cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ciclo de Rankine
Ciclo Rankine rexenerativo
O ciclo Rankine rexenerativo é nomeado desta forma debido a que o fluído é requentado após saír do condensador, aproveitando parte da calor contida no fluído liberado pola turbina de alta presión. Isto aumenta a temperatura media do fluído en circulación, o que aumenta a eficiencia termodinámica do ciclo.
miniatura|350px|centro|Ciclo Rankine rexenerativo
Campionato Mundial de Fórmula 1 de 2021
Pneumáticos de seco por carreira
Fonte: Pirelli e Motor.es
Pilotos
Puntuación: os puntos outórganse aos 10 finalistas clasificados.
Sistema de puntuación
Continúa o sistema 25-18-15-12-10-8-6-4-2-1 utilizado desde o, e os pilotos que logren a volta rápida reciben un punto de bonificación, e o mesmo se aplicará ao construtor do piloto que logre a volta rápida. O punto só se outorga se o piloto remata a carreira dentro dos 10 primeiros.
Introducido en 2021, os pilotos disputaran unha cualificación en formato de carreira curta (sprint) o sábado durante tres Grandes Premios. Os tres mellores colocados desta carreira puntuaran.
Notas
<references group="N"/> <references group="lower-alpha" />
Toni Elías
Carreiras por ano
Lenda:
En Negra indica pole position.
Os Romeos, Vilaboa, Valdoviño
Os Romeos é un lugar da parroquia de Vilaboa no concello coruñés de Valdoviño na comarca de Ferrol. Tiña 18 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 9 homes e 9 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 24 habitantes.
Antiparalelismo (bioquímica)
miniatura|dereita|250px|As dúas cadeas do ADN son antiparalelas con respecto aos seus extremos 5' e 3'. dereita|miniatura|150px|Ilustración dos patróns de enlaces de hidróxeno (liñas descontinuas) entre dúas cadeas polipeptídicas antiparalelas con estrutura secundaria en [[folla beta.]] En bioquímica, dous biopolímeros presentan antiparalelismo ou son antiparalelos se discorren paralelamente un con respecto ao outro pero en direccións opostas. Un exemplo son as dúas cadeas complementarias que forman a dobre hélice do ADN, que discorren en direccións opostas (por onde empeza unha acaba a outra).
Ácidos nucleicos
As moléculas de ácidos nucleicos teñen un extremo 5', por onde se considera que empeza a cadea, cun grupo fosfato, e un extremo 3' cun grupo hidroxilo, por onde acaba. Se nun extremo dun ADN bicatenario está o extremo 5' dunha das cadeas, alí está o extremo 3' da outra cadea, xa que son antiparalelas.
Cando se realiza a transcrición xenética cópiase unha molécula de ARN complementaria en dirección antiparalela a partir do ADN molde ou antisentido; neste caso a ARN polimerase sintetiza o novo ARN en dirección 5'→3', movéndose sobre o ADN desde 3' a 5'.
Durante a replicación do ADN a ADN polimerase replica o ADN tamén de forma antiparalela de xeito similar ao da transcrición. A estrutura antiparalela é importante na replicación do ADN, xa que a ADN polimerase sempre sintetiza en dirección 5'→3', polo que as dúas febras novas sintetízanse en sentido contrario, e unha sintetízase de forma continua e rápida (a febra líder) e a outra de forma lenta e descontinua formando fragmentos de Okazaki (a febra ratardada).
Polipéptidos
As cadeas polipeptídicas teñen un extremo C-terminal cun grupo carboxilo (COOH), que é por onde se considera que empezan, e un extremo N-terminal cun grupo amino (NH2), que é por onde se considera que rematan. Dúias cadeas polipeptídicas son antiparalelas se están dispostas de modo que onde unha ten o extremo C-terminal a outra ten o N-terminal. Se as dúas teñen o extremo C-terminal no mesmo lado, entón son paralelas. Isto é importante na estrutura secundaria en folla beta.
Folla beta
Moitas proteínas poden adoptar unha disposición en folla beta antiparalela como parte da estrutura secundaria dunha soa cadea polipeptídica, ou como a estrutura adoptada por varias cadeas polipeptídicas colocadas en paralelo, como ocorre nas beta-queratinas. Nas follas beta, seccións dunha mesma cadea polipeptídica poden discorrer paralelas unhas ao lado das outras, formando entre elas pontes de hidróxeno entre os átomos de osíxeno dunha e os de hidróxeno (unidos a nitróxeno) situados enfronte implicados nos enlaces peptídicos entre os aminoácidos. Os enlaces son similares cando se trata de follas beta antiparalelas entre cadeas polipeptídicas distintas filamentosas situadas paralelamente, nas cales cando o cabo dunha empeza nun extremo C-terminal a outra nese punto acaba nun extremo N-terminal; as sucesivas cadeas que se unan así van alternando os seus extremos antiparalelamente. Non todas as follas beta son antiparalelas; existen tamén follas beta paralelas nas que todas as cadeas empezan no mesmo extremo por un C-terminal, e acaban todas no outro extremo nun N-terminal.
Complexos proteicos
Noutras asociacións de proteínas e complexos proteicos pode darse antiparalelismo cando as proteínas discorren paralelamente pero en direccións opostas.
IV milenio a. C.
O cuarto milenio antes de Cristo comezou o 1 de xaneiro do 4000 a. C. e rematou o 31 de decembro do 3001 a. C.
Fitos
miniatura|Vista do dolmen de Dombate.
Sociedade para o Desenvolvemento Comarcal de Galicia
A Sociedade para o Desenvolvemento Comarcal de Galicia foi unha empresa galega de capital público, integrada na Consellería do Medio Rural e que tiña por obxectivo apoiar o desenvolvemento rural. Entre eses labores de apoio estaba o de realizar actividades de investigación e estudos sobre desenvolvemento e planificación do medio rural.
Historia
Foi creada en 1996 e disolta en 2008.
