cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Neil Young
Carreira en solitario e traballo con CSNY
Co distanciamento de CSNY e a firma dun contrato propio para Crazy Horse, Young comezou 1971 emprendendo unha xira en solitario bautizada Journey Through the Past Tour. Pouco despois, recrutou a un novo grupo de músicos de sesión, que bautizou como The Stray Gators, para gravar novo material estreado en directo e publicado oficialmente no álbum Harvest, un grande éxito comercial que lle deu a Young o primeiro número un da súa carreira co sinxelo "Heart of Gold". "The Needle and the Damage Done", pola súa banda, supón un sombrío lamento a causa da adicción á heroína e está inspirada en parte pola forte adicción do membro de Crazy Horse Danny Whitten, que morrería ao pouco tempo a causa dunha sobredose.
Lucas
Lucas pode referirse a:
Neil Young
Carreira en solitario e traballo con CSNY
O 8 de setembro de 1972, a actriz Carrie Snodgress, coa cal estaba vivindo, deu a luz ao primeiro fillo da parella, Zeke, ao que pouco tempo diagnosticáronlle unha parálise cerebral. Young namorouse de Snodgress despois de vela nunha película, Diary of a Mad Housewife, na televisión e Young compuxo a canción "A Man Needs a Maid" que aparece no álbum Harvest.
Ditch Trilogy
Aínda que se planeou unha nova xira para continuar o éxito de Harvest, nos ensaios fíxose evidente que non podían contar con Danny Whitten debido ao seu abuso das drogas. O 18 de novembro de 1972, pouco despois de que fose despedido da preparación da xira, Whitten foi atopado morto por unha sobredose. Foi substituído polo guitarrista estadounidense de ascendencia galega Frank "Poncho" Sampedro.
Kiri Te Kanawa
Traxectoria
Nos anos seguintes, actuou na Ópera Lírica de Chicago, na Ópera de París, na Ópera de Sydney, na Ópera de Viena, na Scala de Milán, na Ópera de San Francisco, na Ópera de Múnic e na Ópera de Colonia, e engadiu as personaxes de Mozart Dona Elvira, Pamina e Fiordiligi, ademais de personaxes italianas, como Mimi, de La Bohème.
Te Kanawa destacou nas heroínas máis líricas de Richard Strauss: Marschallin, de Der Rosenkavalier; a Condesa, de Capriccio, e a protagonista de Arabella, así como en Vier letzte Lieder do compositor, e en certos papeis de Verdi, como Amelia, de Simón Boccanegra; Violeta, en La traviata, e Desdémona, en Otello.
En 1979 foi Donna Elvira no filme Don Giovanni sobre a ópera de Mozart, dirixido por Joseph Losey.
Destacou tamén como intérprete de comedia musical en versión de concerto e de crossover.
Retirouse do escenario da ópera en 2004 con Vanessa, de Samuel Barber, nos Ánxeles e en Washington, mais continuou a actuar esporadicamente en concertos, pasando a maior parte do seu tempo na súa residencia de Bay of Isles, en Nova Zelandia.
Honras
Entre as honras recibidas, foi nomeada Dame Commander da Orde do Imperio Británico en 1982, investida coa Orde de Australia en 1990 e condecorada coa prestixiosa Orde de Nova Zelandia en 1995. Tamén recibiu títulos honoríficos de universidades como: Cambridge, Oxford, Nottingham, Durham, Dundee, Warwick, Chicago, Auckland e Waikato, así como membro honorario do Somerville College, Oxford e do Wolfson College, Cambridge.
En 2009 foi engadida ao Hollywood Hall of Fame.
Outras actividades
Fundou a organización que leva o seu nome para promover os mozos cantantes do seu país.
Vida privada
En 1967 casou con Desmond Park, con quen adoptou dous nenos (Antonia e Thomas) e de quen se divorciou en 1997. É tamén unha ávida golfista e cazadora.
Antonio Guerra Torres
Antonio Guerra Torres foi un empresario e político galego.
Traxectoria
Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi nomeado alcalde de Cuntis a finais de xullo. Presentou a súa dimisión por motivos de saúde en xaneiro de 1937. .
Australian Bureau of Statistics
miniatura|250x250px|ABS House, as oficinas centrais da Australian Bureau of Statistics. A Australian Bureau of Statistics (ABS) é a oficina australiana de estatística. Nun principio foi denominada Commonwealth Bureau of Census and Statistics (Oficina de Censo e Estatística da Mancomunidade), e comezou a súa actividade o 8 de decembro de 1905. A Constitución australiana deu ó goberno o poder de recoller a información do censo e estatística.
O traballo do ABS é axudar ó goberno australiano a tomar as decisións correctas baseadas na información correcta. O ABS ten un censo cada 5 anos e recolle información sobre toda a poboación de Australia. O último censo realizouse o 8 de agosto de 2006. Os resultados dos censos están dispoñibles no sitio web de ABS.
Anuario de Australia
Cada ano, o ABS lanza un libro sobre Australia, chamado o Anuario de Australia. Nel detállanse a economía e as condicións de vida do país. Tamén conta con detalles acerca da xeografía e o clima de Australia, as relacións internacionais, defensa, educación, saúde e os sistemas de protección social.
En abril de 2008, o ABS dixo que non dispuña de fondos suficiente para elaborar a edición de 2009 do anuario.
Steve Shelley
Steven Jay Shelley, nado en Midland (Míchigan) o 23 de xuño de 1963, é un batería e produtor musical estadounidense, coñecido por tocar na banda de rock alternativo Sonic Youth dende o ano 1985.
Traxectoria
Shelley tocou en varias bandas de Míchigan coma Faith and Morals e Strange Fruit, e estivo na formación orixinal da banda seminal de punk rock The Crucifucks. Despois de deixar The Crucifucks mudouse a Manhattan, alugando o piso de Thurston Moore e Kim Gordon mentres estes estaban de xira con Sonic Youth por Europa. Cando a banda volveu foi contratado como batería sen pasar por unha audición, substituíndo a Bob Bert.
