cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hans Christian Andersen
Traxectoria
Naceu nunha familia pobre, fillo dun zapateiro e dunha lavandeira protestante. Xa de neno deu mostras da súa imaxinación e intelixencia, mesmo creou un teatro de monicreques no que representou obras de Ludvig Holberg e William Shakespeare. En 1816 quedou orfo de pai e tivo que deixar de ir á escola. En setembro de 1819 marchou a Copenhague para conseguir un posto como cantante de ópera. Nun principio foi tomado por tolo e caeu na pobreza, mais fixo amizade cos músicos Christoph Weyse e Siboni e co poeta Frederik Hoegh Guldberg.
Foi admitido como alumno de danza no Teatro Real de Copenhaguen. Perdeu o apoio de Guldberg pola súa preguiza, pero trabou amizade con Jonas Collin, director do Teatro Real, amizade que mantería de por vida. O rei Frederico VI interesouse por el, e enviouno á escola de Slagelse. Estivo nesa vila e na escola de Helsingør até 1827, cando Collin considerou acabados os seus estudos, regresando entón a Copenhaguen.
esquerda|200px|miniatura|Hans Christian Andersen, 1835. esquerda|miniatura|200px|Retrato de 1836, pintado por [[Christian Albrecht Jensen.]] miniatura|Hans Christian Andersen, autorretrato de [[1830.]]
En 1827 publicou o seu poema "O neno moribundo" na revista literaria Kjøbenhavns flyvende Post, a máis prestixiosa do momento, tanto en danés como na versión en alemán. En 1831 publicou o poemario Fantasías e esbozos.
Andersen fixo numerosas viaxes, a partir das cales fixo artigos xornalísticos e ideas para os seus contos. En 1831 foi a Berlín, publicando a crónica da viaxe co título de Siluetas. En 1833 recibiu unha pensión do rei e fixo a primeira das súas longas viaxes por Europa. Chegou a Roma en 1834. Italia inspiroulle a súa primeira novela, O improvisador, publicada en 1835 con bastante éxito. Nese mesmo ano apareceron tamén as dúas primeiras edicións de Historias de aventuras para nenos, seguidas de varias novelas de historias curtas. Antes publicara un libreto para ópera, A noiva de Lammermoor, e un libro de poemas titulado Os doce meses do ano.
O valor destas obras en principio non foi moi prezado, e tiveron pouco éxito de vendas. Porén, en 1838 Hans Christian Andersen era xa un escritor establecido. A sona dos seus contos de fadas foi crecendo. Comezou a escribir unha segunda serie en 1838 e unha terceira en 1843, que apareceu publicada co título Contos novos. Entre os máis coñecidos están «O parrulo feo», «O traxe novo do emperador», «A raíña das neves», «As zapatillas vermellas», «O soldadiño de chumbo», «O reiseñor», «A sereíña», «A ave Fénix», «A sombra» ou «A princesa e o chícharo». Foron traducidos a máis de 80 idiomas e adaptados a obras de teatro, ballets, películas, debuxos animados, xogos en CD e obras de escultura e pintura.
Tamén acadou éxito a súa primeira obra de teatro, O amor na torre de San Nicolás, publicada en 1839.
A súa viaxe máis longa, realizada entre 1840 e 1841, foi a través de Alemaña (onde fixo a súa primeira viaxe en tren), Italia, Malta e Grecia cara a Istambul. A viaxe de volta fíxoa a través do mar Negro e o río Danubio. O libro O bazar dun poeta (1842), no que narra a súa experiencia, está considerado por parte da crítica como o seu mellor libro de viaxes.
Andersen converteuse nun personaxe coñecido en gran parte de Europa, a pesar de que en Dinamarca non era de todo recoñecido como escritor. As súas obras, para entón, xa se traduciran ao francés, inglés e alemán. En xuño de 1847 visitou Inglaterra por vez primeira, sendo acompañado na partida por Charles Dickens.
Andersen continuou coas súas publicacións, aspirando sen éxito a converterse en novelista e dramaturgo. De feito, Andersen non tiña demasiado interese nos seus contos de fadas, a pesar de que foi por eles polo que acadou sona internacional. Aínda así, continuou escribíndoos e en 1847 e 1848 apareceron dous novos volumes. A partir de 1858 colleu o costume de narrar da súa propia voz eses contos.
En 1857 publicou outra novela: Ser ou non ser. En 1863 publicou outro novo libro de viaxe logo de visitar España, onde lle impresionaron especialmente as cidades de Málaga (onde se erixiu unha estatua na súa memoria), Granada, Alacant e Toledo.
Andersen namorou decote de mulleres inaccesibles para el, e moitas das súas historias son interpretadas como alusións aos seus fracasos sentimentais. No seu diario escribiu esta súplica: «Deus Todopoderoso, ti es o único que teño, ti que gobernas o meu destino, debo renderme a ti! Dáme unha forma de vida! Dáme unha moza! O meu sangue quere amor, como o quere o meu corazón!». A máis famosa foi a soprano Jenny Lind, cuxa paixón inspiroulle o conto "O reiseñor", e contribuíu a que a alcumasen a «reiseñor sueca». Andersen adoitaba mostrarse tímido coas mulleres e tivo serias dificultades para declararse a Lind. Fíxoo por carta cando Lind tomaba un tren para realizar un concerto. Os seus sentimentos no eran correspondidos, xa que ela o quería coma a un irmán, como expresou nunha carta de 1844. Outro amor non correspondido da mocidade de Andersen foi unha rapaza chamada Riborg Voigt, da que conservou unha longa carta atopada nunha pequena bolsa xunto ao seu peito no momento da morte do escritor. Outras decepcións amorosas foron Sophie Ørsted, a filla do médico Hans Christian Ørsted, e Louise Collin, a filla máis nova do seu benfeitor Jonas Collin.
