cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pandeireteiras
Orixe
Cando a fins do século XIX, os coros galegos encetaron unha labor de compilación e posta en valor destas músicas populares, fixouse a imaxe do gaiteiro acompañado de tambor como representación icónica do folclore tradicional, ignorando ás cantadoras femininas. Isto veu motivado polo feito de ser o do gaiteiro un oficio recoñecíbel, exercido no espazo público: festas, romarías, procesións etc, en tanto que as pandeireteiras tocaban na casa, no espazo privado, como unha máis das labores propias das mulleres rurais.
A guerra civil española e as mudanzas sociais da posguerra, en especial a emigración da mocidade, provocou unha ruptura na cadea de transmisión do patrimonio oral. Os festexos tradicionais (seráns, foliadas, ruadas, polavilas etc), foron esmorecendo até case desapareceren e con eles a música das pandeireteiras.
Cando na década de 70 do século XX, unha nova xeración recomezou os traballos de recolleita, atopou aínda conservado polas vellas mulleres das aldeas toda esta riqueza cultural. Malia existiren tamén algúns cantadores, historicamente foron elas as verdadeiras transmisoras (e creadoras) da tradición lírica galega moderna. Así pode ser constatado na revisión dos traballos de campo, por exemplo no máis importante deles, o Cancioneiro popular galego da musicóloga suíza Dorothé Schubarth, onde as as informantes femininas son maioría.
Recuperación
miniatura|Pandeireteiras de Mens|esquerda As primeiras pandeireteiras en subiren a un escenario como conxunto musical foron as pandeireteiras de Buxán, do concello de Rois. No ano 1963, nun tempo no que nas romarías só actuaban agrupacións de gaiteiros, o grupo foi formado ex profeso para cantar na popular romaxe do Santiaguíño de Padrón, onde actuaron durante 15 anos consecutivos. Era un grupo mixto, 2 homes e 5 ou 6 mulleres, e foi o primeiro en cobrar polas súas actuacións, algo insólito pois as pandeireteiras non cobraban e só tocaban nas festas improvisadas. O éxito do conxunto foi fulgurante, creando unha segunda formación co mesmo nome, e sendo chamados para tocar tamén nas aldeas veciñas.
Xa nos anos 70 o folclorista Manuel Cajaraville entrou en contacto coas pandeireteiras da vila de Mens, en Malpica. Incorporounas ao espectáculo da coruñesa agrupación folclórica Aturuxo, da que era director, realizando con elas unha serie de concertos por Europa e América. As pandeireteiras de Mens subiron posteriormente ao escenario con Milladoiro, cos que fixeron a xira do décimo aniversario do grupo.
Nos anos 80, as formación de pandeireteiras estendéronse por toda Galiza. A primeira agrupación folclórica en incorporalas foi a coruñesa Xacarandaina. E seguindo o seu exemplo moitas outras, como Cantigas e Agarimos de Compostela, cuxas pandeireteiras participaron no disco Galicia no país das maravillas de Milladoiro no 1986. Apareceron máis adiante formacións independentes como as pioneiras Leilia, Xiradela ou Faltriqueira. A aparición nos anos noventa da CRTVG, con programas como Luar ou Alalá popularizou definitivamente o fenómeno. Hoxe en día existen multitude de grupos de pandeireteiras por toda a xeografía galega, creándose tamén agrupacións mixtas como Pandeireteiras sen Fronteiros ou exclusivamente masculinas como Pandeiromus ou Maghúa.
Rancho La Brea
O Rancho La Brea ou La Brea Tar Pits (en galego, pozos de brea de La Brea) son un grupo de pozos de betume que se formaron hai milleiros de anos na contorna do parque Hancock, na zona central da cidade dos Ánxeles, en California. Ese asfalto natural infiltrouse nesta zona dende o solo hai ducias de milleiros de anos e adoita atoparse cuberto de po, follas ou auga. Nestes pozos preserváronse os ósos dos animais que quedaron atrapados no betume. O Museo George C. Page está dedicado a estudar eses pozos e amosar os animais que alí se atoparon. O Rancho La Brea é unha Paraxe Natural Nacional dos Estados Unidos de América.
Localización e formación
miniatura|esquerda|Descrición dalgunhas especies nunha ilustración de Robert Bruce Horsfall (1913). Os pozos de La Brea e Hancock Park están situados no que noutrora foi a concesión mexicana Rancho La Brea, e agora forma parte da área urbana dos Ánxeles, no distrito de Miracle Mile.
Os pozos de betume están compostos por fraccións de cru pesado denominado gilsonita, que se filtraron dende o solo. En Hancock Park o petróleo cru escorre pola fenda ó longo da 6th Street dende o Salt Lake Oil Field. O petróleo aflora e forma na superficie piscinas en varios lugares do parque, tornándose en asfalto cando as fraccións máis lixeiras do petróleo se degradan ou evaporan.
Estas filtracións lévanse producindo dende fai decenas de milleiros de anos. De cando en vez, o asfalto forma depósitos o suficientemente consistentes como para atrapar os animais, quedando a superficie cuberta con capas de auga, po ou follas. Os animais chegarían vagando, quedarían atrapados na poza, e acabarían por morrer. Os depredadores tentarían apresar os animais capturados no piche resultando tamén entrampados.
Os pozos de brea que existen actualmente foron escavados polo ser humano. O meirande era orixinalmente unha mina de asfalto. Os outros pozos fixéronse entre o 1913 e o 1915, cando foron escavados máis de 100 pozos na procura dos ósos de grandes mamíferos do Plistoceno. Distintas combinacións de asfalto e auga asolagan estes buratos. Normalmente o asfalto xorde de gretas, endurecendo ó aflorar e formando montículos que se poden ver en varias zonas do parque. miniatura|300px|Descrición dalgunhas especies nunha ilustración de [[Charles R. Knight (1921).]] Os ósos dos animais mortos, ó afundir e penetrar neles o asfalto, tórnanse dunha cor marrón escura ou negra. As fraccións máis lixeiras do petróleo evapóranse quedando unha substancia máis sólida, que preserva os ósos. Fósiles de grandes mamíferos foron extraídos do alcatrán, pero tamén se recuperaron microfósiles: madeira e plantas, ósos de roedores, insectos, moluscos, po, sementes, follas, e mesmo grans de pole. Expóñense no museo George C. Page algunhas mostras destes achados.
