cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Torrespaña
miniatura|150px|Vista de Torrespaña. Torrespaña, coñecida popularmente como o Pirulí, é unha torre de comunicacións pertencente á empresa Abertis (antes pertenceu a RTVE) e situada en Madrid (España) na confluencia de rúa de O'Donnell coa autovía de circunvalación M-30. Ademais, Torrespaña é o nome do complexo que teñen os Servizos Informativos centrais de TVE xunto á torre. Alí prodúcense os telexornais e os programas informativos das canles públicas españois La 1, La 2, o Canal 24 Horas, Teledeporte e Clan. A nova división de Medios Interactivos de RTVE (iRTVE) ten tamén a súa sede neste complexo.
Torrespaña ten unha altura de 220 metros (232 metros coa antena de comunicacións). Comezou a levantarse o 17 de febreiro de 1981, terminándose en trece meses. A inauguración foi o 7 de xuño de 1982, xusto a punto para utilizar a torre durante a Campionato Mundial de Fútbol de España'82. A torre foi construída por unha unión temporal de empresas composta polas empresas españolas Dragados e Agroman con proxecto do arquitecto Emilio Fernández Martínez de Velasco. Ten unha superficie interior de 1.945 m².
Sobre o fuste de 120 metros aparece o volume do centro de control que se compón de catro plantas, pechadas con paneis de aceiro. Por encima elévanse outras catro plataformas para antenas e, finalmente, unha antena de 45 metros. O acceso ás zonas superiores da torre, só permitido ao persoal que traballa nelas, realízase mediante un ascensor instalado no interior do fuste. A escaleira ten 1.208 banzos.
Desde Torrespaña emiten oito cadeas de televisión, catorce cadeas de radio analóxica FM, dezaoito canles de radio dixital (DAB) e vinte canles de televisión dixital terrestre.
Rotíferos
Foron descubertos por John Harris en 1696 (Hudson e Gosse, 1886), de quen se conservan debuxos datados en 1703, a pesar de que o achado adoita atribuírse de xeito equivocado a Leeuwenhoek.
Morfoloxía
Os rotíferos presentan simetría bilateral e corpo posúe unha cabeza, un tronco e unha cola ou pé. Os machos son raros e nalgunhas especies non se coñecen. Pódense diferenciar unhas especies doutras polo tipo de coroa que aparece na cabeza, pola forma do corpo e pola cuberta cuticular externa.
Cabeza
O centro da cabeza non posúe cilios e leva o nome de rexión apical e está rodeada pola coroa de cilios. Na cabeza tamén ten unhas prolongacións dos órganos retrocerebrais.
O pé ou cola
O pé está cuberto de aneis cuticulares que remata ou nuns dedos que se moven nas especies nadadoras ou nun disco adhesivo nas especies fixas ou sésiles.
Aparato dixestivo
Adoitan ter un tubo dixestivo moi completo, con boca, farinxe moi diferenciada con moitas pezas móbiles que fan o papel de mandíbulas. A coroa está composta de cilios que, ao moverse, crean pequenas correntes que atraen as partículas do contorno cara ela. Da coroa pasan a unha farinxe e desta ao aparato mastigador denominado mástax, onde se trituran as partículas succionadas, para despois ser dixeridas no estómago e finalmente excretados os residuos pola cloaca. A coroa tamén a utilizan para desprazarse pola auga, a modo de turbohélice. No extremo oposto á coroa se distingue un pé (xeralmente un par de pés) co cal poden aferrarse ao substrato.
Cutícula
Existen rotíferos cunha cutícula relativamente grosa e ríxida que dan ao animal un aspecto capsular; outros son flexibles e de aspecto e movemento vermiforme. Aínda que a gran maioría de rotíferos son nadadores, algúns son sésiles e viven no interior de tubos ou cápsulas xelatinosas. Arredor de 25 especies son coloniais (como Sinantherina semibullata).
Reprodución
Na maioría de especies os machos son escasos, de forma que a reprodución por partenoxénese é bastante común. Ademais existe un marcado dimorfismo sexual xa que os machos existentes acostuman ter o aparato dixestivo atrofiado, e a súa existencia limítase á produción de esperma. A vida dunha femia oscila entre as 1-2 semanas. Algunhas especies son xerobiontes, é dicir, os seus ovos fertilizados se enquistan e crean formas de resistencia capaces de sobrevivir aos períodos de seca nos que o hábitat acuático desaparece por motivos estacionais. Ó ser rehidratados emerxen rapidamente (en menos de dúas horas) como organismos con capacidade natatoria. Algunhas especies producen un derivado do azucre trehalosa co que crean unha substancia xelatinosa que axuda a resistir á falta de auga ambiental.
Órganos sensoriais
En toda a superficie do corpo hai moitas terminacións nerviosas. As cerdas teñen células sensoriais no seu pé. Na rexión apical teñen fosetas ciliadas con función quimiorreceptora, e tamén aparecen pelos sensoriais nalgúns casos. Os ollos poden aparecer en varios lugares como no cerebro, na coroa ou laterais. Moitos rotíferos presentan fototactismo positivo, é dicir nadan cara a luz.
miniatura|Desprazamento dun rotífero
Distribución
Actualmente coñécense unhas 1.500-2.000 especies de rotíferos repartidos polas augas doces de todo o mundo, e incluso hai rotíferos de auga salgada ou de hábitats semiterrestres, entre os musgos e liques.
Valverde de la Virgen
Valverde de la Virgen (en leonés, Valverde del Camín) é un concello español da provincia de León (Castela e León). A súa poboación é de 7.442 habitantes (INE, 2021).
Galería de imaxes da comarca de Pontevedra
miniatura|dereita|272px|Comarca de Pontevedra Galería de imaxes da comarca de Pontevedra.
A comarca de Pontevedra comprende os concellos de Barro, Campo Lameiro, Concello de Cotobade (fusionado co Concello de Cerdedo, da comarca de Tabeirós-Terra de Montes), A Lama, Poio, Ponte Caldelas, Pontevedra e Vilaboa.
