cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Singnatiformes
miniatura|300px|Cabaliños de mar Os Singnatiformes (Syngnathiformes) son unha orde de peixes teleósteos, da superorde Acantopterixios (Acanthopterygii). Inclúen os cabaliños de mar.
Diego Delicado Marañón
Diego Delicado Marañón, nado en Málaga en 1884 e finado na Coruña o 7 de agosto de 1964, foi un político español.
Singnatiformes
Características
Son peixes de corpos alongados e estreitos, con cabezas diminutas e tubulares, e con aneis óseos. Viven entre as algas mariñas e nadan co corpo en vertical, confundíndose entre as algas.
Diego Delicado Marañón
Traxectoria
Funcionario de Facenda trasladado á Coruña en 1917. Durante a ditadura de Primo de Rivera foi xefe de Aduana. Foi concelleiro da Coruña en 1938. Foi presidente da Deputación da Coruña do 27 de marzo de 1950 ao 25 de xaneiro de 1961. Foi procurador nas Cortes franquistas (1952-1961) como representante das Deputacións provinciais.
Singnatiformes
Clasificación
ITIS considera estes peixes como unha suborde, Syngnathoidei, dentro da orde Gasterosteiformes. En FishBase considéranse como dúas ordes diferentes.
Divídense en cinco familias:
George Brown Goode
George Brown Goode, nado en New Albany, Indiana, (Estados Unidos de América) o 13 de febreiro de 1851, e finado en Washington o 6 de setembro de 1896, foi un ictiólogo estadounidense, que pasou a maior parte da súa vida no Museo de Historia Natural do Instituto Smithsoniano.
Ademais, estivo interesado no estudo da historia da ciencia e, en particular, do desenvolvemento da ciencia nos Estados Unidos.
Traxectoria
Comezou os seus estudos na Universidade Wesleyana, en Middeltown (Connecticut), antes de pasar un ano na Universidade de Harvard, onde asistiu a cursos inclíndo os que ditaba Louis Agassiz (1807-1873). Dirixiu o Orange Judd Museum of Natural History desde 1871 até 1877.
Comezou a traballar en 1872 con Spencer Fullerton Baird (1823-1887). Paralelamente ás súas investigacións con Baird, tamén ttraballou desde 1874 no Servizo de Pesca e Vida Silvestre dos Estados Unidos.
A partir de 1887 dirixiu a reorganización científica e a catalogación das coleccións do Museo Nacional de Historia Natural do Instituto Smithsoniano. Tamén organizou numerosas exposicións no Instituto Smithsoniano, entre elas as de Filadelfia en 1876 e a de Chicago en 1893. Pasou a maior parte da súa carreira como director do Museo do Smitsoniano. Alí publicou varios traballos co seu colega Tarleton Hoffman Bean.
Ademais, estivo interesado no estudo da historia da ciencia e, sobre todo, no desenvolvemento da ciencia nos Estados Unidos.
Eponimia
O xénero Goodea foi dedicado ao seu nome por David Starr Jordan (1851-1931) en 1880, nome que sería posteriormente dado á familia dos Goodeidae.
Especies
Entre as especies que levan o seu nome están as seguintes:
Abreviatura
A abreviatura Goode emprégase para indicar a como autoridade na descrición e taxonomía en zooloxía.
Mary Rathbun
miniatura|Mary J. Rathbun.
Mary Jane Rathbun, nada en Buffalo, Nova York o 11 de xuño de 1860 e finada en Washington, D.C. o 14 de abril de 1943, foi unha zoóloga estadounidense especializada en carcinoloxía que traballou na Smithsonian Institution desde 1884 até a súa morte.
Publicacións
A primeira publicación de Mary J. Rathbun, en colaboración con James Everard Benedicto e referida ao xénero Panopeus data de 1891. Xubilouse o último día do ano 1914, pero non deixou de traballar até a súa morte. O seu traballo máis importante foi Les crabes d'eau douce ("Os cangrexos de auga doce"), concibida orixinalmente como unha soa publicación, pero que finalmente foi publicada en tres volumes entre 1904 e 1906.
Escribiu, en solitario ou en colaboración, un total de 166 artigos, nos que fixo a descrición de 1147 novas especies e subespecies, 63 novos xéneros, unha subfamilia, 3 familias e unha superfamilia, así como outras novidades en nomenclatura. Os taxons descritos por Rathbun inclúen especies comerciais importantes, como o cangrexo azul do Atlántico, Callinectes sapidus, e o cangrexo curtidor, Chionecetes bairdi.
Epónimos
Gran número de taxons foron denominados en honor de Mary J. Rathbun:
Pitch Black
Pitch Black é un filme estadounidense dirixido por David Twohy que foi estreado no ano 2000.
Sinopse
Durante unha viaxe interestelar, un cargueiro espacial sofre unha avaría a causa dunha tormenta de asteroides, véndose obrigado a efectuar unha aterraxe de emerxencia na que morre parte da pasaxe. Un asasino moi perigoso, Riddick, que formaba parte da carga, foxe do lugar deixando ós superviventes con dúas preocupacións, el e unhas perigosas criaturas nocturnas que saen á superficie cando os tres soles do planeta se escurecen a causa dun eclipse.
Gabriele Seyfert
miniatura|Gabriele Seyfert en 1968 Gabriele ("Gaby") Seyfert, nada o 23 de novembro de 1948 en Chemnitz, é unha patinadora artística alemá retirada. Gañou o campionato mundial dúas veces (1969 e 1970) e a medalla de prata nos Xogos Olímpicos de 1968.
Traxectoria
Seyfert pertencía ao club SC Karl-Marx-Stadt e representaba á RDA e a súa nai Jutta Müller era a súa adestradora. Foi durante longo tempo rival de Peggy Fleming, pero non foi quen de derrotala.
En 1966 votárona como a mellor atleta do ano da Alemaña Oriental logo de levar dúas medallas de prata, nos campionatos europeos e nos mundiais e en 1968 converteuse na primeira muller en obter un triplo bucle limpo. Retirouse en 1970 e aínda que recibiu ofertas de Holiday on Ice para competir profesionalmente as autoridades da Alemaña do Leste non llo permitiron. A comezos da década de 1970 traballou durante un curto período como adestradora con Anett Pötzsch e logo estudou linguas na universidade, traballando como intérprete profesional. Entre 1985 e 1991 dirixiu o balé sobre xeo no Friedrichstadtpalast en Berlín Oriental, patinando ocasionalmente.