A datación radiométrica da madeira preservada e dos ósos deu unha idade de 38 000 anos para o material máis antigo descuberto en La Brea. Os pozos aínda hoxe atrapan organismos, os máis deles están cercados para evitar accidentes.
Descubrimentos científicos
O xeólogo da Union Oil William Warren Orcutt no 1901 é a primeira persoa acreditada en desvelar que os ósos fosilizados e preservados nos pozos de asfalto pertencen a animais prehistóricos.
As primeiras escavacións para estudar os fósiles de animais prehistóricos realizáronse entre os anos 1913 e 1915. Durante as décadas de 1940 e 1950 a preparación dos fósiles recuperados en escavacións precedentes dos grandes mamíferos do Plistoceno xerou grande expectación. Estudos posteriores determinaron que o material fósil dos vertebrados estaba ben preservado, con pouca evidencia de degradación bacteriana da proteína ósea.
Na década de 1970 a atención dos investigadores centrouse nos pequenos exemplares, como insectos e plantas, incluíndo microfósiles, como grans de pole. O estudo destes restos contribuíu a unha mellor comprensión da conca dos Ánxeles durante a última glaciación. miniatura|Burbulla nun dos pozos de asfalto.
Fonte de metano descuberta
O gas metano escapa dos pozos de piche causando burbullas que fan que o asfalto pareza ferver. No ano 2007 os investigadores da Universidade de California Riverside descubriron que as burbullas son causadas por formas resistentes de bacterias vinculadas ó asfalto natural. Tras consumir o petróleo, as bacterias liberan metano. "Das bacterias estudadas, entre 200 e 300 eran especies previamente descoñecidas". miniatura|esquerda|George C. Page Museum.
George C. Page Museum
O Museo George C. Page é o centro de interpretación do Rancho La Brea e forma parte do Museo de Historia Natural do Condado dos Ánxeles, foi construído á beira dos pozos de piche en Hancock Park. Comezouse a construír no 1975, o museo abriu ó público no ano 1977. Describe a historia dos pozos de piche e amosa as especies neles atopadas. Os visitantes poden camiñar arredor do parque e ver os pozos de asfalto. Dos máis de 100 pozos, o único regularmente escavado polos investigadores na actualidade é o pozo 91. O traballo de escavación lévano a cabo voluntarios supervisados por paleontólogos.
Escavación de pozos descubertos recentemente
O 18 de febreiro de 2009 o Museo George C. Page anunciou formalmente o descubrimento de 16 novos depósitos de fósiles durante a construción dun aparcadoiro subterráneo para o Museo de Arte do Condado dos Ánxeles no ano 2006, a carón dos pozos de piche. Entre os achados están restos dun felino con dentes de sabre, seis lobos prehistóricos, bisontes, cabalos, un preguiceiro xigante, tartarugas, caracois, moluscos, milpés, peixes, esquíos, e un león das cavernas. Tamén se descubriu un esqueleto de mamut case intacto, alcumado Zed; as únicas pezas que faltan son unha perna traseira, unha vértebra e parte superior do cranio, danado cando se realizaba a construción da estrutura do aparcadoiro.
Estes fósiles foron embalados en caixas in situ e leváronse para un compartimento ó lado do pozo 91, propiedade do Page Museum, para que puidesen continuar as obras de construción. Depositáronse vinte e tres grandes caixóns con espécimes e alcatrán no Page Museum, denominándose esta tarefa de investigación Proxecto 23. Os investigadores do museo saben que máis pozos de piche serán descubertos durante os traballos de ampliación da liña púrpura do metro. No 2014, nunhas prospeccións en Miracle Mile, foron encontrados obxectos prehistóricos. miniatura|Investigadores do laboratorio de paleontoloxía do Museo George C. Page.
Flora e fauna
Entre as especies prehistóricas asociadas ó Rancho La Brea están os mamuts, lobos prehistóricos, osos de fociño curto, preguiceiros xigantes e o felino dentes de sabre. Só se atopou un humano, un esqueleto parcial de muller de fai 10 000 anos , que no momento da súa morte tiña entre 17 e 25 anos e atopouse xunto ós restos dun can doméstico, interpretándose como un enterramento cerimonial. John C. Merriam da Universidade de California levou a maior parte do traballo inicial de identificación de especies nos inicios do século XX.
La Brea é coñecido pola achega de milleiros de fósiles de mamíferos do Plistoceno, e aínda que os fósiles de mamíferos xeran un interese significativo, outros fósiles, incluíndo insectos e plantas fosilizadas, e mesmo grans de pole, tamén teñen gran valor. Estes microfósiles son recuperados a partir dunha matriz de asfalto e arxila areosa mediante o lavado cun disolvente para eliminar o petróleo e deseguido selecciónanse baixo unha lente de alta potencia.
Maracaibo
A cidade de Maracaibo é a capital do Estado do Zulia, en Venezuela, e mais do Municipio Maracaibo. É alcumada "Tierra del Sol Amada".
Clima
Maracaibo é unha das cidades máis quentes de Venezuela e de toda América do Sur, de clima entre semiárido (Köppen: BSh) e de sabana tropical (Köppen: Aw) atenuado pola influencia moderadora do lago de Maracaibo; A temperatura histórica media de Maracaibo é de 29 °C (84,2 °F). No pasado, o clima da cidade, de feito en toda a costa do lago de Maracaibo, era insalubre debido á combinación de altas temperaturas e alta humidade. Hoxe, o control das pragas e os efectos do desenvolvemento urbano erradicaron en boa medida eses problemas.
Poboación
miniatura|Edificio no sector Indio Mara|esquerdaPosúe unha poboación aproximada de algo máis de dous millóns e medio de habitantes, converténdose así na segunda cidade con máis poboación de toda Venezuela e a cidade máis extensa do país.
Historia
esquerda|miniatura|Rúa Carabobo no barrio de [[El Saladillo]]
Idade Moderna
A cidade foi fundada por primeira vez en 1529 polo conquistador alemán Ambrosius Einger como Neu Nürnberg ("novo Nürnberg") na colonia de Klein-Wenedig, pero pronto foi abandonada.