Andersen sentiuse tamén atraído sen ser correspondido por varios homes. Escribiu a Edvard Collin: «Languidezo por ti como por unha rapaza calabresa... os meus sentimentos por ti son como os dunha muller. A feminidade da miña natureza e a nosa amizade deben permanecer en segredo». Collin, pola súa parte escribiu nas súas memorias: «Non fun quen de responder ao seu amor, e iso causou ao escritor moito sufrimento». Tampouco chegaron a se converter en relacións duradeiras as paixóns de Andersen por Karl Alexander, o herdeiro do ducado de Saxonia-Weimar-Eisenach, e o bailarín Harald Scharff. Estudos literarios modernos suxiren que nalgunhas obras de Andersen hai un homoerotismo camuflado, froito da súa homosexualidade reprimida. Esta represión aparece xa nos diarios de mocidade de Andersen nos que rexistra a súa intención de non manter relacións sexuais.
A amizade de Andersen e Scharff continuou e a comezos de 1862 empezaron unha relación que a Andersen lle produciu «ledicia, certa realización sexual e o seu eventual final levouno á soidade». Andersen refírese a este período da súa vida como o «período erótico», nunha anotación do seu diario de marzo de 1862. Non foi discreto nas súas condutas públicas xunto a Scharff, e mostrou abertamente os seus sentimentos. A relación rematou a finais de 1863 cando Scharff foi deixándoo gradualmente a medida que se intensificaba a súa relación con Eckardt. Andersen tomou a fin da relación con calma e os antigos amantes seguiron coincidindo posteriormente no seu círculo social sen reproches.
En 1864, tras unha paréntese de doce anos co teatro, Andersen compuxo tres novas obras para os teatros de Copenhaguen, nas que se examinaba o amor fraternal e os sentimentos profundos entre homes. Un dos motivos polos que o escritor puido volver facer un intento nun campo no que xa experimentara fracasos no pasado foi a posibilidade de manterse preto de Scharff no Teatro Real. Actualizou a súa ópera de 1832 O corvo, que foi posta en escena en Copenhaguen o 23 de abril de 1865, con Scharff no papel dun vampiro que zuga o sangue dun rapaz na súa noite de vodas. En 1871, Bournonville compuxo un ballet baseado no conto de Andersen "O soldadiño de chumbo", con Scharff no papel principal, mais o bailarín rompeu un xeonllo nun ensaio de Il Trovattore en novembro de 1871 e tivo que deixar a súa carreira no ballet. Intentou converterse en actor sen moito éxito, e en 1874 rematou casando coa bailarina Elvida Møller.
esquerda|miniatura|210px|Tumba de Hans Christian Andersen. dereita|miniatura|200px|Escultura de Hans Christian Andersen no Xardín de Rosenborg en Copenhaguen.
Os seus contos infantís seguiron aparecendo até Nadal de 1872, cando foron publicadas as últimas historias. Durante a primavera dese ano Andersen sufriu unha caída desde a cama, o que lle produciu feridas graves. Nunca volveu recuperarse de todo, e o 4 de agosto de 1875 morreu na casa Rolighed, preto de Copenhaguen.
Obra
As súas primeiras novelas foron O improvisador (1835) e OT (1836). Pero o que lle deu fama internacional foron os seus Historia e Aventuras (Eventyr og Historier), contos para nenos publicados entre 1835 e 1872, traducidos a ducias de linguas, neles Andersen amosa a súa extraordinaria imaxinación e fondo coñecemento da psicoloxía dos nenos.
Algúns dos seus contos máis coñecidos son O parrulo feo, O traxe novo do emperador, A raíña das neves, O soldadiño de chumbo, O reiseñor e A sereíña, entre outros.
Recoñecementos
Desde 1956 concédese cada dous anos o Premio Hans Christian Andersen de literatura infantil, e desde 1966 tamén de ilustración.
En 1976 o astrónomo Nikolái Chernyj bautizou en honor do escritor o asteroide 2476.
Legado e influencia cultural
miniatura|180px|Estampa de correos de [[Casaquistán, 2005]]
Literatura
As historias de Andersen serviron de inspiración para outras obras infantís clásicas como The Wind in the Willows (O vento nos salgueiros) escrita en 1908 por Kenneth Grahame; e Winnie-the-Pooh, obra de 1926 de A.A. Milne. A técnica usada por Andersen na súa obra Den lille Idas Blomster (As flores da pequena Ida), de darlle vida a obxectos inanimados, coma xoguetes, sería usada tamén por Lewis Carroll e Beatrix Potter.
Sucastro, A Frairía, Castroverde
Sucastro é un lugar da parroquia da Frairía no concello lugués de Castroverde na comarca de Lugo.
Bey
Orixinalmente bey era a palabra turca para xefe, tradicionalmente aplicado a líderes de pequenas tribos que viu modificado o seu significado ó se crear o Imperio Otomán e recibir os seus gobernantes o título de bey. Máis tarde, en 1383, pasaron a ser coñecidos co título de sultán e bey foi o título que adoptaron os xefes de distrito (beylik). Posteriormente o título quedou como título honorífico e como rango do exército, equivalente ao grao de coronel nos exércitos occidentais. En Tunisia os beys convertéronse nunha dinastía que acabou sendo soberana.
-704
Véxase tamén
Historia ano a ano
Julián Sánchez Bort
Julián Sánchez Bort nado en Cuenca en 1705 e finado o 31 de agosto de 1781 na Isla de León, Cádiz, foi un militar, enxeñeiro e arquitecto español. Traballou en diversas cidades de Galiza e España. Súa é a fachada da catedral de Lugo e Ferrol. Traballou nos arsenais de Ferrol, Cartaxena e La Carraca, Cádiz, no século XVIII.
Traxectoria
miniatura|esquerda|Concatedral de San Xiao, Ferrol. Estudou na Universidade de Orihuela e comenzou a traballar en Murcia na década de 1740. Percorreu durante case dous anos cidades e portos nos Países Baixos, Francia e Flandres para formarse en enxeñaría hidráulica. Completou formación na Real Academia de Belas Artes de San Fernando.
Desde 1754 participou nas obras da base naval de Ferrol durante case vinte anos. En 1771 marcha a Navarra e, tras percorrer distintos destinos e ocuparse de diferentes obras da Coroa, en 1777 é destinado a La Carraca, Cádiz.
