cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vitoria do Reino Unido
Herdeira ao trono
En 1830 a duquesa de Kent e Conroy levaron a Vitoria ao centro de Inglaterra para visitar Malvern Hills, deténdose en varios pobos e en casas de campo polo camiño. Entre 1832 e 1835 realizaron viaxes semellantes. Para grande irritación do rei Guillerme, Vitoria foi recibida con moito entusiasmo en todos os lugares. Guillerme considerou que esas viaxes reflectían unha ambición de realeza e temía que se empezase a ver a Vitoria como unha rival no canto de como unha herdeira. A Vitoria non lle gustaban esas viaxes: as constantes aparicións públicas deixábana moi cansa e tiña pouco tempo para relaxarse. A princesa acabaría opoñéndose a isto, e argumentaría que non lle gustaban ao rei, pero a súa nai ignorou as súas queixas por celos e obrigouna a continuar. Mentres estaba en Ramsgate, en outubro de 1835, Vitoria colleu unha forte febre, pero Conroy ignorouno e afirmou que as súas queixas eran fantasías infantís. Mentres Vitoria estaba enferma, Conroy e a duquesa intentaron que nomease a Conroy o seu secretario privado, pero a princesa negouse. Durante a súa adolescencia, Vitoria resistiu aos persistentes intentos por parte da súa nai e de Conroy para que este fóra o seu secretario. Cando chegou a raíña, acabou finalmente por apartalo da súa presenza, pero Conroy mantívose na casa da súa nai. dereita|miniatura|Vitoria na súa mocidade.
En 1836 o irmán da duquesa, Leopoldo, que se converteu en rei de Bélxica en 1831, empezou a facer plans para casar á súa sobriña Vitoria co seu sobriño Alberto. Leopoldo, a nai de Vitoria e o pai de Alberte (o duque Ernesto I de Saxonia-Coburgo e Gotha) eran irmáns. Leopoldo convenceu á súa irmá para invitar aos parentes de Coburgo para que a visitasen en maio de 1836, co obxectivo de presentar a Alberte a Vitoria. Con todo, Guillerme IV non aprobaba ningún tipo de unión dos membros da súa familia cos Coburgo e preferise que o seu sobriña casou co príncipe Alexandre dos Países Baixos, segundo fillo de Guillerme II dos Países Baixos. Vitoria sabía da existencia destes plans e daba a súa opinión sobre os príncipes elixibles que lle presentaban. Segundo o seu diario, a Vitoria sempre lle gustou a compañía de Alberte. Ao final da visita, escribiu: «[Alberte] é extremadamente guapo, o seu pelo é do mesma cor que o meu, os seus ollos son grandes e azuis e ten un nariz bonito e unha boca moi doce cuns bos dentes. Pero o encanto da súa cara reside na súa expresión, que é moi agradable». Por outra banda, atopaba a Alexandre «demasiado simple».
Vitoria escribiulle ao seu tío Leopoldo, a quen sempre considerou o seu «mellor e máis amable conselleiro», para agradecerlle a «expectativa de gran felicidade para a cal contribuíu a persoa do querido Alberte (...) el ten todas as calidades desexables para facerme totalmente feliz. É tan sensible, tan amable e tan amoroso. Ademais, ten o exterior máis agradable e encantador que coñecín». Con todo, con 17 anos e malia estar moi interesada en Alberte, Vitoria non estaba lista para casar. Ambas partes non avanzaron cara a un compromiso formal, pero asumiron que a súa unión ocorrería co tempo.
Primeiros anos de reinado
miniatura|Vitoria do Reino Unido miniatura|esquerda|Vitoria recibe a noticia da súa subida ao trono. Vitoria cumpriu 18 anos o 24 de maio de 1837, polo que se evitou así unha rezencia. O 20 de xuño de 1837 Guillerme IV morreu con 72 anos, e Vitoria converteuse en raíña do Reino Unido. No seu diario escribiu: «Mamá levantoume ás seis da mañá e díxome que o arcebispo de Canterbury e Conyngham estaban aquí e querían verme. Saín da cama e fun á miña sala de espera (vestida só co meu camisón), soa, e vinos. Conyngham avisoume de que o meu pobre tío, o rei, xa non existía e que dera o seu último suspiro doce minutos logo das dúas da mañá e que, por conseguinte, son raíña». Os documentos oficiais do seu primeiro día de reinado referíanse a ela como Alexandrina Vitoria, pero o seu primeiro nome foi retirado a petición da raíña e nunca volveu ser usado.
Debido a que a Lei sálica imperaba en Hanóver, este trono pasou ao seu tío menor, o duque de Cumberland, terminando así a unión entre o Reino Unido e Hanóver existente desde 1714. Mentres a moza reina non tivo fillos, o duque de Cumberland foi o herdeiro presunto do trono.
miniatura|Vitoria na súa coroación.
O primeiro ministro whig, lord Melbourne, exerceu desde o comezo unha poderosa influencia sobre a politicamente inexperta soberana, quen acudía a el constantemente por consellos e axuda. Charles Greville cría que ao viúvo Melbourne, que nunca había ter fillos, «ela caíalle moi ben e queríaa como a unha filla se houbese ter algunha», e é probable que Vitoria o vise como unha figura paterna. A súa coroación realizouse o 28 de xuño de 1838 e Vitoria converteuse na primeira soberana en residir no palacio de Buckingham. Herdou as propiedades dos ducados de Lancaster e Cornualla e empezou a recibir 385.000 libras ao ano. Ao ser prudente a nivel financeiro, conseguiu pagar as débedas do seu pai.
Ao principio do reinado, Vitoria foi moi popular. Con todo, a súa reputación sufriu un duro revés debido a unha intriga na corte en 1839, cando a barriga dunha das damas de compañía da súa nai, Flora Hastings, empezou a crecer de forma anormal, creando rumores de que quedou embarazada, fóra do matrimonio, de John Conroy. Vitoria creu nos rumores; odiaba a Conroy e desprezaba a «aquela odiosa lady Flora», xa que esta conspirara con Conroy e a duquesa de Kent no sistema Kensington. Ao principio, lady Flora negouse a someterse a un exame médico espida, pero a mediados de febreiro finalmente cedeu e descubriuse que aínda era virxe. Conroy, a familia Hastings e os conservadores organizaron unha campaña de prensa afirmando que a raíña axudara a estender rumores falsos sobre lady Flora. Cando lady Flora morreu en xullo, a autopsia revelou que tiña un gran tumor no fígado e que esa fora a causa do crecemento da barriga. En aparicións públicas, a Vitoria asubiábanlle e chamábanlle «Mrs. Melbourne».