En 1992 fundou o selo independente Smells Like Records, con base en Hoboken, New Jersey, onde vive no presente. Xunto co seu amigo e músico de Two Dollar Guitar Tim Foljahn, axudou a lanzar a carreira de Cat Power, servindo como batería nos seus primeiros tres álbums. Tamén produciu o álbum de debut de Blonde Redhead en 1993, Blonde Redhead, e o de Cat Power What Would the Community Think? en 1996. Steve puido localizar a Lee Hazlewood en 1997 e conseguir o permiso para reeditar cinco dos mellores títulos do seu catálogo. Smells Like Records tamén publicou unha colección de stándards gravados en 1997, sendo as primeiras novas gravacións de Hazlewood lanzadas domesticamente en case dúas décadas.
En 1998 Shelley tocou na banda sonora do filme Velvet Goldmine coma membro de Wylde Ratttz, xunto co guitarrista de The Stooges Ron Asheton, o seu compañeiro en Sonic Youth Thurston Moore, o baixista Mike Watt, Don Fleming, Mark Arm de Mudhoney e Jim Dunbar.
Outros traballos destacables fóra de Sonic Youth foron as gravacións e actuacións con varios artistas coma Christina Rosenvinge, Chris Lee, John Wolfington, Michael Powers, Michael Rother, Howe Gelb ou Enrique Morente.
Ruta da antiga vía do ferrocarril Vilaoudriz - Ribadeo
alt=Túnel da volta, de 90 m|miniatura|Túnel da volta, de 90 m. alt=Posible continuación da ruta: km 25 da estrada N 640|miniatura|Posible continuación da ruta: km 25 da estrada [[N-640.]] A ruta da antiga vía do ferrocarril Vilaoudriz - Ribadeo está constituída pola recuperación do tramo A Pontenova - Santiso de Abres do antigo ferrocarril mineiro Ribadeo - Vilaoudriz que estivo en funcionamento ata 1964. A ruta forma parte do conxunto das Vías Verdes
Percorrido
A ruta discorre ao longo do que fora a antiga vía do tren que comunicaba a principios do século XX as minas de Vilaoudriz co porto de Ribadeo. O trazado recuperado en 2019 é duns 13 quilómetros, á beira do río Eo, entre A Pontenova e Santiso, sendo o tramo de administración galega a zona sur, dende A Pontenova ata o rego do Cairo (uns 6 km), e de administración asturiana a zona norte, entre O Cairo e Santiso (uns 7 km). Nos diferentes tramos mestura distintas superficies: asfalto (A Pontenova - O Cairo), terra e pedras (na zona asturiana). Nel pásanse seis túneles (iluminados de xeito automático) de ata preto de medio quilómetro, e unha ponte. Asemade, á súa beira existen os restos de dúas centrais eléctricas, (unha delas alimentada polo encoro do Pé da Viña, con sentenza de demolición en 2022) e unha esclusa de salmóns, así como a área recreativa do Boulloso e restos de diversas construcións relacionadas co ferrocarril. Ó ser chá, de baixa dificultade, resulta ideal tanto para realizala andando, como correndo ou en bicicleta. Asemade, todo o seu percorrido é accesible en coche.
Murray Street
Murray Street é un álbum da banda estadounidense de rock alternativo Sonic Youth. Foi editado a comezos de xuño do 2002 no Xapón, o día 10 en Europa e o en Norteamérica. O disco recibiu moi boas críticas e foi o primeiro con Jim O'Rourke como membro da banda.
Algunhas copias francesas do álbum veñen cun vinilo de 10" azul nunha edición limitada de 500 exemplares . Tiña tres temas exclusivos, sacados de traballos da banda para bandas sonoras, "Derniere Minute Electrifee" na cara A, e "Le Paysage Zim Zum" e "Coca Neon Kamera Sutra" na B.
Membros do grupo de noise/improvisación Borbetomagus aparecen no tema "Radical Adults Lick Godhead Style". Unha das rapazas que aparece na fotografía da portada é Coco Hayley Gordon Moore, a filla de Thurston Moore e Kim Gordon. A outra nena que aparece é unha amiga de Coco chamada Stella. A contraportada ten unha fotografía dun edificio de oficinas situado no cruzamento entre Murray Street e West Broadway, preto da Zona Cero de Manhattan. O estudio de Sonic Youth entre 1996 e 2006, chamado Echo Canyon, estaba situado en Murray Street.
Pitchfork Media situou a Murray Street no número 108 da súa lista dos 200 mellores álbums dos anos 2000.
Lista de cancións
Canción extra da edición xaponesa
José Antonio Alonso
O nome José Antonio Alonso pode referirse a:
Alan Parsons
Alan Parsons, nado en Londres o 20 de decembro de 1948 é un músico e produtor británico. Foi responsábel de parte do éxito dalgúns álbums, coma o Abbey Road dos Beatles ou The Dark Side of the Moon de Pink Floyd. A banda formada por Parsons The Alan Parsons Project, así como tamén as secuelas posteriores derivadas do grupo tamén gozaron de salientábel éxito comercial.
Mary Oyaya
Mary Oyaya nada en Mombasa é unha actriz kenyana recoñecida polo seu papel como a Mestra Jedi Luminara Unduli en Star Wars Episode II: Attack of the Clones e en Star Wars Episode III: Revenge of the Sith.
Traxectoria
É a maior de catro irmáns e é filla de diplomáticos. Graduouse na "Alliant International University" en Relacións Internacionais e foi galardoada con dous graos de mestría en Relacións Internacionais e o Desenvolvemento Social Internacional pola Universidade de Nova Gales do Sur (UNSW) en Sidney (Australia), país no que reside actualmente.
A súa carreira comezou con anuncios de televisión, pasando despois á pequena e á gran pantalla con papeis en filmes como Lost Souls, Farscape, Canguro Jack, Matrix Reloaded e Matrix Revolutions.
O punto de inflexión na súa carreira chegoulle no 2002 cando foi elixida para desempeñar un papel Star Wars Episode II: Attack of the Clones e en Star Wars Episode III: Revenge of the Sith. Inicialmente tiña que interpretar a un dos senadores do "Senado Galáctico" en Coruscant, pero máis tarde decidiron que fixera de Luminara Unduli, a Mestra Jedi e Xeneral da República Galáctica.
Sophie Luck
Sophie Kathlyn Luck, nada o 17 de outubro de 1989 en Pymble, Nova Gales do Sur, é unha actriz australiana coñecida polo seu traballo nas series de televisión Escola de surf e Home and Away.