Ferrol adicoulle o seu nome a unha rúa do ensanche.
Península Valdés
A península Valdés é un accidente xeográfico costeiro do Mar Arxentino, provincia de Chubut, Arxentina e é parte dos sete Patrimonios Mundiais declarados pola UNESCO na Arxentina, incluída na lista de lugares Patrimonio Natural da Humanidade en 1999. Presenta unha porción de terra de contorno case rectangular unida ao continente polo istmo Carlos Ameghino.
O seu centro xeográfico atópase nas coordenadas:.
Fisiografía
A península ten unha área de 3.625 km² e está asentada inmediatamente, ao sur, do Golfo San Matías. Esta presenta dous grandes cortes orixinadas en movementos tectónicos: no norte o Golfo San Xosé; no sur, o Golfo Novo; e no leste, a Caleta Valdés, alongada e separada do Mar Arxentino por unha estreita e prolongada restinga. As maiores altitudes encóntranse na parte oriental do Istmo Carlos Ameghino, co cumio no Cerro Piaggio (110 m), a segunda principal elevación é o Cerro Morro (109 m) xusto no extremo sur da península. A costa sueste é elevada con importantes acantilados coroados por "cerros" duns 100 metros sobre o nivel do mar. Por contrapartida o interior da península posúe depresións de até 41 metros baixo o nivel do mar, como o Bajo del Gualicho e Bajo Valdés. Outras depresións menores dan lugar a terreos como as Salinas Grandes, a salina Chica (ao oeste das Salinas Grandes) e El Salitral achantado no centro noroeste da península. O único asentamento humano importante desta península é Porto Pirámides, así denominado polas formacións rochosas piramidais da súa contorna.
Clima
A península posúe unha peculiar situación climática, pois a cordilleiras dos Andes faille sombra as chuvias, e ademais conta coa proximidade do mar. O clima é frío no inverno e moi quente no verán (chegando aos 38º).
Coído, Maianca, Oleiros
Coído é un lugar da parroquia de Maianca no concello coruñés de Oleiros.
Península Valdés
Flora
Encóntrase vexetado por plantas arbustivas e espiñosas.
Historia
No pasado a rexión estaba habitada polos tehuelches. Rastros desta cultura poden ser observadas, abundantemente, en forma de puntas de frecha labradas.
En 1520 as súas costas foron recoñecidas pola expedición ao mando de Fernão de Magalhães. No século XVIII os españois fundaron a Garda de San Xosé, unha pequena poboación civil composta en gran parte por maragatos, que estaba protexida por un fortín atopado na parte norte do Istmo Carlos Ameghino.
Inicialmente as relacións entre os tehuelches e os españois foron pacíficas pero logo se produciu unha escala de altercados, probablemente ocasionados, pola competencia no aproveitamento dos recursos da zona ou porque os aborixes ao descoñecer o sistema de propiedade privada subtraían bens que eran propiedade dos colonos e estes reprimíronos. Como sexa, a reacción aborixe produciuse aproveitando a distracción dos españois durante unha celebración relixiosa, sendo entón destruída a poboación e o forte en 1810.
Só a mediados do século XIX a zona comezou a ser asentada definitivamente por cidadáns arxentinos.
As reservas naturais
miniatura|250px miniatura|250px No extremo nordeste da península encóntrase a Reserva Faunística Punta Norte; no extremo sueste está a Reserva Faunística Punta Delgada, dentro do Golfo Novo, case inmediata a Porto Pirámides; na costa nordeste do mencionado golfo atópase a reserva da Lobería Puerto Pirámides; no extremo sueste do Golfo Novo encóntrase o núcleo da Reserva Faunística Provincial Golfo Novo; e ao norte do Istmo Ameghino e xa rodeada polas augas do Golfo San Xosé áchase a Reserva Illa Paxaros.
Esta península é un dos destinos turísticos máis importantes da Arxentina e convoca anualmente a millares de visitantes do país e o exterior. Grazas ás políticas de protección postas en marcha, a poboación de balea franca austral está en lenta recuperación.
Cada inverno estas baleas poden ser avistadas durante a súa época de apareamento e parto, feito que atrae moitos curiosos.
Le Grand-Abergement
Le Grand-Abergement é unha vila francesa do departamento do Ain, na rexión de Ródano-Alpes.
Piscívoro
miniatura|A serpe [[Nerodia sipedon comendo un peixe]] Un piscívoro ou ictiófago é un animal carnívoro que come principalmente peixes. Os peixes eran a dieta dos primeiros tetrápodos (anfibios); a dieta insectívora apareceu despois, e co tempo, os réptiles engadiron a dieta herbívora.
Algúns animais, como os leóns mariños e os aligátores, non son completamente piscívoros, e adoitan depredar invertebrados acuáticos ou animais terrestres ademais dos peixes, mentres que outras, como os morcegos pescadores Noctilionidae e o gavial, son máis estritamente dependentes do peixe para a súa alimentación. Os humanos poden vivir con dietas baseadas no peixe, como tamén os seus animais mascotas domesticados, como cans e gatos. Algúns animais, como os cnidarios, polbos, luras, tiburóns, cetáceos, osos grizzly, xaguares, serpes, tartarugas, e gaivotas e outras aves mariñas, poden ter os peixes como unha parte significativa ou nalgúns casos dominante das súas dietas.
Os efectos ecolóxicos dos piscívoros poden estenderse a outras cadeas tróficas. Nun estudo da troita Oncorhynchus clarkii, os investigadores encontraron que a adición deste piscívoro ao ecosistema pode ter efectos destacables sobre organismos non acuáticos, neste caso os morcegos que se alimentan de insectos que emerxen da auga pola presenza da troita.
Os piscívoros poden clasificarse en primarios e secundarios. Os primairos, tamén chamados "especialistas", pasan a este hábito alimenticio nos primeiros poucos meses das súas vidas. Os piscívoros secundarios pasan a comer principalmente peixes máis tarde nas súas vidas. Hipotetízase que a dieta dos piscívoros secundarios débese a unha adaptación para manter a eficiencia no uso da enerxía cando están medrando.
