cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Almost Unreal
"Almost Unreal" é unha canción interpretada polo dúo sueco Roxette. A canción foi incluída na banda sonora do filme de Super Mario Brothers e foi lanzado como sinxelo en 1993. Foi escrita por Per Gessle.
"Almost Unreal" foi un éxito en moitos países europeos, alcanzando a sétima posición na lista de sinxelos do Reino Unido, facendo tamén un Top 10 en Suecia e Noruega, e un Top 20 en Australia, Suíza, Alemaña e máis Austria. Porén, unicamente acadou a posición 94 nos Estados Unidos converténdose no penúltimo sinxelo en conseguir entrar no Top 100 nese país.
Eleccións á Asemblea de Estremadura de 2007
As eleccións á Asemblea de Estremadura de 2007 tiveron lugar o 27 de maio de dito ano, coincidindo coas eleccións aos parlamentos de todas as comunidades autónomas salvo Andalucía, Cataluña, Galicia e País Vasco e coas municipais en toda España.
Precampaña electoral
Juan Carlos Rodríguez Ibarra, presidente da Xunta de Estremadura desde 1982, anunciou o 19 de setembro de 2006 que non se volvería a presentar ás eleccións de 2007 debido a problemas de saúde. O novo candidato do PSOE, Guillermo Fernández Vara, que era conselleiro de Sanidade e Consumo, foi presentado como novo candidato o día seguinte do comunicado de Ibarra.
Candidaturas
Presentáronse a estas eleccións once candidaturas. Cinco delas fixérono en ambas provincias: PSOE-Regionalistas, Partido Popular-Extremadura Unida (PP-EU), Izquierda Unida-Socialistas Independientes de Extremadura (IU-SIEX), Independientes por Extremadura (IPEX) e Los Verdes de Extremadura (LV). Tres máis fixérono só por Badaxoz: Partido Comunista de los Pueblos de España (PCPE), Centro Democrático y Social (CDS) e Partido Humanista (PH). E outras tres só por Cáceres: Unión del Pueblo Extremeño (UPEX), Iniciativa Habitable (I.H.) e Ciudadanos en Blanco (CenB)
Partido Socialista Obrero Español-Regionalistas
O Partido Socialista Obrero Español (PSOE) esperaba revalidar a maioría absoluta da que dispoñía na comunidade, a pesar de non presentar como candidato á presidencia a Juan Carlos Rodríguez Ibarra, que anunciara a súa retirada. O candidato foi o entón conselleiro de Sanidade e Consumo, Guillermo Fernández Vara, considerado máis próximo á dirección federal que o propio Ibarra.
O PSOE decidiu manter a súa coalición con Coalición Extremeña, en vigor desde 2003 e presentarse co nome PSOE-Regionalistas, en lugar do PSOE-Progresistas da anterior convocatoria electoral autonómica.
Partido Popular-Extremadura Unida
O Partido Popular (PP), principal partido da oposición, presentouse en coalición cos rexionalistas de Extremadura Unida (EU), tras ter alcanzado un pacto en maio de 2006 para presentarse conxuntamente.
O seu programa opoñíase ao proxecto da Refinería Balboa, que consideran unha actividade económica obsoleta, aínda que a principios do ano 2008 o seu candidato á presidencia, José Antonio Monago, declaraba o seu apoio á instalación da refinería. O seu candidato á presidencia era o líder do partido en Estremadura Carlos Floriano.
Izquierda Unida - Socialistas Independientes de Extremadura
A coalición progresista formada por Izquierda Unida-Compromiso por Extremadura (IU-CE) e Socialistas Independientes de Extremadura (SIEX) e que con tres deputados, era a terceira forza política en Estremadura, volveuse a presentar co obxectivo de influír no seguinte goberno autonómico. Opoñíase á construción da Refinería Balboa por motivos medioambientais. O seu candidato á presidencia era Victor Casco.
Resultados
Cun censo de 893.547 electores, os votantes foron 669.752 (75,0%) e 223.795 as abstencións (25,0%). O PSOE gañou por maioría absoluta, e conseguiu o nomeamento do seu candidato, Guillermo Fernández Vara, como presidente da Xunta. Izquierda Unida desapareceu da Asemblea e foi a primeira vez na existencia do parlamento autonómico na que só existiron dous grupos parlamentarios.
Á parte, contabilizáronse 7.926 (1,2%) votos en branco.
aEn coalición con Coalición Extremeña. b3 dos 38 pertencen a Coalición Extremeña. c2 dos 27 pertencen a Extremadura Unida.
Pedrosa
Co topónimo Pedrosa podémonos referir a varios lugares de Galicia:
Nobeoka
Nobeoka (延岡市, のべおかし, Nobeoka-shi) é un concello xaponés da prefectura de Miyazaki. Está situada ao leste da rexión de Kyūshū e ao norte da prefectura, a illa de Kyūshū. Ten 867,99 km² de superficie e unha poboación de 130.712 habitantes (2009) e unha densidade de poboación de 151 hab./km².
513
Véxase tamén
Historia ano a ano
José del Moral Sanjurjo
José del Moral Sanjurjo, nado na Coruña en 1881 e finado en Paracuellos de Jarama (Madrid) en 1936, foi un avogado e político galego.
Traxectoria
miniatura|300px|Candidatura dereitista da provincia da Coruña para as eleccións de febreiro de 1936. Fillo do tamén político e deputado Antonio del Moral López. Membro do Partido Conservador, foi elixido deputado polo distrito da Coruña en 1907, polo de Corcubión en 1910, sendo reelixido polo mesmo distrito en 1914, 1916 e 1918; volveu ser elixido polo distrito da Coruña en 1919, 1920 e 1923. Foi Director Xeral da Débeda e Clases Pasivas. Durante a Segunda República continuou coa súa actividade política, nas eleccións xerais de 1933 saíu elixido deputado pola provincia da Coruña como independente de dereitas. Volveu presentarse ás eleccións xerais de 1936 como independente, pero non saíu elixido.
Morreu asasinado vítima das matanzas de Paracuellos.