Tyra Banks
Tyra Lynne Banks, nada en Inglewood (California) o 4 de decembro de 1973, tamén coñecida como BanX, é unha personalidade televisiva, produtora, empresaria, actriz, escritora, modelo e cantante ocasional estadounidense. Comezou a súa carreira aos quince anos e foi a primeira muller de orixe afroamericana que apareceu nas portadas de GQ e do número de bañadores de Sports Illustrated, en que apareceu dúas veces. Foi un anxo de Victoria's Secret entre 1997 e 2005. A principios do século XXi, Banks era unha das modelos mellor pagadas do mundo.
Banks comezou a aparacer na televisión en 1993 en O príncipe de Bel-Air, e debutou no cinema en Higher Learning en 1995. En 2000 tivo papeis máis importantes como en Life-Size, de Disney Channel e Zoe no éxito Coyote Ugly. Tamén apareceu con pequenos papeis no filme romántico Love & Basketball (2000) e no filme de terror Halloween: Resurrection (2002), ademais de aparecer nas series de televisión Gossip Girl e Glee.
En 2003, Banks creou a serie de telerrealidade America's Next Top Model, da que foi produtora executiva e presentou durante as primeiras vinte e dúas temporadas, ata a súa cancelación en outubro de 2015. Permaneceu como produtora executiva na volta da serie e escolleu a Rita Ora como presentadora da vixésima terceira tempada, antes de reasumir a presentación na vinte e catro. Banks foi cocreadora de True Beauty, e tivo o seu propio talk show, The Tyra Banks Show, que se emitiu en The CW durante cinco tempadas e gañou dous premios Daytime Emmy ao mellor talk show de información. En 2017, substituíu a Nick Cannon como presentadora de America's Got Talent.
En 2010, publicou unha novela para mozos adultos titulada Modelland, baseada na súa vida como modelo, que encabezou a lista de best sellers de The New York Times en 2011. Banks é unha das catro afroamericanos e sete mulleres que lideraron en varias ocasións a lista de xente máis influente do mundo da revista Time. Tamén é unha das dezasete modelos que foi considerada supermodelo lendaria por MODELS.com.
Vida persoal
Banks saíu co fotógrafo noruegués Erik Asla na década de 2010, e en xaneiro de 2016 tiveron un fillo mediante xestación surrogada. Banks afirma que tende a evitar beber alcol e que nunca empregou drogas recreativas.
Banks falou sobre relacións abusivas no seu pasado. En 2005, preguntada polo seu historial de relacións, indicou, "non empregarei unha morea de nomes do programa, mais unha relación específica non só tivo enganos, senón abuso emocional. Foi realmente mala, mais fíxome forte". En 2009, falou sobre as súas relacións pasadas cando apareceu como invitada en The Oprah Winfrey Show, xunto con Oprah Winfrey. O programa estaba dedicado á violencia nas citas en resposta ao asalto a Rihanna por Chris Brown.
Praia de Caneliñas, Sanxenxo
A praia de Caneliñas é un areal situado dentro do centro urbano de Portonovo, na parroquia de Adina, Sanxenxo. É o areal urbano da vila de Portonovo, xunto co de Baltar.
Isabel Pérez González
Isabel Pérez González, nada en Ourense en 1964, é unha política ligada ao Bloque Nacionalista Galego.
Traxectoria
É licenciada en Filoloxía clásica. Exerceu como docente no ensino secundario no IES Chamoso Lamas do Carballiño. Foi concelleira de Cultura do concello de Ourense e cabeza de lista do Bloque Nacionalista Galego nesta cidade nas eleccións municipais de 2011.
Casimiro Fernández Otero
Traxectoria
Combateu na guerra civil española. Afiliado a Falange Española Tradicionalista y de las JONS, foi nomeado concelleiro de Silleda en 1940. En 1946 foi nomeado Xefe local do Movimiento. Foi alcalde de Silleda entre 1957 e 1966. Foi nomeado de novo alcalde en marzo de 1976, logo da morte de Alfonso Trabazo. Nas primeiras eleccións democráticas presentouse por UCD, obtendo a maioría. Nas municipais de 1983 presentouse pola Coalición Independientes de Galicia (CIG), obtendo 7 concelleiros e a alcaldía grazas a un pacto co PSdeG. Posteriormente Casimiro Fernández expulsou os edís do PSdeG da Comisión de goberno e pactou con AP.
O Ézaro, Dumbría
Santa Uxía do Ézaro é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Dumbría, bañada pola Ría de Corcubión. Segundo o IGE en 2022 tiña 603 habitantes (322 mulleres e 281 homes) distribuídos en 4 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 1.081 habitantes.
A fervenza do Ézaro, na desembocadura do río Xallas, é un lugar de grande atractivo turístico. A carón da fervenza rematou varias veces unha etapa da Vuelta a España.
thumb|center|x200px|O Ézaro desde o miradoiro.
Etimoloxía
Ézaro ou Ésaro (con seseo) vén do medieval Isaro, que tería unha orixe hidronímica indoeuropea cunha raíz eis- ou is-: moverse rapidamente ou violentamente, referido ao tramo final do río Xallas cando cae na fervenza de nome Ézaro. A raíz está viva en verbos do sánscrito como ísyati (bulir), ésati (esvarar). En Italia existe o río Esaro, afluente do Crati, coa mesma orixe. En Francia existe o río Isère, afluente do Ródano, en Aragón o río Esera, afluente do Cinca. En Baviera o Isar, afluente do Danubio, en Flandres o Yser ou Ijzer, o Eisrà en Lituania e casos británico deformados.
José Manuel Lamela
Traxectoria
Industrial. É concelleiro no Valadouro polo PPdeG dende 1999. Nas eleccións municipais de 2011 encabezou a candidatura do PPdeG á alcaldía do Valdouro e foi elixido alcalde como cabeza da lista máis votada. Logo dunha moción de censura, en xuño de 2013 foi substituído na alcaldía polo socialista Edmundo Maseda.
Olveira, Dumbría
San Martiño de Olveira é unha parroquia que se localiza no leste do concello de Dumbría. Segundo o IGE en 2018 tiña 585 habitantes (299 mulleres e 286 homes) distribuídos en 10 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 944 habitantes.
