cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Blade Runner
Deseño e efectos especiais
Ridley Scott acreditou a pintura Nighthawks de Edward Hopper así como á revista francesa de banda deseñada de ciencia ficción Métal Hurlant, na que o artista Moebius era contribuidor, como fontes para a ambientación estilística do filme. Tamén tomou inspiración da paisaxe de Hong Kong "nun día moi malo" e da paisaxe industrial do nordeste de Inglaterra, onde residiu durante un tempo. O estilo visual do filme considérase influenciado polo traballo do arquitecto modernista italiano Antonio Sant'Elia. Scott contratou a Syd Mead como artista conceptual, quen tamén tiña unha forte influencia da revista Métal Hurlant. Moebius recibiu a oferta de axudar na preprodución de Blade Runner, pero rexeitouna para traballar no filme animado Les Maîtres du temps de René Laloux. O deseñador de produción Lawrence G. Paull e o director artístico David Snyder encargáronse da creación dos bosquexos de Scott e Mead, mentres que Douglas Trumbull e Richard Yuricich supervisaron os efectos especiais que se empregaron no filme.
"Spinner" é o nome xenérico que se lles dá aos automóbiles voadores ficticios do filme. Estes vehículos represéntanse coa capacidade de conducirse por terra, engalar verticalmente, levitar e voar por medio de propulsión a chorro, de forma semellante ás aeronaves de engalaxe e aterraxe vertical. No filme, a policía usa estes vehículos de forma extensiva para patrullar e vixiar a poboación. Syd Mead concibiu e deseñou este tipo de vehículos, describíndoo como unha "aerodina" —un vehículo que expulsa aire cara abaixo para crear sustentación, aínda que os paquetes de prensa do filme afirmaban que os "spinners" estaban propulsados por tres motores: "un motor de combustión interna convencional, un de propulsión e outro antigravitacional". Gene Winfield foi o encargado de transformar os debuxos conceptuais de Mead en 25 vehículos funcionais para a rodaxe. Un destes "spinners" atópase de forma permanente nunha exhibición do Science Fiction Museum and Hall of Fame de Seattle.
Os efectos especiais do filme están amplamente considerados como uns dos mellores de tódolos tempos, usando a tecnoloxía (non dixital) dispoñible naquel entón na súa máxima capacidade. As paisaxes do filme fixéronse combinando pinturas mate e miniaturas, e nalgunhas escenas empregaron técnicas como a exposición de pases múltiples con diferentes iluminacións, con algunhas das escenas chegando ata uns 16 pases en total, e o control do movemento das cámaras por computadora. Moitos dos efectos especiais empregados en Blade Runner foron desenvolvidos durante a produción do filme Close Encounters of the Third Kind.
Máquina Voight-Kampff
A máquina Voight-Kampff é unha ferramenta ficticia para interrogatorios, con orixe na novela onde se menciona como Voigt-Kampff. Esta máquina é unha especie de polígrafo usado polos Blade Runners para determinar se un individuo é humano ou replicante. Mide varias funcións corporais como a respiración, ritmo cardíaco e movemento dos ollos en resposta a preguntas relacionadas coa empatía. No filme dous replicantes fan esta proba, Leon e Rachael. No primeiro caso a proba remata con Leon tratando de matar o Blade Runner Holden, mentres que no segundo Deckard precisa de máis preguntas das habituais para determinar que Rachael é unha replicante, por mor do seu deseño particular e dos seus recordos implantados.
Música
A banda sonora de Blade Runner de Vangelis é unha combinación melódica escura de composición clásica e sintetizadores futuristas que reflicte o retrofuturo de cinema negro concibido por Ridley Scott. Vangelis acababa de gañar un premio Óscar á mellor banda sonora por Chariots of Fire, e compuxo e tocou a música do filme nos seus sintetizadores. Así mesmo utilizou varios sons adicionais e a voz do seu colaborador Demis Roussos. Tamén destaca na banda sonora o solo de saxofón tenor titulado "Love Theme" do británico Dick Morrissey, quen participou en varios dos álbums de Vangelis. Ridley Scott usou tamén o tema "Memories of Green" para o filme tomado do álbum de Vangelis See You Later, do que Scott empregaría tamén posteriormente en forma de versión orquestral no seu filme Someone To Watch Over Me. Xunto ás composicións e texturas ambientais de Vangelis, a paisaxe sonora do filme inclúe o tema do grupo xaponés Nipponia "Ogi No Mato" da recompilación Traditional Vocal and Instrumental Music publicado por Nonesuch Records e unha pista do arpista Gail Laughton de "Harps of the Ancient Temples" publicado por Laurel Records.
Malia a boa recepción do público e da crítica, de recibir nomeamentos como mellor banda sonora nos premios BAFTA e Globos de Ouro, e da promesa dun álbum de banda sonora por medio de Polydor Records nos títulos de crédito do filme, a publicación da gravación da banda sonora oficial demorouse en máis dunha década. Existen dúas publicacións oficiais da música de Blade Runner. Por mor desta demora na publicación dun álbum, a New American Orchestra gravou unha adaptación orquestral en 1982 con poucas semellanzas á música orixinal. Algúns dos temas do filme apareceron na recompilación de 1989 Vangelis: Themes, pero unha parte substancial da banda sonora do filme non foi publicada comercialmente ata 1992 cando se estreou a versión Director's Cut.
Estes atrasos e varias reproducións de baixa calidade deron lugar á produción de varias gravacións clandestinas durante estes anos. Unha destas apareceu en forma de casete no ano 1982 en varias convencións de ciencia ficción e fíxose popular grazas á demora da publicación oficial das gravacións orixinais, e no ano 1993 "Off World Music, Ltd" creou un CD clandestino máis completo que o CD oficial de Vangelis de 1994. Un conxunto de tres cedés de música de Vangelis relacionada con Blade Runner foi publicado no ano 2007. Titulado Blade Runner Trilogy, o primeiro disco contiña as mesmas pistas que a publicación da banda sonora oficial de 1994, o segundo incluía música do filme non publicada anteriormente e o terceiro era música nova composta por Vangelis inspirada polo filme.
