cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Forza Aérea de Finlandia
Período de entreguerras
O dominio das operacións navais rematou nos anos 30 e a filosofía da Forza Aérea cambiou para darlle máis importancia aos avións baseados en terra. O desenvolvemento de tácticas con cazas impulsouse en 1927 coa introdución do Gloster Gamecock, un avión de combate británico construído baixo licenza.
Nos anos 30 a Forza Aérea de Finlandia viuse influenciada pola doutrina militar de moda na época, o douhetismo, que afirmaba que o principal equipamento dunha forza aérea debían ser os bombardeiros, polo que se adquiriron moitos avións deste tipo.
A mediados da década fixéronse evidentes as ameazas dun gran conflito e a Forza Aérea iniciou en 1936 un programa para reforzarse, tanto mercando como fabricando baixo novos avións para escuadróns de cazas, de operacións conxuntas e de operacións remotas, creados tras unha reestruturación da súa organización. Para o programa mercáronse cazas Fokker D.XXI e bombardeiros lixeiros Fokker C.X nos Países Baixos e bombardeiros lixeiros Bristol Blenheim no Reino Unido.
O programa de rearme non chegou a completarse pero os avións mercados foron clave na capacidade militar do país durante a guerra de Inverno contra a Unión Soviética que comezou en novembrode 1939.
Guerra de Inverno (1939-1940)
miniatura|260x260px|Cazas Fokker D.XXI A guerra de inverno comezou o 30 de novembro de 1939 cando a Forza Aérea Soviética bombardeou 21 cidades e vilas finesas. A Unión Soviética tiña ao redor de 5 000 avións en 1939, dos cales 700 cazas e 800 bombardeiros medios foran levados a Finlandia para apoiar as operaciónd do Exército Vermello. Como na maioría dos bombardeos das primeiras etapas da segunda guerra mundial o dano producido á industria e aos ferrocarrís fineses foi bastante limitado.
No comezo da guerra a Forza Aérea de Finlandia estaba equipada con tan só 18 bombardeiros Bristol Blenheim, o seu avión máis moderno, e con 46 cazas (32 modernos Fokker D.XXI e 14 obsoletos Bristol Bulldog). Tamén había 58 avións de enlace, pero 20 deles só se usaban para enviar mensaxes. O principal caza era o Fokker D.XXI, un deseño barato pero manobrable cunha fuselaxe cuberta de tea e un tren de aterraxe fixo. En teoría esta forza non debería ter sido rival para a Forza Aérea Soviética. Porén, os fineses adoptaran a formación finger-four a mediados dos anos 30, que demostrou ser moito máis efectiva que a formación Vic empregada aínda por moitos países cando comezou a segunda guerra mundial.
Para evitar que os seus avións fosen destruídos en terra os fineses espallaron as aeronaves por moitos aeródromos e agocháronas nos bosques próximos. Os fineses construíron moitos reclamos e paredes de protección contra a metralla para protexer os seus avións. Os ataques aéreos soviéticos sobre os aeródromos fineses causaron moi pouco ou ningún dano como resultado destas prácticas, e normalmente os bombardeiros acababan sendo interceptados polos fineses cando regresaban ás súas bases.
A medida que a guerra progresaba os fineses intentaron desesperadamente mercar avións alí onde os houbese. Esta política resultou nun inventario de avóns moi diverso que causou grandes problemas loxísticos ata que a frota se volveu máis estandarizada. A Forza Aérea de Finlandia incluíu numerosos deseños estadounidenses, británicos, checoslovacos, neerlandeses, franceses, alemáns, italianos, soviéticos e suecos. Outros países, como Suráfrica e Dinamarca enviaron avións para axudar a Finlandia. Moitos deses avións mercados e regalados non chegaría ata o fina das hostilidades, pero operaron durante a guerra de Continuación e a guerra de Laponia.
Para compensar as súas debilidades (poucos e obsoletos cazas) a Forza Aérea centrouse principalmente en atacar aos bombardeiros inimigos dende direccións que eran desvantaxosas para os soviéticos. Os cazas inimigos normalmente eran superiores en potencia de fogo, velocidade e axilidade, e eran evitados agás cando partían en desvantaxe.
Como resultado desas tácticas a Forza Aérea de Finlandia conseguiu derrubar 218 avións soviéticos durante a guerra de Inverno perodendo tan só 47 aparellos a mans do inimigo. A artillería antiáérea finesa tamén derrubou 314 avións. 30 aparellos soviéticos foron capturados; aqueles derrubados que aterraron de emerxencia con poucos danos e forn reparados.
Guerra de Continuación
Durante o curto período entre a guerra de Inverno e a de Continuación a Forza Aérea de Finlandia reforzouse. A Fábrica Estatal de Avións (Ilmailuvoimien lentokonetehdas) reparou os avións danados e fabricou novos baixo licenza. Ademais a Forza Aérea foi recibindo os avións mercados e regalados durante a guerra de Inverno que non chegaran a tempo para loitar nese conflito, e Alemaña subministrou aos fineses aparellos capturados nas distintas frontes, co obxectivo de estreitar relacións. En terra reforzáronse as defensas anti-aéreas, melloráronse os aeródromos e bases e desenvolvéronse sistemas de control e un mando de defensa aérea.
As hostilidades coa Unión Soviética comezaron novamente en xuño de 1941 cando Alemaña inicou a Operación Barbarossa, atacando tamén dende territorio finés. A finais dese mes a Forza Aérea Soviética bombardeou obxectivos en Finalandia e os cazas fineses entraron en combate para comezar a guerra de Continuación.
A organización da Forza Aérea ao inicio do conflito estaba formada por dous escuadróns de caza e un escuadrón de bombardeo. Ademais, un dos rexementos activos durante a guerra de Inverno dividiuse en tres escuadróns de operacións conxuntas baixo o mando das formacións combinadas, e creouse tamén un escuadrón de recoñecemento marítimo para realizar tarefas antisubmarinas baixo o mando da Armada.
Inventario
miniatura|260x260px|F/A-18 da Forza Aérea de Finlandia Nota: tres Boeing C-17 Globemaster III están dispoñibles a través da Heavy Airlift Wing baseada en Hungría.
