cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Evolución diverxente
Evolución diverxente fronte a evolución converxente
A evolución converxente defínese como a adquisición dunha característica evolutiva similar que aparece en dúas especies diferentes como resultado de que vivan en ambientes con condicións e presións similares (predadores, fontes de alimento, condicións ambientais). Diferénciase da evolución diverxente en que as especies implicadas son diferentes e poden estar moi afastadas en canto ao seu parentesco taxonómico, mentres que as características que adquiren son similares. Un exemplo é a perda de follas e adquisición de espiñas tipo cacto en plantas de grupos moi diversos que viven en climas áridos, ou o desenvolvemento de cornos en diversas especies que loitan para obter parella, recursos e territorio.
Evolución diverxente fronte a evolución paralela
Na evolución paralela prodúcese o desenvolvemento dunha característica similar en especies que descenden do mesmo antepasado. É similar á evolución diverxente en que a especie descende do mesmo devanceiro, pero difire en que a característica adquirida é a mesma mentres que na evolución diverxente non. Un exemplo de evolución paralela dáse en certas especies de ras arborícolas, as ras 'voadoras', nas cales, tanto nas familias do Vello Mundo coma nas do Novo, desenvolveuse a capacidade de facer voos planados. Para iso "os pés e mans fixéronse máis grandes, teñen membranas completas entre os dedos e dedas, solapas de pel laterais en brazos e patas e reduciron o seu peso en relación á súa lonxitude do fociño ao ano".
Os pimpíns de Darwin
Un dos máis famosos exemplos de evolución diverxente é o caso dos pimpíns de Darwin. Durante os viaxes de Darwin polas illas Galápagos descubriu varias especies de pimpíns que tiñan un devanceiro común. Tiñan dietas variadas e peteiros de diferentes formas e tamaños adaptados á dieta que atopaban nas illas en que cada especie vivía. Os cambios que sufriu o peteiro desde o do seu devanceiro común se cre que eran os necesarios para poder beneficiarse do cambio de dieta de cada especie. Algúns pimpíns das Galápagos tiñan un peteiro máis grande e potente para poder romper as cascas das noces de que se alimentaban. Outras especies tiñan peteiros axeitados para comer insectos.
Evolución diverxente en cans
Outro bo exemplo de evolución diverxente é a orixe do can doméstico e dos lobos modernos. Os cans e os lobos diverxeron a partir dun antepasado común. A semellanza observada das secuencias de ADN mitocondrial de 162 lobos de varias partes do mundo e de 140 cans de 60 razas estudadas en investigacións xenómicas, apoian a teoría de que os cans e os lobos diverxiron dun antepasado común. Os cans e os lobos teñen unha forma do corpo similar, tamaño do cranio semellante e unha formación das extremidades similar, o que apoia que teñen unha constitución xenética moi próxima. Por exemplo, os cans das razas malamut e husky son fisicamente e comportamentalmente similares aos lobos. Os husky e malamut teñen unha forma do corpo e tamaño cranial similar. Os husky e os lobos presentan un padrón de pelaxe similar e unha gran tolerancia ao frío. Nunha poboación de lobos hipotética estudouse o resultado de mutacións e eventos de crianza simulados para mostrar a progresión do comportamento do lobo pasadas dez xeracións. Os resultados chegan á conclusión de que aínda que as últimas xeracións de lobos eran máis dóciles e menos agresivas, o temperamento dos lobos flutuaba moito dunha xeración á seguinte.
Catarou, Galdo, Viveiro
Catarou é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Xabariz, Galdo, Viveiro
Xabariz é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Altamira, Galdo, Viveiro
Altamira é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
El prófugo
El prófugo é un filme arxentino de 2020 dirixido por Natalia Meta. O filme está vagamente baseado na novela El mal menor de C. E. Feiling. Foi escollido para competir polo Oso de Ouro na 70ª edición do Festival Internacional de Cinema de Berlín. Foi escollido como candidato da Arxentina para o Óscar ó mellor filme internacional na 94ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Sinopse
Unha actriz de voz enfróntase a unha crise de identidade, convencida de que o seu corpo está sendo tomado por intrusos nos seus soños.
A Igrexa, Galdo, Viveiro
A Igrexa é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Chaleco antibalas
miniatura|Oficial de [[policía en Londres cun chaleco antibalas]] miniatura|Composición dun chaleco do [[Corpo de Marines dos Estados Unidos de América]] Un chaleco antibalas é unha prenda protectora que absorbe o impacto de balas disparadas ao torso e esquirlas provenientes de explosións. Os chalecos están feitos de varias capas de fibras laminadas ou de tecido sintético e protexen a persoa que o usa de proxectís disparados por armas de fuego e da metralla dalgúns artefactos explosivos como granadas de man. Cando se lle agregan placas metálicas ou cerámicas a un chaleco antibalas este tamén pode protexer o usuario de proxectís disparados por un fusil. En combinación con pezas metálicas ou capas de tecidos sumamente densos, o chaleco antibalas ofrece ao usuario certa protección ante un ataque con coitelo. Protexen ata certo punto, mais non son impenetrables debido á gran variedade de calibres das armas de fogo. Os chalecos antibalas son utilizados comunmente pola policía, persoal de seguridade privada e civís, mentres que os chalecos con compoñentes reforzados son levados en combate por soldados e polas unidades especiais da policía.
Unha armadura moderna pode combinar un chaleco antibalas con outras prendas protectoras, como un casco. Os chalecos antibalas para policías e soldados tamén poden incluír proteccións inguinais, ombreiras, colo e defensas laterais.
Características
Os chalecos antibalas utilizan capas de fibra resistentes para capturar e deformar a bala, esparexendo a súa forza sobre unha gran superficie do chaleco. Este absorbe a enerxía do proxectil deformable, deténdoo antes de que perfores por completo o chaleco. Algunhas capas poden ser penetradas, mais mentres a bala se deforma a enerxía absórbese por unha superficie cada vez maior.
