cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Historia da ciencia ficción
Europa
Para moitos a primeira obra de ficción científica, tal e como hoxe se entende, é Frankenstein ou o moderno Prometeo de Mary Shelley, publicada en 1818. No seu libro Billion Year Spree, Brian Aldiss afirma que Frankenstein representa "o primeiro traballo seminal ao cal se lle pode aplicar loxicamente a etiqueta de ficción científica". É tamén a primeira do subxénero do "científico tolo". Aínda que está asociada normalmente ao xénero gótico de terror, a novela introduce temas de ficción científica tales como o uso da tecnoloxía para alcanzar logros máis aló da ciencia contemporánea, e a un ¿non-humano? como antagonista, o que permite unha visión da condición humana desde unha óptica externa. Aldiss considera que a ficción científica en xeral deriva as súas convencións da novela gótica. Outra novela futurista de Shelley, O último home, tamén se cita a miúdo como a primeira novela verdadeira de ficción científica.
Os primeiros anos trala aparición de Frankenstein deron poucos froitos ao xénero, pero na década de 1850 aparece o que probablemente pasa por ser un dos autores máis prolíficos do século XIX no campo das aventuras de corte científico: Jules Verne quen en 1851 publica a súa primeira obra con contido de ficción científica: Unha viaxe en globo. A aparición desta obra supón un fito, tendo en conta que a partir da súa publicación este xénero empeza a transformar as súas intencións, e a ciencia subxacente pasa de ser un motivo de inquedanza ou de preocupación polo descoñecido a ser un soporte de historias de aventuras e descubrimentos.
A rama europea da ficción científica comezou propiamente a finais do século XIX cos romances científicos de Xulio Verne (1828-1905), cuxa ciencia centrábase máis ben en invencións, así como coas novelas de crítica social con orientación científica de H. G. Wells (1866-1946).
Wells e Verne rivalizaron na primitiva ficción científica. Os relatos e novelas curtas con temas fantásticos apareceron nas publicacións periódicas nos últimos anos do século XIX, e moitos deles empregaron ideas científicas como unha escusa para lanzarse á imaxinación. Aínda que é máis coñecido por outros traballos, Sir Arthur Conan Doyle tamén escribiu ficción científica. O único libro no que Charles Dickens se aventura no territorio da especulación científica e os estraños misterios da natureza (en contraposición ás claramente sobrenaturais pantasmas de Nadal) foi na súa novela Bleak House (1852) na que Dickens fai que un dos seus personaxes morra por «combustión humana espontánea». Dickens investigou casos rexistrados de tal efecto antes de escribir sobre a materia, para desta forma ser capaz de contestar aos escépticos que se escandalizasen coa súa novela.
Tanto Wells como Verne tiñan en todo o mundo lectores e escritores que seguían e copiaban os seus estilos, especialmente nos Estados Unidos. Axiña estaría florecendo unha ficción científica autóctona estadounidense. Os escritores europeos aumentaron os seus lectores vendendo no mercado estadounidense e escribindo nese estilo.
Fóra do ámbito anglosaxón hai que destacar a figura de Karel Čapek, introdutor do termo robot na súa obra teatral R. U. R. e creador do clásico da ficción científica A guerra das salamántigas en 1937.
Estados Unidos
Outro autor que escribiu algunhas historias deste tipo é Jack London. O autor das novelas de aventuras no salvaxe Yukon, Alasca, e o Klondike, tamén escribiu historias sobre extraterrestres (The Red One), sobre o futuro (O talón de ferro) ou sobre os conflitos do futuro (A invasión sen precedentes). Tamén escribiu unha historia sobre a invisibilidade e outra sobre unha arma de enerxía para a que non existía defensa algunha. Estas historias impactaron no público americano e comezaron a perfilar algúns dos temas clásicos da ficción científica.
Principios de século
O autor americano que mellor simboliza o nacemento nos Estados Unidos da ficción científica como xénero de masas é Edgar Rice Burroughs quen, pouco antes da primeira guerra mundial, publica Baixo as lúas de Marte (1912) en varios números dunha revista especializada en aventuras. Burroughs seguiu publicando neste medio durante o resto da súa vida, tanto fantasía científica como historias doutros xéneros (misterio, horror, fantasía e como non, o seu personaxe máis coñecido: Tarzán); pero, as historias de John Carter (ciclo de Marte) e Carson Napier (ciclo de Venus), aparecidas naquelas páxinas, hoxe día considéranse xoias da ciencia ficción máis temperán.
No entanto, o desenvolvemento da ficción científica americana como xénero literario específico hai que atrasalo ata 1926, ano no que Hugo Gernsback funda Amazing Stories e créase a primeira revista dedicada exclusivamente ás historias de ficción científica. Por outra banda, dado que como é ben coñecido, foi el quen elixiu o termo scientifiction para describir a este xénero incipiente, o nome de Gernsback e o vocábulo ao que deu orixe quedaron unidos para a posteridade. E, aínda que as historias que se publicaban nesta e outras revistas pulp cun éxito cada vez maior, non gozaban do aval de ser literatura seria e a maioría considerábanas sensacionalismo literario, o certo é que unha revista dedicada enteiramente a un xénero como a fantasía científica (co seu novo e flamante nome) tiveron un grande impacto na percepción do público e atraeu a moitos á lectura das historias de especulación científica.
A Idade de Ouro (1938-1950)
Co xurdir en 1938 do editor John W. Campbell e a súa actividade na revista Astounding Science Fiction (fundada en 1930) e coa consagración dos novos mestres do xénero: Isaac Asimov, Arthur C. Clarke e Robert A. Heinlein, a ficción científica empezou a gañar status como xénero literario, especialmente con este último, que foi o primeiro autor que conseguiu que se editasen historias do xénero en publicacións máis xeralistas, e foi tamén o que lle deu maior madureza ao xénero e influíu poderosamente no seu desenvolvemento posterior. As incursións no xénero de autores que non se dedicaban exclusivamente á ciencia ficción tamén lle deron respetabilidade; autores como Karel Capek, Aldous Huxley e C. S. Lewis. As revistas mostraban rechamantes portadas con monstros de ollos de mosca e mulleres medio espidas, dando unha imaxe atraente para o que era o seu público principal: os adolescentes.
