cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Táboa de Peutinger
Descrición física
O mapa esténdese por un alongadísimo pergameo de 6,75 m de longo e só 34 cm de alto, dividido en once seccións, e que representan a toda Europa, Asia occidental, Indostán e norte de África. O mapa constaba orixinalmente de doce seccións, pero a primeira, que se correspondía co territorio de Iberia, a Britannia e o extremo occidental de África, perdeuse e só puido ser reconstruído en 1911.
Crime de honra
Métodos
Os métodos de asasinato inclúen lapidación, apuñalamento, malleiras, queimaduras, decapitación, aforcamento, degolamento, ataques de ácido letal, disparos e estrangulamento. Os asasinatos ás veces realízanse en público para advertir os demais individuos dentro da comunidade das posíbeis consecuencias de participar no que se considera un comportamento ilícito.
Uso de menores como perpetradores
A miúdo, as nenas e os nenos da familia son seleccionados para actuar como asasinos porque a súa minoría de idade carrexa beneficios legais. Aos nenos e ás veces ás mulleres da familia encárgaselles o control e a vixilancia do comportamento das súas irmás ou doutras mulleres da familia, asegurándose de que non fagan nada que manche a "honra" e a "reputación" da familia. Os nenos son comunmente encargados de perpetrar o asasinato, se se negan poden enfrontar graves repercusións, por parte da propia familia ou pola comunidade, baixo a idea de que non están a cumprir co seu "deber".
Trazos culturais xerais
Os trazos culturais que conducen aos crimes de honra son complexos. Os crimes de honra implican a violencia e o medo como ferramentas para manter o control. Argumentouse que teñen a súa orixe nos pobos nómades e transhumantes: "estas poboacións cargan con todos os seus obxectos de valor e están en constante risco de seren roubados, non teñen recursos legais." Como resultado, inspiraren medo, utilizar a agresión e cultivar unha reputación de vinganza violenta co fin de protexer a propiedade é preferíbel a outros comportamentos. Nas sociedades onde hai un estado de dereito débil, a xente debe construír reputacións feroces.
En moitas culturas onde a honra é un valor central, os homes son fontes activas desta, mentres que o único efecto que as mulleres poderían ter sobre ela é destruíla. Unha vez que a muller destrúe a honra da familia ou do clan, hai unha necesidade de vinganza inmediata para restaurala; desta maneira a familia evita perder a súa reputación na comunidade. Como destaca a declaración de Amnistía Internacional:
Táboa de Peutinger
Descrición física
Ao ter que adaptarse ás dimensións do pergameo, o mapa non conserva as proporcións orixinais, e está fortemente distorsionado na dimensión lonxitudinal: as distancias norte-sur están reducidas, as leste-oeste ampliadas e, en moitos casos, os territorios que se estenden norte-sur, como a península Itálica, están dispostos en sentido oeste-leste.
Crime de honra
Trazos culturais xerais
A relación entre os puntos de vista da sociedade sobre a sexualidade feminina e os crimes de honra é complexa. A forma en que as mulleres nas sociedades baseadas na honra traen deshonra aos homes é a miúdo a través do seu comportamento sexual; de feito, a violencia relacionada coa expresión sexual da muller documentouse desde a Roma antiga, cando o pater familias tiña dereito a matar a unha filla solteira sexualmente activa ou a unha esposa adúltera. Na Europa Medieval, a lei xudía ordenou a lapidación dunha muller adúltera e a da súa parella.
Carolyn Fluehr-Lobban, profesora de antropoloxía en Rhode Island College, escribe que un acto, ou mesmo presunto acto, de calquera mala conduta sexual feminina, altera a orde moral da cultura e o derramamento de sangue é a única maneira de eliminar calquera vergoña causada polas accións femininas e así restaurar o equilibrio social. Con todo, a relación entre a honra e a sexualidade feminina é un tema complexo, algúns autores argumentan que non é exactamente a sexualidade das mulleres o "problema", senón máis ben a autodeterminación das mulleres no que se refire a elas, así como a fertilidade. Sharif Kanaana, profesor de antropoloxía da Universidade de Birzeit, di que os crimes de honra son:
Nalgunhas culturas, os crimes de honra considéranse menos graves que outros asasinatos debido a que proveñen dunha longa tradición cultural e por tanto son considerados apropiados ou xustificábeis. Ademais, segundo unha enquisa realizada pola rede asiática da BBC, 1 de cada 10 dos 500 hindús, sijs, cristiáns e musulmáns entrevistados dixeron que levarían a cabo un asasinato cara a calquera persoa que ameace a honra da súa familia.
Táboa de Peutinger
Descrición física
Recolle información do cursus publicus romano, é dicir, da rede de estradas do Imperio, pero tamén dos acampamentos romanos, dalgúns elementos xeográficos (mares, ríos, montañas, bosques...), así como a medida das distancias entre os distintos poboamentos. As rotas entre os poboamentos imperiais ou os cruzamentos con outras rotas non están trazadas de maneira realista, senón esquemática, a semellanza dos actuais planos de metro. As tres cidades máis importantes, Roma, Constantinopla e Antioquía, están representadas cun deseño especial, pero todos os poboamentos teñen iconas con distintos significados, que van dende o pictograma dun edificio a debuxos máis complexos.
Publicación e exhibición
A copia propiedade de Peutinger foi copiada posteriormente por Ortelius e publicada pouco despois da morte deste, en 1598. Unha edición parcial reimprimiuse en Antuerpe en 1591, obra do impresor Jan Moretus, que a imprimiría ao completo (os once fragmentos conservados) en 1598 na mesma cidade. A familia Peutinger conservou o orixinal ata que o vendeu en 1714, e cambiou de mans sucesivamente ata que a biblioteca palaciana dos Habsburgo o mercou en 1737 para os seus fondos. Na actualidade consérvase na Biblioteca Nacional de Austria, en Viena.
Olegario Vázquez Raña
Olegario Vázquez Raña, nado o 10 de decembro de 1935 é un empresario e deportista mexicano e galego.