A Lagoa, Couxil, Cartelle
A Lagoa é un lugar da parroquia de Couxil no concello ourensán de Cartelle na comarca da Terra de Celanova. Tiña 61 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 30 eran homes e 31 mulleres. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010, cando tiña 62 habitantes (33 homes e 29 mulleres).
Braínlle, San Martiño de Lanzós, Vilalba
Braínlle é un lugar da parroquia de San Martiño de Lanzós, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Die Austreibung
Die Austreibung ("A expulsión") é un filme mudo alemán de 1923, dirixido por F. W. Murnau.
Prensa
O termo prensa pode referirse a:
As Cádevas, San Martiño de Lanzós, Vilalba
As Cádevas é un lugar da parroquia de San Martiño de Lanzós, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Anquirina
As anquirinas (da palabra grega que significa áncora; en inglés ankyrins ) son unha familia de proteínas adaptadoras que median a unión de proteínas integrais de membrana ao citoesqueleto asociado á membrana baseado na espectrina-actina. As anquirinas teñen sitios de unión para a subunidade beta da espectrina e para polo menos 12 familias de proteínas integrais de membrana. Esta unión é necesaria para manter a integridade da membrana plasmática e para ancorar canais iónicos específicos, intercambiadores iónicos e transportadores de ións na membrana plasmática.
Estrutura
As anquirinas conteñen catro dominios estruturais: un dominio N-terminal que contén 24 repeticións de anquirina en tándem, un dominio central que se une á espectrina, un dominio de morte (celular) que se une a proteínas implicadas na apoptose, e un dominio C-terminal regulatorio que é moi variable entre os diferentes tipos de proteínas anquirina.
Subtipos
As anquirinas están codificadas por tres xenes (ANK1, ANK2 e ANK3) en mamíferos. Cada xene á súa vez produce múltiples proteínas por medio do splicing alternativo.
ANK1
O xene ANK1 codifica as proteínas anquirina-R. A anquirina-R foi caracterizada primeiro nos eritrocitos humanos, nos que esta anquirina se denominou anquirina do eritrocito ou banda 2.1. A anquirina-R permite aos eritrocitos resistir as forzas de cizalla ás que están sometidos na circulación sanguínea. As persoas con anquirina-R reducida ou deficiente teñen unha forma de anemia hemolítica denominada esferocitose hereditaria. Nos eritrocitos, a anquirina-R únese ao esqueleto da membrana polo intercambiador aniónico Cl-/HCO3-.
A anquirina 1 lígase aos receptores de membrana CD44 polo receptor inositol trifosfato e o citoesqueleto.
ANK2
Posteriormente, identificáronse as proteínas anquirina-B (produtos do xene ANK2 ) no cerebro e músculo. A anquirina-B e a anquirina-G requírense para a distribución polarizada de moitas proteínas de membrana, como a ATPase Na+/K+, o canal de Na+ regulado por voltaxe e o intercambiador de Na+/Ca2+.
ANK3
As proteínas anquirina-G (produtos do xene ANK3 ) identificáronse nas células epiteliais e neuronas. Unha análise xenética a grande escala realizada en 2008 mostrou a posibilidade de que a ANK3 estea implicada no trastorno bipolar.
A Moa, Martixe, Silleda
A Moa é un lugar da parroquia de Martixe no concello pontevedrés de Silleda. No ano 2007 tiña 38 habitantes (16 homes e 22 mulleres).
Emil Jannings
Theodor Friedrich Emil Janenz, nado en Rorschach, Suíza o 23 de xullo de 1884 e finado en Strobl, Austria o 2 de xaneiro de 1950, foi un actor alemán.
Traxectoria
Naceu en Suíza, pero cando era novo marchou coa súa familia a Alemaña, onde comezaría a súa carreira teatral. Formou parte da compañía teatral de Max Reinhardt.
No cinema interveu en filmes como Der Letzte Mann antes de marchar a Hollywood. Jannings foi a primeira persoa en recibir un oscar, ao gañar o oscar ao mellor actor polos seus papeis en The Last Command e The Way of All Flesh.
Coa chegada do cinema sonoro a súa carreira en Hollywood comezou a declinar por mor do seu forte acento alemán, polo que volveu a Europa, onde protagonizou Der Blaue Engel, con Marlene Dietrich.
Durante o nazismo participou en filmes de propaganda. Trala guerra retirouse a Austria, adquirindo a nacionalidade austríaca en 1947.
Lezoce, San Xulián da Veiga, Sarria
Lezoce é un lugar da parroquia de San Xulián da Veiga no concello lugués de Sarria na comarca de Sarria. Segundo o IGE en 2021 tiña 63 habitantes (36 homes e 27 mulleres), o que supón unha diminución respecto do ano 1999 cando tiña 90 habitantes.
Carmen Martín Serantes
miniatura|300 px|Pareja de pies (da serie "Pés"), 2007, acrílico sobre táboa, 61x99 cm Carmen Martín Serantes, nada en Winterthur (Suíza) en 1971, é unha pintora galega.
Traxectoria
Fundadora e directora da Escola Aberta de Arte de Ferrol, é unha pintora e gravadora expresionista. Estudou Belas Artes en Pontevedra, onde foi alumna de Rafael Úbeda Piñeiro e Marina Núñez entre outros, e en Barcelona, onde estudou gravado e pintura, licenciándose nesta última especialidade no ano 1997.
Carmen Martín está casada co tamén artista Miguel-Anxo Varela e ten tres fillos froito dese matrimonio. Reside en Ferrol.
Ten exposto en Els Quatre Gats, Galería Punt Jota Art, Galería Fenicia, en Barcelona ou o Gran Hotel de Sitges durante a súa estadía en Cataluña. En Galicia ten exposto no Teatro Principal de Pontevedra, no Centro Cultural Torrente Ballester, na Galería Sargadelos (Ferrol), Círculo Mercantil de Marín, na gran sala de exposicións do Concello de Ortigueira, Galería Arte-Imagen, Hotel Meliá-María Pita (A Coruña) ou no Liceo de Noia.
