cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The Eagle
Sinopse
Século II d.C. O lexionario romano Marcus Aquila (Channing Tatum) e o seu escravo celta Esca (Jamie Bell) emprenden a busca da Novena Lexión, que desapareceu vinte anos antes nalgunha parte do Norte de Escocia e á cuxa fronte atopábase un xeneral que resulta ser o pai do lexionario Aquila.
Produción
Macdonald tentou facer o filme o máis fiel historicamente, pero o certo é que na rodaxe a xente das tribos fala gaélico escocés, cando esta lingua probablemente non se espallou na rexión ata o século V; polo que a lingua picta é probablemente a empregada por eses pobos.
Na actualidade só o 1% dos escoceses fala gaélico, limitando os posibles actores a 60,000 persoas. En agosto do 2009, bastantes rapaces gaélico falantes fixeron audicións para o papel do rapaz da xente do mar, pero sen éxito, polo que Macdonald organizou outra audición en Glasgow para o papel, que lle foi dado a Thomas Henry, de Newbarnsley, Belfast, o cal foi educado en gaélico irlandés.
Orangután de Sumatra
O orangután de Sumatra (Pongo abelii) é unha especie de orangután que xunto co orangután de Borneo e o orangután de Tapanuli conforma o único xénero de grandes simios de Asia.
Conservación
miniatura|esquerda|Orangután de Sumatra en [[Bukit Lawang.]] O orangután de Sumatra é un endemismo da illa de Sumatra e o seu hábitat atópase actualmente restrinxido na parte norte da illa. En liberdade, os orangutáns de Sumatra sobreviven na provincia de Aceh, a máis setentrional de Sumatra. No pasado, os orangutáns estaban moito máis espallados que na actualidade, e no século XIX aínda se podían atopar nas provincias de Jambi e Padang. Tamén hai pequenas poboacións na provincia de Sumatra do Norte, particularmente nos bosques da beira do lago Toba. Un estudo realizado na rexión do lago Toba amosou que só hai dúas áreas con poboacións de orangután. Unha delas é Bukit Lawang, que está considerado un santuario de animais, e a outra é o Parque Nacional Gunung Leuser
Un estudo de 2004 ofrece unha estimación duns 7.300 orangutáns que aínda viven en liberdade. Parte deles viven protexidos en cinco áreas do Parque Nacional Gunung Leuser, mentres que outros viven en áreas non protexidas como no noroeste e nordeste da provincia de Aceh, na beira oeste do río Batang Toru, no leste de Sarulla e Sidiangkat. Por outra banda, no Parque Nacional Bukit Tiga Puluh púxose en funcionamento un programa de cría que está a ter moito éxito.
Ya'akov Meshorer
Ya'akov Meshorer, nado o 14 de agosto de 1935 en Xerusalén e finado o 23 de xuño de 2004 na mesma cidade, foi un numismático israelí, conservador xefe de arqueoloxía do Museo de Israel.
Orixe familiar e formación
Meshorer naceu en 1935 no seo dunha familia de orixe Mani asentada na zona de Xerusalén durante séculos. Tanto el coma o seu irmán xemelgo, Asher, adoitaban procurar moedas antigas nos arredores da cidade, que estaba urbanizándose naquelas datas. En 1949, cando tiñan 14 anos, acordaron doar as moedas que conseguiran ao Departamento de Antigüidades de Israel.
Ya'akov ingresou nas Forzas de Defensa de Israel en 1954 para facer o seu servizo militar e, antes de completalo, en 1956 fíxose membro de kibbutz Hatzerim, dentro do cal casou, ese mesmo ano, con Adaya Weiss. Meshorer fundou un museo nese kibbutz antes de trasladarse a Xerusalén en 1960, para cursar os seus estudos superiores de Arqueoloxía e Historia Xudía na Universidade Hebrea de Xerusalén, onde se graduou en 1966. Na mesma universidade acadou o doutoramento en Numismática en 1971, cunha tese sobre a moeda nabatea que se publicou en 1975.
Carreira académica
Meshorer ingresou no Museo de Israel e nel estableceu a División de Numismática en 1969, da que foi o seu director ata 1993. Simultaneamente exerceu como conservador xefe de Arqueoloxía na Universidade Hebrea de Xerusalén en dous períodos: 1975-1982 e 1990-1996. Na mesma universidade comezou a impartir docencia de Numismática en 1983. Meshorer retirouse do seu posto no Museo de Israel en 2000.
Tamén foi membro do Consello Arqueolóxico da Autoridade de Antigüidades de Israel e supervisou o establecemento de dous museos dedicados á arqueoloxía bíblica: o Centro Comunitario Xudeu de Cleveland en 1976 e o Museo Hecht da Universidade de Haifa en 1984. Así mesmo, formou parte da Dirección da Sociedade Israelí para as Medallas e as Moedas, no seo da cal participou na escolla dos deseños das moedas do moderno Estado de Israel, moitas delas baseadas noutras moedas da antigüidade xudía.
Ademais do seu labor docente principal en Xerusalén, Meshorer foi tamén profesor invitado en diversas entidades de todo o mundo, como a American Numismatic Society, de Nova York, a Universidade Duke, o Museo Británico, o Seminario Teolóxico Xudeu de Nova York ou a Biblioteca Nacional de Francia, en París.
En paralelo á súa traxectoria académica, Meshorer serviu como reservista nas Forzas Armadas de Israel e en 1967 resultou levemente ferido na Guerra dos Seis Días. Posteriormente actuou tamén como oficial da unidade de enlace da ONU.
Meshorer finou como consecuencia do cancro en Xerusalén aos 69 anos, en 2004.
Premio Numismático Ya'akov Meshorer
En 2002 o Museo de Israel estableceu na súa honra o Premio Numismático Ya'akov Meshorer, que conta entre os seus premiados con numismáticos tan sobranceiros como Andrew Burnett, Michel Amandry ou Michael Metcalf.