Táboa de Peutinger
Publicación e exhibición
O mapa é tan fráxil que non se exhibe ao público. Porén, puido verse o 26 de novembro de 2007, cando se exhibiu para festexar que fose rexistrado dentro do programa Memoria do Mundo da Unesco.
Crime de honra
Trazos culturais xerais
Nighat Taufeeq do centro de recursos das mulleres en Shirkat Gah (Lahore, Paquistán) di: "É unha alianza profana que se dá en contra das mulleres: os asasinos enorgullécense do que fixeron, os líderes tribais condonan o acto e protexen os asasinos e hai unha conivencia da policía no encobremento." A avogada e activista dos dereitos humanos Hina Jilani declara: "O dereito á vida das mulleres en Paquistán está condicionado á súa obediencia das normas e tradicións sociais."
Un estudo turco en xullo de 2008 levado a cabo por un equipo da Universidade Dicle sobre os crimes de honra na rexión do Sueste da Anatolia, unha zona predominantemente kurda de Turquía, demostrou que poucos ou ningún estigma social están unidos ao crime de honra. Tamén afirma que a práctica non está relacionada cunha estrutura social feudal, "tamén hai perpetradores que son graduados universitarios. De todos os enquisados, o 60% son graduados de secundaria ou universidade ou polo menos, saben ler e escribir."
Na época contemporánea, a situación económica e cultural cambiante da muller utilizouse para xustificar as aparicións de crimes de honra. As mulleres en culturas patriarcais que obtiveron a independencia económica das súas familias van en contra da cultura dominada polos homes. Algúns investigadores sosteñen que o cambio cara a unha maior responsabilidade das mulleres e menor por parte dos seus pais pode causar unha reacción nos membros masculinos da familia e que actúen de maneira opresiva e ás veces violenta co fin de recuperar a autoridade.
Este cambio cultural parece, tamén, ter efecto nas culturas occidentais como Gran Bretaña, onde os asasinatos por honra xurdiron por mor de mulleres inmigrantes buscando maior independencia e a adopción de valores occidentais. Para as mulleres que remontan a súa ascendencia a Oriente Medio ou Asia do Sur, os crimes de honra tiveron como albo mulleres que usaron roupa considerada occidental, que tiñan un noivo ou que se negaron a aceptar un casamento arranxado.
Olegario Vázquez Raña
Traxectoria
Tanto o seu pai como a súa nai naceran en Avión, e chegaran a México D.F. en 1928, sete anos antes de nacer Olegario. Comezou a traballar dende neno no negocio familiar, dedicado á venda de artigos para o fogar e para o campo. Herda co seu irmán Apolinar a xestión da empresa en 1976 e a partir de aí inicia a engalaxe económica que o converteu nun dos homes máis ricos de México.
Autran Dourado
Estilo e influencias
Segundo Autran Dourado, en Breve manual de estilo e novela, o escritor debe traballar como un artesán, buscar a simplicidade de forma que a lectura sexa fácil e fluída, sen preocuparse coa crítica ou coa vendaxe dos seus libros, alén de ler, polo menos unha vez ao ano, algún dos clásicos de Machado de Assis; antes de escribir algunha cousa, a lectura dun poema: ''Ser simple é a máis difícil das tarefas [...] Non pense en venda, vender libros é función de editores e libreiros, non súa [...] Todos os días, antes de comezar a escribir, lía un poema de calquera gran poeta da miña lingua. En xeral Manuel Bandeira, Carlos Drummond de Andrade, Mário de Andrade, Murilo Mendes e João Cabral de Melo Neto que son os meus poetas preferidos.'' En O meu mestre imaginário e en Un artista aprendiz, destácanse as ensinanzas de Flaubert: a flexibilidade da regra gramatical, a importancia de estruturarse a novela antes de comezalo, e a necesidade de presenza do autor, invisíbel como Deus, na súa obra.
Olegario Vázquez Raña
Traxectoria
Olegario Vázquez Raña é dono dun dos principais holdings empresariais dese país, o Grupo Empresarial Ángeles, que abrangue hospitais, hoteis, os medios de comunicación, grandes almacéns, restaurantes de comida rápida, aseguradoras e empresas de xestión de aeroportos, entre outros. A liña sanitaria coordina a xestión de vinte hospitais que funcionan cun sistema de mutua. Da liña de hoteis depende a empresa Camino Real, con 25 establecementos e máis de 4.000 habitacións.
Co Grupo Imagen, é propietario do xornal Excelsior, ten unha rede de radios e unha cadea de televisión, o Cadena 3, e a xestión dos aeroportos lévaa a través do Grupo Aeropuertuario del Pacífico, participado por empresas españolas como Aena ou Dragados.
Actividade deportiva
A actividade deportiva foi unha constante na vida da familia Vázquez Raña. Practicante de tiro olímpico, Olegario Vázquez Raña participou nos Xogos de Toquio, México e Múnic formando parte do equipo olímpico mexicano. Ademais, participou representando a este país en todos os mundiais da especialidade dende 1966 ata 1979. Foi plusmarquista mexicano de varias especialidades e en dúas ocasións, 1973 e 1975, conseguiu o récord mundial de rifle de aire comprimido.
Posteriormente desenvolveu carreira na administración deportiva. Foi presidente da Federación Mexicana de Tiro entre 1975 e 1992, membro do Comité Olímpico Mexicano e dende 1980 é presidente da Federación Internacional de Tiro Deportivo.
Datos persoais
Tivo cinco irmáns, dous dos cales morreron de cedo. Un deles é Mario Vázquez Raña, presidente do Comité Olímpico Mexicano. O seu fillo é Olegario Vázquez Aldir.
Crime de honra
Trazos culturais xerais
Fareena Alam, directora dunha revista musulmá, escribe que os crimes de honra presentados en culturas occidentais como Gran Bretaña son unha táctica das familias inmigrantes para facer fronte ás consecuencias alienantes da urbanización. Alam argumenta que os inmigrantes permanecen preto da súa cultura de orixe e dos seus familiares, xa que isto proporciona unha rede de seguridade. Ela escribe que: Alam sostén que este é un intento de recuperar o control e suprimir os sentimentos de alienación que son os que conducen, en última instancia, a un crime de honra.
