cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tapiz de Bayeux
Lugar de fabricación
Se unha maioría de historiadores concordan en pensar que foi efectivamente Odo quen encargou este bordado, a identidade dos bordadores ou bordadoras segue a ser obxecto de debate. Segundo unha lenda que data do seu re-descubrimento no século XVIII, tería sido confeccionado pola raíña Matilde, coa axuda das súas damas de compañía. No século XIX xurdiu a idea que o tapiz fora fabricado nun obradoiro de bordado inglés. A comezos do século XX, dous franceses, un erudito local de Bayeux, Eugène Anquetil, e Albert Levé defenden a tese dunha orixe normanda. Trala publicación en 1957 do ensaio de Francis Wormald, que emprende o estabelecemento dunha ligazón estilística entre o tapiz e as miniaturas do Salterio de Utrecht e os seus avatares anglosaxóns do século XI, a causa parece quedar admitida; a inmensa maioría dos investigadores concordan en pensar que o "bordado de Hastings" foi confeccionado en Inglaterra. Subliñan que as bordadoras inglesas gozaban dunha gran reputación no século XI, e así testemuña Guillerme de Poitiers, tamén normando. Despois de Francis Wormald, subliñan tamén as grafías anglosaxoas nas inscricións. En canto ao lugar preciso, segundo os autores, podería ser Winchester, en Hampshire, e máis probabelmente Canterbury, en Kent, na abadía de Saint-Augustin, inmediatamente despois da batalla, e a súa confección tería durado uns dous anos, como demostra a realización, entre 1885 e 1886, dunha copia da obra pola Leek Society, traballo colectivo dunhas corenta bordadoras experimentadas, que necesitaron dezaoito meses para realizar a obra en base a fotografías. Tendo en conta, ademais, que o suposto patrocinador do tapiz, Odo, era benfeitor da abadía, outros argumentos de orde estilístico militan a favor desta hipótese: hai afinidades entre o tapiz e varios manuscritos producidos no scriptorium de Saint-Augustin. Grazas a arquivos sabemos tamén que dous personaxes secundarios, Wadard e Vital, eran tenentes da abadía de Saint-Augustin.
Dous especialistas mostráronse recentemente en contra da teoría inglesa: Algúns expertos son da opinión de que é un falso debate e que o tapiz é máis ben o produto complexo dun mundo anglo-normando que xurdiu no século XI.
Lugar de destino
A identificación do lugar para o que foi concibido foi obxecto de moitos debates. Segundo a versión tradicional, tería atopado o seu lugar na catedral de Bayeux para unha poboación a miúdo analfabeta. Quedaría exposto durante a consagración da catedral o 14 de xullo de 1077. Os partidarios desta versión din que o patrocinador era Odo, bispo de Bayeux. O seu papel na conquista de Inglaterra queda posto en evidencia no tapiz. Bayeux sería tamén o lugar onde Harold presta o xuramento que xoga un papel central na narración. Numerosas obras recentes decántanse aínda así a favor dunha presentación na sala grande dun castelo (aula). Ao ser o tapiz unha obra transportábel, que podía ser enrolada e levada dun castelo a outro, segundo os desprazamentos do seu propietario, esta hipótese é críbel con tal de que as dimensións dunha sala foran axeitadas. Os partidarios desta hipótese argumentan que o tapiz comporta escenas de nudez pouco compatíbeis coa súa exposición nun lugar de culto. Preséntanse outros argumentos, entre outros que a obra está concibida para ser vista ao nivel dos ollos, e iso probabelmente non sería o caso na catedral de Bayeux. Finalmente, outros pensan que a obra podería ter encontrado sitio tanto nunha igrexa coma nun castelo, e circular dun lugar ao outro.
Presentación
Executado "con puntos de agulla", o Tapiz de Bayeux non é, estritamente falando, un tapiz, senón un bordado (antigamente chamado "tapiz de puntos de agulla"), , , executado sobre liño branqueado.
O traballo foi realizado con fíos de la de dez cores diferentes (e non oito como se pensou antes da súa análise en profundidade na tempada 1982-83), obtidas a partir de tres colorantes vexetais: rubia tinctorum, reseda luteola e índigo. As cores sufriron pouco pola exposición á luz, con toda probabilidade porque o tapiz non foi exposto permanentemente.
Catro puntos de bordado (e non dous, como se pensaba anteriormente) foron usados para facer o tapiz. Os dous principais son o punto de tallo (para as inscricións e os contornos dos personaxes e obxectos) e o punto de recheo, tamén coñecido como punto de Bayeux, para cubrir superficies. As peritaxes de 1982-83 permitiron identificar tamén o punto de cadeneta e o punto de división no bordado de orixe.
O bordado está composto de nove paneis (e non oito, como se pensou anteriormente ao estudo científico de 1982-83) de liño montados nunha única peza dunha lonxitude de 68,38 metros e largo duns 50 centímetros. ,
Os paneis son todos de diferente lonxitude (13,70 m, 13,90 m, 8,19 m, 7,725 m, 5,52 m, 7,125 m, 7,19 m, 2,8 m e 2,43 m) e as costuras son practicamente invisíbeis. Cada escena leva o seu comentario en latín. Hai que precisar que o bordado está amputado, perdeuse o final, mais segundo todos os historiadores debía terminarse polo coroamento de Guillerme o Conquistador. Simone Bertrand fixo o reconto de 636 personaxes, 202 cabalos e mulas, 55 cans, 505 animais de todo tipo, 37 edificios, 41 navíos e barcas, 49 árbores. En total, 1.515 suxeitos varios, unha mina de información sobre o século XI.
O estudo de 1982-83 revelou que o pano de liño foi obxecto de 518 parches en diferentes momentos da súa longa existencia. O bordado en si, con todo, foi restaurado só unha vez nunha data difícil de determinar, seguramente despois da chegada dos colorantes sintéticos, na década de 1860, xa que os restauradores usaron dezasete, que resistiron peor aos estragos do tempo que os de orixe. En xeral, esta restauración foi respectuosa coa obra, excepto na escena 58.