Estrutura
Dependía da Dirección Xeral de Desenvolvemento Rural. O conselleiro delegado da sociedade era o director xeral dese departamento.
Internamente, articulábase nunha xerencia e tres subdireccións.
Brendan Benson
Brendan Benson, nado o 14 de novembro de 1970 en Royal Oak, Míchigan, é un músico e compositor estadounidense. Benson canta e toca guitarra, baixo, teclados e batería, leva editados cinco álbums en solitario e é membro da banda The Raconteurs.
Galería de imaxes de Cures, Boiro
Santo André de Cures é unha parroquia que se localiza no concello de Boiro.
As Rozadas, Chandebrito, Nigrán
As Rozadas é un lugar da parroquia de Chandebrito, no concello pontevedrés de Nigrán, na comarca de Vigo.Segundo o IGE, en 2022 tiña 40 habitantes (20 homes e 20 mulleres).
Sociedad de Instrucción, Recreo y Protección El Valle de Oro
A Sociedad de Instrucción, Recreo y Protección El Valle de Oro foi unha sociedade de emigrante galegos do concello do Valadouro en Cuba, fundada en 1907.
Historia e características
Fundada na Habana o 1 de setembro de 1907 por Valentín Nécega Rivas, Juan R. Álvarez, Ángel Mandiá Reigosa, José F. Vidal, Antonio Vila Ares, Constantino Romero Cortiñas, Manuel Díaz Lestegás, José Mandiá Reigosa, Generoso Díaz Villar, Francisco Moscoso Febrero e Francisco Janeiro Goás. Francisco Janeiro foi o seu primeiro presidente; Andrés Canoura Palmeiro foi o seu presidente de honra e o seu fillo Ramón Canoura Fernández foi presidente en 1925. Creou escolas no Cadramón, Vilacampa e Bacoi, tamén participou na construción das escolas de Moucide, San Tomé e Santa Cruz e en 1933 grazas á achega da Sociedade puido rematarse a escola de Adelán. Apoiou a edición do periódico Brisas del Oro no Valadouro.
Disturbios de Bradford
miniatura|O pub Upper Globe foi danado e quedou posteroirmente abandonado durante moito tempo. Os disturbios de Bradford foron un breve período de revoltas violentas que comezaron o 7 de xullo de 2001 en Bradford, West Yorkshire, Inglaterra. Aconteceron como resultado das fortes tensións entre a crecente comunidade asiática de Gran Bretaña e a maioría branca da cidade, situación que se agravou pola confrontación entre a Liga Anti-Nazi e grupos de extrema dereita como o Partido Nacional Británico e a Fronte Nacional. Uns meses antes ocorreran disturbios raciais semellantes en zonas do norte de Inglaterra como, por exemplo, en Oldham no mes de maio ou en Burnley en xuño.
Contexto histórico
Bradford é, dende unha perspectiva histórica, unha cidade de clase obreira. Experimentou un rápido crecemento durante o século XIX e desde entón recibiu varias ondas importantes de inmigrantes, entre os que destacan os irlandeses (século XIX), polacos (1940-1950) e persoas do sur de Asia. No momento das revoltas, Bradford era a segunda cidade do Reino Unido con maior poboación surasiática, con aproximadamente 68.000 paquistanís, 12.500 indios, 5.000 bangladesís e 3.000 persoas procedentes doutras zonas de Asia. Porén, a maior parte dos habitantes seguían sendo brancos. Segundo o censo de 2001, o 78,3% da poboación era de raza branca e o 19,1% procedían de países do sur de Asia.
Malia que a poboación surasiática medrara en Bradford, había áreas habitadas maioritariamente por brancos e outras onde vivían principalmente surasiáticos, discútese se a segregación se produciu desde o inicio das migracións ou foi aumentando co tempo. Así mesmo tamén se debate se o fenómeno da Fuxida Branca se pode aplicar a Bradford e se realmente se pode falar da existencia de guetos nesta cidade. No momento das revoltas, o barrio de Bradford Moor contaba cun 67% de surorientais e o de Toller cun 64%. Das 17.512 persoas que vivían na zona industrial de Manningham, 13.049 (74,5%) procedían do sur de Asia. Pola contra, o municipio de Tong e o distrito de Wibsey contaban cun 93% e un 91% de poboación branca respectivamente.
No mes de abril, xa se produciran algúns incidentes no exterior dun pub, cando comezaba unha voda hindú. Como consecuencia dos incidentes, nos que se queimou o pub e varios automóbliles foran detidos 3 homes.
Detonante
Entre o 22 e o 24 de xuño tiveron lugar conflitos en Burnley; dous meses antes, houbera outros diturbios en Oldham. A tensión aumentou tras o intento de organizar unha manifestación na cidade por parte da Fronte Nacional Británica que fora prohibida polo Ministro do Interior, David Blunkett, baixo o Decreto de Orde Pública de 1986. Á Liga Anti-Nazi permitíuselle organizar unha concentración en Centenary Square, no centro da cidade. Durante o transcurso da manifestación, organizada o 7 de xullo, algúns participantes estenderon o rumor de que os simpatizantes da Fronte Nacional se estaban reunindo nunha taberna no centro de Bradford. Isto derivou nun enfrontamento onde un home de orixe asiática foi agredido con arma branca. De acordo co Tribunal de Apelación, quizais foi este incidente o que desencadeou os disturbios. Con todo, as investigacións posteriores entre as testemuñas presenciais contradín esta hipótese e apuntan máis ben á ausencia dun detonante concreto.