Arzoá, Berrande, Vilardevós
Arzoá é un lugar da parroquia de Berrande, no concello ourensán de Vilardevós. Segundo o IGE do 2009 tiña 42 habitantes dos que 18 eran homes e 24 eran mulleres, o que supón un aumento de habitantes con respecto a 2008.
Alquino
miniatura|Un modelo 3D do etino ([[acetileno, H–C≡C–H), o alquino máis simple]] En química orgánica, un alquino é un hidrocarburo insaturado que contén polo menos un enlace triplo carbono-carbono. Os alquinos acíclicos máis simples cun só enlace triplo e ningún outro grupo funcional forman unha serie homóloga coa fórmula química xeral CnH2n−2. Os alquinos son coñecidos tradicionalmente como acetilenos, aínda que o nome acetileno tamén se refire especificamente ao C2H2, coñecido formalmente como etino segundo a nomenclatura da IUPAC. Como outros hidrocarburos, os alquinos son xeralmente hidrofóbicos pero tenden a ser máis reactivos.
Propiedades químicas
Os alquinos son caracteristicamente máis insaturados que os alquenos. Pódeselles engadir dous equivalentes de bromo, mentres que aos alquenos só un equivalente. Outras reaccións indícanse máis abaixo. Nalgunhas reaccións, os alquinos son menos reactivos que os alquenos. Por exemplo, nunha molécula que teña un grupo -eno e outro -ino, a adición ocorre preferentemente no -eno. As posibles explicacións disto implican a enerxía dos dous enlaces π do alquino ou a estabilidade dos intermediarios durante a reacción. Mostran unha maior tendencia a polimerizarse ou oligomerizarse que os alquenos. Os polímeros resultantes, chamados poliacetilenos (que non conteñen unidades alquino) son conxugados e poden mostrar propiedades de semicondutor.
Estrutura e enlaces
No acetileno os ángulos de enlace de H–C≡C son de 180°. Debido a este ángulo, os alquinos teñen forma de barra. En consecuencia, os alquinos cíclicos son raros. O bencino é moi inestable. A distancia de enlace en C≡C é de 121 picómetros, polo que é moito máis curta que a distancia C=C nos alquenos (134 pm) ou a do enlace C–C dos alcanos (153 pm).
miniatura|center|580px|Alquinos ilustrativos: a, acetileno, b, dúas representacións do [[propileno, c, 1-butino, d, 2-butino, e, o composto natural 1-fenilhepta-1,3,5-triíno, e f, o cicloheptino tensionado. Destacáronse os enlaces triplos en azul .]]
O enlace triplo é moi forte e ten unha forza de enlace de 839 kJ/mol. O enlace sigma contribúe con 369 kJ/mol, o primeiro enlace pi contribúe con 268 kJ/mol e o segundo con 202 kJ/mol de forza de enlace. Os enlaces normalmente discútense no contexto da teoría dos orbitais moleculares, que considera que o triplo enlace se orixina polo solapamento de orbitais s e p. Na linguaxe da teoría de enlaces de valencia, os átomos de carbono no enlace alquino teñen hibridación sp: cada un deles ten dous orbitais p non hibridados e dous orbitais híbridos sp. O solapamento dun orbital sp de cada átomo forma un enlace sigma sp–sp. Cada orbital p dun átomo solápase con outro do outro átomo, formando dous enlaces pi, orixinándose un total de tres enlaces. Os restantes orbitais sp de cada átomo poden formar un enlace sigma con outro átomo, por exemplo con átomos de hidróxeno no acetileno parental. Os dous orbitais sp proxéctanse a lados opostos do átomo de carbono.
Alquinos terminais e internos
Os alquinos internos presentan os substituíntes de carbonos en cada carbono acetilénico, é dicir, a cadea carbonada continúa a cada lado dos carbonos con triplo enlace. Exemplos simétricos son o difenilacetileno e o 3-hexino.
Os alquinos terminais teñen a fórmula RC2H. Un exemplo é o metilacetileno (ou propino segundo a nomenclatura da IUPAC). Os alquinos terminais, como o propio acetileno, son lieiramente ácidos, con valores de pKa de arredor de 25. Son moito máis ácidos que os alquenos e alcanos, que teñen valores de pKa de arredor de 40 e 50, respectivamente. O hidróxeno ácido nos alquinos terminais pode ser cambiado por diversos grupos orixinando halo-, silil-, e alcoxoalquinos. Os carbanións xerados por desprotonación de alquinos terminais denomínanse acetiluros.
Nomenclatura dos alquinos
En nomenclatura química sistemática, os alquinos noménse co sistema de prefixos gregos sen letras adicionais. Exemplos son etino ou octino. En cadeas parentais con catro carbonos ou máis cómpre dicir onde está localizado o triplo enlace. Para o octino pódese escribir 3-octino ou oct-3-ino cando o enlace triplo empeza no terceiro carbono (está entre o terceiro e o cuarto). Ao enlace triplo sempre se lle dá o número máis baixo posible. Cando non están presentes grupos funcionais superiores, a cadea parental debe incluír o triplo enlace mesmo se non é a cadea carbonada máis longa posible da molécula. O etino denomínase xeralmente polo seu nome trivial de acetileno.
En química, o sufixo -ino utilízase para indicar a presenza dun enlace triplo. En química orgánica, o sufixo adoita seguir a nomenclatura da IUPAC. Porén, os compostos inorgánicos con insaturación con enlaces triplos poden indicarse coa nomenclatura substitutiva cos mesmos métodos usados cos alquinos (é dicir, o nome do correspondente composto saturado modificado cambiando a terminación "-ano" por "-ino"). Utilízase "-diíno" cando hai dous enlaces triplos, e así sucesivamente (triíno, tetraíno..). A posición de insaturación indícase por un localizador (locant) numérico inmediatamente antes do sufixo "-ino", ou 'localizadores' no caso de que haxa varios enlaces triplos. Os localizadores elíxense de modo que a cifra que haxa que poñer sexa a máis baixa posible. "-ino" utilízase tamén como un infixo para nomear grupos substituíntes que están unidos por enlace triplo co composto parental.