A pesar de que o chaleco poida evitar a penetración da bala, tanto o chaleco como a persoa que o emprega absorben a enerxía do proxectil. Mesmo sen penetración, as balas de pistola modernas conteñen suficiente enerxía para causar un trauma na zona do impacto. As especificacións do chaleco inclúen a resistencia de penetración e a cantidade de enerxía que chega ao corpo da persoa. Os chalecos antibalas ofrecen unha pequena protección contra coitelos, frechas ou balas non deformables. A forza do impacto destes obxectos concéntrase nunha área relativamente pequena, polo que pode penetrar nas capas do chaleco.
Os chalecos poden incluír capas de metal (como aceiro ou titanio), cerámica ou polietileno, que achegan protección extra ás áreas vitais. Estas capas adicionais son efectivas contra todas as pistolas e contra algúns fusís. Estes agregados son comúns nos chalecos militares, xa que os ordinarios non son eficaces contra a munición militar. Os gardas dos cárceres adoitan usar chalecos especiais deseñados especificamente contra coitelos e obxectos afiados, incorporando capas de texidos sintéticos densos ou tecidos sintéticos laminados e compoñentes metálicos.
Idade moderna
En 1538, Francesco Maria della Rovere encargou a Filippo Negroli crear un chaleco a proba de balas. En 1561, Maximiliano II puxo a proba a súa armadura contra unha arma de fogo. De igual xeito, en 1590 Sir Henry Lee esperaba que a súa armadura Greenwich fose a proba de balas, aínda que a súa eficacia era polémica neses tempos. A finais do século XVI, a expresión "a proba de balas" empregábase para designar unha armadura en que se podía observar o vulto producido por unha bala que demostraba a súa resistencia ante a penetración de proxectís.
1800-1930
O primeiro chaleco antibalas lixeiro, Myunjebaegab, foi inventado en Joseon en 1860 un tempo despois da campaña francesa contra Corea. Heungseon Daewongun ordenou a confección de chalecos antibalas polo incremento de ameazas de parte dos exércitos occidentais. Kim Gi-Doo e Gang Yoon descubriron que o algodón podía protexer contra proxectís se era suficientemente denso, deseñando chalecos compostos de 30 capas de algodón. Estes chalecos utilizáronse en batalla durante a expedición dos Estados Unidos a Corea, cando a Armada dos Estados Unidos atacou a illa de Ganghwa en 1871. O exército dos Estados Unidos capturou un dos chalecos antibalas e levouno aos Estados Unidos, onde foi gardado no Instituto Smithsoniano ata 2007. O chaleco foi devolto a Corea e está exposto ao público.
O primeiro uso da protección antibalas do que se ten constancia tivo lugar en 1879, cando unha banda de prófugos australianos dirixida por Ned Kelly fabricou armaduras a partir de chatarra. A armadura cubría os seus torsos, antebrazos e coxas, incluíndo un casco. Os traxes artesanais pesaban 44 kg, dificultando os movementos dos membors da banda durante unha redada policial en Glenrowan en 1880. O seu uso resultou ser inútil, xa que os traxes non protexían as pernas.
A principios da década de 1880, o doutor George Emery Goodfellow de Tombstone, Arizona, comezou a facer investigacións con chalecos de seda parecidos aos gambesóns medievais, que tiñan entre 18 e 30 capas de tea para protexer o usuario das frechas. O interese do doutor Goodfellow en chalecos antibalas de seda aumentou despois de coñecer varios casos en que a tea de seda aminorou o impacto de balas no corpo de persoas que foron atacadas con armas de fogo.
O polaco Kazimierz Żegleń baseouse nos achados de Goodfellow para desenvolver un chaleco antibalas feito de tea de seda a finais do século XIX, que podía deter as balas relativamente lentas disparadas por pistolas que empregaban cartuchos con pólvora negra. Estes chalecos custaban 800 dólares cada un en 1914, unha pequena fortuna nesa época. O 28 de xuño de 1914, o arquiduque Francisco Fernando, herdeiro do trono Austro-Húngaro, levaba un chaleco antibalas de seda cando foi atacado por un pistoleiro. Como o disparo impactou no pescozo, o chaleco non o protexeu. Un chaleco similar, fabricado por Jan Szczepanik en 1901, salvara a vida de Afonso XIII cando un atacante disparou sobre el.
A finais da década de 1920 e comezos da seguinte, os pistoleiros das bandas criminais que operaban nos Estados Unidos comezaron a empregar chalecos antibalas menos custosos, feitos de tea e reenchidos con algodón. Estes primeiros chalecos podían absorber o impacto de balas de pistola tales como .22 Long Rifle, .25 ACP, .32 S&W, .32 S&W Longo, .380 ACP e .45 ACP, que viaxan a velocidades maiores de 300 m/s. Para afrontar estes chalecos, os axentes do FBI comezaron a empregar o novo e máis potente cartucho .38 Super e máis tarde, o .357 Magnum.
Segunda guerra mundial
Durante as primeiras etapas da segunda guerra mundial, os Estados Unidos deseñaron armaduras para os soldados de infantería, mais a maioría dos modelos eran demasiado pesados e limitaban o movemento en combate, ademais de seren incompatibles cos elementos de protección existentes. As forzas armadas derivaron os seus esforzos en desenvolver chaquetas flak para as tripulacións dos bombardeiros. Estas chaquetas estaban feitas de tea de nailon con placas de aceiro no seu interior e eran capaces de deter as esquirlas dos proxectís antiaéreos, e tamén podían deter balas de pequeno calibre a unha distancia moderada, mais non foran deseñadas para deter balas de metralladora.
O exército británico, así como o canadense (2.ª División Canadense de Infantería), dotaron os seus médicos destacados na Europa noroccidental con armaduras. O Exército Imperial xaponés produciu uns cantos tipos de armaduras para a infantería durante a segunda guerra mundial, mais non tiveron un emprego moi extenso. A mediados de 1944 reiniciouse nos Estados Unidos o desenvolvemento das armaduras. Producíronse varios chalecos para as forzas armadas estadounidenses, tales como o T34, o T39, o T62E1 e o M12.