Consecuencias
Máis de 300 axentes de policía foron feridos durante as revoltas. En canto aos participantes, houbo 297 arrestados, 187 persoas imputadas por delitos de alteración da orde pública, 45 por desordes violentas e 604 anos de prisión acumulados entre 200 penas. O último acusado participante nos disturbios foi condenado seis anos e medio despois dos feitos. O número de condenas por motín non tiña precedentes na historia xurídica inglesa; a seguinte cantidade máis alta foi de cinco para unha investigación en Londres. O dano estimado foi de 27 millóns de libras (uns 30 millóns de euros). A condena máis dura ditada en relación cos disturbios foi a do citado Mohammed Ilyas, un empresario local de 48 anos, que foi declarado culpable de incendio e imprudencia sobre se estaba en perigo a vida. Foi condenado a 12 anos de prisión o 3 de xullo de 2003. A comunidade asiática entendeu que as condenas foron excesivas.
O Informe Ouseley publicado o 7 de marzo de 2005 recomendou un "programa popular" para traer harmonía á cidade. Posteriormente, o goberno encargou o informe Cantle que fixo 67 recomendacións. En 2006, Channel 4 produciu un drama de non ficción, Bradford Riots, dirixido por Neil Biswas. A película contou a historia dos disturbios de 2001 desde a perspectiva dunha familia asiática.
Belisario Betancur
Belisario Betancur Cuartas (1923-2018) avogado, literato e político, foi o presidente de Colombia entre 1982 e 1986.
17K-AM
dereita|miniatura|Esquema do lanzador 17K-AM. 17K-AM foi o nome dun vehículo de lanzamento orbital ruso de dúas etapas proxectado en 1993, proposto pola Foza Aérea Rusa e a ser construído pola oficina de deseño de Chelomei. Non pasou da fase de estudo. O vehículo estaba composto por unha etapa de lanzamento horizontal sobre a que iría montada a nave que finalmente alcanzaría a órbita.
Tequila (banda)
Historia
Tequila xurdiu no contexto da Movida madrileña, rematado o franquismo, achegando un rock con influencias de artistas coma Chuck Berry e, sobre todo, The Rolling Stones, soando de xeito moi afastado dos entón puxantes acordes punk. Temas coma Salta (que soou por primeira vez no famoso concurso televisivo Un, dos, tres... responda otra vez), Quiero besarte ou Rock and Roll en la plaza de un pueblo, catapultaron os cinco membros de Tequila ao estrelato. Disolvéronse en 1982 entre outros motivos polas constantes discusións dos seus membros, xa enganchados á lacra daquela xeración: a heroína.
Trala disolución da banda, Ariel Rot e Julian Infante volverían xuntarse nos anos 90 para crea-lo tema Me vuelvo loco, cortina do programa arxentino Duro de domar, mentres que Alejo Stivel seguiría unha exitosa carreira coma produtor discográfico. Manolo Iglesias faleceu no 1994 e Julián Infante no 2000, ambos vítimas da SIDA.
No 2008, os superviventes da banda volverán reunirse coma Tequila, fichando a tres músicos máis: Josu García, Daniel Griffin e Mauro Mieta. Realizarán unha xira veraniega e a discográfica Sony-BMG editará un disco e un DVD coas súas antigas actuacións en televisión.
A Bug's Life
A Bug's Life é un filme de animación de Pixar dirixido por John Lasseter que foi estreado en 1998.
Sinopse
Un grupo de saltóns asalta cada verán a colonia de formigas onde vive Flick, para apoderarse das provisións que recolleron para o inverno. Un día, Flick abandona o formigueiro e parte na busca de insectos guerreiros que lles axuden a se defender dos saltóns, pero acaba recrutando unha tropa circense.
Dizzy Gillespie
miniatura|150px|Dizzy Gillespie en 1955 miniatura|150px|Dizzy Gillespie en 1955 John Birks Gillespie, coñecido como Dizzy Gillespie, nado en Cheraw, Carolina do Sur, o 21 de outubro de 1917 e finado en Englewood, Nova Jersey, o 6 de xaneiro de 1993, foi un trompetista, cantante e compositor estadounidense de jazz.
Primeiros anos
Nos seus primeiros anos como instrumentista traballou coas grandes bandas de Cab Calloway e Earl Fatha Hines, mentres que en 1945 colaborou co saxofonista Charlie Parker, con quen gravou algunhas dos máis revolucionarios temas da historia do jazz. Coñecéronse en Kansas City, nunha habitación de hotel e non puideron deixar de tocar, como dixo Dizzy sobre ese encontro: "tiñamos ideas xemelgas e era difícil distinguir o que proviña de min do que viña del". Dese encontro nacía o bebop (onomatopeya do ruído que facía a cabeza dun negro cando era golpeada pola porra dun policía branco), con recordados espectáculos no bar Minton's.
Parker e Dizzy
As carreiras de Parker e Dizzy, seguiron camiños separados: mentres o primeiro era inigualable en pequenas formacións, Gillespie ofrecía o mellor de si fronte a grandes formacións. Mentres Parker sufriu o a marxinación e o esquecemento, Gillespie se converteu nunha das figuras mais coñecidas do jazz. A súa fama acrecentouse coa súa forte personalidade e os seus espectáculos persoais entre os que se destaca a súa habilidade para o scat, os instrumentos de percusión centro americanos e as súas aparicións públicas entre as que se destaca a súa postulación á presidencia dos Estados Unidos en 1964
Gillespie, con Charlie Parker, foi unha das figuras máis relevantes no desenvolvemento do bebop, jazz latino e do jazz moderno. Foi durante toda a súa vida un incansable experimentador de música afroamericana, o que lle levou a experimentar co jazz latino, colaborando con percusionista como Chano Pozo, o calipso, a bossa nova ou a colaborar con músicos externos ao mundo do jazz como Stevie Wonder.
Por outra banda, foi uns dos principais responsables creadores do chamado jazz afro-cubano xunto a Machito, Chano Pozo entre outros, polo que excedeu as fronteiras estadounidenses e se internou na música mundial rapidamente.
