cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Frente Popular Galega
Historia
Nas eleccións municipais de 2007 presentouse en Vigo, onde contou con 549 votos (0,36%) e en coalición con outras forzas de esquerda en Cangas na candidatura da Alternativa Canguesa de Esquerdas que contou con 1890 votos (13,1%) e 3 concelleiros, o que supuxo a entrada no goberno municipal, converténdose o líder da FPG, Mariano Abalo en concelleiro de urbanismo de Cangas.
Nas eleccións ao Parlamento de Galicia 2009 presentaron a Xosé Luís Méndez Ferrín como candidato a presidente da Xunta, mentres que para as eleccións europeas de 2009 integrouse na candidatura Iniciativa Internacionalista – A Solidariedade entre os Pobos, indo doutra volta Méndez Ferrín no número 6 da mesma. Porén, o Tribunal Supremo, a instancias do goberno do PSOE, ilegalizou esta candidatura por estar, na opinión deles, promovida pola esquerda abertzale (considerada pola xustiza española como "contorna" de ETA). Tras ser recorrida a sentenza, o Tribunal Constitucional volveu legalizar dita candidatura.
En 2012 o partido integrouse no novo partido Anova-Irmandade Nacionalista (Anova-IN), partipando xunto a estes nas coalicións Alternativa Galega de Esquerda (2012-2015), En Marea (2015-2019) e Galicia en común (2019-actualidade). Grazas a esta política de alianzas a FPG conseguiu varios representantes a nivel local en concellos coma Vigo, Santiago de Compostela, Ferrol ou A Coruña.
En 2021 a organización celebrou o seu noveno congreso, no que se enfrontaron dúas candidaturas, unha na que se encadraron históricos como Méndez Ferrín ou as concelleiras de Vigo, Coruña e Ferrol, e outra conformada na súa maioría por un sector de militantes da organización xuvenil do partido, Xeira, que a abandoaran en xaneiro dese ano. Finalmente, a primeira lista resultou gañadora do congreso, sendo elixida secretaria-xeral Oriana Méndez. Un sector da militancia abandonou o partido e fundou o Partido Comunista pola República Galega (PCRG).
Os referentes xuvenís da FPG foron Adiante (Mocidade Revolucionaria Galega) entre 2004 e 2013 e Xeira entre 2013 e 2021.
Evolución do voto
Dende as eleccións municipais do 2007 preséntase coaligado con Esquerda Unida  e co Partido Comunista do Povo Galego, no concello pontevedrés  de Cangas  baixo a denominación de Alternativa Canguesa de Esquerdas (ACE). Nos resultados que se mostran a continuación súmanse os votos de ACE cos de FPG noutros concellos.
Nas eleccións municipais do 2011 presentouse por primeira vez no concello pontevedrés de Redondela, obtendo 613 votos e moi preto de conseguir un concelleiro. Nestas eleccións presentouse por segunda vez na cidade de Vigo, mellorando os seus resultados anteriores.
Terra e Tempo
Terra e Tempo é un periódico político, aparecido en 1965, o máis lonxevo de Galiza. Reflicte as diferentes fases polas que pasou o nacionalismo galego, e moi especialmente a UPG, neste período.
Historia e características
Os números dos anos 72-74 amosan o proceso de decantación como partido comunista, e os dos anos 75-77 reflicten intensos debates sobre estratexia e táctica políticas provocados polo fin da Ditadura e pola reforma política no Estado Español. Desde 1977 até 1981 regularizase a súa edición e difusión, consecuencia da intensa actividade pública da UPG como integrante, xunto coa AN-PG, da coalición político-electoral Bloque Nacional Popular Galego.
A aposta por unha ampla fronte nacionalista en Galiza, que se concretou en setembro de 1982 no Bloque Nacionalista Galego, levou a UPG a renunciar á actividade pública en beneficio do protagonismo político da nova organización. Neste contexto, Terra e Tempo espaza a súa periodicidade e retoma o carácter eminentemente teórico. A fins do ano 1995 inicia unha nova etapa na que deixa de ser órgano de expresión do Comité Central da UPG para converterse nunha Revista de información, análise e interpretación, aberta a calquera colaboración realizada desde unha óptica nacionalista e anti-imperialista: Botamos en falta máis coñecimento e debate sobre o noso país, máis interpretacións sobre o noso próprio mundo (…) Traballos que alumien aspectos esenciais da nosa existéncia ou simplesmente reflexionen en voz alta sobre o que está a suceder e o que estamos a viver na Galiza e no mundo
Desde xullo de 2004 edítase baixo a responsabilidade da Fundación Bautista Álvarez de estudos nacionalistas. e desde 2010 ten unha edición dixital
Machada
O uso típico para as machadas é cortar leña e tallar árbores, pero no pasado usáronse como armas para a caza e a guerra, especialmente polos viquingos, normandos e amerindios, que as empregaron como armas de guerra dende o Neolítico, (francisca ou tomahawk).
Orixe
A orixe da machada debe situarse na prehistoria. As pedras de sílice talladas en forma amigdaloide, e as basalto puídas nun ou dous extremos, e ás veces cunha marca no medio, suxeitábanse con fortes ligaduras a un pau, formando con el ángulo recto, e servían como arma ofensiva nas loitas entre os homes ou contra os animais salvaxes. Son moi notables as machadas martelo de Dinamarca, cun burato no centro.
Simbolismo e folclore
Dende polo menos o Neolítico tardío, as machadas elaboradas (machada de guerra, machada-T etc.) tiveron un significado relixioso e indicaron probablemente un estado exaltado do seu dono. Algúns tipos case nunca amosan trazos de desgaste; depósitos de follas de machadas sen mango do Neolítico medio (tales como Somerset Levels en Gran Bretaña) puideron ter sido agasallos ós deuses.
Na Creta minoica, a labrys (machada dobre), tivo un significado especial. A machada dobre data dos períodos do paleolítico e do neolítico.
Nas fasces da Roma Antiga, a machada simbolizaba a autoridade de executar e eran usadas a miúdo como símbolos da Italia fascista a cargo de Benito Mussolini.