Publicacións
Meshorer publicou case unha vintena de libros e máis dun cento de artigos, a maioría deles acerca das moedas da Terra Santa:
Galván en Saor
Galván en Saor é unha novela en lingua galega escrita por Darío Xohán Cabana e publicada en 1989, ano en que gañou o Premio Xerais. A novela foi traducida ao castelán por Vicente Araguas, sendo publicada por Huerga y Fierro en 1996. Foi reeditada máis dunha ducia de veces e incluída, co número 73, na Biblioteca Galega 120.
Trama
Galván é un viaxeiro que chega a unha pousada, onde lle dan acollida. Esta pousada está ambientada nun mundo real e contemporáneo, mais desde ela vai a un mundo fantástico, no que a súa motocicleta se converte en cabalo, e onde existen elementos medievais como castelos e batallas, e elementos mitolóxicos como unha vila asolagada baixo unha lagoa e ananos. Alí coñece a Silvania, unha princesa coa que vive unha intensa historia de amor e unha aventura contra sete cabaleiros.
A trama entronca coa Materia de Bretaña. Galván é o sobriño do rei Artur, e chega a Saor logo de que ao seu tío lle dese por buscar o santo Graal. En Saor coincide co mago Merlín.
Narración
A novela está narrada en terceira persoa cun narrador omnisciente. Son frecuentes as descricións dos personaxes e os espazos, e inclúense varias escenas eróticas entre Galván e Silvania.
O Calvario, Tortoreos, As Neves
O Calvario é un lugar da parroquia de Tortoreos, no concello pontevedrés das Neves. Segundo datos do Instituto Galego de Estatística do 2009 ten 29 habitantes (18 homes e 11 mulleres).
Saint-Georges-de-Gréhaigne
Saint-Georges-de-Gréhaigne (en Sant-Jord-Grehan) é unha comuna francesa do departamento de Ille e Vilaine, na Bretaña.
Inigo Jones
Inigo Jones ([ˈɪnɨɡoʊ]), nado en Smithfield (Londres) o 15 de xullo de 1573 e finado en Londres o 2 de xuño de 1652 foi un arquitecto británico, o primeiro en empregar as regras da proporción e a simetría vitruvianas nos seus edificios. Deixou a súa pegada en Londres en edificios singulares, como a Banqueting House, Whitehall, e na área deseñada para a praza de Covent Garden, que se converteu nun modelo para os futuros desenvolvementos no West End. Fixo importantes contribucións á escenografía polo seu traballo como deseñador teatral para varias ducias de mascaradas, a maioría por encargos reais e moitos en colaboración con Ben Jonson.
A súa obra supuxo unha grande influencia nos arquitectos do século XVIII, en especial para o palladianismo inglés.
Inicios
miniatura|Vestiario para un cabaleiro para unha mascarada, deseñado por Inigo Jones miniatura|Inigo Jones, de [[Anton van Dyck]] Alén de que naceu no barrio londiniense de Smithfield, fillo de Inigo Jones, un traballador católico de pano de Gales, e de ser bautizado na igrexa de St Bartholomew-the-Less, pouco se sabe sobre os primeiros anos de Jones. Non se achegou á profesión de arquitecto na forma tradicional, é dicir, xa fose promocionando a partir dun oficio ou mediante a adscrición temperá á Oficina de Obras (Office of Works), aínda que hai evidencia de que sir Christopher Wren tivo constancia de que Jones foi un aprendiz de carpinteiro no cemiterio de San Paulo.
Atribúeselle a introdución das paisaxes móbiles e do arco do proscenio no teatro inglés. Entre 1605 e 1640, Jones foi o responsable da posta en escena de máis de 500 representacións, colaborando con Ben Jonson durante moitos anos, a pesar da tensa relación entre eles, con competencia e celos: os dous tiñan coñecidos argumentos sobre se a escenografía ou a literatura eran o máis importante no teatro. Jonson ridiculizou a Jones nalgunha das súas obras escritas nun lapso de dúas décadas. Sobreviven máis de 450 debuxos de escenografías e vestiario, que dan proba do virtuosismo de Jones como debuxante e da súa comprensión do conxunto do deseño italiano, en particular o de Alfonso e Giulio Parigi. Cómpre entender que non existía a concepción de tal debuxo en Inglaterra nese momento, a pesar de que fora o medio empregado por pintores italianos, escultores e arquitectos durante uns cen anos.
Por esa época, Jones aprendeu a falar italiano con fluidez e obtivo unha copia italiana da obra de Andrea Palladio I quattro libri dell'architettura (“Os catro libros da arquitectura”), publicado por primeira vez en 1570: todo indica que Jones fixo a súa primeira viaxe formativa a Italia entre 1598 e 1603, posiblemente financiado polo V conde de Rutland. O conxunto de debuxos de escenografías e vestiario revelan un interesante desenvolvemento no debuxo de Jones entre 1605 e 1609, que nun principio non mostran “ningún coñecemento de debuxo do Renacimento”, e logo en 1609, xa exhiben unha “maneira italianizante consumada”. Isto ofrece unha evidencia dunha probable nova visita a Italia, arredor do ano 1606, influenciada polo embaixador Henry Wotton, a través do cal Jones adquiriu unha copia das obras de Andrea Palladio con marginalia que fai referencia a Wotton, segundo o referido polo propio Wotton. Estas viaxes, xunto ao interese por estes tratados pode ser o punto de unión entre Jones e Palladio. a obra de Jones viuse particularmente influída polo mestre véneto. En menor medida, tamén sostivo que o deseño de edificios debía guiarse polos principios descritos por primeira vez polo antigo escritor romano Vitruvius.