Logo da Segunda Guerra Mundial prodúcese unha transición do xénero. É a época na que os contos empezan a ser desprazados polas novelas e os argumentos gañan en complexidade. Fúndanse novas revistas: ata 15 novas revistas nun só ano; e algunha ata salta o charco como a francesa Galaxie (prima irmá da estadounidense Galaxy que empeza a publicarse o ano 1950), pero agora o xénero empeza a saír do terreo exclusivo do pulp.
A Idade de Prata (1951-1965)
En canto aos títulos, desta época son libros que hoxe son considerados clásicos: Crónicas marcianas ou Fahrenheit 451 de Bradbury, Mercadores do espazo de Pohl e Kornbluth, Máis que humano de Sturgeon; sen esquecer O fin da eternidade de Asimov, e Lotaría solar ou O home no castelo de Dick. Algunhas delas serían adaptadas ao cine ou a televisión; A laranxa mecánica de Anthony Burgess é un exemplo disto.
E tamén é nesta época cando empezan a outorgarse os premios Hugo, cuxa primeira edición foi en 1953.
En realidade, pese a que desde o punto de vista académico veuse en cualificar como «idade de ouro» á etapa comprendida entre os anos 1938 e 1950, para moitos, esta época debería estenderse uns quince anos.
A última novela digna de mención deste período é Dune de Herbert. Non hai que pensar que trala súa publicación, en 1965 houbese unha revolución que cambiase o panorama de forma drástica, pero un novo estilo empezaba a gañar o creto dos seareiros.
A Nova Onda
Os anos transcorridos entre 1965 e 1972 son o período de maior experimentación literaria da historia do xénero. En Gran Bretaña, pódese asociar coa chegada de Michael Moorcock á dirección da revista New Worlds. Moorcock, entón un mozo de 24 anos, deu espazo ás novas técnicas exemplificadas na literatura de William Burroughs e J.G. Ballard. Os temas empezaron a distanciarse dos tan manidos robots e imperios galácticos das idades de ouro e prata da ficción científica, centrándose en temas ata entón inexplorados: a consciencia, os mundos interiores, relativización dos valores morais etcétera.
Nos Estados Unidos, os ecos dos cambios experimentados no panorama británico tiveron o seu reflexo. Autores como Samuel R. Delany, Judy Merrill, Fritz Leiber, Philip K. Dick, Philip José Farmer e Robert Silverberg, representan a esencia das novas vías deste xénero literario.
Durante un tempo, os novos temas e estilos pareceron eclosionar e chegaron a copar a maior parte dos galardóns máis importantes. E, aínda que os grandes mestres consagrados do xénero seguían tendo os seus lectores, parecía que as novas vías haberían de impoñerse. E de súpeto, os lectores empezaron a retornar aos antigos temas: tanta relativización de valores, tanto estilo experimental en realidade desconcertáballes. Aínda que o panorama literario xa non era o mesmo... crecera e madurara; os lectores agora entendían que o xénero podía ser moito máis que leis da robótica e psicohistoria.
O Ciberpunk
Na década de 1980 as cada vez máis ubícuas computadoras e a aparición das primeiras redes informáticas globais dispararon a imaxinación de novos autores, convencidos de que tales prodixios producirían profundas transformacións na sociedade. Este xerme cristalizou principalmente a través do chamado movemento Ciberpunk, un termo que aglutinaba unha visión pesimista e desencantada dun futuro dominado pola tecnoloxía e o capitalismo salvaxe cun ideario "punk" rebelde e subversivo, frecuentemente anarquista. Unha nova xeración de escritores xurdiu baixo esta etiqueta, encabezados por William Gibson.
A Rúa, Meavía, Forcarei
A Rúa é un lugar da parroquia de Meavía, no concello pontevedrés de Forcarei. Segundo o IGE do 2008 tiña 23 habitantes deles 13 homes e 10 eran mulleres, o que supón que se mantivo a poboación desde 2007.
Adrian Dantley
Adrian Delano Dantley, nado o 28 de febreiro de 1956 en Washington, D.C., é un ex xogador de baloncesto estadounidense que destacou profesionalmente na década dos 80. Xogaba de escolta, e destacou polo seu poderío anotador nas súas 15 tempadas na NBA. Seis veces All-Star, foi incluído no Basketball Hall of Fame en 2008.
Universidade
Pertenceu durante 3 anos á prestixiosa Universidade de Notre Dame, onde se puxo de manifesto a súa faceta anotadora, chegando a liderar ao seu equipo con porcentaxes de 30,4 e 28,6 puntos nos seus dúas últimas tempadas. Tampouco descoidou a súa faceta reboteadora, conseguindo case 10 rebotes por partido en toda a súa etapa universitaria. Foi nomeado Xogador do Ano en 1976 e elixido para acudir coa selección de baloncesto de Estados Unidos aos Xogos Olímpicos de Montreal 76, onde gañaron o ouro. En 1975 e 1976 foi incluído no primeiro equipo All-American.
Profesional
Finalmente o 7 de abril de 2008 foi elixido para o prestixioso Basketball Hall of Fame, recoñecemento que se lle resistiu quizais por non conseguir nunca un anel de campión e pola súa traxectoria profesional, sen chegar a asentarse en ningún equipo (a pesar de que en Salt Lake City permaneceu sete anos). Ao longo da súa carreira tivo unha media de 24,3 puntos e 5,7 rebotes por partido.
Facultade de Comunicación de Pontevedra
A Facultade de Comunicación de Pontevedra é un centro educativo universitario da Universidade de Vigo, con sede en Pontevedra no campus da Xunqueira.