As machadas de ferro foron importantes ademais na superstición. Unha machada podería manter afastada unha saraibada. Ás veces, as machadas poñíanse nos cultivos, coas súas puntas apuntando ó ceo, para protexer as colleitas do mal tempo. Unha machada vertical soterrada baixo o peitoril dunha casa mantería lonxe a bruxería, mentres que unha machada baixo a cama aseguraría a descendencia masculina.
Ácido láurico
O ácido láurico (ou ácido dodecanoico) é un ácido graxo saturado de 12 átomos de carbono, polo que se considera un ácido graxo de cadea de tamaño medio. É un sólido branco en po cun lixeiro cheiro a aceite de loureiro ou xabón. Os seus sales e ésteres denomínanse lauratos.
Distribución
O ácido láurico é un compoñente dos triglicéridos, e supón aproximadamente a metade do contido en ácidos graxos do aceite de coco, aceite de loureiro, e aceite de semente de palma (extraído das sementes da Elaeis guineensis, que non é o mesmo ca o aceite de palma extraído da polpa do froito). Noutros produtos é relativamente escaso. Atópase tamén no leite humano (6,2% das graxas totais), e no leite de vaca (2,9%), e no de cabra (3,1%).
Propiedades e usos
No laboratorio, o ácido láurico utilízase ás veces para investigar cal é a masa molar dunha substancia descoñecida por medio do descenso crioscópico (depresión do punto de conxelación). O ácido láurico é conveniente para este uso porque o seu punto de fusión cando é puro é relativamente alto (43,2 °C). A súa constante crioscópica é de 3,9 K·kg/mol. Ao fundir ácido láurico coa substancia descoñecida que estamos a investigar, permite que arrefríe, e anotando a temperatura á que conxela a mestura, pode determinarse a masa molar do composto descoñecido.
Propiedades medicinais potenciais
O ácido láurico ten propiedades antimicrobianas segundo algúns estudos.
O ácido láurico incrementa o colesterol total, pero a maioría do incremento é atribuíble ao aumento de lipoproteína de alta densidade (HDL), considerada colesterol "bo". Como resultado, o ácido láurico ten "un efecto máis favorable sobre o colesterol total:HDL ca os outros ácidos graxos, tanto saturados coma insaturados"; unha menor proporción de colesterol total/HDL suxire un descenso no risco de aterosclerose.
O ácido láurico convértese no corpo no monoglicérido monolaurina.
Michael Somare
250px|dereita|miniatura|Michael Somare (esquerda) Michael Thomas Somare, nado o 9 de abril de 1936, foi Primeiro ministro de Papúa Nova Guinea dende 1975 ata 1980, de 1982 ata 1985 e de novo dende 2002. Pertence ao Partido da Alianza Nacional e con anterioridade foi o líder do Partido Pangu.
Eden Hazard
Eden Michael Hazard (pronunciación francesa: [edɛn azɑʁ]), nado o 7 de xaneiro de 1991 en La Louvière, é un futbolista profesional belga. Xoga principalmente de mediapunta ou de extremo. Hazard é coñecido pola súa creatividade, velocidade e habilidade técnica.
É internacional coa selección belga, e representou ó seu país nas categorías sub-17 e sub-19. Fixo o seu debut coma profesional en novembro de 2008, con 17 anos e 316 días, nun amigábel contra Luxemburgo. Case tres anos despois do seu debut, Hazard anotou o seu primeiro gol coma internacional contra Casaquistán en outubro de 2011.
Ducado
Ducado pódese referir a:
Hertogdom دوقية arz:دوقيه Vojvodstvo Vévodství Dugiaeth Hertugdømme Herzogtum Duchy Duklando fa:دوک‌نشین Herttuakunta Duché דוכסות Vojvodstvo Kadipaten Ducato (feudo) 公爵領 Ducatus (pagus) Stamhertogdom Hertugdøme Hertugdømme Ducado Vojvodstvo Vojvodina Hertigdöme ดัชชี Герцогство Dóox 公國
Melissa Leo
Melissa Chessington Leo, nada en Nova York o 14 de setembro de 1960 é unha actriz estadounidense.
Traxectoria
Debutou como actriz en 1984 na serie All My Children. Tras este debut apareceu en filmes e series de televisión, como Homicide: Life on the Street.
O seu recoñecemento popular chegou a partir do ano 2000, con filmes como 21 Grams e especialmente Frozen River. En 2010 gañou o Oscar á mellor actriz secundaria por The Fighter.
Cartagena
O topónimo castelán Cartagena (do fenicio Qart Hadash, en latín , "Cidade Nova" a través do acusativo e o árabe قرطجانة, Qarṭaǧānatu'' ), pode referirse a:
Clima da Península Ibérica
miniatura|300px|Climas de España tradicionais. O clima da Península Ibérica é moi variado debido á súa posición latitudinal e polas características propias do territorio. A península Ibérica está situada nun lugar destacado dentro da circulación xeral atmosférica que non permanece estática senón que existen diferentes movementos de norte a sur, segundo a estación climática. Na península ten influencias diferentes masas de aire que van ter unhas características propias habendo frías ou cálidas e húmidas e secas. A península atópase nunha zona tépeda, non tendo características climáticas homogéneas ao ser zonas de mestura entre zonas de aire cálido e zonas de aire frío (subtropicais e polares). A variada orografía así como a súa situación xeográfica, en latitudes medias da zona tépeda do hemisferio Norte, fai que o país teña unha notable diversidade climática. Así pasamos de lugares con suaves temperaturas, ao redor dos 15 °C, a outros que superan os 40 °C, sobre todo no verán, e de sitios onde as precipitacións non superan os 150 mm, a outros que rexistran máis de 2500 mm anuais.
Os distintos climas
Tradicionalmente, clasificáronse catro grandes climas peninsulares: oceánico, mediterráneo (con algunhas variacións), subtropical e de montaña. Cada un inflúe nunha área xeográfica claramente delimitada.
Clima oceánico
220px|miniatura|Climograma da [[A Coruña|Coruña, exemplo de clima oceánico.]] O clima oceánico, tamén chamado atlántico, este clima esténdese por todo o norte e noroeste da Península, desde os Pireneos ata Galicia. Caracterízase pola abundancia de choivas, que adoitan superar os 1000 mm, repartidas de xeito regular ao longo do ano. Por esa razón, a paisaxe é moi verde. As temperaturas adoitan ser suaves debido á proximidade do mar: no inverno oscilan entre oscilan os 12 °C e os 15 °C e no verán roldan os 20-25 °C.