Arquitecto
A primeira obra estrutural rexistrada de Jones é o seu monumento a Lady Cotton, de arredor de 1608, que xa mostra os primeiros sinais das súas intencións clásicas. Por esa época, Jones tamén realizou debuxos para o New Exchange in the Strand e para a torre central da catedral de San Paulo, mostrando unha similar falta de experiencia práctica arquitectónica e un manexo inmaturo de temas a partir de fontes como Palladio, Serlio e Sangallo. En 1609, logo de quizais acompañar por Francia o fillo e herdeiro de Lord Salisbury, o vizconde Cranborne, Inigo Jones aparece como consultor de arquitectura en Hatfield House, facendo pequenas modificacións no deseño a medida que o proxecto avanzaba. En 1610, Jones foi nomeado inspector (Surveyor) de Henry Frederick, Príncipe de Gales e nese posto, Jones ideou unha mascarada para o Príncipe e estivo posiblemente implicado nalgunhas modificacións no palacio de St. James. O 27 de abril de 1613, Jones foi nomeado para o cargo de Inspector de Obras do Rei (Surveyor of the King’s Works) e pouco despois, embarcouse nunha nova xira por Italia (1613-1614), co conde de Arundel, que estaba destinado a converterse nun dos clientes máis importantes da historia da arte inglesa. Nesta viaxe, Jones puido coñecer a arquitectura de Roma, Padua, Florencia, Vicenza, Xénova e Venecia, entre outras cidades que visitaron. Consérvase o seu caderno de bosquexos, que mostra a súa preocupación por artistas como Parmigianino e Schiavone. Tamén é coñecido que se reuniu con Vicenzo Scamozzi nese momento. A súa copia anotada dos Quattro libri dell' architecttura de Palladio tamén manifesta o seu grande interese na arquitectura clásica: Jones deu prioridade á antigüidade romana en lugar de á observación da moda arquitectónica contemporánea en Italia.
Agrimensor real
miniatura|The Queen's House en Greenwich En setembro de 1615, Jones foi nomeado Inspector Xeral das Obras do Rei (Surveyor-General of the King’s Works), marcando o inicio da carreira seria de Jones. Afortunadamente, tanto Xacobe I como Carlos I gastaron prodigamente nos seus edificios, o que contrastaba enormemente coa económica corte de Isabel I. Como agrimensor real, Jones construíu algúns dos seus edificios principais en Londres. En 1616, comezou a traballar na Queen's House (Casa da Raíña), en Greenwich, para a esposa de Xacobe I, Anne. Cos cimentos feitos e o primeiro andar construído, o traballo detívose de súpeto cando Anne faleceu en 1619. O traballo volveu comezar en 1629, pero esta vez para a esposa de Carlos I, a raíña Henrietta Maria. Foi rematada en 1635 e foi o primeiro edificio estritamente clásico en Inglaterra, empregando as ideas que se atopan na arquitectura de Palladio e a antiga Roma. É a obra que sobrevive máis antiga de Inigo Jones.
Despois, entre 1619 e 1622, construíu a Banqueting House (Casa de banquetes) no Palacio de Whitehall, como parte da modernización deste palacio londiniense, un deseño derivado dos edificios de Scamozzi e Palladio e cun teito pintado por Peter Paul Rubens. A capela da Raíña, no Palacio San de James, foi construída entre 1623 e 1627, por Carlos I para a súa esposa católica, Henrietta Maria, feito que levantou as sospeitas do sector protestante da corte. Partes do deseño orixínanse no Panteón da antiga Roma e Jones, evidentemente aproveitou a igrexa para evocar o templo romano. Estes edificios amosan xa o traballo dun arquitecto maduro cunha confiada comprensión dos principios clásicos e unha comprensión intelectual da forma de levalas á práctica.
O outro gran proxecto no que Jones participou foi o deseño da praza de Covent Garden. Foi encargado polo IV conde de Bedford para construír unha praza residencial, o que fixo seguindo as liñas das piazzas italianas, en especial a de Livorno.
O aristócrata sentiuse obrigado a incluír na praza dunha igrexa e advirtiu a Jones que quería economizar. Pediulle que simplemente erixise un "almacén" e a resposta moi citada de Jones foi que a súa señoría tería "o mellor almacén de Europa" ("the finest barn in Europe"). No deseño de San Paulo, Jones adheriuse fielmente ao deseño de Vitruvio dun templo da Toscana e foi a primeira igrexa construída totalmente en estilo autenticamente clásico en Inglaterra. O interior de St Paul's, Covent Garden, Covent Garden foi destruído por un incendio en 1795, pero o exterior mantense como Jones o deseñou e domina o lado oeste da praza.
Outro gran proxecto que emprendeu Jones foi a reparación e remodelación da catedral de San Paulo. Entre os anos de 1634 e 1642, Jones loitou co goticismo en ruínas da antiga catedral de San Paulo, envolvéndoa en cachotaría clásica e redeseñando totalmente a fachada oeste. Jones incorporou os rolos xigantes de Vignola e della Porta da igrexa do Gesù cun pórtico corintio xigante, o máis grande do seu tipo ao norte dos Alpes, pero foi destruída no grande incendio de 1666. Tamén nesta época, arredor de 1638, Jones ideou debuxos para redeseñar por completo o Palacio de Whitehall.
Atribúense a Jones máis de 1000 edificios, mais só un pequeno número é obra súa sen dúbida. Na década de 1630, Jones estivo moi solicitado e, como agrimensor real, os seus servizos só estaban dispoñibles para un círculo moi limitado de persoas, polo que habitualmente os proxectos foron encargados a outros membros das Obras. O parque Stoke Bruerne en Northamptonshire foi construído por sir Francis Crane, recibindo a asistencia de Inigo Jones, entre 1629 e 1635. Tamén se cre que Jones participou noutra casa de campo, esta vez en Wiltshire. Wilton House foi renovada dende arredor de 1630, ás veces traballando segundo a dirección de Jones, a continuación, transmitida a Isaac de Caus cando Jones estaba demasiado ocupado con clientes reais.
Últimos anos
A súa plena dedicación rematou co inicio da Guerra Civil Inglesa en 1642 e a toma do Palacio Real e incautación das casas do rei en 1643. A súa propiedade foille devolta arredor de 1646, mais Jones acabou os seus días, solteiro, vivindo en Somerset House. Estivo estreitamente involucrado no deseño de Coleshill, en Berkshire, para a familia Pratt, que visitou co aprendiz de arquitecto Roger Pratt, para fixar un novo sitio para a mansión proposta. Faleceu o 21 de xuño de 1652 e posteriormente foi enterrado cos seus pais en St Benet Paul's Wharf, a igrexa galesa da cidade de Londres. John Denham e despois Christopher Wren sucedérono no cargo de agrimensor de obras do rei. Un monumento dedicado a el foi destruído no grande incendio de 1666.
