cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Moeda etrusca
Estudos de numismática etrusca
Pola súa banda, Patrizia Petrillo Serafin elaborou o primeiro estudo acerca das secuencias das moedas na numismática etrusca e publicou novamente os datos do tesouro de Populonia de 1939. Marchetti publicou un estudo máis xeral do período, no que confirmou as teorías xa propostas por el no CISME sobre a metroloxía etrusca. No entanto, Marchetti foi criticado por Thomsen pola pertinencia de certas interpretacións sobre os padróns ponderais empregados durante a revalidación do bronce romano. Thomsen centrouse no perfeccionamento e na confirmación da datación das diversas fases da revalidación do bronce do aes grave libral ao bronce uncial durante o século III a. de C.
En 1984 Fiorenzo Catalli utilizou as incisións de Garrucci para ilustrar un catálogo dos tipos clasificados consonte unha datación tradicional. O Ministerio de Bens Culturais de Italia proclamou o ano seguinte, 1985, como ano do Proxecto Etruscos (Progetto Etruschi), baixo o que viu a luz un grande número de traballos sobre a moeda etrusca, así como varios catálogos incompletos sobre ese particular, a partir sobre todo do material existente no Museo Arqueolóxico Nacional de Italia.
Ese mesmo ano publicouse un estudo de Emilio Peruzzi acerca da utilización do bronce na economía premonetaria na Italia central, no que se demostra con claridade, e sen ter en conta as referencias ás tendencias anacrónicas dos autores clásicos, o xeito en que a economía etrusca se integrou coa de Roma e a do centro da Península, en períodos moi distantes.
Tamén en 1985 Michael H. Crawford demostrou que o uso do bronce na Italia central estivera moi espallado antes da aparición da moeda. Crawford confirmou a revitalización do bronce partindo do padrón libral e ata osextantal, no período da segunda guerra púnica. El data o comezo da cuñaxe ao martelo da prata no século V a. de C., en Vulci, e no século IV a. de C. en Populonia. Nas súas palabras:
"«.. que aínda que ela xa fora adoptada polas poles gregas occidentais, para todos os efectos prácticos, aínda non fora adoptada en Etruria ata tres séculos despois». — Michael H. Crawford"
En 1988, no catálogo de moedas gregas do Antikenmuseum und Sammlung Ludwig in Basel, datáronse numerosos exemplares que non foran publicados ata entón, en paralelo coa metroloxía romana. E no mesmo ano, Francesco Panvini Rosati, resumindo 80 anos de investigación sobre a circulación de moeda gregas en Etruria e asociando ese material coas descubertas de Pristina, chegou á conclusión de que a moeda de Etruria data do século V a. de C.
Mauro Cristofani sostén que había pouca información salientable publicada sobre Etruria desde o congreso CISME en Nápoles. El data as orixes da moeda etrusca no século V a. de C. ao atribuír a emisión sucesiva da imaxe da Gorgona dos XX ases á derradeira parte do século IV a. de C.
miniatura|217x217px|Fiorenzo Catalli
O catálogo de Fiorenzo Catalli, moi ilustrado, resume as investigacións numismáticas desde Petrarca ata a súa publicación, e precisa que a primeira descrición das moedas etruscas fora realizada por Pier Francesco Giambullari (1495-1555) en Il Gello. Catalli enumera 97 tipos de moedas etruscas e dátaas a partir do século V a. de C.
Claudia Tesei realizou un catálogo dos estudos sobre a moeda etrusca.
Fabio Vicari publicou un catálogo xeral das moedas etruscas no que se recollen 251 tipos. No entanto, a obra non está acompañada de ilustración ningunha e inspírase en estudos anteriores sen ter en conta a identidade das pezas, os erros nin as repeticións. Aínda así, os gráficos confirman os padróns utilizados e os mapas indican os lugares de procedencia.
Giuseppe Amisano, nunha publicación de carácter xeneralista, inclúe a moeda etrusca, á que lle atribúa unha orixe cara a 550 a. de C. A cronoloxía ignora a contribución dos gregos da Magna Grecia e atribúe aos etruscos a introdución da moeda en Italia. Nese traballo as fontes clásicas son a referencia e o autor dá crédito á proveniencia dos etruscos desde Lidia, xa sostida por Heródoto, onde tería xurdido a moeda.
En 2001 publicouse o primeiro volume da nova Historia Numorum: Italy, un excursus xeral realizado por un grupo de especialistas baixo a dirección de N. K. Rutter. No proxecto tomaron parte numismáticos da relevancia de Andrew Burnett, Crawford e Martin Jessop Price. Neste traballo enuméranse e dátanse os tipos xerais, coa catalogación das descubertas máis recentes de moeda grega en Italia, o que abrangue tamén as moedas fundidas e cuñadas de Etruria, da Umbría e do nordeste e do centro de Italia.
Tamén en 2001 Sandra Della Giovampaola, Paola Bittarelli e Margherita Bergamini publicaron a colección Emilio Bonci Casuccini, de Siena, coa identificación das moedas.
En 2003 Anna Rita Parente publicou un estudo pertencente á serie Sylloge Nummorum Graecorum sobre as moedas etruscas do Gabinete de Moedas e Medallas da Biblioteca Nacional de Francia. Trátase dun dos traballos máis exitosos sobre a datación das moedas etruscas e converteuse nunha obra de referencia para a clasificación destas moedas.
A última publicación salientable sobre a moeda etrusca débeselle a Italo Vecchi e céntrase na produción de moedas fundidas.
Rambo: First Blood Part II
Rambo: First Blood Part II é un filme estadounidense de 1985 dirixido por George P. Cosmatos e coescrito por Sylvester Stallone, quen tamén retoma o seu papel como o veterano da guerra de Vietnam John Rambo. É unha secuela de Acurralado (1982), e o segundo título da franquía Rambo, seguido por Rambo III. Está coprotagonizado por Richard Crenna, Charles Napier, Julia Nickson e Steven Berkoff.
