cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Baioneta
miniatura|300px|dereita|Diversos modelos de baionetas do [[século XX.]] A baioneta (do francés baïonnette) é un coitelo moi afiado que se acopla no extremo do canón dun fusil para combater corpo a corpo. A baioneta máis común dende o século XVII até o XIX era a chamada de cubo, consistente nun cilindro metálico oco ó que se engadía unha coitela triangular, que foi especialmente empregada nos mosquetes. No século XX pasou a ser un coitelo que se pode acoplar á arma para permitir o seu uso como baioneta.
Retiers
Retiers (en Rester, e en galó: Restier) é unha comuna francesa do departamento de Ille e Vilaine, na Bretaña.
Xavier Vinader
Xavier Vinader Sánchez, nado en Sabadell o 17 de febreiro de 1947, e finado en Barcelona o 9 de abril de 2015, foi un xornalista catalán experto en extrema dereita e crime organizado, e que destacou pola loita pola liberdade de expresión.
Biografía
Diplomouse na Escola Oficial de Xornalismo no ano 1973, e colaborou co Diari Sabadell, coa Radio Juventud de Sabadell e coas revistas Can Oriach e TS. Foi membro do equipo directivo do grup Zeta dende 1978. Foi presidente internacional da ONG Reporteiros sen Fronteiras até 1993. Foi un dos profesionais que máis investigou o fenómeno terrorista en España. En 1979, escribiu dous artigos na revista Interviú, nos cales explicou, detallando nomes e apelidos, as actuacións de grupos de extrema dereita no País Vasco. Pouco despois, ETA acabou con dous individuos mencionados nos artigos e, en 1981, a Audiencia Nacional de España condenouno a sete anos de prisión por un suposto delito de imprudencia temeraria. Vinader fuxiu ó exilio e non regresou a Cataluña até o 1984. Despois de pasar tres meses no cárcere de Carabanchel, foi indultado polo goberno español.
Como xornalista cubriu, entre outras, a guerra de Afganistán, a Revolución dos caraveis en Portugal e a fin da guerra entre Rusia e a China. É autor de libros e artigos sobre o mundo policial. Colaborou en diferentes diarios e semanarios.
Rexión Central, Malaui
miniatura|A Rexión Central en vermello. A Rexión Central do Malaui tiña unha poboación de 5.491.034 (2008), sobre unha área de 35,592 km². A súa capital é a cidade de Lilongwe, capital nacional. A rexión ten un bordo no Lago Malawi e fronteiras con Zambia e Mozambique.
Dos 29 distritos de Malawi, 9 encóntranse na Rexión Central.
Pataca de Galicia
miniatura|300px|Distribución das zonas de produción da IXP Pataca de Galicia {{legend|#9ACD32|Subzona de Bergantiños }} {{legend|#73C2FB|Subzona da Terra Chá-A Mariña }} {{legend|#273BE2|Subzona de Lemos}} {{legend|#E25822|Subzona da Limia}} A pataca de Galicia é unha indicación xeográfica protexida creada para destaca-la excelencia da pataca obtida en Galicia que, reunindo as características definidas no seu regulamento, cumpre con tódolos requisitos esixidos neste.
O terceiro domingo do mes de setembro, celébrase a festa da pataca no concello coruñés de Coristanco.
Evolución normativa
A normativa da denominación foi a seguinte:
A pataca
miniatura|300px|Variedade Kennebec A variedade Kennebec ten un tamaño de entre 40 e 80 milímetros, a súa pel é de cor amarela, o tubérculo é de cor branca e de tacto fino, cremoso no padal e de textura firme. Trala súa cocción mantén o seu recendo e senlleiro sabor. Cultívase de xeito tradicional, e constitúe a única pataca amparada por esta denominación na Unión Europea, o que lle permite amosar a súa rastrexabilidade e orixe ao longo do territorio comunitario.
Malia poder vexetar en climas moi diferentes, podéndose cultivar a distintas latitudes e altitudes, a pataca atopa en Galicia a súa zona óptima de cultivo.
A pataca galega destaca pola súa resistencia, fortaleza e considerable adaptación. Trátase dun cultivo axeitado para zonas preferentemente tépedas, cunha temperatura de crecemento que se atope entre os 6 °C e 8 °C como mínimo e entre 14 °C e 18 °C como óptima, isotermos estes de común distribución en case todo o territorio galego.
Desde 1996 existe en Galicia a Denominación Específica Pataca de Galicia, que ampara a producida nas zonas de Bergantiños (A Coruña), Terra Chá-A Mariña (Lugo), Lemos (Lugo) e A Limia (Ourense). A produción amparada por esta Denominación ascendeu progresivamente desde as 4.000 toneladas do ano 2000 ata as 7.004 toneladas colleitas en 2008, cun valor superior ó millón e medio de euros.
Zona xeográfica
miniatura|Carroza deseñada con patacas na festa da pataca de Coristanco 2005. A área de produción e envasado do produto amparado pola Indicación Xeográfica Protexida abrangue catro subzonas da Comunidade Autónoma de Galicia cuxo ámbito territorial é o seguinte:
Consello Regulador
O Consello Regulador da Denominación de Orixe Pataca de Galicia foi recoñecido por Orde 15 de abril de 1989 (D.O.G. nº 108 de 7 de xuño de 1989) pola Consellería de Agricultura e Pesca da Xunta de Galicia, pola que se aprobou o Regulamento da Denominación de Orixe e mailo seu Consello Regulador como organismo certificador do produto, cuxos obxectivos son protexer e certificar a calidade da pataca producida nos seus ámbitos protexidos, ademais de promover, xestionar e poñer en funcionamento a difusión da Pataca de Galicia recoñecida pola súa orixe e calidade.
A actividade deste organismo consiste en garantir a orixe e maila calidade da Pataca de Galicia. Esta tarefa realízase comprobando e verificando a procedencia das patacas, as condicións de traballo dos procesos de cultivo e almacenamento, así como as especificacións ou características do produto final e as condicións de envasado.
Charles Lucien Bonaparte
Charles Lucien Jules Laurent Bonaparte, coñecido como Charles Lucien Bonaparte, nado en París o 24 de maio de 1803 e finado o 29 de abril de 1857 na mesma cidades, foi un naturalista, político e ornitólogo francés.