Negarse a aceptar un casamento arranxado
Negarse a un casamento arranxado é a miúdo a causa dun crime de honra. A familia que predispuxo o matrimonio corre o risco de vergoña se o matrimonio non se realiza  e se permite unha relación con outra persoa sen coñecemento previo dos membros da familia.
Solicitar o divorcio
Unha muller tratando de obter o divorcio ou a separación sen o consentimento do esposo ou da familia estendida, tamén pode ser un desencadenamento dos crimes de honra. Nas culturas onde os casamentos son arranxados e os bens a miúdo se intercambian entre as familias, o desexo da muller de pedir o divorcio adoita ser visto como un insulto aos homes que negociaron o acordo. Ao mostrar os seus problemas maritais fóra da familia, as mulleres son vistas como responsábeis de que a familia estea exposta á deshonra pública.
Denuncias e rumores contra membros da familia
Nalgunhas culturas, a acusación contra unha muller pode ser suficiente para manchar a reputación da súa familia, e para desencadear un crime de honra: o medo ao ostracismo pola comunidade da familia é enorme.
Homosexualidade
Hai a evidencia de que a homosexualidade tamén é percibida como desencadeamento de crimes de honra. Non son só as relacións do mesmo sexo as que desencadean a violencia, sono, tamén, condutas consideradas inapropiadas para un xénero (por exemplo, un home actuando ou vestíndose dunha maneira "feminina").
Un dos casos que saltou aos medios foi o dun home xordano gai ferido de bala polo seu irmán. En 2008, un estudante turco homosexual, Ahmet Yildiz, foi tiroteado fóra dun café e máis tarde morreu no hospital. Os sociólogos chamaron a isto o primeiro caso publicado dun crime de honra gai en Turquía. En 2012, un mozo de 17 anos foi asasinado polo seu pai en Turquía na provincia suroriental de Diyarbakir.
O Alto Comisionado das Nacións Unidas para os Refuxiados afirma que "as reclamacións formuladas por persoas LGBT revelan a súa exposición á violencia física e sexual, longos períodos de detención, abuso médico, ameaza de execución e crimes de honra."
Parellas masculinas prohibidas
En moitas culturas baseadas na honra, unha muller mantén a súa honra a través da súa modestia. Se un home altera a modestia dunha muller, saíndo con ela, tendo relacións sexuais con ela (especialmente se a súa virxindade se perdeu), falando con ela, o home deshonrou a muller, mesmo se a relación é de consentimento. Por tanto, para restaurar a honra perdida da muller, os membros masculinos da súa familia a miúdo golpean e matan o agresor. Ás veces, a violencia esténdese aos membros da familia do agresor, xa que os ataques das inimizades de honra son vistos como conflitos familiares.
Causas
Hai múltiples causas que orixinan os crimes de honra, e numerosos factores interactúan entre si.
Percepción das mulleres
Os crimes de honra son a miúdo o resultado de puntos de vista fortemente patriarcais sobre as mulleres, así como á súa posición na sociedade. En sociedades tradicionalmente dominadas por homes as mulleres dependen, en primeiro lugar do seu pai, e logo do seu esposo, a quen se espera obedezan. As mulleres son vistas como propiedade e non como individuos co seu propio valor. Deben someterse a figuras de autoridade masculina na familia; o non facelo pode orixinar violencia extrema como castigo. A violencia é vista como unha forma de asegurar o cumprimento e a prevención de rebeldía. Segundo Shahid Khan, profesor da Universidade Aga Khan en Paquistán: "As mulleres son consideradas propiedade dos homes da familia, independentemente da súa clase, etnia ou relixión. O dono da propiedade ten dereito a decidir o seu destino. Este concepto de propiedade converteu as mulleres en mercadoría que se pode intercambiar, comprar e vender." En certas culturas, as mulleres non teñen permitido tomar o control dos seus corpos nin da súa sexualidade, son propiedade dos homes da familia, do pai (e doutros parentes masculinos), son eles os que deben garantir a súa virxindade até o casamento; e tras o casamento do marido, ao que a sexualidade da súa muller está subordinada, unha muller non debe menoscabar os dereitos de propiedade do seu gardián mantendo relacións sexuais antes do matrimonio ou co adulterio.
Culturas de honra e vergoña
O concepto de honra familiar é extremadamente importante en moitas comunidades musulmás. A cifra máis frecuentemente citada publicada polas Nacións Unidas en 2000 foi unha estimación de 5000 asasinatos en todo o mundo cada ano, a maioría deles en rexións islámicas de Asia meridional, África setentrional e o Oriente Medio. A familia é vista como a principal fonte de honra e a comunidade valora moito a relación entre a honra e a familia. Os actos dos membros da familia que poden ser considerados inapropiados son vistos como fonte de vergoña para a familia aos ollos da comunidade. Tales actos a miúdo inclúen comportamentos femininos que están relacionados co sexo fóra do matrimonio ou a maneira de vestir, mais tamén poden incluír a homosexualidade masculina (como os asasinatos emo en Iraq). A familia perde prestixio na comunidade e pode ser rexeitada polos seus parentes. A única maneira de borrar a vergoña é a través dun asasinato. As culturas nas que teñen lugar os asasinatos por motivos de honra adoitan considerarse "culturas colectivistas", nas que a familia é máis importante que o individuo, e a autonomía individual é vista como unha ameaza para a familia e a súa honra.
No Imperio Romano
No Imperio Romano a lei romana  Lex Julia de adulteriis coercendis  implantada por Octavio Augusto permitiu o asasinato das fillas e dos seus amantes que cometesen adulterio a mans dos seus pais e tamén permitiu o asasinato do amante da esposa adúltera a mans do seu marido.
