cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cortes de Navarra
Xurdimento
A partir dese momento son bastante frecuentes as reunións da Curia Xeral convocada polo rei ou polo seu lugartenente con asistencia de nobres, representantes de boas vilas e nalgúns casos prelados. Ata 1328 houbo polo menos dezaseis reunións, entre outros os conflitos sucesorios de 1305, 1316 e 1328 en ausencia dos monarcas capetos. Aínda que a Xunta de Infanzóns e a Irmandade de boas vilas actuaban por separado, en ocasións agrupábanse e á súa vez cos ricos-homes e prelados para que se tivesen ec conta os seus foros, usos, privilexios e franquezas. Eran asembleas irregulares pero os monarcas tiñan que telas en conta. A culminación foi en 1328 cando ricos-homes, cabaleiros e os representantes de boas vilas decidiron destituír ao gobernador para ?gardar o reino para quen deba reinar? e uns días despois sumándose os representantes do clero e de comunidades vilás proclamaron os dereitos ao trono de Juana II e o seu esposo Filipe de Evreux. Estes tiveron que negociar a fórmula de xuramento.
Período de consolidación (1329-1441)
Cos novos reis en 1329 prohibíronse as xuntas e asembleas e a participación canalizouse a través da Corte Xeral ou Cortes, quedando, probablemente entón, articulada en Tres Estados:
Tiña atribucións xudiciais e velaba pola conservación dos foros e privilexios de cada grupo e o xuramento que fixeran os soberanos. Neste período as Cortes fóronse consolidando con convocatorias periódicas, cun ritmo como pouco anual. Unha das funcións principais era a de sufragar gastos dos monarcas, que como representación do reino, outorgaban ao mesmo, a maior parte das veces sen opor resistencia. Non supuña unha fiscalización dos ingresos da monarquía, nin se encargaban do cobro, que o realizaban os funcionarios do rei. Pero se era unha forma, como os soberanos nalgunha ocasión tiveron que recoñecer, de que esta achega non era obrigatoria, senón donativos. As achegas realizábanse de dúas formas. Unha polos cuarteis é dicir axudas directas por lume, por casa. O outro tipo era a imposición, unha cantidade proporcional polo prezo de venda. Inicialmente o pago era de todos os súbditos, pero posteriormente os reis foron concedendo excepcións, primeiro a algúns nobres, logo ao alto clero e a algunhas vilas.
Tamén os reis e os seus herdeiros xuraban aos Tres Estados ao comezo, como fixo Carlos II en 1350, Carlos III en 1390, Branca e Juan en 1429.
Na mesma tamén se presentaban reclamacións contra actuacións dos monarcas ou dos seus lugartenentes. Os agravios tiña que reparalos o rei mediante ordenanzas correspondentes.
Cando o Cisma no Concilio de Constanza de 1416 enviáronse embaixadores navarros investidos dos poderes dos Tres Estados, e ata entón obrigóuselle ao monarca a manterse xunto ao papa de Aviñón. En canto ás guerras, a petición de consello, parece que era motivada para conseguir recursos monetarios.
Guerra Civil ( 1441-1512)
Seguiron gardando os foros e privilexios, pero cun mellor aparello burocrático que tiña un secretario á fronte, e os reis seguiron xurando ante elas como foi en 1479 por Magdalena como rexente de Francisco I de Foix, este mesmo cando se coroou en 1481, e os reis Catarina e Xoán en 1494.
O número de reclamacións fixo que se crease ao figura do síndico en 1508.
Conquista e Idade Moderna
Á convocatoria só acudiron nobres da facción Beaumontesa, e do brazo eclesiástico, a pesar da ameaza da bula papal Exigit Contumacium só foron tres abades, sendo, xa que logo dubidosa a súa lexitimidade. O vicerrei en nome de Fernando, fixo público un perdón xeral, polo que se autorizaba a regresar ás súas casas a todos aqueles exiliados que xurasen obediencia perpetua ao monarca castelán-aragonés. Ademais o vicerrei en nome de Fernando o Católico prestou solemne xuramento de respectar os foros, usos e costumes do Reino, cunha fórmula moi similar á tradicionalmente empregada. O novo monarca comprometeuse expresamente a que a interpretación dos dereitos fixésese sempre en beneficio do reino, a non acuñar moeda sen consentimento do reino; a facer que os cargos e rendas navarras recaesen en naturais do reino e para rematar que os altos cargos da administración e o mando das fortalezas recaesen sempre en súbditos navarros. Estas promesas foron condicionadas á finalización da guerra, polo que os cargos foron entregados a persoal castelán.
Xa na primavera dese ano os Tres Estados reuníronse para denunciar os contraforos que supuñan confiscacións e outras irregularidades con doazóns a favor de estranxeiros. En febreiro de 1514 repetiron de novo as súas reclamacións. O 30 de maio de 1515 é o propio Fernando II quen admitiu que as reclamacións se tramitasen a través das Cortes. Aínda que non hai constancia de que atendese ningunha.
A maior parte dos membros das Cortes seguiron sendo navarros, pero o presidente, que era o bispo de Pamplona, era nomeado sempre polos casteláns, coa única excepción dun bispo no século XVIII. Os brazos pasaron a deliberar de forma conxunta.
miniatura|200px|dereita|Meiriñados de Navarra (Estella, cor azul; Olite, marrón escuro; Pamplona, verde; Sangüesa, rosa; e Tudela, marrón claro;
O brazo das universidades foi sensible aos cambios económicos e demográficos co que foron aumentado desde os vinte cando ocorreu a invasión ao máximo de trinta e oito. Estas trinta e oito boas vilas non superaba o 40% da poboación total. Non se buscaba a representatividade, aínda que se existía unha certo equilibrio dos cinco meiriñados, con 7 votos da de Pamplona, 7 de Sangüesa, 7 de Estella, 6 de Olite e 7 de Tudela.
En principio os Tres Estados tíñanse que reunir anualmente, posteriormente pasaron a facelo cada dous anos e co paso do tempo aínda con menor frecuencia. Aínda así mantiveron as reunións ata ben entrado o século XIX, a diferenza do que ocorreu coas distintas Cortes do Reino de España, xa que as de Cataluña reuníronse por última vez en 1632, as de Valencia en 1645, as de Castela en 1665 e as Aragón en 1683. Foron abolidas en 1707 tras o Decreto de Nova Planta, pasando as castelás a ser as Cortes españolas e manténdose as de Navarra.