Whatever People Say I Am, That's What I'm Not
Whatever People Say I Am, That's What I'm Not (O que diga a xente que é, iso é o que non é) é o primeiro disco dos Arctic Monkeys, unha banda de indie rock británica. Este disco ten o récord como o álbum debut máis vendido nas súas primeiras semanas no Reino Unido.
Lista de temas
Letras escritas por Alex Turner, agás onde se indique; música por Arctic Monkeys.
Salgueiro nodoso
O salgueiro nodoso Salix salviifolia é unha especie de salgueiriño da familia Salicaceae endémica do oeste da Península Ibérica. Presente en todo o sur de Galiza, especialmente nas concas do Miño e do Sil.
Descrición
Arbusto de 1 a 3 m de altura. Pólas cinsentas e pubescentes.
Follas dunha largura moderada, máis ou menos elípticas ou oblanceoladas, abrancazadas. Teñen o envés cunha borralla de pelo que lle dá o aspecto abrancazado aveludado.
As franzas teñen vilosidade mesta mais curta.
Distribución
É un endemismo da Península Ibérica, onde se atopa no centro e na metade oeste. Abundante no Sistema Central, Montes de Toledo, Serra Morena, Estremadura, depresión do Douro, depresión do Texo, depresión do Guadiana. En Galiza no Miño e no Sil.
Lingua marathi
A lingua marathi (मराठी  ) é unha lingua indoaria. É a lingua oficial do estado de Maharashtra, na India, e unha das 23 linguas oficiais da India. No 2001, tiña 73 millóns de falantes, sendo a cuarta lingua con máis falantes da India. Os principais dialectos do marathi son o marathi estándar e o marathi warhadi. Existen outros subdialectos, como o ahirani, o dangi, o vadvali, o samavedi, o khandeshi e o malwani. O marathi estándar é a lingua oficial do estado de Maharashtra.
Río Connecticut
miniatura|260px|O río Connecticut visto desde o norte, desde a Ponte Frech King na cidade de Erving-Gill (Massachusetts) O Connecticut é o río máis grande de Nova Inglaterra, flúe cara ao sur desde os Lagos Connecticut no norte de Nova Hampshire, ao longo da fronteira entre Nova Hampshire e Vermont, a través do oeste de Massachusetts e o centro de Connecticut, ata o estuario de Long Island Sound en Old Saybrook, Connecticut. Isto supón unha lonxitude total de 640 quilómetros, e unha cunca fluvial de 29.138 km². Ten un caudal medio de 521 metros cúbicos por segundo, e a descarga media de auga doce no estuario de Long Island Sound é de 588 m³/s. O río é navegable ata a cidade de Windsor Locks (Connecticut), aproximadamente a 100 km da desembocadura. O nacemento do río Connecticut é o Cuarto Lago Connecticut en Nova Hampshire. Algúns dos seus afluentes son os ríos Ashuelot, West, Miller's, Mill, Deerfield, White, e Chicopee. (O Swift River, un afluente do Chicopee, foi substituído en gran parte polo Encoro Quabbin que proporciona auga a Boston.)
O río leva unha gran cantidade de limo, sobre todo durante a derretida da neve na primavera, no afastado norte no Quebec. A forte concentración de légamo do río forma unha gran barreira de area preto da súa desembocadura no Long Island Sound e supuxo historicamente un grande obstáculo para a navegación. A dificultade de navegación polo río é a principal razón de que sexa un dos poucos grandes ríos na rexión sen unha cidade importante preto da súa desembocadura. O estuario do río de Connecticut e o seu complexo de pantanos figuran como un dos 1.616 pantanos de importancia internacional baixo a Convención Ramsar (tratado internacional de conservación das zonas húmidas).
Historia
esquerda|miniatura|Oxbow, río Connecticut preto de Northampton, 1836, por [[Thomas Cole]] O nome do río é a corrupción francesa da palabra algonquina "quinetucket" que significa o "Lugar do Longo Río". O primeiro europeo en ver o río foi o explorador holandés Adriaen Block en 1614. A consecuencia desta exploración, os holandeses chamaron ao Río Connecticut "o Río Fresco", e foron os límites nordés da colonia de Nova Holanda, e a fronteira orixinal entre Nova Holanda e Nova Inglaterra. O primeiro colono inglés do que hai rexistro da súa visita foi Edward Winslow da Colonia de Plymouth en 1632. En 1633 os ingleses construíron un posto comercial no lugar de Windsor, Connecticut, e os holandeses construíron unha fortaleza no lugar de Hartford, Connecticut. Cando o número de colonos ingleses aumentou, os holandeses abandonaron a súa empresa en 1654. A Fortaleza Número 4, actualmente Charlestown (Nova Hampshire), era o asentamento inglés máis ao norte no río ata o final da guerra franco-indíxena en 1763. No Tratado de París (1783), que daba fin á Guerra de Independencia, a nova fronteira entre Nova Hampshire e o que se converteu na provincia do Canadá foi definida incluíndo a "cabeceira do río mais ao noroeste de Connecticut". Como hai varias correntes que poderían encaixar naquela descrición, unha disputa divisoria conduciu á efémera existencia da Indian Stream Republic, que existiu entre 1832 e 1835.
Ao principio o val amplo, fértil atraeu colonias agrícolas, e o volume e a pendente do río contribuíron ao incremento da industria no val. A maior fervenza, de 17,67 m., está en Holyoke (Massachusetts). Outros centros importantes inclúen Windsor (Connecticut) e Hartford en Connecticut, Springfield (Massachusetts), a maior cidade no río, Lebanon (Nova Hampshire) e Brattleboro (Vermont).
En 1829 a Canle de Enfield Falls abriuse para evitar os baixos no río Connecticut. As esclusas (locks) construídas para esta canle deron o seu nome á cidade de Windsor Locks, Connecticut.
A finais dos anos 1800 o río foi utilizado para a condución de troncos desde o afastado norte, en particular a cunca do río Nullhegan no condado de Essex (Vermont). Estas baixadas de troncos terminaron logo de 1915, cando os donos de barcos de recreo queixáronse dos riscos para a navegación.
