cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Misisipiano
O Misisipiano, tamén chamado Carbonífero Inferior, unha división da escala temporal xeolóxica, é un subperíodo xeolóxico do período Carbonífero que se iniciou hai 359,2 ± 2,5 millóns de anos e que finalizou hai 318,1 ± 1,3 millóns de anos, aínda que a data exacta de comezo e fin do período son incertas nuns poucos millóns de anos. Ao igual que ocorre coa maioría dos outros períodos xeolóxicos, os estratos de rocha que definen o período están ben identificados e o Misisipiano denomínase así porque no val do río Mississippi están expostas rochas desta antigüidade.
Escultura
Giorgio Vasari (1511-1573), empeza Le vite de' più eccellenti pittori, scultori e architettori cun prólogo técnico que fala de arquitectura, escultura e pintura, unhas disciplinas agrupadas baixo a denominación de «artes do deseño». A obra é un tratado informativo e valioso sobre as técnicas artísticas empregadas na época. En referencia á escultura comeza así:
Misisipiano
En Norteamérica, onde as rochas se compoñen principalmente de calcarias mariñas, o Misisipiano considérase un período xeolóxico pleno. En troques, en Europa, o Misisipiano e o Pensilvaniano son máis ou menos continuos na secuencia de depósitos continentais das terras baixas e agrúpanse no período Carbonífero. Durante o Misisipiense produciuse unha importante fase da oroxénese dos montes Apalaches.
Escultura
Dende tempos remotos o home tivo a necesidade de esculpir. Ao principio fíxoo cos materiais máis simples e que tiña máis á man: pedra, arxila e madeira. Despois empregou ferro, bronce, chumbo, cera, xeso, plastilina, resina de poliéster e plásticos con reforzo de fibra de vidro, formigón, a cinética e a reflexión da luz, entre outros. A escultura tivo no seu principio unha única función, o seu uso inmediato; posteriormente engadiuse unha función ritual, máxica, funeraria e relixiosa. Esta funcionalidade foi cambiando coa evolución histórica, adquirindo unha principalmente estética ou simplemente ornamental e chegou a ser un elemento duradeiro ou efémero.
Técnicas
Existen fundamentalmente tres maneiras de abordar a creación dunha obra tridimensional, a modelaxe, a talla e a ensamblaxe. Nos seus últimos escritos, Joan Miró afirmou aínda que no futuro, se podería imaxinar esculturas que utilizasen os gases como material. Facéndolle eco, Louis Leygue, no seu discurso de recepción en honra de Nicolas Schöffer, como membro Academia "des Beaux-Arts", definía así a escultura :
«A escultura pode realizarse consonte tres procedementos : o que consiste en despoxar de materia un bloque compacto, esoutro que consiste en modelar unha materia mol para crear formas, e en fin aqueloutro que consiste en fabricar o que un queira realizar. »
Materiais
miniatura|200px|Escultura en [[ferro "4 Wings" (4 Ás) de Alexander Calder na Fundació Joan Miró de Barcelona.]] Tradicionalmente, os materiais utilizados na escultura son polo xeral de orixe mineral, a pedra, a arxila, pasta Fimo, que se secan nun forno ou as arxilas que secan ao aire libre en 24 h., mais poden tamén ser metais (bronce, ferro, aceiro, aluminio, estaño etc.) ou mesmo de orixe animal como o almafí, ou vexetal como a madeira, e aínda certas froitas, legumes ou cucurbitáceass (a cabaza de Halloween). A escultura moderna e contemporánea utiliza tamén o téxtil (de feito utilizado desde o século XVI), o vidro, o sal, a area (cfr. os castelos de area), o xeo, a auga, os cristais líquidos e outros materiais fabricados polo ser humano, de xeito que non importa moito cal sexa o obxecto empregado.
A escultura pode permanecer núa ou ser pintada (como as imaxes do Pórtico da Gloria con coloración hoxe practicamente desaparecida, como desapareceran os da fachada do Obradoiro) ou patinada.
Pedra
Este material emprégase dende a antigüidade por atoparse de forma abondosa na natureza. Para traballar a pedra precísanse ferramentas especiais. A pedra utilizouse nas Venus paleolíticas, en estatuas gregas e nas posteriores copias romanas, nas obras de grandes escultores do renacemento como Michelangelo, Donatello ou Bernini e emprégase dende moito tempo atrás en monumentos públicos de todo o mundo.
As pedras máis comúns na escultura son a calcaria, mármore, arenito, alabastro, granito ou pedra de gra e diorita, esteatita, cuarzo e xade.
Estuco
O estuco é unha pasta conseguida a base de cal, po de mármore, area e cola de caseína. Empregouse xa na Grecia e na Roma antiga para facer moldes. A arte islámica utilizouno tallándoo como adornos que se poden ver na Alhambra de Granada. No renacemento volveu rexurdir a súa aplicación para baleirados de xeso do natural, é dicir, sobre diversas partes do cuerpo humano e para facer máscaras mortuorias. Quizais foi no barroco cando máis se utilizou, como motivo decorativo nos teitos de palacios. No século XX, escultores como George Segal ou Claes Oldenburg realizaron obras figurativas en xeso.
Metal
As placas de cobre, bronce, ouro e prata pódense utilizar na técnica de elaboración directa, que se traballa con martelo, burís ou punzóns. Con pezas pequenas ou de baixorrelevos úsase o repuxado. Para a realización dunha escultura exenta e en maior tamaño emprégase un corpo duro normalmente de madeira que se cobre con betún para a mellor adhesión das chapas que se fixan con cravos ou con costuras por medio de fíos metálicos, hai que ir golpeando o metal e para seguir o traballo, hai que quentar as láminas conseguindo así elasticidade ao metal. Despois deta primeira parte, a obra retócase cos burís e os punzóns. Antigamente, estas esculturas realizábanse moito para o seu uso como relicarios, deixando o interior baleiro para a custodia de reliquias.