O Código Napoleónico
O artigo 324 do Código penal de 1810, aprobado por Napoleón, foi copiado polos países árabes de Oriente Medio. Inspirou o artigo 340 de Xordania que permite o asasinato dunha esposa e do seu amante se son sorprendidos no acto a mans do seu marido. O artigo 324 do Código penal francés de 1810 tamén inspirou o artigo 188 do Código penal otomán de 1858; tanto o artigo 324 francés como o artigo 188 otomán utilizáronse para crear o artigo 340 de Xordania, que se mantivo mesmo despois dunha revisión de 1944 das leis xordanas que non afectaban á conduta pública nin ao dereito de familia, polo que o artigo 340 seguía sendo aplicábel en 2016.
O mandato de Francia sobre o Líbano deu lugar á imposición do seu código penal en 1943-1944, e a lei libanesa inspirada en Francia sobre o adulterio permitiu que a mera acusación de adulterio contra mulleres se traducise nunha pena máxima de dous anos de prisión, mentres que os homes deben ser capturados no acto e non simplemente acusados, e son castigados cun ano de prisión.
O Artigo 324 de Francia inspirou leis noutros países árabes como: Código penal de 1966 Artigo 409
Alemaña
Algúns casos de crimes de honra que se xulgaron nos tribunais alemáns viron reducidos os cargos de asasinato a homicidio ao se considerar a "defensa da honra".
Suicidio forzado
Un suicidio forzado pode servir como substituto do crime de honra. Nestes casos, os membros da familia non matan a vítima directamente, obrígana a cometer o suicidio, co fin de evitaren o castigo. Os suicidios forzados son considerados como comúns en Turquía. Informouse que en 2001, 565 mulleres perderon a vida en crimes de honra en Ilam, Irán, dos cales 375 foron escenificados como autoinmolación. En 2008, a autoinmolación "ocorreu en todas as zonas de asentamento kurdo (en Irán), onde era máis común que noutras partes de Irán". Afírmase que no Kurdistán iraquí moitas mortes son comunicadas como "suicidios femininos" para ocultar crimes relacionados coa honra.
Relixión
Widney Brown, director de promoción de Human Rights Watch, dixo que a práctica "vai a través de culturas e relixións". A resolución 1327 (2003) do Consello de Europa estabelece que
Segundo un estudo de Phyllis Chesler, na análise de 1989-2009 de 172 episodios de asasinatos por motivos de honra en todo o mundo relativos a 230 vítimas, o 91% dos perpetradores eran musulmáns. En América do Norte, a maioría dos asasinos (84%) eran musulmáns. En Europa, os musulmáns constituían unha proporción maior (96%). Todas excepto dúas vítimas tiñan a mesma relixión que os seus asasinos. O estudo concluíu que aínda que outros grupos relixiosos, como os sijs e os hindús, ás veces cometen tales asasinatos, os asasinatos por honra, tanto en todo o mundo como en Occidente, son principalmente crimes de musulmáns contra musulmáns. Tamén se comunicaron asasinatos hindús por honra na India (principalmente relacionados coa preocupación pola pureza da caste) (Chesler sinala que mentres que os asasinatos musulmáns por honra son pouco comunicados nos medios de comunicación occidentais, os asasinatos hindús por honra reciben moita máis cobertura neles). Con todo, os hindús que emigraron a países occidentais non seguen o costume en Occidente.
Moitos comentaristas e organizacións musulmás condenan os asasinatos por honra como unha práctica cultural non islámica. Tahira Shaid  Khan, profesora de asuntos da muller na Universidade  Aga  Khan, di que non hai nada no  Corán que permita ou sancione os asasinatos por honra. Porén, Khan culpa a actitudes (de diferentes clases, grupos étnicos e relixiosos) que ven as mulleres como propiedade sen dereitos propios como a motivación dos asasinatos por honra. O erudito salafí Muhammad Al- Munajjid afirma que o castigo de calquera crime está reservado só para o gobernante islámico. Ali Gomaa, o ex-Grande Muftí de Exipto tamén se pronunciou enerxicamente contra os crimes de honra. Como unha declaración máis xenérica que reflicte a tendencia académica islámica máis ampla, Jonathan A. C. Brown di que "as preguntas sobre os asasinatos por honra chegaron regularmente á consulta dos  muftís como Yusuf  Qaradawi ou do defunto erudito libanés  chiíta Muhammad Husayn Fadlallah". As súas respostas reflicten un raro consenso. Ningún erudito musulmán, xa sexa medieval ou moderno, sancionou un home que matou a súa esposa ou irmá por embazar a súa honra ou a da súa familia. Se unha muller ou un home que se atopan xuntos merecen a pena de morte por fornicación, isto tería que ser estabelecido pola evidencia requirida polo Corán: xa sexa unha confesión ou o testemuño de catro testemuñas masculinas, todos eles aos ollos da corte, que realmente viron a penetración que ocorreu.
Historia
Matthew A. Goldstein, JD (Arizona), sinalou que os crimes de honra foron alentados na Roma antiga, onde os membros masculinos da familia que non tomaban medidas contra as mulleres adúlteras da súa familia serían "perseguidos activamente".
A orixe dos crimes de honra e o control das mulleres é evidente ao longo da historia na cultura e a tradición de moitas rexións. A lei romana de Pater familias deulles aos homes da familia o control total de fillas/os e esposas. Baixo estas leis, as vidas dos nenos e as mulleres estiveron á discreción dos homes da súa familia. O dereito romano antigo tamén xustificou os asasinatos por honra ao afirmar que as mulleres declaradas culpábeis de adulterio podían ser asasinadas polos seus maridos.
Os crimes de honra teñen unha longa tradición na Europa meridional. Segundo o Honour Related Violence - European Resource Book and Good Practice (páxina 234): "A honra no mundo mediterráneo é un código de conduta, unha forma de vida e un ideal da orde social, que define a vida, os costumes e os valores de moitos dos pobos do Mediterráneo".
Durante o goberno de Calvino sobre Xenebra, as mulleres declaradas culpábeis de adulterio eran castigadas afogándoas no río Ródano.
Na Dinastía Qing na China, pais e maridos tiñan o dereito de matar as mulleres que considerasen que deshonraran a familia.
Entre moitos pobos amerindios, tamén nos aztecas e incas, o adulterio era castigado coa morte.
