cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Regras do fútbol
Inicio e reanudación do xogo
Nalgunhas situacións, por exemplo cando se detén o xogo para quitar un xogador lesionado, durante un partido é necesario facer un balón a terra. O balón a terra é unha forma para renovar o xogo logo dunha interrupción temporal necesaria, cando o balón está en xogo, por mor de calquera incidente non indicado nas regras de xogo. Para facer un balón a terra, o árbitro deberá deixar caer o balón ao piso desde unha altura aproximada de 1 m, e logo de que rebote no piso poderá ser xogada por calquera xogador. O proceso repítese se un xogador toca o balón antes de que este toque o piso, ou se o balón sae do campo sen que o toque ningún xogador. Se o balón a terra se debe executar dentro da área de meta, o mesmo realizarase na liña paralela á liña de meta máis próxima, á altura de onde se debía facer.
Balón en xogo ou fóra de xogo
O balón considérase fóra de xogo (non confundir coa regra do fóra de xogo) cando traspasa por completo os límites do terreo ou o árbitro interrompe o xogo. Cabe destacar que as liñas do campo forman parte do terreo de xogo, e non se consideran como exteriores.
Goles
Se un equipo marca máis goles que o outro, será o gañador do partido. Se ambos marcan a mesma cantidade de goles, o partido será un empate. Dependendo da competición, pódese estender o partido con tempo extra ou tiros de penais.
Fóra de xogo
300px|miniatura|O dianteiro azul á esquerda do diagrama está en posición de fóra de xogo xa que está por diante do penúltimo defensor (marcado pola liña de puntos) e do balón, pero para marcar a infracción debe estar participando do xogo nalgunha das tres formas posibles
A regra do fóra de xogo non constitúe unha infracción en si, e polo tanto ningún xogador poderá recibir unha tarxeta do árbitro ao infrinxir esta regra.
Un xogador está en posición de fóra de xogo se, ao recibir un pase dun dos seus compañeiros atópase máis preto da liña de meta contraria que o balón e o penúltimo adversario e está na metade do campo do equipo contrario, salvo que ese pase recibido sexa directamente dun saque de meta, de banda ou de esquina.
Estar en posición de fóra de xogo non é suficiente para cometer a infracción. Á parte disto, o xogador en posición de fóra de xogo deberá estar interferindo no xogo, interferindo cun adversario ou gañando vantaxe de devandita situación para que árbitro cobre a infracción. Se se cobra a infracción, o árbitro marcará un tiro libre indirecto ao equipo defensor desde o lugar que estaba o xogador inhabilitado do equipo atacante.
Faltas e incorreccións
miniatura|dereita|250px|Nalgúns casos as faltas son merecedoras de amoestacions O árbitro concederá un tiro libre directo ao equipo rival do xogador que cometa unha das seguintes infracciones, que o árbitro considere imprudentes, temerarias ou co uso dunha forza excesiva: Tamén se procederá cun tiro libre directo se se comente algunha das seguintes infracciones: O mesmo executarase desde o lugar onde ocorreu a infracción. Se ocorreu dentro da área penal propia, independentemente da posición do balón e se o balón está en xogo, marcarase un tiro penal en contra do equipo infractor.
Ademais, deberase marcar un tiro libre indirecto para o rival se un xogador, que non sexa o guardameta, comete unha das seguintes infracciones: Tamén se marcará un tiro libre indirecto a favor do rival se o guardameta comete unha das seguintes infracciones:
miniatura|O árbitro poderá mostrar cartolinas amarelas e vermellas de ser necesario Previamente, durante, e xa finalizado o partido, o árbitro poderá amoestar (mostrar tarxeta amarela) ou expulsar (tarxeta vermella) a calquera xogador, substituto ou xogadores substituídos que figuren nas listas de ambos equipos para o partido.
Un xogador que se atope dentro do terreo durante o desenvolvemento do xogo poderá ser amoestado se comete unha das seguintes infracciones: Se o xogador en cuestión é un substituto ou un xogador substituído, poderá ser amoestado se comete algunha das seguintes infracciones:
Un xogador (titular, substituto ou substituído) poderá ser expulsado se comete algunha das seguintes infraccións:
O significado de conduta antideportiva foi tema de discusión ao longo da historia. Un dos máis coñecidos é cando un xogador se quita a camiseta ao momento de festexar un gol. Se a camiseta se pon por encima da cabeza ou se quita, considérase conduta antideportiva e é merecedor dunha tarxeta amarela. Tratar de enganar o árbitro para que este tome unha decisión errónea considérase conduta antideportiva, e deberá ser amoestado.
Tiros libres
miniatura|dereita|200px|Un xogador prepárase para executar un tiro libre directo No fútbol existen dous tipo de tiros libres: os directos e indirectos. Estes son marcados polo árbitro cando un equipo comete unha infracción merecedora dos mesmos.
O lanzador debe tocar o balón co seu pé, pero logo non pode volver tocalo ata que outro xogador o faga. Se o xogador toca o balón con calquera parte, excepto as mans, logo do tiro e sen que ningún outro xogador o toque, marcarase un tiro libre indirecto ao equipo contrario. Se isto último dáse cun toque da man, concederase un tiro libre directo ao equipo rival desde onde ocorreu a infracción. Se sucede dentro da área penal propia, será un penalti o que se marque. Se o porteiro executa o tiro, e toca o balón coas súas mans dentro da área penal propia sen que outro xogador tocouno, concederase un tiro libre indirecto para o equipo rival desde onde ocorreu a infracción.
Nun tiro libre, o xogo consideráse renovado cando o lanzador toca e move o balón. Colocar o pé encima do balón previo ao tiro non se considera poñelo en xogo.
Pódese marcar un gol directamente dun tiro libre directo, mentres que nun indirecto non. Para este último caso, se o balón entra en propia meta, marcarase saque de esquina para o rival, pero se é na meta contraria, marcarase un saque de meta para o rival. Para indicar un tiro libre directo, o árbitro estende o seu brazo cara a defensa do equipo infractor. Para os indirectos o procedemento do árbitro é similar, pero ademais debe manter un dos seus brazos verticalmente ata que outro xogador toque o balón.
