cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Coláxeno
Estrutura molecular
miniatura|250px|dereita|Fibras de coláxeno de tipo I de mamífero observadas ao microscopio electrónico, coas súas características estriacións. O tropocoláxeno ou molécula de coláxeno é unha subunidade dos agregados de coláxeno máis grandes como as fibrilas. De aproximadamente 300 nm de longo e 1,5 nm de diámetro, está feito de tres cadeas polipeptídicas, chamadas péptidos alfa (ver paso 2), cada un dos cales ten a conformación dunha hélice levoxira (o seu nome non debe levar a confusión coa común estrutura secundaria das proteínas en hélice alfa, que é dextroxira). Estas tres hélices que xiran á esquerda están enroscadas entre si formando unha hélice superenrolada dextroxira, que é a tripla hélice ou "superhélice", unha estrutura cuaternaria cooperativa estabilizada por numerosas pontes de hidróxeno. No coláxeno de tipo I e posiblemente en todos os coláxenos fibrilares e talvez tamén nos non fibrilares, cada tripla hélice está asociada formando un supersuperenrolamento dextroxiro denominado microfibrila de coláxeno. Cada microfibrila está interdixitada coas microfibrilas veciñas en tal grao que fai pensar que son individualmente inestables, aínda que en conxunto, formando fibrilas de coláxeno, están tan ben ordenadas que son cristalinas.
Unha característica distintiva do coláxeno é a disposición regular dos aminoácidos en cada unha das tres cadeas destas subunidades de coláxeno. O patrón máis frecuente é Gly-Pro-X ou Gly-X-Hyp, onde X pode ser calquera outro aminoácido distinto. A prolina ou hidroxiprolina constitúen arredor de 1/6 da secuencia total. Como a glicina supón 1/3 da secuencia, aproximadamente a metade da secuencia do coláxeno non está formada por glicina, prolina ou hidroxiprolina. O alto contido en glicina do coláxeno é importante para a estabilización da hélice de coláxeno, xa que permite unha asociación moi próxima das fibras de coláxeno na molécula, facilitando a formación de pontes de hidróxeno e de enlaces cruzados intermoleculares. Este tipo de repetición molecular e alto contido en glicina só se atopa nunhas poucas proteínas fibrosas, como a fibroína da seda. Arredor do 75-80% da seda é (aproximadamente) -Gly-Ala-Gly-Ala- cun 10% de serina, e a proteína elastina é rica en glicina, prolina, e alanina (Ala), aminoácido que ten unha pequena cadea lateral formada por un grupo metilo non reactivo. Esta cantidade tan elevada de glicina e as repeticións regulares nunca se observan en proteínas globulares a non ser en curtas seccións da súa secuencia. Os grupos laterais reactivos non son necesarios nas proteínas estruturais (en encimas e proteínas de transporte si), pero o coláxeno non é simplemente unha proteína estrutural. Debido ao seu papel chave na determinación do fenotipo da célula, adhesión celular, regulación e estrutura dos tecidos, moitas seccións das súas rexións non ricas en prolina teñen funcións na asociación/regulación da matriz ou a célula. O seu relativamente alto contido en aneis de prolina e hidroxiprolina, e os seus grupos carboxilo e amino (secundarios) restrinxidos xeometricamente, xunto coa grande abundancia de glicina, explican a tendencia de cada cadea polipeptídica individual a formar espontaneamente hélices levoxiras, sen pontes de hidróxeno intracatenarias.
As subunidades do tropocoláxeno autoensámblanse espontaneamente, con extremos regularmente escalonados, en maiores formacións nos espazos extracelulares dos tecidos. Nos coláxenos fibrilares, as moléculas sobresaen unhas das outras uns 67 nm (unha distancia que se denomina ‘D’ e cambia segundo o estado de hidratación do agregado). Cada período D contén catro moléculas de coláxeno e unha fracción máis, porque 300 nm (a lonxitude da molécula de coláxeno) divido entre 67 nm (a distancia D) non dá exacto. Por tanto, en cada período D dunha microfibrila, hai unha parte que contén cinco moléculas en sección transversal, o que se denomina "solapamento", e outra parte que contén só catro moléculas, chamada o "espazado" (gap). As hélices triplas están tamén colocadas nunha disposición hexagonal ou cuasihexagonal en sección transversal, tanto nas rexións de "solapamento" coma nas de "espazado".
Existe tamén algunha ligazón covalente nas triplas hélices, e unha cantidade variable entre as hélices de tropocoláxeno, formando agregados ben organizados (como as fibrilas). Fórmanse feixes fibrilares máis grandes coa axuda de varias clases de proteínas (incluíndo distintos tipos de coláxeno), glicoproteínas e proteoglicanos que forman os diferentes tipos de tecidos maduros alternando as combinacións destas moléculas. A insolubilidade do coláxeno supuxo unha barreira para o estudo do coláxeno monomérico ata que se descubriu que se podía extraer o coláxeno dos animais máis novos, porque non formou aínda todos os enlaces entrecruzados. Porén, os avances nas técnicas de microscopia electrónica e de forza atómica e na difracción de raios X permitiron aos investigadores obter imaxes cada vez máis detalladas da estrutura do coláxeno in situ. Estes últimos avances son especialmente importantes para mellorar a comprensión do modo en que a estrutura do coláxeno afecta á comunicación célula-célula e célula-matriz, e de como se constrúen os tecidos durante o seu crecemento e reparación, e durante os cambios que experimentan no desenvolvemento e enfermidades. Por exemplo utilizando o microscopio de forza atómica viuse que unha fibrila de coláxeno soa é un material heteroxéneo ao longo da súa dirección axial con propiedades mecánicas significativamente diferentes nas súas rexións de "solapamento" e "espazado", que están correlacionadas coas súas diferentes organizacións moleculares nestas dúas rexións.
As fibrilas de coláxeno son agregados semicristalinos de moléculas de coláxeno. As fibras de coláxeno son feixes de fibrilas.