Banda narrativa e contido histórico
alt=tapisserie : Guillaume|esquerda|miniatura|1064 - O duque Guillerme – escena 23. alt=tapisserie : Harold|miniatura|1064 - O conde Harold – escena 6. O bordado reflicte o punto de vista normando da historia. É unha obra didáctica que pretende amosar ao pobo a lexitimidade da invasión de Guillerme, a lexitimidade dos seus dereitos ao trono e o castigo xusto que soportou Harold, representado como un malandrín, perxuro, renegando dun xuramento sagrado (escena 23). O tapiz, polo tanto, é unha narración moralizante, que mostra o triunfo do ben (o bo duque Guillerme) sobre o Mal (encarnado polo mal rei Harold). O comentario é mudo sobre a natureza deste xuramento, mais autores normandos, especialmente Guillerme de Poitiers (ca. 1074) informa: trátase de que Harold xure que ía respectar a vontade de Eduardo de legar a Guillerme a coroa de Inglaterra, e o inglés tiña que prestar un xuramento de vasalo: as súas terras son cedidas a Guillerme (Gesta Guillelmi). É xeralmente aceptado que este xuramento tivo lugar, pero que puido talvez haber engano, xa que Harold tería afirmado que non sabía que houbera santas reliquias debaixo do libro no que xurou. O argumento aparece no Roman de Rou de Wace, o único en embelecer así o relato, mais a crónica do mosteiro de Hyde di exactamente o contrario. Lucien Musset confirma que Harold non podía ignorar o valor do xuramento.
Con todo, o tapiz tamén deixa un pouco de espazo ao punto de vista inglés. Harold, o perxuro, é homenaxeado no inicio do bordado: podemos velo orar a Deus en Bosham antes da súa partida para o continente (escena 3); rescata dous normandos do Couesnon (escena 18); e a súa coroación mostra que é un rei lexítimo e as inscricións durante a batalla mostran a súa dignidade como rei. Así, o tapiz, impoñendo o punto de vista xeral normando, permite unha lectura plural, inglesa ou normanda, en canto a aspectos secundarios.
A primeira metade do bordado relata as aventuras do conde Harold Godwinson, cuñado do rei Eduardo o Confesor; a súa nave arribou despois dun naufraxio ou unha tempestade nas terras do conde Guy de Ponthieu (na Somme actual) en 1064. Foi capturado por Guy, quen planeaba pedir rescate para liberalo. Unha escena mostra Harold en negociacións con Guy de Ponthieu. Están observados por un personaxe oculto detrás dun piar. Segundo unha interpretación, podería tratarse dun espía do duque Guillerme. En calquera caso, na seguinte escena, dous normandos preséntanse no castelo de Guy. Guillerme esixiu de Guy que lle entregara a Harold, e así foi. Varias escenas están dedicadas á expedición do duque Guillerme contra o duque Conan II da Bretaña (escenas 16 a 20). Ao final desta expedición, Guillerme dá armas a Harold. Lucien Musset lembra que esta escena foi moitas veces interpretada como unha das primeiras representacións de alcumado, mais prefire velo como un simple recoñecemento de Guillerme aos servizos prestados por Harold na Bretaña. P. Bouet e F. Neveux rexeitan absolutamente a idea de que era un episodio de alcumado. A continuación, van a Bayeux, onde Harold xura, sobre dous relicarios a Guillerme, o apoio á sucesión de Eduardo ao trono de Inglaterra. Volveu máis adiante sobre esa promesa, o que lle valeu a excomuñón polo papa. O bordado mostra despois a Harold de regreso a Inglaterra, aclamado rei tras a morte de Eduardo. alt=tapisserie : la comète|esquerda|miniatura|O [[cometa Halley, visto o 24 de abril de 1066 – catro meses despois da chegada de Harold– aparece no Tapiz de Bayeux – escena 32. A inscrición, ISTI MIRANT STELLÃ, significa Estes admiran a estrela: vemos un grupo de seis ingleses fóra do palacio real, cinco miran cara arriba apuntando para o cometa.]] O bordado contén unha representación dun cometa, identificado co cometa Halley, visíbel en Inglaterra a finais de abril de 1066. Esta identificación está enteiramente xustificada, pois o debuxo do cometa está situado, nesta orla, nunha data compatíbel con ese fenómeno astronómico. Esta representación aparece, en efecto, entre a escena da coroación de Harold (xaneiro 1066) e o anuncio que se lle fai dunha ameaza de invasión pola frota normanda: a agrupación realízase dende comezos de agosto de 1066, na desembocadura do Dives e nos portos próximos. Baudry de Bourgueil fala extensamente deste evento, que corresponde perfectamente ao tapiz, a semellanza do que din outros letrados da época:
alt=tapisserie : traversée de Guillaume|dereita|miniatura|Un barco da expedición, decorado na popa e na proa, atravesa a Canle – escena 38. A continuación, o bordado mostra, cun gran luxo de detalles (tres escenas: 35 a 37) os preparativos de Guillerme para a súa invasión de Inglaterra levada a cabo na noite do 27 ao 28 de setembro de 1066. A escena 38 mostra a travesía da canle da Mancha pola frota normanda. No centro da escena vese claramente o navío de Guillerme, coa popa ornada cunha figura. A existencia dese barco, o Mora, fretado pola raíña Matilde, chegou ao noso coñecemento por un texto anónimo, a Liste des navires. Nese documento, o pequeno personaxe aparece, así e todo, na proa do navío. O texto sinala que os navíos se dirixen cara Pevensey. Hoxe esta poboación encóntrase no interior das terras, mais no século XI quedaba no fondo dunha ría. O bordado continúa coas representacións do desembarco, a instalación dos normandos, e a batalla de Hastings do 14 de outubro. alt=tapisserie : mort d'Harold|miniatura|A morte do rei Harold o 14 de outubro de 1066 – escena 57. Segundo unha tradición ben estabelecida, con base nas fontes do segundo cuarto do século XII, Harold morreu por unha frecha no ollo. Suponse que o tapiz acepta esta versión. A escena 57 mostra un home en pé, coa cabeza rodeada coa inscrición Harold, retirando unha frecha cravada por debaixo do seu casco. Á súa dereita un cabaleiro normando golpea coa espada a coxa dun home caendo. Está admitido que se trata de dous episodios da morte de Harold, descrita por Henri de Huntingdon e Guillerme de Malmesbury. O historiador Martin K. Foys lembra que a frecha forma parte de "restauracións" baseadas no facsímile de Charles Stothard, que mostra unha frecha, mais por riba do casco. Se examinamos os debuxos realizados no século XVIII, vemos un home sostendo na man unha lanza. Segundo Foys, o home ferido de frecha non sería Harold senón un soldado inglés e só a segunda parte da escena representa a Harold, o que corresponde mellor á versión dunha fonte probabelmente contemporánea da batalla de Hastings, o Carmen de Hastingae Proelio de Guy d'Amiens (ca. 1068-70), que relata que catro normandos atacaron a Harold con espada e lanza.