O Exército Vermello empregou varios tipos de armaduras, incluído o SN-42 (Stalynoi Nagrudnik, en ruso "peto de aceiro", fabricado no ano 1942). Todos eles foron probados, mais só se produciu o SN-42. Este consistía en dúas placas de aceiro prensadas que protexían o peito e o baixo ventre. O peto tiña un grosor de 2 mm e pesaba 3,5 kg. Esta armadura era subministrada aos SHISBr (enxeñeiros de asalto) e os "Tankodesantniki" (tropas de asalto que ían sobre os tanques) dalgunhas brigadas de tanques. A armadura SN protexía o usuario das balas de 9 mm disparadas por un subfusil MP-40 a uns 50 metros, facéndoo útil nas batallas urbanas como a batalla de Stalingrado. Mais o peso do SN facíao pouco práctico para ser empregado pola infantería en campo aberto.
Os Estados Unidos desenvolveron un chaleco de Doron, unha lámina feita a base de fibra de vidro comprimida con resinas. Estes chalecos eran unha combinación de teares de nailon que no seu interior sostiñan as placas de fibra de vidro, e foron empregados por primeira vez durante a batalla de Okinawa en 1945. Na batalla demostraron que podían deter balas de pequeno calibre e esquirlas de granadas, aínda que en xeral resultaban moi pouco efectivos en contra das balas de alto calibre disparadas por fusís e metralladoras.
1950-1970
Durante a guerra de Corea producíronse varios chalecos novos para as forzas armadas estadounidenses, incluíndo o M-1951, que estaba composto por segmentos de plástico reforzado con fibras ou de aluminio, intercalados nun chaleco de nailon. Estes chalecos representaban unha gran mellora no que a peso respecta, mais non eran eficaces para deter balas e esquirlas, a pesar de que oficialmente eran capaces de deter balas de pistola Tokarev de 7,62 mm disparadas a queimarroupa. Desenvolvidos por Natick Laboratories e introducidos en 1967, os portaplacas T65-2 foron os primeiros chalecos deseñados para levar placas cerámicas duras, facéndoos capaces de deter balas de fusil calibre 7,62 mm. Estas "Chicken Plates" fabricáronse con carburo de boro, carburo de silicio ou óxido de aluminio. Foron subministrados ás tripulacións de aeronaves que voaban a baixa altitude, como o UH-1 e o UC-123 durante a guerra de Vietnam.
En 1969 fundouse a American Body Armor, que comezou a producir unha combinación patentada de nailon acolchado con múltiples placas de aceiro. Este tipo de armadura foi vendido ás axencias policiais estadounidenses por Smith & Wesson baixo a marca "Barrier Vest". O chaleco Barrier foi o primeiro chaleco policial amplamente utilizado durante operacións de alto risco.
A mediados da década de 1970, DuPont introduciu a fibra sintética kevlar, que era tecida e aplicada en capas. O kevlar foi inmediatamente incluído nun programa de avaliación do National Institute of Justice, que procuraba armaduras lixeiras e facilmente ocultables para un grupo de proba composto por axentes de policía, ao mesmo tempo que buscaba determinar se era posible que o usasen a diario. Lester Shubin, un administrador de programas da NIJ, levou este estudo de factibilidade cunhas cantas grandes axencias policiais seleccionadas, determinando que os chalecos de kevlar podían ser utilizados diariamente polos policías, salvando así vidas.
En 1975, Richard A. Armellino, fundador de American Body Armor, promocionou un chaleco feito totalmente de kevlar chamado K-15, que estaba composto por quince capas de kevlar e que incluía unha placa de aceiro balístico "Shok Plate" de 5"×8" situada verticalmente sobre o corazón, recibindo a patente estadounidense número 3,971,072 por esta innovación. Aínda continúan a empregarse hoxe placas de trauma de tamaño e localización similar nos paneis balísticos frontais da maioría dos chalecos ocultables, reducindo o trauma por impacto e aumentando a protección contra balas no centro-masa da zona corazón/esterno.
En 1976, Richard Davis, fundador de Second Chance Body Armor, deseñou o primeiro chaleco feito totalmente de kevlar por esta empresa, o modelo Y. A industria dos chalecos antibalas lixeiros e ocultables comezara e esta nova forma de protección diaria para o moderno axente de policía foi adoptada rapidamente. Contra mediados e finais da década de 1980, unha media dun terzo á metade dos axentes de policía que patrullaban vestían diariamente chalecos ocultables. Para 2006, documentáranse máis de 2000 salvamentos debido ao uso de chalecos policiais, validando o éxito e a eficacia das armaduras lixeiras e ocultables como peza estándar do equipo policial de uso diario.
Dende 1990
miniatura|esquerda|250px|[[Pastor alemán con chaleco antibalas durante un adestramento militar en Afganistán]] As armaduras brandas de kevlar teñen as súas limitacións, porque se esquirlas grandes ou balas de alta velocidade impactan no chaleco, a enerxía destes pode causar un severo trauma por impacto en áreas vitais específicas. O Ranger Body Armor foi desenvolvido para as Forzas Armadas estadounidenses en 1991. A pesar de ser a segunda armadura militar estadounidense moderna capaz de deter balas de fusil e ao mesmo tempo ser o suficientemente lixeira para os soldados de infantería en combate, aínda tiña defectos: "É máis pesada ca a armadura antiesquirlas PASGT (Personal Armor System for Ground Troops; sistema de armadura personal para tropas terrestres) empregada pola infantería regular e [...] non posúe o mesmo grao de protección balística arredor do pescozo e dos ombreiros". O formato do Ranger Body Armor (e doutras armaduras máis recentes subministradas ás unidades especiais estadounidenses) resaltan o dilema entre protección e mobilidade que as modernas armaduras deben facer fronte en cada unidade das forzas armadas.