A súa función era a de facer e recompilar as leis da Alta Navarra, e examinaban as ordes dos monarcas españois, ou dos seus vicerreié ou doutro funcionario, para ver se constituían "contraforo", é dicir, se eran contra as leis e costumes navarros. Nalgúns casos conseguíanse retirar parcial ou totalmente e noutras non o lograban. Antes de que se coroasen, tomaban xuramento aos novos reis, que o facían por poderes, de gardar, defender e mellorar os foros e costumes de Navarra. Autorizaban ou rexeitaban a recadación solicitada polos monarcas, converténdose nunha imposición directa, aínda que en teoría supúñase que era unha doazón voluntaria.
Da man das Cortes xurdiu a Deputación do Reino en 1576, para o intervalo en que non se reunían os Tres Estados. O seu fin era pór en práctica as súas decisións e ordes. Na medida en que as Cortes se foron reunindo con menor frecuencia a importancia da Deputación foise incrementando. Estaba composta por navarros. A partir de 1643 pasaron a reunirse semanalmente no canto de mensual, sinal de que o seu traballo e recursos aumentaran.
As outras institucións existentes neste período, non dependentes das Cortes de Navarra:
Última convocatoria
As últimas Cortes foron convocadas en 1828-1829, cando a anterior convocatoria fora nos anos 1817-1818. Nesta convocatoria #crear+se a Xunta Superior de Educación e fundouse o Colexio de Medicamento, Cirurxía e Farmacia. Tamén se trato o donativo que Navarra debía entregar ao Estado, así como a repartición das cargas fiscais. Debateuse a modificación das aduanas do Ebro aos Pireneos, quedando pendente de resolución.
Nesta última convocatoria participo como Síndico Angel Sagaseta de Ilurdoz Garraza que desde o seu desterro valenciano criticou a abolición do Reino de Navarra e as súas institucións.
Aínda que o regreso de Fernando VII supuxo o restablecemento do réxime privativo navarro, pero sen desaparecer a tendencia centralista do Goberno de España. Anulouse o dereito de "sobrecarga", polo que os "contraforos" producíronse sen dereito de réplica. Tanto Liberais como absolutistas intentaron acabar coa lexislación específica de Navarra, aínda que por motivos diferentes. Os primeiros ao pretender implantar unha administración moderna que fose racional e útil, cun Estado máis homoxéneo. Os absolutistas, pola súa banda porque estaban de acordo en que todos contribuísen ás cargas do Estado. Xa que logo previa á primeira Guerra Carlista os particularismos Forais eran rexeitados, en maior ou menor medida por absolutistas e liberais.
Tras a Primeira Guerra Carlista, coa intención de reducir a autonomía Foral decretouse a Lei de Confirmación de Foros, do 25 de outubro de 1839. Partindo desta lei negociouse entre a Deputación provincial e o Goberno unha nova lei para Navarra, a Lei de Modificación de Foros de Navarra de 1841. Entón disolvéronse as Cortes de Navarra. A Alta Navarra deixou de ser oficialmente reino pasando a ser unha das 49 provincias creadas en 1833 por Javier de Burgos. Creouse a Deputación Provincial, para a xestión de asuntos administrativos e fiscais, tras disolver en 1836 a Deputación do Reino.
Actualidade
miniatura|150px|Actual Parlamento de Navarra, Pamplona
Tras a morte de Franco en 1975 e iniciada a Transición Política a un sistema democrático, realizáronse as primeiras eleccións ao Parlamento de Navarra. Posteriormente tras negociar co goberno de España e aprobar a Lei Orgánica de Reintegración e Mellora do Réxime Foral de Navarra estableceuse o réxime xurídico da Alta Navarra que é equivalente a un Estatuto de Autonomía. Este Estatuto non foi referendado polos navarros. Nel mantense ao Parlamento de Navarra ou Cortes de Navarra, de elección directa, como órgano de participación da poboación navarra.
Gran Premio de Bélxica de 1952
O Gran Premio de Bélxica de 1952 foi unha carreira de Fórmula Dúas celebrada o 22 de xuño de 1952 no Circuíto de Spa-Francorchamps en Spa, Bélxica. Foi a terceira carreira do Campionato do Mundo de Pilotos 1952, disputouse baixo as regras da Fórmula Dúas en 1952 e 1953, en lugar da normativa da Fórmula Un usada normalmente.
Bandwagonesque
Bandwagonesque é o terceiro álbum de estudio da banda escocesa de rock alternativo Teenage Fanclub, publicado o 19 de novembro de 1991 a través do selo Creation Records. O disco outorgoulle ao grupo un éxito considerable nos Estados Unidos cando o sinxelo "Star Sign" chegou ao número 4 da lista Billboard Modern Rock Tracks, converténdose no seu maior éxito no país, con "What You Do to Me" e "The Concept" entrando tamén no top 20 desa lista. Bandwagonesque foi votado "álbum do ano" de 1991 pola revista estadounidense Spin, superando ao Nevermind de Nirvana.
Abzima
Os enzimas funcionan rebaixando a enerxía de activación do estado de transición dunha reacción química, facilitando así a formación dun intermediario molecular entre os reactivos e os produtos cuxa formación doutro modo sería moito menos favorable. Se un anticorpo se desenvolve para que se una a unha molécula que é estrutural e electronicamente similar ao estado de transición dunha determinada reacción química, o anticorpo desenvolvido unirase ao estado de transición e estabilizarao, igual que faría un enzima natural, rebaixando a enerxía de activación da reacción, e así catalizando a reacción. Ao obtermos un anticorpo que se una a un análogo de estado de transición estable, estamos producindo un peculiar tipo de enzima.
Ata o momento, todos os anticorpos catalíticos producidos presentan unha actividade catalítica débil. As razóns que explican esta baixa actividade catalítica foron moi discutidas. Unha das posibilidades indica que factores máis alá do sitio de unión poden xogar un importante papel, especialmente por medio da dinámica das proteínas. Algúns abzimas foron tranformados por enxeñería para que usen ións metálicos e outros cofactores para mellorar a súa actividade catalítica.