As fibrilas/agregados de coláxeno están dispostas en diferentes combinacións e concentracións nos distintos tecidos proporcionando propiedades distintas a cada tecido. No tecido óseo todas as triplas hélices de coláxeno dispóñense en paralelo escalonadamente. Hai espazos de 40 nm entre os extremos das subunidades de tropocoláxeno (aproximadamente igual á rexión de "espazado") que probablemente serven como sitios de nucleación para a deposición de cristais longos, duros e finos do compoñente mineral, que é (aproximadamente) C6H12O6 con algúns fosfatos. Deste modo é como algunhas formas de cartilaxe se converten en óso. O coláxeno tipo I dálle ao óso a súa forza tensional.
Tipos de coláxeno
O coláxeno aparece en moitas partes do corpo. Dos varios tipos de coláxeno que hai, un 90% do coláxeno corporal é do tipo I.
Ata agora, describíronse 28 tipos de coláxeno. Os cinco máis comúns son:
As enfermidades relacionadas co coláxeno orixínanse normalmente debido a defectos xenéticos ou deficiencias nutricionais que afectan á biosíntese, ensamblaxe, modificacións postraducionais, secreción, ou outros procesos implicados na produción normal do coláxeno. No escleroderma ten lugar unha excesiva deposición de coláxeno.
Aplicacións
O coláxeno ten multitude de aplicacións, desde alimentarias a médicas. Por exemplo, utilízase na cirurxía plástica e na cirurxía de queimaduras, ou como cuberta das salsichas.
Xelatinas
Se o coláxeno está desnaturalizado dabondo, por exemplo, quentándoo, as tres cadeas de tropocoláxeno sepáranse parcial ou completamente en dominios globulares, que conteñen unha estrutura secundaria diferente da normal; por exemplo, enrolamentos aleatorios. Este proceso describe a formación de xelatina, utilizada en moitos alimentos, e mesmo en xelatinas de sobremesa aromatizadas. Ademais de en alimentos, a xelatina utilízase na industria farmacéutica, cosmética e fotografía. Desde un punto de vista nutricional, o coláxeno e a xelatina son como fonte única proteína de baixa calidade, xa que non conteñen todos os aminoácidos esenciais nas proporcións que o corpo humano require (non son proteínas "completas" desde un punto de vista nutricional). Os fabricantes de suplementos dietéticos baseados no coláxeno afirman que os seus produtos poden mellorar o estado da pel, as uñas e articulacións.
Colas
As colas animais son termoplásticas, poden abrandarse de novo ao volver a quentalas, e aínda se usan para facer instrumentos musicais como violíns e guitarras de calidade, que poden ter que ser abertos para a súa reparación, o que sería imposible usando unha cola máis firme feita con adhesivos plásticos sintéticos, que son permanentes.
A cola xelatina-resorcinol-formaldehido (ou con pentanedial e etanedial substituíndo ao máis tóxico formaldehido) foi utilizada para reparar incisións experimentais en pulmóns de coellos, na procura dunha cola cirúrxica eficaz e biocompatible.
Castro dos Bicás
Descrición
O castro está situado nunha chaira entre Sedes e San Xiao, no acceso aos montes, preto del pasa o río Salgueiro. O castro ten unha forma ovalada de 100 metros de N-S e 80 metros de E-O. Está situado a uns 250 metros do castro da Revolta.
Coláxeno
Artrite reumatoide
Segundo un estudo publicado na revista Science, a administración oral de coláxeno tipo II mellora os síntomas da artrite reumatoide. Os autores realizaron un ensaio aleatorio de dobre cego en 60 pacientes con artrite reumatoide activa severa, e observouse unha diminución na inflamación das articulacións nos suxeitos que foron alimentados con coláxeno tipo II de polo durante 3 meses, pero non nos que recibiron placebo.
Cirurxía plástica e cosmética
O coláxeno foi moi utilizado en cirurxía plástica ou cosmética, como axuda para a curación de pacientes queimados, para a reconstrución de ósos e outros propósitos odontolóxicos, ortopédicos e cirúrxicos. O coláxeno humano e bovino é amplamente utilizado como recheo dérmico para o tratamento das engurras e da pel envellecida. Algúns puntos de interese son:
Os coláxenos son moi empregados na construción de substitutos de pel artificial utilizados para o tratamento de queimaduras moi graves. Estes coláxenos poden ser de orixe bovina, equina, porcina, ou humana e úsanse ás veces en combinación con siliconas, glicosaminoglicanos, fibroblastos, factores de crecemento e outras substancias.
Aínda que non se pode absorber pola pel, o coláxeno utilízase como ingrediente nalgúns produtos cosméticos de maquillaxe.
O coláxeno utilízase tamén en aplicacións para a investigación científica nos cultivos celulares, que estudan o comportamento celular e as interaccións co medio extracelular.
Curación de feridas
O coláxeno é un dos compoñentes principais da pel e é beneficioso para a curación das feridas. Cando o corpo dispón de coláxeno na zona da ferida, esta pode pecharse. Existen apósitos con coláxeno que favorecen a curación. As fibras de coláxeno serven para guiar aos fibroblastos, que migran ao longo da matriz do tecido conectivo. O coláxeno, en presenza de certos sales neutros pode actuar como axente nucleante causando a formación de estruturas fibrilares.
Paleontoloxía e Arqueoloxía
miniatura|A escultura de [[Julian Voss-Andreae Unraveling Collagen, "Desentrañando o coláxeno" (2005).]]
Como a síntese de coláxeno require un gran nivel de osíxeno atmosférico, os animais complexos non puideron evolucionar ata que a atmosfera tivo osíxeno suficiente para sintetizar substancias como o coláxeno. Unha vez que se orixinou o coláxeno puido evolucionar a formación de cutículas, cunchas e músculo. Os tecidos conxuntivos teñen unha base de coláxeno. Porén, a preservación do coláxeno no rexistro fósil é moi escasa. Hai evidencias (controvertidas) sobre a preservación do coláxeno de dinosauros de 80 millóns de anos de antigüidade. Tamén se poden mencionar as actinofibrilas, fibras de coláxeno presentes nas ás de pterosauros.