Por veces insírese un número entre guións diante para indicar entre que átomos está o triplo enlace. Este sufixo orixinouse como unha forma abreviada da terminación da palabra "acetileno". O "-o" final desaparece se vai seguido por outro sufixo que empeza por vocal.
Síntese
Certos alquinos especiais prepáranse por deshidrohaloxenación de dihaluros de alquilo veciñais ou vinil haluros. Os metal acetiluros poden ser acoplados con haluros de alquilo primarios. Por medio do rearranxo de Fritsch–Buttenberg–Wiechell, prepáranse alquinos a partir de vinil bromuros. Os alquinos poden ser preparados a partir de aldehidos usando a reacción de Corey–Fuchs e a partir de aldehidos ou cetonas pola homologación de Seyferth–Gilbert. Na reacción da cremalleira de alquinos, os alquinos xéranse a partir doutros alquinos por tratamento cunha base forte.
Reaccións
Cando presentan un grupo funcional reactivo, os alquinos participan en moitas reaccións orgánicas.
Adición de hidróxeno, halóxenos e reactivos relacionados
Os alquinos sofren reaccións características que mostran que están "dobremente insaturados", o que significa que a cada unidade alquino se lle poden adicionar dous equivalentes de H2, halóxenos ou reactivos HX relacionados (X = haluro, pseudohaluro etc.). Dependendo da catálise e condicións da reacción, aos alquinos pódeselles adicionar un ou dous equivalentes de hidróxeno. A hidroxenación parcial, parando despois da adición dun só equivalente para dar o alqueno, xeralmente é o máis desexable, xa que os alcanos son menos útiles: A aplicación a grande escala desta tecnoloxía é a conversión do acetileno a etileno nas refinerías. O cracking ao vapor de alcanos rende unha pequena porcentaxe de acetileno, o cal se hidroxena selectivamente en presenza dun catalizador paladio/prata. Para alquinos máis complexos, recoméndase xeralmente o catalizador Lindlar para evitar a formación de alcanos, por exemplo na conversión de fenilacetileno a stireno.
400px|center|Aplicación do catalizador Lindlar
De xeito similar, a haloxenación de alquinos dá lugar a vinil dihaluros ou tetrahaluros de alquilo:
As reaccións de adición promovidas por ácido son análogas ás dos alquenos, incluíndo a selectividade de Markovnikov. A hidrohaloxenaxión dá os correspondentes vinil haluros ou dihaluros de alquilo, unha vez máis dependendo do número de equivalentes de HX adicionados. A reacción de hidratación dá un enol por medio da adición dun equivalente de auga, unha estrutura que se tautomeriza para formar unha cetona ou aldehido. Por exemplo, a hidratacion de fenilacetileno orixina acetofenona, e a hidratación catalizada por (Ph3P)AuCH3 do 1,8-nonadiíno a 2,8-nonanediona:
Cicloadicións e oxidacións
Os alquinos sofren diversas reaccións de cicloadición. A máis notable é a reacción de Diels–Alder con 1,3-dienos para dar 1,4-ciclohexadienos. Esta reacción xeral foi amplamente desenvolvida e os alquinos electrófilos son dienófilos especialmente efectivos. O "cicloaduto" derivado da adición de alquinos a 2-pirona elimina dióxido de carbono para render o composto aromático. Outras cicloadicións especializadas son reaccións multicompoñentes como a trimerización de alquinos para dar compostos aromáticos e a cicloadición [2+2+1] dun alquino, alqueno e monóxido de carbono na reacción Pauson–Khand. Os reactivos non carbonados tamén sofren ciclación, por exemplo a cicloadición de Huisgen azida alquino para dar triazoles. Os procesos de cicloadición que implican alquinos adoitan ser catalizados por metais, por exemplo a metátese de enino e a metátese de alquino, que permiten o cambio de centros carbino (RC): A clivaxe oxidativa de alquinos prodúcese por cicloadición a óxidos de metal. O máis famoso é o permanganato de potasio, que converte alquinos a un par de ácidos carboxílicos.
Reaccións específicas para os alquinos terminais
Ademais de sufriren as reaccións características dos alquinos internos, os alquinos terminais son reactivos como ácidos febles, con valores de pKa de 25 entre os do amoníaco (35) e o etanol (16). A base conxugada acetiluro é estabilizada como resultado do alto carácter s do orbital sp, no cal reside o par electrónico implicado. Os electróns nun orbital s benefíciase da estreita proximidade do núcleo atómico cargado positivamente, e son, por tanto, de menor enerxía. O tratamento de alquinos terminais cunha base forte rende os correspondentes acetiluros de metal: As reaccións dos alquinos con certos catións metálicos, por exemplo Ag+ tamén dan acetiluros. Así, unhas poucas pingas de hidróxido de diaminaprata(I) (Ag(NH3)2OH) reacciona con alquinos terminais, o que queda sinalado pola formación dun precipitado branco de acetiluro de prata. Os derivados acetiluros son nucleófilos útiles para as sínteses que participan nas reaccións de formación do enlace C–C, como se ilustra na área da química chamada "Química de Reppe".
Na reacción de Favorskii e nas alquinilacións en xeral, os alquinos terminais adiciónanse a compostos carbonilo para dar o hidroxialquino. O acoplamento de alquinos terminais para dar dialquinos efectúase nas reacción de acoplamento de Cadiot–Chodkiewicz, acoplamento de Glaser e o acoplamento de Eglinton. Os alquinos terminais poden tamén acoplarse a aril ou vinil haluros como no acoplamento de Sonogashira.
Os alquinos terminais, incluíndo o propio acetileno, poden reaccionar coa auga par dar aldehidos. A transformación require tipicamente catalizadores de metais especiais para dar este resultado de adición anti-Markovnikov.
Complexos de metais
Os alquinos forman complexos cos metais de transición. Tales compostos son ás veces reactivos útiles ou ilustran o papel que xogan os metais nas transformacións catalíticas dos alquinos.
