cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Saiáns, Vigo
San Xurxo de Saiáns é unha parroquia do concello de Vigo encadrada xeograficamente no Val Miñor. Limita coas parroquias de Oia polo norte e de Priegue polo sur. Esta parroquia forma parte do arciprestado de Vigo-Santo Andrés. Ten 29 entidades de poboación, 3 lugares e segundo o IGE, en 2022 tiña 1.143 habitantes (572 homes e 571 mulleres).
As súas entidades de poboación son as seguintes: Aral (23), Borreiros (9), Os Budiases (8), A Cachada (13), Cal do Outeiro (86), A Capela (63), Carballido (11), O Castañal (42), A Cova da Barxa (29), A Cova da Becha (41), A Curveira (34), A Devesa (18), Domeira (34), A Estea (23), Fontán (99), Fortiñón (55), A Gándara (52), Garcías (53), Gondufe (73), As Hortas (19), Miserela (12), Orxás (59), O Pinal (7), O Portiño (54), San Xurxo (23), O Souto (24), A Tomada (56), Vilaverde (26) e A Volta (21). Os lugares (que xeralmente forman parte dalgunhas das entidades): As Medoñas, O Outeiro e Radio Costeira.
Patrimonio
No monte das Medoñas localízase un castro e no castro da Estea atopáronse machados da Idade de Bronce. Destacan as ruínas dun conxunto tradicional de vivenda, con estruturas acaroadas, o gran número de muíños e a fonte do barrio de Fontán. Foi a primeira parroquia de Vigo en dispor dun parque forestal.
EZ Aquarii
EZ Aquarii é un sistema estelar triplo a, aproximadamente, 3.4 parsec ou 11.08 anos luz do Sistema Solar, na constelación de Acuario. As tres estrelas son ananas vermellas do tipo espectral M. EZ Aquarii AB tamén se coñece como G 156-031, GCTP 5475.00, LHS 68 e Luyten 0789-006. O sistema máis próximo é Lacaille 9352, a 1.29 parsec ou 4.21 anos luz.
Greatest Hits (The Cure)
Greatest Hits é un recompilatorio de grandes éxitos da banda inglesa de rock alternativo The Cure, editado o 21 de novembro do 2001 polo selo Fiction Records. O lanzanmento produciuse despois de que a banda decidise deixar o selo, e Robert Smith accedeu á edición do disco coa condición de que os temas fosen escollidos por el. A banda tamén gravou un álbum especial como disco extra para algunhas versións do álbum. O disco, titulado Acoustic Hits, contén os 18 temas da edición norteamericana regravados usando guitarras acústicas.
O Outeiro, O Pereiro, Alfoz
O Outeiro é un lugar da parroquia do Pereiro no concello lugués de Alfoz na comarca da Mariña Central. Segundo o IGE en 2011 tiña sete habitantes (tres homes e catro mulleres).
Aboriginal Tent Embassy
miniatura|Aboriginal Tent Embassy. miniatura|Sinal de soberanía na Aboriginal Tent Embassy. A Aboriginal Tent Embassy é unha asemblea semipermanente onde residiron activistas para representar os dereitos políticos dos aborixes australianos. Componse de sinais e tendas fronte á Antiga Casa do Parlamento de Canberra, a capital de Australia. Non é considerada oficialmente unha embaixada polo goberno de Australia.
Historia
O 26 de xaneiro de 1972, catro homes aborixes (Michael Anderson, Billy Craigie, Tony Coorey e Bertie Williams) chegaron a Canberra dende Sydney para estabelecer a embaixada aborixe chantando unha antuca diante da daquela casa do Parlamento Australiano (hoxe a antiga sede do parlamento). A embaixada estabeleceuse en resposta á coalición de goberno de McMahon que rexeitaba o recoñecemento dos dereitos das terras aborixes.
A antuca de praia foi substituída por numerosas tendas de aborixes e non aborixes que chegaron de tódalas partes de Australia para unirse á protesta. Durante os primeiros seis meses da súa vida en 1972 a embaixada conseguiu unir o pobo aborixe de toda Australia na esixencia de dereitos firmes sobre a terra nacional e mobilizou o apoio dos non indíxenas na súa loita. Entre os membros activos da embaixada de 1972 están Paul Coe, Gary Foley, Chicka Dixon, Gary Williams, John Newfong, Sam Watson, Pearl Gibbs, Roberta Sykes, Alana Doolan, Cheryl Buchannan, Pat Eatock, Kevin Gilbert, Denis Walker, Isobelle Coe e Shirley Smith.
Eurajoki
Eurajoki (en sueco Euraåminne) é un municipio de Finlandia, situada no oeste do país, na rexión de Satakunta. En 2018 a súa poboación era de 9.522 habitantes. A superficie do termo municipal é de 1.504,96 km2, dos cales 298,39 km2 son auga. O concello ten unha densidade de poboación de 27,32 hab./km².
O concello é unilingüe en finés, cunha proporción de 0.3 % de falantes en sueco en 2018.
Helsingin jäähalli
miniatura|250px|left|O equipo local do [[HIFK Hockey|HIFK fronte ao Tappara nun partido da SM-liiga no Helsingin jäähalli.]] Helsingin jäähalli en lingua finesa ou Helsingfors islahh en sueco (en galego Pazo de Xeo de Helsinqui) é un pavillón deportivo da cidade de Helsinqui, Finlandia. Foi construído en 1966 e ten capacidade para 8.200 espectadores.
O pavillón é a casa dun dos dous principais equipos de hóckey sobre xeo da capital finlandesa, o HIFK, que actualmente compite na máxima categoría desta modalidade en Finlandia, a SM-liiga. Ás veces é chamado Petoluola, que significa "A cova da besta", facendo alusión ao logo do HIFK: unha pantera vermella.
Evonne Goolagong
Evonne Fay Goolagong Cawley, nada en Griffith, Nova Gales do Sur o 31 de xullo de 1951, é unha xogadora de tenis profesional aborixe australiana. Goolagong liderou nos anos 1970 e comezos dos 1980 o tenis mundial a carón doutras tenistas da época. Gañou 14 títulos de Grand Slam: 7 en singles (4 Abertos de Australia, dous Campionatos de Wimbledon e un Roland Garros), seis en dobres feminino e un en dobres mixtos. Non puido obter o Grand slam de carreira xa que nunca logrou gañar o Aberto dos Estados Unidos.
