cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Alberto Ruz Lhuillier
Alberto Ruz Lhuillier, nado o 27 de xaneiro de 1906 en París, Francia  e finado o 25 de agosto de 1979,  en Montreal, Canadá, foi un arqueólogo francés nacionalizado mexicano. Salienta polas súas exploracións nas cidades maias de Mesoamérica, e especialmente por descubrir a tumba de Pakal o Grande no Templo das Inscricións en Palenque, México.
Traxectoria
A partir de 1940, dedicouse á investigación arqueolóxica no Instituto Nacional de Antropoloxía e Historia (INAH), onde foi xefe da Zona Maia entre 1949 e 1958, e Director de exploracións arqueolóxicas en Campeche, Iucatán e Palenque. Na UNAM, foi profesor da Facultade de Filosofía e Letras, e Director do Centro de Estudos Maias. Foi membro de varias institucións académicas, entre outras da Sociedade Mexicana de Antropoloxía, da Société des Américanistes, da Société Suisse des Américanistes e da Society of American Archaeology.
QuikScat
QuikScat, abreviatura de Quick Scatterometer (Dispersómetro rápido), é un satélite artificial fóra de servizo da NASA lanzado o 20 de xuño de 1999 mediante un foguete Titan II SLV desde a base Vandenberg da Forza Aérea para estudar os océanos terrestres.
Características
QuikScat foi deseñado como un substituto rápido para facer as observacións de dispersometría que se perderon coa avaría do satélite ADEOS 1, motivo polo cal recibe o nome que leva. Levou tan só 11 meses construír e lanzar o satélite grazas ao uso de equipamento xa existente para construír outro satélite que se atopaba suspendido. QuikScat levaba a bordo un único instrumento, o dispersómetro SeaWinds, que consistía nun radar de microondas para medir a velocidade e dirección do vento preto da superficie oceánica independentemente das condicións meteorolóxicas.
Nave
O satélite foi construído usando o bus BCP-2000 (Ball Commercial Platform 2000), cunha masa de 970 kg. Usaba dous paneis solares para producir electricidade, que era almacenada en baterías.
Misión
QuikScat funcionou sen problemas máis alá dos dous anos de deseño de vida orixinal ata completar dez anos de observacións que se viron interrompidos pola avaría o 23 de novembro de 2009 do mecanismo de rotación do dispersómetro, que imposibilitou o seu uso.
A Ponte, Caamaño, Porto do Son
A Ponte é un lugar da parroquia de Caamaño no concello coruñés de Porto do Son, na comarca de Noia. Segundo o padrón municipal (INE 2020) ten 6 habitantes (2 homes e 4 mulleres).
A Pastoriza
A Pastoriza é un concello da provincia de Lugo, pertencente á comarca da Terra Chá. Segundo o IGE en 2015: 3.274 habitantes (3.726 no 2006, 3.787 no 2005, 3.856 no 2004, 3.911 no 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «» ou «».
Historia
O Parochiale suevorum fala da diocese de Britonia, asentada na chaira ao sur da Pastoriza e Mondoñedo. Trala invasión musulmá da Península Ibérica, a poboación e a nobreza retirouse cara ao norte, fundando a diocese de Mondoñedo e a corte de Oviedo. Nos séculos seguintes a zona estaba aforada polo cabido mindoniense e polos mosteiros de Meira e Lourenzá.
En 1821 constituíuse o concello co nome de Vián, e en 1840 adoptou o nome actual da Pastoriza.
Lugares da Pastoriza
Para unha lista completa de todos os lugares do concello da Pastoriza vexa: Lugares da Pastoriza.
Galería de imaxes de miriápodos de Galicia
Miriápodos
VG-1.3
A VG-1.3 ou Vía Ártabra é unha vía para automóbiles dependente da Xunta de Galicia. Parte do cruzamento da estrada AC-163 coa AC-526 en Veigue e remata na autovía AG-13, no lugar do Castelo. O primeiro tramo inaugurouse entre Veigue e Meirás o 28 de febreiro de 2012, o resto foi aberto canda a AG-13, o 6 de setembro de 2013.
Os Padróns, Morgadáns, Gondomar
Os Padróns é un lugar da parroquia de Morgadáns no concello pontevedrés de Gondomar na comarca de Vigo. Tiña habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Galego de Estatística, dos cales 21 eran homes e 22 mulleres.
Mosca da froita mediterránea
miniatura|dereita|Larva de Ceratitis capitata. A mosca da froita mediterránea (Ceratitis capitata) é unha especie de díptero da familia Tephritidae que pode ser unha praga para as colleitas de froitas. Abunda na costa mediterránea, onde produce os maiores danos, de aí o seu nome, pero está estendida por todo o mundo. Non se debe confundir coa mosca do vinagre Drosophila melanogaster e outras Drosophilidae, que tamén se chaman moscas da froita (igual que outras especies de Tephritidae).
Ciclo biolóxico
A duración do ciclo depende da temperatura. A actividade redúcese durante o inverno, que normalmente pasa en estado de pupa. Se a temperatura pasa de 14 °C reactívase. En zonas de clima suave, pode completar de 6 a 8 xeracións anuais.
O Portal, Caamaño, Porto do Son
O Portal é un lugar da parroquia de Caamaño no concello coruñés de Porto do Son, na comarca de Noia. Segundo o padrón municipal (INE 2020) ten 6 habitantes (2 homes e 4 mulleres).
Mosca da froita mediterránea
Ciclo biolóxico
Realiza voos curtos e póusase onde encontra substancias azucradas, con predilección polas froitas, xa que lle son necesarias para alcanzar a súa madurez sexual. O encontro entre o macho e a femia prodúcese cando o macho segrega unha feromona, que é recoñecida pola femia, á que atrae, e ten lugar o apareamento.
A femia fecundada inicia a posta na polpa da froita, atraída polo olor e cor (prefiren o amarelo e o laranxa, polo que as froitas non maduras non as atraen, nin as podres).
Para a fertilización de todos os ovos que vaia poñendo abonda cunha soa cópula na vida da femia. Se as temperaturas son favorables os ovos eclosionan nuns dous días.
