cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Manitoba
Xeografía
A provincia posúe unha costa ao longo da Baía de Hudson, e retén ao décimo lago de auga doce máis grande do mundo, o lago Winnipeg, xunto a outros lagos e bañados de similar tamaño: lago Manitoba, e lago Winnipegosis. As augas manitobeanas cobren unha superficie aproximada de 14,5% ou, o que é o mesmo, 94.241 km² do total do seu territorio. O Winnipeg é o máis extenso dentro dos límites do sur canadense, e é unha das poucas e estrañas rexións do planeta en conservar as súas liñas divisorias intactas. Os grandes ríos que flúen en sentido leste ao lago Winnipeg son moi prístinos, sen maiores funcións a relucir. Moitas illas e illotes poden ser atopados xunto ao peirao oriental deste gran lago. Ademais, hai miles de lagoas ao longo da provincia. Os cursos pluviais máis destacados inclúen ao Río Vermello do Norte, ao Assiniboine, ao Nelson, ao Winnipeg, ao Hayes e ao Churchill. miniatura|150px|esquerda|O lago Winnipeg A maior parte do sur deshabitado de Manitoba, preto de Winnipeg, é escenario de xacementos prehistóricos que proveñen do lago glacial Agassiz. Esta parte centro-meridional é chaira e salpicada por algúns outeiros. Con todo, existen numerosas áreas rochosas e serranas na provincia, xunto a tumultuosas dunas e montañas areosas deixadas atrás polos glaciais. Baldy Mountain é o punto máis elevado con 832 metros de altura sobre o nivel do mar, e a costa da Hudson Bay é a máis baixa, a nivel marítimo. Outros lixeiros accidentes xeográficos compono as rexións da montaña Riding, os Outeiros de Pembina, o bosque provincial dos areais, e o Escudo Canadense. O norte e leste, practicamente despoboados, presentan un panorama irregular de chans formados de granito procedente do Escudo Canadense, entre os que sobresaen o Parque Provincial de Whiteshell, o Provincial de Atikaki, e o de Nopiming. O Parque Provincial de Birds Hill era orixinalmente unha illa sobre o lago Agassiz, tras derreterse os glaciais. miniatura|200px|dereita|Osos polares no norte de Manitoba O clima de Manitoba é característico da súa localización nunha latitude media setentrional. Polo xeral, as temperaturas e as precipitacións diminúen de sur a norte. Os veráns son de amornados a cálidos, e os invernos moi fríos. Tanto a primavera como o outono son estacións breves e contraídas. Debido a que Manitoba atópase lonxe das influencias regularizantes das cordilleiras e dos encoros de auga (tódolos grandes lagos conxélanse durante o período invernal), e pola súa chaira, atópase exposta a numerosos sistemas climáticos ao longo do ano, por exemplo, prolongados refachos de frío cando a alta presión de masas de aire de orixe ártica penetran no seu contorno. Esta é a razón pola cal a capital provincial foi a miúdo alcumada como "Winterpeg" (do inglés "winter", inverno). É normal rexistrar menos 40 graos celsius nalgúns días de inverno, e semanas con termómetros que non marcan máis de 20 graos baixo cero.
En tempo de verán, o clima é influenciado por baixas presións de masa atmosférica que proceden do Golfo de México, resultando en cálidas e húmidas condicións que adoitan tornarse en frecuentes tormentas eléctricas e tornados cada ano. Para rematar, Manitoba é un dos lugares máis asollados do Canadá e Norteamérica.
Tan só os sectores meridionais da provincia practican a agricultura de forma extensiva. O prototipo máis común de granxa é aquel destinado á crianza de gando (35,3%), seguido do dirixido á produción de aceite natural (25,8%) e polos muíños fariñeiros (9,8%). Cerca do 11% das terras de cultivo do Canadá atópanse en Manitoba. Os extremos leste, sueste e norte están cubertos de bosques de coníferas, "muskegs" e tundra rumbo ao norte. A zona forestal abarca uns 263.000 quilómetros cadrados dun total de 548.000 de terra firme. Esta componse de piñeiros, piceas, tamaracks, cedros, álamos, e bidueiros. As vastas extensións de áreas forestais preservadas considérana moitos naturalistas e deportistas zonas silvestres primarias. Algúns dos últimos bosques boreais máis grandes do mundo localízanse sobre o litoral oriental do lago Winnipeg, con tan só rutas de inverno, sen desenvolvemento hidrovial, e unhas poucas comunidades densamente poboadas. A todo o anteriormente dito, cabe mencionar que aínda persisten ríos virxes no leste, e que nacen no Escudo Canadense para desembocar no Winnipeg. miniatura|250px|dereita|Entrada a Manitoba desde Sasckatchewan
Política
300px|miniatura|esquerda|Parlamento de Manitoba en Winnipeg O Tenente Gobernador representa o xefe de estado do Canadá, actualmente a raíña Sabela II. O líder do goberno, na práctica, é tamén o maior oficial do poder executivo provincial, sendo, noutras palabras, o Premier gobernador (ou primeiro ministro en español), a persoa que lidera o partido político con máis representación na Asemblea Lexislativa de Manitoba. O Premier preside un Consello Executivo, que é á súa vez o gabinete da provincia. Este componse de 25 ministros diferentes, que lideran un determinado departamento (economía, educación etc), e son designados polo premier. Tanto o Premier como os membros do gabinete poden renunciar no caso de que obteñan a aprobación da maioría dos membros da Asemblea.
O poder lexislativo de Manitoba é a Asemblea Lexislativa propiamente dita, que está integrada por 57 membros. A provincia divídese en 57 distritos electorais. A poboación electoral de cada un destes distritos elixe a un membro, que actuará como representante do distrito na Asemblea, para mandatos de ata 5 anos de duración. Se o Tenente Gobernador quere disolver a Asemblea antes de que se cumpran os cinco anos, a pedido do Primeiro Ministro, todos deben concorrer a eleccións novamente. Non existe un límite de veces nos que unha mesma persoa poida exercer.
Manitoba posúe preto de 200 cidades, vilas e municipalidades rurais incorporadas. Os impostos son os responsables do 95% da recadación provincial. O monto restante provén de incentivos administrados polo goberno federal.