Historia
A Facultade de Ciencias Sociais de Pontevedra, xerme da actual Facultade de Comunicación, creouse polo decreto 192/1993, do 29 de xullo, no seu artigo 19. A licenciatura en Publicidade e Relacións Públicas, única no Sistema Universitario de Galicia, foi a primeira implantada na facultade. O decano-comisario que elaborou o plan de estudos para a nova licenciatura foi Alejandro Pizarroso Quintero, catedrático da Facultade de Ciencias da Información da Universidade Complutense de Madrid. O plan de estudos foi aprobado o 1 de xullo de 1994.
A facultade de Ciencias Sociais entrou en funcionamento en Pontevedra o 10 de outubro de 1994 nun edificio provisional, o antigo fogar provincial na rúa Serra, na que permaneceu ata o ano 2000 no que empezou a funcionar o novo grande edificio da facultade construído no Campus da Xunqueira, deseñado polo arquitecto santiagués José Carlos Arrojo Lois.
En 1999 polo decreto 250/1999 do 9 de setembro, no seu artigo 4, implantáronse na facultade os estudos de Xestión e Administración Pública sendo a segunda carreira universitaria que se puido cursar no centro.
En maio de 2003 autorizouse á facultade para impartir a licenciatura en Comunicación Audiovisual así como o cambio de nome de Ciencias Sociais, pasando a denominarse Facultade de Ciencias Sociais e da Comunicación.
O 7 de xullo de 2022, por decreto 133/2022, creouse no Campus de Pontevedra a Facultade de Dirección e Xestión Pública, pasando o grao de Dirección e Xestión Pública a impartirse nesa facultade.
O 29 de decembro de 2022, polo decreto 230/2022 da Consellería de Educación a facultade pasou a denominarse Facultade de Comunicación.
Titulacións
Como estudos de posgrao acolle os seguintes másters:
Ademais ofrece o Doutoramento en Comunicación, aprobado polo Consello de Universidades.
Instalacións
No primeiro piso da Facultade sitúase a Biblioteca Central do Campus de Pontevedra. O edificio dispón de dous estudios de radio e dous platós (de televisión e de cinema). Ademais conta cunha sala de protools, onde se pode rodar unha maqueta profesional, de doce cabinas de edición de Avid e de varias aulas de informática.
Actividades
A facultade acolle unha semana de conferencias e actividades formativas centradas na creatividade publicitaria e audiovisual e que se desenvolven no mes de abril. Agrúpanse baixo o nome de Culturkata e nelas participan como relatores profesionais de referencia e egresados.
A facultade tamén outorga os premios Resaka das Letras, RdL. A Galipedia recibiu no 2006 "G" de platino, a maior distinción.
Liripio, A Estrada
San Xoán Bautista de Liripio é unha parroquia que se localiza no concello da Estrada. Segundo o IGE en 2014 tiña unha poboación de 63 persoas (33 mulleres e 30 homes), distribuída en 6 entidades, o que supón unha diminución respecto de 1986 cando tiña 139 habitantes. En 1842 tiña unha poboación de feito de 210 persoas.
Festas
Celebra as festas parroquiais na honra de San Xoán.
A Chanciña, Vide, As Neves
A Chanciña é un lugar da parroquia de Vide, no concello pontevedrés das Neves. Segundo os datos do Instituto Galego de Estatística do ano 2008 ten 16 habitantes (10 homes e 6 mulleres).
Lingua abun
O abun é unha lingua da familia papúa falada en Irian Jaya (Indonesia) polos Yenden. ISO/DIS 639-3: kgr
Distribución xeográfica
Fálase en 18 aldeas da costa norte e interior do centro de Bird's Head, nos subdistritos de Sausapor e Mega de Irian Jaya.
Falantes
3.000 falantes (2000): 2.000 do dialecto Abun Ji, 600 do Abun Tat e 400 do Abun Je.
Escrita
Entre 1991 e 1995 traducíronse algúns fragmentos da Biblia. En 1999 Christine e Keith Berry publicaron A Description of Abun: A West Papuan Language of Irian Jaya.
Ligazóns externas
Abun no Ethnologue
Suicidio entre mozos LGBT
Informes e estudos
Ademais, «os estudantes LGBT tiñan unha maior probabilidade de plantexarse seriamente abandonar a súa institución [educativa] como resultado do acoso e a discriminación.» Susan Rankin, unha dos autores do informe de Miami, atopou que «de forma unívoca, o [informe] 2010 State of Higher Education for LGBT People («Estado da educación superior para persoas LGBT en 2010») demostra que os estudantes, profesores e empregados LGBTQ viven un ambiente "xeado" de acoso no campus e comunidades que son moito menos que acolledoras. »
Un informe do goberno dos Estados Unidos, titulado Report of the Secretary's Task Force on Youth Suicide («Informe do grupo de traballo do Secretario sobre o suicidio xuvenil»), publicado en 1989, atopou que os mozos LGBT teñen unha probabilidade catro veces maior de tentar suicidarse que outros mozos. Esta maior incidencia de pensamentos suicidas, e de problemas mentais en xeral, entre adolescentes homosexuais en comparación cos seus compañeiros heterosexuais, foi atribuída á tensión producida por ser unha minoría.
A pesar de que é imposible saber a porcentaxe de suicidios de mozos LGBT, debido a que a sexualidade e o xénero destas minorías moi a miúdo está oculto, especialmente nestas idades, o fenómeno está a ser estudado para explicar as causas concretas. En 2004, 1985 adolescentes estadounidenses menores de 20 anos suicidáronse, un incremento do 18% respecto ó ano anterior. «Máis de 34.000 persoas falecen por suicidio ó ano», converténdoa «na terceira causa de morte entre as persoas de 15 a 24 anos[,] con mozas lesbianas, gais e bisexuais tentando o suicidio catro veces máis frecuentemente que os seus compañeiros heterosexuais.»