En 1839 Melbourne dimitiu, cando os radicais e conservadores -Vitoria odiaba a ambos partidos- votaron contra unha lei que suspendía a constitución de Xamaica, a cal retiraba o poder político aos donos das plantacións que se estaban resistindo á abolición da escravitude. miniatura|[[Soberano (moeda)|Soberano da raíña Vitoria cuñado en 1842]] A raíña pediu a Robert Peel que formase goberno, pero pronto entrou en disputas con este debido á Crise das Damas de Cámara. Por aquel entón, a conformación da corte real estaba rexida polo sistema de padroado -é dicir, o primeiro ministro escollía aos membros que servirían á raíña entre as súas partidarios-; moitas das damas de cámara da raíña eran esposas de whigs, e sir Robert Peel esixía que fosen substituídas por esposas de tories. Vitoria, aconsellada por Melbourne, negouse rotundamente a destituír ás damas dos seus cargos, pois as chegou a considerar amigas moi próximas. Peel sentía que non podía gobernar baixo as restricións impostas pola raíña e finalmente renunciou ao cargo de primeiro ministro, deixándolle o camiño libre a Melbourne para retornar ao poder.
Matrimonio
Alberte converteuse nun conselleiro político importante, así como no compañeiro da raíña, e substituíu a lord Melbourne como a figura dominante e influente na primeira metade da súa vida. A nai de Vitoria tivo que abandonar o palacio e foi enviada a Ingestre en Belgrave Square. Trala morte da princesa Augusta Sofía do Reino Unido en 1840, a nai recibiu as casas de Clarence e Frogmore. Coa axuda de Alberte, a relación entre nai e filla empezou a mellorar aos poucos.
O 10 de xuño de 1840, pouco despois da voda e con Vitoria embarazada do seu primeiro fillo, un mozo chamado Edward Oxford de 18 anos de idade, intentou asasinala cando estaba nun carruaxe acompañada polo príncipe Alberte camiño de casa da nai. Oxford disparou dúas veces, pero ambas balas fallaron. Foi xulgado por alta traizón e considerado culpable, aínda que despois foi liberado por considerar que estaba tolo. Tralo incidente, a popularidade de Vitoria aumentou e esqueceuse a anterior crise. A súa primeira filla, que tamén se chamou Vitoria, naceu o 21 de novembro de 1840. A raíña odiaba estar embarazada, pensaba que dar o peito era noxento e cría que os acabados de nacer eran feos. Aínda así, tería oito fillos máis con Alberte.
A casa de Vitoria estaba rexida pola que fora a súa institutriz durante a infancia, a baronesa Louise Lehzen. Lehzen fora unha grande influencia para Vitoria e apoiouna contra o sistema Kensington. Con todo, Alberte cría que Lehzen era unha incompetente e que o seu desgoberno ameazaba a saúde da súa filla. Tras unha discusión entre Vitoria e Alberte, Lehzen foi xubilada e a súa relación tan próxima con Vitoria acabou.
Hemofilia
Un dos fillos de Vitoria, o segundo menor, Leopoldo, foi o primeiro descendente de Vitoria que padeceu hemofilia B e dúas das súas cinco fillas, Alicia e Beatriz, descubriron, logo de ter fillos, que eran portadoras do xene defectuoso. Entre os descendentes reais que padeceron esta enfermidade atópanse nos seus bisnetos, o tsarévich Alexei Nikolaevich Romanov e os infantes Alfonso de Borbón e Battenberg e Gonzalo de Borbón e Battenberg. , A presenza desta enfermidade nos descendentes da raíña, pero non así nos seus antepasados, levou a especulacións que afirman que o verdadeiro pai de Vitoria non era o duque de Kent, senón un hemofílico. Non existe ningunha proba documentada da presenza de hemofílicos na familia da nai de Vitoria. É máis probable que haxa unha mutación espontánea, xa que o pai de Vitoria era bastante maior cando a concibiu e a hemofilia aparece con maior frecuencia en nenos nados de pais maiores. Preto do 30% dos casos de hemofilia aparecen por mutaciones espontáneas.
Anos de xuventude
miniatura|dereita|Vitoria en 1842. O 29 de maio de 1842 Vitoria estaba nun carruaxe na zona de The Mall en Londres cando John Francis apuntoulle cunha pistola, pero non disparou. O día seguinte Vitoria foi polo mesmo camiño, pero máis rápido e con máis seguridade nun intento premeditado de provocar a Francis para que disparase nuevamente e, así, ser pillado in fraganti. Como se esperaba, Francis disparou pero foi atrapado por un policía vestido de paisano e condenado por alta traizón. O 3 de xullo, dous días despois de que a sentenza de morte de Francis fose conmutada polo exilio ás colonias inglesas durante o resto da súa vida, outro home, John William Bean, apuntou cunha pistola á raíña, pero a arma só estaba cargada con papel e tabaco. Bean foi condenado a 18 meses de cárcere. En 1849 houbo un ataque similar, esta vez levado a cabo polo irlandés William Hamilton, que disparou unha pistola cargada con pólvora contra a carruaxe de Vitoria cando esta pasaba por Constitution Hill en Londres. En 1850 a raíña foi ferida ao ser atacada por Robert Pate, un antigo oficial do exército, posiblemente tolo. Mentres Vitoria estaba no carruaxe, Pate alcanzouna cunha bengala, destruíndo o chapeu e deixándolle manchas negras na cara. Tanto Hamilton como Pate foron condenados a pasar sete anos nas colonias británicas.
O apoio que Melbourne tiña no parlamento se debilitou ao longo dos anos de reinado de Vitoria e, nas eleccións de 1841, os whigs saíron derrotados. Robert Peel converteuse no novo primeiro ministro e as damas de compañía que estaban relacionadas cos conservadores foron substituídas.
