cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Escala de Allport
Escala de Allport é un método para medir o prexuízo nunha sociedade. Tamén se coñece por Escala de Prexuízo e Discriminación de Allport ou Escala de Prexuízo de Allport. Foi descrita polo psicólogo Gordon Allport no seu libro The Nature of Prejudice.
A escala
A Escala de Allport vai de 1 a 5.
Nivel 1 - Antilocución
Antilocución no sentido de que un grupo maioritario fai chanza abertamente do grupo minoritario. O discurso é en termos de estereotipos negativos e imaxes negativas. Isto tamén se chama incitación ao odio. É vista xeralmente como inofensiva pola maioría. A antilocución por si mesma pode non ser daniña, mais estabelece o escenario para erupcións máis serias de prexuízos. Por exemplo, chistes sobre cataláns ou galegos, negros, gays etc.
Nivel 2 - Esquiveza
Os membros do grupo maioritario evitan o contacto coas persoas do grupo minoritario. Pode que non se pretenda facer mal directamente, mais o mal faise a través do illamento.
Nivel 3 - Discriminación
O grupo minoritario é discriminado negándolle oportunidades e servizos e engadindo prexuízo á acción. Os comportamentos teñen por obxectivo específico prexudicar o grupo minoritario impedíndolle atinxir os seus obxectivos, obtendo educación ou empregos etc. O grupo maioritario está tentando activamente prexudicar o minoritario.
Nivel 4 - Ataque Físico
O grupo maioritario destrúe os bens do grupo minoritario, queiman propiedades e desempeñan ataques violentos contra individuos e grupos. Perpétranse danos físicos contra os membros do grupo minoritario. Por exemplo, linchamento de negros nos Estados Unidos de América, pogroms contra os xudeus na Europa, e a aplicación de penas aos mormóns nos EUA nos anos 1800.
Nivel 5 - Exterminio
O grupo maioritario procura o exterminio do grupo minoritario, tentando liquidar a todo un grupo de persoas (por exemplo, a poboación dos indios norteamericanos, a Solución Final para o Problema Xudeu, a Limpeza Étnica en Bosnia etc.).
Pierre Levegh
Pierre Eugène Alfred Bouillin, nado en París o 22 de decembro de 1905 e finado no Circuíto de Le Mans o 11 de xuño de 1955, foi un deportista francés e piloto de carreiras. Tomou o nome de carreiras Pierre Levegh (pronunciado Le-Vec) en memoria do seu tío, un piloto pioneiro que morreu en 1904. Levegh é recordado principalmente pola Traxedia de Le Mans de 1955, desastre que o matou e 83 espectadores durante a carreira automobilística de das 24 Horas de Le Mans de 1955.
Carreira
Foi tamén xogador de hóckey sobre xeo e tenista. No automobilismo competiu na Fórmula Un para o equipo de Talbot-Lago en 1950 e 1951, comezando seis carreiras, retirándose en tres e sen acadar puntos.
En 1955 foi tentado lonxe de Talbot e uniuse ao estadounidense John Fitch para competir cun Mercedes-Benz 300 SLR. Durante as 24 Horas de Le Mans, na terceira hora de competición, na recta de tribunas o coche de Mike Hawthorn cortou a trazada para entrar en boxes, freando diante do Austin-Healey 100S de Lance Macklin. Macklin viuse obrigado a facer un movemento evasivo de Hawthorn, atravesando a pista ata meterse na trazada máis rápida do Mercedes de Levegh, que marchaba xusto diante do seu compañeiro de equipo en Mercedes Juan Manuel Fangio. Correndo pegado ao coche de Macklin, a roda dianteira dereita do coche de Levegh montou por encima da parte posterior esquerda de Macklin, o que provocou que o 300 SLR saíse polo aire, bateou contra un muro de contención, desintegrándose e dispersando os restos sobre a multitude. Levegh morreu cando saíu lanzado do coche e o seu cranio resultou esmagado polo impacto. O corpo de magnesio inflamable dos Mercedes rapidamente prenderon polo accidente; a combinación do incendio e as pezas do automóbil voador mataron a 83 espectadores con máis de 100 feridos. A carreira continuouse para evitar que os espectadores saíran, o que bloquearía todas as estradas de acceso ás ambulancias.
Aínda que Levegh non puido salvarse, puido salvar a vida do quíntuplo campión mundial de Fórmula 1 Fangio, que veu un sinal de Levegh para desacelerar, un momento antes de alcanzar o coche de Macklin, esta advertencia deliberada salvou a vida de Fangio.
Mentres que Mercedes se retirou da carreira como sinal de respecto ás vítimas (e máis tarde das carreiras automobilísticas en xeral durante os seguintes 30 anos), Mike Hawthorn e Ivor Bueb continuaron no seu Jaguar para gañar a carreira. O accidente foi un dos principais contribuíntes para cambiar actitudes sobre a aceptación do perigo nas carreiras de motor e un aumento no desexo de facer circuítos máis seguros tanto para os espectadores como para os pilotos. A pequena firma británica de Bristol Cars, cuxos pilotos conseguiron un 1-2-3 na clase de 2 litros en Le Mans ese ano, decidiron abandonar as carreiras completamente como resultado da traxedia, desguazando todo menos un dos seus coches de carreiras. Fitch converteuse nun defensor da seguridade e comezou a investigar sobrea seguridade automotriz, algunhas das cales prosperaronavanzaron no automobilismo.
Albus Dumbledore
Albus Percival Wulfric Brian Dumbledore é unha personaxe ficticia das novelas de Harry Potter, escritas por J. K. Rowling. Durante a meirande parte da serie, é o director da Escola Hogwarts de Maxia e Feiticería. Como parte da súa historia, revélase que é o líder e fundador da Orde do Fénix, unha organización adicada á loita contra o antagonista principal da serie, Lord Voldemort.
Pierre Levegh
Carreira
Levegh está enterrado no Père Lachaise Cemetery en París.
Resultados Completos na Fórmula Un
(Chave) As carreiras en letra grosa indican pole position; as carreiras en cursiva indican volta rápida.
