cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
SATA Air Açores
Historia
A compañía fora constituída como empresa privada, pero o estatuto de SATA cambiou o 17 de outubro de 1980 para converterse nunha empresa pública baixo tutela do Governo Regional dos Açores, pasando a designarse Serviço Açoriano de Transportes Aéreos, Empresa Pública, aínda que mantendo as siglas SATA. Foi mercada ao Grupo Bensaude, quedando o 50% das accións en mans do Governo Regional dos Açores e o outro 50% en mans de TAP Air Portugal, EP. Nese mesmo ano a aeroliña uniuse á Asociación Europea de Aeroliñas Rexionais (ERA) e á IATA. En 1986, o entón presidente do Governo Regional dos Açores, Mota Amaral, suxeriu a adopción do nome "SATA Air Açores", nome que se adoptaría en 1987. Ese mesmo ano SATA recibiría tamén a medalla de prata do Mérito Turístico.
En 1985 a aeroliña iniciou os voos chárters cara América do Norte. Azores Express, empresa do Grupo SATA, realizou os voos chárter entre Os Azores e os Estados Unidos, e SATA Express, tamén do Grupo SATA, voou entre o arquipélago e o Canadá. En 1988 SATA mudou as súas cores e comezou a editar a revista de a bordo bilíngüe Paralelo 38, actualmente Espírito Açoriano/Azorean Spirit.
Entre 1989 e 1990 os HS 748 foron substituídos gradualmente por British Aerospace ATP. O primeiro ATP, de nome "Santa Maria", entrou en servizo e 1989, o segundo, bautizado "Flores", en 1990, e o terceiro, "Graciosa", en 1991. O derradeiro voo do HS 748 con SATA foi o 21 de decembro de 1990. En 1991 un Dornier Do 228 comezou a voar cara a illa do Corvo, substituíndo ao CASA C-212 Aviocar da Força Aérea Portuguesa.
En 1994, na celebración do 50 aniversário da Organización de Aviación Civil Internacional (ICAO), esta decidiu outorgar unha medalla de honra a unha entidade ou individualidade que, en cada estado membro, tivese contrubuído de xeito relevante no desenvolvemento da aviación civil. En Portugal esa medalla foi concedida a SATA Air Açores.
No ano 1998 SATA obtivo o certificado de operador aéreo que lle permitía voar fóra do arquipélago dos Azores. No ano seguinte a aeroliña fíxose coas rutas entre Ponta Delgada e as cidades de Lisboa, Porto e Funchal, operándoas primeiro cun Boeing 737 e incorporando posteriormente un Airbus A310. No ano 2000 SATA comezou a voar con regularidade aos Estados Unidos e ao Canadá.
Frota
En xullo de 2020 a frota de SATA Air Açores estaba formada polos seguintes avións:
Somatomedina C
miniatura|dereita|IGF-1. A somatomedina C ou factor de crecemento similar á insulina tipo 1 (IGF-1 ou IGF-I) é unha proteína que nos seres humanos está codificada polo xene IGF1 do cromosoma 12. O IGF-1 tamén foi denominado "factor de sulfatación" e os seus efectos denomináronse "actividade similar á insulina non suprimible" (NSILA) na década de 1970.
O IGF-1 é unha hormona similar á insulina na súa estrutura molecular. Xoga un importante papel no crecemento infantil e os seus efectos anabólicos continúan nos adultos. Un análogo sintético do IGF-1, chamado mecasermin utilízase no tratamento de certos trastornos do crecemento.
Síntese e circulación
A IGF-1 prodúcese principalmente no fígado como unha hormona endócrina e ademais nos tecidos diana de modo parácrino/autócrino. A súa produción é estimulada pola hormona do crecemento (GH) e pode ser retardada pola subnutrición, insensibilidade á GH, ausencia de receptores da GH, ou fallos da vía de sinalización posteriores á activación do receptor de GH, como fallos na SHP2 e STAT5B. Aproximadamente o 98% do IGF-1 está sempre unido a algunha das seis proteínas de unión específicas (IGF-BP). A IGFBP-3 é a máis abundante destas proteínas, e supón o 80% de todas elas. O IGF-1 únese á IGFBP-3 nunha razón molar de 1:1.
En experimentos con ratas a cantidade de ARNm de IGF-1 presente no fígado foi asociado positivamente coa caseína da dieta e negativamente coa proteína libre da dieta.
Recentemente, desenvolveuse un sistema que produce IGF-1 humano recombinante activo (rhIGF-I) en grans de arroz transxénico.
Modo de acción
A súa acción principal está mediada pola unión co seu receptor específico, o receptor de IGF-1, abreviadamente IGF1R, presente en moitos tipos celulares de moitos tecidos. A unión ao IGF1R, que é unha receptor tirosina quinase, inicia a sinalización intracellular; o IGF-1 é un dos activadores naturais máis potentes da vía de transdución de sinais AKT, un estimulador do crecemento celular e da proliferación, e un potente inhibidor da morte celular programada.
O IGF-1 é un mediador primario dos efectos da hormona do crecemento (GH). A hormona do crecemento prodúcese na adenohipófise ou pituitaria anterior, libérase na circulación sanguínea, e estimula ao fígado a producir IGF-1. O IGF-1 despois estimula o crecemento corporal sistémico, e ten efectos promotores do crecemento en case todas as células do corpo, especialmente no músculo esquelético, cartilaxe, óso, fígado, riles, nervios, pel, células hematopoéticas, e pulmóns. Ademais dos efectos similares aos da insulina, o IGF-1 pode tamén regular o crecemento celular e o desenvolvemento, especialmente nas células nerviosas, e a síntese de ADN nas células.
O receptor do factor de crecemento similar á insulina tipo 1 (IGF-1R) e outros receptores de factor de crecemento de tirosina quinase transducen sinais a través de múltiples vías. Unha vía chave é regulada pola fosfatidilinositol-3 quinase (PI3K) e a diana de mamíferos da rapamicina (mTOR). As rapamicinas forman complexos con FKBPP12 para inhibir o complexo mTORC1. O mTORC2 non é afectado e responde activando a Akt, dirixindo sinais por medio do mTORC1 inhibido. A fosforilación do factor de iniciación eucariótico 4e (eif-4E) [4EBP] polo mTOR inhibe a capacidade do 4EBP de inhibir o eif-4E e fai máis lento o metabolismo.