Eleccións municipais en Cee
Estes foron os resultados das eleccións municipais no concello de Cee dende 1979. miniatura|dereita|Casa do Concello de [[Cee]]
Carmen Martín Serantes
Traxectoria
Acadou diversos premios como o primeiro premio en dúas edicións consecutivas (2007 e 2008) do Certame Pérez Rebón de Ares e o primeiro premio tamén no Certame Bello Piñeiro de Mugardos no ano 2008.
Eleccións municipais en Cee
Composición das Corporacións
Corporacións democráticas en Cee desde a aprobación da Constitución de 1978.
Carmen Martín Serantes
Pintura en Acción
Desde 2007 emprendeu un proxecto consistente en maratóns artísticos de 12 horas seguidas pintando en diferentes lugares para reivindicar a pintura como arte viva, actual, e levala á xente, máis tamén para protestar pola dificultade dos pintores menores de 50 anos para achar lugares onde expoñer. En 2008 Martín levou simultaneamente dous ciclos de Pintura en Acción. Un tivo por obxecto o concello de Narón, e outro saíu fóra da bisbarra ferrolá, visitando lugares de toda Galicia e mesmo a localidade de Vic en Cataluña. No 2009 o ciclo de Pintura en Acción desenvolveuse integramente na cidade da Coruña, coa colaboración da Concellería de Cultura do Concello da Coruña. O nome do proxecto/ciclo é Pintura en Acción en referencia tanto á actividade que desenvolve nas xornadas como ironicamente á pintura en acción ou Action Painting de Jackson Pollock.
Pintura mural
Unha das especialidades da artista é a pintura mural. Destacan as súas pinturas para a Igrexa de San Fernando en Santiago de Compostela e mais un mural para a biblioteca do colexio CEIP "Recimil" de Ferrol chamado "A Biblioteca Máxica".
Participación do público
Unha das constantes do seu facer é achegar a arte ao público, polo que adoita pintar diante de xente (Pintura en Acción) ou organizar xogos e concursos participativos nas súas exposicións e/ou a través do seu blog.
Hartismo
Carmen Martín é parte dunha xeración de artistas que estudaron nos primeiros anos da Facultade de Belas Artes de Pontevedra, e que rexeitan o tipo de arte normalmente chamada arte contemporánea, e simpatizan co "stuckism" inglés. Carmen Martín é co-fundadora do movemento artístico Hartismo xurdido en Galicia en 2008.
Campionato Brasileiro Série A 1971
O Campionato Brasileiro Série A 1971, oficialmente Primeiro Campeonato Nacional de Clubes foi a 15º edición da Série A, o primeiro nivel de fútbol no Brasil. Empezou o 7 de agosto e finalizou o 19 de decembro de 1971. O campión foi o Atlético Mineiro.
Vaca frisoa
A primeira exportación de vacas frisoas desde Holanda ata os Estados Unidos foi en 1705, pero as maiores importacións fixéronse entre 1879 e 1887.
Características raciais
As frisoas teñen marcas distintivas, xeralmente brancas e negras ou vermellas e brancas, e adoitan exhibir un patrón estampado. En raras ocasións poden mostrar manchas negras e vermellas en combinación con branco. Estas vacas son famosas pola súa elevada produción leiteira, cun 3,7% de graxa e un 3,1% de proteína. O peso corporal dos xatos ao naceren é de 40 a 50 kg. Unha frisoa adulta adoita pesar entre 680 e 770 kg, e mide 145-165 cm á cruz. As xovencas de frisón deben recriarse até os 11-14 meses de idade, cando pesan 317-340 kg ou un 55% do seu peso adulto. Xeralmente os criadores buscan que as xovencas de frisón teñan o seu primeiro parto entre os 21 e os 24 meses de idade cando alcanzan o 80% do seu peso corporal adulto. O período de xestación está en torno aos 9 meses e medio.
Historia
Arredor do 100 a.C. un grupo de persoas procedentes de Hesse emigraron co seu gando vacún á costa de North Sea cerca da tribo Frisii, ocupando a illa de Batavia, cerca do Rin, Maas, e Waal. Os datos históricos suxiren que as vacas que os acompañaban eran de capa negra, e as vacas Frisoas daquel momento eran brancas ou de capas claras. Os cruces entre ambas pode que deran lugar a fundación da raza Holstein-Friesian, xa que deste momento en diante as vacas de ambas tribos describíronse igual nos documentos históricos.
A parte do país que bordea North Sea, chamada Frisia, estaba situada entre as provincias de North Hollanda, Friesland e Groningen, e en Alemaña ata o río Ems. As perosas coñecíanse polo coidado e cría das vacas. Os Frisii, preferían pastorear que ir á guerra, polo que paaron un imposto de coiros e cornos de boi ao goberno romano, mentres que os batavios proporcionaban soldados e oficiais ao exército romano, loitando con éxito en diversas guerras romanas. Os Frisii criaron a mesma liña de vacas sen alteración durante 2000 anos, excepto cirucunstancias accidentais. En 1282, as inundacións produciron a Zuiderzee, unha masa de auga que separou as separou as Frisoas en dous grupos. O grupo occidental que ocupou West Friesland, agora parte do norte de Holanda, o oriental que ocupou as provincias de Friesland e Groningen, tamén en Holanda.
Os pasteiros ricos de Holanda son insuperables para a produción de herba, gando e produtos lácteos. Entre os séculos XIII e XVI, a produción de manteiga e queixo era enorme. Os rexistros históricos describen os bovinos pesados de 2600a 3000 libras de peso cada un.
Os criadores tiñan como obxectivo producir o maior número posible de leite e carne do mesmo animal. A selección, reprodución e alimentación leváronse a cabo con grande éxito. A endogamia non foi tolerada e as familias nunca xurdiron, aínda que as diferenzas no solo en diferentes localidades produciron diferentes tamaños e variacións.