Historia
A posibilidade de catalizar unha reacción por medio dun anticorpo que se une ao estado de transición suxeriuna por primeira vez William P. Jencks en 1969. En 1994, Peter G. Schultz e Richard A. Lerner recibiron o prestixioso Premio Wolf de química polo desenvolvemento de anticorpos catalíticos para moitas reaccións e popularizaron o seu estudo na comunidade científica abrindo un importante ramo da enzimoloxía.
Posible tratamento contra o VIH
En 2008 publicouse na revista Autoimmunity Review, un artigo no que os investigadores S. Planque, Sudhir Paul e Yasuhiro Nishiyama da Escola de Medicina da Universidade de Texas en Houston anunciaban que preparan por enxeñería un abzima que degradaba a rexión superantixénica da proteína gp120 do virus VIH necesaria para unirse ao receptor celular das células B. O gp120 é unha proteína que forma parte da envoltura externa do VIH, que é a molécula mediante a que este se une aos linfocitos T, as células clave para o funcionamento da inmunidade mediada por células. Unha vez infectados polo VIH os pacientes producen anticorpos contra proteínas da envoltura do virus, pero os anticorpos convencionais non son efectivos porque o virus ten a capacidade de cambiar as proteínas da súa envoltura rapidamente. Porén, neste caso o sitio superantixénico da proteína gp120 (residuos 421-433) é necesario para a unión á célula do VIH, polo que non cambia nas diferentes cepas e é un punto de vulnerabilidade para todas as poboacións variantes do VIH.
O abzima fai algo máis que unirse ao sitio, xa que cataliticamente destrúe o sitio (por un mecanismo similar á dunha serina protease), deixando o virus inerte, e despois pode atacar a máis virus VIH, de modo que unha soa molécula de abzima podería destruír miles de virus VIH.
Vittorio Gassman
Vittorio Gassman, nado en Struppa, preto de Xénova, o 1 de setembro de 1922 e finado en Roma o 29 de xuño de 2000, foi un actor e director italiano de teatro e cinema.
Traxectoria
Gassman está recoñecido como un dos mellores actores italianos. A súa longa carreira incluíu dende importantes producións até obras menores, case divertimentos, que lle proporcionaron unha enorme popularidade.
Recoñecementos
En 1997, recibiu o Premio Princesa de Asturias das Artes.
Ligazóns externas
Filmografía.
Olga de Kíiv
Primeiros anos
Outra hipótese suxire que Olga nacera en Pliska, Bulgaria, e que o seu pai era o knez (príncipe) Vladímir de Bulgaria. E que por iso lle puxo ao seu primeiro neto Vladímir I o Grande o nome do seu avó.
Reinado (rexencia)
A princesa Olga era a dona de Ígor de Kíiv, que foi asasinado polos drevlianos. Cando a morte do seu marido (945), o seu fillo, Svyatoslav, tiña tres anos, polo que Olga se converteu na rexente da Rus de Kíiv até que o seu fillo chegou á idade adulta (no 969), Sviatoslav I de Kíiv.
Contodo, os drevlianos querían que casase co seu príncipe Mal, para o faceren gobernante da Rus, pero Olga estaba decidida a permanecer no poder e conservalo para o seu fillo.
Os drevlianos enviaron vinte dos seus mellores homes para persuadiren a Olga que casase co seu príncipe e renunciase á súa rexencia da Rus, pero enterrounos vivos. Despois envioulle unha mensaxe ao príncipe Mal dicíndolle que aceptara a proposta, pero que requiría a presenza dos seus homes máis destacados para a acompañaren na viaxe á súa capital co fin de aceptar a oferta de matrimonio. Os drevlianos enviaron os mellores homes que gobernaban as súas terras. Á súa chegada, Olga ofreceulles unha cálida benvida e unha invitación para que se lavasen logo da súa longa viaxe nunha sauna. Cando entraron, pechou as porta e prendeu lume ao edificio, queimándoos vivos.
Libre dos mellores e máis sabios homes, planeou destruír os drevlianos restantes. Invitounos a un banquete funeral para que ela puidese chorar sobre a tumba do seu marido. Após os drevlianos estaren ebrios, os seus soldados mataron máis de 5000 drevlianos. Regresou a Kíiv e preparou un exército para atacar os sobreviventes. Os drevlianos suplicaron clemencia e ofrecéronlle pagar pola súa liberdade con mel e peles. Ela pediu só tres pombas e tres pardais de cada casa, porque non quería cargar os aldeáns máis, tras o asedio.
Laureano Veres Acevedo
Laureano Veres Acevedo, nado en Ribadeo o 4 de xullo de 1844 e finado en Málaga o 30 de xaneiro de 1920, foi un relixioso galego.
Olga de Kíiv
Reinado (rexencia)
En 947, a princesa Olga enviou unha expedición punitiva contra as minorías tribais que vivían entre o Luga e o río Msta. A raíz desta exitosa campaña, por orde de Olga erixíronse numerosas fortalezas. Unha delas foi a de Gorodec, na rexión de Luga, unha fortificación datada a mediados do século X. Debido a súa situación illada, Gorodec non parece de ningunha maneira asociada co patrón de asentamentos preexistentes. Por outra parte, o forte contén exemplos de marcos de madeira cadrados deseñados para consolidaren a muralla que se viran xa no feudo de Rúrik. A mesma técnica de edificación estaba en uso un século máis tarde nas fortificacións de Nóvgorod.
Laureano Veres Acevedo
Traxectoria
Estudou no seminario de Mondoñedo e fixo Teoloxía en Vitoria e Dereito na Universidade de Santiago de Compostela. Tras ser ordenado sacerdote regresou a Ribadeo, e trala revolución de 1868 emigrou a Buenos Aires, onde foi profesor no Colegio Nacional e inspector escolar. Fundou La América del Sur, o primeiro periódico católico da Arxentina. En 1882 ingresou na Compañía de Xesús, e foi destinado a México, onde fundou varias congregacións e periódicos, e comezou a escribir sobre a historia daquel país. En 1908 foi nomeado bispo honorario de Nissa na igrexa da Trindade de Washington.