Pra Quem Fica, Tchau
Pra Quem Fica, Tchau é un filme brasileiro de 1971 dirixido, producido, escrito e protagonizado por Reginaldo Faria.. O filme foi escollido como candidato do Brasil para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 44ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Unión Europea
miniatura|Cerimonia de [[Tratado de Lisboa (2007)|firma do Tratado de Lisboa.]] A Unión Europea (UE) é unha organización internacional constituída por 27 estados europeos. Moitos dos seus obxectivos herdáronse da CEE, en vigor dende a década de 1950, porén esta comunidade non adoptou o nome de UE até 1992 durante o Tratado da Unión Europea (normalmente coñecido como Tratado de Maastricht). As tres sedes principais da Unión Europea atópanse en Bruxelas, Luxemburgo e Estrasburgo. O 12 de outubro de 2012 a Unión foi galardoada co Premio Nobel da Paz pola súa "contribución ao avance da paz e reconciliación, democracia e dereitos humanos en Europa".
O Tratado de París (1951), establecendo a Comunidade Europea do Carbón e do Aceiro (CECA), e o Tratado de Roma (1957), instituíndo a Comunidade Económica Europea e a Comunidade Europea da Enerxía Atómica ou Euratom, foron asinados por seis membros fundadores: Alemaña, Bélxica, Francia, Italia, Luxemburgo e Países Baixos. Bélxica, Países Baixos e Luxemburgo acordaran anteriormente formar o chamado Benelux.
Despois disto, a UE realizou seis ampliacións sucesivas: en 1973 Dinamarca, Irlanda e Reino Unido; en 1981 Grecia; en 1986 España e Portugal; en 1995 Austria, Finlandia e Suecia; o 1 de maio de 2004, República Checa, Chipre, Eslovaquia, Eslovenia, Estonia, Hungría, Letonia, Lituania, Malta e Polonia; o 1 de xaneiro de 2007, Bulgaria e Romanía; o 1 de xullo de 2013 Croacia.
En 1972 e 1994, Noruega asinou tamén tratados de adhesión á Unión Europea. Porén e sempre a través de referendos, a poboación norueguesa rexeitou a adhesión do seu país. Macedonia do Norte, Islandia, Montenegro e Turquía son candidatos a adhesión á UE. As negociacións con Turquía, e Macedonia aínda non se iniciaron formalmente e por tanto aínda non hai unha data definida para a súa incorporación.
9 de maio de 1950: naceu Europa
miniatura|esquerda|200px|Países fundadores da [[CECA.]] O século estivo marcado pola ascensión e caída das ideoloxías totalitarias. Na primavera de 1950 Europa atópase á beira do abismo. A guerra fría fai pesar a ameaza dun conflito entre as partes do Leste e Oeste do continente. Cinco anos despois da fin da segunda guerra mundial, os antigos adversarios de ámbalas beiras están lonxe da reconciliación. Procurouse evitar repetir os erros do pasado e crear condicións para unha paz duradeira entre inimigos tan recentes.
O miolo do problema era a relación entre Francia e Alemaña. Era preciso crear unha relación forte entre estes dous países e reunir ao seu redor todos os países libres de Europa a fin de construír conxuntamente unha comunidade cun destino común. Jean Monnet, coa súa experiencia única como negociador e construtor da paz, propón ao Ministro de Asuntos Exteriores francés, Robert Schuman, e ao Chanceler alemán Konrad Adenauer centrar as súas políticas nun interese común entre ámbolos países: a xestión sobre o control dunha autoridade independente do mercado do carbón e do aceiro. A proposta é formulada oficialmente o 9 de maio de 1950 por Francia e recibe unha fervorosa acollida en Alemaña, Italia, Países Baixos, Bélxica e Luxemburgo.
O Tratado que constituíu a primeira Comunidade Europea, a Comunidade Europea do Carbón e do Aceiro (CECA), será asinado en abril de 1951, abrindo as portas das realizacións concretas a Europa. Seguiron outras realizacións, ata chegar á Unión Europea actual, que se está abrindo ao leste dun continente do que estivo demasiado tempo separada.
25 de marzo de 1957: a Comunidade Económica Europea
O plan Schuman dera orixe a unha Comunidade especializada en dous dominios decisivos, mais limitados: o carbón e o aceiro. Baixo a presión da guerra fría, leváronse a cabo diversas medidas nos dominios da defensa e da unión política para as que a opinión pública non estaba aínda preparada. Os seis Estados-membros da CECA escolleron por tanto unha nova área de integración no dominio económico: a creación dun mercado único.
O Tratado de Roma de 25 de marzo de 1957, que institúe a Comunidade Económica Europea (CEE), crea instrucións e mecanismos de toma de decisión que permiten dar expresión tanto aos intereses nacionais como a unha visión comunitaria. A Comunidade Europea constitúe de aí en diante o eixe principal en torno do cal se vai organizar a construción europea.
De 1958 a 1970, a abolición dos dereitos aduaneiros ten repercusións espectaculares: o comercio intracomunitario é multiplicado por seis, ao paso que os intercambios comerciais da CEE co resto do mundo son multiplicados por tres. No mesmo período, o produto nacional bruto medio da CEE aumenta un 70%. Seguindo o padrón dos grandes mercados continentais, como o dos Estados Unidos de América, os axentes económicos europeos saben tirar proveito da dinamización resultante da abertura das fronteiras. Os consumidores habitúanse a que lles sexa proposta unha gama cada vez máis variada de produtos importados. A dimensión europea tórnase unha realidade. En 1986, a sinatura da Acta Única permitirá abolir as outras restricións, de orde regulamentar e fiscal, que atrasaban aínda a creación dun mercado interno xenuíno, totalmente unificado.
20 de xullo de 1963: Iaundé, os indicios dun papel internacional
O 28 de novembro de 1995, os 15 países da Unión Europea e 12 países do sur do Mediterráneo estabelecen unha parcela que deberá conducir á creación dunha zona de comercio libre, combinada con acordos de cooperación nos dominios social, cultural e humano.