Orlas
alt=tapisserie : fables|miniatura|A cenefa inferior mostra o Corvo e o Raposo e o Lobo e o Cordeiro – escena 4. alt=tapisserie : frises|esquerda|miniatura|O frisos na parte superior e inferior con animais – escena 19. Arriba e abaixo da banda narrativa central encóntranse orlas de preto de 7 cm de altura. Están delimitadas por unha fina liña bordada a punto de tallo. Están cortadas por trazos oblicuos, simples ou dobres, que enmarcan motivos diversos: animais reais, salvaxes ou domésticos, criaturas fantásticas, escenas inspiradas en fábulas antigas, actividades agrícolas, escenas de nudez… A partir do medio da escena 53, a orla inferior está invadida polos cadros de horror que acompañan unha batalla: cadáveres, nalgúns casos desmembrados ou decapitados, armas esparexidas, corpos despoxados da súa armadura, dous homes disputándose un escudo… No medio do caos, pequenos arqueiros lanzan frechas cara a banda narrativa central.
Para unha minoría de autores como Wolfgang Grape ou Carola Hicks, os elementos (animais fantásticos, salvaxes ou domésticos, fábulas, espigas) que figuran nas partes superior e inferior do bordado non parecen ter nada que ver coa historia principal. Así, podemos ver, por exemplo, na parte inferior do tapiz, unha escena do corvo e o raposo de Esopo recuperada por Phaedra, que só tería un papel decorativo. Con todo, a gran maioría dos especialistas pensan que hai conexións entre as orlas e a banda principal. David Bernstein e Daniel Terkla fixeron a demostración. Pero hai algún debate sobre o punto de vista reflectido pola fábula. R. Wissolik e D. Bernstein interpretaron estas fábulas como un comentario anglo-saxón de carácter moral. Para Bard McNulty ou D. Terkla, trátase dunha paráfrase que apoia o punto de vista normando. Para outros historiadores da arte, como Denis Bruna, os debuxos (animais, escenas eróticas, fábulas...) contidos nestes frisos terían un efecto apotropaico, é dicir, un papel de protección ou amuleto.
Unha viñeta da orla inferior suscitou moitos interrogantes: debaixo da escena 33, que representa a Harold moi atento ás novas que lle trae un mensaxeiro, aparecen cinco navíos sen remos, velas nin tripulación. Suxeriuse unha ligazón co contido da mensaxe da imaxe principal, unha invasión do país, trátese de noruegueses que atacaron de feito ao norte de Inglaterra, ou de normandos.
Ao final do bordado, cando a batalla entre Guillerme e Harold está no seu apoxeo (escena 51 e seguintes), os motivos decorativos do friso inferior desaparecen, e o friso énchese de cadáveres e escudos, armas caídas no chan, como se ese "desbordamento" quixera traducir a furia dos combates, imposíbel de conter na área central do tapiz. Excepto para as escenas 55 e 56 onde os arqueiros, que xogaron un papel decisivo durante a batalla, invaden o bordo inferior e as frechas crávanse nos escudos dos saxóns.
A escena 38, que describe a travesía da Canle da frota de Guillerme, presenta outro "desbordamento": a marxe superior está enteiramente ocupada pola parte superior dos navíos. Este procedemento podería ser unha forma de facer sentir ao espectador a inmensidade do mar e a enormidade do evento. O mesmo proceso aparece na escena 5, que representa a travesía da Canle por Harold.
Inscricións latinas e tradución
Tradicionalmente, a descrición do tapiz está baseada na "banda numerada", enriba da parte bordada, orixinalmente destinada a colgar a obra. Sobre esta banda figuran grandes números a tinta, que delimitan unhas 58 "escenas". Este sistema de referencia non satisfae os investigadores do século XXI, que lle reprochan a súa falta de precisión, pero que seguen a utilizarse por mor da ausencia dunha mellor.
O texto latín está redactado na maioría dos casos con capitais romanas, moito menos con unciais, sen que se poida detectar algún tipo de sistematización. Contén algunhas grafías tipicamente anglosaxoas: o Æ que aparece nalgúns nomes propios (ÆLFGYVA e PEVENESÆ) así como no nome GYR. O W escríbese con dous V. Entre os signos de puntuación do texto, o máis frecuente está formado por dous puntos superpostos; serve para separar as palabras. Un signo formado por tres puntos superpostos aparece menos. Un signo só aparece dúas veces (escenas 12 e 38): unha cruz, que en principio indica o comezo dun texto. No caso da escena 38 a cruz correspóndese cunha costura, introducindo a hipótese de que un obradoiro diferente tería comezado o seu traballo nese lugar. A escena 12, aínda así, non corresponde a costura ningunha.
As inscricións están bordadas en negro até a escena 42. A continuación, as letras ou grupos de letras son alternativamente en vermello e negro. Dende a escena 52, atopamos negro e amarelo, así como algunhas letras vermellas. Na escena 57 aparece o verde.
