cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
María a Xudía
Baño María
Este é outro dos inventos de María, unha especie de baño. O baño maría orixinal era realmente un baño de area e cinzas que quentaba outro recipiente con auga que á súa vez quentaba ao seguinte. O baño de area tiña como obxecto conservar mellor a calor que debía transmitir, xa que a súa temperatura podía ser superior á da auga que fervía. Posteriormente a este aparello quítaselle a area quedándose só co recipiente con auga, a cal deberá ferver e os seus vapores serán capaces de quentar o outro recipiente que está dentro.
Os investigadores atribúenlle a María a Xudía tanto a orixe como o nome de Baño maría. Este termo foi introducido por Arnaldo de Vilanova no Século XIV.
Maximino Romero de Lema
Formación e docencia
Despertada a súa vocación relixiosa nuns exercicios espirituais dirixidos por xesuítas, en 1936 marchou xunto a Ángel Herrera Oria, a estudar Teoloxía na Universidade de Friburgo, centro que abandonou ao pouco tempo para incorporarse como sarxento de Artillería ao exército franquista durante a Guerra Civil, co que participou na batalla de Guadarrama, entrou en Valencia coas tropas ao mando do xeneral Aranda e foi condecorado polas súas accións.
En 1939 asistiu ao II Congreso da Confederación Iberoamericana de Estudiantes Católicos como membro da delegación española, enviado xunto a Joaquín Ruiz Jiménez e Emilio Bellón. Finalizada a guerra cursou estudos de Humanidades e Filosofía no seminario de Madrid e de Teoloxía na Universidade Gregoriana de Roma como colexial do Pontificio Colexio Español, durante os cursos 1941-1942 e 1942-1943, estudos que completou na Universidade Pontificia de Salamanca ao verse obrigado a abandonar Roma a causa da ocupación polo exército alemán durante a segunda guerra mundial.
Presbítero
Logo dunha breve estancia na parroquia de Maliaño, foi consiliario de Acción Católica en Santiago de Compostela, capelán de colexios universitarios en Madrid, subdirector do Instituto Social León XIII e reitor da igrexa nacional de Santiago e Monserrat en Roma, onde fundou o Centro Español de Estudios Eclesiásticos para a investigación científica por membros do clero, en colaboración con Joaquín Ruiz Jiménez, nese momento embaixador de España ante a Santa Sé. Tamén fundou a Casa de Santiago, un centro de estudos bíblicos en Xerusalén e un seminario para vocacións tardías en Salamanca. Foi secretario xeral da Obra de Cooperación Sacerdotal Hispanoamericana, o que lle permitiu viaxar con frecuencia a países de Hispanoamérica e coñecer os problemas da súa Igrexa.
Cara 1957, a petición de monseñor Ángel Herrera, fíxose cargo en Madrid da subdirección do Instituto Social León XIII e da reitoría da igrexa do Espírito Santo, do C.S.I.C.
Participou na creación da revista Cuadernos para el Diálogo en colaboración co seu amigo persoal Joaquín Ruiz Jiménez e destacados intelectuais falanxistas (Pedro Laín Entralgo ou Antonio Tovar), comunistas (Carlos Paris), progresistas (Francisco Sintes), conservadores (Luis Sánchez Agesta) e doutras tendencias menos definidas do arco político, como Torcuato Fernández Miranda ou Salustiano del Campo, e participou no primeiro equipo redactor da revista.
Auxiliar de Madrid
O 15 de xuño de 1964 foi nomeado bispo titular de Horta e auxiliar de Madrid-Alcalá e consagrado na catedral de San Isidro de Madrid por monseñor Antonio Riberi, nuncio en España, asistido polo arcebispo de Madrid e o bispo auxiliar de Santiago de Compostela, Casimiro Morcillo e Miguel Novoa Fuente, respectivamente, o 19 de xullo de 1964. Este nomeamento produciuse ao mesmo tempo que o de José Guerra Campos, con quen tiña coincidido como condiscípulo en Roma e Salamanca, en substitución dos anteriores bispos auxiliares de Madrid José María García Lahiguera e Juan Ricote Alonso, que foron nomeados para a diocese de Huelva e coadxutor do bispo de Teruel respectivamente.
Residencial de Ávila
O 19 de outubro de 1968 foi nomeado por Paulo VI bispo de Ávila.
Segundo información aparecida no semanario católico internacional The Tablet, Romero de Lema suspendeu en 1970 un congreso de sacerdotes e segrares progresistas, procedentes de Cataluña, Castilla e o País Vasco, que fora organizado en segredo e que ía celebrarse na súa diocese para tratar sobre liberdades de opinión, reunión, e sindical. A suspensión debeuse ás ameazas do grupo de extrema dereita autodenominado Guerrilleros de Cristo Rey e á chamada do gobernador civil da provincia interesándose pola clase de reunión que ía ter lugar.
Durante os meses finais do seu pontificado, circularon rumores sobre o seu nomeamento como arcebispo de Santiago de Compostela, que algúns medios deron por seguro. Paulo VI tiña interese en colocar a monseñor Romero de Lema á fronte da diocese compostelá, pero o nomeamento non foi finalmente posible por influencias dalgúns grupos de poder e polo veto do goberno de Franco que tiña dereito de presentación. Os mesmos grupos influentes impediron igualmente a creación como cardeal de monseñor Romero de Lema, nomeamento que se anunciou como probable en 1976 e que nunca chegou a producirse.
Apoio a movementos progresistas
Discretamente e caladamente prestou apoio aos grupos progresistas que xurdían dentro do catolicismo hispano na sociedade dominada polo franquismo. En Roma acolleu na Casa de Monserrat a exiliados republicanos españois e foi preparando aos que foron despois dirixentes da Igrexa española, mostrando unha atención especial a vascos e cataláns. O movemento Cristianos por el Socialismo apareceu baixo a súa protección, é significativo que o documento que serviu de base para o nacemento da agrupación sexa coñecido como Manifesto de Ávila, a pesar de ser o resultado dunha reunión celebrada en Barcelona a comezos de 1973. En palabras de Emilio Romero escritas sendo bispo de Ávila, monseñor Romero de Lema foi o que enxugou «las lágrimas de los sacerdotes jóvenes más atacados y contradichos».