O coláxeno extráese correntemente dos ósos de animais prehistóricos para usalo para a datación por radiocarbono e a análise dos isótopos estables. A integridade da molécula pode avaliarse con varias medicións (rendemento de coláxeno, proporción C:N, %C e %N). Con respecto ás datacións radiométricas, o coláxeno extraído produce unha forma "máis pura" de carbono có datado dos ósos, que conteñen unha gran cantidade de apatita carbonatada que distorsiona as medicións. A análise de isótopos estables do carbono e nitróxeno úsanse comunmente para estudar a dieta de poboacións humanas antigas, e para reconstruír as condicións ecolóxcias nas que vivían.
Arte
O artista xermano-americano Julian Voss-Andreae creou esculturas baseadas na estrutura do coláxeno e outras proteínas.
Aglomeración
Aglomeración urbana é un termo usado en xeografía humana para indicar unha cidade que abrangue un centro de moita poboación, que habitualmente forma un concello, e un conxunto de suburbios ou cidades satélites.
Termos
Debido ás diferentes definicións do que constitúe unha aglomeración en cada país, ou da metodoloxía xeográfica empregada, resulta complexo comparar as diferentes aglomeracións. Termos equivalentes poden ser área urbana, ateigamento, masificación etc., con matices referidos ás condicións de espazo e hixiene.
O Castro, Visantoña, Mesía
O Castro é un lugar da parroquia de Visantoña no concello coruñés de Mesía na comarca de Ordes. Tiña 6 habitantes no ano 2016 segundo datos do INE dos cales 1 era home e 5 eran mulleres.
Altai, Xinjiang
Altai (en chinés 阿勒泰; en pinyin Ālètài; en uigur قۇمۇل / Altai; en casaco التاي‎ Altaı / Алтай Altai) é unha cidade da Rexión Autónoma Uigur de Xinjiang. É un distrito urbano, capital da prefectura de Altai.
Xeografía
miniatura|Localización da cidade de Altai na súa xurisdición (en rosa) e na [[prefectura de Altai (en amarelo).]]
O municipio, situado a unha altitude de 887 msnm, ocupa unha superficie de 10 852,43 km2 A súa poboación no ano 2016 era de 199 037 habitantes, o que daba nese ano unha densidade de poboación de 17 hab./km2.
A poboación da súa área metropolitana era, en 1999, de 214 718 habitantes.
Clima
As temperaturas medias da cidade de Altai varían desde aproximadamente -16,1 °C durante o mes máis frío a +22,0 °C durante o mes máis quente, cunha media anual de 4,3 °C (datos de 1991), e as precipitacións son de 175,3 mm (dato de 1990).
Cultura
Do mesmo xeito que noutras cidades da Rexión Autónoma Uigur de Xinjiang, hai moitas minorías en Altai, en particular uigures e casacos.
Educación
Nas escolas, aos estudantes se lles imparten as clases principalmente en chinés (mandarín), pero hai cursos para estudar as linguas uigur e casaca.
Transportes
Hai un voo diario da China Southern Airlines entre o aeroporto de Altai (código IATA: AAT) e a capital da rexión, Ürümqi.
María Mera
María Mera Constenla, nada en Boqueixón o 10 de agosto de 1986, é unha actriz galega.
Traxectoria
Fixo a carreira de Turismo e estudos interpretativos na Escola de Teatro de Santiago de Compostela. Participou nas series de televisión Libro de familia e Matalobos. Tamén en distintas curtas como Efectos Colaterais (2010), do director Jairo Iglesias. En 2010 foi elixida para encarnar a Salomé na produción do Centro Dramático Galego. Dende 2018 interpreta a tenente Vargas na serie O sabor das margaridas.
Santo André da Ribeira, O Páramo
San Pedro de Santo André da Ribeira é unha parroquia do concello do Páramo, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 42 habitantes, deles 23 eran homes e 19 eran mulleres.
Guillerme IV de Alençon
Guillerme IV de Alençon, finado en 1203, era fillo de Xoán I de Alençon e suposto sucesor como conde de Alençon do seu irmán Xoán II de Alençon.
Traxectoria
A súa mención como conde sería un erro, xa que en 1171 as casas de Alençon e Ponthieu dividíronse á morte de Guillerme I de Ponthieu e III de Alençon ou Guillerme III Talvas, e en Ponthieu era conde o fillo máis vello deste, Guido I de Ponthieu, cuxo fillo, Xoán I (de Ponthieu), morreu antes ca el, deixando un fillo co nome de Guillerme que se tería confundido con este suposto Guillerme IV de Alençon. Aparece citado un Guillerme como "Comitis Pontivorum", pero sería Guillerme II de Ponthieu e non Guillerme IV de Alençon.
Menciónase a Guillerme de Alençon xunto ao seu pai e os seus irmáns Xoán (II) e Roberto (III) na confirmación dun diploma na Abadía de Perseigne o 10 de abril de 1185 e nunha carta de doazón á "Abadía de San Martíño de Troarn de 1190, sendo señor de La Roche-Mabile". Casou cunha dama chamada Cecilia e non se lles coñece descendencia.
Se tivese sido conde, tería exercido entre a morte do seu irmán Xoán II e a súa propia morte en 1203 e teríao sucedido o seu irmán Roberto III de Alençon.
Emmanuel Culio
Juan Emmanuel Culio, nado en Mercedes (Buenos Aires) o 30 de agosto de 1983, é un futbolista arxentino. Xoga de centrocampista e o seu equipo actual é o CFR Cluj de Romanía.
Traxectoria
O 9 de agosto de 2013 foi presentado como xogador do Deportivo da Coruña, en Segunda División. Estivo relegado á suplencia compartindo demarcación no medio campo con Juan Domínguez, Álex Bergantiños, Luisinho, Antonio Núñez ou Cezary Wilk. No club coruñés xogou 18 partidos e anotou 2 goles: o primeiro nun partido a domicilio fronte o FC Barcelona B no Mini Estadi na xornada 9 (0–1), e o segundo noutra vitoria sobre a SD Ponferradina no Estadio El Toralín (0–1) na xornada 15. Ao remate da campaña lograron o ascenso a Primeira División.
Juan Antonio Candeira Blanco
Juan Antonio Candeira Blanco, nado en 1929 e finado en Vigo en xuño de 1995, foi un empresario e político galego.