Tiros de penalti
miniatura|200px|Un xogador lanzando un Penalti O penalti márcase cando un xogador comete unha infracción merecedora do cobrou dun tiro libre directo dentro da súa propia área penal. Pódese marcar un gol directamente do mesmo.
Executarao un xogador do equipo rival ao que cometeu a infracción. O balón debe ser colocado no punto penal, e o lanzador deberá ser debidamente identificado. O porteiro do equipo rival deberá estar sobre a liña de meta da área penal mencionada, e dentro da súa meta. Todos os demais xogadores deberán estar dentro do terreo, fóra da área penal, detrás do punto penal e a 9,15 m do punto penal. O árbitro asistente máis próximo colocarase na beira da área penal, sobre a liña de meta, e na posición máis próxima á liña de banda que cobre.
Dadas as condicións anteriores, o árbitro poderá dar o sinal para que se execute o tiro penal. Cando se dea o sinal, o lanzador deberá mover o balón co seu pé cara a adiante (cara ao porteiro rival). O xogo renovarase cando o xogador toque e mova o balón cara a adiante.
Se logo do sinal, pero antes da ejecución, o lanzador infrinxe algunha regra, o árbitro continuará xogando. Se é gol, repetirase o tiro, se non o é, marcarase un tiro libre indirecto ao equipo rival desde onde ocorreu a infracción. Se sucede o mesmo co porteiro rival (o máis común adoita ser adiantarse antes de que o xogo estea restablecido), considérase gol se o balón ingresou á meta, pero se repetirá se non o fixo.
Se un compañeiro do lanzador infrinxe algunha regra (a máis común adoita ser ingresar ao área penal antes de que o xogo estea restablecido), o árbitro continuará xogando. Se é gol, repetirase o tiro, pero se non o é, marcarase un tiro libre indirecto ao equipo rival desde onde ocorreu a infracción. Se sucede o mesmo cun compañeiro do guardameta, concederase o gol se o balón ingresou á meta, pero se repetirá se non o fixo. Se os infractores das regras son xogadores de ambos equipos, repetirase o tiro independentemente do resultado do mesmo.
Se o lanzador toca o balón novamente sen que outro xogador fíxoo logo do tiro, marcarase un tiro libre indirecto ao equipo rival desde onde ocorreu a infracción. Se o fai coas mans, será un tiro libre directo.
Lucía Lapiedra
Miriam Sánchez Cámara, máis coñecida como Lucía Lapiedra, nada o 31 de xaneiro de 1981, é unha ex actriz porno e personalidade dos medios española.
Regras do fútbol
Tiros de penalti
Se o balón toca calquera outro obxecto desde o momento en que se move cara adiante o balón, repetirase o tiro. Se logo de rebotar no guardameta, nos postes ou no traveseiro, o balón toca algún outro obxecto, o árbitro deterá o xogo, e renovarao cun balón a terra desde onde ocorreu o feito.
Lucía Lapiedra
Biografía
Sendo nena os seus pais divorciáronse e Lucía perdeu o contacto coa súa nai, criándose co seu pai, o seu irmán e a súa madrasta. Estudaba enxeñería informática na Universidade Pontificia de Salamanca (campus de Madrid) e afirma que era unha moza completamente "normal" e que xamais pensou en dedicarse á pornografía. A finais de 2004, coñeceu ao director de cine porno español Ramiro Lapiedra, ex mozo da actriz porno Celia Blanco, co que iniciou unha relación sentimental e quen a convidou a introducirse na industria do porno española. Ramiro Lapiedra comezou a ser o seu representante ademais de noivo e por el adquiriu o seu apelido artístico.
Regras do fútbol
Saques de banda
O saque de banda é unha forma de renovar o xogo. Outórgase cando o balón cruza por completo calquera das liñas de banda. O mesmo realízao un xogador do equipo que non tocou por última vez o balón antes de que saíse, e realízao coas súas mans desde o lugar por onde saíu o balón. O procedemento para realizalo é o seguinte: o lanzador debe estar de pé de fronte ao campo, ter unha parte de ambos pés sobre a liña de banda ou no exterior do campo, utilizar ambas mans e debe lanzar o balón desde atrás e por encima da cabeza.
Lucía Lapiedra
Biografía
Lucía Lapiedra comezou a ser coñecida en España a principios de 2005, grazas ás súas aparicións no programa de televisión Crónicas Marcianas, retransmitido pola canle Telecinco, nas que acompañada polo reporteiro Javier Deltell, acudía polas rúas de Barcelona espíndose e filmando as reaccións da xente. A pesar de declararse actriz porno por aquel entón, non existían películas súas á venda. Meses despois realizou unha aparición na película de cine convencional español Torrente 3, dirixida por Santiago Segura, adquirindo aínda máis fama nos medios e segundo ela mesma afirma, compaxinando o seu traballo na industria X española coa prostitución e con frecuentes aparicións en discotecas mentres sufría adicción á cocaína.
Non foi ata a segunda metade de 2005 cando realmente comezou a aparecer nun escaso número de películas pornográficas, na súa inmensa maioría dirixidas polos Irmáns Lapiedra, con excepción de 2 escenas rodadas para a produtora do actor e director porno Nacho Vidal a principios de 2006.
Regras do fútbol
Saques de banda
Logo do saque, o lanzador non pode tocar o balón ata que o toque outro xogador, pero se sucedese isto (excepto coas mans), concederíase un tiro libre indirecto ao equipo rival desde o lugar onde ocorreu a infracción. Se isto último sucede co guardameta (ou sexa que executa o saque e toca o balón con calquera parte excepto as mans) e dentro da área, sancionarase un tiro penal ao equipo rival.
Manuel Martínez García
Manuel Martínez García, nado en Cartaxena, foi un militar e político español.