Arcebispo en Roma
Segundo informou o teólogo José María González Ruiz, cóengo lectoral de Málaga e amigo de monseñor Romero, o papa Xoán Paulo II manifestoulle a súa intención de encargarlle a prefectura da Congregación do Clero. Porén non só se nomeou para o cargo a outro bispo, senón que monseñor Romero de Lema quedou illado na secretaría da Congregación ata a súa xubilación. Puidera ser que neste illamento e esquecemento por parte do Papa influíra un informe que lle presentou monseñor Romero, no que manifestada a súa intención de aproximarse aos presbíteros casados coa fin de recuperar para o ministerio sacerdotal ao maior número posible deles.
Homenaxe do embaixador ante a Santa Sé
Con motivo da súa xubilación, o embaixador ante a Santa Sé, Gonzalo Puente Ojea, organizou unha cea de homenaxe a monseñor Romero na embaixada de España á que asistiron o embaixador de España en Italia, Jorge de Esteban, os secretarios da Congregación para o Clero e do Consello para o Diálogo cos Non Crentes, varios sacerdotes e correspondentes de prensa. Destacouse por algúns medios a ausencia do prelado do Opus Dei, Álvaro del Portillo. Puente Ojea, que na súa etapa universitaria participara xunto a Federico Silva Muñoz na creación dun grupo xuvenil na Asociación Católica de Propagandistas que se reunía ocasionalmente na propia casa de monseñor Romero en Madrid e posteriormente coñecido polo seu agnosticismo militante, pronunciou unhas palabras de eloxio cara o homenaxeado sinalando que a carreira de monseñor Romero quedara parada na secretaría da congregación sen ser ascendido a prefecto por vontade do papa Xoán Paulo II, e dixo que
Director espiritual do Seminario Redemptoris Mater
Ao xubilarse tiña planeado volver a España, pero a finais de 1987 sorprendeu a noticia de que se faría cargo da dirección espiritual do Colexio Redemptoris Mater, de Roma, centro pertencente ao Camiño Neocatecumenal, onde estivo residindo e exercendo o cargo ata pouco antes da súa morte. Monseñor Romero tivo os seus primeiros contactos co movemento neocatecumenal sendo bispo de Ávila, cando ordenou a varios diáconos do movemento e os incardinou na súa diocese permitindo que se dedicaran ao servizo do grupo que naquel momento estaba iniciándose. Tratábase dun encargo persoal do papa Xoán Paulo II que se interpretou como unha mostra de confianza con monseñor Romero, logo dos anos de illamento na secretaría da Congregación do Clero.
Final
Cando, aqueixado dunha grave enfermidade, viaxaba de Roma, cidade na que residía, con destino a Santiago de Compostela, para pasar os seus últimos días de vida na súa terra natal, faleceu no avión que o trasladaba o 29 de outubro de 1996. Logo de aterrar no aeroporto de Barcelona-El Prat, os seus restos mortais foron trasladados a Baio, en cuxa igrexa nova, construída en terreos cedidos polo propio arcebispo, se oficiou un funeral o día 31, ao que asistiron o nuncio en España, monseñor Lajos Kada, o presidente da Conferencia Episcopal, Elías Llanes, os arcebispos de Madrid e Santiago de Compostela, monseñores Rouco e Barrio, o bispo de Ávila, Antonio Cañizares, e o cardeal Suquía, entre outras personalidades. Os restos mortais foron inhumados a continuación no mesmo templo.
Nunha necrolóxica publicada no diario ABC, o teólogo e catedrático da Universidade Pontificia de Salamanca, Olegario González de Cardedal, escribiu que monseñor Romero foi «liberal frente a los integristas, moderado frente a los radicales y pensador frente a los agitadores».
Código dos Canons das Igrexas Orientais
O Código dos Canons das Igrexas Orientais (en latín: Codex Canonum Ecclesiarum Orientalium, abreviado como CCEO nos documentos eclesiais) é o conxunto organizado de leis e normas que rixen para as Igrexas católicas orientais. Foi promulgado polo papa Xoán Paulo II o 18 de outubro de 1990, con aplicación dende o 1 de outubro de 1991.
Historia
Ao mesmo tempo que notábase a necesidade dunha colección da lexislación eclesiástica na Igrexa Latina, comezouse tamén a ver a necesidade dun traballo similar para a lexislación vencellada á liturxia e discilina nas igrexas orientais. O patriarca melquita, Gregorio II Yusif solicitou, con motivo da celebración do Concilio Vaticano I, unha revisión do dereito en vigor para esas igrexas, pero non foi posible facer isto pola oposición existente á realización dun código separado daquel da Igrexa Latina. Entón as diferentes igrexas orientais comezaron a organizar as súas propias coleccións: a Igrexa Greco-Católica Romanesa (dende 1872 a 1900), a Igrexa Católica Siria (1888), a Igrexa Católica Bizantina Rutena (1891), a Igrexa Católica Copta (1898) e a Igrexa Católica Armenia (1911).
Dende 1926, logo do pulo dado anteriormente por Bieito XV coa creación da Congregación para as Igrexas Orientais, retomouse a idea e se solicitou ao papa Pío XI a súa realización. El, en 1929, formou un consello para a elaboración de dito código. O mesmo ano o consello foi elevado a "comisión cardenalicia", a Commissio cardinalitia pro studiis praeparatoriis Codificationis Orientalis cun grupo de expertos e consultores. En 1935 mudou o seu nome polo de Pontificia Commissio ad Redigendum Codicem Iuris Canonici Orientalis. Pío XI quen opúxose con firmeza á idea de unificar as normas legais e deixar só a parte litúrxica distinta nas Igrexas orientais, malia desexar os membros da comisión empregar como base o Código de Dereito Canónico de 1917.
A finais da segunda guerra mundial a comisión completara un esquema con 2.666 canons, dos que 1.590 foron promulgados até 1957. Porén, a celebración do Concilio Vaticano II paralizou os traballos. O problema de manter un só código para toda a Igrexa Católica xurdiu novamente e durou até 1972, cando o papa Paulo VI formou unha nova comisión, a Pontificia Commissio C.I.C. Orientali recognoscendo. Esta comisión foi elaborando as diversas partes do código, someténdoas á revisión das mesmas igrexas e das universidades pontificias. Os traballos prolongáronse até 1988, cando a comisión entregou o texto que consideraba definitivo ao papa Xoán Paulo II, quen o aprobou e promulgou en 1990.