Receptores
O IGF-1 únese polo menos a dous receptores da superficie celular: o receptor de IGF-1 (IGF1R), e o receptor da insulina. O receptor de IGF-1 parece ser o receptor "fisiolóxico", e o IGF-1 lígase a el cunha afinidade significativamente maior ca coa que se une ao receptor da insulina. Igual que o receptor da insulina, o receptor de IGF-1 é un receptor de tirosina quinase, o que significa que sinaliza ao causar a adición dunha molécula de fosfato en determinadas tirosinas. O IGF-1 activa o receptor da insulina con aproximadamente a décima parte da potencia da insulina. Parte desta sinalización pode facerse por medio dos heterodímeros IGF1R/receptor da insulina (a razón da confusión é que os estudos de unión de moléculas mostraban que o IGF1 se fixa ao receptor da insulina 100 veces peor ca a propia insulina, aínda que non se correlaciona coa potencia real do IGF1 in vivo en inducir a fosforilación do receptor da insulina, e a hipoglicemia).
O IGF-1 prodúcese durante toda a vida. Os maiores graos de produción de IGF-1 ocorren durante o crecemento puberal. Os niveis máis baixos danse na infancia e vellez.
Factores de crecemento relacionados
O IGF-1 está estreitamente relacionado cunha segunda proteína chamada "factor de crecemento similar á insulina tipo 2" (IGF-2). O IGF-2 tamén se une ao receptor de IGF-1. Porén, o IGF-2 ten tamén un receptor exclusivo chamado "receptor de IGF-2" (tamén denominado receptor de manosa 6-fosfato). O receptor do IGF-2 (IGF2R) non ten capacidade de transducir sinais, e o seu principal papel é actuar como un sumidoiro que secuestra o IGF-2 e faino menos dispoñible para que se fixe aos receptores de IGF-1. Como implica o nome de "factor de crecemento similar á insulina tipo 1", o IGF-1 está relacionado estruturalmente coa insulina, e mesmo pode unirse ao receptor da insulina, aínda que cunha afinidade menor ca a insulina.
Contribución ao envellecemento
Está amplamente aceptado que a sinalización pola vía do receptor da insulina/receptor similar ao IGF-1 contribúe significativamente ao proceso de envellecemento en moitos organismos. Esta liña de investigación empezou a facerse importante cos traballos de Cynthia Kenyon, que demostrou que as mutacións no xene daf-2 podían duplicar a duración da vida do verme Caenorhabditis elegans. O daf-2 codifica o receptor unificado insulina/receptor similar ao IGF-1 do verme.
A sinalización insulina/IGF-1 está conservada desde os vermes aos humanos. In vitro os experimentos indican que as mutacións que reducen a sinalización insulina/IGF-1 deceleran o proceso de envellecemento dexenerativo e aumentan a duración da vida en moitos organismos, como Drosophila melanogaster, rato, e posiblemente os humanos. Tamén se pensa que a redución da sinalización de IGF-1 contribúe aos efectos "antienvellecemento" da restrición de calorías.
Porén, a situación in vivo nos seres humanos é completamente diferente, e, de feito, a deficiencia de IGF-1 está asociada con enfermidades neurodexenerativas, cardiovasculares, insuficiencia cardíaca e acurtamento da vida.
Factores que inflúen nos niveis de IGF-1 circulante
miniatura|dereita|Modelo en 3D do IGF-1.
Enfermidades de deficiencia e resistencia
Doenzas raras caracterizadas pola incapacidade de fabricar ou responder ao IGF-1 producen un tipo distintivo de insuficiencia de crecemento denominado ananismo de Laron, que non responde a ningún tratamento con hormona do crecemento debido á ausencia de receptores de GH. A FDA denomina todos estes trastornos co termo deficiencia de IGF primaria grave. Os pacientes con esta deficiencia presentan tipicamente niveis de normais a altos de GH, peso por debaixo de -3 desviacións estándar, e niveis de IGF-1 por debaixo de -3 desviacións estándar. A deficiencia de IGF primaria grave afecta a pacientes con mutacións no receptor de GH, mutacións post-receptor ou mutacións no IGF, o que explica que non respondan ao tratamento con GH.
A vía de sinalización de IGF parece xogar un papel crucial no cáncer. Varios estudos mostraron que o aumento nos niveis de IGF leva a un incremento do risco de cáncer. Estudos feitos en células de cáncer de pulmón mostran que os fármacos que inhiben dita sinalización poden ter un potencial interese na terapia contra o cáncer.
Uso como proba de diagnóstico
Os niveis de IGF-1 poden medirse no sangue en cantidades de 10-1000 ng/mL. Como os niveis non flutúan moito ao longo do día nun individuo, o IGF-1 utilízase polos médicos como unha proba de exame da deficiencia en hormona do crecemento e exceso en casos de acromegalia e xigantismo.
A interpretación dos niveis de IGF-1 é complicada polos amplos rangos normais que presenta, e polas variacións debidas á idade, sexo, e estado puberal. Condicións clinicamente significativas e cambios nos niveis poden verse enmascarados pola amplitude dos rangos normais. Adoita a ser útil un seguimento secuencial no tempo para o tratamento de varios tipos de enfermidades hipofisarias, subnutrición, e problemas de crecemento.
Uso como axente terapéutico
O Mecasermin (nome comercial Increlex) é un análogo sintético da IGF-1 que está aprobado para o tratamento da insuficiencia de crecemento. O IGF-1 recombinante prodúcese a grande escala utilizando lévedos ou a bacteria E. coli.
Varias compañías avaliaron o IGF-1 en ensaios clínicos para o tratamento de diversas doenzas, como a diabetes tipo 1 e 2, esclerose lateral amiotrófica, queimaduras graves e distrofia muscular miotónica (MMD). Na diabetes tipo 1 e 2 os resultados foron prometedores, pero producía retinopatía, polo que non se continuou investigando. Os resultados sobre a esclerose lateral amiotrófica foron equívocos e o fármaco non foi aprobado.
Porén, nos últimos anos outras compañías realizaron novos ensaios, que fixeron que a FDA aprobase nos Estados Unidos en 2005 o fármaco de IGF-1 Increlex como terapia de reemprazamento para a deficiencia de IGF-1 primaria grave, e tamén o fármaco Iplex (un complexo IGF-1/IGFBP-3).