Regras do fútbol
Saques de banda
Se o lanzador toca o balón coa man, e sen que o toque previamente outro xogador tralo saque de banda, o árbitro marcará un tiro libre directo ao equipo rival desde onde ocorreu o toque coa man. Se ocorrese dentro da área penal, o árbitro marcará un tiro penal para o equipo rival. Se o ejecutante é o guardameta e isto sucede dentro da área penal, marcaríase un tiro libre indirecto ao equipo rival dentro da área penal, desde onde ocorreu a infracción.
Lucía Lapiedra
Biografía
Na primeira das escenas que rodou para Nacho Vidal, aparece practicando sexo cunha muller enmascarada. Cando a película se lanzou ao mercado en febreiro de 2006, Lucía realizou unhas declaracións á prensa do corazón afirmando que a muller era unha famosa personalidade española que aparecía a miúdo en programas do corazón, cando en realidade era unha actriz porno brasileira non moi coñecida chamada Morgana.
Manuel Martínez García
Traxectoria
Tenente do Rexemento de Infantería de Zaragoza. Foi retirado pola lei Azaña. Foi nomeado concelleiro de Santiago de Compostela en febreiro de 1936 en representación de Unión Republicana. Coa sublevación do 18 de xullo de 1936 foi detido e internado na prisión de Compostela.
Regras do fútbol
Saques de banda
Os xogadores rivais teñen que estar polo menos a 2m de distancia do executor. Se un rival non cumpre con isto último, pero non incide na xogada, seguirase xogando. Se o rival distrae ou estorba de forma incorrecta ao ejecutor do saque, o primeiro recibirá unha tarxeta amarela. Se o ejecutante realiza mal o saque (faio no lugar equivocado ou de forma incorrecta en canto ao seu procedemento), o saque será executado por un xogador do equipo contrario.
Lucía Lapiedra
De actriz porno a personaxe público
En abril de 2006, a relación sentimental entre Lucía Lapiedra e Ramiro Lapiedra rompeu. No verán de 2006 Lucía comezou a traballar como colaboradora no programa de televisión TNT da canle español Telecinco, e poucas semanas despois empezáronse a oír ruxerruxes na prensa rosa de que mantiña unha relación sentimental co xornalista deportivo José Manuel Estrada, máis coñecido como Pipi Estrada, que máis tarde foron confirmados por ambos. Desde ese momento a fama de Lucía Lapiedra comezou a medrar espectacularmente. Lucía afirmou estar moi namorada de Pipi Estrada e desvinculouse completamente da industria X, retirándose como actriz porno, durando así a súa carreira como actriz porno apenas 1 ano e medio, cambiando o seu nome artístico Lucía Lapiedra polo seu nome real Miriam Sánchez e comezando a frecuentar programas de prensa rosa nos que acusaba a seu ex noivo e antigo representante Ramiro Lapiedra de abusos e maltratos físicos e psicolóxicos, acusacións que o director porno nega.
Manuel Martínez García
Vida persoal
Casou con Filomena Cano Nieves.
Regras do fútbol
Saques de banda
Non se pode converter un gol directamente dun saque de banda. Se isto sucedese, outorgaríase un saque de meta ao equipo rival. Se sucedese en propia meta, outorgaríase un saque de esquina ao rival.
Lucía Lapiedra
De actriz porno a personaxe público
No 2006 tamén volveu a colaborar de novo no cine convencional español, aparecendo na película Isi/Disi: Alto Voltaje, dirixida por Miguel Ángel Lamata, estreada nos cines españois o 1 de decembro de 2006. Así mesmo, traballou tamén no consultorio sexual da revista FHM respondendo ás preguntas dos lectores.
Regras do fútbol
Saques de portería
O saque de portería é unha forma de renovar o xogo. Outórgase cando o balón cruza por completo calquera das liñas de meta logo de ser tocado por un xogador do equipo atacante, e se o balón non cruza por dentro da meta (ou sexa se non é gol).
Lucía Lapiedra
De actriz porno a personaxe público
Na actualidade está retirada e completamente desvinculada do porno e superou a súa adicción á cocaína, da que afirma terse recuperado completamente desde hai tempo grazas á axuda do seu mozo Pipi Estrada, do cal ten o nome tatuado no antebrazo. En maio de 2007 tiveron unha filla chamada Miriam. Afirma ter intencións de introducirse na industria do cine convencional.
A principios de 2008, decidiu participar no reality show da canle Telecinco Supervivientes, segundo afirmou, como unha plataforma que lle servise para darse a coñecer como realmente é, distanciándose así estelarmente da súa antiga imaxe de actriz porno e dándose a coñecer aínda máis como personaxe dos medios da televisión española. O 27 de marzo de 2008 o concurso finalizou e Lucía Lapiedra (Miriam Sánchez) foi a gañadora, levando un premio de 200.000 €.
Regras do fútbol
Saques de portería
Para executalo, un xogador do equipo defensor debe golpear o balón desde calquera parte da área de meta. Todos os rivais deben estar fóra da área penal ata que o balón estea en xogo, ou sexa cando saia da área penal. Se o balón non sae da área penal, repetirase o tiro.
Se o xogador toca o balón con calquera parte, excepto as mans, logo do saque e sen que ningún xogador tocouno, marcarase un tiro libre indirecto ao equipo contrario. Se isto último dáse cun toque da man, concederase un tiro libre directo ao equipo rival desde onde ocorreu a infracción. Se sucede dentro da área penal, será un tiro penal o que se marque. Se o gardameta executa o saque e toca o balón coas súas mans dentro da área penal sen que outro xogador o tocase, concederase un tiro libre indirecto para o equipo rival desde onde ocorreu a infracción.
Pódese converter un gol directamente dun saque de portería. Se un xogador marca contra a súa propia meta nun saque de meta, concederase un saque de esquina para o equipo contrario.
Saques de esquina
miniatura|dereita|200px|Banderín e semicircunferencia O saque de esquina é outra forma de reiniciar o xogo. Outórgase cando o balón cruza por completo calquera das liñas de meta logo de ser tocado por un xogador do equipo defensor, sempre que o balón non cruce por dentro da meta (non sexa gol).