O aceiro corten é un tipo de aceiro fabricado cunha composición química que fai posible que a súa oxidación quede máis protexida ante a corrosión atmosférica. Por iso, moitos artistas utilízano como un dos materiais máis axeitados para expor a súa obra á intemperie.
Madeira
É un material moi prezado polos escultores polas súas propiedades físicas e bos resultados. Hai moitos tipos de madeira e en función da súa cualidade pode deixarse a escultura na súa cor natural ou polo contrario tinxir con anilinas á auga ou ao alcohol, policromarse ou protexela con goma laca. As madeiras chamadas nobres adoitan deixarse na súa cor natural, protexidas cunha cera neutra. Son a nogueira, carballo, faia, cedro e caoba entre outras.
Almafí
O almafí obtense dos cairos dalgúns animais, en especial dos elefantes. O uso ornamental do tallado xa se producía no Antigo Exipto e Mesopotamia. É doado de cortar e se se queren obter superficies planas córtanse os cairos lonxitudinalmente e mergúllanse nunha mestura de aceite de améndoas con vinagre; ao absorber este líquido abrándase e pode modelarse lixeiramente.
Formigón
O uso do formigón na escultura é relativamente novo e adquiriu máis importancia a medida que aumentou a súa utilización nas fachadas arquitectónicas dos edificios. Sobre o formigón pódense conseguir texturas diferentes co uso de ciceis ou limas. É un material económico e permite a súa exposición ao aire libre. Henry Moore empregouno en varias obras. Utilízase facendo un baleirado sólido dentro dun molde de xeso empapado en auga, para evitar que ao pór a mestura de formigón, absorba a auga que leva a mestura. Convén que a masa do formigón sexa o máis compacta posible para que manteña a súa densidade homoxénea e para evitar burbullas de ar ao final. Pódense utilizar moldes realizados con caixóns de madeira previamente untados con graxas ou aceites.
Formas
200px|miniatura|dereita|Lapita loitando con centauro. Métopa Sur 31, Partenón, circa 447-433 a. J.-C. Distínguense dúas grandes categorías de esculturas : o relevo e o vulto redondo.
Lémbrese a un Michelangelo a xogar con estes dous principios, executando estatuas nas que as personaxes emerxen do bloque de mármore, mais non completamente.
Outras formas
miniatura|Arte urbana: escultura [[Arte abstracta|abstracta titulada Vrouwen ("Muller"), na cidade holandesa de Deventer, obra de Cor Dam (1968).]] Algunhas formas comúns de esculturas occidentais son:
O fantasma da ópera
A pantasma da ópera  (Le Fantôme de l'Opéra) ou O fantasma da ópera é unha novela gótica de Gaston Leroux, publicada en marzo de 1910 (tras aparecer serializada en Le Gaulois de setembro de 1909 até xaneiro de 1910). Foi adaptada numerosas veces ao teatro e ao cinema.
A obra está inspirada en feitos reais e na novela Trilby de George du Maurier, e combina elementos de romance, terror, drama, misterio e traxedia. A historia trata dun ser misterioso que aterroriza a Ópera de París para atraer a atención dunha nova vocalista á que ama. miniatura|250x250px|A [[Ópera Garnier|Ópera de París.]]
Argumento
A novela está ambientada no París do século XIX, na Ópera Garnier, un edificio luxoso e monumental construído sobre un lago subterráneo entre 1857 e 1874. Os empregados afirman que a ópera está encantada por unha pantasma misteriosa que provoca moitos accidentes. A pantasma da ópera chantaxea os dous xerentes da ópera para que lle paguen 20 000 francos ao mes e lle reserven unha cabina privada para os concertos, xa que el compón todas as óperas que se presentan aí ou fai arranxos musicais.
Mentres, a nova diva Christine Daaé (aparentemente inspirada na diva sueca Christina Nilsson) que cre estar guiada por un Anxo de Música supostamente enviado polo seu pai, chega a un éxito repentino no escenario en canto substitúe a até entón prima donna Carlotta, que tivo que ser substituída dúas veces porque caeu nunha estraña enfermidade.
Nesta versión da historia, Carlotta é substituída debido a que Erik, a pantasma, deixa caer un pano de gran tamaño sobre Carlotta e fai que abandone a presentación desa noite. Christine gaña o corazón do público, incluíndo o do seu amor de infancia, o vizconde Raoul de Chagny.
A pantasma sente celos da relación de Christine con Raoul, e convídaa a visitalo no seu mundo so o edificio. Ela acepta, e abaixo nas catacumbas descobre que o seu anxo é en realidade un xenio musical deforme que leva unha máscara para ocultar a súa face aberrante. Ela berra de terror ao contemplar o seu rostro verdadeiro, e a pantasma encérraa no seu fogar, aceptando ceibala só cando ela prometa que volverá visitalo pola súa propia vontade.
Christine está dividida entre o amor do novo e encantador vizconde Raoul, e a súa fascinación coa misteriosamente fermosa música da pantasma. Cando ela se dá de conta de que o seu anxo é o mesmo pantasma da ópera responsábel de accidentes e asasinatos, ela e Raoul deciden casar en segredo e escapar de París, fóra do alcance da pantasma.
A pantasma descobre o seu plan, e durante a interpretación de Christine como Marguerite na ópera Faust de Charles Gounod, deixa a ópera ás escuras e secuéstraa en pleno escenario. Abaixo, no fogar da pantasma, ten lugar a última confrontación, entre a pantasma, Christine e Raoul. Alí Christine decidirá que facer; se salvar a Raoul dándolle un bico á pantasma da ópera ou non darlle o bico e que Raoul morra afogado.
Taraza, Meirás, Valdoviño
Taraza é un lugar da parroquia de Meirás no concello coruñés de Valdoviño na comarca de Ferrol. Tiña 248 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 117 homes e 131 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 1999 cando tiña 263 habitantes.