Fillo de Lucien Bonaparte e, por tanto, sobriño do emperador Napoleón I, foi príncipe do Imperio en 1815, despois da reconciliación de Lucien e o seu irmán Napoleón, herdou os títulos pontificios de seu pai á morte deste, e foi así o segundo príncipe romano de Canino, de Musignano e Bonaparte en 1840, e príncipe Bonaparte en virtude do estatuto da familia imperial adoptado por Napoleón III.
Traxectoria
Bonaparte medrou en Italia e, despois do seu matrimonio coa súa prima Zenaida (Zenaïde Charlotte Julie Bonaparte) o 29 de xuño de 1822 en Bruxelas, viaxou aos Estados Unidos.
Antes de deixar Italia descubrira unha nova especie de folsa, a folosa real (Acrocephalus melanopogon) e, na viaxe a América recolleu espécimes dunha nova especie de paíño, o paíño de Wilson (Oceanites oceanicus). Á súa chegada aos Estados Unidos presentou un artigo sobre a nova especie, que foi bautizada na honra de Alexander Wilson. O xénero de pombas Zenaida foi descrito por el e dedicado á súa esposa.
Bonaparte, daquela, dedicouse a actualizar a obra de Wilson American Ornithology. A versión revisada foi publicada entre 1825 e 1833.
En 1824 Bonaparte intentou que o entón descoñecido John James Audubon fose aceptado pola Academia de Ciencias Naturais, pero non o foi pola oposición do ornitólogo George Ord. A finais de 1826 Bonaparte e a súa familia regresaron a Europa. Viaxou a Alemaña, onde coñeceu a Philipp Jakob Cretzschmar, e a Inglaterra, onde coñeceu a John Edward Gray, no Museo Británico, e renovou a súa amizade con Audubon.
miniatura|Carlota e Zenaida Bonaparte, retrato pintado por [[Jacques-Louis David en 1821.]]
En 1828 instalouse en Roma coa súa familia. Entre 1832 e 1841 Bonaparte publicou a súa obra sobre os animais de Italia, Iconografia della Fauna Italica. Exiliouse en 1849 a causa da súa implicación nun movemento pronacionalista, e morreu en París.
Tivo oito fillos:
Galactosa-1-fosfato uridiltransferase
A GALT cataliza a segunda etapa da ruta de Leloir do metabolismo da galactosa.
O encima está codificado no xene GALT do cromosoma 9, e a súa expresión está controlada polo xene FOX3. A ausencia deste encima orixina nos humanos a enfermidade galactosemia que pode ser mortal nos neonatos se non se elimina da dieta a lactosa (disacárido que contén galactosa). A fisiopatoloxía da galactosemia non foi aínda definida claramente.
Mecanismo
dereita|miniatura|300px|Figura 1. Reacción en dúas etapas da GALT. Imaxe adaptada de.
A galactosa-1-fosfato uridiltransferasa (GALT) cataliza a segunda reacción da ruta de Leloir do metabolismo da galactosa por medio dunha cinética encimática de dobre desprazamento. Isto significa que a reacción neta consiste en dous reactantes e dous produtos, e procede por medio do seguinte mecanismo: O encima reacciona cun substrato para xerar un produto e o encima modificado, o cal posteriormente reacciona co segundo substrato para formar o segundo produto, rexenerándose o encima orixinal. No caso da GALT, o residuo His-166 actúa como un nucleófilo potente para facilitar a transferencia dun nucleótido entre UDP-hexosas e hexosas-1-fosfato.
A GALT necesita un ión ferro un ión cinc por subunidade.
Estudos estruturais
A GALT é un homodímero. A estrutura tridimensional por cristalografía de raios X a unha resolución de 1,8 ángstroms da galactosa-1-fosfato uridiltransferase obtivérona Wedekind, Frey e Rayment, e a súa análise estrutural atopou os aminoácidos chave esenciais para a función da GALT. Os aminoácidos importantes encontrados por Wedekind et al. (Leu-4, Phe-75, Asn-77, Asp-78, Phe-79 e Val-108) son concordantes cos residuos que foron implicados en experimentos de mutacións puntuais e en cribado clínico na galactosemia humana.
Importancia clínica
A deficiencia en galactosa-1-fosfato uridiltransferase causa a galactosemia clásica. A galactosemia é unha doenza da nenez de natureza hereditaria. Os trazos autosómicos recesivos afectan aproximadamente a 1 de cada 40.000-60.000 nados. A galactosemia clásica (G/G) é causada por unha deficiencia na actividade da GALT, mentres que a forma máis común, Duarte/Classica (D/G), prodúcese pola atenuación da actividade da GALT. Os síntomas inclúen problemas ováricos, dispraxia (dificultade para falar correctamente e consistentemente) e déficit neurolóxicos. Unha soa mutación nalgúns aminoácidos pode producir atenuación ou deficiencia da actividade da GALT. Por exemplo, unha mutación simple de A a G no exón 6 do xene GALT cambia o Glu-188 por Arg, e unha mutación de A a G no exón 10 cambia o Asn-314 por Asp. Estas dúas mutacións tamén engaden novos sitios de corte para os encimas de restrición. O cribado clínico practicamente eliminou a morte neonatal pola galactosemia clásica, pero a doenza, debido ao papel da GALT no metabolismo da conversión da galactosa inxerida en glicosa, pode ser mortal. Porén, as persoas afectadas pola galactosemia poden vivir de forma relativamente normal evitando os produtos que conteñen leite e calquera alimento que conteña galactosa, aínda que hai un risco potencial para problemas no desenvolvemento neurolóxico, ou outras complicacións, mesmo naqueles individuos que eviten a galactosa.
Río Guadalope
O Guadalope é un río de España, o segundo afluente máis longo da marxe dereita do río Ebro tras o Jalón, tendo unha lonxitude de 160 km e unha conca hidrográfica de 3.890 km² aproximadamente.
Nace na serra de Gúdar, preto das poboacións de Villarroya de los Pinares e Miravete de la Sierra (Teruel). Ao final do seu percorrido achega un caudal ao río Ebro de 58 hm³/ano aproximadamente.
