cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Entroido de Samede
A celebración do entroido na aldea de Samede
O domingo á tarde xuntábanse os veciños, aparecían os vixigueiros, e ían todos polas casas da aldea acompañados de músicos. Os vixigueiros contaban chistes e gastaban bromas. Nas casas, convidábanos a algo e logo seguían a ruta cara á casa seguinte. Ao anoitecer, despois de cear, xuntábanse nun pendello dalgunha casa da aldea e bailaban e facían festa pola noite.
O luns era o día das máscaras. Pola tarde xuntábanse doce ou catorce parellas de mozos e mozas vestidos de máscaras e podía, ou non, unirse xente vestida de carolos. Saían da capela de San Mamede cos músicos, precedidos por unha persoa levando a bandeira de España e outra levando o ramo ou estandarte. Deste colgaban cousas como rosquillas ou unha botella de coñac.
Ao chegaren a unha casa, as máscaras bailaban na aira o chamado “Punto das Airas”, que é a primeira parte das catro das que consta a Muiñeira Cruzada. Na casa convidábaselles a tomar algo, e logo seguían ata a seguinte casa. Deste xeito, percorrían todas as casas da aldea ata que, ao chegar á última casa, bailaban a Muiñeira Cruzada enteira. Este baile podía durar ata dúas horas. Despois, as parellas ían cear, os mozos ás casas das mozas. Rematada a cea, deixaban nesa casa a parte da roupa máis incómoda de levar e volvían xuntarse todos para facer festa nalgunha palleira da aldea.
Ás veces, ese día había competencia entre as máscaras pequenas e as máscaras, a ver quen atraía máis xente.
O mércores de cinsa, tamén pola tarde, descolgábase o meco e representabáse o Enterro do Policarpio, dando por finalizado o entroido. Esta representación tiña moita sona na contorna pola graza e a retranca coas que se facía e atraía un gran número de visitantes dos arredores.
A Calzada, Montoxo, Cedeira
A Calzada é un lugar da parroquia de Montoxo no concello coruñés de Cedeira, na comarca de Ferrol. Tiña 15 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 7 homes e 8 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 1999 cando tiña 23 habitantes.
Entroido de Samede
A celebración do entroido na aldea de Samede
Na celebración recuperada, segue índose polas airas das casas da aldea o domingo previo ao martes de entroido, pero o resto dos actos celébranse todos xuntos o domingo seguinte, domingo de piñata. Outra diferenza do antigo entroido coa nova celebración é que gran parte da xente que participa non é veciña de Samede. O escaso número de veciños e a súa elevada media de idade fai que haxa que recorrer a xente doutros lugares próximos ou mesmo da Coruña, moitos deles a través da A.C. Son d’aquí.
A Muiñeira Cruzada
miniatura|244x244px|Baile da muiñeira cruzada A Muiñeira Cruzada é unha danza única e característica que bailan as máscaras e os carolos do Entroido de Samede.
A danza consta de catro partes ben diferenciadas:
O gran número de parellas que participan e a coreografía da danza fan que a Muiñeira Cruzada sexa un baile que dura moito tempo. Dende a recuperación, o ano que máis durou achegouse a unha hora, pero segundo os máis vellos do lugar, antigamente chegaba a durar dúas horas.
Tradicionalmente, unhas semanas antes do entroido, os mozos ían ás casas das mozas coas que querían bailar para pedirlles permiso aos pais. Se llelo daban, as parellas xuntábanse para ensaiar na casa da moza. Así mesmo, o luns de entroido, despois de bailar a Muiñeira Cruzada, o mozo ía cear á casa da moza.
O Enterro do Policarpio
miniatura|245x245px|O Policarpio O Enterro do Policarpio, é unha representación satírica que pon fin ao Entroido de Samede, representándose a morte do Policarpio, o meco de Samede.
O día que remata o Entroido, báixase o Policarpio do tronco onde leva un mes colgado e represéntase a súa agonía, morte e descenso ao inferno.
A representación comeza co Policarpio na cama e os seus pais á súa beira preocupados pola súa saúde. Debaixo da cama un veciño ponlle voz ao meco e vai desenvolvéndose unha actuación con moita graza e improvisación na que se fai un repaso satírico a todo o acontecido na aldea ao longo do ano.
Durante a obra, van aparecendo diversos personaxes como o médico que diagnostica que vai morrer, o notario que vén facerlle o testamento (no cal o Policarpio reparte con moita retranca entre os veciños leiras que non son súas) e o crego para darlle a extrema unción. Logo aparece a “morte gadaña” que o mata e a súa alma é disputada entre demos que o queren levar ao inferno e anxos que o queren levar ao ceo. Os demos adoitan ser os homes máis fortes da aldea e os anxos nenos e mulleres, polo cal, o Policarpio sempre remata no inferno, onde se queima, dándose por rematado o entroido.
As máscaras ou bonitos
miniatura|243x243px|Máscaras ou bonitos Son os personaxes que bailan a Muiñeira Cruzada. Todos levan un sombreiro de palla adornado con plumas, fitas, flores... habendo certa competencia en quen fai o sombreiro máis espectacular.
Os homes levan camisa de colo branca, gravata ou lazo, pantalón branco, zapatos e unha faixa que adoita ser vermella. A camisa está tamén adornada con fitas de cores cosidas por toda ela e colgando dos puños. Antigamente o pantalón era o que se usaba no servizo na Mariña, e cando non o podían conseguir, puñan un pantalón escuro.
As mulleres levan camisa branca, enagua, saia, mandil e mantón. A roupa das mulleres adoitaba ser de boa calidade e o mantón, de manila, se non se tiña na casa o home encargábase de atopalo ou alugalo en Betanzos.
Homes e mulleres levan castañetas, tamén adornadas con fitas de cores, coas que acompañan o baile.
Os carolos
miniatura|245x245px|Carolos Son uns personaxes, homes ou mulleres, totalmente vestidos de branco e coa cara cuberta que tamén bailan a Muiñeira Cruzada. Se levan sombreiro, adoita ir sen plumas ou con algunha pluma branca. Os colares das mulleres son de grao de millo.