As larvas aliméntanse da polpa da froita na que producen galerías. Unha vez que completan o seu desenvolvemento larvario, saen do froito, e déixanse caer ao chan, onde se enterran e pasan a fase de pupa.
As moscas adultas teñen unha limitada capacidade de expansión, pero o comercio global de froitas distribúe accidentalmente froitas infectadas a miles de quilómetros de distancia en pouco tempo, axudando ao seu espallamento. Ver Mapa da distribución xeográfica de Ceratitis capitata (Actualizado en decembro de 2013).
Danos na agricultura
En España esta especie está moi estendida, sobre todo no sur e zona mediterránea. Afecta a multitude de especies cultivadas como: laranxa, mandarina, melocotón, figo, albaricoque, ameixas, kaki etc. O seu control é difícil, xa que está moi estendida. As únicas producións que escapan aos seus ataques son as obtidas desde final de outono a principios de primavera, xa que o frío desa época fai que o insecto non mostre actividade.
O dano producido no froito é causado pola larva, que se alimenta da polpa das froitas, deixando dentro da froita os seus excrementos, ademais de servir de vía de contaminación para distintos tipos de fungos, que producen putrefacción, o cal fai que eses frutos caian ao chan antes de tempo ou non se poidan comercializar.
Control fitosanitario
Actualmente en España o control fitosanitario deste insecto baséase nun ou máis dos seguintes métodos:
Control biolóxico
Ata o momento, o control biolóxico deste insecto non se conseguiu, pero son numerosos os estudos que se están a realizar co obxectivo de conseguir que sexan os inimigos naturais deste insecto os que o controlen. Un dos inimigos naturais que se está estudando é Diachasmimorpha tryoni unha avespa cuxas femias parasitan as larvas de C. capitata,Sabater-Muñoz, Beatriz et al'' (2009), Levante Agrícola nº 398 372-375 pero estes estudos aínda se encontran nas súas primeiras fases.
Francisco Villamil
Francisco Villamil, nado na Ría de Ribadeo en 1833 e finado en Camagüey, Cuba en agosto de 1873, foi un militar galego do século XIX. Maior xeral do Exército Mambí cubano.
Traxectoria
Francisco Villamil naceu, segundo el mesmo dixo, nalgún lugar da Ría de Ribadeo no ano 1833. Posteriormente, emigrou a Cuba, que por aquel entón, era colonia española. Villamil vinculouse aos cubanos que conspiraban pola independencia de Cuba, na década de 1860.
O 10 de outubro de 1868 estalou a Guerra do Dez Anos (1868-1878), primeira guerra pola independencia de Cuba. Os habitantes de Las Villas levantáronse en armas o 6 de febreiro de 1869, durante o chamado Levantamento de Las Villas. Francisco Villamil estivo entre os conspiradores de devandito alzamento.
Villamil combateu baixo as ordes dos Maiores xerais Carlos Roloff e Federico Fernández Cavada. En xullo de 1869, foi ascendido a Xeneral de Brigada (Brigadier). Posteriormente, combateu baixo as ordes do Maior xeral Salomé Hernández.
O 1 de maio de 1872, foi ascendido a Maior xeral do Exército Libertador cubano. Días despois, Agramonte nomeouno Segundo Xefe de Las Villas.
Morte
O xeneral Villamil nunca logrou recuperarse adecuadamente das súas feridas sufridas en Trindad de Olano. Gravemente enfermo, como consecuencias de ditas feridas, o Maior xeral Francisco Villamil faleceu en agosto de 1873, aos 40 anos de idade.
Kelly Macdonald
Kelly Macdonald, nada o 23 de febreiro de 1976 en Glasgow, é unha actriz escocesa.
Traxectoria
Acadou sona a nivel internacional polo seu traballo no filme independente Trainspotting así como noutras películas asociadas ao cinema máis comercial, como Nanny McPhee, Gosford Park, Intermission, No Country for Old Men, Harry Potter and the Deathly Hallows ou Brave. Tamén é un rostro coñecido da televisión, onde desempeñou importante roles en series como Boardwalk Empire, The Girl in the Café ou State of Play''.
Sakhir
Sakhir (Lingua árabe: الصخير‎) é unha zona do deserto situada no Reino de Bahrain, preto de Zallaq. Contén o Palacio Al-Sakhir, construído en 1870. Na década de 2000, a área viu moitos cambios, como a creación do campus principal da Universidade de Bahrain e o Circuíto Internacional de Bahrain. Ademais, moita xente vai a Sakhir de cámping. Sakhir é tamén a sede do Al Areen Wildlife Park, o único Parque Natural e zoolóxico que se atopa en Bahrain.
Osteocito
Os osteocitos son células do tecido óseo orixinadas a partir da diferenciación dos osteoblastos, que á súa vez derivan das células osteoproxenitoras. Todos estes tipos celulares, xunto cos osteoclastos (de distinta orixe), constitúen os elementos celulares do tecido óseo.
Localización
Poden atoparse situados en cavidades da matriz ósea, denominadas lagoas osteocitarias ou osteoplastos. A diferenza dos osteoblastos, os osteocitos están conectados uns con outros e co resto das células óseas, por medio de longas prolongacións citoplasmáticas delgadas e unións comunicantes denominadas unións gap, formando un sincitio. Os canalículos da matriz polos que discorren as prolongacións citoplasmáticas denomínanse calcóforos. Tanto nas lagoas coma nos calcóforos hai líquido entre a matriz e as células (líquido intersticial).
O sistema de conexión que posúen é o axeitado para poder levar a cabo un intercambio de metabolitos (ións) entre elas, xa que non poden moverse na matriz.
Características
Estas células non se poden dividir, polo que só se pode ver en cada lagoa un só osteocito. O citoplasma é lixeiramente alongado e basófilo, cunha enorme cantidade de prolongacións citoplásmicas; teñen pouco desenvolvido o retículo endoplasmático rugoso e o aparato de Golgi; ademais hai pequenas pingas de lípidos e pequenas cantidades de glicóxeno. Teñen a capacidade de segregar ou reabsorber a matriz ósea que os circunda, de feito podería dicirse que estas células son osteoblastos que quedaron atrapados na súa propia substancia de secreción. Malia a distancia que hai entre os osteocitos, e da cantidade de matriz que os separa, estes permanecen en contacto a través de pequenas canles que hai ao longo do óso. A comunicación dos osteocitos é importante para controlar a cantidade de óso que se forma e deteriora.
