolta se expandise entre outros anarquistas, que adoptaron como himno a canción O Lamento de Vaillant, de F. Xan-Neuf e Charles Spencer. Como forma de vinganza ante a execución de Vaillant, o 12 de febreiro de 1894 o francês Émile Henry lanzou unha bomba nun café frecuentado pola elite parisiense, e o italiano Sante Geronimo Caserio matou a Sadi Carnot, o presidente da República Francesa cunha única puñalada no corazón o 24 de xuño de 1894 en Lión.
A reacción estatal
A consecuencia directa dos actos anarquistas foi a creación dunha serie de leis denominadas scélérates (abominables) en 1893 e 1894.
As leis scélérates só serían abolidas case un século despois, o 23 de decembro de 1992.
Os amantes da noite
Os amantes da noite (en They Live by Night) é un filme estadounidense dirixido por Nicholas Ray que foi estreado en 1948. Está baseado na novela de Edward Anderson Thieves Like Us. Está protagonizado por Farley Granger no papel de "Bowie" Bowers e por Cathy O'Donnell como "Keechie" Mobley.
Blúmsdei
Blúmsdei é unha novela de Cid Cabido, publicada por Edicións Xerais en maio de 2006.
Trama
O autor vai narrando en primeira persoa o que lle acontece entre o 31 de maio (día que el califica como blúmsdei) e o 9 de xuño de 2005.
Escribe desde o seu apartamento de Cangas, onde vive cunha estudante de Física bastante máis nova ca el, e alterna a escritura coas visitas a unha leira que ten en Nerga e a diversos locais hostaleiros.
O propósito, desde o primeiro momento, é falar do que aconteceu na noite do 31 de maio no pub Canis Lupus, pero desvíase continuamente desa intención, non contándoo até o final do texto. Así, o resto da novela é un exercicio de escritura mecánica no que diserta sobre as súas diversas preocupacións: lingua e literatura galega, a posible tradución da súa obra, recursos estilísticos, a historia do cine ou mesmo sobre as malas herbas da súa leira.
Narración
O resultado é un texto non interrompido no fío narrativo, coas paradas de tempo real indicadas. O rexistro lingüístico afástase da normativa, usando moitos vulgarismos e dialectalismos da zona do Morrazo. Tampouco adoita preocuparse do uso das letras capitais nos nomes propios doutras linguas, empregando a oralidade. Ao tempo, menciona en varias ocasións a posibilidade de que a novela sexa traducida ao castelán, francés ou chinés mandarín, e as dificultades que comportaría.
Hai unha fonda relación cos lectores, e o autor considera que a maioría dos que van ler a súa obra son tamén escritores.
O título de Blúmsdei fai referencia ao Bloomsday celebrado en Dublín cada 16 de xuño, rememorando as vivencias de Leopold Bloom no Ulysses de James Joyce.
Nicolás García Pereira
Traxectoria
Matemático e poeta. Como matemático preparou a aspirantes a ingresar na Mariña de Guerra e no Exército. Fundou en San Xoán de Filgueira un equipo de fútbol chamado Libunca. Publicou algúns poemas en Vida Gallega. Foi director de El Gráfico. Presidente do Grupo ferrolán do Partido Galeguista, fundou e dirixiu o periódico Erte..!. miniatura|175px|Nicolás García Pereira, 1932.
Vida persoal
Casou en Viveiro con Dolores San Isidro en 1930.
Reino de Quito
Coñécese como Reino de Quito a unha confederación de carácter lendaria de pobos amerindos que se formou supostamente a partir do século XIII no norte do actual Ecuador.
Babuíno
Os babuínos son monos do Vello Mundo de África e Arabia pertencentes ao xénero Papio, que forma parte da subfamilia Cercopithecinae. As cinco especies do xénero son uns dos primates non hominoideos de maior tamaño; só o mandril e o dril son meirandes. Anteriormente, os moi emparentados xeladas (do xénero Theropithecus) e as dúas especies do xénero Mandrillus (mandril e dril) estaban incluídos dentro deste xénero, e ás veces a todos eles se lles denomina informalmente babuínos. Os Papio varían en tamaño e peso segundo a especie, desde o máis cativo, o Papio papio, de 50 cm e 14 kg, ata o máis grande, o Papio ursinus, de 120 cm e 40 kg.