Helsingin jäähalli
O Helsingin jäähalli adoitaba ser o principal recinto para acoller tódolos eventos importantes de deportes de xeo, así como concertos, mais trala construción do Turkuhalli en Turku e o Hartwall Areena (o pavillón máis grande do país) en Helsinqui, moitos eventos pasaron a realizarse nos novos recintos, polo que estes eventos diminuiron notáblemente, mais sen chegar a desaparecer.
Evonne Goolagong
Goolagong foi número 1 da clasificación da WTA por 2 semanas entre abril e maio de 1976, feito que foi oficializado 31 anos despois, en 2007, logo de atoparse erros nos cómputos daquela época.
Marlon Jackson
Marlon David Jackson, nado o 12 de marzo de 1957 en Gary, Indiana, é un artista estadounidense, membro de The Jackson 5. É coñecido como "Dancing Machine" ou "the Dancingest Jackson" polas súas actuacións no escenario, así como "Jokester" polo seu bo humor característico. É dezasete meses máis vello que o seu irmán Michael.
Ecgberht
Ecgberht é un antropónimo que deriva das palabras xermanas antigas que significan gume brillante, como os dunha espada. As grafías anglosaxoas son Ecgberht e Ecgbert. As variantes alemás inclúen Ekbert e Ecbert.
A Palloza, O Pereiro, Alfoz
A Palloza é un lugar da parroquia do Pereiro no concello lugués de Alfoz na comarca da Mariña Central. Segundo o IGE, en 2011 tiña un habitante (un home).
Laxes
Unha laxe é unha pena de grandes dimensións, ou unha pedra alisada; O topónimo galego Laxes pode referirse a:
San Paio, Vigo
San Paio de Fóra é unha parroquia do concello de Vigo. Limita coas parroquias de Candeán, Lavadores, San Xoán Do Monte, Teis e Vigo Centro e pertence ó arciprestado de Vigo-Lavadores. Ten 2 entidades de poboación, O Casal e San Paio.
Historia
Ata a década de 1970 pertencía á parroquia de Lavadores. Conserva un peto de ánimas do século XIX, nun conxunto de casas antigas, e un par de lavadoiros.
Antuca
miniatura|Muller protexida cunha antuca nunha pintura de [[Francisco de Goya.]] miniatura|Un parasol amarelo na praia. Unha antuca, tamén denominada parasol, é un utensilio portátil ou unha estrutura fixa ou plegable para dar sombra. É usada para protexerse do sol, por exemplo en praias ou piscinas exteriores. A diferenza do paraugas, pensado para protexerse da choiva, non ten porque ser impermeable.
Historia
Foi deseñada a partir do mesmo principio que o do paraugas e desenvolvida fai aproximadamente 4.000 anos pola civilización chinesa onde tamén se creou o paraugas. Dende alí estendeuse a Persia, Exipto e Grecia; e foi aí mesmo onde, dende o século IX, as antucas comezaron a ser de uso exclusivo das clases nobres.
Materiais
Antes, eran fabricadas con tecidos lixeiros e finos, a miúdo con encaixe; hoxe en día, na súa maioría, son fabricadas con materiais plásticos.
As antucas de hoxe en día fabrícanse nunha gran variedade de materiais. Para os armazóns das antucas o material máis utilizado é o aluminio pola súa lixeireza e dureza. Porén non é o único material para os armazóns, tamén se poden atopar de aceiro inoxidable e de madeiras tropicais; e recentemente até de fibra de vidro.
Suances
Suances é un municipio e capital municipal da comunidade autónoma de Cantabria, España, situado na costa occidental de devandita rexión. Limita ao norte co Mar Cantábrico, ao oeste con Santillana del Mar, ao sur con Polanco e ao leste coa ría de San Martín de la Arena, desembocadura dos ríos xa unidos Saja e Besaya. Alén da ría de San Martín da Area atópase a praia de Cuchía do municipio de Miengo.
Demografía
300px|miniatura|dereita|Vista da localidade de Suances.
Mundial de Fútbol de 2010 - Grupo A
Na última clasificación Mundial da FIFA que viu a luz antes da celebración deste mundial (maio de 2010), ocupaba o noveno posto,  o lugar número dezaseis,  o dezasete e  o oitenta e tres. A media do grupo correspondía ao lugar número trinta e un, sendo con exclusión da máis baixa clasificación (Suráfrica), o rango medio de once. O equipo que ocupou o primeiro lugar deste grupo,, enfrontouse contra o segundo do grupo B,. O segundo lugar do grupo,, enfrontouse contra o primeiro do grupo B,.
Participantes
O Grupo A estivo composto polas seguintes seleccións:
Partidos
A fase de grupos constou de seis partidos, cun total de tres partidos xogados por cada selección. Segundo o sistema de competición da FIFA, cada equipo acumulaba unha puntuación en función dos seus resultados: 3 puntos por vitoria (até 1994 eran só 2), 1 por empate, 0 por derrota. De acordo coa mesma, o catro equipos foron ordenados en forma descendente. No caso de que houbese dous ou máis con igual cantidade de puntos, os criterios de desempate foron os seguintes:
Suráfrica - México
miniatura|Suráfrica - México
Uruguai - Francia
miniatura|Uruguai - Francia
Ben público
Un ben público é un concépto económico, consistente nun ben económico que malia ser de produción custosa, é non rival e non excluínte. Un ben é non rival cando o seu uso por unha persoa en particular non prexudica o uso futuro por outros individuos, e non excluínte cando o seu uso por unha persoa en particular non prexudica o uso simultáneo por outros individuos. Diferéncianse dos bens libres, como o aire limpo, en que estes últimos non son bens económicos.
Na categoría de ben público pódese distinguir o ben común, un tipo particular de ben económico natural ou fabricado polo ser humano, cun tamaño, extensión ou características que fan moi custoso, senón imposible, excluír do seu gozo o uso a potenciais beneficiarios. A diferenza dos bens públicos puros, os bens comúns están suxeitos a problemas de conxestión ou saturación por risco moral.
O problema que entrañan os bens públicos é que o mercado non valora adecuadamente estes produtos e proporciona unha subministración distinta da que sería eficiente, polo que en moitas ocasións hai que empregar procedementos de subministración do ben que salve estas dificultades.