Pedro Rodríguez González
Traxectoria política
Tras unha carreira como periodista gráfico deportivo moi coñecida no ámbito local accedeu en 1995 á alcaldía do Concello de Huelva, cargo que revalidou con maioría absoluta nas seguintes lexislaturas de 1999, 2003 e 2007 respectivamente. É deputado do parlamento de Andalucía por Huelva desde 1996, presidente do Partido Popular de Huelva até 2008 e vicepresidente do Partido Popular de Andalucía en 1999. Renovou a súa quinta lexislatura nas Eleccións municipais de España de 2011 con 14 concelleiros.
Decisiones: Unos ganan, otros pierden
Decisiones: Unos ganan, otros pierden é unha nova tempada da serie de televisión antoloxía dramática Decisiones. A tempada está producida por Telemundo Global Studios, e está gravada en televisión de alta definición 4K Ultra-alta definición. Martha Godoy exerce como showrunner da tempada. Estreouse o 10 de decembro de 2019 en Telemundo.
Tahyna Tozzi
Tahyna Valentina Tozzi, nada o 24 de abril de 1986 en Cronulla, Nova Gales do Sur, é unha actriz, cantante e modelo australiana.
Traxectoria
É recoñecida internacionalmente polo seu traballo na serie de televisión australiana Escola de surf na que interpreta o papel de Perri Lawe.
Olveiroa, Dumbría
Santiago de Olveiroa é unha parroquia que se localiza no leste do concello de Dumbría. Segundo o IGE en 2013 tiña 140 habitantes (69 mulleres e 71 homes) distribuídos en 2 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 194 habitantes.
Protón
O protón é unha partícula, con carga eléctrica positiva de valor 1,6*10−19C, que pode atoparse nos núcleos atómicos. O número de protóns dun núcleo atómico determina o número atómico Z deste, e a suma de número de protóns máis número de neutróns, a súa masa atómica A (ó ter os neutróns unha masa só lixeiramente superior, e poder desprezar a masa dos electróns). Protóns e neutróns son chamados nucleóns.
Os núcleos atómicos teñen un ou máis protóns, sendo unha parte necesaria dos mesmos. Pola definición de elemento, o número de protóns no núcleo, chamado número atómico, é a propiedade característica das propiedades dun elemento. Como cada ten fixado por definición o número de protóns, ten un único número atómico.
Proton é o vocablo grego para "primeiro", quedándolle o nome da asignación que fixo Ernest Rutherford para o núcleo de hidróxeno no 1920. En anos anteriores (1917), Rutherford descubrira que o núcleo do hidróxeno, o núcleo máis lixeiro, podía obterse do núcleo do nitróxeno por colisións atómicas. Os protóns foron polo tanto candidatos a partícula fundamental, bloque constituínte do nitróxeno e calquera outro núcleo máis pesado.
No moderno Modelo estándar da física de partículas, os protóns son hadróns, e, como os neutróns, os outros nucleóns, están compostos de tres quarks. Despois da consideración orixinal de partícula elemental, hoxe recoñécense como estruturados de tres quarks: dous quark arriba, de carga +2⁄3e e un quark abaixo de carga –1⁄3e. A masa en repouso dos quarks constituíntes contribúe só nun 1% da masa do protón. O resto da masa do protón é debida á enerxía da estrutura entre quarks, incluíndo a enerxía cinética dos quarks e a enerxía dos gluóns do campo que manteñen xuntos os quarks. como so protóns non son partículas fundamentais, teñen un tamaño físico, aínda que non totalmente definido; a raíz cuadrática media (raio de carga) dun protón está entre 0,84–0,87 fm (0,84*10−15 a 0,87*10−15 m).
En 2020, subsiste o enigma da masa do protón, pois a masa dos quark constituíntes e a subministrada polo bosón de Higgs só supón da orde do 1% da masa observada.
Germania (aeroliña)
miniatura|Avións Airbus da compañía aérea Germania no aeroporto de Castellón. Germania, legalmente Germania Fluggesellschaft mbH, é unha aeroliña alemá con sede en Berlín. A compañía opera voos regurales e chárter a destinos en Europa, Norte de África e Oriente Medio dende varias bases en Alemaña.
Frota
En novembro de 2017 a frota de Germania estaba formada polos seguintes avións:
Columnas de Hércules
miniatura|150px|dereita|Monumento ás Columnas de Hércules, no [[Territorio Británico de Ultramar de Xibraltar.]] As Columnas de Hércules é o nome dado na antigüidade ás costas que bordean o estreito de Xibraltar por ambas as dúas beiras. O nome fai referencia a Xibraltar (Calpe en latín) ao norte, na costa europea, e ao monte Abila (mons Abila), hoxe Djebel Musa, ao sur, ao lado de Ceuta, na costa africana. As columnas recibiron o seu nome do heroe mitolóxico grego Heracles (en galego, por vía latina: Hércules). Segundo a cronoloxía xeográfica dos gregos, as columnas de Hércules constituían o comezo do mundo e foran derrubadas polo semi-deus.
A creencia de que máis aló delas non había nada provocou a creación do lema Non Plus Ultra, que co descubrimento de América derivaría en Plus Ultra.
Xoán Xosé Pita
Xoán Xosé Pita Díaz, nado en Covas en 1951, é un político nacionalista galego vinculado ao BNG.
Traxectoria
Estudou náutica e desenvolve a súa actividade profesional como empresario autónomo nunha empresa de prefabricados.
Nas eleccións de 1999 foi elixido concelleiro en Ferrol. Até 2003 formou parte do goberno da cidade, onde estivo á fronte de varias delegacións, como Seguridade e Tráfico ou Zona Rural. En 2007 preséntase como candidato dos nacionalistas ao concello de Ferrol, nuns comicios onde pasa de 6 a 2 concelleiros. Continuou á fronte do cargo de voceiro municipal do BNG no concello, e volveu ser o cabeza de lista do seu partido para as locais de 2011, cando revalida os 2 concelleiros.
Meses despois, en novembro de 2011, presenta a súa dimisión. Substituíno na vocería local Mercedes Tobío.