As armaduras máis recentes subministradas a un gran número de tropas estadounidenses inclúen o Interceptor Body Armor, o Improved Outer Vest do Exército Estadounidense e o máis avanzado Modular Tactical Vest do Corpo de Marines. Todos estes sistemas están deseñados co chaleco como protección contra esquirlas e balas de pistola. Placas de cerámica dura, como o Small Arms Protective Insert empregadas co Interceptor Body Armor, protexen os órganos vitais de ameazas maiores. Estas ameazas son as balas de fusil de alta velocidade e antiblindaxe. Chalecos similares foron adoptados por exércitos modernos de todo o mundo.
Desde a década de 1970, desenvolvéronse diversas fibras novas e métodos de construción para tecidos paralelamente ao kevlar fiados, como o Dyneema de DSM, os GoldFlex e Spectra de Honeywell, o Twaron de Teijin Twaron, o Dragon Skin de Pinnacle Armor e o Zylon de Toyobo; este último é controvertido, xa que novos estudos demostran que se degrada rapidamente, deixando os usuarios con menor protección que a agardada. Estes novos téxtiles son publicitados como máis lixiros, delgados e resistentes que o kevlar, aínda que son moito máis custosos. As Forzas Armadas estadounidenses desenvolveron armaduras para os cans de traballo que axudan os soldados de infantería en combate. Segundo o adestrador canino Michael Thomas, os "novos chalecos son unha mellora" sobre os anteriores, que só protexían contra as coiteladas. Estes novos tamén protexen contra as balas.
Coa introdución da tecnoloxía Dyneema Force Multiplicador en 2013, a compañía neerlandesa DSM deu un gran paso adiante no desenvolvementeo de teas de alto rendemento para chalecos antibalas. Os materiais fabricados coa tecnoloxía Dyneema Force Multiplicador como Dyneema SB-115 e Dyneema SB-117 permiten aos fabricantes de chalecos reducir o peso do mesmo nun 25 %. Actualmente, a maioría dos fabricantes usan a tecnoloxía Dyneema Force Multiplier para ofrecer os produtos máis liviáns.
Estándar NIJ
A norma establecida pola NIJ é amplamente coñecida e aceptada polas axencias policiais de todo o mundo. Polo tanto, o estándar NIJ proporciona o nivel de rendemento para a maioría dos chalecos antibalas. O estándar NIJ especifica cales son os requisitos mínimos de blindaxe que foron probados baixo os seus protocolos de rendemento, e avalía e clasifica os diferentes tipos de chalecos de acordo cos niveis de ameaza.
Protección contra explosións
As brigadas antiexplosivos empregan grandes armaduras deseñadas para a protección contra moitos dos efectos dun artefacto explosivo de tamaño moderado, como as bombas usadas nos atentados terroristas. Estas armaduras son basicamente un casco completo, que á súa vez cobre a cara e o pescozo, certo grao de protección nos xenitais e unha armadura moi resistente no torso. Tamén contén protección para a columna en caso de que a explosión faga voar o artificieiro. A visibilidade a mobilidade da persoa que usa estes traxes é moi reducida, así como o tempo que poden traballar co artefacto explosivo.
Baralla, Galdo, Viveiro
Baralla é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
A Amarelá, Galdo, Viveiro
A Amarelá é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Soledad Antelada Toledano
Soledad Antelada Toledano, nada en Buenos Aires en 1978 é unha hacker española, experta en enxeñaría de sistemas informáticos e penetration testing, que traballa en ciberseguridade no Departamento de Seguridade do Lawrence Berkeley National Laboratory, na Universidade de California.
Traxectoria
Cando terminou os estudos recibiu unha bolsa como programadora dos servizos de emerxencia das comunidades autónomas de Cantabria e Andalucía e quedou alí traballando até 2008. A finais de 2009 comezou a traballar no sistema de emerxencias de Luanda, Angola.
En 1999 estivera de vacacións en San Francisco (USA), e visitara Silicon Valley. Aínda que o inglés era o seu primeiro escollo, logrou superalo. Gustoulle tanto California, que se propuxo volver noutra ocasión. A Antelada divertíaa a idea de estudar un curso de hackers nunha universidade, e tras moito buscar, atopouno na Universidade de Berkeley. Por iso volveu aos Estados Unidos en 2010; esta vez co fin de completar os seus estudos en seguridade e redes. Matriculouse no City College de San Francisco, para facer un máster de dous anos en ciberseguridade, a fin de especializarse niso de aprender a ser hacker. O curso chamábase “Penetration Testing”. Conseguiu o seu título en 2012. En 2011, mentres terminaba os seus estudos, traballou como bolseira, no Lawrence Berkeley National Laboratory (LBNL); cando finalizou a súa bolsa, ofrecéronlle traballar alí en ciberseguridade, e aceptou. Este laboratorio é o berce de trece Premios Nobel, está administrado pola Universidade de California, e pertence ao Departamento de Enerxía dos Estados Unidos.
Moedas da Compañía Neerlandesa das Indias Orientais
miniatura|322x322px|[[Moeda|Moedas de cobre da Compañía Neerlandesa das Indias Orientais: 2 duit (1790), 1 duit (1794) e ½ duit (1755).]] As moedas da Compañía Neerlandesa das Indias Orientais son as emitidas por esta compañía comercial de carácter privado dos Países Baixos (en neerladés: Vereenigde Oostindische Compagnie —VOC—) entre 1602 e 1799 para o seu uso nos territorios de ultramar que estaban baixo a súa autoridade nas Indias Orientais Neerlandesas.
Contexto histórico
A Compañía Neerlandesa das Indias Orientais fundouse en 1602 cun status de compañía comercial privada e que acadou o monopolio do comercio de ultramar entre a República dos Sete Países Baixos Unidos e a zona situada ao leste do Cabo de Boa Esperanza e ao oeste do Estreito de Magalláns. Un dos obxectivos da fundación da VOC era evitar a continua loita de poder entre as compañías comerciais competidoras da República.
miniatura|143x143px|Monograma da VOC, habitualmente presente nestas emisións.