Foi refundada o 20 de xaneiro de 1571 polo capitán Alonso Pacheco co nome de Nueva Zamora, despois de tres anos de guerras cos indios Sáparas, Kyrikiris, Alliles e Toas locais.
Até o século XVII foi un importante porto colonial, tras varios ataques piratas perdeu a súa importancia.
Idade Contemporánea
Despois do descubrimento dos campos petrolíferos en 1917, a cidade comezou a desenvolverse activamente.
Cultura
Unha das manifestacións culturais típicas de Maracaibo é a gaita zuliana.
Ensino superior
esquerda|miniatura|454x454px|Praza central na URBEEn Maracaibo hai diversas universidades, sendo as principais a Universidade do Zulia - (LUZ, fundada en 1891) e a Universidade Rafael Urdaneta (fundada en 1973).
Ademais están radicadas en Maracaibo a Universidad Nacional Experimental de la Fuerza Armada UNEFA, Universidad Rafael Belloso Chacín - (URBE), Universidad Católica Cecilio Acosta, Universidad Dr. José Gregorio Hernández, Universidade Bolivariana de Venezuela sede Zulia e a Universidade Nacional Aberta (UNA).
Fuentestrún
Fuentestrún é un concello español da provincia de Soria. A súa poboación é de 57 habitantes (INE 2012) e ocupa unha superficie de 9,19 km².
Bandeira de Andalucía
A bandeira de Andalucía segundo se define no artigo 3.1 do Estatuto de Autonomía de Andalucía
En ambas caras e en situación centrada reprodúcese o Escudo Oficial de Andalucía que ten unha altura de dous quintas partes da anchura da bandeira. Tanto a bandeira coma o himno e o escudo foron adoptados pola Xunta Liberalista de Andalucía na Asemblea de Ronda de 1918, onde proclamouse que en adiante a bandeira de Andalucía consistiría en tres bandas horizontais do mesmo ancho, verde, branca e verde. Blas Infante foi o responsable directo da creación da bandeira, cuxo deseño xustificou polo verde, a cor dos Omeia, e o branco, propio do Imperio Almohade, períodos que desde a súa óptica foron dúas das épocas de maior esplendor do poder político centralizado en Andalucía.
Xunto con este significado histórico coexiste un significado simbólico, que identifica ó verde coa esperanza e o branco coa paz, tal e como se recolle na letra do himno:
Xavier Navaza
Xavier Navaza Blanco, nado en Lalín o 9 de agosto de 1948, é un xornalista e escritor galego.
Traxectoria
Fixo estudos de Enxeñería Técnica Naval en Ferrol e licenciouse en Ciencias da Información na Universidade Autónoma de Barcelona (1976). Traballou en Tele-Exprés e na revista Plataforma. De volta a Santiago de Compostela foi fundador e colaborador de Teima e correspondente en Galicia de El Periodico de Catalunya, Pueblo e Informaciones. Foi nomeado xefe do gabinete de prensa da Xunta de Galicia no gabinete técnico da Consellería de Presidencia en 1979, permanecendo no posto ata 1990. Despois foi subdirector de Xornal Diario de Pontevedra (1991) e puxo en marcha, con Luís Mariño, o programa cultural Etcétera na TVG (1991). Foi columnista de El Correo Gallego.
Teorema da incompletude de Gödel
Os dous Teoremas da incompletude foron demostrados por Kurt Gödel en 1931.
Primeiro teorema
O primeiro teorema da incompletitude, un dos mais loubados resultados da lóxica matemática, afirma dunha forma simplificada:
Dun xeito mais formal, Gödel postulouno inicialmente como:
Aquí, "teoría" significa un conxunto de afirmacións pechadas baixo unhas certas regras de inferencia lóxica. A teoría é consistente se non contén contradicións. Omega-consistente é un termo técnico, mais estrito do que "consistente" a secas.
Segundo teorema
O segundo teorema da incompletude de Gödel, é consecuencia do primeiro, é demostrado por formalización do propio primeiro teorema en si, e enunciase como:
Dun xeito mais formal, Gödel demostra que:
Hai unha sutileza técnica no segundo teorema: ata que punto de exactitude imos expresar a consistencia de T na propia linguaxe T. Hai moitos camiños para facelo, e non todos eles levan ao mesmo resultado. En particular, diferentes formalizacións da afirmación de que T é consistente pode ser inequivalente en T, e algúns poden incluso ser demostrables.
Consecuencias
A seguinte reescritura do segundo teorema é perturbadora para os fundamentos das matemáticas:
O resultado xeral dos dous teoremas foi devastador para unha abordaxe filosófica da matemática coñecida como Programa de Hilbert. David Hilbert propuxo que a consistencia dos sistemas máis complexos, como análise real, poderían ser probados en termos de sistemas máis simples. Así, a consistencia de toda a matemática sería reducida á aritmética básica. O segundo teorema da incompletude de Gödel mostra que a aritmética básica non pode ser usada para probar a súa propia consistencia, e polo tanto non pode ser usada para probar a consistencia de nada máis forte.
Interpretacións simples
O teorema de Gödel é quizais o máis sorprendente e comentado resultado matemático do século XX. De seguro, é o máis incomprendido e un dos únicos teoremas que se presta a acaloradas discusións filosóficas.
Parque da Prehistoria de Teberga
O Parque Arqueolóxico da Prehistoria é un centro adicado a difusión e desfrute do paleolítico e as súas representacións artísticas. Localízase na poboación de Teberga, Asturias. Constitúe un dos centros de referencia neste ámbito do norte peninsular, con relacións e colaboracións con outros grandes centros do país e do sur de Francia.
Estrutura e contidos do parque
O Parque sitúase nun extenso terreo, preto a Senda do Oso de Proaza, está formado por tres edificios deseñados polo arquitecto Dani Freixes, de forma que se integran na paisaxe, aportando ao visitante unha visión moi semellante á que contemplaron os homes e mulleres do paleolítico, coa idea de sumerxirlos nese momento da historia.
Denar macedonio
O denar (en macedonio: денар, transcrito denar) é a divisa oficial da Macedonia do Norte. Subdivídese en 100 дени (deni). O código ISO 4217 es MKD e a súa abreviatura común Ден (Den).