Patsy O'Connell Sherman
Patsy O'Connell Sherman, nada en Minneapolis, Minnesota o 15 de setembro de 1930 e finada o 11 de febreiro de 2008, foi unha química e matemática estadounidense inventora da marca de produtos 3M, Scotchgard, dun duradeiro repelente de manchas e auga, considerado un das quince patentes accidentais máis importantes.
Desenvolveu e obtivo dezaseis patentes, trece delas compartidas con Samuel Smith. Unha das patentes desenvolvidas foi un abrillantador óptico para deterxentes para a roupa.
Traxectoria
Sherman naceu en Minneapolis, Minnesota, Estados Unidos, e graduouse en 1948 na Minneapolis North High School. Interesada en cursar estudos universitarios, presentou a proba de aptitude destinada a realizar o alumnado de bacharelato, o resultado indicaba que non era apta para unha carreira. Ela esixiu facer a versión da proba para estudantes masculinos, que suxeriu odontoloxía ou ciencias, que avalían posibles camiños profesionais. O resultado foi entón axeitado para unha carreira como científica ou dentista.
En 1952, licenciouse en química e matemáticas no Gustavus Adolphus College de St. Peter, Minnesota, converténdose na primeira muller en graduarse na súa escola.
Carreira
Sherman comezou a súa carreira na empresa 3M en 1952 cun contrato temporal como o resto das mulleres, xa que se consideraba que no momento do casamento debían deixar o seu traballo.
Inventou o Scotchgard, que se converteu nun dos produtos repelentes de manchas e po máis famosos e amplamente utilizados en América do Norte. A invención de Scotchgard xurdiu tras un accidente no laboratorio, durante a investigación para desenvolver un caucho que puidese ser usado para mangueiras de combustible de aviación. Sobre un zapato de lona verteuse unha mostra de caucho fluorado dun dos asistentes, quedando adherida sen poder ser limpada. Despois de intentos exhaustivos para eliminar a goma, Sherman observou que onde quedaba a goma, quedou máis limpa, mentres que as zonas sen a goma estaban sucias. Concluíu que o material podería usarse como repelente de aceite, auga e outros disolventes. Desde 1956 desenvolveu, con Samuel Smith, o repelente para tecidos de la que se expandiu para o seu uso en roupa, roupa de fogar e alfombras. No ano 1960 rematou a investigación coa que se crea o produto para eliminar as manchas, incluídas as que foron arranxadas co ferro. O 13 de abril de 1971 aprobouse a patente 3.574.791 para "invención de copolímeros de bloque e enxerto que conteñan grupos polares solubles en auga e grupos fluoroalifáticos". Para este invento 3M ingresou máis de 300 millóns de dólares. Sherman rexistrou dezaseis patentes, trece delas con Smith sobre polímeros fluorados e procesos de polimerización.
En 1974, foi a primeira muller en ser incorporada á Carlton Society, o Salón da Fama de 3M "polas súas investigacións en enerxía de superficie que levou ao desenvolvemento de Scotchgard, e polas súas investigacións en polimerización fluoroquímica e síntese de polímeros". Quedou con 3M durante varios anos, mellorando e ampliando a liña de produtos Scotchgard. Despois pasou a ser director de laboratorio e, a mediados dos anos 80, desenvolveu o departamento de educación técnica da empresa.
Retirouse en 1992. Continuou a súa vida profesional como conferenciante demostrando aos mozos a súa propia e allea experiencia coa invención, animando aos aspirantes a inventores a pensar de forma creativa e a non descontar o inesperado: "Calquera persoa pode converterse en inventor, sempre que teña unha mente aberta e inquisitiva. e nunca pasar por alto o posible significado dun accidente ou fallo aparente". En outubro de 2002, xunto con outros oradores notables como Steve Wozniak (o inventor do ordenador Apple), falou na celebración do 200 aniversario da Oficina de Patentes e Marcas dos Estados Unidos. Foi unha das trinta e sete inventoras que falou sobre o proceso de invención.
Legado
Durante o desenvolvemento do produto Scotchgard na década de 1950, viuse obrigada a esperar os resultados fóra da fábrica téxtil durante as probas debido á normativa que entón prohibía a entrada das mulleres á fábrica.
Nas súas palabras: "As nenas deben seguir os seus soños". "Poden facer calquera cousa que calquera outro poida facer. Hoxe teñen moitos máis modelos a seguir, e non menos son as súas nais".
A investigación en perfluoroquímicos (PFC), un compoñente de Scotchgard, continuou despois da súa morte, concretamente o traballo centrouse en buscar solucións no contexto do medio ambiente e da saúde. A fórmula Scotchgard inicial foi modificada para adaptala a estas demandas.
Víctor Narro
Víctor Narro Valero, nado en Palma o 27 de maio de 1999, é un futbolista español que xoga como extremo dereito no Atlético Baleares, da Primeira División RFEF, cedido polo Deportivo da Coruña.
Folículo piloso
O folículo piloso é un órgano que se encontra na pel dos mamíferos, de onde nacen os pelos. Encóntrase na capa dérmica da pel e está constituído por ata 20 tipos celulares, cada un con distinta función. O folíuclo piloso regula o crecemento do pelo por medio de complexas interaccións entre hormonas, neuropéptidos e células inmunes. Esta complexa interacción induce que o folículo piloso produza os diferentes tipos de pelos ou cabelos que crecen nas distintas partes do corpo. Por exemplo, o crecemento de cabelos terminais no coiro cebeludo e de pelos de lanugo que cobren o corpo do feto no útero e nalgúns bebés ao naceren. O proceso do crecemento do pelo ocore por medio de distintas etapas secuenciais. A primeira etapa chámaxe anáxena e é a fase de crecemento activa, a telóxena é a fase de repouso, a catáxena é a regresión da fase de folículo piloso, a exóxena é a fase de caída activa de pelo e, finalmente, a quenóxena é a fase entre o folículo piloso baleiro e o crecemento de novo pelo.