Non rivalidade
A rivalidade no consumo dun produto implica que o consumo por parte dun individuo reduce a cantidade dispoñible para outros. Así, se un individuo come un pastel, non queda pastel para ningún outro, xa que xa o comeu.
Principio de exclusión
O principio de exclusión está relacionado coa imposibilidade de excluír do consumo dun produto a determinadas persoas. As razóns da imposibilidade poden ser físicas ou económicas. A baixa capacidade de exclusión implica que ou é imposible ou moi caro prohibir o consumo dun ben a outros individuos.
Bens mixtos
Obviamente, estas definicións teóricas non sempre son aplicables no mundo real, xa que estritamente non hai ningún ben que non poida ser derivado a calquera nivel de consumo mercantil. Porén, os economistas pensan que algúns bens do mundo real se aproximan moito a estas definicións, o suficiente para que estas teñan sentido.
Arnoglossus
Arnoglossus é un xénero de peixes teleósteos da orde dos pleuronectiformes, suborde dos pleuronectoideos e familia dos bótidos, que se encontran nos océanos Pacífico, Índico e Atlántico, incluíndo os mares Mediterráneo e Negro. O xénero inclúe especies de augas superficiais e profundas. Son peixes planos de pequeno tamaño (as maiores alcanzan os 28 cm de lonxitude).
As especies que viven nas augas galegas reciben o nome de rapapelos.
Etimoloxía
O nome científico Arnoglossus drevia dos termos do grego antigo ἀρνή ἀνός arnḗ arnós "cordeiro", e γλῶσσα glṓssa, "lingua".
Sinónimos
Ao longo o tempo, o xénero foi coñecido polos seguintes sinónimos:
Especies
A día de hoxe recoñécense no xénero as seguintes especies:
Yoplay
Yoplay foi un grupo musical galego, cun estilo enmarcado entre o indie rock, o postpunk e o art rock. Os seus membros son da comarca do Sar, e foi fundado en 2008.
Entre as súas influencias están grupos como Franz Ferdinand, The Strokes, Joy Division, The Doors, Led Zeppelin, Jimi Hendrix, The Yardbirds, MGMT, White Stripes, Raconteurs, Babyshambles, The Libertines, Stereolab, Jesus and the Mary Chain, Triángulo de Amor Bizarro ou CatPeople.
Yoplay naceu en 2008 trala fin de Bolas Chinas, outro grupo da mesma zona, como novo proxecto de Carlos Beiró (guitarra), Ángela Pardal (batería), Nico (baixo) e Xacobe Gómez (guitarra), entrando Lois Brea, aconsellado por Carlos Beiró, que xa compartiran algunhas experiencias musicais xuntos; como cantante logo de coñecelo a través da plataforma MySpace. Pouco despois Ángel Refojo (Angelito) entrou como 2º baixista, para dar un toque máis dinámico e innovador ao grupo.
O son de Yoplay é moi característico debido o uso de efectos nos baixos, a singular voz do seu cantante, a contundencia do son achegado polas guitarras e a batería rápida e constante.
Nun primeiro momento Yoplay compuxo un par de temas, "Ex-no" e "Girl", cun son achegado ao rock tradicional con influencias indie, e completan o seu repertorio con versións dos Strokes, White stripes, Raconteurs e outros. Con este repertorio dan o seu primeiro concerto no II Festival do Sar, onde teñen unha aceptación considerable e un público moderado. A partir deste punto comeza a evolución do grupo que se afasta cada vez máis do indie máis tradicional experimentando co seu son en cada canción.
No veran de 2008 tocan na segunda edición do festival Artenativa e comparten cartel con algúns dos grupos máis importantes do panorama independente galego. Deste concerto existe unha gravación de 15 min. do fin do concerto pola Radio Galega. No verán tamén tocan no festival Antros Pinos de Taragoña.
A finais do 2008 comezan a gravación da súa primeira maqueta en Estudios Krakatoa, maqueta que verá a luz no ano 2009 co nome de Killmymother, que consta de seis temas: "Wiass", "I find it hard", "I miss your voice", "FemDom", "Girl" e "Camera". A maqueta atópase dispoñible de balde na plataforma A Regueifa en formato mp3.
As letras de Yoplay falan de temas como o sexo, a exaltación do ego, os impedimentos, as relacións, e temas escuros como a psicoloxía humana, a loucura ou o medo a perder o control.
Tarzan (filme de 1999)
Tarzan é un filme de animación estadounidense dos estudios Disney dirixido por Chris Buck e Kevin Lima, e estreado en 1999.
Sinopse
Cando Kala, un gorila femia, atopa un neno orfo na xungla, decide adoptalo como o seu propio fillo a pesar da oposición de Kerchak, o xefe da manda. Xunto a Terk e Tantor, Tarzán medrará na xungla desenvolvendo os seus instintos animais e aprendendo a desprazarse entre as árbores a velocidade de vertixe. Pero cando unha expedición se interna na xungla e Tarzán coñece a Jane, descubrirá quen é realmente a cal é o mundo ó que pertence.
James Franco
James Edward Franco nado o 19 de abril de 1978 en Palo Alto, California, é un actor, director, produtor, guionista, autor, pintor, artista e profesor da Universidade de Nova York. Acadou a fama internacional interpretando a Harry Osborn na triloxía dirixida por Sam Raimi Spider-Man, Spider-Man 2 e Spider-Man 3.
Honkajoki
Honkajoki é un municipio de Finlandia, situada no oeste do país, na rexión de Satakunta. En 2018 a súa poboación era de 1.705. A superficie do termo municipal é de 333,13 km2, dos cales 1,8 km2 son auga. O concello ten unha densidade de poboación de 5,22 hab./km².
O concello é unilingüe en finés.
Teléfono intelixente
miniatura|Samsung Galaxy Note Teléfono intelixente (en inglés smartphone) é un termo comercial para denominar un teléfono móbil que ofrece máis funcións ca un teléfono celular común.
Características
As aplicacións poden ser desenvolvidas polo fabricante do dispositivo, polo operador ou por un terceiro. O termo intelixente/smart fai referencia a calquera interface, como un teclado QWERTY en miniatura, unha pantalla táctil ou simplemente o sistema operativo móbil que posúe, diferenciando o seu uso mediante unha exclusiva disposición dos menús, teclas, atallos etc.