Taxonomía e filoxenia
Distínguense normalmente cinco especies dentro do xénero Papio, aínda que hai un certo desacordo sobre se son realmente especies plenas ou subespecies. Estas son: P. ursinus do sur de África, P. papio do oeste de África, P. hamadryas do corno de África e suroeste de Arabia, P. anubis das sabanas da parte norte de África central, e P. cynocephalus da parte sur do centro e leste de África. Moitos autores distinguen P. hamadryas como especie plena, pero consideran as outras como subespecies de P. cynocephalus e denomínanas en conxunto "babuínos da sabana". Isto pode non ser moi útil: baséase no argumento de que o babuíno hamadrías é diferente en comportamento e fisicamente das outras especies de babuínos, e que isto reflicte unha historia evolutiva separada. Porén, estudos recentes morfolóxicos e xenéticos de Papio mostran que o hamadrías está máis relacionado coas especies de babuínos do norte (P. papio e P. anubis) que coas especies do sur (P. cynocephalus e P. ursinus).
En 2015 os investigadores atoparon o fósil máis antigo de babuíno datado en hai 2 millóns de anos.
A clasificación tradicional en cinco formas probablemente subrepresenta as variacións dentro de Papio. Algúns autores argumentan que deberían recoñecerse polo menos dúas formas máis, incluíndo o pequeno P. cynocephalus kindae de Zambia, República Democrática do Congo e Angola e o P. ursinus griseipes que se encontra en Zambia, Botswana, Zimbabwe, Mozambique e o norte de Suráfrica. Porén, os coñecementos actuais da diversidade morfolóxica, xenética e de comportamento dentro de Papio é demasiado escasa para chegar a resultados definitivos.
As cinco especies de babuínos do xénero Papio e as subespecies son:
Anatomía e fisioloxía
miniatura|Face do [[Papio hamadryas.]]
Todos os babuínos teñen longos fociños parecidos aos dos cans, mandíbulas pesadas e poderosas con agudos dentes caninos, ollos moi xuntos, unha espesa pelaxe agás na zona do fociño, rabos curtos e áreas duras nas súas protuberantes nádegas, chamadas calosidades isquiais. Estas calosidades son zonas da pel sen pelos e non innervadas que facilitan que o animal estea confortable cando está sentado.
Todas as especies de babuíno mostran un pronunciado dimorfismo sexual, xeralmente en tamaño, mais tamén ás veces en cor ou no desenvolvemento dos caninos. Os machos dos hamadryas teñen tamén grandes melenas brancas.
Comportamento e ecoloxía
miniatura|Unha cría de [[Papio anubis coa súa nai no Parque Nacional do Lago Manyara, Tanzania]]
Os babuínos son animais terrestres, xa que non fan vida arborícola e viven no chan da sabana, en bosques abertos e cuíñas. As súas dietas son omnívoras, pero principalmente herbívoras, aínda que tamén comen insectos e ocasionalmente peixes, marisco, lebres, paxaros, monos Chlorocebus pygerythrus e pequenos antílopes. Forraxean e son activos en momentos irregularmente repartidos do día e a noite. Poden facer incursións nos asentamentos humanos, e en Suráfrica viuse que tamén atacaban ás veces a ovellas e cabras.
Os babuínos en catividade viven ata 45 anos, mentres que na natureza a súa esperanza de vida é duns 30 anos.
En certos experimentos viuse que os babuínos poden adquirir habilidades en ortografía, o cal forma parte da capacidade de ler.
Predadores
Os seus principais predadores son os crocodilos do Nilo, leóns, as hienas Crocuta crocuta e Hyaena hyaena, leopardos e guepardos. Son considerados unha presa difícil para os leopardos, o cal é principalmente unha ameaza para os babuínos novos. Os machos grandes adoitan enfrontarse a eles, momento en que elevan as pálpebras, mostran os seus dentes bocexando, chiando, facendo xestos e perseguindo aos intrusos/predadores. Os babuínos morren ás veces por picadura de mambas negras, aínda que non son as presas deses réptiles. Isto ocorre xeralmente cando un babuíno irrita accidentalmente a unha desas serpes.
Sistemas sociais
miniatura|esquerda|Unha manda ou tropa de babuínos.
