cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
A Pobra do Caramiñal
Pazos
miniatura|200px|dereita|Estatua de Valle-Inclán, obra de Gonzalo Sánchez Mendizábal.
Na enseada da Mercede (Posmarcos) quedan as ruínas do pazo do mesmo nome, no que o escritor Valle-Inclán pasou algunhas tempadas. Nos seus arredores desenvólvese a imaxinaria acción dalgunhas das súas narracións de Comedías bárbaras e Romance de lobos. Na capela, de estilo plateresco do século XVI, había unha imaxe da Virxe golpeando ao demo. A mediados dos anos oitenta sufriu un incendio e a imaxe desapareceu. No escudo do edificio aparecen, acuartelados pola cruz de Ribadeneira, varios emblemas das familias nobres da zona.
Finalmente, tamén está a Casa da Cadea, na rúa da Ponte, que antigamente foi un cárcere xurisdicional do vizconde de Xunqueiras; e a Casa gótica do Patín, na rúa da Feira, cunha arquitectura tradicional con corredor cuberto compartido por dúas vivendas veciñas.
A Curota
A zona montañosa da Pobra do Caramiñal destaca polo seu desnivel, xa que, en menos de cinco quilómetros aproximadamente baixa dende zonas altas, de 656 metros, como o Barbanza e zonas máis baixas coma os Forcados (618 m), deica case o nivel do mar. Na Curota hai dous miradoiros dende os que se pode ver unha ampla paisaxe.
Ademais hai uns parques de enerxía eólica que se poden ver ben dende O Maño.
Dende a parte superior descenden varios ríos ou regatos, entre os que destacan o San Antonio, que vén dende a Curotiña; o Pedras, que nace nesta parte da serra e remata na Barbanza; e o Lérez, que nace preto deste pobo, en Boiro.
A vexetación foi afectada por diversos incendios nos últimos anos, estando constituída principalmente por eucaliptos e piñeiros.
A Carballeira
A Pobra do Caramiñal ten unha carballeira con variedade de animais, árbores e plantas. Actualmente conta ademais cun parque con maquinas de exercicios.
Cabío/Lombiña
A praia de Cabío, mellor denominada praia da Lombiña, está situada ao sur da Pobra do Caramiñal. Ten unha lonxitude duns 400 metros e unha largura entre 10 e 40 metros de area branca, fina e branda. Está delimitada pola banda sur polas pedras da Furniña, que a separan da praia da Illa; e pola outra polos Aguillóns que a unen á praia da Barca, onde está localizado o cámping. Posúe a bandeira azul dende hai moito tempo.
Piscinas naturais
As piscinas naturais son unha das paisaxes características da Pobra. Sitúanse en Santa Cruz, na parroquia de Lesón. Conta a lenda que as piscinas naceron porque san Mauro chegou ao nacemento das piscinas nunha barca de pedra (identificada cunha pedra que hai no bordo das piscinas) perseguido polos mouros. O santo ía remontando o río, asemade que o ía enchendo de cantos rodados para obstaculiza-lo paso dos seus inimigos.
Hai moitas piscinas, cada unha diferente. Nunha delas atópase O Demo, unha pedra a máis de 8 metros de altura que vai dar a unha conca profunda, onde hai unha parede de pedra.
Tamén se poden atopar antigos muíños de auga abandonados. A carón da ponte medieval atópase o antigo convento da Miserela, do que só se conservan a parte baixa dos muros e o sistema de canalización de auga do cal se abastecían os frades. Por acordos cos señores de Xunqueiras e Goiáns, construíuse o mosteiro de Santo Antón do Xobre (hoxe só se conserva a pequena igrexa do Xobre) o cal obrigou aos monxes da Misarela a abandonar o conxunto á beira do río Pedras para estar preto do mar, desta forma favoreceríanse os privilexios dos señores de Xunqueiras, benefactores da construción de dito convento.
A este convento da Misarela, xa abandonado daquela, referíase Frei Martín Sarmiento na súa Viaje a Galicia en 1745 deste xeito:
Carme dos Pincheiros
É unha festa que se celebra na terceira semana de agosto na parroquia da Pobra do Caramiñal en honor da patroa dos mariñeiros, a Virxe do Carme dos Pincheiros. Na procesión da Virxe chama a atención un desfile de xigantes e cabezudos. Esta procesión non é marítima senón terrestre dado que os Pincheiros son os mariñeiros de baixura. A ofrenda floral realízase ao pé da Lonxa, no pantalán da praia do Areal.
Os xigantes e cabezudos son unha serie de marionetas xigantes e disfraces de Disney que levan un grupo de rapaces pola vila. Cada certo tempo, os cabezudos e xigantes paran nun espazo amplo e dedican un baile ós cidadáns do pobo.
O sábado das festas do Carme celébrase unha festa da auga denominada Sanxuerguíns. Mentres avanzan os participantes, os habitantes das casas van botándolles auga e a festa remata con aqueles lanzándose ao mar, a unha fonte etc.
O Carme do Castelo
Celébrase no mes de xullo na parroquia do Deán, cunha procesión marítima na que se pasean pola ría a imaxe da Virxe do Carme e o Apóstolo en barcos especialmente engalanados para a ocasión.
Gastronomía
A gastronomía da Pobra é ampla, cunha gran variedade de cárnicos con denominación de orixe galega así como tamén de marisco e peixe da ría. Existen diversos restaurantes e cafés espallados pola vila, amais dunha praza de abastos que fornece de produtos frescos.
Turismo
Ademais das posibilidades de practicar diversos deportes náuticos (remo, vela etc.), existen outras opcións relacionadas coa montaña: sendeirismo polas rutas da Curota e Curotiña, ciclismo de montaña ou, simplemente, a acampada ao aire libre na praia de Cabío.
As praias do municipio son un atractivo na época estival. As praias de Lombiña, Cabío e Illa de Laxe mereceron a Bandeira Azul no ano 2005.
Club de remo Puebla
O club de remo Puebla foi fundado no ano 1979 por un grupo de persoas da localidade coa colaboración de Carmela Arias Díaz de Rábago, que patrocinou a compra da primeira traiñeira, á que se lle deu o nome de Carmela.
Puebla F.C.