En España tamén se dá a homofobia nas aulas, co perigo de suicidio que leva. Nun estudo realizado pola federación COLEGAS entre 30.000 estudantes andaluces de ESO e Universidade, o «81% consideran que se un integrante da súa clase se definise en público como gai, lesbiana, bisexual ou transexual, sería discriminado». Un estudo de COGAM (2008) mostra que no 31% dos agresores de homosexuais era un compañeiro de clase.
Homofobia institucionalizada e internalizada
A homofobia institucionalizada e internalizada tamén pode levar ós mozos LGBT a non aceptarse e ter conflitos internos profundos sobre a súa orientación sexual. Os mozos LGBT tamén son expulsados do seo familiar con relativa frecuencia a unha idade temperá, tras saír do armario.
A homofobia, independentemente de como se chegou a ela, pode ser a orixe do acoso escolar. Como se viu nos suicidios de nove mozos LGBTQ ocorridos en setembro de 2010 nos Estados Unidos, o acoso grave pode levar ó suicidio. O acoso non ten porqué ser físico, se non que pode ser emocional, viral, sexual ou racial. O acoso físico adoita consistir en patadas ou puñadas, mentres que o «acoso emocional» consiste en insultos, creación de rumores e outros tipos de abuso verbal. O «abuso viral» ou «ciberacoso» inclúe o envío de textos ou mensaxes do tipo anterior en Facebook, Twitter ou outras redes de comunicación social. O «acoso sexual» adoita consistir en tocamentos, xestos e chistes obscenos; finalmente o «acoso racial» está relacionado cos estereotipos e a discriminación.
O acoso escolar pode ser interpretado como un tipo de «rito de paso», pero diversos estudos mostraron que ten efectos físicos e psicolóxicos negativos. «Mozos pertencentes a minorías sexuais ou adolescentes que se identifican como gais, lesbianas ou bisexuais, son acosados dúas ou tres veces máis que os heterosexuais» e «case todos os estudantes transxénero foron acosados verbalmente (p.ex. insultados ou ameazados no ano anterior [ó estudo] debido á súa orientación sexual (89%) e á expresión do seu xénero (89%)», de acordo co estudo Harsh Realities, The Experiences of Transgender Youth In Our Nation’s Schools («Dura realidade, as experiencias de mozas transxénero nas escolas da nosa nación») do Gay, Lesbian and Straight Education Network.
O asunto foi fortemente discutido nos medios de comunicación nos últimos anos nos Estados Unidos, e máis aínda en setembro e outubro de 2010. O presidente da EE.UU., Barack Obama, realizou un vídeo na páxina web da Casa Branca como parte do proxecto It Gets Better. A primeira dama, Michelle Obama, atribuíu ese tipo de comportamento acosador ó exemplo que dan os pais, que na maioría dos casos, é seguido polos fillos.
Imo
O topónimo Imo pódese referir a:
Suicidio entre mozos LGBT
The Trevor Project
The Trevor Project (O proxecto Trevor) foi fundado polo escritor James Lecesne, a directora de cine e produtora Peggy Rajski e o produtor Randy Stone, creadores da curta Trevor, gañador do Óscar á mellor curta en 1994, sobre un mozo gai de 13 anos que, tras ser rexeitado polos seus amigos por mor da súa homosexualidade, trata de quitarse a vida. Trátase dunha ONG dos Estados Unidos que xestiona a única liña telefónica especializada en mozos LGBTQ suicidas a nivel nacional, 24 horas ó día. O proxecto «ten como obxectivo acabar co suicidio entre mozos LGBTQ ofrecendo recursos para salvar vidas e apoiar a vida, incluíndo a nosa liña telefónica para salvar vidas 24 horas ó día 7 días á semana, unha comunidade dixital e programas educativos para crear un ambiente seguro, que apoie e positivo para todos.»
James Cromwell
James Oliver Cromwell, nado nos Ánxeles (California) o 27 de xaneiro de 1940, é un actor estadounidense de cine e televisión. Algunhas das súas interpretacións máis notables inclúen filmes como Babe (1995), polo cal foi nomeado ó Oscar ó mellor actor secundario, Star Trek: First Contact (1996), L.A. Confidential (1997), A milla verde (1999), Space Cowboys (2000), The Sum of All Fears (2002), I, Robot (2004), The Artist (2011), e as serie de televisión Six Feet Under (2003–2005), 24 (2007), American Horror Story: Asylum (2012) e Halt and Catch Fire (2015).
Foi nomeado a un Oscar, catro Emmy e catro Screen Actors Guild durante a súa carreira. No 2013, gañou o Canadian Screen polo seu papel en Still Mine e mailo 2013 Premio Emmy de Primetime pola súa intepretación en American Horror Story: Asylum.
Guerra colonial portuguesa
A guerra colonial portuguesa, tamén coñecida en Portugal como a guerra do ultramar ou nas antigas colonias como a guerra de liberación, foi loitada entre o exército portugués e os e os movementos nacionalistas emerxentes nas colonias africanas de Portugal entre 1961 e 1974. O réxime portugués foi derrocado por un golpe militar en 1974 e o cambio no goberno levou ao conflito ao seu fin. A guerra foi unha loita ideolóxica decisiva na África lusófona, nas nacións circundantes e no Portugal continental.
O enfoque histórico preexistente portugués e internacional considera a guerra colonial portuguesa como se percibía naquel momento: un único conflito loitado en tres teatros de operacións separados: Angola, Guinea Bissau e Mozambique (ás veces incluíndo a anexión india de Goa de 1961).
A diferenza doutras nacións europeas durante os anos 50 e 60, o réxime portugués do Estado Novo non se retirou das súas colonias africanas, ou das provincias de ultramar (províncias ultramarinas), xa que eses territorios chamábanse oficialmente así dende 1951. Durante os anos 60 varios movementos independentistas armados fixéronse activos: o Movemento Popular de Liberación de Angola, a Fronte Nacional para a Liberación de Angola, a Unión Nacional para a Independencia Total de Angola, o Partido Africano para a Independencia de Guinea e Cabo Verde e a Fronte de Liberación de Mozambique. Durante o conflito resultante, foron cometidas atrocidades por todas as forzas involucradas.
