cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Moedas do sesquicentenario da independencia dos Estados Unidos
Inicio
En maio, H. P. Caemmerer, secretario da Comisión de Belas Artes, o organismo encargado de facer as recomendacións pertinentes antes da aprobación dos deseños das moedas, escribiu á Comisión do Sesquicentenario para se interesar polo que esta pretendía facer coas moedas. Ao non recibir resposta, escribiu novamente a finais de agosto, esta vez a Milton Medary, membro da Comisión de Belas Artes, para lle preguntar que progresos se fixeran ao respecto. Medary contestou que a Comisión do Sesquicentenario estaba xa en contacto co novo gravador xefe da Casa da Moeda, John R. Sinnock —o seu predecesor, George T. Morgan, morrera en xaneiro—, pero que Sinnock aínda non presentara uns deseños satisfactorios.
Aparentemente insatisfeita co traballo de Sinnock, a Comisión do Sesquicentenario contratou a John Frederick Lewis para a creación dos deseños. Lewis, que presidía a Academia de Belas Artes de Pensilvania desde 1906, era máis coñecido como numismático que como artista. O 8 de decembro de 1925, o director desta comisión, Asher C. Baker, presentoulle ao presidente da Comisión de Belas Artes, Charles Mooere, os bosquexos de Lewis, que se parecían xa bastante ao resultado finalmente cuñado. Baker referiuse aos deseños de Lewis para "as moedas" —en plural", o que pode implicar que tamén presentara esbozos para a moeda de dous dólares e medio, aínda que, de ser así, a Comisión de Belas Artes non lles deu curso e hoxe non se conservan. Os deseños do medio dólar foron aprobados pola Comisión de Belas Artes coa condición de que os esbozos fosen convertidos en modelos por un escultor competente, e Moore enviounos o 11 de decembro ao director da Casa da Moeda dos Estados Unidos, Robert J. Grant. Os modelos de xeso resultantes, feitos por Sinnock, foron presentados á Comisión de Belas Artes o 13 de marzo de 1926 e, sen dúbida, foron aprobados, aínda que a carta de aprobación non se conserva.
Os esbozos de Sinnock para a moeda de ouro de dous dólares e medio enviáronse á Comisión de Belas Artes o 27 de febreiro de 1926, dirixidos a un dos seus membros, o escultor Lorado Taft, para que dese a súa opinión. Moore enviou a aprobación da súa comisión a Grant o 26 de marzo con varias recomendacións, entre elas que se omitise o lema E LURIBUS UNUM, presente no anverso dos esbozos de Sinnock, así como os raios de Sol do reverso. En abril aprobáronse os modelos, tamén con pequenas suxestións.
Medio dólar de prata
A Campá da Liberdade que se amosa no reverso do medio dólar converte esta moeda como a primeira dese país que leva publicidade privada, xa que amosa o texto Pass and Stow na campá, pola desaparecida sociedade constituída por John Pass e John Stow, que refundiron a campá logo de que rompera inicialmente en. As iniciais de Sinnock, JRS, están tamén no reverso, onde se trunca o busto de Washington.
2½ dólares de ouro
miniatura|160x160px|O posterior [[Moedas do bicentenario dos Estados Unidos|medio dólar do bicentenario (1976) garda semellanza coa moeda de 2½ dólares do sesquicentenario.]] Swiatek e Breen describen o anverso da moeda de ouro de dous dólares e medio como "moi Art Déco". Nel aparece a Liberdade en pé sobre un globo terráqueo, cun píleo na cabeza, sostendo coa súa man dereita un pergamiño que representa a Declaración de Independencia dos Estados Unidos e coa esquerda un facho, que probablemente queira lembrar a Estatua da Liberdade. No reverso represéntase o Independence Hall, o lugar onde se asinou a declaración de independencia, co Sol nacente atrás. Á dereita, sobre a á dereita do edificio, están as iniciais de Sinnock como gravador. Para Bowers, a representación do Independence Hall lembra moito a do coñecido como "medio dólar do bicentenario", cuñado medio século despois. Como non se ven as agullas do reloxo do campanario do edificio, na moeda de 2½ dólares non é posible apreciar a hora, en tanto que no medio dólar do bicentenario se ve que marca as tres en punto.
Valoracións do deseño
Por instancias da Comisión do Sesquicentenario, as moedas cuñáronse cun relevo moi superficial, polo que o resultado é deficiente. O comerciante e escritor numismático Q. David Bowers opinou ao respecto que "desde o punto de vista do atractivo estético, a moeda de medio dólar está na parte inferior das listaxes de popularidade, xunto co medio dólar Monroe de 1923 da Ceca de San Francisco".
O historiador da arte Cornelius Vermeule ten unha opinión máis positiva acerca destas emisións. Ao comentar o anverso do medio dólar eloxiou os seus aspectos técnicos, que demostran que a Casa da Moeda de Filadelfia aprendeu de intentos anteriores de redeseño de moedas. Para Vermeule o reverso é admirable e cualifica tanto a campá como as letras como "xoias de precisión". En relación co anverso da moeda de dous dólares e medio, Vermeule suxeriu que Sinnock "volvera en parte á iconografía alegórica do século XIX". Na súa opinión, a alegoría da Liberdade é demasiado descarada, co pergamiño e o facho, e sinalou que Sinnock acabou atopando un lugar máis apropiado para o facho na moeda de 10 centavos de Roosvelt de 1946. A figura en si, malia as roupaxes clásicas, "parece máis ben unha 'flapper' dos anos vinte, e a súa gorra acentúao". En opinión de Vermeule, o reverso da moeda de ouro forma parte dunha tradición de vistas realistas de estruturas nas moedas estadounidenses que se repetiría coa moeda de cinco centavos de Jefferson, en 1938.