A compañía experimentou un rápido crecemento e estableceu un gran número de postos comerciais e varias cidades e colonias propias, como as de Cidade do Cabo e Batavia.
Moedas
Durante os seus 200 anos de existencia, a VOC emitiu un gran número de moedas. Estas cuñaxes non só se producían nos Países Baixos, senón tamén de xeito local, en diferentes puntos de Asia. As moedas cuñadas na metrópole e as de produción local circulaban xuntas polo xeral, aínda que nalgunhas zonas as moedas europeas tiñan máis aceptación que noutras. A maioría das moedas emitidas pola Compañía Neerlandesa das Indias Orientais levan o monograma distintivo "VOC". Os valores faciais máis habituais son o florín (gulden), o ducatón, o stuiver e o duit, e en ocasións emitíronse tamén moedas divisionarias como o medio duit. miniatura|230x230px|Duit de [[cobre da Compañía Neerlandesa das Indias Orientais, cuñada en Holanda en 1735.]] As primeiras emisións das moedas da VOC tiveron lugar nos Países Baixos a mediados do século XVII e, logo dunha pausa, continuaron a partir de 1744 e ata a disolución da compañía. As moedas producidas en territorio europeo cuñáronse en ouro, en prata, en aliaxes de cobre e, ás veces, en estaño, en varias das cecas provinciais dos Países Baixos, como as establecidas en Holanda, Utrecht, Zelandia, Güeldres e Overijssel.
Pola súa banda, as moedas producidas en Asia amosan unha maior variedade e emitíronse en oro, en prata e en bronce. Algunhas delas amosan marcas gravadas con punzón e estampadas pola propia VOC ou por particulares locais. Tamén se produciu en ocasións a contraestampaxe por parte da VOC de moedas estranxeiras, como o koban xaponés, a rupia de Suratte ou o real de oito español ou hispanoamericano, para lles dar validez para o seu uso como moedas propias.
O Cerdeiral, Galdo, Viveiro
O Cerdeiral é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Andrés Martínez
O nome Andrés Martínez pode referirse a:
Alameda de Pontevedra
dereita|miniatura|Entrada oeste da Alameda de Pontevedra.
A Alameda do arquitecto Sesmero, coñecida popularmente como a Alameda polos pontevedreses, é un parque urbano situado no centro da cidade de Pontevedra. É o maior espazo verde do centro da cidade, xunto co Parque das Palmeiras. A Alameda está situada ao oeste do casco antigo, preto do antigo barrio de pescadores da Moureira.
Historia
A Alameda de Pontevedra tomou a súa configuración actual a finais do século XIX no marco dun ambicioso proxecto de ampliación da cidade cara a terreos situados fóra das antigas murallas de Pontevedra.
Antigamente este espazo era coñecido como o Campo da Verdade (lugar de execución dos reos) e o Campo das Rodas xa que neste lugar fabricábanse cordas e aparellos para a pesca. Tras a construción do convento de Santo Domingo e pola súa influencia, pasou a ser coñecido como o Campo de Santo Domingo. esquerda|miniatura|180x180px|Alameda de Pontevedra en 1898 En 1648 os dominicos transformaron a horta do seu convento nun lugar de paseo. Dous séculos máis tarde, en 1846 procedeuse a levantar un muro de contención, a nivelar o terreo, a plantar árbores e a colocar os primeiros bancos de pedra. En 1847, estaba pechado con muros de pedra parte dese campo que corresponde á actual Alameda. A alameda tiña cinco anchas rúas delimitadas por árbores en fila recta e un espazoso paseo. Nela había 57 carballos e 91 acacias e unha magnífica vista sobre a ría de Pontevedra e o mar. Por ela paseaban sobre todo nas noites de verán os veciños máis elegantes da cidade para respirar a brisa mariña.
Foi coa expansión urbanística de finais do século XIX, que fixo efectiva o arquitecto Alejandro Sesmero, cando se completou a configuración deste emblemático espazo.
Sesmero deseñou un proxecto para a Alameda de Pontevedra no marco da expansión burguesa da cidade e presentouno oficialmente o 29 de abril de 1879. Nos seus primeiros anos, a Alameda estaba dividida lonxitudinalmente en varios paseos paralelos que, dentro dunha sociedade de clases, estaban reservados ao uso de cada clase social. O paseo máis próximo á actual Gran Vía de Montero Ríos estaba reservado ás aias e criadas, o adxacente á clase media ou artesá e os dous restantes, xunto ao actual café El Cafetín, ás clases burguesas e nobres. dereita|miniatura|180x180px|León de pedra na entrada oeste da Alameda co escudo da cidade En 1886 encargouse ao arquitecto Alejandro Sesmero o deseño e orzamento do palco da música, como parte da urbanización da Alameda e a Gran Vía. A principios do século XX, en 1904, inaugurouse o palco para acoller concertos de músicos ou artistas ao crearse a banda municipal. O palco da música ten unha base de pedra e unha cuberta de ferro e cristal e en 1907 dotóuselle de luz eléctrica.
Posteriormente, en 1927, o Concello encargou ao arquitecto municipal, Emilio Salgado, un proxecto para embelecer a parte occidental da Alameda cunha vista privilexiada do mar. Salgado realizou un proxecto claramente influenciado polo Art Decó e en 1928 inaugurouse unha magnífica escaleira de pedra, decorada con dous grandes piares de seis metros de altura, rematados con efixies de leóns de pedra que sosteñen o escudo da cidade. Nos anos 50, estes piares reducíronse considerablemente ata a altura da balaustrada. Os leóns de pedra que os coroaban foron substituídos por copóns en forma de macetas. En 2010, os piares e os leóns volveron á súa posición e deseño orixinais.
O actual El Cafetín, situado no lado norte da Alameda, lembra a un antigo café de principios do século XX, que en realidade non era máis que un pequeno quiosco que ofrecía bebidas e outros produtos relacionados. En 1987 inaugurouse El Cafetín coa súa estética actual.