Investigouse tamén en ensaios clínicos o composto MK-677, que eleva os niveis de IGF-1, en pacientes de Alzheimer, pero non supuxo unha melloría.
A IGFBP-3 é un transportador do IGF-1, o que significa que o IGF-1 se une á IGFBP-3, creando un complexo cuxo peso molecular combinado e afinidade de unión permite que o factor de crecemento teña unha vida media moito maior no soro sanguíneo. Se non se une á IGFBP-3, o IGF-1é eliminado rapidamente polos riles, debido ao seu baixo peso molecular. Pero cando está ligado ao IGFBP-3, o IGF-1 evita a súa eliminación renal. Ademais, como a IGFBP-3 ten unha afinidade menor polo IGF-1 ca a que ten o IGF-1 polo seu receptor IGF1R, a súa unión non interfire coa función do IGF-1. Por estas razóns, unha combinación de IGF-1/IGFBP-3 podería ser de utilidade para o tratamento, pero as investigacións están paradas por litixios de patentes.
O IGF-1 combinado con eritropoetina tamén mostrou ser efectivo en modelos animais con accidente cerebrovascular.
Interaccións
o IGF-1 únese e interacciona con todas as proteínas de unión ao IGF-1 (IGFBPs), das cales existen seis (IGFBP1-6).
Falseamento
O falseamento, falsabilidade, falseabilidade, falsacionismo, refutabilidade, refutacionismo ou principio de falseamento, que de todas estas formas, entre outras, pode verse escrito, son termos que son diferentes adaptacións do alemán Fälschungsmöglichkeit.
O falseamento ou refutabilidade é un importante concepto da epistemoloxía descrito polo filósofo austríaco Karl Popper. Para este, contrastar unha teoría significa intentar refutala mediante un contraexemplo. Se non é posíbel refutala, dita teoría queda corroborada, e pode aceptarse provisionalmente, aínda que non verificada. miniatura|250px|dereita|"Este corvo é negro"
O falseamento ou refutación resolve á vez o problema da demarcación e o da validez:
Dentro do falseamento metodolóxico, pódense diferenciar o falseamento inxenuo inicial de Popper, o falseamento sofisticado da obra tardía de Popper, e a metodoloxía dos programas de investigación de Imre Lakatos.
Características
O falseamento, fundado por Karl Popper nos anos 1930 en oposición á teoría verificacionista da significación (verificacionismo) sostida polo positivismo lóxico, tivo un grande impacto na historia da ciencia e na filosofía da ciencia. A escola de pensamento que subliña a importancia do falseamento ou refutabilidade en tanto que principio filosófico coñécese co nome de falseacionismo ou refutacionismo.
O problema da indución nace do feito de que non se pode afirmar algo universal a partir dos datos particulares que ofrece a experiencia. Por moitos millóns de corvos negros que se vexan, non será posíbel afirmar que "todos os corvos son negros". En cambio, basta encontrar un só corvo que non sexa negro para poder afirmar: "Non todos os corvos son negros".
Popper en realidade rexeita o verificacionismo como método de validación de teorías. A súa tese central é que non pode haber enunciados científicos últimos, é dicir, enunciados que non poidan ser contrastados ou refutados a partir da experiencia. A experiencia segue sendo o método distintivo que caracteriza á ciencia empírica e a distingue doutros sistemas teóricos.
Para Popper nin existen puntos de partida incuestionábeis nin a racionalidade científica os require. O asunto da verdade é, pois, cuestión do método de buscala e do método de recoñecer a falsidade. Aínda que a ciencia é indutiva en primeira instancia, o aspecto máis importante é a parte dedutiva. A ciencia caracterízase por ser racional, e a racionalidade reside no proceso polo cal sometemos a crítica e substituímos, ou non, as nosas crenzas. Fronte ao problema da indución, Popper propón unha serie de regras metodolóxicas que nos permiten decidir cando debemos rexeitar unha hipótese.
Popper propón un método científico de conxectura polo cal se deducen as consecuencias observábeis e se poñen a proba. Se falla a consecuencia, a hipótese queda refutada e debe entón rexeitarse. En caso contrario, se todo é comprobado, repítese o proceso considerando outras consecuencias deducíbeis. Cando unha hipótese sobreviviu a diversos intentos de refutación dise que está corroborada, pero isto non os permite afirmar que quedou confirmada definitivamente, senón só provisionalmente, pola evidencia empírica.
O método falseacionista
Para os falseacionistas o científico é un artista en tanto que debe propoñer audazmente unha teoría que logo será sometida a rigorosos experimentos e observacións. O avance na ciencia está en falsear sucesivas teorías para así, sabendo o que non é, poder acercarse cada vez máis ao que é.
As hipóteses que propoñen os falseacionistas deben ser falseábeis. Isto significa que deben ser susceptíbeis de seren falseadas. Para cumprir con esta condición, as hipóteses deben ser o máis xerais posíbeis e o máis claras e precisas posíbeis. Unha hipótese non falseábel sería "mañá talvez chova", xa que en ningún caso se pode falsear ("mañá talvez non cova").
Unha hipótese falseábel sería "o planeta Mercurio xira nunha órbita". Unha hipótese máis xeral (e polo tanto máis falseábel) sería "todos os planetas xiran nunha órbita". E unha hipótese máis precisa (e polo tanto tamén máis falseábel) sería "todos os planetas xiran nunha órbita elíptica".
Os falseacionistas sempre prefiren as hipóteses ou teorías que sexan máis falseábeis, é dicir, máis susceptíbeis de que sexa demostrada a súa falsidade, mentres que non sexan xa falseadas. Así a ciencia progresaría a base de ensaio e erro.
O falseamento apóiase no método hipotético dedutivo.
Críticas
As críticas sobre a proposta de Popper versan máis ben sobre a pertinencia histíorica e/ou prescritiva do falseamento ou refutacionismo, que non sobre o concepto mesmo.