Parque da Prehistoria de Teberga
Estrutura e contidos do parque
O primeiro edificio contén a recepción do Parque e a venda de entradas, así como un pequeno bar, unha tenda de recordos. Neste espazo tamén se atopan as intalacións nas que se realizan os talleres didácticos do Parque, orientados cara maiores e cativos.
Seguindo un sendeiro de grava que nos leva por enriba do río que cruza o Parque chegamos ao segundo edificio, que recibe o nome de "La Galería". Neste, podemos atopar unha explicación da arte e técnicas utilizadas polo home paleolítico para desenvolvela, apoiándonos en reoproducións en paneis dalgunhas das máis famosas covas con arte paleolítica, e útiles tanto técnicos como artísticos atopados en toda Europa. A elaboración dos contidos deste edificio, foi levada a cabo por un prestixioso comité de carácter internacional.
Denar macedonio
Historia
O goberno macedonio decidiu recuperar para a nova unidade monetaria do país o nome dunha moeda histórica macedonia. O dinar (nome derivado do denario romano) era o nome que recibiron un bo número de moedas dende a Idade Media, como os antigos dinares macedonio, húngaro ou croata.
Galería de imaxes de petróglifos de Galicia
Galería de imaxes de petróglifos de Galicia.
Parque da Prehistoria de Teberga
Estrutura e contidos do parque
Ó final do Parque podemos atopar o último edificio, "La Cueva de Cuevas". Este último edificio, contén a reprodución fiel e completa de tres das grandes salas de arte paleolítica de Europa: A Sala dos Polícromos de Tito Bustillo, o Salón Negro de Niaux e o Camarín de Candamo. O edificio reproduce ademais as condicións reais da cova, permitindo ó espectador vivir esta experiencia como se realmente estivera nela.
Por último, no exterior do Parque, instalouse en marzo do 2014, un cercado adaptado, no que residen unha parella de bisontes europeos e outra de cabalos de Przewalski, animais propios do paleolítico e moi representados na arte dese momento. A idea, con estes animais, é a mesma que nos casos anteriores: que o visitante coñeza o mellor posible e de primeira man o mundo dos seus antepasados.
Oferta cultural e servizos
No Parque lévanse a cabo de forma cotiá e baixo reserva, talleres didácticos, relacionados con diversas temáticas da Prehistoria, dirixidos a nenos e adultos. Algunhas das actividades a realizar son por exemplo, unha simulación dunha escavación arqueolóxica, caza prehistórica, lume etc. Tamén podemos gozar de pases guiados polas instalacións do Parque.
Galería de imaxes de petróglifos de Galicia
Un petróglifo é unha representación gráfica gravada nas rochas ou pedras.
Parque da Prehistoria de Teberga
Oferta cultural e servizos
A parte destas actividades permanentes, realízanse numerosos cursos relacionados coa prehistoria, conferencias, e actividades máis didácticas, como mangas do Concurso de tiro con arco e azagaia, rutas a cabalo etc.
Denar macedonio
Historia
A moeda introduciuse o 26 de abril de 1992 e naquela época era equivalente ao dinar convertible iugoslavo (YUN). O 5 de maio de 1993 reformouse a moeda, e un novo dinar (MKD) equivalía a 100 dos antigos (MKN). É emitida polo Banco Nacional de Macedonia do Norte (en macedonio: Народна банка на Република Македонија/Narodna Banka na Republika Makedonija).
Moedas
As moedas que se atopan en circulación corresponden aos valores seguintes:
Billetes
Os billetes en circulación oficial (serie de 1996) descríbense a continuación:
Sistema intrauterino
miniatura|230px|Dispositivo intrauterino (DIU) con proxestáxeno.
O sistema intrauterino (SIU) ou dispositivo intrauterino (DIU) con proxestáxeno é un dispositivo de contracepción hormonal que é colocado no útero. Un SIU ten un cilindro con hormonas que libera unha proxestina chamada levonorxestrel. Un exemplo de SIU é o Mirena. Utilízase para o control da natalidade, os períodos menstruais abondosos e para previr a acumulación excesiva do revestimento do útero naquelas que reciben terapia de substitución de estróxenos. É unha das formas máis efectivas de anticoncepción cunha taxa de fracaso anual de arredor do 0,2%. O dispositivo colócase no útero e dura de tres a cinco anos. Despois da eliminación, a fertilidade volve axiña.
Os efectos secundarios inclúen períodos irregulares, quistes ováricos benignos, dor pélvica e depresión. En raras ocasións pode ocorrer unha perforación uterina. Non se recomenda o seu uso durante o embarazo, pero é seguro coa lactación. O DIU con proxestáxeno é un tipo de anticoncepción reversible de acción prolongada. Funciona ó espesar a mucosidade na abertura do colo uterino, detendo a acumulación do revestimento do útero e, ocasionalmente, evitando a ovulación.
O DIU con levonorxestrel aprobouse por vez primeira para uso médico en 1990 en Finlandia e nos Estados Unidos en 2000. Está na Lista de Medicamentos Esenciais da Organización Mundial da Saúde, os medicamentos máis efectivos e seguros que se precisan nun sistema de saúde. O custo grosista no mundo en desenvolvemento é de preto de 122,46 dólares cada un. No Reino Unido costan ó NHS arredor de 88 libras. Nos Estados Unidos custan arredor de US $ 844,00. Máis de 120 países aprobaron o dispositivo e úsano máis de 10 millóns de mulleres.
Frollais
O topónimo galego Frollais pode referirse a:
Imina
miniatura|dereita|Estrutura xeral dunha imina.
Unha imina é un grupo funcional ou composto químico que contén un dobre enlace carbono–nitróxeno, no que o nitróxeno está á súa vez unido ou ben a un átomo de hidróxeno (H) ou a un grupo orgánico. Cando dito nitróxeno non está unido a un H o composto denomínase base de Schiff. O carbono ten ademais outros dous enlaces simples. As iminas son moi comúns na natureza. A vitamina B6 promove a desaminación dos aminoácidos por medio da formación de iminas, por exemplo.