Ao longo do período, Portugal enfrontouse a unha disidencia crecente, embargos de armas e outras sancións punitivas impostas pola comunidade internacional. En 1973, a guerra fixérase cada vez máis impopular debido á súa duración e custo financeiro, ao empeoramento das relacións diplomáticas con outros membros das Nacións Unidas, e ao papel que sempre desempeñou como un factor de perpetuación do estado de Estado Novo e do status quo non democrático.
O final da guerra chegou coa Revolución dos Caraveis de abril de 1974. A retirada deu como resultado o éxodo de centos de miles de cidadáns portugueses e de persoal militar de etnia europea, africana e mixta dos antigos territorios portugueses e novas nacións africanas independentes. Esta migración é considerada como unha das maiores migracións pacíficas da historia do mundo.
As antigas colonias enfrontáronse a graves problemas tras a súa independencia. Guerras civís devastadoras e violentas seguiron en Angola e Mozambique, que duraron varias décadas, cobráronse millóns de vidas e deron por resultado un gran número de refuxiados desprazados. A recesión económica e social, o autoritarismo, a falta de democracia e outros dereitos civís e políticos elementais, a corrupción, a pobreza, a desigualdade e a planificación central fracasada erosionaron o celo revolucionario inicial. Un nivel de orde social e desenvolvemento económico comparable ao que existía baixo o dominio portugués, incluído durante o período da guerra colonial, converteuse no obxectivo dos territorios independentes.
Os antigos territorios portugueses convertéronse en estados soberanos, con Agostinho Neto en Angola, Samora Machel en Mozambique, Luís Cabral en Guiné-Bissau, Manuel Pinto da Costa en San Tomé e Príncipe, e Aristides Pereira en Cabo Verde como cabezas de estado.
Augusto Carlos Teixeira de Aragão
Traxectoria
miniatura|220px|esquerda|Placa da praza Dr. Teixeira de Aragão, en [[Lisboa]] Era fillo de José Maria Teixeira de Aragão e de Mariana Hermógenes da Silva.
Teixeira cursou estudos de Medicina e, no exército portugués, alcanzou o cargo de cirurxián maior en xefe. No seu labor como médico e militar, desempeñou tamén o cargo de director do Hospital Militar de Tavira e, no exercicio civil, como cirurxián no distrito de Setúbal, formou parte da comisión de asistencia e socorro aos afectados pola epidemia de disentería que se produciu alí en 1849.
Xa desde ben rapaz, Teixeira dedicouse ao coleccionismo de moedas. O seu interese pola numismática, as súas lecturas de historia e arqueoloxía e, tamén, a súa amizade con Luís I de Portugal (de cuxo gabinete numismático foi director) permitíronlle dedicarse en profundidade a esta disciplina ao longo da súa vida.
Na década de 1860 foi un dos responsables dos traballos de redescuberta do sitio arqueolóxico da cidade romana de Balsa, no distrito de Faro.
En 1870 publicou o libro Descrição Histórica das Moedas Romanas Existentes no Gabinete Numismático de sua Majestade El-Rei O Senhor D. Luiz I. Un ano despois foi admitido como socio correspondente do Instituto Histórico e Xeográfico Brasileiro, grazas ao informe favorable acerca desta obra emitido pola Comisión de Arqueoloxía e Etnografía.
En 1872 foi nomeado Secretario Xeral do Goberno da India e, en tal condición, acompañou a Goa o infante don Augusto, irmán do rei Luís I, na expedición de 1895.
En 1875 publicouse o primeiro dos tres volumes da súa obra monumental Descrição Geral e Histórica das Moedas Cunhadas em Nome dos Reis, Regentes e Governadores de Portugal. Teixeira de Aragão chegou a planear un cuarto volume desta obra, onde incluiría as moedas portuguesas do Brasil e da África Occidental Portuguesa, que non chegou a materializarse.
Este mesmo ano formou parte da Comisión da Academia Real de Belas Artes, nomeada polo Goberno, co obxectivo de propor a reforma do ensino das belas artes, o plan para a organización dos museos, e o Servizo dos Monumentos Históricos e da Arqueoloxía. En 1876 foi elixido membro da sección de historia e arqueoloxía da Academia Real das Ciencias de Lisboa, que en 1880 o nomeou comisario rexio para a preparación do programa de traslado dos restos mortais de Vasco da Gama desde a igrexa do convento da Nosa Señora das Reliquias da Vidigueira ata o Mosteiro dos Xerónimos, onde permanecen desde entón.
En 1877 participou na conferencia arqueolóxica da Citania de Briteiros en Guimarães.
Foi membro, así mesmo, da Sociedade de Xeografía de Lisboa, da Sociedade Francesa de Numismática, da comisión de antigüidades da Real Academia da Historia, de Madrid.
miniatura|260px|Medalla Teixeira de Aragão ([[1963), da Sociedade Portuguesa de Numismática]] Teixeira de Aragão faleceu o 29 de abril de 1903 e foi sepultado no Cemiterio dos Praceres, en Lisboa.
Na súa memoria, a Sociedade Portuguesa de Numismática celebrou en Porto en xuño de 1963 a súa I Exposición Biblio-Numismática, e no mesmo ano cuñou a Medalla Teixeira de Aragão en bronce patinado, cun diámetro de 70 mm e peso de 163 g.
Publicacións
Esta é unha escolma das principais publicacións de Teixeira de Aragão:
La Idea (1931)
La Idea foi un periódico publicado en Pontevedra en 1931.
Historia e características
Periódico republicano da tarde, apareceu o 15 de agosto de 1931. Os primeiros números apareceu diariamente, pero no seu terceiro número anunciou a súa transformación en semanal. Proclamábase republicano autónomo e estaba auspiciado por Amado Garra e dirixido por Ángel Míguez. Aínda se publicaba en novembro dese ano.