Albus Dumbledore
Dumbledore foi interpretado por Richard Harris nas adaptacións cinematográficas de Harry Potter e a Pedra Filosofal (2001) e Harry Potter e a Cámara dos Segredos (2002). Após o finamento de Harris no outubro de 2002, Michael Gambon adoptou o papel de Dumbledore nos seis filmes restantes, do 2004 até o 2011. Jude Law foi o actor que interpretou a Dumbledore coma un home de mediana idade nas prequelas Fantastic Beasts: The Crimes os Grindelwald (2018) e Fantastic Beasts: The Secrets of Dumbledore (2022).
Rowling declarou que escolleu o nome de Dumbledore, que é unha verba dialectal de bumblebee (termo inglés para referirse aos abesouros), pola afección de Dumbledore á música. A miúdo, imaxinábao paseando e cantaruxando para si mesmo.
Desenvolvemento da personaxe
A autora J. K. Rowling dixo que gozaba escribindo a Dumbledore porque  é a personificación da bondade . Expresou que Dumbledore fala por ela, xa que  o sabe case todo  sobre o universo de Harry Potter. Rowling tamén mencionou que Dumbledore lamenta  haber tido que ser sempre el o que sabía, e o que portaba coa carga do saber . Como mentor da personaxe principal, Harry Potter,  Dumbledore é un home moi sabio que sabe que Harry vai ter que aprender unhas cantas leccións crúas para prepararse para o que lle poida chegar na vida. Deixa que Harry se meta no que non lle permitiría a outro alumno, e tamén deixa involuntariamente que Harry se enfronte a cousas das que preferiría protexélo . Nunha entrevista de 1999, Rowling declarou que se imaxinaba a Dumbledore  máis coma un John Gielgud, xa sabes, bastante maior e... e señoril dabondo . Durante a súa época de estudante, Dumbledore estivo na Casa Gryffindor. J. K. Rowling dixo nunha entrevista que Dumbledore tiña arredor duns 150 anos, porén, na súa páxina web, asevera que Dumbledore naceu no 1881, polo que tiña 115 ou 116 anos no momento da súa morte.
O 19 de outubro do 2007, un mozo preguntoulle a Rowling se Dumbledore atopara o amor verdadeiro. A autora dixo que sempre pensou en Dumbledore como homosexual e que se namorara do meigo corrupto Gellert Grindelwald, o que constituíu a gran traxedia de Dumbledore; Rowling non dixo explicitamente se Grindelwald lle correspondeu. J. K. Rowling fala disto máis detalladamente ao explicar as motivacións do coqueteo de Dumbledore coa idea da dominación dos Muggles por parte dos meigos:  Perdeu por completo o seu compás moral cando se namorou e creo que, despois diso, tornouse moi desconfiado do seu propio xuízo nesas cuestións, polo que se volveu algo asexual. Levaba unha vida célibe e libresca .
Libros do un ao tres
Ao comezo da primeira novela da serie, Harry Potter e a pedra filosofal, Dumbledore chega ao número catro de Privet Drive en Little Whinging, Surrey. Despois de que Voldemort asasinara os pais de Harry e el quedara reducido a unha forma feble, Dumbledore tomou a decisión de que o bebé orfo fose vivir á casa de Vernon e Petunia Dursley. Sabía que Harry estaría protexido por unha maxia especial causada polo sacrificio da súa nai que se selaría coa aceptación na casa por parte de Petunia do seu sobriño. Esta vella maxia da unión do amor fai que Voldemort non poida nin tocar a Harry. Dumbledore deixa a Harry diante da porta dos Dursley, cunha nota xunta a el explicándolles a situación. Cando marcha, despídese dicíndolle: "Boa sorte, Harry".
Cando Harry chega a Hogwarts, Dumbledore fálalle dos segredos do Espello de Oxesed, asegurando que cando se mira nel, vese a si mesmo sostendo un par de calcetíns grosos de la. Máis adiante na historia, no sétimo libro, Harry lembra que probablemente esa fora a única resposta deshonesta que lle deu. Tamén é o responsable de enfeitizar o Espello de xeito que puidera agochar a pedra filosofal e que soamente aquel que se mirase no espello co desexo de atopar a pedra, pero non usala, a dese conseguido. Nun momento da trama, recibe unha mensaxe falsa de parte do Ministerio de Maxia e marcha do castelo. Esa mesma noite, o profesor Quirinus Quirrell, Harry Potter, Ron Weasley e Hermione Granger acceden aos alxubes para recuperar a pedra, pero Dumbledore decátase diso e regresa a tempo a Hogwarts para rescatar a Harry de Quirrell e Voldemort. Tamén mantén unha conversación final con Harry despois dos acontecementos do clímax do libro na que revela ao mozo que cando Voldemort o intentara martar, a protección da súa nai o protexera.
En Harry Potter e a Cámara dos Segredos, Dumbledore sospeita de que Tom Riddle está involucrado dalgún xeito nos ataques que sofren os estudantes. Un Dumbledore máis mozo aparece nos recordos almacenados no diario de Riddle e Harry comproba que a historia se está a repetir ao ver ao profesor preguntando a Riddle se sabe algo sobre os ataques aos estudantes. Durante a última metade da novela, Lucius Malfoy consegue suspender a Dumbledore do cargo como director da escola máxica, alegando que é o que está detrás dos ataques dun basilisco ceibado da Cámara dos Segredos. Finalmente, Dumbledore é restablecido no seu posto cando se descobre que fora Ginny Weasley, baixo o maleficio do diario de Riddle, a que abrira a Cámara dos Segredos.
Ao comezo de Harry Potter e o preso de Azkaban, Dumbledore vese na obriga de aceptar que os Dementores vixíen a escola para protexer os alumnos de Sirius Black, un suposto asasino que fuxiu do cárcere máxico de Azkaban. Cando Sirius consegue chegar a Hogwarts, Dumbledore ordena que pechen todas as entradas ao castelo. Máis tarde, Dumbledore suxírelle a Hermione que faga uso do viratempo para volver tres horas atrás no tempo e así salvar a Buckbeak e a Sirius das súas inxustas execucións.