Meijel
Meijel é un concello neerlandés da provincia de Limburgo. Ten 5.856 habitantes en 20 km².
Historicamente Meijel foi unha localidade illada, polo que desenvolveu o seu propio dialecto, diferenciado do que empregan os concellos limítrofes, que é o limbúrxico. O dialecto de Meijel ten máis conexións co dialecto brabantino.
Foise co vento
Foise co vento (en Gone with the Wind) é un filme estadounidense de 1939 dirixido por Victor Fleming. É un filme de xénero épico, histórico e romántico adaptado da novela homónima de 1936 escrita por Margaret Mitchell. Foi producido por David O. Selznick de Selznick International Pictures. Ambientado no sur dos Estados Unidos no contexto da guerra civil estadounidense e na era da reconstrución, o filme conta a historia de Scarlett O'Hara, a decidida filla do propietario dunha plantación de Xeorxia. Scarlett está namorada de Ashley Wilkes, quen está casado coa súa curmá, Melanie Hamilton, e conta o seu posterior casamento con Rhett Butler. Está protagonizado por Vivien Leigh (Scarlett), Clark Gable (Rhett), Leslie Howard (Ashley) e Olivia de Havilland (Melanie).
Foise co vento gozou dunha gran popularidade cando foi estreado. Converteuse no filme con maiores ganancias realizado até daquela, e mantivo o récord durante máis dun cuarto de século. Cando a súa recadación se axusta á inflación monetaria, aínda é o filme con maior recadación da historia do cinema. Volveuse a estrear de maneira periódica ao longo do século XX e conseguiu un fondo arraigo na cultura popular. Aínda que o filme foi criticada como un exemplo de negacionismo histórico que glorifica a escravitude, tamén se lle atribúe o mérito de ter mudado a maneira na que os afroamericanos eran representados cinematograficamente. É considerado como un dos mellores filmes da historia, situándose entre os dez primeiros postos da lista das mellores películas estadounidenses segundo o American Film Institute. En 1989, a Biblioteca do Congreso dos Estados Unidos de América escolleuno para a súa preservación no National Film Registry.
Estreouse en galego na Televisión Española o 25 de xullo de 1986. Unha nova versión en galego foi emitida por primeira vez na TVG o 24 de xuño de 2006.
Sinopse
A guerra vólvese contra a Confederación despois da batalla de Gettysburg, na que morren moitos dos homes da cidade de Scarlett. Oito meses despois, cando a cidade está asediada polo exército da Unión na campaña de Atlanta, Melanie dá a luz coa axuda de Scarlett, e Rhett axúdalles a fuxir da cidade. Unha vez fóra da cidade, Rhett elixe saír a loitar, deixando a Scarlett que estaba en camiño de volta a Tara. Ao regresar a casa, Scarlett atopa Tara deserta, agás o seu pai, as súas irmás e os antigos escravos Mammy e Pork. Scarlett decátase de que a súa nai acaba de morrer de febre tifoidea e que o seu pai perdeu a cabeza. Con Tara saqueada polas tropas da Unión e os campos sen coidar, Scarlett promete garantir a supervivencia de si mesma e da súa familia.
Mentres os O'Haras traballan nos campos de algodón, o pai de Scarlett intenta expulsar un "carpetbagger" da súa terra, mais é guindado do seu cabalo e asasinado. Coa derrota da Confederación, Ashley tamén volve, pero descobre que é de pouca axuda en Tara. Cando Scarlett lle pide que fuxa con ela, confesa o seu desexo e bícaa apaixonadamente, pero di que non pode deixar a Melanie. Incapaz de pagar os impostos reconstrucionistas en Tara, Scarlett engana ao prometido da súa irmá máis nova Suellen, o rico propietario dunha tenda Frank Kennedy, para casar con ela, dicíndolle que Suellen cansou de esperar e que casou con outro pretendente. Frank, Ashley, Rhett e outros varios cómplices realizan unha incursión nocturna nun asentamento irregular despois de que Scarlett foi atacada mentres ía soa por alí, o cal resultou na morte de Frank. Pouco despois do funeral de Frank, Rhett proponlle matrimonio a Scarlett e ela acepta.
Rhett e Scarlett teñen unha filla á que Rhett chama Bonnie Blue, pero Scarlett aínda pensa en Ashley e, desgustada pola perda da súa figura, négase a ter máis fillos ou a compartir cama con Rhett. Un día no muíño de Frank, Scarlett e Ashley son vistos abrazados pola irmá de Ashley, India. Cunha intensa aversión cara a Scarlett, India difunde con ansia os rumores. Máis tarde na mesma noite, Rhett, escoitando os rumores, obriga a Scarlett a asistir a unha festa de aniversario para Ashley. Melanie, con todo, apoia a Scarlett. Despois de regresar a casa da festa, Scarlett atopa a Rhett embaixo embriagado e discuten sobre Ashley. Rhett bica a Scarlett contra a súa vontade, afirmando a súa intención de manter relacións sexuais con ela esa noite, e leva a Scarlett ao cuarto.
Ao día seguinte, Rhett pide desculpas polo seu comportamento e ofrece a Scarlett o divorcio, que ela rexeita, dicindo que sería unha desgraza. Cando Rhett regresa dunha longa viaxe a Londres, Scarlett infórmalle que está embarazada, pero prodúcese unha discusión que fai que caia por un tramo de escaleiras e sufra un aborto espontáneo. Cando se está recuperando, a traxedia ocorre cando Bonnie morre mentres intentaba saltar un valado co seu cabalo. Scarlett e Rhett visitan a Melanie, que sufriu complicacións derivadas dun novo embarazo, no seu leito de morte. Mentres Scarlett consola a Ashley, Rhett prepárase para deixar Atlanta. Ao decatarse de que era el a quen realmente amaba, e non a Ashley, Scarlett suplícalle a Rhett que quede, pero el rexéitaa e marcha cara á néboa da mañá. Unha descarada Scarlett regresa a casa de Tara, xurando que algún día fará que Rhett volva.