Foi fundado en 1973. Durante os anos 1973-1982 o Club disputaba os seus partidos no Campo do Xobre, e a partir do ano 1982 pasou ao Campo Municipal de Deportes da Alta, en Cabío.
Club Tenis Punta Salera
Fundado no 1993. Milita na máxima categoría do tenis galego, División Ouro da Federación Galega de Tenis. As pistas de referencia so as do Castelo.
O Cocallo, Barallobre, Fene
O Cocallo é un lugar da parroquia de Barallobre no concello coruñés de Fene na Comarca de Ferrol. Tiña 36 habitantes no ano 2014 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales 17 eran homes e 19 mulleres.
Fuentidueña
Fuentidueña é un concello español da provincia de Segovia, en Castela e León. Tiña en 2015 unha poboación de 144 habitantes.
Christopher Cassidy
Traxectoria
Cassidy naceu o 4 de xaneiro de 1970 en Salem, Massachusetts. É graduado en matemáticas pola Academia da Armada dos Estados Unidos en 1993 e máster en enxeñería oceánica polo Instituto de Tecnoloxía de Massachusetts en 2000. Está casado e ten tres fillos.
Fuentidueña
Situada no extremo norte da provincia, a vila de Fuentidueña álzase sobre un estreito val formado polo río Duratón, situación xeográfica única que explica a importancia da vila durante a Idade Media. Entre os seus lugares de interese destacan as ruínas do castelo de Fuentidueña, as igrexas de San Martín, San Miguel e Santa María, o Hospital da Magdalena, a Capela do Pilar e a necrópole medieval.
Christopher Cassidy
Traxectoria
Foi seleccionado pola NASA en maio de 2004, converténdose oficialmente en astronauta en febreiro de 2006. Participou na misión STS-127, a Expedición 36, a Expedición 35 e a Soiuz TMA-08M e pasou no espazo un total de 181,96 días.
Educación
miniatura|[[Nenos nun parvulario de Afganistán.]] miniatura|300px|Índice de educación Educación (do latín educare, "guiar", e educere, "extraer") pode definirse como:
Tamén se chama educación ó resultado deste proceso, que se materializa na serie de habilidades, coñecementos, actitudes e valores adquiridos.
Etimoloxía
Etimoloxicamente, a palabra «educación» procede do latín ēducātiō de ēdūcō ("educo, adestro") que está relacionado con homónimo ēdūcō ("Levo adiante, saco") de ē- ("de, fóra de") e dūcō ("conduzo, guío").
Así mesmo, o vocábulo educación, ten polo menos dous étimos latinos: ēdūcere e ēdūcāre, sendo o segundo derivado do primeiro; o importante é que ēdūcere etimoloxicamente significa promover o desenvolvemento (intelectual e cultural) do educando, é dicir desenvolver as potencialidades psíquicas e cognitivas propias do educando dende o seu intelecto e o seu coñecemento facendo activo o educando neste proceso.
Historia
A educación comezou na era prehistórica, na que os adultos adestraban os mozos nos coñecementos e habilidades consideradas necesarias na súa sociedade. Nas sociedades prealfabéticas isto logrouse tradicionalmente por vía oral, e por medio da imitación, tal como suxiren os estudos antropolóxicos. A través da narración de historias pasáronse coñecementos, valores e habilidades dunha xeración á seguinte. A medida que as culturas comezaron a estender o seu coñecemento alén das habilidades que se podían aprender facilmente a través da imitación, foise desenvolvendo a educación formal.
Antigüidade
miniatura| [[Nalanda, antigo centro de ensino superior]] miniatura|esquerda|Academia de [[Platón, mosaico de Pompeii]] miniatura|[[Matteo Ricci (esquerda) e Xu Guangqi (dereita) na edición chinesa dos Elementos de Euclides, publicada en 1607]] Sábese que en Exipto, na época do Imperio Medio, existían escolas.
Platón fundou a Academia de Atenas, a primeira institución de educación superior en Europa. A cidade de Alexandría, en Exipto, fundada en 330 a. C., converteuse na sucesora de Atenas como centro intelectual da antiga Grecia. Alí, o matemático Euclides e o anatomista Herophilos construíu a gran Biblioteca de Alexandría e traduciu a Biblia hebrea ao grego.
Na China, Confucio (551-479 a. C.), do estado de Lu, foi o filósofo máis influente do país, e a súa perspectiva educativa continúa a influíar nas sociedades da China e de veciños como Corea, Xapón e Vietnam.
Idade Media
As civilizacións europeas sufriron un colapso de alfabetización e da organización despois da caída de Roma no ano 476. A partir dese momento, a Igrexa católica converteuse na única conservadora da erudición alfabetizada en Europa Occidental. A igrexa estableceu escolas catedralicias na Alta Idade Media como centros de educación superior. Algúns destes establecementos evolucionaron nas universidades. Durante a Alta Idade Media na catedral de Chartres realizou as súas operacións a influente Escola Catedral de Chartres.
As universidades medievais do mundo occidental animaron á liberdade de investigación e produciron unha gran variedade de eruditos e filósofos naturais, como Tomé de Aquino, da universidade de Nápoles, Robert Grosseteste da universidade de Oxford, primeiro expositor dun método sistemático de experimentación científica, e Alberte Magno, pioneiro da investigación de campo biolóxico. A universidade de Boloña está considerada a universidade máis antiga continuamente en funcionamento.
Idade moderna e contemporánea
A partir da recuperación do saber de Grecia e Roma que se produciu durante o Renacemento naceu o novo concepto educativo do humanismo ao longo do século XVI; o humanismo foi continuado durante o Barroco co disciplinarismo pedagóxico e tivo o seu colofón ilustrado no século XVIII.
Nos séculos XIX-XXI naceron os sistemas educativos actuais, inspirados no labor en Prusia de Juan Amos Comenius (a chamada educación prusiana), a maioría deles organizados e controlados polo Estado. A finais do século XX comezouse a estudar outro sistema educativo, a educación holística.
O estudo da Educación dende diferentes perspectivas
A educación é unha realidade complexa e multidimensional, que pode ser estudada dende perspectivas moi diferentes, cada unha das cales dá lugar a unha ciencia da educación:
Enseada de Sydney
dereita|miniatura|Vista cara a 1930. A enseada de Sydney (en inglés: Sydney Cove) é unha pequena enseada na beira sur da Baía de Jackson, comunmente coñecida, aínda que incorrectamente, como a Baía de Sydney, na costa do estado de Nova Gales do Sur na Australia.