Estrea
Blade Runner estreouse en 1 290 cinemas dos Estados Unidos o 25 de xuño de 1982. O produtor Alan Ladd, Jr. escolleu esa data baseándose na data de estrea de varios dos seus filmes previos con grande éxito de recadación, (A guerra das galaxias e Alien o 25 de maio de 1977 e 1979 respectivamente), considerando este día como o seu "día de sorte". Blade Runner acadou un número razoablemente bo de entradas vendidas segundo os informes coetáneos, ingresando uns 6,1 millóns de dólares durante a súa primeira semana nos cinemas estadounidenses. O filme estreouse con pouco tempo de distancia doutros filmes de grande orzamento como The Thing, Star Trek II: The Wrath of Khan, Conan o bárbaro e E.T. the Extra-Terrestrial. A case coincidencia nas estreas destes filmes de fantasía e ciencia ficción provocaron unha saturación no mercado cinematográfico do ano 1982.
Recepción da crítica
Dende a súa estrea o filme pasou a estar considerado un clásico da ciencia ficción. Roger Ebert eloxiou a imaxe tanto da versión orixinal como da versión Director's Cut recomendando o filme por ese motivo, aínda que afirmou que a historia humana era algo tópica e algo pobre, e engadiu a versión The Final Cut na súa lista de "Grandes Filmes". Chris Rodley e Janet Maslin teorizaron que Blade Runner cambiou o discurso cinemático e cultural a través do seu repertorio de imaxes e a súa subsecuente influencia en filmes posteriores. Blade Runner mantén unha valoración dun 89% na web Rotten Tomatoes, cunha puntuación media dun 8,5 sobre 10 nun total de 104 críticas. O consenso crítico da web di do filme: "Malentendido cando chegou por primeira vez ós cines, a influencia do misterioso e neo-noir Blade Runner de Ridely Scott profundouse có tempo. Unha obra mestra da ciencia ficción visualmente salientable e terriblemente humana". Denis Villeneuve, director da secuela do filme, citouno como unha grande influencia para el e moitos outros directores.
Premios e nomeamentos
Blade Runner gañou e recibiu varios nomeamentos para os seguintes premios:
Versións
Existen varias versións de Blade Runner. A versión da gravación orixinal de 1982 cunha duración de 113 minutos tivo varios visionados de proba en Denver e Dallas en marzo de 1982. As respostas negativas a esta versión propiciaron varias modificacións no filme que deron como resultado a versión para ós cinemas dos Estados Unidos. A versión orixinal foi emitida como unha versión do director sen a aprobación de Scott no Los Angeles Fairfax Theater en maio de 1990, nunha sesión da AMPAS en abril de 1991 e en setembro e outubro de 1991 no Los Angeles NuArt Theater e no San Francisco Castro Theatre. As respostas positivas a esta versión empuxaron o estudio a aprobar a produción dunha versión oficial do director, a coñecida como Director's cut. Unha versión "Sneak Preview" tivo un só visionado en San Diego en maio de 1982, sendo case idéntica á versión para os cinemas estadounidenses pero con tres escenas extras que non se incluíran en ningunha outra versión, nin sequera na versión Final Cut de 2007.
Visionáronse dúas versións na súa estrea nos cinemas en 1982: a versión para os cinemas dos Estados Unidos, de 117 minutos de duración, coñecida como a versión orixinal ou Domestic Cut, que se publicou en formato Betamax, CED Videodisc e VHS no ano 1983 e en formato Laserdisc no ano 1987; e a versión International Cut de 117 minutos de duración, tamén coñecida como a "Criterion Edition" ou "uncut version", que incluía escenas de acción máis violentas que a versión estadounidense. Malia non estar inicialmente dispoñible nos Estados Unidos, e ser distribuída en Europa e Asia por medio de publicacións locais de Warner Home Video Laserdisc, foi publicada posteriormente nos formatos VHS e Criterion Collection Laserdisc en norteamérica, e publicada de novo en 1992 como "Edición 10º Aniversario".
A versión do director Director's Cut de Scott, de 1991 e cunha duración de 116 minutos, publicouse en VHS e Laserdisc en 1993, e en DVD no ano 1997. Esta versión incluíu cambios significativos con respecto á versión para cinemas, incluíndo a eliminación da narración en off de Deckard, a reinserción da escena do unicornio e a eliminación do final feliz imposto polo estudio. Scott forneceulle á Warner Bros. un gran número de notas e suxestións por medio do preservador de filmes Michael Arick, quen estivo ó cargo da creación da versión Director's Cut. A versión de Scott The Final Cut, de 2007 e cunha duración de 117 minutos estreouse nos cinemas o 5 de outubro de 2007 baixo a produción da Warner Bros., e publicouse en decembro de 2007 nos formatos DVD, HD DVD e Blu-ray Disc. Esta última foi a única versión do filme na que Scott tivo o control editorial completo do mesmo.