As inscricións son xeralmente simples e ao alcance dunha persoa con coñecementos de latín básico: algunhas teñen só un nome dunha persoa ou dun lugar, a maioría son frases que indican onde a acción ten lugar, comezando coa palabra hic (aquí) ou ubi (onde). Algunhas palabras latinas indican unha orixe continental (caballi, parabolant...). Palabras raras, con todo, teñen forma anglosaxoa, como ceastra, onde é de esperar castra.
Outras contribucións
O bordado tráenos un importante coñecemento sobre feitos históricos dos que temos poucos datos. Proporciona nova información sobre os elementos da expedición de Bretaña, sobre o lugar do xuramento, sobre o lugar dos irmáns de Guillerme na conquista ou tamén sobre Odo, un bispo, que participou nos combates (o seu status como señor feudal obrigábao a axudar o seu suzerán, o seu status como prelado prohibíalle derramar sangue, por iso o uso da vara como arma). Sen o tapiz, moitos destes elementos serían aínda hoxe descoñecidos. A presentación do bordado, en forma de imaxes, permitiu ao longo dos séculos un acceso a todos cando poucos sabían ler. miniatura|Construción dun castelo de mota (escena 45) O bordado tamén ten un valor inestimábel en canto aos coñecementos da vida da época; primeiro nas técnicas de bordado no século XI, en particular a aparición do que dende entón se deu en chamar o punto de Bayeux; tamén sobre numerosas técnicas da época, xa que aparecen construcións de castelo de mota ou de barcos. Figuran tamén vistas da corte de Guillerme, do interior do castelo de Eduardo en Westminster, así como da abadía de Westminster, terminada en 1065.
As numerosas representacións de homes de armas permiten facernos unha idea do seu equipamento. A maioría levaban cotas –e non cotas de mallas como se pensou durante moito tempo. Encontramos aproximadamente 200 sobre o modelo dos soldados de a pé, mais sería impensábel para a cabalaría, e especialmente caro. , Quedan tamén ben visíbeis sinais distintivos nos escudos, que non son heráldicos, descoñecidos nesas datas,, mais tiñan a súa utilidade ao estaren as caras recubertas polos cascos. Obsérvase tamén que o corte de pelo dos protagonistas varía segundo a nacionalidade: os ingleses levan o pelo curto e mostachos, e os normandos e os seus aliados franceses levan o cocote rasurado. , Entre as armas ofensivas que aparecen no tapiz, unha das máis características é un machado de mango longo con folla ancha e cóncava. De orixe escandinava, manexábana coas dúas mans os soldados de infantaría ingleses, pertencentes ao grupo de elite dos huscarles. Na escena 53 un guerreiro inglés úsao para fender o cranio do cabalo dun normando. Á súa esquerda outro normando cortou o mango do machado do seu contrincante. <div class="cx-template-editor-title" title="Ce modèle affiche une virgule en exposant. Il est utile, notamment, pour séparer plusieurs références successives insérées au même endroit dans le texte d’un article.">,  O tapiz constitúe tamén unha fonte de información sobre a historia económica da Idade Media. No bordo inferior da escena 10, varios pequenos cadros ilustran os cambios nas prácticas agrícolas no século XI, que se trate do uso do arado, a grade ou da coleira que permite a un cabalo tirar dun apeiro agrícola.
O tapiz representa unha fonte documental especialmente importante no campo da navegación e da construción naval no século XI. Tanto os barcos normandos como os ingleses son de tradición escandinava: de forma afiada e de baixo calado. Están xeralmente decorados con figuras de proa e popa. Están construídos con casco trincado e teñen dous modos de propulsión: unha vela cadrada e remos, que rara vez vemos usados, mais os buratos de remos están representados nun gran número de exemplares. O piloto manobra o barco mediante un temón lateral. Unha vez o barco arrastrado a terra, o mastro e as figuras de proa e de popa desmóntanse. Algúns navíos teñen escudos fixados nas amuras. Por razóns descoñecidas, os barcos ingleses distínguense dos normandos por un entalle no casco.
Autenticidade
En 1990, o Británico Robert Chenciner, un experto en tecidos antigos, pon en dúbida a autenticidade do tapiz de Bayeux. Os espetos e a grella medieval, representados no bordado, parécenlle estar inspirados nun método de cocción máis oriental que normando: este tería aparecido en Francia só no século XVIII. Para Chenciner, este non é o orixinal, senón unha reprodución, datada talvez nos séculos XVII/XVIII, mesmo do XIX. ,
Reconstitución histórica
Unha reconstitución a tamaño da batalla de Hastings foi realizada en outubro de 2006 con motivo do 940 aniversario da batalla.
Entre 2013 e 2014, os habitantes da illa anglo-normanda de Aurigny tecen o "epílogo" do bordado, no que o príncipe Carlos de Inglaterra tamén participou.
Banda deseñada
Dende a publicación, en 1969, do libro de Gérard Blanchard, La Bande dessinée, histoire des images de la préhistoire à nos jours (A banda deseñada, historia das imaxes dende a prehistoria ata os nosos días, o tapiz de Bayeux é regularmente citado por historiadores e críticos como o antecesor da banda deseñada, do cinema ou do cinema de animación.
Cinema e animación
O historiador François de la Bretèque mostrou como aparecía con regularidade, en forma de homenaxe, en créditos de películas de temática medieval como The Vikings por Richard Fleischer (1956), A Canción de Roland por Frank Cassenti (1978), ou Robin hood, príncipe dos ladróns de Kevin Reinolds (1991).
O director xaponés de cinema de animación Isao Takahata aplicou a análise fílmica á descodificación dalgunhas secuencias no contexto dun libro e dunha exposición presentada en 2011 no Museo de Bayeux.
As ligazóns do tapiz de Bayeux con películas de debuxos animados foron investigadas por Jean-Baptiste Garnero e Xavier Kawa-Topor, dende o proxecto de película de Émile Cohl A Conquista de Inglaterra (1937) ata o Tolo do rei de Paul Grimault (1988) pasando por Nausicaä de Hayao Miyazaki (1985).
A película de Julie Lopes-Curval Le Beau Monde fai do tapiz un motivo que inspira a heroína, unha estudante dunha famosa escola de bordados.