O Convenio de Medidas para Controlar as Inundacións do Río Connecticut foi establecido en 1953 en resposta ás severas inundacións. O Decreto de Auga Limpa de 1965 tamén tivo un importante impacto no Río Connecticut e os seus afluentes; desde entón, o río foi restablecido da Clase D á Clase B. Foi designado en 1997 como un dos Ríos do Patrimonio Americano pola Axencia de Protección do Medio Ambiente dos Estados Unidos. As cidades ao longo da parte inferior do río decretaron un límite aos novos desenvolvementos ao longo das ribeiras, de modo que non poidan ser construídos edificios excepto en asentamentos xa existentes.
Peixes
O río Connecticut é o hábitat de varias especies de peixes anádromos, incluído o sáibao americano, a anguía americana, a robaliza estriada e a lamprea de mar. O Servizo de Fauna e Pesca dos Estados Unidos emprendeu un esforzo para poboar de novo o río con outra especie de peixe migratorio, o salmón atlántico. Durante máis de 200 anos, os salmóns atlánticos estiveron extintos do río debido aos encoros. Varias escalas e pasarelas de peixes foron construídas para permitir que estes renovasen a súa migración natural río arriba cada primavera.
Afluentes
dereita|miniatura|Preto do Primeiro Lago Connecticut Relacionados de sur a norte pola localización da súa desembocadura:
Festival de Música e Artes de Woodstock
miniatura|250px|dereita|Dous hippies no [[Festival de Woodstock en 1968.]] O Festival de Música e Artes de Woodstock foi o festival máis importante de rock and roll da súa época. Celebrouse nunha leira en Bethel, Nova York, durante os días 15, 16 e 17 de agosto de 1969. Aínda que foi proxectado para 60.000 persoas, asistiron arredor de 400.000, a maioría das cales non pagou a entrada.
Historia
Todo o evento provocou un grande alboroto, coa conxestión das estradas próximas e a consideración de Bethel como "área de calamidade pública". O Festival de Woodstock representou un fito no movemento de contracultura dos anos 60, e marcou o auxe da era hippie.
Deu nome ó documental Woodstock, producido por Michael Wadleigh en 1970, que gañou un Óscar ao Mellor Documental no ano seguinte.
O festival
O festival coñécese polo nome de Woodstock porque era na vila de Woodstock, tamén en Nova York, onde se ía celebrar nun principio. Porén, a vila non ofrecía un espazo que puidese albergar tanta xente. Procurouse outra localización en Wallkill, mais houbo de cancelarse debido á oposición local. Sam Yasgur persuadiu ó seu pai para que permitise que se celebrase no seu campo de alfalfa no Condado de Sullivan, a uns 60 km ao suroeste de Woodstock.
Coas estradas repletas de coches, moitos asistentes camiñaron varios quilómetros até chegar á zona de concertos. Choveu durante a fin de semana, os servizos víronse saturados e a xente compartiu comida, bebida e drogas. Houbo tres mortos: un dunha sobredose de heroína, outro atropelado por un tractor mentres durmía nun campo, e outro dunha caída dunha estada.
O mito
Woodstock foi idealizado na cultura popular norteamericana como a culminación do movemento hippie: un festival "gratuíto" ao que medio millón de mozos acudiron para celebrar a paz e o amor. Lémbrase especialmente o sentido de harmonía social, a calidade da música, a enorme masa de asistentes e o ambiente, que reflectía as aspiracións dunha época.
Venres, 15 de agosto
O festival abriu oficialmente ás 17 horas con Richie Havens. Este día presentáronse actuacións máis leves, traendo a maior parte dos artistas folck que participaron.
Sábado, 16 de agosto
As actuacións comezaron ás 12:15 do mediodía, e trouxo os principais artistas psicodélicos e de rock do festival.
Domingo, 17 de agosto
Os concertos comezaron ás 14 horas con Joe Cocker. Os eventos deste día acabarían atrasando a axenda do festival en nove horas, e no solpor o concerto aínda continuaba a pesar de que a maior parte do público xa marchara.
Outras edicións
Para conmemorar os 25 anos do superevento, 250.000 persoas reuníronse no Woodstock 94, en Saugerties, a 135 km de Nova York. Pagaron 135 dólares para oír a corenta grupos de rock. Outra edición celebrouse en 1999, rexistrando altos índices de violencia. O evento mostrouse economicamente inviábel e foi a última tentativa, fracasada, de revivir o mito de "paz e amor" do Woodstock orixinal.
Castro do Outeiro
O castro do Outeiro é un castro situado na parroquia de Castrelo de Miño, no concello ourensán de Castrelo de Miño.
Morfoloxía
Consta dun recinto fortificado único. Ten unhas medidas aproximadas de 70 metros no eixo norte-sur e 50 metros no eixo este-oeste. O castro atópase moi alterado pola proximidade das instalacións dunha central hidroeléctrica.
Arqueoloxía
Non se ten noticia de que se realizasen campañas arqueolóxicas.
Amparo Rivelles
María Amparo Rivelles y Ladrón de Guevara, nada en Madrid o 11 de febreiro de 1925 e finada no mesmo lugar o 7 de novembro de 2013, foi unha actriz española de ampla traxectoria teatral e cinematográfica iniciada en 1939. Converteuse, xunto coa actriz Aurora Bautista, na principal figura feminina do cine español da posguerra mercé ás producións de Cifesa.
Coñecida como a "raíña das telenovelas mexicanas", no país azteca tamén logrou enorme popularidade polos seus traballos para a televisión, ademais de pertencer á chamada Época de Ouro do cine mexicano. De volta ao seu país natal, protagonizou a adaptación de Los Gozos y las sombras e foi a primeira actriz galardoada co Premio Goya da Academia de Cine, por Hay que deshacer la casa (1986).
Até o seu retiro en 2006 interpretou obras de Jacinto Benavente, Enrique Jardiel Poncela, Miguel Mihura, Jean Cocteau, Fernando de Rojas, Jean Giraudoux, Óscar Wilde e Alejandro Casona, entre outros.