Distribución e repercusión posterior
O primeiro exemplar do medio dólar do sesquicentenario foi cuñado polo alcalde de Filadelfia, W. Freeland Kendrick, nunha cerimonia especial na casa da moeda desa cidade o 19 de maio de 1926. Logo presentóuselle ao presidente Coolidge cando visitou a Exposición e desde entón consérvase na Biblioteca e Museo Presidencial Calvin Coolidge. Lewis, nunha carta do 5 de maio ao director da US Mint, Robert J. Grant, indicara o seu entendemento —erróneo— de que se colocaría unha marca nas primeiras mil moedas cuñadas, para as distinguir, e propuxo que fose o "K" inicial do apelido do alcalde, "Kendrick", mais isto non se fixo. miniatura|178x178px|[[Selo postal|Selo de 1926 do Servizo Postal dos EEUU conmemorativo da Exposición do Sesquicentenario da Independencia.]] Na Casa da Moeda de Filadelfia cuñáronse 1.000.528 exemplares da moeda de medio dólar,por petición da Comisión, entre maio e xuño de 1926, e o exceso sobre a cuñaxe autorizada reservouse para a inspección e o ensaio na reunión de 1927 da Comisión de Ensaios dos Estados Unidos. Tamén se produciron 200.226 exemplares da moeda de ouro de dous dólares e medio, nos mesmos meses de maio e xuño, igualmente cun exceso de moedas destinadas á Comisión de Ensaios. Esta moeda foi a segunda conmemorativa con valor de dous dólares e medio, despois da moeda conmemorativa da Exposición Panamá-Pacífico de 1915. A US Mint non volveu cuñar nuingunha nova moeda conmemorativa de ouro ata 1984, cando cuñou unha moeda de 10 dólares conmemorativa dos Xogos Olímpicos dos Ánxeles.
A Exposición do Sesquicentenario inaugurouse en Filadelfia o 1 de xuño de 1926, financiada en parte con cinco millóns de dólares en bonos emitidos pola cidade. As obras de varios pavillóns non se concluíran e a súa construción continuou ata o pechamento da feira. Nela houbo moitas exhibicións de carácter científico, artístico e comercial, mais a maioría das empresas concorrentes perderon diñeiro coa súa participación, do mesmo xeito que a propia cidade, e segundo Bowers "nos anais das feiras e exposicións dos Estados Unidos, o evento do Sesquicentenario obtén unha baixa cualificación".
A Comisión do Sesquicentenario encargouse da comercialización das moedas conmemorativas no lugar onde se celebraba a exposición, en tanto que a empresa Franklin Trust Company se encargaba da venda por correo. A moeda de medio dólar de prata vendíase ao prezo dun dólar e a de dous dólares e medio por catro dólares. No entanto, a súa venda non tivo o éxito que se esperaba e as previsións da Comisión pecaron de exceso de optimismo. A pesar de que houbo seis millóns de visitantes á exposición, cumpriu devolver para a súa refundición 859.408 exemplares da moeda de medio dólar, do millón que fora cuñado. E de igual xeito, dos 200.000 exemplares cuñados da moeda de ouro de dous dólares e medio houbo que refundir 154.207. Isto non se fixo dunha soa vez: en xaneiro de 1930 devolvéranse 420.000 moedas de medio dólar e o resto fóronse devolvendo máis tarde.
Segundo o comerciante numismático B. Max Mehl no seu traballo de 1937 sobre as moedas conmemorativas estadounidenses: "Filadelfia, cunha poboación de máis de dous millóns de persoas [...] podería e debería ter vendido unha cantidade de moedas maior". Arlie R. Slabaugh escribiu, no seu libro de 1975 sobre este mesmo asunto: "chamóusenos compracentes sobre a nosa independencia e o xeito de vida americano nos últimos anos, mais se xulgamos pola venda destas moedas, debeu ser moito peor en 1926!".
Sinnock reutilizou o reverso do medio dólar do Sesquicentenario para o seu deseño do medio dólar Franklin, cuñado por primeira vez en 1948, un ano antes do seu falecemento. Tanto a propia casa da moeda como algunhas publicacións atribuíron o mérito do deseño destas dúas a Sinnock exclusivamente, ata que Don taxay publicou a súa obra An Illustrated History of U.S. Commemorative Coinage en 1967, na que revelou a participación de Lewis no deseño. Taxay referiuse á "mala atribución final e deliberada por parte da casa da moeda do artista que deseñou o medio dólar", e escribiu que "talvez, despois destes corenta anos, sexa a hora de dar unha nova liña de recoñecemento". Bowers indicou a este respecto, "Lewis e Sinnock deberían compartir o mérito". Na edición de 2015 de A Guide Book of United States Coins, de R. S. Yeoman, menciónase a participación de ambos os deseñadores e valórase no mercado numismático o medio dólar en 90 dólares e a moeda de ouro en 450 dólares, aínda que as moedas en estados de conservación excelentes poden acadar prezos moi superiores. Hoxe consérvanse moitos exemplares de ambas as moedas nun estado de conservación de "sen circular".
Artemón de Casandrea
Artemón de Casandrea (Artemon, en Ἀρτέμων) foi un escritor e gramático grego que probabelmente viviu despois do -316.
Traxectoria
Menciónao Ateneo, que dá o nome de dúas das súas obras: Περὶ συναγωγῆς 'Perì synagogés' (ou segundo outros autores Περὶ αναγωγῆς 'Perì anagogés'), que quizais sería unha lista de libros ou unha lista de libros onde cada título tiña asignado o seu autor; e Περὶ Βιβλίων χρήσεως 'Perì biblíon khréseos' , ou Περὶ χρήσεως τῶν περὶ τὰς συνουσίας ᾀδομένων 'Perì khréseos ton perì tàs synusías adoménon'. Pode ser el quen escribiu unha obra titulada περὶ Διονυσιακοῦ στημενος 'Perì Dionysiakû stemenos', que tamén é citada por Ateneo. Tamén lle atribúen unha obra sobre pintura (περὶ ζωγράφων 'Perì zográfon'). Algúns autores afirman que recolleu cartas de Aristóteles 1.Artemon of Cassandria a: [[
Soutosico, Fornelos de Montes, Fornelos de Montes
Soutosico é un lugar da parroquia de Fornelos de Montes, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
Couso, Frexulfe, O Valadouro
Couso é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
Sucastro, Lestedo, Palas de Rei
Sucastro é un lugar da parroquia de Lestedo no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 9 habitantes, dos cales 4 eran homes e 5 eran mulleres.