Esta pequena cala foi o lugar escollido polo capitán Arthur Phillip para fundar, o 26 de xaneiro de 1788, a colonia penal británica que agora é a cidade de Sydney. Nomeouna con este nome en honra de Thomas Townshend, Lord Sydney, o ministro do interior británico e a persoa que autorizou o estabelecemento do asentamento.
Hoxe en día, a zona está completamente urbanizada. O brazo esquerdo, que era onde estaba o regato, está baixo as rúas do distrito financeiro de Centro de Sydney, a parte central está ocupada pola terminal do transbordador de Circular Quay e o brazo dereito está baixo a Casa da Ópera.
Manu Gavassi
Manoela Latini Gavassi Francisco, máis coñecida simplemente como Manu Gavassi (São Paulo, 4 de xaneiro de 1993), é unha actriz, cantante e compositora brasileira. Lanzou no 2010 o seu primeiro álbum titulado Manu Gavassi.
Inicio da vida
Manu Gavassi naceu en São Paulo o 4 de xaneiro de 1993, filla do presenetador de radio e televisión Zé Luis Francisco e Daniela Gavassi. Aos 13 anos de idade, ela aprendeu co seu pai a tocar a guitarra clásica.
2010-11: inicio de carreira e primeiro álbum
Comezou a súa carreira facendo covers de cancións de Justin Bieber e Miley Cyrus que subía ao seu canle de YouTube ata que o seu pai, que traballaba na radio Jovem Pan FM enviou unha demo ao produtor Rick Bonadio, que a chamou para gravar o seu primeiro álbum. Após isto, Manu comezou a traballar no disco, que foi gravado en dous meses e lanzado o 31 de agosto de 2010. O seu primeiro sinxelo foi "Garoto Errado" e foi lanzado unha semana antes do lanzamento do disco. O videoclip desa canción, conseguiu máis de 17 millóns de visitas no YouTube.
2012-actualidade: Clichê Adolescente e estrea na TV
O día 17 de setembro de 2012, Manu lanzou o seu primeiro sinxelo do segundo álbum de estudio, Conto de Fadas. No iTunes, a canción alcanzou como mellor posición un 5º posto, en 16 horas após o seu lanzamento.
En abril de 2013, Manu lanzou no iTunes o segundo sinxelo do seu segundo álbum de estudio, titulado "Clichê Adolescente". O 13 de maio de 2013, Manu lanzou na súa páxina de Facebook o terceiro sinxelo, chamado "Cicatriz". Clichê Adolescente saíu nas tendas o día 29 de novembro de 2013.
En febreiro de 2014 estreouse como actriz na telenovela Em Família.
Sistema Wettstein
O Sistema Wettstein, ou sistema de clasificación das plantas de Wettstein, é un sistema de casificación sistametica de Botánica creado por Richard Wettstein e dado a coñecer a partir do ano 1901, e que foi rematado polo seu fillo F. Wettstein en 1935, no que se recoñecen os seguintes grupos principais:
Liga de Campións da UEFA 1996-97
Fase de Grupos
Os 8 equipos que non tiveron que pasar pola fase previa eran: Ajax Ámsterdan, AJ Auxerre, Atlético Madrid, Borussia Dortmund, Juventus FC, Manchester United, FC Porto e AC Milán. Os outros 8 equipos que participaron na fase de grupos foron o que se clasificaron na rolda previa.
Rouben Mamoulian
Rouben Zachary Mamoulian, nado en Tbilisi (actual Xeorxia) o 8 de outubro de 1897 e finado en Hollywood (California) o 4 de decembro de 1987 foi un director de cinema e teatro armenio-estadounidense.
Liga de Campións da UEFA 1996-97
Grupo D
Ó remate da fase de grupos clasificáronse para cuartos de final os 2 primeiros equipos de cadanseu grupo.
Rouben Mamoulian
Traxectoria
Naceu en Tbilisi, nunha familia armenia. A súa nai, Virginia Kalantarian foi directora de teatro, e o seu pai, Zachary Mamoulian, era presidente dun banco. Mamoulian mudouse a Inglaterra e comezou a dirixir obras teatrais en Londres en 1922. Ao ano seguinte Vladimir Rosing levouno aos Estados Unidos para dar clases na Eastman School of Music e tamén dirixiu óperas e teatro. Nacionalizouse estadounidense en 1930. A estrela infantil Jackie Cooper afirmou na súa autobiografía que Mamoulian era o seu tío, o que o axudou na súa carreira.
Comezou no cinema en 1929, con Applause, un dos primeiros filmes sonoros. As súas innovacións no uso da cámara e do son levouno a dirixir outros filmes durante a década de 1930.
A súa carreira como director chegou á súa fin cando foi despedido de dúas rodaxes consecutivas, Porgy and Bess (1959) e Cleopatra (1963).
Galería de imaxes de galiñas de Galicia
Galiña e galo son os nomes dados, respectivamente, á femia e macho da especie Gallus gallus domesticus
Antillas Neerlandesas nos Xogos Olímpicos
As Antillas Neerlandesas participaron por vez primeira nos Xogos Olímpicos en 1952, competindo na maioría das edicións dos Xogos de Verán até 2008. Como país constituínte do Reino dos Países Baixos, uniuse ao boicot neerlandés aos 1956 e tamén aos de 1980. As Antillas Neerlandesas participaron en dúas ocasións nos Xogos Olímpicos de Inverno.
O Comité Olímpico das Antillas Neerlandesas foi creado en 1931 e foi recoñecido oficialmente polo Comité Olímpico Internacional dende 1950 até 2011, ata a disolución das Antillas Neerlandesas. Nos Xogos Olímpicos de 2012, os deportistas das cinco illas competiron como participantes independentes baixo a bandeira olímpica.
Xosé Cribeiro
Xosé Alexandre Cribeiro Rodríguez, nado en Pontevedra o 29 de setembro de 1936 e finado na mesma cidade o 2 de maio de 1995, foi un escritor galego.
Traxectoria
dereita|miniatura|Placa da rúa Xosé Alexandre Cribeiro en Cangas. dereita|miniatura|Lápida no [[Cemiterio de Santo Amaro de Pontevedra.]]