A maioría dos babuínos vivien en mandas ou tropas xerárquicas. O tamaño dos grupos varía de 5 a 250 animais (xeralmente uns 50), dependendo das circunstancias específicas, especialmente da especie e da época do ano. A estrutura dentro dunha destas mandas varías considerablemente entre os babuínos hamadrías e o resto das especies, ás veces denominadas colectivamente babuínos da sabana. Os hamadrías adoitan formar grandes grupos compostos de moitos haréns máis pequenos (un macho cunhas catro femias), aos cales son recrutadas femias da manda cando son aínda moi novas para aparearse. Outras especies de babuínos teñen unha estrutura máis promiscua cunha estrita xerarquía de dominancia de tipo matrilinear. O grupo do babuíno hamadrías inclúe normalmente un macho máis novo, pero non intentará aparearse coas femias a non ser que o macho máis vello sexa eliminado.
Os babuínos poden determinar por medio de cambios vocais como son as relacións de dominancia entre os individuos. Cando ten lugar unha confrontación entre diferentes familias ou cando un babuíno de rango inferior toma unha iniciativa ofensiva, os babuínos mostran máis interese neste intercambio que a que teñen para os intercambios entre membros da mesma familia ou cando un babuíno de maior rango toma a ofensiva. Isto débese a que os enfrontamentos entre diferentes familias ou rangos poden ter un maior impacto no conxunto da manda que os conflitos internos nunha familia ou que cando un babuíno reforza a súa dominancia.
Nos haréns dos babuínos hamadrías o macho garda celosamente as súas femias, ata o punto de agarrar e morder as femias cando vagan afastándose demasiado lonxe. Malia todo, algúns machos asaltan haréns para obter femias. Tales situacións adoitan causar loitas agresivas entre os machos. As ameazas visuais van xeralmente acompañadas destas liortas agresivas. Isto incluirá un rápido palpebreo xunto cun bocexo no que abren moito a boca e mostran os dentes. Algúns machos teñen éxito ao roubar unha femia doutro harén. En moitas especies, as crías de babuínos son tomadas como reféns durante as loitas.
Apareamento e nacemento
miniatura|esquerda|Un Papio anubis coa súa cría no Parque Nacional do Lago Manyara, Tanzania.
O comportamento de apareamento do babuíno varía grandemente dependendo da estrutura social da manda. Nos grupos mixtos dos babuínos da sabana, cada macho pode aparearse con calquera femia. A orde de apareamento entre os machos depende parcialmente do seu rango social e as loitas entre machos non son raras. Porén, hai posibilidades máis sutís; en grupos mixtos, os machos ás veces tratan de gañarse a amizade das femias. Para conseguir a súa amizade, poden acicalar a femia, axudarlle a criar o seu fillo ou darlle comida. Hai unha alta probabilidade de que esa cría sexa o seu propio fillo. Algunhas femias claramente prefiren eses machos amigables como parellas. Porén, os machos tamén capturan crías durante as loitas entre machos para protexerse de ataques doutros machos, que se conteñen se ven que o opoñente leva unha cría en brazos.
Unha femia inicia o apareamento presentando aos seus cuartos traseiros inchados ante a face do macho.
As femias normalmente dan a luz despois dunha xestación de seis meses e xeralmente teñen unha soa cría. As crías pesan entre 600 e 900 g ao nacer en P. hamadryas, 1068 g en P. anubis e 854 g en P. cynocephalus. Os neonatos teñen unha pelaxe distintiva (negra, marrón ou marrón avermellada), que manteñen ata o final da lactación, momento en que cambian á pelaxe adulta típica de cada especie. As nais adoitan ser as principais coidadoras das crías, aínda que varias femias poden compartir ese labor para todas as súas crías.
Un ano despois do parto prodúcese a desteta. Chegan á madurez sexual entre os cinco e os oito anos. Os babuínos macho abandonan o grupo no que naceron, normalmente antes de chegaren á madurez sexual, mentres que as femias son filopátricas e permanecen no mesmo grupo toda a vida.
Relacións cos humanos
No antigo Exipto, Babi era a deificación do Papio hamadryas e era un animal sagrado. O babuíno represéntase asociado con Tot, funcionando como asisente de Tot ou como representación do propio Tot con cabeza de babuíno (ou máis frecuentemente de ibis).
Doenzas
A familia de virus e cepas do Herpesvirus papio infecta aos babuínos. Os seus efectos nos humanos son descoñecidos.
Virus neurotrópico
Un virus neurotrópico é un virus que ten a capacidade de infectar as células do tecido nervioso. Neurotrópico significa en xeral, que ten afinidade selectiva polo tecido nervioso.