Canto un osteocito se libera da súa lagoa ósea debido a unha reabsorción do óso ou unha fractura, pode reiniciar unha actividade biosintética moi activa e converterse en osteoblasto.
Heterocromatina
miniatura|350px|Núcleo dunha célula humana no que se ve a localización da heterocromatina. A heterocromatina é unha forma moi empaquetada da cromatina. Cando a cromatina está pouco empaquetada recibe o nome de eucromatina. Hai dúas variedades de heterocromatina chamadas constitutiva e facultativa, cunha gradación intermedia entre elas. A heterocromatina xoga un importante papel na expresión xénica, xa que a heterocromatina constitutiva pode afectar aos xenes que están preto dela (variegación por efecto de posición) e a heterocromatina facultativa comprende xenes que son silenciados por medio dun mecanismo como a desacetilación de histonas ou por ARN que interacciona con piwi por medio de interferencia de ARN. A heterocromatina constitutiva é xeralmente repetitiva e desempeña funcións estruturais como formar parte de centrómeros ou telómeros, ademais de actuar como un atractor para outros sinais de represión ou de expresión xénica, pero non se transcribe. A heterocromatina facultativa non é repetitiva e, aínda que tamén ten unha estrutura compacta, pode perder a súa compactación cando recibe sinais específicos do seu ambiente ou de desenvolvemento, e facerse transcricionalmente activa. A heterocromatina foi asociada coa di- e trimetilación da H3K9 en certas porcións do xenoma.
Estrutura
A cromatina encóntrase en dúas variedades: eucromatina e heterocromatina. Orixinariamente, as dúas formas distinguíanse citoloxicamente segundo a intensidade coa que se tinguían, xa que a eucromatina tinguíase pouco e a heterocromatina moi intensamente, o que indicaba o seu maior empaquetamento. A heterocromatina está localizada xeralmente na periferia do núcleo. A pesar desta dicotomía inicial que se utilizou para diferencialas, hai probas recentes tanto en animais coma en plantas que suxiren que hai máis de dous estados en que pode encontrarse a cromatina, que poden ser catro ou cinco, cada un marcado por diferentes marcas epixenéticas.
A heterocromatina consta principalmente de ADN satélite xeneticamente inactivo, e de moitos xenes que están reprimidos en diverso grao, e algúns deles non poden expresarse nunca en forma de eucromatina. Tanto os centrómeros coma os telómeros son heterocromáticos, como tamén o corpo de Barr dun dos cromosomas X das femias.
Función
A heterocromatina foi asociada con varias funcións, desde a regulación xénica á protección da integridade dos cromosomas; algúns destes papeis poden ser atribuídos ao denso empaquetamento do ADN na heterocromatina, que o fai menos accesible aos factores proteicos que xeralmente se unen ao ADN ou aos seus factores asociados. Por exemplo, os extremos de ADN bicatenario espidos serían xeralmente interpretados pola célula como un ADN danado ou un ADN viral, o que desencadearía a detención do ciclo celular, a reparación do ADN, ou a destrución de fragmentos de ADN como o que fan as endonucleases nas bacterias.
Algunhas rexións da cromatina están moi densamente empaquetadas e as súas fibras están nunha condición case comparable á dos cromosomas na mitose. A heterocromatina é xeralmente herdada clonalmente; cando cada célula se divide as dúas células fillas conterán normalmente heterocromatina nas mesmas rexións do ADN, o que se considera unha herdanza epixenética. As variacións causan que a heterocromatina invada os xenes adxacentes ou retroceda de xenes situados nos extremos de dominios. O material transcribible pode ser reprimido ao ser posicionado (en cis) nestes dominios limítrofes. Isto dá lugar a diferentes niveis de expresión dunha célula a outra, o cal pode ser demostrado pola variegación por efecto de posición. As secuencias illadoras poden actuar como unha barreira en raros casos nos que a heterocromatina constitutiva está xustaposta con xenes moi activos (por exemplo, o illador 5'HS4 augas arriba do locus da β-globina de polo, e loci de dúas especies de Saccharomyces. ).
Heterocromatina constitutiva
Todas as células dunha especie empaquetan as mesmas rexións do ADN en forma de heterocromatina constitutiva, e así en todas as células os xenes contidos na heterocromatina constitutiva vanse expresar moi escasamente. Por exemplo, todos os cromosomas humanos 1, 9, 16, e o Y conteñen grandes rexións de heterocromatina constitutiva. Na maioría dos organismos, a heterocromatina constitutiva aparece arredor do centrómero dos cromosomas e preto dos telómeros.
Heterocromatina facultativa
As rexións do ADN empaquetadas en forma de heterocromatina facultativa non coinciden entre distintos tipos celulares dunha mesma especie, e así unha secuencia que nunha célula está empaquetada como heterocromatina facultativa (con xenes que apenas se expresan) pode estar empaquetada como eucromatina noutro tipo celular (e os seus xenes alí poden expresarse). Porén, a formación de heterocromatina facultativa está regulada, e está a miúdo asociada coa morfoxénese ou a diferenciación celular. Un exemplo de heterocromatina facultativa é a inactivación do cromosoma X nas femias de mamíferos, nas cales un dos cromosomas X está empaquetado en forma de heterocromatina facultativa e silenciado, mentres que o outro cromosoma X está empaquetado como eucromatina e é expresado.
Entre os compoñentes moleculares que aparecen para regular a extensión da heterocromatina están as proteínas do grupo Polycomb e xenes non codificantes como Xist. O mecanismo polo cal se produce esta extensión das rexións con heterocromatina aínda é discutido.
Heterocromatina de lévedos
O lévedo de xemación Saccharomyces cerevisiae, é un organismo modelo, e a súa cromatina foi amplamente estudada. Aínda que a maioría do seu xenoma pode considerarse eucromatina, S. cerevisiae ten rexións do ADN que se transcriben moi pouco. Estes loci son os denominados loci de tipo de apareamento silenciosos (HML e HMR), o ADNr (ARN que codifica ARNr), e as rexións subteloméricas. O lévedo de fisión Schizosaccharomyces pombe usa outro mecanismo para a formación de heterocromatina nos seus centrómeros. O silenciamento de xenes nesta localización depende dos compoñentes da vía de interferencia de ARN. Crese que o ARN de dobre cadea orixina o silenciamento desta rexión nunha serie de etapas.