Entreviñas
O topónimo galego Entreviñas pode facer referencia a:
Orientalismo
miniatura|Gravado de [[Austen Henry Layard (século XIX) que describe o desmonte dun monumento asirio]] miniatura|Os orientalistas [[Richard Frye e Roman Ghirshman ante un sitio arqueolóxico en Irán, 1966. Véxanse máis fotografías de orientalistas en Commons ]]
Orientalismo é un termo polisémico, que se emprega tanto para designar os estudos orientais (o estudo das civilizacións orientais, actuais e históricas -especialmente as do Próximo e Medio Oriente, e en menor medida as do Extremo Oriente-), como para designar á representación (imitación ou mitificación) de determinados aspectos das culturas orientais en Occidente por parte de escritores, deseñadores e artistas occidentais, que remataron por converterse en tópicos estereotipados.
Crítica ao concepto
Referíndose non ao estudo da Idade Antiga, senón ao de Oriente durante o período histórico do imperialismo europeo na Idade Contemporánea (do século XVIII a mediados do XX -cando se produce a descolonización-), o termo "orientalismo" adquiriu connotacións negativas ao implicar, en certos usos, interpretacións prexuízosas ou anticuadas sobre as culturas e pobos de Oriente. Este punto de vista foi artellado sobre todo por Edward Said (Orientalismo, 1978, Cultura e Imperialismo, 1993).
Seguindo as ideas de Michel Foucault, Said céntrase nas relacións entre o poder e o coñecemento na universidade e a opinión pública, en particular nas visións europeas do mundo islámico. A través dunha revisión comparativa e histórica dos traballos universitarios e literarios orientalistas, analiza as relacións de poder entre colonizados e colonizadores. Conclúe que "Oriente" e "Occidente" operan como termos opostos, construíndose o concepto "Oriente" como un investimento negativo da cultura occidental. Estas ideas tiveron gran repercusión na perspectiva denominada terceiromundista, e as obras de Said están entre os textos fundacionais dos estudos poscoloniais.
Orientalismo nas artes
miniatura|Napoleón ante a Esfinxe, de [[Jean-Léon Gérôme, 1867-1868]] miniatura|Napoleón visita aos apestados de Jaffa, [[Antoine-Jean Gros, 1804.]] miniatura|A odalisca e a escrava, de [[Dominique Ingres]] miniatura|[[Mulleres de Alxer, de Eugène Delacroix]] miniatura|Marroquís, de [[Mariano Fortuny, 1872-1874]]
A campaña napoleónica en Exipto e Siria (1798-1801, que permitiu as ulteriores investigacións de Champollion), a guerra de independencia de Grecia (1821-1829, que desatou unha onda de simpatía europea, e á que acudiu Lord Byron), a guerra de Crimea (1854-1855, durante a que se produciu a Carga da brigada lixeira) e a apertura do canle de Suez (1869, para cuxa inauguración Verdi compuxo Aida) contribuíron a aumentar o interese por un exotismo profusamente documentado.
No romanticismo, a sedución polo oriente cumpría o mesmo papel de afastamento da realidade que o historicismo medievalista. Washington Irving atopou en Granada a conxunción de ambos os (Contos da Alhambra), contribuíndo á xeración do tópico do exotismo español. Maior impacto tiveron (posiblemente polo seu explícito erotismo) as traducións de Richard Francis Burton (o Kama Sutra, 1883, e As mil e unha noites, 1885). O concepto de "oriente" que se dá nestas obras operaba como un espello da propia cultura occidental, ou como unha forma de expresar os seus aspectos ocultos ou ilícitos, en clave decadentista. Na novela de Gustave Flaubert Salammbô a antiga Cartago é o oposto á antiga Roma: unha raza e unha cultura semitas opostas á latinidade, corruptora moralmente e imbuída dun erotismo perigosamente atractivo. A súa influencia sumouse á configuración do imaxinario antisemita que xa se iniciou co Xudeu errante de Eugenio Sue. A literatura exótica do imperialismo británico tivo o seu máximo representante en Rudyard Kipling (Kim da India, A carga do home branco).
Pódense atopar representacións de «mouros» e «turcos» na arte medieval, renacentista e barroca. Pero non foi até o século XIX cando o orientalismo nas artes converteuse nun tema establecido. Nestas obras o mito do oriente exótico, decadente e corrupto está máis plenamente articulado. Pintores como Eugène Delacroix, Jean-Léon Gérôme e Alexander Roubtzoff recreáronse en representacións de todo tipo de escenas ambientadas en escenarios dos países árabes do norte de África e Oriente Medio. Tanto nas paisaxes como nos interiores acentuábanse os aspectos exóticos e sensuais de contrastes entre a luz cegadora do deserto e os tenebrosos interiores, as fanásticas cores das roupaxes e as carnaciones sedutoras -en todos os tons, do negro ao branco anacarado, pasando polo moreno-; especialmente nas escenas dos baños e os haréns, que permitían a representación voluptuosa de espidos ou semivestidos das odaliscas en posturas de incitante laxitude. Cando Jean Auguste Dominique Ingres, director da francesa Académie de peinture pintou unha visión moi colorista dun baño turco, fixo que este oriente erotizado se fixese publicamente aceptable pola súa xeralización difusa das formas femininas, que poderían ser todas elas o mesmo modelo. A sensualidade víase aceptable no exótico oriente. Este estilo tivo o seu momento álxido nas Exposicións universais de París de 1855 e 1867.
Algúns pintores orientalistas foron:
En España o principal exemplo foi Mariano Fortuny (1838-1874), que viaxou a Marrocos onde ficou prendado do pintoresquismo local. Temas marroquís foron igualmente tratados por Josep Tapiró (1836?1913) e Antonio Fabrés (1854?1938).<name= PC />
O imaxinario orientalista persistiu na arte até principios do século XX, como evidencian os espidos orientalistas de Matisse.
O emprego de Oriente como un pano exótico continuou nas películas, por exemplo en moitas de Rodolfo Valentino. Máis tarde árabes ricos con togas convertéronse nun tema popular, especialmente durante a crise do petróleo dos anos 1970. Nos anos 1990, o terrorista árabe converteuse na figura de vilán preferida das películas occidentais.