Clima mediterráneo
220px|miniatura|Climograma de [[Valencia, exemplo de clima mediterráneo típico.]] 220px|miniatura|Climograma de [[Toledo, exemplo de clima mediterráneo continentalizado.]] O clima mediterráneo é o que predomina en España, xa que estende ao longo de todo o litoral mediterráneo, o interior da Península e o arquipélago balear. Con todo, existen considerables diferenzas entre unhas zonas e outras, o que dá lugar a tres subdivisións:
Clima de alta montaña
O clima de alta montaña aparece nos grandes sistemas montañosos como os Pireneos, o Sistema Central, o Sistema Ibérico, a cordilleira Penibética e o Cordal Cantábrico. Os invernos son moi fríos, e os veráns frescos. As precipitacións son moi abundantes a medida que aumenta a altitude e, en xeral, en forma de neve. As vertentes das montañas que miran ao norte son máis frías.
La maja desnuda
La maja desnuda (literalmente en galego: A bela núa) é unha das máis célebres obras de Francisco José de Goya y Lucientes. O lenzo é unha obra de encarga pintada antes de 1800, no período entre 1790 e 1800, data da primeira referencia documentada da obra. Posteriormente formou parella con La maja vestida, datada entre 1802 e 1805, probablemente por requirimento de Manuel Godoy, xa que consta que formaron parte dun gabinete da súa casa.
En ámbalas dúas pinturas, retrátase de corpo enteiro a unha mesma muller recostada placidamente nun leito e ollando directamente cara o observador. Non se trata dun nu mitolóxico, senón dunha muller real, contemporánea a Goya, e incluso na súa época foi coñecida coma A Xitana. A primacía temporal de La maja desnuda indica que, no momento de ser pintado, o cadro non estaba pensado para formar parella con ningunha outra obra.
Especulouse coa posibilidade de que a retratada fora a Duquesa de Alba, pois á súa morte tódolos seus cadros pasaron a ser propiedade de Godoy, a quen se sabe que pertenceron as dúas “majas”, de forma semellante ao acontecido coa Venus do espello de Velázquez. Porén, non existen probas definitivas de que esa face pertenza á duquesa nin de que a obra non puidera chegar a Godoy por outros camiños, incluso, polo dun encargo directo a Goya.
Historia do cadro
miniatura|300px|La maja vestida e La maja desnuda no Museo do Prado. Sábese que nun principio ámbolos dous cadros, La maja vestida e La maja desnuda, eran propiedade de Manuel Godoy, estando a "vestida" situada sobre a "espida" de tal xeito que mediante un mecanismo se descubría este último cadro. Actualmente estas dúas obras atópanse dende 1910 no Museo do Prado de Madrid. Previamente, foron custodiados na Real Academia de San Fernando nunha sala reservada, de acceso restrinxido, onde se acumulaban os cadros de nus máis atrevidos.
A historia do lenzo é de por si interesante debido ás súas peripecias: en 1807 Fernando VII confiscoulla a Godoy e en 1814 a Inquisición decidiu secuestrala por "obscena" e someteu a un xuízo a Goya, do que conseguiu a absolución grazas ao influxo do cardeal Don Luis María de Borbón y Vallabriga; no entanto, a pintura quedou fóra da vista do público practicamente ata o comezo do século XX.
O feito de que estas pinturas fosen inicialmente posesión de Godoy podería indicar quen é a retratada. Debido á amizade, probablemente íntima, que Godoy mantivo coa décimo terceira duquesa de Alba, María del Pilar Teresa Cayetana de Silva y Álvarez de Toledo, da cal se fixeron varios retratos nos que o tratamento pictórico revela un gran cariño, e debido ás múltiples semellanzas entre a duquesa e a muller representada en ámbolos dous lenzos, considerouse que ela podería ser a retratada.
En 1845 Louis Viardot publicou en Les musées d'Espagne que a muller do lenzo era a duquesa e, a partir desta nova, a discusión crítica non deixou de formular esta posibilidade. Joaquín Ezquerra del Bayo, no seu libro La Duquesa de Alba y Goya afirma, baseándose na similitude da postura e dimensións das dúas “majas”, que estaban dispostas de modo que, mediante un enxeñoso mecanismo, a “maja” vestida cubrise á “espida” coma un xoguete erótico do gabinete de Godoy. Sábese que o Duque de Osuna, no século XIX, empregou este procedemento cun cadro que, por medio dun resorte, deixaba ver un nu.
Con todo, polas datas e polo feito de que as obras estiveran inicialmente na colección privada de Godoy, considérase moito máis probable que a modelo dos cadros fose a daquela amante e despois dona do propio Godoy, Pepita Tudó. En todo caso, tendo en conta as similitudes físicas entre as dúas damas, é probable que Goya ao retratar a Pepita Tudó evocara á duquesa, e así a inmortalizase.
La maja desnuda serviu de inspiración para a pose do lenzo Olympia, de Manet. En 1927, Correos de España emitiu un selo de La maja desnuda, sendo a primeira vez que apareceu un nu feminino na filatelia, o que orixinou un grande escándalo.
Análise
miniatura|300px|La maja desnuda nun selo de 1930. No deseño deste cadro o debuxo é decisivo; por este feito e polo predominio dunha gama cromática fría, nótase a influencia do neoclasicismo, aínda que Goya vai moito máis lonxe deste estilo. Malia que a obra se sitúa dentro da estética desta tendencia, coma outras do mesmo pintor, este lenzo é audaz e atrevido para a súa época, ao igual que a expresión da face e a actitude corporal da modelo, que semella sorrir satisfeita. Asemade, é a primeira obra de arte (coñecida) na que aparece pintada a pube feminina, o que resalta o erotismo da composición.
Cómpre salientar a particular luminosidade que Goya dá ao corpo da muller espida, en contraste co resto do ambiente, xunto coa expresividade da mirada, típica do autor. Así mesmo, dentro da forza das pinceladas que caracterizan ao artista, este esmerouse no tratamento da figura e dos sombreados, así coma na sutileza das teas e no emprego das cores, utilizando un minucioso xogo de verdes que contrasta con brancos e rosados, semellando deste xeito que a “maja” está suspendida nun espazo escuro que ela mesma ilumina.