Víctor Narro
Traxectoria
Na tempada 2018/19 militou na Terceira División nas filas do CD Roda, club co que o Villarreal mantén un convenio de colaboración. Debutou nunha vitoria por 2-1 ante o Paterna CF e disputou un total de 35 partidos, marcando 3 goles. A continuación regresou ao Villarreal para xogar no equipo C, tamén de Terceira División. Na tempada 2020/21 xogou co Villarreal B na Segunda División B, disputando 21 partidos.
Folículo piloso
A función dos pelos humanos interesou desde longo tempo e continúa sendo un asunto importante na sociedade, bioloxía do desenvolvemento e medicina. De entre todos os mamíferos, os humanos teñen a fase de crecemento dos cabelos do coiro cabeludo máis longa en comparación co crecemento do pelo noutras partes do corpo. Durante séculos, os humanos déronlle unha importancia estética aos cabelos e estilo de corte de pelo e peiteado e a miúdo é unha forma de comunicación social ou de normas culturais da sociedade. Ademais do seu papel en definir a aparencia humana, os cabelos do coiro cabeludo tamén proporcionan potección conta os raios UV do sol e son un illante fronte o frío ou calor extremos. As diferenzas na forma dos folículos pilosos do coiro cabeludo determinan as diferenzas étnicas observadas na aparencia, lonxitude e textura do cabelo.
Víctor Narro
Traxectoria
O 31 de xullo de 2021 deixou definitivamente o club e tres días despois o Real Valladolid Promesas, filial do Real Valladolid, oficializou a súa fichaxe para xogar na nova Primeira División RFEF. Xogou 27 partidos co filial e o 13 de novembro de 2021 debutou co primeiro equipo na Segunda División, da man do adestrador Pacheta, nunha vitoria por 3-0 sobre o Fuenlabrada, entrando nos instantes finais como substituto de Álvaro Aguado. Xogou catro partidos máis co primeiro conxunto valisoletano ata o final da tempada.
O 24 de xuño de 2022 foi anunciado como novo xogador do Deportivo da Coruña, tamén de Primeira RFEF, co que asinou un contrato por dúas tempadas. Participou en todos os partidos mentres tivo como adestrador a Borja Jiménez, pero perdeu protagonismo trala chegada de Óscar Cano ao banco, polo que en xaneiro saíu cedido ao Atlético Baleares. No equipo palmesano contou con máis tempo de xogo e contribuíu cun gol e cinco asistencias á salvación do equipo.
Folículo piloso
Existen moitas enfermidades humanas nas cales as anormalidades no aspecto, textura e crecemento do pelo son signos de enfermidades locais dos folículos pilosos ou de enfermidades sistémicas. Entre as enfermidades máis coñecidas dos folículso pilosos están a alopecia ou perda de pelo, hirsutismo ou exceso de crecemento de pelo e lupus eritematoso.
Estrutura
miniatura|300px|Estrutura dun folículo piloso. A posición e distribución de folículos pilosos cambia segundo a parte do corpo. Por exemplo, a pel das palmas das mans e plantas dos pés non ten folículos pilosos, mentres que a pel de tórax e abdome e o coiro cabeludo, antebrazos, pernas e xenitais teñen abundantes folículos pilosos. Hai moitas estruturas que constitúen o folículo piloso. Anatomicamente, a tríade constituída polo folículo piloso, a glándula sebácea e o músculo erector do pelo conforman a chamada unidade pilosebácea.
Un folículo piloso consta de:
Outras estruturas asociadas co folículo piloso son a copa na cal o folículo crece chamada infundíbulo, os músculos erectores dos pelos, as glándulas sebáceas, e as glándulas sudoríparas apócrinas. Os receptores do folículo piloso senten a posición do pelo.
Tamén unida ao folículo piloso está unha glándula sebácea, que produce unha substancia aceitosa ou cérea, o sebo. Canto maior é a densidade de pelos, máis glándulas sebáceas se encontran.
Variación
Hai diferenzas étnicas nalgunhas das características do pelo. As diferenzas en aparencia e textura do pelo débense a moitos factores: a posición do bulbo do pelo en relación co folículo piloso, tamaño e forma da paila dérmica e a curvatura do folículo piloso. Os folículos do coiro cabeludo en caucasianos son de forma elíptica e, por tanto, producen pelo recto ou ondulado, mentres que o pelo do coiro cabeludo de persoas de ascendencia africana é máis curvo, o que ten como resultado o crecemento de pelo fortemente rizo.
Desenvolvemento
No útero o epitelio e o mesénquima subxacente do feto interacconan para formar os folículos pilosos.
Envellecemento
Un aspecto clave da perda de cabelo que ocorre coa idade é o envellecemento do folículo piloso. Normalmente, a renovación do folículo piloso mantense grazas ás células nai asociadas con cada folículo. O envellecemento do folículo piloso parece iniciarse por unha resposta celular sostida a danos no ADN que se acumulan nas células nai de renovación durante o envellecemento. Esta resposta aos danos implica a proteólise do coláxeno de tipo XVII realizada polo encima elastase dos neutrófilos en resposta aos danos no ADN das células nai do folículo. A proteólise do coláxeno leva á elimianción das células danadas e despois á miniaturización do folículo do pelo terminal.