Castro de San Cibrao de Las
O castro de San Cibrao de Las, tamén coñecido como A Ciudá, Lambrica, Lansbrica ou Lanobrica, é un dos castros galaicos en proceso de escavación de maior tamaño entre os localizados no territorio da actual Galicia, e un dos catro piares da Rede Galega do Patrimonio Arqueolóxico. Do resultado dos estudos arqueolóxicos pódese definir un período de ocupación continuada desde o século II a.C. ata o século II d.C., e con posibles ocupacións esporádicas máis tardías.
A Cidade é o nome tradicional entre as xentes dos arredores. Os nomes de Lambrica, Lanobriga e Lansbrica proceden de diversas lecturas que foron feitas sobre unha ara romana dedicada ao deus galaico Bandua, existente nunha casa particular na veciña parroquia de Eiras.
Polo seu tamaño pode ser comparado co de Santa Trega e coas citanias do norte de Portugal, poboamentos galaicos ou galaico-romanos da cultura castrexa que se caracterizan polo seu avanzado estado de romanización e as súas grandes dimensións. Entre os expoñentes máis significativos pódense citar a citania de Briteiros, o castro de Mozinho e o de Sanfíns.
Situación
300px|miniatura|dereita|Localización do Castro de San Cibrao de Las.
Situado no tramo medio do río Miño, dista 18 quilómetros da cidade de Ourense. Ocupa terreos pertencentes aos concellos de Punxín e de San Amaro, nas parroquias de San Xoán de Ourantes e San Cibrao de Las respectivamente, no extremo das chairas de Las e Eiras.
Emprázase sobre unha pequena elevación, a 473 metros sobre o nivel do mar, a carón do dominante Monte de San Trocado, de 550 metros de altitude, no que tamén se atoparon restos dun castro dun período inicial da cultura castrexa. O San Trocado impide o contacto visual directo do río Miño desde o castro. Este contacto visual si que o mantén cos castros de Santa Águeda, Trelle ou Coto do Castro (no Chan da Ferradura). O castro localízase nun punto de difícil defensa, nun pequeno outeiro con pronunciadas pendentes polo leste, algo menos polo norte e suaves polo oeste e o sur.
Escavacións arqueolóxicas
O estudo deste castro comezou cunha primeira visita ás ruínas por parte de Florentino López Cuevillas e Vicente Risco no ano 1921. A impresión extraída do observado nesta visita levounos a solicitar os correspondentes permisos para realizaren unha escavación oficial. Estes permisos foron outorgados ao ano seguinte.
Primeiras escavacións (1922 - 1925)
Deste xeito, no ano 1922, López Cuevillas dirixiu a realización dunhas primeiras catas na croa (o recinto máis interior) que deron como resultado a descuberta dos alicerces dunha construción de planta cuadrangular. Tamén demostraron que a croa estaba delimitada por unha muralla simple. Estes traballos tiveron continuidade ata o ano 1925 e centráronse na zona sueste do segundo recinto, ou antecroa. Nesa zona puxeron ao descuberto construcións de diversas tipoloxías: de planta elíptica, circular, ovaladas, rectangulares e cadradas, ademais da fonte ou alxibe. Estas campañas procuraron obter unha definición do conxunto do sitio.
Segundas campañas (1948 - 1950)
Desde o ano 1948 Xaquín Lorenzo, coa colaboración e orientación de Cuevillas, dirixiu dúas campañas nas que se traballou na croa. Descubríronse construcións circulares e rectangulares, xunto coas portas do nacente e o poñente da muralla interior. Na antecroa escavaron no sector de poñente e exploraron a segunda muralla e o foso dianteiro e reescavaron a fonte-alxibe.
Abandono e inicio da etapa de recuperación e limpeza
miniatura|dereita|300px|Vista do barrio oeste desde a segunda muralla exterior do lado sur.
No ano 1953 os asistentes ao 3º Congreso Nacional de Arqueoloxía visitaron as escavacións e recoñeceron a súa importancia e a súa monumentalidade. Porén, este recoñecemento non impediu que se sucedesen anos de abandono e depredacións do sitio. Pouco tempo despois a denuncia e eficaz xestión de Xesús Ferro Couselo paralizaron a masiva extracción de pedra, que se estaba a levar a cabo para utilizala como grava para o acondicionamento das rúas do Carballiño e arredores.
No ano 1980, cando se estaba a construír un campo de fútbol ao carón do castro, atopouse un sitio arqueolóxico. Desde este momento realizáronse traballos de mantemento e limpeza do conxunto, dando comezo a unha etapa de lenta recuperación. Os achados de materiais durante estas escavacións atópanse no Museo Arqueolóxico Provincial de Ourense.
Descrición
miniatura|250px|Rúa transversal principal enlousada de subida á porta leste da croa do castro. 250px|miniatura|dereita|Construcións circulares escavadas no barrio leste cara ao lado norte.
Atendendo á súa tipoloxía, pódese dicir que se trata dun sitio arqueolóxico correspondente á etapa final da cultura castrexa, na que o proceso de romanización configurou unha sociedade cunha cultura definida, a coñecida tamén como cultura galaico-romana, na que o sistema social preexistente está nun proceso de cambio e adaptación ao sistema romano, de xeito que ambas culturas se mesturan.
O seu posible nome orixinal apareceu nunha das tres inscricións atopadas ata o de agora: Unha na porta do solpor do recinto central, fragmentada; outra, breve e sobre unha rocha, na croa, cunha dedicatoria a Iuppiter; e a terceira, unha ara dedicada a Bandua Lambricae, que xunto con documentos medievais fainos coñecer o nome do poboado.
A cidade sitúase nun punto de difícil defensa natural polo que necesitou de fortes e extensos dispositivos de defensa. Desde o lugar tense unha ampla vista dos vales que a envolven e mantén contacto visual cos castros de Santa Ádega e o de Trelle, así como a Serra de San Mamede, o monte Faro, Pena Corneira ou os altos do Vieiro. Por este motivo o dominio sobre o territorio estaba garantido, xunto coa veciñanza a terras fáciles de cultivar e á explotación mineira de Laias, onde a obtención de ouro tivo grande importancia.