Vida persoal
O seu sobriño Adrián Morado Veres foi médico en Bahía Blanca.
Olga de Kíiv
Reinado (rexencia)
Olga seguiu sendo a rexente gobernante da Rus de Kíiv co apoio do exército e do pobo. Cambiou o sistema de tributos (poliudie) na primeira reforma legal rexistrada en Europa Oriental. Continuou evadindo as propostas de matrimonio e defendendo a cidade durante o asedio de Kíiv de 968, salvando o trono para o seu fillo.
Relacións co emperador do Sacro Imperio
Sete fontes latinas documentan a embaixada que enviou Olga a Otón I do Sacro Imperio Romano Xermánico en 959. Regino de Prüm menciona que os enviados pediran ao Emperador que nomease un bispo e varios sacerdotes e que os enviasr para a súa nación. O cronista acusou os enviados de mentiras, comentando que o seu embuste non se soubera ata máis tarde. Thietmar de Merseburg di que o primeiro arcebispo de Magdeburgo, Santo Adalberto de Magdeburgo, antes de ser promovido a este cargo, foi enviado polo emperador Otón ao país da Rus' (Rusciae) como un simple bispo, pero que foi expulsado por aliados pagáns de Sviatoslav I. Os mesmos datos quedaron corroborados nos anais de Quedlinburg e Hildesheim, entre outros.
Derradeiros anos
Durante as prolongadas campañas militares do seu fillo, permaneceu a cargo de Kíiv, onde residía no castelo de Vyshgorod, xunto aos seus netos. Morreu pouco despois do asedio da cidade de Kíiv polos pechenegos (que data do 968), no ano 969. miniatura|200px|Olga de Kíiv falando con [[Constantino VII.]]
Conversión ao cristianismo
Olga foi a primeira soberana dos eslavos orientais en converterse ao cristianismo (en 945 ou 957). As cerimonias para a súa recepción formal en Constantinopla aparecen minuciosamente descritas polo emperador Constantino VII na súa obra De Ceremoniis. Tras o seu bautismo, tomou o nome cristián de Helena, na honra da emperatriz reinante Helena Lecapena.
As crónicas edslavónicas adoitan engadir detalles apócrifos sobre o seu bautismo, como a historia de que ela "encantara" e "burlara" a Constantino, e de como rexeitara a súa proposta de matrimonio. Daquela, Olga era unha anciá, e Constantino tiña xa esposa (a citada Helena).
Canonización
Olga foi unha das primeiras persoas da Rus en ser proclamada Santa, grazas aos seus esforzos pola propagación do cristianismo no seu país. Venérase na Igrexa ortodoxa e máis na Igrexa católica. Debido á súa influencia proselitista, a Igrexa ortodoxa chama a Santa Olga co título honorífico de Isapóstolos, "Igual que os apóstolos". Porén, non logrou converter o seu fillo Sviatoslav, polo que a tarefa de facer do cristianismo a relixión do Estado a cumpriría o seu neto e pupilo San Vladimiro I de Kíiv.
Sisto II, papa
miniatura
Sisto II ou Sixto II foi o 24º papa da igrexa católica. Sucede a Estevo I o 31 de agosto de 257. Foi o primeiro papa a levar un nome xa utilizado: Sisto I reinara no século II. Reinou ata o 258.
De orixe grega, restablece as relacións coas Igrexas de Oriente e de África que foran interrompidas polo seu predecesor sobre a cuestión do bautismo. Durante o seu pontificado, a recuperación das persecucións contra os cristiáns fai pasar os problemas internos da Igrexa no segundo plan.
Miguel Tellado
Miguel Ángel Tellado Filgueira, nado en Ferrol o 21 de febreiro de 1974, é un político galego, exsecretario xeral do PPdeG.
Entroido de Cádiz
250px|miniatura|A rúa Columela de [[Cádiz durante o Entroido.]] O Entroido de Cádiz é un dos entroidos máis famosos de España polo que foi recoñecido, xuntamente co Santa Cruz de Tenerife, como de interese turístico internacional, sendo os dous únicos en España con tal distinción.
Miguel Tellado
Traxectoria
Licenciado en Ciencias Políticas e Sociais pola Universidade de Santiago de Compostela. Durante a súa época universitaria militou no Movemento Estudantil Universitario, unha escisión dos Comités Abertos de Facultade impulsada por algúns militantes do BNG, aínda que a primeira edición desta organización tería unha vida efémera.
Entroido de Cádiz
En xullo de 2009, entrou a formar parte da lista dos Tesouros do Patrimonio Cultural Inmaterial de España. Pola súa banda, en 2010 o Entroido de Cádiz irmandouse cos de Santa Cruz de Tenerife e Colonia (Alemaña).
Miguel Tellado
Traxectoria
Desde 1997 traballou como xornalista en diversos medios de comunicación locais da comarca de Ferrolterra. Foi xefe de prensa do Concello de Ferrol (2003-2007), xefe de prensa do Grupo Popular na Deputación da Coruña (2007-2009), xefe de Gabinete da Consellería de Traballo e Benestar (2009-2011) e xefe de Gabinete da alcaldía de Ferrol tras as eleccións municipais de 2011. Entrou no Parlamento de Galicia en 2012 e, actualmente, é secretario xeral do PPdeG.
Carreira política
Nas Eleccións ao Parlamento de Galicia de 2012 ocupou o número catro da candidatura do PP pola provincia da Coruña. Na súa condición de Deputado Autonómico na IX Lexislatura do Parlamento de Galicia é voceiro do PPdeG en asuntos de emprego. Foi secretario da Comisión 3ª de Economía e Orzamentos e vocal das Comisión 5ª de Sanidade, Política Social e Emprego e da Comisión 6ª de Economía e Industria. Nesta Comisión encargouse dos asuntos relacionados coa comarca de Ferrol, e especialmente do relativo ó sector naval.
O 16 de setembro de 2014 o Comité Executivo do PPdeG designouno, portavoz do partido, cargo no que sucedeu a Paula Prado del Río.