As Pulidas, Caamaño, Porto do Son
As Pulidas é un lugar da parroquia de Caamaño no concello coruñés de Porto do Son, na comarca de Noia. Segundo o padrón municipal (INE 2020) ten 24 habitantes (15 homes e 9 mulleres).
500 Millas de Indianapolis de 1957
As 500 Millas de Indianápolis de 1957 foi unha carreira de automobilismo de Fórmula Un, celebrada o 30 de maio de 1957 no Circuíto de Indianapolis. Foi a terceira carreira da tempada de.
Castro de São Lourenço
O Castro de São Lourenço é un castro da Idade de Ferro, pertencente á Cultura castrexa e que se atopa no monte do mesmo nome, ao Norte de Esposende, preto de Vila Chã, no norte de Portugal. Sitúase a unha altura de 200 metros sobre o nivel do mar.
Este castro está catalogado como Imóvel de Interesse Público polo Decreto 1/86, DR 2, de 3 de xaneiro de 1986.
Selección de rugby de Alemaña
A Selección de rugby de Alemaña, alcumados Schwarze Adler (do alemán: Aguias negras), representa a Alemaña nas competicións oficiais de rugby. Sen ningunha participación na Copa do Mundo de Rugby, Alemaña está considerada por World Rugby como equipo de terceira categoría (Desenvolvemento 1).
Castro de São Lourenço
As escavacións
As intervencións arqueolóxicas continúan na actualidade, e foron iniciadas no ano 1985. Están dirixidas polo profesor Doutor Carlos Alberto Brochado de Almeida, da Faculdade de Letras da Universidade do Porto, coa colaboración de mozos voluntarios oriúndos das escolas do concello de Esposende e de diversas universidades portuguesas e europeas. A Cámara municipal presta apoio loxístico aos traballos.
Os sectores
As intervencións fixéronse por todo o monte de São Lourenço e divídense por sectores: A, C, CV, D, E, N, M1, M2 e T.
Sector C
O sector C (camiño de aceso á capela) tería sido habitado entre o século III-II a. C. até ao cuarto século da nosa era. As casas son circulares ou semirrectangulares, téndose conservado algunhas paredes, no seu interior, revocadas e pintadas en cores branca ou amarela e presentando un rodapé cincento. O chan cubríase con xabre ben amasado e ben calcado. As casas circulares tiñan o tellado en forma cónica, con cubertas elaboradas con elementos vexetais, en tanto que as edificacións mais alongadas tiñan o tellado formado por unha ou dúas augas. No centro de cada casa acendíase o lume ou fogueira.
Na época da romanización, comezou a ser utilizado no tellado a tégula e o imbrex (tella), que viñeron substituír a cobertura vexetal ata o momento utilizada.
Pola necesidade de aumentar o espazo de cada casa, os seus habitantes comezaron a engadirlle unha especie de vestíbulo, que os arqueólogos chaman de "cangrexo", pola forma que recorda ao animal. Pola necesidade de separación de familias que vivían en casas contiguas, construíron muros que separaban as casas en núcleos habitacionais, as coñecidas como "Casas patio". Entre as diversas casas da mesma familia, o chan entre as casas podería estar cuberto por laxas e ser utilizado como secadoiro de cereais ou froitos, ademais de proporcionarlles unha maior comodidade, formando rúas estreitas.
Sector CV
O Sector CV (camiño vello), xa máis preto da actual capela de São Lourenço na encosta Norte, presenta as casas en socalcos de cotas diferentes, sendo eses socalcos soportados por muros de reforzo.
Neste sector foron restauradas algunhas casas para tentar mostrar a forma orixinal destas construcións. As casas restauradas corresponden a casas da época do cambio de era (do século I a. C. ao I d. C.)
Sector D
Con respecto ao sector D, sitúase á entrada do castro, no inicio do camiño de acceso á capela. Alí se atopa a muralla castrexa e romana, que posteriormente foi refeita en época medieval para a protección das xentes que habitaban o castro.
Sectores E e A
O sector E (escalinata) e o Sector A (acrópole), un no lado norte e o outro no lado sur da escaleira que da acceso á capela, presentan vestixios de ocupación e cimentos de casas circulares. Estes locais terían sido ocupados xa na época castrexa polos habitantes que utilizarían o cumio deste monte, para vixiar a costa litoral e o río Cávado, así como para se defenderen, en épocas posteriores, de ataques dos viquingos e mouros que en diversas ocasións asolaron a rexión.
Sector T
O sector T (tesouro) foi un dos mais escavados. Atópase no pequeno vale que dá acceso á antiga pedreira, que se atopa no medio da costa, cuxo camiño de acceso acabou por destruír unha parte deste sector. Aquí foron atopadas cerámicas de diversas épocas e contextos culturais, sendo as pezas máis destacadas as cerámicas gregas, do século IV a. C., atopada no sector T. Tamén se atopou un tesouro de moedas romanas en prata (denarios), pertencentes á época de Augusto e de Tiberio
Sectores M1 e M2
Os sectores M1 e M2 (mar) atópanse no medio da costa e están formados por dous núcleos habitacionais formados por casas circulares e semirrectangulares, con laxas que cobren o camiño entre as habitacións. Aquí foi atopado outro tesouro de moedas, pertencentes á época da República Romana.
O material atopado
O material arqueolóxico exhumado nas diversas intervencións arqueolóxicas realizadas atópanse baixo o coidado dos Servizos de Arqueoloxía da Cámara Municipal de Esposende, estando o máis significativo exposto no Museu Municipal de Esposende, na cidade de Esposende.
De entre ese material, pódense atopar milleiros de anacos de cerámicas indíxenas, moitos deles ricamente decorados, cerámicas romanas, de produción local e importadas, destacando as terra sigillatas e as famosas ánforas, e entre as máis importantes as famosas Haltern 70, chegadas desde os lugares máis afastados do Imperio Romano.