Personaxes
Despois da morte de Olivia de Havilland, que interpretou a Melanie Hamilton, en xullo de 2020 á idade de 104 anos, o único membro do elenco acreditado sobrevivente é Mickey Kuhn, que interpreta o fillo de Ashley e Melanie, Beau.
Produción
Antes da publicación da novela, varios executivos e produtoras de Hollywood negáronse a crear un filme baseado nela, incluíndo Louis B. Mayer e Irving Thalberg de Metro-Goldwyn-Mayer (MGM), Pandro Berman de RKO Pictures e David O. Selznick de Selznick International Pictures. A Jack L. Warner de Warner Bros gustoulle a historia, mais a súa grande estrela Bette Davis non estaba interesada, e Darryl Zanuck de 20th Century-Fox non ofrecera cartos abondos. Porén, Selznick cambiou de opinión logo de que o seu editor Kay Brown e o seu compañeiro empresario John Hay Whitney o instaron a mercar os dereitos do filme. En xullo de 1936, un mes despois de que fose publicada a novela, Selznick mercou os dereitos por 50 000 dólares.
Elenco
miniatura|Imaxe publicitaria de Clark Gable e Vivien Leigh como Rhett e Scarlett. A selección dos dous papeis protagonistas converteuse nunha tarefa complexa que demorou dous anos. Para o papel de Rhett Butler, Selznick quería a Clark Gable como protagonista, mais Gable estaba en contrato con MGM, quen nunca o cedeu a outros estudios. Gary Cooper tamén foi considerado, mais Samuel Goldwyn, con quen Cooper estaba baixo contrato, negouse a prestalo. Warner ofreceu un paquete de actores composto por Bette Davis, Errol Flynn e Olivia de Havilland para os papeis principais en troques dos dereitos de distribución. Naquel momento, Selznick estaba determinado a conseguir a Gable e en agosto de 1938 chegou a un acordo co seu sogro, o xefe de MGM Louis B. Mayer: MGM proporcionaría a Gable e 1 250 000 dólares como metade do orzamento do filme, e en troques Selznick tería que pagar o salario semanal de Gable; a metade dos beneficios irían a MGM mentres que Loew's, Inc, empresa matriz de MGM, se encargaría de distribuír o filme.
O acordo para a distribución a través de MGM significou atrasar o inicio da produción até finais de 1938, cando rematou o acordo de distribución de Selznick con United Artists. Selznick aproveitou a demora para seguir a revisar o guión e, o que foi máis importante, xerar publicidade para o filme buscando a Scarlett. Selznick comezou un casting a nivel nacional no cal foron entrevistadas 1 400 descoñecidas. O esforzo custou 10 000 dólares e resultou inútil para o obxectivo principal de interpretar o papel, mais creou unha publicidade que "non tivo prezo". As primeiras opcións para o papel foron Miriam Hopkins e Tallulah Bankhead, que foron consideradas como posibilidades por Selznick antes da compra dos dereitos do filme; Joan Crawford, quen tiña contrato con MGM, tamén foi considerada como un posible emparellamento con Gable. Despois de chegar a un acordo con MGM, Selznick mantivo conversas con Norma Shearer, que daquela era a estrela feminina máis importante de MGM, mais finalmente a súa consideración foi desbotada. Katharine Hepburn fixo unha forte presión para obter o papel co apoio do seu amigo, George Cukor, que fora contratado para dirixir, mais Selznick vetouna porque sentiu que non era axeitada para o papel.
Moitas actrices famosas, ou que axiña serían famosas, foron consideradas, mais só trinta e unha mulleres foron realmente sometidas a probas de cámara como Scarlett, incluíndo a Ardis Ankerson, Jean Arthur, Tallulah Bankhead, Diana Barrymore, Joan Bennett, Nancy Coleman, Frances Dee, Ellen Drew (como Terry Ray), Paulette Goddard, Susan Hayward (baixo o seu nome real Edythe Marrenner), Vivien Leigh, Anita Louise, Haila Stoddard, Margaret Tallichet, Lana Turner e Linda Watkins. Aínda que Margaret Mitchell se negou a declarar publicamente a súa elección, a actriz que estivo máis preto de gañar a aprobación foi Miriam Hopkins, quen sentiu que Mitchell era o tipo de actriz axeitado para interpretar a Scarlett como estaba escrita no libro. Porén, Hopkins tiña uns trinta e pico anos nese momento e foi considerada maior de máis para o papel. Catro actrices, incluíndo Jean Arthur e Joan Bennett, estaban aínda en consideración en decembro de 1938; porén, só dous finalistas, Paulette Goddard e Vivien Leigh, foron testadas en Technicolor, ámbalas dúas o 20 de decembro. Goddard case gaña o papel, mais a controversia polo seu casamento con Charlie Chaplin fixo que Selznick cambiase de opinión.
Selznick estivera considerando seriamente a Vivien Leigh, unha actriz nova inglesa que aínda era pouco coñecida nos Estados Unidos, para o papel de Scarlett dende febreiro de 1938 cando Selznick a viu en Fire Over England e A Yank at Oxford. O axente americano de Leigh era o representante en Londres da axencia de talento de Myron Selznick (encabezada polo irmán de David Selznick, un dos propietarios de Selznick International), e ela solicitara en febreiro que o seu nome fose considerado para o papel de Scarlett. No verán de 1938, os Selznicks estaban a negociar con Alexander Korda, con quen Leigh tiña contrato, para os seus servizos máis adiante ese mesmo ano. O irmán de Selznick fixo arranxos para que se encontrasen por vez primeira a noite do 10 de decembro de 1938, cando se filmou o incendio de Atlanta. Nunha carta á súa esposa dous días despois, Selznick admitiu que Leigh era "o cabalo gañador para Scarlett", e despois dunha serie de probas en pantalla, a súa elección foi anunciada o 13 de xaneiro de 1939. Xusto antes da rodaxe do filme, Selznick informou ao columnista Ed Sullivan: "Os pais de Scarlett O'Hara eran de orixe francesa e irlandesa. De forma idéntica, os pais de Miss Leigh son de orixe francesa e irlandesa".