Impacto cultural
Malia non ser un éxito inicial entre a audiencia norteamericana, o filme gañou popularidade internacionalmente e pasou a considerarse un filme de culto. O estilo escuro e deseños futuristas do filme considéranse un punto de referencia do xénero, e a súa influencia está presente en moitos filmes, animes, videoxogos e programas de televisión posteriores. Ronald D. Moore e David Eick, produtores da serie de 2004 Battlestar Galactica, citaron ámbolos dous a Blade Runner como unha das maiores influencias para a serie. O filme considérase un reflexo das tendencias e preocupacións sociais modernas e está considerado por moitos medios como un dos mellores filmes de ciencia ficción de tódolos tempos. Nunha enquisa a 60 científicos de todo o mundo de 2004 foi votada a mellor película de ciencia ficción de tódolos tempos. Blade Runner tamén se citou como unha influencia importante para o estilo e historia da serie de filmes Ghost in the Shell, que en si mesma foi de grande influencia no xénero de cinema negro futurista. A Biblioteca do Congreso dos Estados Unidos de América seleccionou a Blade Runner para a súa preservación no National Film Registry no ano 1993 por ser "culturalmente, historicamente ou esteticamente significativo", e houbo varios cursos universitarios que o utilizaron como material didáctico. No 2007 a Visual Effects Society nomeouno o segundo filme visualmente máis influente de tódolos tempos. Blade Runner foi tamén un dos filmes musicalmente máis sampleados do século XX. O American Film Institute incluíu a Blade Runner en varias das súas listas de mellores filmes, entre outras na "AFI's 100 Years...100 Movies" do 2007 na posición número 97, na "AFI's 100 Years...100 Thrills" de 2001 na posición número 74, e na "AFI's 10 Top 10" de mellores filmes de ciencia ficción na posición número 6.
Blade Runner influenciou varios videoxogos de aventuras como Cypher, Rise of the Dragon, a serie Tex Murphy, Snatcher, Beneath a Steel Sky, Flashback: The Quest for Identity e Bubblegum Crisis (xunto cos seus animes orixinais), así como os xogo de rol Shadowrun, o shooter en primeira persoa Perfect Dark, e a serie de videoxogos Syndicate. Warren Spector, deseñador do videoxogo Deus Ex, citou o filme como influencia do mesmo tanto na súa renderización visual coma no seu argumento. A imaxe do filme, coa súa escuridade, luces de neon e opacidade da visión, resulta relativamente sinxela para o proceso de renderización, polo que moitos deseñadores de videoxogos inspiráronse nela para as súas obras.
Entre o folclore desenvolvido ó redor do filme ó longo dos anos apareceu a lenda urbana de que o filme fora unha maldición para as compañías que amosan os seus logotipos en forma de publicidade indirecta nalgunhas escenas. Líderes nos mercados naquel entón, as compañías Atari, Bell, Cuisinart e Pan Am experimentaron contratempos económicos trala estrea do filme. The Coca-Cola Company tamén sufriu perdas económicas na súa introdución da New Coke en 1985, aínda que conseguiu recuperou a súa porción de mercado ó pouco tempo.
Lingua komi
A lingua komi (en komi: коми кыв, transliteración: komi kyv) é unha lingua urálica falada polo pobo komi na zona noroeste da Rusia europea. O komi pode considerarse unha única lingua con varios dialectos, ou un grupo linguas fortemente relacionadas, sendo unha das dúas pólas da subfamilia pérmica. A outra lingua pérmica é o udmurto, que está moi relacionado co komi.
Blade Runner
Noutros medios
Cando comezou a produción do filme, Philip K. Dick rexeitou unha oferta de 400 000 dólares para escribir unha adaptación novelística de Blade Runner declarando:
Soñan os androides con ovellas eléctricas? foi eventualmente reeditada como produto licenzado do filme, co póster deste na portada e o título orixinal entre parénteses baixo o título de Blade Runner. Tamén se publicou en 1982 unha adaptación novelística do filme titulada Blade Runner: A Story of the Future, escrita por Les Martin. Archie Goodwin escribiu o guión para unha adaptación ó libro de banda deseñada A Marvel Super Special: Blade Runner, publicado en setembro de 1982. O filme para televisión Total Recall 2070 planeouse inicialmente coma un spin-off de Total Recall, que á súa vez estaba baseado nunha historia curta de Philip K. Dick titulada "We Can Remember It for You Wholesale", pero acabou transformándose nun híbrido de Total Recall e Blade Runner, con moitas semellanzas con este último.
Producíronse dous videoxogos baseados no filme, ámbolos dous co título Blade Runner. O primeiro deles publicouse no 1985 para as plataformas Commodore 64, Sinclair ZX Spectrum e Amstrad CPC por medio de CRL Group PLC e estaba baseado na música de Vangelis, por mor de problemas de licenzamento. O segundo publicouse en 1997 por medio de Westwood Studios. Eldon Tyrell, Gaff, Leon, Rachael, Chew e J.F. Sebastian aparecen neste videoxogo, e os seus ficheiros de voz foron gravados polos actores orixinais. O xogador tomaba o papel de McCoy, outro cazador de replicantes traballando ó mesmo tempo que Deckard. Este xogo foi publicado para PC e incluíu características como un argumento non lineal, personaxes non xogador cunha intelixencia artificial independente e un motor de xogo pseudo-3D.
Blade Runner foi obxecto de varios documentais. On the Edge of Blade Runner, do ano 2000 e 55 minutos de duración, estivo dirixido por Andrew Abbott e contou con Mark Kermode como presentador e guionista. Neste documental amósanse entrevistas co equipo de produción, incluíndo o propio Scott, nas que se dan detalles do proceso creativo e dos diversos problemas xurdidos durante a preprodución, e Paul M. Sammon e Hampton Fancher explican a súa visión sobre Philip K. Dick e as orixes de Soñan os androides con ovellas eléctricas?. Future Shocks, do ano 2003 e 27 minutos de duración, é un documental producido por TVOntario, que inclúe entrevistas co produtor executivo Bud Yorkin, con Syd Mead e con parte do elenco de actores, así como o comentario do autor de ciencia ficción Robert J. Sawyer e de varios críticos cinematográficos. Dangerous Days: Making Blade Runner, do ano 2007 e 213 minutos de duración, é un documental dirixido e producido por Charles de Lauzirika para a versión The Final Cut do filme. Nel seleccionáronse partes de máis de 80 entrevistas a participantes no filme, incluíndo a Ford, Young e Scott. Este documental ten oito capítulos, cada un deles cubrindo unha parte da produción do filme, co último deles tratando o legado do mesmo. All Our Variant Futures: From Workprint to Final Cut, de 2007 e 29 minutos de duración, é un documental producido por Paul Prischman que aparece na edición Ultimate Collector's Edition de Blade Runner e fornece unha visión xeral das múltiples versións do filme, así como detalles no proceso de sete anos de duración de restauración, mellora e remestura da versión The Final Cut.