Vidros, moedas e utensilios (puntas de lanza, fouces etc.) usados en diversas actividades, en ferro ou bronce, así como fíbulas (fibelas) e alfinetes (Actus) de cabelo, están patentes nas diversas vitrinas, onde están expostos os materiais.
Radio Observatorio da Universidade do Estado de Ohio
miniatura|220px|dereita|Perfil do [[sinal Wow!]] A Radio Observatorio da Universidade do Estado de Ohio foi un radiotelescopio de tipo Kraus que operou no observatorio Perkins da Universidade Wesleyana de Ohio dende 1963 até 1989. Máis coñecido polo alcume The Big Ear, o observatorio formou parte do proxecto SETI da Universidade Estatal de Ohio, que buscaba intelixencia extraterrestre. A construción do Big Ear comezou en 1956 e foi completada en 1961, sendo 1963 o ano no que se acendeu por primeira vez.
Entre os anos 1973 e 1995, The Big Ear foi empregado na procura de sinais de radio extraterrestres e foi o proxecto SETI máis lonxevo. En 1977 recibiu un sinal de radio do espazo profundo que se denominou Sinal Wow!. O observatorio desmantelouse en 1998 cando os terreos foron mercados á universidade para ampliar un campo de golf.
A Pedra, Morgadáns, Gondomar
A Pedra é un lugar da parroquia de Morgadáns no concello pontevedrés de Gondomar na comarca de Vigo. Tiña 64 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Galego de Estatística, dos cales 34 eran homes e 30 mulleres.
135
Arte e cultura
miniatura|esquerda|200px|Ruínas do templo de Afrodita, Afrodisias
Outros artigos
Historia ano a ano
O Rosío, Caamaño, Porto do Son
O Rosío é un lugar da parroquia de Caamaño no concello coruñés de Porto do Son, na provincia da Coruña. Segundo o padrón municipal (INE 2020) ten 7 habitantes (4 homes e 3 mulleres).
Gattaca
Gattaca é un filme de ciencia ficción realizado en 1997. Escrito e dirixido por Andrew Niccol, conta no seu elenco con Ethan Hawke, Uma Thurman e Jude Law nos papeis protagonistas e Gore Vidal e Alan Arkin como actores secundarios.
miniatura|dereita|Uma Thurman, actriz protagonista do filme. miniatura|dereita|Ethan Hawke, actor protagonista do filme.
Trama
Cando a perfección física se converteu na norma grazas ós avances da biotecnoloxía, os espécimes "in-válidos" téñeno máis cru para conseguiren facer valer a súa vontade. O soño de Vincent Freeman (Ethan Hawke), un "in-válido" cun defecto cardíaco, é chegar a voar ó espazo exterior. Vincent só conseguirá ser tomado en serio no programa espacial denominado "Gattaca" cando asuma a identidade de Jerome (Jude Law), un "válido" que lle proporciona sangue, implantes de tecido e mostras de urina a cambio de amizade (está incapacitado por ter un accidente de coche). O subterfuxio funciona ata que ten lugar un asasinato no seu lugar de traballo e as autoridades comezan as investigacións.
Temas
A película trata sobre os desenvolvementos biotecnolóxicos que facilitan a euxénese e a reproxenética, e as súas posibles consecuencias na sociedade que as permite. Explorando o tema do destino e as maneiras en que goberna as nosas vidas, o filme presenta os personaxes en continua loita coa sociedade e consigo mesmos para atopar un lugar no mundo. Os temas aparentes no filme inclúen os seguintes: a identidade persoal, a amizade, o amor, a esperanza, a rivalidade entre irmáns, a vontade de ser (incluso tratando de ser algo que non se é para cumprir os soños), o determinismo xenético (o que un está destinado a ser segundo os seus xenes) e as limitacións e posibilidades humanas.
Estilo
Clasificado como cine de ciencia ficción, a película enmárcase na liña biopunk da fantaciencia. Conscientemente arredada da sensiblería de filmes de serie B de ínfima calidade que dominaron a fantasía científica dos noventa, Gattaca volve ás raíces das alienantes distopías de Un feliz mundo novo e Fahrenheit 451.
De estética fría e elegante, o estilo do vestiario, dos peiteados, dos edificios e dos automóbiles conduce ó mundo moderno dos primeiros anos sesenta. A tecnoloxía, pola contra, parece atoparse nun estado moi avanzado: o contraste entre estes dous elementos achegan o filme ós trazos característicos da vea steampunk.
Deportes olímpicos
miniatura|dereita|Competición de tiro con arco durante os [[Xogos Olímpicos de 2004 en Atenas. O tiro con arco foi eliminado do programa olímpico despois de 1920, sendo reinstaurado en 1972.]] Os deportes olímpicos son disputados nos Xogos Olímpicos de Verán e Inverno. Os Xogos Olímpicos de 2016 contaban con 28 deportes, e no programa dos Xogos Olímpicos de 2020 inclúense cinco deportes adicionais; os Xogos Olímpicos de Inverno de 2014 contaban con sete deportes. O número e os tipos de probas poden variar lixeiramente dunha olimpíada a outra. Cada deporte olímpico está representado por un organismo internacional ou federación internacional. O Comité Olímpico Internacional (COI) estabelece unha xerarquía dos deportes, das disciplinas e das probas. Segundo esta xerarquía, cada deporte olímpico pode subdividirse en múltiples disciplinas, que moi a miúdo son confundidas cos deportes. Exemplos disto son a natación e o wáter-polo, que de feito son disciplinas do deporte acuático (representado pola Federación Internacional de Natación), ou a patinaxe artística sobre xeo e patinaxe de velocidade sobre xeo, que son disciplinas da patinaxe sobre xeo (representada pola Unión Internacional de Patinaxe sobre Xeo).
Os Xogos Olímpicos pasados incluíron deportes que xa non forman parte do programa, como o polo ou o tiro de corda. Coñecidos como "deportes descontinuados", foron eliminados ou ben pola perda de interese ou pola ausencia dunha organización deportiva axeitada.
Chuza!
Historia e descrición
O sistema é un fork do software orixinal de Menéame desenvolvido por Ricardo Galli coma un clon de Digg.