Historia de Kíiv
A historia urbana de Kíiv, a "Nai das cidades rusas", ten unha lenda por orixe, a do pobo de Ki, líder mítico dos eslavos do leste que a fundaría no ano 482 nun outeiro que domina a chaira do Dniéper. Historicamente, hai constancia de asentamentos eslavos dispersos nesa área dende o século VI e, tamén, de fortificacións erixidas no século VIII sobor dun asentamento eslavo aparentemente abandonado algunhas décadas antes. Semella, segundo a Crónica de Néstor, que polo menos nos séculos VIII e IX Kíiv era un pequeno posto de fronteira (non máis dunha hectárea) posiblemente eslavo pero tributario dos xázaros. Atopouse un templo sacrificial sobor dun podio de pedra (Kapysce ). O conxunto no outeiro era chamado Sambat (Самбат, un primeiro nome da vila ).
Rus de Kíiv
No 882 (920 para algúns autores) os varegos conquistaron a posición establecendo nela a capital do seu dominio proveniente do norte (Novgorod). Nacía así o Rus de Kíiv e con el o comezo dun organismo proto-urbano no lugar (duns centos de habitantes a uns miles en sete décadas).
A expansión do asentamento é inmediata e dispersa (polas características topográficas e a división social): noutro outeiro ao norte semella asentárse unha elite escandinava e na chaira á beira do río (o Podil) aparece o poboamento eslavo. O outeiro do primitivo poboado fortifícase e arrodéase dun foxo (aínda só unhas 2Ha). Nel aparecen as primeiras edificacións en pedra (un pazo principesco sinaladamente).
A Idade de Ouro da capital do principado
Con Vladimiro I no final do século X e baseada na puxanza económica da ruta comercial entre o Báltico e Constantinopla, Kíiv comeza a época do seu esplendor coma principal cidade do medievo no leste europeo. O centro da vila no outeiro primitivo expándese considerablemente (a "Cidade de Vladimiro", 10Ha ) e arrodéase de novas murallas. Máis construcións en pedra e ladrillo son erixidas e, trala conversión ao cristianismo do gran príncipe no 986 (e con el a poboación en masa nas augas do Dniéper), unha grande igrexa de estilo bizantino, a da Dormición da Virxe (ou dos Décimos, 996 ), primeira dunha morea de templos e mosteiros nos séculos seguintes. Preto dela, dous edificios palacianos. Embaixo, xunto ao río, o Podil duplica a súa área con poboación inmigrada á florecente cidade. Así, dun complexo organismo fragmentado, froito dunha segregación étnica que foi diluíndose pola progresiva eslavización da elite escandinava, Kíiv deveu unha urbe cun centro de poder monumental e fortificado arrodeado de asentamentos abertos, modelo das vilas do Rus e "nai das cidades rusas".
O cénit da capital e do principado acadouse co fillo de Vladimiro, Iaroslav I o Sabio (1019-1054). Fixo unha gran ampliación ao sur (a "Cidade de Iaroslav", 60ha ). Arrodeada de fortes murallas de seu (3,5 km) con impresionantes portas (a principal a Porta de Ouro ) dispoñíase arredor da magnífica catedral de Santa Sofía (1040, de ascendencia bizantina pero ampliando o número de cruxías, fundacional da arquitectura rusa ) escoltada polas igrexas de Sta. Irene e S. Xurxo, ademais de novos pazos e un mercado no extremo sur. Os sucesores de Iaroslav engadiron os apéndices do extremo nordeste, co complexo do mosteiro de San Miguel (1108 ), e do noroeste (Копирів кінець), un dominio residencial fortificado dos príncipes xunto ao barrio xudeu na insegura segunda metade do século XII. O Podil embaixo continuou o seu desenvolvemento coma barrio comercial e artesanal dentro dun recinto xeral de fortificacións que chegaban ao río e fóra de murallas, nas escarpadas beiras ao longo do Dniéper cara ao sur, foran aparecendo multitude de complexos monásticos (sinaladamente o Pecherska Lavra). O enteiro organismo urbano acadaba entre 350 e 500Ha albergando arredor de 70.000 habitantes (unha das maiores de Europa nese tempo  ).
O declinar e debilidade do Rus foi precipitado polas loitas dinásticas no final do século XII e chegou o seu fin coa conquista, saqueo e destrución da metrópole polos mongois en 1240.
Vila provincial baixo diferentes poderes
miniatura|200px|Vista de Kíiv en 1651: o Podil baixo a cidade alta. Nos séculos seguintes Kíiv quedou relegada a mera capital provincial de diversos poderes foráneos (Horda de Ouro, lituanos, polacos, cosacos e finalmente rusos) que foron sucedéndose no seu dominio, mantendo soamente importancia coma centro relixioso ortodoxo. Así, enfraquecida no soar urbano dentro de murallas creado no medievo por máis de cinco séculos, coa cidade alta coma sede dos poderes administrativo e relixioso e a baixa, o Podil, no seu antigo papel protoindustrial e comercial asociado ao porto do Dniéper.
A reconstrución non comezara ata o século XV e foi lenta. Coa incorporación progresiva á órbita do Imperio Ruso (s.XVII-XVIII) o pulo construtivo recomezou. En 1679 o príncipe Cherkassky refixo as murallas con modificacións do trazado medieval. As igrexas (Sta. Sofía, San Miguel ) e os mosteiros ortodoxos das beiras do río restauráronse e foron enriquecidos, singularmente o Mosteiro das Covas (Pecherska Lavra) que mesmo foi aglomerando un arrabalde arredor.
Século XIX
O grande incendio que destruíu o Podil en 1811 foi o motivo da primeira planificación urbana moderna en Kíiv. Un novo Podil cun trazado reticular ordenado arredor da antiga Praza dos Contratos (Kontraktova Ploscha, a do mercado medieval ) foi deseñado en 1812 polos arquitectos Geste e Melensky, cun bulevar central que continuaba a antiga baixada da cidade alta. Precisamente o barrio reconstruído terá un papel protagonista no renacemento da importancia de Kíiv, desta vez coma centro industrial, ao longo do século XIX.
Na segunda metade do século, tamén a cidade alta tivo o seu desenvolvemento burgués. Foi conformándose en torno a unha nova praza (da Independencia ou da Duma porque alí erixiuse o Concello; coñecida popularmente coma Maidan ) no que era a porta de murallas cara aos mosteiros. E no val do arroio que corría a carón apareceu a que devirá a rúa principal da cidade, Khreshchatyk. Os arrabaldes que apareceran ao sur da vila foron así unidos, no glacis do que fora o recinto de murallas (demolidas), por unha ampliación da urbe ata a estación do ferrocarril (1868) que por alí foi trazado.