Un factor importante para Selznick durante o casting foi o persistente fracaso de Hollywood para retratar con precisión acentos sureños. O estudio cría que se o acento non se representaba con precisión podería resultar prexudicial para o éxito do filme. Selznick contratou a Susan Myrick (unha experta na fala, modos e costumes sureños que lle recomendou Mitchell) e a Will A. Price para adestrar aos actores a falar co arrastrado sureño. Mitchell eloxiou o traballo vocal do elenco, e sinalou a falta de críticas cando saíu o filme.
Guión
Sobre o escritor orixinal do guión, Sidney Howard, a historiadora cinematográfica Joanne Yeck escribiu: "reducir as complexidades das épicas dimensións de Gone with the Wind era unha tarefa hercúlea... e a primeira presentación de Howard era longa de máis e requiriría cando menos seis horas de filme; ... o [produtor] Selznick quixo que Howard permanecese no set para facer revisións... mais Howard negouse a saír de Nova Inglaterra [e] como resultado, as revisións foron manexadas por unha gran cantidade de escritores locais". Selznick despediu ó director George Cukor tres semanas despois de comezar a rodaxe e buscou a Victor Fleming, quen estaba a dirixir The Wizard of Oz naquela época. Fleming non estaba satisfeito co guión, polo que Selznick trouxo ao guionista Ben Hecht para reescribir todo o guión en cinco días. Hecht volveu ao borrador orixinal de Howard e ao final da semana conseguira revisar toda a primeira metade do guión. Selznick encargouse de rescribir a segunda parte el mesmo, mais atrasouse no proceso, polo que Howard volveu traballar no guión durante unha semana, refacendo varias escenas clave na segunda parte.
miniatura|esquerda|upright|David O. Selznick en 1940. "No momento da estrea do filme en 1939, había dúbidas sobre quen debía recibir crédito na pantalla", escribiu Yeck. "Pero malia a cantidade de escritores e cambios, o guión final achegouse notablemente á versión de Howard. O feito de que só o nome de Howard aparecese nos créditos pode ter sido tanto un xesto á súa memoria como á súa escritura, xa que en 1939 Sidney Howard morreu aos 48 anos nun accidente de tractor agrícola, antes da estrea do filme." Selznick, nun apuntamento escrito en outubro de 1939, discutiu os créditos do guión do filme: "Pódese dicir francamente que da cantidade relativamente pequena de material no filme que non é do libro, a maioría é miña persoalmente, e as únicas liñas orixinais de diálogo que non son miñas son algunhas de Sidney Howard e algunhas de Ben Hecht, e un par máis de John Van Druten. De súpeto, dubido que haxa dez palabras orixinais de [Oliver] Garrett en todo o guión. En canto á construción, isto é arredor dun oitenta por cento meu, e o resto divídese entre Jo Swerling e Sidney Howard, e Hecht contribuíu materialmente á construción dunha secuencia".
De acordo co biógrafo de Hecht, William MacAdams, "Na mañá do domingo, 20 de febreiro de 1939, David Selznick ... e o director Victor Fleming espertaron a Hecht para dicirlle que fora cedido por MGM e que debía ir con eles inmediatamente para traballar en Foise co vento, o cal Selznick comezara a rodar cinco semanas antes. A Selznick custáballe 50 000 dólares cada día que tiña que agardar pola reescritura do guión, e o tempo era esencial. Hecht estaba traballando naquel momento en At the Circus para os irmáns Marx. Lembrando o episodio nunha carta ao seu amigo o guionista Gene Fowler, dixo que el non lera a novela mais Selznick e o director, Fleming, non podían agardar a que o fixera. Interpretaban escenas baseadas no guión orixinal de Sidney Howard que necesitaban ser reescritas ás présas. Hecht escribiu: "Despois de interpretar e discutir cada escena, senteime na máquina de escribir a traballar. Selznick e Fleming, ansiosos por continuar coa súa actuación, seguiron apurándome. Traballamos deste xeito durante sete días, dedicando dezaoito a vinte horas ao día. Selznick negouse a deixarnos xantar, argumentando que a comida nos ía abrandar. Proporcionounos plátanos e cacahuetes salgados... así, o sétimo día completara, ileso, os primeiros nove carretes da epopea da guerra civil".
MacAdams escribiu, "É imposible determinar exactamente canto escribiu Hecht... Nos créditos oficiais presentados no Screen Writers Guild, Sidney Howard recibiu por suposto o crédito exclusivo na pantalla, mais engadíronse outros catros escritores... Jo Swerling por contribuír no planteamento, Oliver H. P. Garrett e Barbara Keon pola construción do guión e Hecht, polos diálogos..."
Rodaxe
thumbtime=130|start=112.5|end=133.5|miniatura|O "incendio" de Atlanta do tráiler do filme no relanzamento de 1961. A fotografía principal comezou o 26 de xaneiro de 1939 e rematou o 1 de xullo, e os traballos de posprodución continuaron até o 11 de novembro de 1939. O director George Cukor, con quen Selznick tiña unha longa relación de traballo e que pasara case dous anos na preprodución de Foise co vento, foi substituído logo de menos de tres semanas de rodaxe. Selznick e Cukor xa estiveran en desacordo sobre o ritmo de rodaxe e o guión, mais outras teorías atribúen a partida de Cukor á incomodidade de Gable a traballar con el. Emanuel Levy, biógrafo de Cukor, afirmou que Gable traballara no circuíto gai de Hollywood como un gigoló e que Cukor sabía do seu pasado, polo que Gable usou a súa influencia para que o despedisen. Vivien Leigh e Olivia de Havilland souberon do despido de Cukor o día en que se filmou a escena do bazar de Atlanta, e a parella foi á oficina de Selznick co seu traxe completo e imploroulle que cambiara de opinión. Victor Fleming, que estaba a dirixir The Wizard of Oz, foi chamado dende MGM para completar o equipo, aínda que Cukor continuou en privado como adestrador de Leigh e De Havilland. Outro director de MGM, Sam Wood, traballou durante dúas semanas de maio cando Fleming deixou temporalmente a produción por mor do esgotamento. Aínda que algunhas das escenas de Cukor volvéronse filmar máis tarde, Selznick estimou que "tres sólidos carretes" do seu traballo permanecían no filme. Ao final da rodaxe, Cukor fixera dezaoito días de filmación, Fleming noventa e tres e Wood veinte e catro.