Os carolos podían aparecer ou non, e ata que remataba o baile, ninguén sabía quen eran os carolos.
Bailar cun carolo, se aparecían impares, era motivo de burla. Isto, unido á sinxeleza do traxe e á cara tapada, apoia a teoría de que o traxe do carolo foi o traxe primixenio do Entroido de Samede. Logo, coa chegada de mantóns e teas de fóra, máis caras, acabaría sendo o traxe dos pobres que avergoñaba a quen o levaban.
As máscaras pequenas
É como se chama aos nenos que se visten de máscaras. O traxe é o mesmo có das máscaras.
Vixigueiros ou contrarios
miniatura|245x245px|Vixigueiros ou contrarios Son personaxes máis festivos que tentan atraer a atención da xente que mira as máscaras. Gastan bromas, métense coa xente, contan chistes e baten con vexigas inchadas a xente que non está disfrazada.
O traxe dos vixigueiros faise coa roupa vella que haxa na casa. Non hai norma que diga como ten que ser. Van provistos de chocas e vexigas inchadas.
Na actualidade, algúns vixigueiros levan máscaras feitas de vimbio que xa forman parte da imaxe do Entroido de Samede.
O Policarpio ou Policarpo
É o nome que se lle dá ao meco do Entroido de Samede. Consta dun busto ou máscara, que se volve usar dun ano a outro, unido a un corpo que se queima ao final do entroido. Unha característica do Policarpio era que se lle puña un nabo por baixo dos pantalóns a xeito de falo. Hoxe en día, o falo é de madeira e sobresae explicitamente da entreperna do Policarpio, gardándose dun ano ao outro.
O nome de Policarpio pénsase que procede dun prestamista bastante odiado que viviu en Betanzos a primeiros do século XX. Poñerllo ao meco sería un xeito de burlarse dese prestamista a quen se lle tiña tanta xenreira.
Cristina Bruno
Cristina Bruno Almqvist nada na Coruña, é unha pianista galega.
Traxectoria
Está titulada polo Conservatorio de música de Madrid e na Universidade de Música de Hamburgo. Estudou cos mestres Cubiles, Carra e Zubeldía, e no estranxeiro coas músicas Florica Muzicescu, Eliza Hansen e Maria Curcio en Bucarest, Hamburgo e Londres, respectivamente.
Foi bolseira da Fundación Juan March. Comezou a dar concertos en 1968. Primeiro en Madrid e despois en HamburgoActuou como solista en orquestras españolas e estranxeiras: London Symphony, Suisse Romande, Sinfónica Hamburgo, Orquestra RTV Bucarest ou Orquestra RTV Española. Na súa carreira foi moi importante o director de orquestra Sergiu Celibidache, quen a escolle como solista. O seu repertorio abrangue dende o barroco ata a música contemporánea.
En 2009 tocou coa Real Filharmonía de Galicia, baixo a batuta de Antoni Ros-Marbá, primeiro no Teatro Monumental de Madrid e o 13 de marzo no Auditorio de Galicia.
CD Cea
O Clube Deportivo Cea é un club de fútbol galego de Cea, no municipio ourensán de San Cristovo de Cea. Foi fundado no ano 1966, militando agora na Terceira Autonómica de Galicia Grupo 10. O CD Cea disputa os seus partidos como local no Lodairo situado xusto na cima de Cea con vestiarios, máis de 500 bancadas e un terreo de xogo de céspede artificial. Estas innovacións débense a que no ano 2013 o campo renovouse para construír uns novos vestiarios, para instalar asentos individuais na vella tribuna e para cambiar a antiga terra pola nova herba de artificio do terreo de xogo.
Nas súas vitrinas o CD Cea contén a Copa Deputación de Ourense 1985, a 1984-85 e a 2002-03, un trofeo de Segunda Autonómica e outro de Terceira Autonómica de Galicia. Á parte o CD Cea Xuvenil ten o trofeo da Copa Deputación Xuvenil de Ourense 1994.
Inicios
A mediados de século XX o fútbol empezou a cobrar diferenza de cara aos xogos tradicionais e populares converténdose no xogo máis practicado da zona. Como o actual deporte rei era xa o máis importante de cara ao ano 1966 creouse o Clube Deportivo Cea. Ata que no ano 1975 se crearon as primeiras ligas locais, o equipo ceés disputaba encontros amigables contra outros equipos da zona. O primeiro ano que o club ascende a Segunda Autonómica de Galiza descende.
Crise
Ao ano seguinte co ascenso á Preferente Autonómica o club ourensán finalizou último. O CD Cea aguantou tres anos ata que volveu baixar á Segunda Autonómica na que estivo catro anos.
Rexurdimento
Na temporada 93/94 o conxunto panadeiro subiu a Primeira Autonómica de novo e o recente equipo xuvenil do CD Cea gañou a Copa Deputación de Ourense Xuvenil 1994 vencer no Couto 1-0 ao CD Ribadavia. Dende este ano mantívose tres anos na Primeira Autonómica ata baixar á Segunda Autonómica e volver descender na mesma campaña. Outra vez ata o 2001/02 continuou o equipo na Primeira Autonómica pero na tempada 2002/03 o CD Cea volveu facerse campión da Primeira Autonómica negando a directiva subir para Preferente Autonómica de Galicia.
Actualidade
Na 03/04 o CD Cea militou todo o tempo ininterrompido na Primeira Autonómica de Galiza ata que na campaña 07/08 este equipo baixou á Segunda Rexional. Dende que o Cea descendeu á Segunda Autonómica seguiu ata agora na mesma división. No ano 2011 Manuel Vázquez “Boroas” fundou o EMD Cea, que consta dun equipo alevín e outro infantil. Como na tempada 2012/13 o EMD Cea conseguiu o terceiro posto nas dúas categorías no Campionato Provincial de fútbol sala e o subcampionato da Copa Deputación Infantil de fútbol sala 2013 ao caer 7-0 no Pavillón A Granxa de Verín contra o EDC Verín (campión galego infantil de fútbol sala 2012/13) o EMD Cea creou outro equipo de categoría cadete.