Fillo dos mestres Pío Cribeiro González e Regina Rodríguez Bares, o pai fixo de bibliotecario no local que o Partido Galeguista tiña en Pontevedra e sufriu represalias aínda que non chegou estar no cárcere (foi suspendido de emprego e soldo varios anos). A familia trasladouse ao Morrazo e Xosé fixo o bacharelato en Pontevedra e Marín. Estudou Dirección no Instituto de Investigacións e Experiencias Cinematográficas de Madrid, onde formou parte do grupo Brais Pinto. En 1959 foi premiado nas Festas Minervais de Santiago. Nos anos 60 trasladouse a Vigo, fundou o Cine Club Vigo, colaborou na prensa e foi activo militante do PCE. No ano 1962 casou con Concepción de Unamuno Adarraga, neta do escritor e filósofo vasco Miguel de Unamuno. Traballou en TVE e foi unha tempada director do centro de TVE en Galicia, cargo do que dimitiu a consecuencia da polémica xerada arredor da retransmisión do enterro de Castelao en 1984.
Celso Castro
Celso Castro López, nado na Coruña o 4 de agosto de 1962, é un escritor e poeta galego en lingua castelá.
Traxectoria
As súas primeiras publicacións foron escritas baixo o pseudónimo M. de Verganza; foi no libro Dos noches cando empezou a publicar co seu propio nome. Algunhas características da súa narrativa son unha puntuación escasa ou o feito de prescindir do uso das maiúsculas, o cal dificulta a catalogación das súas obras nun único xénero.
Colabora en revistas de poesía como Nordés ou Clave Orión, así coma noutras publicacións literarias e culturais.
Poesía
Preséntase parte da súa obra nas antoloxías:
Narrativa
xa co seu nome:
O Pardiñeiro, Fisteus, Curtis
O Pardiñeiro é un lugar da parroquia de Fisteus no concello coruñés de Curtis da comarca de Betanzos.
1140
Mortes
Historia ano a ano
César Cunqueiro
César Cunqueiro González-Seco, nado en Mondoñedo o 7 de setembro de 1941, é un escritor galego.
Traxectoria
Colabora en varias publicacións sobre temas políticos e literarios. Foi presidente do Ateneo de Vigo e da Asociación Cultural de Vigo.
Joe Johnson
Joe Marcus Johnson, nado o 29 de xuño de 1981 en Little Rock (Arcansas), é un ex xogador de baloncesto profesional estadounidense que xogaba como escolta ou ala. Foi seleccionado no Draft da NBA polos Boston Celtics en 2001.
Traxectoria
Nado en Little Rock (Arcansas), Joe Johnson estudou no Instituto Little Rock Central, onde xogou ao baloncesto. Grazas ao seu rendemento tivo varias ofertas de bolsas para estudar en prestixiosas universidades como Duke ou Connecticut; porén, finalmente decantouse pola Universidade de Arkansas. Na súa primeira tempada liderou ao seu equipo en anotación (16,0 puntos por partido) e en rebotes (5,7), chegando a ser o primeiro novato en conseguilo na historia da universidade. Nos dous anos que permaneceu alí fixo unha media de 15,0 puntos e 6,1 rebotes por partido.
Tras pasar dous anos na universidade, declarouse elixíbel para o Draft da NBA de 2001, onde foi elixido no décimo posto polos Boston Celtics. Tras media temporada no equipo de Boston, foi traspasado aos Phoenix Suns onde permaneceu até 2005. A súa explosión de xogo chegaría na temporada, onde aumente as súas estatísticas até o 16,7 puntos, 4,7 rebotes e 4,4 asistencias. Tras a súa estadía no equipo de Novo México, asina polos Atlanta Hawks, onde na temporada aumenta os seus números até conseguir unha media de 25,0 puntos por partido, sendo un dos máximos anotadores da liga. Ese mesmo ano é chamado para xogar por primeira vez o Partido do All-Star. En sería ademais incluído no Terceiro Equipo All-NBA. Tras varios anos en Atlanta cuns números destacábeis, en xullo de 2012 é traspasado aos Brooklyn Nets a cambio de Jordan Farmar, Anthony Morrow, Jordan Williams, Johan Petro, DeShawn Stevenson e unha elección de primeira rolda do Draft de 2013.
O 25 de febreiro de 2016, Johnson e os Nets chegaron a un acordo para a rescisión do seu contrato. O 27 de febreiro de 2016, Johnson asinou cos Miami Heat. O día seguinte, fixo o seu debut cos Heat, na vitoria por 98-81 contra os New York Knicks, facendo 12 puntos, 3 rebotes e 3 asistencias en 30 minutos.
Hereford (vaca)
miniatura|250px|Un exemplar de hereford pacendo
A hereford é unha raza de vacún orixinaria de Inglaterra e unha das máis populares do planeta. É unha raza especializada fundamentalmente na produción de carne.
Características
A hereford é unha vaca robusta e de gran tamaño, de cor rubia escura e con cornos. De feito, existe unha mellora xenética da hereford, a hereford mona, caracterizada precisamente por carecer de corna. A hereford ten a cara branca, pero tamén son brancas as patas, a liña do ventre e a agulla.
Historia
miniatura|dereita|Un boi hereford nunha feira gandeira en [[Dunblane.]] Crese que a hereford ten orixe nunha pequena vaca rubia británica e do seu cruzamento con bois galeses brancos que vivían ceibos nas estremas entre Gales e Inglaterra. A raza hereford foi a primeira en ser recoñecida como tal, e aparece citada con ese nome en 1627. Era un tipo de vacún que se alimentaba unicamente de herba e que proporcionaba unha boa carne no contorno do condado de Herefordshire, no oeste de Inglaterra. Xa antes do século XIX algúns exemplares de hereford foran exportados a Irlanda coa idea de crear un armentío de seu naquela illa. A exportación aos Estados Unidos comezou en 1817. O primeiro libro de rexistro foi creado en Hereford en 1846, pero o oficial non chegaría ata 1887.
Rendibilidade
Orixinaria do condado inglés de Herefordshire, a hereford é a vaca máis común na zona temperada de Australia, e é tamén altamente popular no suroeste dos Estados Unidos, así como no centro e no leste da Arxentina e no Uruguai. É tamén a raza con máis criadores en Nova Zelandia. En Rusia hai dous millóns de cabezas de hereford.