Legado
Exerceu unha destacada influencia nunha serie de arquitectos do século XVIII, especialmente en Lord Burlington e William Kent. Inigo Jones Road está situada en Charlton, ao sueste de Londres (SE7). Unha ponte en Llanrwst, Gales do Norte, chamada "Pont Fawr" tamén se coñece localmente como "Pont Inigo Jones". Tamén se di que é responsable do documento masónico chamado "The Inigo Jones Manuscript" ["O manuscrito Inigo Jones], de arredor de 1607, un documento dos Antigos Cargos da Francmasonaría.
Punxeiro, Magalofes, Fene
Punxeiro é un lugar da parroquia de Magalofes no concello coruñés de Fene na comarca de Ferrol. Tiña 1 habitante no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística que era 1 home, o que non supón un aumento con relación ao ano 2000 cando tiña só ese habitante.
Vitamina B7
miniatura|Estrutura da biotina
A biotina, vitamina H ou vitamina B7 é unha vitamina, estable á calor, soluble en auga e alcol e susceptible á oxidación, que intervén no metabolismo dos hidratos de carbono, graxas e aminoácidos e purinas. Biotina deriva do grego bios (vida).
Alivia dores musculares, o eccema e a dermatite e tamén axuda a combater a depresión e a somnolencia. É esencial para a síntese e degradación de graxas e a degradación de certos aminoácidos. Non se levaron a cabo estudos definitivos sobre os requirimentos de biotina pola falta de coñecemento sobre a dispoñibilidade dela nos alimentos e a contribución microbiana, pero recoñécese que unha inxesta segura e adecuada desta vitamina é de 200-300 μg diarios.
Hai tres formas de biotina: biotina libre (a única útil para os seres humanos), biocitina (e-biotina-L-Lisina) e dous sulfóxidos L e D da biotina.
Historia
A súa historia comeza aproximadamente no ano 1916, cando Bateman observou un cambio na saúde das ratas que eran alimentadas con clara de ovo crúa. Observou que as ratas así alimentadas, comezaban cunha síndrome caracterizada por descamación, dermatite intensa, alopecia (perda do pelo) e trastornos neuromusculares.
Non foi senón ata 1936 que dous investigadores, Kogl e Tonnis, illaron a biotina da xema do ovo. Pero que sucedía co observado por Bateman? Nesa mesma década atopouse na clara crúa do ovo unha glicoproteína chamada avidina que tiña a característica de unirse de xeito irreversible coa biotina (complexo avidina biotina) e este complexo ten a particularidade de non poder ser absorbido polo tracto gastro-intestinal dos mamíferos. Polo cal Bateman observara, por primeira vez nun medio controlado, un déficit severo de biotina e as súas consecuencias.
Función
A biotina atópase na célula unida cun resto específico de lisina (un aminoácido) formando a biocitina; a biocitina únese covalentemente a certos encimas relacionados coa formación ou a utilización do dióxido de carbono exercendo así función de coencima: actúa na transferencia (aceptor e donador) de dióxido de carbono en numerosas carboxilasas:
Todas estas encimas son esenciais nos procesos de duplicación celular, por iso o observado por Bateman ; ao privar de biotina ás ratas, comezaron con déficit de encimas celulares afectando inicialmente aos tecidos de rápida reprodución ou mitose (pel, cabelos, células de recubrimento axónico).
Carencia
Pode ser deficitaria en individuos que reciben alimentación parenteral total durante varios anos. Os síntomas provocan a deterioración das funcións metabólicas descritas, eccema, dermatite seca e descamativa, palidez, náuseas, vómitos, anorexia, gran fatiga e depresión.
A carencia de biotina é rara e poucas veces observada, xa que a mesma está amplamente distribuída na alimentación e os requirimentos diarios mínimos son baixos, entre 200 e 300 μg por día. Ademais crese que as bacterias intestinais terían a propiedade de formar biotina ou de transformar metabolitos inactivos da biotina en biotina libre.
A biotina atópase amplamente distribuída nos alimentos, principalmente en ril, fígado, xema de ovo, fungos, algúns vexetais (coliflor, pataca) e froitas (plátano, uva, sandía e amorodos), cacahuete, fermento, leite, améndoas, noces, chicharros secos, peixe, polo e na xelea real.
Que pasa coa clara do ovo e a avidina? Só se atopa avidina activa na clara crúa do ovo xa que ao sometela a cocción neutralízase, non así a biotina que soporta altas temperaturas sen modificacións, polo cal comer ovos cocidos proporciona de biotina sen avidina, pero ao comelos crus non hai inxesta de biotina por inactivación da mesma coa avidina.
Entre outros síntomas, do déficit de biotina atópanse tamén: colite, glosite atrófica, anorexia e anemia leve. Todas, relacionadas coas células que requiren de rápidas mitose.
As dietas baixas en colesterol e graxas tamén son baixas en biotina.
Sobredosificación
A flora intestinal é capaz de sintetizar gran cantidade de biotina. A eliminación fecal e urinaria, moito máis elevada que a inxesta dietética, indica a magnitude de síntese por parte da microflora.
A biotina non rexistra casos coñecidos de sobredosificación, xa que ao ser hidrosoluble, elimínase con facilidade por vía renal, en forma de biotina libre ou dous metabolitos inactivos Bis-norbiotina e biotina sulfóxido. Crese que as bacterias intestinais poderían xerar biotina ou que terían capacidade de reciclar metabolitos inactivos a biotina libre (isto último ten un baixo nivel de evidencia científica).
Nalgún momento, indicouse para o crecemento do cabelo ou as uñas quebradizas, isto non ten suficiente nivel de evidencia científica, pero si empírica.
Jesús García Siso
Traxectoria
Licenciado en Ciencias Exactas. Foi profesor de Matemáticas no Instituto e na Escola de Mestría Industrial de Lugo. Foi nomeado alcalde do concello de Lugo en 1962, tomando posesión o 16 de xaneiro, e permaneceu no cargo até 1965. Foi procurador en Cortes en representación dos concellos da provincia de Lugo. Despois foi delegado de servizos do Concello de Madrid ata que en agosto de 1973 foi nomeado gobernador civil de Santander. Ocupou o cargo até xaneiro de 1974. En abril de 1976 foi nomeado gobernador civil de Madrid. Foi Director Xeral de Tráfico en 1976, cesando en 1978.