Nomenclatura e clasificación
As iminas están relacionadas coas cetonas e aldehidos, nos cales se produce un reemprazamento do osíxeno cun grupo NR. Cando R = H, o composto é unha imina primaria, cando R é un hidrocarbil (grupo hidrocarbonado), o composto é unha imina secundaria. Cando R3 é un OH, a imina denomínase oxima, e cando R3 é NH2 a imina denomínase hidrazona.
Aldiminas e cetiminas
Unha imina primaria na que C está unido á vez a un grupo hidrocarbonado e a un H denomínase aldimina primaria; unha imina secundaria que conteña ditos grupos denomínase aldimina secundaria.
Unha imina primaria na que o C está unido a dous grupos hidrocarbonados denomínase cetimina primaria; unha imina secundaria que conteña ditos grupos denomínase cetimina secundaria.
Síntese de iminas
As iminas obtéñense normalmente por condensación de aminas primarias e aldehidos ou menos comunmente cetonas. Ditas reaccións proceden por medio dunha adición nucleofílica da amina sobre o carbonilo electrofílico do aldehido ou cetona, orixinando un intermediato hemiaminal -C(OH)(NHR)-, seguida da eliminación dunha molécula de auga que orixina a imina (ver alquilimino-de-oxo-bisubstitución para máis detalle). O equilibrio nesta reacción xeralmente favorece a formación do composto carbonilo e a amina, de modo que se require unha destilación azeotrópica ou o uso de axentes deshidratantes como peneira molecular para impulsar a reacción cara á formación de iminas. centro|400px|Mecanismo de formación da imina. Existen outros métodos de síntese de iminas, como os seguintes:
Reaccións das iminas
As reaccións máis importantes das iminas son as súas hidrólises para dar as correspondentes aminas e carbonilos. Participan tamén en moitas outras reaccións, moitas das cales son análogas das reaccións de aldehidos e cetonas.
Reaccións ácido-base
De xeito similar ás aminas correspondentes, as iminas son medianamente básicas e protónanse reversiblemente para daren sales iminio. Os derivados iminio son particularmente susceptibles de redución a aminas utilizando hidroxenación de transferencia ou pola acción estequiométrica do cianoborohidruro de sodio. Como as iminas derivadas de cetonas asimétricas son proquirais, a súa redución é un método útil para a síntese de aminas quirais.
Ligandos
As iminas son ligandos comúns en química de coordinación. A condensación do salicilaldehido e acetilacetona dá lugar a familias de axentes quelantes que conteñen iminas, como os salen.
Reducións das iminas
Unha imina pode reducirse a amina por medio de hidroxenación, como por exemplo na síntese de m-tolilbenzilamina:
Outros axentes redutores son o hidruro de litio aluminio e o borohidruro de sodio.
A primeira redución dunha imina asimétrica foi publicada en 1973 por Kagan utilizando Ph(Me)C=NBn e PhSiH2 nunha hidrosililación cun ligando quiral DIOP e o rodio como catalizador (RhCl(CH2CH2)2)2. Desde entón foron investigados moitos outros sistemas.
Pedro de Vitoria
O bacharel Pedro de Vitoria ou de Victoria, nado en data descoñecida e finado en 1541 ou 1542, está considerado como o primeiro reitor da Universidade de Santiago de Compostela xa que foi o primeiro catedrático do Estudio Vello, considerado o berce da universidade.
Traxectoria
Poucos datos hai da súa vida. Polo seu testamento, datado o 13 de outubro de 1535, sábese que era fillo de Diego de Vaztierra e de María López de Letona, ambos os dous naturais de Vitoria; que probabelmente tiña un irmán en Compostela chamado Diego de Vaztierra, a quen aforou uns terreos propiedade do Estudio Vello; e que era clérigo, pois mandou ser soterrado cos seus hábitos sacerdotais. No mesmo testamento fai unha doazón de 500 ducados a outro Pedro de Vitoria, niño, o cal fai pensar que fora fillo seu.
Foi nomeado profesor do Estudio Vello por documento asinado en Salamanca o 22 de xaneiro de 1506 polo bispo de Mondoñedo, Diego de Muros, sendo o único profesor do Estudio e exercendo tamén os labores administrativos deste. Son de destacar as continuas queixas pola falta de cartos para a dotación de aparellos e mobiliario, manifestando en máis dunha ocasión ter que poñer do seu peto os cartos necesarios sen que estes lles fosen reintegrados.
Segundo o Cardeal Sanjurjo, o seu labor docente foi continuado e eficaz, ao tempo que fixo unha administracción moi intensa e proveitosa para o Estudio.
Descoñécese con exactitude a data da súa morte, mais pola análise de documentos da época, semella que debeu de ocorrer a finais de 1541 ou comezos de 1542. Deixou escrito no seu testamento que fora soterrado na Quintana de Palacios.
Campionato Mundial de Fórmula 1 de 1974
O Campionato Mundial de Fórmula 1 de 1974 foi a 25ª tempada de Fórmula 1 organizada pola Fédération Internationale de l'Automobile (FIA), e a 17ª Copa Internacional de construtores de F1. O campionato contou con quince Grandes Premios que se iniciaron o 13 de xaneiro e finalizaron o 6 de outubro.
Resumo do campionato
Emerson Fittipaldi e Clay Regazzoni chegaron á última carreira empatados a puntos, pero Regazzoni tivo problemas de manexo, polo que o cuarto lugar de Fittipaldi deulle o campionato. Fittipaldi, Ronnie Peterson e Carlos Reutemann gañaron tres carreiras cada un, Jody Scheckter e Niki Lauda dúas cada un, e as dúas restantes Regazzoni e Denny Hulme, quen se retirou ao final da tempada. No discurso da tempada morreron dous pilotos de F1, Peter Revson nun accidente na sesión de adestramentos no Gran Premio de Suráfrica en marzo, e o austríaco Helmuth Koinigg no GP dos Estados Unidos en outubro.
A tempada de 1974 foi a primeira, onde a cada piloto asignóuselle un número permanente para todas as carreiras, despois de que o sistema fose instituído na metade da tempada anterior.