Historicamente, Manitoba foi unha provincia conservadora. Ata a década de 1920, a maior parte dos premiers foran candidatos do Partido Conservador do Canadá. Entre as décadas de 1920 e 1950, a inmensa maioría dos premiers foron candidatos do Partido Liberal do Canadá. Desde ese momento, os principais partidos políticos que dominaron a Asemblea da provincia foron o Partido Progresista do Canadá (que en 2003 converteuse no actual Partido Conservador do Canadá) e o Novo Partido Democrático. Para poder votar, unha persoa necesita ter polo menos 18 anos de idade.
Demografía
O censo nacional de 2001 estima unha poboación de 1 119 583 habitantes, un crecemento do 0,5% en relación ás cifras obtidas en 1996, de 1 113 898. Un estudo realizado en 2004 supón unha poboación provincial de 1 177 556 habitantes, un crecemento do 5,7% en proporción aos datos solicitados en 1996.
miniatura|300px|dereita|[[Winnipeg tomada desde The Forks]]
Razas e etnias
Lista dos principais grupos étnico-raciais da poboación de Manitoba. O total das porcentaxes listadas supera o 100% unha vez que se consideran aquí ás súas múltiples variantes. Etnias que compoñen menos do 3% da poboación da provincia non son expostas no seguinte cadro. .
Relixión
Porcentaxe da poboación de Manitoba por afiliación religiosa:
Lingua oficial
''Tanto o inglés como o francés poden ser utilizados por calquera persoa nos debates das Casas da Lexislatura e ambas as linguas deben ser empregadas nos respectivos Rexistros e Xornais das mesmas; e calquera daquelas linguas serán usadas por toda persoa, ou en calquera Declaración ou Proceso, ou en decretos de calquera Tribunal do Canadá establecidos baixo o Acta Constitucional de 1867, e desde todos ou algúns dos Tribunais da Provincia. Os actos lexislativos deberán ser impresos e publicados en ambos os idiomas.'' [Manitoba Act, Sección 23]
Con todo, coa revolta do poder da multitude a favor do inglés que se deu en Manitoba desde 1890 en diante, esta provisión foi relegada na práctica e na lexislación de Manitoba. En abril de 1890, a lexislatura de Manitoba introduciu unha medida para suprimir o estatuto da lingua francesa na organización, leis, rexistros e periódicos, así como no Tribunal provincial. Entre outras cousas, a Lexislatura manitobeana deixou de publicar en francés, facéndoo soamente en inglés. A pesar diso, en 1985 o Tribunal Supremo do Canadá tomou partido nunha Referencia aos dereitos da linguaxe en Manitoba, alegando que o só feito de que tal Lexislatura publicase máis nada que en inglés era incorrecto (aínda que Manitoba non baixou á categoría de ilegalidade, a lexislación nunha única lingua foi declarada nula por un período temporal, para proporcionarlle ao goberno un tempo suficiente para elaborar as traducións).
Aínda que o francés é requirido como un idioma oficial para os propósitos da lexislatura, lexislación, e nos Tribunais, a Manitoba Act (tal e como é interpretado polo Tribunal Supremo do Canadá) non necesita ser empregada con fins executivos a nivel gobernamental (excepto cando a rama executiva faise cargo de funcións lexislativas ou xudiciais ). Desta forma, o goberno de Manitoba non é completamente bilingüe, e como se reflicte no Acta constitucional de 1982, a única provincia bilingüe é a de Novo Brunswick.
Os "Servizos de Política da Lingua Francesa", de 1999, foron ideados para prover un nivel equitativo de atención civil en ambos idiomas oficiais. Servizos públicos, incluíndo utilidades e atención clínica, así como documentos oficiais (tíckets, citacións xudiciais, vistos etc) atópanse dispoñibles tanto en inglés como en francés.
Economía
O Produto Interior Bruto de Manitoba, no 2000, foi de 29,9 mil millóns de dólares canadenses. A renda per cápita da provincia é de aproximadamente 26.754 dólares canadenses.
O sector primario de Manitoba é responsable do 3,5% do PBI de Manitoba, fundamentalmente en gandería - que xa fora anteriormente unha das principais fontes de renda de Manitoba - e emprega aproximadamente a unhas 33 mil persoas, achegando o 2,85% do PBI provincial. Manitoba posúe preto de 26 mil explotacións agropecuarias, que ocupan máis ou menos o 14% do territorio. A pesca e a silvicultura responden xuntas polo 0,15% do PBI de Manitoba, e comprendendo preto de 2,8 mil empregados.
O sector secundario de Manitoba responde polo 19% do PBI. A industria manufacturera achega o 13% do PBI, abarcando a 71 mil obreiros. O valor total dos produtos fabricados anualmente na provincia é de 4.500 millóns de dólares canadenses. Os principais produtos fabricados en Manitoba son os alimentos industrializados, equipamentos de transporte, roupas, equipamentos electrónicos e material impreso. A industria da construción comprende o 4% do PBI, empregando preto de 28,5 mil persoas. A minería responde polo 1,85% do PBI da provincia, sostendo a preto de 5,9 mil efectivos humanos. Os recursos naturais máis importantes extraídos en Manitoba son: níquel, petróleo, ferro e cinc. A provincia é a segunda maior produtora de níquel en América.
O sector terciario comprende ao 72% do PBI. Os servizos comunitarios e persoais responden polo 22% do PBI da provincia, e empregan preto de 209 mil persoas. Servizos financeiros e inmobles fano co 20% do PBI de Manitoba, albergando aproximadamente a unhas 30 mil persoas.
Transporte
O transporte e o almacenamento contribúen aproximadamente con 2.200 millóns de dólares canadenses ao PBI de Manitoba. O emprego total na industria estímase en 34.500 efectivos.
Educación
250px|dereita|miniatura|Administration Building, Universidade de Manitoba, Winnipeg A primeira escola de Manitoba foi fundada en 1812, a beiras do Río Vermello. A partir de 1818, misioneiros da Igrexa católica comezaron a construír escolas católicas na rexión. En 1820 edificouse a primeira escola protestante. Ata o inicio dos anos 1870, a educación básica era impartida só por institucións relixiosas. En 1871, coa creación da provincia de Manitoba, abriuse un Departamento de Educación, que pasou a ser responsable do funcionamento das aulas no sistema de escolas públicas do seu círculo.