Os alquinos na natureza e medicina
Segundo Ferdinand Bohlmann, o primeiro composto acetilénico natural descuberto, o éster de deshidromatricaria, foi illado dunha especie de Artemisia en 1826. Nos case dous séculos que pasaron desde entón, descubríronse uns mil acetilenos que aparecen na natureza. Os poliínos, unha subclase deste tipo de produtos naturais, foron illados dunha ampla variedade de especies de plantas, de cultivos de fungos superiores, bacterias, esponxas mariñas e corais. Algúns ácidos como o ácido tarírico conteñen un grupo alquino. Os diínos e triínos, especies cos enlaces RC≡C–C≡CR′ e RC≡C–C≡C–C≡CR′ respectivamente, aparecen en certas plantas (Ichthyothere, Chrysanthemum, Cicuta, Oenanthe e outros membros das familias Asteraceae e Apiaceae). Algúns exemplos son a cicutoxina, oenanthotoxina, falcarinol e carotatoxina. Estes compostos son moi bioactivos, por exemplo, como nematocidas. O 1-fenilhepta-1,3,5-triíno é ilustrativo dun triíno de orixe natural.
Os alquinos forman parte dalgúns produtos farmacéuticos, como o contraceptivo noretynodrel. Tamén presentan un enlace triplo carbono–carbono fármacos comercializados como o antirretroviral Efavirenz e o antifúnxico Terbinafine. As moléculas chamadas eno-diínos presentan un anel que contén un alqueno ("eno") situado entre dous grupos alquino ("diíno"). Estes compostos, por exemplo a calicheamicina, son algúns dos fármacos antitumorias máis agresivos coñecidos, ata o punto que á subunidade eno-diíno se lle chama ás veces "cabeza explosiva". Os eno-diínos sofren un rearranxo por medio da ciclación de Bergman, xerando intermediarios radicais moi reactivos que atacan o ADN das células do tumor.
Polonia no Festival de Eurovisión
miniatura|Edyta Górniak durante unha actuación en 2009. Edyta foi a primeira representante polaca no Festival de Eurovisión. Polonia competiu por vez primeira no Festival de Eurovisión na edición de 1994 logo de se ingresar a Telewizja Polska na Unión Europea de Radiodifusión o ano anterior. Así e todo o concurso xa se emitía no país desde había anos, aínda que por veces en diferido. Polonia estivo ausente nas edicións de 2012 e 2013 mais volveu de novo a participar na de 2014 en Copenhague.
Historia
miniatura|A cantante [[Iwona Węgrowska participando na selección para elixir o representante de Polonia en 2010]] En 1975 Polonia intentou participar no Festival coa canción "Mój, tylko mój” de Anna Jantar pero a UER non o autorizou . Así a primeira participante foi Edyta Górniak, e a súa canción foi tamén a de máis éxito para Polonia ata a data, ao conseguir 166 puntos e o segundo lugar. As intervencións polacas nos anos seguintes foron menos exitosas, quedando o país entre os postos 11º e 20º. Polonia non acudiu á edición de 2002. Para a edición de 2003 Polonia organizou pola primeira volta unha selección pública para elixir á súa representante, gañando o voto do público o grupo Ich Troje por diante de Blue Café, rematando 7º na final de Eurovisión. Blue Café pola súa banda o ano seguinte gañou a competición de selección para acceder á edición de 2004 quedando en 17º lugar. Nos anos seguintes Polonia só se clasificou para a final nas edicións de 2008, con Isis Gee) que quedou no posto 24º, e en 2014.
No ano 2005 a TVP realizou unha selección interna para escoller o seu representante, resultando elixida a canción "czarna dziewczyna", interpretada en polaco e ruso, pero non chegou á final quedando 11ª na semifinal. Para a edición de 2006 volveuse de novo ao voto do público, resultando elixido de novo o grupo Ich Troje que tampouco foi quen de chegar á final. Na edición de 2007 The Jet Set quedou 14º na semifinal.
Polonia non cometiu na edición de 2012 argumentando a radiotelevisión pública que xa tiña que organizar, con Ucraína, a Eurocopa de Fútbol como tampouco o fixo na de 2013. miniatura|[[Marcin Mrozinski foi o representante elixido para concursar na edición de 2010]] miniatura|Figurante durante a actuación de Polonia na edición de 2014. Nesta edición a letra e a coreografía recibiron acusacións de [[machismo|machistas pola utilización da muller como reclamo sexual ]]
Historial das votacións
Deica 2014 o historial de votacións polaco é o seguinte:
12 puntos
miniatura|Logo da súa primeira participación en Eurovisión, Polonia recibiu 12 puntos só nunha final e nunha semifinal. Na imaxe [[Isis Gee actuando na semifinal de 2008, onde logrou un dos escasos 12 puntos para Polonia]] 1 Non se coñece o voto para a rolda de precualificación de 1996.
Presentadores e voceiros
miniatura|Aleksandra Rosiak foi a voceira polaca en 2010 miniatura|Arthur Orzech foi o primeiro e quen máis veces presentou Eurovisión na TVP
Ralph Macchio
Ralph George Macchio, Jr., nado en Huntington, Estado de Nova York, o 4 de novembro de 1961, é un actor estadounidense, máis coñecido polo seu papel de Daniel LaRusso nos filmes de Karate Kid. Tamén interpretou a Eugene Martone en Crossroads, a Bill Gambini en My Cousin Vinny e a Johnny Cade en The Outsiders. Tamñén é coñecido polas audiencias de televisión polo seu papel de Jeremy Andretti na quinta tempada da serie de televisión Eight Is Enough. Tamén apareceu na comedia Ugly Betty, e en Dancing with the Stars.
Santa María la Real de Nieva
Santa María la Real de Nieva é un municipio de España na provincia de Segovia, Comunidade autónoma de Castela e León.
Xeografía
O concello ten unha superficiede 179,75 km² e, en 2006, tiña unha poboación de 1 289 habitantes, o que facía unha densidade de 7,37 hab/km².
514
Véxase tamén
Historia ano a ano
Hidacio
miniatura|Mapa do [[Reino Suevo.]] Hidacio coñecido en Portugal como Idácio de Chaves e tamén Hidácio ou Hidacio da Limia, nado no ano 390 e finado no 469, foi un cronista, eclesiástico e dirixente da Gallaecia do turbulento século V.