Un desvío do tapiz é usado nun episodio dos Simpsons (Un por todos, todos para Wiggum, da tempada 19, episodio 10) para ilustrar a rivalidade entre as familias Flanders e Simpsons.
Sylvestr Sembratovych
Sylvestr Sembratovych (en Сильвестр Сембратович, en Sylwester Sembratowycz), nado o 3 de setembro de 1836 en Desznica (entón parte do Reino de Galicia e Lodomeria, actual Polonia) e finado o 4 de agosto de 1898 en Lviv, foi metropolita de Lviv e primado da Igrexa Católica Bizantina Ucraína entre 1885 e 1898.
Traxectoria
Sylvestr Sembratovych naceu o 3 de setembro de 1836 en Desznica, unha vila entón parte do Reino de Galicia e Lodomeria, no Imperio Austríaco.
O 1 de novembro de 1860 foi ordenado sacerdote.
O 12 de febreiro de 1885 foi elixido para dirixir a Igrexa Católica Bizantina Ucraína como metropolita de Lviv. O 29 de novembro de 1895 o papa León XIII creouno cardeal, co título de Cardeal-Presbítero de Santo Stefano al Monte Celio.
Finou en Lviv o 4 de agosto de 1898.
Kate Chopin
Katherine O'Flaherty Faris, nada en St. Louis (Missouri) o 8 de febreiro de 1850 e finada na mesma cidade o 22 de agosto de 1904), foi unha escritora estadounidense, máis coñecida como Kate Chopin.
Traxectoria
O seu pai, Thomas O'Flaherty, era un adiñeirado home de negocios que emigrara desde Galway, Irlanda. A súa nai, Eliza Faris, era fiel adepta á comunidade crioula francesa, e a súa avoa materna, Athenaïse Charleville, era así mesmo de ascendencia gala.
O pai de Chopin morreu en 1855, cando ela tiña tan só cinco anos. Como fundador do tren do Pacífico, estaba a bordo na viaxe inaugural cando unha ponte sobre o río Gasconade se viu abaixo.Aquel mesmo ano, Kate ingresou na St. Louis Academy of the Sacred Heart (Academia do Sacro Corazón de San Luís).
A morte do seu pai levouna a desenvolver unha relación próxima coa súa nai e a súa avoa. Tamén se converteu nunha fervente lectora de contos de fadas, poesía, alegorías relixiosas, así como de novelas clásicas e contemporáneas. Sir Walter Scott e Charles Dickens formaban parte dos seus autores predilectos.
O ano 1863 foi moi malo para a familia da autora: a súa bisavoa morreu, do mesmo xeito que o seu medio irmán George. Sendo un soldado confederado, faleceu de febre tifoidea mentres se atopaba recluído como prisioneiro de guerra. Kate axiña abandonou a educación regular e se recolleuse aínda máis no ambiente da lectura.
Con vinte anos comezou a ser apreciada pola alta sociedade de St. Louis, onde era recoñecida polo seu enxeño, e dedicou moito tempo á música. Nunha viaxe a Nova Orleáns, Luisiana, foi enormemente influenciada por unha cantante e actriz de ideas liberais. As súas experiencias en Nova Orleáns foron a base de Emancipation: A Life Fable. Durante estes anos, centrouse en cuestionar a autoridade da Igrexa católica, especialmente en problemas relacionados a cuestións de xénero: sentiu que esta dominaba ás mulleres.
Kate casou con Oscar Chopin o 9 de xuño de 1870 en St. Louis. O seu marido era membro da comunidade crioula francesa da cidade. Tiveron unha lúa de mel en Alemaña, Suíza e Francia, pero regresaron a América axiña por mor do comezo da Guerra Franco Prusiana.
Na seguinte década, Kate e Oscar viviron en Nova Orleáns, cun estilo de vida algo promiscuo, no 1413 de Louisiana Avenue, onde Oscar Chopin finalmente ingresou no negocio do algodón como un "fabricante". Durante este período, tiveron cinco fillos e unha filla, mentres Kate permanecía activa no círculo social da cidade. Os veráns pasábanos en Grand Isle, unha comunidade balnearia no Golfo de México. A independencia de Kate creceu, incluíndo o hábito de camiñar soa polas rúas da cidade, o que molestaba considerablemente aos veciños locais. Foi testemuña de confrontacións raciais, así como de terrorismo organizado en contra dos afroamericanos.
En 1879, a empresa de algodón de Oscar Chopin fracasou e a familia mudouse a Cloutierville, Luisiana, para administrar pequenas plantacións e unha tenda xeral. Convertéronse en activistas da comunidade, e Kate absorbeu moito material para a súa futura narración, moi vinculada á cultura cajún da zona. O seu fogar no 243 Highway 495 (construído por Alexis Cloutier na primeira metade de século) é actualmente un fito histórico nacional e a sede do Bayou Folk Museum.
Cando Oscar Chopin morreu de febre amarela en 1884, deixou á súa esposa cunha débeda de 12 000 dólares. A escritora tentou controlar as plantacións e cultivou soa pero con escaso éxito. Nese entón, tivo unha fantasía pasional cun granxeiro casado.
A súa nai pregoulle que regresase a St. Louis, e en 1884 mudouse alí cos seus fillos. Kate e a súa familia mergulláronse aos poucos na vida de St. Louis, onde Chopin puido prescindir de toda preocupación próxima ao diñeiro, e durante este tramo achouse disposta a penetrarse na lectura. Ao ano seguinte, morreu a súa nai.
Por esta época, Kate sufriu unha crise nerviosa e o seu doutor suxeriulle que considerase á escritura como unha forma de desafogarse a si mesma. Facendo conta do consello, pronto redescubriu a súa narrativa natural.
Para fins da década de 1880, Kate xa se atopaba narrando historias curtas, artigos, e traducións que apareceron nos xornais Atlantic Monthly, Criterion, Harper's Young People, The Saint Louis Dispatch, The Story of an Hour e Vogue. Foi inmediatamente aclamada como unha autora das cores locais, pero as súas calidades literarias foron pasadas desapercibidas.