La Philosophie dans le boudoir
La Philosophie dans le boudoir é unha obra publicada en 1795, de maneira anónima pero atribuída ó Marqués de Sade. Nesta historia uns instrutores, no transcurso dunhas horas, conseguen introducir unha rapaza, Euxenia (Eugénie), no mundo da libertinaxe. Despois de que adopte esta doutrina como filosofía de vida, os mesmos instrutores axúdana a infectar a súa nai con sífilis e a coserlle os xenitais.
Con esta obra, Sade quebra por completo o xénero da época. A súa curiosidade lévao a introducirse nas profundidades do desexo sexual, deixándoo fluír sen reparo. Con este feito consegue arrastrar os lectores na insaciable investigación do pracer e do gozo.
A obra está escrita como un diálogo teatral, dividido en sete actos.
Federación Deportiva e Comité Olímpico de Hong Kong
A Federación Deportiva e Comité Olímpico de Hong Kong (en chinés tradicional: 中國香港體育協會暨奧林匹克委員會) é o Comité Olímpico Nacional (CON) de Hong Kong. Como tal é un membro separado do Comité Olímpico Internacional (COI) e tamén un membro do Consello Olímpico de Asia. Ten a súa sede en So Kon Po, na Casa Olímpica de Hong Kong.
Manuel Gómez-Franqueira
Manuel Gómez-­Franqueira Álvarez, nado en Castrelo de Miño o 14 de novembro de 1947, é un empresario galego. Preside o Grupo Coren, a maior cooperativa agroalimentaria de España. É fillo do empresario e político Eulogio Gómez Franqueira, impulsor de Coren, e de Sofía Álvarez. Está casado e ten tres fillos.
Traxectoria
Manuel Gómez-­Franqueira Álvarez é Enxeñeiro Técnico Industrial pola Escola de Enxeñeiros Industriais de Vigo en 1972, e máster en Alta Dirección de Empresas pola Universidade de Navarra. Realizou cursos de especialización en produción avícola, porcina e vacún en Holanda e Inglaterra, ademais doutros cursos sobre industrias agroalimentarias, estudos de mercado e de comercio exterior. Tamén se especializou en temas comunitarios durante unha estancia en Bruxelas. Igualmente, e como complemento á súa formación, traballou en industrias de transformación en Italia.
Na actualidade, preside Cooperativas Ourensás Sociedade Cooperativa Galega (Coren SCG), xurdida en 1959 por iniciativa do seu pai, Eulogio Gómez Franqueira, a partir das antigas UTECO.
Manuel Gómez-­Franqueira Álvarez incorporouse a Coren no ano 1975, en calidade de Director de Industrias, ocupando posteriormente a xerencia de Producións Gandeiras e a Dirección Comercial. En 1984 accedeu á Dirección Xeral e, desde 2011, é Presidente e Conselleiro Delegado do Grupo.
Desde o primeiro momento da súa chegada á dirección do Grupo Coren en 1984, apostou polo cooperativismo como modelo empresarial. Intensificou os seus esforzos, os do seu equipo e dos socios integrados na cooperativa co fin de consolidar o proxecto de Coren. O seu primeiro reto foi dirixir a adaptación do grupo ao mercado común europeo, ante a entrada de España na CEE. Desde entón, o crecemento do grupo foi continuo. Entre as claves do seu éxito cabe destacar a súa capacidade para diversificar liñas de negocio, até alcanzar unha presenza sobresaliente nos mercados avícola, porcino e vacún. A iso únese a aposta pola expansión internacional, iniciada a finais dos anos 80, alcanzando actualmente unha ampla presenza en países dos cinco continentes. O grupo Coren xera na actualidade máis de 6 000 empregos, entre socios e cooperativistas, e rexistra un volume de facturación na contorna dos 1 000 millóns de euros.
Recoñecementos
Ó longo da súa actividade profesional e empresarial, foi galardoado con numerosas distincións e condecoracións persoais e de empresa, entregadas por institucións públicas e privadas, organizacións empresariais, medios informativos e universidades, entre outros.
En 1996, a Xunta de Galicia concedeulle a Medalla Castelao en recoñecemento ao seu compromiso con Galicia. No ano 2002, foi nomeado Socio de Honra pola Asociación de Antigos Alumnos da Escola de Negocios Caixanova, mentres en 2003, a asociación Amigos da Universidade de Vigo outorgoulle o seu máximo recoñecemento, Amigo Distinguido. Tamén no ano 2003, o Ministerio de Traballo impúxolle a Medalla de Ouro ao Mérito no Traballo, como recoñecemento ao seu mérito no desempeño da súa actividade empresarial, mentres o Ministerio de Agricultura, Pesca e Alimentación galardoou a Coren como Mellor Empresa Agroalimentaria Española de 2003.
En 2005, o Club Financeiro de Vigo distinguiuno coa Medalla de Ouro da institución, en recoñecemento á figura do empresario como eixo e motor da economía dun país, fundamentalmente a través do seu papel como innovador e xerador de riqueza, emprego e, en definitiva, de benestar. Ese mesmo ano, a Consellería de Política Agroalimentaria da Xunta de Galicia outorgou ao grupo Coren o Premio Agrario na categoría de Calidade Alimentaria.
A revista Actualidad Económica concedeulle en 2006 o Premio ao Éxito Empresarial da Comunidade. Xa en 2008, foi condecorado como Galego do Ano polo Correo Galego. Tamén recibiu recoñecementos en Portugal, xa que no ano 2009, o grupo Coren foi elixido como Mellor Empresa Española en Portugal pola Cámara Hispano-Portuguesa de Comercio e Industria.
En 2010, Manuel Gómez­-Franqueira recibiu o premio Grelo de Ouro concedido pola Fundación Amigos de Galicia, pola contribución de Coren ao emprego e mellora das condicións de vida no rural galego.
En novembro de 2013, a Asociación Galega de Empresa Familiar distinguiu á familia Gómez-Franqueira como Familia Empresaria de Galicia.
San José del Guaviare
San José del Guaviare é un concello colombiano, capital do departamento de Guaviare. Comezou a formarse en 1960, vinculado ás actividades colonizadoras da rexión selvática e como núcleo de apoio ás mesmas. En 1976, recibiu o status de concello e o seu crecemento demográfico, dende entón, proxectouse rapidamente. O departamento foi marcado pola violencia e os cultivos ilícitos en Colombia, pero os esforzos do goberno colombiano permitiron que os seus habitantes se concentren cada vez máis en actividades agrícolas e pecuarias.