Nacemento
dereita|miniatura|Retrato de Teodosio I ao que Hidacio e a súa familia estiveron fortemente vinculados Naceu na comarca da Alta Limia, no seo dunha familia da aristrocracia local da civitates (comunidade) dos Lemicos. É moi dificultoso establecer un lugar concreto do nacemento. As posibilidades pasarían por un núcleo urbano, a Civitas Limicorum, que podería corresponder coa actual Xinzo de Limia, tamén polo Castro do Viso. Ou ben puido ter nacido nunha das villae próximas, que se estaban a converter nos novos centros de poder no Baixo Imperio, principalmente porque as cidades soportaban as maiores cargas fiscais e os excesos do exército imperial, producindo a fuxida das elites aristocráticas a estes "pazos" rurais.
Mais dificultoso, se cabe, sería establecer a súa data de nacemento, podendo datarse entre os anos 388 e 400 e, tratando de concretar máis, entre o 390 e 392.
Educación
Foi educado baixo as regras do práctico sistema educativo romano clásico (que sobreviviu o propio Imperio), dirixido a preparar as clases dirixentes para o exercicio das funcións públicas, pero coas alteracións producidas polo forte influxo do cristianismo (como por exemplo o abandono do estudo do grego). En conclusión, foi educado na cultura clásica dentro dun ambiente cristián.
Na súa obra móstrase como un bo observador astral. Relata varias eclipses parciais do sol, como a do 28 de maio do ano 458. Tamén varias eclipses da lúa como a do 2 de marzo do ano 462 e ata unha aurora boreal, fenómeno estraño nestas latitudes pero testemuñado de xeito similar a como el o fixo ao longo da historia. Tamén foi testemuña da visita do cometa Halley, na súa cita coa Terra cada 76 anos, o 18 e 29 de xuño do ano 451. Todos estes fenómenos naturais son narrados cunha gran precisión temporal cunha marxe de erro moi pequena.
Trátase en palabras de Candelas Colodrón:
Viaxe a Oriente
De neno (anos 406 a 407) viaxou a Oriente, probablemente formando parte dunha comitiva enviada á corte imperial, e nel tamén visitou, de novo posiblemente, os santos lugares xeograficamente próximos. A causa da viaxe desta comitiva puido ser a busca de axuda fronte á ameaza dos bárbaros que romperan os limes do Imperio ou a fuxida do influxo da teoloxía priscilianista na busca dun trato de favor para a comunidade ortodoxa cristiá por parte do emperador. Nesta viaxe tivo a ocasión de coñecer relevantes personaxes do momento como san Xerome (figura de grande influencia na súa persoa) ou Teófilo I bispo de Alexandría.
Carreira relixiosa
miniatura|dereita|Ponte de [[Traxano - Chaves. No centro atópase o coñecido como Padrão dos Povos.]] No ano 416 fixo os votos relixiosos e tan só once anos despois, no ano 427, foi ordenado bispo ocupando, sempre probablemente, a diocese de Aquae Flaviae, a actual Chaves, sendo elixido, como era habitual na época, polo clero e a poboación da localidade.
Gina McKee
Georgina "Gina" McKee, nada o 14 de abril de 1964 en Peterlee, é unha actriz británica.
Traxectoria
McKee é coñecida polas súas interpretacións nas series de televisión Our Friends in the North (1996), The Lost Prince (2003) eThe Forsyte Saga (2002); e no cine polo seu papel de Bella no filme Notting Hill (1999).
Hidacio
Morte
No ano 460 o rei suevo Frumario tívoo cativo durante tres meses, ocasión que aproveitaron para violentar a súa rexión e romper os pactos feitos. Hidacio na súa obra acúsaos de traidores e mentireiros. Moitos autores sinalan esta data como a da fin do poder efectivo de Hidacio.
Morre no ano 469 a idade moi avanzada para a época. Trala súa morte, todo polo que loitara esvaeceuse de súpeto e só quedou a súa obra como testemuño dun período que morría con el.
Contexto histórico
Durante estes anos do Baixo Imperio as estruturas económicas e sociais romanas estaban ao bordo do colapso. A insoportable presión fiscal á que as comunidades estaban obrigadas facían que o poder público fose cedendo o seu lugar ao privado.
No ano 409 os bárbaros, suevos, vándalos e alanos entran en Hispania polos Pireneos. Enfrontáronse a eles non as tropas regulares imperiais, senón os exércitos de aristócratas galaico-romanos emparentados con Teodosio (Dídino, Veriniano, Lagosio e Teodosiolo).
Este abandono do Imperio obsérvase tamén na repartición que os bárbaros fixeron da Gallaecia no ano 411 sen a participación do Imperio: a parte mais occidental quedaría nas mans dos suevos e a oriental (a meseta) para os vándalos.
miniatura|Unha copia manuscrita dun libro de [[Paulo Orosio que dá unha visión distinta (máis optimista) dos feitos que Hidacio]] Hidacio di que os Suevos ocuparon a parte da provincia pegada ao mar pero, contrastando isto cos achados arqueolóxicos, pódese concretar que estes se asentaron principal ou incluso fundamentalmente no triángulo de terra conformado polas actuais Tui, Braga e Porto.
Sobre o impacto causado polo asentamento destes invasores temos dúas fontes contemporáneas aos feitos directamente confrontadas: mentres Orosio relata que os bárbaros se estableceron de modo pacífico "abandonando as espadas polos arados", Hidacio refire gran cantidade de ataques, saqueos e violencias. A resposta real suponse debe estar nun termo medio, tendo en conta que a aceptación do territorio polos suevos supuxo un mantemento das estruturas baixoimperiais.
Deste xeito, pódese describir unha panorámica na que os suevos conviven, máis ou menos pacificamente, con comunidades galaicorromanas independentes, tanto dos suevos como do Imperio, comunidades dirixidas pola elite económica e política á que pertence o propio Hidacio.
Unha proba desta situación é o pacto feito con Hermerico no ano 433 entre os galaicorromanos e os xermanos, realizado sen contar co Imperio.