Kuhn e Lakatos
En The Structure of Scientific Revolutions Thomas Kuhn examina con detalle a historia das ciencias. Kuhn afirma que os científicos traballan nun paradigma conceptual que inflúe poderosamente na maneira de como eles ven os feitos. Os científicos están dispostos a batirse para defenderen o seu paradigma contra a refutación, achegando hipóteses ad-hoc e referíndose ás teorías existentes. Cambiar de paradigma é difícil porque iso implica que un individuo rompa cos seus pares e defenda unha teoría heterodoxa.
Imre Lakatos tratou de explicar o traballo de Kuhn afirmando que a ciencia progresa por refutación de programas de investigación máis que polos enunciados universais do falseamento inxenuo. Seguindo a aproximación de Lakatos un científico traballa no contexto dun programa de investigación que corresponde grosso modo ao que Kuhn chama un paradigma. Mentres que Popper considera as hipóteses ad hoc como non científicas, Lakatos acéptaas no desenvolvemento das teorías.
Feyerabend
Paul Feyerabend considera que o traballo de Kuhn mostra que son factores sociais, máis que a adhesión a un método racional, o que decide cales son as categorías xeralmente aceptadas. Kuhn mesmo contesta este punto de vista.
Feyerabend elixiu expoñer un punto de vista extremadamente radical consistente en rexeitar calquera metodoloxía prescritiva. Segundo el a ciencia progresou historicamente facendo uso de todos os métodos dispoñíbeis para impoñer unha teoría ou outra e se ten que establecer unha regra metodolóxica universalmente válida, a única susceptíbel sería o anarquismo epistemolóxixo ou dadaísmo, ou aínda "todo é bo".
Sokal et Bricmont
En Impostures Intellectuelles, os físicos Alan Sokal e Jean Bricmont critican o refutacionismo porque non describe a maneira en que funciona a ciencia. Afirman que as teorías se utilizan a causa dos seus éxitos, non a causa dos fracasos dos seus propoñentes. Segundo eles, os científicos consideran que unha teoría que resiste a refutación está confirmada, mentres que Popper sempre se opuxo á noción de confirmación ou incluso de probabilidade dunha teoría.
Afirman por exemplo que a refutabilidade non pode facer diferenzas entre a astroloxía e a astronomía, porque ambas as dúas producen predicións que son ás veces falsas.
Alfons Sala
Alfons Sala i Argemí, nado en Terrasa o 16 de xullo de 1863 e finado en Barcelona o 11 de abril de 1945, foi un político catalán.
Traxectoria
Membro do Partido Liberal, foi deputado provincial por Barcelona (1888-1893), deputado en Cortes entre 1893 e 1922. En 1919 fundou a Unión Monárquica Nacional que apoiou a ditadura de Primo de Rivera. Nomeado presidente da Mancomunidade catalá en xaneiro de 1924 preparou o seu desmantelamento. En 1926 recibiu o título de conde de Egara. Apoiou a sublevación franquista contra a República Española.
Brian Chase
Brian Chase (nado o 2 de decembro de 1978 en Long Island, Nova York) é un batería estadounidense coñecido por tocar na banda de indie rock Yeah Yeah Yeahs. Foi elixido pola revista en liña Gigwise como un dos 50 mellores baterías de todos os tempos.
Biografía
Chase medrou en Long Island, Nova York e asistiu á Friends Academy en Locust Valley, e ao Oberlin Conservatory of Music.
Ademais de tocar en Yeah Yeah Yeahs Chase tamén o fai na banda The Seconds, e adoitaba a tocar coa banda da súa ex-moza Emily Manzo ata que a parella se desfixo no ano 2006. Actuou con varos dúos experimentais con outros músicos como Stefan Tcherepnin e Seth Misterka, co cal editou un CD no ano 2007 a través do selo australiano Heathen Skulls. Outros músicos cos que tocou son Jessica Pavone, Mary Halvorson, Moppa Elliott, e os grupos Oakley Hall, Blarvustert e The Sway Machinery.
En maio do 2010 o dúo Chase/Misterka actuou no Melbourne International Jazz Festival e despois realizou unha xira por australia durante un mes.
Na actualidade vive en Greenpoint, Brooklyn. É sinestésico e ve cores cando toca ou escoita música.
Viikinsaari
Viikinsaari é unha illa e un parque familiar situada no lago Pyhäjärvi, a uns 20 minutos en barco do centro de Tampere (Finlandia). A illa ten unha superficie de 0,149 km²
A liña que conecta a cidade coa illa é responsabilidade de Suomen Hopealinja, cuxos barcos saen do porto de Laukontori.
Quebraondas
miniatura|Quebraondas do [[porto (comunicacións)|porto exterior da Coruña.]] miniatura|Un quebraondas na [[ponte de Rande.]] Un quebraondas, ou crebaondas, é unha estrutura costeira que ten por finalidade principal protexer a costa ou un porto da acción das ondas do mar ou do clima.
Son calculados, normalmente, para unha determinada altura de onda cun período de retorno especificado.
O cálculo e deseño dunha estrutura marítima deste porte, así como o de diques, molles ou peiraos, e outras estruturas marítimas, é realizado por enxeñeiros oceánicos ou especialistas en enxeñaría hidráulica, recorrendo a modelos físicos e/ou matemáticos.
Terminoloxía
Estas estruturas de defensa costeira, que se dispoñen transversalmente en relación á costa, e que teñen como funcións a retención de sedimentos de forma que impidan a erosión costeira desígnanse como espigóns.
As estruturas que teñan como función fixar unha barra para asegurar a navegación chámanse molles.
Cando o quebraondas dispón dunha vía ou camiño para os viandantes poder transitar, recibe o nome específico de malecón. Como, por exemplo, o famoso malecón da Habana.
Nas pontes
Tamén se chaman quebraondas unha parte dos piares dunha ponte, que ten a finalidade de aguantar a presión da auga. Son normalmente obras angulares colocadas do lado da corrente, denominándose montantes. Cando están do lado oposto, chámanse tallante, e serven de contrafortes.
Güiana (homónimos)
Así mesmo, pode referirse a outros territorios dentro desa rexión xeográfica:
Ademais, pode referirse a:
O Castrillón, Bretoña, A Pastoriza
O Castrillón é un lugar da parroquia de Bretoña, no concello lugués da Pastoriza, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2015 tiña 27 habitantes (15 homes e 12 mulleres).