Imperivm: Great Battles of Rome
Imperivm: Great Battles of Rome (comercializado en España como Imperivm III: Las grandes batallas de Roma é un videoxogo da serie Imperivm para PC, producido por FX Interactive, baseado en feitos históricos ocorridos en Europa e o Norte de África. O xogador pode revivir acontecementos como as campañas de Marco Aurelio en Xermania, a conquista de Exipto e Britania, a batalla de Alesia ou a batalla de Zama. Ademais, o xogador pode poñerse ó mando dos exércitos de sete importantes civilizacións antigas: Romanos, exipcios, xermanos, britanos, iberos, galos e cartaxinenses. A estas civilizacións engádenselle grandes personaxes como Xulio César, Cleopatra, Marco Aurelio, Aníbal, Vercinxetórix, Arminius...
Iberos
As unidades dos iberos son: Miliciano, arqueiro, fondeiro balear, defensor, xinete ibero, garda de elite, guerrilleiro e sacerdotisa.
Cartago
As unidades dos cartaxineses son: Infante númida, lanceiro libio, loitador mauritano, guerreiro con maza, tuareg, nobre, elefante de guerra e xamán.
República Romana
As unidades da república romana son: Lexionario, arqueiro, gladiador, princep, equite, tribuno, carro de guerra, sacerdote de Xúpiter.
Imperio Romano
Na Roma Imperial tódalas únidades son iguais ás da república romana agás algúns poucos cambios.
Xermanos
As unidades xermanas son: Loitador xermano, arqueira, guerreiro con hacha, cazadora, xinete teutón, guerreiro con maza e valquiria.
Exipto
As unidades exipcios son: Loitador exipcio, arqueiro, lanzador de hachas, guerreiro de Anubis, guerreiro de Horus, gardián do Nilo, carro de Osiris e sumosacerdote.
Britanos
As unidades britanas son: Guerreiro britano, arqueiro britano, lanceiro britano, loitador caledonio, lanzador de xavelinas, highlander e xefe normando.
Lacértidos
miniatura|250px|[[Gallotia galloti en Tenerife.]] miniatura|250px|[[Iberolacerta galani.]] miniatura|250px|[[Podarcis bocagei femia, en Santiago de Compostela.]] miniatura|250px|[[Podarcis sicula.]] miniatura|250px|[[Zootoca vivipara.]] miniatura|250px|[[Holaspis laevis.]] miniatura|250px|[[Timon tangitanus.]] miniatura|250px|[[Adolfus africanus. Foto de 1919.]] miniatura|250px|[[Algyroides marchi.]] miniatura|250px|[[Hellenolacerta graeca.]] miniatura|250px|[[Acanthodactylus erythrurus.]]
A dos lacértidos, taxonomicamente Lacertidae, é unha familia de réptiles da orde dos escamosos, suborde dos lacertilios e infraorde dos escincomorfos, que comprende especies de pequeno tamaño coñecidas vulgarmente en galego como lagartas, e outras de maior tamaño como os lagartos, que viven en Europa, África e Asia.
É unha familia moi diversa con polo menos 300 especies distribuídas en 39 xéneros. O grupo inclúe o xénero Lacerta, que contén algunhas das especies de lagartos máis comúns en Europa.
En Galicia pódense atopar con maior ou menor abundancia dez especies de lacértidos, pertencentes aos xéneros Acanthodactylus, Iberolacerta, Lacerta, Podarcis, Psammodromus, Timon e Zootoca.
Descrición
A familia foi descrita en 1811 polo zoólogo, especializado en herpetoloxía, e taxónomo alemán Nicolaus Michael Oppel.
Etimoloxía
O nome científico Lacertidae está formado sobra a base do xénero tipo, Lacerta coa adición do sufixo do latín científico -idae, propio dos nomes das familias de animais.
Sinónimos
Ademais do nome actualmente válido, a familia coñeceuse tamén polos sinónimos (ambos nomes de subfamilias):
Clasificación
A clasificación en subfamilias, tribos e xéneros dada aquí segue a presentada por Arnold et al., 2007, baseada en análises filoxenéticas.
Familia Lacertidae Oppel, 1811
Filoxenia
As relacións filoxenéticas entre os xéneros dos lacértidos móstranse no seguinte cladograma, segundo Arnold et al., (2007).
Nota: Nesta árbore pódese apeciar a proximidade entre os xéneros Lacerta e Timon, o que explica que as especies deste último estivesen tantos anos incluídos no primeiro. (Ver ambos os artigos destes xéneros).
Características
Os lacértidos son especies de pequeno (lagartas) ou mediano tamaño (lagartos). A maioría delas miden menos de 9 cm de longo, sen contar a cola, aínda que o lagarto arnal pasa dos 15 cm, e a especie máis grande viva, Gallotia stehlini, chega aos 46 cm, e algunhas especies extintas eran aínda meirandes. Son principalmente insectívoros.
Unha excepción é Meroles anchietae, que é unha pequena lagarta que come regularmente sementes, e vive no deserto do Namib (Namibia) e o suroeste de Angola.
Todos son moi similares en forma, con corpos delgados e longas colas, pero teñen patróns moi variados de coloración, mesmo entre poboacións da mesma especie. As súas escamas son grandes na cabeza, que a miúdo ten osteodermos, e son pequenas e granulares no dorso, e rectangulares no ventre. A maioría das especies son sexualmente dimórficas, e os machos e femias adoitan ter coloracións diferentes, e as femias son normalmente de menor tamaño que os machos.
A maioría das especeis son ovíparas, pero tamén hai casos de ovoviviparismo e viviparismo. Polo menos oito especies que viven no Cáucaso son partenoxenéticas, e tres especies dan á luz as crías, como algunhas poboacións da lagarta das brañas (Zootoca vivipara), especie presente en Galicia.
Hábitat
As especies europeas e maditerráneas viven principalmente en bosques e matogueiras.
As especies dos xéneros Eremias e Ophisops substitúenas nos hábitats de praderías e desertos de Asia.
As especies africanas viven xeralmente en zonas rochosas e áreas áridas.
Tráfico de vehículos automóbiles
miniatura|Exemplo de tráfico conxestionado, en [[Alcalá la Real, Xaén.]]