En 1899 a súa segunda novela, The Awakening, foi publicada a pesar das duras críticas que recibiu baseado nunha cuestión moral máis que no plano do literario. O seu máis recoñecido traballo trata da historia dunha esposa insatisfeita que explora a súa sexualidade. Fóra de circulación por varias décadas, atópase hoxe amplamente dispoñible.
Chopin, profundamente decepcionada pero non derrotada, retomou o plano do conto breve. En 1900 escribiu The Gentleman from New Orleans, e ese mesmo ano foi incluída na primeira edición de Marquis Who's Who. Cara a 1904 Kate experimentou un colapso mentres visitaba o St. Louis World's Fair. Faleceu dous días despois, á idade de 53 anos.
Actualmente, Kate Chopin forma parte do Paseo da Fama de St. Louis.
Playback
O termo inglés Playback pode referirse a:
Barral, Limiñón, Abegondo
Barral é un lugar da parroquia de Limiñón no concello coruñés de Abegondo, na comarca da Coruña.
Val da Lúa (Chile)
dereita|miniatura|240x240px|Vista do val da Lúa. O val da Lúa é unha paraxe desértica e punto de atracción turística, situada no deserto de Atacama, a 13 km ao oeste de San Pedro de Atacama e a 110 km ao SE de Calama, pertencente á Rexión de Antofagasta. En 1982, foi declarado santuario da natureza e é parte da reserva nacional Los Flamencos, o seu ingreso está administrado pola Conaf e é accesible desde San Pedro de Atacama.
Xunto co chamado Val da Morte, este lugar é único dentro da contorna que rodea a serra Orbate a 2 500 msnm. Trátase dunha depresión de tamaño relativo de 440 km² da chamada Cordilleira do Sal no Salgar de Atacama circundado por cristas de 500 m de elevación. A súa extensión abarca desde o oeste pola cordilleira de Domeyko, polo leste por Toconao e Peine polo sur.
Xénese xeolóxica
Estudos xeolóxicos recentes indican que existiu un gran lago ou mar interior perimetral no sector de El Tambo entre Toconao e Peite a finais da Era Terciaria formada pola cunca hidrográfica do volcán Licancabur cuxos arrastres aluvionais e depósitos de detritos formaron a base da cordilleira do Sal os cales se depositaron a partir dunha falla tectónica da Cordilleira de Domeyko, que é a base de tan peculiar paisaxe. Está conformado por unha serie de vales transversais e afloramentos elevados en sentido noroeste en forma de cristas de capas de limolita, xeso, e sal (cloruro de sodio), arxila e area conformando rochas sedimentarias de orixe paleozoica.
Características
Foi modelado ao longo de milenios pola erosión fluvial e eólica, as que talaron o seu solo en formas tales como: cristas con puntas, hondonadas, montículos de cores grises e ocres, que lle dan esa aparencia lunar tan característica.
O val da Lúa é un sitio que se caracteriza polas formas abruptas, a beleza escénica das cores das súas terras, o silenzo absoluto e a escaseza de humidade, flora e fauna, atopándose só algúns exemplares de lagartija de Fabián.
Clima
O clima é desértico de altura, cunha gran oscilación térmica entre o día e a noite, de aproximadamente uns 18 °C.
Lactación e VIH
Introdución
Nas directrices establecidas pola OMS sobre a alimentación do lactante por nais que se sabe que están infectadas con VIH (en especial nos países de escasos recursos), recoméndase a práctica exclusiva do amamantamento, en lugar das prácticas mixtas de lactación materna que inclúen outros suplementos nutricionais ou líquidos. Varios estudos revelaron o grande beneficio da lactación materna exclusiva, tanto para a nai como para o neno, e nestes, sinálase que a lactación materna exclusiva durante un período de seis meses reduce significativamente a transmisión, entrega ó lactante maiores posibilidades de supervivencia durante o primeiro ano de vida e axuda á nai a recuperarse de forma máis rápida das consecuencias negativas que tivo na súa saúde o parto.
A pesar destes positivos resultados, outros estudos determinaron que os bebés de nais infectadas polo VIH alimentados con biberón teñen aproximadamente un 19% de probabilidades de infectarse, en comparación cos bebés alimentados con leite materno que tiñan aproximadamente un 49% de probabilidades de infección. Esta variación nos estudos dificulta a creación de directrices adecuadas para as mulleres infectadas polo VIH en países do terceiro mundo, ou en vías de desenvolvemento, onde as formas alternativas de alimentación non sempre son aceptables, factibles, alcanzables, seguras e sustentables (AFASS, polas súas siglas en inglés). Por tanto, despois de moita investigación, os beneficios e/ou as consecuencias da lactación materna con VIH aínda seguen sendo obxecto de debate.
Recomendacións para a PTMI
Aínda que os programas de prevención da transmisión materno infantil (PTMI) foron desenvolvidos en diferentes rexións, o seu éxito en contornas con recursos limitados segue sendo obxecto de amplo debate. En 2008, gran parte de África subsahariana no seu conxunto tiña unha estimación de 430.000 infeccións por VIH entre nenos menores de 15 anos. A pesar dos coñecementos e tecnoloxía que se lles dedicou ós servizos de PTMI e ás directrices de alimentación dos lactantes, a pouca participación das mulleres seropositivas e a súa falta de adhesión a estes programas dificultou o éxito destas políticas. Moitas mulleres temen coñecer o seu estado serolóxico. En termos xerais, as nais seropositivas carecen de apoio, especialmente dos homes, o que provoca a súa estigmatización e marxinación por parte dos membros da comunidade. É por isto que a maioría das mulleres terminan perdendo contacto cos programas de desenvolvemento, os cales terminan pouco despois que a nai dá a luz. A interrupción destes programas dificulta para as nais o coñecemento e a comprensión das diferentes opcións de alimentación, xa que estes programas non se atopan dispoñibles para ofrecerlles a información necesaria.