Terramex
Terramex é un videoxogo desenvolvido por Teque Software en 1987, fixéronse versións para Amiga, Amstrad CPC, Atari ST, Commodore 64, MSX e ZX Spectrum.
O profesor Renegade predicira tempo atrás que un meteorito xigante viña directo cara a Terra e que el podía facer unha máquina para destruilo, os seus colegas non lle fixeran caso e agora están arrependitos ó comprobar que o meteorito estaba a piques de impactar coa terra. Para atopalo xúntanse cinco grandes exploradores, quen deciden que tan só un deles debe ir ó rescate do profesor e axudalo a construír a máquina. Polo tanto para iniciar o xogo podemos decidir entre un deses cinco exploradores, que ten que ir recollendo obxectos e evitar os seres que habitan os camiños, a principal diferenza entre os exploradores está na tarefa a realizar para conseguir a fórmula que permita a construción da máquina.
Caldas, San Martiño de Lanzós, Vilalba
Caldas é un lugar da parroquia de San Martiño de Lanzós, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Anacampserotaceae
Anacampserotaceae é unha familia de plantas dicotiledóneas pertencente á orde Caryophyllales. A familia foi proposta en 2010, nun traballo no que se analiza a polifilia da suborde Portulacineae das Caryophyllales, sobre a base de evidencia morfolóxica e molecular. Dentro das anacampserotáceas inclúense tres xéneros, Anacampseros, Grahamia e Talinopsis, os cales se dispoñían previamente dentro da familia das portulacáceas. Esta familia foi aceptada polo sistema de clasificación APG III.
Código xenético
miniatura|Serie de [[codóns nun segmento de ARN. Cada codón está composto por tres nucleótidos que codifican un aminoácido específico.]] miniatura|dereita|Expresión xenética. Primeiro, o ADN transcríbese a ARN, e despois, este tradúcese a proteínas seguindo as correspondencias do código xenético.
O código xenético é o conxunto de normas polas que a información codificada no material xenético (secuencias de ADN ou ARN) se traduce a proteínas (secuencias de aminoácidos) nas células vivas. O código define as correspondencias entre as distintas secuencias de tres nucleótidos, chamadas codóns, e aminoácidos. Un codón corresponde a un aminoácido específico.
A secuencia do material xenético componse de catro bases nitroxenadas distintas, que teñen unha función equivalente a letras no código xenético: adenina (A), timina (T), guanina (G) e citosina (C) no ADN e adenina (A), uracilo (U), guanina (G) e citosina (C) no ARN.
Se agrupamos de tres en tres os catro nucleótidos que hai podendo repetilos obtemos 64 combinacións distintas posibles, que son os 64 codóns do código xenético. Deles, 61 codifican aminoácidos (un deles, AUG, é ademais o codón de inicio) e os tres restantes son codóns de parada (UAA, chamado ocre; UAG, denominado ámbar; UGA ou ópalo). A secuencia de codóns determina a secuencia aminoacídica dunha proteína concreta, que terá unha estrutura e unha función específicas.
Descubrimento do código xenético
miniatura|O código xenético. Cando James Watson, Francis Crick, Maurice Wilkins e Rosalind Franklin descubriron a estrutura do ADN, empezou a estudarse en profundidade o proceso de tradución das proteínas. En 1955, Severo Ochoa e Marianne Grunberg-Manago illaron o encima polinucleótido fosforilase, que tiña a capacidade de sintetizar ARNm a partir de calquera tipo de nucleótidos que houbera no medio sen precisar dun modelo. Así, a partir dun medio no cal había só UDP (uridín difosfato) sintetizábase un ARNm que constaba unicamente dunha repetición de ácido 5'-uridílico, o denominado poli-U (....UUUUU....). George Gamow postulou que as células debían empregar un código de codóns de tres bases para codificar a secuencia aminoacídica, xa que tres é o número enteiro mínimo que con catro bases nitroxenadas distintas permite máis de 20 combinacións (64 exactamente).
Que os codóns constan de tres nucleótidos foi demostrado por primeira vez no experimento de Crick, Brenner e colaboradores. Marshall Nirenberg e Heinrich J. Matthaei en 1961 nos Institutos Nacionais da Saúde descubriron a primeira correspondencia codón-aminoácido. Empregando un sistema libre de células, traduciron unha secuencia ARN de poli-uracilo (UUU...) e descubriron que o polipéptido que sintetizaran só contiña fenilalanina. Disto dedúcese que o codón UUU específica o aminoácido fenilalanina. Continuando co traballo anterior, Nirenberg e Philip Leder puideron determinar a tradución de 54 codóns, utilizando diversas combinacións de ARNm, pasadas a través dun filtro que contiña ribosomas. Os ARNt uníanse a tripletes específicos.
Posteriormente, Har Gobind Khorana completou o código, e pouco despois, Robert W. Holley determinou a estrutura do ARN de transferencia, a molécula adaptadora que facilita a tradución. Este traballo baseouse en estudos anteriores de Severo Ochoa, quen recibiu o premio Nobel en 1959 polo seu traballo na encimoloxía da síntese de ARN. En 1968, Khorana, Holley e Nirenberg recibiron o Premio Nobel de Fisioloxía e Medicina polo seu traballo.
Transferencia de información
miniatura|dereita|Tranferencia da información do ADN ao ARN e ás proteínas. O xenoma dun organismo encóntrase no ADN ou, no caso dalgúns virus, no ARN. A porción de xenoma que codifica unha (ou varias) proteínas ou un ARN coñécese como xene. Os xenes que codifican proteínas están compostos por unidades de trinucleótidos chamadas codóns, cada unha das cales codifica un aminoácido. Cada subunidade nucleotídica está formada por un fosfato, unha desoxirribosa e unha das catro posibles bases nitroxenadas. As bases purínicas adenina (A) e guanina (G) son máis grandes e teñen dous aneis aromáticos. As bases pirimidínicas citosina (C) e timina (T) son máis pequenas e só teñen un anel aromático. Na configuración en dobre hélice, dúas cadeas de ADN están unidas entre si por pontes de hidróxeno nunha asociación coñecida como emparellamento de bases. Ademais, estas pontes sempre se forman entre unha adenina dunha cadea e unha timina da outra e entre unha citosina dunha cadea e unha guanina da outra. Isto quere dicir que o número de residuos A e T será o mesmo nunha dobre hélice e o mesmo pasará co número de residuos de G e C. No ARN, a timina (T) substitúese por uracilo (U), e a desoxirribosa por unha ribosa.