O tráfico de vehículos automóbiles, ou tránsito de vehículos automóbiles, ou circulación de vehículos automóbiles ou, máis frecuentemente, simplemente tráfico, é o fenómeno causado pola utilización das vías (sexan rúas, estradas ou autoestradas) por vehículos, sexan automóbiles (coches, autobúses, camións. motos, bicicletas) e tamén por vehículos de tracción animal e peóns, para fins de circulación (para os estudos de tráfico, cómpre tamén considerar as paradas de autobús).
Lacértidos
Hábitat
Holaspis é un dos poucos xéneros arborícolas, e unha das súas dúas especies, Holaspis guentheri, é planadora (aínda que non é moi habilidosa), xa que usa a súa longa cola e corpo aplanado como un plano aerodinámico para lanzarse a planar desde as árbores.
Tráfico de vehículos automóbiles
Os gobernos dos distintos países ditan leis que rexen o tráfico e regulamentan os vehículos, e leis de circulación que regulan o tráfico para facilitar e ordenar o fluxo dos vehículos (en España, a Ley sobre tráfico, circulación de vehículos a motor y seguridad vial e o Reglamento General de Circulación).
Alashiya
Alashiya ou Alasiya foi un reino do Mediterráneo Oriental durante o segundo milenio antes da era cristiá, que salientou pola súa importancia comercial e como fonte de valiosas materias primas. Desapareceu da historia tras a irrupción dos pobos do mar, sendo moi probábel que fose destruído por estes.
Localización
Dos documentos exipcios e doutros reinos da rexión, é posíbel deducir que Alashiya foi un importante subministrador de cobre, situado nalgunha zona do Mediterráneo oriental; así, aínda que algúns historiadores suxeriron que Alashiya podería estar no que hoxe é Turquía ou Siria, a opinión maioritaria inclínase por situar Alashiya en Chipre. Esta relación parece confirmada por un estudo do ano 2003 que relaciona quimicamente a arxila de taboíñas de Alashiya atopadas no Levante con arxila que se atopa en Chipre, pero non no Levante.
A pesar de que situar Alashiya en Chipre parece aceptado pola maioría dos expertos, aínda non é posíbel determinar se Alashiya facía referencia a toda a illa ou só a unha parte desta; en calquera caso, a capital deste reino situouse tradicionalmente en Enkomi, aínda que o estudo anteriormente citado parece mostrar que a arxila usada é propia doutras rexións chipriotas - o que pode significar que Enkomi non era realmente a capital de Alashiya, ou que esta cambiou durante a historia do reino.
Historia
Existen referencias a Alashiya en multitude de arquivos dos reinos de Oriente Próximo na Antigüidade, por exemplo, en Exipto, o imperio hitita, Micenas ou Ugarit. Estes textos tratan principalmente dos envíos de cobre e doutras mercancías (como vacas) por parte de Alashiya a cambio de recibir ouro e prata. Ademais, é posíbel constatar neles a fortaleza política dos reis de Alashiya, que chamaban aos faraóns irmáns, algo que só se permitían as potencias do mesmo rango que Exipto.
Porén, parece ser que o reino na súa etapa final foi sometido ao dominio hitita, se os informes sobre o reinado de Tudhaliyas IV son fiábeis. Poucos anos despois da conquista hitita, apareceron os pobos do mar, que supoñían unha ameaza especial para Alashiya pola súa posición vulnerábel en medio do Mediterráneo oriental. Aínda que parece que o reino contou con axuda dos hititas e de Ugarit para rexeitar a invasión, todos os intentos foron en van.
Coa derrota a mans dos pobos do mar (aprox. -1200), Alashiya desaparece da historia.
Toques
Toques é un concello da provincia da Coruña, pertencente á comarca da Terra de Melide. Segundo o IGE en 2014 tiña 1.248 habitantes (1.387 no 2010, 1.485 no 2006, 1.512 no 2005, 1.530 no 2004, 1.550 en 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é.
Xeografía
O concello, de 77,9 km², abrangue dez parroquias. Limita ao norte co concello de Sobrado a través dos montes de Bocelo, ao suroeste co concello de Melide e ao leste cos concellos de Palas de Rei e Friol a través da serra do Careón e os montes de Corno do Boi.
O río Furelos, afluente do Ulla, percorre o concello de norte a sur desde o nacemento nas brañas do Porto Salgueiro até Furelos, xa no concello de Melide. Entre os seus afluentes están o río da Toca e o río Pequeno ou Montelén.
Patrimonio
A mámoa do Forno dos Mouros é un monumento megalítico ben conservado, situado preto de Muruxosa e rehabilitado en 2009. O castro da Graña é un poboado castrexo, escavado na década de 1990.
A igrexa de Santo Antoniño de Toques é un templo románico do século XII.
O concello está atravesado pola vía primitiva do Camiño de Santiago, que pasa polas parroquias de Vilouriz e Vilamor, uníndose en Melide ao camiño francés.
Lugares de Toques
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Toques vexa: Lugares de Toques.
Convención para a protección ambiental mariña do Atlántico Nordeste
miniatura|dereita|200px|Atlántico nordés e estados membros asinantes do Convenio OSPAR. A Convención para a protección ambiental mariña do Atlántico Nordeste ou Convención OSPAR é un convenio de regulación da cooperación internacional e de protección dos ecosistemas mariños da zona nordeste do océano Atlántico. O seguimento e traballo baixo o amparo do convenio está xestionado pola Comisión OSPAR. Esta comisión componse de representantes dos 15 gobernos asinantes e da comisión europea, en representación da Unión Europea.
A Convención OSPAR asinouse en París o 22 de setembro de 1992. Supuxo a unión e actualización da Convención de Oslo, que regulaba o lixo mariño nos océanos, e a Convención de París de 1974 sobre do uso de recursos terrestres con impacto contaminante no mar. O nome do convenio é a combinación de Oslo e París.
Historia
right|250px|Área de influencia da OSPAR. O buque de transporte de petróleo Torrey Canyon afundiu en 1967 verteu 117 mil toneladas de petróleo no Atlántico norte, provocando un enorme impacto ambiental. Ese afundimento iniciou as conversas internacionais e levou á sinatura do Acordo de Bonn de 1969 para cooperar en relación aos vertidos de petróleos neste océano.