Ecumenismo
miniatura|Un símbolo común do ecumensimo simboliza a igrexa cristiá como unha cruz representada como o mastro dun barco no mar. O ecumenismo é o proceso de busca a unión a pesar das diferenzas. O vocábulo ecumenismo provén da palabra grega οἰκουμένη (oikouméne), que significa mundo habitado. Nun sentido máis restrinxido, emprégase o termo para os esforzos en favor da unidade entre as igrexas cristiás; nun sentido lato, pode designar a busca da unidade entre as relixións.
Antigamente, en teoloxía, definíase ecumenismo como o movemento que miraría pola unificación das igrexas cristiás (católica, ortodoxa, luterana, anglicana e protestante). A definición actual, máis ampla, considera como ecumenismo a aproximación, a cooperación, a busca fraterna da superación das divisións entre as distintas igrexas cristiás.
Do punto de vista do cristianismo, pódese dicir que o ecumenismo é un movemento entre diversas denominacións cristiás na busca do diálogo e a cooperación común, buscando superar as diverxencia históricas e culturais, a partir dunha reconciliación cristián que acepte a diversidade entre as igrexas. Nos ambientes cristiáns, a relación con outras relixións acostuma denominarse diálogo interrelixioso.
Historia
No mundo grego, ecumenismo significaba "mundo habitado", e tiña o sentido de "pobo civilizado", de cultura aberta, tanto cunha perspectiva xeográfica, como de civilización. Coas conquistas do Imperio Romano, o termo gañou outra connotación, a política. Xa no cristianismo, a palabra empregouse nunha perspectiva espiritual: a "terra habitada" pasa a ser considerada obra de Deus, tornada habitábel pola colaboración humana. así, asume a connotación dunha tarefa que hai que realizar.
En 381, o Primeiro Concilio de Constantinopla referiuse ao Primeiro Concilio de Nicea como "concílio ecuménico". Neste contexto, a palabra ecuménico refírese tanto á reunión de persoas de distintos lugares, como á doutrina e costumes eclesiásticos aceptados como norma para toda a Igrexa Católica. Tralo Imperio Romano, o termo ecumenismo deixa de ter a connotación política e pasa a ser empregado na Igrexa. Por exemplo, o Credo niceno-constantinopolitano é considerado ecuménico por ser a profesión de fe aceptado por todos os cristiáns.
A raíz do ecumenismo moderno data de finais do século XVIII, coas misións protestantes. O grande impulsor destas misións, William Carey propuxo a cooperación entre os cristiáns para facer fronte á evanxelización dun mundo cada vez maior que tiña que ser cristianizado. Mais o termo aínda ten connotacións xeográficas, mentres busca a unidade en vista da expansión do evanxeo.
A partir dos movementos Fe, Constitución, Vida e Acción, o termo ecumenismo espallouse nos ambientes eclesiais como a relación entre as igrexas cristiás divididas na dirección de superar as diverxencia teolóxicas, de aproximar os cristiáns das diversas denominacións e cooperar coa paz mundial.
Mendonça sitúa as raíces do ecumenismo nas misións protestantes modernas e nos movementos leigos de mozos. Segundo el, á expansión colonial dos pobos protestantes seguíase á expansión relixiosa. O enriquecemento destes pobos xerou recursos capaces de prover a expansión misionaria. Asociada a estes dous factores, a teoloxía de John Wesley (1703-1791) trouxo unha resposta á proecura de salvación do home nun mundo de fondas transformacións. A súa teoloxía serviu para superar o divisionismo protestante ao nivel das formas de crenza e axudou a uniformar a mensaxe misionaria. A partir de aí, foi posíbel o xurdimento dun pan-protestantismo e o xurdimento de diversas sociedades misioneiras interdenominacionais: a Sociedade Misioneira de Londres (1795), a Sociedade de Tratados Relixiosos (1799), a Sociedade Bíblica Británica e Estranxeira (1804), a Sociedade Bíblica Americana (1816), a Sociedade Americana de Tratados (1825) e outras. Posteriormente algunhas destas sociedades tornáronse denominacionais. "As misións constituíron un forte elemento de aproximación das igrexas pola necesidade de compañeirismo e cooperación entre os axentes misioneiros, na maioría das veces traballando en situacións moi adversas". Nesta colaboración, concentraban os esforzos comúns na diseminación da Biblia e a promoción da saúde a través da fundación de hospitais. No campo da educación, as escolas eran denominacionais.
En 1846, creouse en Londres a Alianza Evanxélico, coa finalidade de congregar as diversas igrexas perante a ameaza de fragmentación do Protestantismo. Esta alianza tiña como finalidade preparar un "concilio ecuménico evanxélico universal". Durante a primeira reunión da Alianza Evanxélica en Londres, o pastor calvinista francés Adolphe Monod resaltou o "espírito ecuménico" demostrado polos organizadores do evento.
A partir da segunda metade do século XIX, xurdiron as asociacións mundiais leigas de mozas, que foron fundamentais para o desenvolvemento do ecumenismo. A primeira destas asociacións de cuño ecuménico foi a Asociación Cristiá de Mozos, creada en Londres en 1844, por George William, que se espallou polo mundo e se organizou nunha Asociación Mundial a partir de 1855. A Asociación Cristiá Feminina, tamén londiniense, creouse en 1855. Outras organizacións tamén tiveron a súa importancia: Movemento de Estudantes Voluntarios para as Misións Estranxeiras, de 1886, e a Federación Mundial de Estudantes Cristiáns, de 1895, ambas organizados por John Raleigh Mott, que foi un gran líder das iniciativas ecuménicas.
No ámbito católico, o papa León XIII, ao promulgar a encíclica Provida Mater, en 1895, instituíu un tempo de novena pola reconciliación dos cristiáns entre as festas da Ascensión e de Pentecoste, que foi constituído un tempo perpetuo dous anos despois.
En 1908, os anglicanos Spencer Jones e Lewis Thomas promoveron oito días de oración pola unidade dos cristiáns entre o 18 de xaneiro (Festa da cátedra de San Pedro) e o 25 de xaneiro (festa da conversión de San Paulo). Posteriormente, Watson converteuse ao catolicismo e instituíuse na Igrexa Católica a Semana de Oración pola Unidade dos Cristiáns nese mesmo período.