A rexión de Chaves
A súa comunidade, illada xeográfica e politicamente de Roma e independente dos suevos, reúnese ao redor do seu liderado (posiblemente mediante a institución do padroado) e identifícase coa súa figura de patrón-bispo, que garantiu o seu modo de vida, configurando deste xeito unha pequena unidade política baseada en vencellos persoais e políticos, produto do abandono do Imperio, e consecuentemente das curias (órganos colexiados de poder). Para obter a salvagarda dos seus intereses e os dos seus non dubidou en buscar e atopar vías de entendemento cos suevos cando a ocasión o requiría, destacando o seu carácter pactista e negociador fronte á opción do enfrontamento.
Como resultado, obsérvase unha identificación entre o poder de Hidacio e a independencia de Chaves, personaxe que dalgún xeito absorbeu na súa persoa os poderes romano (público) e o eclesiástico (relixioso) ao mesmo tempo que o poder privado (dos propietarios terratenentes), mantendo a súa comunidade unida fóra das actividades de saqueo e a influencia dos suevos ou incluso afrontando co seu propio patrimonio persoal o auxilium dos máis necesitados.
Viaxe á Galia
No ano 431 encabezou, como representante da súa comunidade, unha delegación dos galaicos á Galia para pedir ao representante imperial, Flavio Aecio, axuda contra dos suevos, sen moito éxito.
miniatura|225px|Moedas coa representación de [[Valentiniano III, ao que se opuxo Hidacio.]] Hidacio, vencellado á idea de Roma, era consciente de que esa idea esmorecía, motivo polo que para salvar a súa posición, só quedaba establecer vínculos cos bárbaros, como non dubidou en facer. Proba disto son as poucas friccións habidas entre a nobreza galaico-romana e os invasores (circunscritos aos anos de anarquía que seguiron á morte de Requiario). Vencellada á súa preferencia pactista está tamén a unión de Hidacio coa casa teodosiana, que preferiu unha política que procurase máis a paz que o enfrontamento.
Para el, Igrexa e Imperio eran inseparables e garantían os privilexios da clase social á que pertencía. Estes seus intereses estiveron por riba de todo e fixeron que no seu momento tomase partido por Aecio (e despois por Avito), xeneral de Valentiniano III, que pertencía á dinastía teodosiana pero que abandonara progresivamente a política de apoio á aristocracia galo-hispana, decantándose por privilexiar a italo-romana.
Deste xeito logrou durante case medio século conservar a independencia da súa diocese e o poder que herdara.
Anti-priscilianismo
Xa de volta na súa diocese, solicitou do papa León I axuda para loitar contra do priscilianismo que aínda tiña moita forza en toda a Gallaecia, se ben é o outro Hidacio, o Hydatius de Mérida o principal promotor antipriscilianista da península, polo que existe certa confusión que tende a esaxerar o carácter antipriscilianista do noso protagonista. Débese resaltar que na súa obra apenas lle dedica unha ou dúas mencións.
O Cronicón
Hidacio escribiu cara á fin da súa vida unha crónica, coñecida como o Cronicón de Hidacio, ao estilo das de Xerome de Estridón e a máis antiga de Eusebio de Cesarea. Trátase dunha fonte fundamental para o estudo da época (a época imperial romana e o ámbito hispánico) e para o estudo da propia bibliografía do autor. Escrita nun latín serodio, vulgar e redundante cun abuso do uso de barbarismos propio da época. O uso desta linguaxe vai estar sempre supeditada ao xénero escollido, a "crónica", polo que se ve na obriga de buscar sempre a brevidade, a ser conciso e veraz. A pesar disto a súa formación clásica asoma no emprego de figuras retóricas, principalmente no prefacio, ao tempo que na súa narración persegue sempre unha intención dramática.
É continuadora destas crónicas (comeza o texto "Ata aquí a historia conservada..."), sobre todo a de san Xerome e a de Eusebio de Cesarea,  seguindo un modelo xa moi popular nesa época, coa pretensión de colocar a historia da humanidade no contexto da progresión lineal desde a creación bíblica á segunda chegada de Cristo. É unha peza chave para o coñecemento no noroeste peninsular dunha época na que se esvae o Imperio Romano de Occidente para dar paso ao Reino Suevo.
Hidacio describe os acontecementos ocorridos entre o 379 e o 468, e aínda que pretende ser unha crónica universal, o certo é que acabará centrándose nos acontecementos ocorridos na Gallaecia e dando unha visión escura do século V por mor do priscilianismo (tema sobre o que recolle poucas anotacións) e o asentamento dos bárbaros (suevos, visigodos) na península, pero principalmente movido polo esvaecemento do Imperio Romano e un determinado xeito de vida.
É a primeira (e case a única contemporánea e dun espectador directo) fonte escrita que se conserva sobre a época no noroeste e os suevos na Gallaecia e moitas das súas apreciacións negativas referidas a eles (cualifícaos de "nación inicua e enfurecida") acabarán por pasar á historiografía tradicional, como o seu carácter violento e destrutivo caracterizado pola depredación.
A historiografía de mediados do século XX (Casimiro Torres, Reinhart) tende a acoutar esta imaxe, poñéndoo en relación co papel que xogou como representante dos grandes propietarios galegos e en aberta contradición coa imaxe, positiva, que transmite Orosio e coa arqueoloxía, que non corrobora alteración ningunha causada polos suevos, a numismática, que testemuña a continuidade latina e a organización social, que non mudou. A historiografía actual estuda este tempo evitando ambos os extremos e trata de buscar o apoio do estudo arqueolóxico, distanciándose ás veces das tallantes conclusións dos seus antecesores.
Outro dos tópicos empregados no estudo da obra é a importancia dos fenómenos sobrenaturais relatados polo bispo. Si se relatan fenómenos "sobrenaturais", pero en moitos casos confúndese coa descrición dos fenómenos naturais, como eclipses ou incluso unha aurora boreal, que presenta seguindo o estilo propio da época. Moito se ten escrito sobre as posibles interpretacións destas descricións. De xeito especial tense teorizado sobre o suceso misterioso co que remata a obra e en relación co apocalíptico pesimismo hidaciano:
Uns autores identifican Lais como a parroquia de Laias, Cenlle no concello de Cenlle, e outros como Martín Sarmiento coa parroquia de Alais no concello de Castro Caldelas.