En maio de 2016, no marco do XVI Congreso do PPdeG, Alberto Núñez Feijóo propúxoo para converterse en secretario xeral da formación sucedendo a Alfonso Rueda Valenzuela como número dous da formación.
Tras as Eleccións ao Parlamento de Galicia de 2016 foi reelixido deputado autonómico. No Grupo Parlamentario Popular da Cámara galega ocupa o cargo de viceportavoz. Ademais é portavoz do PPdeG na Comisión 6ª de Industria, Enerxía, Comercio e Turismo e voceiro do Grupo na área de Industria e Emprego.
En febreiro de 2017 entrou a formar parte do Comité Executivo Nacional do Partido Popular.
Penabico, Santa Cruz de Parga, Guitiriz
Penabico é un lugar da parroquia de Santa Cruz de Parga no concello lugués de Guitiriz na comarca da Terra Chá. Tiña 10 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 5 homes e 5 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 14 habitantes.
Hun Sen
miniatura|dereita|Hun Sen Samdech Hun Sen (en khmer: ហ៊ុន សែន), nado o 4 de abril de 1951, é un militar e político camboxano, actual primeiro ministro de Camboxa dende 1985.
É o primeiro ministro dun país que máis tempo leva no cargo en todo o mundo. De 1979 a 1986 e de novo de 1987 a 1990, Hun Sen tamén foi o ministro de Asuntos Exteriores de Camboxa. O seu título honorífico completo é Samdech Akka Moha Sena Padei Techo Hun Sen (khmer: ម្តេ ច អគ្គមហាសេនាបតី ជោ ជោ), que significa "Señor primeiro ministro, comandante militar supremo Hun Sen". Nado co nome Hun Bunal, cambiouno a Hun Sen en 1972 dous anos despois de ingresar nos Khmer vermellos.
Galería de imaxes de nasas de Galicia
Galería de imaxes de nasas de Galicia.
A nasa é unha arte de pesca.
Telesforo Monzón
Monzón foi un histórico dirixente do Partido Nacionalista Vasco durante a Segunda República e a guerra civil. Tras a contenda viuse forzado a exiliarse durante máis de corenta anos. Co seu regreso ó País Vasco converteuse nunha figura de referencia do nacionalismo vasco e nun dos fundadores da coalición política Herri Batasuna.
Traxectoria
esquerda|miniatura|Telesforo Monzón no [[Aberri Eguna de 1933.]] Telesforo Monzón naceu en Bergara (Guipúscoa) no seo dunha rica familia da aristocracia. O seu lugar de nacemento foi casa-Torre de Olaso en Bergara, propiedade da súa familia dende o século XVI. Estudou en Madrid a carreira de Dereito pero non chegou a rematala. Se ben por tradición familiar debería terse vinculado na súa inclinación política ao carlismo, o certo é que o mozo Telesforo se sentiu máis atraído polo nacionalismo vasco. Aprendeu de novo o éuscaro, idioma que case chegara a esquecer, e afiliouse ó Partido Nacionalista Vasco en 1930, cando se reunificou en vésperas da Segunda República.
Segunda República
Monzón foi elixido concelleiro do PNV en Bergara durante as Eleccións municipais do 12 de abril de 1931, que desembocaron no establecemento da Segunda República Española. Nas filas do PNV, destacou durante ese período como un brillante orador, tanto en éuscaro como en castelán. Accedeu en 1932 ó cargo de presidente do seu partido en Guipúscoa e converteuse en membro do Euskadi Buru Batzar (órgano de dirección do PNV) en 1933. En novembro dese mesmo ano foi elixido deputado ao Congreso dos Deputados en representación de Guipúscoa. Permaneceu neste cargo durante o bienio radical-cedista, no que gobernou a dereita, até xaneiro de 1936.
Guerra civil española
O 18 de xullo de 1936 produciuse o golpe militar que deu orixe á guerra civil española. Cando a maior parte do Partido Nacionalista Vasco proclamou o seu apoio á legalidade republicana, Monzón pasou a formar parte da Xunta de Defensa de Guipúscoa, da que dimitiu ó pouco ó estar desconforme con algúns fusilamentos. Foi un dos organizadores do Euzko Gudarostea (Exército Vasco) en setembro do mesmo ano, que se acabaría por converter no Exército regular do Goberno Provisional do País Vasco (Goberno Autónomo Vasco).
Francisco Tilve Rodríguez
Francisco Tilve Rodríguez, nado en Pontevedra en 1883 e finado na mesma cidade a principios de agosto de 1963, foi un xornalista e político galego.
Telesforo Monzón
Guerra civil española
Cando se constituíu o Goberno Autónomo Vasco foi nomeado conselleiro de Gobernación e de Seguridade Cidadá polo lehendakari José Antonio Aguirre. Dende ese cargo, Monzón creou a Ertzaina, que era un corpo de policía motorizada e diversos corpos de orde pública, que se encargaron de manter a orde nas zonas do País Vasco que permaneceron leais á República durante a guerra. Estes corpos de policía considéranse o principal antecedente histórico da actual Ertzaintza (a policía autónoma vasca). Monzón evitou que se tomasen represalias políticas na zona, aínda que non puido impedir o asalto, por unidades de UXT -batallóns 7 e 8- ó cárcere de Bilbao o 4 de xaneiro de 1937, que se produciu tras un bombardeo franquista e que se saldou coa matanza de 209 prisioneiros. Ese grave incidente puxo o seu papel en cuestión dende certos ámbitos do seu partido, pero Aguirre, que tiña a Monzón como un dos seus homes de confianza, confirmouno no cargo.
Francisco Tilve Rodríguez
Traxectoria
Ebanista de profesión, afiliouse ao PSOE en 1901, con 18 anos. Foi correspondente de El Socialista e director de Nueva Aurora. Amigo de Pablo Iglesias Posse, con quen mantivo correspondencia, realizou unha intensa actividade sindical e política, foi Secretario da Federación Agraria (1923) e Secretario e Presidente da Agrupación Socialista de Pontevedra. Foi elixido concelleiro en Pontevedra nas eleccións de abril de 1931 que trouxeron a República e foi candidato nas eleccións a Cortes de 1933. Tralo golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 26 de xullo. Xulgado, foi condenado a oito anos de reclusión e inhabilitación absoluta, ingresando no cárcere provincial e despois na Illa de San Simón. En liberdade dende abril de 1938, volveu ser detido o 1 de outubro de 1939 por posesión de material “marxista”, ingresando no cárcere de Pontevedra en xaneiro de 1940.