Descrición
A Alameda do Arquitecto Sesmero ten unha superficie oblonga ou oval que vai desde as inmediacións da Casa Consistorial de Pontevedra na praza de España en dirección a San Roque (antigas Moureiras). Liñas de árbores divídena lonxitudinalmente en varios paseos paralelos. Xunto coa Gran Vía de Montero Ríos, ten unha superficie de 21.000 m 2. esquerda|miniatura|180x180px|[[Palco da música]] O lado occidental da Alameda está delimitado por un miradoiro que termina nunha escaleira de pedra. Esta escaleira está flanqueada por dúas columnas de seis metros de altura sobre as que se atopan as efixies de dous leóns de pedra co escudo da cidade. Nos muros circulares que delimitan esta parte sur hai mosaicos de Azulexos realizados por Carlos Sobrino. No lado da Alameda da Gran Vía de Montero Ríos atópase o palco da música.
Carlos Sobrino creou vinte e tres mosaicos para a Alameda de Pontevedra con diferentes paisaxes e escenas, tanto rurais como urbanas, pintados en 1927 e realizados en Sevilla. Estes mosaicos foron completamente restaurados no marco das obras de rehabilitación que se levaron a cabo na contorna do parque en 2010. dereita|miniatura|180x180px|Mosaicos de azulexos de [[Carlos Sobrino Buhigas|Carlos Sobrino]] As escenas ilustran os costumes e a arquitectura tradicional: persoas con traxes típicos, os hórreos de Combarro, a ermida da Nosa Señora da Lanzada ou a Praza da Leña no casco antigo da cidade, entre outros.
A Alameda está delimitada no seu lado oriental polo monumento aos heroes de Ponte Sampaio, deseñado por Julio González-Pola y García en 1911 con motivo do primeiro centenario da batalla de Ponte Sampaio contra os franceses.
A Alameda mantense fiel ao seu deseño e trazado orixinal do século XIX. Conserva o chan de terra con camiños delimitados por cinco fileiras de árbores, principalmente álamos, chopos, plátanos, tileiros, amieiros, carballos e dous espiños brancos, bancos de pedra e un palco da música octogonal. A entrada oriental está presidida por un piñeiro de Norfolk, unha árbore duns 30 metros de altura, a maior da alameda. A Alameda está separada do bulevar pavimentado chamado Gran Vía de Montero Ríos por tramos de escaleiras de pedra.
Paseo marítimo de Pontevedra
O paseo marítimo de Pontevedra é unha vía peonil ao longo do litoral fronte á ría de Pontevedra, en Pontevedra. Este espazo público costeiro está construído na zona urbana e semiurbana da cidade e define o seu encontro co mar e co río Lérez.
Historia
A principios do século XX era un camiño irregular e pedregoso que bordeaba a ría de Pontevedra e o río Lérez. O actual paseo peonil ten varios tramos que foron construídos en distintas épocas por diferentes administracións públicas.
Ata 1997, as ribeiras do Lérez non estaban urbanizadas. En 1996, a Xunta de Galicia adxudicou á empresa construtora OCP as obras de construción da marxe desde a ponte dos Tirantes ata a zona da praia do Lérez, incluíndo un novo acceso ao barrio de Monte Porreiro. As obras iniciáronse o 7 de outubro de 1996 e abarcaron un total de 42.000 metros cadrados na marxe esquerda do río. Na marxe dereita, o proxecto consistiu na urbanización dunha franxa de 110.000 metros cadrados con espazos verdes, pontes de madeira, mellora da silvicultura, instalación de mobiliario urbano e iluminación. O paseo, coñecido como Paseo do Lérez, foi inaugurado polo Presidente da Xunta de Galicia o 24 de xullo de 1997. Desde ese día, esta vía peonil foi o principal lugar de paseo dos pontevedreses.
No ano 2000, o Ministerio de Obras Públicas iniciou a remodelación do paseo de Beiramar desde a ponte do Burgo ata o porto de Corvaceiras. Fronte á ponte do Burgo creouse unha rotonda cun estanque ornamental e instalouse a escultura Dorna do artista Xaime Quesada (que posteriormente se trasladou á rúa do Gorgullón durante unha nova reestruturación da Avenida de Uruguai en 2006). As obras deste novo paseo peonil nas beiras da Ría de Pontevedra foron inauguradas polo vicepresidente do Goberno español, Mariano Rajoy, o 20 de agosto de 2001.
En xullo de 2017, o Concello acondicionou o paseo do Lérez mediante a reparación de gretas na senda peonil e o carril bici. Tamén se reforzou un tramo duns 300 metros, entre a praia do Lérez e a ponte dos Tirantes, coa instalación de case 700 pilotes con vigas colocados na beira do paseo.
En xuño de 2020, o Ministerio de Transición Ecolóxica adxudicou á construtora San José a ampliación do paseo marítimo (incluíndo un carril bici) en máis de dous quilómetros, desde a rotonda de Malvar ata Praceres, na parroquia de Lourizán. As obras comezaron en agosto de 2020. O primeiro quilómetro e trescentos metros deste tramo do paseo marítimo abriuse oficialmente aos peóns o 26 de febreiro de 2022.
Descrición
Visualmente e no inconsciente colectivo, o Paseo Marítimo, o Paseo de Beiramar e o Paseo do Lérez forman unha única arteria costeira: Beiramar. dereita|miniatura|220x220px|Bancos do Paseo Marítimo
Cando a marea está baixa no estuario, grandes bancos de area quedan descubertos, formando unha zona húmida que atrae a moitas aves mariñas como garzas, gaivotas, limícolas e patos mariños. Esta zona atrae cada vez a máis afeccionados á ornitoloxía.
esquerda|miniatura|220x220px|Paseo de Beiramar e [[porto deportivo de Pontevedra]]
dereita|miniatura|227x227px|Carril bici do paseo do Lérez
A Beira do Río, Galdo, Viveiro
A Beira do Río é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Borreiros, Galdo, Viveiro
Borreiros é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Hemse
Hemse é unha área urbana (tätort) no condado de Gotland situado a uns 50 quilómetros ao sur de Visby. Hemse é a segunda localidade máis grande da illa tras a capital con 1 766 habitantes no ano 2020, sendo o principal núcleo de poboación do sur de Gotland.