Terminoloxía
Un virus neurotrópico dise que é neuroinvasivo se pode acceder ou entrar no sistema nervioso, e que é neurovirulento se pode causar doenzas no sistema nervioso. Ambos os termos aplícanse a infeccións do sistema nervioso central, aínda que algúns virus neurotrópicos son moi neuroinvasivos para o sistema nervioso periférico (por exemplo o virus herpes simplex). Virus neuroinvasivos importantes son o poliovirus, que é moi neurovirulento pero debilmente neuroinvasivo, e o virus da rabia, que é moi neurovirulento pero require un trauma nos tecidos (a miúdo resultado da trabada dun animal) para ser neuroinvasivo. Usando estas definicións, o virus herpes simplex é moi neuroinvasivo para o sistema nervioso periférico e raramente neuroinvasivo para o sistema nervioso central normalmente, pero tamén pode causar encefalite herpesviral e, por tanto, é considerado altamente neurovirulento. Moitos virus neurotrópicos transportados por artrópodos, como o virus do Nilo Occidental, que se estende ao cerebro principalmente por vía sanguínea ao cruzar a barreira hematoencefálica no que se chama diseminación hematóxena.
Exemplos
Entre os virus neurotrópicos que causan infeccións están o da encefalite xaponesa, o virus da encefalite equina venezolana, o virus da encefalite de California, poliovirus, virus Coxsackie A, Echovirus, virus das papeiras, sarampelo, influenza e rabia, e os virus da familia Herpesviridae como o virus herpes simplex, virus da varicela-zóster, virus de Epstein-Barr, citomegalovirus, e HHV-6.
Os que causan infeccións latentes inclúen o herpes simplex e o da varicela-zóster. Entre os que causan infeccións lentas están o virus do sarampelo, o da rubéola e o virus JC, e os retrovirus como o virus T-linfotrópico humano 1 e o virus da inmunodeficiencia humana.
Outras infeccións neurotrópicas
Varias doenzas, como a encefalopatía esponxiforme transmisible, o Kuru, e a enfermidade de Creutzfeldt-Jakob lembran as infeccións de virus neurotrópicos lentos, pero en realidade son causadas por proteínas infecciosas chamadas prións.
Hysterical
Hysterical é o terceiro álbum da banda estadounidense de indie rock Clap Your Hands Say Yeah, editado o 12 de setembro do 2011 no Reino Unido, Europa, Australia e o Xapón, e o 20 nos Estados Unidos. O álbum foi producido por John Congleton e a súa portada deseñouna Maya Pindyck. A banda lanzou os temas "Same Mistake" e "Maniac" como sinxelos, e ámbolos dous podendescargarse dende a súa páxina web. Un vídeo da canción "Maniac" foi realizado polo director belga Dieter Dirkx e apareceu o 14 de setembro.
The Action Is Go
The Action is Go é o cuarto álbum de estudio da banda californiana de stoner rock Fu Manchu, editado o 7 de outubro de 1997 a través do selo Mammoth Records. Conta co novo batería Brant Bjork (Kyuss) e o novo guitarrista Bob Balch, substituíndo a Eddie Glass ee Ruben Romano que deixaron o grupo para formar Nebula. O produtor foi Jay Noel Yuenger, de White Zombie, que tamén tocou os teclados en varios dos temas.
Listaxe de cancións
A versión europea inclúe dúas cancións máis:
A Trabe, Piñeiro, Cedeira
A Trabe é un lugar da parroquia de Piñeiro no concello coruñés de Cedeira, na comarca de Ferrol. Tiña 27 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 14 homes e 13 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 1999 cando tiña 31 habitantes.
1091
Mortes
Historia ano a ano
Plan Delta
miniatura|Vista do Plan Delta miniatura|dereita|[[Oosterscheldekering, o máis longo dos trece diques do Plan Delta.]] dereita|miniatura|Oosterscheldekering, vista lateral. Durante a Inundación do mar do Norte de 1953, a brecha nun dique dos Países Baixos causou a morte a 1.835 persoas, forzou a evacuación doutras 70.000 e resultaron destruídas 4.500 edificacións. Para evitar que unha catástrofe así se repetise, executouse un ambicioso proxecto, chamado Plan Delta (en neerlandés: Deltawerken) que reuniu as desembocaduras do Rin e o Mosa.
A obra máis destacada do complexo é a Oosterscheldekering. Está considerada unha das sete marabillas do mundo moderno segundo a American Society of Civil Engineers.