Oh Sees
Oh Sees é unha banda estadounidense de rock formada no ano 1997 en San Francisco. A día de hoxe está composta por John Dwyer (voces, guitarra), Tim Hellman (baixo), Dan Rincon (batería) e Paul Quattrone (batería). O son de Oh Sees incorpora un amplo rango de xéneros do rock, como garage rock, rock psicodélico, punk rock, noise rock, art punk e post-punk.
Inicialmente foi unha vía de escape para Dwyer (Coachwhips, Pink and Brown e The Hospitals) para publicar gravacións caseiras experimentais, pero Oh Sees converteríase nunha banda, contando con Brigid Dawson (voces, teclados), Petey Dammit (baixo, guitarra), Mike Shoun (batería) e Lars Finberg (batería, guitarra). A banda comezou a destacar pola súa prolífica discografía, os seus enerxéticos concertos e a súa caprichosa estética visual. A banda cambiou a súa formación e o seu nome varias veces, sendo coñecida anteriormente como Orinoka Crash Suite, OCS, Orange County Sound, The Ohsees, The Oh Sees, Thee Oh Sees e Oh Sees.
A finais do ano 2013 anunciouse que a banda entraría en hiato. Porén, publicaron un novo álbum de estudio en 2014, Drop, e posteriormente Oh Sees xirou como un trío, con baixista de Sic Alps Tim Hellman e o batería de White Fence Nick Murray substituíndo a Dawson, Dammit! e Shoun. No ano 2015 Dawson regresou á banda listo para gravar o seu seguinte álbum, Mutilator Defeated At Last. Tras o seu lanzamento Dwyer e Hellman comezaron a xirar con dous baterías, Ryan Moutinho e Dan Rincon, substituíndo a Murray. Esta formación gravaría os dous seguintes álbums do grupo, A Weird Exits e An Odd Entrances.
Clemente X, papa
Emilio Altieri, nado en Roma o 13 de xullo de 1590, papa Clemente X (en latín Clemens X, en italiano Clemente X) do 29 de abril de 1670 ao 22 de xullo de 1676. "De fulmine magno" nas profecías de San Malaquías. Intervén na elección do rei de Polonia e obtivo o nomeamento de Jan III Sobieski estimado pola súa profunda fe cristiá e por combater os turcos na batalla de Chaezim. Celebrou o 15º Xubileu de 1675.
Margaret Beckett
miniatura|250px|Margaret Beckett Margaret Mary Beckett, nada co nome de Margaret Mary Jackson en Ashton-under-Lyne o 15 de xaneiro de 1943, é unha política británica do Partido Laborista, sendo actualmente membro do Parlamento.
Traxectoria
Entre o 6 de maio de 2006 e o 28 de xuño do 2007, Beckett foi Secretaria do Estado de Relacións Exteriores e Asuntos da Comunidade de Nacións; sucedeuna no cargo David Miliband. Foi a primeira muller que ocupou este cargo no Gabinete británico. Beckett foi tamén a segunda muller do Partido Laborista en asumir o liderado despois da morte súbita de John Smith en 1994 ano no que Tony Blair foi elixido o seu sucesor.
Dentro do gabinete de Tony Blair foi nomeada Ministra de Comercio, pasando máis tarde a de Medio Ambiente e actualmente ocupa o Ministerio de Asuntos Exteriores. Foi deputada polo Partido Laborista. É Química Metalúrxica de profesión.
Ameal, O Campo, Marín
Ameal é un lugar da parroquia do Campo no concello pontevedrés de Marín, na comarca do Morrazo. Tiña 135 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 68 eran homes e 67 mulleres.
NSSDC ID
O NSSDC ID, tamén chamado International Designator (designador internacional) e designación COSPAR, é unha convención internacional para nomear satélites. Consiste no ano de lanzamento, un número incremental de lanzamento de tres cifras para ese ano e un código de tres letras que representa o identificador secuencial dunha peza no lanzamento.
Por exemplo, 1957-001A é o vehículo de lanzamento do Sputnik 1 e 1957-001B representa ó propio satélite. O número revela que foi lanzado en 1957 e que foi o primeiro lanzamento daquel ano. Outro exemplo é 1990-037B, o telescopio espacial Hubble, que foi o lanzamento exitoso número 37 durante 1990. 1990-037A era o transbordador espacial Discovery durante a misión STS-31, que levou ó telescopio cara ao espazo.
Os lanzamentos marrados non levan identificadores estándar. En cambio catalóganse con designracións arbitrarias, como VAGSL1 para o satélite Vanguard SLV 1.
O sistema de designación coñecíase como sistema COSPAR, denominado así polo Committee on Space Research (comité para a investigación espacial) do Consello Internacional da Ciencia. Este grupo incluía o primeiro sistema de designación, concibido na Universidade Harvard en 1958. O sistema usaba letras minúsculas do alfabeto grego para nomear os satélites. Por exemplo, Sputnik 1 era 1957α. En 1963 o sistema cambiouse para usar números, pero a súa aplicación retroactiva para faliciar o uso de referencias computerizadas non foi inmediato. Por exemplo, a publicación cuadrimestral TRW Space Log de 1969 contiña satélites en órbita de antes de 1963 listados con letras gregas e os posteriores por números.
O catálogo é administrado en Estados Unidos polo National Space Science Data Center, parte da NASA.
Liñaza
miniatura|150px|Liñaza (sementes de liño)
A liñaza é a semente do liño (Linum usitatissimum). Úsase para consumo humano, por exemplo en infusións ou para elaborar o gofio (fariña tradicional da cociña canaria, elaborada a partir de grans de cereais torrados, especialmente de millo ou trigo ). Da semente tírase o aceite de liñaza, que é rico en ácidos graxos das series Omega-3, Omega-6, e Omega-9. Este aceite úsase ademais na industria cosmética, na fabricación del linóleo e na dilución para tintura de teas. A calidade deste varía tanto coa calidade da materia prima empregada como cos procesos de prensado empregados para a súa extracción. Pódese diferenciar basicamente o aceite obtido en frío, de maior calidade, do obtido con axuda de temperatura. A calidade varía de diversos factores, entre eles o contido de mucilaxes.