En 1845 Irlanda foi golpeada pola devastación dos cultivos de pataca; en catro anos, esta praga custou as vidas dun millón de irlandeses e a emigración doutro millón. En resposta á chamada Fame da Pataca Irlandesa (An Gorta Mor), a raíña doou persoalmente 2000 libras, unha contía superior a calquera doazón feita por un só individuo, e apoiou o crédito Maynooth a un seminario católico en Irlanda, malia a oposición por parte dos protestantes. Con todo, Vitoria foi coñecida como a «raíña do Fame». De feito, a finais do século XIX contábanse historias falsas que dicían que doaba apenas 5 libras para aliviar o fame e que era a mesma cantidade que doaba para un refuxio de animais. miniatura|esquerda|A primeira fotografía coñecida da raíña Vitoria, realizada en 1844, coa súa filla máis vella.
O goberno de Peel viuse pronto envolvido nunha crise debido ás Leis do Gran. Moitos tories -para entón coñecidos tamén como conservadores- opuxéronse á abrogación, pero algúns deles e a maioría dos whigs apoiárona. Peel dimitiu en 1846, despois de que a abrogación fose aprobada por unha estreita marxe, e foi substituído por lord John Russell.
A nivel internacional, Vitoria centrouse na mellora da relacións entre Francia e o Reino Unido. Visitou e recibiu moitas veces á familia real francesa, os Orleáns, algúns dos cales eran parentes dos Coburgo por matrimonio. En 1843 e 1845, Vitoria e Alberte hospedáronse no castelo de Eu co rei Luís Filipe I de Francia. Vitoria foi a primeira monarca británica en visitar a un monarca francés desde o encontro no Campo da tea de ouro en 1520. Cando Luís Filipe os visitou en 1844, converteuse igualmente no primeiro soberano francés en visitar a un soberano británico. Luís Filipe foi deposto pola revolución de 1848 e partiu ao exilio a Inglaterra. No punto máis álxido da onda revolucionaria no Reino Unido en abril de 1848, Vitoria e a súa familia cambiaron Londres pola seguridade de Osborne House, unha propiedade privada na illa de Wight que a raíña comprara en 1845 e reformado. As manifestacións dos cartistas e dos nacionalistas irlandeses non conseguiron apoios a nivel nacional e as perturbacións diluíronse sen maiores problemas. A primeira visita da raíña a Irlanda en 1849 foi un éxito, pero non tivo ningún impacto duradeiro no crecemento do nacionalismo irlandés.
En 1853 Vitoria deu a luz ao seu oitavo fillo, Leopoldo, coa axuda dun novo anestésico, o cloroformo. Vitoria quedou tan impresionada co alivio que o volveu a usar en 1857 no parto da súa última filla, Beatriz, malia que moitos membros do clero opuxéronse ao considerar que ía en contra dos ensinos da Biblia e de que algúns membros da comunidade médica consideráseno un medicamento moi perigoso. Vitoria puido sufrir depresión posparto tras moitos dos seus embarazos. Existen cartas escritas por Alberte a Vitoria onde se queixaba da súa falta de autocontrol: por exemplo, preto dun mes despois do nacemento de Leopoldo, Alberte queixouse por carta da «histeria continua» que padecía Vitoria debido a «calquera asunto sen importancia».
miniatura|Vitoria en 1860.
A principios de 1855 o goberno de Aberdeen, que substituíra ao de Derby, foi criticado polo mal uso das tropas británicas durante a Guerra de Crimea e caeu. Vitoria falou con Derby e Russell para formar un novo goberno, pero ningún dos dous tivo apoio suficiente e Vitoria tivo que nomear a Palmerston como novo primeiro ministro.
Napoleón III, que desde a guerra de Crimea converteuse no maior aliado británico, visitou Londres en abril de 1855 e entre o 17 e o 28 de agosto dese mesmo ano, Vitoria e Alberte devolvéronlle a visita. Napoleón atopouse coa parella en Dunkerque e acompañounos a París. Visitaron a Exposición Universal (sucesora da Grande Exposición organizada polo príncipe Alberte en Londres en 1851) e a sepultura de Napoleón en Os Inválidos (na cal foran colocados os seus restos mortais en 1840), e foron invitados de honor nun baile con 1200 invitados no palacio de Versalles.
O 14 de xaneiro de 1858 un refuxiado italiano que vivía en Gran Bretaña intentou asasinar a Napoleón III cunha bomba fabricada en Inglaterra. Isto provocou unha crise diplomática que desestabilizou o goberno e fixo que Palmerston dimitise. Derby volveu ser primeiro ministro. Vitoria e Alberte estiveron presentes na apertura dunha nova base no porto militar francés de Cherburgo o 5 de agosto de 1858, un intento por parte de Napoleón para asegurar a Gran Bretaña que o seu armamento estaba dirixido cara a outro lugar. Cando regresou a Inglaterra, Vitoria escribiu a Derby e reprendeulle polo débil estado da mariña real británica en comparación coa francesa.
Once días despois do intento de asasinato en Francia, a filla máis vella de Vitoria casou co príncipe Frederico de Prusia en Londres. Estaban prometidos desde 1855, cando a princesa real só contaba con 14 anos. O matrimonio foi atrasado pola raíña e polo príncipe ata que esta cumprise 17. A raíña e o príncipe Alberte esperaban que a súa filla e a súa ierno fosen responsables da liberalización do crecente reino prusiano. Vitoria sentiu «unha dor no corazón» ao ver á súa filla deixar Inglaterra para vivir en Alemaña. «Fai que me arrepinta», escribiulle nunha das súas frecuentes cartas, «cando vexo ás túas irmás, tan doces, tan felices e penso que as vou a ter que deixar marchar unha a unha». Case un ano despois, a princesa Vitoria deu a luz ao primeiro neto da raíña Vitoria, o futuro káiser Guillerme II de Alemaña.
Viuvez
miniatura|esquerda|Vitoria e Alberte en 1861, poucos meses antes da morte do príncipe consorte. En marzo de 1861, a nai de Vitoria morreu ao seu lado. Cando leu os documentos que lle deixou, Vitoria comprendeu que a súa nai quíxoa profundamente. A raíña quedou esnaquizada e culpou a Conroy e a Lehzen por habela afastado dela «maliciosamente». Para distraer á súa esposa durante este período de sufrimento intenso, Alberte substituíuna na maioría dos seus deberes malia que el tiña problemas crónicos no estómago. En agosto, Vitoria e Alberte visitaron ao seu fillo, o príncipe Eduardo de Gales, que estaba participando nunhas manobras do exército en Dublín, e pasaron algúns días en Killarney. En novembro, Alberte soubo da existencia duns rumores de que Eduardo durmira cunha actriz en Irlanda. Arrepiado, foi ata Cambridge, onde o seu fillo estaba estudando, e encarouse con el. A principios de decembro Alberte estaba moi doente, e o doutor William Jenner lle diagnosticou febre tifoide. Morreu o 14 de decembro de 1861. A perda de quen fose o seu compañeiro, amigo e conselleiro devastou a Vitoria, que mantivo desde entón un estado semipermanente de loito e usou a cor negra nos seus vestidos para o resto da súa vida. Evitou as aparicións públicas e de cando en cando puxo os pés en Londres durante os anos seguintes, polo que se gañou con iso o alcumo da «Viúva de Windsor». Vitoria considerou ao seu fillo, o príncipe de Gales, mozo indiscreto e frívolo, culpable da morte do seu pai.