Continuación
K. W. Jeter, amigo persoal de Dick, escribiu tres novelas autorizadas sobre Blade Runner que continúan a historia de Deckard, tentando aclarar as diferenzas entre o filme e Soñan os androides con ovellas eléctricas?: Blade Runner 2: The Edge of Human (1995), Blade Runner 3: Replicant Night (1996) e Blade Runner 4: Eye and Talon (2000). No ano 1999 Stuart Hazeldine escribiu un guión para unha continuación do filme baseándose na novela The Edge of Human, titulado Blade Runner Down. Finalmente este proxecto foi abandonado por mor de problemas coa licenza. David Peoples foi o guionista do filme de acción de 1998 Soldier, que segundo as súas propias declaracións foi un sucesor espiritual do filme orixinal, ambientado no mesmo universo compartido.
En xuño do 2009 o xornal The New York Times informou que Scott e o seu irmán Tony estaban traballando nun precursor de Blade Runner, ambientado en 2019 e baixo o título Purefold, en formato de serie de curtas de entre 5 e 10 minutos de duración. Finalmente en febreiro de 2010 anunciouse que a produción de Purefold cesara por mor de problemas co seu financiamento. Posteriormente o 18 de agosto de 2011 anunciouse que Scott ía dirixir un novo filme sobre Blade Runner, e o produtor Andrew Kosove indicou que era pouco probable que Ford fora a participar neste proxecto. Scott declarou posteriormente que este filme sería unha continuación do anterior pero sen a participación do elenco de actores orixinal, e que estaba procurando un guionista para completar este novo filme. En outubro de 2012 Scott afirmou que o filme de continuación era unha realidade e estaba en proceso, pero non confirmou a participación de Ford no mesmo.
En novembro de 2014 a revista Variety informou que Scott xa non sería o director do novo filme e participaría só como produtor, e que Scott confirmara que o personaxe de Ford aparecería só no "terceiro acto" da película. En febreiro de 2015 Alcon Entertainment confirmou que Denis Villeneuve ía ser o director do novo filme, e que tanto Ford como o guionista orixinal Hampton Fancher participarían no mesmo, que comezaría a súa produción a mediados de 2016. Ryan Gosling confirmou nunha entrevista do 16 de novembro de 2015 que el actuaría no papel do protagonista do filme. A fotografía principal do filme comezou en xullo de 2016, coa Warner Bros. ó cargo da súa publicación doméstica nos Estados Unidos e Sony (a través de Columbia Pictures) encargándose da publicación internacional. O 31 de marzo de 2016 Variety informou que Robin Wright actuaría no novo filme, e en abril Dave Bautista, Ana de Armas e Sylvia Hoeks uníronse ó elenco de actores do mesmo. En xuño de 2016 Mackenzie Davis e Barkhad Abdi foron seleccionados tamén, xunto con David Dastmalchian e Hiam Abbass que se uniron en xullo, e Jared Leto en agosto.
Co plan inicial de publicarse en norteamérica en xaneiro de 2018, Alcon Entertainment confirmou finalmente que a estrea global do filme estaba planeada para o 6 de outubro de 2017, e a Warner Bros. publicou un avance do filme o 19 de decembro de 2016.
Illa Norfolk
O piñeiro da Illa Norfolk, que se atopa tamén na súa bandeira, é unha árbore moi emblemática, orixinal desta illa e moi popular en Australia.
Descubrimento e poboamento
O primeiro europeo coñecido que avistou a illa foi James Cook, en 1774, na súa segunda viaxe ao Pacífico Sur no HMS Resolution. Foi el quen lle deu o nome á illa inspirándose no nome da esposa do primeiro par da Bretaña, Edward Howard, noveno Duque de Norfolk (1685-1777). Cook pisou terra o xoves 11 de outubro de 1774, e asombrouse ante as altas árbores e as plantas parecidas ao liño, das que levou mostras a Inglaterra, e informou do seu uso potencia para a Armada Real. Nese entón, Gran Bretaña era moi dependente do liño (para confeccionar veas) e do cáñamo (para as cordas) ) das costas do Mar Báltico. Tamén dependían da madeira de Nova Inglaterra (para os paus maiores), que non lles foi fornecida ata logo da Guerra de Independencia dos Estados Unidos. Calquera ameaza á subministración destas materias primas puña en perigo a supremacía marítima de Gran Bretaña.
Algúns historiadores, entre os que destaca Geoffrey Blainey en A Tiranía da Distancia, sosteñen que a Illa Norfolk serviu como fonte alternativa deses recursos, o que foi, segundo elas, unha razón de grande importancia para a fundación da Colonia Penal de Novo Gales do Sur pola Primeira Frota en 1788.
Primeiro asentamento penal
Antes de que a Primeira Frota partise para fundar unha colonia penal en Nova Gales do Sur, recibiu a orde do Gobernador Arthur Phillip de colonizar Illa Norfolk para previr que caese en mans de Francia, cuxos líderes navais tamén se mostraban interesados polo Pacífico. Cando a frota chegou ao porto de Sidney en xaneiro de 1788, Phillip ordenou ao lugartenente Philip Gidley King que encabezase unha partida de quince convictos e sete homes libres para que tomasen o control da illa e preparásena para o seu desenvolvemento comercial. Chegaron a Illa Norfolk o 6 de marzo de 1788.
Pronto se viu que o liño era difícil de preparar para manufactura e ningún dos habitantes da illa tiña as capacidades necesarias. Intentouse que dous maorís ensinasen aos homes devandito arte, pero o intento fallo cando descubriron que o tecido do liño era unha tarefa propia das mulleres, polo que os homes non entendían moito. Tampouco foi rendible a industria da madeira do piñeiro, pois non era o suficientemente elástica.