No século XXI espérase á afirmación da Europa como potencia de paz, dende que a Unión promova a estabilidade e o desenvolvemento nos grandes grupos rexionais que a envolven. Grazas ao papel que desempeña nos intercambios comerciais mundiais e ao seu peso económico, a Unión é xa un participante respectado nas grandes instancias internacionais, tales como a Organización Mundial do Comercio ou a ONU.
Progresivamente, a Unión apóiase no seu potencial económico para desenvolver a súa influencia política e afirmarse cunha soa voz. O Tratado da Unión Europea, de 1992, fixa o obxectivo e as modalidades dunha Política Externa e de Seguridade Común (PESC), que inclúe, a prazo fixo, a definición dunha política de defensa común. Mais os europeos deberán aínda facer numerosos esforzos para harmonizar a súa diplomacia e a súa política de seguridade. É ese o prezo, que presupón unha vontade política real dos Estados-membros, para que a Unión poida defender os seus intereses e contribuír á creación dun mundo de paz e de xustiza.
1 de xaneiro de 1973: primeira ampliación da Comunidade Europea
A Unión Europea atópase aberta a todos os países europeos que a ela pretenden adherirse e que respecten os compromisos asumidos nos Tratados da fundación e subscriban os mesmos obxectivos fundamentais. Existen dúas condicións que determinan a aceptación dunha candidatura á adhesión: a localización no continente europeo e a práctica de todos os procedementos democráticos que caracterizan o Estado de dereito.
Así, Dinamarca, Irlanda e o Reino Unido adhírense á Comunidade o 1 de xaneiro de 1973. A estas adhesións seguiulle unha ampliación ao Sur do continente, durante os anos 80, con Grecia, España e Portugal, tras a súa afirmación democrática. A terceira onda de adhesións, que tivo lugar en 1995, traduce a vontade dos países da Europa escandinava e central de se xuntar a unha Unión que ten vindo a consolidar o seu mercado interno e se afirma como o único pólo de estabilidade no continente, ademais da desagregación do bloque soviético.
De seis a nove, de doce a quince membros, a Europa comunitaria vai gañando influencia e prestixio. Debe manter un modo de decisión eficaz, capaz de xestionar o interese común en proveito de todos os seus membros, preservando simultaneamente as identidades e as especificidades nacionais e rexionais que constitúen a súa riqueza. O maior desafío para o que se preparan actualmente os europeos consiste en acoller os xa adheridos países da Europa central, balcánica, mediterránea e báltica. De cara ao futuro, os retos eran atopar os recursos necesarios para que os novos países atinxisen o nivel económico e estrutural dos países da UE no máis breve prazo, e doutra banda adaptar as institucións para que estas puidesen continuar a cumprir as súas misións en beneficio dunha Unión de máis de 25 Estados-membros.
7-10 de xuño de 1979: primeiras eleccións directas do Parlamento Europeo por sufraxio universal
O Parlamento Europeo desempeña un papel fundamental no equilibrio institucional da Comunidade: representa os pobos de Europa e caracteriza a natureza democrática do proxecto europeo. Dende a súa creación, dotado de poderes de control do ramo executivo, o Parlamento Europeo dispón igualmente de poder lexislativo, na forma dun dereito de ser consultado sobre os principais textos comunitarios, poder que se foi ampliando progresivamente para se transformar nun verdadeiro dereito de co-decisión lexislativa. O Parlamento comparte, ademais diso, co Consello da Unión Europea o poder orzamentario.
Ata 1979, os membros do Parlamento Europeo eran membros dos parlamentos nacionais, que os nomeaban para representalos en Estrasburgo. A partir de 1979, pasaron a ser elixidos por sufraxio universal directo en cada un dos países da Unión, por mandatos de cinco anos. Os cidadáns escollen así os deputados que terán asento, non en delegacións nacionais, mais en grupos parlamentarios transnacionais, representativos das grandes correntes de pensamento político existentes no continente.
A ambición de crear entre os Estados-membros unha relación especial, que lles permita xestionar os seus intereses e as súas diferenzas segundo as mesmas regras de dereito e os mesmos procedementos de arbitraxe que unen os cidadáns dun Estado democrático, é totalmente revolucionaria na práctica das relacións internacionais. "Nós non ligamos Estados, nós unimos ás persoas", escribía Jean Monnet. Deste xeito, as institucións europeas, articulando e conciliando permanentemente os intereses dos cidadáns en canto tales, deben ser fortes e equilibradas. A dialéctica sutil que funciona dende hai preto de cincuenta anos entre o Consello da Unión Europea, o Parlamento Europeo, a Comisión Europea e o Tribunal de Xustiza da Unión Europea, representa indubidabelmente unha adquisición fundamental da construción europea, sendo a chave do seu éxito.
17 de febreiro de 1986: sinatura do Acto Único Europeo
O obxectivo do Tratado de Roma de crear un mercado común foi parcialmente realizado nos anos sesenta, grazas á supresión dos dereitos aduaneiros internos e das restricións cuantitativas ós tratos comerciais. Mais os autores do Tratado subestimaron todo un conxunto doutros obstáculos ós acordos comerciais, obstáculos sofisticados e camuflados na forma de regulamentacións diversas, que constituían barreiras frecuentemente intranspasábeis.
A Comisión tomou por tanto, unha iniciativa audaz que levou á adopción da Acta Única. Fixou o 1 de xaneiro de 1993 como a data límite para a plena realización do mercado interno e, grazas á ampliación da votación por maioría, propiciou ás institucións europeas os medios para adoptaren as 300 directivas que eran necesarias.
Ó obxectivo do gran mercado interno, a Acta Única asocia estreitamente outro de importancia tan fundamental como o primeiro: o da cohesión económica e social. Europa crea así políticas estruturais en beneficio das rexións con atrasos de desenvolvemento ou que se viron afectadas por mudanzas tecnolóxicas e industriais. Promove igualmente a cooperación en materia de investigación e de desenvolvemento. Finalmente, toma en consideración a dimensión social do mercado interno: no espírito dos gobernantes da Unión, o bo funcionamento do mercado interno e unha concorrencia sa entre as empresas son indisociábeis do obxectivo constante que consiste na melloría das condicións de vida e de traballo dos cidadáns europeos.