Traxectoria
Representante da empresa Candeira y Estens S.L. Durante a ditadura de Francisco Franco foi nomeado alcalde de Ponteareas e xefe local do Movimiento en 1965, permanecendo no posto ata novembro de 1968. Foi deputado provincial.
Columbia Records
Columbia Records é un selo discográfico estadounidense, pertencente a Sony Music Entertainment, e operado como parte do Columbia/Epic Label Group. Fundouse en 1888, evolucionando dunha empresa anterior, a American Graphophone Company (sucesora da Volta Graphophone Company). Columbia é a marca máis antiga de son pre-gravado, sendo a primeira compañía discográfica en producir discos pre-gravados en oposición aos cilindros. Columbia Records pasou a editar discos dunha serie de destacados vocalistas, instrumentistas e grupos. dende 1961 ata 1990, as súas gravacións editáronse fóra dos Estados Unidos e o Canadá polo selo CBS Records, antes adoptar o nome de Columbia na meirande parte do mundo.
American Recording Company (ARC)
En febreiro de 1979 Maurice White, membro fundador do grupo de R&B Earth, Wind and Fire, re-lanzou American Recording Company (ARC). Columbia Records encargouse da distribución dos artistas do selo, entre os que estaban o exitoso cantante de R&B e pop singer Deniece Williams, a banda de jazz-fusion Weather Report e o trío de R&B the Emotions. O último lanzamento da discográfica ocorreu en 1982.
Columbia Label Group (UK)
En xaneiro do 2006 Sony BMG UK separou as súas principais operacións en dous selos distintos. RCA Label Group, dedicado principalmente ao pop e o R&B, e Columbia Label Group, dedicado a rock, dance e música alternativa.
Aware Records
En 1997 Columbia afiliouse co selo Aware Records, que promocionaba a artistas sen discográfica previa, para distribuír a súa música. Grazas a esta unión Columbia fíxose con artistas que conseguirían un éxito notable. No ano 2002 Columbia aceptou manter esa relación con Aware.
Columbia Nashville
No ano 2007 Columbia creou Columbia Nashville como parte de Sony Music Nashville. Isto deulle a a Columbia Nashville total autonomía e unha xestión por separado da Columbia Records.
Asian Dub Foundation
Asian Dub Foundation é unha banda inglesa de música electrónica fundada en Londres no ano 1993. O grupo toca unha mestura de rapcore, dub, dancehall e ragga, usando tamén instrumentos de rock, recoñecendo unha influencia do punk na súa música. O seu distintivo son tamén combina liñas de baixo indo-dub, guitarras agudas inspiradas no sitar e sons tradicionais asiáticos.
Ata a data Asian Dub Foundation levan publicados doce álbums de estudio, dous deles unicamente en Francia, e un feixe de sinxelos e EPs.
Cardeñadijo
Cardeñadijo é un concello español da provincia de Burgos (Castela e León). A súa poboación é de 1.220 habitantes (INE 2012).
Ratched
Ratched é unha serie de televisión estadounidense de 2020 creada por Evan Romansky e desenvolvida por Ryan Murphy. A serie está baseada na personaxe homónima da novela de Ken Kesey de 1962 E un voou sobre o niño do cuco. Está protagonizada por Sarah Paulson no papel principal. Ratched está composta de dúas tempadas, a primeira das cales foi estreada en Netflix o 18 de setembro de 2020.
Estrea
A serie estreouse o 18 de setembro de 2020, despois de que o tráiler oficial fose emitido o 4 de agosto.
Célula glial
miniatura|250px|Neuroglia do cerebro tinguida co [[método de Golgi.]] miniatura|250px|Os [[astrocitos poden identificarse en cultivo porque, a diferenza doutras células da glía maduras, expresan a proteína acídica fibrilar glial.]] miniatura|250px|Células gliais do cerebro da rata marcadas cun anticorpo contra a proteína acídica fibrilar glial. miniatura|250px|Células gliais neoplásicas marcadas cun anticorpo contra a proteína acídica fibrilar glial (en castaño) nunha biopsia cerebral. As células gliais ou células da glía, tamén chamadas xenericamente neuroglía ou glía (do grego γλία, γλοία "unión, ligazón, cola, pegamento"), son células non neuronais do tecido nervioso, que manteñen a homeostase de dito tecido, forman a mielina, e proporcionan sostén e protección ás neuronas. . No cerebro humano, hai aproximadamente unha célula glial por cada neurona, e na materia gris cerebral chégase a unha proporción de dúas neuronas por cada célula de glía (ver o capítulo Cantidade máis abaixo).
As células de glía desempeñan catro funcións principais: rodean as neuronas sosténdoas no seu sitio, fornecen nutrientes e osíxeno ás neuronas, illan as neuronas das demais, e destrúen os patóxenos e eliminan as neuronas mortas. Durante un século pensouse que non exercían ningunha función na neurotransmisión. Esa idea está agora posta en cuestión, porque se sabe que poden modular a neurotransmisión que fan as neuronas, aínda que non se coñecen aínda os mecanismos exactos.
Funcións
Algunhas células gliais funcionan principalmente como sostén físico das neuronas. Outras regulan o medio interno do cerebro, especialmente o fluído que rodea as neuronas e as súas sinapses, e nutren as neuronas. Durante as fases iniciais da embrioxénese as células gliais dirixen a migración das neuronas e producen moléculas que modifican o crecemento dos axóns e as dendritas. Investigacións recentes descubriron que as células gliais do hipocampo e cerebelo participan na transmisión sináptica, regulan a eliminación de neurotransmisores da fenda sináptica, e liberan gliotransmisores como o ATP, que modula a función sináptica.
Algunhas células gliais tamén poden dividirse por mitose. Polo contrario, as neuronas adultas en xeral non se dividen, aínda que parece que poderían facelo en certos casos.