Os Fasti Consulares
Tamén se lle atribúe, aínda que con reservas, os Fasti Consulares que se ocupan dos anos de 245 ab urbe condita (508 a. C.) a 468 d. C., engadidos á Crónica en datas posteriores.
Hondarribia
É unha localidade de carácter turístico e residencial de case 17.000 habitantes. Nela atópase o aeroporto de Donostia, coñecido pola súa situación tamén como aeroporto de Hondarribia.
Toponimia
O nome da localidade é un hodónimo que significa o vao de area , topónimo perfectamente identificable por un vascofalante contemporáneo e que, a dicir dos historiadores, podería ter relación coa configuración do espazo onde se asentou a poboación. Ao longo da historia escribiuse de diversos xeitos, como Hundarribia, Ondarribia, ou Ondarrabia. A mención escrita máis antiga data do século XII, pero apareceu por primeira vez na forma actual nun documento de finais do século XVIII. Na actualidade, ao falar coloquialmente en éuscaro, os seus habitantes chaman a vila Honddarbi (pronunciado Oñarbi), que é unha forma sincopada de Hondarribia. Desde 1980, Hondarribia é o único nome oficial do concello. Os nomes romances da vila son Fontarrabie en francés e Fuenterrabía en castelán, procedentes da forma latina Fontem Rapidam, documentada no século XIII, na que o segundo elemento evolucionou en rabia, ao igual que noutros casos como o da localidade cántabra de La Rabia. O seguinte fenómeno que se produciu foi a dislocación do acento, que evita a homonimia con «rabia». Por iso, as formas nas linguas romances que conviven co éuscaro teñen un significado distinto, que é 'fonte rápida'.
Os habitantes de Hondarribia denomínanse hondarribiarras. Adoitan recibir o alcuño de viquingos debido a que se di que hai bastantes máis persoas louras en Hondarribia que nas localidades limítrofes, o que comunmente se apón á herdanza de antigas incursións viquingas.
Xeografía
miniatura|300px|Vista aérea de Hondarribia e Hendaia separadas polo Bidasoa. Hondarribia está situada na beira oeste da Baía de Txingudi. Esta baía está formada pola desembocadura do río Bidasoa no Cantábrico, e prolonga a fronteira internacional entre España e Francia que xa debuxaba o río Bidasoa no seu último tramo. Ao redor de dita baía dispóñense as localidades de Hondarribia, Irún (por parte sur) e a vasco-francesa de Hendaia (na beira leste) configurando un consorcio transfronteirizo coñecido como Bidasoa-Txingudi.
A primitiva situación de Hondarribia era unha pequena altura que dominaba a baía, aínda que na actualidade a cidade creceu polos terreos de chaira que a rodeaban. Estes terreos próximos á baía eran antigamente marismas e areais que foron desecados en gran parte e cubertos de hortas. Actualmente están suxeitos a unha gran presión demográfica e de construción de edificios. Aínda subsisten vestixios da antiga condición da zona e consérvanse algunhas zonas lacustres, así como canles.
Cara ao suroeste o termo municipal de Hondarribia prolóngase por unha zona de outeiros baixos de escasa altitude que están drenados por pequenos afluentes do Bidasoa entre os que destaca a regata de Jaizubia.
Polo noroeste, o panorama cambia totalmente xa que se atopa a mole do Monte Jaizkibel. Este monte corre paralelo ao mar Cantábrico de leste para oeste cunha altura media de 400 metros, que ten o seu punto culminante no pico de San Enrique (547 metros) situado xusto no límite occidental do termo municipal. A costa está formada por acantilados coa excepción dalgunha pequena cala e enseada. Polo sur cae de forma bastante escarpada cara á zona baixa do municipio antes comentada.
No límite oriental do monte e preto da poboación de Hondarribia atópase o Cabo Higuer, este accidente xeográfico que se pode considerar como o comezo (ou fin) do Jaizkibel ou do Pireneo protexe a Baía de Txingudi e a praia de Hondarribia dos embates do mar Cantábrico.
Hondarribia conta cunha gran praia, situada entre Higuer e o lugar, que é o vestixio dos areais que outrora ocupaban gran parte da zona.
Barrios
Hondarribia ten dous barrios históricos que configuran a parte máis antiga e monumental do seu casco urbano:
Localidades limítrofes
Hondarribia limita ao suroeste cos municipios de Pasaia e Lezo, cos que comparte o monte Jaizkibel. Ao sur limita con Irún e ao leste co municipio vasco-francés de Hendaia. Hondarribia forma unha conurbación transfronteiriza con estas dúas localidades veciñas. Hondarribia e Irún están separados por uns escasos 4,5 km e só hai 6,5 km do centro de Hondarribia ao de Hendaia (indo por estrada).
Historia
A tradición di que o rei visigodo Recaredo foi o fundador da poboación de Hondarribia, pero este feito semella bastante incerto. Hondarribia aparece mencionada nun texto escrito por primeira vez no século XIII como Undarribia, unha variante do seu nome vasco.
A fundación da poboación como vila realízase en 1203, cando o rei castelán Afonso VIII concédelle a Carta do Pobo e o Foro de Donostia. Este feito produciuse escasamente tres anos despois de que o Reino de Castela arrebatase Hondarribia ao Reino de Navarra.
Orixinalmente a xurisdición de Hondarribia estendíase desde o río Bidasoa ata a Baía de Pasaia (entón Porto de Oiarso). Quedaban xa que logo dentro da súa xurisdición Irún, Lezo, o val de Oiartzun, Errenteria e Pasaia. Estas localidades irían separándose co paso dos anos de Hondarribia, empezando por Rentería e Oiartzun no século XIV, seguindo por Irún en 1766, Pasaia 1771 e finalmente Lezo en 1833.
A situación estratéxica de Hondarribia fronte a Francia e a presenza nas súas proximidades de vaos que permitían cruzar o Bidasoa converteron a localidade nunha praza forte de importancia. A localidade foi amurallada (as murallas aínda se conservan hoxe en día) e sufriu numerosos asedios ao longo da súa historia. Cada vez que estalaba unha guerra que enfrontaba España con Francia, a localidade era a primeira en ser atacada polos franceses. Os asedios militares que viviu a vila durante a historia foron os seguintes:
Economía
Hondarribia é actualmente unha poboación de forte carácter residencial e turístico. O sector servizos ten un peso abafador na economía local.