A carne da hereford é de excelente calidade, e o seu traballo máis dócil e cómodo có doutras razas de carne, como a angus. Dá unha carne con frebas brancas, moi boa para a súa preparación en churrascos. As vacas poden producir becerros ata os 15 anos e os bois son fértiles ata os 12.
Existen 28 sociedades de criadores de hereford. A asociación de criadores de hereford de España ten a súa sede na Coruña.
Perfecto Requeijo Rouco
Perfecto Requeijo Rouco, coñecido como Tarrelo, nado en Romariz (Abadín) en 1920, foi un guerrilleiro antifranquista galego.
Traxectoria
Emigrante retornado de América. Foi detido pola Garda Civil de Mondoñedo con Francisco Requeijo Anello en outubro de 1942, acusados dun roubo a Pedro Prieto Vidal de Romariz. Foron xulgados en Lugo o 14 de abril de 1943. Comandou un pequeno grupo guerrilleiro independente na zona de Mondoñedo e Villalba. Compañeiro de Luís Trigo Chao "O Guardarríos" nalgunhas accións. Logo incorporouse ao grupo guerrilleiro liderado por Roberto Alonso Díaz, do que foi o seu número dous. Foi detido en Vilalba a finais de 1946.
Lady Godiva
Godiva, condesa de Mercia (|ɡəˈdaɪvə|), falecida entre 1066 e 1086, en inglés antigo Godgifu, foi unha nobre inglesa que, segundo unha lenda do século XII cabalgou espida (cuberta só coa súa longa cabeleira) polas rúas de Coventry para lograr a remisión das opresivas taxas que o seu home impoñía aos seus vasalos. A expresión inglesa "Peeping Tom" para mirón apareceu en versións posteriores da lenda, en que un home chamado Thomas a observou foi cegado ou morto.
Figura histórica
miniatura|esquerda|Lady Godiva, estatua de Sir [[William Reid Dick en Broadgate, Coventry]] Godiva era a esposa de Leofric, cone de Mercia. Tivero un fillo coñecido, Aelfgar.
O nome de Godiva aparece en actas e no Domesday Book, aínda que a grafía varía. O nome inglés antigo Godgifu ou Godgyfu significa "regalo de Deus"; Godiva e a forma latinizada. Era un nome popular e houbo contemporáneas co mesmo nome.
Se é a mesma Godiva que aparece na historia da abadía de Ely, o Liber Eliensis, escrito a finais do século XII, entón era viúva cando casou con Leofric. Leofric e Godiva eran benefactores xenerosos de casas relixiosas. En 1043 Leofric fundou e dotou un mosteiro beneditino en Coventry no lugar en que existira un convento destruído polos dinamarqueses en 1016. O escritor do século XII Roger de Wendover considera a Godiva a forza persuasiva detrás do acto. A finais da década de 1050, o seu nome aparece xunto co do seu home nunha concesión de terra ao mosteiro de santa María, Worcester e nunha doazón ao minster de Stow St Mary, Lincolnshire. Ela e o seu marido foron conmemorados como benefactores doutros mosteiros como Leominster, Chester, Much Wenlock e Evesham. Godiva achegou a Coventry unha cantidade de obras en metais preciosos do ourive Mannig e legou un colar de prato valorado en cen marcos. Outro colar foi a Evesham, para ser colocado na imaxe da Virxe que acompaña o crucifixo a tamaño natural de ouro e prata que entregou o matrimonio, e a catedral de San Paulo en Londres recibiu unha casula con flocos de ouro. Tamén estiveron entre os que máis xenerosos dos doadores anglosaxóns das décadas anteriores á conquista normanda. Os primeiros bispos normandos fixeron pouco uso dos regalos, levándoos a Normandía ou fundíndoos en. miniatura|Estatua ecuestre do século XIX por [[John Thomas (escultor)|John Thomas, Maidstone Museum, Kent]] A mansión de Woolhope en Herefordshire, xunto con outras catro, foi doado á catedral de Hereford antes da conquista normanda por Wulviva e Godiva, habitualmente consideradas esta Godiva e a súa irmá. Na igrexa instalouse no século XX unha cristaleira representándoas.
Trala morte de Leofric en 1057, a súa viúva viviu ata algún momento entre a invasión normanda de 1066 e 1086. Aparece mencionada no censo do Domesday como unha das poucas anglosaxoas e a única muller gran terratenente trala conquista. No tempo do censo de 1086, Godiva falecera, mais as súas antigas terras aparecen na listaxe, aínda que con outros propietarios. Por isto, Godiva debeu falecer entre 1066 e 1086.
O lugar en que foi enterrada Godiva e causa de debate. Segundo o Chronicon Abbatiae de Evesham, ou Crónica de Evesham, foi enterrada na igrexa da Trindade en Evesham, que xa non existe. Segundo o Oxford Dictionary of National Biography, "non existe razón para dubidar de que fose enterrada co seu marido en Coventry, fóra da afirmación da crónica de Evesham de que xace na Santísima Trindade de Evesham".
William Dugdale (1656) di que se colocou unha xanela con representacións de Leofric e Godiva na igrexa da Trindade de Coventry en tempos de Ricardo II.
Lenda
A lenda do paseo núa aparece por primeira vez no século XIII, no Flores Historiarum e na adaptación que fixo Roger de Wendover. Non se recolle nos dous séculos entre a morte de Godiva e este capítulo, mentres que si se mencionan as súas doazóns.
Segundo a versión típica da historia, Lady Godiva apiadouse do pobo de Coventry, que estaba sufrindo gravemente baixo as taxas opresivas do seu marido. Lady Godiva suplicaba unha e outra vez ao seu marido, que rexeitaba rebaixalas. Por último, canso dos seus rogos, dixo que aceptaría a petición se ela se espía e cabalgaba así polas rúas da vila. Godiva tomoulle a palabra, e tras emitir un anuncio para que todas as persoas permanecesen dentro das súas vivendas e pechasen as xanelas, cabalgou a través da poboación, vestida só co seu longo cabelo. Só un habitante, un xastre posteriormente coñecido como Peeping Tom, desobedeceu o mandato, nun dos máis famosos exemplos de voyeurismo.