Para executalo, colócase o balón sobre a semicircunferencia máis próxima ao lugar onde saíu o balón, xunto ao banderín. Tódolos rivais deben estar polo menos a 9,15 m da semicircunferencia (a 10,15m do banderín). Se un rival non cumpre con isto último, pero non incide no xogo, o árbitro deixará xogar.
O tirador debe tocar o balón co seu pé, pero logo non pode volver tocalo ata que outro xogador o faga. Se o xogador toca o balón con calquera parte, excepto as mans, logo do saque e sen que ningún xogador o toque, marcase un tiro libre indirecto ao equipo contrario. Se isto último dáse cun toque da man, concedese un tiro libre directo ao equipo rival desde onde ocorreu a infracción. Se sucede dentro da área de penal propia, será un tiro de penalti o que se marque. Se o porteiro executa o saque, e toca o balón coas súas mans dentro da área penal propia sen que outro xogador o toque, concedese un tiro libre indirecto para o equipo rival desde onde ocorreu a infracción.
Pódese converter un gol directamente dun saque de esquina. Se un xogador marca contra a súa propia meta nun saque de esquina, concedese un saque de esquina para o equipo contrario, pero sobre a outra liña de meta.
Pobo asháninka
Os asháninka ou asháninca son un pobo indíxena que viven nas selvas tropicais do Perú e no estado de Acre, no Brasil. As súas terras ancestrais atópanse nas selvas de Junín, Pasco, Huánuco e parte de Ucayali, no Perú. Só uns poucos centos de asháninka viven na parte brasileira da fronteira.
Golpe de estado en Irán de 1953
O golpe de estado en Irán de 1953 (tamén coñecido nos arquivos da CIA como Operación Ajax) foi unha operación orquestrada polo Reino Unido e os Estados Unidos para derrocar o goberno democraticamente electo do primeiro ministro Mohammed Mosaddeq e o seu gabinete. Grazas ao labor de Kermit Roosevelt, que traballaba para a CIA nunha operación encuberta, subornouse a distintos cargos das administracións iranianas, o que facilitou o golpe. Segundo a BBC, Gran Bretaña, motivada polo risco de perder o seu control sobre os campos petrolíferos iranianos, financiou os subornos concedidos a oficiais do exército, medios de comunicación e outros. O proxecto para derrubar o goberno iraniano recibiu, nas comunicacións dos gobernos británico e estadounidense, o nome de Operation Ajax (oficialmente TP-AJAX). O golpe de estado finalmente logrouse o 19 de agosto de 1953 polo que Mohammad Reza Pahlavi recuperou a posición dominante na política iraniana.
Orixes
A idea de derrocar a Mosaddeq foi concibida polo goberno británico. Estes pediron apoio ao presidente Harry S. Truman que con todo negouse a axudarlles. Os británicos recuperaron a idea en 1953, sendo presidente dos Estados Unidos Dwight D. Eisenhower. A nova administración mostrouse de acordo a intervir en Irán.
Mosaddeq decidiu que Irán debía obter beneficios dos seus campos petrolíferos e iniciou a nacionalización da industria petrolífera que era controlada naquel entón pola Anglo-Iranian Oil Company (máis tarde chamada British Petroleum Company). Gran Bretaña sinalou que Irán estaba a violar os dereitos das compañías e incentivou o boicot mundial ao petróleo iraniano, o que produciu unha crise económica nese país.
Desenvolvemento da industria petrolífera
Durante o apoxeo do Imperio británico, Mozaffareddín Shah Qayar, o Shah de Irán, logrou aliviar as débedas que contraeu cos británicos mediante a concesión, por sesenta anos, do dereito a buscar petróleo no territorio iraniano. Finalmente, esta concesión entregouse a William Knox D'Arcy en maio de 1901. Isto colocou os británicos nunha posición vantaxosa con respecto aos rusos na zona do Cáucaso e Oriente Medio.
D'Arcy obtivo petróleo en maio de 1908, conseguindo así a primeira explotación petrolífera significativa en oriente. Debido a problemas financeiros, a Burmah Oil Company fíxose co control do xacemento.
A compañía creceu lentamente até a primeira guerra mundial, cando a súa importancia estratéxica levou o goberno británico a nacionalizar a produción de petróleo iraniano durante un breve período, converténdose esta explotación na principal fonte de combustible para a Royal Navy durante a guerra, o que facilitou a derrota dos Imperios Centrais. Durante este período, os británicos ocuparon puntos estratéxicos do país. Esta situación deu pé a numerosas tensións internas.
Cambio de poder
Tras o fin da guerra, devanditas tensións agraváronse, vindo motivadas en gran parte polos desacordos sobre a xestión do petróleo. Ante isto, os británicos patrocinaron en 1921 un golpe de estado que levou ao poder ao xeneral Reza Khan, o cal foi proclamado Shah polo parlamento iraniano en 1925, tras a deposición de Ahmad Shah Qajar, asumindo o nome de trono de Reza Shah Pahlavi. O novo Shah gobernou con man de ferro, reprimindo violentamente toda oposición; á vez que impulsaba grandes programas de modernización do país, até entón un dos máis pobres do mundo. Entre os opoñentes encarcerados estaba un político chamado Mohammad Mossadeq, que por mor daquilo se converteu en fervoroso partidario da nacionalización do petróleo iraniano. Reza Shah, aínda que tentou manter certa independencia dos intereses petrolíferos británicos, non o conseguiu, tendo que renovar a concesión á Compañía Petrolífera Anglo-Persa, renombrada Compañía Petrolífera Anglo Iraniana en 1935 tras o cambio de denominación do país de Persia a Irán. miniatura|264x264px|Habitantes de [[Teherán celebrando o golpe.|esquerda]]
Guerra mundial e novo cambio de poder
En 1941, unha coalición militar formada polo Exército Vermello e forzas do Imperio Británico invadiron Irán, ao que Reza Shah declarara neutral. Dita invasión buscaba asegurar as subministracións petrolíferas e o ferrocarril transiranio, vital para facilitar subministracións á URSS. Reza foi entón exiliado á forza e deposto polos británicos, sendo substituído polo seu fillo Mohammad Reza Pahlavi. Por mor da debilidade do novo Shah, que contrastaba vivamente co seu pai, restableceuse un goberno democrático no país. Ao final da guerra, tras un intento da URSS de manter o control, Irán recobrou a súa independencia plena. A ocupación rusobritánica causara un crecemento do nacionalismo no país, que buscaba reducir a inxerencia estranxeira e lograr que os cuantiosos beneficios petrolíferos revertesen no país. Gran Bretaña tentaba manter a súa posición, pero os Estados Unidos eran partidarios de afastarse dos intereses coloniais británicos, e de feito, favoreceron en Arabia Saudita un novo acordo petrolífero prexudicial para os intereses do Reino Unido.