A Conferencia Misioneira Mundial, en Edimburgo, en 1910, está considerada o marco do ecumenismo como se entende hoxe: a busca da unidade entre as igrexas cristiás. Foi ideado e realizado por John Mott. Ao convocar esta conferencia, Mott chamaba os líderes do protestantismo para a necesidade de cooperación entre as igrexas no campo misioneiro, alén das diferenzas confesionais. A Conferencia resultou en dous congresos posteriores, en Estocolmo en 1925 e Oxford en 1939. A partir de entón floreceron diversas iniciativas ecuménicas: a creación do Consello Internacional de Misións (1921), o Consello Universal da Vida e do Traballo (Estocolmo, 1925) e o Consello Mundial Fe e Orde (Lausanne, 1927), que estaban a xestar a creación dun organismo internacional das igrexas cristiás.
Non obstante, o papa Pio XI vía con sospeita estes movementos e publicou en 1928 a encíclica Mortalium animos, que afirmaba que a única igrexa verdadeira é a Igrexa Católica e que a salvación só pode ser alcanzada polo regreso a ela. Na realidade, o papa condenaba unha á liberal, que propuña unha unidade institucional entre os cristiáns sen unha unidade doutrinaria, cousa que el chamou de "ficticia unidade", cousa aínda repudiada pola Igrexa Católica.
En 1948, creouse o Consello Mundial das Igrexas (CMI), que reuniu inicialmente 197 denominacións. No ámbito desta organización, o vocábulo ecumenismo designa os esforzos entre Igrexas con vistas a unha reconciliación cristiá que acepte a realidade da diversidade das diversas igrexas cristiás.
A Igrexa Católica incorporouse oficialmente ao movemento ecuménico a partir de 1960, cando o papa Xoán XXIII creou o Secretariado Romano para a Unidade dos Cristiáns. Este organismo participou activamente no asesoramento ao papa e aos bispos durante o Concilio Vaticano II, alén de axudar os pais conciliares na elaboración do decreto Unitatis Redintegratio de 1964, do papa Paulo VI. Este decreto define o movemento ecuménico como unha graza do Espírito Santo, considera que o carácter ecuménico é esencialmente espiritual e estabelece que o ollar da Igrexa Católica se dirixe ás igrexas separadas do catolicismo: as Igrexas Ortodoxas e as Igrexas Protestantes.
O papa Paulo VI instituíu diversos grupos de traballo na liña do diálogo interrelixioso: o Secretariado para os non cristiáns, a Comisión para o Diálogo cos Xudeus e o Secretariado para os non crentes.
Dende o punto de vista institucional, o Secretariado para a Unidade dos Cristiáns estableceu o diálogo sobre a doutrina con outras igrexas e asesorou as Conferencias Episcopais no ecumenismo. Foi responsábel ademais dos documentos Directorio Ecuménico (1967-1970) e A colaboración ecuménico en nivel rexional, nacional e local (1975). O papa Xoán Paulo II reafirmou o ecumenismo como esencial para a fe cristiá na encíclica Ut unum sint ("Que todos sexan un").
Algunhas denominacións protestantes participan do movemento ecuménico. Outras, pola contra, non só non o aceptan como cren que o ecumenismo cumpre perfectamente as profecías bíblicas no libro da Apocalipse que prevé o seu líder (o falso profeta) que levará a humanidade a aceptar o Anticristo que está por vir (Apocalipse 13.11-12). Esta visión é compartida sobre todo polos pentecostais e neopentecostais.
Tipos de ecumenismo
O ecumenismo ten unha face plural. As iniciativas e o diálogo ecuménico ocorren en distintos niveis e entre distintos actores. Bosch clasifica estas iniciativas segundo:
Hospital Nicolás Peña
O Hospital Nicolás Peña, tamén coñecido popularmente como Hospital Municipal, é un centro hospitalario público situado no centro de Vigo, pertencente ao Complexo Hospitalario Universitario de Vigo.
Historia
Comezou a funcionar en 1922. Os edificios, segundo os planos de Manuel Gómez Román e Jacobo Esténs, tiñan a configuración típica deste tipo de centros nesta época: un xardín ou parque onde se construíron tres pavillóns para atención dos enfermos.
Ata os anos noventa, atendía aos chamados enfermos "de beneficencia", aqueles que carecían da protección da Seguridade Social.
En 1994 integrouse no Servizo Galego de Saúde, pasou a ser un hospital para o tratamento de pacientes crónicos. Construíuse un novo edificio de hospitalización e reformáronse tódolos pavillóns.
Tamén se lle cambiou o nome e se lle puxo o de Nicolás Peña (†1991), un médico vigués de orixe burgalesa que fora director do hospital.
Servizos
A apertura do novo Hospital Álvaro Cunqueiro, no ano 2015, foi causa tamén dunha reestruturación dos servizos sanitarios que se viñan prestando nos outros hospitais públicos da área, con peches e reasignación de competencias. No que atinxe a este hospital o principal cambio viu polo peche dos servizos psiquiátricos do Hospital do Rebullón e o seu traslado ao Nicolás Peña, que se fixo efectivo os días 19 e 20 de xaneiro de 2016. O hospital acolle:
Coppa Acerbo
A Coppa Acerbo foi unha carreira automobilística celebrada en Italia, chamada así en honra a Tito Acerbo, o irmán de Giacomo Acerbo, un político fascista prominente. Tras a derrota de Italia na segunda guerra mundial, e a caída consecuente do fascismo, a carreira pasou a chamarse Circuíto di Pescara, e durante algúns anos tamén se coñeceu como o Gran Premio de Pescara (Gran Premio di Pescara). A carreira correuse entre 1924 e 1961 e nos últimos anos tivo unha gran variedade de regulacións, de duración e de clase de vehículos. En o Gran Premio de Pescara formou parte do Campionato do Mundo de Fórmula Un, unha carreira que aínda mantén a marca de ser a do circuíto de maior lonxitude utilizado algunha vez para un evento de campionato.