Transición xusta
miniatura|Manifestante en Melbourne pedindo unha transición xusta. A transición xusta é un marco desenvolvido polo movemento sindical para abarcar unha gama de intervencións sociais necesarias para asegurar os dereitos e medios de vida dos traballadores cando as economías están a cambiar a unha produción sustentable, principalmente combatendo o cambio climático e protexendo a biodiversidade. Foi apoiado internacionalmente por gobernos en diferentes ámbitos, incluída a Organización Internacional do Traballo (OIT), a Convención Marco das Nacións Unidas sobre o Cambio Climático (CMNUCC) no Acordo de París e a Conferencia Climática de Katowice (COP24) e a Unión Europea.
Mecanismo
Para os sindicatos, o termo Transición Xusta describe a transición cara a unha economía resiliente ao clima e con baixas emisións de carbono que maximiza os beneficios da acción climática e minimiza as dificultades para os traballadores e as súas comunidades. Segundo a Confederación Sindical Internacional, as necesidades relevantes para unha Transición Xusta variarán en diferentes países, aínda que existen políticas xerais que os países deben promulgar, incluíndo:
Os obxectivos climáticos e os acordos globais sobre o cambio climático establecen estándares para unha economía limpa. No proceso, sectores como a enerxía, manufactúraa, a agricultura e a silvicultura, que empregan a millóns de traballadores, que deben reestruturarse. Existe a preocupación de que períodos de cambio estrutural económico no pasado deixaron aos traballadores comúns, as súas familias e comunidades a cargo dos custos da transición a novas formas de producir riqueza, o que levou ao desemprego, a pobreza e a exclusión da clase traballadora, en contraste cos donos dos negocios que poden pagar a transición.
A transición xusta aborda esta preocupación promovendo accións sustentables que axuden aos traballadores. Unir a xustiza climática e social por medio dunha transición xusta significa cumprir coas demandas dos traballadores do carbón nas rexións en desenvolvemento dependentes do carbón e que carecen doutras oportunidades de emprego; xustiza para os traballadores das economías emerxentes que esixen a súa parte do “dividendo da industrialización”; xustiza para quen teñen que abandonar os seus fogares cando o nivel do mar sobe e envolve as rexións costeiras e as illas como consecuencia do cambio climático; xustiza para as poboacións afectadas pola contaminación do aire e os impactos ambientais do uso do carbón.
Definición e evolución
O termo "transición xusta" foi acuñado por primeira vez polos sindicatos norteamericanos na década de 1990 para describir un sistema de apoio para os traballadores desempregados debido ás políticas de protección ambiental. O concepto pode considerarse unha aplicación ecolóxica da conversión económica, que se desenvolveu na década de 1980 cando os activistas contra a guerra buscaban formar unha coalición cos traballadores militares e darlles unha participación na economía de paz.
Un dos primeiros defensores foi Tony Mazzocchi:
A evolución ulterior do termo descríbese nun artigo publicado pola Revista Internacional de Investigación Laboral:
Ampliación de uso
miniatura|Cartel de "Transición xusta agora" en [[Minneapolis, Minnesota|Minneapolis, Minnesota, manifestación climática.]] Nos últimos anos, varias organizacións desenvolveron o concepto dunha Transición Xusta con respecto á xustiza ambiental e/ou climática. A medida que os sindicatos comezaron a inserir o concepto de transición xusta nas negociacións da Convención Marco das Nacións Unidas sobre o Cambio Climático (CMNUCC) e o movemento do cambio climático, a transición xusta converteuse nun impulso deliberado para unha transición cara a oportunidades de emprego e economías sustentables tanto ambiental como socialmente. Ás veces refírense moi de cerca ao compoñente laboral dunha Transición Xusta, mentres que outras o ignoran. No último caso, "só" se refire simplemente á necesidade de protexer o medio ambiente como un ben público das industrias privadas que degradan a súa saúde a longo prazo.
O termo "xusto" tamén se aplicou ás preocupacións sobre o fin da guerra e a construción dunha economía en tempos de paz.
O concepto de transición xusta para avanzar cara a unha economía hipocarbónica e resiliente ao clima utilizouse máis tarde, en particular polos sindicatos, tamén en relación coa dixitalización.
Logros
miniatura|A transición xusta discútese na COP22. En 2015, a OIT publicou as súas “Directrices para unha transición xusta cara a economías e sociedades ambientalmente sustentables para todos”, incluídos os principios reitores para unha transición xusta, como a necesidade dun consenso e diálogo social sólidos, e a importancia de fomentar a cooperación internacional. As directrices baséanse nos catro piares do Programa de Traballo Decente da OIT: diálogo social, protección social, dereitos dos traballadores e emprego, e destacan o papel dos traballadores, os empregadores e o goberno como os principais socios activos para garantir unha transición xusta. Este documento insta os gobernos internacionais a integrar os principios de transición xusta nos métodos para alcanzar os Obxectivos de Desenvolvemento Sustentable das Nacións Unidas, aumentar o acceso aos datos do mercado laboral, fomentar a colaboración entre os ministerios nacionais pertinentes, etcétera.
Na Conferencia das Nacións Unidas sobre o Cambio Climático de 2018 en Katowice, Polonia, ou COP 24, os Xefes de Estado e de Goberno adoptaron a Declaración de Silesia sobre Solidariedade e Transición Xusta, destacando a importancia dunha transición xusta como se menciona no Acordo de París, as Directrices da OIT e a Axenda 2030 das Nacións Unidas para o Desenvolvemento Sustentable. A Declaración alenta a todos os organismos pertinentes das Nacións Unidas a aplicar procedementos con este desenvolvemento e considerar a cuestión da transición xusta ao redactar e aplicar as Contribucións Determinadas a Nivel Nacional das Partes, ou NDC.