Libros catro e cinco
Na cuarta entrega, Harry Potter e o Cáliz de fogo, Dumbledore preséntalles aos alumnos o Torneo Tres Meigos. El é, ademais, un dos xuíces do Torneo. Cando do Cáliz de fogo sae o nome de Harry, Dumbledore non se anoxa e mantén a calma; pregúntalle se lle pedira a un alumno maior que botase o seu nome no Cáliz. Cando Harry contesta que non, Dumbledore cre a súa palabra. Ao final do libro, os temores de Dumbledore cúmprense cando Harry regresa do seu encontro con Voldemort co corpo sen vida de Cedric Diggory e cando Alastor Moody (que fora suplantado por Barty Crouch, Jr. mediante a Poción Polizume) leva a Harry lonxe del ata a súa oficina no interior do castelo. Inmediatamente, Dumbledore desconfía e vai con Minerva McGonagall e Severus Snape a salvar a Harry e interrogar a Crouch. Despois, Dumbledore escoita o testemuño de Harry sobre o regreso de Voldemort. Malia isto, o Ministro de Maxia Cornelius Fudge rexeita crer tal cousa e iníciase unha inimizade entre el e o director da escola.
En Harry Potter e a Orde do Fénix, Dumbledore é destituído do seu cargo como xefe de meigos do Wizengamot ademais doutros moitos cargos que tiña, debido ás afirmacións do regreso de Voldemort. Mentres tanto, o Ministro de Maxia fai todo o que pode para desacreditalo a el e mais a Harry, principalmente por medio do xornal O Profeta Diario. Durante todo este quinto curso, Dumbledore mostra reticencia a falar con Harry, mesmo chegando a non miralo, algo que amola ao mozo ata o punto de anoxarse co director.
Xa en Hogwarts, un decreto emitido polo Ministerio sitúa a Dolores Umbridge no posto de profesora de Defensa contra a Maxia Negra. A traés dela, Fudge vai gañando poder gradualmente sobre Hogwarts e Dumbledore, temendo que este último estivese organizando un exército de meigos mozos para botar abaixo o Ministerio. Umbridge prohibe as prácticas defensivas nas súas clases, forzando a Harry, Ron e Hermione a constituír o Exército de Dumbledore xunto aos seus compañeiros. Cando Umbridge descobre estas prácticas, Dumbledore asume a responsabilidade da creación desta organización e foxe do colexio, permitindo que Umbridge se faga cargo da dirección da escola máxica.
Dumbledore non volve aparecer no libro ata que se produce a loita no Departamento de Misterios. Alí axuda aos membros da Orde do Fénix na batalla contra os Devoradores da Morte. Logo salva a Harry do maleficio Avada Kedavra conxurada por Voldemort e entra nun feroz duelo co Señor Escuro. O enfrontamento culmina con Voldemort sendo sometido por Dumbledore, véndose forzado a posuír a Harry nun intento de facer que Dumbledore mate ao mozo. Voldemort vese na obriga de deixar o corpo de Harry debido á dor do corazón puro de Harry e foxe xunto a Bellatrix. Finalmente, Fudge ten que aceptar o regreso de Voldemort. Cara a fin do libro, Dumbledore explica a Harry que Voldemort o elixira a el como o seu igual e que un dos dous terá que matar o outro segundo a profecía elaborada por Sybil Trelawney.
Sexto libro
En Harry Potter e o misterio do príncipe, Dumbledore recolle a Harry de Privet Drive e lévao con el para persuadir a Horace Slughorn de que volva formar parte do profesorado de Hogwarts. Harry decátase de que ten a man dereita negra. Durante o curso escolar, Dumbledore reúnese con Harry no seu despacho para ensinarlle acontecementos acerca do pasado de Voldemort e que considera de vital importancia. O pensadoiro sérvelles para visitar varios recordos que mostran que Voldemort creou seis Horcrux para conseguir a inmortalidade e que deben ser destruídos para acabar co Señor Escuro. Nestas leccións, Harry avisa en repetidas ocasións que ten sospeitas de que Draco Malfoy está traballando para Voldemort. Dumbledore non lle dá maior importancia e non toma ningunha represalia contra Draco, comentando que sabe máis do que pasa ca Harry.
Cara ao final do libro, Dumbledore e Harry abandonan o colexio e van ata unha cova na que Dumbledore cre que se atopa un dos Horcrux. Dentro da cova, Dumbledore vese na obriga de beber unha apócema para obter o Horcrux; de súpeto, Dumbledore comeza a berrar, aparentemente sufrindo unha tortura mental e con signos de debilidade. Cando remata de bebela, Dumbledore devece por beber auga. Harry ten que tomar a auga do lago, pero nese momento aparecen todos os inferius, cadáveres mortos e voltos á vida mediante maxia, residentes no lago. Os inferius agarran a Harry e intentan levalo ao fondo do lago, pero Dumbledore realiza un esconxuro de lume arredor deles dous para que non se lles acheguen. Finalmente, escapan de alí co Horcrux, que é un medallón. Ao chegar a Hogsmeade, comproban que a Marca Escura está enriba da Torre de Astronomía de Hogwarts. Na torre, Dumbledore pide a Harry que non interfira no que están a piques de acontecer, facéndolle un feitizo que o inmobiliza cando está debaixo da súa Capa de Invisibilidade. Agochado, Harry non pode axudar a Dumbledore cando é desarmado por Draco Malfoy. Axiña chegan varios Devoradores da Morte que animan a Draco para que mate o vello director. Draco dubida, pero nese intre chega Severus Snape para realizar o Maleficio Asasino contra Dumbledore.
Sétimo libro
Rowling utilizou varios capítulos de Harry Potter e as reliquias da morte para revelar dúas cuestións con respecto a Dumbledore: os seus primeiros anos de vida e a súa morte. O libro presenta os pais de Albus, Percival e Kendra Dumbledore, así como a súa irmá máis nova Ariana; o seu irmán Aberforth Dumbledore xa fora mencionado con anterioridade. Con seis anos, Ariana sufriu o ataque de tres muggles que a espreitaran facendo maxia. Debido ao ataque, Ariana queda traumatizada e non controla a súa maxia nunca máis. Percival ataca sen piedade os muggles en vinganza, polo que acaba sendo condenado de por vida en Azkaban. Despois disto, Kendra múdase coa súa familia a Godric's Hollow. Nun dos seus descontrois, Ariana mata por accidente a súa nai Kendra. Albus, que viña de acabar a súa educación máxica en Hogwarts, convértese no cabeza de familia e vese na obriga de quedar na casa coa súa irmá Ariana mentres Aberforth completa a súa educación.