Regueifa
Regueifa pode referirse a:
Campionato Mundial de Fórmula 1 de 1974
Clasificación do Mundial de Pilotos de 1974
Os puntos para o Campionato Mundial de pilotos de 1974 outorgáronse da seguinte forma 9-6-4-3-2-1 aos seis primeiros en cada carreira.
Premio Nadal
O Premio Nadal de novela convócase desde 1944 por Ediciones Destino (que desde 1989 pertence ao Grupo Planeta). A súa celebridade radica en que é o premio literario máis antigo que se concede en España e na lista de escritores que mereceron este galardón están importantes figuras da literatura española do século XX. A contía do premio en 2018 foi de 18.000 € para o gañador, e de 6.000 € para o finalista, ata que en 2010 se eliminou esta última categoría. No 2023, a dotación foi de 30.000€. Dende 1968, concédese na mesma noite o Premio Josep Pla de narrativa en catalán.
Historia
Entrégase cada 6 de xaneiro tralas deliberacións e votacións dun Xurado de 5 membros que se fai público no mes de decembro inmediatamente anterior e, dende 1958, a gala de entrega do premio faise no Hotel Ritz de Barcelona. Cómpre sinalar, para evitar continuas confusións, que o premio se convoca ao longo dun ano, pero que se entrega o día 6 de xaneiro do ano seguinte; así, por exemplo, Elena Quiroga gañou, coa novela Viento del Norte o Premio Nadal 1950, pero este premio foi concedido o 6 de xaneiro de 1951.
Triángulo (homónimos)
Triángulo pode facer referencia a:
Na xeometría:
Nas matemáticas:
Na astronomía:
Na xeografía e historia:
Na simboloxía da Alemaña nazi:
Outras cousas:
Feira do viño de Chantada
250px|miniatura|[[Acios de uva Mencía.]] A Feira do viño de Chantada é unha feira vinícola que se celebra en Chantada, a data de celebración variaba entre os meses de febreiro e abril, pero nos últimos anos estabilizouse no segundo fin de semana de marzo . É a primeira que abre este tipo de eventos e unha das que atrae mas público de todas as que celebran na denominación de orixe Ribeira Sacra.
Nas carpas laterais tamén se pode degustar o viño, con racións de polbo, churrasco e carne ao caldeiro.
Orixe
A primeira edición celebrouse no ano 1983, respondendo ó pulo que colleu o sector vitivinícola na zona sur do sur da provincia de Lugo. Inaugúrase o 12 de marzo e acoden como autoridades ó evento Carlos Otero Díaz, naqueles tempos conselleiro de Facenda da Xunta de Galicia e como primeiro pregoeiro Antón Fraguas Fraguas, catedrático e director do Museo do Pobo Galego.
Age of Empires III: The WarChiefs
Age of Empires III: The WarChiefs é o primeiro pack de expansión do videoxogo de estratexia en tempo real Age of Empires III. Foi estreado o 17 de outubro de 2006 nos Estados Unidos. Foi comercializado xunto co xogo completo de Age of Empires III nunha edición especial chamada Age of Empires III Gold Edition o 23 de outubro de 2007. A versión para Mac foi adaptada, desenvolvida e distribuída por Destineer, de MacSoft. O xogo completo para Mac foi lanzado o 12 de xuño de 2007 nos Estados Unidos. Esta expansión foi seguida por unha segunda chamada Age of Empires III: The Asian Dynasties.
David Meca
David Meca Medina, nado en Sabadell en 1974, é un nadador catalán de longa distancia en augas abertas.
Traxectoria
En 2005 sumaba máis de 100 títulos internacionais en probas de longa distancia en augas abertas, entre eles 28 títulos mundiais, o último dos cales foi o de campión do mundo de longa distancia en 25 quilómetros, nos Mundiais de Natación de Montreal 2005.
Estudou interpretación nos Estados Unidos e fixo pequenas incursións no mundo da interpretación e da moda.
17 de febreiro
O 17 de febreiro é o 48º día do ano do calendario gregoriano. Quedan 317 días para finalizar o ano, 318 nos anos bisestos.
Acontecementos
miniatura|dereita|100px| Situación do Canal de Suez. miniatura|dereita|100px| En 1989 nace a Unión do Mabreb Árabe. miniatura|dereita|100px| 17 de febreiro de 2008, [[Viena, celebración da independencia de Kosovo. ]]
Nacementos
miniatura|dereita|100px| Gustavo Adolfo Bécquer. miniatura|dereita|100px| Michael Jordan. miniatura|dereita|100px| Denise Richards. miniatura|dereita|100px| Paris Hilton.
Mortes
miniatura|dereita|100px| Moliére.
Outros
Os 366 días do ano
Samurai Champloo
Samurai Champloo (サムライチャンプルー) é unha serie de anime dirixida por Shinichirō Watanabe, famoso por Cowboy Bebop. A serie ambiéntase nunha versión ficticia do Período Edo, mesturando elementos reais da época con elementos modernos como o hip-hop. O termo "champloo" vén dunha palabra do dialecto de Okinawa, "Champuruu" que significa "mesturar".
O anime lanzouse ó ar na canle xaponesa Fuji TV o 20 de maio do 2004 rematando o 19 de marzo do 2005. Estreouse na Galiza no 2008 emitíndose na canle autonómica TVG dentro do programa xuvenil Xabarín Club. O 14 de setembro do 2009, e coincidindo asemade coa nova programación da G2, Samurai Chanploo comezou a se emitir na devandita canle galega de luns a venres nun horario nocturno.
A serie, recibiu unha adaptación para o manga na revista Shonen Ace en agosto de 2004 a outubro do mesmo ano.
Sinopse
Fuu, unha moza de 15 anos, traballaba nunha casa de té ata que foi destruída por unha violenta pelexa a tres bandas entre Mugen, o vagabundo, Jin, o samurai errante, e os gardacostas do fillo do Daikan dese pobo. Ó final do combate Mugen e Jin son arrestados para seren executados no día seguinte. Fuu tenta facer un trato con estes dous fulanos, axudaralles a fuxir se en troques, axúdana a atopar ó samurai que recende ós xirasois. As cousas non serán tan doadas, xa que Mugen e Jin están sempre tentando acabar o un co outro, unha rivalidade eterna case profesional. Ambos samurais teñen un pasado borroso; Mugen, de ascendencia pirata chama a atención coa súa vestimenta e o seu estraño xeito de pelexar. Jin, samurai silencioso e de mirada fría, de poucas palabras, é acosado varias veces por todos por distintos samurais da rexión, na súa viaxe cara a Nagasaki. Ex alumnos do dōjō do que el procede, sítianlle tratando de o eliminar, debido á súa reputación e á historia que lle precede.