Titus Brandsma
Titus Brandsma, nado o 23 de febreiro de 1881 como Anno Sjoerd Brandsma en Oegeklooster, Frisia (Países Baixos), e finado no Campo de concentración de Dachau (Alemaña) o 26 de xullo de 1942, foi un sacerdote católico que loitou contra o nazismo.
Traxectoria
Recibiu a ordenación sacerdotal en 1905 e ingresou na Orde de Santa María do Monte Carmelo o 17 de setembro de 1898. Licenciado en Filosofía na Universidade Gregoriana de Roma, foi profesor de filosofía e historia na Universidade católica de Nijmegen, da que foi reitor e xornalista.
O 19 de xaneiro de 1942 foi detido pola Gestapo e levado ao campo de concentración de Dachau onde foi cruelmente torturado e finalmente asasinado o 26 de xullo do mesmo ano mediante unha inxección letal. Era falante de esperanto e formaba parte da Unión Internacional de Esperantistas Católicos. Hoxe é recoñecido como o patrón dos esperantistas católicos, xunto con Maximiliano Kolbe. Tamén era membro da asociación ecoloxista Fryske Gea e un dos fundadores da Fryske Akademy, a academia da lingua frisoa.
Foi beatificado por Xoán Paulo II o 3 de novembro de 1985.
O Outeiro, Refoxos, Cortegada
O Outeiro e a Canle é un lugar da parroquia de Refoxos no concello ourensán de Cortegada na comarca do Ribeiro. Estaba deshabitado no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, que é unha parte alta ou elevación do terreo.
Barredo (Santo André), Castroverde
Santo André de Barredo é unha parroquia que se localiza no concello de Castroverde. Segundo o IGE en 2011 tiña 63 habitantes (29 homes e 34 mulleres), distribuídos en 3 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 2000 cando tiña 76 habitantes.
Real Audiencia de Quito
miniatura|450x450px|Mapa da Real Audiencia en [[1779.]] A Audiencia e Chancelería Real de Quito (1563-1822) foi o máis alto tribunal da Coroa española nos territorios da Provincia ou Presidencia de Quito, dentro do Vicerreinado do Perú, que despois formaron parte do Vicerreinado de Nova Granada.
O antigo Goberno de Quito de Gonzalo Pizarro, ensanchara xa o seu territorio, até Cali e Popayán polo norte; polo sur até os desertos de Piura; e pola conca do río Amazonas, a exploración de Gonzalo Pizarro, o descubrimento e exploración do río Amazonas até o Atlántico por Francisco de Orellana, e as fundacións en Yaguarzongo e Bracamoros, como os descubrimentos do alto río Marañón e ó río Ucayali por Juan de Salinas y Loyola, deron ó antigo Goberno de Quito unha extensión nova na conca do río Amazonas. Por estas razóns, o 4 de xullo de 1560 os quiteños pediron ó rei de España a creación dunha Audiencia na Gobernación de Quito.
Franconia
Historia
miniatura|esquerda|Casa de [[Albrecht Dürer en Núremberg]]
No ano 1500, baixo o goberno do emperador Maximiliano I o Imperio foi dividido en varias rexións como consecuencia da Reforma, neste contexto créase en 1512 o territorio imperial de Franconia derivado da unión de diferentes estados contiguos co obxectivo de defender os seus intereses comúns, este territorio recentemente unido tivo a capacidade de mobilizar tropas, elixir representante na Cámara Imperial e emitir moeda nas súas cecas até os anos finais do Sacro Imperio en 1806, o cal segundo moitos francóns confire a esta rexión a autoridade suficiente para conformar un estado propio (Bundesländer) na administración alemá.
Non foi en Franconia a administrativa a única particularidade. O territorio sempre estivo dividido entre zonas católicas e zonas protestantes. A parte oeste de Franconia é fundamentalmente católica, en parte debido á grande influencia que exerceu o arcebispado de Bamberg, mentres que a parte leste, antigo ducado de Brandeburgo-Bayreuth é evanxélica. Até a chegada ao poder do Partido Nacional-socialista tamén houbo gran presenza de xudeus nalgunhas cidades, sobre todo en Fürth e en Erlangen.
Nas orixes do nazismo o Partido recibiu un claro apoio dos territorios francóns, fundamentalmente das zonas de maioría protestante. Na rexión de Rothenburg o NSDAP conseguiu o apoio do 83% da poboación nas eleccións de 1929, en Coburg tamén conseguiron a maioría absoluta, converténdose pouco despois o seu alcalde, Franz Schwede, en gobernador de Pomerania. Núremberg recibiu en 1927 o título de Stadt der Reichsparteitag, cidade para os congresos do Partido converténdose nunha das cidades con máis valor simbólico e político do réxime. Tras a guerra foi nesta cidade onde tiveron lugar os Xuízos para procesar a gran parte dos líderes do NSDAP. Nos anos 80, algúns habitantes da Franconia desenvolveron unha plataforma política para tentar conseguir o autogoberno desta zona fronte a Baviera, a Fränkischen Bund e. V.. A pretensión desta organización é conseguir un Bundesland Franken ou Estado da Franconia, dentro de Alemaña.
Formación
A rexión de Franconia comprende as provincias bávaras de Alta Franconia, Baixa Franconia e Franconia Central, este territorio conforma practicamente a metade norte do estado libre de Baviera. Ademais hai outras dúas rexións de cultura francona fose deste estado: A provincia de Südthüringen e a rexión de Tauberfranken en Baden-Württemberg.
Na época do Sacro Imperio, particularmente desde o ano 1500 Franconia estaba conformada como un dos distritos imperiais e gobernada baixo a denominación de Señorío do Reich, pero isto non impedía que cada pequena rexión que integraba o señorío tivese os seus intereses persoais de tipo territorial ou confesional. No ano 1791 Prusia fíxose cos señoríos de Ansbach e Bayreuth, conseguindo un gran poder e decisiva influencia sobre a zona. De calquera xeito ambas as zonas deixaron de pertencer formalmente ao Reich en 1806. A evolución administrativa de Alemaña relegou ás rexións desta zona á categoría de provincias de forma que nunca chegaron a desenvolverse co status de estado alemán, o que provocou unha certa controversia política, pois aínda que se trata dunha área con características culturais ben conformadas a súa definición administrativa non está definida de maneira clara. miniatura|200px|Círculo Imperial Francón en 1789 miniatura|esquerda|200px|Franconia hoxe
Os nexos de unión cultural máis evidente entre os francóns son: Até 1972 amplas zonas da demarcación de Eichstätt, xa na provincia de Alta Baviera foron incluídas na área cultural francona.