Traxectoria
Naceu en Madrid no seo dunha familia con gran tradición na escena. Filla dos actores Rafael Rivelles e María Fernanda Ladrón de Guevara, foi irmá por parte de nai de Carlos Larrañaga e tía de Amparo Larrañaga e Luis Merlo.
Con catorce anos incorporouse profesionalmente á compañía teatral da súa nai e un ano despois apareceu na súa primeira película. Ao comezo da década de 1940 asinou un contrato en exclusiva coa produtora Cifesa, interpretando papeis protagonistas en Alma de Dios, de Ignacio Farrés Iquino; Malvaloca, de Luis Marquina; Eloísa está debajo de un almendro, El clavo e La fe, de Rafael Gil; Eugenia de Montijo, de José López Rubio ou Alba de América, de Juan de Orduña, que a conduciron rapidamente ao éxito e o recoñecemento.
Traballou á vez en teatro, onde en 1947 representou A puerta cerrada, de Jean-Paul Sartre, con dirección de Luis Escobar e xunto a Lola Membrives e Guillermo Marín.
Rodou ás ordes de Orson Welles na versión española de Mister Arkadin (1955) e de Tulio Demicheli en La herida luminosa (1956).
Trasladouse a América para traballar na televisión cubana e estableceu a súa residencia durante vinte anos en México, onde fixo teatro e rodou moitas películas e famosas telenovelas, moitas delas en compañía do actor mexicano Ernesto Alonso. O seu regreso a España produciuse en 1979 coa obra Salvar a los delfines, de Santiago Moncada, sendo xa considerada unha das actrices máis prestixiosas do panorama español.
Para televisión destacou o seu traballo nas adaptacións de dous clásicos literarios: Os gozos e as sombras (1982), con Eusebio Poncela, Charo López e Carlos Larrañaga nos papeis principais e La Regenta (1995), de Fernando Méndez-Leite.
En 1996 recibiu o Premio Nacional de Teatro. En 2004 recibiu por votación popular o IX Premio Nacional de Teatro Pepe Isbert, que concede por votación a Asociación de Amigos de los Teatros de España (Amite).
Tamén foi Doutora Honoris Causa pola Universidade Politécnica de Valencia, sendo a primeira actriz en recibir tal honra. A pesar de non vivir nunca en Valencia, sentíase moi vinculada a esta cidade, da que foi filla adoptiva, xa que nela estaban as súas orixes.
Co teatro como eixo da súa actividade profesional, en 2004 anunciou que a representación de La brisa de la vida, que encabezaba xunto a Núria Espert, podería ser a súa última función, aínda que tamén afirmou que "se atopo algo que me ilusione, que me apeteza moito, fareino, pero se non, esta pode ser unha preciosa despedida". Dixo adeus ao teatro en xaneiro de 2006 tras unha representación de La duda en Santander, mesma cidade do seu debut en escena.
Vida privada
Cara a 1942 viviu un primeiro noivado co actor Alfredo Mayo. Nunca contraeu matrimonio e a comezos da década de 1950 afrontou en solitario a maternidade da súa filla María Fernanda, que lle deu dous netos. A súa neta Amparo, residente en México, faleceu no verán de 1981 con só oito anos de idade vítima de lupus eritematoso.
Morreu en Madrid o xoves aos 88 anos de ida, vítima de osteoporose, no Hospital Universitario Fundación Jiménez Díaz.
Sneekweek
miniatura|Unha regata durante un Sneekweek na década de 1970 O Sneekweek en neerlandés e oficialmente e Snitswike en frisón, é un evento deportivo de vela organizado anualmente pola Koninklijke Watersportvereniging de Snits en Frisia, durante unha semana celébranse todos os días regatas en varias categorías no Snitser Mar, denominado en neerlandés Sneekmeer, e no Goaiïngarypster Puollen, ademais tamén se organizan varias actividades festivas na vila de Snits, como exhibicións de barcos, concertos e unha feira.
Activo financeiro
Activo financeiro é un título ou sinxelamente unha anotación contable, pola que o comprador do título adquire o dereito a recibir un ingreso futuro de parte do vendedor.
Os activos financeiros son emitidos polas unidades económicas de gasto e constitúen un medio de manter riqueza para quen os posúen e un pasivo para quen os xeran. A diferenza dos activos reais, non contribúen a incrementar a riqueza xeral dun país, xa que non se contabilizan no Produto interior bruto dun país, pero si contribúen e facilitan a mobilización dos recursos reais da economía, contribuíndo ó crecemento real da riqueza.
O empréstito que realiza un aforrador a unha empresa é un activo financeiro, neste caso a empresa é a vendedora do activo e o aforrador, o comprador que espera recibir unha corrente de ingresos no futuro. Entre as principais categorías de activos financeiros atópanse os empréstitos, as accións, os bonos e os depósitos bancarios.
Mercados financeiros
Os activos financeiros son creados no chamado mercado financeiro primario. Neste mercado, os activos transmítense directamente polo seu emisor: unidade económica que precisa recursos financeiros. Os compradores son unidades económicas con superávit. No mercado secundario só se intercambian activos financeiros xa existentes, emitidos nun momento anterior. Este mercado facilita ós posuidores de activos financeiros a súa compravenda.
Mercedes Sampietro
25px|dereita|Cruz de Sant Jordi 2015|ligazón=Premio Creu de Sant Jordi Mercedes Sampietro Marro, nada en Barcelona o 24 de xaneiro de 1947, é unha actriz de cine, teatro, televisión e dobraxe catalá.
Traxectoria
Iniciouse na interpretación en pequenas compañías de teatro catalás. En 1970 debutou no teatro como actriz profesional. No cine debutou sete anos máis tarde, con A un dios desconocido (1977), de Jaime Chávarri.
En 1980 participou en Gary Cooper que estás en los cielos, de Pilar Miró, directora con quen traballaría en ata cinco ocasións. A pesar da súa prolífica participación no cine español, tamén tivo tempo de alternar o cine co teatro e a dobraxe (foi a voz de Candice Bergen na serie Murphy Brown, entre outras), e participar en diversas teleseries catalás, como Nissaga de poder e actualmente Porca Misèria.