O completo soporte ao correo electrónico parece ser unha característica indispensábel atopada en todos os modelos existentes e anunciados dende 2007. Case todos os teléfonos intelixentes tamén permiten ao usuario instalar programas adicionais, normalmente inclusive desde terceiros -feito que dota a estes teléfonos de moitísimas aplicacións en diferentes terreos-, pero algúns vendedores gustan de tachar aos seus teléfonos como intelixentes aínda cando non teñen esa característica. Algúns exemplos de teléfonos denominados intelixentes son: Serie MOTO Q de Motorola, Nokia series E, series N e algún modelo da serie X como o X6 BlackBerry, Samsung Galaxy S, iPhone e todos os que teñen o sistema operativo Android, por exemplo: Google Nexus One, Motorola Milestone e Sony Ericsson Xperia Arc.
Entre outras características comúns está a función multitarefa, exceptuando as versións anteriores a iOS 4.0, o acceso a Internet vía Wifi ou 3G, aos programas de axenda, a unha cámara dixital integrada, administración de contactos, acelerómetros, GPS e algúns programas de navegación así como ocasionalmente a habilidade de ler documentos de negocios en variedade de formatos como PDF e Microsoft Office.
Servizo
En economía e en mercadotecnia un servizo é un conxunto de actividades que buscan responder a unha ou máis necesidades de quen, polo seu uso no mercado, se converte en cliente. Defínese un marco onde as actividades se desenvolverán coa idea de fixar unha expectativa no resultado destas. É o equivalente no material dun ben. A presentación dun servizo non resulta en posesión, e así é como un servizo se diferenza de prover un ben físico.
Ó prover algún nivel de habilidade, enxeño e experiencia, os provedores dun servizo participan nunha economía sen as restricións de levar inventario pesado ou preocuparse por voluminosas materias primas. Por outra banda, o seu investimento en experiencia require constante investimento en mercadotecnia e actualización de cara á competencia, que ten igualmente poucas restricións físicas.
Os provedores de servizos compoñen o sector terciario da industria.
Definición establecida na Serie de normas ISO 9000
Un servizo é o resultado de levar a cabo necesariamente polo menos unha actividade na interface entre o provedor e o cliente e xeralmente é intanxible. A prestación dun servizo pode implicar, por exemplo:
Características dos servizos
As características que posúen os servizos, e que os distinguen dos produtos son:
Principios do servizo
Para levar a cabo un servizo son necesarias as bases fundamentais, é dicir os principios do servizo os cales poden servir de guía para adestrar ou capacitar ós empregados encargados desta vital actividade, así como proporcionar orientación de como mellorar. Estas bases son os Principios do Servizo, os cales se dividen en Principios Básicos do Servizo e Principios do Servizo a Clientes, que se detallan a continuación.
Principios básicos do servizo
Os principios Básicos do Servizo son a filosofía subxacente deste, que serven para entendelo e á súa vez aplicalo da mellor maneira para o aproveitamento dos seus beneficios pola empresa.
Principios do servizo ó cliente
Existen diversos principios que se deben seguir ó levar a cabo o Servizo ó Cliente, estes poden facilitar a visión que se ten sobre o aspecto máis importante do Servizo, o propio cliente.
René Clément
René Clément, nado en Bordeos o 18 de marzo de 1913 e finado en Monte Carlo (Mónaco) o 17 de marzo de 1996 foi un director de cinema e guionista francés.
Traxectoria
Clément estudou arquitectura na École des Pretendentes-Artes onde desenvolveu interese na realización de cinema. En 1936, dirixiu o seu primeiro filme, unha curtametraxe de 20 minutos escrita e protagonizada por Jacques Tati. Clément pasou o final da década de 1930 facendo documentais en Oriente Medio e África. En 1937, el e o arqueólogo Jules Barthou estaban no Iemen preparándose para filmar un documental, o primeiro realizado nese país e no que se inclúe a única imaxe filmada coñecida do Imán Yahya.
Pasaron case dez anos antes de que Clément dirixise outro filme, o seu filme da Resistencia francesa, La Bataille du rail (1945), que conseguiu moito éxito crítico e comercial. A partir de aí, Clément converteuse nun dos directores de máis éxito e máis respectados do seu país, recibindo numerosos premios que inclúen dous Óscars ao mellor filme en lingua non inglesa, o primeiro en 1950 por Au-delà des grilles e o segundo dous anos máis tarde por Xogos prohibidos. Clément tivo éxito internacional con varios filmes, mais o seu filme épico Arde París? (1966), escrito por Gore Vidal e Francis Ford Coppola e producido por Paul Graetz foi un custoso fracaso de público.
Empezou dirixir Play Dirty mais abandonou a produción debido a disputas con produtor Harry Saltzman.
En 1973 foi membro do xurado no 8.º Festival Internacional de Cinema de Moscova.
Clément continuou a dirixir filmes até a súa xubilación en 1975, incluíndo un éxito internacional con Rider on the Rain que protagonizou Charles Bronson e Marlène Jobert. En 1984 a industria cinematográfica francesa honrou a súa contribución cun César especial.
A segunda muller de Clément foi a guionista irlandesa Johanna Harwood, a quen coñecera na rodaxe do seu filme Monsieur Ripois.
Clément morreu en 1996 e foi enterrado no cemiterio local de Menton na Riviera francesa, onde pasou os seus últimos anos.
A Pena do Golpe, O Pereiro, Alfoz
A Pena do Golpe é un lugar da parroquia do Pereiro no concello lugués de Alfoz na comarca da Mariña Central. Segundo o IGE en 2011 tiña oito habitantes (tres homes e cinco mulleres).
Ferradás
O topónimo galego Ferradás pode referirse a:
Estacións do ano
miniatura|350px|dereita|Animación da evolución das estacións do ano na Terra. As estacións do ano son as 4 subdivisións do ano baseadas en padróns climáticos e con base astronómica. Debido á influencia da translación asociada á mudanza no eixo de inclinación da Terra, estas mudan ao longo do ano. As catro estacións do ano son:
Etimoloxía
O termo estación significa parada, en concreto a parada do sol ao longo da eclíptica, dentro do círculo zodiacal, estas paradas son os solsticios -sol parado- e os equinoccios -igual día e noite-. Procede da antiga astronomía posicional terrestre practicada no hemisferio norte do planeta, por iso no hemisferio sur as estacións -os seus efectos climáticos- están invertidas.