Construcións
Os traballos ligados ao plan delta desenvolvéronse nun período de 30 anos e comprenden:
Luís Madriñán Neira
Luís Madriñán Neira, nado en Ourense en 1896 e finado na mesma cidade o 5 de maio de 1968, foi un escritor galego.
Traxectoria
Fillo do avogado e editor Luís Madriñán Megid. Escribiu Arelas iras (1930) e o drama Romance de Bazar (1935). Estreou en 1944 un poema en dous actos, que escenificaba unha pasaxe da vida de Mariña de Augas Santas, con música do mestre Vide.
Escurantismo
Trátase dun termo explicitamente pexorativo que naceu no século XVIII como antítese do Iluminismo ou Ilustración. É utilizado polas correntes de pensamento que se autodefinen como progresistas para indicar a súa posición cultural, a dos que se aliñan para proporcionar unha visión da cultura e unha difusión do pensamento e da investigación científica e intelectual en calquera campo do saber.
En tal acepción o termo vén usándose até hoxe para connotar negativamente as liñas de pensamento que negan a liberdade de pensamento e a liberdade do individuo contra crenzas ou imposicións ideolóxicas.
James Mellart
James Mellaart, nado en Londres o 14 de novembro de 1925 e finado o 29 de xullo de 2012, foi un arqueólogo británico e descubridor do xacemento neolítico de Çatalhöyük en Turquía. Foi expulsado de Turquía por ser sospeitoso de vender antigüidades no mercado negro. Tamén se viu involucrado en controversias puramente arqueolóxicas sobre a chamada Deusa-Nai de Anatolia que exhumou nas súas escavacións en Anatolia na década dos 60.
Escurantismo
Definición
Pero a palabra provén de moito máis atrás, de principios do século XVI, do título do panfleto satírico Epistolae Obscurorum Virorum (Cartas dos homes escuros), escrito con ocasión da disputa intelectual entre o humanista alemán Johann Reuchlin e os dominicos de Colonia, como Johannes Pfefferkorn, sobre que libros xudeus deberían queimarse como non-cristiáns. Pouco antes, en 1509, o monxe Pfefferkorn obtivera o permiso de Maximiliano I (1486–1519), o Emperador do Sacro Imperio Romano Xermánico, para incinerar todos os libros do Talmud (Lei xudía e Ética xudía) que achara no Sacro Imperio; as Cartas dos homes escuros satirizan os argumentos dos monxes dominicos para queimar obras "non-cristiás".
James Mellart
Traxectoria
Foi profesor na Universidade de Istambul e director asistente do Instituto Británico de Arqueoloxía de Ancara. En 1951, Mellaart empezou a dirixir escavacións de xacementos turcos, con axuda da súa muller, Arlette, turca de nacemento. Axudou a identificar a olaría “copa de champagne” da Idade do Bronce tardía, en Anatolia occidental, que levou a descubrir Beycesultan en 1954. Logo de rematar este traballo, dirixido entón por Seton Lloyd, axudou a publicar os resultados. En 1959 comezou a ensinar arqueoloxía de Anatolia en Ancara.
Escurantismo
Definición
Ao ser o termo exclusivamente pexorativo, non existe ningunha teoría ou corrente filosófica ou política que se defina escurantista ou persoas que se autodefinan como tales.
Por este motivo un astrónomo pode definir como escurantista a un astrólogo, porque hoxe a astroloxía está considerada como escurantista xa que se basea en interpretacións que son incompatíbeis coas observacións científicas probadas, pero iso non era o caso hai algúns séculos: os coñecementos científicos, especialmente os astronómicos, eran daquela insuficientes para invalidar as interpretacións astrolóxicas (as dúas disciplinas naquel tempo viñan ser a mesma cousa)
O escurantismo relaciónase frecuentemente coa Idade Media pola Inquisición e os autos de fe, así como coa época dos grandes descubrimentos e co século das Luces, para designar as antigas ideas políticas e relixiosas.
A día de hoxe para certos ateos as relixións son crenzas escurantistas. E no dominio das relixións organizadas, o escurantismo usualmente asóciase co fundamentalismo relixioso.
O termo na historia
No debate histórico e filosófico, o termo escurantismo foi prevalentemente utilizado polos intelectuais iluministas e positivistas para connotar negativamente unha parte da historia do pensamento humano.