A Unión Europea adoptou a Transición Xusta como unha parte importante do seu Pacto Verde Europeo para axudar ás rexións dependentes de combustibles fósiles dentro da Unión Europea a facer a transición cara a unha economía máis verde.
O Green New Deal propón mecanismos de transición xustos para Estados Unidos.
Vilariño, Moredo, Palas de Rei
Vilariño é un lugar da parroquia de Moredo no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 4 habitantes, dos cales 1 era home e 3 eran mulleres.
O Casal, A Laxe, Fornelos de Montes
O Casal é un lugar da parroquia da Laxe, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
Portugués europeo
O portugués europeo, portugués de Portugal, portugués lusitano, ou portugués continental é o nome que recibe o orixinal lingüístico da lingua portuguesa falada en Portugal e polos emigrantes portugueses de todo o mundo, que abarca os seus dialectos rexionais, vocabulario, gramática e ortografía. miniatura|250x250px|Portugués europeo. Segundo a lexislación da Unión Europea, o portugués é unha das linguas oficiais da Unión (sendo lingua de traballo no Parlamento Europeo, empregada tamén por algúns eurodeputados galegos, pero non da Comisión Europea), polo que nos textos internacionais da Unión, tamén como nos respectivos sitios web oficiais, utilízase o estándar europeo. Tamén se imparte en España, especialmente na comunidade autónoma de Estremadura así como en Andalucía, en Galiza (onde existe unha corrente reintegracionista e se aprobou a Lei Paz-Andrade, e en todo o mundo a través do Instituto Camões. A falta de normas estándar propias, os demais países lusófonos (a excepción do Brasil) seguen as convencións da norma portuguesa en Portugal, existindo así uns 65 millóns de habitantes (segundo os últimos censos) en rexións que adoptan o portugués de Portugal.
A norma do portugués está, segundo algúns autores, constituída polo conxunto de usos lingüísticos das clases cultas da rexión Lisboa – Coímbra. Outros autores consideran o portugués estándar (padrão ou original) como a variedade centro-sur que usan en Lisboa os falantes cultos. De feito, a “rexión Lisboa-Coimbra” nunca existiu (en termos xeográficos, demográficos, sociolóxicos, lingüísticos ou outros) e a atribución a Coímbra dun status especial na difusión da norma europea (defendida, entre outros, por Manuel de Paiva resulta simplemente da presenza da Universidade. A finais do século XIX, o lingüista e gran pioneiro da fonética Gonçalves Viana, malia recoñecer a existencia do que el denominou un "estándar medio" que existiría no "centro do reino, entre Coimbra e Lisboa", acabou describindo a "pronúncia normal" (é dicir, referencial ou ortofónica) do portugués estándar ou original a partir do uso do portugués de Lisboa.
O portugués en Portugal está regulado pola Academia das Ciencias de Lisboa.
Fonética
Fonética portuguesa europea: cer
Dialectos
Todas as linguas naturais cambian e presentan variacións internas segundo a localización xeográfica ou a condición social dos seus falantes. Os límites dialectais que os dialectólogos fan explícitos, chamados "isoglosas", son a interpretación cartográfica dos datos lingüísticos recollidos mediante a observación ou a indagación lingüística. A diversidade dialectal do portugués europeo caracterizouse polos seus principais estudosos (José Leite de Vasconcelos, Manuel de Paiva Boléo e Luís Filipe Lindley Cintra) baseados, sobre todo, na diferenciación das características fonéticas, é dicir, no establecemento de 'isófonos'. En termos fonético-fonolóxicos, existen, no territorio nacional portugués, varias variedades diatópicas diferentes, algunhas delas con características moi específicas, que dificultan a comprensión mutua. Actualmente, considérase que, no territorio portugués continental, existen dúas grandes subdivisións dialectais: os dialectos do norte e os dialectos centro-meridionais. En canto aos dialectos insulares, orixinariamente descendentes de variedades centro-meridionais do continente, parece que presentan unhas particularidades fonético-fonolóxicas moi marcadas. Os dialectos insulares foron obxecto de profundas investigacións dialectolóxicas nas últimas décadas.
Dialectos portugueses
Grupos dialectos: miniatura| Dialectos de [[Portugal ]]
Na páxina web do Instituto Camões pódese atopar un mapa máis preciso da clasificación de Lindley Cintra.
Área xeográfica
O portugués europeo é falado polos case 11 millóns de habitantes de Portugal e por emigrantes portugueses en todo o mundo, xunto cos seus descendentes. A emigración masiva, que tivo lugar ao longo do século XX, fixo que o portugués europeo se falase noutras partes do mundo, especialmente en Europa: Suíza, Alemaña, Francia, Luxemburgo, o Reino Unido, en América do Norte: os Estados Unidos e o Canadá, mais tamén en Suráfrica, Venezuela, a Arxentina, Australia e o Brasil, onde tamén hai grandes comunidades portuguesas.