Crecemento do pelo
miniatura|300px|Ciclo do folículo piloso miniatura|300px|Folículo piloso
O pelo crece en ciclos que constan de varias fases: A fase anáxena é a fase de crecemento; a catáxena é a fase de involución ou regresión; e a telóxena é a fase de repouso ou quiescente (nomes derivados dos prefixos gregos ana-, kata- e telos-, que significan arriba, abaixo e final, respectivamente). Cada fase ten varias subfases distinguibles morfolóxica e histoloxicamente. Antes de empezar o ciclo hai unha fase de morfoxénese folicular (formación do folículo). Distínguese tamén unha fase de caída ou exóxena, que é independente da anáxena e telóxena, na que existen un ou varios pelos que se poderían orixinar a partir dun só folículo. Normalmente ata o 90% dos folículos pilosos están en fase anáxena, mentres que o 10–14% están en fase telóxena e 1–2% na catáxena. A lonxitude do ciclo varía en diferentes partes do corpo. No caso dos pelos das cellas, o ciclo complétase arredor de 4 meses, mentres que nos cabelos do coiro cabeludo tarda en finalizar de 3 a 4 anos; esta é a razón pola cal as cellas teñen unha lonxitude moito máis curta comparadas cos cabelos. Os ciclos de crcemento están controlados por un sinal quimico como é o factor de crecemento epidérmico. O DLX3 é un regulador crucial da diferenciación do folículo piloso e do seu ciclo.
Fase anáxena
A anáxena é a fase de crecemento activo dos folículos pilosos durante a cal a raíz do pelo está dividíndose acivamente, aumentando o talo do pelo. Durante esta fase o pelo crece aproximadamente 1 cm cada 28 días. Os cabelos do coiro cabeludo permanecen nesta fase de crecemento activo durante de 2 a 7 anos; este período está determinado xeneticamente. Ao final da fase anáxena un sinal descoñecido causa que o folículo pase á fase catáxena.
Fase catáxena
A fase catáxena é unha etapa de transición curta que ocorre ao final da fase anáxena. Indica o final da fase de crecemento activo do pelo. Esta fase dura unhas dúas ou tres semanas. O folículo encóllese e a parte do folículo en contacto coa porción inferior do pelo despégase. Este proceso corta a subministración de sangue ao pelo e ademais déixase de producir melanina. Cando este pelo está completamente formado, un proceso que dura unhas dúas semanas, o folículo piloso entra na fase telóxena.
Fase telóxena
A fase telóxena é a fase de repouso do flículo piloso. Cando o corpo está suxeito a un grande estrés, ata o 70 % do pelo pode entrar prematuramente en fase telóxena e empeza a caer, causando unha perda de pelo evidente. Esta condición denomínase efluvio telóxeno. O pelo que é o produto final da fase telóxena do folículo é un pelo morto, totalmente queratinizado. Diariamente caen de 50 a 100 cabelos.
Enfermidades
Hai moitas enfermidades humanas nas que se observan alteracións no aspecto normal, textura e crecemento do pelo, o cal é signo de enfermidade local no folículo piloso ou enfermidade sistémica. Entre as máis coñecidas están a alopecia, o hirsutismo ou exceso de crecemento do pelo e o lupus eritematoso. Por tanto, comprender a función do folículo piloso normal é fundamental para diagnosticar e tratar moitas doenzas dermatolóxicas e sistémicas con anormalidades no pelo.
Restauración do pelo
Nos folículos pilosos baséanse os dous principais métodos de transplante de pelo na restauración do pelo, que son o transplante de unidade folicular e a extracción de unidade folicular. En cada un destes métodos, extráense grupos naturais dun a catro pelos, chamados unidades foliculares, do paciente no que se vai facer a restauración e despois implántanse cirurxicamente na zona calva do coiro cabeludo do paciente, coñecida como área receptora. Estes folículos extráense de áreas doantes do coiro cabeludo, ou doutras partes do corpo, que son normalmente resistentes aos efectos de miniaturización da hormona DHT. É esta miniaturización do talo do pelo o que é o principal indicador preditivo da alopecia androxénica, xeralmente denominada calvicie masculina ou perda de pelo masculina. Cando se transplantan estes folículos resistentes á DHT á área receptora, continúa crecendo pelo no se ciclo normal, o que proporciona ao paciente en restauración un pelo permanente que crece naturalmente. Máis do 60% dos homes e un 10% das mulleres sofren de perda de cabelo.
Mentres que o transplante de pelo xa se iniciou na década de 1950, e o cultivo de folículos pilosos humanos extraídos in vitro data de inicios da década de 1980, o uso do transplante de unidades foliculares individuais non se introduciu ata 1995.
Manuel Castells
Manuel Castells Oliván, nado en Hellín, Albacete, o 9 de febreiro de 1942, é un sociólogo e profesor universitario español, especializado na sociedade da información, a comunicación e a globalización.
É catedrático de Socioloxía da Universitat Oberta de Catalunya (UOC), en Barcelona. É membro da Real Academia de Ciencias Económicas e Financeiras, da Academia Británica, da Academia de Ciencias Políticas e Sociais dos Estados Unidos, da Academia Mexicana de Ciencias e da Academia Europea. Segundo o Social Sciences Citation Index 2000-2014, Manuel Castells é o cuarto académico máis citado no ámbito das ciencias sociais no mundo e o estudoso en comunicación máis citado no mundo.
Recibiu o premio Holberg en 2012 por "formar a nosa comprensión da dinámica política das economías urbanas e globais na sociedade en rede". En 2013 foi galardoado co Premio Balzan de Socioloxía polo "seu pensamento amplo e imaxinativo a través das implicacións dos grandes cambios tecnolóxicos do noso tempo".
En xaneiro de 2020, foi nomeado Ministro de Universidades polo presidente de goberno español, Pedro Sánchez, e o 16 de decembro de 2021 comunicou a súa decisión de abandona-lo goberno e foi cesado o día 20.