Franconia en Baviera
A maior parte de Franconia forma parte de Baviera. Tras a incorporación, esta foi dividida en tres grandes provincias:
Poboación
miniatura|Cidade de [[Bayreuth]]
Franconia en Baden-Württemberg
En Baden-Württemberg existe desde 2003 unha Region Franken, tras a renovación das leis territoriais do 20 de maio de 2003 esta rexión foi bautizada co nome de Region Heilbronn-Franken
Símbolos
miniatura|Bandeira de Franconia Desde o 2 de xullo de 2005 celébrase o día do francón, Tag der Franken, conmemorando a formación deste territorio no ano 1500. Esta festa debe ser celebrada cada ano nunha localidade diferente. Existe tamén un himno de Franconia (Dás Frankenlied) escrito por Viktor von Scheffel en 1859.
miniatura|Concello de [[Bamberg]]
Cristóbal Halffter
Cristóbal Halffter Jiménez-Encina, nado en Madrid o 24 de marzo de 1930 e finado o 23 de maio de 2021 en Vilafranca, foi un compositor e director de orquestra español. Sobriño dos tamén compositores Rodolfo e Ernesto Halffter. É adscrito á denominada Xeración do 51, un grupo de compositores que introduciu as novas correntes musicais en España.
Primeiros anos e formación
Cristóbal Halffter naceu en Madrid o 24 de marzo de 1930 no seo dunha familia de músicos. Amais dos seus tíos Rodolfo e Ernesto, a súa nai era concertista de piano que o iniciou na música, aínda que morreu cando el contaba con tan só once anos, posteriormente lembraba que para el "a música converteuse nun xeito de seguir con ela". En 1936 a súa familia trasladouse a Velbert (Alemaña) para escapar da guerra civil española, onde realizou os seus estudos elementais. Tres anos despois, en 1939, regresou ao seu Madrid natal. Con todo, foron seus tíos Rodolfo e Ernesto os que fixeron ver a seu pai que era posible vivir da música, axudando a que seu pai non puxera ningún inconveniente na decisión de Cristóbal, quen logo bromearía sobre o tema:
Na capital española estudou bacharelato no Colexio Alemán e comezou os seus estudos musicais por libre. En 1947 ingresou no Real Conservatorio, onde estudou harmonía, contrapunto e composición con Conrado del Campo e graduouse en 1951 recibindo o premio extraordinario de Composición coa súa obra para orquestra Scherzo, e fóra do Conservatorio, Halffter recibiu clases de Alexandre Tansman e André Jolivet O mesmo ano da súa graduación comeza a traballar en Radio Nacional de España Con todo, o seu primeiro grande éxito chegou en 1952 da man da súa obra Antífona pascual.
En 1954 recibiu unha bolsa de estudos e trasladouse co seu tío Ernesto a París, onde entrou en contacto con Albert Blancafort. Logo dun ano na capital francesa foi nomeado director da Orquestra Falla, posto que ocupou ata o ano 1963. En 1957, residiu en Roma e Milán grazas a outra bolsa. En Italia coñeceu a Luigi Dallapiccola e ao seu discípulo Luciano Berio, amais de Bruno Maderna.
En 1961 representou ao Estado español coa súa obra Formantes no Festival de Londres da Sociedade lntenacional de Música Contemporánea, amais de ser invitado pola UNESCO ao Primeiro Congreso de Encontros de Cultura Leste-Oeste celebrado en Toquio (Xapón). Ese mesmo ano gañou a Cátedra de Composición e Formas Musicais no Conservatorio de Madrid, do que pasou a ser o seu director en 1964. Porén, dous anos despois de asumir a dirección do Conservatorio abandonou o cargo e solicitou a excedencia da súa cátedrapara adicarse á composición e á dirección, coincidindo coa invitación do Departamento de Estado dos Estados Unidos de América para visitar o país e ofrecer conferencias nos seus centros de estudos máis importantes.
Éxito internacional
A partir de 1966 con Líneas y puntos para 20 instrumentos de viento y dispositivo electroacústico, Anillos para orquesta e a súa Cantata Symposium, a súa obra adquiriu progresivamente reconñecemento internacional, recibindo o encargo da cantata sobre texto de Norman Corwin Yes, speak out, yes por parte da Organización das Nacións Unidas en 1968, en honor aos Dereitos Humanos, e que sería estreada en 1969 pola Orquestra Nacional de España con el mesmo como director. Con estas palabras dirixíase o aquella Secretario Xeral das Nacións Unidas U Thant:
Esta cantata converteuse nunha obra decisiva na traxectoria do compositor debido á súa transcendencia, ao ter unha ampla cobertura por parte da radio, a televisión e a prensa escrita.
En 1967 trasladouse aos Estados Unidos cunha bolsa de estudos para estudar na Ford Foundation, e logo a Berlín na DAA. Na capital alemá reelaborou os seus 3 Brechtlieder, convertidos en 4 Brechtlieder para soprano e orquestra.
A principios dos anos 1970 desenvolveu unha intensa actividade pedagóxica, asumindo a dirección do curso de composición no Festival de Granada en 1970, así como a dirección da Cátedra de Música da Universidade de Navarra. Nestes anos foron habituais as súas colaboracións co Conservatorio de Madrid e coa Escola de Canto. Con todo, pasado este tempo a composición e a dirección pasaron a ser a súa ocupación case exclusiva. Se ben durante toda a súa vida desenvolveu unha importante actividade como director, esta intensificouse a partir da década dos setenta, destacando especialmente na dirección de música contemporánea, o que lle proporcionou unha estabilidade económica que lle permitiu adicarse case en exclusiva á composición.