O demo nos outeiros
O demo nos outeiros (en Il diavolo sulle colline) é unha novela do escritor Cesare Pavese, escrita entre o 20 de xuño e o 4 de outubro de 1948, e publicada en 1949. É o segundo título da triloxía La bella estate, formada por La bella estate e Tra donne sole.
Foi traducido ó galego por Xavier Rodríguez Baixeiras e foi publicado pola Edicións Xerais no ano 1989, na colección Grandes do noso tempo.
Eleccións municipais en Boiro
Eleccións
Estes foron os resultados das eleccións municipais no concello de Boiro dende 1979.
miniatura|dereita|300px|Eleccións municipais en [[Boiro. Carteis das principais forzas políticas no centro de Boiro (2011).]]
Subdivisións de Nixeria
miniatura|esquerda|240px|[[Estados de Nixeria]] Territorio da Capital Federal: 37. Abuja
Enzo Jannacci
Enzo Jannacci, nado en Milán o 3 de xuño de 1935 e finado en Milán o 29 de marzo de 2013, foi un cantante e compositor italiano. Tamén era un actor e escritor, artista de cabaret, pianista de jazz, e un dos pioneiros do rock and roll italiano.
Traxectoria
Gravou o primeiro de 45 en 1959, como parte do dúo I Due Corsari, xunto con o cantante e compositor Giorgio Gaber. Fixo o seu debut no teatro en 1962, a Milán, co concerto Milanin Milanon. En 1964, lanzou o seu primeiro álbum, que será seguido máis de trinta; o mesmo ano, fixo o seu debut no cine con La vita agra. Morreu en Milán aos 77 anos de idade, de cancro para os ósos.
Samoxicia
miniatura|dereita|290px|Rexións étnicas da Lituania. Samoxicia está marcada en verde.
Samoxicia ou Samoxitia (en samoxiciano: Žemaitėjė, en lituano Žemaitija;, en latín Capitanatus Samogitiae) é o nome dunha rexión etnohistórica correspondente á maior parte do occidente da actual Lituania, á beira do Mar Báltico, tendo por lindes: ao sur o río Neman que a separa da Borusia (actualmente Provincia de Caliningrado), ao norte o río Venta que a separa da Curlandia, mentres que os lindes orientais co resto da Lituania nunca foron totalmente definidos. Segundo os documentos oficiais do actual estado lituano a Samoxicia ten unha área de 21.000 km² e unha poboación que ronda os 300.000 habitantes. A cidade considerada capital cultural é Telšē, sendo a antiga capital do Ducado de Samoxicia (Žemaičių seniūnija en lituano) a pequena cidade chamada antigamente Medininkai e hoxe Varniai.
Na actualidade (2007) o territorio samoxicio está repartido entre varios distritos (apskritis) lituanos: unha pequena zona occidental do de Caunas/Kaunas, o de Xiauliai/Šiauliai, o de Tauragė e Telxiai/Telšiai e a parte norte dos apskritis de Claipeda/Klaipėda e Marijampolė, constituíndo unha Rexión Etnocultural Lituana.
miniatura|250px|Os samoxicianos ocupaban no século XII as terras baixas da Lituania. miniatura|250px|Brasón de armas da Samoxicia.
A Costa, Vide, As Neves
A Costa é un lugar da parroquia de Vide, no concello pontevedrés das Neves. Segundo os datos do Instituto Galego de Estatística do ano 2008 ten 8 habitantes (3 homes e 5 mulleres).
A Picota, San Pedro de Benquerencia, Barreiros
A Picota é un lugar da parroquia de San Pedro de Benquerencia no concello lucense de Barreiros na comarca da Mariña Oriental. Tiña 21 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales eran 8 homes e 13 mulleres.
Ayu-mi-x III Acoustic Orchestra Version
Ayu-mi-x III Acoustic Orchestra Version é un álbum de versións que foi lanzado ó mercado o 28 de febreiro do ano 2001 pola cantante xaponesa Ayumi Hamasaki baixo o selo avex trax e producido por Max Matsuura.
Antonio Freire Montero
Antonio Freire Montero, nado nas Somozas en 1895 e finado na Habana o 25 de agosto de 1952, foi un escritor e xornalista galego.
Traxectoria
Chegou a Cuba a principios do século XX. Foi presidente da Sociedade La Aurora de Somozas (1916-1920) e do Comité das Sociedades Gallegas de Instrucción. Traballou nos Ferrocarriles Unidos de La Habana. Colaborou en Páginas, Vanguardia Socialista, Labor Gallega, Cultura Gallega, Cultura Hispánica e Defensa Social. Escribiu o prólogo da comedia Sublime rebeldía de Eduardo Agüero Vives.
Soiuz 19
Soiuz 19 foi unha misión espacial tripulada soviética lanzada o 15 de xullo de 1975 mediante un foguete Soiuz U desde o cosmódromo de Baikonur.
Características
Soiuz 19, cos cosmonautas Leonov e Valeri Kubasov a bordo, foi lanzada para acoplarse a unha cápsula Apolo estadounidense ocupada polos astronautas Vance Brand, Deke Slayton e Tom Stafford no marco do Proxecto de probas Apollo-Soiuz (ASTP pola súa sigla en inglés). ASTP foi o primeiro acoplamento en órbita de dúas naves de nacións distintas e unha mostra do achegamento entre as dúas potencias rivais. A nave Apolo foi lanzada unhas horas despois de que o fixera a Soiuz 19.
As naves atopáronse no espazo e acopláronse o 17 de xullo. As tripulacións pasaron dunha nave a outra e levaron a cabo diversas actividades, entre elas conceder entrevistas a radios e televisións. As naves separáronse despois de 44 horas acopladas para facer algúns experimentos e volveron a unirse durante tres horas máis, despois das cales as naves separáronse definitivamente. A Soiuz 19 volveu a terra despois de case 6 días en órbita, aterrando a 87 km ao nordeste de Arkalyk (Casaquistán) o 21 de xullo de 1975 ás 10:51 GMT.