Causa das estacións
A sucesión das estacións non se debe, como se pensa comunmente, a que no seu movemento elíptico ó redor do sol a Terra se afaste (afelio) ou se achegue (perihelio) ó astro rei. A causa principal é a inclinación do eixo de xiro do globo terrestre. Este eixo áchase sempre orientado na mesma dirección e polo tanto os hemisferios boreal e austral son desigualmente iluminados polo mesmo. Cada seis meses a situación se inverte. 300px|miniatura|Primavera. Se o eixo da Terra non estivese inclinado respecto á Eclíptica, o Sol acharíase todo o ano sobre o ecuador; culminaría tódolos días do ano á mesma altura sobre o horizonte, que seria igual á mesma latitude N e S, e tanto menor canto maior fose a latitude h=90-lat. En suma non habería estacións.
Movemento anual
En realidade o plano da eclíptica no cal se move aparentemente o sol forma un ángulo de 23º26' co plano do ecuador. Por conseguinte este astro só pode acharse no cénit dun observador ecuatorial cando pasa pola intersección de ambos planos, liña dos equinoccios, o cal ocorre sobre o 20 ó 21 de marzo cando o Sol pasa do hemisferio sur ó norte, e o 22 ó 23 de setembro cando pasa do norte ó sur. Entre eses dos momentos, o día 22 ó 23 de xuño o Sol acada no hemisferio boreal a súa máxima declinación (distancia angular ó ecuador) o que ocorre para o hemisferio sur o 21 ou 22 de decembro.
O día que o Sol cruza o ecuador, o movemento de rotación da Terra lle fai describir aparentemente unha traxectoria ecuatorial, estando 12 h. por arriba do horizonte e 12 por debaixo en calquera latitude. Se é marzo a partir desa data o sol culmina máis alto nos lugares do hemisferio norte e cada vez mas baixo sobre o hemisferio sur. Os días alónganse no norte e acúrtanse no sur. Por se fose pouco os raios solares caen cada vez máis perpendiculares no norte e máis rasantes no sur. A consecuencia deste proceso é un quentamento primaveral do norte e un arrefriamento outonal do sur o cal prosegue ata o 22 de xuño. Nesta data o Sol pasa polo solsticio de verán e iníciase no norte esa estación mentres no sur comeza o inverno.
O sol ese día acada no hemisferio norte a súa máxima altura sobre o horizonte atinxindo ó mediodía o cénit no Trópico de Cáncer, é dicir o paralelo 23º27'N. Tódalas rexións situadas a latitude maior ca 66º33'N (correspondentes ó círculo polar Ártico) reciben permanentemente a luz do Sol. No resto do hemisferio os días son os máis longos e as noites as máis curtas. No hemisferio austral polo contrario a situación é totalmente a contraria, é inverno, os días curtos e as noites longas, no círculo polar Antártico é noite permanente.
A partir desa data, a declinación solar diminúe e en consecuencia o sol culmina cada vez a menor altura no norte e a maior altura no sur. O 22, 23 de setembro o sol volve a estar no Ecuador e os días e as noites duran igual nos dos hemisferios. As temperaturas no norte foron baixando e subindo no sur. Ó chegar o 21 de decembro entra o inverno no hemisferio boreal e o verán no austral producíndose a situación inversa á do 21 de xuño. Por último chégase ó 21 de marzo onde comeza de novo o ciclo anual.
Este ciclo presenta certas irregularidades inherentes á órbita terrestre que é unha elipse co sol ocupando un dos focos.
Comezo das estacións
miniatura|Mosaico romano representando as estacións. As estacións varían o seu inicio porque o ano civil dura 365 ou 366 días mentres o ano astronómico ou trópico dura 365,2422 días.
Como o ano bisesto dura máis có astronómico, despois dun ano bisesto as estacións empezan máis axiña. Logo con cada ano normal as estacións retardan o seu inicio unhas 6 horas, de modo que nos tres anos normais retardan o seu inicio 18 horas, ata que un novo ano bisesto devolve o seu inicio case ó momento de empezar o ciclo.
Diácono
Un diácono, do grego antigo διάκονος, servo, servidor, axudante, a través do latín diāconus, é unha persoa que recibiu o primeiro grao do sacramento da orde sacerdotal na Igrexa Católica, na Igrexa Ortodoxa, nas Igrexas anglicanas ou noutras Igrexas protestantes. Mentres que os presbíteros, que recibiron o segundo grao do sacramento da orde, son os colaboradores do bispo no seu carácter sacerdotal, o diácono é colaborador do bispo no seu carácter ministerial.
Estacións do ano
Comezo das estacións
Calcúlase o comezo das estacións usando as seguintes fórmulas:
Diácono
O diácono é consagrado pola imposición das mans do bispo. Así, pois, é a imaxe sacramental de Cristo servidor: "Porque o Fillo do Home non veu para ser servido, senón para servir, e para dar a súa vida para a redención de moitos" (Marcos, 10:45).
Estacións do ano
Comezo das estacións
Equinoccio primavera do ano E: JD = 1721139,2855 +365,2421376*E +0,067919*(E/1000)2-0,0027879*(Y/1000)3
Solsticio de verán do ano E: JD =1721233,2486 +365,2417284*E -0,053018*(E/1000)2+0,009332*(Y/1000)3
Diácono
A súa ordenación, por tanto, dentro do exercicio do sacerdocio, céntrase no servizo da caridade e da proclamación da Palabra de Deus e da liturxia.
Pelea capreolus
O antílope cabrío (Pelea capreolus) é un mamífero artiodáctilo da familia dos bóvidos, que é o tipo, e única especie, do xénero Pelea e da subfamilia dos peleinos, para os autores que a admiten, xa que outros sitúan esta especie na subfamilia dos reduncinos.
Estacións do ano
Comezo das estacións
Equinoccio outono do ano E: JD =1721325,6978 +365,2425055*E -0,126689*(E/1000)2+0,0019401*(Y/1000)3
Os Carballás, Abadín, Abadín
Os Carballás é un lugar da parroquia de Abadín no concello de Abadín na provincia de Lugo. Segundo o IGE en 2015 tiña 36 habitantes (18 homes e 18 mulleres), os mesmos ca en 2013.