Dimensións
Trátase dun castro de grandes dimensións, á imaxe dos castros do sur de Galicia e norte de Portugal, como o castro de Santa Trega ou as citanias de Sanfins, Mozinho, Ancora ou Briteiros. O paralelismo con estes poboados tamén se estende á traza case ortogonal do seu ordenamento urbano, sistema considerado produto evolutivo producido polo influxo do proceso romanizador.
Estrutúrase en dous recintos amurallados de forma elíptica case concéntricos, cun lixeiro alongamento no eixo nordeste-suroeste, cunhas dimensións de 294 metros do eixo leste-oeste e de 420 metros do eixo maior. Deste xeito a superficie intramurallas é de 95.900 m² distribuídos en 8.750 m² da croa e 87.150 m² da antecroa.
Sistemas defensivos
miniatura|550px|dereita|Porta principal leste da antecroa e torreóns circulares.
Gent per Formentera
Gent per Formentera (GxF, en galego: Xente por Formentera) é unha agrupación política da illa de Formentera que apareceu para concorrer ás eleccións ao concello e Consello de Formentera e ás eleccións ao Parlamento das Illas Baleares.
Castro de San Cibrao de Las
Sistemas defensivos
Dous son os recintos amurallados: o exterior reforzado cunha terceira muralla co seu foso, e un parapeto (no lado oeste) agás no lado leste máis pronunciado:
Gent per Formentera
O seu ideario é de esquerdas, ecoloxista e nacionalista; ademais de velar polas necesidades específicas da illa.
Castro de San Cibrao de Las
Sistemas defensivos
Muralla interior: a croa está delimitada por unha muralla, conformada por cachotería e bolos graníticos do lugar, que ten un espesor medio de 3 metros. Na súa parte superior puido ter un paseo de ronda lousado ao que se accedería por medio de pasos situados lateralmente no interior da muralla e por escaleiras de diversa tipoloxías, dun ou dous derrames, embebidas no muro. A diversidade de escaleiras de acceso ás murallas constátase en todo o sistema defensivo.
Gent per Formentera
Consello insular de Formentera
Gent per Formentera gañou as tres eleccións ao Consello Insular de Formentera ás que se presentou, sempre con Jaume Ferrer Ribas como candidato a alcalde. En 2007 e 2011 gobernou grazas a un pacto de GxF co PSIB-PSOE. Dende 2015 goberna en solitario con maioría absoluta.
Parlamento das Illas Baleares
Ás eleccións ao Parlamento das Illas Baleares preséntase en coalición co PSIB-PSOE.
Castro de San Cibrao de Las
Sistemas defensivos
Esta muralla ábrese en portas defendidas por cubos no eixo oeste-leste. Nos cubos da porta leste, que foi escavada no ano 1982, hai dous corpos de garda abertos e rectangulares e con rebanco corrido dentro de dous torreóns. Esta porta conta cun paso lousado a modo de chanzo. miniatura|dereita|250px|Escaleira voada de acceso á muralla da croa. Na muralla pode observarse o sistema de colocación poligonal dos cachotes (e incluso en forma de espiña de peixe) característico dos castrexos e as testemuñas da reconstrución.
Na porta oeste só hai un corpo de garda menos desenvolto, no que se atopou un fragmento de inscrición de difícil interpretación (...MI / ...VLE/). Está flanqueada por dous cubos, o da dereita semicircular e acaroado sobre a muralla, e alongado o da esquerda. Cando foi escavada no ano 1948 acadaba unha altura de 3 metros e medio. Os penedos con rebaixes son o pavimento de entrada.
Murallas exteriores: o segundo recinto, ou antecroa, delimítase case na súa totalidade (agás no sueste e no nacente) por dúas murallas cos seus respectivos foxos escavados no sábrego e na penedía granítica, e reforzadas nalgunhas zonas cun parapeto exterior. Estas murallas ábrense en 3 portas, no oeste, no leste e o no sur, todas elas con torreóns de flanqueo, algún deles con corpos de garda.
Na zona da porta oeste exterior o escaso declive do terreo non facilitaba a defensa, o que obrigou a unha acumulación de liñas defensivas. A muralla acada neste punto os seis metros de espesor, e ten un grosor medio de 3 metros. A muralla non se asenta directamente sobre o sábrego ou a rocha base, senón que o fai sobre unha capa que non supera os 15 cm de paleosolo, capa que favorecía a evacuación de augas evitando que debilitasen os alicerces da muralla. Está construída por dous paramentos de aparello granítico poligonal que rematan unha estrutura interna de cachotería e terra.
A porta exterior leste é de similares características á observada nas anteriores portas.
esquerda|550px|miniatura|Murallas exteriores sur e foso que leva cara a porta sur.
A porta exterior sur aséntase na rocha e conserva testemuñas das rodadas dos carros e as amosegas do ensamblaxe da porta. Flanquéana dous torreóns adiantados nos que non se aprecian corpos de garda. Esta porta ábrese cara a un amplo foso situado entre esta e a segunda muralla exterior. Na actualidade un camiño de carro entra por este tramo, polo que as dúas murallas están completamente arrasadas, sendo visible a rocha nai, e non é perceptible visualmente ningún resto de construción da porta testemuñada polos arqueólogos.
Polas feituras e características das murallas do sur crese que súa porta debeu ser a máis antiga do poboado, configurando un acceso facilmente defendible, xa que obrigaba a entrar ao poboado polo foxo entre as dúas murallas, foxo que remata non na porta senón máis adiante, como posible sistema de engano.
A croa
É de destacar que nas portas de entrada, o acceso á croa era por medio de escadas, o que impediría a posibilidade de que os carros accedesen a ela.
A antecroa
Tanto no sector leste (en proceso de escavación) como no oeste apréciase unha organización espacial na distribución das construcións, conformada por rúas perimetrais, algunhas lousadas, e que seguen á muralla pola súa parte interior, e transversais ou radiais, que distribúen as edificacións en aliñamentos ortogonais adaptados ao terreo.