Primeiros anos
Naceu en Hellín onde os seus pais eran funcionarios de Facenda. A residencia da familia na Mancha foi de curta duración, xa que estaba relacionada co traballo dos pais de Castells. De feito, debido á mobilidade da carreira do seu pai como inspector de Facenda, a infancia de Castells tamén foi móbil. Criouse nas cidades de Madrid, Cartaxena e Valencia.
A política foi unha parte importante da súa vida dende moi cedo:
O compromiso de Castells foi evidente na súa temperá oposición ao réxime de Franco. O seu pai formara membro da Falanxe, mais rematou por abandonala por non estar satisfeito co goberno franquista.
Formación inicial e activismo
En 1958, rematou o bacharelato en Barcelona con dezaseis anos, dous anos antes do normal. A seguir, comezou na Universidade de Barcelona, Dereito e Económicas.
Exiliado, en París, estudou socioloxía con Alain Touraine, licenciouse con 20 anos (en 1964) e conseguiu o doutoramento en 1967, na Sorbona. Con vinte e catro anos, Castells converteuse no profesor máis novo da Universidade de París, e impartiu clases en varias universidades parisienses de 1967 a 1979. En primeiro lugar, ensinou na Universidade París X de Nanterre (onde deu clases a Daniel Cohn-Bendit). Foi despedido deste cargo como resultado das protestas estudantís de maio de 1968. Despois ensinou na École des Hautes Études en Sciences Sociales de 1970 a 1979. A seguir, trasladouse aos Estados Unidos, onde se centrou no desenvolvemento das tecnoloxías da información e o seu impacto social.
Traxectoria profesional
En 1979 a 2003, a Universidade de California, Berkeley, nomeouno profesor de socioloxía e profesor de planificación urbana e rexional. En 2001 a 2012, foi profesor investigador na UOC-Universitat Oberta de Catalunya (Universidade Oberta de Catalunya), Barcelona. Despois, en 2003, uniuse á Annenberg School for Communication da Universidade do Sur de California (USC), como profesor de Comunicación e tivo a primeira Cátedra de Comunicación e Tecnoloxía dotada por Wallis Annenberg. É membro fundador do Centro de Diplomacia Pública da USC (Universidade do Sur de California), e membro sénior do Consello Consultivo de Facultade do centro diplomático e membro da Rede de Investigación de Annenberg sobre Comunicación Internacional. De 1988 a 1993, mentres exercía na facultade de Berkeley, foi profesor e directordo Instituto de Socioloxía das Novas Tecnoloxías da Universidade Autónoma de Madrid. Profesor emérito de Socioloxía e Planificación Urbana e Rexional na Universidade de California en Berkeley, onde ensinou durante 24 anos; bolseiro do St. John’s College da Universidade de Cambridge e titular da cátedra Network Society no Collège d'Études Mondiales, en París.
Castells dividiu a súa residencia entre España e EE.UU. Desde 2008, é membro da xunta de goberno do Instituto Europeo de Innovación e Tecnoloxía. É ministro de Universidades en España desde xaneiro de 2020 ata decembro de 2021. Tamén foi coordinador do Proxecto Internet Cataluña (2001 a 2007).
Foi profesor visitante en numerosas universidades de todo o mundo e profesor visitante en centos de institucións académicas e profesionais de 45 países. Entre eles no Instituto Tecnolóxico de Massachusetts (2004-2009), na Universidade de Oxford (2007-2010), na Universidade de Santa Clar (2008-2010) e na Universidade de Cambridge (2012-2014). Desde 2011 é investigador visitante permanente no Stellenbosch Institute for Advanced Studies en Suráfrica. En 2012, foi nomeado para a cátedra Kluge en Tecnoloxía e Sociedade no Centro John W. Kluge da Biblioteca do Congreso.
En total, ten impartido conferencias en máis de 300 institucións académicas de 46 países.
Recibiu doutores honoris causa en 23 ocasións de universidades de Europa, América do Norte, América Latina e Asia, ademais de varias cátedras honoríficas e medallas universitarias. É membro numerario da Real Academia de Ciencias Económicas e Financeiras, académico da Academia Europea, da Academia Británica, da Academia Mexicana de Ciencias e da Academia Americana de Ciencias Políticas e Sociais. Desde a súa fundación, é presidente do Consello Académico de Next International Business School, escola de negocios con sede en Madrid. En 2015, o Col·legi d'Economistes de Catalunya distinguiuno como colexiado de honra.
Finalmente, foi ministro de Universidades no goberno español de xaneiro do 2020 a decembro do 2021.
Contribucións teóricas
O traballo sociolóxico de Manuel Castells sintetiza a literatura de investigación empírica con combinacións de socioloxía urbana, estudos de organización, estudos de internet, movementos sociais, socioloxía da cultura e economía política. Sobre as orixes da sociedade en rede, el postula que os cambios na forma de rede da empresa son anteriores ás tecnoloxías electrónicas de internet, xeralmente, asociadas ás formas de organización da rede. Ademais, ideou o termo académico, "O Cuarto Mundo", que denota a(s) subpoboación(s) socialmente excluída(s) da sociedade global; o uso refírese ós modos de vida nómades, pastores e cazadores-recolectores máis aló da norma da sociedade industrial contemporánea.
Na década de 1970, Castells xogou un papel protagonista no desenvolvemento dunha socioloxía urbana marxista. Salientou o papel dos movementos sociais na transformación conflitiva da paisaxe urbana. Introduciu o concepto de “consumo colectivo” (transporte público, vivenda pública, etc...) como marco dun amplo abano de loitas sociais, trasladadas do ámbito económico ao político pola intervención do Estado. Abandonando a rixidez do marxismo, a principios dos anos 80, comezou a centrarse no papel das novas tecnoloxías na reestruturación da economía. En 1989, introduciu o concepto de "espazo de fluxos", os compoñentes materiais e inmateriais das redes globais de información a través das cales a economía se coordinaba cada vez máis, en tempo real, a través das distancias.