Cada xene codificante para proteína transcríbese nunha molécula que servirá como molde ou patrón, que se coñece como ARN mensaxeiro ou ARNm. Este, á súa vez, tradúcese no ribosoma, orixinando unha cadea aminoacídica ou polipeptídica. No proceso de tradución necesítase un ARN de transferencia ou ARNt específico para cada aminoácido, que leva o aminoácido unido a el covalentemente, guanosina trifosfato como fonte de enerxía e certos factores de tradución. Os ARNt teñen anticodóns complementarios aos codóns do ARNm e pódense “cargar” covalentemente no seu extremo 3' terminal CCA con aminoácidos. Os ARNt individuais cárganse cada un cun aminoácido específico grazas á acción dos encimas chamados aminoacil ARNt sintetases, que teñen alta especificidade tanto polos aminoácidos coma polos ARNt. A alta especificidade destes encimas é o motivo fundamental do mantemento da fidelidade da tradución de proteínas.
This Is Not a Burial, It's a Resurrection
This Is Not a Burial, It's a Resurrection é un filme de Lesotho de 2019 dirixido por Lemohang Jeremiah Mosese e coproducido por Cait Pansegrouw e Elias Ribeiro.
Código xenético
Universalidade
O código xenético é compartido por todos os organismos coñecidos, incluíndo virus e orgánulos, aínda que poden aparecer pequenas diferenzas. Así, por exemplo, o codón UUU codifica o aminoácido fenilalanina tanto en bacterias, coma en arqueas e en eucariontes. Este feito indica que o código xenético tivo unha orixe única en todos os seres vivos.
A Touza, Cabreiros, Xermade
A Touza é un lugar da parroquia de Cabreiros, no concello lugués de Xermade na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2016 tiña 21 habitantes (9 homes e 12 mulleres).
Código xenético
Universalidade
Grazas á xenética molecular, identificáronse 22 códigos xenéticos, que se diferencian do chamado código xenético estándar polo significado dun ou máis codóns. A maior diversidade preséntase nas mitocondrias, orgánulos das células eucariotas que se orixinaron evolutivamente a partir de Bacteria a través dun proceso de endosimbiose. O código do xenoma nuclear dos eucariotas, cando ten diferenzas co código estándar, só adoita diferenciarse nos codóns de iniciación e terminación.
A Touza, Cabreiros, Xermade
Toponimia
O termo galego Touza provén dun probábel *, posibelmente da raíz indoeuropea 'inchar, crecer'. É un orónimo que indica un terreo pechado con árbores ou matos, ou ben un grupo de penas ou rochas na praia.
Código xenético
Especificidade e continuidade
Ningún codón codifica máis dun aminoácido, xa que, de non ser así, isto comportaría problemas considerables para a síntese de proteínas específicas para cada xene. Tampouco presenta solapamento: os tripletes están dispostos de maneira liñal e continua, de maneira que entre eles non existan comas nin espazos, e os tripletes non comparten ningunha base nitroxenada. A súa lectura faise nun só sentido (5' → 3'), desde o codón de iniciación ata o codón de parada. Porén, nun mesmo ARNm poden existir varios codóns de inicio, o que orixina a síntese de varios polipéptidos diferentes a partir do mesmo transcrito.
Dexeneración
O código xenético ten redundancia pero non ambigüidade (ver táboas de codóns). Por exemplo, aínda que os codóns GAA e GAG especifican os dous o ácido glutámico (redundancia), ningún específica outro aminoácido (non hai ambigüidade). Os codóns que codifican un aminoácido poden diferir nalgunha das súas tres posicións, por exemplo, o ácido glutámico especfícase por GAA e GAG (difiren na terceira posición), o aminoácido leucina especifícase polos codóns UUA, UUG, CUU, CUC, CUA e CUG (difiren na primeira ou na terceira posición), entanto que no caso da serina, especifícase por UCA, UCG, UCC, UCU, AGU, AGC (difiren na primeira, segunda ou tercera posición).
This Is Not a Burial, It's a Resurrection
Foi escollido como candidato de Lesoto para o Óscar ao mellor filme internacional na 93ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado. É o primeiro filme enviado por este país.
Código xenético
Dexeneración
Dise que unha posición dun codón é catro veces degenerada se con calquera nucleótido nesta posición se especifica o mesmo aminoácido. Por exemplo, a terceira posición dos codóns da glicina (GGA, GGG, GGC, GGU) é catro veces dexenerada, porque todas as substitucións de nucleótidos nese lugar son sinónimos; é dicir, non varían o aminoácido. Só a terceira posición dalgúns codóns pode ser catro veces dexenerada. Dise que unha posición dun codón é dúas veces dexenerada se só dúas das catro posibles substitucións de nucleótidos especifican o mesmo aminoácido. Por exemplo, a terceira posición dos codóns do ácido glutámico (GAA, GAG) é dobre dexenerada. Nos lugares dúas veces dexenerados, os nucleótidos equivalentes son sempre dúas purinas (A/G) ou dúas pirimidinas (C/U), así que só as chamadas substitucións transversionais (purina a pirimidina ou pirimidina a purina) en dobres dexenerados son antónimas. Dise que unha posición dun codón é non dexenerada se unha mutación nesa posición ten como resultado a substitución dun aminoácido. Só hai un sitio triplo dexenerado no que cambiando tres de catro nucleótidos non hai efecto no aminoácido, mientres que cambiando os catro posibles nucleótidos aparece unha substitución do aminoácido. trátase da terceira posición dun codón de isoleucina: AUU, AUC e AUA, todos codifican isoleucina, pero AUG codifica metionina. En biocomputación, este sitio trátase a miúdo como dobre dexenerado.