Rexións
De acordo á ONU en 2002:
Ademais, a Comisión das Nacións Unidas sobre Dereitos Humanos reuniu información de varios países e considerando só os países que presentaron informes demostrouse que os asasinatos de honra se produciron en Bangladesh, Gran Bretaña, Brasil, Ecuador, Exipto, India, Israel, Italia, Xordania, Paquistán, Marrocos, Suecia, Turquía e Uganda.
Comparación con outras formas de asasinato
Os crimes de honra son, xunto cos asasinatos por dote (principalmente no sur de Asia), os asasinatos de mulleres relacionados a cuadrillas como vinganza (asasinatos de mulleres membros das familias dos membros de cuadrillas rivais "- principalmente en América Latina) e os asasinatos por acusacións de bruxaría (África, Oceanía), algunhas das formas máis recoñecidas de feminicidio.
Os defensores dos dereitos humanos compararon os "asasinatos por honra" cos "crimes pasionais" en América latina (que ás veces son tratados con extrema indulxencia) e tamén ao asasinato de mulleres por falta de dote na India.
Algúns comentaristas fixeron fincapé en que o enfoque sobre os crimes de honra non deben conducir a ignorar outras formas de asasinato baseados no xénero das mulleres, en particular os de América Latina ("crimes pasionais" e os asasinatos relacionados con cuadrillas); a taxa de homicidios de mulleres nesta rexión é extremadamente alta; O Salvador preséntase como o país coa taxa máis alta de homicidios de mulleres no mundo. En 2002, Widney Brown, directora de avogacía de Human Rights Watch, declarou que os "crimes pasionais teñen unha dinámica similar en que as mulleres son asasinadas por membros masculinos da familia e os crimes son percibidos como excusábeis ou comprensíbeis".
Biografía
miniatura|upright=1.2|Terceiro volume dunha edición de 1727 do libro [[Vidas paralelas de Plutarco, impreso por Jacob Tonson.]] A biografía (do grego βίος bios, que significa 'vida', e γράφειν grάphein, que significa 'escribir') é a historia da vida dunha persoa narrada desde o seu nacemento ata morte, consignando os seus feitos logrados e os seus fracasos, así como todo canto de significativo poida interesar da mesma.
NTV
NTV son as siglas polas que se coñecen múltiples cadeas ou canles de televisión:
Biografía
Para iso adoita adoptar a forma dun relato expositivo e frecuentemente narrativo e en terceira persoa da vida dun personaxe real desde que nace ata que morre ou ata a actualidade. Na súa forma máis completa, sobre todo se se trata dun personaxe do pasado, explica tamén os seus actos con arranxo ao contexto social, cultural e político da época intentando reconstruír documentalmente o seu pensamento e figura. A biografía pode rexistrarse en forma audiovisual ou en forma escrita; neste último caso constitúe un subxénero literario da Historia que se divide á súa vez en diversos subxéneros.
Orixe e historia
O termo data do século XVII e con el denomínase un xénero autónomo cultivado dende a antigüidade. Nos seus comenzos, xa dende as Vidas paralelas de Plutarco, a biografía responde a un propósito edificante e moralizante, orientación que seguiu na Idade Media. Foi no Renacemento cando comeza en Italia o estudo de persoas ilustres de maneira individualizada, o cal contribuíu ao desenvolvemento do concepto da biografía, con persoeiros como Boccaccio, Vasari, Vilani ou Maquiavelo. Posteriormente, no período romántico, o xénero biográfico toma dúas direccións diferentes: afonda na vida psíquica do biografiado ou procura, por enriba de todo, a amenidade literaria, sacrificando a verdade do personaxe.
Gaio (xurista)
Gaio (en latín, Gaius), nado en 120? e finado en 178?, foi un xurista romano de mediados do século II, que viviu baixo o mandato do emperador Hadriano. É o autor das Institutiones.
Traxectoria
Gaio é uns dos xuristas máis enigmáticos, xa que se carece de informacións sobre a súa vida. Por exemplo, descoñécese o seu nome completo, pois Gaius era só o seu primeiro nome (praenomen). Mesmo, moitos estudosos dubidan en que verdadeiramente sexa un home, e chegouse a suscitar a case improbábel tese de que fose muller. Supúxose que naceu cara ao ano 120 nalgunha provincia de oriente e probabelmente viviu nalgunha localidade provincial do imperio romano. Dentro dos seus contemporáneos non hai noticias sobre a súa vida e obra, mesmo durante o século XX tratouse de identificalo con Casio Lonxino.
Fundamentalmente foi un profesor de Dereito e todas as obras que redactou tiñan finalidade docente. A maioría delas foron escritas durante o goberno do emperador Antonino Pío e, ao principio, do emperador Marco Aurelio. Con certeza morreu despois do ano 178, como o demostra un comentario seu ao ''SC. Orfitiano'' dese ano.
Obras
As súas principais obras foron as Institutiones en 4 libros (unha das primeiras exposicións sistemáticas romanas do dereito ao modo grego) e os comentarios ad edictum praetoris urbani ou ad edictum urbicum (sobre o edictor do pretor) en 10 a 15 libros e ad edictum provinciale (sic) en 32 libros (sobre o edicto do pretor, co habitual apéndice sobre o edicto edilicio).
O procedemento formulario (agere per formulas), que ocupa gran parte do libro IV, era practicamente descoñecido ata este achado, pois no Digesto non aparecen referencias directas, ao ser estas eliminadas, pois na época da compilación aplicábase outro sistema (a cognitio extraordinem). En Oxirrinco (Exipto) atopouse un papiro que contiña unha páxina do libro IV e, posteriormente, no mesmo país achouse un pergamiño do século IV ou V que reproduce dez importantes páxinas deste texto, xa que conteñen as pasaxes ilexíbeis do manuscrito de Verona.
Importancia
A súa excepcional reputación entre os especialistas do dereito romano, e o dereito en xeral, débese ao devandito descubrimento en 1816 dun manuscrito que contiña as Institutiones, que o xurista realizara para o ensino e que amosa cunha nitidez sen precedentes o marco do dereito romano clásico. Esta é a única obra do período clásico que coñecemos directamente, sen a intermediación (e os engadidos) dos xuristas xustinianeos.