O 23 de febreiro de 2000, aos 70 anos, Cristóbal Halffter estreou no Teatro Real de Madrid a súa primeira ópera, Don Quijote, que quedou esquecida ata que a Opernhaus de Kiel recuperouna en 2004.
Cristóbal Halffter reside no castelo de Vilafranca do Bierzo, propiedade da familia da súa muller, a pianista María Manuela Caro y Carvajal, dende a súa construción a principios do século XVI.
Obra
A vinculación de Cristóbal Halffter ao humanismo, e o compromiso social e ético coa sociedade actual está sempre presente na súa obra, que salienta polo seu carácter interdisciplinar. Nas súas obras reflíctese un profundo compromiso cona problemática humana e social do mundo contemporáneo.
Con todo, o compositor aproveitou todas as posibilidades, dinámicas, tímbricas, rítmicas e estritamente formais que se derivan dela, como o propio compositor recoñeceu.
A maior parte da súa obra está editada pola editorial austríaca Universal Edition, coa que entrou en contacto en 1960.
Director de orquestra e educador
Dende o seu debut en 1952, a dirección orquestral, especialmente a dirección de obras contemporáneas, converteuse nunha faceta impotante na vida de Halffter, especialmente dende 1969, cando a súa actividade neste eido intensificouse. Halffter ten dirixido a algunhas das máis importantes orquestras europeas e americanas, entre as que compre sinalar: Berliner Philharmoniker, SWR Sinfonieorchester Baden-Baden und Freiburg, Tonhalle Orchester Zürich, Orchestre national de France, Orquestra Nacional de España, London Symphony Orchestra, Orchestre de la Suisse Romande, ou a do Festival de Lucerna.
Amais do seu labor como compositor e director, Cristóbal Halffter ten desenvolvido unha intensa actividade pedagóxica, salientando entre os seus alumnos Jean-Luc Darbellay, David Philip Hefti ou Javier Jacinto entre outros.
Halffter é un férreo defensor da necesidade de incluír unha materia para formar a "sensibilidade oír” no sistema educativo, así como da idea de que o futuro de Europa pasa piola cultura e non sola economía, mostrándose mi crítico coa sociedade consumista actual.
Premios e recoñecementos
Cristóbal Halffter é académico da Academia Europea das Ciencias, as Artes e as Letras de París, tendo recibido outros numerosos galardóns, tanto a nivel nacional como internacional. É considerado o compositor español que acadou maior éxito internacional, tendo sido recoñecido pola International Society for Contemporary Music, a UNESCO, entre outras.
En 1977, a súa preocupación política e social levouno a presentarse como senador independente por León, mais non conseguiu ser elixido.
Residente no Bierzo, o Conservatorio Profesional de Música de Ponferrada leva o seu nome.
Luis Bilbatúa Zubeldia
miniatura|"Neste lugar ás dúas beiras da estrada ao mencer do 15 de setembro de 1936 apareceron asasinados polos fascistas os corpos de [[Marcial Araújo Conde Eugenio Arbones Castellanzuelo Luís Bilbatúa Zubeldia Segundo Echegaray García Adolfo Morgade Pazos Abraham Muñoz Arconada Inocencio Taboada Montoto.
O pobo non esquece. 15 de setembro de 2007." ]] Luís Calo Bilbatúa Zubeldia, nado en Soraluze (Guipúscoa) o 2 de outubro de 1898 e finado en Vigo o 15 de setembro de 1936, foi un político galego.
Traxectoria
Fillo de Tomás Bilbatúa Urien e Luisa Zubeldia Oraa, foi irmán de Antonio e Demetrio Bilbatúa Zubeldia. Traballou de telegrafista en Vigo. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido no Frontón e asasinado polos falanxistas en Cabral o 15 de setembro con Eugenio Arbones Castellanzuelo, Segundo Echegaray García, Adolfo Morgade Pazos, Inocencio Taboada Montoto, Abraham Muñoz Arconada e Marcial Araujo Conde.
Aparato reprodutor feminino
miniatura|250px|1: [[trompa de Falopio|trompas de Falopio; 2: ovario; 3: vexiga urinaria; 4: sínfise púbica; 5: glándula de Skene; 6: uretra; 7: clítroris; 8: bulbo do vestíbulo; 9: labios menores; 10: labios maiores; 11: ovarios; 12: colon; 13: útero; 14: fórnix; 15: cérvix; 16: recto; 17: vaxina; 18: ano; 19: glándula de Bartholin.]] miniatura|Partes internas do aparato reprodutor feminino. O aparato reprodutor feminino é o aparato xenital situado na zona pélvica das mulleres no cal ten lugar a produción dos gametos femininos (óvulos), a fecundación e formación do cigoto, a xestación do embrión e a súa expulsión ao exterior (parto), e a produción de diversas hormonas. Consta de ovarios, trompas de Falopio, útero, vaxina e xenitais externos (vulva).
Órganos internos
Os órganos xenitais internos reciben irrigación sanguínea fundamentalmente da arteria uterina, rama da arteria ilíaca interna e da arteria ovárica, rama da aorta.
A innervación procede de fibras simpáticas do plexo celíaco e por fibras parasimpáticas procedentes do nervio pélvico.
Órganos externos
En conxunto denomínanse vulva e están compostos por:
A forma e aparencia exacta dos órganos sexuais externos femininos varía dunha muller a outra.
Santiago Urtizberea
Santiago Urtizberea Oñatibia, nado en Irún (Guipúscoa) o 25 de xullo de 1909 e finado na mesma vila o 18 de xaneiro de 1985, foi un futbolista vasco que xogaba na demarcación de dianteiro.
Comezos no Real Unión
Comezou a xogar no Real Unión de Irún, disputando xa algún encontro amigábel co primeiro equipo con só 15 anos. Dous anos máis tarde, de cara a tempada 1926/27, xa tiña ficha do primeiro equipo. Esa foi a época dourada do Real Unión, gañando dúas veces a Copa de España (1924 e 1927) polo que o papel de Urtizberea non deixou de ser de reserva.