Pouco despois, un Gellert Grindelwald mozo chega a Godric's Hollow para vivir coa súa tía avoa, Bathilda Bagshot. Axiña el e Albus establecen unha amizade que os leva a soñar cun mundo dominado polos meigos sobre os muggles, grazas á unión das lendarias Reliquias da Morte. Crían que non importaba o que tivesen que destruír polo camiño porque habían ser recompensados ao final. Todo isto, con todo, nunca sucedeu. Albus, Aberforth e Grindelwald entraron nunha liorta que resultou na morte de Ariana. Albus sentiuse culpable polo resto da súa vida, e nunca soubo se fora un dos seus maleficios o que matara a súa irmá. Grindelwald marchou para comezar unha nova vida. Como resultado dos seus erros, Albus sentía que non se podía confiar nel se tiña poder, e por iso rexeitou o cargo de Ministro de Maxia malia que llo ofreceron en varias ocasións. Dumbledore volveu a Hogwarts, esta vez como profesor de Transfiguración.
Décadas despois, en 1945, Dumbledore derrota o seu antigo amigo Grindelwald, que finalmente dera en ser un meigo escuro e que tiña en posesión a Variña de Bieiteiro. A derrota de Grindelwald fixo que Dumbledore se convertese no propietario da Variña de Bieiteiro, a variña máis poderosa de todos os tempos. Terá esta condición ata a súa morte, cando pasa a ser o propietario Draco Malfoy despois de lanzarlle o esconxuro de desarme. Por outra banda, Dumbledore posuía outra das Reliquias desde a morte de James Potter: a Capa de Invisibilidade, que decidiu dar como regala a Harry.
A verdade sobre a morte de Dumbledore revélase a través dos últimos recordos de Snape no pensadoiro. Harry descobre que Dumbledore cometera un terrible erro poñéndose un anel cun maleficio no seu dedo, nalgún momento entre o quinto e sexto libro. O anel contiña a Pedra da Resurección, que Dumbledore cría que lle serviría para pedir desculpas á súa irmá e pais. O director pediu axuda a Snape, pero cando o profesor chegou xa tiña o maleficio, o único que puido facer foi contelo. Snape calculou que Dumbledore tería pouco máis dun ano de vida. Ao sabelo, Dumbledore reveloulle que sabía dos plans de Voldemort para que Draco o matase. Pediulle a Snape que utilizase o Maleficio Asasino contra el cando fose o momento oportuno, dado que non quería que Draco o tivese que facer. Ademais, tiña a intención de que, deste modo, Snape fose o propietario da Variña de Bieiteiro e que esta fose enterrada con el para evitar que seguise pasando dunhas mans a outras.
Dumbledore aparéceselle unha última vez a Harry cara ao final do libro, nunha especie de limbo semellante á estación de King's Cross, unha vez que Harry recibe o Maleficio Asasino conxurado por Voldemort. Durante o último libro, Harry descobre que é un Horcrux e debe morrer. O mozo acepta o seu destino e morre a mans do Señor Escuro. Harry atopa a Dumbledore neste limbo e manteñen unha conversa na que o vello meigo lamenta algúns dos seus actos e expón a Harry as posibilidades que ten: continuar cara á seguinte vida ou volver para facer fronte a Voldemort unha última vez. Despois de regresar do King's Cross místico e derrotar a Voldemort, Harry ten outra breve conversa co retrato de Dumbledore presente na oficina do director en Hogwarts sobre o destino de cada unha das tres Reliquias da Morte. Harry decide quedar coa Capa de Invisibilidade, deixar a Pedra da Resurrección na Fraga Prohibida e devolver a Variña de Bieiteiro á tumba de Dumbledore. No epílogo, revélase que o segundo fillo de Harry, Albus Severus Potter, debe o seu nome a Dumbledore e Snape.
Aparicións cinematográficas
Nas versións cinematográficas dos libros o actor irlandés Richard Harris encárgase do personaxe de Albus Dumbledore nas dúas primeiras adaptacións. Tras a súa morte por causa da enfermidade de Hodgkin, foi substituído polo tamén irlandés Michael Gambon.
Toby Regbo foi o elixido para o retrato de Dumbledore na súa xuventude en Harry Potter e as reliquias da morte (1ª parte) e Harry Potter e as reliquias da morte (2ª parte), para escenas de flashbacks que proporcionaban información esencial sobre o fondo do personaxe
Jude Law interpretará o papel dun Dumbledore máis novo no segundo filme das precuelas, Fantastic Beasts: The Crimes of Grindelwald.
Personalidade
Considerado o meigo máis poderoso do mundo, Dumbledore destaca pola súa tranquilidade, amabilidade e intelixencia, así como tamén o seu sentido do humor. Sempre garda a serenidade e compostura, e poucas veces mostra emocións intensas de enfado ou medo.
Aparencia física
Albus Dumbledore era un meigo alto, delgado e moi vello, con barba e cabelos brancos e prateados. Cun nariz longo e torcido que semellaba que fora roto en, polo menos, dúas ocasións. Os seus dedos tamén eran longos e esqueléticos. Os seus ollos descríbense como brillantes, dun ton azul penetrante.
Württemberg (rexión vinícola)
A rexión vinícola de Württemberg (Alemaña) esténdese seguindo o curso do río Neckar, así como os seus afluentes, desde o río Tauber até máis ao sur de Stuttgart.
É unha área extensa, de máis de 11 300 hectáreas.
Variedades de uva cultivadas
Na rexión prodúcense viños tintos a partir de uvas Trollinger, Müllerrebe (Pinot meunier), Lemberger, Spätburgunder e Portugieser, e brancos con uvas Riesling, Müller-Thurgau, Kerner e Silvaner, estes últimos fundamentalmente de produción tan baixa que só cobren el o consumo da rexión.
Lingua grega antiga
Dialectoloxía
En orixe, había unha gran variedade de dialectos, reunidos en catro grupos: arcado-chipriota-panfilio, occidental ou dórico, eolio e xónico-ático.