Golpe de estado
miniatura|228x228px|O primeiro ministro iraniano [[Mohammad Mosaddegh bicando a man de Mohammad-Rezā Shāh Pahlavi]] O golpe de estado tivo lugar en Irán entre o 15 e 19 de agosto de 1953 motivado polo control do petróleo iraniano por parte de Gran Bretaña e con apoio dos Estados Unidos de América e impulsado polo sah iraniano Mohammad Reza Pahlavi e as axencias de intelixencia Central Intelligence Agency e Secret Intelligence Service (MI6). Foron moitos os comandantes e líderes implicados no golpe, entre outros: Mohammad Mosaddegh, Gholam Hossein Sadighi, Hossein Fatemi, por parte do goberno previo, Fazlollah Zahedi, Nematollah Nassiri... por parte do goberno resultante. Enfrontáronse, pois, o goberno iraniano de Mosaddegh, primeiro ministro de Irán, cuxa forma de goberno era unha monarquía constitucional, e a dinastía ou casa de Pahlavi, cuxa secretaría pertencía aos Estados Unidos de América e Gran Bretaña e a forma de goberno que defendían era a monarquía absoluta.
As unidades ou forzas involucradas no combate foron faccións da Armada Imperial Iraniana no bando do goberno de Mosaddegh, así como a CIA, o MI6 e faccións da Armada Imperial Iraniana como o é a Garda Imperial Iraniana no bando do goberno de Pahlavi.
Resultado
O resultado do golpe de estado foi o derrocamento do goberno previo de Mosaddegh por parte do goberno resultante de Pahlavi, quen nomeou o Xeneral Fazlollah Zahedi como primeiro ministro do goberno militar despois do golpe de estado e quen tomou e aumentou o seu poder e o de toda a monarquía do goberno electo en xeral. Irán converteuse nunha "zona tapón" contra a expansión soviética de Oriente Medio e orixinouse un período de descontento popular entre os iranianos, que pronto culminou na Revolución iraniana. Ademais, o golpe de estado iraniano ocasionou numerosas perdas civís, aproximadamente entre duascentas e trescentas vítimas e unha morea de feridos en combate.
Na cultura popular
Dirixida por Hasan Fathi e escrita conxuntamente co dramaturgo e profesor de universidade Naghmeh Samini, Shahrzad TV show é a historia dun amor roto como resultado dos sucesos do golpe de 1953 que derrocaron o primeiro ministro democraticamente elixido, Mohammad Mosaddeq.
Véxase tamén
100px|dereita
Maldivas
A República das Maldivas (en ދިވެހި ޖުމްހުރިޔަ, Dhivehi Jumhuriya) é un país de Asia constituído por 1 196 illas, das cales están 203 habitadas, situadas a aproximadamente 450 km ao sur do Decan. A súa superficie é de 302 km². As illas reagrúpanse en 26 atois cada un co nome dunha ou dúas letras do alfabeto maldivano (escritura Taana). Atópase ao suroeste de Sri Lanka e a India, a uns 750 km. do continente asiático. A cadea de atois esténdese desde atol Ihavandhippolhu no norte ata o atol Addu no sur (a través do Ecuador).
O arquipélago das Maldivas está situado na Dorsal Chagos–Laquedivas, unha vasta cadea montañosa submarina no Océano Índico, isto tamén forma unha ecorrexión terrestre, xunto co Arquipélago de Chagos e Laquedivas. Cunha elevación media do nivel do chan de 1´5 m. sobre o nivel do mar, e cunha elevación natural máis alta de só 2,4 metros, é o país máis baixo do mundo. (Ten en conta que algunhas fontes indican que o punto máis alto, o monte Villingili, ten 5,1 metros)
Historia
A historia antiga de Maldivas é escura. Segundo a lenda maldivana, un príncipe cingalés chamado Koimale encallou coa súa esposa, filla do rei de Sri Lanka, nunha lagoa de Maldivas e dominou a rexión como o primeiro sultán.
Pasando os séculos, as illas foron visitadas e influenciadas por mariñeiros dos países do Mar Arábigo e dos litorais do Océano Índico. Os piratas de Mopla provenientes da costa Malabar, actualmente o Estado de Kerala na India, arrasaron as illas. No século XVI, os portugueses subxugaron e dominaron as illas por quince anos (1558 - 1573) antes de ser expulsados polo heroe nacional e despois sultán, Muhammad Thakurufaanu Al-Azam.
O país foi gobernado como un sultanato islámico independente na maior parte da súa historia entre 1153 e 1968. Foi un protectorado británico desde 1887 ata o 25 de xullo de 1965. En 1953, por un breve tempo, implantouse unha república pero o sultanato reimpúxose. Os maldivanos seguían o budismo antes de que se convertesen ao islam; esta conversión é explicada nunha controvertida historia mitolóxica sobre un demo chamado Rannamaari.
O 26 de decembro de 2004, as illas foron devastadas por un tsunami, que seguiu ao terremoto do Océano Índico de 2004, que produciu ondas de 1.2 a 1.5 metros de alto e alagou o país case por completo. Polo menos 75 persoas morreron, incluíndo seis estranxeiros, e a infraestrutura destruíuse por completo en 13 illas habitadas e 29 das illas turísticas.