Os aceites secantes empregados primordialmente en actividades artísticas son: o de liñaza, durmideira e de noces; todos eles con características no secado e emprego particulares. Como unha variación deste aceite atópase o aceite negro, cuxo descubrimento atribúese a Jan Van Eyck. Prodúcese cocendo o aceite de liñaza con carbonato de chumbo a un 10 por cento e dentes de allo como catalizador. Obtense un aceite mestoque se filtra cando se decanta o carbonato de chumbo, que aparece como cinsento plúmbeo. Este aceite negro pódese decolorar e converter en rubio, baténdoo con auga osixenada.
A liñaza ten propiedades nutricionais interesantes e efectos potencialmente beneficiosos para a saúde. Estas propiedades débense á súa composición química, como a gran cantidade de fibra dietética, ácidos graxos poliinsaturados e fitoquímicos como os lignanos. Un 25-30% da semente de liñaza componse de fibra dietética da cal unha terceira parte é fibra solúbel e o resto fibra insolúbel.
Usos
O aceite de liñaza úsase na medicina alternativa como laxante lixeiro, por mor do se contido en ácido linólico.
En Bolivia, Perú e Colombia prepárase un refresco a base de liñaza moia, acompañada dun pouco zume de limón.
O aceite de liñaza tamén é apreciado nas dietas vexetarianas e/ou veganas, xa que é a principal fonte vexetal de ácidos omegas esenciais para o organismo.
Convallaria majalis
Convallaria majalis é unha planta anxiosperma de agradable aroma pero velenosa da familia das asparagáceas, nativa de zonas de climas temperados fríos do hemisferio norte de Asia e Europa.
Linguas muskogees
Clasificación
A familia muskogee consta de seis linguas que aínda se falan na actualidade: alabama, chickasaw, choctaw, creek-seminole, koasati e mikasuki, así como as extintas apalachee, houma e hitchiti (considerada como un dialecto do mikasuki). "Seminole" é listado como unha lingua muskogee na clasificación de Hardy, pero xeralmente é considerado un dialecto do creek, máis que unha lingua separada.
Vallecillo
Vallecillo pode facer referencia a:
Convallaria majalis
Probablemente é a única especie do xénero Convallaria (isto depende de se C. keiskei e C. transcaucasica se recoñecen como especies separadas). No sistema APG III, o xénero está situado na familia Asparagaceae, subfamilia Nolinoideae (antes situábase na familia Ruscaceae ). Anteriormente estivo tamén clasificada na súa propia familia, Convallariaceae, e, como moitas monocotiledóneas lilioides, máis anteriormente na familia dos lirios, Liliaceae.
Linguas muskogees
Clasificación de Munro
Muskogee setentrional:
Muskogee meridional:
Convallaria majalis
Descrición
Convallaria majalis é unha planta herbácea perenne que forma extensas colonias ao espallar no terreo os seus talos subterráneos (rizomas). Fórmanse novos talos verticais aéreos nos extremos de estolóns en verán. Ditos talos crecen en primavera e os novos brotes con follas seguen conectados con outros baixo o chan, xerándose normalmente grandes colonias. Os talos medran ata os 15 a 30 cm de altura, e levan unha ou dúas follas de 10 a 25 cm de longo; os talos con flores teñen dúas follas e un acio con de 5 a 15 flores no extremo do talo.
As flores teñen seis tépalos brancos (raramente rosas), fusionados na base e adoptan unha forma de campá, teñen de 5 a 10 mm de diámetro e son aromáticas; a floración ten lugar a finais de primavera, en invernos suaves no hemisferio norte ocorre en marzo. O froito é unha baga pequena de cor laranxa avermellada de 5 a 7 mm de diámetro que contén unhas poucas sementes grandes abrancazadas ou pardas que secan dando unhas bólas claras translúcidas redondas de 1 a 3 mm de ancho. As plantas son autoestériles, e as colonias que constan dun só clon non forman sementes.
Distribución
miniatura|dereita|Ilustración do século XIX Convallaria majalis é nativa de Europa, onde en boa medida evit as marxes mediterráneas e atlánticas. Unha variedade oriental, C. majalis var. manschurica dáse no Xapón e partes do leste de Asia. Unha poboación nativa limitada de C. majalis var. montana aparece no leste dos Estados Unidos. Porén, debátese se o status como planta nativa desta variedade americana é aceptable ou non.
Como moitas plantas con flor perennes, C. majalis mostra modos de reprodución dual ao producir descendencia asexualmente de forma vexetativa e tamén reproducirse por sementes orixinadas sexualmente por fusión de gametos.
Ecoloxía
Convallaria majalis é unha planta que prefire sombra parcial e mesófila que prefire os veráns cálidos. Gosta dos solos limosos ou areosos e de ácidos a moderadamente alcalinos, preferiblemente cunha abundante cantidade de humus. A Royal Horticultural Society afirma que os solos lixeiramente alcalinos son os mellores para ela. É unha especie euroasiática e suboceánica que pode vivir en montañas de ata 1 500 m de altitude.
Convallaria majalis é alimento para as larvas dalgunhas especies de lepidópteros como o Antitype chi. Os adultos e larvas do escaravello Lilioceris merdigera tamén poden tolerar os cardenólidos que contén e poden alimentarse das súas follas.
Taxonomía
miniatura|Convallaria majalis var. rosea Hai tres variedades que algúns botánicos consideraron ás veces especies distintas ou subespecies. Son:
Algunhas autoridades recoñecen Convallaria transcaucasica como unha especie distinta, mentres que a especie antes chamada Convallaria japonica clasifícase agora como Ophiopogon japonicus.
En xardinería
miniatura|[[Cultivar variegado a inicios da primavera]] miniatura|Convallaria majalis con floración dobre
Convallaria majalis plántase ás veces en xardíns polas flores olorosas que ten e a súa capacidade de cubrir o chan en zonas umbrías. En condicións favorables pode formar grandes colonias nos xardíns.
Plántanse varios tipos de cultivares, incluíndo os que teñen flores dobres, flores rosas, foliaxe variegado e os que crecen máis que a especie típica. Son:
Tradicionalmente Convallaria majalis plantábase en macetas e forzábase a que producise flores en inverno.