Unha seguinte convención internacional, celebrada en Oslo en 1972, tratou a temática da polución mariña pola liberación nas augas de vertidos de residuos da frota naval e aérea. O convenio resultante entraría en vigor no 1974. Así mesmo, nese ano outra convención en París avanzou debatendo a polución con orixe terrestre que chega ao medio mariño, xa que son unha fonte de vertidos con efectos nocivos nas augas mariñas. Esa convención de París asinouse ese ano e entrou en vigor en 1978.
En París o 22 de setembro de 1992 xuntáronse as convencións de Oslo e París de xeito conxunto para a ratificación dun novo acordo. Ese novo tratado internacional creou un novo acordo coa finalidade de protección do medio mariño do atlántico norte. O novo acordo, "Convención para a protección dos ambientes mariños do nordeste atlántico", ou convenio OSPAR, que combina o nome dos dous convenios anteriores, foi ratificada por 15 estados e a Unión Europea. Os estados asinantes foron Alemaña, Bélxica, España, Finlandia, Francia, Holanda, Irlanda, Islandia, Noruega, Portugal, o Reino Unido, Suecia e a Unión Europea. Ademais destes, ratificáronos tamén Luxemburgo e Suíza. No caso de Finlandia, inda que non é un país con territorio na costa leste atlántica europea, si ten ríos que flúen cara o mar de Barents. Así mesmo, fora un país activo en canto a participación nos proxectos de redución do lixo no Atlántico norte nas décadas anteriores. Do mesmo xeito, Luxemburgo e Suíza non son países costeiros. Porén, as augas fluviais do río Rin, que desemboca no Atlántico, si pasa por eles.
Cada estado foi ratificando os acordos da convención ata aprobarse a súa entrada en vigor o 15 de marzo de 1998. Con iso, finalizou a vixencia dos acordos de París e Oslo de 1974. A primeira comisión de seguimento ministerial da comisión OSPAR produciuse en Sintra, Portugal, en 1998. Nesa xuntanza aprobaron a extensión da cooperación a "todas as actividades humanas que puidesen afectar de xeito perxudicial ás áreas dos ecosistemas mariños do nordeste Atlántico". A estratexia alí establecida marcouse na liña de protexer e conservar os ecosistemas e a biodiversidade mariña, reducir as substancias nocivas vertidas e as radioactivas, a eutrofización e en conseguir varios retos de xestión ambiental en altamar.
Timón (homónimos)
Timón pode referirse a:
Convención para a protección ambiental mariña do Atlántico Nordeste
Historia
Malia a ese acordo, algunhas medidas da convención non poden ser aplicadas dentro do marco desta. Competen aos acordos dos estados europeos no nordeste atlántico e atlántico norte dentro do marco do Consello internacional da Exploración do Mar (ICES).
Áreas de traballo
A OSPAR ten unha estratexia de aplicación definida no libro "Estratexia ambiental do Atlántico Nordeste 2010-2020". Nel defínense como aplicar a aproximación de ecosistemas (definidas nunha primeira estratexia de actuación), e cinco temas de actuación (segunda estratexia de actuación), que son :
Áreas Mariñas Protexidas pola OSPAR
Dentro da augas competencia da OSPAR decláranse áreas mariñas protexidas.
As áreas mariñas protexidas propóñenas os estados membros que teñen competencia sobre das súas augas dun xeito xurisdicional, ben por ser o estado soberano desas augas ou por estar dentro da súa zona económica exclusiva. Ademais destas, pódense declarar áreas fóra das xurisdición de calquera estado membro por acordo dos países.
A convención tiña declaradas en 2020 493 áreas mariñas protexidas. As áreas dentro da soberanía dos países membros supoñen a protección de 181394,8 km2 e dentro da súas zonas económicas exclusivas 196,096.2 km2. Outras 7 áreas mariñas protexidas están fóra das desas áreas de competencia e supoñen outros 464,839.7 km2 dos espazos protexidos da OSPAR. Estas áreas mariñas protexidas son :
Polipéptido pancreático
miniatura|dereita|Tinguidura [[inmunohistoquímica do polipéptido pancreático en páncreas de rato.]] O polipéptido pancreático ou PP é unha hormona polipeptídica segregada polas células PP (ou F) dos illotes de Langerhans do páncreas, predominantemente na cabeza do páncreas. Está codificado por un xene do cromosoma 17 humano, que dá lugar a un precursor de 95 aminoácidos, e o péptido maduro consta de 36 aminoácidos e ten un peso molecular de 4.200 Da, coa seguinte secuencia: H2N-Ala–Pro–Leu–Glu–Pro–Gln–Tyr–Pro–Gly–Asp–Asp–Ala–Thr–Pro–Glu–Gln–Met– Ala–Gln–Tyr–Ala–Ala–Gln–Leu–Arg–Arg–Tyr–Ile–Asn–Met–Leu–Thr–Arg–Pro–Arg–Tyr-COOH2, amidada na tirosina C-terminal. O polipéptido pancreático é membro da familia da hormona do polipéptido pancreático na que tamén están incluídos o neuropéptido Y (NPY) e o péptido YY (PYY). Estes péptidos teñen unha estrutura similar chamada pregamento PP. Foi descuberto casualmente a partir de extractos de insulina polos laboratorios de Chance, Jones e Kimmel.
Estados hausa
miniatura|Principais cidades da área hausa. As fronteiras modernas aparecen en vermello. Os estados hausa ou reinos hausa foron unha serie de cidades-estado independentes situados entre o río Níxer e o lago Chad. A tradición hausa lembra as lendarias aventuras de Bayajidda, de quen se di que chegou dende Bagdad ou outro lugar de Oriente Próximo e fundou os estados hausa.
Aínda que os estados hausa compartían liñaxe, linguaxe e cultura, os estados caracterizáronse por grandes rivalidades entre eles, e cada estado procuraba a súa supremacía sobre os outros.
Polipéptido pancreático
A súa secreción en humanos aumenta despois dunha comida rica en proteínas, o xexún, exercicio, e hipoglicemia aguda, e decrece por efecto da somatostatina e glicosa intravenosa.
Estados hausa
A lingua hausa expandiuse durante este período.