Experiencias interculturais
O acceso ós recursos dispoñibles para a prevención da TMI do VIH varía segundo as diferentes rexións culturais. "A TMI do VIH foi erradicada en contornas con recursos adecuados como os Estados Unidos e Europa". Os recursos médicos e terapéuticos dispoñibles nos países desenvolvidos poden incluír medicamentos para as nais seropositivas durante o embarazo e o parto, o parto por cesárea para reducir a exposición do lactante á infección, e cambios nas formas de alimentación dos bebés. Nos países do terceiro mundo, os recursos médicos e a tecnoloxía poden ser moi difíciles de atopar e poden resultar nunha carga financeira para as nais seropositivas. As nais infectadas polo VIH recorren a especialistas para que estes lles proporcionen información e lles dean recomendacións pertinentes sobre a alimentación e a saúde dos lactantes. Nas zonas de escasos recursos, as nais seropositivas tamén contan con tratamentos, un deles é o tratamento antirretroviral (TAR), que é un recurso que contribuíu á eliminación da TMI do VIH nos países do primeiro mundo. Para que as nais seropositivas teñan acceso ós recursos, deben ser capaces de cumprir de forma regular coas citas de control, con todo, isto é difícil en países de escasos recursos debido á precariedade na calidade da asistencia médica que ofrecen os sistemas de saúde en países como a India, Tanzania e Nixeria. Isto tamén pode resultar nun dilema nas nais seropositivas porque, a pesar de que se dispoña dunha cantidade limitada de recursos, as carencias económicas poden impedir que as mulleres accedan ós tratamentos dispoñibles. Isto pode influír na decisión da nai seropositiva de recorrer á lactación materna como opción principal para alimentar ó bebé debido ás inestables condicións económicas.
As investigacións antropolóxicas demostraron que en contextos onde a lactación materna é esencial para a supervivencia do lactante, como en lugares de escasos recursos, as directrices sobre a alimentación infantil en materia de PTMI poñen en cuestión as nocións sobre a maternidade e o poder de decisión das mulleres sobre o coidado dos lactantes, e afectan ás experiencias de alimentación dos lactantes das nais seropositivas. En África oriental, a mortalidade infantil é moi alta e a lactación materna é vital para a supervivencia infantil. Aquí, a maternidade pode definirse como a responsabilidade de garantir o benestar e a saúde do neno. A lactación materna tamén se considera unha práctica cultural que axuda a crear un vínculo entre a nai e o fillo. Con todo, existe unha discrepancia entre as directrices da política de alimentación infantil en canto á PTMI e o que se considera un bo comportamento materno. A política de PTMI promove a alimentación con fórmula (replacement feeding) porque crese que prevén o risco de transmisión do VIH. Con todo, o cumprimento destas directrices é difícil para as nais en lugares de escasos recursos que creen que non aleitar ós seus fillos sería prexudicial para a súa saúde e supervivencia, ademais de ameazar o "desenvolvemento de estreitos vínculos corporais e emocionais entre nai e fillo". É por iso que, para as mulleres seropositivas, non aleitar é percibido como un fracaso en ser unha boa nai. Así, os programas de PTMI repercuten na participación das mulleres e na toma de decisións sobre o coidado dos lactantes, e pon en dúbida as súas visións culturais dunha boa maternidade.
Lebozán, Lalín
Santiago de Lebozán é unha parroquia que se localiza no concello de Lalín. Segundo o IGE en 2011 tiña 154 habitantes (78 mulleres e 76 homes), distribuídos en 7 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 217 habitantes.
Historia
Un dos montes de Lebozán conserva o nome de Convento, topónimo que lembra o dominio que os monxes de Aciveiro exerceron sobre estas terras.
Patrimonio
A igrexa de Santiago de Lebozán é de traza sinxela e conserva no interior interesantes tallas de escultura popular.
Festas
Celebra festas na honra de Santiago, San Cristovo e as Dores.
The Pop Group
The Pop Group é unha banda inglesa de post-punk de Bristol formada en 1978, cun son disonante con elementos do punk, free jazz, funk e dub reggae. Son considerados os precursores do "Bristol Sound" que evolucionou ata bandas coma Massive Attack e Portishead.
Sanguñedo, Sanguñedo, Verea
Sanguñedo é un lugar da parroquia de Sanguñedo, no concello ourensán de Verea na comarca da Terra de Celanova. Nel atópase a igrexa parroquial. Tiña vinte e nove habitantes no ano 2020, dos cales quince eran homes e catorce eran mulleres.
Xeografía
Este lugar dista da capital do concello 4,1 quilómetros pola estrada OU-0206.
A aldea é atravesada polo regato do Sobradiño e o Regato de Sanguñedo.
Toponimia
Sanguñedo é un fitotopónimo, ven do arbusto sangomiño, sanguino, sanguvino ou sanguineto (Rhamnus sanguineus) (Cornus sanguinea). Este arbusto require solos frescos e lixeiros. Gosta dos lugares húmidos e sombrizos. Atópase en terreos baixos ou de media montaña. A madeira é de excelente calidade, de cor branca rosada, moi dura e resistente. Utilizábase para facer mangos de ferramentas e pequenas pezas torneadas. As pólas magras empregábanse en cestaría, e as máis grosas para titores ou espeques na xardinaxe. Tamén foron utilizadas para facer setas, de feito o arqueiro prehistórico Ötzi levaba setas de sangomiño. En canto ao seu uso medicinal, a cortiza desecada é un potente laxante; mentres que os froitos, cocidos en leite, empregábanse para combater a sarna.
Igrexa de San Salvador de Sanguñedo
A igrexa de San Salvador foi construída a principios do século XVIII, conta con algúns elementos complementados no século XIX. Segundo a inscrición do canteiro que se atopa na fachada posterior, a obra foi rematada no ano 1707. A fachada ten unha porta de lintel sinxela e remata cunha cornixa curva. Nos extremos da cornixa érguense dous pináculos puntiagudos rematados en esfera. O campanario está conformado por dous arcos romanos, nos cales se atopan dúas campás, unha por arco. Por riba deste corpo hai outros dous pináculos, similares aos situados na cornixa, e máis unha estrutura triangular sobre a cal está un pararaios ornamental con forma de cruz grega. A igrexa conta con tres altares; o altar maior ten un retablo construído en 1713 polo escultor Gregorio Álvarez, veciño de Quintela de Leirado e dourado por Agustín Vázquez; nel atópanse as imaxes da Inmaculada, San Francisco, Santo Antón e San Xosé. Os altares colaterais do Evanxeo da Nosa Señora do Carme e da Epístola da Nosa Señora das Dores, albergan as tallas da Virxe do Carme, Santa Tereixa, Santo Antón e San Bieito.