O illamento de Vitoria do público diminuíu en gran medida a popularidade da monarquía, e ata animou o crecemento do movemento republicano. Aínda que cumpriu os seus deberes oficiais, non participou activamente no goberno, e permaneceu confinada nas súas residencias reais, como Balmoral en Escocia -que Alberte comprara en 1847-, Windsor e Osborne House, na illa de Wight. En marzo de 1864 un home colocou un cartel nas balaustradas do palacio de Buckingham no que dicía: «esta propiedade está á venda debido a creba do negocio do antigo ocupante». O seu tío Leopoldo escribiulle para aconsellarlle que aparecese en público. A raíña estivo de acordo en aparecer nos xardíns da sociedade real de horticultura en Kensington e dar un paseo nun carro aberto por Londres.
Namentres, unha das pezas máis importantes da lexislación do século XIX -o Acta de Reformas de 1867- foi aprobada polo parlamento. Esta reforma, que foi apoiada pola raíña, duplicaba o número de electores e estendía o dereito ao voto a diversos traballadores urbanos, pero non ás mulleres. Lord Palmerston opúxose totalmente á reforma electoral, pero o seu ministerio terminou coa súa morte en 1865. Lord Derby asumiu o cargo, sendo sucedido por Russell. Logo, Derby volveu ocupar o cargo de primeiro ministro, e durante o seu ministerio aprobouse a acta de Reforma. En 1866 Vitoria estivo presente na primeira sesión do parlamento por primeira vez desde a morte de Alberte. En 1868 Derby dimitiu e foi substituído polo conservador Benjamin Disraeli -posteriormente primeiro conde de Beaconsfield-, que encantou á raíña: «a todo o mundo gústanlle os eloxios», dicía, «pero cando unha persoa entra en contacto coa realeza, debe tomalos con pinzas». Sempre saudaba á raíña coa frase «we authors, Ma'am» e a eloxiaba. Con todo, o seu goberno apenas durou uns meses e foi substituído polo seu rival liberal William Ewart Gladstone. Fixéronse famosos os desacordos de Gladstone con Vitoria e Disraeli durante a súa carreira política. Ela comentou unha vez que cando el dirixíaselle era coma se estivesen nunha reunión pública.
En 1870 o sentimento republicano británico alcanzou un punto álxido, alimentado polo illamento de Vitoria e pola creación da Terceira República Francesa. Realizouse un mitin republicano en Trafalgar Square onde se esixiu a abdicación de Vitoria, e varios membros radicais do goberno criticárona. Entre agosto e setembro de 1871 a raíña estaba gravemente doente debido a un absceso no brazo, que Joseph Lister conseguiu tratar con éxito grazas ao seu novo spray de acedo carbólico antiséptico. A finais de novembro de 1871, no punto máis alto do movemento republicano, o príncipe de Gales contraeu febre tifoide, a mesma enfermidade que matara ao seu pai, e Vitoria temeu pola morte do seu fillo. A medida que se achegaba o décimo aniversario da morte do seu marido, a saúde de Eduardo parecía non dar sinais de mellora e a preocupación de Vitoria continuou. Para alegría de todos, Eduardo sobreviviu. Nai e fillo estiveron presentes nun acto público en Londres e nun gran servizo de acción de grazas na catedral de San Paulo o 27 de febreiro de 1872. O sentimento republicano empezou a decaer.
O último día de febreiro de 1872, dous días despois do servizo de acción de grazas, Arthur O'Connor -sobriño neto dun deputado irlandés- apuntou cunha pistola sen balas ao carruaxe aberto de Vitoria cando esta atravesaba as portas do palacio de Buckingham. Brown, que estaba á beira da raíña, atrapouno, e o pistoleiro foi condenado a doce meses de cárcere. Grazas a este incidente, a popularidade da raíña aumentou aínda máis.
Emperatriz da India
miniatura|Vitoria en 1897. Trala rebelión dos sipaios en 1857, a Compañía Británica das Indias Orientais, que gobernara gran parte da India, foi disolta, e as posesións e protectorados británicos foron incorporados formalmente ao Raj Británico. A raíña tiña unha visión relativamente neutral sobre o conflito e condenou as atrocidades cometidas por ambos bandos. Escribiu sobre o seu «sentimento de horror e arrepentimento polo resultado desta guerra civil sanguenta», e insistiu, incentivada por Alberte, que debía anunciar que a proclamación oficial afirmando a transferencia de poder da compañía ao Estado «debía mostrar un sentimento de xenerosidade, benevolencia e tolerancia relixiosa». Por orde da raíña, unha referencia que ameazaba a «diminución das relixións nativas e dos seus costumes» foi substituída por un pasaxe que garantía a liberdade relixiosa.
Nas eleccións de 1874 Disraeli volveu ao poder, e o seu goberno aprobou unha lei de regulación de culto público que retiraba os rituais católicos da liturxia anglicana, lei que Vitoria apoiou: a raíña prefería misas curtas e sinxelas, e gustáballe máis a doutrina da igrexa presbiteriana escocesa que a inglesa. Foi este primeiro ministro o que aprobou a lei que confería á raíña o título de «emperatriz da India» o 1 de maio de 1876. O novo título foi proclamado no Delhi Durbar o 1 de xaneiro de 1877.