Por exemplo, os astrocitos son esenciais na eliminación do neurotransmisor na fenda sináptica, o cal permite distinguir entre os potenciais de accións que chegan e prevén a acumulación tóxica de certos neurotransmisores como o glutamato (excitotoxicidade). Tamén se pensa que a glía xoga un papel en moitas enfermidades neurolóxicas, como o Alzheimer. Ademais, polo menos in vitro, os astrocitos poden liberar o gliotransmisor glutamato en resposta a certas estimulacións. Outro tipo de célula glial, a célula precursora do oligodendrocitos, establece sinapses ben definidas e funcionais con polo menos dous grupos de neuronas. Tendo en conta todo isto, as diferenzas máis importantes que existen entre as neuronas e as células gliais son a posesión de axóns e dendritas, e a capacidade de xerar potenciais de acción, polo que a glía non debería considerarse como unha simple "cola" ou "adhesivo" do sistema nervioso, senón como unha socia das neuronas.
A glía é tamén crucial no desenvolvemento do sistema nervioso en procesos como a plasticidade sináptica e a sinaptoxénese. A glía exerce un papel na regulación da reparación das neuronas despois dun dano. No sistema nervioso central a glía suprime a reparación, xa que os astrocitos agrándanse e proliferan formando unha cicatriz e producen moléculas inhibitorias que deteñen o recrecemento dos axóns danados ou seccionados. No sistema nervioso periférico as células gliais chamadas células de Schwann promoven a reparación. Despois dun dano nos axóns, as células de Schwann sofren unha regresión a un estadio de desenvolvemento temperán no que estimulan o recrecemento do axón.
Tipos
Polo seu tamaño e función clasifícanse en células da microglía e da macroglía.
Microglía
A microglía está formada por macrófagos especializados que poden realizar a fagocitose e protexeren as neuronas do sistema nervioso central. Derivan de precursores hematopoéticos e non do tecido ectodérmico; pero considéranse comunmente como pertencentes á glía polo seu papel de apoio ás neuronas.
Comprenden aproximadamente do 5 ao 15% do total das células do sistema nervioso central. Atópanse en todas as rexións do encéfalo e espiña dorsal. En tamaño, as células da microglía son máis pequenas ca as da macroglía, teñen núcleos oblongos e formas cambiantes. Son móbiles no cerebro e multiplícanse cando o cerebro sofre danos. No sistema nervioso central san a microglía funciona comprobando o estado de todos os elementos do medio cerebral (neuronas, macroglía e vasos sanguíneos).
Capacidade de división
miniatura|dereita|Sección da canle central da medula espiñal, mostrando células ependimais e neurogliais. miniatura|dereita|Sección transversa do folio cerebeloso. A glía conserva a capacidade de división celular no adulto, e as neuronas non. Esta idea está baseada na imposibilidade xeral do sistema nervioso maduro de substituír as neuronas despois dun dano neurolóxico, como o causado por un ictus cerebral ou traumatismo, entanto que as células da glía a miúdo proliferan (gliose) preto ou no lugar mesmo do dano. Considérase xeralmente que esta proliferación se debe principalmente aos astrocitos.
Por outra parte, no que se refire ás neuronas, hai poucas rexións do sistema nervioso maduro onde se observase a xeración de novas neuronas, como son o circunvolución dentada do hipocampo e a zona subventricular.
Os tumores de células da glía denomínanse gliomas.
Desenvolvemento embrionario
A maioría das células da glía derivan do ectoderma do embrión en desenvolvemento, concretamente do tubo neural e da crista neural. A excepción son as células da microglía, que derivan de células hematopoéticas. Nos adultos, a microglía é en gran parte unha poboación que se autorrenova e son diferentes dos macrófagos e monocitos, os cales se infiltran no tecido danado e enfermo do sistema nervioso central.
Cantidade
A cantidade estimada de células da glía no noso cerebro varía en distintas fontes, e con frecuencia cítanse datos antigos. Unha estimación de 2009 indica que o cerebro humano contén aproximadamente o mesmo número de células gliais ca de neuronas. Porén, a proporción varía dunha parte do cerebro a outra. A proporción glía/neurona no córtex cerebral é 3,72, e no cerebelo é de só 0,23. A proporción na materia gris do córtex cerebral é de 1,48 (a materia branca ten poucas neuronas). A proporción combinada dos ganglios basais, diencéfalo e tronco cerebral é de 11,35.
A maioría da glía do córtex cerebral está formada por oligodendrocitos (75,6%); os astrocitos supoñen o 17,3% e a microglía o 6,5%.
A cantidade de tecido cerebral formado por células gliais increméntase co tamaño do cerebro no Reino animal: o cerebro dun nematodo contén pouca glía; o da mosca da froita contén un 25% de glía; o do rato un 65%; o humano o 90%; e o dun elefante un 97%.
Juba
Juba (en inglés e oficialmente: Juba; en árabe: جوبا) é a capital da República do Sudán do Sur. Está situada na ribeira do Nilo Branco, e é tamén a capital do estado de Ecuatoria Central.
Charlie Share
Charles Edward "Chuck" Share, nado o 14 de marzo de 1927 en Akron, Ohio, é un ex xogador profesional de baloncesto estadounidense que xogou durante nove tempadas na NBA. Con 2,11 metros de altura xogaba na posición de pivote. Foi o primeiro xogador en ser elixido como número 1 do Draft da NBA da historia, xa coa liga unificada.
Juba
Historia
miniatura|esquerda|Hotel Juba en [[1936.]] No século XIX estableceuse un posto de comercio e unha misión chamada Gondokoro nas inmediacións de Juba. Era o posto de avanzada máis meridional da gornición turca, apoiada por un puñado de soldados, na súa maioría enfermos de malaria e da febre de augas negras que dominaban a rexión.
Charlie Share
Universidade
Xogou durante 4 tempadas cos Falcons da Universidade de Bowling Green, nas que fixo unha media de 14,2 puntos en 121 partidos disputados.
Juba
Historia
Gondokoro foi tamén a base do explorador e defensor Samuel Baker durante as súas expedicións ao que hoxe é o Sudán do Sur e o norte de Uganda, desde 1863 ata 1865 e desde 1871 ata 1873 respectivamente.