Falar do grego antigo non ten moito sentido se se quere referir a un dos idiomas antigos: nos feitos, porén, o grego designa o dialecto de Atenas. O ático (dialecto do grupo xónico-ático), lingua da antiga Atenas, é a lingua na que se escribiu a maioría da literatura grega clásica. Baixo a influencia de Alexandre o Grande, o emprego dos dialectos refreouse, de sorte que o mundo grego utilizase a κοινή koiné, lingua común (é o senso do adxectivo κοινός koinós) xurdida de varios dialectos do grupo xónico-ático. Esta permitíalle comunicarse co seu exército e ensinábase aos habitantes das rexións conquistadas, converténdose así na lingua franca da Antigüidade, en competencia co latín. A koiné converteuse pronto na lingua oficial do Imperio romano de Oriente, antes de continuar a evolucionar para dar lugar ao grego moderno de hoxe.
Escrituras
A primeira forma de escritura testemuñada para notar un dialecto grego é o lineal B, un silabario sen relación co alfabeto grego, que servía para transcribir unha forma arcaica dun dialecto do que máis tarde derivan os do grupo arcado-chipriota-panfilio, o micénico empregado en Grecia continental e en Creta entre -1550 e -1200 aproximadamente. Entre -800 e -200, unha escritura próxima, o silabario chipriota, foi utilizada en Chipre. Este silabario podería descender do chipro-minoico (cf. infra).
Compre notar que existiron en Grecia escrituras máis antigas que o lineal B e o chipriota, sen que se saiba se serviron para escribir o grego:
A continuación empregouse o alfabeto grego, herdado dos Fenicios e do seu alfabeto, que tivo diferentes versións (chamadas epicóricas) a partir dos séculos IX ou VIII e que logo se normalizou e se impuxo ao resto do mundo helenófono por Atenas en -403. Ao engadiren as vogais a este abjad semítico, os Gregos son os inventores dos alfabetos occidentais. En efecto, tomado prestado polos Etruscos (cf. Alfabeto etrusco), que o transmitiron aos romanos, deu lugar ao alfabeto latino, pero tamén, sen pasar polos etruscos, ao alfabeto gótico, ao cirílico, ao alfabeto copto,...
A historia do alfabeto grego constitúe un artigo separado.
Fonoloxía
O grego antigo é unha lingua con acento de altura, que posúe dúas (ou tres, segundo as interpretacións) entoacións: aguda e circunflexa (cf. Acentuación do grego). Caracterízase tamén por un sistema de consoantes aspiradas e por un xogo de oposicións de cantidades vocálicas. Hai moitas regras de sandhi, tanto internas como externas.
Ao pasar do indoeuropeo ao grego, a lingua sufriu moitas modificacións fonéticas. As máis importantes explícanse coa lei de Grassmann, a lei de Osthoff e a lei de Rix. Nótase tamén por outra banda que o grego permite restituír en moitos casos a coloración das laringais IE. Na clasificación tradicional das linguas indoeuropeas aparece como unha lingua centum.
Morfoloxía
O grego, como outras linguas indoeuropeas antigas, é altamente flexiva. Ademais de polo emprego de desinencias, o grego se caracteriza por procedementos herdados do indoeuropeo como a alternancia vocálica, o uso da reduplicación e do aumento nos verbos.
Sistema nominal
Os nomes distinguen cinco casos (nominativo, vocativo, acusativo, xenitivo e dativo), tres xéneros (masculino, feminino e neutro, ás veces reducidos a unha oposición animado / inanimado) e tres números (singular, dual, plural e colectivo para os neutros). O grego moderno xa non emprega o dativo, excepto en certas expresións como en taxei, pero os outros casos consérvanse xeralmente.
Hai tres grandes tipos de declinacións, tanto para os nomes como para os adxectivos (tipo en -α/η, tipo temático en -ος e tipo atemático), que, a súa vez, teñen subtipos. Os pronomes seguen un sistema propio e que, por ter influenciado os tipos nominais,non está moi separado destes.
A complexidade da flexión nominal vén da súa riqueza.
Sistema verbal
Ademais do tempo, o verbo expresa sobre todo, de maneira moi precisa, tres aspectos (imperfectivo, aspecto cero e estático) e moitos modos de proceso (incoativo, iterativo, frecuentativo etc.). só o indicativo marca tempo: en todos os outros modos, só se indica aspecto.
Hai dúas grandes categorías de conxugacións: os temáticos (ou verbos en -ω) e os atemáticos (chamados verbos en -μι). Estas categorías divídense nun gran número de subcategorías. O sistema verbal é moi complexo pois a flexión xoga con moitos procedementos, como a alternancia vocálica, a sufixación o xogo de desinencias, o emprego dunha vogal temática, o aumento e a reduplicación. A todos estes procedementos hai que engadir as modificacións fonéticas importantes no seo dun mesmo paradigma.
Así, non é esaxerado dicir que hai máis verbos irregulares que regulares.
Palabras cultas e raíces gregas
Un gran número de palabras en latín, galego, castelán, francés e inglés, por non citar máis linguas, son de orixe grega e a maioría dos neoloxismos cultos utilizados polo mundo adiante están forxados con raíces gregas (a miúdo mesturadas con radicais latinos). Só unhas poucas linguas, como o islandés de xeito sistemático e, nunha menor medida, o alemán, non empregan estas raíces, senón que traducen por calco os termes cultos gregos a través de raíces que lles son propias.
Palabras correntes
Palabras como bodega ou carácter' veñen tamén do grego. Pasadas polo latín e herdadas como tal no galego (ou a través doutra lingua), sufriron as mesmas modificacións fonéticas que as outras palabras herdadas e agora están moi separadas do seu étimo grego: cómpre recoñecer tras elas ἀποθήκη apothếkê e χαρακτήρ kharaktếr.
O dédalo sincrónico do cosmos político
Velaquí, para ilustrar a omnipresenza do grego nas linguas occidentais, un extracto dun texto de Xenofonte Zolotas (Ξενοφών Ζολώτας) no que cada palabra (agás as gramaticais) é de orixe grega:
Sapo corredor
O sapo corredor ou sapo corriqueiro (Epidalea calamita) é unha especie monotípica do xénero Epidalea. É un anfibio anuro da familia Bufonidae, nativa de áreas areentas de Europa central e occidental. Atópase nunha ampla variedade de hábitats, sendo capaz de sobrevivir en zonas bastante secas sempre que dispoña polo menos dalgunha charca para reproducirse. De feito, é un dos anfibios máis comúns en gran parte da súa área de distribución. Os adultos miden uns 6 cm de longura. Distínguese do sapo común por unha liña amarela ou verde claro lonxitudinal na metade das costas. Corpo repoludo e moi verrugoso; glándulas parotídeas paralelas. Ten patas relativamente longas que lle dan o seu distintivo andar en contraste cos movementos de salto de moitas outras especies de sapos.