Xeografía
Hemse é o nome da localidade que rodea a igrexa medieval de Hemse, area que tamén é coñecida como Hemse kyrkby. Tamén é o nome do socken e do distrito na que esta situada. Hemse atópase na parte central do sur de Gotland, sendo un importante nó de comunicacións nesta parte da illa. A estrada 142, que une Visby e Burgsvik, atravesa a localidade de norte a sur, e a 141 únea con Klintehamn no leste.
Historia
No ano 1863 estableceuse unha oficina de correos na localidade, e en 1878 inaugurouse a liña de ferrocarril entre Hemse e Visby. En 1876 creouse a Gotlands läns folkhögskola no socken de Atlingbo, pero en 1881 esta trasladouse a Hemse, pasando a chamarse Gotlands folkhögskola. Ata o ano 1891 os seus estudos impartíanse en locais prestados pero ese ano construíuse un edificio propio que no presente aínda é parte da institución.
O Carballo, Galdo, Viveiro
O Carballo é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
A Corredoira, Galdo, Viveiro
A Corredoira é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Casanova, Galdo, Viveiro
Casanova é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Turku HC
O Turku Hockey Club é un equipo de hóckey sobre xeo feminino da cidade de Turku, Finlandia. O equipo foi fundado en 2021 e na tempada 2022-23 compite na Naisten Suomi-sarja, a terceira categoría do hóckey sobre xeo finlandés. Xoga os seus partidos como local no Impivaaran jäähalli, un pavillón con capacidade para 300 persoas.
Historia
O equipo foi fundado en 2021, contando inicialmente con xogadoras que en anos anteriores xogaran en TPS, TuTo ou UJK, así como xogadoras afeccionadas e outras procedentes do ringette. O equipo estreouse na tempada 2021-22, cando competiu na terceira categoría do hóckey sobre xeo feminino do país nórdico, a Naisten Suomi-sarja.
O Turku HC comezou a súa segunda tempada, a 2022-23 na segunda categoría, a Naisten Mestis, mais logo de colleitar 15 derrotas noutros tantos partidos viuse relegado a xogar de novo a Naisten Suomi-sarja.
Pavillóns
O Turku HC emprega distintas pistas de xeo da cidade de Turku para as súas actividades: o Impivaaran jäähalli, o Varissuon jäähalli, así como o Raision jäähalli, este último na localidade de Raisio.
O Impivaaran jäähalli, un estadio construído en 1981 e con capacidade para 1 200 persoas. O Varissuon jäähalli pola súa banda foi construído en 1984 e ten capacidade para 750 persoas. Finalmente o Raision jäähalli, construído en 2001, ten dúas pistas de xeo, a principal con capacidade para 450 persoas.
Capitás
Siiri Seppälä foi a primeira capitá do equipo na tempada inaugural do club.
Adestradores
O encargado de dirixir o equipo na súa primeira tempada foi Kasperi Seppälä, quen permaneceu tan só unha tempada no equipo da antiga capital. Na tempada 2022-23 Jari Lempinen estaba á fronte do equipo.
O Cristo, Galdo, Viveiro
O Cristo é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Sammon Malja
300px|miniatura|A Sammon Malja. A Sammon Malja (en galego Copa Sampo) foi o trofeo entregado cada ano en Finlandia ao equipo campión da máxima categoría do hóckey sobre xeo feminino ata 2011, ano no que foi substituído pola Aurora Borealis Malja.
Historia
Ao longo da súa historia, Ilves e Espoo Blues foron os dous equipos que máis veces alzaron o trofeo, dez cada un.
En 2010 foi entregado por última vez ao campión desa edición da Naisten SM-sarja, Ilves, e o na primavera seguinte foi substituído pola Aurora Borealis Malja.
Orixinalmente a copa posuía unha tapa que se perdeu.
En 2022 o trofeo expúxose no Museo finlandés do hóckey sobre xeo.
Memoria dunha edá (1960-1975)
Memoria dunha edá (1960-1975), publicado por Akal en Madrid en 1976, é un libro de poemas de Arcadio-López Casanova.
Contido
Comeza cunha Nota non necesaria do autor
2. Presencias con nome
.
Características
Para Basilio Losada:
Segundo o Diccionario da literatura galega Memorias dunha edá marca a transición entre a primeira e a segunda etapa na obra poética do autor '.
Panelian Raikas
O Panelian Raikas, tamén coñecido comoo PaRa, é un equipo de hóckey sobre xeo da vila de Panelia, no concello Eura (Satakunta, Finlandia). A entidade salienta polo seu equipo feminino, que na tempada 2022-23 compite na segunda categoría do hóckey sobre xeo finlandés, a Naisten Mestis. Xoga os seus partidos como local no Panelian jäähalli.
Historia
O PaRa foi fundado o 8 de xaneiro de 1920 como club de atletismo. Na década de 1950 o club incluíu a práctica do hóckey sobre xeo, que acabou converténdose no único deporte da entidade.
A Devesa, Galdo, Viveiro
A Devesa é un lugar da parroquia de Galdo, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Panelian Raikas
Historia
Pola súa banda, o nivel máis alto no que competiu o equipo feminino foi a Naisten Mestis, a segunda categoría do hóckey sobre xeo feminino en Finlandia.
Pavillón
O PaRa xoga os seus partidos como local no Panelian jäähalli, un estadio construído entre os meses de maio e outubro de 1999 e que conta cunha pista de 56x26 m. O equipo xogou o seu primeiro partido o 28 de outubro de 1999 fronte a FPS, que finalizou con vitoria local por dez goles a cinco.