Mitoloxía
Segundo a lenda de Bayajidda, os estados hausa foron fundados polos fillos e netos de Bayajidda, un príncipe con orixes diferentes dependendo da tradición, mais a versión canónica recoñéceo como a persoa que casou con Daurama, o último Kabara. Segundo a versión máis célebre da historia, os estados hausa comezaron cun príncipe de Bagdad chamado "Abu Yazid". Cando chegou a Daura, foi á casa dunha anciá e pediulle auga, mais ela díxolle que o único pozo que había, chamado Kusugu, estaba habitado por unha serpe chamada Sarki, que permitía aos cidadáns coller auga só os venres. Como "Sarki" é o vocábulo hausa para "rei", podía ser unha metáfora dunha figura poderosa. Bayajidda matou a Sarki e polo seu valor déronlle a raíña en matrimonio. Trala voda comezaron a chamalo Bayajidda, que significa "el anten non entendía (a lingua)".
Hausa Bakwai
Os reinos hausa comezaron como sete estados cunha mitoloxía común, pois os seus fundadores eran os fillos dunha raíña. Foron coñecidos como bakwai hausa, que significa os «sete hausa». Estes estados eran:
Banza Bakwai
O crecemento e posteriores conquistas dos Bakwai hausa acabou na fundación dun número adicional de estados, trazando os diferentes gobernantes a súa liñaxe ata unha concubina do pai hausa fundador, Bayajidda. Por iso foron coñecidos como Banza Bakwai, que significa "bastardo" ou "falso sete". Os Banza Bakwai adoptaron moitos dos costumes e das institucións dos Bakwai hausa, mais eran considerados reinos copiados pola xente non hausa. Estes estados incluían:
Apoxeo
Os reinos hausa emerxeron no século XIII como vibrantes centros comerciais, que competían cos imperios de Kanem e Malí. Os seus principais produtos de exportación eran o coiro, o ouro, os téxtiles, o sal, a noz de cola, as correas para animais e a henna. Agás por alianzas menores, as cidades-estado hausa funcionaban de xeito independente. As rivalidades xeralmente inhibiron a formación dunha autoridade centralizada.
Caída
thumb|Califato hausa-fulani de Sokoto no século XIX A pesar dun crecemento relativamente constante, as cidades-estado eran vulnerables á agresión e, a pesar de que a inmensa maioría dos seus habitantes eran musulmáns contra o século XVI, foron atacados por xihadistas musulmáns entre 1804 e 1808. En 1808, o último estado hausa foi finalmente conquistado por Usman dan Fodio e incorporado ao Califato de Sokoto hausa-fulani.
Chaloner Ogle
Chaloner Ogle, nado en 1681 e finado o 11 de abril de 1750, foi un almirante británico.
Traxectoria
Pertencía á rama de Kirkley da familia Ogle de Northumberland. Capitán do HMS Swallow desde 1721, dirixiu accións contra os piratas na costa occidental africana. Entre o 5 e o 10 de febreiro de 1722 derrotou a frota pirata de Bartholomew Roberts formada por tres navíos. Por esa acción o rei nomeouno cabaleiro. En 1741 como almirante dirixiu un ataque británico contra tres fortes en Cartaxena de Indias durante o sitio de Sitio de Cartaxena de Indias da Guerra da Orella de Jenkins. O 4 de setembro de 1742 xulgárono por asalto contra Edward Trelawny, gobernador de Xamaica durante unha disputa entre este e o almirante Edward Vernon, Ogle foi declarado culpable pero seguiu a súa carreira na Mariña Real e desde 1746 representou á cidade de Rochester no Parlamento británico.
Rally Botafumeiro de 2012
O Rally Botafumeiro de 2012 foi a 24º edición e a oitava e última ronda da tempada 2012 do Campionato de Galicia de Rally. Celebrouse entre o 1 e o 2 de decembro. O itinerario estaba composto por once treitos dos cales dous foron cancelados. O gañador foi Víctor Senra que conquistou a súa cuarta vitoria na proba. Segundo Luis Vilariño e terceiro Alberto López.
Senefand Uno
O Senefand Uno, antes chamado Senefand 1 e Rio Agueda, foi un barco arrastreiro galego que afundiu fronte as costas do Senegal o 8 de febreiro de 2017.
O buque
O Senefand Uno, de 24 m de eslora e 7 m de manga, era un buque de pesca arrastreiro construído en 1993 nos Estaleiros São Jacinto en Aveiro (Portugal). Propiedade de Senefand Senegal do Grupo Profand (acrónimo da fusión de Congelados Marinos Promar e Frigoríficos Fandiño), con sede en Vigo, tiña bandeira do Senegal.
O accidente
Cara ás 21:00 horas do 8 de febreiro de 2017 debido a un exceso de carga na rede, segundo relato dun dos sobreviventes, o barco escorou e pouco tempo despois afundiu. A tripulación estaba composta por once persoas: dous galegos, sete senegaleses, un caboverdiano e un guineano de Guinea-Bisau. Deles oito lograron salvarse tras pasar tres días á deriva e tres quedaron desaparecidos. Entre os sobreviventes estaba o galego Fernando Argibay de Moaña, xefe de máquinas, e no grupo de desaparecidos o patrón do buque, o galego Vicente Pazos de Marín, xunto a dous senegaleses.
Benton
Benton é un apelido e un topónimo amplamente espallado
José Izquierdo Durán
Traxectoria
esquerda|miniatura|"Perspectivas madrileñas. La Gran Vía por el arranque de la calle de Alcalá" (Gran Vida, 1917) Fillo do avogado José Izquierdo Sarmiento e de Concepción Durán Mera, aprobou oposicións ao Ministerio de Facenda e trasladouse a Madrid en 1911. Fixo portadas para Vida Gallega, Mundo Gráfico e Nuevo Mundo. Debuxou publicidade para La Toja e Osram. Colaborou en Alrededor del Mundo, Muchas Gracias, Gran Vida e La Esfera. Ilustrou coleccións literarias semanais como El cuento azul, La Novela de Hoy, La Novela Mundial, Novelistas, Los Poetas, El Teatro Moderno, La Novela Pasional, La Novela de Noche, Biblioteca para Todos, Colección Liliput e outras.
Membro da UGT e da Agrupación Socialista Madrileña, ao finalizar a Guerra civil española foi condenado en consello de guerra á pena de morte. Finou no Cárcere de Porlier.