This Is Not a Burial, It's a Resurrection
Argumento
Mantoa, unha viúva de 80 anos, está preparando o seu final deixando arranxado o seu propio funeral. Porén, o seu fogar vai ser convertido nun encoro e os residentes deben ser recolocados.
Código xenético
Dexeneración
Hai tres aminoácidos codificados por 6 codóns diferentes: serina, leucina, arxinina. Só dous aminoácidos se especifican por un único codón; un deles é a metionina, especificada por AUG, que tamén indica o comezo da tradución; o outro é o triptófano, especificado por UGG. Que o código xenético sexa dexenerado é o que determina a posibilidade de mutacións sinónimas.
A dexeneración aparece porque o código xenético designa 20 aminoácidos e mais o sinal de parada. Debido a que hai catro bases, os codóns de tripletes deberán producir polo menos 21 códigos diferentes. Por exemplo, se houbese dúas bases por codón, entón só poderían codificarse 16 aminoácidos (4²=16). E dado que polo menos se necesitan 21 códigos, 4³ dá 64 codóns posibles, indicando que debe haber dexeneración.
Esta propiedade do código xenético faino máis tolerante aos fallos das mutacións puntuais. Por exemplo, en teoría, os codóns catro veces dexenerados poden tolerar calquera mutación puntual na terceira posición, aínda que o codón de uso nesgado restrinxe isto na práctica en moitos organismos; os que son dúas veces dexenerados poden tolerar unha das tres posibles mutacións puntuais na terceira posición. Debido a que as mutacións de transición (purina a purina ou pirimidina a pirimidina) son máis probables que as de transversión (purina a pirimidina ou viceversa), a equivalencia de purinas ou de pirimidinas nos lugares dobres dexenerados engade unha tolerancia complementaria aos fallos.
Agrupamento de codóns por residuos aminoacídicos, volume molar e hidropatía
Unha consecuencia práctica da redundancia é que algúns erros do código xenético só causan unha mutación silenciosa ou un erro que non afectará á proteína porque a súa hidrofilidade ou hidrofobidade se mantén por unha substitución equivalente de aminoácidos; por exemplo, un codón de NUN (N =calquera nucleótido) tende a codificar un aminoácido hidrofóbico. NCN codifica residuos aminoacídicos que son pequenos en canto a tamaño e moderados en canto a hidropatía (non son nin fortemente hidrofílicos nin fortemente hidrofóbicos); NAN codifica residuos hidrofílicos dun tamaño medio; UNN codifica residuos que non son hidrofílicos. Estas tendencias poden ser resultado dunha relación das aminoacil ARNt sintetases cos codóns herdada dun devanceiro común dos seres vivos.
Mesmo así, as mutacións puntuais poden causar a aparición de proteínas disfuncionais. Por exemplo, un xene de hemoglobina mutado provoca a enfermidade das células falciformes ou anemia falciforme. Na hemoglobina mutante un glutamato hidrofílico (Glu) substitúese por unha valina hidrofóbica (Val), e isto débese a que GAA ou GAG se converteron en GUA ou GUG. A substitución de glutamato por valina reduce a solubilidade de β-globina que provoca que a hemoglobina forme polímeros liñais unidos por interaccións hidrofóbicas entre os grupos de valina e causando a deformación falciforme dos eritrocitos. A doenza das células falciformes non está causada xeralmente por unha mutación de novo. Máis ben selecciónase en rexións onde é frecuente a malaria (de forma parecida á talasemia), xa que os individuos heterocigotos presentan certa resistencia ante o parasito malárico Plasmodium (vantaxe heterocigótica ou heterose).
A relación entre o ARNm e o ARNt a nivel da terceira base pódese producir por bases modificadas na primeira base do anticodón do ARNt, e os pares de bases formados chámanse “pares de bases cambaleantes”. As bases modificadas inclúen inosina e os pares de bases que non son do tipo de Watson e Crick U-G.
Usos incorrectos do termo
A expresión "código xenético" é frecuentemente utilizada nos medios de comunicación como sinónimo de xenoma, xenotipo, información xenética ou de ADN. Frases como «Analizouse o código xenético dos restos e coincidiu co da desaparecida», ou «crearase unha base de datos co código xenético de todos os cidadáns» son cientificamente incorrectas tendo en conta o significado de código xenético. Non é correcto falar do «código xenético dunha determinada persoa», porque o código xenético é o mesmo para todos os individuos (e, basicamente, para todas as especies!). Porén, cada organismo ten un xenotipo propio, aínda que é posible que o comparta con outros (caso dos xemelgos univitelinos ou individuos orixinados por reprodución asexual). As distintas especies conteñen diferente información xenética, pero "escribiron" esa información usando o mesmo código xenético. Por tanto, un home, unha ra e un piñeiro terán o mesmo código xenético pero distinta información xenética nos seus xenomas.
Táboa do código xenético estándar
O código xenético estándar é o que aparece nas seguintes táboas. A táboa 1 mostra que aminoácido específica cada un dos 64 codóns. A táboa 2 mostra os codóns que especifican cada un dos 20 aminoácidos que interveñen na tradución. Estas táboas chámanse táboas de avance e retroceso respectivamente. Por exemplo, o codón AAU é o aminoácido asparaxina, e UGU e UGC representan cisteína (na denominación estándar de 3 letras, Asn e Cys, respectivamente).
A seguinte táboa inversa indica os codóns que codifican cada un dos aminoácidos.
Aminoácidos 21 e 22
Exiten outros dous aminoácidos codificados polo código xenético nalgunhas circunstancias e nalgúns organismos. Son a seleniocisteína e a pirrolisina.
A selenocisteína (Sec/U) é un aminoácido presente en multitude de encimas (glutatión peroxidases, tetraiodotironina 5' desiodinases, tiorredoxina redutases, formiato deshidroxenases, glicina redutases e algunhas hidroxenases). Está codificado polo codón UGA (que normalmente é de parada) cando están presentes na secuencia os elementos SECIS (Secuencia de Inserción da Seleniocisteína).
O outro aminoácido, a pirrolisina (Pyl/O), é un aminoácido presente en encimas metabólicos de arqueas metanóxenas. Está codificado polo codón UAG (que normalmente é de parada) cando a bacteria ten os xenes PylT e PylS e están presentes na secuencia os elementos PYLIS (Secuencia de Inserción da Pirrolisina).