Na antiga vila medieval, unha praza-bulevar alongada uniu os recintos de Sta. Sofía e San Miguel e foron trazadas rúas de conexión coa primitiva cidade de Vladimiro (que era practicamente tábula rasa).
Século XX
miniatura|200px|A área metropolitana de Kíiv dende o satelite. A comezos de século Kíiv era xa a terceira cidade do imperio e coa súa caída (1918) e os plans de forte industrialización da Unión Soviética, o papel de Kíiv coma importante núcleo industrial non fixo senón aumentar ao longo da centuria, coa conseguinte metropolización da urbe. Varias pontes sobor do Dniéper permitiron a extensión á beira oriental.
O proceso de destrución de igrexas e monumentos das décadas de 1920 e 1930 acabou con algunhas das reconstrucións trala devastación mongol (vg San Miguel, hoxe reconstruída; Sta. Sofía estivo a punto de seres demolida). Na segunda guerra mundial sufriu a ocupación nazi e de resultas o centro do século XIX, a rúa Khreschatyk e o Maidan, foron dinamitados. A posterior reconstrución fíxose segundo o monótono estilo estalinista imperante nos países socialistas nesa época. A peculiar orografía de Kíiv, os seus outeiros sobor do Podil e as costas cara ó río, foran progresivamente convertidos en parques-miradoiros.
Dende 1991 capital de Ucraína (en 1934 fora trasladada dende Khárkiv a capitalidade da RSS), Kíiv tenta volver a atopar o seu lugar na Europa contemporánea, onde unha vez acadara unha esplendorosa preeminencia.
Salgueiros, Dumbría
San Mamede de Salgueiros é unha parroquia que se localiza no noroeste do concello coruñés de Dumbría na comarca de Fisterra. Segundo o IGE en 2018 tiña 273 habitantes (144 mulleres e 129 homes) distribuídos en 10 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 331 habitantes.
Obdulia Álvarez Díaz
Obdulia Álvarez Díaz, nada en La Fuente la Plata (Oviedo) en 1896 e finada en Xixón o 27 de xaneiro de 1960, foi unha cantante asturiana de tonadas, coñecida como La Busdonga.
Traxectoria
O seu alcume debíase a que o seu pai traballou como ferroviario na estación de Busdongo, en Villamanín (provincia de León), de onde vén o seu nome artístico. Tamén viviu en Mieres, onde o seu pai e a súa nai tiñan un chigre (sidraría) que servía de escenario. En 1934 estableceuse en Xixón.
Na década de 1920 traballou co compositor e pianista Baldomero Fernández e con Ángel González Rodríguez "El Maragatu". Acadou éxito con cancións como “Pasé'l puertu Payares”, “Canteros de Covadonga”, “Carrosmateros”, “Los mineros del Fondón” ou “Hai una linia trazada”. Entre 1925 e 1926 gravou os seus primeiros discos en Uviéu e máis tarde en Madrid. Neles aparece tamén cos gaiteiros José Álvarez e Marcelo del Fresno. Chegou a gravar 24 cancións.
En 1955 interveu como artista invitada no concurso de Canción Asturiana do salón Babel, acompañada á gaita polo seu irmán Aurelio (tamén chamado El Busdongu), e un ano despois gravou dous cantares con Laudelino Alonso para a discográfica Columbia.
Barallobre, Fene
Santiago de Barallobre é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Fene. Segundo o padrón municipal de 2007 tiña 1.836 habitantes (964 mulleres e 872 homes) distribuídos en 31 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 2.045 habitantes.
Michel Hazanavicius
Michel Hazanavicius, nado o 29 de marzo de 1967 en París, é un director de cine, produtor e guionista francés especialmente coñecido polo seu filme de 2011 The Artist co que gañou o Óscar ó mellor director e ó mellor filme.
Vida persoal
A familia de Michel Hazanavicius era de orixe xudía de Lituania e Polonia, que se estableceron en Francia na década de 1920. Antes de se facer director, Hazanavicius traballou en televisión.
Economía de Afganistán
thumb|left|Ministerio das Finanzas de Afganistán. A economía de Afganistán recupérase de décadas de conflitos, e mellorou logo da caída do goberno Talibán o ano 2001, especialmente pola axuda estranxeira e a recuperación da agricultura. Os millóns de dólares recibidos de axuda internacional despois de 2002 e os envíos feitos por expatriados – que o 2006 atinxiron 3,3 mil millóns de dólares - contribuíron para esta mellora da economía. Para esta recuperación axudou tamén o fin dunha seca que se prolongou por catro anos, e melloras na agricultura. Aínda así o Afganistán é un dos países máis pobres do mundo.
Case a metade da poboación sofre coa falta de vivendas, de auga potable, electricidade e emprego. O goberno do país e os organismos de axuda internacional procuraron nos últimos anos atender estas necesidades básicas con investimentos en infraestrutura, educación, construción de casas, programas de emprego, asistencia médica, e reformas económicas.
Daría Vilariño Pintos
Daría Vilariño Pintos, nada en Santiago de Compostela o 26 de xaneiro de 1928 e finada na mesma cidade o 15 de outubro de 2020, foi unha bibliotecaria galega. De 1973 a 1993 foi a directora da Biblioteca da Universidade de Santiago de Compostela, a primeira muller en ocupar este cargo.
Economía de Afganistán
Agricultura
A economía do Afganistán continúa dependente da agricultura a pesar de apenas 12% de seu territorio ser arable, e menos de 6% ser cultivado. A produción é pouca pola dependencia de caídas de neve e chuvias irregulares, e a irrigación é pouca. Hai pouco uso de máquinas agrícolas, pesticidas e fertilizantes químicos.
Daría Vilariño Pintos
Traxectoria
Licenciouse en Filosofía e Letras na Universidade de Santiago de Compostela. Experta en ciencias psicolóxicas e sociais (psicoloxía, historia, socioloxía, etc.) e especializada en arquivos e bibliotecas, o seu primeiro traballo foi na Biblioteca Pública de Santiago (situada na rúa das Casas Reais). Tras gañar unha oposición, pasou a traballar como bibliotecaria na Biblioteca da Universidade de Santiago, chegando a ser a súa directora, cargo que desempeñou até a súa xubilación.