Escudo español (homónimos)
Escudo español pode referirse a:
Coppa Acerbo
Circuíto de Pescara
As carreiras da Coppa Acerbo leváronse a cabo nun circuíto de 24 – 26 km., comezando e terminando en Pescara, na costa do Adriático. O deseño da carreira ofrecía unha ruta interior a través dos outeiros dos Abruzos, que pasaba a través de varias aldeas, seguido dun descenso longo e recto de volta á costa, onde un estreita curva á dereita levaba a un longo tramo recto de 6 quilómetros á beira do mar. O pit lane e o paddock atópabanse ao final desta recta. Nun esforzo por frear a velocidade acadad nesta recta, o circuíto de Pescara converteuse nun dos primeiros en ter instalada unha chicane artificial, xusto antes da rúa de boxes. O trazado do circuíto de Pescara ten a marca como o circuíto máis longo que nunca organizou unha carreira do Campionato do Mundo de Fórmula Un, co de Nürburgring Nordschleife en segunda posición con 23 km.
Carreiras antes da guerra
miniatura| right | 278px | Unha escultura, situada entre as localidades de [[Cappelle sul Tavo e Spoltore no punto máis alto do circuíto de Pescara, en conmemoración dos pilotos da Coppa Acerbo da pre-guerra.]] A primeira Coppa Acerbo celebrouse en 1924 e foi gañado por un piloto novo entón descoñecido Enzo Ferrari, que despois atoparía a fama como creador de Ferrari e xefe do equipo de Fórmula Un Scuderia Ferrari. A carreira tivo a máxima categoría da competición internacional, o único factor que realmente limitaba ás especificaciones dos vehículos era a capacidade dos coches para transmitir enerxía a través dos inadecuados pneumáticos da época. Aínda que nunca formou parte do Campionato de Europa, a Coppa Acerbo foi considerada como unha das carreiras máis prestixiosas da época. Estas primeiras carreiras foron dominadas por coches e pilotos italianos, e Alfa Romeo, en particular, era case imbatible. O fabricante de Milán gañou sete das nove primeiras carreiras, e só en 1926 foron batidos polo lendario Bugatti T35, e de novo en 1930 pola estrela italiana, o piloto Achille Varzi pilotando un Maserati.
O dominio de Alfa na carreira chegou ao seu fin coa introdución da normativa dos 750 kg. no Gran Premio de 1934, unha carreira que estivo marcada tamén pola traxedia, cando Guy Moll, un dos pilotos novos máis prometedores da xornada, morreu. Financiados polo estado Alemán as Frechas de Prata de Mercedes-Benz e Auto Union chegarían a eclipsar a todos os seus rivais nos seguintes cinco anos. Aínda que a carreira foi gañada novamente por dous pilotos italianos durante este tempo, incluíndo unha segunda vitoria de Varzi, só cando os organizadores decidiron disputar a Copa coa fórmula de 1´5 litros voiturette (pequenos motores lixeiros) en 1939, foi cando os outros fabricantes tiveron unha oportunidade real de gañar. Oportunamente Alfa Romeo, co seu novo coche 158 Alfetta, foi quen levou as honras nesta última carreira antes do estalido da segunda guerra mundial.
Carreiras de posguerra
Logo da Segunda Guerra Mundial a carreira quedou suspendida por un ano durante a reconstrución da posguerra. Cando finalmente se corre de novo en 1947 o nome da carreira cambiou, debido ás súas conexións fascistas, e fíxose coñecida como o Circuíto di Pescara. Os tres primeiros anos a carreira foi para deportivos de dous asentos e foi unha competición menor no calendario europeo. Con todo, do mesmo xeito que o resto dos organizadores de carreiras de todo o continente, coa introdución do Campionato do Mundo de Fórmula Un en 1950, os organizadores da carreira viron unha oportunidade para devolver a carreira de Pescara á súa antiga posición de prominencia. Aínda que, unha vez máis, unha carreira non de Campionato do Mundo atraeu a moitos equipos e pilotos de renome nos dous anos seguintes. A pesar de ser un evento italiano, e el mesmo un ex gañador, Ferrari decidiu retirar ao seu equipo da carreira de 1950, pero Alfa Romeo, Maserati e Talbot-Lago, xunto con privados e moitos corredores afeccionados. A carreira de 1950 foi gañada polo futuro campión do mundo Juan Manuel Fangio pilotando un Alfa Romeo. Ao ano seguinte, Ferrari estivo presente, e a carreira foi gañada por José Froilán González pilotando un Ferrari 375.
Cando o Campionato do Mundo cambiou ás normas máis lentas da Fórmula 2, os organizadores decidiron abandonar as carreiras de fórmula en favor doutros eventos deportivos. Durante este período, as carreiras de resistencia eran case tan prestixiosas como as de fórmula, e para 1952 os organizadores cambiaron o nome da carreira, unha vez máis, 12 Ore di Pescara (12 horas de Pescara). O cambio de formato non impediu a vitoria de Ferrari, e os seus coches e pilotos gáñaron tanto en 1952 e 1953. A pesar do éxito do formato da resistencia, cando a Fórmula Un, elevou a capacidade dos motores a 2´5 litros a partir de 1954, o Circuíto de Pescara cambiouse rapidamente as regras dos monoprazas. A carreira de 1954 foi gañada por un dos máis emblemáticos coches da Fórmula Un de todos os tempos, o Maserati 250F, pilotado por Luigi Musso. Este ía ser a última carreira en dous anos, en 1955, como consecuencia da catástrofe das 24 horas de Le Mans, a carreira foi cancelada.
Os deportivos regresaron unha vez máis en 1956, antes de que en a carreira de Pescara fose declarada parte do Campionato do Mundo de Fórmula Un. Esta carreira, aínda que comunmente coñécese como o Gran Premio de Pescara de 1957 foi oficialmente outro evento do Circuíto.
Na década de 1960, os problemas de seguridade convertéronse nunha preocupación importante e o circuíto de Pescara foi visto como demasiado perigoso para os grandes eventos internacionais. Logo dun descanso de dous anos a carreira foi degradada á Fórmula Dúas en 1960, unha carreira gañada polo futuro campión do mundo Denny Hulme no seu primeiro ano de carreiras en Europa. Un novo canto do cisne en 1961, por segunda vez na súa historia, a carreira de Pescara foi elevada ao status de campionato do mundo, esta vez no Campionato do Mundo de Resistencia. Apropiadamente, para unha carreira de 4 horas subtitulada Testa Rosa, o derradeiro Gran Premio de Pescara foi gañado por un Ferrari Testa Rossa, pilotado por Lorenzo Bandini e Giorgio Scarlatti, da Scuderia Centro Sud, un equipo italiano, cun coche italiano e dous pilotos italianos. Debido a crecente velocidade e a fráxil construción da maioría dos coches da época, a carreira interrompeuse despois da carreira de 1961.