Excepcións á universalidade
Como se mencionou con anterioridade, coñécense 22 códigos xenéticos. Velaquí algunhas diferenzas co estándar:
A orixe do código xenético
Malia as variacións que existen, os códigos xenéticos utilizados por todas as formas coñecidas de vida son moi similares. Isto suxire que o código xenético se estableceu moi cedo na historia da vida e que ten unha orixe común para as formas de vida actuais. Análises filoxenéticas suxiren que as moléculas de ARNt evolucionaron antes que o actual conxunto de aminoacil-ARNt sintetases.
O código xenético non é unha asignación aleatoria dos codóns a aminoácidos. Por exemplo, os aminoácidos que comparten a mesma vía biosintética tenden a ter a primeira base igual nos seus codóns e aminoácidos con propiedades físicas similares tenden a ter similares codóns.
Experimentos recentes demostran que algúns aminoácidos teñen afinidade química selectiva polos seus codóns. Isto suxire que o complexo mecanismo actual de tradución do ARNm que implica a acción de ARNt e encimas asociados, pode ser un desenvolvemento posterior e que, ao primeiro, as proteínas se sintetizasen directamente sobre a secuencia de ARN, actuando este como ribozima e catalizando a formación de enlaces peptídicos (tal como ocorre co ARNr 23S do ribosoma).
Presentouse tamén a hipótese de que o código xenético estándar actual xurdiu por expansión biosintética dun código simple anterior. A vida primordial puido adicionar novos aminoácidos (por exemplo, subprodutos do metabolismo), algúns dos cales se incorporaron máis tarde á maquinaria de codificación xenética. Téñense probas, aínda que circunstanciais, de que formas de vida primitivas empregaban un menor número de aminoácidos diferentes, pero non se sabe con exactitude que aminoácidos e en que orde entraron no código xenético.
Outro factor interesante a termos en conta é que a selección natural favoreceu a dexeneración do código para minimizar os efectos das mutacións . Isto levou a pensar que o código xenético primitivo puido constar de codóns de dous nucleótidos, o que é bastante coherente coa hipóteses do balanceo do ARNt durante o seu acoplamiento (a terceira base non establece pontes de hidróxeno de Watson e Crick).
Experimento de Melde
miniatura|300px|Modelo do experimento de Melde: un pulsador eléctrico, unido a un cable, conduce a unha polea que soporta unha [[masa que causa tensión; cada nodo é propio da onda estacionaria.]] O experimento de Melde é un experimento científico realizado polo físico alemán Franz Melde sobre as ondas estacionarias producidas nun cable tenso unido a un pulsador eléctrico. Este experimento puido demostrar que as ondas mecánicas experimentan fenómenos de interferencia. Ondas mecánicas viaxando en sentido contrario forman puntos inmóbiles, denominadas nodos. Estas ondas foron denominadas estacionarias por Melde xa que a posición dos nodos e os ventres (puntos de vibración) permanece estática.
Historia
miniatura|150px|James Clerk Maxwell, físico inglés pioneiro nas investigacións sobre a [[radiación electromagnética e investigador do fenómeno ondulatorio.]] Os fenómenos ondulatorios na natureza foron investigados durante séculos, sendo algúns deles algúns dos temas máis controvertidos da historia da ciencia, tal é o caso da natureza ondulatoria da luz. A luz fora descrita por Isaac Newton no século XVII por medio dunha teoría corpuscular. Posteriormente, o físico inglés Thomas Young, contrastou as teorías de Newton, no século XVIII, e estableceu as bases científicas que sustentan as teorías sobre as ondas. A finais do século XIX, no auxe da segunda revolución industrial, a entrada da electricidade como tecnoloxía da época brindou un novo aporte ás teorías sobre as ondas. Este adianto permitiu a Franz Melde recoñecer o fenómeno de interferencia das ondas e a formación das ondas estacionarias. Máis tarde, no século XIX, o físico inglés James Clerk Maxwell, nos seus estudos da natureza ondulatoria da luz, puido expresar nunha linguaxe matemática as ondas e o espectro electromagnético.
Principio
miniatura|esquerda|250px|Ondas estacionarias, cada punto inmóbil representa un nodo. As ondas transversais mecánicas producidas nunha corda impulsadas por un vibrador eléctrico, viaxan a unha polea que conduce ao outro extremo do mesmo, onde é producida unha determinada tensión sobre o cable. Ao atoparse ambas ondas viaxando en direccións opostas prodúcese un fenómeno de interferencia de ondas. Ao tensarse apropiadamente a corda, mantendo a distancia entre o pulsador eléctrico e a polea, prodúcense ondas estacionarias, nas cales existen puntos da súa traxectoria denominados nodos que permanecen inmóbiles.
Análise teórica
O principio que Melde empregou no seu experimento considerou a suposición de que unha corda ten un peso desprezable. Franz estableceu que debido á curvatura do cable, as forzas en realidade non son directamente opostas.
Melde supuxo dúas situacións que sucedían nos eixes x e y. El suxeriu que no eixe x non hai desprazamento da porción da corda e estableceu a seguinte relación: No eixe y, porén, descompuxo vectorialmente as forzas en función do ángulo producido polas mesmas no lado da curvatura, obtendo estas relacións: miniatura|315px|Esquema do experimento de Melde mostrando un cable e a [[Vector (física)|descomposición vectorial das forzas actuantes sobre el.]] Franz estableceu que a forza resultante na porción é: porén Melde suxeriu que estes ángulos poden ser pequenos na análise polo que reformulou a expresión anterior en termos da tanxente do ángulo. A partir dunha análise matemático desta ecuación, Franz estableceu que ocorría un troco no ángulo a medida que a onda continuaba co seu percorrido polo que estableceu: Melde reformulou esta última expresión en base a termos de diferenciais para obter unha aproximación máis precisa achegada a casos reais. Melde cambiou o parámetro do ángulo en base á súa dependencia funcional con respecto á posición e o tempo. Polo que estableceu que a tanxente do ángulo dependería da diferencial dunha altura \xi\, con respecto á diferencial da posición x\,. Mediante o cálculo diferencial, Franz Melde estableceu que a forza dependía da tensión e da diferencial parcial de segunda orde da altura da onda \xi\, con respecto á posición. En base á segunda lei de Newton da mecánica clásica, Melde introduciu o parámetro da densidade lineal e formulou esta ecuación: Melde comparou esta última expresión coa definición da velocidade en base a diferenciais do cálculo de Newton e mediante un axuste estableceu a dependencia da velocidade da onda estacionaria con respecto á tensión aplicada e a densidade lineal. Finalmente, á derradeira ecuación a denominou velocidade da onda estacionaria, e en base a cálculos alxébricos estableceu a velocidade en función: da frecuencia \nu\,, da lonxitude de onda \lambda\, e da tensión aplicada sobre o cable que serve de medio de condución da onda.