Ortografía
Despois do período de transición de seis anos, a redacción oficial do portugués europeo réxese polas normas do Acordo Ortográfico de 1990 desde o 13 de maio de 2015. Ao longo do século XX houbo varios instrumentos legais que rexeron a ortografía oficial portuguesa. En 1911, unha reforma ortográfica alterou profundamente a escritura portuguesa, facendo desaparecer as consoantes xeminadas, os grupos ph, th, rh, o uso de y, alén de poñer en práctica moitas outras simplificacións. En 1931 asinouse o primeiro acordo ortográfico co Brasil. A este seguiu o Acordo Ortográfico de 1945 que só acabou aplicándose en Portugal, ao que se engadiron pequenos cambios en 1973 Aínda que xa non se imparte nas escolas, nin ser empregada polos organismos estatais, nin pola gran maioría dos medios de comunicación, esta grafía segue sendo moi utilizada pola poboación portuguesa. A implantación do Acordo Ortográfico de 1990 puxo fin á maioría das diferenzas existentes na ortografía de moitas palabras entre o Brasil e Portugal. Por exemplo, as consoantes mudas ou silenciosas que se gardaban na ortografía portuguesa en palabras como acto, eléctrico, adopção, Egipto e moitas outras, por razóns etimolóxicas ou porque influían no timbre da vogal anterior. Non obstante, hai algunhas diferenzas ortográficas entre Portugal e o Brasil que resultan das diferenzas de pronuncia entre os dous países: fato, anistía, econômico, aspecto e recepção, no Brasil ; facto, amnistia, económico, aspeto e receção, en Portugal - ou a tradición lexicográfica de cada país -– húmido, missanga e beringela, en Portugal; úmido, miçanga e berinjela, no Brasil.
Gramática
dereita|miniatura|250x250px| [[Mapa cronolóxico que mostra o desenvolvemento do portugués]]
Regras de acento gráfico
No portugués europeo, as palabras agudas ou oxítonas que rematan en -a, -e, -o, -ei, -oi e -eu teñen acento agudo: sofá, pé, ré, herói, céu, pastéis etc. As palabras graves ou paroxítonas con vogal aberta, a diferenza do portugués brasileiro, tamén teñen acento agudo, como en "bónus". Finalmente, as esdrúxulas ou proparoxítonas tamén teñen acento agudo nas vogais abertas, como en "higiénico", "económico" e "fenómeno", que, en Brasil, se escriben "higiênico", "econômico" e "fenômeno".
Conxugación
No portugués europeo é moi frecuente o uso do infinitivo xerundio. Até hai tempo, ao sur do río Texo, o xerundio era máis utilizado, pero, cos medios de comunicación, o infinitivo xeneralizouse en todo o país durante a primeira metade do século XX. "Estou a fazer um trabalho." A forma "a + infinitivo" tamén é predominante en galego, en mirandés e é común no galego-asturiano. Tamén se atopa no dialecto castelán falado en Galiza, pero o castelán estándar usa exclusivamente o xerundio. A forma de infinitivo é unha conxugación case tan antiga coma o xerundio, aínda que a súa aparición en portugués é tardía, no século XIX segundo a lingüista Ana Carvalho. Xa se atopaba en textos galegos da época medieval, por exemplo: "Junto con ágoa do ryo Minõ, onde anda a barqua a pasar..." ("Junto com água do rio Minho, onde anda a barca a passar... / Xunto coa auga do río Miño, onde anda a barca a pasar...") Ver "A vida e a fala dos devanceiros" Tomo 1. A forma orixinal do xerundio aínda é amplamente usada hoxe en Portugal, particularmente no Baixo Alentejo, Algarve, Azores e Madeira: "Estou fazendo um trabalho." O xerundio tamén se usa con frecuencia na literatura portuguesa moderna, por exemplo nas obras de José Saramago e doutros autores.
Formalidade
Na forma de dirixirse á xente é máis frecuente empregar "o senhor", "a senhora", "você" nos diálogos con persoas descoñecidas ou máis vellas. Se é para unha persoa titulada ou cun alto rango militar ou político, adoita empregar "vossa excelência" ou "sr. doutor" no caso dos doutores (sendo tamén moi frecuente para profesores, avogados, economistas, directivos) ou mesmo "Señor engenheiro". "O senhor doutor acha que podemos resolver esta cirurgia com sucesso?"
Informalidade
"Andas a tirar a carta de condução?"
Rhampholeon chapmanorum
Rhampholeon chapmanorum é unha especie de camaleón pigmeo terrestre da familia dos camaleónidos, endémica dos montes Natundu, en Malaui. Foi descrita por Tilbury en 1992 na selva tropical estacional da Reserva Forestal de Matandwe.
O Escallal, Frexulfe, O Valadouro
O Escallal é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
Vilariño, Augas Santas, Palas de Rei
Vilariño é un lugar da parroquia de Augas Santas no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 4 habitantes, dos cales 2 eran homes e 2 eran mulleres.
Os Galegos, Frexulfe, O Valadouro
Os Galegos é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
Oitavén, Oitavén, Fornelos de Montes
Oitavén é un lugar da parroquia de Oitavén, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
Entrerríos, A Laxe, Fornelos de Montes
Entrerríos é un lugar da parroquia da Laxe, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
Ramón Villar Paz
Ramón Villar Paz, nado en Teis en 1908, foi un guerrilleiro antifranquista galego.
Traxectoria
Albanel afiliado á Unión Xeral de Traballadores (UGT), co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido en agosto, pero logrou fuxir. En maio de 1939 presentouse ao gobernador civil Manuel Gómez Cantos e foi amnistiado. Afiliado ao Partido Comunista de España foi detido o 31 de agosto de 1945, pero liberado de xeito estraño e sospeitoso en xaneiro de 1946. Uns meses despois incorporouse ao grupo de Manuel Simón Campos no destacamento Paco Barreiro. Foi detido o 21 de maio de 1947 xunto con Eladio Covelo Álvarez, o mesmo día en que foron abatidos Manuel Simón Campos e Avelino Otero Montes e colaborou ​​coa Garda Civil na eliminación dos superviventes do destacamento Paco Barreiro. Xulgado en consello de guerra na Coruña o 27 de abril de 1949 por actividades subversivas, foi condenado a 4 anos de prisión e, logo de solicitar un indulto, liberado poucas semanas despois, o que suxire que puido ser un infiltrado da Garda Civil na guerrilla. Sufriu un grave accidente ao caer nunha casa en construción na que traballaba en Teis en abril de 1967.