Dobraxe
!width="175"|Personaxe !width="175"|Voz galega !width="175"|Voz orixinal
Ligazóns externas
Samurai Champloo na web da TVG
Javier Casqueiro
Javier Casqueiro, nado en Ferrol en 1962, é un xornalista galego.
Traxectoria
Xa de neno se mudou a Madrid coa familia e cursou estudos en colexios e institutos desa cidade. Licenciouse en Xornalismo na Universidade Complutense de Madrid. A mediados da década dos oitenta comezou a traballar en La Voz de Galicia, e en 1990 trasladouse a Madrid para traballar no xornal El País, onde primeiro se ocupou da información de carácter local e despois da información política. En 2002 marchou de correspondente dese mesmo xornal a Washington. En 2005 abandonou ese medio e regreou a España para dirixir a sección de Nacional (información de política española) na cadea de televisión Cuatro. En 2010 regresou de novo a El País para facerse cargo como redactor xefe da sección Nacional e Política. A partir de 2015 trasladouse a Rabat, onde exerceu como correspondente para o seu xornal para os países do Magreb.
Golmayo
Golmayo é un concello español da provincia de Soria. A súa poboación é de 2.219 habitantes (INE 2012) e ocupa unha superficie de 189,83 km².
Demografía
En 2021, a poboación ascendía a 2 844 habitantes, 1 482 hombres e 1 362 mulleres.
Sam Wood
Samuel Grosvenor "Sam" Wood, nado en Filadelfia (Pensilvania) o 10 de xullo de 1884 e finado en Hollywood (California) o 22 de setembro de 1949 foi un director e produtor cinematográfico estadounidense.
Traxectoria
Wood comezou a súa carreira como actor e traballou como axudante de Cecil B. De Mille en 1915. Traballou como director durante a década de 1920 dirixindo algunhas das estrelas de Paramount Pictures, como Gloria Swanson e Wallace Reid. En 1927 entrou na Metro-Goldwyn-Mayer, onde traballou con Marion Davies, Clark Gable, Marie Dressler, e Jimmy Durante. Na década de 1940, Wood dirixiu a Ginger Rogers no filme polo que gañou o Oscar á mellor actriz, Kitty Foyle (1940).
Wood faleceu dun ataque ao corazón en Hollywood, aos 65 anos.
Críticas
Wood era ideoloxicamente conservador e en 1947 testificou perante o House Un-American Activities Committee. Groucho Marx, que traballou con Wood en Unha noite na ópera e A Day at the Races, chamou a Wood "fascista" e alporizouse polos comentarios racistas de Wood contra os afroamericanos.
Francisco Piñeiro Groba
Francisco Piñeiro Groba, finado en Tui o 28 de setembro de 1947, foi un mestre e político galego.
Vida persoal
Casou en Tui coa tamén mestra Irene López Barreiro en 1910.
Jonathan Franzen
Jonathan Franzen, nado o 17 de agosto de 1959 en Western Springs (Illinois), é un novelista e ensaísta estadounidense.
Infancia e educación
Franzen, de nai estadounidense e pai sueco, naceu en Western Springs (Illinois), criouse en Webster Groves, un suburbio de Sant Louis, no estado de Missouri, e en 1981 graduouse en alemán en Swarthmore College. Ó mesmo tempo que escribía a súa primeira novela, traballou no laboratorio de sismoloxía na Universidade Harvard.
A súa terceira novela The Corrections (2001), unha extenso drama satírico, amplamente aclamado pola crítica fixo que o seu autor gañase o National Book Award e fose finalista no Premio Pulitzer de ficción. A súa novela máis recente Freedom (en galego Liberdade) foi publicado en agosto de 2010.
Bruce Andrews
Bruce Andrews, nado en Chicago en 1948, é un poeta norteamericano, un dos creadores do movemento L=A=N=G=U=A=G=E.
Traxectoria
Estudou relacións internacionais na Universidade Johns Hopkins e ciencia política en Harvard. En 1973 publica o seu primeiro libro, Edge. En 1978 con Charles Bernstein edita a revista cultural L=A=N=G=U=A=G=E, os seus 13 números publicados foron fundamentais para o novo movemento de avangarda que tomou o nome da revista. En 1984 el e Bernstein publicaron a maioría do contido dos 13 números en The L=A=N=G=U=A=G=E Book.
A súa poesía fundaméntase no sistemático rachamento das normas da linguaxe, ata agora publicou corenta poemarios, entre os que destacan I Don't Have Any Paper So Shut Up (Or, Social Romanticism) (1992) e Ex Why Zee: Performance Texts, Collaborations with Sally Silvers, Word Maps, Bricolage & Improvisation (1995). Boa parte da súa obra última publicouna online.
Adrian Frutiger
miniatura Adrian Frutiger, nado en Unterseen o 24 de marzo de 1928 e fianado en Bremgarten bei Bern o 10 de setembro de 2015, foi un tipógrafo suízo. Creador das tipografías Univers e Frutiger, está considerado un dos máis influentes do século XX.
Traxectoria
En 1951 recibiu un premio do Ministerio de Interior Suízo por un estudo sobre a escritura occidental. Pouco despois, traballou nove anos na fundición francesa Deberny & Peignot, sendo o seu primeiro traballo o deseño do tipo President. Supervisou a adaptación de moitos dos tipos clásicos de Deberny & Peignot (Garamond, Baskerville, Bodoni etc) para o sistema de fotocomposición Lumitype (coñecido como Photon nos EUA), e en 1955 deseñou para este sistema o tipo Meridien. Creou o tipo Univers, introducido en 1957 para fotocomposición e composición en metal, e que pasou a ser o modelo para todas as creacións posteriores de tipos sen serifa.