Prefectura apostólica católica latina do Sáhara Occidental
A prefectura apostólica do Sáhara Occidental (en latín: Praefectura Apostolica de Sahara Occidentali) é unha sé da Igrexa Católica Latina inmediatamente suxeita á Santa Sé. En 2010 tiña un total de 120 bautizados, sobre unha poboación total de 800.265 habitantes. O seu prefecto actual é Mario León Dorado.
Territorio
A prefectura apostólica ten xurisdición sobre todo o Sáhara Occidental.
O territorio está dividido en 2 parroquias: a igrexa de San Francisco de Asís do Aaiún, que fai de catedral da prefectura apostólica; e unha segunda igrexa en Daxla.
Historia
A prefectura apostólica do Sáhara español e do Ifni foi erixida o 5 de xullo de 1954 coa bula Summi Dei voluntate do papa Pío XII, en territorios até entón das vigairías apostólicas de Marrocos e de Rardaya.
O 2 de maio de 1970 tomou o nome de prefectura apostólica do Sáhara español, e o 2 de maio de 1976 tomou o nome actual.
Eleccións municipais en Catoira
Estes foron os resultados das eleccións municipais no concello de Catoira dende 1979. miniatura|dereita|[[Galería de imaxes de casas dos concellos de Galicia|Casa do concello de Catoira]]
Composición das Corporacións
Corporacións democráticas en Catoira desde a aprobación da Constitución de 1978.
Cambados Gaélico
O Cambados Gaélico é un equipo de fútbol gaélico da vila de Cambados. Foi fundado no ano 2016, e está afiliado á Asociación Galega de Fútbol Gaélico. Xoga a Liga Galega de Fútbol Gaélico, a Copa Galega de Fútbol Gaélico e o Campionato Ibérico de Fútbol Gaélico.
- Títulos:
· I Arribada Gaélica Ría de Arousa (2016-17)
· Copa Shield (2016-17)
· GAA Saint Patrick´s Day Tournament "Portugal" (2017-18)
· II Arribada Gaélica Ría de Arousa (2017-18)
Festa do Monte
miniatura|300px|A Festa do Monte.
A Festa do Monte de Santa Trega, coñecida coloquialmente como Festa do Monte, é unha festa popular galega que se celebra a segunda fin de semana de cada mes de agosto no Monte de Santa Trega, na localidade pontevedresa da Guarda. Está declarada como festa de interese turístico galego desde o ano 2009.
Orixe
Antigamente cada 15 de agosto, na comarca do Baixo Miño, era costume que as treboadas, conxuntos musicais nos que predominaban bombos e tambores, saísen cos seus instrumentos a percorrer as rúas das parroquias. Estes desfiles remataban cunha xuntanza no cumio do monte Tegra onde se organizaban unha ruidosa reunión co protagonismo dos instrumentos de percusión. Descoñécese cal foi inicialmente a función destes "trebóns musicais", aínda que se especula coa posibilidade de que servisen para o esconxuro das tormentas de agosto. A festa como hoxe se coñece iniciouse no ano 1912, coa creación na Guarda da Sociedade Pro-Monte de Santa Trega, entre cuxos fins estaban os de revitalizar as celebracións relixiosas da ermida, reforestar as abas do monte, embelecer a contorna e construír unha nova estrada de acceso ao mesmo.
No 1913 a sociedade Pro-Monte organizou a primeira Festa do Monte de Santa Trega, que aínda que nas súas primeiras edicións tiña un carácter familiar, e contaba só coa participación dos membros de devandita sociedade. No ano seguinte, durante a construción da estrada de acceso á ermida, descubríronse os importantes restos do Castro de Santa Trega. Nos anos posteriores a romaría acadou unha gran sona no baixo miño, pasando a se converter nunha celebración anual, cuxos festexos populares -non así os relixiosos- só se interromperían entre o ano 1936 e 1938, por mor da Guerra Civil, e nos anos 2020 e 2021 por mor da pandemia de Covid
A festa hoxe
miniatura|[[Treboadas|Treboada marchando polas rúas da Guarda.]]As Festas do Monte teñen unha duración de sete días, durante a segunda semana do mes de agosto e o luns seguinte do «Domingo do Monte». De luns a venres hai unha serie de verbenas que animan as noites e polas tardes unha serie de actos culturais e deportivos nos que a xente pode participar.
Os días con maior interese son o sábado e o domingo. O sábado é cando se celebra o tradicional desfile polo centro da Guarda. Nel, pódese observar grupos con diferentes traxes rexionais, grupos de gaitas e folclóricos, pero o que máis destaca neste percorrido son as bandas mariñeiras cos seus toques dos bombos, das caixas e das gaitas.
O domingo é o día máis esperado de todos, o chamado «Domingo do Monte». Desde a mañá, as bandas mariñeiras, familias e visitantes soben ata ó Monte Santa Tegra para celebrar a romaría. Unha vez todos arriba, cada banda ten un lugar asignado onde tocan, comen e beben todos xuntos. Despois de comer cada unha delas fai o seu toque cos bombos, as caixas, as gaitas ata o momento da xura, no que cada unha xura con viño que o ano seguinte volverán acudir. A xura é unha declaración de fidelidade á banda, sobre todo os mariñeiros, xa que xuran por poder volver o ano seguinte. É unha protección, non perderon a vida na mar e así pode xurar cada ano. Arredor das sete da tarde as bandas comezan a baixar cara o Montiño. Alí xúntanse todas xuntas o fin dunhas festas. O luns despois do «Domingo do Monte» pola noite bótanse fogos artificiais para pechar o remate destas festas.
As bandas mariñeiras
As bandas da Festa do Monte son mariñeiras, familiares, de diferentes número de integrantes. Cada unha delas é representada cunha cor e un toque diferente para distinguilas. As diferentes bandas que integran estas festas son :
Premio Driehaus
miniatura|Lanterna de Lisícrates, símbolo do Premio Driehaus O Premio Richard H. Driehaus de Arquitectura Clásica estableceuse no ano 2003 pola Fundación Richard Driehaus. Preséntase anualmente na Escola de Arquitectura da Universidade Notre Dame de Indiana (EUA) na honra dun arquitecto que contribuíse de forma substancial no campo da arquitectura clásica e tradicional.