En 1929, na primeira edición da Liga española de fútbol, Urtizberea xa contaba con 19 anos, idade suficiente para facerse cun oco no once titular do equipo e anotar 11 goles nos 12 encontros que disputou (dun total de 18), converténdose así no máximo goleador do equipo xunto a Luis Regueiro. Os anos seguintes, pese a ser mala época para o equipo o xogador fixo un moi bo papel, anotando respectivamente 18 e 15 goles nas dúas seguintes tempadas.
A tempada 1931/32 o equipo perde finalmente lastrado polas baixas, Luis Regueiro foi fichado polo Real Madrid, a alta idade das súas figuras, Patxi Gamborena, e o mal momento de Urtizberea que completou unha moi mala tempada con só catro goles.
Etapa no Donostia FC
Tralo descenso do seu equipo Urtizberea fichou, mediada a tempada 1932/33, polo Donosti FC, nome que adoptou a Real Sociedad durante a II República. Debutou o 22 de xaneiro de 1933 e ata final de tempada anotou 12 goles en 8 encontros, axudando a que o equipo acadara a permanencia facilmente. O ano seguinte volveu repetir moi boas cifras, con 10 goles en 11 encontros, porén ao rematar esa tempada solicitou a baixa e volveu ao Real Unión de Irún.
Novo período no Real Unión
Durante uns anos despois do descenso o Unión tratou recuperar a categoría, tendo a partir deste momento a Urtizberea como principal referencia no ataque. O equipo quedaría 5º e 8º en anos consecutivos pero non acadou o obxectivo. No ano 1936 produciuse o golpe de estado militar contra o goberno da II República que desembocou na Guerra Civil Española, polo que se paralizaron as competicións. Santiago Urtizberea atopábase nese momento en Irún, que permaneceu na zona fiel ao goberno legalmente constituído, porén fuxiu a Francia ao pouco de comezar o conflito.
Fútbol francés
Unha vez en Francia fichou polo recentemente creado Girondins de Bordeos ao igual que Jaime Mancisidor, chamados polo adestrador vasco Benito Díaz. O club nacera da fusión do Girondins Guyenne Sport e o Bordeaux FC co claro obxectivo de dar o salto ao fútbol profesional francés. Ese mesmo ano o equipo gañou o Campionato de Francia Afeccionado de Fútbol, impoñéndose na final 2-1 ao FC Scionzier con dous goles de Urtizberea. O Girondins converteuse así no primeiro equipo do suroeste de Francia en acadar un título nacional.
Na tempada 1939/40 o Girondins proclamouse campión da Zona Suroeste e da Zona Sur, ao vencer ao campión do Sueste, o OGC Nice. Porén non puido competir por proclamarse campión de Francia ao suspenderse o Campionato Norte a causa da invasión alemá. En 1940 o Girondins fusionouse co 'ssociation Sportive du Port e pasou a chamarse Girondins A.S.P., está fusión permitiu que os xogadores foran inscritos como bombeiros do porto de Bordeos e así que non foran deportados a campos de traballo.
En 1941 o equipo proclamouse campión da Copa de Francia. O torneo tivo tres finais nas que o Girondins tivo que gañar ao Red Star FC de París no Campionato da Francia ocupada por 3-1, ao Toulouse FC como campión da Francia de Vichy por idéntico resultado e ao SC Fives da zona do Paso de Calais por 2-0 con dous goles de Urtizberea.
Os bos resultados do Girondins nestes anos valéronlle para comezar en Primeira División unha vez se restaurou a competición oficial de Liga. Porén dous anos despois perdería a categoría, co equipo en Segunda Urtizberea decidiu retirarse en 1948.
Nos anos seguintes seguiu vinculado ao Girondins, ocupándose das categorías inferiores e facéndose cargo do primeiro equipo noutra ocasión, mediada a tempada 1956-57.
Avalancha (álbum)
Avalancha é o cuarto álbum de estudio do grupo de rock español Héroes del Silencio, publicado en 1995.
Foi gravado nos estudios Soundcastle nos Ánxeles (California) baixo produción de Andrew Jackson e Bob Ezrin. O enxeñeiro de son foi Andrew Jackson e o axudante de enxeñeiro, Chris Roberts.
Características
As letras denotan unha preocupación ou un modo de sentir social; a apatía, a angustia, a avaricia, os sentimentos da xente que enarbora a bandeira do estancamento, afloran neste disco.
Avalancha invita a un cambio, non só amosa a madureza do grupo musicalmente falando; aquí invítase a xente a non quedar calada, a se levantar e romper coas cadeas da opresión. É un disco innovador, pero que non alcanza os logros dos seus anteriores traballos, sobre todo con El espíritu del vino.
Un disco que contén moita enerxía, as guitarras son moito máis potentes. Juan Valdivia amosa a súa afección polo hard rock, e amósao en cada riff da súa guitarra. Tamén hai influencias de bandas grunge como Soundgarden ou Alice in Chains. É o álbum máis potente e americano de Héroes del Silencio, e tamén, para algúns, o que mellor aguantou o tempo grazas á súa produción.
As demos foron gravadas nun retiro na zona dos Pireneos chamado El Hospital de Benasque, un lugar que foi aproveitado durante a época laboral para pechalo e comezar a traballar no que fora o seu cuarto traballo de estudio. Ademais, foi un momento para suavizar as relacións que comenzaban a se tornar tormentosas. De aquí, déronse demos que no seu tempo foron publicados por El Exceso SL, en edición limitada, e máis tarde foron publicados no disco Rarezas.
"Babel", "Medicina húmeda", "Virus" e "El hombre malo" (tema que nin en Rarezas se tomou en conta), foron temas que nunca se incluíron. Nun principio tíñase en mente que o disco se chamase Babel, unha perfecta continuación do que fora El espíritu del vino. O álbum foi número un en España e entrou no top 30 en Alemaña.
Alasdair Fraser
Alasdair Fraser, nado o 14 de maio de 1955 en Clackmannan (Escocia), é un violinista tradicional escocés. É o líder de The Skyedance Bance, que crearon a música para a película Braveheart.