Revolución galega de 1846
Revolución galega de 1846, levantamento de 1846, pronunciamento de 1846 ou sublevación liberal de 1846, son os nomes que recibe a revolta iniciada co pronunciamento do comandante Miguel Solís, o 2 de abril de 1846 en Lugo, contra o goberno conservador do xeneral Narváez. O alzamento aspiraba a obter un rápido triunfo en Galicia que se estendese a seguir polo resto do estado. Porén, nin conseguiu sumar todas as cidades galegas nin foi imitado noutras partes de España. O día 23 de abril, o exército enviado polo goberno madrileño derrotou as forzas rebeldes na batalla de Cacheiras, o que supuxo o fin da revolta. A meirande parte dos revolucionarios exiliáronse ou foron dar á cadea. Miguel Solís e outros once militares foron fusilados na vila de Carral.
Antecedentes
esquerda|miniatura|163x163px|A raíña [[Isabel II de España|Isabel II.]] miniatura|157x157px|[[Baldomero Espartero]] Durante o reinado de Isabel II, no período de configuración do moderno estado liberal, enfrontáronse en España dous modelos políticos diferentes: o do liberalismo moderado: conservador e marcadamente centralista; e o do xuntismo progresista: máis democrático e descentralizado. Coa derrota e exilio de Baldomero Espartero, no 1843, e a chegada o poder dos moderados de Ramón María Narváez, deron comezo unha serie de reformas de carácter autoritario. Estas medidas provocaron múltiples tentativas para derribar o goberno por parte do partido progresista, que contaba cunha enorme influencia entre o estamento militar. Ao descontento do progresismo sumábase en Galicia o do incipiente provincialismo, que reclamaba a recuperación da unidade territorial galega, desfeita na reforma administrativa de 1833, e maiores cotas de soberanía.
O científico e militar Gerónimo Piñeiro facía de correo entre as diferentes xuntas galegas, que a comezos de 1846, contaban xa co compromiso da maior parte das forzas militares presentes no país. A principal unidade na conxura era o rexemento de infantaría de Zamora, que posuía 2200 soldados acantonados na Coruña. Tamén estaban comprometidos co pronunciamento a maior parte dos batallóns provinciais espallados polo territorio galego: o provincial de Gijón en Lugo; o de Zamora en Santiago; o de Oviedo en Vigo; o de Guadalajara en Ourense; e o de Segovia en Pontevedra.
Primeira fase: Pronunciamento progresista.
A sublevación presentouse inicialmente como un intento dos progresistas de acadar o poder mediante un pronunciamento militar, o método habitual na época. Porén, a preocupación do goberno madrileño polos, cada vez máis evidentes preparativos, levouno a tomar dúas medidas de urxencia: a substitución do capitán xeneral de Galicia, Francisco Puig Samper, sospeitoso de complicidade cos conspiradores, polo xeneral Juan de Villalonga ; e o traslado a Castela do rexemento de infantaría de Zamora. Malia que a pretensión era iniciar o pronunciamento na Coruña, sede do goberno e lugar onde se contaba cos maiores apoios, a subtracción da principal forza militar dos sublevados obrigounos a precipitaren accións, producíndose o alzamento o día 2 de abril de 1846 en Lugo.
5 de abril. miniatura|Lápida conmemorativa do Batallón literario.
7 de abril.
8 de abril. miniatura|O río Tambre o seu paso por Sigüeiro. [[Carta xeométrica de Galicia|Mapa de Fontán (1845).]]
9 de abril. miniatura|dereita|O [[Garda Civil|garda civil Manuel Buceta.]]
10 de abril.
11 de abril. miniatura|Vista de Santiago (1898) 12 de abril. 13 de abril. miniatura|150x150px|Canón de 12 libras 14 de abril.
Segunda fase: Revolución galega.
Fracasado o pronunciamento no resto do estado, a rebelión entra nunha nova etapa. As diferentes xuntas do país e os mandos militares, reúnense en Santiago o día 15, e acordan a creación dunha xunta central encargada da dirección do movemento. Ausente a influente xunta da Coruña, o control da xunta é asumido polos provincialistas, maioría na xunta compostelá. Comeza daquela a advertírense as súas reivindicacións nas proclamas revolucionarias, isto é: a unidade administrativa de Galicia, unha política autónoma respecto a Madrid e un sistema tributario propio.
15 de abril. miniatura|[[La Revolución (1846)|La Revolución, 17/4/1846.]]
16 de abril. 17 de abril. miniatura|[[Ponte Maior de Ourense (1898).]]
18 e 19 de abril.
20 de abril. 21 de abril. miniatura|Carabineiro, cazador e lanceiro da cabalería española (1856) 22 de abril. 23 de abril. miniatura|165x165px|Cacheiras no mapa de Fontán (1845)
Últimos acontecementos
24 de abril.
25 de abril.
26 de abril. miniatura|Igrexa de Paleo
27 de abril.
Represión e memoria
miniatura|Placa do Monumento aos [[Mártires de Carral.|esquerda]] Desfeito o exército rebelde, mantivéronse aínda por un tempo dúas pequenas columnas, actuando como o fixeran as guerrillas carlistas, na montañas de Lugo e Ourense. Algúns soldados da derrotada división de Solís conseguiron chegar a Portugal, tal foi o caso de Manuel Buceta que escapou de Santiago disfrazado de muller. Tamén chegaron outros da división de Rubín, como Sebastian Arias, que acadou a fronteira con outros 32 oficiais e un cento de soldados. Dos militares que non puideron fuxir, algúns foron parar á cadea, outros enviados a ultramar e algúns fusilados, tal foi o caso do sarxento Antonio Samitier, executado en Betanzos o 4 de maio.
O estado de excepción, que permitía os tribunais militares e a persecución diante de calquera sospeita, foi suprimido no 28 de decembro de 1846, e dous anos despois, co gallo da voda da raíña, ditouse unha amnistía que permitiu o retorno de moitos dos exiliados.