Charlie Share
Profesional
Foi elixido no número 1 do Draft da NBA de 1950 por Boston Celtics, aínda que nunca chegou a xogar alí. Comezou a súa andaina profesional nos Fort Wayne Pistons, onde permaneceu durante dúas tempadas e media, sendo moi pouco utilizado. Mediada a tempada 1953-54 foi traspasado a Milwaukee Hawks, equipo no que contou con máis minutos e no que permaneceu case até o final da súa carreira, trasladándose con eles á cidade de St. Louis, onde gañou o seu único anel de campión en 1958. Na súa última tempada en activo, a 1959-60, xogou uns poucos partidos con Minneapolis Lakers. No total da súa carreira fixo unha media 8,3 puntos e 8,4 rebotes por partido.
Juba
Historia
En 1922, un pequeno número de comerciantes gregos chegou á zona e estableceron Juba na beira occidental do Nilo Branco. Os gregos, que tiñan excelentes relacións coa tribo indíxena de Juba (os Bari), construíron o que hoxe é o Distrito de Negocios. Os edificios que hoxe albergan o Banco comercial de Buffalo, o Banco comercial do Nilo, o Hotel Paradise, a Casa do Cónsul de Noruega así como moitos outros, foron construídos orixinalmente polos gregos e foron as únicas estruturas permanentes que houbo ata principios da década de 1940.
Desde 1899 a 1956, Juba atopábase no Sudán Anglo-Exipcio que era administrado conxuntamente polo Reino Unido e Exipto. A esperanza británica de unir a parte sur do Sudán con Uganda desvaneceuse en 1947 debido a un acordo realizado en Juba, tamén coñecido como a Conferencia de Juba, para unificar o Norte e o Sur do Sudán. En 1955, unha rebelión de soldados do Sur da cidade Torit desencadeou a primeira guerra civil sudanesa, que non terminou ata 1972. Durante a segunda guerra civil sudanesa Juba era un lugar estratéxico que foi o centro de numerosos combates.
En 2005 Juba converteuse na sede provisional e a capital do goberno semiautónomo do Sudán do Sur, aínda que a capital proposta provisionalmente antes da firma do Acordo Xeral de Paz era Rumbek. Coa chegada da paz, as Nacións Unidas aumentaron a súa presenza en Juba, considerando que ata ese momento moitas operacións no Sudán do Sur foran xestionadas por Kenya. Baixo a dirección da Oficina Para a Coordinación de Asuntos Humanitarios (OCHA), as Nacións Unidas estableceron un campamento coñecido como "campamento OCHA", que serviu de base para moitos organismos das Nacións Unidas e organizacións non gobernamentais.
Demografía
250px|miniatura|Vista aérea de Juba.
En 2005, a súa poboación era de 163.442 habitantes. En base a análise de fotos aéreas, a estimación de voluntarios que traballaron en Juba determinou que a poboación en 2006 era de aproximadamente 250.000. O 5º Censo de Poboación e Habitacional do Sudán realizouse entre abril e maio de 2008, pero os resultados foron rexeitados polo goberno do Sudán do Sur.
Infraestruturas
En 2003, a Fundación Suíza para a Acción contra as Minas (FSD), comezou a despexar a estrada que conduce de Juba a Uganda e Kenya. Esperábase que estes camiños fosen completamente desminados e reconstruídos no curso de 2006-2008. A reconstrución das estradas, que están na súa maioría sen pavimentar, precisan de traballo, esforzo e tempo debido á tempada de traballo limitado debido á prolongada tempada de choivas, que dura desde marzo ata outubro.
As estradas son bastante importantes para o proceso de paz no Sudán do Sur, a xente necesita regresar aos seus fogares e recuperar o que consideran unha vida normal outra vez. A primeira estrada que comezou a ser reconstruída é o camiño a Uganda. Este camiño é particularmente importante, xa que moitos dos habitantes orixinais de Juba, fuxiron a Uganda durante a guerra. A partir de 2009, hai tres camiños pavimentados en Juba, un deles recuperado en xullo dese ano. A principal é un camiño de cemento, construído polos británicos na década de 1950.
A Torre, O Páramo
San Martiño da Torre é unha parroquia do concello do Páramo, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 154 habitantes, deles 86 eran homes e 68 eran mulleres.
Torre de Collserola
220px|thumb|Torre de Collserola A Torre de Collserola é unha torre de comunicacións situada no Pico da Vilana, preto do Tibidabo (serra de Collserola), no municipio de Barcelona.
Historia e características
Foi construída entre febreiro de 1990 e xullo de 1992 con motivo dos Xogos Olímpicos de Barcelona 1992 e desde aí realízanse a maioría de enlaces audiovisuais do área metropolitana e a provincia. Esta torre de deseño futurista dispón dun miradoiro público no nivel 10 desde onde se divisa a cidade de Barcelona. Ten unha altura de 288,4 metros e foi deseñada polo arquitecto británico Norman Foster e os enxeñeiros de camiños Julio Martínez Calzón e Manuel Julià Vilardell, e construída por Cubiertas y MZOV, S.A..
Ornitoloxía
200px|miniatura|Tête d'Etude l'Oiseau, de [[William-Adolphe Bouguereau.]] Ornitoloxía (do grego ορνις, ornis, "paxaro"; e λόγος, logos, "coñecemento") é un ramo da zooloxía que se ocupa do estudo das aves.
A ornitoloxía é unha das poucas pólas da ciencia onde aínda hai gran número de afeccionados (2 millóns de británicos adheríronse á Royal Society for the Protection of Birds), que promoven a conservación e protección das aves e dos ambientes naturais nos que habitan.
Xornadas de Cine de Ourense
As Xornadas do Cine en Ourense foron uns festivais de cine e ao mesmo tempo un concurso de curtametraxes celebrados anualmente na cidade de Ourense entre 1973 e 1978, organizadas por Luís Álvarez Pousa e José Paz Rodríguez, cuxo principal obxectivo foi a promoción do cine galego. Estaban divididas en dous bloques principais: o bloque de proxección das películas e o bloque das conferencias e mesas redondas. En ambas partes tratáronse temas novos daquela época como, por exemplo, aqueles relacionados coa identidade galega. Porén, a falla de apoio económico (estas xornadas foron impulsadas principalmente por dúas agrupacións independentes o Cineclube Padre Feijoo e a Agrupación Cultural Auriense), só se puideron celebrar seis edicións.