Drucilla Cornell
Drucilla Cornell, nada o 16 de xuño de 1950 e finada en Nova York o 12 de decembro de 2022, foi unha filósofa estadounidense e teórica feminista, cuxo traballo foi influente en filosofía política e legal, ética, deconstrución, teoría crítica e feminismo. Cornell foi profesora de ciencias políticas, estudos de xénero e mulleres e literatura comparativa na Universidade de Rutgers e na Universidade Estatal de Nova Jersey. Foi profesora extraordinaria na Universidade de Pretoria, Suráfrica e profesora visitante na Universidade de Birkbeck e na Universidade de Londres.
Gaitelgrima de Salerno (Altrude)
Gaitelgrima de Salerno (coñecida tamén como Altrude), nada en 1026 e finada en 1051, foi unha princesa longobarda.
Traxectoria
Filla de Guaimaro III de Salerno e Gaitelgrima, irmá de Guaimaro IV de Salerno, Guido de Sorrento e Pandulfo de Capaccio, no 1047 casou con Drogón d'Altavilla, primeiro conde de Puglia e Calabria. O seu marido morreu nunha conxura poucos anos despois, no 1051, despois de Gaitelgrima ter dado a luz un fillo, Ricardo.
Xa viúva, en segundas nupcias converteuse en muller do irmán e sucesor de Drogón, Umfredo d'Altavilla. Do matrimonio naceron dous fillos homes, Abelardo e Ermanno d'Altavilla.
Campo de Leis, Lubre, Bergondo
Campo de Leis é un lugar da parroquia de Lubre no concello coruñés de Bergondo na comarca da Coruña. Tiña 105 habitantes no ano 2010 segundo datos do INE, dos cales 50 eran homes e 55 eran mulleres.
Louis Pelâtre
Louis Pelâtre, nado o 12 de maio de 1940 en Pancé (Ille e Vilaine, Francia), é un relixioso católico latino, vigairo apostólico de Istambul entre 1992 e 2016.
Traxectoria
Foi ordenado sacerdote dos Agostiños da Asunción o 24 de maio de 1969. O papa Xoán Paulo II nomeouno vigairo apostólico de Istambul e bispo titular de Sasime o 9 de xullo de 1992, e recibiu a consagración episcopal o 13 de setembro de mans do cardeal Sergio Sebastiani, nuncio en Turquía; como co-consagrantes principais tivo a Hovhannes Cholakian, arcebispo armenio de Istambul, e a Antonios Varthalitis, arcebispo latino de Corfú, Zante e Cefalonia. Nun país predominantemente musulmán, foi responsable da pequena comunidade de rito latino, á súa vez unha parte minoritaria dos arredor de 15.000 católicos de Istambul; porén, a partir de 1999 foi tamén administrador apostólico do exarcado de Constantinopla de rito bizantino. Logo de presentar a súa renuncia por razóns de idade (75 anos), o papa Francisco aceptouna o 16 de abril de 2016 co nomeamento do seu sucesor.
C/2010 X1
miniatura O  C/2010 X1, denominado tamén Cometa Elenin é un cometa actualmente pequeno e pouco brillante, clasificado como cometa hiperbólico (de orbita hiperbólica), polo tanto, suponse que é un obxecto da Nube de Oort. Foi descuberto por Leonid Elenin o o 10 de decembro de 2010.
Tivo o seu perihelio o 10 de setembro de 2011, a 0,4824 UA.
A máxima aproximación ao planeta Terra producirase o 16 de outubro de 2011, as 19;54 UTM, pasando a 0,23 UA, isto é, uns 35 millóns de quilómetros. Calcúlase que a máxima visibilidade será a partir do 1 de setembro de 2011 cando acadará magnitude 8, dependendo da coma que sexa ou non mais fácil de ver, ata novembro de 2011.
Austurland
Austurland (en galego: Rexión Oriental) é unha das oito rexións de Islandia, sendo a rexión máis oriental do país.
Xeografía
O seu territorio abrangue unha superficie de 21.986 km². O punto máis oriental de Islandia está situado en Norðfjarðarhorn, a uns 25 quilómetros ao nordeste de Eskifjörður. Ademais, tamén se localiza o punto máis alto do país, o Monte Hvannadalshnjúkur, que ten unha altitude de 2.119 metros.
Demografía
En Austurland viven unhas 13.786 persoas (2008) repartidas nos 21.986 quilómetros cadrados que ocupa, o que supón unha densidade de poboación de 0,58 habitantes por quilómetro cadrado.
Os principais núcleos de poboación son Austurbyggð, Borgarfjörður, Breiðdalur, Djúpivogur, Egilsstaðir, Eskifjörður, Höfn, Neskaupstaður, Reyðarfjörður, Seyðisfjörður e Vopnafjörður.
Condados
Na rexión de Austurland están situados os seguintes condados:
Concellos
Austurland comprende os seguintes municipios:
Estoril
Estoril é unha vila portuguesa, pertecente ao concello de Cascais. Cunha área de 8,79 km², en 2011 tiña 26.397 habitantes, cunha densidade de 3003,1 hab./km². Até 2013 foi unha freguesía de seu, pasando nese ano á União das Freguesias de Cascais e Estoril.
Está situado moi preto de Lisboa. Entre os seus puntos de interese está o Parque Natural de Sintra-Cascais, o maior casino de Europa, o Autódromo do Estoril e varios campos de golf.
Historia
Segundo algunhas fontes, o topónimo Estoril deriva etimoloxicamente do termo "estéril", ou deshabitado.
Comezou a acadar sona a comezos do século XX da man de Fausto Cardoso de Figueiredo, propietario da concesión de explotación de xogo, e do seu sócio, Augusto Carreira de Sousa. En 1913 comezou o proxecto para lanzar Estoril como centro turístico, que foi atrasado pola primeira guerra mundial. O 16 de xaneiro de 1916 colocouse a primeira pedra do casino de Estoril. Construíronse vivendas e infraestruturas en terreos anteriormente ocupados por piñeirais e terras agrícolas.
A partir de 1940 aumentou a súa popularidade grazas a unha nova estrada pegada ao mar. Durante a segunda guerra mundial e despois dela recibiu numerosos refuxiados e exiliados, como Xoán de Borbón, e os Reis Humberto II de Italia, Carlos II de Romanía e Simeón II de Bulgaria, o rexente Miklós Horthy do Reino de Hungría, amais de figuras do panorama deportivo e cultural. En 1956 o príncipe Xoán Carlos matou accidentalmente o seu irmán Alfonso.