Política
Maldivas é unha república presidencialista, é dicir, onde o presidente é xefe de estado e goberno. O presidente é elixido por cinco anos, por voto segredo do parlamento e ratificado despois por un referendo.
O poder lexislativo corresponde ao parlamento unicameral, a Majlis de Maldivas, composta por cincuenta membros, corenta e dous elixidos por sufraxio universal e oito nomeados polo presidente. Renóvase cada cinco anos.
Ata 2005 Maldivas tiña un sistema unipartidista dominado polo Dhivehi Rayyithunge Party. Ese ano legalizáronse os partidos políticos, sendo o Partido Demócrata de Maldivas o principal referente opositor.
Subdivisións
esquerda
As Maldivas teñen 26 atois naturais, divididos en 20 atois administrativos. Atois administrativos:
Xeografía
miniatura|Illas Maldivas
A uns 700 km ó sur oeste de Sri Lanka, está formado por 20 atois con máis de mil illas de coral. As Maldivas manteñen a marca de ser o país máis plano no mundo, cunha altitude máxima de só 2,4 metros na illa Vilingili, no atol Addu. O 80% da súa superficie está a menos de 1 m de altura. O nivel do mar supón un perigo para o país, cun ascenso medio de 4,8 mm/ano.
Un tsunami no Océano Índico causado polo terremoto do 26 de decembro de 2004, causou que un sector das Maldivas fose cuberto polo mar, deixou a moitas persoas sen fogar, matou 82 persoas e outras 26 desapareceron. Despois do desastre, os cartógrafos están planeando redebuxar o mapa das illas devastadas polas alteracións provocadas polo tsunami. O pobo e o goberno están preocupados de que eventualmente o país sexa borrado do mapa.
Clima
miniatura|Imaxe satélital de Maldivas.
As Maldivas posúen un clima tropical moderado pola presenza do Océano Índico, que determina unha temperatura case constante ao longo do ano. Moi raras veces a temperatura descende por baixo de 25 graos.
O clima de Maldivas está determinado polo sistema de monzóns típico de certas rexións tropicais e ecuatoriais. Existen dous períodos importantes: a estación do monzón "seco" de inverno (iruvai) que sopra desde o nordés desde novembro a marzo, que é a época máis fresca; e a estación do monzón húmido de verán (hulhangu) que sopra do suroeste desde maio a novembro. Esta última caracterízase por ventos máis violentos, e maior precipitación. Nos períodos intermedios de mediados de abril e de fins de novembro as condicións meteorolóxicas son moi benignas e as augas posúen a súa máxima claridade.
A humidade é claramente inferior durante o monzón de inverno.
Economía
A economía das Maldivas foi por moitos séculos totalmente dependente da pesca e doutros produtos mariños, e aínda hoxe segue sendo a principal ocupación da poboación. Este feito significou tamén que o goberno lle dese unha prioridade especial ao desenvolvemento do sector pesqueiro. Porén, as illas reciben 600 000 turistas cada ano.
Ademais da pesca, outra actividade que creceu durante os últimos anos é o turismo. O seu desenvolvemento creou directa e indirectamente emprego e xerou oportunidades noutras áreas laborais, como son as industrias. Na actualidade, o turismo é responsable do maior ingreso de moeda estranxeira no país, contribuíndo cun 20 % do PNB. Con 86 centros turísticos en operación, no ano 2000 alcanzouse a cifra de 467.174 turistas estranxeiros.
A pesca desenvolveuse nos últimos tempos de forma considerable. En 1974 mecanizouse o bote tradicional de pesca e tres anos despois instalouse unha planta de envasado de peixe na illa de Felivaru. Ademais, en 1979 creouse un Comité que asesora ao goberno sobre temas de pesca e mesmo se incluíron temas relacionados coa pesca no currículo escolar. Grazas a este desenvolvemento e ao establecemento da Zona Económica Exclusiva de Maldivas, a industria pesqueira contribúe con máis do 15 % no PIB.
A agricultura esta limitada pola escaseza de terras cultivables, hai pequenas plantacións de palmeiras cocoteiras, papaia e árbore do pan. O coco representa o principal recurso agrícola, elaborándose tecidos coa súa fibra e elaborando copra. É tan importante o coco que o valor dunha illa se determina polo número de palmeiras cocoteiras que posúe o cal é controlado anualmente en forma rigorosa polo Xefe da illa. Nas illas máis grandes hai algunhas plantacións de froita e verdura, que sofren pola escaseza de auga e a alcalinidade do terreo. Existen algúns experimentos en curso con cultivos hidropónicos.
Demografía
miniatura|300px|Evolución da poboación entre 1961 e 2003 (cifras da [[FAO, de 2005 en miles de habitantes).]] As Maldivas comprenden un grupo de ao redor de 1.900 illas no océano Índico. Probablemente os seus primeiros poboadores procederon do sur da India e foron falantes indo-europeos de Sri Lanka, durante os séculos V e IV a.C..
No século XII, chegaron ás illas navegantes desde África do leste e países arábigos. Na actualidade, a identidade étnica das Maldivas é unha conxunción desas culturas, reforzada pola relixión e o idioma.
No ano 2007, Maldivas tiña unha poboación de 369.000 habitantes. A esperanza de vida é de 64 anos. O 97.2% da poboación está alfabetizada. A media de fillos por muller é de 4.78, unha das taxas máis elevadas do mundo, o cal está provocando un crecemento poboacional nunca visto na historia do país e isto vai levar á destrución dos seus bosques e recursos naturais.
O idioma oficial é o dhivehi (a escritura é chamada thaana), un idioma indoeuropeo relacionado co cingalés, o idioma oficial de Sri Lanka. O sistema de escritura thaana é de dereita a esquerda. O inglés é amplamente utilizado para o comercio e de xeito crecente, é un medio de ensino nas escolas gobernamentais.
Cidades
Segundo os datos do censo de marzo de 2006, as principais poboacións son:
Cultura
Como o país non pode prescindir da contribución económica do turismo, estes obxectos, cando son detectados na aduana do aeroporto de Malé, son metidos en consigna e devoltos á saída.