Contexto histórico
O século XX supón para Galiza un gran cambio na súa cultura tradicional, que nos seus inicios era agraria, mais neste século transformase nunha cultura máis urbana, como na Galicia actual. O mesmo acontece coa política da época, que experimenta unha transformación notoria coa chegada da ditadura e da Guerra Civil (1936-1939); é tanto o impacto, que até a lingua galega, a cal estaba no seu mellor momento, viuse afectada; xa que, o Estatuto de Autonomía proposto por Castelao non foi revisado até o ano 1938, a causa da Guerra, e tampouco foi aceptado. A vitoria do franquismo supuxo a chegada dunha ditadura cruenta na que só se permitía o uso do castelán, e o galego, unicamente, se puido impulsar desde o exilio.
Orixe das Xornadas
A orixe das Xornadas sitúase na creación do Cineclube Padre Feijoo nos anos 1970-1971, un organismo que pronto desbordará os límites da proxección de películas e no centro de reunión para cinéfilos; así transfórmase no punto de dinamización cultural da cidade. Un movemento que non pasou desapercibido por Lois Álvarez Pousa, en este momento estudante de Ciencias da Información en Madrid, que considerou a posibilidade de organizar unha semana cinematográfica en Ourense. José Paz, membro da directiva do Padre Feijoo, aliouse a esta idea e se encargou de impulsar as Xornadas, que ao principio recibiron o nome de I Semán do Cine en Orense e o ano seguinte -xa galeguizando o título- pasouse a denominar Xornadas do Cine en Ourense. Reorientación que nos indica as convulsións socio-políticas daqueles anos, os últimos do franquismo e a transición á democracia. Para concluír, as Xornadas vanse publicando nun libro para manter a historia galega e para que as recorden como motivo de expansión da propia cultura pola península.
Luís Álvarez Pousa
Este intelectual é de Vila de Rei, Trasmiras, que queda moi preto de Xinzo de Limia (Ourense). Naceu o 8 marzo de 1948. Estudou Filosofía, teoloxía e é doutor en Ciencias da Información.
Ademais, foi delegado de La Voz de Galicia en Santiago, director Xeral de Cultura da Xunta. A relación que ten coas Xornada do Cine é que foi coordinador xeral das Xornadas de cine en Ourense entre 1973 a 1978, contribuíu a impulsar a recuperación do cine galego.
José Paz Rodríguez
José Paz Rodríguez, naceu en Piñor de Cea en Ourense. É pedagogo e profesor da Escola Universitaria E.X.B. de Ourense. Ingresa no cineclube Padre Feijoo en 1972. Vocal da Federación Española de cineclubs e organizador das Xornadas de Cine Psicopedagóxico.
Lugar
Ourense é unha cidade galega con moita historia literaria e cultural, sobre todo, nos anos finais do século XIX até a Guerra Civil tivo un papel moi importante en Galiza neste ámbito; a razón de que Ourense tivera tanto éxito no campo literario (mesmo artístico e musical) é que no primeiro terzo do século XX o territorio estaba cheo de escritores; moitos deles da mesma xeración, que van desde Valentín Lamas Carvajal e Manuel Curros Enríquez até Ramón Otero Pedrayo, Vicente Risco e Eduardo Blanco Amor. Toda unha sucesión de olladas sobre unha poboación e un mundo urbano, cheo de figuras singulares, mais tamén repleto de iniciativas colectivas, de centros recreativos modélicos e de medios de comunicación modernos e comprometidos coa cultura de Galiza expresada en lingua galega.
Por todo isto e tamén porque se precisaba un lugar de coincidencia común, escolleuse Ourense.
Cineclube Padre Feijoo
A principios do ano 1970-71 naceu, como actividade cultural dentro da Escola de Maxisterio de Ourense, o cineclube Padre Feijoo, herdeiro da tradición cineclubista da cidade que durante os sesenta foi representada polos cineclubs Ourense, Miño e Alianza Francesa (AFO).
Nos setenta foi un dos que contribuíron ao xurdimento e desenvolvemento das Xornadas do Cine en Ourense, que no ano 1973 era I Semán do Cine en Orense, nos seguintes anos foron denominadas Xornadas do cine en Ourense e pasaron a chamarse no ano 1978 Xornadas do Cine das Nacionalidades e Rexións, facendo máis popular o cinema galego entre os das outras comunidades históricas do Estado.
O Padre Feijoo é un dos cineclubs máis activos e antigos de Galiza. Aínda que non ten local propio, mantén unha ampla actividade.
Agrupación Cultural Auriense
A Agrupación Cultural Auriense naceu no ano 1967 para impulsar a cultura de Galiza. Antes de que a Agrupación Cultural Auriense vise a luz, outras asociacións tiñan creado un camiño na procura da normalización cultural e lingüística do noso País: Agrupación Cultural O Galo, Agrupación Cultural O Facho, Asociación Cultural de Vigo e o Clube Cultural Valle Inclán. (mais era a única relacionada coas xornadas)
Esta andaina tivo como precursores a un grupo de vellos galeguistas que se xuntaban no Café do Miño e a un grupo de mozos, estudantes de maxisterio, os do Café Coralín: Xesús Ferro Couselo, Ramón Otero Pedrayo, Bieito Fernández Álvarez, Antón Fernández Sánchez, Carlos Guitián, Nemesio Barxa Álvarez, Pedro Merino Gómez, entre outros.
Comezaron a participar en festas e en tradicións populares (magostos, entroido ou a noite de San Xoán), reivindicaron a necesaria normalización lingüística (participación nas campañas do idioma organizadas pola AN-PG e Carreiras polo idioma "360 e cinco días de letras galegas"), crearon e colaboraron nos concursos literarios (destácanse as "Xornadas de narracións infantís" e o concurso de poesía "Ramón Cabanillas”), exposicións, cursos de música e baile, nas xornadas de cinema de Ourense, concertos, teatro. Con estas participacións quixeron contribuír á dignificación cultural de Galiza.