En 1960 deixou a empresa e abriu o seu propio estudio cerca de París, actualmente ocupado polo seu socio Bruno Pfäffli. Foille encargado o deseño das sinalizacións do Metro de París, para o cal creou unha variación da Univers especializada para utilizarse en branco sobre fondos escuros en condicións de pouca luz. Amais, ideou un enxeñoso sistema de numeración para poder diferenciar os 21 pesos e anchuras da Univers, que significou un fito para a denominación e catalogación de tipos, método usado posteriormente en tipos como a Frutiger, Avenir ou Helvética Neue.
En 1976 encargóuselle o deseño da sinalización do aeroporto Charles de Gaulle, que debía ser acorde coa arquitectura vangardista do deseño de Paul Andreu. Creou un novo tipo sen serif, simple, claro e robusto, que ao ser de fácil e rápido recoñecemento a grandes distancias, tanto vista de fronte como en ángulo, permitía ser lido nun aeroporto. Esta tipografía non é estritamente xeométrica nin humanista, senón que as formas foron deseñadas para que cada carácter individual poida ser recoñecido facilmente. Con todo, se ben nun principio foi pensada para o seu uso a grande escala en aeroportos, a súa gran calidade fixo que moitas marcas a utilizasen, sendo na actualidade unha das tipografías preferidas nas axencias de publicidade e estudios de deseño, funcionando perfectamente tanto en titulares e carteis como en grandes bloques de texto.
O 6 de maio de 1997, no evento Typomedia 97, presentou o seu novo deseño da familia Linotype Univers con 59 pesos diferentes.
Jeune Europe
Jeune Europe (en galego: Europa Nova) foi unha organización política europeísta de extrema dereita fundada en 1962 por Jean-François Thiriart en Bélxica, precursora do nacionalismo revolucionario contemporáneo europeo, que xurdiu do Movemento de Acción Cívica, tamén fundado por Thiriart e oposto á descolonización do Congo Belga.
Adoptou un discurso innovador respecto a outras organizacións neonazis e neofascistas. Os puntos básicos da organización eran a unificación de Europa, de Brest a Bucarest, nun só país que se convertese nunha nova potencia mundial que actuase como terceiro bloque entre os Estados Unidos e a Unión Soviética, e foi un dos primeiros partidos en considerar o feito nacional a escala continental opoñéndose á nación-patria dos outros movementos da extrema dereita. Adoptou a cruz celta como símbolo e consideraba ao nazismo obsoleto, relegando os seus postulados racistas a un segundo plano, inda que sempre mantivo lazos con dirixentes neonazis. Tiña seccións en 11 estados, Francia, Italia e España entre eles, e apoiou a movementos de liberación nacional (OLP, Panteras Negras, Vietcong) a pesar de tamén apoiar á OAS.
En 1962 participou na Conferencia de Venezia, onde concordou en participar na creación do Partido Nacional de Europa xunto con Oswald Mosley, Otto Strasser e outros dirixentes neonazis.
Progresivamente JE comezou unha viraxe ideolóxica buscando puntos comúns co comunismo, na procura de incluír á Unión Soviética nunha Europa unida. En 1964 JE participou nas eleccións municipais en Bruxelas. Disolveuse en 1969 e foi substituído polo Partido Comunitario Europeo, partido nacional bolxevique, aínda que algúns membros pasaron a organizacións de extrema esquerda, como no caso de Italia coa incorporación de varios dos seus militantes ás Brigadas Vermellas.
Os seus órganos de expresión foron Jeune Europe e La Nation Européene.
Gennaro Gattuso
Clubs
O sucesor de Smith, Dick Advocaat, non contaba moito con el así que foi transferido á Salernitana en outubro de 1998 por 3 millóns de Libras.
O A.C. Milan pagou 8 millóns de libras en 1999 polo seu traspaso. O seu estilo de xogo permitía liberar ao mediocampista Andrea Pirlo de bastantes tarefas defensivas a dedicarse a participar na creación do xogo. Gattuso, que ás veces xoga de interior dereito, non facía o típico traballo de subi-la banda e centrar cara a área rival, senón que se deixaba caer ó medio para participar nos traballos de defensa.
Xogou o seu encontro 300 co Milan o 26 de setembro de 2006 nun empate a 0 contra o Lille, na Liga de Campións.
A Selección
Gattuso foi unha peza clave no mediocampo da selección italiana xunto con Andrea Pirlo compañeiro seu tamén no A.C. Milan.
Participou en dous mundiais, no 2002 e no Mundial de Fútbol Alemaña 2006, onde fixo unha grandísima actuación, e contribuíu de xeito decisivo á vitoria italiana no torneo.
Agarista
Agarista é un xénero de arbustos pertencentes á familia Ericaceae. Comprende 52 especies descritas e destas, só 31 aceptadas.
Descrición
Son arbustos ou árbores. Follas xeralmente alternas, perennes, pecioladas, a nervadura reticulódroma, as marxes enteiras, rara vez unduladas, a serradas, ou serrulada/ciliadas. Inflorescencias xeralmente axilares, racemosas ou paniculadas; brácteas florais rara vez grandes e foliáceas; pedicelos articulados co cáliz; bractéolas normalmente 2, basais a mediais ao longo dos pedicelos. Flores 5-meras, sen aroma, a estivación imbricada; lobos do cáliz libres; corola simpétala, cilíndrica a urceolada; estames 10, iguais, case tan longos como a corola; filamentos distintos, iguais, xeniculados; anteras sen apéndices, dehiscentes por poros elípticos, con tecido de desintegración branco por detrás cerca do ápice; pole sen fíos de viscina; ovario súpero; estilo lixeiramente inchado cerca do ápice e xeralmente lixeiramente exerto. Froitos en cápsulas loculicidas, subglobosas, curtamente ovoides a ovoides, as suturas non engrosadas e sen separarse das valvas na dehiscencia.
Taxonomía
O xénero foi descrito por D.Don ex G.Don e publicado en A General History of the Dichlamydeous Plants 3: 788, 837–838. 1834. A especie tipo é: Agarista nummularia (Cham.) G.Don
Especies aceptadas
A continuación dáse unha lista das especies do xénero  aceptadas até febreiro de 2014, ordenadas alfabeticamente. Para cada unha indícase o nome binomial seguido do autor, abreviado segundo as convencións e usos.