Os usuarios, rexistrados ou non, filtran, valoran e comentan historias que proveñen de diferentes fontes de información tanto galegas como internacionais. En xullo de 2010, no seu peche había 5.710 usuarios rexistrados, 76.257 historias enviadas, e as historias recibiran 231.231 comentarios.
miniatura|Final da primeira etapa de Chuza! no fedello. O 22 de marzo de 2010 mudou o dominio de chuza.org a chuza.gl. O 24 de xullo de 2010 anunciou o seu peche, que se materializaría o día seguinte, o 25 de xullo. Uns meses despois, un grupo de antigos usuarios recuperou o dominio e creou unha asociación coa finalidade de recuperar a web.
Funcionamento
Os usuarios rexistrados envían historias a Chuza! desta forma:
Pepsina
A pepsina é un encima orixinado a partir dun cimóxeno precursor chamado pepsinóxeno, que é liberado polas células principais gástricas do estómago, e que é unha protease que degrada as proteínas a péptidos durante a dixestión. Foi descuberta en 1836 por Theodor Schwann , que foi tamén quen lle puxo o nome a partir da palabra grega pepsis, que significa dixestión (o verbo peptein significa dixerir). Foi o primeiro encima que se descubriu, e foi un dos primeiros encimas en ser cristalizados (en 1929), grazas aos traballos de John Howard Northrop. A pepsina é unha protease dixestiva do grupo das aspartato proteases.
O precursor pepsinóxeno
A pepsina exprésase como unha proforma ou cimóxeno, chamada pepsinóxeno, que ten unha estrutura primaria con 44 aminoácidos adicionais no seu extremo N-terminal e unha masa molecular duns 40.000 daltons. Cando o pepsinóxeno perde eses 44 aminoácidos convértese en pepsina.
No estómago, as células principais liberan o pepsinóxeno. Este cimóxeno actívase co ácido clorhídrico (HCl), que foi liberado polas células parietais do revestimento do estómago. A hormona gastrina e o nervio vago desencadean a liberación do pepsinóxeno e do HCl no revestimento estomacal cando se inxire a comida. O ácido clorhídrico crea un ambiente ácido, que permite que o pepsinóxeno se despregue e se clive de modo autocatalítico, xerando así a pepsina (a forma activa). Despois a propia pepsina pode clivar tamén os 44 aminoácidos extra do pepsinóxeno para formar máis pepsina. A pepsina dixire ata o 20% dos enlaces peptídicos das proteínas inxeridas clivando preferentemente despois do extremo N-terminal entre aminoácidos aromáticos como a fenilalanina, triptófano, e tirosina. A pepsina mostra unha preferencia a clivar residuos hidrófobos e preferentemente aromáticos nas posicións P1 e P1'. Prodúcese un incremento da susceptibilidade á hidrólise se hai un aminoácido que conteña xofre preto do enlace peptídico, que ten un aminoácido aromático. Por exemplo, a pepsina corta os enlaces Phe1Val, Gln4His, Glu13Ala, Ala14Leu, Leu15Tyr, Tyr16Leu, Gly23Phe, Phe24Phe e Phe25Tyr da cadea B da insulina. Os péptidos orixinados pola pepsina poden ser dixeridos posteriormente por outras proteases no duodeno. A pepsina almacénase como pepsinóxeno e só se libera cando se necesita. A mucina segregada pola mucosa estomacal é moi resistente á proteólise, polo que serve para protexer a parede do estómago da acción da pepsina.
Actividade e estabilidade
A pepsina é máis activa en ambientes ácidos que están entre 37 °C e 42 °C. En consecuencia, o seu lugar de síntese e actividade é o estómago (pH 1,5 a 2). A pepsina mostra a súa actividade máxima a pH 2,0 e é inactiva a pH 6,5 e superior; porén, a pepsina non está completamente desnaturalizada ou inactivada irreversiblemente ata o pH 8,0. Por tanto, a pepsina en solución ata o pH 8,0 pode ser reactivada por medio de reacidificación. A estabilidade da pepsina a pH alto ten implicacións significativas en enfermidades debido ao refluxo laringofarínxeo. A pepsina permanece na larinxe despois dun episodio de refluxo gástrico. Aos pH medios da laringofarinxe (pH 6,8) a pepsina quedaría inactivada pero podería reactivarse nos episodios de refluxo ácido causando danos nos tecidos locais.
A pepsina no refluxo laringofarínxeo
A pepsina é unha das principais causas de que se produzan danos na mucosa durante o refluxo laringofarínxeo, xa que permanece na larinxe (que está a pH 6,8) despois dun episodio de refluxo gástrico. Aínda que a pepsina é encimaticmente inactiva neste ambiente, pode permanecer estable e podería reactivarse durante posteriores episodios de refluxo. A exposición da mucosa larínxea á pepsina encimaticamente activa (pero non á pepsina inactivada reversiblemente ou ao ácido) causa unha redución da expresión de proteínas protectoras e deste modo increméntase a susceptibilidade da larinxe a sufrir danos.
A pepsina pode tamén causar danos na mucosa durante os refluxos que son só feblemente ácidos ou non ácidos, porque pode entrar no interior das células. O refluxo deste tipo está correlacionado coa aparición de síntomas e lesións na mucosa. En condicións non ácidas (pH neutro), a pepsina entra dentro das células das vías aéreas superiores como a larinxe e a hipofarinxe por un proceso denominado endocitose mediada por receptor. Actualmente descoñécese cal é o receptor que se utiliza na endocitose da pepsina. Cando a pepsina é captada pola célula, almacénase en vesículas intracelulares con pH baixo, nas cales recupera a súa actividade encimática. A pepsina retense dentro da célula durante períodos de ata 24 horas. Esta exposición á pepsina a pH neutro e a endocitose da pepsina causa cambios na expresión xenética asociada coa inflamación, o que está na base dos signos e síntomas do refluxo, e na progresión de tumores. Estas e outras investigacións implican á pepsina na carcinoxénese atribuída ao refluxo gástrico.
A pepsina en mostras das vías aéreas considérase que é un marcador sensible e específico do refluxo laringofarínxeo. Estase a investigar no desenvolvemento de terapias dirixidas contra a pepsina e de ferramentas diagnósticas para o refluxo gástrico.