Galería de imaxes de Trasmiras
Galería de imaxes do concello de Trasmiras na provincia de Ourense.
Valiñadares, Santiago de Mondoñedo, Mondoñedo
Valiñadares é un lugar da parroquia de Santiago de Mondoñedo, no concello lugués de Mondoñedo, na comarca da Mariña Central. Segundo o IGE, en 2014 tiña 11 habitantes (4 homes e 7 mulleres).
PO-300
A PO-300 é unha vía da Xunta de Galicia, que vai desde a estrada PO-531 en San Tomé de Nogueira (Meis) até a VG-4.3 en Cacabelos (Cambados).
Percorrido
A estrada é un tramo do camiño entre Pontevedra e Cambados. Sae desde San Tomé de Nogueira, no concello de Meis, onde enlaza coa estrada PO-531 (Pontevedra-Vilagarcía de Arousa). Pasa polo Mosteiro, Rochela e Zacande nun tramo urbano. Despois de entrar no concello de Ribadumia cruza Portarís (Lois), Abelenda e A Costa (Leiro) até chegar a Ponte Arnelas.
Solidaridad Gallega
miniatura|dereita|[[A Nosa Terra (1907)|A Nosa Terra foi o voceiro de Solidaridad Gallega.]]
Solidaridad Gallega foi unha organización política rexionalista galega activa entre 1907 e 1912.
Historia
Tralo triunfo electoral da Solidaritat Catalana en 1906, en Galicia aumentan os contactos entre as forzas da oposición para o establecemento dunha forza política que aglutinase os sectores contrarios ao turnismo.
No verán de 1907, 44 persoas asinan o Manifesto Solidario, que deu orixe a Solidaridad Gallega na que conflúen os republicanos dirixidos por José Rodríguez Martínez, os republicanos federais de Moreno Barcia, os tradicionalistas de Juan Vázquez de Mella, os socialcatólicos e os rexionalistas de Manuel Murguía, Galo Salinas e Eugenio Carré. O Manifesto foi redactado polo ferrolán Rodrigo Sanz López, e o primeiro mitin levouse a cabo en Betanzos, o 6 de outubro de 1907.
Solidarismo Gallego foi o seu órgano oficial, aparecido en decembro de 1907 da man de Rodrigo Sanz, na Coruña. Pechou ó cabo de 10 números, o 16 de abril de 1908, para ser substituído polo semanario Solidaridad Gallega, tamén dirixido por Rodrigo Sanz e que desapareceu en 1911 ou 1912. A facción republicana e esquerdista editou Galicia Solidaria entre 1907 e 1908.
Pola súa iniciativa, chegáronse a convocar a I Asemblea Agraria de Galicia celebrada en Monforte de Lemos en 1908, que tivo continuidade noutras seis.
Isaiah Mustafa
Isaiah Mustafa, nado o 11 de febreiro de 1974 en Portland, Oregón, é un actor e exdeportista estadounidense.
Tuilaepa Sailele Malielegaoi
Tuilaʻepa Lupesoliai Sailele Malielegaoi, nado en Lepa o 14 de abril de 1945, é un político samoano. Líder do Partido da Protección dos Dereitos Humanos e deputado no Parlamento de Samoa dende 1980, foi o primeiro ministro do seu país entre 1998 e 2021.
O Pazo, Anxeriz, Tordoia
O Pazo é un lugar da parroquia de Anxeriz no concello coruñés de Tordoia da comarca de Ordes. Segundo o IGE, en 2022 tiña 85 habitantes (45 homes e 40 mulleres).
Barbadillo del Pez
Barbadillo del Pez é un concello español da provincia de Burgos (Castela e León). A súa poboación é de 91 habitantes (INE 2012).
Xvid
miniatura|dereita|Cadros de diálogo do codificador e do descodificador Xvid Xvid (antes XviD) é o nome dun códec desenvolvido por un grupo de programadores voluntários de todo o mundo despois de que o proxecto OpenDivX fose pechado en xuño do 2001. XviD é software libre e está baseado no estándar MPEG-4. A súa calidade e eficiéncia convertérono nun dos codecs máis populares, ata estar soportado nos reprodutores de DVD actuais.
A Graña de Cabanelas, Quintillán, Forcarei
A Graña de Cabanelas é un lugar da parroquia de Quintillán, no concello de Forcarei, na provincia de Pontevedra. No ano 2008 tiña 28 habitantes, 12 deles eran homes e 16 eran mulleres; isto supón en relación ao ano 2006 un incremento no número de efectivos.
Nomuka
Nomuka é unha illa do grupo Ha'apai ou tamén chamado Grupo Gálvez, no reino de Tonga. Está situada a 105 km ao norte de Tongatapu.
Xeografía
A illa ten unha forma triangular cunha superficie de 7´12 km². Consiste nunha plataforma elevada de coral, cunha altitude máxima de 51 m. A illa contén no interior unha lagoa salgada de 1´5 metros de profundidade. Só a 30 km ao leste atópase o volcán activo de Fonuafo'ou.
A poboación total era de 550 habitantes no censo de 1996.
Illas do grupo Nomuka
Ao redor de Nomuka localízanse varias illas, case todas elas deshabitadas:
Sabela Ramos
Sabela Ramos Garea, nada en Padrón en 1986, é unha enxeñeira informática que traballa en Google Research. En 2020 foi galardoada co Premio Ada Byron do Colexio de Enxeñaría Informática de Galicia.
Nomuka
Historia
Nomuka foi a primeira illa descuberta do grupo Ha'apai. O holandés Abel Tasman, en 1664, púxolle o nome da cidade holandesa de Rotterdam. O seguinte en chegar foi o inglés James Cook, en 1774, interesado en comprobar os descubrimentos do holandés.
Sabela Ramos
Traxectoria
Sabela Ramos é doutora en Computación de Altas Prestacións pola Universidade da Coruña. Realizou un posdoutoramento na Escola Politécnica Federal de Zürich onde investigou para crear modelos matemáticos do rendemento de microprocesadores. Posteriormente adentrouse na industria para incorporarse a Youtube onde traballou tres anos e desde comezos de ano está en Google Research, onde investiga en campos como a aprendizaxe por reforzo ou a aprendizaxe automática.