Na década dos 90, combinou ambas liñas da súa investigación nun voluminoso estudo, The Information Age: Economy, Society, and Culture, que se publicou como unha triloxía entre 1996 e 1998. En resposta á acollida crítica deste traballo nun gran número de seminarios multitudinarios celebrados nas universidades. En todo o mundo, publicouse unha segunda edición da obra en 2000. Mesmo Simon Marginson, chegou a declarar: "Coido que se houbese un Premio Nobel de socioloxía, no podería haber mellor candidato que Castells".
A análise de Castells desenvólvese ao longo de tres dimensións básicas: produción, poder e experiencia. Con isto subliña que a organización da economía, o Estado e as súas institucións, as formas de sentido da súa vida que as persoas crean a través da acción colectiva, son fontes irredutibles de dinámicas sociais. Deben entenderse nos seus propios termos, así como en relación entre si. Ao aplicar esta análise ao desenvolvemento de Internet, Castells fai fincapé no papel do Estado (militar e académico), dos movementos sociais (piratas informáticos e activistas sociais) e das empresas na configuración das infraestruturas en relación coas súas conflitivas axendas.
The Information Age
A obra máis coñecida de Castells é unha triloxía de libros, titulada The Information Age: Economy, Society and Culture (en galego, A era da información: economía, sociedade e cultura). En xeral, comprende tres dimensións sociolóxicas: produción, poder e experiencia, destacando que a organización da economía, do Estado e das súas institucións, e as formas en que as persoas crean sentido ás súas vidas a través da acción colectiva, son fontes irredutibles de dinámicas sociais —que deben entenderse tanto como entidades discretas como interrelacionadas-. A triloxía é o seu resumo: "As nosas sociedades estrutúranse cada vez máis arredor da oposición bipolar da Rede e do Eu";[18] a "Rede" denota as organizacións en rede que substitúen ás xerarquías integradas verticalmente como a forma dominante de organización social, a Self denota as prácticas que unha persoa utiliza para reafirmar a identidade social e o significado nunha paisaxe cultural en continuo cambio. Noutras palabras, a teoría de Castells sobre a Era da Información explora a disonancia entre a "linguaxe dixital universal" e as identidades individuais, incluso locais. O noso eu físico existe en diferentes lugares e experimenta diferentes culturas, pero a mente emigrou esencialmente ao mundo de internet e da televisión. Existen nun "espazo global de información instantánea[19]". Castells sostén que a Era da Información pode "desatar o poder da mente",[20] o que aumentaría drasticamente a produtividade dos individuos e levaría a un maior lecer, permitindo que os individuos alcancen "maior profundidade espiritual e máis conciencia ambiental".[20] Tal cambio sería positivo, argumenta, xa que provocaría unha diminución do consumo de recursos. Castells tamén se converteu nun teórico da cultura cibernética establecida coa súa análise do desenvolvemento de Internet facendo fincapé no papel do Estado (militar e académico), dos movementos sociais (piratas informáticas e activistas sociais) e das empresas, na configuración da infraestrutura económica segundo os seus intereses (en conflito).
Globalización
Nos últimos trinta anos realizou investigacións nas que relaciona a evolución económica e as transformacións políticas, sociais e culturais no marco dunha teoría integral da información. Os resultados do seu traballo recóllense na triloxía A era da información, traducida a varios idiomas, así como unha sucesión de investigacións e publicacións posteriores. En palabras de Manuel Castells, La era de la Información é a nosa era:
O sociólogo fai unha distinción analítica entre as nocións de "sociedade da información" e "sociedade informacional", con implicacións similares para a economía da información/informacional. O termo sociedade da información destaca o papel desta última na sociedade. Pero sostén que a información, entendida como comunicación do coñecemento, foi sempre fundamental para calquera sociedade, incluída a Europa medieval, que estaba organizada culturalmente e ata certo punto unificada arredor da escolástica, é dicir, dun marco intelectual.
Pola contra, o termo informacional denota o atributo dunha forma específica de organización social na que a xeración, procesamento e transmisión da información se converten nas fontes fundamentais de produtividade e poder, grazas ás novas condicións tecnolóxicas que se presentan. A terminoloxía de Castells tentou establecer un paralelismo coa distinción entre industria e industrial. Unha sociedade industrial (como noción común na tradición sociolóxica) non é só unha sociedade na que existe industria, senón aquela na que as formas sociais e tecnolóxicas de organización industrial impregnan todos os ámbitos de actividade, comezando polo dominante e chegando aos obxectos e aos hábitos da vida cotiá. O uso que fai Castells dos termos sociedade da información e economía da información tenta caracterizar con máis precisión as transformacións actuais, máis aló da mera observación de que a información e o coñecemento son fundamentais para as nosas sociedades actuais. Para determinar o contido real da “sociedade da información”, hai que empregar a observación e a análise.
Entendendo os modos de desenvolvemento tecnolóxico como os mecanismos polos que o traballo actúa sobre a materia para xerar produto, cada modo de desenvolvemento defínese en función do elemento esencial para favorecer a produtividade no proceso produtivo. Así, na modalidade de desenvolvemento agrario, a fonte do incremento do excedente é o resultado do incremento cuantitativo da man de obra e dos recursos naturais (especialmente terras cultivables) no proceso produtivo, así como da dotación natural destes recursos. No modo de produción industrial, a principal fonte de produtividade é a introdución de novas fontes de enerxía e a súa dispoñibilidade para ser utilizadas nos procesos de produción e circulación.