Química
miniatura|Detalle da flor Todas as partes desta planta son moi velenosas, incluíndo as bagas vermellas, que poden ser atractivas para os nenos. En caso de que se inxiran incluso pequenas cantidades da planta pode orixinarse dor abdominal, vómito, dinimución da frecuencia cardíaca, visión borrosa, somnolencia e erupcións vermellas na pel.
Na planta atopáronse uns 38 glicósidos cardíacos (cardenólidos), algúns dos cales son:
A planta tamén contén saponinas. Aínda que a planta é mortal, foi utlizada como un remedio popular en cantidades moderadas, e actualmente utilízana os herboristas como un remedio restrinxido. Tamén contén o aminoácido velenoso e pouco frecuente ácido azetidina-2-carboxílico.
Unha substancia olorosa desta planta, concretamente o ligando bourxeonal, atrae o esperma de mamíferos. O descubrimento en 2003 deste fenómeno estimulou a investigación sobre a recepción de olores, pero un estudo de 2012 demostrou, ao contrario, que a altas concentracións, o bourxeonal imitaba o papel da proxesterona estimulando o esperma a moverse (quimiotaxe), un proceso que non está relacionado coa recepción de olores.
Nomes, lendas e tradicións
miniatura|100px|A duquesa de Cambridge cun buqué floral con flores de C. majalis
O seu nome científico majalis ou maialis, significa "do mes de maio".
En francés recibe o nome de muguet. A principios do século XX, fíxose tradicional en Francia vender flores desta planta o 1º de maio, día internacional do traballo (tamén chamda La Fête du Muguet). En inglés chámaselle lilly of the valley (lirio dos vales), o cal podería proceder dunha tradución do Cantar dos cantares 2:1 da Biblia, aínda que a frase hebrea orixinal "shoshannat-ha-amaqim" (literalmente 'lirio dos vales') non se refire a esta planta. Tamén se lle chama Our Lady's tears (bágoas da Virxe), debido a unha lenda cristiá que di que brotou a partir das bágoas da Virxe María durante a crucifixión de Cristo.
Na "linguaxe das flores", esta planta significa o retorno da felicidade.
O concello noruegués de Lunner ten esta planta no seu escudo. Foi o emblema floral da antiga Iugoslavia, e desde 1967 é a flor nacional de Finlandia.
Herba aquí ou acolá
Herba aquí ou acolá é un libro de poemas de Álvaro Cunqueiro. Foi publicado co título de ''Hierba aquí o allá. Herba aquí ou acolá pola editorial Visor en 1988 e máis adiante, en 1991, pola editorial Galaxia co título Herba aquí ou acolá'' aínda que xa apareceran varios poemas emblemáticos desa escolma baixo o título "Herba aquí e acolá" no volume I da súa obra completa publicado tamén por Galaxia en 1980.
Estrutura
A obra está composta por un feixe de poemas nos que Cunqueiro amosa a modernidade da súa escritura. Ten pegadas do vangardismo, do neotrobadorismo e da modernidade. A obra resultou clave na modernización da lírica galega a partir dos anos 80. miniatura|300px|Díxenlle á rula: Pase, miña señora! E foise polo medio e medio do outono por entre as bidueiras, sobre o río. En total son 29 poemas estruturados en dúas seccións: As historias e Vellas sombras e novos cantos, o primeiro grupo de poemas é heteroxéneo nas súas formas aínda que xira en tordo ás lendas, mitos e historias mentres o segundo mostra unha maior unidade, é máis lírico cun ton reflexivo e angustiado no que predomina o Eu que enxerga a morte como unha negra sombra pero cunha profunda vontade vitalista.
Edicións e traducións
Álvaro Cunqueiro di no limiar da obra que elaborou os poemas recollidos en Herba aquí ou acolá nas dúas últimas décadas, pero Costas matiza que foi entre 1950 e 1979. Miguel González Garcés recolleunos coa intención de publicalos como volume independente nunha colección de poesía, o que finalmente non sucedeu.
En 1993 Jordi Domènech i Soteras publicou unha edición bilingüe en galego e catalán co título de Herba aquí o allà en Edicions 62.
Lorena Souto
Lorena Souto, nada no Páramo en 1983, é unha poeta galega.
Traxectoria
Licenciada en Filoloxía Galega pola Universidade de Santiago de Compostela, cidade onde reside. Foi membro do consello de redacción da revista Dorna dende 2007. En 2017 gañou o Certame de Poesía Manuel Leiras Pulpeiro coa obra Coleópteros.
Lae
miniatura|Localización de Lae na provincia de Morobe Lae (tamén coñecida como Laé ou Lahe) é unha cidade de Papúa Nova Guinea. Conta con 73.918 habitantes (2008) e é a segunda cidade máis poboada do país; por detrás da capital, Port Moresby. Está considerada como a capital industrial do país. É a capital da provincia de Morobe.
Historia
A cidade naceu a causa da febre do ouro producida entre 1920 e 1930. Ao igual que numerosas cidades de Papúa Nova Guinea, xurdiu nas proximidades dun aeródromo, o cal agora non se usa ao construírse o Lae Nadzab Airport.
En xullo de 1937, Lae saltou á escena mundial debido á desaparición da aviadora americana Amelia Earhart, a cal foi vista por última vez engalando aquí no seu camiño de volta aos Estados Unidos.
Cando se deron unha serie de erupcións volcánicas en Rabaul en 1937, tomouse a decisión de trasladar a capital do Territorio de Nova Guinea a Lae.
Despois da Segunda Guerra Mundial, a cidade de Lae desenvolveuse en base a plantacións de café e té e a construción dun porto. Máis tarde, melloráronse as estradas e a autoestrada Highlands Highway entrou en funcionamento. Durante o auxe mineiro da década de 1980 e 1990, aumentou a importancia de Lae como centro económico.
En 1991, Lae e Port Moresby foron sede dos Xogos do Pacífico.
Xeografía
Lae está situada no Golfo de Huon (mar de Salomón), na desembocadura do río Markham. Ten unha temperatura máxima de 31 °C e unha mínima de 22 °C, cunhas precipitacións medias de 4630 mm.
Demografía
A cidade de Lae é a segunda máis importante de Papúa Nova Guinea. A evolución demográfica de Lae nos últimos anos é negativa.