A partir da análise dos seus textos, sostívose que Gaio non estaba moi ao tanto da evolución doutrinal da época, especialmente, ao declararse sabiniano na época dos Antonios (onde a rivalidade das escolas sabineana e proculeiana practicamente desaparecera), o que reafirmaría o seu carácter provincial. É máis, para algúns autores non era propiamente un xurista, senón máis ben un simple autor de manuais de dereito. A esta opinión súmase o feito que careceu do ius respondendi (autorización que se lle daba aos xuristas para dar opinións en nome do emperador) e a inexistencia de antecedentes sobre que sexa consultor.
De todas as maneiras o seu interese polo dereito romano antigo era evidente, e por esta razón o seu traballo é o máis valioso para os historiadores das institucións romanas temperás.
As súas Institutiones acadaron unha gran difusión durante o Dominado (e por iso é practicamente a única obra de dereito romano que chegou case completa, separadamente do Corpus Iuris Civilis), sendo utilizada ata a época de Xustiniano, como un texto para os estudantes de dereito (sendo obxecto de varias edicións e ata reelaboracións e resumos). De feito, as Institutiones de Xustiniano baseáronse principalmente na obra de Gaio.
Ademais, foi incluído, xunto a Ulpiano, Paulo, Modestino e Papiniano, na lei de citas de 426, que regulaba a recitatio das obras dos xuristas ante os tribunais (ou sexa, que xuristas podían ser invocados e os criterios para a decisión do xuíz ante opinións diversas destes).
Fernando Álvarez Lamelas
Fernando Álvarez Lamelas, nado o 16 de marzo de 1935 en Xunqueira de Espadanedo, é un enxeñeiro e empresario galego.
Traxectoria
Fillo de mestres, licénciase en enxeñería industrial en Madrid en 1960. Traballou como enxeñeiro en distintas empresas de fundición e construción en Cantabria e Euscadi. Entre elas a alemá Didier GmbH, que tiña parte das súas plantas en Bilbao. En 1970 asume a xerencia da bilbaína, da que posteriormente é nomeado conselleiro delegado. Participa na creación da filial española de Karrena GmbH, unha empresa alemá de material refractario e de construción de chemineas industriais. Finalmente compra a empresa nai en 1997 e convértese en presidente executivo da nova firma, que recibe o nome de Beroa e ten a súa sede en Ratingen (Alemaña). En 2000 xubílase e ocupa a presidencia do consello de administración.
Recibiu a Medalla de Prata de Galicia en 2005.
Concello de Canedo
miniatura|Igrexa parroquial de [[Canedo, Ourense|Canedo.]] Canedo foi un antigo concello de Galicia que funcionou como unidade administrativa entre 1836 e 1943.
Xeografía
Canedo era un concello limítrofe co de Ourense; o linde entre ambos era o río Miño, con Canedo situado na marxe dereita (ao norte) e Ourense na esquerda (ao sur). Comprendía nove parroquias: Arrabaldo, Beiro, Canedo, Cudeiro, O Castro de Beiro, Palmés, Santiago das Caldas, Untes e Vilar de Astrés.
A capital era a entidade de poboación que se coñecía como Ponte Canedo, na parroquia de Santiago das Caldas.
Historia
A mediados do século XIX, coa inauguración da estrada de Vigo en 1863 e a de Santiago en 1870, a localidade de Ponte Maior e os diversos lugares das Caldas desenvolveron unha grande actividade económica e un novo tecido urbanístico. O feito de ser Canedo un concello que deixaba libre tránsito de mercadorías facilitou que a vila que existía ao pé da ponte Vella comezase a medrar. A competencia co comercio da capital motivou que xa en 1865 se intentase, sen éxito desa feita, a anexión ao concello de Ourense.
Jo Nesbø
Jo Nesbø, nado en Oslo o 29 de marzo de 1960, é un escritor e músico noruegués.
Traxectoria
Criado en Molde, xogou ao fútbol na súa mocidade, integrándose con dezasete anos no Molde FK, gañou en 1978 a final da Norway Cup, non obstante por mor dunha lesión no xeonllo deixou de xogar. Graduouse en económicas na Escola Norueguesa de Economía. Traballou coma xornalista por conta propia e coma corrector de bolsa antes de iniciar a súa carreira coma escritor. É principalmente coñecido pola súa serie de novelas criminais sobre o detective Harry Hole; así, tras o éxito da primeira novela da saga, decidiu consagrar o seu tempo á escritura e á súa outra paixón: a música. É vocalista e compositor da popular banda de rock norueguesa Di Derre. Entre as súas publicacións tamén se atopan libros para nenos.
El Noroeste
El Noroeste foi o título de varios xornais:
Subrexión de Raseborg
miniatura|200px|Localización da subrexión de Raasepori. A subrexión de Raasepori (en finés Raaseporin seutukunta) é unha das catro subrexións da rexión de Uusimaa. En 2017 tiña unha poboación de 42 253 habitantes.
Poboación
A seguinte táboa amosa a tendencia demográfica da subrexión cada cinco anos dende 1980.
Los de Adentro
Los de Adentro é un grupo musical colombiano de rock latino conformado en Barranquilla, en 1994. Comezaron chamándose Kaoz, e están integrados por Joe Carvajal (voz), Johan Daccarett (teclado) e Eliuth Martínez (guitarra).
Traxectoria
Déronse a coñecer en Bogotá tocando en bares cando aínda eran estudantes da Universidade Piloto de Colombia. Despois dun tempo decidiron gravar un demo que lles reportou máis recoñecemento. En 1995, participaron no Festirock do Caribe e gañaron o galardón como Mellor Grupo de Rock. A banda fíxose popular e foi convidada á fiesta que MTV Latinoamérica organizou en Cartaxena de Indias en 1996. En 1999 cambiaron o seu nome por Los de Adentro, e ese mesmo ano gravaron un álbum homónimo, producido por Dennis Murcia, executivo e produtor de Sony Music. Este álbum contén o tema Una canción, polo cal son máis coñecidos. Catro meses despois de lanzar Una canción como sinxelo promocional, realizaron varias xiras. No ano 2001, cando remataron a produción do seu segundo álbum, Como un niño,decidiron disolverse por mor dos moitos problemas xerados entre eles.