Demostración experimental
Nas condicións existentes ao interior dun laboratorio é posible reproducir o experimento de Melde e confirmar o que se puido demostrar no século XIX. A corrente eléctrica doméstica posúe unha frecuencia de 50 Hz. Un observador agudo podería predicir que esta é a mesma frecuencia que experimentarían as ondas estacionarias. Con todo, Melde correctamente supuxo que estas ondas sofren unha interferencia ao momento de atoparse cando ambas viaxan en dúas direccións, polo que esta frecuencia inicial é alterada case ao dobre.
Sikorsky SH-3 Sea King
O Sikorsky SH-3 Sea King (designación da compañía S-61) é helicóptero antisubmarino de dous motores deseñado e construído por Sikorsky Aircraft. O seu desexo foi un fito ao tratarse do primeiro helicótero anfibio e un dos primeiros en usar motores turboeixo.
Experimento de Melde
Demostración experimental
O termo da densidade lineal que se empregou no experimento foi de 2,84 \times 10@^4} {kg \over m}. miniatura|200px|Gráfica da dependencia de tensión-lonxitude de onda, a [[distribución proxectada é de natureza cadrática.]]
Sikorsky SH-3 Sea King
O Sea King ten a súa orixe nos esforzos da Armada dos Estados Unidos como un medio de contrarrestar a crecente ameaza dos submarinos soviéticos durante os anos 50. En consecuencia, o helicóptero foi desenvolvido especificamente para ofrecer unha plataforma antisubmarina capaz. O Sea King foi inicialmente designado HSS-2 coa intención de implicar un certo grao de puntos en común co anterior HSS-1, posteriormente recibiu a designación SH-3A a principios dos anos 60.
Experimento de Melde
Análise gráfico
Unha forma moi útil que se empregou durante o estudo das ondas estacionarias por Melde foi a análise das gráficas que se producen ao rexistrar os datos. Dado que as rectas ou curvas obtidas nunha gráfica poden predicir o comportamento dun fenómeno, este foi o método que se utilizou para coñecer a frecuencia das ondas oscilatorias.
Sikorsky SH-3 Sea King
Introducido en 1961, operou na Armada estadounidense como un activo antisubmarino e utilitario clave durante varias décadas antes de ser substituído polo non anfibio Sikorsky SH-60 Seahawk nos ano 90. O Sea King tamén realizou outros roles e misións como busca e rescate, transporte, evacuación médica, operacións anti-buque e alerta temperá. Varios Sea King, operados pola unidade HMX-1 do Corpo de Marines, son usados como helicópteros oficiais do Presidente dos Estados Unidos co indicativo 'Marine One'.
O Sea King tamén demostrou ser popular no mercado de exportación e incluso chego a ser vendido a operadores civís. En 2015 aínda quedaban moitos exemplares en servizo en nacións de todo o mundo. O Sea King foi fabricado baixo licenza por Agusta en Italia, Mitsubishi no Xapón e Westland no Reino Unido como o Westland Sea King. As principais vesións civís son o S-61L e o S-61N.
Experimento de Melde
Dependencia de tensión-lonxitude de onda
A gráfica producida na distribución dos datos de tensión con respecto da lonxitude de onda, é similar a unha parábola. Melde puido demostrar que a relación existente entre a tensión e a lonxitude de onda é de natureza cadrática. Deste xeito estableceu que así se presenta o comportamento da frecuencia nas ondas estacionarias.
Sikorsky SH-3 Sea King
Orixe
Durante a guerra fría a Armada soviética fabricou unha gran e variada frota de submarinos que chegou a pasar das 200 unidades operativas. A Armada dos Estados Unidos decidiu contrarrestar esta ameaza mellorando e desenvolvendo varias capacidades de guerra antisubmarina (ASW), que resultarían no desenvolvemento do Sea King. A finais dos anos 50 a Armada estadounidense estaba ansiosa por aproveitar os novos progresos realizados nos motores turboeixo e encargou un helicóptero naval para os seus propósitos. Sikorsky rcibiu unha petición da Armada de deseñar un novo helicóptero de turbina capaz de realizar misións antisubmarinas; a especificación proporcionada incluía un sónar de inmersión, catro horas de duración de misión, e a habilidade de poder levar unha carga de armas de 840 libras.
Experimento de Melde
Dependencia de tensión-lonxitude de onda ao cadrado
As curvas e trazos, son moi útiles para poder recoñecer o comportamento dun fenómeno da natureza, pero os científicos prefiren empregar exclusivamente as rectas na predición dun fenómeno dado que é posible predicir cal ou que punto, será o que virá.
Sikorsky SH-3 Sea King
Orixe
As características clave do helicóptero ASW emerxente incluirían o seu casco anfibio, permitindo ao aparello realizar amaraxes doadamente, e a adopción dun arranxo de motor turboeixo drobre que permitía un aparello máis grande, máis pesado e mellor equipado que o posible en anteriores helicópteros. A designación HSS-2 aplicouse para implicar un certo nivel de características comúns co anterior HSS-1, no caso de que os sentimentos políticos se opuxesen ao desenvolvemento dun helicóptero totalmente novo. Fabricáronse un total de dez prototipos para apoiar o programa de desenvolvemento. En marzo de 1959 o primeiro deles realizou o seu voo de estrea.