O fotógrafo de cinema Lee Garmes comezou a produción, mais o 11 de marzo de 1939, logo dun mes de rodaxe de imaxes que Selznick e os seus asociados consideraron como "demasiados escuras", foi substituído por Ernest Haller, traballando co fotógrafo de Technicolor Ray Rennahan. Garmes completou o primeiro terzo do filme, case toda a trama anterior a que a personaxe de Melanie dese a luz, mais non recibiu o crédito. A maior parte da filmación realizouse no terreo coñecido como "the back forty" de Selznick International, con tódalas escenas localizadas en California, a maioría delas no condado dos Ánxeles ou no veciño condado de Ventura. Tara, a plantación sureña ficticia, existía só como unha fachada de madeira contrachapada e papel maché construída no terreo do estudio Selznick. Para o incendio de Atlanta, construíronse novas fachadas falsas fronte aos numerosos e vellos decorados abandonados do terreo traseiro de Selznick, sendo o propio Selznick quen manexou os controis dos explosivos que os incendiaron. As fontes da época estimaron os custos de produción en 3,85 millóns de dólares, o que o convertía no segundo filme máis caro feito ata ese momento, só por detrás de Ben-Hur (1925).
Música
thumb|"Tema de Tara" extraído do tráiler do filme. Para compoñer a banda sonora, Selznick escolleu a Max Steiner, con quen xa traballara en RKO Pictures a comezos da década de 1930. Warner Bros., que contratara a Steiner en 1936, acordou prestarllo a Selznick. Steiner dedicou doce semanas de traballo na obra musical, o período máis longo que pasara escribindo unha obra, e con dúas horas e trinta e seis minutos de duración, tamén foi a banda sonora máis longa que escribira. Contratáronse cinco orquestradores, Hugo Friedhofer, Maurice de Packh, Bernard Kaun, Adolph Deutsch e Reginald Bassett.
A banda sonora caracterízase por dous temas de amor, un para o doce amor de Ashley e Melanie e outro que evoca a paixón de Scarlett por Ashley, sendo notable a falta dun tema de amor de Scarlett e Rhett. Steiner baseouse considerablemente en música folclórica e patriótica, que inclúe melodías de Stephen Foster como "Louisiana Belle", "Dolly Day", "Ringo De Banjo", "Beautiful Dreamer", "Old Folks at Home" e "Katie Belle", que forman a base do tema de Scarlett; outras melodías que destacan son: "Marching through Georgia" de Henry Clay Work, "Dixie", "Garryowen" e "The Bonnie Blue Flag". O tema que máis se asocia co filme é o que acompaña a Tara, a plantación dos O'Hara; a comezos da década de 1940, o "tema de Tara" formou a base musical para a canción "My Own True Love" de Mack David. En total, hai noventa e nove pezas musicais separadas que aparecen na partitura.
Por mor da presión para completar a obra musical a tempo, Steiner recibiu axuda na composición de Friedhofer, Deutsch e Heinz Roemheld, e ademais foron engadidas dúas pezas curtas, de Franz Waxman e William Axt, a partir de bandas sonoras da biblioteca de MGM.
Vista previa, estrea e lanzamento inicial
O 9 de setembro de 1939, Selznick, a súa muller, Irene, o investidor John "Jock" Whitney, e o editor Hal Kern conduciron fóra de Riverside, California para un primeiro visionado en Fox Theatre. O filme seguía a ser unha versión inicial naquel momento, carente dos títulos completos e de efectos ópticos especiais. Tiña unha duración de catro horas e vinte e cinco minutos; máis tarde reduciuse a menos de catro horas para a súa posterior publicación. Estábase proxectando unha dobre sesión de Hawaiian Nights e Beau Geste, mais despois da primeira longametraxe, anunciouse que o cinema proxectaría unha vista previa; informouse á audiencia que podían irse, pero que non serían readmitidos unha vez que comezase o filme, nin se permitirían chamadas telefónicas unha vez que o cinema estivese pechado. Cando o título apareceu na pantalla, o público aplaudiu e, unha vez rematado, recibiu unha ovación en pé. Na biografía de Selznick, David Thomson escribiu que a resposta do público antes de que comezase o filme "foi o mellor momento da vida de [Selznick], a maior vitoria e redención de todos os seus fracasos", e Selznick describiu as tarxetas da vista previa como "probablemente as máis sorprendentes que tivera filme ningún". Cando Selznick foi preguntado pola prensa a principios de setembro sobre o que sentía sobre o filme, dixo: "Ao mediodía creo que é divino, á medianoite creo que é pésimo. Ás veces creo que é o mellor filme que se fixo nunca. Pero se só é un estupendo filme, aínda estarei satisfeito". miniatura|esquerda|A estrea do filme en Loew's Grand, Atlanta. Arredor de 300 000 persoas asistiron en Atlanta á estrea do filme no Gran Cinema de Loew o 15 de decembro de 1939. Foi o colofón de tres días de festas organizadas polo alcalde William B. Hartsfield, que incluíron un desfile de limusinas con estrelas do filme, recepcións, miles de bandeiras confederadas e un baile de disfraces. Eurith D. Rivers, o gobernador de Xeorxia, declarou o 15 de decembro festivo estatal. Estímase que trescentos mil residentes e visitantes de Atlanta bordearon as rúas durante sete quilómetros para ver a procesión de limusinas que traían estrelas do aeroporto. Só Leslie Howard e Victor Fleming optaron por non asistir: Howard regresara a Inglaterra debido ao estalido da segunda guerra mundial, e Fleming non quixo asistir a ningunha das estreas. Hattie McDaniel tamén estivo ausente, xa que se impediu que ela e os demais membros negros do elenco asistisen á estrea por mor das leis de Xeorxia de Jim Crow, o cal prohibía que sentasen cos seus colegas brancos. Ao saber que a McDaniel se lle prohibiu asistir á estrea, Clark Gable ameazou con boicotear o evento, mais McDaniel convenceuno para que asistise. O presidente Jimmy Carter recordouno máis tarde como "o maior acontecemento da miña vida que aconteceu no sur". A continuación, seguiron as estreas en Nova York e Os Ánxeles, ás que asistiron algunhas das actrices que foran consideradas para o papel de Scarlett, entre elas Paulette Goddard, Norma Shearer e Joan Crawford.