Na poboación de São João do Estoril tiña a súa residencia de vacacións o Presidente do Consello de Ministros António de Oliveira Salazar. Na súa época como tal, construíuse a Estrada Nacional n.º 6, máis coñecida como Avenida Marginal.
BookCrossing
O BookCrossing é un movemento nacido nos Estados Unidos que se caracteriza por poñer en práctica a liberación de libros en espazos públicos para que outros o atopen, os lean e volvan liberalos.
Historia e características
O obxectivo é transformar o mundo enteiro nunha biblioteca, no canto de manter os libros parados nas súas librerías, de xeito que o acceso á cultura, e especialmente á lectura, sexa verdadeiramente universal.
Tamén o termo BookCrossing fai referencia á comunidade virtual xerada en torno do sitio web que foi creado coa intención de seguir o traxecto dos libros rexistrados e liberados, a través dun número identificador escrito dentro de cada un dos libros.
O BookCrossing foi creado en marzo do 2001 por Ron Hornbaker, socio da Humankind Systems, Inc. O 17 de abril a idea concretouse no lanzamento do sitio en Internet. Dende entón o BookCrossing creceu de xeito exponencial, tornándose un movemento global. O 31 de marzo do 2010 a comunidade internacional do BookCrossing contaba xa con 852.371 membros e 6 221 685 libros rexistrados.
Cimadevila, Mandaio, Oza-Cesuras
Cimadevila é un lugar da parroquia de Mandaio no concello coruñés de Oza-Cesuras, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2018 tiña 24 habitantes (13 homes e 11mulleres).
Selene
miniatura|250px|Selene, Hesperos, Phosphoros (Louvre, París) miniatura|300px|Selene, [[Altar de Pérgamo, Berlín.]]
Representa á Lúa na mitoloxía grega, é filla dos titáns Hiperión e Tía, e irmá de Helios (o Sol) e de Eos (a aurora). Era representada como unha muller xove que percorría o ceo nun carro de prata tirado por dous cabalos brancos.
Conta a lenda que en certa ocasión namorouse dun pastor chamado Endimión (fillo de Cálice, filla de Eolo ), e pediulle a Zeus que lle concedera un desexo. Este aceptou e concedeulle o que quixera. Endimión pediu durmir eternamente, permanecendo inmortal e sen avellentar.
Apalpador
O Apalpador, Apalpabarrigas ou Pandigueiro é a figura mítica dun xigante carboeiro, ligado á tradición do Nadal do que existen testemuñas nas comarcas de Sarria, Quiroga, Lemos, Terra de Trives e os Ancares, aínda que se está a recuperar en toda Galicia. O Apalpador baixa a noite do 24 ou 31 de decembro segundo a zona, para visitar os nenos, tocándolles no ventre para ver se comeron abondo durante o ano, deixándolles unha presada de castañas, eventualmente algún regalo e desexándolles que teñan un ano novo cheo de felicidade e fartura, murmurándolles "así esteas todo o ano".
Recuperación
O traballo de recuperación deste personaxe do Nadal galego comezou en 2006, coa publicación no Portal Galego da Língua dun traballo de José André Lôpez Gonçâlez. Un ano despois, a asociación compostelá A Gentalha do Pichel anunciou que comezaría a promover esta figura procurando a súa recuperación e normalización, utilizando como elemento central unha representación deste personaxe realizada polo artista Leandro Lamas. Membros desta agrupación emprenderon traballos de recolla etnográfica nas zonas da montaña oriental galega onde aínda se lembraba a tradición. Froito destes traballos publicaron en 2012 o documental "é há de vir o Apalpador", onde se amosan as diversas testemuñas reunidas arredor da figura mitolóxica.
Desde aquela téñense publicado numerosos libros sobre a materia e o Apalpador está presente actualmente en campañas publicitarias e produtos de merchandising. Como exemplo, no Nadal de 2022 a cooperativa galega Feiraco creou unha edición especial do seu leite semidesnatado que levaba como protagonista a imaxe do Apalpador. O obxectivo desta iniciativa foi colaborar na recuperación dos bosques da Serra do Courel, severamente afectados pola vaga de incendios dese ano.
Mark Hamill
Mark Richard Hamill nado en Oakland, California o 25 de setembro de 1951, máis coñecido como Mark Hamill, é un actor de cine, teatro e televisión, actor de voz, director e escritor estadounidense, principalmente recoñecido por interpretar a Luke Skywalker na serie de películas de A guerra das galaxias.
Apalpador
Nomes
miniatura|Imaxe do Apalpador nos envases do leite semidesnatado Feiraco. Nadal de 2022.No Bierzo galegofalante existía tamén o costume da Apalpadoira, unha tradición que con ese nome ou o da Apalpadora (Pandigueira polas terras de Trives e Apalpabarrigas nos Ancares ) está tamén nun proceso de recuperación. O mesmo costume tense rexistrado na Terra de Trives, aínda que aquí recibe o nome de Pandigueiro. Na zona de Monforte de Lemos é coñecido baixo o nome de Apalpabarrigas.
Traxectoria do Deportivo da Coruña
Notas: (1) O torneo foi dividido en dúas seccións, unha cos equipos galegos e outra cos equipos asturianos.
Mark Hamill
Traxectoria
Nos inicios da súa carreira como actor Hamill participou na soap-opera General Hospital, tendo un papel recorrente; na comedia The Texas Wheelers tivo un papel protagonista. Interpretou no episodio piloto de Eight Is Enough (1977) a David, o fillo máis vello, non obstante foi Grant Goodeve quen interpretou o papel na serie. Tamén apareceu como artista invitado en The Bill Cosby Show, The Partridge Family, Room 222 e One Day at a Time. Participou en diversos telefilmes como The City (1977), e Sarah T. - Portrait of a Teenage Alcoholic (1975). Como actor de voz Hamill interpretou o personaxe de Corey Anders na serie de debuxos animados Jeannie (1973) de Hanna-Barbera e o personaxe de Sean na película Wizards (1977) do director Ralph Bakshi.