1 de novembro de 1993: a Unión Europea
Ao entrar en vigor, o 1 de novembro de 1993, o Tratado da Unión Europea, asinado o 7 de febreiro de 1992 en Maastricht, confire unha nova dimensión á construción europea. A Comunidade Europea (o Tratado de Maastricht substituíu ó nome Comunidade Económica Europea), fundamentalmente económica nas súas aspiracións e na súa teoría, pasa a estar integrada na Unión Europea baseada, de agora en diante, en tres piares.
Os outros dous piares envolven os Estados-membros en dominios caracterizados ata entón como sendo da competencia exclusivamente nacional: a política externa e de seguridade, por un lado, e os asuntos internos, tales como a política de inmigración e de asilo, a policía e a xustiza, por outro. Trátase dun progreso importante, na medida na que os Estados-membros consideran que é do seu interese cooperar máis estreitamente nestes dominios como xeito de afirmar a identidade europea no mundo e de asegurar unha mellor protección dos seus cidadáns contra a criminalidade organizada e o tráfico de drogas.
Mais o que os cidadáns recordarán do Tratado de Maastricht será probabelmente a decisión que terá maior impacto práctico na súa vida cotiá: a realización da Unión Económica e Monetaria. A partir do 1 de xaneiro de 1999, a UEM reunirá todos os países que cumpren un determinado número de criterios económicos destinados a garantir a súa boa xestión financeira e a asegurar a estabilidade futura da moeda única: o euro.
A derradeira etapa lóxica da realización do mercado interno, a introdución da moeda única, polas repercusións persoais que terá para cada cidadán e polas consecuencias económicas e sociais de que se revestirá, terá un alcance eminentemente político. Poderá mesmo considerarse que o euro será futuramente o símbolo máis concreto da Unión Europea. Esta moeda forte, capaz de concorrer coas grandes moedas de reserva internacionais, constituirá o signo distintivo da pertenza común a un continente que se está a unir e a afirmar.
Estados membros
A Unión Europea está composta de 27 países soberanos independentes que se coñecen como os Estados membros: Alemaña, Austria, Bélxica, Bulgaria, Chipre, Croacia, Dinamarca, Eslovaquia, Eslovenia, España, Estonia, Finlandia, Francia, Grecia, Hungría, Irlanda, Italia, Letonia, Lituania, Luxemburgo, Malta, Países Baixos, Polonia, Portugal, Romanía, República Checa e Suecia.
Hai dous países candidatos oficiais, Macedonia do Norte e Serbia, mentres que Montenegro e Turquía están en negociacións. O resto de países dos Balcáns occidentais, Albania, Bosnia e Hercegovina e Kosovo, son recoñecidos oficialmente como candidatos potenciais. Kosovo é tamén considerado pola Comisión Europea como un potencial candidato, mais esta institución non o lista como un país independente, porque non todos os Estados membros recoñéceno como un país separado de Serbia.
Para unirse á UE, un país debe satisfacer os criterios de Copenhaguen, definidos en 1993 no Consello Europeo de Copenhaguen. Estes esixen unha democracia estable que respecte os dereitos humanos e o Estado de Dereito; unha economía de mercado viable capaz de competir dentro da UE, e a aceptación das obrigacións da adhesión, incluída a lexislación da UE. A avaliación do cumprimento dos criterios por parte dun país é a responsabilidade do Consello Europeo. O artigo 50 do Tratado de Lisboa proporciona a base para que un membro abandone a Unión. Dous territorios deixaron a Unión: Groenlandia (provincia autónoma de Dinamarca) fíxoo en 1985; o Reino Unido invocou formalmente o artigo 50 en 2016 e converteuse no primeiro estado soberano que abandonou a Unión Europea, a través do Brexit.
Catro países da Europa occidental que optaron por non adherirse á UE comprometéronse en parte coa economía da UE e os seus regulamentos: Islandia, Liechtenstein, e Noruega son unha parte do mercado común a través do Espazo Económico Europeo, e Suíza ten vencellos semellantes a través de tratados bilaterais. As relacións entre a Unión Europea e microestados como Andorra, Mónaco, San Marino e Cidade do Vaticano inclúen o uso do euro e outras cooperacións.
Xeografía
miniatura|[[Mont Blanc nos Alpes é o cumio máis alto da UE.]]
O territorio da UE consiste no conxunto de territorios dos seus 27 Estados membros con algunhas excepcións que se expoñen seguidamente. O territorio da UE non é o mesmo có de Europa, pois hai países do continente fóra da UE, tales como Islandia, Suíza, Noruega, e Rusia. Algunhas partes dos Estados membros non forman parte da UE, malia que forman parte do continente europeo (por exemplo as Illas da Canle e as Illas Feroe). Varios territorios de ultramar vinculados aos Estados membros que están fóra de Europa xeográfica non son tampouco parte da UE (por exemplo, Groenlandia, Aruba e as antigas Antillas Neerlandesas).
esquerda|miniatura|O clima da UE está influenciado pola lonxitude da súa costa ([[illa de Creta|Creta).]] Algúns territorios de ultramar son parte da UE, ata se non son xeograficamente parte de Europa, como os Azores, as Illas Canarias, Ceuta, Güiana Francesa, Guadalupe, Madeira, Martinica, Melilla, e Reunión.
A superficie combinada dos Estados membros da UE abrangue unha área de 4 233 262 km². A paisaxe, o clima, e a economía da UE vense influídas polas súas costas. A UE ten a segunda costa máis longa do mundo despois do Canadá. A combinación dos Estados membros comparten fronteiras terrestres con 21 estados non membros para un total de 12 441 km, a quinta fronteira máis longa do mundo.