Telesforo Monzón
Guerra civil española
O seu departamento xestionou tamén a restitución democrática dos concellos, unha vez disoltas as respectivas Xuntas Locais de Defensa, a creación de comisións xestoras das deputacións ou a revisión de incautacións. Monzón impulsou así mesmo dende o seu departamento a supervisión dos danos causados polos bombardeos da aviación franquista e organizou a defensa do país. Foi unha das testemuñas dos danos causados polo Bombardeo de Guernica en 1937. Unha vez ocupada Euskadi polos franquistas, fuxiu xunto con José Antonio Aguirre dende Santander o 23 de agosto de 1937 cara a Francia.
Exilio
Tras a fuxida a Francia permaneceu neste país até 1939, axudando aos refuxiados e prisioneiros vascos. Coa ocupación alemá de Francia foxe a través de Marsella até México, onde residiu até o final da segunda guerra mundial. En 1946 regresou co resto dos membros do Goberno Provisional do País Vasco a Francia, estabelecéndose en París. Monzón permanecería como membro do Goberno Provisional do País Vasco no exilio, primeiro como conselleiro de Cultura (até 1952) e logo sen carteira, até 1953, cando dimitiu desconforme coa política de alianzas do seu partido.
A partir dese intre, Monzón distanciaríase do seu partido, aínda que sen deixar de militar no PNV nin de considerarse jelkide. Monzón estabeleceuse no País Vasco Francés, concretamente en Saint-Jean-de-Luz, onde posuía unha leira denominada Meandre Berri. A pesar do distanciamento co seu partido, nunca rompeu totalmente con este, nin co seu amigo, o lehendakari Aguirre. Cando Aguirre faleceu en 1960, a súa capela ardente instalouse na casa que posuía Monzón na anteriormente mencionada localidade vascofrancesa.
Obra literaria
A obra literaria de Monzón, realizada en éuscaro, comezou a xestarse* durante o seu exilio baixo o alcume de Olaso. As súas primeiras obras foron de poesía; a primeira obra publicouna en México en 1945 e titulouse Urrundik (Dende lonxe). En 1947 publicou tras o seu regreso a Francia Gudarien Eginak (Os deberes do soldado), a súa obra máis coñecida. Nos anos cincuenta e sesenta decantouse polo teatro, escribindo comedias de enredo que se desenvolvían no medio rural. En 1966 ingresou na Real Academia da Lingua Vasca (Euskaltzaindia). Con todo, polo que é máis lembrado Monzón é polas súas cancións de loita. Monzón compuxo varias cancións de tinguidura política e nacionalista (adaptando melodías coñecidas), que se fixeron moi populares no País Vasco durante a Transición, cancións como Itziarren Semea, Batasuna, Lepoan Hartu ta Segi Aurrera, Kanta aberria ou Bai Euskarari que eran interpretadas polo dúo vascofrancés Pantxoa eta Peio.
Anai Artea e a súa relación con ETA
Durante a década de 1960 Monzón vía como comezaba a chegar ao País Vasco francés unha nova onda de exiliados políticos vascos, vinculados coa actividade dunha nova organización que aparece en escena: ETA. Simpatizando con este movemento, ó cal consideraba continuador do labor do Euzko Gudarostea da guerra civil, e cada vez máis atraído por el, fundou en 1969 a asociación Anai Artea (Entre irmáns), da que foi elixido presidente, co obxectivo de acoller ós refuxiados políticos no País Vasco francés. Cando ETA secuestrou en 1970 ó cónsul da República Federal Alemá en Donostia, Eugen Beihl, acción que deu á organización terrorista repercusión internacional, Monzón e a súa asociación exerceron con éxito como mediadores do secuestro, o que relanzou a súa figura política. Durante a década de 1970, Monzón declarouse publicamente partidario da loita armada de ETA (declarábase etista segundo as súas propias palabras) e partidario da creación dunha ampla "fronte nacional vasca" que aglutinase dende o PNV até a esquerda abertzale. A figura de Monzón comezou a converterse en enormemente popular entre o nacionalismo vasco de esquerdas, mentres que o seu partido histórico, o PNV, empezou a velo con gran desconfianza e mesmo o chamou á orde.
Moitos consideran que, durante eses anos, Monzón e a súa asociación brindaron apoio loxístico a ETA en Francia. O diario español El Mundo publicou unha nova no 2005, segundo a cal varias persoas desaparecidas no País Vasco Francés durante a década de 1970, supostamente asasinadas por ETA, estarían soterradas nunha leira que fora propiedade de Telesforo Monzón naquela época, aínda que dita información non falaba de que necesariamente Monzón estivese ó corrente disto. Segundo devandita información, as vítimas serían Eduardo Moreno Bergaretxe (Pertur) e tres mozos de Galicia ós que ETA confundiu con axentes da Garda Civil. Nunca chegaron a aparecer estes cadáveres.
Dende o seu exilio forzado en Francia, Monzón foi o máximo impulsor do denominado Cume de Chiberta no País Vasco francés, que consistiu nunha serie de reunións entre as diferentes forzas políticas do nacionalismo vasco (abarcando todo o amplo espectro político desde as dúas ETAs até o PNV) para acordar a postura a tomar ante as eleccións xerais de 1977. Esas reunións non deron ningún resultado frutífero, nin lograron formar a "Fronte Nacional Vasco" co que Monzón soñaba. Algunhas organizacións decidiron presentarse pola súa conta ás eleccións e outras boicotealas.
A pesar de que Francisco Franco morrera en novembro de 1975, Monzón non foi autorizado polas autoridades españolas a regresar ó País Vasco até o 14 de xullo de 1977, un mes despois de terse celebrado as primeiras eleccións democráticas en España.
Fundador de Herri Batasuna
Tras fracasar en Chiberta, o seu intento de lograr unha Fronte Nacional Vasco; dende o seu regreso a España no verán de 1977 e durante a Lexislatura Constituínte (1977-1979), Monzón converteuse no aglutinante dun movemento político que se iría xestando ó redor da súa figura e o apoio á actividade de ETA (militar) e a Alternativa KAS.