Estacións do ano
Comezo das estacións
Solsticio de inverno do ano E: JD =1721414,392 +365,2428898*E -0,010965*(E/1000)2-0,0084885*(Y/1000)3
Pelea capreolus
É un antílope africano de tamaño pequeno e constitución fráxil, cun longo e delgado pescozo e orellas grandes, estreitas e rematadas en punta, que habita en bosques montanos e pasteiros da meseta de Suráfrica, Eswatini e Lesotho, e quizais tamén en Cimbabue.
Estacións do ano
Significado dos nomes
Os nomes de cada estación derivan do latín. !width="100"|Estación !width="165"|Nome en latín !width="185"|Tradución ao galego
Diácono
Orixe
miniatura|220px|[[Estevo, Mártir|Santo Estevo, un dos sete primeiros diáconos, pintado por Giacomo Cavedone (1601).]] O diaconado é un ministerio de orixe apostólica. Nos Feitos dos apóstolos (Feitos: 6, 1-6) nos que se fai mención por primeira vez de homes ordenados para o servizo dos seus irmáns. Tamén se mencionan en Filemón 1, 1 e en 1 Timoteo 3, 8-13. Os diáconos foron responsábeis das primeiras comunidades cristiás.
Pelea capreolus
Características
As principais caracerísticas morfolóxicas do antílope caprino son as seguintes:
Estacións do ano
As estacións en Marte
miniatura|esquerda|[[Marte.]] Ó igual ca na Terra, o ecuador marciano está inclinado respecto ó plano da órbita un ángulo de 25º,19. Ambos planos córtanse sinalando unha dirección que se chama punto Aries (Vernal) na Terra ou punto Vernal de Marte cando a órbita corta ascendentemente o ecuador do planeta. Ambos puntos tómanse como orixe das lonxitudes solares (aerocéntricas, en honor ó deus Ares). As medidas sobre a órbita ou das Ascensións Rectas As medidas sobre o Ecuador. A primavera comeza no hemisferio Norte no equinoccio de primavera cando o Sol atravesa o punto Vernal pasando do hemisferio Sur ó Norte (Ls=0 e crecendo). No caso de Marte isto ten tamén un sentido climático. Os días e as noites duran igual e comeza a primavera no hemisferio Norte. Esta dura ata que LS=90º solsticio de verán en que o día ten unha duración máxima no hemisferio Norte e mínima no Sur.
Pelea capreolus
Distribución e poboación
O antílope caprino habita en bosques montanos e pasteiros da meseta de Suráfrica, Eswatini e Lesotho.
Diácono
Orixe
O diácono é entón un home elixido polos cristiáns e que, despois da imposición das mans por un dos apóstolos, é chamado para ocuparse dos máis desfavorecidos da comunidade. Moi cedo, tamén se encargaron de xerar bens materiais da Igrexa nacente.
Foron designados, segundo as escrituras, os sete primeiros diáconos da Igrexa primitiva, (Feitos dos Apóstolos 6: 5) por parte dos apóstolos: Estevo, Filipe, Prócoro, Nicanor, Timón, Parmenes e Nicolás.
Entre eles destacaron Santo Estevo, o primeiro diácono e o primeiro mártir cristián, Filipe, o predicador en Samaría e Prócoro, quen, segundo a tradición, fora amanuense do apóstolo San Xoán no seu desterro na illa de Patmos.
A primeira epístola a Timoteo (capítulo 3). comenta todas as cualidades esperábeis do diácono.
Na Biblia podemos ler as seguintes ordenanzas, cualificando os diáconos:
Entre os diáconos que tiveron un papel preeminente na historia da cristiandade sobresaíron San Lourenzo, un dos diáconos de Roma, martirizado nunha grella ao lume en 258, e San Francisco de Asís (1182 – 1226).
Consideracións xerais
Dentro da Igrexa Católica existen dous tipos de diáconos:
Os transitorios son ministros relixiosos que están no último dos sete anos de estudos —de media— dos que levan á carreira clerical. Non son sacerdotes até culminar os seus estudos e ser entón ordenados polo bispo. Por tanto, por un tempo, todos os sacerdotes son primeiro ordenados diáconos transitorios (en tránsito cara ao sacerdocio).
Os permanentes poden ser homes solteiros, casados ou viúvos. Deben ser considerados homes "probos" pola comunidade, caritativos, respectuosos, misericordiosos e servizais. É determinación do bispo exixir que sexa casado e, neste caso, necesita do consentimento por escrito da esposa (requisito indispensábel), sendo necesario que a familia leve unha vida concordante cos valores cristiáns, e que o matrimonio teña un mínimo de 5 anos.
Quen é ordenado diácono sendo solteiro ou viúvo se compromete ao celibato permanente. Un diácono casado que perdera á súa esposa non pode volver a contraer matrimonio, pero si pode optar a ser presbítero.
Funcións dos diáconos
miniatura|Ordenación dun diácono. No curso dos tempos a función de diácono foi pouco a pouco evolucionando, en particular na Igrexa latina. Parece que a necesidade de dispoñer de homes dedicados unicamente e este servizo fíxose menos necesaria, e os laicos foron frecuentemente suficientes para asegurar os requirimentos materiais diaconais. Pouco a pouco, o diaconado permanente desapareceu e a orde dos diáconos quedou reducida a unha etapa cara á ordenación presbiterial. De todos os xeitos, como quedou dito, San Francisco de Asís, fundador dos franciscanos no século XIII, era diácono e así permaneceu toda a súa vida. Estes casos de diáconos rarifícanse á fin da Idade Media.
Pelea capreolus
Distribución e poboación
miniatura|280px|Panorámica do Highveld.
En Suráfrica a súa distribución é desigual e descontinua, e non se encontra ao norte do río Orange na provincia do Cabo Setentronal, nin en partes da provincia do Noroeste. Anteriormente ocupaban amplamente o Highveld do oeste de Eswatini, pero desapareceu de moitas partes da súa antiga área de distribución. Porén, segue a ser bastante común na Reserva Natural de Malolotja e aínda sobrevive localmente en zonas non protexidas. En Lesotho probabelmente era unha especie moi abundante no pasado, pero a súa poboación reduciuse a unhas poucas poboacións dispersas. Respondeu ben á protección do Parque Nacional de Sehlabathebe na década de 1980.