Sen dúbida, o coñecemento e a información son elementos decisivos en tódolos modos de desenvolvemento, xa que o proceso produtivo baséase sempre nun certo grao de coñecemento e tratamento da información. Porén, o específico do modo de desenvolvemento informacional é a acción do coñecemento sobre si mesmo como fonte principal de produtividade. No novo modo de desenvolvemento da información, a fonte da produtividade reside na tecnoloxía do coñecemento, o tratamento da información e a comunicación de símbolos.
A sociedade da información e o estado do benestar
Xunto con Pekka Himanen, Castells publicou unha análise de casos das súas teorías no libro "La Sociedad de la Información y es Estado del Bienestar". O caso de Finlandia preséntase como un exemplo exitoso de inserción nun mundo globalizado da man do desenvolvemento da sociedade da información, mantendo o contrato social entre o Estado e a sociedade coa súa poboación e unha distribución bastante homoxénea deses beneficios. Así, demostran como, a diferenza dos Estados Unidos, a globalización da súa economía non se traduce nunha desigualdade social que se reflicte na crecente marxinación dos individuos máis desprotexidos polo Estado. Na metamorfose finlandesa móstranse os seguintes elementos clave: a identidade cidadá finlandesa reforzada polo informacionalismo, a capacidade do Estado para combinar o desenvolvemento desa identidade mediante o fomento da sociedade da información e as súas sinerxías cos sectores público e privado, así como entre estes últimos. Nun mundo de fluxos globais de saúde, poder e imaxes, a procura da identidade colectiva ou individual, asignada ou construída, convértese na fonte fundamental de significado social, escribe. Como consecuencia da prevalencia actual da tecnoloxía da información, está a abrirse unha brecha no mundo entre unha tecno-elite globalmente conectada e as identidades comunitarias arraigadas a nivel local. Castells destaca a importancia do proceso de localización moderno xunto coa globalización. Castells imaxina un século XXI no que as identidades serán absorbidas pola rede, ou excluídas dela, como se fixo con algunhas tribos indíxenas nas reservas. Esas serán, sostén, as batallas culturais do século XXI.
Informacionalismo e sociedade rede
Cos conceptos de Castells "era da información", "era do consumo" e "sociedade en rede" intenta describir a vida moderna tal e como se coñece no presente e, tamén, o futuro da sociedade. Explica que a sociedade contemporánea pode ser descrita "substituíndo a metáfora anticuada da máquina pola da rede". Afirma que desde os anos 70 ata a actualidade, a tecnoloxía da información permitiu que as grandes empresas, organizacións e estruturas sociais en xeral formasen redes globais. O mundo está a medrar lonxe do industrialismo, que se centra no crecemento económico.
Rexeita o concepto de sociedade da información, porque ao longo da historia tódalas sociedades, en maior ou menor medida, se basearon na información e a comunicación. Fronte a ese concepto, propón o de sociedade informacional que define como a "utilización dun novo sistema tecnolóxico baseado nas tecnoloxías de información e a comunicación de base microelectrónica e de comunicación a través de redes dixitais".
Non obstante, é importante ter en conta que este desenvolvemento non se produce sen algún nivel de exclusión. Para certas áreas do globo que non están tan conectadas coa sociedade dominante e as redes internacionais masivas, é cada vez máis difícil seguir o ritmo da expansión do capitalismo. As comunidades excluídas responden desenvolvendo os seus propios sistemas, que adoitan estar baseados en actividade económica ilícita. Estas actividades económicas ilícitas ilustran outro dos puntos de Castells, que a resistencia á globalización é resultado do desenvolvemento da era da información. Explícao usando un exemplo:
A sociedade da información e as súas contradicións
En 1995, celebrouse en Bruxelas a reunión do Grupo dos Sete (G-7), centrada nun único tema: a sociedade da información. Na orde do día, os principais temas xiraron arredor das condicións tecnolóxicas e xurídicas para a construción das chamadas autovías da información; o establecemento de mecanismos de seguridade nos circuítos electrónicos; a avaliación dos posibles efectos no emprego; regulación internacional dos novos medios; os problemas que supoñen as novas tecnoloxías para a intimidade dos cidadáns, e a cooperación internacional en materia tecnolóxica, entre outros. Daquela, Castells dixo o seguinte:
Ao referirse ás connotacións económicas e globais -e as súas contradicións co local- Castells afirmou:
Castells salientaba, por unha banda as mudanzas introducidas -de maneira inexorable, ligadas ao avance da tecnoloxías da información e da comunicación- e por outra banda o enorme potencial de transformación do novo paradigma socioeconómico que comezaba a apreciarse con máis claridade. Na devandita reunión do G-7 —os países das economías máis avanzadas do mundo— que tiña lugar eses días, o sociólogo escribía de maneira crítica:
Respostas críticas a Castells
Ao longo dos anos, o traballo de Castells recibiu varias críticas dignas de mención. Algunhas das críticas comparan as súas ideas co funcionalismo, xa que inclúen unha "construción de sistemas abstractos". Noutras palabras, hai un certo nivel de desatención aos individuos, mentres se fan xeneralizacións amplas sobre a sociedade. Ademais, o traballo de Castells inclúe observacións sobre a intensa influencia global do informacionalismo. Hai certa discrepancia sobre cantos lugares do mundo están verdadeiramente "dominados" por redes de información expansivas. A poboación mundial é tan diversa que hai moitas excepcións á idea de dominación global completa. Estas redes de información teñen o potencial de ser "tipos ideais" útiles para estudar as relacións globais, pero hai que ter precaución ao usalas para modelar o mundo real. Castells tamén foi criticado polo conservadorismo que aparece dentro das súas teorías. Sinalou que hai "poucas posibilidades de cambio social" dentro da sociedade rede. Isto revela un proceso de pensamento que apoia o status quo, que pode ser un problema para o cambio social e os movementos de xustiza. Relacionado con esta crítica, algúns estudosos consideraron peculiar que, aínda que Castells teoriza bastante sobre a conexión global, non explora o potencial desas conexións globais para establecer un sistema internacional para a protección dos dereitos humanos e a diferenza cultural.