Na zona oeste predominan as construcións de planta rectangular ou angular, fronte as minoritarias circulares. Ás beiras das rúas dispóñense as construcións, articuladas en bastantes ocasións en torno a un espazo, un patio ao que se abren as distintas construcións configurando unha estrutura coñecida como "casas patio". Porén outras moitas construcións aparecen illadas.
Nesta zona a situación do alxibe obrigou ao retranqueo da área de residencia na intersección das rúas transversais coa perimetral. Unha vez superado o alxibe, a rúa achégase á muralla deixando un espazo de paso cun ancho regular de 5 metros. Unha rúa transversal principal progresa cara ao recinto central desde a porta do oeste.
A zona leste da antecroa está a ser obxecto de escavación sistemática por parte dun equipo do Museo Arqueolóxico Provincial de Ourense, e ata o de agora téñense publicado poucos resultados. Estes traballos están a destapar un sistema de construcións cunha organizacións espacial similar á xa coñecida do lado oeste.
Preto da porta leste de entrada á croa, á súa dereita destapouse unha interesante estrutura de planta cadrada e formada por tres chanzos, unha especie de pedestal, que recorda o dos tradicionais cruceiros, e que quizais debese servir de base para unha estatua.
Na zona sur desta grande antecroa atópase o conxunto coñecido como Barrio Cuevillas, en homenaxe ao seu descubridor. Cuevillas escavou 3 construcións de plantas circular e ovalada encadradas por unha planta rectangular con 26 metros de lado menor e ángulos redondeados.
A fonte alxibe
150px|miniatura|dereita|Segunda fonte alxibe do castro Sitúase inmediata á porta oeste da antecroa e é unha das construcións máis singulares das destapadas do sitio. A zona na que se sitúa foi modificada en torno ao cambio de Era, polo que o seu sistema de aceso non é de doada interpretación. Presenta planta rectangular cun lado menor absidiado, e pénsase que orixinariamente debeu estar cuberta por unha falsa bóveda. A mina que a alimenta ten un caudal considerable, porén por si soa resultaría insuficiente para abastecer á totalidade da poboación estimada da Cidade. En 2008-2009 rematáronse os traballos que deixaron á luz outra fonte alxibe. Esta última sitúase na ladeira sueste da citania. De planta irregular, posúe escaleiras rudimentarias e está situada na parte exterior da muralla defensiva.
Inscricións
150px|miniatura|dereita|Ara de Eiras, dedicada a Bandua de Lambrica. Atopáronse tres inscricións ata o momento:
250px|miniatura|dereita|O cumio do Santrocado visto dende a cidade de Lambrica. Na parte inferior, a peneda que contén unha dedicatoria a Xúpiter.
Achados
miniatura|dereita|250px|Vista do lado sur do escavado no Barrio oeste. Todos eles atópanse no Museo Arqueolóxico de Ourense.
Economía
Os habitantes deste poboado desenvolveron unha gran variedade de actividades económicas e produtivas, principalmente baseadas na caza, gandería, agricultura e minería, sen esquecer a realización de elementos de vestido (actividade téxtil) e adorno (ourivaría).
Minería
A actividade mineira pon a localización do poboado en relación coa explotación dos placeres aluviais de Barbantes, Laias ou A Grova, onde se teñen constatado labores mineiras desde antigo, e incluso coas un pouco máis afastadas explotacións do Puzo do Lago (explotación a ceo aberto localizada en Maside) e outros lugares de explotación da terra do Carballiño e Orcellón.
Agricultura
No propio sitio arqueolóxico abondan os elementos atopados vencellados coa práctica da molturación, pero non ocorre o mesmo co número de ferramentas agrarias atopadas así como as vencelladas a prácticas gandeiras. As análises polínicas de Saa Otero (1988) e o dominio que exercía o poboado das chairas de Las, Loucía, Eiras, A Torre e Vilar amosan a explotación de terras de fácil cultivo para a produción de cerealia. Xunto a este uso tamén se constatou a existencia de amplas zonas de arborado, principalmente carballos cuxas landras foron aproveitadas polos habitantes do poboado e coas que farían unha fariña panificable.
Actividade téxtil
Debeu tratarse dunha actividade de certa importancia na vida diaria do poboado, se temos en conta o abondoso dos achados de elementos relacionados con esta industria, como os pondus (pesas) ou as fusaiolas.
Cerámica
Os restos cerámicos son os elementos máis abondosos, como por outra parte adoita ser común nos poboados castrexos. Pola súa tipoloxía e características divídense en dous grandes grupos: miniatura|centro|600px|Construcións do sector oeste.
Gran Premio de Rusia de 2015
O Gran Premio de Rusia de 2015, (oficialmente 2015 Formula 1 Russian Grand Prix en ruso Гран-при России 2015 года) foi unha carreira de Fórmula Un, que se celebrou o 11 de outubro de 2015 no Circuíto urbano de Sochi, na cidade de Sochi no Krai de Krasnodar, Rusia. Nesta carreira Mercedes proclamouse gañador do Campionato do Mundo de Construtores a falta de catro carreiras para o fin da tempada.