Ademais do seu traballo como directora da biblioteca, impartiu clases de biblioloxía na USC.
Colaborou como experta no Consello de Cooperación Bibliotecaria de Galicia, da Consellería de Cultura, como directora da biblioteca da USC, e na Fundación Cidade da Cultura.
Foi a irmá máis vella de Eduardo Vilariño Pintos, que foi profesor da Facultade de Dereito da Universidade de Santiago de Compostela, e catedrático de Dereito Diplomático e Consular da Facultade de Ciencias Políticas e Socioloxía da Universidade Complutense de Madrid.
Obras
Así mesmo, colaborou na obra de Manuel Cecilio Díaz y Díaz Escritos jacobeos, unha recompilacion de textos e edición de José Andrade, Helena de Carlos, José Carracedo, Manuela Domínguez, Araceli García, José García Oro, Pilar del Oro, María Virtudes Pardo e Daría Vilariño, editado o ano 2010 e Santiago de Compostela polo Consorcio de Santiago e a USC Servizo de Publicacións e Intercambio Científico. ISBN 978-84-9887-459-4.
Ademais, foi a presentadora do libro Mujer y educación en España, 1868-1975, que recolle os traballos do VI Coloquio de Historia de la Educación. Santiago de Compostela: Universidade de Santiago de Compostela. Departamento de Teoría e Historia da Educación, 1990, ISBN 978-84-4047-748-4.
Premios e distincións
Daría Vilariño foi galardoada en 1993, ano da súa xubilación, coa insignia de ouro da USC, e coa Medalla de Galicia na súa categoría de bronce.
Antonio Brufau
Antonio Brufau Niubó, nado en Mollerussa en 1948, é un empresario catalán. É licenciado en Ciencias Económicas pola Universidade de Barcelona e máster en Economía por IESE.
Traxectoria
Incorporouse a La Caixa en 1988 como Director Xeral Adxunto e responsábel do grupo industrial da entidade. Anteriormente, foi Socio Director na firma Arthur Andersen. En La Caixa xogou un papel determinante, xunto co entón presidente de La Caixa Josep Vilarasau e Isidre Fainé, no proceso de fusión da Caixa de Pensións de Cataluña e Baleares e a Caixa de Aforros e Monte de Piedade Barcelona, que deu lugar a La Caixa. En 1994, en representación de La Caixa, Brufau pasou a presidir o parque temático Port Aventura.
En xullo do ano 1997, foi nomeado Presidente do Grupo Gas Natural cargo que ocupou até 2004. Durante este período a compañía gasista experimento unha importante transformación e expansión internacional.
Dende 1996 ata 2004, Brufau foi membro do Consello de Administración de Repsol. En 2004 foi nomeado Presidente Executivo de Repsol YPF, multinacional integrada de petróleo e gas natural. Dende a súa chegada á Presidencia de Repsol a compañía renovou a súa estrutura organizativa e fixou os eixes prioritarios de crecemento en Upstream, Gas natural Licuado (GNL) e Downstream.
José Enrique Fernández de Moya
Traxectoria política
Ingresou no PP en 1991, sendo presidente Provincial de Novas Xeracións en 1994 e 1995. Ao ano seguinte, 1996, foi elixido Secretario Provincial do PP de Xaén e Presidente do PP de Xaén no ano 2000. Desde 2002 é Vicesecretario Xeral do PP-A, na Área de Estudos e Programas.
Desde 2011 é senador pola provincia de Xaén ao ser elixido nas eleccións xerais dese ano.
Alcalde de Xaén
Nas eleccións municipais de 2011 encabezou a lista do Partido Popular ao concello de Xaén, que obtivo maioría absoluta, tomando posesión o 11 de xuño.
Luz zodiacal
Observación
A luz zodiacal é moi feble e é completamente invisible nos ceos iluminados por outros obxectos brillantes coma a Lúa ou a contaminación lumínica. Nas latitudes medias do hemisferio norte observase mellor dirixindo a vista cara o Oeste na primavera, despois do crepúsculo, o mirando cara o leste no outono, un pouco antes do amencer.
Decrece en intensidade lumínica coa distancia con respecto ó Sol. En certas noites moi escuras pódese observar unha banda continua ó longo de toda a eclíptica. En oposición á luz zodiacal, é posible observar un brillo ovalado moi feble coñecido coma Gegenschein.
Orixe
A luz solar absorbida polas partículas de po é reemitida novamente coma radiación infravermella en tódalas direccións. Isto causa que as pequenas partículas sexan freadas lentamente pola presión da radiación solar, describindo órbitas cada vez máis pechadas e migrando cara o Sol (efecto Poynting-Robertson).
Dado que o tempo de vida do po no Sistema Solar é moi reducido comparado coa súa historia, é necesario ter unha fonte continua de novas partículas que manteñan a luz zodiacal. O po xerado polos cometas e nas colisións entre pequenos asteroides manteñen o plano da eclíptica poboado con partículas de po. Nestes anos púidose observar coma a luz zodiacal ten estruturas importantes, incluíndo bandas de absorción ligadas á maior presenza de po producido en familias de asteroides e nos restos concretos da cola dos cometas.
Escrita gótica
miniatura|250px|Fragmento de escrita do século XV usando letras góticas Dáse o nome de escrita gótica ás letras usadas na escrita dende aproximadamente o ano 1150 ata o ano 1500. Este tipo de letra continuou a ser usado na Alemaña ata o século XX. Non é un tipo de alfabeto, pero si unha variación da forma de deseñar as letras do alfabeto latino.
As letras góticas teñen unha forma arredondada, e pola súa aparencia, son moi usadas tamén na confección de diplomas e certificados.
Osaca
Osaca ou Osaka (大阪市, おおさかし, Ōsaka-shi) é unha cidade do Xapón e a capital da prefectura de Osaca, a segunda en importancia do país tras a capital Toquio, cunha poboación de 2.598.774 habitantes (censo do 2000).