De decembro de 1939 a xullo de 1940, o filme só se emitiu en proxeccións con venda anticipada de billetes, nun número limitado de salas e a prezos superiores a 1 dólar, máis do dobre do prezo dunha longametraxe habitual, e MGM conseguiu un 70% máis sen precedentes de venda de billetes, ao contrario do típico 30-35 por cento habitual da época. Despois de alcanzar a saturación neste formato de comercialización, MGM revisou os seus termos, recortando un 50 por cento dos beneficios e reducindo á metade os prezos dos billetes, antes de comezar a emitir o filme para o público xeral en 1941 a prezos "populares". Incluíndo os seus custos de distribución e publicidade, o gasto total do filme alcanzou os 7 millóns de dólares.
Lanzamentos posteriores
miniatura|dereita|Póster do lanzamento de 1967. En 1942, Selznick liquidou a súa empresa por motivos fiscais e vendeu a súa participación en Foise co vento ao seu socio comercial, John Whitney, por 500 000 dólares. Pola súa banda, Whitney vendeu a participación a MGM por 2,8 millóns de dólares, de maneira que o estudio pasou a posuír o filme definitivamente. Volveu publicar o filme de inmediato na primavera de 1942, e de novo en 1947 e 1954. A reedición de 1954 foi a primeira vez que a película se exhibiu en pantalla panorámica, comprometendo o formato académico orixinal e recortando a parte superior e inferior cunha relación de aspecto de 1,75: 1. Ao facelo, varios planos foron re-enmarcadas opticamente e cortados nos negativos da cámara de tres bandas, alterando para sempre cinco planos do filme.
A estrea do filme en 1961 conmemorou o centésimo aniversario do comezo da guerra civil, e tamén incluía unha "estrea" de gala no Gran Cinema de Loew. A ela asistiron Selznick e moitas outras estrelas do filme, incluíndo Vivien Leigh e Olivia de Havilland; Clark Gable morrera o ano anterior. Para o seu relanzamento de 1967, o filme ampliouse a 70 mm, e foi publicado un novo póster que amosa a Gable, coa súa camisa branca rachada, sostendo a Leigh sobre un telón de fondo en chamas laranxas. Houbo máis relanzamentos en 1971, 1974 e 1989; para a reedición do cincuentenario en 1989, fíxose unha restauración completa do son e do vídeo. Estreouse nos cinemas dos Estados Unidos unha vez máis, en 1998 por Time Warner, propiedade de New Line Cinema.
En 2013, lanzouse no Reino Unido unha restauración dixital en 4K coincidindo co centenario de Vivien Leigh. En 2014, programáronse proxeccións especiais durante dous días en salas dos Estados Unidos cadrando co 75 aniversario do filme.
Televisión e formatos domésticos
O filme estreouse en televisión nos Estados Unidos na canle por cable HBO o 11 de xuño de 1976, e reproduciuse na canle un total de catorce veces durante o resto do mes. Outras canles por cable tamén emitiron o filme no mes de xuño. Fixo o seu debut nunha cadea de televisión en novembro dese mesmo ano; NBvC pagou 5 millóns de dólares por unha soa emisión, e emitiuse en dúas partes en noites sucesivas. Nese momento, converteuse na programación de televisión máis vista presentada nunha soa cadea, vista polo 47,5 por cento dos fogares nos Estados Unidos e o 65 por cento dos espectadores de televisión. Aínda mantén o récord do filme con maior número de espectadores nunha emisión en televisión.
En 1978, CBS asinou un acordo por valor de 35 millóns de dólares para emitir o filme vinte veces durante outros tantos anos. Turner Entertainment adquiriu a filmoteca de MGM en 1986, mais o acordo non incluía os dereitos televisivos de Foise co vento, que mantiña CBS. Fíxose un acordo no que se devolveron os dereitos de Turner Entertainment e se ampliaron os dereitos de transmisión de CBS con "O mago de Oz". Dende entón, o filme emitiuse en dúas canles por cable propiedade de Turner Broadcasting System, Turner Network Television (1988) e Turner Classic Movies (1994).
Resposta da crítica
miniatura|dereita|McDaniel, de Havilland e Leigh foron eloxiadas polas súas interpretacións. Despois do seu lanzamento, as revistas e xornais deron excelentes críticas a "Foise co vento"; porén, mentres que os seus valores de produción, logros técnicos e ambición foron recoñecidos universalmente, algúns críticos da época consideraron que o filme era longo de máis e que non resultaba convincente. Frank S. Nugent de The New York Times resumiu mellor o sentimento xeral ao recoñecer que, aínda que foi a produción cinematográfica máis ambiciosa realizada ata ese momento, probablemente non foi o mellor filme xamais feito, mais aínda así considerouno como unha "historia interesante moi ben contada". Franz Hoellering de The Nation foi da mesma opinión: "O resultado é un filme que é un acontecemento importante na historia da industria pero só un logro menor na arte cinematográfica. Hai momentos nos que as dúas categorías se reúnen en bos termos, pero a longametraxe está chea de mera eficiencia espectacular."