Sistemática do xénero Epidalea
Nos últimos decenios, o abaratamento nos custos do emprego de técnicas moleculares e o gran desenvolvemento destas e outras técnicas provocaron unha pequena revolución no ámbito da taxonomía. Moitas especies de diversos grupos zoolóxicos foron reclasificadas noutras anteriormente nomeadas ou de nova creación. Os anfibios son un dos grupos nos que a actividade taxonómica é maior, e o xénero Epidalea é un claro exemplo.
Segundo os autores, Epidalea pode ser un xénero independente da familia Bufonidae ou un subxénero do gran grupo formado polo xénero Bufo. Darrel R. Frost postula a independencia deste xénero sobre a base das evidencias proporcionadas polas análises filoxenétic as, do mesmo xeito que Pedro Beja e os seus colaboradores, e así o facían Jeroen Speybroeck e Pierre-André Crochet en 2007. Con todo, Alain Dubois e Roger Bour sosteñen que Epidalea debe permanecer como subxénero de Bufo xa que manteñen a capacidade de producir adultos híbridos viables. Moitos outros autores, como Albert Masó e Manuel Pijoan ou os mesmos Speybroeck, Crochet e Wouter Beukema mantéñense nesta segunda postura máis conservadora á espera de novas investigacións. En calquera caso, todos estes autores coinciden en que se debe profundar máis nas investigacións para chegar a un acordo respecto diso.
Descrición
Sapo de entre 5 e 6 cm de lonxitude, con máximos nas femias de 9,5 cm e nos machos de 9 cm. Moi raramente alcanzan os 12 cm. Os tamaños das poboacións ibéricas son algo maiores ca os das centroeuropeas, fóra da poboación de Doñana onde se observa un fenómeno de ananismo.
É de aspecto robusto, coas pupilas horizontais, o iris verdoso e as glándulas parotídes moi marcadas e paralelas. Posúen unha liña vertebral amarela ou verdosa clara moi conspicua característica da especie e que se aprecia xa nos cágados recentemente metamorfoseados. As patas posteriores son curtas e robustas adaptadas á marcha e non ao salto. O dorso ten manchas verdes de contorno non ben definido sobre fondo ocre, mostrando un deseño de «camuflaxe».
esquerda|miniatura|Cágados nunha charca superficial. Os machos teñen os brazos máis robustos e as patas máis longas ca as femias, ademais, durante o celo presentan calosidades nos dedos e un saco vocal desenvolvido de tonalidades violáceas ou avermelladas.
Os cágados nacen con 0,35 cm e alcanzan os 3 cm ao final do seu desenvolvemento. Trala metamorfose a súa longura mingua até os 1,3 cm, momento no que abandonan a auga, podendo ser menores se a charca se deseca antes. Son de cor negra polo dorso e agrisados polo ventre, con manchas esbrancuxadas ao final do desenvolvemento debido á transparencia dos intestinos. O espiráculo é recto, dirixido para atrás e atópase no lado esquerdo. A distancia entre os ollos é o dobre da distancia entre as fosas nasais. A segunda serie de dentes labiais superiores posúen un diastema central ancho. O rabo é arredondado.
De La Salle Palmerston
O De La Salle Palmerston RFC é un equipo de rugby irlandés da localidade de Dublín, Condado de Dublín (Leinster). Actualmente compite na División 2 da AIB League, terceira categoría do rugby irlandés. O equipo sénior tivo unha breve experiencia na Division 1 na tempada 1998-1999. Os campos do club, Kirwan Park están localizados en Stepaside e Kilternan.
O club actual foi fundado en 1985, logo da fusión dos clubs De La Salle (1965) e Palmerston (1899).
Sapo corredor
Ciclo de vida
Na Península Ibérica, a súa fenoloxía reprodutiva é moi ampla, dependendo dos períodos de choiva. Así, pode comezar no outono en Levante e terminar en xuño nas poboacións do centro peninsular en altitudes por riba dos 1000 m. No resto da súa zona de distribución reprodúcense desde finais de abril a xullo, con cópula axilar. Cada femia pode depositar varios milleiros de ovos, formando «restras» en charcas. A posta na charca necesita ter un lixeiro gradiente de profundidade, con vexetación esparsa nas beiras e na auga. Frecuentemente son charcas temporais, ás veces tan efémeras como rodeiras de vehículos, e en ocasións as larvas morren cando aquelas se secan. Este risco compénsase co dilatado período de apareamento realizado por distintos individuos, de forma que se poden atopar exemplares xuvenís en setembro con un ou catro meses de idade.
Hábitat e distribución
miniatura|Obsérvese a forma de moverse en pequenas corridas. De hábitos terrestres ocupa case calquera hábitat, evitando as rexións eurosiberianas máis húmidas e os bosques densos con abundante sotobosque. Require charcas superficiais ou temporais para reproducirse.
Conservación
Está catalogada na lista vermella de especies ameazadas da UICN baixo preocupación menor —LC—. As súas maiores ameazas son a perda de hábitat en xeral e a redución do hábitat de ribeira por construción de diques e presas e acidificación do medio acuático por choiva aceda e outros factores de polución.
Benjamin Dewar
Benjamin David Dewar, nado o 30 de agosto de 1981, é un xogador profesional de baloncesto americano que xoga para o Cholet Basket francés. Cunha estatura de 1,96 metros pode xogar nas posicións de escolta ou de ala.
Ligazóns externas
‎
Eleccións municipais en Aranga
miniatura|dereita|[[Galería de imaxes de casas dos concellos de Galicia|Casa do concello de Aranga]] Corporacións democráticas en Aranga desde a aprobación da Constitución de 1978.
KK FMP
O Košarkaški klub FMP (en serbio cirílico: Кошаркашки клуб ФMП), coñecido por motivos de patrocinio como FMP Meridian, é un club profesional de baloncesto con sede na cidade de Belgrado, Serbia. Fundado en 1970 co nome e KK Radnički Basket, en 2015 toma o seu nome actual, o cal non ten que ver co antigo FMP Železnik, club que se fusionaou co Crvena zvezda en 2011. Actualmente o equipo compite na Košarkaška liga Srbije, máxima categoría do baloncesto serbio, na Liga do Adriático e Basketball Champions League. O FMP xoga os seus encontros como local no Dvorana Železnik, un pavillón con capacidade para 3 000 espectadores.