A suma das estimacións de poboación hoxe dispoñíbeis dá un total de menos de 9.800 individuos, pero exclúe importantes zonas para as cales as estimacións non se puideron avaliar. En 1999 suxeriuse unha poboación total de aproximadamente 18.000 espécimes, dos cales polo menos unha cuarta parte están en áreas protexidas e máis do 30% en terreos privados. En xeral, a tendencia da poboación é estábel (especialmente nas áreas protexidas), pero diminuíndo nalgunhas partes da área de distribución. A subpobación máis grande está no Parque Ukahlamba-Drakensberg (entre 2.000 e 3.000 indivuduos).
Diácono
Funcións dos diáconos
O diácono proclama o evanxeo e asiste no altar. Pode realizar, baixo a orientación dun sacerdote, algunhas celebracións relixiosas, bautismos, bendicir casamentos, e facer homilías e dirixir oracións. Leva o viático aos enfermos, pero non poden administrar a unción dos enfermos, a antes chamada extremaunción, nin tampouco poden atender confesións.
Recurso natural
Frecuentemente son clasificados como renovábeis e non renovábeis. Os non renovábeis inclúen substancias que non poden ser recuperadas nun curto período de tempo, como, por exemplo, o petróleo ou o carbón. Os renovábeis son aqueles que poden se renovar, ou seren recuperados con ou sen interferencia humana, como as forestas.
Pelea capreolus
Comportamento
miniatura|220px|Grupo de antílopes caprinos pastando. miniatura|220px|Parella de Pelea capreolus nunha lámina do século XIX.
Diácono
Funcións dos diáconos
Ademais pode dirixir a administración dunha parroquia, se lle pode designar unha Diaconía, pode presidir a celebración dominical, pero non presidir a Eucaristía, que lle corresponde só ao presbítero (é dicir, consagrar) e pode realizar outros servizos segundo as necesidades da diocese. En fin, todo o relacionado coa misericordia e caridade, ademais de animar ás comunidades que se lle encomenden.
Pelea capreolus
Comportamento
O antílope cabrío vive en grupos familiares, de até 30 exemplares, aínda que habitualmente están compostos por menos dunha ducia de animais, cun macho dominante, femias e individuos inmaturos. Os machos vellos viven en solitario.
Aliméntanse fundamentalmente de herbas.
Diácono
Funcións dos diáconos
Seguindo as proposicións do Concilio Vaticano II, A Igrexa católica romana restableceu, na súa parte latina, polo Motu proprio de Paulo VI Sacrum Diaconatus Ordinem do 18 de xulo de 1967, o diaconado permanente e a ordenación para o diaconado de homes casados. miniatura|200px|esquerda|diácono [[Igrexa Católica|católico canta o Exsultet na Vixilia Pascual en Polonia.]] Desde o Concilio Vaticano II, o Catecismo da Igrexa Católica ensina que a Igrexa latina restableceu o diaconado "como un grao propio e permanente dentro da xerarquía", mentres que as Igrexas de Oriente mantivérano sempre. . Este diaconado permanente, que pode ser conferido a homes casados, constitúe un arrequecemento importante para a misión da Igrexa.
Pelea capreolus
Comportamento
Viven nunha certa variedade de hábitats, en rexións de outeiros e montañas; habitualmente prefiren as ladeiras herbosas máis altas, ou as mesetas soleadas, con menor cobertura vexetal que os ambientes preferidos polo seu competidor o redunca de montaña (Redunca fulvorufula). Nos lugares onde ocupan outeiros illados poden deixalos pola mañá e ao atardecer para alimentarse en terreos máis baixos.
Diácono
Funcións dos diáconos
En efecto, á apropiado e útil que homes que realizan na Igrexa un ministerio verdadeiramente diaconal, xa na vida litúrxica e pastoral, xa nas obras sociais e caritativas, "sexan fortalecidos pola imposición das mans transmitida xa desde os apóstolos e así se unan máis estreitamente ao servizo do altar, para que cumpran con maior eficacia o seu ministerio pola graza sacramental do diaconado" (1571).
Estacións do ano
As estacións en Marte
miniatura|Casquete polar de Marte Analogamente, Ls = 90°, 180°, e 270° indican para o hemisferio Norte o solsticio de verán, equinoccio outonal, e o solsticio invernal, respectivamente mentres que no hemisferio Sur é ó revés. Por ser a duración do ano marciano aproximadamente o dobre có terrestre tamén o é a duración das estacións. A diferenza entre as súas duracións é maior porque a excentricidade da órbita marciana é moito maior cá terrestre. Ei-la duración das catro estacións en Marte:
Pelea capreolus
Comportamento
Son moi cautelosos e, cando se senten en perigo, foxen con movementos de "cabaliño de bambán" levantando bruscamente os cuartos traseiros no aire.
Os machos son moi agresivos, e teñen fama de atacar aos reduncas de montaña que se encontren no seu hábitat.
Reprodución
Alcanzan a madurez sexual probabelmente ao ano ou ano e medio de idade. Os machos, na época da reprodución, perséguense os uns aos outros e estabelecen feroces pelexas (só aparentemente, porque non se causan dano).
A xestación dura nove meses e medio. As femias sepáranse do grupo cando van parir a súa única cría (ás veces dúas).
As crías permanecen canda á súa nai durante seis semanas.
Sistemática
A especie foi descrita por pimeira vez en 1790 polo naturalista alemán Johann Reinhold Forster (1729-1798).
Pelea capreolus é a única especie do xénero Pelea, considerado como o único da subfamilia dos Peleinae, e da tribo dos Peleini. Porén, estudos de filoxenia molecular sitúano na tribo Reduncini, da subfamilia dos Reduncinae, que foi ampliada con este motivo.
Estado de conservación
Segundo a UICN a poboación de Pelea capreolus é bastante estábel, cualificando no ano 2014 o seu status como LC (pouco preocupante).
Estacións do ano
As estacións en Marte
A comparación coas estacións terrestres mostra que, así como a duración destas difire como máximo en 4,5 días, en Marte, debido á grande excentricidade da órbita, a diferenza chega a ser primeiramente de 51 soles.