Tempo despois, decidiron reunirse de novo, pero só Eliuth Martínez, Johan Daccarett e Joe Carvajal acabaron gravando un novo álbum, titulado Volver amar, no cal destacan cancións como Nubes negras, No más ou Tú y yo. Ó rematar o traballo con este álbum, Joe Carvajal decidiu por motivos persoais comezar a súa carreira como solista.
En 2008, presentaron un novo vocalista, Bryan Visbal, mantendo o mesmo estilo que os caracterizou. A súa produción discográfica (con Universal Music Group) chamouse Se apaga el silencio, que inclúe o sinxelo Dime que sí, e o tema Quiero amarte. A finais de 2010, Bryan Visbal decidiu comezar unha carreira en solitario.
En 2013 o vocalista Joe Carvajal regresou á banda grazas a unha invitación para tocar en Australia, e lanzaron un novo sinxelo Bajo el cielo azul. O 30 de maio de 2014 abriron os concertos de Los toreros muertos no Downtown Majestic de Bogotá.
Aj Ne' Ohl Mat
Aj Ne' Ohl Mat ou Ajen Yohl Mat, finado o 8 ou 11 de agosto de 612, foi un ahau do señorío maia de B'aakal, cuxa cidade capital era Lakam Ha', hoxe coñecida como a zona arqueolóxica de Palenque. Gobernou do 605 ó 612 e tamén é coñecido como Ac Kan ou Ah Lawal Mat.
Traxectoria
É moi probable que sexa fillo da súa antecesora Yohl Ik'nal e irmán de Janaab' Pakal (Pakal “o Vello”). De acordo á conta longa do calendario maia, Aj Ne' Ohl Mat foi entronizado o 9.8.11.9.10 8 ok 18 muwan, é dicir, o 1 de xaneiro do ano 605. Durante o seu goberno, a influencia do señorío de B'aakal chegou até Santa Elena, á marxe esquerda do río San Pedro Mártir, lugar que sería unha fonte constante de conflito co señorío de Kaan, cuxa sede foi Calakmul, aínda que probablemente nesa época a sede se atopase en Dzibanché.
O 4 ou 7 de abril de 611, o “divino señor de Kaan” ou k'uhul Kaan ajaw, coñecido como Serpe Enrolada, derrotou a Palenque. Aj Ne' Ohl Mat e o seu irmán Janaab' Pakal sobreviviron ó ataque. Trala derrota, a sociedade palencana dividiuse, unha parte emigrou a Tortuguero e outra regresou novamente a Palenque. Aj Ne' Ohl Mat morreu o 9.8.19.4.6 2 kimi 14 mol. Mentres tanto o seu irmán Janaab' Pakal exerceu algunha clase de poder en Santa Elena, pero non accedeu ó trono de Palenque de maneira oficial, pois morreu o 6 de marzo de 612, antes que Aj Ne' Ohl Mat; o seu nome está descrito no sartego de Pakal o Grande.
Aínda que Sak K'uk' foi a sucesora de facto en Lakam Ha', houbo unha crise dinástica no señorío de B'aakal. Unha facción da nobreza palencana, encabezada por Ik' Muuy Muwaan, estabeleceuse en Tortuguero. De feito, en Palenque non existen rexistros que indiquen as celebracións do final do katún do ano 613 (9.9.0.0.0 3 ajau 3 zotz).
A Igrexa, Noalla, Sanxenxo
A Igrexa é un lugar da parroquia de Noalla do concello de Sanxenxo (Pontevedra). Segundo o IGE, tiña 19 habitantes en 2016 (11 mulleres e 8 homes), o que representa un continuado descenso respecto ó ano 2009, cando tiña 24 veciños, e a 2004, cando eran 25.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Campionato do Mundo de Baloncesto de 1986
miniatura|Polideportivo da Malata, sede do campionato mundial de 1986 en Ferrol.
O X Campionato mundial de baloncesto de 1986 celebrado en España organizado pola Federación Internacional de Baloncesto levouse a cabo nas cidades de Zaragoza, Málaga, Santa Cruz de Tenerife, Barcelona, Oviedo e Madrid, amais da cidade galega de Ferrol. Por vez primeira na historia participaron 24 seleccións na fase final, cousa que non volvería repetirse até o Mundial do Xapón 2006.
A Barra, Cervás, Ares
A Barra é un lugar da parroquia de San Pedro de Cervás no concello de Ares na provincia da Coruña. Tiña 15 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 9 homes e 6 mulleres, o que non supón ningún cambio con relación ao ano 2003.
1068
Mortes
Historia ano a ano
Young Sherlock Holmes
Young Sherlock Holmes (tamén titulado como Young Sherlock Holmes and the Pyramid of Fear) é un filme estadounidense dirixido por Barry Levinson que foi estreado en 1985. Está baseado nas personaxes de Sir Arthur Conan Doyle. O filme conta o encontro entre Sherlock Holmes e John Watson cando son mozos e solucionan un misterio xuntos no seu internado.
Sinopse
Cando unha vaga de estraños e horribles asasinatos mantén en suspenso a Londres, o mozo Sherlock Holmes e o seu novo amigo Watson vense involucrados, case sen advertilo, nunha escura trama. O detective lánzase a investigar e resolver o caso máis sorprendente da súa incipiente carreira.
Goberno das Illas Baleares
200px|thumb|Escudo das Illas Baleares O Goberno das Illas Baleares (oficialmente Govern de les Illes Balears; Govern Balear ata 1999) é a entidade que exerce o poder executivo na comunidade autónoma española das Illas Baleares. Foi creado pola lei orgánica 2/1983, de 25 de febreiro, modificado pola lei orgánica 3/1999, de 8 de xaneiro, e antes pola lei orgánica 9/1994 do 24 de marzo. Tamén se debe ter en conta a lei 27/1997, do 4 de agosto, pola que se ceden tributos á comunidade autónoma. E a lei orgánica 1/2007, do 27 de febreiro, a cal aproba o vixente estatuto de autonomía.