Actividade política
Manuel Castells colaborou coa Comisión Sociedade da Información de Cidadáns Expertos Independentes do Partido X. Tamén se foi involucrando máis a fondo na vida política española, até que o 14 de xaneiro de 2020 foi nomeado ministro de Universidades do goberno de coalición que presidía Pedro Sánchez como un dos cinco representantes de Unidas Podemos dentro da coalición PSOE-Unidos Podemos, que goberna en España desde a súa investidura o 7 de xaneiro de 2020.
Entre os plans máis ambiciosos como conselleiro de universidades está o chamado "Unidixital" que cun orzamento de 142 millóns de euros impulsa a dixitalización das universidades públicas españolas. Porén, o 16 de decembro de 2021, comunicou o seu desexo de abandona-lo Goberno e foi cesado o 20 de decembro,​ sendo substituído por Joan Subirats Humet.
Obras
Manuel Castells é un dos estudosos das ciencias sociais e da comunicación máis citados do mundo. É autor único de 26 libros e editor ou coeditor de quince máis, xunto con máis de cen artigos en revistas académicas. A triloxía,The Information Age, foi comparada coa obra de Karl Marx e Max Weber, e foi traducida a 23 linguas. Levoulle quince anos realiza-las investigacións para a triloxía.
Libros
Os libros dos que Manuel Castells é autor principal son:
Vida persoal
Está casado, ten unha filla e dous netos
José Antonio Rodríguez Estévez
José Antonio Rodríguez Estévez, alcumado "Peitos", nado en Ourense, é un expiloto galego de rally.
Foi un dos principais pilotos galegos dos anos 70 e 80, logrando varias vitorias no Campionato de España e no Campionato de Galicia, do que foi subcampión en 1982 e 1983. Foi o último ourensán en gañar o Rally de Ourense, en 1982.
Inicios
En 1977 disputou numerosas probas logrando bos resultados, como o terceiro posto na Subida a Manzaneda, terceiro no Rally dos Pazos, a vitoria entre os carrozados na Subida ao Barreiro, e na Subida ao Aloia ou o cuarto posto no Rally de Ferrol, con Pérez de copiloto. Correu tamén con Pérez e co Seat 1430 o Rally de Ourense, rematando en sexta posición. Tería sido cuarto se non fora por unha penalización de medio minuto por arrincar un pouco antes de tempo nun dos treitos. Na seguinte tempada quedou segundo xunto a Colemán no Rally do Lacón, por detrás de Pío Alonso, cuarto no primeiro Rally San Froilán e logrou a terceira posición na Subida a Almofrei, mentres que sufriu abandonos no Rally San Telmo, no Rally de Ourense e no Rally Rías Baixas. Rematou en quinta posición na clasificación final do Campionato de Galicia de Automobilismo.
En 1979, sobre un Seat 124, quedou segundo no Rally do Lacón, repetindo o resultado do ano anterior, e na edición de 1981, xa co Ford Escort RS 1600 MKI, quedou segundo de novo, nas dúas últimas ocasións por detrás de Carlos Piñeiro. Tamén en 1981 quedou segundo no Rally de Ferrol, cuarto no Rally de Ourense, e tivo que abandonar no Rías Baixas, despois de ser o único piloto capaz de gañarlle nun treito a Beny Fernández, que foi o máis rápido en todos os demais, e tamén no Rally da Coruña. Pechou a tempada coa vitoria no Rally San Martiño, coa que rematou en terceira posición no Campionato de Galicia de Rally, por detrás de Carlos Piñeiro e Luis Barrio. Tamén disputou varias subidas de montaña, destacando o segundo lugar entre os turismos na Subida ás Pontes e o primeiro na Subida a San Antoniño.
Subcampión de Galicia
Na tempada 1982 non se presentou á primeira proba, o Rally dos Pazos, mentres que tivo que abandonar na segunda, o Rally do Condado. A continuación logrou a vitoria no Rally do Lacón, tras un duro duelo con Carlos Piñeiro. O mesmo duelo repetiuse no 13º Rally de Ferrol ata o abandono de Peitos nunha saída da estrada durante o treito Somozas-Moeche. En xuño disputou o Rally de Ourense con Paco Facas de copiloto, logrando a vitoria por diante de Piñeiro e Cleherc II, e aproveitando os abandonos de Beny Fernández e Marc Etchebers. Foi o último ourensán que conseguiu gañar dito rally. A continuación quedou cuarto no Rías Baixas, e abandonou no San Froilán e na Coruña. Por último venceu no I Rally de Porriño, rematando a tempada como subcampión galego, por detrás de Piñeiro. Participou tamén ese ano en rallys do Campionato de España, sufrindo un abandono no Critérium de La Rioja e subindo ao podio en terceira posición no Critérium Luis de Baviera de Madrid.
En 1983 comezou competindo cun Porsche 911, co que gañou por segunda vez consecutiva o Rally do Lacón, quedou segundo no Rally de Ourense e venceu no Critérium Mora Renault da Coruña. A continuación gañou o 14º Rally de Ferrol, utilizando un Renault 5 Turbo que xa estreara un mes antes na Subida a Chantada, onde quedara 14º. Coa vitoria en Ferrol foi proclamado por algúns medios de comunicación como novo campión galego. Con todo, esta información era incorrecta. A continuación sufriu dous abandonos, no Rally Rías Baixas e no San Froilán, a pesar do cal a prensa volveuno proclamar erroneamente como campión galego. Finalmente non participou na derradeira proba da tempada, o Rally da Coruña, onde a vitoria foi para Luis Barrio, que deste xeito logrou o título de campión de Galicia con 520 puntos, por diante dos 480 de Peitos, subcampión por segundo ano consecutivo.