Algúns historiadores descubriron elementos de rituais de fertilidade pagáns na historia de Godiva, a través dunha moza "May Queen" que foi levada á árbore sagrada de Cofa, quizais para celebrar a renovación da primavera. A forma máis antiga da lenda amosa a Godiva atravesando o mercado de Coventry mentres o pobo estaba reunido, axudada só por dous cabaleiros. Esta versión aparece en Flores Historiarum de Roger de Wendover (finado en 1236).
miniatura|esquerda|Lady Godiva, por [[Edmund Blair Leighton]] Outros intentos de atopar unha forma racional e máis plausible para a lenda inclúe unha baseada no costume do tempo dos penitentes de facer un desfile público cunha indumentaria consistente nunha camisola sen mangas semellantes a unha enagua e que era considerada "roupa interior". Así, Godiva puido viaxar na realidade a través da cidade como penitente. A historia de Godiva puido pasar ao folclore e convertida nunha versión máis romántica. Outra teoría di que a "nudez" de Lady Godiva podía referirse a que cabalgou sen as súas xoias, que marcaban a súa clase superior. Con todo, estes intentos de reconciliar feitos reais coa lenda son febles, e na época dos primeiros informes, "naked" só significa "sen roupa ningunha".
Unha versión modificada da historia foi dada polo impresor Richard Grafton, logo elixido membro do parlamento por Coventry. Segundo a súa Chronicle of England (1569), "Leofricus" xa exonerara o pobo de Coventry de "calquera forma de taxa, agás sobre os cabalos", así que Godiva ("Godina" no texto) acordara cabalgar núa só para aliviar o imposto sobre os cabalos. E como condición, requiriu aos oficiais de Coventry que prohibisen á poboación "baixo unha gran pena" que a mirasen e que o día do paseo se encerrasen nas súas casas coas xanelas pechas. Grafton foi un ardente protestante e hixienizou a historia anterior.
A balada "Leoffricus" no Percy Folio (ca. 1650) adáptase á versión de  Grafton indicando que Lady Godiva realizou a súa cabalgata para suprimir as taxas sobre os cabalos, e que os oficiais da cidade ordenaron aos cidadáns que pechasen as súas portas e xanelas e permanecesen no interior das súas vivendas o día do paseo.
Peeping Tom
miniatura|Estatua de Peeping Tom no desfile de Coventry. W. Reader A historia de Peeping Tom, que foi o único dos cidadáns que espiou o paseo de Godiva, probablemente non se orixinou na literatura, senón na tradición popular da localidade de Coventry. Tense dito que aparece en crónicas do século XVII, mais todos os textos publicados son do século XVIII ou posteriores.
Segundo un artigo de 1826 enviado por un estudoso da historia local que se identificou como W. Reader, xa hai unha tradición ben establecida de que había un certo xastre que espiara a Lady Godiva, e que a Gran Feira da Trindade anual, agora chamada Festival Godiva, que inclúe o desfile, ten "unha grotesca figura chamada Peeping Tom", e que era unha estatua de madeira tallada en carballo. O autor data a efixie, segundo o estilo de armadura que leva, no reinado de Carlos II (finado en 1685). O mesmo autor considera que a lenda ten que ser posterior a William Dugdale (finado en 1686) posto que non fixo mención a el nas obras nas que discute Coventry na súa totalidade. (A historia do xastre e o uso dunha efixie de madeira pode proceder do século XVII, pero a efixie non sempre se chamou "Tom".)
W. Reader data a primeira procesión de Godiva en 1677, pero outras fontes sinálana en 1678, e nese ano un rapaz do da famlia de James Swinnerton encarnou a Lady Godiva.
O Dictionary of National Biography (D.N.B.) achega un informe meticuloso das fontes literarias. O historiador Paul de Rapin (1732) fala do folclore de Coventry sobre Lady Godiva realizando o seu paseo mentres "ordena a todas as persoas a manterse afastadas das portas e xanelas, baixo pena de morte " pero un home non puido evitar mirala e "custoulle a vida"; Rapin informou máis tarde que a cidade lembra isto cunha "estatua dun home mirando pola xanela".
Despois, Thomas Pennant en Journey from Chester to London (1782) volveu contar como "a curiosidade dun certo xastre superou o seu medo, botou unha soa ollada". Pennant notou que a persoa que encarnaba a Godiva no desfile non estaba completamente espida, senón que levaba "seda, moi axustada ás súas extremidades", dunha cor que semellaba a pel. (In Chester's time around 1782 silk was worn, but the annotator of the 1811 edition noted that a cotton garment had since replaced the silk fabric. ) Segundo o D.N.B., o documento máis antigo que menciona a "Peeping Tom" por este nome son os anais oficiais de Coventry con data 11 de xuño de 1773, documentando que a cidade expedira unha nova perruga e pintura para a efixie de madeira.
Tamén se di que hai unha carta anterior a 1700, na que se di que o mirón era realmente Action (talvez pronunciado Actæon?), mozo de Lady Godiva.
Unha lenda adicional proclama que Peeping Tom foi logo cegado e castigado duramente, ou que o pobo o colleu e foi o que lle quitou a vista.
Na cultura popular
miniatura|The Lady Godiva Clock en Coventry mostra o seu paseo núa pola cidade e o voyeurismo de Peeping Tom
No segundo episodio da sétima temporada da serie de televisión Charmed, títulado "The Bare Witch Project", os protagonistas coñecen a Lady Godiva e protéxena dun barón malvado.
Pedro Caro y Sureda
Pedro Caro y Sureda, 3º marqués de La Romana, nado en Palma o 21 de outubro de 1761 e finado en Cartaxo (Portugal) o 23 de xaneiro de 1811, foi un militar español da época das guerras napoleónicas. É citado frecuentemente só como marqués de La Romana. Tiña tamén os títulos de Vizconde de Benaesa, barón de Moxente, señor do castelo feudal da Mola, e Grande de España.
Traxectoria
Nado nunha familia nobre das illas Baleares, xunto cun irmán educouse nun colexio en Lión (Francia). Morto o seu pai o rei Carlos III meteuno na Escola Naval. Estudou tamén na Universidade de Salamanca e no Seminario de Nobles en Madrid. Era, pois, un militar dotado dunha ampla cultura.