Os hoteis, situados nas illas onde non poden servir aos habitantes do país, serven alcohol sen restrición. Practicamente o único lugar onde o turista non musulmán pode contactar coa poboación local é na pequena capital, Malé. Nas outras illas, aplícase unha segregación estrita.
Turismo
miniatura|Capital das Maldivas, [[Malé.]] miniatura|Peixes e anemones nas Maldivas.
Maldivas é famosa pola beleza e rareza do seu mundo subacuático. A diversidade das cores azul e turquesa das súas augas e a abundancia e a variedade da vida subacuática fascinan os amantes do mergullo. A visibilidade submarina que ás veces chega a ser de ata 50 metros, sumado á calidez das augas fai moi pracenteira a práctica de actividades subacuáticas.
Maldivas é chamada 'o último paraíso sobre a terra' e en efecto posúe un conxunto de atributos de ilusión: illas tropicais virxes con palmeiras, praias con areas de brancura inmaculada e lagoas de augas turquesa.
Moitos dos complexos de vacacións posúen escolas de mergullo profesionais que cobren as necesidades de novatos e expertos. Ademais é moi común que os hoteis posúan arrecifes coralinos pouco profundos a escasos metros da praia, que son adecuados para persoas que practican mergullo e onde tamén é posible practicar a fotografía subacuática.
Unha serie de sitios sobre o lado leste do atol ao norte de Malé posúen moi boas condicións para a práctica do surf, deporte que está comezando a desenvolverse nesa zona.
Nas Maldivas tamén é posible realizar avistaxe embarcado de baleas e golfiños. Máis de vinte especies foron identificadas nas augas do arquipélago.
O desenvolvemento do turismo fomentou o crecemento total da economía do país e creou oportunidades directas e indirectas de emprego e de renda noutras industrias relacionadas. Hoxe, o turismo é a maior vía de ingreso de moeda estranxeira do país, contribuíndo ó vinte por cento do PIB. Cos recursos turísticos de oitenta e seis complexos turísticos en funcionamento, o ano 2006 rexistrou 601.923 chegadas turísticas.
Nottwil
Nottwil é unha comuna suíza do cantón de Lucerna, situada no distrito de Sursee xunto ao lago de Sempach. Limita ao noroeste coa comuna de Oberkirch, ao nordés con Eich, ao leste con Sempach, ao sueste con Neuenkirch, ao sur con Ruswil, e ao oeste con Buttisholz.
Eleccións autonómicas de Asturias
As eleccións autonómicas de Asturias celebráronse en nove ocasións desde a chegada da democracia ao Principado de Asturias.
En sete delas resultou vencedor o Partido Socialista Obrero Español, noutra o Partido Popular, e noutra Foro Asturias.
Á parte dos xa citados, outros seis partidos obtiveron representación na Xunta Xeral do Principado de Asturias: Izquierda Unida, Bloque por Asturies, Unión Renovadora Asturiana, Centro Democrático y Social, Partíu Asturianista e Partido Comunista de Asturias.
Características
As eleccións efectúanse por sufraxio universal dos asturianos mediante voto secreto ás listas pechadas das candidaturas presentadas nas tres circunscricións de Asturias.
A asignación dos 45 escanos da Xunta Xeral do Principado de Asturias realízase a través do sistema D'Hondt segundo os votos obtidos por cada candidatura na súa circunscrición e por orde de lista dentro de cada candidatura.
Diagrama conmutativo
350px|miniatura|Diagrama conmutativo empregado na demostración do [[lema dos cinco]] En matemáticas, e especialmente en teoría das categorías, un diagrama conmutativo é un diagrama de obxectos (tamén coñecidos como vértices) e morfismos (tamén coñecidos como frechas ou arestas) tales que todas as rutas directas no diagrama cos mesmos puntos finais conducen ao mesmo resultado por composición. Os diagramas conmutativos xogan un papel fundamental en teoría de categorías do mesmo xeito que as ecuacións o fan en álxebra.
Nótese que un diagrama pode ser non conmutativo, por exemplo a composición de diferentes rutas no diagrama pode non dar o mesmo resultado. Para clarificar, poden empregarse frases como «este diagrama conmutativo» ou «o diagrama conmuta».
Exemplos
No seguinte diagrama exprésase o primeiro teorema de isomorfía, conmutativamente significa que :
175px
A continuación móstrase un cadrado conmutativo xenérico, no cal
150px
Para que o diagrama de abaixo conmute débense ter tres igualdades: (2)  and (3). Posto que a primeira se segue das dúa últimas para que o diagrama conmute basta con mostrar (2) e (3). Porén, posto que a igualdade (3) non se segue en xeral das outras dúas igualdades, para que este diagrama conmute xeralmente non é bastante con ter só as igualdades (1) e (2).
Símbolos
Nos textos de álxebra, o tipo de morfismos pode denotarse mediante o uso de diferentes frechas: monomorfismos cunha, epimorfismos cunha , e isomorfismos cunha. A frecha a trazos tipicamente representa a afirmación de que o morfismo indica que existe cada vez que o resto do esquema se cumpre.
Verificación da conmutatividade
A conmutatividade dá sentido a un polígono de calquera número finito de caras (mesmo unicamente 1 ou 2), e un diagrama é conmutativo se cada subdiagrama poligonal é conmutativo.
Persecución de diagramas
A persecución ou cacería de diagramas é un método de demostración matemática usado sobre todo en álxebra homolóxica. Dado un diagrama conmutativo, unha demostración mediante persecución de diagramas implica o uso formal das propiedades do diagrama, tales como os mapas inxectivos ou supraxectivos, ou sucesións exactas. Constrúese un siloxismo, para o cal se usa a representación gráfica do diagrama só como axuda visual. De aquí dedúcese que un termina por "cazar" ou "atrapar" elementos en torno ao diagrama, ata que o elemento ou resultado desexado se verifica ou se demostra construtivamente.
Algúns exemplos de demostración mediante cacería de diagramas son aquelas que usan o lema dos cinco, o lema da serpe, o lema zigzag e o lema do nove.