Robert Englund, amigo de Hamill, estaba facendo unha audición para un papel en Apocalypse Now cando pasou polo corredor onde se facían as audicións para A guerra das galaxias de George Lucas. Tras permanecer un anaco observando as audicións decatouse de que Hamill sería perfecto para o papel de Luke Skywalker, suxeriulle a Hamill que se presentara ás audicións e Hamill conseguiu o papel.
Apalpador
Nomes
Taboada Chivite recolle só o ritual propiciatorio de apalpar a barriga dos nenos na noitevella, que recibe así o nome de "noite de apalpadoiro".
Mark Hamill
Traxectoria
A guerra das galaxias estreouse en maio de 1977 e tivo un enorme e inesperado éxito que causou repercusión na industria cinematográfica. Hamill tamén apareceu en Star Wars Holiday Special en 1978 e protagonizou as secuelas de A guerra das galaxias O imperio contraataca (1980) e O retorno do Jedi (1983). Mark Hamill sufriu un grave accidente automobilístico no período comprendido entre as dúas primeira películas, fracturando o nariz e o pómulo esquerdo. Difundironse rumores falsos de que necesitaba cirurxía plástica no rostro. Tralo accidente Hamill foi candidato, xunto a Harrison Ford, ó Premio Saturn ó mellor actor outorgado pola Academy of Science Fiction, Fantasy and Horror Films.
Apalpador
Nomes
Segundo algunhas interpretacións históricas e etnográficas, este ritual podería ser reminiscencia e estar relacionado tamén coa práctica de realizar presaxios examinando o ventre das persoas realizada polos arúspices lusitanos, chamada hieroscopia, e narrada por Estrabón hai máis de dous mil anos.
Cantigas populares
Existen diversas cantigas populares arredor do personaxe. A seguinte foi recollida en 1994 en Romeor do Courel:
Mark Hamill
Traxectoria
Mantivo unha relación coa súa compañeira de elenco en General Hospital Anne Wyndham. Casou con Marilou York, unha hixienista dental, o 17 de decembro de 1978 nunha cerimonia civil. Froito desta unión Mark e Marilou teñen tres fillos; Nathan, Griffin e Chelsea Elizabeth.
Tralo éxito de A guerra das galaxias, Hamill decatouse de que o público o identificaba moito con Luke Skywalker, convertérase nun ídolo adolescente. Participou tamén noutras películas como Corvette Summer (1978) e en The Big Red One (1980), filme baseado na segunda guerra mundial. Fixo unha aparición especial en The Muppet Show como el mesmo e como Luke Skywalker que xunto a C-3PO e R2-D2 andaban na procura de Chewbacca. Outras aparicións en películas inclúen The Night the Lights Went Out in Georgia (1981) e Britannia Hospital (1982).
Mark Hamill repetiu o papel de Luke Skywalker nas dramatizacións de radio de A guerra das galaxias (1981) e O imperio contraataca (1983). Para o drama radiofónico O Retorno do Jedi (1996) o papel interpretouno outro actor.
Actuou en Broadway onde protagonizou The Elephant Man en 1979, Amadeus en 1983, Harrigan 'N Hart en 1985, pola que foi nomeado para o Drama Desk Award, Room Service en 1986 e The Nerd en 1987-88. Cando Amadeus foi adaptada ó cine en 1984 presentouse as audicións para interpretar a Mozart pero Tom Hulce obtivo o papel. Fixo algunhas aparicións en televisión como nun episodio de Amazing Stories en 1986 e en The New Alfred Hitchcock Presents en 1987.
Regresou ó cine tras seis anos coa película de ciencia ficción Slipstream (1989). Continuou protagonizando algunhas películas durante a década de 1990 como o suspense Midnight Ride (1990), The Guyver (1991), a nova versión de Village of the Damned (1995), e na película de acción sueca Hamilton (1998). Hamill participou na película Jay and Silent Bob Strike Back (2001) como o supervilán Cocknocker, nun papel onde se parodia a si mesmo.
Hamill deulle voz ó Joker na serie Batman: The Animated Series que comezou a emitirse en 1992 e continuou interpretando o personaxe en moitas series derivadas, videoxogos e películas, recibiu o eloxio da crítica pola súa actuación e partir de entón tivo a oportunidade de interpretar como actor de voz outros superviláns noutras series de debuxos animados. Interpretou tamén o Hobgoblin na serie de animación Spider-Man que comezou a emitirse en 1994 e outros papeis en series de superheroes da Marvel como Gargoyle en The Incredible Hulk (1996), Maximus en Fantastic Four (1994), posteriormente a Klaw en The Avengers: Earth's Mightiest Heroes (2010), varios personaxes en Ultimate Spider-Man (2012). Hamill deulle voz a Solomon Grundy e Trickster nas series do universo animado de DC Justice League (2001-2004) e Justice League Unlimited (2007-2010), o gángster asasino Tony Zucco en The Batman e Specter nun episodio de Batman: The Brave and the Bold (2008-2011). Interpretou moitos outros personaxes noutras series de animación.
Aparece como actor invitado en dous episodios da serie de televisión The Flash en 1990 como Trickster, apareceu noutras series de televisión durante este período como en MADtv, en Saturday Night Live, 3rd Rock from the Sun en 1997, Just Shoot Me! en 1998 e en dous episodios de seaQuest DSV en 1995 como Tobias LeConte, tamén apareceu no episodio "Mind over Matter" da serie de televisión The Outer Limits en 1995.
Hamill escribiu xunto con Eric Johnson The Black Pearl (1995), ilustrada por H. M. Baker, unha miniserie de cómics publicada por Dark Horse Comics. Escribiu unha introdución para Trade Paperback Batman: Riddler Two-Face onde se reeditan varias historias de Two-Face e Riddler relacionadas con Batman Forever. Tamén fixo varias historias para The Simpsons comics incluíndo "Catastrophe in Substitute Springfields!", que parodia Crisis on Infinite Earths de DC e fai tamén referencia a outros cómics clásicos.
Interpretou o protagonista da serie de videoxogos de Wing Commander, o coronel Christopher Blair, en Wing Commander III: Heart of the Tiger (1994), Wing Commander IV: The Price of Freedom (1996) e Wing Commander: Prophecy (1997). Apareceu en Squadron 42, a campaña para un só xogador do universo de videoxogos de Star Citizen, como Steve "Old Man" Colton. Interpretou máis personaxes para outros moitos videoxogos.