O 14 de decembro de 1878, aniversario da morte de Alberte, a segunda filla de Vitoria, a princesa Alicia, que casou co gran duque Luís IV de Hesse-Darmstadt, morreu de difteria en Darmstadt. Vitoria atopou a coincidencia das datas «case incrible e moi misteriosa». En maio de 1879 converteuse en bisavoa por primeira vez debido ao nacemento da princesa Feodora de Saxonia-Meiningen, filla da súa neta Carlota de Prusia. miniatura|[[Medalla Emperatriz da India (1877)]] Entre abril de 1877 e febreiro de 1878 Vitoria ameazou con abdicar do trono cinco veces para facer presión a Disraeli para que condenara ao Imperio ruso polas súas accións na guerra ruso-turca, pero as súas ameazas non tiveron ningún impacto nin acabaron co Congreso de Berlín. A política exterior expansionista de Disraeli, que Vitoria apoiaba, iniciou conflitos como a guerra anglo-zulú e a segunda guerra anglo-afgá. «Si queremos manter a nosa posición como gran potencia», escribiu a raíña, «temos que estar preparados para ataques e guerras nun lugar ou outro continuamente». Vitoria vía a expansión do Imperio británico como civilizadora e beneficiosa, xa que protexía aos pobos nativos das potencias máis agresivas ou de gobernantes crueis: «non é costume noso anexionar países», dixo, «a non ser que nos vexamos obrigados ou forzados a facelo». Para desalento de Vitoria, Disraeli perdeu as eleccións de 1880 e Gladstone volveu ao poder como primeiro ministro. Cando Disraeli morreu ao ano seguinte, Vitoria chorou e mandou colocar unha placa na súa sepultura na que se podía ler: «colocada polo seu moi grata soberana e amiga, Vitoria, R.I.».
Últimos anos
miniatura|esquerda|Vitoria a cabalo. Ao lado o seu criado John Brown. O 2 de marzo de 1882 Roderick Maclean, un recoñecido poeta que se sentía ofendido porque Vitoria negouse a ler un dos seus poemas, disparou contra a raíña cando a súa carruaxe estaba saíndo da estación de trens de Windsor. Dous estudantes do colexio Eton golpeáronlle cos seus paraugas ata que o poeta foi detido pola policía. Vitoria se enfureceu cando se decatou de que Maclean quedou en liberdade por tolemia, pero alegrouse coas demostracións de lealdade despois do ataque, e chegou a afirmar que «valeu a pena ser disparada só para ver como se me quere».
O 17 de marzo de 1883 Vitoria caeuse polas escaleiras en Windsor, o que provocou que estivese nunha cadeira de rodas ata xullo. A raíña nunca se recuperou completamente da caída e sufriu reumatismo ata o fin dos seus días. John Brown morreu días despois do accidente e, para consternación do seu secretario privado, Henry Ponsonby, a raíña empezou a traballar nunha biografía laudatoria do seu fiel criado. Ponsonby e Randall Davidson, decano de Windsor, que viran os primeiros esbozos, aconselláronlle a Vitoria que non publicase o traballo, xa que podería causar rumores de que os dous habían ter unha relación amorosa. O manuscrito foi destruído. A principios de 1884 Vitoria publicou o libro More Leaves from a Journal of a Life in the Highlands, unha secuela do seu primeiro libro, que dedicou ao seu «criado persoal, devoto e fiel amigo, John Brown». Un día despois do aniversario da morte de Brown, Vitoria soubo mediante un telegrama que o seu fillo pequeno, Leopoldo, morrera en Cannes, vítima de hemofilia. Vitoria lamentou a morte daquel que era «o máis querido de entre os meus fillos». Ao mes seguinte, a filla máis nova de Vitoria, Beatriz, coñeceu e namorouse do príncipe Henrique de Battenberg na voda da súa sobriña Vitoria de Hesse-Darmstadt co irmán máis vello do príncipe Luís de Battenberg. Beatriz e Henrique querían casar, pero nun primeiro momento Vitoria opúxose á unión, pois quería que Beatriz quedásese en casa con ela para facerlle compaña. Un ano despois cambiou de opinión, xa que Beatriz e Henrique prometeron que seguirían vivindo preto para facerlle compañía.
Vitoria alegrouse cando Gladstone viuse obrigado a dimitir en 1885, tras non poder aprobar o seu orzamento. A raíña pensaba que o seu goberno fora o «peor que había ter» e culpáballe da morte do xeneral Gordon en Jartum. Gladstone foi substituído por lord Salisbury. Con todo, este goberno apenas durou uns meses, e Vitoria tivo que chamar novamente a Gladstone, a quen denominaba como «medio tolo e, en verdade, non é máis que un home ridículo de moitos xeitos». Gladstone intentou aprobar unha lei que daba a Irlanda un goberno propio pero, para alegría de Vitoria, non foi aprobada. Nas eleccións, o goberno Gladstone cedeu o poder a Salisbury.
Xubileu de ouro
miniatura|Vitoria no seu Xubileu de ouro. En 1887 o Reino Unido celebrou o Xubileu de ouro de Vitoria. A raíña celebrou o 20 de xuño de 1887 -o quincuaxésimo aniversario da súa ascensión ao trono- cun banquete, ao cal foron invitados cincuenta reis e príncipes europeos. Ao día seguinte, participou nun desfile que, en palabras de Mark Twain, «estendíase máis aló do límite da visión en ambas direccións» e estivo presente nunha misa de acción de grazas na abadía de Westminster. A estas alturas, Vitoria era de novo extremadamente popular. Dous días despois, o 23 de xuño, contratou a dous hindús musulmáns para que fosen os seus criados. Un deles, Abdul Karim, foi ascendido a «Munshi» (mestre), ensinou á raíña hindi urdu e converteuse no seu «escriba». A familia e os criados da raíña asustáronse e acusaron a Abdul Karim de ser un espía da Liga Musulmá, e intentaron poñer á raíña contra os hindús. O cabaleirizo da raíña, Frederick Ponsonby -fillo de Henry, o secretario da raíña-, descubriu que Karim mentira sobre os seus pais e díxolle a lord Elgin, vicerrei da India, que «o indio ocupa o mesmo posto que ocupaba John Brown». Vitoria ignorou as queixas, ao consideralas racistas. Abdul Karim estivo coa raíña ata a morte desta, e despois volveu á India cunha pensión.
miniatura|150x150px|Dobre [[Soberano (moeda)|soberano da serie de moedas do Xubileu de Ouro.]]
A filla máis vella de Vitoria converteuse en emperatriz consorte de Alemaña en 1888, pero enviuvou tres meses despois e o seu neto, Guillerme, converteuse en emperador de Alemaña co nome de Guillerme II. Co reinado de Guillerme, as esperanzas que Vitoria e Alberte tiñan postas para que Alemaña se liberalizase non se cumpriron, xa que este cría na autocracia. Vitoria pensaba que o seu neto tiña «pouco corazón ou tacto e [que] (...) a súa conciencia e intelixencia foran totalmente deformadas».