Pero foron enviados máis convictos, e a illa comezou a servir a Sidney como granxa, aprovisionándolles de gran e verduras. Con todo, as colleitas fracasaban debido aos ventos salgados, as ratas e os vermes. A falta dun porto natural seguro dificultaba as comunicacións e o transporte de abastecementos e produtos.
A fame negra inminente en Sidney fixo que fosen levados a Illa Norfolk gran cantidade de convictos e mariños en marzo de 1790 no HMS Sirius. Este intento de aliviar a presión en Sidney volveuse desastre cando o Sirius naufragou e, aínda que non houbo mortos, perdéronse provisións, e a tripulación do barco estivo illada dez meses. Esta noticia foi recibida en Sidney con "unha consternación atroz". A partir dese momento Illa Norfolk separouse de Sidney, que, tras a chegada da Segunda Frota cargada de convictos enfermos e maltreitos, tiña outros problemas máis importantes aos que facer fronte.
A pesar disto o asentamento foi crecendo lentamente a medida que chegaban máis convictos desde Sidney. Establecéronse relacións e comezaron a nacer nenos. Moitos convictos elixiron permanecer en Illa Norfolk como colonos ao termo da súa sentenza, e a poboación alcanzou o milleiro de persoas en 1792.
En 1794 o Rei suxeriu o peche de Illa Norfolk como asentamento penal, debido a que estaba demasiado lonxe e custaba moito mantelo. En 1803 o Secretario de Estado, Lord Hobart, requiriu o traslado de parte do establecemento militar de Illa Norfolk, colonos e convictos a Tasmania, debido ao gran gasto e dificultades na comunicación entre Illa Norfolk e Sidney. Isto foi conseguido máis lentamente do que se prevía, debido á resistencia dos colonos de ser desarraigados da terra que conseguiran domesticar e as esixencias de indemnización por perdas. O primeiro grupo, composto por 159 persoas, das que catro eran colonos e o resto convictos e as súas familias e persoal militar deixou a illa en febreiro de 1805. Entre novembro de 1807 e setembro de 1808, outros cinco grupos partiron, en total 554 persoas. Só 200 persoas permaneceron na illa, formando un pequeno asentamento ata 1813, ano no que foi levantado. Só un pequeno grupo quedou para destruír todos os edificios e os bens que permanecían na illa, para que ningún outro país, especialmente europeo, sentísese tentado a visitar o lugar.
Illa Norfolk permaneceu abandonada entre o 15 de febreiro de 1814 e o 6 de xuño de 1825, volta ao seu estado primixenio, deixando atrás só o recordo dun cuarto de século de ocupación penal. dereita|240px|Location of Norfolk Island
Segundo asentamento penal
En 1824 o goberno británico deu instrucións ao Gobernador de Nova Gales do Sur Thomas Brisbane de ocupar Illa Norfolk como un lugar ao que mandar "o peor de entre os convictos". A súa distancia, vista anteriormente como unha desvantaxe, foi nese momento vista como un recurso para o castigo dos "convictos dobres", aqueles que cometeran crimes tras a súa chegada a Nova Gales do Sur. Brisbane asegurou aos seus superiores que "o criminal que é enviado alí é excluído para sempre de calquera esperanza de volta". El viu Illa Norfolk como "o non plus ultra do castigo para os convictos". O seu sucesor, o gobernador Ralph Darling, foi aínda máis severo que Brisbane, desexando que Illa Norfolk fose "un lugar no que levase o máis extremo castigo". Igualmente, o gobernador George Arthur pensaba que "cando os prisioneiros son enviados a Illa Norfolk, non se lles debería permitir de ningún xeito volver. O traslado alí debería ser considerado como o último límite, un castigo que só podería limitar a morte". Claramente, a reformación dos convictos, o suposto obxectivo dun sistema de transporte penal tanto como o castigo, non era visto como obxectivo no asentamento penal de Illa Norfolk.
José Luis Martí
Traxectoria
O 8 de abril de 2019 firmou polo Deportivo da Coruña, substituíndo a Natxo González. Firmou polo que restaba da tempada 2018–19 e unha máis en caso de ascenso. A súa estrea saldouse con derrota fronte Osasuna en El Sadar (2–1).
Illa Norfolk
Segundo asentamento penal
Logo dun motín en 1834, o Pai William Ullathorne, Vigairo xeral de Sydney, visitou Illa Norfolk para confortar aos amotinados debedido á execución. Atopou "a escena máis desgarradora que presenciara". Tendo o deber de informar aos prisioneiros de quen era indultado e quen tiña que morrer, impresionoulle "o feito literal de que cada home que oía o seu indulto choraba amargamente, mentres que cada home que oía a súa condena se arrodillaba cos ollos secos e daba grazas a deus".
O informe de 1846 do xuíz de paz Robert Pringle Stuart expuxo a escaseza e a mala calidade da comida, a inadecuación do aloxamento, os horrores da tortura e as azoutas incesantes, a insubordinación dos convictos e a corrupción dos capataces.
O bispo Robert Willson visitou a Illa Norfolk desde Tasmania en tres ocasións. Tras a súa primeira visita en 1846 informou á Casa dos Lores que, por primeira vez, deuse conta da enormidade das atrocidades perpetradas baixo a bandeira británica e intentou remedialo. Willson volveu en 1849 e atopou que se levaron a cabo numerosas reformas. Aínda así, rumores de novas atrocidades leváronlle de volta en 1852, e esta visita tivo como resultado un informe negativo, listando atrocidades e culpando ao sistema, que investía a un home con poder sobre tanta xente nun lugar tan afastado.
Só algúns convictos deixaron rexistros escritos do que sucedía alí, e as súas descricións das condicións de vida, traballo, alimentación, aloxamento e, sobre todo, os castigos dados por oficiais aparentemente triviais, son terríbeis, pois describen un asentamento desprovisto de calquera tipo de decencia, baixo as regras de ferro dos tiránicos comandantes autocráticos.