Estes describiron a época medieval occidental utilizando expresións negativas, que foron amplamente propagadas, de tal xeito que aínda hoxe permanecen como mitos no imaxinario popular. Refírense a este período pexorativamente como a Idade das Tebras, suxerindo que nel non houbera ningunha creación filosófica ou científica autónoma. Para xustificar este título, díxose que na noite de mil anos, que supostamente fora a era medieval, a ciencia coñecería un longo período de "falta de inspiración". Este preconcepto débese ao pequeno volume de produción científica e filosófica elaborada na Idade Media en relación ao período clásico e helenístico. Inda que ningún historiador serio utilice a expresión "Idade das Tebras" para suxerir atraso cultural, aínda hoxe, mesmo nas escolas, ensínanse nocións equivocadas como a idea falsa de que os estudosos medievais crían que a Terra fose plana.
Viron esta etapa como unha época de declive cultural. Segundo esta análise un dos caracteres predominantes da cultura medieval foi a preeminencia da teoloxía sobre calquera outra actividade especulativa intelectual, sendo imperante un modelo de erudición filosófica de traza aristotélica dominando o chamado principio de autoridade que situaba a verdade bíblica como principio incontrastábel
Cando, a finais do século XVI, xorde a cuestión do paso do modelo do mundo xeocéntrico a un modelo heliocéntrico, os científicos da época, que dependían de institucións controladas pola igrexa católica, estaban divididos entre estas dúas hipóteses, mentres non se obtivera a proba óptica da traxectoria orbital da Terra ao redor do Sol. miniatura|280px|dereita|Capa do [[Index Librorum Prohibitorum, 1564]]
Os erros cometidos por algúns teólogos do século XVII provocaron a crítica por parte de certos filósofos. Por exemplo, Descartes séntese impulsado no seu proxecto filosófico despois de recibir, en 1634, o Diálogo sobre os dous máximos sistemas do mundo, que lle valera a Galileo a súa condena en 1633, conmutada por asignación de residencia forzosa en Arcetri, preto de Florencia, polo papa Urbano VIII, vila na que permaneceu Galileo até a súa morte, en 1642. No seu Discurso do método, Descartes falaba, sobre o asunto da escolástica, e de maneira pexorativa, dunha "filosofía especulativa que se ensina nas escolas".
A análise iluminista prosegue denunciando a política de control da cultura, adoptada pola Igrexa no período da Contrarreforma, con particular referencia ao Índice (Index Librorum Prohibitorum), aos procesos da Inquisición e os conseguintes autos de fe. A oposición de certas autoridades da igrexa católica nos séculos XVII e XVIII ás novas ideas científicas, xerou un sentimento de rexeitamento da Igrexa nunha parte da nacente burguesía, sobre todo despois de que a extensión dos textos procedentes da imprenta e da prensa permitía darse de conta dos descubrimentos das ciencias fundamentais (a gravitación, por exemplo), e da difusión destes saberes para obter aplicacións prácticas no dominio técnico.
A loita contra o escurantismo foi tamén o principal cabalo de batalla dos pensadores do século das Luces, que se corresponde máis ou menos co século VIII. É neste contexto no que Voltaire escribiu De l'horrible danger de la lecture (1765). En efecto, a idea central do século das Luces é a de que o progreso xeral no comportamento humano, comprendendo tamén o ámbito político, está condicionado pola difusión o máis ampla posíbel de todos os coñecementos. E que hai unha conexión de facto entre, por unha parte, a ignorancia e a servidume e, por outra parte, entre o coñecemento e a liberdade.
Todo o proxecto enciclopedista de D'Alembert e Diderot encarna esta idea, ilustrada pola célebre opéra de Wolfgang Amadeus Mozart Die Zauberflöte (A frauta máxica).
E así chegamos aos debates do século XIX, dominado polos grandes descubrimentos científicos e o progreso tecnolóxico, e escenario de grandes desencontros ideolóxicos entre os librepensadores e os homes da Igrexa. Á fin do século XIX o contraste entre o progreso e o escurantismo era vivido tan profundamente que foi posto en escena no Teatro della Scala de Milán en forma de ballet: o famoso Ballo Excelsior, que era unha alegoría inxenua da vitoria das Luces e a Civilidade contra o escurantismo. .
O termo na actualidade
miniatura|170px|Manifestante [[integrismo|integrista cristián que propón o principio de autoridade baseado na Biblia]]
Escurantismo é hoxe un termo utilizado polos adeptos do laicismo para describir o inmobilismo das persoas que defenden, frecuentemente por motivos relixiosos, as verdades eternas da revelación e que se opoñen activamente aos valores da Ilustración e da Revolución francesa: a busca da verdade por métodos científicos, a liberdade de expresión nas artes e na prensa e, finalmente, o progreso social e democrático segundo os principios de liberdade, igualdade e fraternidade.