Gladstone volveu ao poder unha vez máis en 1892, con 82 anos. Vitoria vetou o nomeamento do deputado radical Henry Labouchere para ocupar un sitio no goberno e Gladstone aceptouno. En 1894 xubilouse e foi substituído polo liberal imperialista lord Rosebery. Rosebery foi sucedido por Salisbury en 1895, quen gobernou ata a morte de Vitoria.
Xubileu de diamante
Así, invitaron aos primeiros ministros de todas as colonias autónomas xunto coas súas familias. O desfile no que participou a raíña por Londres fixo unha parada para realizar unha misa de acción de grazas ao aire libre xunto á catedral de San Paulo, durante a cal a raíña permaneceu sentada na súa carruaxe aberto. A celebración estivo marcada por mostras de afecto á raíña septuaxenaria.
Vitoria visitaba Europa moitas veces en vacacións. En 1889, cando estaba en Biarritz, en Francia, converteuse na primeira soberana reinante que visitou España ao cruzar a fronteira para unha breve visita. En abril de 1900, a segunda guerra dos Bóeres estaba sendo tan mal vista que se lle desaconsellou a súa viaxe anual a Francia. No canto diso, foi a Irlanda, por primeira vez desde 1861, en parte para agradecer a contribución dos rexementos irlandeses en Suráfrica. En xullo, o seu segundo fillo, Alfredo, morreu: «Deus meu, o meu querido e pobre «Affie» morreu», escribiu no seu diario; «este está sendo un ano horrible, só hai tristeza e horror por todas partes».
Morte e sucesión
miniatura|esquerda|Estatua da raíña Vitoria en Glasgow. Seguindo un costume que mantivo durante toda o seu viudez, Vitoria pasou o seu último Nadal en Osborne House -que o príncipe Alberte deseñara por si mesmo-, na illa de Wight. O reumatismo das súas pernas impedíalle andar e a súa visión estaba moi afectada polas cataratas. A principios de xaneiro afirmou sentirse «mal e débil», e a mediados de mes escribiu no seu diario que se atopaba «somnolenta (...) mareada e confusa». Morreu alí, debido á debilidade da súa saúde, o martes 22 de xaneiro de 1901, ás 6:30, con 81 anos. No seu leito de morte estaba acompañada polo seu fillo e futuro rei, Eduardo, e o seu neto maior, o emperador alemán Guillerme II.
En 1897 Vitoria deixara escritas as instrucións para a súa funeral, que quería que fose militar, xa que era filla dun soldado e xefe do exército, e que a cor dominante fose o branco e non o negro. O 25 de xaneiro o rei Eduardo, o káiser Guillerme e o príncipe Artur axudaron a levar o ataúde. A raíña estaba vestida co seu veo de noiva. A petición súa, o médico e as criadas que a vestiron colocaron tamén varias fotografías e obxectos da súa numerosa familia e dos seus criados no ataúde. Así, colocaron unha camisa de durmir de Alberte ao seu lado xunto cun molde de xeso da súa man e unha fotografía e un mechón de pelo de John Brown que esconderon na parte esquerda, debaixo dun ramo de flores. Varias xoias foron enterradas xunto con Vitoria, incluíndo a alianza da nai de John Brown que este lle deu en 1883. O seu funeral realizouse o sábado 2 de febreiro de 1901 na capela de San Xurxo do castelo de Windsor e, logo de dous días de velorio, foi enterrada xunto a Alberte no mausoleo de Frogmore, no gran parque de Windsor. Cando foi enterrada, empezou a nevar.
Legado
miniatura|A raíña Vitoria, por Alexander Melville. Segundo un dos seus biógrafos, Giles St. Aubyn, Vitoria escribiu unha media de 2500 palabras ao día durante a súa vida adulta. Desde xullo de 1832 ata pouco antes da súa morte escribiu diarios con frecuencia e chegou a ter 122 volumes. Trala morte de Vitoria, a súa filla Beatriz foi nomeada a súa executora literaria. A filla pequena da raíña transcribiu e editou os diarios a partir da súa chegada ao trono e queimou os orixinais. Malia esta destrución, moitos dos diarios aínda existen. Ademais da copia editada de Beatriz, lord Esher transcribiu dous volumes de 1832 a 1861 antes de que Beatriz destruíseos. Parte da extensa correspondencia de Vitoria foi publicada en varios volumes de diferentes autores.
Vitoria estaba desproporcionada fisicamente: era corpulenta, pouco elegante e non medía máis dun metro e medio. Malia estes defectos, proxectou unha imaxe de grandeza. Foi pouco popular durante os primeiros anos de viuvez, pero foi moi querida as décadas de 1880 e 1890, cando encarnou a figura do imperio, unha figura matriarcal benevolente. Só coñeceuse a súa verdadeira influencia política despois de que se revelasen ao público os diarios e cartas. Moitas biografías publicadas ata hoxe conclúen que Vitoria era emocional, obstinada, honesta e sincera. Ao longo do reinado de Vitoria continuou o establecemento gradual dunha monarquía constitucional moderna en Gran Bretaña. As reformas no sistema electoral aumentaron o poder do parlamento prexudicando aos nobres e á monarquía. En 1867 Walter Bagehot escribiu que o monarca só tiña «o dereito a ser consultado, o dereito de animar e o dereito de avisar». A medida que a monarquía de Vitoria volvíase máis simbólica que política, empezou a dar máis importancia á moralidade e aos valores familiares. Isto se contrapón aos escándalos financeiros, sexuais e persoais que se asociaban aos membros anteriores da casa de Hanóver, que habían desacreditado á monarquía. O concepto de «monarquía familia», co cal as clases medias podíanse identificar, se fortaleceu.
Os lazos que Vitoria tiña coas familias reais europeas valéronlle o alcume de «a avoa de Europa». Vitoria e Alberte tiveron 42 netos. Entre os seus descendentes inclúense a raíña Isabel II do Reino Unido; o seu marido, o príncipe Filipe; o rei Harald V de Noruega; o rei Carlos XVI Gustavo, a raíña Margarida II de Dinamarca; o rei Xoán Carlos I de España e a súa esposa Sofía de Grecia etc.