Actualmente, tódalas escolas de educación básica localizadas na provincia deben seguir patróns impostos polo Departamento de Educación. As escolas públicas da rexión sur da provincia son administradas por un distrito escolar adxudicado, que opera nunha determinada rexión, en diversas cidades, vilas e municipalidades ao mesmo tempo. Os colexios dalgunhas rexións illadas do sur de Manitoba, como toda a rexión centro-norte da provincia, son, no seu conxunto, administrados directamente polas cidades, vilas ou municipalidades nas cales atópanse. O ensino escolar é de carácter obrigatorio para tódolos nenos e adolescentes desde os sete anos de idade, ata a conclusión do ensino secundario ou ata os dezaseis anos.
Manitoba conta con catro universidades. A Universidade de Manitoba, a maior de todas, ten a súa sede en Winnipeg. Outras son a Universidade de Winnipeg, en Winnipeg, a Universidade de Brandon, na cidade homónima, e o Colexio Universitario de St. Boniface, en St. Boniface, un suburbio de Winnipeg. Manitoba dispón de 38 bibliotecas públicas, das cales 21 están situadas na capital.
Witches (Discworld)
As Witches son personaxes das novelas da saga Mundodisco, do escritor inglés Terry Pratchett.
Características
Nunha das principais liñas da historia interveñen as bruxas de Lancre. Estas están principalmente ligadas ó folclore británico das bruxas, combinada con algo de Wicca e mostradas como unha versión moderna das tres Moiras ou Deusas do Destino: A Doncela, A Nai e A Harpía.
A maxia das bruxas é bastante diferente da maxia dos Magos que se ensina na Universidade Invisible, e consiste principalmente no seu propio sentido común, moito traballo duro, e encontrar a panca adecuada que fai que todo o relacionado con esta funcione correctamente. Ocasionalmente usan unha rama da psicoloxía coñecida como a "Cabezoloxía". Isto non quere dicir que no sexan capaces de facer Maxia Abracadabra, senón que prefiren evitar o seu uso sempre que non sexa absolutamente necesario. Como resultado disto, a cantidade de enerxía propia que se usa é bastante menor: unha bruxa é capaz de facer moitas máis cousas que un mago do seu mesmo nivel. Outra diferenza coa maxia da Universidade Invisible é que esta ensina en masa (en curso con moitos alumnos), mentres que a bruxería se ensina individualmente (unha bruxa experimentada e a súa aprendiz). Aínda que o talento máxico tende a correr por familia, as bruxas nunca ensinan as súas propias fillas, pois isto complicaría o seu xuízo no aprendizaxe.
En termos xerais as bruxas son mulleres e os home magos, aínda que houbo polo menos unha maga na Universidade Invisible (Equal Rites) e son bastante comúns na illa de Krull The colour of the magic, mentres que se fan varias referencias a médicos bruxos (Eric), e os druídas teñen unha maxia máis parecida á das bruxas que a dos magos. As bruxas axudan ás persoas a axudarse a elas mesmas, e non piden nada a cambio da axuda.
As bruxas principais son as do aquelarre de Lancre: Granny Weatherwax, Nanny Ogg, Magrat Garlick e posteriormente Agnes Nitt. Existe unha subserie orientada a rapaces-adultos que introduce un novo personaxe, Tiffany Aching, cuxa historia vaise entrelazando gradualmente coa do aquelarre de Lancre.
Ready Player One
Ready Player One é unha novela distópica de ciencia ficción de Ernest Cline publicada no ano 2011, a súa primeira obra deste tipo. No 2012 o libro recibiu un Premio Alex por parte da división Young Adult Library Services Association da American Library Association e gañou o Premio Prometheus de 2012.
Cline chegou a un acordo polos dereitos de publicación da novela en xuño de 2010 con Crown Publishing Group (unha división de Random House), tras recibir varias ofertas de varias editoriais. O libro publicouse o 16 de agosto de 2011. Ese mesmo día publicouse unha adaptación en audiolibro da obra, narrada por Wil Wheaton, que recibiu unha breve mención nun dos capítulos do libro.
Unha adaptación cinematográfica, dirixida por Steven Spielberg, foi estreada en marzo de 2018.
Rexións do Suroeste Europeo
Rexións do Suroeste Europeo (RESOE) é unha macrorrexión da Unión Europea localizada no noroeste da península Ibérica, e formada por Galicia, Asturias, Castela e León -comunidades autónomas españolas- e o Norte e o Centro -rexións administrativas portuguesas-.
Antecedentes
A cooperación transfronteiriza entre España e Portugal comezou o 31 de outubro de 1991 cando, impulsada pola Xunta de Galicia e a Comisión de Coordinación e Desenvolvemento Rexional da Rexión Norte de Portugal (CCDRN), se constituíra, ao abeiro do Acordo Constitutivo, elaborado en virtude do Convenio Marco Europeo sobre Cooperación Transfronteiriza entre Comunidades e Autoridades Territoriais do Consello de Europa de 1980, con apoio das administracións da Unión Europea, España e Portugal, a Comunidade de Traballo Galicia-Norte de Portugal, que tiña entidade xurídica propia, o que supuña "unha nova etapa" e unha "vía innovadora" para a colaboración entre Galicia e Portugal, segundo afirmou o presidente da Xunta, Emilio Pérez Touriño, despois de reunirse con Carlos Cardoso Lage, presidente da CCDRN.
1940
Outros
Historia ano a ano
Rexións do Suroeste Europeo
Antecedentes
O 27 de setembro de 2007, o daquela director xeral de Caixa Galicia, José Luis Méndez López falou en Ponferrada,da posibilidade de creación dunha eurorrexión. Indicou que, segundo os estudos dos expertos da Caixa, a comarca do Bierzo entraría de cheo na Macrorrexión que eles contemplan que se crearía co Norte de Portugal, «desde Porto, e que incluiría Galicia, Asturias e boa parte de León». Máis que birrexionalidade «os medios están postos, falta algunha comunicación, pero cando chegue o ferrocarril de alta velocidade aquí vai contar esta zona con magníficos portos loxísticos competitivos con todos os do Canal». A súa reflexión causou a satisfacción do rexedor ponferradino, quen insistira sempre sobre a necesidade dunha relación infraestrutural e económica de Ponferrada con Vigo e o Porto: «creo que os que estades aquí veredes que se identifica co que nós sempre pensáramos», dixo o alcalde.