Helen Quinn
Helen Rhoda Arnold Quinn, nada en Melbourne o 19 de maio de 1943, é unha física australiana estadounidense cuxas contribucións na procura dunha teoría unificada para os tres tipos de interaccións de partículas ( forte, electromagnética e débil ) foron recoñecidas por varios premios. incluíndo a Medalla Dirac ICTP. En 2005 foi nomeada Oficial Honoraria da Orde de Australia, "polo seu servizo á investigación científica no campo da física teórica e da educación" (o premio foi honorífico porque xa non era cidadá australiana).
Traxectoria
Estudou en Victoria (Australia) e continuou os seus estudos superiores na Universidade de Melbourne antes de trasladarse aos Estados Unidos á Universidade de Stanford. Recibiu o seu doutoramento en Stanford en 1967, nun momento en que menos de 2 % dos físicos eran mulleres. Realizou o seu traballo posdoutoral no DESY (German Electron Synchrotron), situado en Hamburgo ( Alemaña ). Pasou outros sete anos na Universidade de Harvard antes de regresar a Stanford, onde actualmente é profesora de Física no Stanford Linear Accelerator Center.
Contribución á física
No seu traballo con Howard Georgi e Steven Weinberg, demostrou como os tres tipos de interaccións de partículas (fortes, electromagnéticas e débiles), poderían ser unha única forza unificada. Tamén suxeriu unha posible simetría non exacta do universo (agora coñecida como simetría Peccei-Quinn ) para explicar como as interaccións fortes poden manter a simetría CP (a simetría entre materia e antimateria) cando non existen interaccións débiles. Unha consecuencia desta teoría é unha partícula coñecida como axión -que aínda non se observou- pero que é unha das candidatas para a materia escura que impregna o universo.
Explicou como se pode usar a física dos quarks para predecir certos aspectos que non abarca a física dos hadróns (que son partículas feitas de quarks), independentemente da estrutura do hadrón en cuestión (en colaboración con Enrico Poggio e Steven Weinberg). Esta propiedade útil coñécese agora como a dualidade quark-hadron.
Caton
O topónimo inglés Caton pode referirse a:
Painzás, Frexulfe, O Valadouro
Painzás é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
C/2021 A1 (Leonard)
alt=Observación do Cometa Leonard a finais de novembro de 2021.|miniatura|Observación do Cometa Leonard a finais de novembro de 2021.O Cometa Leonard (C/2021 A1 (Leonard)) é un cometa de traxectoria case hiperbólica descuberto por GJ Leonard no Observatorio Mount Lemmon o 3 de xaneiro de 2021, un ano antes do perihelio. É o primeiro cometa descuberto en 2021. A súa máxima aproximación á Terra (perixeo) foi o 12 de decembro de 2021, a unha distancia de 0,233 UA. O 18 de decembro de 2021 pasou a unha distancia de 0,0283 UA de Venus. O máximo achegamento ó Sol foi previsto para o 3 de xaneiro de 2022. As primeiras informacións de visualización a ollo nu son de 5 de decembro de 2021.
Cabana, Cabana, Palas de Rei
Cabana é un lugar da parroquia de Cabana no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa.
C/2021 A1 (Leonard)
300px|thumb|left|Animación de C／2021 A1 na súa órbita arredor do Sol no seu achegamento de 2021 ····· A súa órbita ten un perihelio de 0,61483 UA e un afelio de 3700 UA, o que o converte nun cometa de grande excentricidade de órbita, se ben non nun cometa de órbita hiperbólica.
O Lagar, Frexulfe, O Valadouro
O Lagar é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
San Amaro, Traspielas, Fornelos de Montes
San Amaro é un lugar da parroquia de Traspielas, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
O Pazo, Frexulfe, O Valadouro
O Pazo é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
O Leirado, Frexulfe, O Valadouro
O Leirado é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
Pardalongas, Traspielas, Fornelos de Montes
Pardalongas é un lugar da parroquia de Traspielas, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
San Vicente, Oitavén, Fornelos de Montes
San Vicente é un lugar da parroquia de Oitavén, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
Natalia González Beneitez
Natalia González Beneitez, nada en Viana do Bolo en 1982, é unha política galega do PSdeG-PSOE.
Traxectoria
Diplomada en Maxisterio de Inglés pola Universidade de Vigo. Foi secretaria da alcaldía de Ourense de 2007 a 2015, así como asesora do grupo municipal socialista de 2015 a 2019. Nas eleccións municipais de 2019 foi a número 2 da lista do PSdeG-PSOE en Ourense e foi elixida concelleira. Pese a que os socialistas gañaron as eleccións, con 9 concelleiros de 27, quedaron na oposición debido ó pacto entre Democracia Ourensana e o PPdeG que fixo alcalde a Gonzalo Pérez Jácome, e pasou a ocupala a viceportavocía do grupo municipal. Foi designada membro do Comité Federal do PSOE durante o 14 Congreso Nacional do PSdeG en decembro de 2021. En marzo de 2022 resultou elixida como nova Secretaria Xeral da Agrupación Socialista da cidade de Ourense, a cal levaba máis de 2 anos nunha situación de interinidade cunha xestora. Postulouse inicialmente como candidata ás primarias para encabezala candidatura socialista en 2023, xunto co anterior candidato e secretario provincial Rafael Rodríguez Villarino, pero a Executiva galega suspendeu as primarias e nomeou ao exalcalde Francisco Rodríguez Fernández como candidato. Ante isto, Villarino renunciou como portavoz no concello, pasando González a asumila portavocía. En febreiro de 2023 anunciouse que sería a número 2 da lista encabezada por Rodríguez, sendo a máis votada na asemblea de ratificación da candidatura.