Incluíndo os territorios de ultramar dos Estados membros, a UE experimenta a maioría dos tipos de clima, de ártico ao tropical, polo que as medias meteorolóxicas da UE no seu conxunto carecen de sentido. Na práctica, a maioría da poboación vive xa sexa nas zonas cun clima mediterráneo (o sur de Europa), un clima oceánico temperán (Europa Occidental), ou un cálido verán continental (Europa oriental).
As costas da unión Europea miden uns 68 000 km de longo.
Demografía
Cunha poboación no ano 2010 de 501 259 840 habitantes a UE abarca países con diferenciais de poboación importante, por exemplo os 82 millóns de habitantes de Alemaña e os escasos 400.000 de Malta. Estes números dan unha densidade total de 114 hab./km², cabe dicir que esta densidade non é homoxénea; existen grandes baleiros demográficos no interior das penínsulas Ibérica e Helénica, ao mesmo tempo hai zonas como a dorsal europea (SE de Gran Bretaña ó NO de Italia) cuxas densidades superan a media da Unión.
Con respecto ao crecemento natural da UE hai que destacar o escaso incremento, debido á baixa natalidade e mortalidade; sendo este ás veces negativo. As maiores taxas de crecemento danse en países como Irlanda e as máis baixas en países do sur como España. Con todo, estados como o español conseguen medrar grazas ao saldo migratorio.
A esperanza de vida da UE aproxímase aos 80 nos homes e elévase por enriba desta cifra nas mulleres, sendo unha das máis altas do planeta.
A estrutura demográfica dá unha perspectiva da UE como unha poboación envellecida. A Unión Europea caracterízase por unha grande importancia do sector terciario o que nos leva a un proceso de urbanización importante no que máis do 77 % da poboación vive en cidades. Estes núcleos na súa maioría son de tamaño pequeno e medio. Pero tamén se dan casos de grandes aglomeracións urbanas coma Madrid.
A poboación da UE abrangue o 7,3 % da poboación total do mundo, e o 3 % da superficie da Terra, o que dá unha densidade media de 113 habitantes por km² facendo da UE unha das rexións máis densamente poboadas do mundo. Un terzo dos cidadáns da UE vive en cidades de máis dun millón de habitantes, cifra que sobe ao 80 % ao referirse a aqueles que habitan en áreas urbanas. Na UE atópanse máis cidades globais cá ningunha outra rexión do mundo. Na Unión Europea hai máis de 16 cidades con poboacións por riba do millón de habitantes.
Ademais das súas cidades, na UE existen numerosas rexións densamente poboadas resultantes da conexión de moitas áreas urbanas que conforman hoxe en día grandes áreas metropolitanas. As maiores son: Rin-Ruhr con 10,5 millóns de habitantes (Colonia, Dortmund, Düsseldorf etc.), Randstad aprox. 7 millóns (Ámsterdan, Rotterdam, A Haia, Utrecht etc.), Rexión Rin-Main aprox. 5,8 millóns (Frankfurt, Wiesbaden etc.), o Diamante flamengo aprox. 5,5 millóns (área urbana entre Antwerp, Bruxelas, Lovaina e Gante), a Rexión metropolitana de Silecia aprox. 3,5 millóns (Katowice, Sosnowiec etc.), e maila Rexión do Oresund aprox. 2,5 million (Copenhagen, Dinamarca e Malmö, Suecia).
Linguas
O alemán é a lingua nai máis falada da UE (88,7 millóns de falantes no 2006), seguida polo inglés, o italiano e mailo francés. O inglés, falado por máis da metade (51%) dos habitantes da Unión, é de lonxe a lingua estranxeira máis espallada e falada, seguida polo alemán e o francés. O 56% dos europeos son quen de manter unha conversa nunha lingua que non sexa a súa lingua nai. A meirande parte das linguas oficiais da UE pertencen á familia das linguas indoeuropeas, agás o estoniano, o finlandés, e mailo húngaro, as cales pertencen á familia das linguas ugrofinesas, e o maltés, pertencente á familia das linguas semíticas. A meirande parte das linguas oficiais da UE escríbense no alfabeto latino agás o búlgaro, escrito no alfabeto cirílico, e o grego, escrito no alfabeto grego.
Xunto as 24 linguas oficiais, na UE fálanse 150 linguas rexionais e minoritarias, faladas por uns 50 millóns de habitantes. Destas, só o catalán/valenciano, o éuscaro, o galego, o gaélico escocés e mailo galés poden ser empregadas polos cidadáns para comunicarse coas principais institucións europeas. Malia seren protexidas e apoiadas por programas da UE, a protección dos dereitos lingüísticos das linguas rexionais, atinxe a cada país membro.
Amais das linguas nativas dos estados da UE, fálanse tamén centos de linguas de tódolos recunchos da terra faladas nas comunidades estranxeiras que moran nos estados membros. Destacan o turco, o árabe magrebí, o ruso, o urdu, o bengalí, o hindi, o támil, o ucraíno, o punjabi e mailas linguas dos Balcáns. As linguas dos inmigrantes non teñen status formal ou recoñecemento nin nas institucións da UE nin nos países membros da UE
Relixión
A Unión Europea é un corpo secular sen conexións formais coa relixión. Nas discusións sobre os bosquexos dos textos da Constitución Europea e o Tratado de Lisboa propúxose citar á cristiandade ou a deus no preámbulo do texto, mais a idea foi rexeitada e desbotada. A énfase no cristianismo parte de ser esta a relixión dominante no continente europeo, e polo tanto da UE. O cristianismo divídese en varias pólas: o catolicismo, un amplo abano de igrexas protestantes (especialmente na Europa do norte) e o cristianismo ortodoxo (no sur da Europa oriental). Outras relixións coma o islam e mailo xudaísmo atópanse presentes na UE. miniatura|dereita|Porcetaxe dos europeos que cren "nun Deus" No ano 2006, a UE tiña unha poboación musulmá estimada nuns 16 millóns de persoas, cifra que baixa ata o millón no tocante aos xudeus.