Está involucrada en iniciativas que promoven a presenza das mulleres nas TIC, como Google Women in Engineering.
Nomuka
Historia
Nomuka foi historicamente importante para os barcos de paso para o abastecemento de auga fresca. Era coñecida con diferentes transcricións do nome indíxena: Anamooka i Anamocka, a parte de Nomuka.
Vigo, Santiago de Mondoñedo, Mondoñedo
Vigo é un lugar da parroquia de Santiago de Mondoñedo, no concello lugués de Mondoñedo, na comarca da Mariña Central. Segundo o IGE, en 2014 tiña 5 habitantes (3 homes e 2 mulleres).
Condado
Esta denominación tamén se refire a unha forma de división administrativa dun territorio, utilizada frecuentemente polos pobos anglosaxóns, como o Reino Unido, Canadá ou os EUA. En Luisiana a parroquia (en inglés: parish) e en Alasca o borough, representan a mesma entidade que o condado baixo distintas denominacións.
Outros artigos
Окръг Hrabství Fylke Grafschaft County County fa:شهرستان Piirikunta Grofovija Megye County Sýsla Comitatus County Fylke Comtat Hrabstwo Condado County Kaunti 縣
Devil in a Blue Dress
Devil in a Blue Dress ("O diaño nun vestido azul") é unha novela negra de Walter Mosley publicada en 1990, protagonizada polo detective Easy Rawlins.
Trama
Comeza no verán de 1948, con Easy Rawlins cunha hipoteca por pagar e recentemente despedido do seu traballo, como deseñador de pezas aeronáuticas. Fala da súa chegada aos Ánxeles (California) logo de estar en Europa durante a segunda guerra mundial. Joppy, un amigo seu que leva un bar, preséntalle a un home branco, DeWitt Albright. Albright está buscando alguén para axudalo a atopar a Daphne Monet, unha muller branca desaparecida que presuntamente se esconde entre a comunidade afroamericana da cidade. Esta muller é a moza do poderoso Todd Carter, que se retirara da candidatura á alcaldía sen que se soubesen ben as causas. Easy acepta atraído polos 100 $ que lle ofrecen, pero sospeita que Albright lle oculta algo. Easy comeza a procura na zona Central-Sur da cidade, nun club ilegal entre a Avenida Central e a rúa 89.
Mentres agarda para entrar, observa un tumulto entre un estraño home branco (Richard McGee), e o porteiro do club, Junior Fornay. Xa dentro únese aos seus amigos Degan Odell, Dupree Brouchard e a súa moza Coretta James. Despois de convidalos a unha ronda pregúntalles por unha moza chamada "Dahlia" ou "Delilah", e averigua que Coretta é unha confidente de Daphne, e logo de pasar a noite xuntos, descobre que Daphne está cun gánster chamado Frank Green.
A tarde seguinte é citado por Albright en Malibú. Mentres agarda por Albright, Easy é acosado por varios mozos brancos logo de falar cunha das súas amigas. Easy, tentando acougar a situación, está a piques de ser atacado cando Albright aparece desde a escuridade, pero este humilla e golpea a un dos túzaros. Easy, incómodo pola situación, dá a súa información a Albright, que con outro pago lle esixe que continúe a súa procura.
Nada máis chegar a casa, Easy é arrestado por dous axentes da policía de L.A. do departamento de homicidios. Arréstano e infórmanlle de que Coretta foi salvaxemente asasinada após a súa noite con ela. Logo de sufrir un trato desagradable, é liberado. De camiño a casa é seguido por Mathew Terrell, o outro candidato na carreira á alcaldía. Terrell dille que suba ao coche, onde está el cun mozo novo (presuntamente o seu fillo adoptado), e dille que el tamén está interesado en atopar a Daphne Monet. Easy, coa mosca trala orella, pide que lle deixe baixar e regresa a casa.
Esa noite ten un pesadelo con Coretta, e despois recibe unha chamada de Daphne Monet, pedíndolle que vaia ao Ambassador Hotel, e alí pídelle axuda. Necesita ir aos montes de Hollywood e coñecer unha persoa que ten información importante para ela e para Todd Carter. Easy acepta de mala gana levala, e ao chegaren atopan a casa revolta e ao ocupante, Richard McGee, morto. Easy atopa unha pista sobre o asasinato. Monet escapa présa do pánico, deixando a Easy detrás.
Á mañá seguinte Easy regresa a casa, onde atopa a Albright e mailos seus secuaces. Ao verse presionado pola súa relación co asasinato de Coretta, Easy fálalle do seu encontro con Daphne. Despois disto, Easy consegue a axuda do seu sádico amigo Mouse Alexander (alcumado "e gatillo-feliz"), ao que coñecera en Houston (Texas). O obxectivo de Easy é saber o motivo polo que Monet é tan importante para tantas persoas, amais de manterse lonxe do cárcere, tarefa complicada para un negro en L. A. durante a posguerra.
Amaña un encontro con Todd Carter, e pídelle cartos para localizar a Daphne. Carter acepta, e Easy, ao ver que Albright non é empregado de Carter, volve a casa. Antes de entrar o seu veciño advírteo de que lle agarda unha emboscada. Easy fai tempo mentres chega Frank Green, e ao chegar comezan a pelexar na casa. Cando Green ten a Easy collido pola gorxa, Mouse acode ao rescate. Easy tenta razoar con Frank, mais Mouse dispáralle para presionalo, e Frank logra escapar. Mouse e Easy marchan na procura de Dupree, pero atópano intoxicado e descobren que Coretta estaba en posesión dun paquete vital na carreira pola alcaldía, con imaxes de Terrell con meniños espidos. Easy atopa as imaxes escondidas na Biblia de Coretta.
Atopan a Junior Fornay, o porteiro do club, e averiguan que logo da súa lea con McGee, este marchou a Hollywood para coller diñeiro. Easy acurrálao ao falarlle da pista que atopou, un paquete de tabaco mexicano Zapata, que só fuma Junior. Junior dilles que non foi o asasino. Xa implicado en dous asasinatos, Easy volve ao bar de Joppy, ao que culpa da súa situación por animalo a aceptar o trato inicial. Joppy dille que el só quería axudalo a atopar un traballo, pero Easy enfádase e marcha.