A iniciativa de reforma do Estatuto de Autonomía corresponde, entre outros, ao Goberno da comunidade autónoma.
Composición
O Goberno das Illas Baleares está formado polo presidente da comunidade autónoma e os seus conselleiros.
O presidente da comunidade autónoma é elixido polo Parlamento das Illas Baleares de entre os seus deputados por un período de catro anos renovable. É nomeado polo rei de España mediante lei orgánica, que se publica tanto no BOE como no BOIB. É a máxima representación institucional da Comunidade Autónoma e é responsable da súa acción de goberno fronte ao Parlamento Balear, xunto aos seus conselleiros, ao que deberá render contas nas sesións de control. En caso de enfermidade, defunción ou calquera outro impedimento poderá ser substituído polo vicepresidente, o presidente do parlamento ou o conselleiro de máis idade. O seu cesamento será tamén publicado tanto no BOE como no BOIB. O presidente recibe o título vitalicio de Moi honorable señor.
Os conselleiros son elixidos e nomeados polo presidente, quen ata 1999 só podía designar un máximo de dez. O seu nomeamento publícase no BOIB a través de lei orgánica. Non é necesario que sexan membros do Parlamento Balear. Cada conselleiro é responsable da área de goberno que o presidente asígnalle, pero tamén se poderán designar conselleiros sen carteira. Os conselleiros deixan de exercer os seus cargos cando son cesados polo presidente ou ben cando este é cesado. Os conselleiros reciben o título de Honorable Señor de forma vitalicia.
O Goberno das Illas Baleares desmantelou á unidade contra a corrupción nas Illas Baleares e disolveuna.
Composición actual
Desde a última remodelación do 6 de xullo de 2012:
Beauty Never Lies
"Beauty Never Lies" (tamén coñecida co nome orixinal "Ceo svet je moj") é unha canción da cantante serbia Bojana Stamenov. A canción representará a Serbia no Festival de Eurovisión 2015 en Viena.
Francisco Xosé Fernández Naval
Traxectoria
Licenciado en Filosofía e Ciencias da Educación. Funcionario da administración pública ata a súa xubilación en 2019, reside desde 1982 na Coruña. Comparte a vida coa fotógrafa Maribel Longueira, e teñen un fillo nado en 1986, chamado Daniel.
Desde 1980, coa publicación do seu primeiro poemario, A fonte abagañada, desenvolveu unha carreira literaria onde cultiva tanto a ficción (poesía, novela, relato e narrativa infanto-xuvenil) como outras modalidades (ensaio, guías de viaxe e artigos en revistas galegas, españolas e americanas).
Na súa produción narrativa destacan, entre outros temas, o seu achegamento á guerra civil española, o despoboamento do mundo rural e, en xeral, o tratamento da memoria como elemento esencial de identidade individual e colectiva. Na súa obra poética ten como temas recorrentes o compromiso social, o paso do tempo, a memoria e o tratamento da paisaxe, mentres que na súa obra ensaística, destaca a súa análise sobre a figura de Julio Cortázar e a súa relación con Galicia, xunto a un interese especial pola cultura marítima.
Tamén escribiu guións para series da Televisión de Galicia, produtoras do sector audiovisual e institucións culturais. Colaborou en diversos medios de comunicación, así como ten participado en numerosos recitais e conferencias.
Participou na creación das compañías teatrais Rúa Viva e Caritel, e o seu monólogo Non se che faga tarde foi representado pola actriz María Inés Cuadrado en salas de España e América. Implicado desde novo nos movementos asociativos culturais, asiste regularmente a encontros, congresos e a festivais poéticos en Europa e América.
A súa obra foi traducida a varias linguas, entre elas: portugués, castelán, éuscaro, catalán, francés, italiano, inglés, ruso e árabe.
Dende o mes de outubro de 2022 forma parte da Comisión de pensamento do Consello da Cultura Galega.
Talla lítica
miniatura|300px|Talla con percusor duro A talla lítica é a labra intencionada da pedra por medio da percusión, ben sexa directa ou indirecta, ou da presión. Escúlpese a materia prima e dáselle forma, aproveitando a fractura concoide, co obxecto de fabricar útiles nucleares, ou para extraer lascas que se poden usar en bruto, ou servir de soporte para ferramentas, retocándoas logo da súa extracción. A talla lítica é o proceso de fabricación de manufacturas máis coñecido da Idade da Pedra e que seguiu sendo moi importante durante a Idade dos Metais, e mesmo seguiu practicándose en tempos históricos. Os obxectos de pedra tallada adrede polos humanos diferéncianse das rompeduras naturais ou accidentais, grazas a que aparecen localizadas en contextos arqueolóxicos ben definidos, e a que os golpes da talla deixan negativos de lascado que seguen certa tendencia, certa orde imposible de atribuír á natureza. O repertorio de xestos de talla organizada vaise coñecendo cada vez mellor e permite establecer diagnósticos cada vez máis seguros, así como un repertorio de pautas morfolóxicas, técnicas e funcionais que son as que permiten establecer a tipoloxía lítica, é dicir, a clasificación, análise e comparación dos artefactos de pedra tallada. A talla lítica non é, en calquera caso, máis que unha das fases da vida dun artefacto lítico ou, por expresalo en termos científicos máis precisos, só é unha porción relativamente curta da cadea operativa. Esta nace coa necesidade ou a idea que estimula ao ser humano a iniciar a súa actividade produtiva, segue coa procura da materia prima pétrea, a súa transformación mediante a talla, ata conseguir os útiles necesarios. Despois está a súa utilización, incluíndo varias fases de mantemento da funcionalidade mediante aguzados sucesivos e, cando a ferramenta é xa inservible, o seu abandono ou a súa reciclaxe noutra peza.