Aínda que o filme foi eloxiado pola súa fidelidade á novela, este aspecto tamén foi sinalado como o principal factor que contribuíu á lonxitude final do mesmo. John C. Flinn escribiu para Variety que Selznick "mantivo demasiado", e que como peza de entretemento, o filme beneficiaríase se se acurtasen escenas repetitivas e diálogos da última parte da historia. The Manchester Guardian declarou que o principal inconveniente do filme era que a historia carecía da calidade épica para xustificar a súa duración e considerou a segunda metade, que se centra en "casamentos irrelevantes" e en "disputas domésticas" de Scarlett, maioritariamente superflua, sendo a única razón da súa inclusión que "Margaret Mitchell o escribiu así". The Guardian declarou que se "a historia fose acurtada e ordenada a partir do intervalo, e se o drama persoal servise para facer un achegamento cinematográfico do tema central, o colapso e devastación do Vello Sur, entón "Foise co vento" podería ter sido un filme realmente estupendo". Do mesmo xeito, Hoellering tamén considerou que a segunda metade da película era máis frouxa que a primeira metade: identificou a guerra civil como a forza motriz da primeira parte mentres que os personaxes son os que dominan na segunda parte, e concluíu que o principal problema do filme xacía en que os "personaxes por si mesmos non son suficientes". A pesar de moitas escenas excelentes, considerou que o drama non era convincente e que o "desenvolvemento psicolóxico" fora descoidado.
A maioría dos eloxios estiveron dirixidos ao elenco, especialmente a Vivien Leigh, que salientou pola súa actuación como Scarlett. Nugent describiuna como o "pivote do filme" e cría que estaba "tan perfectamente deseñada para o papel por arte e por natureza que calquera outra actriz sería inconcibible". Do mesmo xeito, Hoellering atopouna "perfecta" en "aparencia e movementos"; sentiu que actuaba mellor cando se lle permitiu "acentuar a personalidade dividida que retrata" e pensou que era especialmente eficaz en momentos como a mañá posterior á escena da violación marital. Flinn tamén concordou en que Leigh se adaptaba fisicamente ao papel e sentiu que era a mellor nas escenas nas que amosa coraxe e determinación, como a fuga de Atlanta e cando Scarlett mata un desertor ianqui. Leigh gañou na categoría de mellor actriz pola súa actuación nos Premios do Círculo de Críticos Cinematográficos de Nova York. Da interpretación de Clark Gable como Rhett Butler, Flinn sentiu que a caracterización era "tan achegada á concepción de Miss Mitchell, e á do público, como se podería imaxinar", unha visión coa que Nugent coincidiu, aínda que Hoellering sentiu que Gable non acababa de convencer nas escenas finais, cando Rhett marcha con desgusto de onda Scarlett. Dos outros membros principais do elenco, tanto Hoellering como Flinn atoparon a Leslie Howard como "convincente" na representación da débil vontade de Ashley, con Flinn identificando a Olivia de Havilland como "destacada" no papel de Melanie; Nugent tamén quedou especialmente impresionado coa interpretación de De Havilland, a quen describiu como unha "xema da interpretación amable, digna e tenra". A actuación de Hattie McDaniel como Mammy foi eloxiada por moitos críticos: Nugent cría que ofreceu a mellor actuación despois de Vivien Leigh, mentres que Flinn a sitúa no terceiro posto, despois das actuacións de Leigh e Gable.
Premios Óscar
Na 12ª edición dos Óscar, Foise co vento estabeleceu un récord nos Premios Óscar en canto a número de galardóns e de nomeamentos, gañando un total de oito premios nas categorías en competición, estando nomeado nun total de trece categorías. Gañou os premios de mellor filme, mellor actriz, mellor actriz secundaria, mellor director, mellor guión, mellor fotografía, mellor dirección de arte e mellor montaxe. Ademais, recibiu outros dous premios honoríficos polo seu uso do equipo e da cor (tamén se converteu no primeiro filme en cor en gañar o premio a mellor filme).
O récord de oito premios en categorías competitivas mantívose até que Gigi (1958) gañou nove, e o seu récord total de nove premios mantívose até que Ben-Hur (1959) gañou once. Foise co vento tamén mantivo o récord de maior número de nomeamentos até que Todo sobre Eva (1950) conseguiu catorce. Foi o filme sonoro estadounidense máis longo realizado ata ese momento e é posible que manteña a consideración do filme premiado máis longo segundo as interpretacións. A duración de Foise co vento é de 221 minutos, mentres que a de Lawrence de Arabia (1962) é de 222 minutos; porén, incluíndo a abertura, o intervalo, o intermedio e o remate musical, Foise co vento dura 234 minutos (aínda que algunhas fontes sitúan a súa lonxitude en 238 minutos) mentres que Lawrence de Arabia é lixeiramente máis curta, con 232 minutos sumando os compoñentes engadidos.
Hattie McDaniel converteuse na primeira afroamericana en gañar un Premio Óscar, derrotando á súa compañeira de elenco Olivia de Havilland, quen tamén estaba nomeada na mesma categoría. Porén, foi segregada racialmente na cerimonia dos premios en Coconut Grove, xa que ela e o seu acompañante foron sentados nunha mesa separada na parte traseira do espazo. Por outra banda, o guionista Sidney Howard converteuse no primeiro gañador póstumo dun Óscar, e Selznick recibiu o Premio Irving G. Thalberg polos logros da súa carreira.
Reaccións dos afroamericanos
miniatura|dereita|Hattie McDaniel, a primeira afroamericana en gañar un Óscar. Algúns comentaristas negros criticaron o filme pola súa descrición dos negros e o "branqueo" do tema da escravitude; fixérono dende o lanzamento do filme, mais nun principio os xornais controlados por americanos brancos non informaron sobre estas críticas. Carlton Moss, un dramaturgo negro, observou nunha carta aberta que mentres The Birth of a Nation foi un "ataque frontal á historia estadounidense e ao pobo negro", Foise co vento foi un "ataque traseiro no mesmo sentido". Continuou describíndoo como unha "súplica nostálxica de simpatía por unha causa aínda viva da reacción sureña". Moss tamén mencionou os personaxes negros estereotipados, como o "preguiceiro e zoupón Pork", a "indolente e completamente irresponsable Prissy", a "radiante aceptación da escravitude" de Big Sam e Mammy coa súa "arenga constante e respondendo a cada desexo de Scarlett".
Logo de que Hattie McDaniel gañase o Óscar, Walter Francis White, líder da Asociación Nacional para o Progreso da Xente de Cor, acusouna de ser un Tío Tom. McDaniel respondeu que "prefería gañar setecentos dólares á semana interpretando unha empregada que sete dólares sendo unha"; ela tamén cuestionou a cualificación de White para falar en nome dos negros, xa que el era de pel clara e só un oitavo negro.