Como outros oficiais da época, serviu na Guerra de independencia dos Estados Unidos. En 1783 participou na reconquista española da illa de Menorca, que retiñan os británicos desde a Guerra de sucesión española, a comezos do século XVIII, sendo despois destinado ao bloqueo contra Xibraltar.
Logo da guerra, De la Romana retirouse do exército e viaxou por Europa, máis todo parece indicar que eran viaxes con segunda intención, posibelmente de espionaxe ou diplomacia, dado o seu coñecemento de linguas europeas.
En 1793, De la Romana reingresou no exército como coronel de cabalería, combatendo na Guerra do Rosellón contra a Francia revolucionaria, no contexto da Guerra da Primeira Coalición. Posteriormente foi nomeado Capitán Xeneral de Cataluña en 1802 e Xefe do Corpo de Enxeñeiros en 1805.
Coa División do Norte en Europa
Cando premido por Napoleón, o rei Carlos IV, acordou en 1807 prover unha división de veteranos de infantería, composta por 14.000 expedicionarios para que engrosase a Grande Armée francesa en Alemaña, puxo a De la Romana ao mando da que foi coñecida como "División do Norte", que estivo acuartelada, entre 1807 e 1808, en Hamburgo primeiro e máis tarde en Dinamarca, baixo o mando do marechal Bernadotte.
Mais ao estalar a Guerra de Independencia española, De la Romana buscou a maneira de que os británicos puidesen repatriar os seus homes para España. Uns 9.000 soldados dos 14.000 que compuñan a súa sólida división puideron abordar buques da Royal Navy no 27 de agosto de 1808 e ser transportados até España. Foi louvábel a capacidade de Caro para negociar cos británicos e manter enganados aos franceses, así como a súa resolución para conducir os seus homes.
Formou parte da Xunta Central Suprema e Gubernativo do Reino, entre o 27 de setembro de 1809 e o 30 de xaneiro de 1810, como Deputado representante da Xunta provincial de Valencia, substituíndo a Antonio Valcárcel y Pío de Saboya.
Regreso a España
De la Romana arribou ao porto de Santander. Non máis desembarcou incorporouse ao Exército de Galicia que mandaba o xeneral Joaquín Blake, e que ese mesmo día foi derrotado na batalla de Espinosa de los Monteros. O 26 de novembro, De la Romana asumiu o mando do Exército de Galicia e dos 10.000 homes que aínda quedaban. Con tan escasa forza, e tentando evitar as acometidas dos franceses, De la Romana acuartelou as súas tropas en León, máis a inminencia dun posíbel ataque do inimigo, levouno a movelas cara Astorga. Alí xuntouse ás tropas británicas do xeneral John Moore, que viñan en retirada perseguidos por un formidábel exército conducido por Napoleón en persoa. O británico e o español conferenciaron na capital maragata, propondo De la Romana que fixesen fronte ao franceses colocados sobre as alturas montañosas que separan o reino de León e o de Galiza. Porén Moore preferiu seguir camiño cara a Galiza, onde esperaba embarcar as súas tropas.
A campaña de Galiza
miniatura| El Capitan Gen. D. Pedro Caro y Sureda Marqués de la Romana. Perseguidos agora polos mariscais Soult e Ney, pois Napoleón deixara Astorga o 3 de xaneiro de 1809, premido por asuntos en Centroeuropa, ambos exércitos en retirada pasaron cara o Bierzo, indo en diante os británicos e detrás os españois, que sufriron ataques da cabalería francesa en Foncebadón. Mentres Moore tirou cara o porto de Pedrafita, en dirección para Lugo, unha parte do seu exército, uns 6.000 homes, guiados polos xenerais Craufurd e Von Alten, colleu en dirección á Cabreira e o Valdeorras, para dirixirse ao porto de Vigo. De la Romana tomou o mesmo camiño, pero ante a proximidade dos franceses, comisionou ao seu xeneral Gabriel de Mendizábal para que se apostase en A Ponte de Domingo Flórez, no límite entre A Cabreira e o Valdeorras, e intentase facerlles fronte. Mendizábal foi quen de deter alí o avance da cabalería do xeneral Franceschi, que se veu obrigado a volver cara o Bierzo. De la Romana distribuíu os seus homes entre Trives e Ourense, porén a mediados dese mesmo mes de xaneiro de 1809, veuse obrigado a mover os seus homes, tomando entón a ruta cara as terras de Verín, para fixarse finalmente en Oímbra, o día 20 de xaneiro, preto da raia con Portugal e onde podía esperar o apoio das próximas tropas portuguesas do xeneral Silveira. A razón foi a entrada polo Valdeorras do xeneral francés Marchand, ao mando duns 7.000 homes, que a pesar de ver fustrigada a súa retagarda polas alarmas do Valdeorras, O Bolo e Trives, puido chegar sen maiores contratempos até Ourense, cidade que tomou o día 20 de xaneiro.
Ocupada Galiza polos franceses, De la Romana non ousou buscar un combate contra eles. O certo é que o seu exército estaba bastante debilitado, aínda que recuperando tropas atrasadas e enfermos, elevou o número dos seus homes até uns 9.000. Cando a mediados de febreiro ten noticias de que Soult se move polo Sur de Galiza en dirección a Ourense, De la Romana levanta de novo o seu campamento, para pasar para Sanabria e a comarca do Tera. Refugando calquera encontro cos franceses, Caro comeza a gañar o alcuño de "marqués das romarías". Foi aí onde recibiu a Manuel García del Barrio, Pablo Morillo e Manuel Acuña Malvar, comisionados pola Xunta Suprema Central, que se converterían nos seus enlaces coas guerrillas galegas.
O 1 de abril, De la Romana cruza do Bierzo Alto para Asturias. Alí disolve a Xunta de Asturias, e crea a nova Xunta de Defensa e Observación. Mais días despois debe mover de novo o seu exército, ante a incursión que efectúa sobre o principado o mariscal Ney, que non o atopará. O seu exército cruzando outra vez cara Galiza móvese por Becerreá, de aí a Monforte de Lemos e logo a Ourense, onde chega a primeiros de xuño. Mentres alarmas e guerrillas efectúan un constante acoso sobre as tropas francesas. É precisamente neses días iniciais de xuño cando seccións do exército regular, pero apoiados por nutridos grupos de batallóns de paisanos, dirixidos polo conde de Noroña, derrotan a Ney en Ponte Sampaio. Unido ao fracaso de Soult en Portugal, en poucos días o exército francés, dirixido por ambos mariscais deberá abandonar Galiza. As tropas francesas apenas ocuparan o territorio galego uns seis meses. Neste tempo o exército, dirixido polo marqués da Romana, dedicárase a evitar un choque directo cos franceses.