Cultura popular
A raíña Vitoria foi retratada en diversas películas, libros, revistas e outras publicacións. A primeira película foi Victoria, the Great, dirixida e producida por Herbert Wilcox, e a súa actriz protagonista foi a británica Anna Neagle. A película estreouse en 1937, ano da coroación do bisneto de Vitoria, o rei Xurxo VI, e serviu para conmemorar o centenario da coroación da raíña en 1837. Tivo tanto éxito que ao ano seguinte estreouse a secuela Sixty Glorious Years.
Outra película moi coñecida sobre a vida de Vitoria estreouse en 1950, The Mudlark. Tiña a Irene Dunne como protagonista e era unha versión alternativa aos anos de loito da raíña. En 1954 o director austríaco Ernst Marischka rodaría con Romy Schneider The youth of a Queen, precursora da saga de Sissi. En 1997, Judi Dench e Billy Connolly protagonizaron a película Mrs. Brown sobre a relación da raíña co seu criado escocés, John Brown. A película foi moi aclamada pola crítica e valeulle a Dench un nomeamento ao Oscar. En 2001, a BBC estreou unha serie de dous episodios titulada Vitoria & Albert protagonizada por Vitoria Hamilton e Jonathan Firth, que retrataba a vida de Vitoria desde a súa infancia ata a morte de Alberte en 1861.
Máis recentemente, en 2009, Emily Blunt e Rupert Friend protagonizaron a película The Young Vitoria, unha versión romántica da vida da parella real, aclamada pola crítica e que recibiu varias nominaciones para os Óscars e para os Globos de Ouro, incluíndo mellor actriz dramática para Emily Blunt (nos Globos de Ouro), mellor dirección artística, mellor maquillaje e vestiario (polo que conseguiu o Óscar).
Ascendentes
Ascendentes de Vitoria do Reino Unido
Guende, Santo Ourente de Entíns, Outes
Guende é un lugar da parroquia de Santo Ourente de Entíns no concello coruñés de Outes, na comarca de Noia. Segundo o padrón municipal (INE 2020) ten 5 habitantes (3 homes e 2 mulleres).
A Ponte, A Arnoia, A Arnoia
A Ponte é un lugar da parroquia da Arnoia no concello ourensán da Arnoia na comarca do Ribeiro. Segundo o INE e o IGE en 2011 tiña 55 habitantes (27 homes e 28 mulleres), oito menos ca en 2010, cando tiña 63 habitantes (31 homes e 32 mulleres).
Nigrán Club de Fútbol
O Nigrán Club de Fútbol é un club galego de fútbol de Nigrán. Xoga no grupo V da Primeira Autonómica.
Historia
Foi fundado no ano 2000 para substituír os desaparecidos Dunas CF (1951-96) e Priegue CF (1980-01). No ano 2009 asinouse un acordo coa Escola Deportiva Val Miñor-Caixanova de Nigrán. Chegou a xogar dúas tempadas na Rexional Preferente, logo de ascender no ano 2010.
Steve Marker
Steve Marker, nado o 16 de marzo de 1959 en Mamaroneck, Nova York, é músico, produtor musical e fundador e guitarrista da banda de rock alternativo baseada en Madison, Wisconsin Garbage.
Marker co-fundou os Smart Studios, situados en Madison, con Butch Vig no ano 1984, e traballou como produtor e de enxeñeiro de son mesturando discos ata que formou Garbage con Vig e Duke Erikson no ano 1994.
Michael Metcalf
David Michael Metcalf, nado en Newcastle o 8 de maio de 1933 e finado o 25 de outubro de 2018, foi un numismático do Reino Unido vinculado á Universidade de Oxford, especializado na moeda medieval, do Imperio Bizantino, dos Estados cruzados e dos Balcáns.
Traxectoria
O seu pai, Thomas Metcalf, fora un ministro metodista, e a súa nai, Gladys Moore, exercera como mestra. A familia procedía de Yorkshire, aínda que tiña un carácter moi itinerante por mor da dedicación do seu pai, motivo polo que Michael naceu en Newcastle.
Metcalf estudou Xeografía na Universidade de Cambridge, onde posteriormente obtivo o seu doutoramento baixo a dirección de Philip Grierson, cunha tese acerca da circulación monetaria nos Balcáns de 820 a 1355, que foi publicada en 1965.
Bandeira das Illas Feroe
A bandeira das Illas Feroe, tamén coñecida como Merkið en feroés, que significa "a bandeira", consiste dunha cruz nórdica de cor vermella perfilada en azul sobre un pano de cor branca. É semellante ao deseño doutras bandeiras nórdicas, unha tradición estabelecida pola Dannebrog de Dinamarca, da cal as Illas Feroe son un territorio autónomo.
Michael Metcalf
Traxectoria
Posteriormente, traballou na Sala de Moedas Heberden do Museo Ashmolean, da Universidade de Oxford, á que chegou da man de Humphrey Sutherland. Alí exerceu inicialmente como conservador axudante, a partir de 1971, e entre 1982 e 1988 chegou a ser o director dese importante gabinete numismático.
Paralelamente, foi nomeado profesor de Numismática desa mesma Universidade (Wolfson College) en 1996, posto no que se mantivo ata a súa xubilación en 1998, cando foi nomeado profesor emérito.
Bandeira das Illas Feroe
As proporcións da cruz nórdica da bandeira son de 6-1-2-1-6 partes no ancho da bandeira e de 6-1-2-1-12 partes ao longo da bandeira.
Historia
miniatura|dereita|A bandeira orixinal exhíbese na Igrexa de [[Fámjin.]] A Merkið foi deseñada por uns estudantes feroeses en Copenhague e máis tarde levada ás illas Feroe, onde foi izada o 22 de xuño de 1919. Tras unha década, o seu uso popularizouse, pero seguiu a ser extraoficial.
Michael Metcalf
Traxectoria
Entre 1994 e 1999 exerceu a presidencia da Real Sociedade Numismática de Londres, de cuxo órgano de expresión, Numismatic Chronicle, foi director. En 2007 foi nomeado membro de honra desa sociedade científica.
Escolma de publicacións
A obra numismática de Metcalf é moi abundante, tanto en artigos publicados en revistas especializadas como en libros acerca de temas numismáticos. Esta é unha selección das súas obras máis significativas:
Bandeira das Illas Feroe
Historia
En abril de 1940, as tropas alemás do Terceiro Reich invadiron Dinamarca, e o exército británico tomou o control das illas. Para distinguir os barcos feroeses dos barcos da Dinamarca ocupada, o 25 de abril de 1940, as autoridades británicas aprobaron a bandeira como estandarte das Illas Feroe.