Arcebispado castrense de España
O Arcebispado Castrense de España é un ordinariato militar da Igrexa Católica, inmediatamente suxeito á Santa Sé. Encárgase de proporcionar atención pastoral aos católicos que serven nas Forzas Armadas de España e ás súas familias.
Historia
O primeiro bispo militar foi nomeado o 4 de xuño de 1819, mais o cargo deixou de estar en uso en 1930. Vinte anos despois, foi erixido unha vigairía militar o 5 de agosto de 1950, e poucos meses logo disto foi nomeado o primeiro vigairo militar, o 12 de decembro. O 21 de xullo de 1986 foi elevada a ordinariato militar encabezado por un arcebispo. A súa sé episcopal localízase na Catedral das Forzas Armadas, en Madrid.
Luca della Robbia
miniatura|200px|Retrato idealizado de Luca della Robbia na edición de [[1568 de Le vite de' più eccellenti pittori, scultori e architettori de Giorgio Vasari.]] Luca della Robbia, nado en Florencia en 1400 e finado na mesma cidade no ano 1482, foi un escultor e ceramista italiano, famoso polas súas obras en terracota.
Oubiña, O Campo, Marín
Oubiña é un lugar da parroquia do Campo no concello pontevedrés de Marín, na comarca do Morrazo. Tiña 18 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 7 eran homes e 11 mulleres.
Mapa mental
miniatura|300px|Un mapa mental feito á man. Un mapa mental (en inglés, mind map) é un diagrama usado para representar as palabras, ideas, tarefas ou outros conceptos ligados e dispostos radialmente ao redor dunha palabra clave ou dunha idea central.
Luca della Robbia
Desenvolveu un esmalte cerámico que facía que as súas obras tivesen unha maior durabilidade no ar libre, facendo así posíbel o uso de cerámica na decoración exterior de edificios. A súa obra caracterízase polo seu feitizo, fronte ao dramatismo tan frecuente nos seus contemporáneos. Dúas das súas obras máis famosas son A Natividade (c. 1460) e a Virxe co Neno (c. 1475). Foi o primeiro dunha dinastía de importantes ceramistas: Andrea della Robbia (sobriño seu) e Giovanni della Robbia (resobriño seu, fillo de Andrea).
Mapa mental
Características
Utilízase para a xeración, visualización, estrutura e clasificación taxonómica das ideas, e como axuda interna para o estudo, organización, solución de problemas, toma de decisións e escritura.
Luca della Robbia
Della Robbia foi gabado polo seu compatriota Leon Battista Alberti como un xenio comparábel aos escultores Donatello e Lorenzo Ghiberti, ao arquitecto Filippo Brunelleschi e ao pintor Masaccio. Para xustificar este emparellamento de della Robbia con artistas contemporáneos desta categoría, Alberti reivindicaba o interese e a forza das súas obras en mármore e bronce, así como as súas obras en terracota, sempre asociadas ao seu nome.
Mapa mental
Características
Trátase dun diagrama de representación semántica das conexións entre as porcións de información. Presentando estas conexións dun xeito gráfico radial, non lineal, estimula un achegamento reflexivo a calquera tarefa de organización de datos, eliminando o estímulo inicial de establecer un marco conceptual intrínseco apropiado ou relevante ao traballo específico. Un mapa mental é similar a unha rede semántica ou modelo cognoscitivo pero sen restricións formais nas clases de enlaces usados. Os elementos arránxanse intuitivamente segundo a importancia dos conceptos e organízanse nas agrupacións, as ramas ou as áreas. A formulación gráfica pode axudar á memoria.
Cornella, Berredo, Agolada
''Cornella redirixe aquí. Non confundir con Cornellà de Llobregat''
Xosé Luís García Mato
right|200px Xosé Luís García Mato, nado en Vilalba o 13 de xullo de 1924 e finado na mesma vila o 21 de xaneiro de 1980, foi un mestre e escritor galego.
Traxectoria
Fillo do escritor e xornalista Antonio García Hermida e sobriño-neto de Manuel Mato Vizoso. Centrouse na investigación da historia de Vilalba e colaborou en varias publicacións co pseudónimo de O Guedelliñas. Compilou Monografía sobre poetas da Terra Cha (1970) e Contos e lendas da Terra Cha (1971).
Somalilandia
Somalilandia ou República de Somalilandia (en somalí: Jamhuuriyadda Soomaaliland; en árabe جمهورية أرض الصومال Jumhūrīyat Arḍ aṣ-Ṣūmāl) é un país independente de facto, pero non recoñecido por todas as nacións, xa que a consideraban como unha rexión autónoma de Somalia.
Situado ao noroeste da península de Somalia, no chamado Corno de África, limita ao norte co golfo de Adén, ao leste con Somalia (e hoxe, con Puntlandia, que se separou dela), ao sur e ao suroeste con Etiopía e ao oeste con Djibuti.
Orixe: formación da República Federal de Somalia
miniatura|esquerda|185px|En verde, as rexións de [[Somalia que pasaron a formar Somalilandia; en gris, a antiga Somalia italiana.]]
A República de Somalilandia constituíuse co territorio da antiga Somalia británica, que formou parte do imperio Británico desde 1884 até o 26 de xuño de 1960, cando obtivo a independencia da Gran Bretaña.
Cando o 1 de xullo de 1960 obtén a independencia de Italia a antiga Somalia italiana, que fora, desde 1889 a 1908, un protectorado italiano, e desde este ano até 1936 o seu estatuto pasou a ser o de colonia.
Proclamación da independencia
Porén, a unión non funcionou segundo as aspiracións da poboación desta rexión, polo que se desencadeou unha feroz guerra civil en 1991, que conduciu ao completo colapso de Somalia, o que permitiu a Somalilandia declarar a súa independencia.
Despois do derrubamento da República Somalí, a poboación de Somalilandia celebrou un Congreso no que se tomou a decisión de retirarse da unión con Somalia, atribuíndose unha soberanía autónoma.