Fálase así do escurantismo dos reis de Castela durante a Contrarreforma, do cal Filipe II de Castela sería o expoñente por excelencia, do escurantismo da igrexa católica na súa oposición contra os descubrimentos de Nicolao Copérnico, de Galileo Galilei e de moitos outros científicos. Esta política escurantista e represiva da coroa española explica que as teorías de Copérnico, publicades entre 1507 e 1532, só puideron divulgarse abertamente en España dous séculos máis tarde, en 1774, coa publicación de Estado de la Astronomía en Europa, de Jordi Joan i Santacília.
The Allman Brothers Band
The Allman Brothers Band é un grupo musical de Macon (Xeorxia), descrito polo Salón da Fama do Rock como "os principais arquitectos do rock sureño". O grupo formouse en 1969 e dous anos máis tarde George Kimball describíaos na revista Rolling Stone como a mellor banda de rock and roll que se creara en Estados Unidos nos últimos cinco anos.
Obtivo once Discos de Ouro e cinco de Platino entre 1971 e 2005. Rolling Stone clasificou a The Allman Brothers no posto 52º na súa lista dos 100 artistas máis grandes de todos os tempos. O grupo segue en activo na actualidade.
Musicalmente, a Allman Brothers Band está considerada, canda Lynyrd Skynyrd, como banda seminal do Rock Sureño. O grupo destacou pola súa habilidade e coherencia instrumental, o seu estilo a medio camiño entre o blues, o blues rock e o jazz, e pola súa infinita capacidade colectiva para a improvisación, (jamming). Todas estas características son especialmente plausibles nos seus directos, ben exemplificadas no álbum At Fillmore East, onde improvisacións como "Whipping Post" superan os 20 minutos.
Historia
A banda formouse en Jacksonville, Florida, o 26 de marzo de 1969. A formación orixinal estaba composta por Duane Allman (guitarras solistas e slide), Gregg Allman (voces e teclados), Dickey Betts (guitarras rítmicas e solistas, voces), Berry Oakley (baixo eléctrico), Butch Trucks (percusión) e Jai Johanny "Jaimoe" Johanson (percusión). Os irmáns Allman, Duane e Gregg, formaran inicialmente unha banda de garage chamada The Escorts, posteriormente formaron os Allman Joys e logo, The Hour Glass, nome co que fixeron dous álbums para a discográfica Liberty Records, ademais dun terceiro que non chegou a publicarse. O grupo foi liberado do contrato con Liberty a excepción de Gregg, pois a discográfica pensaba del que tiña un maior potencial comercial. Duanne Allman compatibilizou o seu traballo como músico de estudio para o álbum de Johnny Jenkins Ton-Ton Macoute!, onde pode oírse a primeira gravación dun solo de guitarra de Duanne, coa realización de jams con Dickey Betts, Butch Trucks e Berry Oakley en Jacksonville. Duanne meteu na banda a Jaimoe e, finalmente, chamou a seu irmán Gregg para completala.
The Allman Brothers Band recorreron o sur dos Estados Unidos realizando numerosas actuacións en directo antes de gravar o seu álbum de debut, The Allman Brothers Band. Este primeiro álbum obtivo a aclamación xeral da crítica especializada, aínda que en vendas estiveron escasos e unicamente chegaron aos seguidores de culto do blues rock. A maior parte do álbum estaba formado por pezas de clásico blues rock, pero destacaba pola súa importancia xerminal "Dreams", unha peza en compás 12/8 que proporcionaría a estrutura rítmica de moitas das súas actuacións en directo.
O seu segundo traballo, Idlewild South (1970), producido por Tom Down, obtivo un masivo éxito de crítica e unha considerable mellora nas vendas. Temas como "Revival" ou "Midnight Rider", cun son e duración máis aptos para a reprodución radiofónica, facilitaron a popularización da banda. Trala gravación deste álbum, Duanne participou na gravación do celebérrimo álbum de Derek and the Dominos Layla and Other Assorted Love Songs, o que aumentou a fama do grupo e facilitou o seu éxito en Europa.