Gañadores da carreira
Bernd Rosemeyer, Luigi Fagioli e Achille Varzi gañaron a carreira dúas veces, pero Giuseppe Campari é o único piloto que gañou en tres ocasións.
O Brañón, San Salvador de Lanzós, Vilalba
O Brañón é un lugar da parroquia de San Salvador de Lanzós, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Carreira espacial
A carreira espacial foi a competencia entre os Estados Unidos de América e a Unión Soviética durante a guerra fría por desenvolver a tecnoloxía precisa para chegar ao espazo exterior e dominalo.
Orixes
En 1945, un grupo de científicos alemáns que traballaban no programa balístico do III Reich, encabezados por Wernher von Braun, rendéronse ás tropas americanas e foron trasladados a Huntsville (Alabama), onde se lles ofreceu continuar as súas investigacións. Despois da Vitoria en Europa, científicos rusos chegaron a Alemaña para avaliar a situación do programa alemán de foguetes. En setembro, Helmut Gröttrup e outros científicos alemáns, foron trasladados á URSS para retomar o programa alemán de míseis.
O 14 de outubro de 1947, Charles Yeager, piloto do X-1, rompeu a barreira do son. O 17 de setembro de 1948, os soviéticos lanzaron o R-1, versión do V-1 alemán. 24 de febreiro de 1949, o Bamper-5 americano alcanzou os 393 quilómetros de altitude. O 26 de abril de 1950 Serguei Korolev foi nomeado director do programa espacial soviético. O 18 de febreiro de 1953 a Academia de Ciencias da Unión Soviética fundou a Comisión Estatal para a Exploración do Espazo. Os americanos, co X-1A, estableceron un novo récord de velocidade (2.655 km/h) e altitude (27 km) en 1953.
En 1955, os EUA comezaron a desenvolver o proxecto Viking co obxectivo da posta en órbita dun satélite artificial. No verán de 1956, o X-2 estableceu unha nova marca nos 38 quilómetros de altura e 3.540 km/h. Comezou o programa Vanguard da Mariña dos Estados Unidos. No verán de 1957, o R-7 soviético (ICBM) completou con éxito as probas de lanzamento. Non obstante, o americano Atlas durou tan só 22 segundos no aire antes de estourar. miniatura|esquerda|A cadela Laika.
Lanzamento de foguetes
O 4 de outubro de 1957, a Unión Soviética puxo en órbita o primeiro satélite artificial, o Sputnik 1. O 23 de outubro de 1957, a mariña americana volveu a fallar co foguete Vanguard. O 3 de novembro, o Sputnik 2, coa cadela Laika, foi satelizado con éxito. O instrumental a bordo constata que o animal sobreviviu á aceleración do lanzamento. O 6 de decembro un novo lanzamento do Vanguard americano durou tan só 2 segundos no aire.
O 31 de xaneiro de 1958, o Explorer-1 americano alcanzou a órbita. En febreiro a mariña volveu a fracasar co Vanguard. O 15 de maio, o Sputnik 3], primeiro satélite científico, foi satelizado sen novidade. O 1 de outubro, o congreso dos EUA creou a NASA. No aninovo de 1959, o Lunik-1 soviético foi o primeiro obxecto en abandonar a órbita terrestre. No mesmo ano, o Lunik-2 estrelouse contra a Lúa e o Lunik-3 transmitiu as primeiras fotografías da cara escura da Lúa á Terra. En abril de 1960, o Tiros-1 americano converteuse no primeiro satélite meteorolóxico. O primeiro satélite de posicionamento foi o Transit-1B americano. A mediados de maio, comezaron as probas do Vostok soviético. Belka e Strelka, dúas cadelas a bordo da primeira nave Vostok (Sputnik 5), aterraron e foron recuperadas con vida tralo voo espacial. O 31 de xaneiro de 1961, o programa Mercury foi estreado por un chimpancé chamado Ham. A URSS comezou a exploración de Venus co Venera-1. miniatura|Von Braun co Saturn V O 12 de abril de 1961, Iuri Gagarin completou con éxito o primeiro voo orbital dun ser humano na cápsula Vostok. O 5 de maio, Alan Shepard na cápsula Mercury completou un voo suborbital, feito que foi promocionado pola NASA, como "o primeiro home libre no espazo". O 21 de xullo, Gus Grissom completa outro voo suborbital no Mercury. En agosto, o comandante Gherman Titov, pasou máis dun día na órbita terrestre a bordo do Vostok.
O 20 de febreiro de 1962, John Glenn foi o primeiro americano en completar un voo espacial, 10 meses despois da satelización de Gagarin. En agosto, produciuse o primeiro encontro espacial entre o Vostok-3 e o Vostok-4. Do 16 ó 19 de xuño de 1963, Valentina Tereshkova a bordo do Vostok-6 converteuse na primeira muller no espazo. En 1964, a URSS logrou o récord de tripulación dunha nave espacial, con tres persoas a bordo da nave Voskhod.
O 18 de marzo de 1965, o soviético Alexei Leonov foi o primeiro home en dar un paseo espacial. O 3 de febreiro de 1966, o Lunik-9 pousouse suavemente na superficie lunar. O foguete soviético Proton, o 10 de marzo de 1967, puxo en órbita ao redor da Lúa o Cosmos-146. Nese mesmo ano, o Saturno-V americano puxo en órbita o Apolo-IV (baleiro). Na noiteboa de 1968, o Apolo VII, con tres astronautas a bordo, rodeou a Lúa e volveu sen novidade.