Traxedia de Armero
miniatura|300x300px|Varios [[lahares cubriron Armero. Morreron máis de 20 000 persoas.]] A traxedia de Armero foi un desastre natural produto da erupción do volcán Nevado del Ruiz o mércores 13 de novembro de 1985, afectando os departamentos de Caldas e Tolima, Colombia. Logo de sesenta e nove anos de inactividade, a erupción tomou por sorpresa os poboados próximos, malia que o Goberno recibira advertencias por parte de múltiples organismos vulcanolóxicos dende a aparición dos primeiros indicios de actividade volcánica en setembro de 1985.
Alasdair Fraser
Traxectoria
Alasdair Fraser naceu nunha familia de músicos comezou a tocar o violín aos oito anos. En 1973 gañou o concurso de violino do National Mod. Licenciouse en Física pola Universidade de Edimburgo e traballou para a British Petroleum Corporation. En 1981 foise aos Estados Unidos e catro anos máis tarde decide dedicarse á música. En 1983 fundou en California unha escola para aprender violino chamada Val da Lúa e na Illa de Skye mantén un seminario desde 1987, o "Sabhal Mor Ostaig Gaelic College". Gañou en dúas ocasións o Scottish National Fiddle Championship e dirixe a Orquestra de violinistas escoceses de San Francisco. É o propietario de Culburnie Records, compañía que produce os seus discos.
Traxedia de Armero
Os fluxos piroclásticos emitidos polo cráter do volcán fundiron preto do 10% do glaciar da montaña, enviando catro lahares —fluxos de lodo, terra e cascallos produtos da actividade volcánica— que descenderon polas ladeiras do Nevado a 60 km/h. Os lahares aumentaron a súa velocidade nos barrancos e encamiñáronse cara ás canles dos seis ríos que nacían no volcán. A poboación de Armero, situada a pouco menos de 50 km do volcán, foi golpeado por devanditos lahares, morrendo máis de 20 000 dos seus 29 000 habitantes. As vítimas noutras vilas, particularmente nos concellos de Chinchiná e Villamaría, aumentaron a cifra de mortos a 23 000. Ó redor do mundo publicáronse tomas de vídeo e fotografías de Omayra Sánchez, unha adolescente vítima da traxedia, que estivo atrapada durante tres días ata que finalmente faleceu. Outras fotografías do impacto do desastre chamaron a atención da opinión pública e iniciaron unha controversia sobre o grao de responsabilidade do Goberno colombiano na catástrofe.
Alasdair Fraser
Traxectoria
Alasdair Fraser é recoñecido internacionalmente como principal intéprete e profesor de violino tradicional escocés. Ten traballado con The Waterboys e The Chieftains e colaborado en máis de 50 discos como artista convidado, incluíndo composicións e interpretacións súas en recoilatorios de música celta e New Age. A súa música aparece nas bandas sonoras de películas como Titanic, O derradeiro mohicano e Wyatt Earp.
Traxedia de Armero
Os esforzos de rescate foron obstaculizados pola lama, que facía case imposible o moverse sen quedar preso. Para o momento no que os rescatistas alcanzaron Armero, doce horas despois da erupción, moitas das vítimas con feridas graves xa morreran. Os traballadores de rescate quedaron arrepiados tras observar o panorama de desolación deixado trala erupción, con árbores caídas, restos humanos irrecoñecibles e cascallos de edificacións.
Alasdair Fraser
Traxectoria
Nos últimos anos está a tentar reconstruír e revivificar a tradición escocesa do violino acompañado do cello.
Traxedia de Armero
Esta foi a segunda erupción volcánica máis mortífera do século XX, superada só pola erupción do monte Pelée en 1902 na illa de Martinica, e o cuarto evento volcánico máis mortífero dende o ano 1500. Foi unha catástrofe previsible, exacerbada polo descoñecemento da violenta historia do volcán, pois xeólogos e outros expertos advertiran ás autoridades e ós medios de comunicación sobre o perigo durante as semanas e días previos á traxedia. Preparáronse mapas de risco para as inmediacións pero foron escasamente difundidos. O día da erupción levaron a cabo varios intentos de evacuación, pero por mor dunha tormenta as comunicacións víronse restrinxidas. Moitas das vítimas mantivéronse nos seus fogares, tal como se lles ordenara, crendo que a erupción xa rematara. O ruído da tormenta puido impedir que moitos escoitasen o son proveniente do Ruiz.
O Nevado del Ruiz fixo erupción en varias ocasións dende o desastre e continúa sendo unha ameaza para as máis de 500 000 persoas que viven ó longo dos vales dos ríos Combeima, Chinchiná, Coello-Toche e Gualí. Un lahar (ou un grupo de lahares) semellante en tamaño ó de 1985 pode ser iniciado por unha erupción relativamente pequena e podería viaxar até cen quilómetros dende o volcán. Unha erupción grande de abondo pode afectar mesmo a Bogotá, a capital do país. Para combater esta ameaza, o Goberno colombiano creou a Dirección de Prevención e Atención de Desastres, un ente especializado encargado de concienciar a poboación sobre as ameazas naturais. O Servizo Xeolóxico dos Estados Unidos creou tamén o Programa de Asistencia en Desastres Volcánicos e o Equipo de Asistencia en Crise Volcánicas, os cales evacuaron preto de 75 000 persoas da área próxima ó monte Pinatubo antes da erupción de 1991. Ademais, moitas cidades de Colombia contan con programas propios para crear conciencia fronte aos desastres naturais. Os residentes próximos ao Nevado del Ruiz son especialmente coidadosos fronte á actividade volcánica; cando se presentou unha nova erupción en 1989, máis de 2300 persoas que vivían nas inmediacións do volcán foron evacuadas.
Arreforias
Arreforias (en grego Ἀρρηφόρια, composto de ἄρρητον, árrēton "misterio" e φέρω, phérō "levar", Arrēphoria) era unha festa ateniense, instituída en honra de Atenea. Tamén era chamada Hersiforia, por Herse, filla de Cécrope no mes de esquiroforión (Scirropherion).