María Eugenia Rodríguez Palop
Traxectoria
Irmá de María Isabel, responsable de comunicación da dirección xeral de Turismo da Xunta de Estremadura e de María Luisa, correspondente de TVE en París. Licenciouse en dereito pola Universidade Pontificia Comillas en 1993 e obtivo o doutoramento na Universidade Carlos III de Madrid (UC3M) no ano 2000.
Investigadora do Instituto de Estudios de Género e mais do Instituto de Dereitos Humanos Bartolomé de las Casas da UC3M, foi un dos 60 académicos asinantes en xuño de 2018 dun manifesto reclamando a reforma da Constitución española para lle dar pulo a un «proxecto político federal».
En marzo de 2019, co anuncio da renuncia de Pablo Bustinduy a encabezar a lista da coalición Unidas Podemos cambiar Europa para as eleccións ao Parlamento Europeo de 2019, Podemos e Bustinduy anunciaron que Palop, como independente, ocuparía o lugar de Bustinduy na candidatura.
O Souto, Melias, Coles
O Souto é un lugar da parroquia de Melias no concello ourensán de Coles na comarca de Ourense. Tiña 9 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 4 eran homes e 5 mulleres.
Asociación de Tradutores Galegos
A Asociación de Tradutores Galegos, coñecida tamén co acrónimo ATG, creada en 1985 e disolta en 2021, foi unha asociación galega que englobaba os tradutores que vertían textos doutras linguas á lingua galega. A súa páxina web, que permanece activa, divulga textos da literatura universal traducidos ó galego a través dunha biblioteca virtual coñecida como Biblioteca Virtual de Literatura Universal en Galego. Por orde cronolóxica, ocuparon a presidencia, Xulián Maure, Xosé María Gómez Clemente , Xavier Senín , Fernando Moreiras e, dende finais de 2020, Raúl Gómez Pato.
María de Aragón (1482-1517)
María de Aragón, nada en Córdoba o 29 de xuño de 1482 e finada en Lisboa o 7 de marzo de 1517, foi raíña de Portugal.
Cuarta filla dos Reis Católicos, Isabel I de Castela e Fernando II de Aragón, foi raíña de Portugal como segunda esposa de Manuel I, falecido en 1521.
Traxectoria
Nese mesmo ano, Boabdil arrebatou o trono ao seu pai Muley Hacén, converténdose no último rei nazarí de Granada.
Ademais doutros privilexios e doazóns, o rei concedeulle como dote as vilas de Viseu e Torres Vedras. María foi unha fervorosa partidaria do proxecto imperial manuelino de destruír as cidades santas islamitas de A Meca e Medina, anexionar o Imperio mameluco e conquistar os lugares santos da cristiandade, especialmente Xerusalén. En 1508 conseguiu do seu marido que pedira perdón polas intervencións destrutivas e violentas do pogromo contra os xudeus de 1506.
Morte e sepultura
María morreu o 7 de marzo de 1517 en Lisboa a consecuencia do seu último parto, do que naceu un neno chamado Antonio en 1516, que viviu poucos días. A súa vida xa estaba en perigo cando estaba embarazada deste último, debido a seus numerosos partos.
Foi enterrada no Mosteiro dos Xerónimos de Belém, en Lisboa.
Descendencia
Do seu matrimonio con Manuel I de Portugal naceron dez fillos:
Albinen
miniatura|Aldea de Albinen Albinen é un concello suízo do distrito de Leuk, no cantón de Valais. A súa poboación é de 266 habitantes (2011).
Ugarit
miniatura|dereita|250px|Ruínas do palacio real de Ugarit. Ugarit foi unha cidade-estado portuaria preto da cidade actual de Latakia, que foi sometida a Exipto sobre o -1800 e independizouse máis tarde. Mantiña contactos intensos con Chipre. Falábase o ugarítico.
Historia
Ammistamru de Ugarit casou cunha neta do rei hitita Hattusilis III de nome descoñecido. A súa nai era Gasulawiya, filla de Hattusilis, e o pai podería ser o rei Bentesina de Amurru; esta princesa, por causa dun adulterio, tívose que escapar a Amurru, pero foi extraditada por Sausgamuwa de Amurru con consentimento como xa se dixo de Ini-Tesub de Karkemish e de Tudhaliyas IV.
Os ataques dos Pobos do mar iniciáronse despois do -1200, sendo rei en Ugarit Ammurapi, ao oeste das terras hititas. O gran rei pediu a axuda de Ugarit e doutros vasalos (a única fonte é de Ugarit):
Ugarit enviou tropas e barcos deixando o seu propio territorio indefenso; pouco despois Ugarit foi atacado por piratas. O rei de Ugarit escribe ao rei de Alashiya:
Unha carta enviada ao rei a partir do interior di:
Algúns suxeitos do rei que se pararon en Alashiya cos seus barcos rendéronse ou tiveron que renderse ao inimigo.
Polo que se sabe, os barcos hititas e dos seus aliados serían derrotados. O rei estableceu a liña de defensa coas tropas terrestres en Lawasanda. O xeneral de Ugarit, Sipti Baqal informaba ao seu rei do desastre:
Noutra carta un tal Ewir-Sarruma informa á nai do rei de Ugarit que este fuxira da capital e que a situación empeorara; o inimigo estaba en Mukis, ao norte de Ugarit e as terras do monte Amanus foran destruídas polo inimigo. E engade:
Cronoloxicamente nunha última carta o rei escribe á súa nai que lle enviara unha mensaxe tanto se os hititas organizan a batalla coma se non o fan.
Reis
Grazas aos arquivos da cidade coñécese a lista dos reis, a pesar de que algúns historiadores dubidan da súa fiabilidade:
A cidade foi destruída polos Pobos do mar sobre o -1185.
Ogle
Ogle pódese referir a:
Outros
OGLE, Optical Gravitational Lensing Experiment, proxecto astronómico da Universidade de Varsovia
Norður-Þingeyjarsýsla
Norður-Þingeyjarsýsla é un dos vinte e tres condados de Islandia. Está situado ao norte do país.
HC Dynamo Moscova
O HK Dynamo (en ruso ХК Динамо e en inglés HK Dynamo) é un equipo de hóckey sobre xeo do Óblast de Moscova, Rusia. Actualmente compite na Kontinental Hockey League.