As accións dalgúns dos comandantes, como Morisset, e, sobre todo, as de Price parecen ser excesivamente duras. Todos excepto un foron oficiais militares, educados nun sistema no que a disciplina era inhumanamente severa. Ademais, os comandantes contaron con gran número de gardas militares, capataces civís, alguacís ex-convictos e convictos confidentes que lles proporcionaban a información que necesitaban e levaban a cabo as súas ordes.
Destes comandantes, parece que só Alexander Maconochie deuse conta de que as brutalidades poderían provocar desafíos, como fora demostrado polos motíns de 1826, 1834 e 1846, e intentou aplicar as súas teorías de reforma penal, usando tanto castigos como incentivos. Os seus métodos foron criticados por ser demasiado suaves e el foi substituído, o que devolveu ao asentamento ás brutalidades.
O segundo asentamento penal comezou a chegar ao seu fin logo de 1847, e o Goberno Británico enviou a Tasmania aos últimos convictos que quedaban en Illa Norfolk en maio de 1855. Foi abandonado porque o traslado a Tasmania cesara en 1853 e foi substituído por traballos forzosos en Gran Bretaña.
Terceiro asentamento
O 6 de xuño de 1856, outro grupo de exiliados chegou a Illa Norfolk. Estes eran os descendentes dos tahitianos e os amotinados do HMAV Bounty, reagrupados desde as Illas Pitcairn, nas que non cabía máis poboación, polo que o Goberno Británico permitira o traslado de parte da poboación a Illa Norfolk, que foi desde entón establecida como unha colonia separada de Nova Gales do Sur pero baixo a administración do gobernador de devandita colonia.
Os chegados de Pitcairn ocuparon moitos dos edificios que quedaban dos asentamentos penais, e gradualmente estableceron as súas industrias de cultivo e caza de baleas na illa. Aínda que algunhas familias decidiron volver a Pitcairn en 1858 e 1863, a poboación da illa seguiu crecendo lentamente a medida que a illa aceptaba colonos, que a miúdo chegaban en frotas baleeiras.
En 1867, os cuarteis xerais da Misión Melanésica da Igrexa de Inglaterra establecéronse na illa, e en 1882 erixiuse unha igrexa en honra a San Barnabás, en memoria do bispo cabeza da Misión John Coleridge Patteson, con fiestras deseñadas por Burne-Jones e executadas por William Morris. En 1920 a Misión foi trasladada desde a illa ás Illas Salomón, para estar máis preto do seu obxectivo evanxelizador.
Logo da creación da Commonwealth de Australia en 1901, Illa Norfolk foi situada baixo a autoridade do goberno da nova Commonwealth, sendo administrada como un territorio externo.
Durante a segunda guerra mundial, a illa foi usada como un base aérea clave e unha localización para encher entre Australia e Nova Zelandia. Como a illa caeu baixo a área de responsabilidade de Nova Zelandia, foi gornecida pola unidade da Armada de Nova Zelandia coñecida como N Force. Aínda así, Illa Norfolk non foi atacada durante a guerra.
Xeografía
A illa Norfolk está situada no Pacífico Sur, ao leste de Australia. É a principal illa do grupo de illas que comprende o territorio, e está situada a. Ten unha superficie de 34.6 km², sen ningunha gran masa de auga interior, pero con 32 km de costa. O punto máis alto da illa é Mt. Bates (319 m sobre o nivel do mar), situado no cuadrante noroeste da illa. A maior parte do terreo é apropiada para o cultivo e outro usos agrícolas. Illa Philip, a segunda illa máis grande do territorio, está situada a, moitos quilómetros ao sur da illa principal.
A costa da Illa Norfolk consiste de cantís de diversa altura. Tamén hai unha pendente descendente cara a Sidney Bay e Emily Bay, o lugar do asentamento colonial orixinal de Kingston. Non hai instalacións portuarias seguras, pero si peiraos de descarga en Kingston e Cascade Bay. Todos os produtos non producidos pola illa son introducidos por barco, normalmente por Cascade Bay. Emily Bay, protexida do Pacífico por unha pequena barreira de coral, é a única área seguro para a natación recreativa, aínda que o surfing tamén se practica ocasionalmente en Ball Bay
O clima é subtropical e apracible, con pequenas diferenzas estacionales. A illa é unha formación volcánica de pendente suave.
Comité Olímpico Libio
O Comité Olímpico Libio (en اللجنة الاولمبية الليبية) é o Comité Olímpico Nacional que representa a Libia nos Xogos Olímpicos. Foi creado en 1962 e foi recoñecido polo Comité Olímpico Internacional en 1963.
Illa Norfolk
Xeografía
O recurso principal da illa é a pesca, xa que non hai grandes territorios de terras cultivables ou terras de labrantío permanentes, aínda que ao redor do 25% da illa é pasto permanente. Non hai terreos irrigados.
O parque tamén inclúe dúas illas máis pequenas situadas ao sur de Illa Norfolk, a Illa Nepean e a Illa Philip. A vexetación da Illa Philip foi devastada debido á introdución de éraa penal de pragas como porcos e coellos, dándolle unha cor marrón avermellado. Aínda así, o control de pragas e o traballo de recuperación por parte do persoal do parque fixo mellorar recentemente o medio da Illa Philip.
O maior asentamento da illa é Burnt Pine, situado ao redor da Taylor's Road, onde se atopan o centro comercial, correos, a licorería e o concello, entre outros servizos. Hai outros asentamentos sobre toda a illa, consistentes sobre todo en casas rodeadas polos seus territorios.
A Government House, a residencia oficial do Administrador, atópase en Quality Row, no que foi o asentamento penal de Kingston, como outros edificios gobernamentais, por exemplo, os xulgados e a Asemblea Lexislativa e Administrativa. Aínda así, o papel de Kingston é practicamente cerimonial, pois o centro económico é Burnt Pine.