O Cal, Limiñón, Abegondo
O Cal é un lugar da parroquia de Limiñón no concello coruñés de Abegondo, na comarca da Coruña.
Sanguñedo, Sanguñedo, Verea
Cruceiro do Campo de Outeiro
O cruceiro de Sanguñedo está situado no Campo do Outeiro, diante da igrexa de San Salvador de Sanguñedo a medio camiño entre o lugar de Sanguñedo e Outeiro. Data do mesmo século que a igrexa (s. XVIII). O pedestan consta de tres chanzos, sobre el atópase un varal, primeiro cuadrangular e logo octogonal, que engarza cun capitel dórico e remata nunha cruz florenzada ocupada, no anverso, por un Cristo de expresividade dramática con pano de pureza e, no reverso, por unha Virxe orante sobre anxo.
Baluard de Migdia
miniatura|280px|Descuberta do Baluard de Migdia no 2007. O Baluard de Migdia é un dos once baluartes que tivo a muralla medieval e moderna de Barcelona até que o conxunto das murallas da cidade foi derrubado no século XIX. O Baluard de Migdia foi escenario de diversos episodios da historia de Barcelona, destacando entre eles os violentos combates que tiveron lugar durante o once de setembro de 1714, e que puxeron fin ó Asedio de Barcelona. O baluarte foi redescuberto no 2007, atópase na Estación de França e na estación de Barceloneta, e os seus restos actuais forman parte do patrimonio arquitectónico e histórico da cidade de Barcelona.
Provincia de Nonthaburi
Nonthaburi (en tai นนทบุรี) é unha provincia (changwat) do Centro da Tailandia. A súa capital é a cidade de Nonthaburi.
Distritos
esquerda|135px|Mapa dos distritos A provincia divídese en 6 distritos (amphoe), os cales se poden debullar logo en 52 comunas (tambon) ou 309 poboados.
Lema, Brexo, Cambre
Lema é un lugar da parroquia de Brexo no concello coruñés de Cambre, na comarca da Coruña.
Topónimo
O lugar de Lema é un topónimo prerromano, froito da invasión ambro-ligur-iliria antes do século III, e que se refire ao aspecto da terra con lama.
Homo sapiens sapiens
Homo sapiens sapiens é a única especie viva do xénero Homo ou xénero humano. H. sapiens é a única especie que sobrevive do xénero Homo. O homo sapiens chámase ás veces "humanos anatomicamente modernos". Homo sapiens sapiens é a única subespecie sobrevivente dos homo sapiens, alén das extintas Homo sapiens idaltu, Homo sapiens rhodesiensis e outras propostas ou máis difusas como homo sapiens arcaico.
Orixe
miniatura|370x370px| Representación esquemática da aparición de H. sapiens de especies anteriores de Homo. O eixo horizontal mostra a localización xeográfica; o eixo vertical mostra o tempo en millóns de anos atrás. As zonas azuis mostran presenza nun momento e lugar determinados. A recente orixe africana dos humanos modernos é o modelo principal da orixe e dispersión dos humanos anatomicamente modernos.
A hipótese de que os humanos teñen unha única orixe foi publicada en The Descent of Man (1871), de Charles Darwin. O concepto está apoiado por un estudo do ADN mitocondrial actual, e con evidencias baseadas na antropoloxía física dos humanos fósiles. Segundo a evidencia xenética e fósil, as versións máis antigas do Homo sapiens evolucionaron só en África, hai entre 200.000 e 100.000 anos, cos membros dunha rama que abandonaron África hai 90.000 anos e ao longo do tempo substituíron a poboacións humanas anteriores como os Neandertais e o Homo erectus.
A recente orixe única dos humanos modernos no leste de África é a posición case consensuada da comunidade científica.
A secuenciación do xenoma completo de Neandertal (Neanderthal genome project) suxire que os neandertais e algúns humanos modernos comparten algunhas antigas liñaxes xenéticas. Os autores do estudo suxiren que os seus descubrimentos son consistentes coa mestura de neandertais de até un 4% nalgunhas poboacións. Non se coñece o motivo desta mestura. En agosto de 2012, un estudo suxeriu que a superposición de ADN é un resto dun antepasado común tanto dos neandertais como dos humanos modernos.
Evolución
O período de tempo para a evolución do xénero Homo a partir do último antepasado común é de hai aproximadamente 10 a 2 millóns de anos, o de H. sapiens a partir do Homo erectus hai aproximadamente 1,8 a 0,2 millóns de anos.
O estudo científico da evolución humana está principalmente relacionado co desenvolvemento do xénero Homo, pero normalmente implica o estudo doutros homínidos e homininae, como o Australopithecus. Os "humanos modernos" defínense como a especie Homo sapiens, da que a única subespecie viva é coñecida como Homo sapiens sapiens.
Lista de grupos que participaron no Festival de An Oriant
Esta é unha lista dos grupos que participaron no Festival Intercéltico de An Oriant, agrupados por edición.
Homo sapiens sapiens
Evolución
Homo sapiens idaltu, a outra subespecie coñecida, xa está extinta. Homo neanderthalensis, que se extinguiu hai 30.000 anos, ás veces foi clasificado como unha subespecie, "Homo sapiens neanderthalensis". Os estudos xenéticos suxiren agora que o ADN funcional dos humanos modernos e dos neandertais diverxeu hai 500.000 anos.
Do mesmo xeito, os exemplares descubertos da especie Homo rhodesiensis foron clasificados por algúns como subespecies, pero esta clasificación non é amplamente aceptada.