En setembro de 2008 constituíuse a Eurorrexión Galicia-Norte de Portugal, que foi a primeira eurorrexión da península Ibérica, que só tiña daquela dous referentes en Europa: a agrupación Francia-Bélxica, con sede en Lille, e Hungría-Eslovaquia, con sede na cidade húngara de Esztergom. Vigo foi o centro de operacións da terceira eurorrexión. O responsábel da Comisión para o Desenvolvemento do Norte de Portugal, Carlos Lage, comentou o "grande interese" que tiña nela o presidente da Xunta: "sería desagradábel discutir", engadiu.
Os gobernos de Galicia, da rexión Norte de Portugal (que xa se uniran na Eurorrexión Galicia-Norte de Portugal), e de Castela e León constataron, ao igual que outras rexións europeas, que existen intereses comúns con outras rexións españolas e de países veciños, coas que cumpriría emprender unha estratexia de cooperación interrexional que transcendese a simple cooperación transfronteiriza. En consecuencia, reuníronse o 17 de xaneiro de 2010 en Zaragoza con representantes das Comunidades Autónomas de Aragón, País Vasco, Asturias, Cantabria, A Rioxa, Navarra, e das rexións de Aquitania (Francia e Centro de Portugal, para sentar as bases dunha futura macrorrexión. Segundo explicou a Directora Xeral de Relacións Institucionais e Acción Exterior do goberno de España, María de Diego, ao finalizar a reunión, esta constituía un "primeiro paso" cara á creación da macrorrexión.
Cara á Macrorrexión
As macrorrexións, tal e como as define a propia Unión Europea, son territorios de rexións pertencentes a diferentes países asociados por un ou máis trazos ou desafíos comúns, é dicir, unha unión de rexións que se unen para facer un camiño xuntos e alcanzar obxectivos conxuntos en base a intereses e recursos comúns.
As macrorrexións son unha innovación na arquitectura da Europa a 27 (agora xa a 28). A día de hoxe están constituídas só dúas, unha nas rexións do mar Báltico, denominada "Báltico", na que participan oito estados membros da UE, e outra na conca do río Danubio, chamada "Danubio", con seis estados membros involucrados, aínda que outra estrutura deste tipo se prepara tamén para unir forzas en torno ao mar do Norte e o Canal da Mancha.
O 17 de setembro de 2010, o presidente da Comisión de Coordinación e Desenvolvemento Rexional da Rexión Norte de Portugal (CCDR-N), Carlos Cardoso Lage, o presidente da Xunta de Galicia, Alberto Núñez Feijóo e o presidente da Xunta de Castela e León, Juan Vicente Herrera, asinaron en Valladolid o convenio polo que se constitúe a Macrorrexión "Rexións do Suroeste Europeo (RESOE)", a primeira deste tipo que se pon en marcha no territorio ibérico.
Portugal e España analizarían, no seguinte cumio bilateral luso-español, en decembro, en Elvas, a creación da primeira macrorrexión ibérica, un espazo de nove millóns de habitantes que abre novas perspectivas de negocio e investigación científica. O paso seguinte sería o recoñecemento, por parte dos dous gobernos, da importancia estratéxica deste novo modelo de cooperación, que xorde das experiencias bilaterais e transfronteirizas. A idea que subxace nesta iniciativa ibérica non é da creación de novos organismos, senón a de complementar as comunidades de traballo xa existentes. Se os dous Estados estivesen de acordo na importancia da constitución da macrorrexión do Suroeste Europeo (como así sucedeu), a proposta sería presentada a instancias comunitarias.
Na perspectiva portuguesa, a macrorrexión sería unha nova oportunidade para estreitar relacións e contactos coas rexións veciñas. «O Norte é a maior rexión exportadora de Portugal e necesita articularse máis con outras rexións», afirmou o responsábel da CCDR-N, engadindo que «o movemento da cooperación transfronteiriza xa está en marcha; cómpre intensificalo». Se até o de agora as relacións con Galicia privilexiaran a beira marítima e con Castela e León as potencialidades da conca hidrográfica común do Douro, a macrorrexión, ao promover lazos tripartidos, abre novas oportunidades de negocio e de desenvolvemento, segundo Carlos Lage.
A industria do automóbil, as universidades e a investigación, o fomento do emprego, a protección e aproveitamento do patrimonio ambiental e a promoción da cultura e o turismo son as áreas fundamentais que se inclúen no documento de constitución desta unión de forzas de Galicia, Castela e León e a Rexión Norte de Portugal.
Primeira ampliación da RESOE
A ampliación da nova macrorrexión tivo unha xestación longa. Cerca de tres anos despois do anuncio do proxecto, a idea da ampliación da macrorrexión europea recuperou o 25 de setembro de 2013 o impulso que perdera desde 2010. Os presidentes da Comissão de Coordenação e Desenvolvimento Regional do Norte (CCDRN), Emídio Gomes, o presidente da Xunta de Castela e León, Juan Vicente Herrera, e o vicepresidente do goberno galego, Alfonso Rueda, reuníronse en Salamanca para reanimar a macrorexión do Suroeste Europeo.
Finalmente, o 9 de maio de 2014 prodúcese a primeira ampliación da macrorrexión RESOE coa incorporación de dous socios máis, Asturias e a Rexión Centro de Portugal, nun acto no que se asinou, no Porto, o memorando que formalizou ditas incorporacións. No acto tomaron a palabra o presidente da Xunta de Galicia, Alberto Núñez Feijóo, o presidente da Xunta de Castela e León, Juan Vicente Herrera, os presidentes das Comisións de Coordinación e Desenvolvemento Rexional (CCDR) das rexións Norte e Centro de Portugal, Emídio Gomes e Pedro Saraiva, e o presidente do Principado de Asturias, Javier Fernández Fernández. Con estas dúas incorporacións a macrorrexión conta xa con once millóns de habitantes, máis que ningunha outra comunidade da península Ibérica, e ocupa o 30% do seu territorio.