O ano 1971 catapultou o grupo á altura das lendas do Rock. Durante os concertos que o grupo realizou na sala Fillmore East o 12 e 13 de marzo, gravouse a esencia do virtuosismo e capacidade de improvisación do grupo. Aquelas sesións quedaron rexistradas finalmente nun dobre álbum, At Fillmore East, incluído pola revista Rolling Stone dentro dos 500 mellores álbums de todos os tempos. At Fillmore East foi un vehículo de presentación mundial da rica mixtura de jazz, música clásica, hard rock e blues que eran os Allman Brothers Band.
1971 sería o mellor ano da historia do grupo de non ser pola desgraza que esperaba á volta da esquina: o 29 de outubro de 1971 falece Duane Allman nun accidente de motocicleta en Macon (Xeorxia). Duane fora o fundador, líder e principal artífice da mixtura de sons do grupo. Este virtuoso guitarrista, famoso polo seu toque de guitarra slide, será recordado ademais pola súa participación no disco de Eric Clapton Layla and Other Assorted Love Songs (1970). Lynyrd Skynyrd adicaríalle a canción Free Bird.
Un ano despois, o 11 de novembro de 1972, o baixista Berry Oakley tamén morría en accidente de motocicleta non moi lonxe de onde o fixera Duane, aínda que Berry non morreu no acto, pois tras o accidente negouse a recibir asistencia médica e morreu poucas horas despois dunha hemorraxia cerebral.
Ambos músicos están soterrados en tumbas contiguas no cemiterio de Macon (Xeorxia) onde o grupo compuxo algúns dos seus primeiros temas como "In Memory of Elisabeth Reed" ou "Little Martha", títulos que sacaron de dúas lápidas do dito camposanto.
A morte do guitarrista e líder do grupo, e a posterior do seu compañeiro, non puxo fin á carreira do grupo que colleitou aínda importantes éxitos con posterioridade con temas como o instrumental "Jessica", que apareceu no disco Brothers and Sisters, de 1973, onde aínda tocaba Oakley nalgúns temas. A banda continuou sacando periodicamente traballos até 1981 e, tras case unha década de descanso, reapareceron en 1990 co álbum Seven turns.
Álbums
POP: Billboard 200 Album Chart; UK: UK Album Chart
Sinxelos
..../ Louisiana Lou And Three Card Monty John", Capricorn (setembro de 1975) - POP #78 POP: Billboard Singles Chart; ROK: Billboard Mainstream Rock Tracks; UK: UK Singles Chart- ROK #12
Membros
O grupo, inicialmente capitaneado polos irmáns Allman, pasou a estar capitaneado por Greg Allman trala tráxica morte do irmán. Desde a súa creación en 1969, o grupo sempre tivo unha estrutura estable de catro ou cinco dos membros orixinais do grupo e, co paso dos anos, fóronse incorporando outros músicos como substitución ou complemento dalgún dos orixinais integrantes de The Allman Brothers Band. A continuación referéncianse as diferentes formacións que deron corpo a The Allman Brothers Band.
1969-1971
miniatura|Duane Allman.
Marasmo
O marasmo é a desnutrición proteico-calórica de tipo seco, ou sexa, é unha desnutrición por falta de calorías e proteínas nun paciente moi magro e deshidratado. Esta condición resulta da fame por falta case total de alimentos. Como tratamento encóntrase unha dieta con proteínas de alto valor biolóxico e mais as calorías adecuadas para que aproveite o nitróxeno presente na proteína.
Galería de imaxes de Valdoviño
Galería de imaxes do concello de Valdoviño na provincia da Coruña.
Praia da Frouxeira
<Gallery> Ficheiro:Praia de Valdoviño.jpg|Lagoa,praia e faro da Frouxeira. Ficheiro:Valdoviño praia-Galiza.jpg|Praia da Frouxeira. Ficheiro:Praia da Frouxeira.JPG|Praia da Frouxeira desde Meirás. Ficheiro:Punta Frouxeira.JPG|Praia da Frouxeira desde o miradoiro do Paraño. </Gallery>
La Democracia (Madrid)
Traxectoria
Fundado en 1863, o primeiro número apareceu o 1 de xaneiro de 1864, editábase en Madrid, primeiramente na imprenta de Minuesa, e despois cambiou á Imprenta Universal. Estaba dirixido por Emilio Castelar, e mantivo fortes polémicas co xornal La Discusión; tamén criticou arreo a raíña Isabel II como no artigo de 1865 que provocou a súa expulsión da Universidade e que motivou as protestas estudiantís que ocasionaron a denominada Noite de san Daniel. Segundo Joseph A. Brandt, opúñase tanto á monarquía como ao socialismo.