Política
A Illa Norfolk é o único territorio australiano non continental que conseguiu o autogoberno. O Acta da Illa Norfolk, aprobada polo Parlamento de Australia en 1979, é o acta baixo a cal a illa é gobernada. O Goberno australiano mantén autoridade sobre a illa a través do Administrador, que é elixido polo Gobernador Xeral de Australia. Unha Asemblea Lexislativa é elixida mediante votación popular cada tres anos, aínda que a lexislación aprobada polo Parlamento australiano pode estender o seu efecto a todo o territorio australiano.
A Asemblea consiste en nove escanos, e os electores teñen que propor nove votos nas mesmas condicións, dos cales non máis de catro poden ser dados ao mesmo individuo. Este método de elección chámase "sistema de votación múltiple ponderada". Catro dos membros da Asemblea forman o Concello Executivo, que funciona como asesor do Administrador. O sufraxio é universal aos dezaoito anos.
A capital oficial da illa é Kingston, que funciona basicamente como centro de goberno máis que como asentamento.
A festa nacional é Bounty Day, celebrada o 8 de xuño, que celebra a chegada dos habitantes de Pitcairn en 1856.
Como é un territorio australiano, a Illa Norfolk non ten representantes diplomáticos nin participa en ningunha organización internacional, exceptivo nas organizacións deportivas.
A bandeira consta de tres bandas verticais, sendo a central un pouco maior que as outras dúas e estando pintada de branco, mentres que as laterais están pintadas de verde, e atopándose centrado na banda central un piñeiro de Norfolk (araucaria heterophylla) verde.
Status constitucional
Existe certa controversia sobre o status exacto de Illa Norfolk. A pesar do status de territorio autogobernado de Australia que posúe a illa, algúns dos seus habitantes reclaman que foi declarada totalmente independente cando a Reina Vitoria deu permiso aos habitantes de Pitcairn para instalarse na Illa Norfolk. Os habitantes desta illa non pagan impostos australianos (polo que a illa é un paraíso fiscal), e a illa está suxeita a unha lexislación de inmigración diferente á do resto do país. Este punto de vista foi repetidamente rexeitado polo Comité Territorial do Parlamento de Australia (a última vez foi en 2004), e tamén foron rexeitadas polo Tribunal Supremo de Australia. O Parlamento de Australia ten pleno poder para lexislar sobre a illa, incluíndo a posibilidade de derrogar calquera lei aprobada pola Asamble Lexislativa da Illa Norfolk.
Os habitantes de Australia e os residentes en calquera outra parte do país non teñen dereito automático de residencia na illa: os habitantes de Australia teñen que presentar ou o pasaporte ou o Documento de Identidade para viaxar á illa. Os cidadáns de calquera outra parte do mundo deben levar un pasaporte aínda que chegan doutro lugar de Australia.
A residencia na Illa Norfolk concédese normalmente de xeito similar á maioría de países hoxe en día: sendo acreditado por un residente da illa ou unha operación comercial nela. A residencia temporal tamén pode ser concedida a traballadores cualificados necesarios para os servizos da illa.
Os residentes permanentes de Illa Norfolk deben solicitar a cidadanía australiana tras ter os requirimentos normais de residencia. Os nenos nacidos na illa son cidadáns australianos se polo menos un dos proxenitores é cidadán australiano ou ten alí a súa residencia permanente no momento do nacemento (ou a persoa naceu antes do 20 de agosto de 1986. Ver Lei de Nacionalidade Australiana.
A Illa Norfolk non está cuberta baixo o seguro médico australiano. A todos os visitantes da illa, incluíndo os australianos, recoméndaselles ter seguro de viaxes. As enfermidades mentais graves non se tratan na illa, senón que os pacientes son levados de volta á Australia continental, se é necesario, pola Forza Aérea Real Australiana.
Demografía
A poboación estimada da Illa Norfolk en xullo de 2003 era de 1853 persoas, o 20.2% das cales tiñan catorce anos ou menos, o 63.9% de 15 a 64 anos e o 15.9% con 65 ou máis anos. O crecemento anual estimouse no 0.01%.
A emigración está aumentando a medida que moitos insulars aprovéitanse da estreita relación entre a Illa Norfolk e Australia e Nova Zelandia. A única escola da illa proporciona educación ata os doce anos, polo que os estudantes que queiran completar os estudos terciarios debe saír da illa. Ademais, a pequena economía da illa causa que moitos traballadores cualificados teñan que emigrar.
A maioría dos insulares son de raza caucásica, descendentes dos amotinados no HMAV Bounty e tamén chegados máis recentemente de Australia e Nova Zelandia. Os descendentes dos amotinados do Bounty teñen algúns trazos polinesios, aínda que só unha minoría considéranse polinesios.
A maioría dos habitantes son cristiáns protestantes. En 1996, o 37.4% pertencía á Comuñón Anglicana, o 14..5% á Igrexa Unida, o 11.5% á Igrexa católica Romana e o 3.1% á Igrexa Adventista do Sétimo Día.
Os insulares falan tanto inglés como unha lingua crioula coñecida como norfolk, norfuk ou pitkern, como se denomina en devandita lingua, unha mestura de inglés do século XVIII e tahitiano. O norfolk está perdendo popularidade a medida que a illa recibe máis turistas e a xente nova sae da illa en busca de estudos ou traballo. Aínda así, estanse realizando esforzos para mantelo vivo mediante dicionarios e cambiando os nomes tradicionais dalgúns lugares turísticos polos seus equivalentes en norfolk. En abril de 2005, foi declarada a lingua cooficial da illa.
Criminalidade
Aínda que xeralmente é pacífica, a Illa Norfolk foi escenario de dous asasinatos desde que comezou o século XXI. En 2004 foi achado morto dun tiro Ivens Buffett, un alto cargo do goberno da illa ; e dous anos antes fora atopado o corpo sen vida de Janelle Patton. A parte destes asasinatos, que non están relacionados, a criminalidade na illa é baixa.