Foi Presidenta da Academia das Artes e as Ciencias Cinematográficas de España desde novembro de 2003 ata decembro de 2006, deixando paso a Ángeles González Sinde, actual presidenta, e filla do primeiro presidente da Academia. Xa son catro mandatos consecutivos de mulleres presidindo a academia.
Membro do xurado do primeiro concurso de curtametraxes por móbil celebrado en Sant Feliu de Guixols en 2007.
Biblioteca Clásica Gredos
miniatura|300px|Algúns volumes da. A Biblioteca Clásica Gredos é unha colección da editorial española Gredos composta por obras da cultura clásica grecorromana.
Características
Inaugurada en 1977, a edición caracterízase por estar encadernada en cartoné, con similpel de cor azul escura e letras capitais douradas. Estímase que, cando se alcancen os catrocentos vinte títulos, conterá a totalidade da obra coñecida dos clásicos grecolatinos.
As traducións ao español, baseadas nas edicións críticas máis acreditadas dos orixinais, van acompañadas de introducións, notas explicativas e índices. O proceso de edición inclúe sempre a presenza dun revisor que, tras o traballo dos especialistas correspondentes, suxire posíbeis retoques. A colección está coordinada e dirixida por Carlos García Gual (para a sección grega) e José Javier Iso e José Luis Moralejo (para a sección latina). Na tradución e edición dos volumes participaron os maiores especialistas da filoloxía clásica de España.
A característica fundamental desta colección radica no seu carácter exhaustivo, pois xunto aos grandes autores xa coñecidos, incorpora a autores menores, obras de carácter máis científico que literario, textos extraídos de fontes marxinais, como papiros ou inscricións murais, e mesmo fragmentos.
Río Palancia
O Palancia (en valenciano: Palància) é un río do norte da Comunidade Valenciana, que, logo de atravesar parte das provincias de Castelló e de Valencia, rende as súas augas ao mar Mediterráneo despois de percorrer 85 km.
Curso
O Palancia nace na Peñaescabia, na serra del Toro, na vertente oriental da serra do Javalambre), a 1.618 metros de altitude. Forma o eixe fluvial das comarcas do Alt Palància, á que dá nome, e o Camp de Morvedre e desemboca no Mediterráneo, no concello de Sagunt. A área da súa conca é de 910 km² e o seu caudal medio é de 2,5 l/s en Viver.
Outros nomes
No seu treito alto o Palancia goza de augas de moita calidade. O río na comarca do Alt Palància pasa pola súa capital, Sogorb, pola que tamén é coñecido como o río de Sogorb. Como tamén pasa por Sagunt, xa preto da desembocadura, era aínda denominado o río de Morvedre, nome antigo desa cidade.
Abbas I de Exipto
Abbas I (ʽAbbās I Hilmi, ou عباس الأول), nado en 1813 en Yidda e morto en 1854 en Banha, foi wali de Exipto e o Sudán entre 1848 e 1854 por mandato do Imperio Otomán. Era fillo de Toussoun Pacha e, por tanto, tamén membro da familia de Mehemet Ali, fundador do Exipto moderno.
Traxectoria
Wilhelm Griesinger foi o seu médico durante a súa estancia en Exipto en 1850.
O seu mandato foi de consolidación das reformas ao estilo occidental iniciadas por seu avó (Muhammad Alī), xa fosen descontinuadas ou descuidadas. Aínda que xeralmente desconfiaba dos estranxeiros, permitiu aos británicos construír unha vía férrea entre Alexandría e O Cairo en 1851.
Os ingleses en troques, axudáronlle nas súas leas cos xefes supremos otománs, aos que non obstante Abbas I axudou enviando tropas para loitar na Guerra de Crimea (1853). Foi asasinado por dous escravos no seu pazo de Banhā.
Foi sucedido polo seu tío, Said Pasha.
Prato principal
miniatura|Pito con mollo de [[Pemento (condimento)|pemento, típico prato principal da cociña húngara.]] O prato principal dunha comida, adoita representar o principal alimento, que polo seu tamaño ou relevancia, é servido a parte. Por regra xeral, adoita servirse logo dos entremeses (Entrée) ou ensaladas. O prato principal dun menú adoita consistir no máis contundente, o máis complexo ou elaborado, o máis saboroso. Adoita estar composto de carne, peixe e nalgunhas ocasións de verdura. Os pratos precedentes adoitan ser de menor tamaño e importancia, por regra xeral está composto de sopas, ensaladas e/ou aperitivos diversos.
Características
No deseño do menú, o prato principal adoita ocupar na secuencia de pratos servidos unha posición de clímax, en tal deseño os pratos precedentes adoitan ter características que 'reforzan' a aparición en escena do prato principal. Dende un punto de vista fisiolóxico, os pratos precedentes adoitan ter a misión de acougar o apetito e relaxar o ambiente co obxecto de mostrar o prato principal.
Leandre Villaronga i Garriga
Leandre Villaronga i Garriga, nado en Barcelona o 14 de marzo de 1919 e finado na mesma cidade o 20 de xullo de 2015, foi un investigador numismático e un prestixioso coleccionista catalán, estudoso das moedas e da circulación monetaria da Península Ibérica durante a Idade Antiga.
Traxectoria
Villaronga dedicouse profesionalmente á pasamanaría e, dun xeito autodidacta, foise introducindo no coñecemento da numismática ata chegar a un alto grao de especialización, internacionalmente recoñecida a partir das súas publicacións. Durante os seus anos dedicados á investigación, chegou a reunir un arquivo de máis de 60.000 fichas con datos que lle permitiron catalogar, describir e situar cronoloxicamente as pezas, así como sistematizar as emisións e analizar os datos ponderais e os graos de rareza.