En agosto de 1977 constituíuse a Mesa de Altsasu a iniciativa súa, co fin de organizar a diversos grupos ao redor da Alternativa KAS. Como consecuencia destas reunións, fundouse Herri Batasuna (HB) en Altsasu (Navarra) en 1978 como unha coalición electoral entre Acción Nacionalista Vasca (ANV), o Partido Socialista Vasco (ESB-PSV), Herri Alderdi Sozialista Iraultzailea (HASI) e Langile Abertzale Iraultzaileen Alderdia (LAIA). Dentro do mesmo movemento situábanse o Xestoras Prol Amnistía, o sindicato LAB, a organización xuvenil Jarrai e outros grupos da chamada esquerda abertzale. Telesforo Monzón situouse á fronte da coalición como personalidade independente. Nas primeiras eleccións xerais de marzo de 1979, a coalición obtivo 170.000 votos e un 13% dos votos emitidos no País Vasco. Monzón foi elixido deputado ao Congreso pola circunscrición de Guipúscoa, tal e como ocorrera 46 anos antes; aínda que entón presentouse nas filas do PNV.
Con todo, Monzón xa era moi maior, tiña 74 anos e a actividade política deses anos fixo que a súa saúde acabase resentíndose. Durante a campaña electoral de 1979 foi detido nun peche a prol da amnistía dos presos vascos e encerrado no cárcere de Nanclares da Oca (Áraba). Estando no cárcere enfermou e tivo que ser hospitalizado. Ó ser elixido deputado obtivo inmunidade e foi excarcerado, pero a Mesa Nacional de HB decidiu que Monzón, polo seu delicado estado de saúde, non acudise ó Congreso. En decembro de 1979 foi xulgado xunto con Francisco Letamendia polo delito de "apoloxía do terrorismo".
En marzo de 1980 foi elixido parlamentario vasco nas primeiras eleccións autonómicas do País Vasco na candidatura de Herri Batasuna, polo que dimitiu o 17 de marzo de 1980 do seu cargo como deputado no Congreso dos Deputados de Madrid, que pasou a ocupar Antonio Ibarguren. Malia a súa elección, tampouco acudiu ao Parlamento Vasco por mor do seu estado de saúde. Faleceu en Baiona o 9 de marzo de 1981, sendo enterrado en Bergara, a súa localidade natal.
Metro de Helsinqui
O Metro de Helsinqui (en finés: Helsingin metro, en sueco Helsingfors metro), é a rede de metro da cidade de Helsinqui, Finlandia. É a rede de metro situada máis ao norte do mundo, e actualmente é a única de Finlandia. A rede foi aberta ao público o 2 de agosto tras 27 anos de planificación. É operada pola Helsingin kaupungin liikennelaitos (HKL) para a Helsingin seudun liikenne (HSL) e é empregada por máis de 50 millóns de pasaxeiros cada ano.
A rede consiste nunha única liña bifurcada con dezasete estacións sobre unha lonxitude total de 21,1 km. Dá servizo principalmente aos suburbios de Helsinqui Leste, mais tamén pode ser empregado como medio de transporte na zona centro da cidade. A ampliación Länsimetro continuará a liña cara o Helsinqui occidental e as zonas sur da veciña cidade de Espoo, actualmente comunicada só por autobuses.
A rede ferroviaria de proximidades local (de superficie) que dá servizo ao norte e noroeste non se cruza coa rede de metro, mais os pasaxeiros poden cambiar de tren na Estación Central de Helsinqui (estación de metro Rautatientori).
Municipios de Cataluña
miniatura|350px|Mapa municipal de [[Cataluña (España). 2003]]
O municipio é o ente local básico da organización territorial de Cataluña. O goberno e a administración municipais corresponden ao concello, formado polo alcalde ou alcaldesa e os concelleiros. Estes últimos son elixidos polos veciños dos municipios mediante sufraxio universal, igual, libre, directo e secreto.
En 2007 Cataluña está formada por 946 municipios, 311 pertencentes á provincia de Barcelona, 221 á de Xirona, 183 á de Tarragona e 231 á de Lleida.
Nordica
Nordica é a aeroliña nacional de Estonia. A compañía é propiedade do estado estoniano, ten a súa sede en Talín e está aseada no aeroporto desa cidade.
Historia
A compañía fundouse o 25 de setembro de 2015 por decisión do goberno estoniano co nome de Nordic Aviation, tras a liquidación da anterior aeroliña nacional, Estonian Air. As operacións comezaron o 8 de novembro dese meso ano cun voo entre Talín e Amsterdam.
O 30 de marzo de 2016 anunciouse que o novo nome da aeroliña sería Nordica.
No primeiro ano a aeroliña eslovena Adria Airways operou a meirande parte dos voos de Nordica mentres esta se facía coa súa propia frota e tripulación. Dende o 19 de novembro de 2016 Nordica estableceu unha asociación estratéxica con LOT Polish Airlines, usando a súa plataforma comercial, o seu sistema de billetes e o seu código de voo.
Campo gravitatorio
En física o campo gravitatorio ou campo gravitacional é un campo de forzas que representa a gravidade. O tratamento que recibe este campo é diferente segundo as necesidades do problema:
Campo gravitatorio na física non-relativista
Na física newtoniana, o campo gravitatorio é un campo vectorial conservativo con liñas de campo abertas. Pode definirse a partir da intensidade de campo como a forza por unidade de masa que experimentará unha partícula puntual situada ante a presenza dunha distribución de masa. As súas unidades son, polo tanto, as dunha aceleración, m s−2. Matematicamente pódese definir o campo como
onde \vec{F} é a forza de gravidade experimentada pola partícula de masa m en presenza dun campo \vec{g}. dereita O campo \vec{g} para unha distribución de masa esférica e central fóra da esfera é un vector de módulo g, dirección radial e que apunta á partícula que crea o campo.
onde r é a distancia radial ao centro da distribución. No interior da esfera central o campo varía segundo unha lei dependente da distribución de masa (para unha esfera uniforme, medra linealmente desde o centro ata o radio exterior da esfera). A ecuación (1) por tanto só é válida a partir da superficie exterior que limita o corpo que provoca o campo, punto a partir do cal a intensidade do campo decrece segundo a lei da inversa do cadrado.