O galeguismo político tomou axiña o levantamento de 1846 como referente simbólico. Só dez anos despois da revolta, no 1856, apareceu xa un número especial no xornal galeguista La Oliva, homenaxeando a acción.
Nestas mesmas datas, durante o chamado bienio progresista, o goberno español declarou os soldados executados en Carral "beneméritos da patria". Foron condecorados a título póstumo e decretouse a construción dun monumento na súa lembranza. Un monumento que non chegou a realizar. Porén, a finais do século, a Liga galega da Coruña, mediante unha subscrición popular, retomou o proxectado monumento, conseguindo inauguralo no 22 de maio de 1904. Desde aquela realízanse periódicas homenaxes ao pé do mesmo nos aniversarios dos fusilamentos.
Véxase tamén
miniatura|Reseña histórica de los últimos acontecimientos políticos de Galicia.
José Rey
Co nome de José Rey podemos referirnos a:
Earthly Delights
Earthly Delights é o quinto álbum da banda estadounidense de noise rock Lightning Bolt, editado o 13 de outubro do 2009 a través do selo Load Records. O álbum foi filtrado á internet o día 27 de agosto do 2009.
Synechocystis
Synechocystis é un xénero de cianobacterias de auga doce da familia Merismopediaceae. Entre as súas cepas está Synechocystis sp. PCC 6803, que é un organismo modelo moi estudado.
A Story in White
A Story in White é o álbum de estrea da banda escocesa de rock alternativo Aereogramme, editado o 24 de setembro do 2001 a través do selo Chemikal Underground.
SDC San Antonio
A Sociedad Deportiva Cultural San Antonio é un club polideportivo da cidade de Pamplona (Navarra). A sección de balonmán é a que máis éxitos lle dou ao club, aínda que conta tamén con seccións de hóckey a patíns e patinaxe de velocidade.
Historia
O padre Isidro Ansorena encargouse de poñer en marcha a primeira das disciplinas deportivas coas que contou o club, o hóckey a patíns. O equipo de balonmán nacería da man de Gabriel Villanueva ao ano seguinte.
Moitos dos integrantes do equipo de hóckey a patíns practicaban tamén outras disciplinas co que a sociedade comezou a medrar e apareceu a sección de patinaxe de velocidade.
Lingua abung
O abung é unha lingua malaio-polinesia de Indonesia, considerado tradicionalmente un dialecto da lingua lampung ISO/DIS 639-3: abl
Falantes
770.000 (2000)
Dialectos
Jabung, Menggala e Kota Bumi
Historia
Antes do século XV os abung vivían nas montañas ao oeste, Por volta de 1450 os primeiros clans abung emigran ás terras baixas. Nos últimos anos o goberno indonesio recolocou no seu territorio a milleiros de xavaneses, creando tensións e provocando mudanzas etnoculturais.
Ligazóns externas
Abung no Ethnologue
Quiringostas, Randufe, Tui
Quiringostas é un lugar da parroquia de Randufe, no concello pontevedrés de Tui, na comarca do Baixo Miño. Segundo o padrón municipal de habitantes do Instituto Galego de Estatística no ano 2019 tiña 11 habitantes (4 homes e 7 mulleres), un descenso de 11 habitantes respecto ao ano 1999.
Serrao, Meavía, Forcarei
Serrao é un lugar da parroquia de Meavía, no concello pontevedrés de Forcarei. Segundo o IGE do 2008 tiña 17 habitantes deles 8 homes e 9 eran mulleres, o que supón que se mantivo a poboación desde 2007.
Violencia contra persoas LGBT
miniatura|Inauguración do Memorial pola Diversidade en honor a Daniel Zamudio Vera, no Cemiterio Xeral de Santiago, Chile. A violencia contra persoas lesbianas, gais, transexuais e bisexuais (LGTB), chamada LGTBfobia, pode estar motivada por actitudes de odio cara á súa orientación sexual (homofobia) ou identidade de xénero (transfobia). Esta violencia pode ser sancionada e executada por un estado, como aqueles países nos que a homosexualidade está castigada cunha variedade de penas. A homosexualidade está castigada coa pena de morte en cinco países (Arabia Saudita, Irán, Iemen, Mauritania, Sudán), ademais da zona islámica de Nixeria. A pena capital para homosexuais tamén se sanciona nalgúns territorios controlados por grupos militares; o Estado Islámico en Siria e Iraq e os talibán en Afganistán.
A homosexualidade é legal en practicamente todos os países occidentais e nalgúns deles a violencia contra as persoas LGBT considérase un delito de odio. No resto do mundo, a lexislación que trata os dereitos LGBT e as actitudes fronte á homosexualidade son máis variadas. Moitos países, especialmente aqueles nos que a relixión dominante é o islam, os países africanos excepto Suráfrica, algúns países asiáticos (coas excepcións do Xapón e Taiwán) e algúns dos países exsoviéticos (sobre todo Rusia, Albania, Kosovo e Bosnia e Hercegovina son países moi perigosos para as persoas LGBT pola discriminación contra as persoas LGBT que abarca tanto lexislación discriminatoria como agresións e malos tratos físicos e psicolóxicos.
Queensland Reds
Os Queensland Reds son un equipo profesional de rugby que compite no torneo Super Rugby do hemisferio sur representando ó estado de Queensland, en Australia, e que ten a súa sede na cidade de Brisbane. O equipo xoga os seus encontros como local no estadio Lang Park (chamado Suncorp Stadium por razóns de patrocinio). Na edición 2011 o equipo proclamouse campión por vez primeira dende a implantación do profesionalismo no rugby.
Estadio
Dende o ano 2006 os Reds xogan os seus encontros como locais no Suncorp Stadium, recinto que comparte cos Brisbane Broncos da NRL, e que ten capacidade para acoller 52.500 seareiros nas bancadas. Antes de 2006 os Reds disputaban os seus encontros oficiais no pequeno Ballymore Stadium. Na actualidade os Reds xogan encontros de pretemporada no vello estadio, así como noutros estadios de localidades de Queensland como Gold Coast e Townsville.