Historia do FMP orixinal
O KK FMP orixinal club estableceuse baixo o nome de KK ILR Železnik o 26 de marzo de 1975 por iniciativa conxunta da compañía de maquinaria local Ivo Lola Ribar (ILR) e o consello de administración local de Železnik. Inicialmente, o club foi parte da Sociedade Deportiva Ivo Lola Ribar, que, ademais de baloncesto, contaba con equipos de fútbol, balonmán, voleibol, boxeo, birlos, tiro con arco e xadrez. Nos seus modestos comezos, o club competiu na liga municipal de Belgrado, xogando os seus partidos como local na cancha descuberta de chan de cemento da escola primaria Braća Jerković. aínda que a liga municipal funcionaba durante o período de primavera-verán, o ILR Železnik tamén disputaba á liga de inverno de Belgrado co fin de manter o nivel de condición física até o comezo da seguinte tempada. O novo club foi ben recibido polos residentes do barrio de Železnik, que a miúdo enchían a pequena cancha, e mesmo facían viaxes para moitos partidos fóra de casa. Co tempo, como o interese no baloncesto creceu en toda a comunidade, e o club comezou a desenvolver un sistema para que puidesen participar mozos de tódalas idades.
Na década de 1980, con máis experiencia no seu haber, o primeiro equipo do Železnik comezou a acadar notables resultados, avanzando o club dende as categorías inferiores. A mediados da década de 1980, chegou á liga provincial serbia. Con todo, o ascenso a un nivel máis alto supoñía tamén uns custos máis altos, e non se podían cubrir os gastos de alugueiro dun pavillón de baloncesto no que competir. Así, o ILR Železnik cesaría as súas actividades de baloncesto en 1986. O club estivo basicamente inactivo até 1991, ano no que conseguiu reactivarse como "FMP Železnik", baixo a iniciativa da compañía siderúrxica "Fabrika metalnih proizvoda AD" (FMP), que se converteu na propietaria do club de facto. Case de inmediato, o club continuou onde o deixara en 1986, e tras unha tempada na Segunda Provincial gañouse o ascenso á Primeira Provincial. Na tempada 1994-95, o FMP chegou á Segunda División da liga Federal de Iugoslavia, o segundo nivel máis alto do baloncesto iugoslavo. Ese ano, nunha tempada memorable, conseguiron o primeiro posto da liga tan só perdendo catro encontros, gañando o ascenso ao máis alto da liga iugoslava.
Celebrando o seu vixésimo aniversario, Železnik comezou a tempada 1995−96 competindo contra equipos como o KK Crvena zvezda, KK Vojvodina, Beobanka, Bobanik, KK Lovćen, Mladost ou Gorstak no nivel máis alto do país. Amosando a madurez conseguida ao longo dos anos, o club terminou a tempada regular no terceiro lugar, gañando así a entrada á YUBA Super Liga onde, fronte os equipos máis potentes do país, arranxáronse para evitar o descenso finalizando en novena posición. A tempada 1996−97 foi aínda máis exitosa, acabado no terceiro ligar e a primeira aparición nos playoffs na historia do club. Sorprendentemente para moitos, o Železnik chegaron á postempada cando se toparon co KK Partizan. Nunha serie ao mellor de cinco, os xogadores Železnik lograron dar a sorpresa no segundo encontro, gañando 82-76 fóra da casa, mais non conseguiron finalmente pasar a pesar de ter os dous seguintes partidos en casa. O Partizan gañarou a serie 3 xogos a 1. Con todo, ese ano chegou o seu primeiro título, ao gañar a Copa.
O KK Radnički
O KK Radnički foi fundado en 1970 en Novi Sad, conseguindo ascender á Primeira División serbia en 2007, xogando na competición os seus últimos dous anos como equipo da cidade Novi Sad.Nesta última temporada destaca o labor de Zlatko Bolić, quen consegue anotar unha media de 22,8 puntos por partido. En 2009 o equipo trasládase a Belgrado, mudando o seu nome a KK Radnički Basket para distinguirse do xa existente Radnički Beograd. Tan só dous anos despois volve mudar de nome, esta vez a KK Radnički FMP.
Por outra banda, o FMP orixinal consegue os seus maiores de toda a súa historia, conseguindo tres copas máis, en 2003, 2005 e 2007, e dúas Ligas do Adriático, en 2004 e 2006. Entre 2003 e 2005 o club muda o seu nome a KK Reflex, para pasar a chamarse finalmente KK FMP. En agosto de 2011 o equipo chega a un acordo co KK Crvena zvezda, de forma que o equipo compite co nome, escudo e cores do equipo de Belgrado durante cinco anos. O acordo estipulaba que todos o resultados do club, incluídos os trofeos, sería atribuídos ao Crvena zvezda. Tras o final do trato, o acordo estipulaba que o Crvena zvezda continuaría onde ficase o KK FMP. Finalmente, o pacto remata un ano antes do agardado. Mentres tanto, o KK Radnički muda o seu nome a KK FMP, poñendo a súa sede no mesmo enderezo que o FMP orixinal. Adopta o escudo do orixinal, modificándoo lixeiramente. No ano 2016−17 o equipo debuta na Liga do Adriático, conseguindo finalizar en novena posición. O 18 de novembro de 2021 o club chega a un acordo de patrocinio, polo que adopta o nome de FMP Meridian. Co novo nome, o equipo consegue chegar á final da liga serbia, onde perderon por 2−0 ante o KK Crvena zvezda. En setembro de 2022 o club alberegará a fase previa da Basketball Champions League, onde se enfrontarán ao Río Breogán da Liga ACB.
Pavillón
O Železnik Hall é o pavillón onde xogaba so seus encontros como local o FMP. A cancha de baloncesto ten tres niveis e unha área de 4.500 metros cadrados. Con varias estruturas asociadas, representan un complexo deportivo e de negocios moderno. Á parte dunha cancha con capacidade para 3.000 espectadores, hai un bloque de hidromasaxe, un centro especializado en diagnóstico médico e un moderno ximnasio de 200 metros cadrados. O estadio conta con iluminación escénica e altofalantes de 6 kW. Tamén unha sala de trofeos, sala de prensa con capacidade para 40 persoas e un hotel cunha superficie de 1.000 metros cadrados para o aloxamento dos xogadores de baloncesto.