Finou en Oleiros, onde pasaba as vacacións, en agosto de 2005.
Os Baños, Caldelas de Tui, Tui
Os Baños é un lugar da parroquia de Caldelas de Tui, no concello pontevedrés de Tui, na comarca do Baixo Miño. Tiña 284 habitantes no ano 2009, segundo o padrón municipal do Instituto Nacional de Estadística, dos que 132 eran homes e 152 mulleres, o que representa unha variación dun 1,4 por cento respecto ao ano 2000.
Aspectos de interese
Os Baños é o lugar máis relevante e con máis habitantes de Caldelas de Tui, e nel sitúanse varios dos elementos máis importantes da parroquia, como as augas termais, a estación do tren, o Gran Hotel Balneario, a vella escola unitaria, O Pelouro co seu recoñecido proxecto pedagóxico, o torreiro (denominación habitual na comarca para os campos da festa) e a capela do Carme.
O barrio medrou grazas a dous elementos, a estación do tren, erixida a finais do século XIX, e a sona das súas augas termais, que foron o motivo de que se erixise o Gran Hotel, no mesmo século. Ao seu redor floreceu o sector servizos, principalmente a hostalería, a restauración e o pequeno comercio.
Hotel balneario
Situado fisicamente a medio camiño entre a estación do tren e o balneario en si, o hotel foi promovido en 1889 por Antonio Oliver Rubio, quen chegara a xeneral do exército nos tempos de Afonso XIII, e que tamén era propietario dos baños (nome co que se coñecen as augas termais).
O establecemento viviu épocas de esplendor a comezos do século XX, igual que ocorría noutras localidades galegas, como Caldas de Reis, Cuntis, Mondariz-Balneario ou A Toxa. A sona das augas de Caldelas fixo que o hotel tivese moito éxito e propiciase o crecemento ao seu carón, no mesmo barrio, de numerosos aloxamentos. Nos bos tempos, chegaron a contarse ata sete hoteis, á marxe das fondas.
Esta situación mantívose ata a guerra civil. Daquela comezou un declive que se mantivo ata bastante avanzado o século XX e hoxe vive mellores tempos. Foi un dos escenarios do filme Hotel Danubio de Antonio Giménez-Rico (2003).
O Pelouro
É un proxecto de integración de pequenos normais e outros con discapacidades que ten sido recoñecido con diversos premios e en numerosas investigacións. O seu obxectivo é, segundo contan os responsables, "propiciar a integración saudable de nenos normais con outros con déficits psicosociocognitivos e trastornos xerais do desenvolvemento".
Gran Bretaña
Gran Bretaña é a maior illa de Europa, situada no noroeste deste continente, entre o mar do Norte, o Golfo de Irlanda e o Canal da Mancha.
División Política
A illa conforma a maior parte do estado do Reino Unido, e está dividida en tres dos países que o conforman: Inglaterra, no centro-sur da illa; Escocia, no norte; e Gales, no centro-oeste.
Xeografía
Gran Bretaña atópase ao noroeste da Europa continental e ao leste de Irlanda. Está separada do continente polo Mar do Norte e o Canal da Mancha, que se reduce a 34 km no estreito de Dover. Ocupa unha superficie de 209.331 km², excluíndo todas as illas pequenas ao redor do arquipélago. A Canle do Norte, o Mar de Irlanda, o Canal de San Xurxo e o Mar Céltico separan a illa da illa de Irlanda ao oeste. A illa atópase conectada fisicamente coa Europa continental a través do Canal da Mancha, co máis longo túnel ferroviario submarino do mundo que se completou en 1993. Xeograficamente, a illa caracterízase por unha paisaxe baixa, con suaves outeiros no leste e o sur, mentres que os outeiros e montañas predominan nas rexións occidentais e norteñas. Está rodeado por máis de 1.000 pequenas illas e illotes. A maior distancia entre dous puntos é de 968 km. (entre Land's End, Cornualla e John O'Groats, Caithness), ou 1.349 quilómetros usando a rede viaria nacional.
O Canal da mancha crese que creouse entre 450.000 e 180.000 anos atrás. Ao redor de 10.000 anos atrás, durante o Último período glacial coa baixa do nivel do mar, Gran Bretaña non era unha illa, senón unha rexión de terras altas do norte de Europa occidental, situada parcialmente debaixo da capa de xeo de Eurasia. O nivel do mar estaba 120 m. máis baixo que hoxe en día, e o leito do Mar do Norte estaba seco e actuou como unha ponte de terra a Europa, agora coñécese como Doggerland. Xeralmente se pensa que o nivel do mar subiu gradualmente logo do final do último período glacial da idade de xeo actual, Doggerland quedou mergullado baixo o Mar do Norte, cortando o que antes era a península británica do continente europeo en torno ao 6.500 antes de Cristo.
Historia
Ver artigo principal: Historia de Gran Bretaña
São Gonçalo
São Gonçalo pódese referir a:
Gran Bretaña
Historia
Esta illa é o centro do Reino Unido e, como tal, a súa historia avanza xunto a el. O sur de Gran Bretaña foi conquistado polos romanos. Durante as invasións bárbaras na Britania posromana foi invadida polos saxóns.
Durante a Idade Media estivo dividida entre os actuais países que a conforman hoxe, cunha moi clara hexemonía sobre os demais de Inglaterra. Aínda que Gales pronto caeu no poder de Inglaterra, Escocia non se uniu a ela moito despois.
Durante a Idade Moderna, o Reino Unido foi acadando cada vez máis poder, e na Idade Contemporánea converteuse no Estado máis poderoso do mundo, cando era chamada Imperio Británico, e foi onde primeiro chegou a Revolución Industrial, converténdose así esta illa nunha das rexións máis importantes do mundo.