Chegada á Lúa
miniatura|Buzz Aldrin na superficie lunar. O 20 de xullo de 1969, o Apolo-XI pousou a dous americanos na Lúa. O 11 de outubro, a Soyuz-6, Soyuz-7 e a Soyuz-8 protagonizaron a primeira manobra de tres naves xuntas, todas tripuladas. O 24 de abril de 1970, a China entrou na carreira espacial pondo en órbita o seu primeiro satélite artificial. O 22 de xullo a Venera-7 transmitiu información dende a superficie venusiana. O 17 de abril de 1971, a soviética Saliut-1 foi a primeira estación espacial. En 1972, Richard Nixon aprobou o orzamento para o desenvolvemento do transbordador espacial. En decembro, o Apolo-XVII, foi o sexto e último enxeño tripulado a aterrar na lúa. O 14 de maio de 1973, os EUA satelizaron a estación espacial Skylab, de tres tripulantes. En decembro, a Pioneer 10 americana chegou a Xúpiter.
En 1975 a Soyuz e o Apolo, xúntanse no espazo. A partir deste momento, darase por rematada a carreira espacial. A soviética Venera-9 transmitiu as primeiras imaxes da superficie venusiana. Un ano despois, as americanas sondas Viking transmitiron imaxes de Marte. En 1976, a URSS comezou a desenvolver o seu programa de transbordador espacial (o Buran). En 1977, o transbordador Enterprise comezou os seus primeiros voos. En 1979 o Pioneer 11 orbita Saturno. En 1981, o Columbia converteuse na primeira nave reutilizable. En 1988 o transbordador espacial Buran completou dúas órbitas en voo automático. O programa foi abandonado por falta de diñeiro.
A partir de mediados dos 80, moitos programas espaciais soviéticos foron apoiados pola NASA ou a ESA debido á escaseza económica. Mención especial merece a estación espacial MIR (paz), que ostenta o récord de permanencia en activo no espazo.
Pardela de Cabo Verde
A pardela de Cabo Verde (Calonectris edwardsii) é unha especie de ave procelariforme da familia Procellariidae que vive no océano Atlántico, nas aguas da Macaronesia meridional. Cría unicamente no arquipélago africano de Cabo Verde.
Taxonomía
Foi inicialmente descrita como especie en 1883 por Émile Oustalet. Posteriormente reconsiderouse a súa clasificación e tratouse como unha subespecie da pardela cincenta, ata que en 1995 Cornelis Hazevoet volveu asignarlle a categoría de especie de seu.
Descrición
É unha ave mariña esvelta, coa cabeza e as partes superiores máis escuras que a pardela cincenta e o bico escuro. Comparada coa pardela cincenta é de menor tamaño, máis delgada e de formas máis angulosas.
Distribución
Esta ave só cría nas illas de Cabo Verde. As colonias máis grandes están nas illas e illotes Brava, Branco e Raso, aínda que tamén aniña en colonias menos numerosas noutras illas do arquipélago. Aínda que os seus movementos e distribución en mar aberto non son coñecidos en profundidade, son avistadas con regularidade arredor das illas na estación de cría. Trala época de reprodución espállanse polas augas tropicais e poden ser avistadas na zona de surxencias de augas senegalesas, onde se concentra arredor dun 10% da poboación en outubro. Existen rexistros de avistamientos ata o Atlántico sur, e un na costa oriental de Norteamérica.
Reprodución
Tras unha ausencia de tres meses, os adultos chegan ás súas colonisas de cría das illas entre finais de febreiro e marzo, onde aniñan nos ocos dos cantís e entre as rochas costeiras. As femias poñen un só ovo, que incuban entre maio e xullo. Os pitos abandonan o niño desde finais de setembro a outubro. Despois de abandonaren o niño todas as pardelas permanecen no mar ata a seguinte estación de cría.
Alimentación
Como o resto de pardelas aliméntanse pescando no mar pequenos peixes, luras e outros pequenos animais mariños.
Estado de conservación
Estímase que a poboación total en 1993 constaba duns 20 000 adultos (10 000 parellas reprodutoras). Aínda que a especie está teoricamente protexida, os pitos son recolectados polos pescadores, nunhas cifras que se estiman nunhas 5 000 aves capturdas nos seus niños cada ano nos illotes Branco e Raso. A súa poboación está en declive a causa do exceso de recolección de pitos e considérase que a especie está case ameazada.
Circuíto impreso
miniatura|250px Na electrónica, “circuíto impreso”, “tarxeta de circuítos impresos” ou “placa de circuítos impresos” (do inglés: printed circuit board, PCB), é a superficie constituída polos camiños, pistas ou buses de material condutor laminadas sobre unha base non condutora. O circuíto impreso empregase pra conectar electricamente a través dos camiños condutores, e soster mecanicamente, por medio da base, un conxunto de compoñentes electrónicos. Os camiños son xeralmente de cobre mentres que a base fabricase de resinas de fibra de vidro reforzada, cerámica, plástico, teflón o polímeros coma á baquelita.
Emberiza
O xénero Emberiza fórmano varias especies de aves da familia dos emberícidos, coñecidos como escribentas, escribentes ou escribidoras.
Circuíto impreso
A organización IPC (Institute for Printed Circuits), a xerado un conxunto de estándares que regulan o deseño, ensamblado e control da calidade dos circuítos impresos, sendo a familia IPC-2220 unha das de maior recoñecemento na industria. Outras organizacións, tamén contribúen cos estándares relacionados, como por exemplo: Instituto Nacional Estadounidense dos Estándares (ANSI, American National Standards Institute), Comisión Electrotécnica Internacional (IEC, Interrexional Engineering Consortium), Alianza de Industrias Electrónicas (EIA, Electronic Industries Alliance), e Joint Electron Device Engineering Council (JEDEC).
Emberiza
Especies
Recoñécense 39 especies do xénero Emberiza:
En Galicia
En Galicia están citadas as seguintes especies:
Circuíto impreso
Historia
Probablemente, o inventor do circuíto impreso é un enxeñeiro austríaco Paul Eisler (1907-1995), que mentres traballaba na Inglaterra, foi quen fabricou un circuíto impreso coma parte dunha radio, arredor de 1936. Aproximadamente en 1943, nos Estados Unidos comezaron a empregar esta tecnoloxía a grande escala pra fabricar radios que fosen robustas, pra ser empregadas na Segunda Guerra Mundial. Despois da guerra, en 1948, EE. UU. liberou a invención pra ó uso comercial. Os circuítos impresos non se volveron populares na electrónica de consumo ata mediados do 1950, cando o proceso de “auto-ensamblaxe” foi desenvolvido pola Armada dos Estados Unidos.