O Solloso, Frexulfe, O Valadouro
O Solloso é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
Faustino Domínguez
O nome Faustino Domínguez pode referirse a:
Freaza, Traspielas, Fornelos de Montes
Freaza é un lugar da parroquia de Traspielas, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
Tractor eiruga
A maioría das eirugas forman parte dun cinto flexíbel cun conxunto de elos ríxidos unidos uns a outros fortemente. Os elos axudan ao vehículo a distribuír o peso nunha superficie maior que a que tivese co emprego de rodas, e isto fai que poida moverse por un número maior de superficies sen afundirse debido ao seu propio peso. Por exemplo, a presión que exerce un automóbil sobre o chan é igual aproximadamente a 207 kPa, namentres que as setenta toneladas que pesa un tanque M1 Abrams exercen unha presión sobre o firme de 103 kPa.
Historia
En 1826 o enxeñeiro británico George Cayley patentara unha eiruga mecánica coa denominación de "universal railway" ou ferrocarril universal. No ano 1837 o inventor ruso Dmitry Zagryazhsky deseñou unha especie de vehículo con tramos móbiles e que patentou o mesmo ano. Porén, debido a unha gran falta de fondos non puido elaborar un prototipo. Como resultado a súa patente foi esquecida no ano 1839. En 1846, o enxeñeiro británico James Boydell patentou unha "roda ferroviaria sen fin". Os tractores empurrados a vapor empregaban unha forma de eiruga que foi probada pola alianza occidental durante a Guerra de Crimea na década de 1850. Unha eiruga efectiva foi inventada e construída por Alvin Lombard, que a patentou no ano 1901.
Fonte Grande, Cabana, Palas de Rei
Fonte Grande é un lugar da parroquia de Cabana no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 1 habitante, unha muller.
Traspielas, Traspielas, Fornelos de Montes
Traspielas é un lugar da parroquia de Traspielas, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
Eirexe, Covelo, Palas de Rei
Eirexe é un lugar da parroquia de Covelo no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 3 habitantes, dos cales 1 era home e 2 eran mulleres.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Vilaestremil, Frexulfe, O Valadouro
Vilaestremil é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
Alceo de Mesene
Alceo de Mesene (en latín Alcaeus, en grego ) foi un poeta grego, fillo de Demetrio, e contemporáneo de Filipo V de Macedonia, que parece ser o seu inimigo, pero tamén do xeneral romano Flaminino. Suponse que posteriormente había ser executado polo rei macedonio. Os seus epigramas, dos que hai varios incluídos na Antoloxía grega, pódense datar entre o -219 e o -196. A miúdo confundiuse con Alceo de Mitilene.
Podence, Cabana, Palas de Rei
Podence é un lugar da parroquia de Cabana no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 9 habitantes, dos cales 6 eran homes e 3 eran mulleres.
Ventín de Arriba, Ventín, Fornelos de Montes
Ventín de Arriba é un lugar da parroquia de Ventín, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
Virunga (filme)
Virunga é un filme documental británico de 2014 dirixido por Orlando von Einsiedel. O filme céntrase nos traballos de conservación dos gardiáns do Parque Nacional de Virunga, na República Democrática do Congo durante o alzamento do grupo armado M23 en 2012 e investiga a actividade da compañía pretoleira británica Soco International dentro do parque que é Patrimonio da Humanidade pola UNESCO. Soco International acabou explorando oficialmente as oportunidades petroleiras en Virunga en abril de 2014. O filme estreouse no Festival de Cinema de Tribeca o 17 de abril de 2014. Despois de estrearse a través de Netflix, foi nomeado ó Óscar ó mellor documental na 87ª edición dos premios.
A Bandeira, Borreiros, Gondomar
A Bandeira é un lugar da parroquia de Borreiros, no concello pontevedrés de Gondomar na comarca de Vigo.
A Casela, A Laxe, O Valadouro
A Casela é un lugar da parroquia da Laxe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
Camouco, Berbetouros, Palas de Rei
Camouco é un lugar da parroquia de Berbetouros no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 8 habitantes, dos cales 4 eran homes e 4 eran mulleres.
Piñeiro, Frexulfe, O Valadouro
Piñeiro é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
A Eirexe, Cabana, Palas de Rei
A Eirexe é un lugar da parroquia de Cabana no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 estaba despoboado.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Betty Snyder Holberton
Betty Snyder Holberton, nada o 7 de marzo de 1917 en Filadelfia e finada o 8 de decembro de 2001 en Rockville (Maryland), foi unha das seis programadoras orixinais de ENIAC, a primeira computadora dixital de propósito xeral. Tamén é recoñecida internacionalmente polas súas contribucións á lingua COBOL.
Traxectoria
No seu primeiro día de clases na Universidade de Pensilvania, o profesor de matemáticas díxolle a Frances Elizabeth Snyder que debería quedar na casa criando fillos no canto de perder o tempo intentando obter un título de matemáticas. Este comentario fixo que Betty cambiara de carreira e comezara a estudar xornalismo, precisamente porque estaba lonxe da súa vocación polas matemáticas e ademais era unha das poucas carreiras universitarias abertas as mulleres naqueles anos.
Carreira
Durante a Segunda Guerra Mundial, mentres os homes loitaban fóra do seu país, o exército dos Estados Unidos necesitaba que as mulleres traballasen no cálculo das traxectorias balísticas. Betty foi contratada pola Moore School of Engineering para traballar como informática e logo foi seleccionada como unha das seis mulleres que programaron o ENIAC. Ela e as súas compañeiras de tarefas foron clasificados como "subprofesionais". Ela xunto con Jean Jennings Bartik, Kathleen McNulty Mauchly Antonelli, Marlyn Wescoff Meltzer, Ruth Lichterman Teitelbaum e Frances Bilas Spence programaron o ENIAC para realizar cálculos balísticos electrónicamente. O seu traballo en ENIAC valeulles un lugar no Salón da Fama das Mulleres na Tecnoloxía.
Unha das informacións máis rechamantes do seu traballo con ENIAC foi que o proxecto estaba clasificado baixo segredo militar, polo que os seus primeiros pasos na programación tiveron lugar lonxe dos equipos aos que estaba prohibido o acceso, e para os que debían deseñar diagramas de programación. . O ENIAC presentouse formalmente ao público o 15 de febreiro de 1946 na Universidade de Pensilvania.