Economía
A principal actividade económica da illa é o turismo, que aumentou constantemente ao longo do tempo. Dado que a Illa Norfolk prohibe a importación de froita fresca e verduras, a gran maioría é producida localmente. A carne de vaca é producida localmente pero tamén importada. A moeda que se usa na Illa Norfolk é o Dólar australiano.
Ligazóns externas
Goberno
Información xeral
Arqueoloxía e asentamento polinesio na prehistoria
Outros
Helicase
miniatura|220px|Estrutura da helicase RuvA de [[Escherichia coli.]]
Aurelio Domínguez Pérez
Aurelio Domínguez Pérez, coñecido co pseudónimo Luís del Valle, finado en Vigo o 21 de agosto de 1959, foi un xornalista deportivo galego.
Helicase
As helicases son unha clase de encimas vitais para todos os organismos vivos, xa que a súa principal función é desempaquetar os xenes dun organismo. Son proteínas motoras que se moven direccionalmente ao longo dunha molécula de ácido nucleico, separando as dúas febras apareadas do ácido nucleico (en ADNs, ARNs bicatenarios, ou en híbridos ARN-ADN) usando enerxía derivada da hidrólise do ATP. Existen moitas helicases debido á gran variedade de procesos nos cales se debe catalizar a separación de febras de ácidos nucleicos. Aproximadamente o 1% dos xenes eucariotas codifican helicases. No xenoma humano están codificadas 95 helicases non redundantes, que son 64 ARN helicases e 31 ADN helicases. Moitos procesos celulares, como a replicación do ADN, transcrición, tradución, recombinación, reparación do ADN, e bioxénese de ribosomas implican a separación de febras de ácido nucleico para o cal cómpre a intervención das helicases.
Función
200px|miniatura|dereita|Acción das helicases na replicación do ADN. As helicases utilízanse con frecuencia para separar as febras do ADN de dobre hélice ou unha molécula de ARN autoapareada (self-annealed) utilizando a enerxía da hidrólise do ATP, un proceso no que se produce a rotura dos enlaces de hidróxeno entre os pares de bases apareados. Tamén funcionan retirando proteínas asociadas ao ácido nucleico e catalizan a recombinación homóloga do ADN. Os procesos metabólicos nos que intervén o ARN, como a tradución, transcrición, bioxénese dos ribosomas, splicing do ARN, transporte do ARN, modificación ou edición do ARN, e degradación do ARN son todos facilitados polas helicases. As helicases móvense ao longo dunha febra do dúplex do ácido nucleico cunha direccionalidade e procesividade específica para cada encima helicase determinado.
As helicases adoptan diferentes estruturas e estados de oligomerización. Aínda que as helicases de tipo DnaB desenrolan o ADN como hexámeros con forma de donut, outors encimas helicases son activos como monómeros ou dímeros. As helicases poden actuar pasivamente, agardando a que se produza un desenrolamento non catalizado e despois translocándose entre as febras desprazadas, ou poden ter un papel activo catalizando a separación das febras usando a enerxía xerada pola hidrólise do ATP. Neste último caso, a helicase actúa comparablemente a un motor activo, desenrolando as febras e translocándose ao longo do seu substrato como resultado directo da súa actividade de ATPase. As helicases poden procesar moito máis rápido in vivo que in vitro debido á presenza de proteínas accfesorias que axudan na desestabilización da unión en forquita.
Barreira de activación na actividade helicase
A acción encimática das helicases, como o desenrolamento dos ácidos nucleicos realízase por medio da diminución da barreira de activación (B) de cada acción específica. A barreira de activación é o resultado de varios factores, e pode definirse usando a seguinte ecuación, na cal N = número de pares de bases desenroladas (bps), ΔGbp = enerxía libre da formación de pares de bases, Gint = redución da enerxía libre debido á helicase, e Gƒ = redución da enerxía libre debido ás forzas de abertura da hélice. Os factores que contribúen a que a barreira de activación teña máis ou menos altura son: a secuencia específica do ácido nucleico implicado, o número de pares de bases implicadas, a tensión presente na forquita de replicación, e as forzas de desestabilización.
Helicases activas e pasivas
O tamaño da barreira de activación que debe superar a helicase contribúe á súa clasificación como helicase activa ou pasiva. Nas helicases pasivas, hai unha barreira de activación significativa (definida como B > kBT, onde kB é a constante de Boltzmann e T é a temperatura do sistema). Debido a esta barreira de activación significativa, a progresión de desenrolamento está afectada en gran medida pola secuencia do ácido nucleico que se ten que desenrolar, e a presenza de forzas de desestabilización que actúan sobre a forquita de replicación. Certas combinacións na secuencia dos ácidos nucleicos fan diminuír as velocidades de desenrolamento (é dicir, tramos con guanina e citosina), mentres que varias forzas desestabilizantes poden incrementar a velocidade de desenrolamento. En sistemas pasivos, a velocidade de desenrolamento (Vun) é menor que a velocidade de translocación (Vtrans) (translocación ao longo do ácido nucleico monocatenario, ssNA). Outra forma de ver a acción dunha helicase pasiva é a súa dependencia do desenredamento transitorio dos pares de bases na forquita de replicación para determinar a súa velocidade de desenrolamento.
Nas helicases activas, B < kBT, onde o sistema carece dunha barreira significativa, xa que a helicase pode desestabilizar o ácido nucleico, desenrolando a dobre hélice a unha velocidade constante, sen importar cal era a secuencia do ácido nucleico. Nas helicases activas, Vun é aproximadamente igual a Vtrans. Outra forma de considerar as helicases activas é a súa capacidade de desestabilizar directamente a forquita de replicación para promover o desenrolamento.
As helicases activas mostran un comportamento similar cando actúan tanto sobre ácidos nucleicos bicatenarios (dsNA) coma monocatenarios (ssNA), con respecto ás velocidades de desenrolamento e velocidades de translocación, nos que en ambos os sistemas Vun e Vtrans son aproximadamente iguais.