Neste acto o presidente da Xunta de Galicia, Alberto Núñez Feijóo, subliñou «a aposta da macrorrexión por impulsar a cooperación para erixirse en referencia do crecemento intelixente, sostíbel e integrador» que preconiza a Unión Europea. O xefe do executivo galego destacou que a ampliación da macrorrexión se produce «no momento preciso», xa que ten lugar cando comeza a programarse o destino dos fondos europeos até o 2020. As cinco rexións que rubricaron o acordo no Porto comparten dificultades como a caída da natalidade, o envellecemento e a perda de poboación. Feijóo sinalou, ao respecto deste grave problema demográfico, que «desde esta macrorrexión estamos convencidos de que temos que levalo, en primeiro lugar ás axendas nacionais dos nosos países e, asemade, ás axendas europeas, tanto no Comité das Rexións como na propia Comisión Europea».
Pola súa parte, o presidente asturiano no seu discurso manifestou que a macrorrexión así conformada constitúe unha alianza para «alentar o progreso das nosas rexións dentro da Unión Europea» e para «lograr melloras para os nosos cidadáns; a pesar de que este é un desafío que afecta a partes importantes do territorio, segundo Fernández «nin as instituciónes nacionais nin as europeas deron até agora unha resposta suficiente». O memorando de adhesión de Asturias destaca tres ámbitos de actuación prioritarios: transportes e loxística, competitividade industrial mediante o impulso da investigación e o desenvolvemento (I+D) nos procesos industriais e investigación e excelencia universitaria, defendendo a creación dunha área de excelencia dentro do Espazo Europeo de Educación Superior que implique as universidades da macrorrexión. Tamén alentarán a colaboración entre as universidades e as empresas, con prioridade para a cooperación tecnolóxica e o desenvolvemento de actividades de I+D+i. Sobre a mellora das comunicacións, o presidente asturiano destacou que a construción do Corredor Atlántico «ten que ser prioritaria, porque falamos dunha infraestrutura vertebral para a península Ibérica e para a propia Unión Europea»; unha obra que -advertiu- «só cumprirá a súa finalidade de completarse co despregamento das infraestruturas previstas no Noroeste peninsular».
A macrorrexión RESOE amplíase nun momento en que as tres comunidades autónomas españolas concernidas deixarán de ser para a UE obxectivo número 1, o que significa a perda de axudas comunitarias como as percibidas até agora. O novo escenario orzamentario prima as alianzas territoriais para optar aos fondos destinados a fomentar a economía produtiva e xeradora de emprego. A Comisión Europea propuxo favorecer estas fórmulas de cooperación interterritorial cunha nova liña de subvencións e propiciar unha maior racionalidade no gasto público.
Galería
Mapas indicando a situación xeográfica dos territorios que forman na actualidade a macrorrexión.
-201
Outros
Historia ano a ano
Herba belida
Descrición
É unha planta herbácea con talos rastreiros desde as raíces. Follas verde escuro manchadas de branco e trilobuladas que medran fóra do nodo. Os talos son aveludados. Esta especie distínguese doutras polo tamaño das súas flores que son moito máis grandes.
Distribución e hábitat
É nativa de Europa e do noroeste do Pacífico, hoxe espallada polo mundo como planta ornamental e coma maleza de terreos degradados e pradeiras. Medra en leiras, pastos, preferentemente en sitios húmidos.
É común en Galicia. Segundo Juan Cuveiro Piñol medra en prados húmidos de todo o país e nalgúns lugares sombríos, e é cultivada nos xardíns pola facilidade con que varía dando flores duplas. Medra tamén nos montes aínda que con menos abundancia nos anos moi chuviosos.
Propiedades
Estas plantas contén anemonina, unha substancia moi tóxica para os animais e os seres humanos. De feito, os herbívoros pacen as follas destas plantas con gran dificultade, e só despois dun bo secado que evapora as substancias máis perigosas. Mesmo as abellas evitan chuchar o seu néctar. Na pel humana estas plantas poden crear bóchegas ou ampolas (dermatite), mentres que na boca poden causar dor intensa e ardente das membranas mucosas.
Taxonomía
Ranunculus repens foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 1: 554. 1753. Números cromosomáticos de Ranunculus repens (Fam. Ranunculaceae) e táxones infraespecificos: 2n=32
Ranunculus: nome xenérico que provén do latín serodio e que significa "ranciña", diminutivo de "ra". Isto probabelmente refírese a moitas especies que medran preto das ribeiras, coma as ras.
Nome común
En galego recibe os nomes comúns de: herba belida, patelo (escrito en galego antigo coma patèlo), botón de ouro, bugallón, herba de ouro, herba de pata de lobo, herba do lobo, pé de gato, pé de lobo, pé de puldriño, punta loba.
Kunstmuseum Liechtenstein
O Kunstmuseum Liechtenstein (Museo de Belas Artes de Liechtenstein) é o museo nacional de belas artes e está situado en Vaduz, capital de Liechtenstein. O edificio foi deseñado polos arquitectos suízos Meinrad Morger, Heinrich Degelo e Christian Kerez e foi completado en novembro do ano 2000.
Historia
En 1967, estado de Liechtenstein recibía un agasallo de dez pinturas que formarían parte da fundación da Colección de Arte do Estado de Liechtenstein ao ano seguinte. O primeiro conservador da colección era o Dr. Georg Malin, un artista de Liechtenstein, historiador e historiador de arte. El pronto expandía a colección para incluír arte moderna e contemporánea internacional. O edificio do Kunstmuseum Liechtenstein como se presenta hoxe foi posíbel grazas ao apoio dun grupo de doadores privados. Xuntamente co goberno de Liechtenstein e a Cidade de Vaduz, planeaban a construción do museo. En agosto de 2000, o edificio era oficialmente doado ao Principado de Liechtenstein como agasallo do milenio aniversario do país. O goberno establecía unha fundación pública para facer funcionar o museo. O Kunstmuseum Liechtenstein era formalmente aberto o 12 de novembro de 2000.
O Sr. Friedemann Malsch foi o director do Kunstmuseum Liechtenstein dende 1996.
American Airlines
American Airlines, Inc. (AA) é a terceira aeroliña máis grande do mundo en millas por pasaxeiro e en ingresos do mundo. American Airlines é unha subsidiaria de AMR Corporation e ten a súa sede en Fort Worth, Texas, ao lado do seu principal centro de actividade, o Aeroporto Internacional de Dallas/Fort Worth. A aeroliña ten unha extensa rede internacional e doméstica, con voos regulares a Norteamérica, o Caribe, Suramérica, Europa e Asia e o Pacífico.