O interese de realizar unha descrición da interacción gravitatoria por medio dun campo radica na posibilidade de poder expresar a interacción gravitacional coma o produto de dous termos, un que depende do valor local do campo \vec{g} e outro, unha propiedade escalar que representa a resposta do obxecto que sofre a acción do campo.
A natureza conservativa do campo permite definir unha enerxía potencial gravitatoria tal que a suma da enerxía potencial e a enerxía cinética do sistema é unha cantidade constante. Así a cada punto do espazo podemos asignarlle un potencial Φ gravitatorio relacionado coa densidade da distribución de masa e co vector do campo gravitorio mediante a súa diverxencia e o seu gradiente:
Campo gravitatorio na física relativista
A teoría relativista de Einstein do campo gravitatorio é propiamente unha teoría da estrutura xeométrica local do espazo-tempo. Así, un campo gravitatorio interprétase nin máis nin menos que coma a curvatura de dito espazo-tempo que en presenza de materia deixa de ser plano.
Escudo de Nova Zelandia
O escudo de Nova Zelandia é un dos símbolos oficiais do país. O escudo inicial foi concedido polo Rei Xurxo V o 26 de agosto de 1911, e a versión actual foi concedida pola Raíña Isabel II en 1956.
Galería de imaxes do pazo de San Pedro de Bembibre
Pazo de San Pedro de Bembibre, na parroquia de Bembibre (Taboada).
Lipari
Lipari (latín Lipara, grego Λιπάρα) e a maior das illas Eolias, ten 9.000 hab., e a súa capital homónima, 4.400.
Tamén se denomina ao arquipélago das Eolias illas Lipari, nome da maior das sete, onde se adoita desembarcar como principal base de operacións radiais. A Piazza Ugo dei Sant'Onofrio, no desembarcadoiro de Marina Curta, constitúe o punto focal de Lipari. O ano 2000 foi inscrita xunto ao resto do arquipélago na lista do Patrimonio da Humanidade da UNESCO.
Historia
Lipara chamouse inicialmente Meligunis e adoptou o nome de Lipara por Liparo, o fillo de Ausón.
A primeira expedición ateniense a Sicilia dirixida por Laques (427 a.C.) achou a Lipari aliada a Siracusa (cidade tamén dórica) e foron atacadas polos atenienses e pola frota de Regio sen moito éxito.
En 396 a.C. aparece outra vez aliada a Siracusa polo que foi atacada pola frota cartaxinesa de Himilcón que a ocupou e cobrou unha taxa de 30 talentos, pero non a conservou; no 304 a.C. foi atacada por Agatocles sen motivo aparente, e o siracusano levou un botín de 50 talentos que perdeu ao regreso nunha tormenta. miniatura|esquerda|300px|Panorámica de Lipari. Non moito máis tarde Lipari caeu en mans dos cartaxineses e romanos ao comezar a Primeira Guerra Púnica (264 a.C.), e converteuse na principal base naval cartaxinesa. Ao quinto ano de guerra (260 a.C.) o cónsul romano Cneo Cornelio foi rexeitado nun ataque e foi capturado coas súas forzas; no 257 a.C. unha batalla naval librouse entre romanos e cartaxineses nos arredores de Lipari; poucos anos máis tarde (251 a.C.) foi ocupada polos romanos baixo o mando de C. Aurelio, e desde entón permaneceu no seu poder.
As illas non volven ser mencionadas ata as guerras entre Sexto Pompeio e Octavio no 36 a.C., cando Lipari foi outra vez unha base naval importante dominada por Pompeio, pero conquistada por Agripa que estableceu a súa frota na illa Vulcano desde onde atacou a Pompeio en Milas e Mesina.
No século V foi sede dun bispo. En 543 establecéronse alí os ostrogodos, pero despois foi recuperada polos bizantinos. Entrou en decadencia no século VIII e IX cos ataques dos piratas musulmáns e da actividade volcánica do Monte Pelato e da Figgia Vecchia (729). Os musulmáns devastaron a cidade e levaron aos seus habitantes en 838.
As illas estiveron deshabitadas durante dous séculos ata que chegaron os normandos en 1083 e establecéronse alí monxes beneditinos, que fundaron un mosteiro e establecéronse algúns colonos. A señoría das illas foi dada ao mosteiro en 1091 polo Papa Urbano II. O abade Ambrosio promulgou en 1095 unha constitución que daba aos habitantes o dereito de propiedade e de herdanza sobre a terra que cultivasen, o que favoreceu o repoboamento e a ocupación dos terreos abandonados. Os privilexios fiscais dados polos reis anxevinos e logo da Coroa de Aragón enriqueceu outra vez a illa.
A illa foi atacada por Jeireddín Barbarroxa aliado do rei de Francia en 1544, cunha frota de 150 naves que saquearon a illa logo dun asedio. A gran catedral, unha obra de grande envergadura, foi incendiada así como as casas, e os 8.000 habitantes foron deportados. A illa quedou baleira por segunda vez. Carlos V fixo construír un muro na cidade e deu grandes beneficios fiscais que permitiron repoboar a illa bastante rapidamente con cataláns e xente de Campania. Co perigo de novos ataques as illas quedaron incorporadas ao reino das Dúas Sicilias en 1589. Ata pasado o 1700 non quedou descartado o perigo turco e a cidade volveuse a expandir. As illas pasaron a Italia co Reino das Dúas Sicilias.
Ligazóns externas
Lipari Lipari Isola di Lipari Липари Lipari (ilha)
Somerville College
miniatura|Somerville College
O Somerville College é un dos colleges que constitúen a Universidade de Oxford en Oxford, Inglaterra. O college foi fundado en 1879.
Serge Leuko
Serge Sidoine Tchaha Leuko, coñecido como Serge Leuko, nado o 4 de agosto de 1993 en Douala, é un futbolista profesional internacional camerunés, que xoga como lateral no Club Deportivo Lugo de La Liga 2.