O ser unha illa axudou moito ó Reino Unido a defenderse do exterior, frustrando así os intentos de invasión doutros países: España durante o reinado de Filipe II e na época dos levantamentos xacobitas, Francia durante o reinado de Napoleón, e Alemaña durante o seu bloqueo da I Guerra Mundial e durante a súa invasión aérea na segunda guerra mundial.
Poboación
A poboación é moi heteroxénea desde hai séculos nesta illa.
Etnias
Tamén hai moita diversidade no sentido de razas e culturas, pois a parte de dividirse entre galeses, escoceses e ingleses, o feito de que Londres fora o centro dun inmenso imperio colonial atraeu durante o século XX a moitos inmigrantes das colonias, de orixe india, africana, caribeña etc.
Idiomas
Hoxe en día, fálanse en Gran Bretaña catro linguas principais, á parte das que falan as comunidades de inmigrantes doutros países: o inglés, o galés, o escocés e o gaélico escocés, con moi claro predominio da primeira, pois fálase por practicamente toda a poboación, mentres que as outras tres son faladas por minorías mesmo en Gales e Escocia.
Río Yarkon
O río Yarkon (en hebreo: נחל הירקון, Nahal HaYarkon; tamén escrito río Yarqon e en árabe:نهر العوجا, Nahr el-Auja), é un río asiático que transcorre por Israel. O nacemento do Yarkon se encontra en Tel Afek (Antipatris), ao norte de Petah Tikva. Flúe ao oeste a través de Gush Dan e Tel Aviv ata o Mar Mediterráneo. É o río costeiro máis longo de Israel, con 27.5 km de lonxitude.
Feal
O topónimo galego Feal pode referirse a:
A Cancela, Tortoreos, As Neves
A Cancela é un lugar da parroquia de Tortoreos, no concello pontevedrés das Neves. Segundo datos do Instituto Galego de Estatística do 2009 ten 4 habitantes (1 home e 3 mulleres).
Antolín Esperón
Antolín Esperón Novás, nado en Pontevedra o 6 de setembro de 1821 e finado na mesma cidade o 7 de decembro de 1895, foi un avogado, escritor, profesor e xornalista galego.
Traxectoria
Licenciado en Dereito pola Universidade de Santiago de Compostela. No Instituto de Pontevedra desempeñou a cátedra de Retórica e Política e Clásicos latinos. Foi fiscal da Delegación de Facenda e síndico do Concello. Trasladouse a Madrid onde exerceu a avogacía e adquiriu fama de orador. Impartiu clases de Literatura e Elocuencia, Historia de España e Dereito penal e Administrativo. Foi Alcalde de Xixón (1851-1852) e Comisario provincial de Albacete. En 1855 volveu a Pontevedra. En 1859 traballaba como censor, e autorizou a publicación de La hija del mar de Rosalía de Castro.
Foi deputado provincial polo distrito de Ponte Caldelas e profesor de francés, catedrático e director do Instituto (1881). No Instituto de Pontevedra pronunciou o seu discurso con motivo do bicentenario da morte de Calderón de la Barca. Pertenceu á Sociedad Económica de Amigos del País de Santiago e foi membro fundador da de Pontevedra. Foi redactor de Las Musas del Lérez, La Distracción, El Restaurador, La Constancia, La Reforma e Diario de Pontevedra e colaborou nas publicacións madrileñas La Ilustración, La Patria, El Continental e El Heraldo.
Homenaxes
O concello de Pontevedra acordou dedicarlle unha rúa da cidade en 1896.
Junta Democrática de España
A Junta Democrática de España (Xunta Democrática de España, en galego) foi unha organización política de oposición ao franquismo que, creada polo Partido Comunista de España e personalidades independentes vencelladas a don Juan De Borbón -encabezadas por Rafael Calvo Serer-, pretendía agrupar a outras forzas políticas, sindicais e sociais tamén opositoras. Foi presentada oficialmente o 29 de xullo de 1974 en París por Santiago Carrillo e Calvo Serer e, posteriormente, conseguiron que se incorporaran o Partido do Traballo de España (PTE), o Partido Carlista liderado por Carlos Hugo de Borbón, o Partido Socialista Popular (PSP) de Enrique Tierno Galván e Raúl Morodo, a Alianza Socialista de Andalucía, o sindicato Comisións Obreiras (CCOO), a asociación de xuristas Xustiza Democrática e un feixe de persoeiros independentes, como o intelectual José Vidal Beneyto e o aristócrata José Luís de Vilallonga.
Creación
A Xunta Democrática de España foi a primeira grande organización que, cun programa político centrado na «ruptura democrática», conseguiu mobilizar unitariamente a toda a oposición antifranquista. A súa creación fíxose posible grazas aos contactos que o avogado republicano Antonio García-Trevijano estableceu cos líderes de diversos partidos políticos clandestinos, sindicalistas, profesionais, asociacións de veciños, intelectuais independentes, etc., todos eles contrarios á ditadura franquista, aos que convenceu para se uniren nun bloque unitario de oposición antifranquista e a prol da democracia.
Na presentación realizada en París apareceron xuntos Rafael Calvo Serer e Santiago Carrillo, axuntando así tanto a oposición antifranquista do interior como a do exilio. A integración do Partido Carlista tivo lugar en setembro de 1974, uníndose posteriormente o PCE (i), despois de cambiar as súas siglas polas de PTE, en febreiro de 1975.
Os 12 puntos do Manifesto constituínte
Os doce puntos do programa da Xunta Democrática de España, redactados por Antonio García-Trevijano, eran os seguintes:
Desenvolvemento
A Xunta Democrática de España conseguiu moi pronto un importante apoio popular, como se puxo de manifesto a través das mobilizacións que levaron a cabo en diversas poboacións españolas, como as xornadas do 3, 4 e 5 de xuño de 1975 en Madrid. A característica da JDE é a súa articulación organizativa en Xuntas Democráticas locais e sectoriais, que perseguían converter a este organismo nun núcleo capaz de mobilizar de masas, con accións de protesta, conferencias, etc.