Kunstmuseum Liechtenstein
Colección de Arte
A colección do Kunstmuseum Liechtenstein é de arte moderna e contemporánea internacional. Cobre o período desde o século XVIII ao presente e ten un especial interese polas esculturas. Dentro da colección do Kunstmuseum Liechtenstein son célebres obras feitas por artistas da Arte Povera.
American Airlines
American Airlines ten cinco centros de operacións: Dallas/Fort Worth (DFW), Chicago (ORD), Miami (MIA), Nova York (JFK) e Os Ánxeles (LAX). Dallas/Fort Worth e o seu centro máis grande, operando AA e American Eagle, a aeroliña rexional de AMR, o 85% do seu tráfico no aeroporto e viaxando a máis destinos que dende calquera dos seus outros centros. Na actualidade American ten bases de mantemento en Tulsa (TUL) e Fort Worth Alliance (AFW), e ten dous afilaidos, American Eagle e AmericanConnection.
Frota
En setembro de 2018, the American Airlines mainline fleet consists of the following aircraft:
-200
Outros
Historia ano a ano
Arroutada Pangalaica
Arroutada Pangalaica é o primeiro álbum de estudio da banda galega de rock Os Diplomáticos de Monte-Alto. Publicouse en 1991 e contou coa produción da Fundación Resentidos.
Xesús Corredoyra
Xesús Rodríguez Corredoira de Castro (asinaba artisticamente Xesús Corredoyra), nado en Lugo en 1889 e finado en Portela de Roxos, Santiago de Compostela a principios de decembro de 1939, foi un destacado pintor retratista galego.
Traxectoria
Dende mozo destacaron as súas habilidades nas artes plásticas, polo que recibiu unha bolsa da Deputación de Lugo en 1903 para estudar na Real Academia de Belas Artes de San Fernando, onde entrou en contacto cos obradoiros de artistas como Joaquín Sorolla, Cecilio Plá ou Ignacio Zuloaga. Participou nas Exposicións Nacionais de Belas Artes de 1908 e 1910, e noutras diversas exposicións nacionais e internacionais. Entre 1910 e 1916 a súa obra foi marcada por un intenso sentimento relixioso, época na que comezou a traballar con grandes lenzos, poboados de figuras humanas que miran directamente ao espectador. miniatura|Con Alejandro Padilla, [[embaixador de España nos EEUU, en marzo de 1927.]] En 1915 contraeu matrimonio con Mercedes Bahaamonde e instalouse na Coruña. Pouco despois trasladáronse á aldea de Portela, en Santiago de Compostela, onde tivo moito éxito entre o clero e a burguesía. En 1917 foi galardoado coa Segunda Medalla na Exposición Nacional pola obra Schola Cantorum Compostellanae. A popularidade do artista chegou ata a outra beira do Océano Atlántico polo que entre 1922 e 1928 viaxou por América, realizando numerosos retratos. A súa obra foi exposta en cidades como Montevideo, Santiago de Chile, Buenos Aires, A Habana, Washington ou Nova York.
Enfermo de gota, volveu a Galicia no ano 1929. Entre 1934 e 1935 preparou dúas exposicións en Madrid e París que non chegaron a realizarse polo estalido da Guerra Civil. Morreu en 1939, ao final da contenda.
Obra
Xesús Corredoyra foi considerado por moitos dos seus coetáneos o iniciador da escola pictórica galega. Outorgou á súa obra un carácter espiritualizante e simbólico ata entón nunca visto na pintura galega. Rexeitou o costumismo, tan estendido entre os artistas da época, para destacar os compoñentes anímicos dos personaxes, as cores apagadas e as formas elegantemente estilizadas —en ocasións incluso deformadas— para crear unha atmosfera triste, apagada e espiritual, case onírica. Foi tamén un gran retratista, cun estilo moi característico marcado polo escuro cromatismo e o ambiente propio do seu estilo.
Teñen obras súas, entre outras institucións, o Museo Provincial de Lugo (31 obras), o Museo de Belas Artes da Coruña, o Museo Galego de Arte Contemporánea Carlos Maside, a Colección Afundación, o Museo Provincial de Pontevedra, a Colección BBVA, o Concello de Santiago de Compostela, o Musée Goya de Castres e o castelo de Santiago de Sanlúcar de Barrameda.
Orgullo crítico
miniatura|200x200px| Logo do Orgullo Crítico de Madrid de 2017. Orgullo crítico é o nome de varias manifestacións de protesta de persoas LGBTI realizadas en varias cidades españolas, alternativas aos orgullos oficiais, que se consideran despolitizados e institucionalizados
O movemento reclama a non mercantilización e a repoliticización do Orgullo, así como unha forte crítica do capitalismo rosa, a xentrificación, a homonormatividade, o pinkwashing ou o homonacionalismo.
O orgullo crítico comezou a organizarse en 2006 en Madrid como unha manifestación alternativa ao MADO, reivindicando a data do 28 de xuño para lembrar o espírito de loita de Stonewall cunha perspectiva anticapitalista, transfeminista, antiracista e anticapacitista.
El Vigilante
Historia e características
Subtitulado Periódico político y literario apareceu en 1843. Redactado por Fernando Rubine e Faustino Domínguez. Publicación afín ao provincialismo. Aínda se publicaba en marzo de 1844.
Lois Fernández Marcos
Traxectoria
Traballa como perito mercantil. É autor do libro de relatos Homes do espacio (Castrelos, 1976) que foi un dos primeiros libros de ficción científica que se escribiron en galego. En 1995 aparecería unha versión ampliada do mesmo, baixo o título Galaxia lonxana (Xerais). En 1996 publicou A meiga de Naia e outros relatos, dirixido ao público xuvenil.
Manuel Catoira
Manuel López González, máis coñecido co nome artístico de Manuel Catoira nado en Cudeiro en xullo de 1947, é un escritor, pintor e crítico literario galego.
Traxectoria
Funcionario de prisións, traballou en Donostia. Publicou crítica literaria en La Región, Faro de Ourense ou Follas secas. Dirixiu a revista ourensá Galicia 80, de tendencia nacionalista.