Actualmente o hemisferio Norte goza dun clima máis benigno có hemisferio Sur. A razón é evidente: o hemisferio Norte ten outonos (143 días) e invernos (154 días) curtos e ademais cando o Sol está no perihelio o cal dada a excentricidade da órbita do planeta, fai que sexan máis benignos. Ademais a primavera (194 días) e o verán (178 días) son longos, pero estando o Sol no afelio son máis fríos cós do hemisferio Sur. Para o hemisferio Sur a situación é á inversa. Hai pois unha compensación parcial entre ambos hemisferios debido a que as estacións de menos duración teñen lugar estando o planeta no perihelio e entón recibe do Sol máis luz e calor. Debido á retrogradación do punto Vernal e ó avance do perihelio, a situación vaise decantando cada vez máis.
En 2.940 anos terrestres o perihelio aliñarase ó solsticio de inverno. Carl Sagan propuxo en 1971, para conciliar a evidente erosión hídrica coa actual escaseza de vapor de auga, a teoría do "longo inverno". Coa aliñación do perihelio ó solsticio de inverno, teremos para o hemisferio Norte, curtos invernos e moi benignos (pola súa proximidade ó perihelio) e longos veráns. Ó revés no hemisferio Sur. Iso provocaría que o extenso e groso casquete polar Norte, sexa transferido a través da atmosfera, ó casquete polar Sur. Na operación, a maior parte dos xeos de auga e CO2 encontraríanse en forma de vapor na atmosfera, producindo un efecto invernadoiro. Elevaríase a temperatura superficial, aumentaría a presión e durante uns poucos miles de anos se interrompería o "longo inverno" para dar lugar a unha "curta primavera". Ó cabo de 27.850 anos a situación inverteríase.
Diácono
Funcións dos diáconos
E no número anterior, falando da ordenación dos diáconos, "en orden ao ministerio", precisa o Catecismo: "Os diáconos participan dunha maneira especial na misión e a graza de Cristo. O sacramento da Orde marcounos cun carisma que ninguén pode facer desaparecer e que os configura con Cristo que se fixo diácono é dicir, o servidor de todos. . A diaconía é sacramento, é entrega, é consagración ao servizo ministerial do Señor e dos irmáns. De todos os irmáns, en especial dos enfermos, de todos os pobres e de todo aquel que sofre, en xeral.
Corresponde aos diáconos, entre outras cousas, asistir ao bispo e aos presbíteros na celebración dos divinos misterios, sobre todo da Eucaristía e na distribución da mesma, proclamar o Evanxeo e predicar, presidir as exequias dos defuntos, así como todos os sacramentais. Es ministro ordinario do sacramento do bautismo e do matrimonio e propiamente se entrega aos diversos servizos da caridade" (1570).
Só o home (vir) bautizado recibe validamente esta sagrada ordenación. O sacramento da Orde confire un carácter espiritual indelébel e non pode ser retirado nin ser conferido por un tempo determinado. Pódeselle liberar de obrigas e das funcións vinculadas á ordenación e até se lle pode impedir exercelas, pero non volve a ser laico novamente, posto que desde a ordenación queda marcado permanentemente. dereita|miniatura|220px|Un diácono revestido coa dalmática.
O papel do diácono na Igrexa católica romana está definido na constitución dogmática Lumen Gentium: "Segundo as disposicións tomadas pola autoridade cualificada, pertence aos diáconos administrar solemnemente o bautismo, conservar e distribuír a Eucaristía, asistir, en nome da Igrexa, ao matrimonio e de bendicilo, levar o viático aos moribundos, dar lectura aos ideais da Sagrada Escritura, instruír e exhortar ao pobo, presidir o culto e as oracións dos fieis, presidir os ritos fúnebres e a sepultura. Consagrados aos oficios de caridade e de administración, os diáconos deber recordar a advertencia de san Policarpo: ser misericordioso, celoso, vivir segundo a verdade do Señor que se fixo o servidor de todos". .
A idade mínima requirida polo Dereito Canónico (CIC § 1031-2) é de 25 anos para o dolteiro. Para os casados, a idade requirida é de 35 anos (e a conferencia episcopal do lugar pode reforzar esta condición (por exemplo, en Francia, requírese un mínimo de 10 anos de matrimonio).
Vestiduras propias do diácono
As vestiduras propias do diácono son a estola posta ao modo diaconal, é dicir, cruzada no corpo desde o ombro esquerdo e unida no lado dereito, á altura da cintura e sobre esta a dalmática, vestidura pechada con amplas mangas, utilizada sobre todo nas grandes celebracións e solemnidades.
O diácono tamén pode usar camisa sacerdotal e clegyman se así o prefire.
Os diáconos na Igrexa Ortodoxa e no catolicismo oriental
O cristianismo oriental conservou as ordes menores: chantre, lector, subdiácono, así como o diaconado como orde permanente. Un home casado ou un monxe pode ser ordenado diácono, pero un diácono non casado non pode casar. Os diáconos participan na vida da comunidade parroquial e axudan ao celebrante durante a liturxia (onde, entre outras funcións, len o Evanxeo (sen predicar) e incensan baixo a dirección dun presbítero. miniatura|esquerda|diácono levando a cruz acompañado por un subdiácono e servidores, durante a procesión do Redescubrimento da [[Cruz, preto de Moscova. ]] miniatura|esquerda|Protodiácono uniata da catedral de [[Sanok, levando a kamilavkion sobre a cabeza e o orarion pregado baixo o antebrazo esquerdo]] Á parte de ler o Evanxeo e asistir na administración da Comuñón, e de incensar as iconas e pobo, chamar aos fieis á oración, dirixir as ladaíñas, e ter un papel no diálogo da anáfora, na tradición oriental non está permitida a administración de ningún sacramentos, excepto o bautismo in extremis (en perigo de morte), condicións nas que calquera, incluídos os laicos, poden facelo. Cando asisten a un bautizo normal, usualmente é o diácono o que introduce na auga ao bautizado. En contraste coa Igrexa Católica, os diáconos nas Igrexas orientais non presiden a celebración de casamentos, porque na teoloxía oriental este sacramento confírese coa bendición nupcial do presbítero.
A vestimenta diaconal é o sticharion (dalmática), o orarion (estola de diácono), e a epimanikia (bocamangas). Cobre a cabeza co kamilavka clerical (sombreiro cilíndrico)