Dúas doncelas de liñaxe distinguida de entre sete e once anos eran elixidas para vivir durante un ano na Acrópole de Atenas como arréforas (do grego arrēphoroi), coidando a oliveira sacra e tecendo, coa axuda doutras mulleres, o novo peplo para Atenea. Os orgullosos pais conmemoraban o servizo das súas fillas facendo dedicatorias na Acrópole. Na festa anual das Arreforias, as mozas (de acordo con Pausanias), cun vestido branco bordado de ouro, colocaban nas súas cabezas o que a sacerdotisa de Atenea lles daba para levar e nin a sacerdotisa sabía o que lles daba, nin as mozas o que levaban. Na cidade había un recinto sacro, non moi lonxe do de Afrodita dos Xardíns onde existía unha pasaxe subterránea natural. As virxes descendían e deixaban alí o que trouxeran e tomaban algo para levalo, tamén tapado e descoñecido. Estas dúas virxes eran relevadas de inmediato e levaban a outras dúas até a Acrópole no seu lugar.
A interpretación desta festa é problemática debido á falta de fontes, pero está claro que as virxinais arréforas eran elixidas entre as familias máis nobres da cidade e despregábanse nun contexto de impregnación (resío), potencia sexual (Afrodita e Eros) e nacemento (Erictonio). A palabra "arrēphoros" probabelmente significa etimoloxicamente "portador de resío", que a primeira vista non axuda nada. As arréforas eran as encargadas de tecer o peplo de Atenea. As alétridas moían o gran de Atenea. As arquias eran as sacerdotisas que celebraban un rito destinado a perdoar unha ofensa a Artemisa. As canéforas eran as raparigas que levaban as cestas con todas as ofrendas para o festival.
As evidencias arqueolóxicas revelaron que preto do Erecteión unha escaleira secreta levaba, pasada a Acrópole, a un pequeno santuario de Eros e Afrodita escavado na roca, preto do cal estaba o recinto onde se dirixían. As asociacións míticas das arréforas tiñan o seu punto de partida, no Erecteión. Cécrope I, o primeiro rei de Atenas, cuxa tumba se atopaba no complexo, tiña tres fillas, Aglauro, Herse e Pándroso. O "misterio" xiraba ao redor da inocencia, a obediencia e a fecundidade. Dábanlles unha cesta pechada por Atenea, que lles prohibía abrila. Unha noite Aglauro e Herse caeron na curiosidade, abriron a cesta e viron a Erictonio, o misterioso fillo de Hefesto. Tamén había serpes na cesta, e aterrorizadas as dúas mozas saltaron da Acrópole cara á súa morte. O santuario de Aglauro atopábase ao pé do cantil, e pode ser o recinto onde descenderon as arréforas. Pándroso, que non sucumbiu a esta curiosidade fatal, tivo un santuario xunto á oliveira sacra na propia Acrópole.
No século -V, Aristófanes escribiu en Lisístrata as etapas polas que pasaban as mulleres durante esta festa:Estas etapas implicaban certas tarefas que mostran a través delas un antigo sistema polas que todas as nenas debían pasar cando chegasen á puberdade. As etapas desta "iniciación" eran as seguintes:
Estas etapas serían as tarefas que as nenas van realizar o resto das súas vidas e por tanto levan a cabo con gran coidado e importancia. Pénsase, a través das fontes, que a Ática sería unha das primeiras rexións na historia en ter un destas festas.
Saab 2000
O Saab 2000 é un avión turbohélice de pasaxeiros rexional fabricado por Saab. Foi deseñado para transportar entre 50 e 58 pasaxeiros a unha velocidade de cruceiro de 665 km/h. A súa fabricación tivo lugar en Linköping, no sur de Suecia. O Saab 2000 voou por vez primeira o 26 de marzo de 1992 e foi certificado en 1994. O derradeiro exemplar entregouse en abril de 1999, sendo construídas un total de 63 unidades das que en xullo de 2013 aínda quedaban 33 en servizo.
Desenvolvemento e deseño
O Saab 2000 ten unha envergadura un 15% maior que o Saab 340, e ao ser 7,55 m máis longo pode levar ata 58 pasaxeiros. O 2000 foi o primeiro avión comercial en usar os motores Rolls-Royce AE 2100 (entón fabricados por Allison). Os motores están montados sobre as ás, ao igual que no 340, pero situados máis lonxe da fuselaxe para reducir o ruído en cabina.
Historial operacional
As vendas do Saab 2000 foron bastante limitadas. O cliente inicial máis importante foi Crossair, unha aeroliña rexional que posuía Swissair cun 56% das accións. Crossair recibiu 34 avións e operou o modelo ata 2005. Debido á demanda limitada, Saab cesou a fabricación do Saab 2000 en 1999, sendo entregado o derradeiro avión a Crossair o 29 de abril dese ano. General Motors operou varias unidades configuradas como avión corporativo e estivo en conversas coa nova aeroliña Pro Air para ter este modelo operando con ela en servizos regulares como Pro Air Express nos Estados Unidos; porén, Pro Air atopouse entón con dificultades financeiras e cesou todas as operacións antes de que chegar a un acordo.
En xuño de 2006, Paquistán completou a compra de seis Saab 2000 para ser equipados co sistema de alerta temperá aerotransportada Saab-Ericsson ERIEYE. Tras novas negociacións co goberno de Paquistán en maio de 2007 só se entregarían cinco avións, sendo equipados co sistema Erieye catro deles. O 3 de abril de 2008 presentouse o primeiro exemplar a oficiais da forza aérea paquistaní nunha cerimonia en Suecia.
A Cheda de Abaixo, Montoxo, Cedeira
A Cheda de Abaixo é un lugar da parroquia de Montoxo no concello coruñés de Cedeira, na comarca de Ferrol. Tiña 14 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 10 homes e 4 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 1999 cando tiña 19 habitantes.
Julián Estévez
Julián Estévez, nado en Ames en 1855 e finado en Teis o 24 de xullo de 1928, foi un agrarista e político galego. Foi membro do Directorio Antiforista de Teis e alcalde de Lavadores, o primeiro alcalde agrarista de Galicia.
Traxectoria
En 1910 propuxo ao Concello de Lavadores que "uniéndose a todos los municipios de Galicia, pidiera al Gobierno la promulgación de una ley que redimiera forzosamente los foros". Conseguiu que as sociedades agrarias interviran na elaboración do repartimento de consumos.