Falecemento
Cando colaborando con Wellington, De la Romana ía marchar en socorro de Badaxoz, faleceu de socato dun ataque de dispnea, o 23 de xaneiro de 1811.
Carlos Jiménez Díaz
Dobraxe
Carlos Jiménez ten unha longa traxectoria como actor de dobraxe en publicidade, series de televisión e longametraxes. Un dos seus traballos máis coñecidos é como voz de Paulo Mármore na versión galega de Os Picapedra (The Flinstones), emitida pola TVG.
Foi locutor dos programas Hai que mollarse e Botarse ó monte, actualmente tamén en Cos Pés na Terra na televisión pública galega, e púxolle a voz ao personaxe Burro, na dobraxe galega do filme Shrek (na versión orixinal tiña a voz de Eddie Murphy).
Radio
Como locutor radiofónico traballou no espazo Corre Carmela que chove en RadioVoz Galicia (1993-1995), líder de audiencia na súa faixa horaria e Premio Galicia de Comunicación ao mellor programa radiofónico de 1994. Tamén recibiu o Premio Curuxa do Humor que concede o Concello de Fene nese mesmo ano.
Entre 1996 e 1998 traballou tamén no programa Penalty y Expulsión en Radio Voz A Coruña, e desde 1999 en distintos programas da Radio Galega como Nunca Tal Oíra, O Miradoiro e Un día por diante (tamén con Paco Lodeiro). Desde outubro de 2009 ata 2017 formou parte do equipo do espazo deportivo Galicia en Goles onde recibiu tamén o premio no apartado de Radio ano 2013 da Asociación Galega de Prensa Deportiva. Desde entón forma parte do programa Galicia por Diante, xunto con Kiko Novoa.
Televisión
Colaborou en diversos programas da TVG como Palabras maiores (1994), Selección Galega (1995), Salsa verde (1996), Tardes con Ana (1999-2001), Tardes de verán (2000), O show dos Tonechos e colaboracións esporádicas en Supermartes e Luar. Desde novembro de 2009 a 2011 como guionista e actor no programa de humor Land Rober, con Roberto Vilar.
Humorista e imitador
Comezou como humorista en espectáculos en directo como membro do equipo de Corre Carmela que Chove. É membro do espectáculo humorístico Risoterapia, xunto con Paco Lodeiro, que realiza periodicamente actuacións por toda Galiza. A súa especialidade é a imitación, e asegura contar no seu repertorio con máis de 120 personaxes famosos.
Hormona liberadora da tirotropina
miniatura|dereita|A TRH é un tri[[péptido ((piro)Glu-His-Pro-NH2).]] A hormona liberadora da tirotropina (TRH, thyrotropin-releasing hormone ou TSHRH), tamén chamada factor liberador da tirotropina (TRF), tiroliberina ou protirelina, é unha hormona peptídica hipotalámica de só tres aminoácidos, que estimula a liberación na adenohipófise ou pituitaria anterior da hormona estimulante da tiroide (ou tirotropina) e da prolactina. É unha hormona trópica, xa que actúa sobre outra glándula endócrina. A TRH pertence á unha famila na que están incluídas varias TRH.
Produción
miniatura|250px|dereita|Sistema das hormonas tiroides [[triiodotironina|T3 e T4. ]]
A TRH prodúcese no hipotálamo polas neuronas parvocelulares do núcleo paraventricular. Está codificada por un xene do cromosoma 3 (locus 3 q13.3-q21). O primeiro transcrito do xene é un polipéptido precursor de 242 aminoácidos que contén 6 copias da secuencia -Glu-His-Pro-Gly-, flanqueadas por secuencias dibásicas que son despois procesadas proteoliticamente para dar a TRH madura.
A TRH é un tripéptido de 359,5 daltons coa secuencia: (piro)Glu-His-Pro-NH2.
Viaxa desde a eminencia media á adenohipófise por vía sanguínea utilizando os vasos do sistema portal hipofisario. Unha vez na adenohipófise, estimula nas células tirotropas a liberación da hormona estimulante da tiroide ou tirotropina (TSH) e cando está nun nivel excesivo inhibe a dopamina, a cal estimula a liberación da prolactina, e esta á súa vez fai decrecer a GnRH.
A TRH pode tamén detectarse noutras áreas do corpo, como o sistema gastrointestinal e os illotes de Langerhans do páncreas, ademais de no cerebro.
A TRH estimula a liberación de tirotropina (TSH) ao unirse aos receptores específicos para ela da membrana plasmática das células hipofisarias. Trátase dun receptor acoplado á proteína Gq, que determina o incremento do calcio citoplasmático libre, o que facilita a secreción de TSH. Ademais, estimula a formación do ARNm que codifica para a prolactina (PRL).
Historia
A secuencia da TRH foi determinada por Roger Guillemin e Andrew V. Schally en 1969, que a sintetizaron. Ambas as partes insistiron en que os seus laboratorios determinaron a secuencia primeiro.
Schally e Guillemin compartiron en 1977 o premio Nobel de Medicina "polos seus descubrimentos sobre a produción de hormona peptídica no cerebro."
Importancia clínica
Utilízase en farmacoloxía (nome comercial Relefact TRH) nas probas para comprobar a resposta da adenohipófise.
Preparacións médicas de TRH utilízanse en probas de diagnóstico de trastornos da tiroide e na acromegalia.
A proba da TRH pode estar indicada en casos de hipotiroidismo.
A TRH foi usada clinicamente para o tratamento da dexeneración espiñocerebelar e trastornos da consciencia en humanos.
Joseph Ngute
Joseph Dion Ngute, nado o 12 de marzo de 1954, é un político camerunés e o noveno Primeiro ministro do Camerún dende xaneiro de 2019. Sucedeu a Philémon Yang, quen estaba no posto dende 2009.