Historial
A KLS 1, refírese á primeira fase da liga serbia, mentres que a KLS SL refírese á Super Liga, segunda fase da competición. Os equipos que participan na Liga do Adriático entran directamente nesta segunda fase. Para máis información sobre o formato de competición da liga, prema aquí.
Johannes Diderik van der Waals
Johannes Diderik van der Waals, nados en Leiden, Países Baixos, o 23 de novembro de 1837 e finado en Ámsterdan, Países Baixos, o 8 de marzo de 1923, foi un físico holandés, especialista en Termodinámica. Premio Nobel de Física en 1910.
Traxectoria
Fillo dun carpinteiro, Johannes Diderik cursou a carreira de mestre de escola e exerceu como tal. Anos despois, dispensado da acreditación en linguas clásicas, estudou na Universidade da súa cidade natal (1862-1865), licenciándose en Matemáticas e Física. Doutorase en Física en 1873. Foi profesor na Universidade de Amsterdam entre 1877 e 1908. Investigou os estados líquido e gasoso da materia. Van der Waals observou que a ecuación de estado dos gases perfectos ou ideais (PV = nRT) supón que as moléculas dun gas non ocupan espazo e máis que non se atraen mutuamente. Mentres, nos gases reais isto non se compre. Para dar conta desta anomalía, van der Waals introduciu correctores e dúas constantes, aplicabeles segundo o gas. Esta reformulación sería denominada ecuación de van der Waals.
Así mesmo hai as forzas de van der Waals, denominación aplicada as forzas de atracción intermoleculares dos gases reais.
Johannes van der Waals recibiu o Premio Nobel de Física en 1910 "polos seus traballos sobre o estado de gases e líquidos".
007: Octopussy
007: Octopussy (en Octopussy) é o décimo terceiro filme baseado na personaxe de James Bond que foi producido por Eon Productions. É o sexto filme de Roger Moore como o axente 007.
O título do filme ten a súa orixe na historia curta de Ian Fleming Octopussy and The Living Daylights, malia que o argumento do mesmo é orixinal. Porén, inclúe unha escena inspirada pola historia curta de Fleming "The Property of a Lady".
Arteixo Telecom
Arteixo Telecom é unha empresa galega adicada ó deseño, desenvolvemento, fabricación, comercialización de equipos electrónicos, mantemento e reparación. As súas orixes están en Arteixo, onde dende 1972 pasou por varios propietarios ata o seu traslado a onde agora ten a súa sede central no Polígono industrial de Penapurreira, no concello coruñés das Pontes de García Rodríguez, onde conta cunha fábrica de 4.750 m², e unha sede comercial en Madrid. A compañía conta con máis de 200 persoas empregadas, desenvolvendo proxectos de enxeñería e fabricación en diversos sectores.
Historia
A súa orixe está en Sabón co nome de Intelsa (industrias de telecomunicaciones). A empresa era propiedade de Telefónica e Ericcson e estaba adicada á fabricación de centrais telefónicas, despois de problemas financeiros en 1984 pasou a propiedade de Telettra. En 1992 pasou a mans da francesa Alcatel ata o ano 2000 en que pasou a ser propiedade dos directivos e da Xunta trocando o nome por Arteixo Telecom.
En 2004, Arteixo Telecom merca as instalacións de Italtel nas Pontes por un prezo simbólico e traslada a empresa ó Polígono industrial de Penapurreira vendendo as súas instalacións en Sabón ó Grupo Tecam por 10,2 millóns de euros.
En novembro de 2011, solicitou un ERE para todo o cadro de traballadores.
En 2012, mercou unha participación na empresa Sinatec Electronics con sede en Toledo adicada á electrónica industrial e ó sector aeroespacial.
En maio de 2013 a empresa solicitou concurso de acredores do cal saíu en abril do ano 2014.
Sectores
A empresa ten certificacións ISO 9001 e ISO 14001 así como certificacións militares da OTAN Pecal/AQAP 2110.
88ª edición dos Óscar
A 88.ª entrega dos premios Óscar tivo lugar o día 28 de febreiro de 2016 no Dolby Theatre dos Ánxeles (Estados Unidos). O mestre de cerimonia foi, por segunda vez, Chris Rock.
Spotlight gañou dous premios incluído o de mellor filme, converténdose no primeiro filme desde O maior espectáculo do mundo en gañar só outro premio á parte do principal. Mad Max: Fury Road, con seis galardóns, foi o filme máis premiado da edición. The Revenant gañou tres premios, incluídos o de mellor director (segundo consecutivo na categoría para Alejandro González Iñárritu e mellor actor para Leonardo DiCaprio, primeira vitoria tras cinco candidaturas previas en máis de vinte anos. A audiencia televisiva foi de 34.42 millóns de telespectadores nos Estados Unidos.
Gañadores e nomeados
150px|miniatura|[[Alejandro González Iñárritu|Alejandro G. Iñárritu, mellor director.]] 150px|miniatura|[[Leonardo DiCaprio, mellor actor.]] 150px|miniatura|[[Brie Larson, mellor actriz.]] 150px|miniatura|[[Mark Rylance, mellor actor secundario.]] 150px|miniatura|[[Alicia Vikander, mellor actriz secundario.]] 150px|miniatura|[[Tom McCarthy, mellor guión orixinal.]] 150px|miniatura|[[Adam McKay, mellor guión adaptado.]] 150 px|miniatura|[[Jonas Rivera, mellor filme de animación.]] 150 px|miniatura|[[László Nemes, mellor filme en lingua non inglesa.]] 150 px|miniatura|[[Ennio Morricone, mellor banda sonora.]] Os candidatos foron anunciado o 14 de xaneiro de 2016 no Samuel Goldwyn Theater de Beverly Hills, California, polos directores Guillermo del Toro e Ang Lee, a presidenta da Academia Cheryl Boone Isaacs e o actor John Krasinski.
Os gañadores son os que aparecen en primeiro lugar e destacados en letra grosa.