En 1970, fundou a publicación de periodicidade anual Acta Numismática, que dirixiu durante trinta e un anos. Entre 1979 e 1995 foi membro fundador e presidente da Sociedade Catalá de Estudos Numismáticos, unha filial do Instituto de Estudos Cataláns, e posteriormente vicepresidente. Ademais, colaborou activamente no proxecto global Sylloge Nummorum Grecorum.
Recibiu o doutoramento honoris causa pola Universidade de Colonia (1981). Foi membro da Comisión Internacional de Numismática (antecedente do posterior Consello Internacional de Numismática) entre os anos 1986 e 1994.
A súa ampla carreira de investigación foi honrada con presitixioso premios outorgados por entidades numismáticas norteamericanas, británicas, belgas e francesas, entre os que cabe salientar o Jeton de Vermeil, da Société Française de Numismatique (1977), a medalla Huntington (1993) da American Numismatic Society e a medalla da Royal Numismatic Society (1989), de Londres.
Publicacións
Villaronga publicou centos de artigos en revistas de ámbito numismático, entre as que se poden citar Numario Hispánico (Barcelona), Gaceta Numismática (Barcelona), Acta Numismática (Barcelona), Ampurias (Barcelona), Revue Belge de Numismatique (Bruxelas), Numismatic Chronicle (Londres), Numisma (Madrid), Archivo Español de Arqueología (Madrid), Glaux (Milán), Revue Numismatique (París), Nvmmvs (Porto), Annali dell'Istituto Italiano di Numismatica (Roma) e Saguntum (Valencia).
Os seus traballos dispersos nestas e noutras revistas, actas de congresos e outras publicacións comezaron a compilarse en Obra Numismàtica Esparsa, cuxo volume I foi publicado en Barcelona en 2008 pola Sociedade Catalá de Estudos Numismáticos.
Á parte destes artigos, entre as súas monografías sobre numismática pódense salientar as seguintes:
Delft
Delft é unha cidade e un concello da Holanda Meridional, nos Países Baixos, a metade de camiño entre Rótterdam e A Haia. Conta con 94.098 habitantes (2005). É particularmente salientable a zona vella no centro da cidade, tradicionalmente neerlandesa e estruturada con canles. É tamén coñecida pola súa cerámica, pola Universidade de Tecnoloxía de Delft e pola súa asociación coa familia real.
Historia
miniatura|esquerda|A explosión da polvoreira de Delft. Cadro de Egbert van der Poel (1621-1664).Coñécese a existencia da cidade desde o século XIII. Recibiu o seu foro o 15 de abril de 1246 de mans do conde Guillerme II. En 1536 gran parte da cidade foi destruída por un incendio.
O vínculo da Casa de Orange con Delft comezou cando Guillerme I de Orange (o Taciturno) fixo do lugar a súa residencia, en 1572. Guillerme dirixiu a loita contra España durante a Guerra dos Oitenta Anos.
Delft era naquel momento a terceira cidade máis importante dos Países Baixos, tras Dordrecht e Haarlem, e dispuña de murallas. Á morte de Guillerme en 1584, asasinado por Balthasar Gérard no coñecido como Pazo do Príncipe, o panteón da familia en Breda estaba nas mans dos españois. Foi enterrado na igrexa nova (Nieuwe Kerk), o que iniciou unha tradición para a casa de Orange que continúa ata o noso tempo.
Durante o século XVII, e grazas á industria da cerámica e á apertura dunha sede da Compañía das Indias Orientais, Delft viviu a súa idade de ouro. No entanto, en 1654 unha parte da cidade foi destruída novamente pola explosión dunha polvoreira.
Tras a declaración de guerra e invasión dos Países Baixos por parte de Inglaterra, Francia, Colonia e Münster en 1672, comezou o decaemento da economía da cidade, que pasou a ser superada en importancia política e económica polas súas veciñas A Haia, como centro de goberno, e Rótterdam, como cidade portuaria. No século XIX só quedaba unha fábrica de porcelana aberta, De Porceleyne Fles, que continúa a existir nos día de hoxe.
Canles, pontes e prazas
miniatura|esquerda|A ponte [[Ponte Oudemanhuisbrug (Delft)|Oudemanhuisbrug sobre a canle Voldersgracht]]
O deseño urbano de Delft está moi caracterizado polas numerosas canles que discorren pola cidade, así como as pontes que as cruzan para facilitar a comunicación entre as súas beiras. Estas canles foron fundamentais para as subministracións da cidade e aínda hoxe manteñen este uso orixinal.
A canle máis vella é a Oude Delft, ou Canle Vella, en torno á cal se foi ampliando a cidade ao longo dos séculos. O propio nome de Delft está relacionado con iso, xa que deriva da palabra delven, co significado de "escavar".
Tamén as prazas son moi características da fisionomía da cidade de Delft, ao conxugaren o seu valor histórico (como o da Gran Praza ou Markt, orixe mesma da vila), coas diversas funcións que na actualidade se desenvolven nela, como mercados, lecer e hostalaría etc.
Estas son algunhas das canles, pontes e prazas máis significativas:
Prazas
dereita|280px|alt=|[[Parque na honra da raíña Guillermina (Guilhelminapark)]]
Artesanía
miniatura|Prato do século XVIII, representativo da [[Louza de Delft|porcelana de Delft]] Delft é famosa pola súa produción de maiólica inspirada nas porcelanas importadas da China a partir do século XVII.
Cine
O cineasta Werner Herzog filmou nesta localidade os exteriores da longametraxe Nosferatu: Phantom der Nacht (1979).
Edificios históricos
O centro da cidade posúe numerosos edificios antigos e moitas rúas están atravesadas por canles, habitados por peixes e plantas.
Ensino
miniatura|300px|Campus da TU Delft, co edificio da biblioteca ao fondo Destaca a Universidade de Tecnoloxía de Delft (TU Delft), instituída en 1842 e de carácter público, recoñecida como unha das universidades tecnolóxicas máis importantes do mundo.
Olímpico Rugby Club
O Olímpico Rugby Club é unha entidade deportiva adicada ó rugby con sede en Pozuelo de Alarcón (Comunidade de Madrid). O equipo masculino compite na División de Honra B e o equipo feminino é o vixente campión da División de Honra.