Historia de un oso
Historia de un oso é unha curtametraxe chilena de animación dirixida por Gabriel Osorio Vargas con guión co-escrito por Daniel Castro e producido por Pato Escala Pierart. A curtametraxe está inspirado no avó do director, Leopoldo Osorio, que despois do golpe de estado chileno de 1973 foi encarcerado por dous anos, e despois viuse obrigado a vivir no exilio durante a ditadura. O filme foi un éxito da crítica, gañando o Oscar á mellor curtametraxe animada na 88ª edición dos premios. Foi a primeira produción chilena e a primeira animación latinoamericana en gañar un Oscar.
Las Provincias Gallegas
Las Provincias Gallegas foi unha revista editada en Ferrol en 1887.
Historia e características
Subtitulada Revista de Ciencias, Artes y Literatura, apareceu o 26 de xuño de 1887. Publicábase tres veces ao mes, os días 1, 10 e 20. O seu editor e director era Luciano Taxonera Cabo. Entre os seus colaboradores figuraron Emilia Pardo Bazán, Leandro de Saralegui Medina e Curros Enríquez. O último número coñecido é o 13, correspondente ao 1 de novembro de 1887.
Thomas Meunier
Thomas Meunier ( AFI : [tɔ.mɑ mø.nje]), nado en Sainte-Ode o 12 de setembro de 1991, é un futbolista belga que xoga como lateral dereito para o Borussia Dortmund da Bundesliga alemá.
Club
Club Brugge
Paris Saint Germain
Ácaros verdes
Ácaros verdes é unha novela de Pilar Buela Piedra, publicada en 2005 por Sotelo Blanco Edicións. Foi merecedora do Premio Lueiro Rey de narrativa e mais do Premio Arcebispo Xoán de San Clemente.
Sinopse
Esta novela recrea os últimos días dos xerarcas nazis como Hitler ou Goebbels e tamén das súas mulleres no búnker berlinés, menores esperan pola perentoria entrada do exército ruso na cidade.
Parrús
Parrús é o segundo álbum de estudio do grupo galego de rock Os Diplomáticos de Monte-Alto. Publicouse en 1992 e contou coa produción da José Puga.
En opinión do crítico Fernando Fernández Rego, o disco caracterízase por ser "máis contundente" que o seu disco de estrea, Arroutada Pangalaica.
Manolo Tena
José Manuel de Tena Tena, máis coñecido como Manolo Tena, nado en Benquerencia de la Serena, Badaxoz, o 21 de decembro de 1951 e finado en Madrid o 4 de abril de 2016 foi un compositor e cantante español.
Vila (homónimos)
Co topónimo Vila podemos referirnos a varios lugares de Galicia:
Na provincia da Coruña
Na provincia de Lugo
Na provincia de Ourense
Divinas palabras
Divinas palabras pode referise a:
Aeroporto de Bordeos-Mérignac
O aeroporto de Bordeos-Mérignac (IATA: BOD, ICAO: LFBD) é o aeroporto internacional de Bordeos, no suroeste de Francia. Está situado na comuna de Mérignac, a 12 km ao oeste de Bordeos, no departamento de Xironda. No ano 2016 pasaron polas súas instalacións 5 759 194 pasaxeiros, facéndoo o sexto aeroporto máis concorrido de Francia en termos de pasaxeiros. Opera principalmente voos a destinos metropolitanos e de ocio en Europa e o Norte de África e serve como base para Volotea.
Luciano Taxonera Cabo
Luciano Taxonera Cabo, finado en Madrid en 1901, foi un impresor, xornalista e escritor galego.
Traxectoria
Fillo do impresor ferrolán Nicasio Taxonera. Colaborou en La Tranca, foi director de El Diario de Ferrol e colaborou noutras publicacións. En outubro de 1881 estableceuse en Madrid e foi redactor de Izquierda Dinástica. En 1887 fundou e dirixiu Las Provincias Gallegas. Publicou en 1888 ''El Arsenal de Ferrol. Apuntes históricos y descriptivos''.
Vida persoal
Foi pai de Luciano Taxonera Vivanco.
Trece badaladas (filme)
Trece badaladas (en Trece campanadas) é un filme galego dirixido por Xavier Villaverde que foi estreado no 2002 e foi rodado orixinalmente en lingua castelá. Está libremente baseado na novela Trece badaladas de Suso de Toro. Editada en DVD en 2003 co son en galego.
Sinopse
Xacobe, un mozo escultor, volta a Santiago de Compostela -a súa cidade natal- despois de quince anos de ausencia. A razón do seu regreso é o descubrimento de que súa nai, a quen cría morta, está en realidade doente e internada nun psiquiátrico. Pero esta volta vaino obrigar a se enfrontar a un suceso do que leva media vida fuxindo. O encontro co seu pasado levarao ó centro dun pesadelo sen saída, no que descubrirá algo terrible: El é a peza fundamental nun labiríntico plan.
Michael Pitt
Michael Carmen Pitt, nado o 10 de abril de 1981 en West Orange, Nova Jersey, é un actor e músico estadounidense. Pitt é coñecido polo seu papel no filme de Bernardo Bertolucci The Dreamers, e por interpretar a Jimmy Darmody na serie da HBO Boardwalk Empire.
Música
Pitt cantou e tocou a guitarra na súa banda, Pagoda, cuxo primeiro álbum foi estreado por Universal/Fontana/Ecstatic Peace en 2007.
Baixo o título, "Jimi Pitt and the Twins of Evil", Pitt interpretou "Hey Joe" cos Twins of Evil para a banda sonora de The Dreamers.
Sebastián I de Portugal
Sebastián I de Portugal, nado en Lisboa o 20 de xaneiro de 1554 e finado en Alcácer Quibir (Marrocos) o 4 de agosto de 1578, foi Rei de Portugal. Por mor de ser o herdeiro esperado para dar continuidade á dinastía de Avis, foi alcumado de "O Desexado" é tamén lembrado como "O Cuberto" ou "O Durmido", debido á lenda que se refire ao seu regreso do campo de Batalla de Alcácer Quibir nunha mañá de neboeiro, para salvar a nación.