Primeiros anos
Abdirahman Ahmed Ali Tur foi o primeiro presidente de Somalilania; sucedeuno, en 1993, Mohamed Ibrahim Egal. Egal foi confirmado en 1998 e permaneceu no poder até a súa morte, o 3 de marzo de 2002, sendo substituído polo vicepresidente Dahir Rayale Kahin. Kahin foi elixido presidente en 2003, converténdose no primeiro presidente de Somalilandia, elixido en eleccións libres; porén foi derrotado en 2010 por Ahmed Mohamed Haroun Silanyo.
O 5 de outubro de 2003, en Borama, foi morta Annalena Tonelli, misioneira italiana, natural de Forlì, no hospital que ela fundara.
Somalilandia, do mesmo xeito que Puntlandia, non se viu implicada nos eventos relacionados coa vitoria dos Tribunais Islámicos na guerra civil de Somalia en xuño de 2006 e na posterior reconquista das rexións meridionais polas tropas somalís e etíopes.
Guerra con Puntlandia
O 15 de outubro de 2007 as forzas armadas de Somalilandia tomaron o control da cidade de Las Anod, nunha batalla contra o exército de Puntlandia. Os gobernos de ambos os dous países preparéronse para declarar a guerra polo control da rexión, aínda que mantiveron conversacións e contaron coa mediación por parte de Etiopía, así como de representantes das Nacións Unidas.
Recoñecemento internacional
Somalilandia mantén relacións políticas co Reino Unido, Ruanda, Noruega, Kenya, Etiopía, Irlanda e a Unión Europea. Esta última, o 17 de xaneiro de 2007, enviou unha delegación para os asuntos africanos para discutir unha futura cooperación entre a UE e Somalilandia.
A Unión Africana enviou, o 29 e o 30 de xaneiro de 2007, ao seu ministro de relacións exteriores para discutir, por primeira vez, un posíbel recoñecemento internacional. Durante tod o ano de 2007 Somalilandia recibiu delegados da Unión Europea, Ghana, Ruanda, Italia, Etiopía, Reino Unido, Kenya e a República Checa.
O 21 de novembro de 2007 Somalilandia, por primeira vez desde a súa independencia, foi oficialmente invitada ao cumio da Commonwealth en Uganda.
O 27 de novembro de 2007, Annemie Neyts-Uyttebroeck, eurodeputada do Partido da Alianza dos Liberais e Demócratas por Europa (ALDE), un dos tres primeiros da Unión Europea, enviou unha carta a Javier Solana (Alto representante da Política Exterior e de Seguridade Común da UE) e ao presidente de Somalia Dahir Rayale Kahin, na que se fai o recoñecemento oficial da petición de Somalilandia por parte da Unión Europea.
Xeografía
Somalilandia ten unha superficie de 137 600 km². Limita con Djibuti ao oeste, con Etiopía ao sueste e ao suroeste, e con Somalia ao leste. Os territorios do leste de Somalilandia foron proclamados en 1998 como o estado de Puntlandia. Ao norte, Somalilandia limita co golfo de Adén.
Rexións
[[Ficheiro:Administrative Regions of Somaliland.png|miniatura|dereita|380px|Inicialmente, seis rexiónes de Somalia incluíronse en Somalilandia (entre parénteses, as respectivas capitais):
{{legend|#EEF48D|1. Awdal (Baki)}} {{legend|#E59110|2. Saahil (Berbera)}} {{legend|#E43838|3. Maroodi-Jeeh (Hargeisa)}} {{legend|#47432E|4. Toghdheer (Burao)}} {{legend|#817C63|5. Sanaag (Erigavo)}} {{legend|#557C83|6. Sool (Las Anod)}} ]]
As rexións, as novas rexions e as provincias
Poesteriormente establecéronse novas rexións en Somalilandia:
O 22 de marzo de 2008, o presidente de Somalilandia Dahir Riyale Kahin, anunciou a creación de 6 novas rexións, oas súas respectivas capìtais.
miniatura|380px|Evolución das rexións de Somalilandia. miniatura|380px|Relamacións de fronteiras.
As 6 novas rexións:
Por outra parte, o presidente Riyale Kahin anunciou tamén a creación de 16 novos distritos:
Dúas rexións están en disputa entre Somalilandia e Puntlandia:
A capital e as outras cidades
As maiores cidades da República de Somalilandia son:
Enclave de Treviño
300px|miniatura|Situación do enclave de Treviño respecto da [[provincia de Burgos.]] O enclave de Treviño é un territorio burgalés rodeado por terras da provincia vasca de Áraba, no norte de España. Sitúase na Comarca do Ebro da provincia de Burgos en Castela e León. Forma parte do partido xudicial de Miranda de Ebro.
El Deber
El Deber foi un periódico editado en Pontevedra entre 1873 e 1874.
Enclave de Treviño
Xeografía
O enclave está formado por dous municipios, Condado de Treviño, con 260,71 km² e cunha poboación de 1.432 habitantes (INE 2009), e La Puebla de Arganzón, con 18,87 km² e 529 habitantes. En total o enclave abarca 279,58 km² e ten unha poboación de 1.961 habitantes.
El Deber
Historia e características
Subtitulado Periódico republicano federal independente, apareceu en marzo de 1873. Saía tres días á semana dos obradoiros tipográficos de J. M. Madrigal. Estaba dirixido por Ramón Faginas e entre os seus colaboradores figuraba Andrés Muruais. Declaradamente republicano, sufriu apercibimentos polo Decreto de Imprenta. Cesou a súa publicación non antes de maio de 1874.
Inocencio XI, papa
O benaventurado Inocencio XI (en latín Innocentius XI, en italiano Innocenzo XI), nado co nome de Benedetto Odescalchi en Como (Lombardía) o 16 de maio de 1611 e finado en Roma o 21 de agosto de 1689, foi un relixioso italiano, papa do 21 de setembro de 1676 áta súa morte.
Traxectoria
No aspecto político, Inocencio XI esfórzase axiña por reconciliar Francia e o Sacro Imperio Xermánico, co fin de realizar a unión da Cristiandade contra o protestantismo por unha banda, a ameaza otomá da outra.
No aspecto relixioso, Inocencio XI é confrontado ao quietismo, movemento espiritual que fomenta a pasividade da alma cara a Deus, cuxo máis ardente defensor é o español Miguel de Molinos, autor dunha Guía espiritual (1675).