Antes dos circuítos impresos (e por un tempo despois da súa invención), a conexión “punto a punto” foi a máis empregada. Pra prototipos, ou produción de pequenas cantidades, o método wire wrap pode considerarse o máis eficiente.
Orixinalmente, cada compoñente electrónico tiña pins de cobre ou latón de varios milímetros de lonxitude, e o circuíto impreso tiña buracos perforados pra cada pin do compoñente. Os pins dos compoñentes atravesaban os buracos e eran soldados as pistas do circuíto impreso. Este método de ensamblaxe é chamado through-hole ("a través do buraco"). No 1949, Moe Abramson e Stanilus F. Danko, da United States Army Signal Corps, desenvolven o proceso de autoensamblaxe, onde os pins dos compoñentes eran metidos na lámina de cobre co patrón da conexión, e logo eran soldados. Co desenvolvemento da laminación das tarxetas e as técnicas de gravados, este concepto evolucionou no proceso estándar de fabricación de circuítos impresos empregado na actualidade. A soldadura pódese facer automaticamente pasando a tarxeta sobre o fluxo da soldadura derretida, nunha máquina de soldadura por onda.
Juan Bautista Caamiña
Juan Bautista Caamiña, nado en Santiago de Compostela en 1774 e finado en Portugal en 1827, foi un médico, político e xornalista galego.
Triángulo
miniatura|Triángulo irregular (escaleno). Un triángulo, en xeometría plana, é un polígono de tres lados con tres ángulos internos que suman 180º. Os vértices, onde concorren os lados, son tres puntos coplanarios non aliñados.
Tamén se pode definir un triángulo en superficies xerais, sendo diferentes as súas propiedades. Se está contido nunha superficie esférica denomínase triángulo esférico. Na cartografía, representando a superficie terrestre, denomínase triángulo xeodésico.
Notación
250px|miniatura|Un exemplo de triángulo ABC. Cómpre ter unha fórmula estándar para definir un triángulo. Aos puntos, pois tense o costume de designalos con letras latinas maiúsculas, e así, nun triángulo, os vértices son A,  B e C. Daquela, con isto, un triángulo defínese empregando os seus vértices e así temos o triángulo ABC. Nótese, que por ser triángulo, dá igual a orde en que poñamos os puntos, pois vai coincidir sempre co trazado do seu perímetro, cousa que non pasa cos outros polígonos, onde para definilos ben hai que ter en conta o percorrido que fai o seu perímetro.
Os lados do triángulo anótanse, como calquera segmento, indicando os extremos: AB, BC e AC ou CA. Para designar o valor da lonxitude do segmento, xeralmente, empregamos o nome do vértice oposto, converténdoo en minúscola, e así temos a para BC, b para AC e c para AB.
Para os ángulos, como norma xeral, empréganse os segmentos que o conforman indicando cal é o vértice, por exemplo, AB e BC, que comparten o punto B, o ángulo é Tamén se utiliza unha letra minúscula, habitualmente grega, algunhas veces cun acento circunflexo, para este labor, e nalgúns casos, pois empregase o vértice correspondente cun acento circunflexo. Seguindo o noso exemplo temos:
Tipos de triángulos
O triángulo, en función dos seus lados, pode ser:
Triángulo equilátero. Triángulo isóscele. Triángulo escaleno.
O triángulo, en función dos seus ángulos, pode ser:
Triángulo acutángulo. Triángulo rectángulo. Triángulo obtusángulo.
O triángulo rectángulo
Un caso especial e amplamente estudado é o do triángulo rectángulo polas súas propiedades xeométricas. Neste tipo de triángulos, o lado oposto ó ángulo de 90 graos chámase hipotenusa, e os outros dous catetos. A área dun triángulo rectángulo pódese calcular como o produto (das lonxitudes) dos catetos dividido entre dous. Ademais, sempre se cumpre que o cadrado da hipotenusa é igual á suma dos cadrados dos catetos (propiedade enunciada no Teorema de Pitágoras).
Se xuntamos dous triángulos rectángulos iguais superpoñendo as súas hipotenusas, a figura resultante é un rectángulo (de aí a relación entre o cálculo das áreas de ambas figuras). Se os triángulos unidos son, ademais de rectángulos, isósceles (os ángulos agudos son de 45 graos), resulta un cadrado.
Liñas e puntos notables dos triángulos
Alturas e ortocentro. Medianas e baricentro. Mediatriz e circuncentro. Bisectriz e incentro.
Aimée & Jaguar
Aimée & Jaguar é un filme alemán de 1999 escrito e dirixido por Max Färberböck. Está ambientado en Berlín durante a segunda guerra mundial. Está baseado no libro de Erica Fischer que conta os feitos reais das vidas de Lilly Wust e Felice Schragenheim durante esa época.
O filme foi escollido como candidato de Alemaña para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 72ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Orros, A Cidá, O Irixo
Orros é un lugar da parroquia da Cidá no concello ourensán do Irixo na comarca do Carballiño. Segundo o INE e o IGE en 2011 tiña 33 habitantes (dezaseis homes e dezasete mulleres).
As Gateñas, San Salvador de Lanzós, Vilalba
As Gateñas é un lugar da parroquia de San Salvador de Lanzós, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Robert Bruce (ópera)
Robert Bruce é unha ópera pastiche en tres actos con música de Gioachino Rossini e Louis Niedermeyer, sobre un libreto en francés de Alphonse Royer e Gustave Vaëz, baseado na History of Scotland de Walter Scott. Foi estreada o 30 de decembro de 1846 no Théâtre de l'Académie Royale de Musique de París.
Historia
Logo da chegada de Rossini a París en 1843 por tratamento médico, foi visitado por Léon Pillet, o director da Opéra, quen o convidou a compoñer unha nova ópera para o teatro. Rossini declinou a oferta, mais sinalou que La donna del lago (1819) fora descoidada e podía ir ben cos franceses. Rossini volveu á súa casa de Boloña, onde foi visitado novamente por Pillet, que desta vez foi acompañado polo libretista Gustave Vaëz, e Louis Niedermeyer. O resultado (que tamén involucra ao frecuente colaborador de Vaëz Alphonse Royer como colibretista) foi Robert Bruce, un elaborado pasticcio baseado en La donna del lago pero que inclúe música doutras óperas. Niedermeyer aparéntemente escribiu os recitativos necesarios.