Ao volver a casa atópase coa visita de Daphne. Esta dille que escapa de Carter porque está asociada con Frank Green, que vén sendo o seu medio-irmán. Daphne é crioula de Louisiana, e a nai tivera dous fillos de pais distintos, alá en Nova Orleáns. Malia que o pai de Daphne era branco, o pai do seu irmán era tamén negro. Sendo a prometida dun favorito da alcaldía, ao ter ascendencia afroamericana comportaría a derrota de Carter, e o motivo de que deixase a carreira pola alcaldía é que Terrell, o outro candidato, soubese este dato. Con todo, as imaxes de Terrell con nenos, devolveríanlle a vitoria a Carter.
Daphne di que McGee lle vendeu as fotos, e easy deduce que Albright matara a McGee ao buscar as imaxes, e que despois Junior llas deu a Coretta, que as escondeu na súa Biblia. Daphne revela que Coretta foi matada accidentalmente por Joppy, se ben Daphne só pretendera asustala para que calase.
Albright e mailos seus homes arramplan coa casa de Easy, raptando a Daphne e deixando inconsciente ao propio Easy. Ao recuperarse chama a Mouse e bolen cara ao bar de Joppy para preguntarlle por Albright. Easy acosa levemente a Joppy, e Mouse está a piques de estragarr a procura ao ameazar coa pistola aos dous. Easy cálmao dicíndolle que poden conseguir 7.000 $ coas fotos que conseguiu.
Nos montes de Hollywood montan unha emboscada, disparando a Albright e os seus matóns e rescatando a Daphne e as fotografías. Pero ao volver ao coche atopa a Joppy morto, matado por Rato. Easy entrega as fotografías que proban que Matthew Terrell é un pedófilo, apartándoo da carreira pola alcaldía, e Carter promete a Easy que rematarán os seus problemas coa policía.
Easy descobre que os cartos cos que Daphne lles pagou veñen dunha suma de cartos máis grande dada pola familia de Carter como suborno para que marchase da cidade, e que quedou coa esperanza de que mudasen de opinión e puidese casar con Carter se acadaba a alcaldía. Malia que agora é bastante seguro que sairá elixido alcalde e que lle di que a quere, ela rexéitao e marcha chorando.
Easy remata con Odell relaxado no seu soportal, gozando da vida, contemplando os acontecementos e preguntándose que será o que o futuro lle depara.
Adaptacións
En 1995 foi levada ao cine co título homónimo de Devil in a Blue Dress, dirixida por Carl Franklin, protagonizada por Denzel Washington como Easy Rawlins, e coa participación de Jennifer Beals, Tom Sizemore, Maury Chaykin e Don Cheadle.
Estaño
O estaño, do latín stannum, é un elemento químico de número atómico 50 situado no grupo 14 da táboa periódica dos elementos. O seu símbolo é Sn. Coñécenselle 10 isótopos estables, e a súa principal mena é a casiterita.
A Pedrasalgueira, Anxeriz, Tordoia
A Pedrasalgueira é un lugar da parroquia de Anxeriz no concello coruñés de Tordoia da comarca de Ordes. Segundo o IGE, en 2022 tiña 54 habitantes (24 homes e 30 mulleres).
Estaño
Características principais
É un metal prateado, máis brando co zinc e máis duro co chumbo. É moi dúctil e maleable a 100 °C, o cal aprovéitase para batelo en follas delgadas (papel de estaño). A 200 °C tórnase moi crebadizo, podendo chegar a pulverizarse. Funde a 231,8 °C e ferve a 2.270 °C. Non se oxida facilmente co aire e é resistente á corrosión. Atópase en moitas aliaxes e úsase para recubrir outros metais protexéndoos da corrosión.
O estaño ten dúas variantes alotrópicas estables: o estaño gris, ou estaño α, e ou estaño branco, ou estaño β. Outros dous alótropos, o estaño γ e o estaño σ, existen a temperaturas superiores a 161 °C e baixo certas condicións de presión.
A forma non metálica, o estaño gris, que é estable por debaixo dos 13,2 °C, é moi fráxil cun peso específico máis baixo co branco. Ten unha estrutura cristalina cúbica, similar á do diamante, do silicio ou do xermanio, e non ten propiedades metálicas porque os seus átomos forman unha estrutura covalente na que os electróns non se poden mover libremente. É un material poeirento e gris que non ten usos comúns, agás unhas poucas aplicacións especializadas nos semicondutores.
O estaño branco, a forma metálica de estrutura tetragonal, que é estable a temperaturas por encima de 13,2 °C, é maleable. Ao dobrar unha barra deste metal prodúcese un son característico chamado "grito do estaño", producido pola fricción e rotura dos cristais que a compoñen. A temperaturas moi baixas, inferiores a -18 °C, tende a transformarse espontaneamente en estaño gris, un fenómeno coñecido como a "peste do estaño". Déronse casos deste fenómeno en invernos excepcionalmente fríos. Así, en 1851, o químico alemán Otto Linné Erdmann relatou como os tubos de estaño dun órgano se converteran en po. O mesmo sucedeu en 1868 na alfándega de San Petersburgo cun cargamento de estaño.
Obtención
O estaño obtense principalmente a partir do mineral casiterita, onde se presenta como óxido (óxido de estaño (IV) ou dióxido de estaño). O mineral pulverízase, lávase para eliminar a terra, e enriquécese en dióxido de estaño por flotación. Logo tóstase para oxidar os sulfitos de ferro e chumbo. A continuación realízase un segundo lavado para eliminar o sulfato de cobre que se forma na tostación, e finalmente quécese con coque nun forno de reverbero co que se obtén o metal:
SnO2 + 2 C → Sn + 2 CO ↑
O estaño fundido que queda no fondo do forno moldéase en bloques (estaño en bloque), e volve a someterse a unha segunda fusión máis moderada para eliminar as impurezas de ferro e arsénico que forman unha masa que non funde co estaño, e se separa deste. Pódese conseguir aínda maior pureza por medio da electrólise poñendo estaño impuro nos ánodos e estaño puro nos cátodos, cun baño de ácidos sulfúrico e fluosilícico.
O estaño empregado na fabricación da folla de lata recíclase mediante diversos métodos. O máis estendido consiste en botarlle cloro na capa de estaño da chapa para conseguir un cloruro de estaño líquido e volátil, do cal se obtén o estaño por destilación.