A actividade da Xunta Democrática de España dirixíase, por unha banda, á sociedade civil, e por outra, aos poderes fácticos, establecendo contactos con empresarios, militares e autoridades eclesiásticas, a fin de sumar apoios. Tampouco se esquecía a dimensión internacional da organización, mantendo relacións coas autoridades da Comunidade Económica Europea, co embaixador da EE.UU. en Madrid ou cos presidentes de Alxeria, México, Romanía e Venezuela.
O 11 de xuño de 1975 creouse a Plataforma de Converxencia Democrática, encabezada polo Partido Socialista Obreiro Español (PSOE), a pesar de que tanto desde a Xunta Democrática como desde o PCE leváronse a cabo conversacións co PSOE e con Izquierda Democrática, grupo democristián liderado por Ruiz-Giménez para lograr a súa adhesión á Xunta Democrática para manter a esta como unha fronte unitaria da oposición. Na devandita Plataforma figuraban xunto ao PSOE, a xa citada Izquierda Democrática que formaba parte do Equipo Demócrata Cristián do Estado Español, o Movemento Comunista, a Organización Revolucionaria de Traballadores (ORT) e a Unión Socialdemócrata Española. Pouco despois ingresou o Partido Carlista e marchou a ORT.
A Comisión Coordinadora de Forzas Políticas de Cataluña decidira non incorporarse a ningunha organización unitaria de carácter estatal, e mantiña relacións tanto coa Xunta como coa Plataforma. O Partido Nacionalista Vasco (PNV) conversaba con todos e non se unía a ninguén, nin sequera no País Vasco.
Xunta e Plataforma constituíron en marzo de 1976 Coordinación Democrática (CD), máis coñecida como Platajunta. O 23 de outubro formouse a Plataforma de Organizacións Democráticas (POD) que incluía ademais a forzas nacionalistas e estaba constituída por CD e a Assemblea de Catalunya, a Assemblees Democràtiques de les Illes Balears, a Coordinadora de Forzas Democráticas das Canarias, a Táboa Democrática de Galicia e a Taula de Forces Politiques i Sindicals do Païs Valencià.
Universidade Iaguelónica de Cracovia
miniatura|dereita|180px|Fundación da Academia de Cracovia, pintura alegórica de [[Jan Matejko. No centro a Raíña Santa Eduvixes de Polonia, á súa esquerda o seu esposo, Ladislau II de Polonia e Lituania e á súa dereita seu tío Casimiro o Grande de Polonia, (morto tempo atrás).]]
miniatura|left|180px|Facha do Collegium Novum, Universidade Iaguelónica, na Zona Vella de Cracovia. miniatura|left|180px|Castelo Przegorzały, (tamén Villa Rotunda), Instituto de Estudos Europeos da Universidade Iaguelónica.
A Universidade Iaguelónica de Cracovia (en polaco: Uniwersytet Jagielloński, UJ) (latín: Universitas Jagellonica Cracoviensis) localízase na cidade polaca de Cracovia, e ocupa a primeira posición da clasificación Times Higher Education Supplement como a mellor universidade de Polonia. Foi fundada en 1364 por Casimiro III o Grande co nome de Academia de Cracovia (Akademia Krakowska), nome que mantivo durante séculos até recibir a denominación actual (Uniwersytet Jagielloński) en 1817, para conmemorar a dinastía dos Iaguelón. Baixo o seu mecenado destacou entre as grandes universidades do renacemento e o humanismo.
Na actualidade (2004), con 41.086 estudantes e 3.407 científicos, é unha das universidades europeas máis importantes. Tamén conta cun Centro de Estudos Galegos baixo a dirección da doutora Maria Filipowicz-Rudek.
Biblioteca
A Biblioteca da Universidade Iaguelónica (Biblioteka Jagiellońska) é unha das maiores do país, con cerca de 5,5 millóns de exemplares. Posúe unha gran colección de manuscritos medievais, por exemplo De Revolutionibus de Copérnico ou Codex de Balthasar Behem.
Tamén reúne a literatura prohibida (chamada drugi obieg ou samizdat) do período do goberno comunista (1945-1989).
Diotima de Mantinea
Diotima de Mantinea (Διοτίμα) foi unha filósofa e sacerdotisa grega cun papel importante no Banquete (Symposion) de Platón.
Traxectoria
A filosofía de Diotima está na orixe do concepto platónico do amor. A única fonte sobre ela é o propio Platón e por iso non é posíbel asegurar se era unha personaxe ou alguén que de feito existise. Non obstante, practicamente todos os personaxes dos diálogos platónicos corresponderan a persoas que vivían na antiga Atenas.
Na obra, hai unha pasaxe sobre o significado do amor. Sócrates é o máis importante de entre os homes presentes. El di que na xuventude foi iniciado na filosofía do amor por Diotima, que era unha sacerdotisa. Diotima ensinoulle a xenealoxía do amor e por iso as ideas de Diotima están na orixe do concepto socrático-platónico do amor.
Segundo Joseph Campbell, "non é por acaso que Sócrates nomea Diotima como aquela que lle deu as instrucións e os métodos máis significativos para amar/falar. A palabra falada por amor é unha palabra que vén das orixes."
Recoñecemento
O asteroide (423) Diotima leva o seu nome.
Partido Galeguista (1978)
O Partido Galeguista foi un partido galego fundado en 1978, reclamándose herdeiro histórico do Partido Galeguista da Segunda República Española.
Historia
Tralo fracaso electoral da coalición do Partido Popular Galego e o Partido Galego Social Demócrata, os seus dirixentes decidiron refundar o Partido Galeguista, o cal non contou co apoio dun sector do PPG contrario a dotar o partido dun contido galeguista. Convocouse unha Asemblea de reconstitución e aprobación do Documento de Principios, o 5 de novembro de 1978, no cal participaron membros históricos do PG como Ramón Martínez López que pasou a ser o presidente da nova formación e Avelino Pousa Antelo secretario xeral, sendo Antón Viana Conde o vicepresidente. Aos oito meses Pousa Antelo pasou a ser o presidente e Luís Sobrado secretario xeral. Celebrou o seu I Congreso o 4 de novembro de 1979.