Carreira
Carlos Sainz foi autorizado a correr aínda que non logrou marcar un tempo na cualificación, permitiuselle comezar desde o final da grella. Ao comezo, Rosberg pilotou lonxe de Hamilton, mentres na parte traseira do peloton na curva 2, Nico Hülkenberg trompeou, golpeou a Verstappen e Ericcson, Hulkenberg e Ericcson quedaron fora no acto, mentres que Verstappen sufriu unha picada. Saíu o coche de seguridade. Cando a carreira púxose en marcha de novo, Rosberg reportou problemas co acelerador. Cometeu un erro na curva 2, e varios outros antes de retirarse na volta 8, entregando o liderado da carreira ao líder do campionato, Lewis Hamilton. Na volta 10, Pastor Maldonado superou a Jenson Button para poñerse décimo, mentres que Hamilton foi ampliando a súa vantaxe sobre o segundo clasificado, Bottas. Unha segunda aparición do coche de seguridade produciuse na volta 12, cando Romain Grosjean trompeou nacurva 3, golpeando espectacularmente a parede antes de quedar esnaquizado nun lado da pista. Grosjean saíu ileso, pero o seu coche sufriu graves danos. Cunha gran cantidade de restos na pista, o coche de seguridade mantívose ata a volta 17. miniatura|[[Lewis Hamilton gañou a carreira para Mercedes]] Hamilton ampliou a súa vantaxe sobre Bottas a 7´5 segundos na volta 24 con Vettel tamén achegándose ao finlandés. Logo de que varios pilotos optaran por entrar boxes durante a segunda saída do coche de seguridade, a maioría dos pilotos da parte dianteira decidiron entrar en boxes a partir da volta 25. Carlos Sainz cruzou a liña branca ao saír do pit lane, recibindo cinco segundos de penalización que cumpriría na súa segunda parada. Bottas foi o primeiro dos pilotos de cabeza que entrar en boxes na volta 27, saíndo en tráfico. Isto permitiu a Sebastian Vettel compensar tempos saíndo da súa parada en boxes por diante de Bottas na volta 31. Unha volta máis tarde, Räikkönen entrou tamén, saíndo xusto detrás de Bottas. Hamilton, líder da carreira entrou outra volta máis tarde, conservando a súa vantaxe e sen incidentes. Na volta 37, Räikkönen utilizou o DRS para poñerse por diante de Bottas polo quinto posto, só para que o piloto de Williams retomara a posición na seguinte curva.
Unha parada en boxes cedo durante a saída do coche de seguridade puxera a Sergio Pérez arriba no terceiro lugar, con Daniel Ricciardo atrás en cuarto. Na volta 43, Ricciardo, Bottas e Räikkönen todos recortaran distancia con Pérez, que estaba tratando de manter con vida os seus gastados pneumáticos. Na volta 45, Bottas utilizou o DRS para adiantar a Ricciardo no Red Bull. Unha volta máis tarde, Räikkönen tratou de seguir o seu exemplo, só para sairse, tendo que ceder a posición de novo a Ricciardo. Na volta 47, Carlos Sainz retirouse logo de trompear na pista, perdendo o seu alerón traseiro. Cando un comisario recuperou un á da pista en plena carreira, case foi atropelado por Sebastian Vettel que chamouno "un ruso moi valente". Despois de ser pasado por Raikkonen na volta 49, Daniel Ricciardo tivo que retirarse cun fallo na suspensión. O final da volta 52 viu a Valtteri Bottas poñerse por diante de Pérez no terceiro lugar, con Räikkönen facendo o mesmoa continuación. Con todo, só algunhas curvas máis tarde na última volta da carreira, os dous chocaron, o que obrigou a Bottas a retirarse e causando graves danos no Ferrari de Raikkonen. Pérez logrou o terceiro lugar e logrou primeiro podio de Force India da tempada. Na parte dianteira, Hamilton acadou a súa novena vitoria da tempada, por diante de Vettel, que agora era o seu rival máis próximo no campionato.
Poscarreira
miniatura| O presidente ruso [[Vladimir Putin e Bernie Ecclestone durante a carreira]] Räikkönen foi degradado do quinto ao oitavo lugar e anotou só catro puntos en lugar de dez, isto asegurou o campionato de construtores para Mercedes. O piloto de McLaren Fernando Alonso recibiu cinco segundos de penalización por exceder os límites da pista, permitindo que o Toro Rosso de Max Verstappen quedara décimo. Cando se lle preguntou pola colisión con Bottas, Kimi Räikkönen dixo: "O meu parecer non cambiou. Houbo algunhas discusións. Gustaríame volver facelo mañá de novo, non cambia a historia..."
Castro de San Cibrao de Las
Bibliografía
Artigos en publicacións:
Policipédidos
A dos policipédidos (Pollicipedidae) é unha pequena familia de crustáceos maxilípodos cirrípedes da orde dos pedunculados, (os chamados percebes).
A familia comprende só dous xéneros:
Suera
250px|thumb|Vista de Suera Suera (en castelán e tamén oficial: Sueras) é un municipio da Comunidade Valenciana, situado na provincia de Castelló, na comarca da Plana Baixa. A súa poboación residente é de 599 habitantes (INE 2014).
A súa economía baséase na agricultura.
Joumana Haddad
Traxectoria
Joumana Haddad foi responsábel das páxinas culturais do xornal libanés An Nahar, onde traballou do 1997 até o 2017. Ensinou escritura creativa na Universidade Líbano Americana entre o 2012 e o 2016. É activista dos dereitos da muller, e é tamén a redactora xefa de Jasad, unha polémica revista en idioma árabe especializada na literatura e as artes do corpo. Foi a administradora do premio IPAF ou Booker árabe, un premio literario que recompensa unha novela árabe, desde o 2007 até o 2011.
Publicou xa varios libros que foron traducidos e publicados en moitos países do mundo.
É políglota (fala sete linguas) e publicou libros en linguas diferentes, así como realizou diversas obras de tradución, entre as cales están unha antoloxía da poesía libanesa moderna, publicada no Estado Español así como en numerosos países de América Latina, e unha antoloxía de 150 poetas suicidas do século vinte.
Para o seu libro Con los ladrones del fuego, entrevistouse cun gran número de escritores como José Saramago, Umberto Eco, Paul Auster, Yves Bonnefoy, Peter Handke, Elfriede Jelinek.
Tamén é artista e realiza colaxes.
En 2018 participa no ciclo Poetas Di(n)versos e é traducida ao galego pola tamén poeta Yolanda Castaño.
Premios e recoñecementos
miniatura|Joumana Haddad na rodaxe da película "Qué pasa?" en xuño de 2009.
Compromiso coa muller árabe
Comprometida coa situación da muller no mundo árabe, Joumana Haddad, nunha entrevista ao diario El Mundo, respondeu o seguinte: "O mundo árabe é un mundo que vive unha grande esquizofrenia desde hai dous séculos. É un mundo onde non podes dicir o que pensas, non podes vivir o que dis e tampouco podes vivir en público o que vives en segredo. Esta duplicidade absurda transfórmate nunha criatura esquizofrénica, pouco auténtica. Unha das razóns desta dualidade son eses tabús absurdos que estamos a vivir no mundo árabe, impostos pola relixión ou polos réximes ditatoriais."