Aliaxes
A súa aliaxe co chumbo (50% chumbo e 50% estaño) forma a soldadura, empregada para soldar condutores electrónicos, pola súa baixa temperatura de fusión, que o fai ideal para esa aplicación xa que facilita a súa fundición e diminúe as probabilidades de danos nos circuítos e pezas electrónicas. Tamén participa na formación do bronce.
Principais países produtores
Os principais produtores de estaño do mundo son a China, Malaisia, o Perú, Indonesia, Bolivia e o Brasil, especialmente no estado de Minas Gerais.
Festa do caracol da Graña do Umia
miniatura|300px|Imaxe da carballeira da Ponte da Devesa no día da festa do caracol.
A festa do caracol da Graña do Umia é unha festa gastronómica celebrada na aldea da Graña de Umia (Quintillán, Forcarei) o primeiro domingo de setembro (se ben estaba previsto que para o 2010 se celebre o primeiro domingo de agosto).
Orixe
Os inicios desta festa remóntanse ao ano 2002, onde un grupo de xente da zona se uniu para colaborar e levar adiante a festa do caracol.
Desenvolvemento
Ten lugar na carballeira da Ponte da Devesa. A festa arranca ao mediodía coa repartición de centos de quilos de caracois de balde entre os asistentes. O menú consiste en caracol preparado ao estilo rioxano, existindo tamén tamén a posibilidade de degustar churrasco e polbo.
Ao remate do xantar un grupo musical ameniza o evento ata ben entrada a tarde.
Cálculo da data de Pascua
Historia
Entre o ano 31 (Xesús tería resucitado en 30) e o 325 a Pascua cristiá celebrábase: Ambos métodos utilizáronse durante este período. En xuño do 325 toda unha serie de astrónomos calcularon para a Igrexa as datas teóricas de lúa chea. Cada unha destas datas é unha lúa chea eclesiástica. A primeira lúa chea eclesiástica que ten lugar despois do 20 de marzo (data da equinoccio de primavera en 325) denomínase lúa chea pascual. O ano seguinte, a Igrexa define a data de Pascua como o primeiro domingo que segue a lúa chea pascual. Este algoritmo dá 19 datas posíbeis para a Pascua. Nótese que estaba en uso o calendario xuliano. No 1582 ten lugar a reforma do calendario ordenada polo papa Gregorio XIII, que introduce o calendario gregoriano, e con el, novos cálculos para determinar o día da Pascua cristiá. Naquela época a data da equinoccio desprazouse dez días desde a data do equinoccio en 325, debido a que o ano mediano xuliano (365,25 días) é máis longo que o ano astronómico. A reforma gregoriana saca estes dez días engadidos de máis polo calendario xuliano (ao 4 de outubro do 1582 do calendario xuliano seguiuno o 15 de outubro do gregoriano) e reforma o calendario dando un ano mediano máis curto (365,2425). Este calendario é apropiado ata o ano 4100, ano en que farán falta novos axustes. A definición de Pascua continúa sendo a mesma, pero úsanse algoritmos máis precisos que dan 35 datas posíbeis, entre o 22 de marzo e o 25 de abril. Continúase tomando o 20 de marzo como data teórica da equinoccio de primavera (data que non sempre coincide co equinoccio astronómico).
A igrexa ortodoxa, porén, continuou usando o calendario xuliano e o método antigo do ano 325. Progresivamente adoptaron o calendario gregoriano (Grecia, o último país a facer o cambio, fíxoo o 1923), pero mantendo o algoritmo de cálculo orixinal. Hai con todo, ocasións en que ambas datas caen o mesmo día, por exemplo en 1990, que caeu o 15 de abril do calendario gregoriano, ou 2 de abril no xuliano.
Algoritmo de Gauss
Para calcular a Pascua dun ano, procederemos do seguinte xeito:
Unha vez sabido isto, temos que a Pascua será: ou ben: Como exemplo procedemos a calcular a Pascua do ano 2005: Así pois 22 + 4 + 1 = 27 de marzo, domingo de Pascua. A partir de aquí, poderemos determinar todas as outras festas móbiles do calendario.
O Tio Marcos d'a Portela
Historia e características
Naceu con carácter quincenal, e aos dous meses pasou a ser semanal. Subtitulado Parrafeos c'o pobo gallego, tivo dúas etapas, a primeira dende 1876 ata 1880 e a segunda dende 1883 ata 1889. Cun marcado carácter literario, obtivo un salientábel éxito en toda Galiza, chegando a tirar catro mil exemplares. Amais das sección literarias, principalmente poéticas, a publicación incluía opinión e actualidade. Mantívose até 1888, cando foi impresa a última edición na cidade de Lugo. Neste mesmo comezou coa publicación nas súas páxinas do Catecismo do labrego, que en 1889 editouse de xeito independente.
Coa mesma cabeceira e o mesmo espírito, as Irmandades da Fala promoveron en Ourense esta publicación entre 1917 e 1919. De carácter quincenal, editáronse 58 números. Dirixida por Higinio Ameijeiras e Xavier Prado Rodríguez, entre os colaboradores figuraban Eladio Rodríguez González, López Abente, Losada Diéguez, Manuel Lugrís e Victoriano Taibo.
Lingua ucraína
A lingua ucraína (украї́нська мо́ва, transliteración: ukrayins'ka mova [ukrɑ'jinʲsʲkɑ ˈmɔʋɑ]) é unha lingua eslava oriental, unha das tres deste grupo de linguas, xunto ao ruso e o belaruso. Garda certas similitudes con ámbalas dúas linguas, pero con notables diferenzas.
miniatura|250px|Unha muller falando a lingua ucraína.
Características
O idioma ucraíno é falado por case cincuenta millóns de persoas en todo o mundo, incluíndo 37,5 millóns en Ucraína (77,8% da poboación ucraína total). Mais só na Ucraína occidental é a lingua que prevalece sobre o ruso. En Kíiv fálanse ambas linguas, un cambio notable dende o pasado recente, cando a cidade era principalmente rusoparlante. O cambio foi causado en gran medida pola influencia da poboación rural e as migracións dende as rexións occidentais de Ucraína. No norte e centro de Ucraína, o ruso é a lingua da poboación urbana, mentres que o ucraíno é moito máis común nas zonas rurais. No sur e leste de Ucraína, o ruso prevalece incluso nas áreas rurais, e en Crimea, onde nunca se falou, o ucraíno está case ausente. En 2019 entrou en vigor unha lei para facer do ucraíno a única lingua estatal de Ucraína.