Pesca
Hondarribia segue tendo un porto pesqueiro activo, o de maior importancia en Guipúscoa xunto co de Getaria, aínda que o sector está sometido a unha forte crise desde hai décadas que fai que a súa importancia vaia decrecendo aos poucos. O peso da pesca na economía local vai decrecendo tamén co tempo. Os postos de traballo ligados directamente ao mar roldan actualmente o 5% do emprego no municipio e pódese dicir que a pesca ten un peso similar no conxunto da economía local.
A principios da década de 1990 Hondarribia contaba cunha frota pesqueira de preto de 60 embarcacións e máis de 500 pescadores que desembarcaban anualmente 8000 toneladas de peixe nos peiraos da cidade.
En 2004 a frota reduciuse a unhas 35 embarcacións, que empregaban directamente a algo máis de 300 pescadores. A frota hondarribitarra está composta exclusivamente por barcos de baixura que se dividen entre embarcacións de superficie que capturan chicharro, verdel, bocarte e túnidos mediante a arte do cerco e embarcacións merluceiras, dedicadas á pesca artesanal de pescada, chicharro e bonito na modalidade de pintxo-cana e á recolleita de algas. O volume de capturas é variable segundo o ano, en 2001 desembarcáronse no porto 9000 toneladas de peixe por valor de máis de 13 millóns de euros. Despois seguiron varias campañas moi malas, recuperándose parcialmente en 2004 con capturas de máis de 5000 toneladas de peixe por valor de 12 millóns e medio de euros.
Antigamente os barcos pesqueiros de Hondarribia amarraban na Baía de Txingudi preto do mesmo corazón do lugar nos peiraos do barrio da Mariña. Actualmente, con todo, as actividades do porto pesqueiro trasladáronse ao denominado porto refuxio situado nas inmediacións do Cabo de Higuer e a certa distancia da vila, cuxas instalacións foron ampliadas e modernizadas nos últimos anos, para permitir que toda a actividade pesqueira se concentrase aquí.
O porto pesqueiro de Hondarribia atópase xestionado pola Cofradía de Mareantes de San Pedro, confraría de pescadores cuxa orixe remóntase a 1321. As instalacións portuarias son modernas e contan con sala de poxas, cámaras frigoríficas, balanzas de pesado, plataformas para a carga de camións, fábrica de xeo etc.
Demografía
Aínda que a poboación residente ao longo de todo o ano en Hondarribia é duns 16.000 habitantes, no verán a poboación aumenta notablemente xa que é unha localidade que ten numerosas segundas residencias de veraneo.
Monumentos civís
miniatura|Casas no barrio do Porto.
Barrio da Mariña
O barrio da Mariña ou do Porto (en éuscaro Portua) é o antigo arrabalde da Magdalena, que estaba situado fóra das murallas da cidade. Era o tradicional barrio de pescadores. O máis destacable deste barrio son as súas casas tradicionais que están provistos de balcóns de madeira que actualmente píntanse de cores rechamantes e adórnanse con numerosas flores.
Cultura
No centro histórico da cidade tense rehabilitado a antiga polvoreira que databa do século XVII e no seu interior sitúase actualmente un Centro de interpretación da cidade amurallada.
Gastronomía
É tradición que o 25 de abril (Día de San Marcos) as madriñas obsequien os seus afillados cunha opila de San Marcos (pastel de biscoito con ovos duros).
Deportes
O equipo de baloncesto feminino Hondarribia-Irun e o club de remo Hondarribia Arraun Elkartea son os dous clubs deportivos de maior prestixio da localidade.
Berrande, Berrande, Vilardevós
Berrande é un lugar da parroquia de Berrande, no concello ourensán de Vilardevós. Segundo o IGE do 2009 tiña 117 habitantes dos que 62 eran homes e 55 eran mulleres, o que supón un mantemento de habitantes con respecto a 2008.
Hondarribia
Deportes
O Hondarribia-Irun milita na Liga española de baloncesto feminino desde o ano 2003, téndose clasificado en varias ocasións para a disputa de competicións europeas.
Hondarribia conta cun equipo de remo de traíñas, Hondarribia Arraun Elkartea, sendo a súa traíña a "Ama Guadalupekoa" de cor verde. No ano 2005 gañou a Bandeira da Concha, unha das máis prestixiosas bandeiras do remo vasco. E en 2006 vencedor da liga San Miguel.
Hondarribia conta cun campo de golf, no que creceu o gran xogador de Hondarribia, José María Olazábal, que é un dos mellores golfistas do mundo e cun porto deportivo, onde deu os seus primeiros paseos en barco o medallista olímpico en Atenas Iker Martínez.
Un equipo de balonmán, ITE Hondarribia, que disputa a primeira división de balonmán.
O Alarde de Hondarribia
As principais festas de Hondarribia celébranse do 7 ao 11 de setembro coincidindo coa festividade da Virxe de Guadalupe (8 de setembro), patroa da cidade.
O principal acto destas festas é o Alarde. O Alarde é un desfile de carácter cívico-militar no que participan boa parte dos veciños da localidade. Conmemórase o final do asedio de máis de tres meses aos que os franceses someteron a poboación durante a Guerra dos Trinta Anos en 1638 pero máis que todo é un símbolo da unidade da xente da localidade. Na veciña localidade de Irún celébrase unha festa de características similares.
Colonización británica de América
miniatura|Colonias británicas en Norteamérica (1763-1776).|283x283px miniatura|230x230px|[[Gran Bretaña nas Américas.]] O Imperio británico comezou a tomar forma a principios do século XVII, mediante o estabelecemento da colonia de Jamestown en 1607, en Virxinia por parte de Inglaterra, o que sería o comezo das Trece Colonias en Norteamérica, que foron a orixe de Estados Unidos así como das provincias marítimas do Canadá. Tamén se produciu a colonización de pequenas illas no mar Caribe como Xamaica e Barbados.