Recoñecementos
En 1997, converteuse na única das seis programadoras orixinais de ENIAC en gañar o Premio Ada Lovelace, un dos máis altos honores concedidos no campo da programación. Nese mesmo ano, xunto coas compañeiras de ENIAC, foi incorporada ao Salón da Fama Internacional de Mulleres en Tecnoloxía.
Tamén en 1997, recibiu o IEEE Computer Pioneer Award da IEEE Computer Society por desenvolver o xerador de clasificación e fusión, que, segundo o IEEE, "inspirou as primeiras ideas sobre compilación".
Ramón Rey Garrido
Ramón Rey Garrido, nado en Pontevedra en 1900 e finado o 14 de abril de 1931, foi un futbolista galego. Xogaba na demarcación de defensa.
Traxectoria
En 1926 fichou polo Deportivo da Coruña, con quen debutou na tempada inicial de Segunda División 1928–29, da man do adestrador galego Andrés Balsa. Foi compañeiro de zaga de Emilio García "Lameiro", José Guerra, Antonio García Noriega e un xa veterano Luis Otero. Nesa campaña participou en 16 partidos e o club coruñés logrou un 8.º posto e evitar o descenso.
Ventín de Abaixo, Ventín, Fornelos de Montes
Ventín de Abaixo é un lugar da parroquia de Ventín, no concello pontevedrés de Fornelos de Montes na comarca de Vigo.
Teixeda, Frexulfe, O Valadouro
Teixeda é un lugar da parroquia de Frexulfe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
Recachiña, Cabana, Palas de Rei
Recachiña é un lugar da parroquia de Cabana no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 12 habitantes, dos cales 4 eran homes e 8 eran mulleres.
As Pereiras, Berbetouros, Palas de Rei
As Pereiras é un lugar da parroquia de Berbetouros no concello lugués de Palas de Rei, na comarca da Ulloa. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 6 habitantes, dos cales 3 eran homes e 3 eran mulleres.
Sanzo, Pezós, Pezós
Sanzo é un lugar da parroquia de Pezós no concello de Pezós que se localiza no occidente de Asturias.
Situado a 594 metros sobre o nivel do mar, a aldea localízase a 4 km da vila, e capital do concello, de Pezós e contaba en 2021 cunha poboación de 27 habitantes.
Francisco Trigo García
Francisco Trigo García, nado en Carral o 18 de novembro de 1910, foi un futbolista galego. Xogaba na demarcación de gardameta. Era o pai do tamén futbolista Francisco Trigo Guillemette.
Augarrío, A Laxe, O Valadouro
Augarrío é un lugar da parroquia da Laxe, no concello lucense do Valadouro na comarca da Mariña Central.
Francisco Trigo García
Traxectoria
Na tempada 1933–34 xogou no Deportivo da Coruña, en Segunda División, á sombra do porteiro titular Rodrigo García Vizoso. Debutou da man do adestrador Fernando Fariña na xornada 17, nun empate a domicilio fronte ao Deportivo Alavés (2–2), xogando tamén o seguinte partido fronte ao Real Murcia no vello Parque de Riazor, que rematou en vitoria (2–1). Na tempada 1934–35 foi novamente suplente, neste caso do retornado Isidro Rodríguez, aínda que participou en 6 encontros e empezou sendo o porteiro titular do equipo dirixido por Félix Gila.
Na tempada 1935–36 fichou polo Racing de Santander, en Segunda División. No club cántabro permaneceu até a campaña 1939–40, sumando un total de 10 encontros xogados.
Urbano Tarrío Montero
Urbano Tarrío Montero, nado en Vilagarcía de Arousa cara a 1910 e finada no mesmo concello o 16 de marzo de 1937, foi un sindicalista e guerrilleiro galego.
Traxectoria
Xornaleiro veciño de Rubiáns. Pertencía á Federación Local da CNT de Vilagarcía de Arousa. Foi detido pola Garda Civil en xaneiro de 1936 logo dunha pelexa na que agrediu a Jesús Daponte Barreiro. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu ao monte e incorporouse ao grupo guerrilleiro de Rodrigo Berruete Alejandre. Ante a persecución da Garda civil, o exército, os carabineiros e as milicias de Falange e a Garda Cívica de Vilagarcía agochouse na casa de Josefa Barreiro González. O 17 de marzo de 1937 entrou na casa de Josefa unha cuadrilla de falanxistas baixo o mando de Mouriño e mataron a Urbano alí mesmo. Levaron a Josefa á sede de Falange onde foi torturada e asasinada o 19 de marzo. Foi soterrada nunha fosa común do cemiterio municipal de Vilagarcía.
Manuel Montero Galvache
Manuel Montero Galvache, nado en San Fernando en 1903 e finado en Córdoba o 15 de xaneiro de 1983, foi un militar español.
Traxectoria
Nado nunha familia de militares e gardas civís. Garda civil, logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 participou na represión contra a guerrilla en Andalucía e Estremadura, polo que foi ascendido a capitán en 1946. Ascendido a comandante, foi nomeado xefe do Sector Interprovincial da Garda Civil de Lalín dedicado á persecución e eliminación da guerrilla antifranquista en 1948. Recibiu a felicitación pública dos concellos de Lalín e Silleda e o de Vila de Cruces solicitou para el a Cruz de Beneficencia en 1950. En xuño dese ano estaba programada e anunciada unha homenaxe pública que non chegou a materializarse. Permaneceu no posto ata 1952. Xa tenente coronel, foi destinado á xefatura da comandancia de Áraba, e en 1957 pasou a mandar a de Ciudad Real.
Os Boucelos, Borreiros, Gondomar
Os Boucelos é un lugar da parroquia de Borreiros, no concello pontevedrés de Gondomar na comarca de Vigo.