Personalidades destacadas
miniatura|A porteira internacional con Finlandia [[Tiina Ranne, na imaxe defendendo a portería de KalPa da Naisten Liiga, formouse no PaRa. ]] O Panelian Raikas é coñecido por ser un bo club de formación, xa que na entidade formáronse as porteiras Tiina Ranne e Eveliina Mäkinen, que participaron en competicións internacionais coa selección feminina de Finlandia. Pola súa banda o porteiro Oskari Setänen e o defensa Roni Sevänen formaron parte do equipo de Lukko que se proclamou campión finlandés en 2021.
Salo HT
O Salo Hockey Team é un equipo de hóckey sobre xeo da cidade de Salo, Finlandia. Foi fundado en 1980 e na tempada 2022-23 o seu equipo feminino compite na terceira categoría do hóckey sobre xeo finlandés, a Naisten Suomi-sarja. Xoga os seus partidos como local no Salon jäähalli, un estadio con capacidade para 840 persoas.
Helena Lago
María Helena Lago Canzobre, nada en 1952, é unha botánica galega.
Traxectoria
Estudou bioloxía na Universidade de Santiago de Compostela e en 1989 defendeu a súa tese Estudio citotaxonómico de la flora de las costas gallegas, dirixida por Santiago Castroviejo que en 1993 apareceu como libro editado por Ediciós do Castro. Traballou no Instituto Universitario de Xeoloxía Isidro Parga Pondal da Universidade da Coruña. Ademais de numerosos artigos científicos publicou con Luís Alberto Samartín Bienzobas a Guía da flora do litoral galego en 1998. Como é habitual en botánica, emprégase a forma Lago como autoridade para os xéneros e especies descritos por ela.
Vilarmarzo, Pezós, Pezós
Vilarmarzo é un lugar da parroquia de Pezós no concello de Pezós que se localiza no occidente de Asturias.
Situado a 334 metros sobre o nivel do mar, a aldea localízase a 4,5 km da vila, e capital do concello, de Pezós e en 2021 tiña unha poboación de 6 habitantes.
Remando ao vento
Remando ao vento é un filme español de 1988 escrito e dirixido por Gonzalo Suárez. O filme gañou sete Premios Goya. Conta a historia da escritora inglesa Mary Shelley e o seu círculo.
Sinopse
No verán de 1816, o poeta inglés Percy Shelley, a súa futura esposa Mary Shelley (filla de William Godwin e Mary Wollstonecraft), e a compañeira de Mary, Claire Clairmont, tómase unhas vacacións con Lord Byron e o seu médico John William Polidori nunha vila alugada por Byron no lago Leman, en Suíza. Byron desafía a cada un dos amigos a escribir unha historia de terror, e Mary comeza a súa novela, Frankenstein ou o moderno Prometeo. Ela imaxina que o monstro se fai real e durante os próximos seis anos, mentres a traxedia sucede aos que a rodean, cre que a criatura da súa imaxinación é a causa. Mentres tanto, Claire ten o bebé de Byron, está afastada del e prohíbese ver a súa filla. Byron e Percy continúan a súa amizade, un hedonista, o outro idealista. Os Shelley múdanse preto de Pisa.
Große Freiheit
Große Freiheit é un filme austríaco de 2021 dirixido por Sebastian Meise. En xuño de 2021, o filme foi escollido para competir na sección Un Certain Regard do Festival Internacional de Cinema de Cannes de 2021. En Cannes, gañou o Premio do Xurado. Gañou o premio Giraldillo de Ouro no Festival de Cinema Europeo de Sevilla. Foi escollido como candidato de Austria para o Óscar ó mellor filme internacional na 94ª edición dos premios, clasificándose na lista curta de decembro.
Correcamiños
O correcamiños, Geococcyx californianus, é unha especie da familia Cuculidae coñecida por ser a maior das dúas especies de Geococcyx que existen e que habita nos Estados Unidos e en México.
Distribución e hábitat
A súa distribución en México vai desde a meseta central á planicie costeira do Pacífico e do Golfo, excluíndo as cimas que exceden os 2700 msnm da Serra Madre Oriental e Serra Madre Occidental. Adoita encontrarse xunto con vexetación xerófita, de matogueira desértica, espiñenta ou de chaparral.
Comportamento
miniatura|Geococcyx californianus correndo en Huépac, México.|esquerda É unha ave de costumes terrestres, aínda que realiza pequenos voos de pairo desde árbores e arbustos ao chan. Adoita alimentarse de pequenos réptiles, de pequenos mamíferos e de insectos. As súas niñadas son de entre dous e seis ovos, que choca durante uns vinte días. As súas plumas son de cor castaño claro ou agrisado con negro, de forma que se mimetiza co chan onde vive.
Ten un rabo largo, que lle serve de temón cando emprende a carreira e que lle permite xirar rapidamente. Adoita alcanzar velocidades duns 32 km/h; aínda que hai referencias bibliográficas de 67 km/h, que parecen ser esaxeradas. A pesar de que non o adoita facer, pode voar se for necesario (como para fuxir de certos depredadores).
A súa esperanza de vida adoita ser de até oito anos.
Diérese do metal
Unha diérese do metal é un diacrítico que moitas veces se usa de xeito gratuíto ou decorativo sobre letras nos nomes de bandas hard rock ou heavy metal, como por exemplo Blue Öyster Cult, Queensrÿche, Motörhead, The Accüsed, Mötley Crüe ou a banda parodia Spın̈al Tap. O uso da diérese do metal non acostuma a ter a intención de alterar a pronunciación do nome.
Entre os falantes da lingua inglesa, o uso da diérese (tamén denominada umlaut, nome do proceso da lingua alemá para a alteración fonética nas vogais co diacrítico) e outros tipos de acentos xunto co uso de escrita gótica é unha forma de dar unha aparencia estranxeira aos logos das bandas, e dándolles unha aparencia teutónica, atribuíndoselles cualidades estereotípicas, tales como a forza, a coraxe e a ousadía comumente atribuídas aos antigos pobos do Norte de Europa, tales como os viquingos e os Godos. O seu uso tamén foi atribuído a un desexo pola sensación dun "horror gótico".