En 2003 Hamill interpretou a Michael Minetti na obra de teatro Six Dance Lessons in Six Weeks. Dirixiu e protagonizou Comic Book: The Movie (2004) distribuída directamente en DVD. En 2011 apareceu na serie de televisión Chuck facendo de vilán, en Criminal Minds facendo de asasino en serie no 2013 e en The Neighbors como artista invitado, interpretando o comandante Bill, no ano 2013.
Protagonizou a película húngara Thelomeris (2011), onde foi asesor creativo. O ano seguinte Hamill protagonizou outras dúas películas, o filme de terror Airborne (2012) e a pequena película independente Sushi Girl (2012). Interpretou a James Arnold en Kingsman: The Secret Service (2014), volveu a interpretar a Trickster na serie The Flash da canle de televisión The CW en tres episodios no ano 2014 e participou tamén no filme independente Con Man (2018).
Regresou ó universo de A guerra das galaxias en 2014 cando lle deu voz ó Sith Lord Darth Bane no episodio final da serie animada The Clone Wars; foi nomeado para o premio Daytime Emmy polo seu desempeño. Coa adquisición de Lucasfilm por The Walt Disney Company, Disney anunciou que habería novas películas de Star Wars, comezando por Star Wars Episode VII: The Force Awakens (2015) e logo con Star Wars: The Last Jedi (2017), o que significou o regreso de Luke Skywalker ás pantallas de cine.
Xan Cejudo
Traxectoria
Iniciou a súa carreira teatral nos anos sesenta coa compañía O Facho. Foi autor, director, axudante de dirección e actor. Traballou como intérprete nas series da TVG Pratos combinados, Mareas vivas e Rías Baixas, e na película Quen a ferro mata no papel do narcotraficante Antonio Padín.
Madonna (álbum de ...And You Will Know Us by the Trail of Dead)
Madonna é o segundo álbum de estudio da banda estadounidense de rock alternativo ...And You Will Know Us by the Trail of Dead, publicado o 19 de outubro de 1999 a través do selo Merge Records.
ARNr 23S
miniatura|200px|Representación 3D do ribosoma no que se ve disposición do ARNr 23S na subunidade 50S ribosómica de Escherichia coli baseándose nunha reconstución de microscopio crioelectrónico.
O ARNr 23S (ou 23S rRNA) é un ARNr de 2904 nucleótidos de longo que é un compoñente da subunidade maior (50S) do ribosoma de bacterias e arqueas como Escherichia coli. A acividade de peptidil transferase do ribosoma reside no dominio V deste ARNr, e este dominio é o stio de unión máis común dos antibióticos que inhiben a tradución de proteínas. Un exemplo destes antibióticos é o cloranfenicol, que actúa inhibindo a formación do enlace peptídico, que segundo recentres estudos estruturais tridimensionais ten dous sitios de unión diferentes dependendo da especie da que sexa o ribosoma. O linezolid e a quinupristina-dalfopristina tamén se unen ao ARNr 23S e demostrouse a existencia de resistencia cruzada entre estes antibióticos. Comparado cos xenes do ARNr 16S, os xenes do ARNr 23S tipicamente teñen unha maior variación nas secuencias, incluíndo insercións ou delecións.
Funcións do ARNr 23S
En xeral, o ARNr ten unha función esencial, funcionar como peptidil transferase, que é o núcleo estimulador do ribosoma que desempeña un papel na configuración do enlace peptídico. Tanto o peptidil-ARNt coma o aminoacil-ARNt son impotantes para sintetizar proteínas e na transpeptidación. Porén, as posicións do ARNr 23S G2252, A2451, U2506 e U2585 teñen unha significativa función na unión do ARNt no sitio P da subunidade maior do ribosoma. As modificcións en nucleótidos no sitio P poden inhibir a unión do peptidil-ARNt e tamén a modificación U2555 interfire na transferencia de peptidil-ARNt puromicina. Ademais, a modificación química da metade destas posicións G2251, G2253, A2439 e U2584 pode non impedir a unión do ARNt. O peptidil-ARNt da subunidade de 50S, que se une ao sitio P preserva oito posicións do ARNr 23S da modificación química. Por outra parte, as mutacións no ARNr 23S teñen un impacto nas células en crecemento. As mutacións A1912G, A1919G e Ψ1917C orixinan un potente fenotipo de crecemento e impiden a tradución, mentres que a mutación A1916G ten un fenotipo de crecemento simple e orixina un defecto nas subunidades de 50S ribosómicas.
-1343
Outros
Historia ano a ano
Guaimaro IV de Salerno
Guaimaro IV (tamén coñecido como Guaimaro V), nado en Salerno cara a 1013 e finado na mesma vila o 3 de xuño de 1052, foi príncipe longobardo de Salerno desde o 1027 ata a súa morte; tamén foi príncipe de Capua (1038-1047), duque de Amalfi (1039-1043) e Gaeta (1040-1041) e duque de Puglia e Calabria (1043-1047).
Traxectoria
Foi unha figura de primeiro plano na fase histórica a cabalo entre o fin do dominio bizantino no Mezzogiorno e o ascenso do poder normando. Segundo Amato de Montecassino, el foi "máis valente có seu pai, máis xeneroso e máis cortés; en efecto posuía todas as calidades que un laico debería ter – non sendo unha excesiva paixón polas mulleres".
O ascenso de Guaimaro
Guaimaro nace sobre o 1013, o máis vello dos fillos de Guaimaro III de Salerno e Gaitelgrima, filla de Pandulfo II de Benevento. O seu medio irmán máis vello, Xoán (III), fillo de Porpora de Tabellaria, foi correxente xunto co pai do 1015 ao 1018, ano da súa morte. Neste momento a correxencia foille confiada a Guaimaro, que en marzo do 1027, á idade de catorce anos, sucedeu ao pai no trono de Salerno, probabelmente so a rexencia da nai. Desde o inicio do seu reinado empeñouse no intento de estender o control sobre toda a parte meridional de Italia, perseguindo un obxectivo que era x ao dos seus predecesores.
A primeira gran vitoria tívoa no 1035, cando conquistou Sorrento e lle confiou o o ducado ao seu irmán Guido. No 1037 nomeou como correxente ao fillo máis vello Xoán (IV), o cal morreu no 1039.