Rossini estivo cláramente involucrado na colaboración mais non asistiu á estrea, que tivo lugar na capital francesa o 30 de decembro de 1846. A ópera obtivo un éxito moderado mais foi o suxeito de moitas críticas por parte de Hector Berlioz, entre outros.
Análise
A música empregada na ópera non era orixinal, senón que procedía doutras óperas, sendo adaptada a xeito de pastiche. A música foi adaptada por Niedermeyer co permiso de Rossini sobre as súas óperas La donna del lago, Zelmira, Bianca e Falliero, Torvaldo e Dorliska e Armida.
Rosana Ubanell
Rosana Ubanell, nada en Pamplona o 20 de xuño de 1958, é unha xornalista e escritora navarra, residente en Miami.
Traxectoria
Licenciouse en xornalismo pola Universidade de Navarra e traballou como correspondente para diversas publicacións españolas, como a revista Tiempo de Hoy, da que foi correspondente en Bruxelas entre 1986 e 1990. En 1990 foi vivir a Washington, D.C. como correspondente da Tribuna de la Actualidad. En 2002 trasladouse a Miami, onde traballa como subdirectora da revista Nexos, da compañía aérea American Airlines. Ten un título de MBA en Transaccións Internacionais da Universidade George Mason de Virxinia.
Acadou recoñecemento literario pola súa novela Volver a morir, unha historia de suspense ambientada en Miami protagonizada polo detective cubano-estadounidense Nelson Montero. Foi a primeira novela de Penguin Books publicada en lingua castelá.
En 2012 Rosana Ubanell publicou a súa segunda novela, Perdido en tu piel. É unha novela romántica, e a trama desenvólvese, entre outros lugares, en Nova York, Marbella e México.
Manuel Lueiro Edreira
Manuel Lueiro Edreira, nado en Calo (Teo) e finado no mesmo concello en marzo de 1932, foi un agrarista e xornalista galego.
Traxectoria
Emigrado en Buenos Aires, foi o fundador e primeiro presidente da Sociedad de Residentes de Calo (1907), dirixiu o periódico Teo (1911). Ao regreso a Calo foi directivo da Sociedad de Agricultores y Ganaderos de Calo e fundou e dirixiu o periódico La Defensa de Teo (1912-1916). Representante do Comité Radical de Buenos Aires, en maio de 1913 presentou o mitin de Alejandro Lerroux en Teo. Volveu marchar a Buenos Aires en 1916. Foi correspondente de Gaceta de Galicia na Arxentina. Regresou en 1917 e foi detido con Manuel Nogueira Insua pola súa participación na folga xeral dese ano. Foi redactor-xefe de La Redención en 1919. Volveu marchar a Buenos Aires. Ao regreso opositou a secretario de concello en 1925 e foi funcionario e secretario do concello de Teo. En setembro de 1931 organizou en Calo unha agrupación local do Partido Radical Agrario.
Trebujena
300px|miniatura|Casa do concello. Trebujena (ata 1857 Trebugena) é un concello español da provincia de Cádiz, en Andalucía. Pertence á comarca da Costa Noroeste de Cádiz e tiña en 2014 unha poboación de 7.090 habitantes.
Situado no noroeste da provincia, está a unha altitude de 69 metros. Limita cos municipios gaditanos de Sanlúcar de Barrameda e Xerez da Fronteira, e co de Lebrija, na provincia de Sevilla.
O ámbito comparte a paisaxe de zona de campiña asentada sobre outeiros cos terreos de marismas nos seis quilómetros que o río Guadalquivir percorre no termo municipal.
The Thing (filme de 2011)
The Thing é unha película de terror e ciencia ficción dirixida por Matthijs van Heijningen Jr., escrita por Eric Heisserer e protagonizada por Mary Elizabeth Winstead e Joel Edgerton. É unha precuela do filme The Thing de John Carpenter, de 1982.
Sinopse
O filme comeza tres días antes dos acontecementos da longametraxe orixinal de John Carpenter. Lloyd Kate e os seus dous asistentes Davida Morris Goodman e Adam únense a un equipo de investigación noruegués que descubriu unha nave alieníxena enterrada no xeo da Antártida. Con este achado descobren unha criatura que morreu no accidente da súa nave espacial hai millóns de anos e que volve á vida.
Pilar Cagiao
María del Pilar Cagiao Vila, nada na Coruña en 1959, é unha historiadora e profesora galega.
Traxectoria
Doutora en Historia coa tese Participación económico social de la inmigración gallega en Montevideo, 1900-1970, lida na Universidade Complutense de Madrid (1990). É profesora de Historia de América na Universidade de Santiago de Compostela e directora do Centro Interdisciplinario de Estudos Americanistas “Gumersindo Busto” desa Universidade. Foi directora do Arquivo da Emigración Galega do Consello da Cultura Galega, e secretaria da revista Estudios Migratorios.
Celsa Pérez Moreiras
Celsa Pérez Moreiras, nada en León o 25 de decembro de 1912 e finada en Madrid en 2010, foi unha farmacéutica vinculada a Galicia.
Traxectoria
Estudou Farmacia na Universidade de Santiago de Compostela entre 1928 e 1932. Posteriormente trasladou o expediente a Madrid, aloxándose na Residencia de Estudiantes, e alí traballou no Instituto de Patología Médica do Hospital General de Madrid, dirixido por Gregorio Marañón, publicando  dous traballos  de investigación.
Foi unha das primeiras docentes de Ciencias na Universidade de Santiago de Compostela, xa que no ano 1933 impartiu clases prácticas da materia de Técnica Física. Traballou co catedrático de Farmacia Aniceto Charro, no Instituto de Estudos Regionales e no Laboratorio de Bromatoloxía do Seminario de Estudos Galegos, do que foi  colaboradora. Tras o golpe militar de xullo de 1936, foi voluntaria no Laboratorio de Farmacia Militar de Santiago.