Co acceso das illas ao autogoberno, o 23 de marzo de 1948, recoñécese oficialmente á Merkið como a bandeira nacional das Illas Feroe, e declárase o 25 de abril como Día da Bandeira.
Simbolismo
A cor branca predominante na bandeira representa a pureza do ceo e a escuma das ondas ao bateren contra as costas das illas. As cores vermella e azul atopámolas nos traxes tradicionais dos feroeses, así como tamén nas bandeiras de Noruega e Islandia, representando os vínculos das Illas Feroe con outros países nórdicos.
Reino de Sardeña
250px|miniatura|esquerda|Territorios do Reino da Sardeña en [[1839.]]
O Reino da Sardeña foi un estado que existiu na illa da Sardeña de 1297 a 1861. Tivo inicio formalmente en Roma –na antiga Basílica de San Pedro– en 4 de abril de 1297, cando o Papa Bonifacio VIII, para resolver a disputa entre os condes de Anjou e a coroa de Aragón, investiu o rei de Aragón como jus invadendi sobre a Sardeña e a Córsega. O Reino da Sardeña e Córsega foi o precursor do reino de Italia. Durante a dinastía Savoia conseguiuse a reunificación italiana baixo a súa coroa arredor de 1860. O 17 de marzo de 1861 o Reino de Sardeña integrábase no Reino de Italia.
Reino de Sardeña e Córsega
O Regnum Sardiniae et Corsicae (Reino de Sardeña e de Córsega), foi creado en 1297 polo papa Bonifacio VIII para solucionar os conflitos entre a casa de Anjou e de Aragón sobre o Reino de Sicilia, conflitos orixinados a partir das Vésperas sicilianas. Así pois naceu como reino de compensación, asignado a Xaime II de Aragón.
Reino de Sardeña-Piemonte
Esgotados polas loitas con España, os Savoia non puideron evitar que a nova ofensiva francesa conseguise someter outra vez o Piemonte (1631). As tentativas para reconquistar a liberdade foron numerosas; en 1706 os Savoia, coa axuda austríaca conseguírono, o que lles permitiu aumentar os seus territorios e comprar Sicilia, que máis tarde cambiaron por Sardeña (de aquí o novo título para os Savoia de Reis de Sardeña).
En 1718, despois do Congreso de Londres, Sardeña pasou a Vítor Amadeo II de Savoia.
Sardinella
miniatura|Sardinella maderensis. miniatura|Debuxo de Sardinella tawilis. Sardinella Valenciennes, 1847 é un xénero de peixes osteíctios da orde dos clupeiformes e familia dos clupeidos.
Lady Falcón
Lady Falcón (en Ladyhawke) é un filme estadounidense dirixido por Richard Donner que foi estreado en 1985.
Sardinella
Características
O xénero comprende actualmente algo máis de 20 especies recoñecidas (ITIS recoñece 23, mentres que FishBase só 21) que son peixes xeralmente costeiros, gregarios, que abundan nas augas cálidas e se encontran en case calquera nos océanos en zonas tropicais e subtropicais.
Lady Falcón
Foi estreado en galego pola Televisión de Galicia o 3 de agosto de 1998.
Sardinella
Características
Algunhas especies recoñécense pola súa presenza en determinadas zonas, pero tamén poden distinguirse por algunhas características moi específicas da súa anatomía, aínda que é frecuente que sexan confundidas con outras doutros xéneros similares.
Lady Falcón
Sinopse
Idade Media. Unha lenda de carácter sobrenatural relata a diabólica vinganza do bispo de Aquila, que consiste en facer imposible o amor entre Navarre (Rutger Hauer) e Isabel (Michelle Pfeiffer). Aliándose coas forzas do mal, consegue enfeitizar ós amantes: ela converterase en falcón durante o día, e el será un lobo gris pola noite. Eternamente unidos e separados, atoparán un aliado no lacaio Philippe (Matthew Broderick), que intentará axudalos a conxurar a maldición do bispo.
Sardinella
Características
Algúns dos trazos comúns é que son especies mariñas peláxicas que forman grandes cardumes. Os individuos xuvenís de Sardinella encóntranse a miúdo en albufeiras, lagoas litorais e esteiros, aínda que é máis común encontrar os adultos en augas máis profundas, un pouco máis lonxe da costa.
Como excepción, a especie Sardinella tawilis vive en auga doce, nun lago de Filipinas.
Especies
Segundo o SIIT recoñécense na actualidade as seguintes especies:
Octa de Kent
Octa (ou Octha), nado c. 500 e finado en 543, foi un rei anglosaxón de Kent durante o século VI.
Traxectoria
As fontes discrepan na súa relación cos outros reis na súa liñaxe; pode ser o fillo de Hengist ou Oisc, e pode ser o pai de Oisc ou Eormenric. As datas do seu reinado son confusas, mais pode ter gobernado desde 512 a 534 ou desde 516 a 540. A pesar do escuro da súa historia Octa causou un impacto nos britóns, quen describen os seus feitos en varias fontes.
Fontes
A Crónica anglosaxoa, do século IX, unha das fontes máis importantes para este período de historia, non menciona a Octa. Con todo, menciona a Hengist e dá a Oisc como o seu fillo. Con todo, Beda, na súa Historia ecclesiastica gentis Anglorum, completada ao redor de 731, cita a Octa como o fillo de "Orric, de sobrenome Oisc" e o neto de Hengist. Inversamente, o manuscrito Cotton Vespasiano do século IX indica que Octa era o fillo de Hengist e o pai de Oisc.
Octa tamén aparece na Historia Brittonum, unha historia dos britóns do século IX. Segundo a narración, Hengist, quen se establecera en Gran Bretaña co consentimento do rei británico Vortigern como defensa contra os escotos, manda vir os seus fillos Octa e Ebusa para complementar as súas forzas. Octa e Ebusa posteriormente asaltan Escocia. Após a morte de Hengist, Octa convértese en rei de Kent. Algúns manuscritos da Historia inclúen xenealoxías dos reinos saxóns; a xenealoxía dos reis de Kent cita a Octa como o fillo e sucesor de Hengist e o pai do rei subseguinte Ossa.