Almacenamento
As pepsinas deben ser almacenadas no laboratorio a temperaturas moi baixas (entre −80 °C e −20 °C) para impedir a súa autólise (autoclivaxe).
Inhibidores
A pepsina pode inhibirse por pHs altos ou por compostos inhibidores. A pepstatina é un composto de baixa masa molecular que é un potente inhibidor específico das proteases ácidas, e ten un Ki de arredor de 10−10 M para a pepsina. Pénsase que o residuo estatil da pepstatina é o responsable da inhibición da pepsina; a estatina é un análogo potencial do estado de transición para a catálise realizada pola pepsina e outras proteases ácidas. A pepstatina non se une covalentemente á pepsina, polo que a inhibición que exerce é reversible. O 1-bis(diazoacetil)-2-peniletano inactiva reversiblemente a pepsina a pH 5, reacción que é acelerada pola presenza de Cu(II).
A pepsina tamén sofre retroinhibición, xa que un produto da dixestión das proteínas fai diminuír a velocidade da reacción ao inhibir a pepsina.
Aplicacións
A pepsina comercial extráese da capa glandular dos estómagos de porco. É un compoñente (xunto coa quimosina) do callo utilizado para callar o leite durante a fabricación do queixo. A pepsina utilízase para diversas aplicacións na produción de alimentos: modifica e proporciona calidades para o batido á proteína de soia e á xelatina, modifica as proteínas vexetais para o seu uso en aperitivos non lácteos, úsase para facer cereais precocidos para preparar cereais quentes instantáneos e prepara os hidrolizados de proteínas vexetais para o seu uso na aromatización de alimentos e bebidas. Utilízase na industria dos curtidos para eliminar o pelo e tecidos residuais dos coiros e na recuperación da prata de películas fotográficas descartadas ao dixerir a capa de xelatina que retén a prata. A pepsina foi historicamente un aditivo da marca de goma de mascar Beemans gum do Dr. Edward E. Beeman. Tamén lle deu nome á bebida refrescante Pepsi-Cola, que orixinalmente se formulaba con pepsina e noces de cola.
A pepsina úsase na preparación dos fragmentos F(ab')2 dos anticorpos. Nalgúns ensaios é preferible usar só a porción que se une ao antíxeno (Fab) do anticorpo. Para estas aplicacións, os anticorpos poden ser dixeridos encimaticamente para producir fragmentos Fab ou F(ab')2 do anticorpo. Para producir un fragmento F(ab')2 pode dixerirse unha IgG con pepsina, a cal cliva as cadeas pesadas da rexión bisagra. Unha ou máis das pontes disulfuro que unen as cadeas pesadas na rexión bisagra son preservadas, polo que as dúas rexións Fab de unión ao antíxeno permanecen xuntas, orixinando unha molécula divalente (é dicir, que contén dous sitios de unión ao anticorpo), de aí a denominación F(ab')2. As cadeas lixeiras permanecen intactas e unidas á cadea pesada. O fragmento Fc é dixerido en pequenos péptidos. Os fragmentos Fab xéranse pola clivaxe de IgG con papaína en lugar de con pepsina. A papaína cliva a IgG por encima da rexión bisagra que contén pontes disulfuro que unen as cadeas pesadas, pero por debaixo do sitio da ponte disulfuro entre a cadea lixeira e a pesada. Isto xera dous fragmentos Fab separados monovalentes (que conteñen un só sitio de unión ao anticorpo) e un fragmento Fc intacto. Os fragmentos poden purificarse por xelfiltración, intercambio iónico, ou cromatografía de afinidade.
Os fragmentos de anticorpos Fab e F(ab')2 utilízanse en ensaios nos que a presenza do fragmento Fc podería causar problemas, xa que se uniría a un receptor de leucocitos ou se uniría ao sistema do complemento do plasma sanguíneo, o que lisaría as células. Os fragmentos F(ab')2 e en grande medida o Fab permiten unha localización máis exacta da rexión diana do antíxeno, por exemplo na tinguidura dos tecidos para microscopía electrónica. A divalencia do fragmento F(ab')2 permite que se formen enlaces cruzados cos antíxenos, facilitando o uso de ensaios de precipitación, agregación celular por medio de antíxenos de superficie, ou ensaios de rosetting (os eritrocitos únense arredor dunha célula central adoptando un aspecto de flor).
Xenes
Existe un cuarto xene humano que codifica a gastricsina tamén chamada pepsinóxeno C:
AG-13
A AG-13 ou Vía Ártabra é unha autovía dependente da Xunta de Galicia. Actualmente da continuidade á VG-1.3 desde o P. K. 6 até a N-VI, xusto nos lindeiros entre as parroquias de Soñeiro (Sada) e Iñás (Oleiros). No futuro ligará coa AP-9 e terá unha conexión directa co polígono industrial do Espírito Santo.
Foi inaugurada en 2013 canda a VG-1.3 e boa parte da AC-527 e a súa construción custou 71 millóns de euros. Dáse a particularidade de que os fitos quilométricos sinalan a mesma orixe cá da VG-1.3, en Veigue, non a partir do desdobramento que se produce no punto onde ha confluír co futuro acceso a Sada.
En 2010 a Xunta de Galicia tomou a decisión de suprimir a continuación deste corredor de alta capacidade até a A-6, inicialmente prevista, por motivos económicos. Porén en 2017, desde a Axencia Galega de Infraestruturas, volvían deixar aberta a posibilidade dunha futura conexión coa autovía do Noroeste.
O Picouso, Morgadáns, Gondomar
O Picouso é un lugar da parroquia de Morgadáns no concello pontevedrés de Gondomar na comarca de Vigo. Tiña 63 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Galego de Estatística, dos cales 32 eran homes e 31 mulleres.
Marlos Moreno
Marlos Moreno Durán, nado en Medellín o 20 de setembro de 1996, é un futbolista colombiano. Xoga na posición de centrocampista e o seu equipo actual é o Santos Laguna, cedido polo Manchester City F.C.
Traxectoria
O 6 de agosto de 2016 fichou polo Deportivo da Coruña, cedido polo Manchester City F.C. por unha temporada.