Para as eleccións xerais e autonómicas de 1979 integrouse en Unidade Galega e pediu o voto positivo no referendo do Estatuto de 1980. No Congreso de xuño de 1981 o PG virou á dereita, elixiu como presidente a Alfonso Álvarez Gándara e expulsou ao sector encabezado por Luís Sobrado. Nas eleccións autonómicas de 1981 presentouse en solitario e obtivo 32.623 votos (3'23%), e nas municipais de 1983 só obtivo 10.752 votos. En decembro celebrou o seu III Congreso no que Xosé Henrique Rodríguez Peña foi elixido novo secretario xeral e Indalecio Tizón Covelo, vicesecretario. Por dificultades económicas non se presentou ás eleccións xerais de 1983.
No Congreso extraordinario celebrado o 19 de febreiro de 1984, a instancias do seu secretario xeral Rodríguez Peña, decidiuse por 92 a 88 votos integrarse en Coalición Galega, o que supuxo a saída dos históricos Manuel Beiras e Avelino Pousa Antelo e algúns outros galeguistas históricos, que fundaron o Partido Galeguista Nacionalista.
1892
Nacementos
miniatura|Necrolóxica a toda portada no [[Faro de Vigo.]]
Outros
Historia ano a ano
Hospital Real de Santiago de Compostela
O Hospital Real de Santiago, tamén coñecido como Grande Hospital Real de Santiago e, nos últimos tempos, como Hospital Xeral de Santiago, ten a súa orixe nunha viaxe que fixeron os Reis Católicos a Santiago de Compostela en 1492, na que advertiron que nesa cidade, a pesar de que contaba con numerosos pequenos hospitais, os peregrinos enfermos estaban mal atendidos, o que os impulsou á creación dun novo e moderno hospital.
Os peregrinos, ao presentaren a compostela dilixenciada, coa credencial debidamente cuberta adquirían o dereito a seren hospedados gratuitamente durante tres días. Xustamente o termo hospital refírese a esta primeira función que tiveron estas institucións. Durante a Idade Media os hospitais desempeñaban as funcións de albergar aos peregrinos ou seren asilos para os pobres. A palabra hospital deriva da latina hospes, que significa estraño ou estranxeiro e, polo tanto, un convidado; de hospes pasou a hospitalia, para significar "departamento para visitas de forasteiros", e de hospitalia derivou hospital.
Para poderen construílo e mantelo, os Reis Católicos instituíron un Real Padroádego en 1499, que dotaron cun terzo das rendas do Voto de Santiago do Reino de Granada.
Atención aos necesitados na Antigüidade e na Idade Media
Na Idade Antiga e na Idade Media non había hospitais. No mundo antigo os enfermos eran coidados na súa casa, na casa dos médicos, en santuarios, ou ben arredor de fontes termais. Estes últimos centros estiveron conectados con lugares de culto durante toda a Idade Media, tanto no occidente cristián coma no mundo musulmán.
Na idade de ouro da civilización islámica medieval apareceron os Bimaristan, que están considerados como os primeiros hospitais, no sentido moderno do termo. Eran establecementos onde o mal se acollía con beneplácito; os acollidos neles estaban a cargo de persoal cualificado. Polo tanto, os médicos musulmáns medievais foron os primeiros en faceren unha distinción entre un hospital e os diferentes tipos de institucións como os templos de curación, os templos do sono, os hospicios, os asilos ou os lazaretos para leprosos (leprosarías) que, na antigüidade, servía máis ben para illar os enfermos e os tolos da sociedade, "en lugar de ofrecerlles esperanza dunha curación real". Os Bimaristans medievais, por tanto, considéranse como os primeiros hospitais no sentido moderno da palabra. Os primeiros hospitais públicos, os primeiros hospitais psiquiátricos, as escolas de medicina e as universidades tamén foron introducidas polos médicos musulmáns medievais.
Na Idade Media, a partir do século XI, os edificios hospitalarios deben a súa creación fundamentalmente ás ordes relixiosas, xa que se basean na caridade cristiá e son administrados por membros do clero. A idea da asistencia baséase nas instrucións de Cristo: fogar dos humildes, socorro dos aflixidos... e, máis tarde, o ideal da pobreza, ademais da caridade. O doente e o desamparado é un penitente, e a asistencia ao seu sufrimento, acompañada pola compaixón, é unha oportunidade de redención, en palabras de Santo Agostiño. Así, desde o século XI, a caridade hospitalaria convértese nunha das formas de espiritualidade, secular e clerical. Aconsellada a existencia destes edificios por San Xerome, nun principio tiñan como obxectivo fundamental hospedar os necesitados (de aí o seu nome); os hospitais pertencían ao patrimonio eclesiástico, colocáronse baixo a autoridade do bispo e os seus recursos financeiros procedían só da caridade individual.
Nesta época, algúns mosteiros adaptáronse para que puidesen cumprir unha función hospitalaria. Por iso os primeiros hospitais, tanto na súa tipoloxía arquitectónica como na súa función, aseméllanse a unha igrexa, e a súa arquitectura está inspirada en gran medida polos monumentos relixiosos. A primeira tipoloxía é unha tipoloxía claustral. Ao longo da historia experimentaron unha profunda evolución, desde un simple lugar de albergue de menesterosos até un lugar dedicado exclusivamente a curar enfermos, pasando, na época medieval e na moderna, a asumir unha dupla función de acoller necesitados e de curar doentes. A partir do século XIV as institucións hospitalarias foron pasando a depender dos municipios ou de fundacións reais ou de membros da nobreza e do alto clero.
Os hospitais no Renacemento
Na Europa occidental un dos primeiros edificios construídos exclusivamente como o hospital foi o que propuxo Filarete, sobrenome de Antonio di Pietro Averlino (ca. 1400 - ca. 1469), arquitecto, escultor e teórico da arquitectura de Florencia para o Ospedale Maggiore ("Hospital Maior") da cidade de Milán, en 1456. Planeouno racionalmente, como unha cruz grega dentro dun cadrado, coa igrexa do hospital no centro, e dous grupos de salas que formaban un cruceiro, separadas por un patio, que tiñan dúas plantas delimitadas por galerías porticadas que servían para a circulación dos pacientes, abastecementos e médicos.