Diagramas como funtores
Un diagrama conmutativo nunha categoría C pode ser interpretado como un funtor dunha categoría indexada J en C; ese funtor chámase diagrama.
Máis formalmente, un diagrama conmutativo é unha visualización dun diagrama indexado por unha categoría poset:
Ao contrario, dado un diagrama conmutativo, este define unha categoría poset: Con todo, non todo diagrama conmuta (a noción de diagrama estritamente xeneraliza ao diagrama conmutativo): máis simplemente, o diagrama dun obxecto simple cun endomorfismo, ou con dúas frechas paralelas , como o usado na definición de ecualizador é necesario que non conmute. Ademais, os diagramas poden ser incómodos ou imposibles de representar cando o número de obxectos e morfismos é grande (ou mesmo infinito).
Afonso X o Sabio
Afonso X, tamén coñecido como Afonso IX,  nado en Toledo o 23 de novembro de 1221 e finado en Sevilla o 4 de abril de 1284, foi rei de Castela e León.
Á morte do pai, Fernando III o Santo, retomou a ofensiva contra os musulmáns, e ocupou Xerez (1253), arrasou Salé, o porto de Rabat (1260) e conquistou Cádiz (contra 1262). En 1264 tivo que facer fronte a unha importante revolta dos mudéxares de Murcia e do val do Guadalquivir.
Como fillo de Beatriz de Suabia, da casa de Hohenstaufen, aspirou á coroa do Sacro Imperio Romano Xermánico, proxecto ao que dedicou máis da metade do seu reinado sen obter éxito.
Os últimos anos do seu reinado foron especialmente sombríos, debido ao conflito sucesorio provocado pola morte prematura do seu primoxénito, Fernando de la Cerda, e a minoría de idade dos outros fillos, o que desembocou na rebelión aberta do infante Sancho e de gran parte da nobreza e das cidades do reino. Afonso morreu en Sevilla durante o transcurso desta revolta, non sen antes desherdar o seu fillo Sancho.
Sulfátido
miniatura|300px|Estrutura química dun sulfátido. Os sulfátidos son un tipo de galactosilceramidas sulfatadas sintetizadas principalmente nos oligodendrocitos do sistema nervioso central. Os sulfátidos son un tipo de sulfolípidos. Pénsase que os sulfátidos xogan un importante papel no funcionamento e estabilidade da mielina, como se pon en evidencia polo feito de que os ratos que carecen do encima necesario para producir sulfátidos durante a formación da vaíña de mielina teñen vaíñas de mielina máis delgadas, e sofren de parálises progresivas das extremidades posteriores como resultado da desmielinización da súa medula espiñal inferior.
Afonso X o Sabio
Levou a cabo unha activa e beneficiosa política económica, reformando a moeda e a facenda, concedendo numerosas feiras e recoñecendo en 1273 o Honrado Consejo de la Mesta.
Tamén é recoñecido pola súa obra literaria, científica, histórica e xurídica realizada polo seu escritorio real. Afonso X patrocinou, supervisou e, moitas veces, participou coa súa propia escritura e en colaboración cun conxunto de intelectuais latinos, hebreos e islámicos coñecido como Escola de Tradutores de Toledo, na composición dunha inxente obra literaria que iniciou en boa medida a prosa en castelán. Destacan as Sete Partidas (Las Siete Partidas), unha recompilación xurídica e de principios do dereito, e algúns tratados de xadrez e de astronomía. Ademais escribiu poesía en galego-portugués, como as Cantigas de Santa María, realizando unha grande achega á lingua culta do momento na corte do reino, a lingua galego-portuguesa. Tamén escribiu poemas trobadorescos. Por todo isto foi alcumado o Sabio. Dedicóuselle o Día das Letras Galegas en 1980.
Sulfátido
Importancia clínica
As sulfatidoses como a leucodistrofia metacromática son enfermidades de almacenamento lisosómicas caracterizadas pola acumulación de sulfátidos debido á incapacidade de degradalos nos lisosomas.
Afonso X o Sabio
En 1935 recoñeceuse como astrónomo nomeándose no seu honor o cráter lunar "Alphonsus".
Violencia sexual
miniatura|300px|Pintada en Pontevedra Violencia sexual é calquera acto sexual ou tentativa de obter un acto sexual por violencia ou coerción, actos de tráfico de persoas ou actos dirixidos contra a sexualidade dunha persoa, calquera que sexa a relación coa vítima. Ocorre en tempos de paz e en contextos bélicos, é xeneralizada e é considerada como unha das violacións dos dereitos humanos máis común, omnipresente e traumática.
Afonso X o Sabio
Infancia e educación
Afonso era o fillo primoxénito de Fernando III de Castela e León, o Santo e de Elisabeth von Hohenstaufen, máis coñecida como Beatriz de Suabia, que era filla de Filipe de Suabia, rei de Alemaña, e neta do emperador Federico I Barbarroxa). Para encargarse da súa crianza foi designada como ama Urraca Pérez e como aio García Fernández de Villamayor, que fora mordomo da raíña Berenguela e cuxa segunda esposa era Maior Arias de Limia. Con ambos os esposos criouse en Villaldemiro e en Celada del Camino. Parte da súa infancia pasouna nas propiedades que tiñan os seus coidadores na comarca de Allariz, concretamente no castelo de Maceda onde, segundo a tradición, aprendeu o galego.  que utilizou nas Cantigas de Santa María compostas no seu scriptorium e, polo menos dez delas, seguramente debidas ao mesmo rei. Xa na Corte de Toledo recibiu unha esmerada educación en múltiples campos, á vez que empezou a relacionarse cos herdeiros das principais familias nobres dos reinos de Castela e de León.
Sulfátido
Importancia clínica
Varios estudos demostraron unha relación entre a vitamina K e os sufátidos. Despois de administrar warfarina a ratos para diminuír os seus niveis de sulfátidos cerebrais, a administración de vitamina K pode facer que se recuperen ditos niveis ao normal.