As enquisas Eurobarómetro de opinión pública do Eurostat amosan que a maioría dos cidadáns da UE cren nalgúnha forma de crenza, aínda que só o 21% consideran que é importante. En anos recentes a maioría dos países europeos experimentou unha diminución no número de persoas que atende os servizos relixiosos e no número de persoas pertencentes a unha confesión. O Eurobarómetro do ano 2005 amosou que o 52% dos cidadáns europeos (dos 25 estados membros naquel tempo), crían nun deus, o 27% nalgunha forma de espírito ou forza e o 18% non tiñan ningún tipo de crenza. Os países onde menos xente declarou ser crente foron a República Checa (19%) e Estonia (16%), Os países máis relixiosos foron Malta (95%), Chipre e Romanía (90%). Ao longo da UE, as mulleres amosaron ser máis crentes cós homes, cifra que medra coa idade, naquelas persoas con educación relixiosa, nas persoas con educación básica, e naquelas que "se posicionan á dereita na escala política (57%)."
Outras relixións con significante presenza nos territorios da UE son o budismo, o sikhism e mailo hinduísmo.
Tratados
miniatura|300px|dereita|Unión Europea 2013 A actual Unión Europea fundaméntase xuridicamente en 4 Tratados: O Tratado da Unión Europea e os tres Tratados que se previamente se instituíran á:
O Tratado da Unión Europea (TUE) creou unha nova entidade - a Unión Europea - fundada nas Comunidades anteriormente existentes e que se mantén. No ámbito da Unión, o TUE contén disposicións relativas á política externa e de seguridade, e á cooperación nos dominios da xustiza e dos asuntos internos. Ademais diso, o TUE introduciu alteracións na redacción dos Tratados CECA, CEEA e, especialmente, do Tratado CEE. A anterior Comunidade Económica Europea (CEE) pasou a designarse Comunidade Europea (CE).
Os Tratados de Ámsterdam, de 1997, e de Niza, de 2001, alteraron tanto o texto do Tratado da Unión Europea como o do Tratado de Roma e de EURATOM. O Tratado de Lisboa asinado en decembro de 2007 pretende actualizar a estrutura política e legal da Unión.
Lingüística
O Consello de Europa elaborou a Carta Europea das Linguas Rexionais ou Minoritarias, texto legal que recolle o compromiso dos estados co desenvolvemento das linguas minorizadas, e declarou 2001 o Ano Europeo das Linguas Non Normalizadas.
Conservación ambiental
miniatura|esquerda|Enerxía eólica en [[Saxonia-Anhalt]]
Os países da Unión Europea no seu conxunto, constitúen a principal potencia mundial no que ao desenvolvemento e aplicación de enerxías renovables se refire. A promoción das enerxías renovables ten un papel moi importante, tanto no que se refire a reducir a dependencia exterior da UE no seu abastecemento enerxético, como nas accións que deben adoptarse en relación coa paliación do actual cambio climático. Con todo Alemaña é o único membro da UE que está en camiño de acadar os obxectivos establecidos no Protocolo de Kyoto sobre o cambio climático que vai rematar no 2012.
O Consello Europeo de marzo de 2007 en Bruxelas aprobou un plan enerxético obrigatorio que inclúe un recorte do 20% das súas emisións de dióxido de carbono antes do ano 2020 e consumir máis enerxías renovables para que representen o 20% do consumo total da UE (contra o 7% no 2006). O acordo recoñeceu indirectamente o papel da enerxía nuclear na redución da emisión de gas de efecto invernadoiro, correspondendo a cada Estado membro decidir se recorrerá ou non a esta tecnoloxía.
O futuro repartimento do esforzo desa porcentaxe do 20% terá en conta as especificidades enerxéticas de cada estado. Ademais, a UE comprométese a chegar ata un 30% na redución de gases de efecto invernadoiro no caso de compromiso internacional que involucre tanto a outras potencias como aos novos países industrializados.
A moeda única, o Euro
miniatura|110px|esquerda|Icona do Euro. Un dos grandes logros da UE foi a consecución e logro da moeda única, o Euro. O Euro é a moeda da Eurozona, a cal abarca 20 dos 27 países membros da UE. Estes son: Alemaña, Austria, Bélxica, Chipre, Croacia, Eslovaquia, Eslovenia, España, Estonia, Finlandia, Francia, Grecia, Irlanda, Italia, Letonia, Lituania, Luxemburgo, Malta, Países Baixos e Portugal. Como moeda única trae consigo unha serie de consecuencias favorables para a eurozona:
Os Bidueiros, Vilaboa, Valdoviño
Os Bidueiros é un lugar da parroquia de Vilaboa no concello coruñés de Valdoviño na comarca de Ferrol. Tiña 11 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 5 homes e 6 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 14 habitantes.
Boris Williams
Boris Peter Bransby Williams, nado o 24 de abril de 1957 en Versalles, Francia, é un batería inglés coñecido polo seu longo traballo con The Cure, onde tocou dende 1984 ata 1993. Anteriormente traballara con varios artistas como Thompson Twins, Kim Wilde, Strawberry Switchblade e Tomato City.
Giovanni Pierluigi da Palestrina
dereita|160px|miniatura|Estatua dedicada ao compositor na cidade de Palestrina
Giovanni Pierluigi da Palestrina, nado o 3 de febreiro de 1525 e finado o 2 de febreiro de 1594, foi un compositor italiano de repertorio coral do Renacemento. Foi o máis famoso representante da Escola Romana, no século XVI. Palestrina exerceu unha grande influencia no desenvolvemento da música sacra na Igrexa Católica. Compositor prolífero, publicou moito en vida e as súas obras foron apreciadas como óperas primas da polifonía.