Carlos Velo Cobelas
Filmografía (relacionada con Galiza):
- Guion non realizado: Galicia, Paisaxe de sangue
I Semán do Cine de Orense (1973)
Entre os días 8 e 13 de xaneiro de 1973 organizouse a I Semán do Cine en Ourense. Este evento levouse a cabo grazas ao apoio do Cineclube Padre Feijoo e á coordinación de Luís Álvarez Pousa, José Paz Rodríguez, Norberto Alcover, Emilio Losada e Alfonso Sánchez Izquierdo. Nela non só se proxectaron filmes e curtametraxes, senón que tamén houbo espazo para conferencias e coloquios. A temática central destas Xornadas e das vindeiras xiraron en torno as palabras de Xosé Luís López Cid na presentación da I Semán do Cine de Orense:"Ya es alentador que se hable de nuestro cine inexistente, de nuestros directores alienados, de lo que podría filmarse, de lo que ya se filma, de planteamientos para un futuro. EL CINE GALLEGO ES LA CONCIENCIA DE SU NADA: YA ES ALGO. (Xosé Luís López Cid, programa da I Semán do Cine de Orense)."Esta cita de Xosé Luís López Cid reivindicaban a importancia do cine galego e como promocionalo, cuestión que tivo unha gran resonancia no apartado de conferencias. Os conferenciantes foron os seguintes: Ezequiel Méndez (Postulados para un cine galego), Pedro Miguel Lamet (La vinculación a la realidad como condición de un cine humanamente válido), Fernando Lara (Cine español: la evasión de la realidad) e Luís Urbez (El hombre y su tierra, lugar genético del lenguaje cinematográfico).
No programa de proxeccións o Equipo Lupa presentou as seguintes curtametraxes: Catro por Catro, Mesturanza, Holocausto e A procesión das mortaxas.
II Xornadas do Cine de Ourense (1974)
No ano 1974 leváronse a cabo dous eventos onde as Xornadas estiveron presentes: un deles foi o festival de cine celebrado entre os días 9 e 19 de xaneiro e o outro un curso de cine no mes de abril.
Nestas Xornadas (organizadas por Luís Álvarez Pousa, José Paz Rodríguez, Norberto Alcover, Emilio Losada e Alfonso Sánchez Izquierdo) houbo un menor número de curtametraxes (só dúas): A morte do mariscal de Enrique Rodríguez Baixeras e O Corpiño do Equipo Lupa. Non obstante, este déficit compensouse cun maior número de conferencias e táboas redondas.
Con relación as mesas redondas, cabe destacar a que levaba por título As posibilidades dun cine galego – camiños a seguir. Nela os participantes Euloxio Rodríguez Ruibal (equipo LUPA de Santiago), o director ourensán Antonio Román (Tony Román), Juan Antonio Porto (guionista), Xavier Iglesias (equipo ENROBA de A Coruña), Ramón Piñeiro (escritor), e o produtor Ismael González chegaron á conclusión: intentar profesionalizar o cine galego.
Para finalizar, o curso organizado do 8 ao 14 de abril polas Xornadas do Cine e patrocinado pola Agrupación Cultural Auriense foi un punto de apoio para o nacemento do cine galego. Este curso foi impartido por José Mª Nunes (realizador), Juan Antonio Porto (guionista), Enrique Banet (cámara e fotografía) e Díaz Noriega (cine afeccionado).
III Xornadas do Cine en Ourense (1975)
A terceira xornada tivo lugar desde o 2 ao 8 de xaneiro de 1975 e foi levada a cabo por críticos do cinema e por algúns directores. Estas xornadas abordaron o tema da creación dunha produtora-distribuidora galega (NOS) para soster aos grupos que apoiaban o mesmo obxectivo: expandir o cinema galego e darlle importancia ao galego. Mais, esta produtora non terá actividade e desaparecerá pouco máis tarde; por conseguinte créanse as dúas tendencias que marcaron o debate sobre o cine en Galiza na década dos setenta: os defensores da profesionalización como único camiño de normalización, e os que defenden o cine alternativo ao servizo das loitas populares e a axitación política.
No cartel das xornadas aparecía que se ía representar a obra de Eduardo Blanco Amor A esmorga, feita polo propio autor; tamén aparecía no mesmo cartel a curtametraxe baseada no contorno mariñeiro de Enrique Banet en 16mm e a obra feita por Lois Álvarez Pousa e Carlos Casares, representada coa figura de Ramón Otero Pedrayo como protagonista do filme.
Aínda que non tiveron moitas axudas económicas para levar a cabo estas III Xornadas, seguiron adiante con elas, xa que Álvarez Pousa tomou as rendas e as fixo famosas nos xornais e nas revistas galegas. Neste intre, téntanse construír unha sociedade anónima para inscribir unha produtora-distribuidora e así poder estender o cine galego pola península, aínda que con estética, claves éticas e razóns socio-políticas propias distintas ás do resto de España. En cada cidade decidirase un grupo promotor para levar a cabo cós outros promotores a realización desta sociedade, e así poder financiar os filmes, aos que decidan participar se lles concederá o financiamento das súas obras e a posta das mesmas nas Xornadas de Cine de Ourense, e logo nas que se organicen por toda Galiza.
IV Xornadas do Cine en Ourense (1976)
Foron as primeiras Xornadas realizadas tras a morte do ditador Franco, en xaneiro do ano 1976. Pódese dicir que a longa ditadura finalizou e as reivindicacións sociais e políticas mestúranse en prácticas fílmicas contraditorias. No período de transición cara a democracia o cine víase como “un instrumento de loita ideolóxica ao servizo das clases traballadoras”.
Os colaboradores decátanse que a cultura galega non poderá sobrevivir sen se abrir paso na política cultural do resto de España; así que desvanécense as fronteiras entre Galiza e o resto da península, o cine galego comeza a obter prestixio.
Nesta cuarta sesión o cine galego deixou de ser un fenómeno illado e converteuse nun feito destacábel, e nunha realidade dentro da península. Era chamado cine independente, posto que empregaban un tipo de cinematografía distanciada do canon español.