"Ás veces dinme que é a esperanza o que xera a forza de loitar. Mais é o contrario: é a forza de loitar o que xera a esperanza. Non é que estea convencida de que o que fago vaia a cambiar as cousas e por iso loite. Estou convencida de que a miña loita pode xerar a esperanza."
"Ser muller no mundo árabe, é facer unha declaración de guerra".
Vida privada
É nai de dous fillos e vive en Beirut.
Bibliografía en español
Traducións:
Bibliografía en inglés
Traducións:
Bibliografía en italiano
Traducións:
Bibliografía en francés
Traducións:
O Barral, Meirás, Valdoviño
O Barral é un lugar da parroquia de Meirás no concello coruñés de Valdoviño na comarca de Ferrol. Tiña 9 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 4 homes e 5 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 1999 cando tiña 10 habitantes.
Antònia Vicens
Antònia Vicens i Picornell, nada en Santanyí (Illas Baleares) en 1941, é unha escritora española en lingua catalá.
Traxectoria
O seu primeiro libro publicado, a recompilación de relatos Banc de fusta, foi premiado na pequena localidade de Cantonigròs en 1965. A súa seguinte novela, 39º a l'ombra, con todo, recibiu un premio destacado, o Sant Jordi de novela en 1967. O universo mallorquino proporcionou a fonte de inspiración principal para estes dous volumes e a obra posterior. En 1977 entrou a formar parte da xunta da Asociación de Escritores en Lingua Catalá (AELC) como vicepresidenta para as Illas Baleares.
Distinguida con diversos premios literarios, o recoñecemento global á súa carreira chegoulle coa Cruz de Sant Jordi en 1999 e a medalla Ramon Llull en 2004, á que renunciou en protesta pola política lingüística do goberno balear.
Os seus libros foron traducidos ao alemán e ao español.
Pedro III de Aragón
Pedro III de Aragón, chamado o Grande (en catalán Pere el Gran, en castelán Pedro el Grande), nado en xullo ou agosto de 1240 en Valencia e morto o 11 de novembro de 1285 en Vilafranca del Penedès, foi rei de Aragón e conde de Ribagorza de 1276 a 1285 co nome de Pedro III de Aragón; conde de Barcelona, de Xirona, de Osona, de Besalú e de Pallars Jussà de 1276 a 1285 co nome de Pedro II de Barcelona; rei de Valencia de 1276 a 1285 co nome de Pedro I de Valencia, e rei de Sicilia (insular) de 1282 a 1285 co nome de Pedro I de Sicilia.
Primeiros anos
Cando tiña un ano de idade, en 1241, recibiu un primeiro apanage segundo o cal recibiría o legado de Valencia, as Baleares, o Rosellón e a Cerdaña.
Despois da morte da súa nai en 1251, confiouse ao coidado de Jaspert IV, vizconde de Castelnou, de Guillerme de Castelnou, irmán do anterior, de Gilbert de Cruilles e de Alón de Hostes.
Matrimonio
Pedro casou o 13 de xuño de 1262 na catedral de Montpellier con Constanza de Hohenstaufen, filla e herdeira de Manfredo I de Sicilia, e foron coroados en Zaragoza, probabelmente o 17 de novembro, nunha cerimonia na que Pedro cancelou a vasalaxe que co papado concertara o seu avó Pedro II (o que ocasionou, loxicamente, un enfrontamento co papa.
Relacións co seu irmán o rei de Mallorca
A relación entre os fillos de Xaime I o Conquistador, Pedro III de Aragón, o maior, e Xaime II de Mallorca, foron sempre tensas. O rei de Aragón viu as terras do reino do seu irmán, con capital en Perpiñán, constituído polas illas de Mallorca, Eivissa e Formentera, os condados de Rosellón e Cerdaña, o señorío de Montpellier, a baronía de Omeladès e o viscondado de Carladès (Menorca, aínda en poder dos musulmáns, lle rendía vasalaxe), como unha excrecencia do seu. Estes territorios, moi dispersos, eran unha parte moi pequena en comparación coa que lle tocara ao seu irmán máis vello na repartición testamentaria do seu pai de 1262. Pero Xaime vía este reino como unha entidade coherente.
Política de expansión polo Mediterráneo: Conquista de Sicilia
Todo o reinado de Pedro centrouse na expansión da Coroa de Aragón polo Mediterráneo. Á morte do Rei de romanos Guillerme de Holanda en xaneiro de 1256 produciuse un problema sucesorio pola elección do seguinte Rei de romanos. En marzo, a cidade de Pisa enviou unha embaixada ao rei de Castela Afonso X ofrecéndolle a súa submisión e apoio como cabeza da casa de Suabia e como xefe do partido xibelino, oposto ao papa. Por outra parte, o rei castelán tamén fixo saber a súa intención de ser elixido Rei de romanos, fronte ao cal, o rei de Inglaterra Henrique III propuxo ao seu irmán Ricardo de Cornualla como candidato.
Tras gastar ambos os candidatos grandes cantidades de diñeiro para subornar aos electores, o 1 de abril os partidarios de Afonso, o arcebispo de Tréveris o duque de Saxonia, xunto cos poderes outorgados polo margrave de Brandeburgo e o rei de Bohemia Otakar I, elixiron Rei de romanos a Afonso en Frankfurt, pero Otakar I, interesado en manter o reino a vacante deu o seu voto a ambos os candidatos.
Pero en Italia, o papa Alexandre IV (o valenciano Roderic de Borja) deuse de conta de que a presenza dos casteláns favorecía a causa dos xibelinos, pois seu inimigo Ezzelino da Romano era partidario de Afonso. A pesar de todo, Afonso X enviou unha embaixada ao papa para lograr a súa lexitimación, aquietando as suspicacias do papa acerca do seu xibelinismo, nada extremista.