Alfabeto
O "Ь ь" non ten son. A súa función é a de palatizar outras letras, como por exemplo, o Л л (L) e o Н н (N). É dicir, нь lese ñ (como en España) e ль lese ll (como en consello). Tamén pode cambiar un pouco o son doutras consoantes.
O Г г en ucraíno ten un son moi similar ao dun g galego nas zonas dialectais que presentan "geada"; tanto no medio de dúas vogais como ao inicio de palabra. O son do "g" sen geada, escríbese coa letra Ґ ґ, pero raramente usan esa letra, usando simplemente a Г г, aínda que teña valor fonético diferente.
O Й й ten o son dun i, pero curto, como en "xeito" ou "Mario"
O  '  simboliza unha pausa curta.
Ao longo da historia existiron varias propostas para un alfabeto latino ucraíno.
Grupos de variantes
]]
Richmond, Virxinia
Richmond é a capital de Virxinia (oficialmente República de Virxinia). Como todas as municipalidades de Virxinia incorporadas como cidades é independente, é dicir que non pertence a ningún condado, -o condado de Richmond non está relacionado, xa que está localizado a máis de 85 quilómetros de distancia nunha rexión diferente do estado-. Richmond é o centro da área metropolitana de Richmond (MSA) e o Gran Richmond está rodeada polos condados de Henrico e Chesterfield, situados ao norte e sur da cidade respectivamente. A cidade está localizada na interesección das estradas interestatais números 95 e 64 na parte central de Virxinia.
O Estatuto de Virxinia para a liberdade relixiosa en 1779, o cal foi escrito porThomas Jefferson na cidade. Durante a Guerra Civil Estadounidense, Richmond converteuse na capital dos estados confederados de América, e moitos sinais importantes da guerra civil permanecen na cidade hoxe.
A economía de Richmond baséase sobre todo nas empresas relacionadas coa lei e as finanzas, con varias firmas legais e de actividades bancarias notables situadas no centro da cidade. Desta forma existen nove compañías, dentro das maiores cincocentas empresas americanas, que posúen os seus cuarteis xerais na cidade, entre as que se pode destacar Circuit City, Philip Morris USA, e Dominion Resources, entre outras.
O desenvolvemento moderno da cidade está en liña con outras cidades que maquillan o Novo Sur, como Atlanta, Dallas e Charlotte. Só cinco áreas nos Estados Unidos teñen máis empresas inscritas na lista Fortune 500 que Richmond. Richmond é ademais a sede de numerosas compañías pequenas.
Os residentes da cidade son comunmente chamados como Richmonders, e refírense á súa cidade coloquialmente como RVA, RIC (o seu código aéreo), ou O 804 (o seu código telefónico).
A área metropolitana inclúe a cidade, os seus dous condados lindantes e unha ampla zona de Virxinia central. Outras xurisdicións da área metropolitana de Richmond inclúen os condados veciños de Amelia, Caroline, Charles City, Cumberland, Dinwiddie, Goochland, Hanover, King and Queen, King William, Louisa, New Kent, Powhatan, Prince George, e Sussex, e as cidades independentes de Colonial Heights, Hopewell e Petersburg, así como a poboación de Ashland no condado de Hanover.
Xeografía
Segundo o departamento de censos dos Estados Unidos, a cidade ten unha área total de 162 km²,dos que 156,6 son terra firme e 6,4 auga. A área total é do 3,96% de auga. O río James atravesa Richmond.
Historia
En 1607, Xacobe VI concedeu o permiso real á Compañía Virxinia en Londres para establecer asentamentos de colonos no interior de Norteamérica. Despois do primeiro asentamento permanente inglés establecido na cidade o ano anterior en Jamestown, Capitán Christopher Newport e o Capitán John Smith embarcáronse nunha viaxe remontando o río Powhatan, hoxe coñecido polo nome de río James, viaxando en dirección noroeste ata o monte Powhatan Hill. Smith debuxou no seu mapa un asentamento indio de gran tamaño coñecido como Powhatan, que exercía como unha das capitais da tribo india dos Powhatan, cuxo emperador era Wahunsonacock.
Unha expedición que partiu de Jamestown con 120 homes foron os primeiros ingleses en establecer un asentamento nas fervenzas do río James, localizadas entre a ponte da rúa 14 e o centro moderno de Richmond na Pony Pasture (unha zona recreacional ao longo da ribeira sur da Cidade de Richmond). Este asentamento estableceuse nesta zona ao ser o punto máis navegable ao longo do río James.
En 1673, a William Byrd I fóronlle concedidas terras na marxe do río James que incluían a zona ao redor das fervenzas do río que se converterían en Richmond e outras localidades a de ao redor hoxe incluídas na cidade. Byrd converteuse nun comerciante de peles ben relacionado na zona e construíu un forte nese lugar.William Byrd II herdou as terras do seu pai en 1704, e en 1737 fundou a cidade de Richmond nas fervenzas do río James encargando ao Major William a tarefa de organizar a estrutura da cidade. Byrd bautizou á cidade co nome de Richmond en honra a Richmond en Inglaterra, un suburbio de Londres. El púxolle á nova cidade este nome porque a vista do río de James en Richmond, Virxinia é chamativamente similar á vista do río de Thames en Richmond, Inglaterra, onde el pasara un tempo durante a súa mocidade. A cidade nova converteuse no asento do Condado de Henrico (Virxinia) en 1752, o cal localizábase preto de Varina (agora un suburbio de Richmond) onde John Rolfe e Pocahontas estableceron a súa granxa no século anterior e desenvolveuse o primeiro produto comercializado para a exportación, o tabaco. Ademais, en Richmond establecéronse siderúrxicas, das que cabe destacar a controlada por Parker Skoonover.
Revolución
miniatura|esquerda|150px|Patrick Henry no seu discurso "Liberty or Death" [[Igrexa de San Juan (Richmond, Virxinia)|Igrexa de San Juan en Richmond.]]