Polígono industrial do Acevedo
O polígono industrial do Acevedo é unha zona industrial e de uso terciario-mixto situado no concello de Cerceda.
Stefan Schumacher
Stefan Schumacher, nado o 21 de xullo de 1981 en Ostfildern, é un ciclista alemán.
Polígono industrial do Acevedo
Historia e descrición
A primeira fase deste polígono foi promovida por Xestur e inaugurada en 1999. Un ano antes empezara a súa actividade a fase 2. O baixo prezo do solo e o Plan Miner do Ministerio de Industria fomentaron o crecemento desta área industrial. En marzo de 2011 inaugurouse un Centro de Desenvolvemento Tecnolóxico que, seis anos despois, seguía sen uso; así, en abril de 2017 anunciou a decisión de converter o predio nun viveiro de empresas.
Stefan Schumacher
Carreira deportiva
Stefan Schumacher debutou profesionalmente no ciclismo en 2002, no equipo ciclista Deutsche Telekom. En 2003 ficha polo Lamonta. En 2004 consegue a primeira vitoria como profesional ao gañar unha tirada da Volta a Baviera, e ese mesmo ano consegue o subcampionato alemán de ciclismo en estrada e é seleccionado dentro do equipo alemán para os mundiais de Verona. Ficha entón polo Shimano, e consegue na primavera de 2005 as vitorias na Volta á Baixa Saxonia e na Volta á Renania-Palatinado. Pero nunha das tiradas desta proba fáiselle un control antidopaxe e atópanlle catina, ao parecer procedente dun medicamento que lle receitara a súa nai para combater a alerxia ao pole. Despois duns meses sen poder conseguir, asina un contrato co equipo Gerolsteiner.
En 2006 vence en dúas tiradas do Giro de Italia, e leva por dous días o mailló rosa de líder provisional. Nas grandes probas alterna bos resultados nos espríns con grandes performances nas contra o reloxo. Vence ese mesmo ano, na última tirada, e por un segundo, a Volta ao Benelux, despois de derrubar accidentalmente o líder, o francés George Hincapie, preto da chegada. Meses despois consegue a vitoria na Volta a Polonia e vence ademais en dúas tiradas.
En 2007 compite en varias probas medianas con éxito, e obtén a vitoria na clásica Amstel Gold Race. Vence na Volta a Baviera e logo nese ano fai o seu primeiro Tour de Francia, sen demasiado éxito, perdendo moito tempo na montaña, e remata 89º. Participa na Volta a España e abandónaa antes de rematar para participar nos mundiais de Stuttgart, onde consegue a medalla de bronce. Algúns días despois de colleitar ese éxito, a Federación Alemá de Ciclismo anuncia que detectou, uns días antes dos mundiais, unha taxa de hematocrito demasiado elevado no seu sangue, que foi atribuído a unha diarrea. Aínda que a Unión Ciclista Internacional lle dá a razón, eses mesmos días ten un accidente de coche e no control de alcolemia policial posterior atópaselle unha taxa de alcol ilegal para conducir e a presenza de anfetaminas, se ben como era en época de non competición non foi considerado dopaxe.
En 2008 vence nas dúas contra o reloxo do Tour, disputada a primeira delas en Cholet e a segunda con chegada en Saint-Amand-Montrond.
Xesús María Barrientos
Xesús María Barrientos Antelo, tamén citado como Jesús María , nado en Añobres (Moraime, Muxía) en 1945, é un empresario e político galego. Foi alcalde de Muxía 14 anos.
Traxectoria
O pai de Barrientos emigrou á Arxentina e nunca volveu, así que de moi neniño tivo que traballar nunha casa de labranza. Escolarizado, traballou como albanel e, á volta do servizo militar montou empresa de seu, dedicada á albanelería e á construción, onde traballou até a súa xubilación.
Na década de 1970 vinculouse á cámara agraria e deseguido presentouse ás primeiras eleccións democráticas en Muxía encabezando unha candidatura independente. Foi elixido alcalde co apoio de UCD, e foi reelixido nas municipais de 1983 pola Coalición Popular cunha ampla maioría absoluta. Nas eleccións de 1987 presentouse pola CPG, e foi de novo reelixido alcalde, e como na ocasión anterior cunha ampla maioría absoluta. Foi un dos alcaldes desta formación que respaldou o apoio de 3 dos seus deputados provinciais desta formación á moción de censura presentada na Deputación da Coruña polos socialistas de Salvador Fernández Moreda, fronte ó aliancista José Manuel Romay Beccaría.
Nas eleccións de 1991 presentouse polo PSdeG-PSOE e gañou novamente, pero sen maioría absoluta, e perdeu a alcaldía tras apoiaren os concelleiros do PPdeG o único edil do BNG. De novo candidato do PSdeG nas municipais de 1995, logrou recuperar a alcaldía grazas a que desta vez si acadou o apoio do BNG, pero en setembro dese mesmo ano viuse obrigado presentar a súa renuncia á alcaldía logo de ser inhabilitado.
Tras isto abandonou a política durante uns anos, pero tras cumprir a inhabilitación en 2002 volveu presentarse como independente na candidatura do CDI (unha forza que conseguiu bastante apoio na bisbarra da Costa da Morte) nas municipais de 2003, e foi o único concelleiro elixido por esa formación. En 2007 abandonou a política para dedicarse á empresa.
Vida persoal
En 2008 sufriu un ictus.
Allariz (Santiago), Allariz
Santiago de Allariz é unha parroquia situada no centro do concello de Allariz. Segundo o IGE, en 2015 tiña 4.087 habitantes (2.019 homes e 2.068 mulleres), o que supón un aumento con respecto ao ano 2006, cando tiña 3.236. É a parroquia máis poboada do concello, ao estar nela a capital do municipio.
Está rodeada polas parroquias de Folgoso, Meire, Allariz (Santo Estevo), Torneiros, Seoane, San Martiño de Pazó e Queiroás.
Inocencio XII, papa
miniatura|Inocencio XII Antonio Pignatelli, nado en Spinazzola (preto de Bari, Italia) o 13 de marzo de 1615 e finado en Roma o 27 de setembro de 1700, papa baixo o nome de Inocencio XII (en latín Innocentius XII, en italiano Innocenzo XII) — Rastrum in porta nas profecías de San Malaquías.