Prado, Morgadáns, Gondomar
Posúe unha capela na honra de San Xosé, polo que a diocese considérao a un anexo de Santiago de Morgadáns.
Campionato Portugués de Rugby 1981-1982
A tempada 1981-1982 do Campionato Nacional foi a edición número 24 da máxima competición de clubs do rugby en Portugal.
Jomala
Jomala é un concello de Åland, rexión autónoma de Finlandia.
O concello ten unha poboación de 4,529 habitantes e unha superficie de 686.96 km2. A densidade de poboación é de 31.78 habitantes por quilómetro cadrado.
O concello é maioritariamente suecofalante.
Vilas
Andersböle, Björsby, Buskböle, Dalkarby, Djurvik, Gottby, Gölby, Hammarudda, Hinderböle, Ingby, Jomalaby, Karrböle, Kila, Kungsöby, Möckelby, Möckelö, Norrsunda, Rasmansböle, Ringsböle, Sviby, Södersunda, Torp, Ulvsby, Vargsunda, Västansunda, Västerkalmar, Ytterby, Ytternäs, Ödanböle, Önningeby, Österkalmar e Överby.
Xosé Daniel Costas
Xosé Daniel Costas Currás, nado en Moaña o 6 de xullo de 1981, é un político e poeta galego.
Traxectoria
Membro fundador da Asociación Cultural Lonxa Literaria de Moaña. Activista social e cultural vinculado á vila de Moaña, exerceu durante anos como responsable local do BNG de Moaña ata que abandona a formación frentista no ano 2013. No ano 2019 preséntase ás eleccións municipais de número 8 na lista encabezada por Leticia Santos Paz como independente na lista do BNG. En setembro do 2020 accede á corporación substituíndo a Paulo Ríos como concelleiro de Mocidade e Igualdade do Concello de Moaña.
Gira de los mil conciertos
Gira de los mil conciertos é un álbum en directo da banda galega de rock and roll Los Suaves. Foi publicado o 19 de novembro de 2013 polo selo Santo Grial Records.
Trátase dunha selección de temas gravados en directo durante a xira Gira de los mil conciertos no ano 2013, para conmemorar o concerto número 1.000 da banda. Componse dun dobre DVD máis un CD en formato libro-disco.
Leo McCarey
Thomas Leo McCarey, nado nos Ánxeles (California) o 3 de outubro de 1898 e finado a poucos quilómetros de alí, en Santa Monica o 5 de xullo de 1969, foi un director de cinema, guionista e produtor estadounidense.
Traxectoria
Comezou a súa carreira no cinema como axudante do director Tod Browning nos anos vinte. Durante toda a década escribiu multitude de guións e dirixiu algunhas curtametraxes. Nos anos seguintes xa dirixiu filmes longos, con algunhas das maiores estrelas do momento, como os Irmáns Marx, Mae West ou Harold Lloyd. Gañou en dúas ocasións o oscar ao mellor director, por The Awful Truth e Going My Way.
Obra
McCarey dirixiu ao longo da súa carreira unhas duascentas películas, entre elas:
Vieiros (revista)
Vieiros, subtitulada como “Revista do Padroado da Cultura Galega de México”, é unha revista galega, cultural e literaria, creada en México en 1959 que deixou de editarse en 1968, tras publicar unicamente catro números. Tiña carácter cultural, antifascista e galeguista e o seu obxectivo era crear unha publicación galega de calidade no exilio e servir de ponte entre exiliados e galegos en España.
Historia
Vieiros recompilou o máis destacado da cultura galega do momento, tanto do interior como da emigración. Ademais, serviu de ponte entre a xeración que sufriu as consecuencias da guerra e a resistencia antifranquista. Non obstante, tan só perdurou até 1968.
En 1989 Edicións A Nosa Terra publicou unha edición facsimilar desta revista, prologada por Margarita Ledo Andión.
Edicións
Vieiros conta coa publicación de catro números que viron a luz en México e que tiveron unha periodicidade irregular: verán de 1959, outono de 1962, outono de 1965 e primavera de 1968.
Era unha revista de gran formato (33 x 23 cm), impresa en excelente papel, con variedade de caracteres tipográficos e amplas marxes brancas; polo que se pode cualificar de refinada e elegante. Estaba escrita integramente en galego, aínda que tamén contaba con algúns poemas en portugués.
A súa extensión era variable, entre 68 e 86 páxinas de coidado deseño que non contiñan publicidade. Nelas podíanse atopar ilustracións como reproducións artísticas e debuxos reivindicativos de Castelao, Luís Seoane ou Maside, así como achegas doutros debuxantes hispanoamericanos. Recompilaba artigos, poesías, ensaios, contos e debuxos e contaba con seccións fixas.
Temática e ideoloxía
A temática da revista pódese analizar atendendo aos primeiros e últimos números da mesma. Así, nos primeiros números teñen un papel dominante os temas culturais, sobresaíndo a poesía e a narrativa galegas ademais de achegas ás artes plásticas, ao cine e á música de Galicia.
Doutra banda, nos dous últimos números teñen maior peso os artigos adicados ao ensaio político, económico e cultural, especialmente de autores exiliados (Caridad Mateo, Luís Soto, Carlos Velo…).
No tocante á ideoloxía de Vieiros, cabe dicir que esta era moi aberta xa que procuraba non provocar unha ruptura entre os colaboradores. Esta característica pódese observar atendendo á súa ampla lista, na cal destacan os nomes de Ramón Piñeiro, Méndez Ferrín, Celso Emilio, Fernández-Oxea, Alberto Vilanova etc.
Dirección e colaboracións
A pesar da súa curta duración, á dirección da revista destacaron personaxes como o escritor Luís Soto, o cineasta Carlos Velo e o poeta Delgado Gurriarán, que a partir do terceiro número será substituído por Caridad Mateos. Ademais, como director artístico a publicación contaba co pintor Arturo Souto.
Na súa elaboración salientaron diferentes colaboradores, ilustradores, redactores e administradores:
Ámbito literario
A nivel literario, destaca na revista a abundancia de prosas breves, descricións, relatos curtos e mesmo diálogos costumistas da autoría de Otero Pedrayo, Cabanillas, Cuevillas, Bouza-Brey, Fole…