Traxectoria
Era neto de Xoán III, a quen sucedeu aos tres anos. Ata os 14 anos, o reino tivo como rexentes a Catarina de Austria e o seu tío avó Cardeal Henrique de Évora. Aos 14 anos, D. Sebastián asume o goberno. Soñaba con batallas, conquistas e a expansión da fe, profundamente convencido de que sería o capitán de Cristo nunha nova cruzada contra os musulmáns do Norte de África.
Na batalla de Alcácer-Quibir, o campo dos tres reis, os portugueses sufriron unha derrota nas mans do sultán Ahmed Mohamed de Fez e perderon unha boa parte do seu exército. En canto a Sebastián, probabelmente morreu na batalla ou foi morto despois desta rematar. Pero para o pobo portugués de entón o rei só desaparecera. Este desastre tería as peores consecuencias para o país, poñendo en perigo a súa independencia. O rescate dos superviventes agravou aínda máis as dificultades económicas do país. Tornouse entón nunha lenda do gran patriota portugués - o rei dormente "(ou un Mesías) que ía regresar para axudar a Portugal nas súas horas máis sombrizas, unha imaxe semellante á que o Rei Artur ten en Inglaterra ou Frederico Barbarroxa en Alemaña.
Como morreu sen descendencia, sucedeulle o seu tío avó Cardeal Henrique de Évora.
Pedestal
miniatura|[[Cruceiro do Hío cun pedestal en forma de mesa]] En arquitectura, denomínase pedestal ou peaña o soporte prismático destinado a soster outro soporte maior, conformando a parte inferior dunha columna. Xeralmente, componse de tres partes:
Cando o pedestal é corrido, e sustenta unha serie de columnas, chámase estilóbata, a parte superior deste denomínase estereóbata, e pode está adornado con molduras.
Dáse tamén o nome de pedestal a todo soporte en forma de columna curta e ancha que sostén unha estatua ou obxecto análogo. Pola súa banda, chámase pedículo cando a base funciona como pé, ou pequena columna, en que se apoia un obxecto maior que ela, por exemplo, unha pía bautismal ou un púlpito.
Joselu Gómez
José Luis Gómez Pérez, coñecido como Joselu, nado en Palmeira (Ribeira) o 10 de xuño de 1987, é un exfutbolista galego, que xogaba de dianteiro. É, con 119 goles, o máximo goleador da historia do Racing de Ferrol, club no que militou durante nove tempadas (2014-2023) e ao que chegou despois de marcar 62 goles en dous anos co Compostela.
Traxectoria
Formado na canteira do do Celta de Vigo, en 2004 entrou a formar parte do cadro do Celta B, onde non conseguiu a titularidade, fronte a outros dianteiros como Goran Marić ou Iago Aspas.
No verán de 2008 fichou polo Lorca Deportiva. Despois de non ter moitas oportunidades, disputando só cinco partidos, no mercado invernal marchou ao CF Reus Deportiu, de Terceira División. Co Reus non chegou a un acordo para a súa renovación ao remate de tempada, fichando finalmente polo CD Teruel para a tempada 2009/10, da man do seu adestrador no Reus, Ramón Calderé. Co club turolense acadou o ascenso á Segunda División B. Renovou unha tempada máis no CD Teruel e no mercado invernal da tempada 2010-2011 fichou polo Cerceda, co que xogou o que restaba de tempada e outra máis, anotando na segunda delas 20 goles. En xullo de 2011 marcou o seu primeiro gol na Copa do Rei, na vitoria por 2-0 fronte ao CD Tenerife.
En 2012 chegou á SD Compostela, debutando na primeira xornada de liga, e anotando 4 goles no seu primeiro partido en San Lázaro, fronte ao Deportivo Dorneda CF. Acabou con 32 goles a súa primeira tempada en Santiago, 5 deles nos play-offs, contribuíndo de xeito destacado ao ascenso do equipo á Segunda División B. Foi o máximo goleador do Grupo I da Terceira, con 26 goles, 5 máis que Manu Barreiro e Luis Fernández. Na súa segunda campaña marcou 30 goles en 32 partidos, proclamándose como o máximo goleador dos catro grupos da Segunda B.
En 2014 fichou polo Racing de Ferrol. Na súa segunda tempada no club ferrolán foi o máximo goleador do seu grupo da Segunda B, con 20 tantos. Durante os seguintes anos foi engrosando a súa conta anotadora, superando os 109 goles de Pablo Rey e desbancándoo como o máximo goleador da historia do club. O 17 de decembro de 2022 marcou o seu 119º e derradeiro gol co Racing de Ferrol, retirándose ao remate da tempada 2022/23, o día do seu 36º aniversario, despois de acadar o ascenso á Segunda División.
Luciano Taxonera
O nome de Luciano Taxonera pode referirse a:
Rodrigues
Rodrigues é unha das Illas Mascareñas e depende das Illas Mauricio. Localízanse a 560 km o leste de Mauricio, no medio do Océano Índico. Teñen unha área de 109 km² e está rodeada por un arrecife de corais. A súa capital é Port Mathurin. En 1996 a illa contaba cunha poboación de 35000 persoas. O idioma principal é o creole mauriciano, mentres que o francés e o inglés son falados e entendidos pola maioría dos habitantes. A principal relixión é o catolicismo, aínda que existe unha minoría de Protestantes e Testemuñas de Xehová. A maioría dos seus habitantes son de descendencia africana e francesa. A industria basease en serradoiros, granxas e no turismo. Considerase coma o décimo distrito de Mauricio.
Historia
miniatura|esquerda|Situación xeográfica das illas. Desde o século X, os navegantes árabes visitaron as Illas Mascareñas. Un mapa do século XII do xeógrafo árabe Ash-Sharif al-Idrisi, mostra claramente as tres illas das Mascareñas como Dina Arobi (Mauricio), Dina Margabin (Reunion) e Dina Morazé (Rodrigues). A illa foi nomeada logo polo navegante portugués Diogo Rodrigues en 1528.
Desde 1601, os neerlandeses comezaron a visitar a illa, para a subministración de alimentos frescos. En 1691, o hugonote, François Leguat e 7 compañeiros desembarcaron na illa, coa intención de crear unha colonia agrícola de refuxiados protestantes. A agricultura non tivo éxito, pero hai unha gran cantidade de tartarugas, aves, peixes e outros mariscos.