Como é habitual no Xapón, a cidade ten as súas orixes coa erección dun castelo en 1583. Despoxada de poder político primeiro polas próximas Nara e Quioto (coas que configura xunto con Kōbe unha megalópole de dezanove millóns de habitantes), e despois por Toquio, especializouse na actividade comercial e industrial, converténdose por moito tempo no principal centro do país.
División administrativa
miniatura|dereita|300px|24 barrios do concello de Osaca.
O concello de Osaca divídese en 24 barrios (ku 区):
Louis-Ferdinand Céline
Louis Ferdinand Auguste Destouches, alcumado Louis-Ferdinand Céline, nado en Courbevoie o 27 de maio de 1894 e finado en París o 1 de xullo de 1961, é un dos escritores franceses máis traducidos e difundidos do século XX. É autor de Voyage au bout de la nuit, obra cumio da literatura universal contemporánea, publicada por vez primeira en 1932 e que foi así mesmo a primeira novela na produción do autor.
Biografía
Céline creceu en París. O seu pai era empregado nunha compañía de seguros. A súa nai, Marguerite Guillou, era filla de Céline Guillou, de quen tomou o pseudónimo. A avoa tiña unha pequena tenda de bordados, e trala súa morte en 1904 a modesta herdanza que deixou permitiu a Louis-Ferdinand asistir a unha escola privada. Tras obter o seu diploma foi a Alemaña e Inglaterra para aprender idiomas, sendo moitas desas experiencias relatadas na súa segunda novela, Mort à crédit.
Con 18 anos alistouse nunha unidade de cabalería do exército francés. Participou na primeira guerra mundial, sendo gravemente ferido en Ypres, quedándolle de por vida secuelas nun brazo, no oído e dores de cabeza. Concedéuselle a Médaille militaire porque se presentara voluntario para a misión na que foi ferido.
Foi destinado ao consulado francés en Londres, onde frecuenta os baixos fondos. En 1915 casou con Suzanne Nebout, unha camareira francesa que vivía en Londres, pero o matrimonio non foi rexistrado no consulado francés. En 1916 alistouse como encargado de explotación forestal e partiu a África, onde contraeu malaria durante o ano que alí pasou. Ao seu regreso a París traballou na revista científica Eureka, onde coñeceu o doutor Athanase Follet, un director dun colexio médico, baixo cuxa influencia estudou medicina.
Rematou o bacharelato e en 1919 casou con Edith Follet, filla de Athanase. A mediados da década de 1920 integrouse na Sociedade de Nacións como experto en cuestións de hixiene. Foi destinado a Xenebra, pero realizou constantes viaxes aos EUA, Cuba, Canadá e Inglaterra, e pasou tamén longas tempadas en Nixeria e Senegal. Debido ás longas ausencias, puxo fin ao seu segundo matrimonio con Edith Follet dous anos despois de graduarse.
En 1926 coñeceu en Xenebra a Elizabeth Craig, unha estadounidense nada en 1902 coa que viviu en París até 1933. Nunha das súas primeiras entrevistas trala publicación de Voyage au bout de la nuit cítaa coma unha das súas mestras. Existen homenaxes a Elizabeth Craig ao longo desa mesma novela (e de feito está dedicada a ela), especialmente nos personaxes de Lola e Molly.
En 1927 abriu unha consulta privada, que non funcionou, polo que tivo que empregarse como axudante dun dispensario en Clichy. En 1931 deulle o manuscrito de Voyage au bout de la nuit a unha secretaria para que o mecanografase, sendo publicada ao ano seguinte cunha extraordinaria acollida por parte do público e a crítica.
Trala segunda guerra mundial foi condenado in absentia (estando en Dinamarca) á pena de morte polo seu colaboracionismo durante a ocupación nazi en Francia, se ben a pena foi finalmente condonada. Escapou a Alemaña (sobre o éxodo escribiu D'un château l'autre, Nord e Rigodon), sendo condenado despois a un ano de prisión e declarado desgraza nacional. Tralo seu perdón, en 1951 regresou a Francia. Finou o 1 de xullo de 1961 dun aneurisma cerebral.
Obra
A súa creación máis famosa é Voyage au bout de la nuit, unha narración de trazos autobiográficos publicada en 1932. O seu protagonista, Ferdinand Bardamu, alistado nun momento de estupidez no exército francés, e aborrecido nas trincheiras da primeira guerra mundial, decide desertar facéndose pasar por tolo, describindo toda sorte de personaxes pintorescos e o absurdo e a brutalidade da guerra. Tralo conflito e tras un noivado cunha estadounidense, Lola, vai parar nun barco no que o resto dos pasaxeiros o queren linchar, rumbo a unha colonia francesa en África; a descrición do sistema colonial francés é hilarante e sumamente crítica, vindo a dicir que o colonialismo francés ampara a pederastia e que todo se funda na explotación dos negros (recordando a Heart of Darkness, de Joseph Conrad). Unhas febres acaban con esa aventura e chega nun estado próximo á escravitude aos Estados Unidos. Escapa en Nova York, onde vive por un tempo e reencóntrase con Lola, á que extorsiona. Volve viaxar a Detroit, onde fai amizade cunha prostituta norteamericana, pero volve a París e exerce a medicina a pesar do noxo que lle dá a súa clientela.
De estilo vivísimo, ás veces intraducible a causa da propensión a calcar a linguaxe oral, influíu profundamente nas xeracións posteriores. Autores como Charles Bukowski, Jean-Paul Sartre, Henry Miller, William S. Burroughs, Kurt Vonnegut, Billy Childish, Irvine Welsh ou o contemporáneo Alessandro Baricco recoñécenlle unha profunda influencia.
Tintín no Congo
Tintín no Congo (Tintin au Congo; ) é o segundo álbum da serie As aventuras de Tintín, creada polo debuxante Hergé. Encargado polo conservador xornal belga Le Vingtième Siècle para o suplemento infantil Le Petit Vingtième. A banda deseñada publicouse primeiro por entregas, en branco e negro, en Le Petit Vingtième entre o 5 de xuño de 1930 e o 11 de xuño de 1931. A primeira edición en álbum, tamén en branco e negro, publicouse ese mesmo ano. O álbum apareceu en cor, con importantes cambios, en 1946. A primeira edición en galego foi en 1991 pola Editorial Juventud con tradución de Valentín Arias López.