cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Reino de Gwynedd
Dafydd ap Llywelyn
Aínda que Henrique III aceptara as pretensións de Dafydd ao trono de Gwynedd, non estaba disposto a que puidese manter as conquistas do seu pai fóra de Gwynedd. En 1241 o rei invadiu Gwynedd, e obrigou a Dafydd a someterse a finais de agosto. Segundo o Tratado de Gwerneigron, abandonou todas as terras fóra de Gwynedd e entregou ao rei ao seu medio irmán Gruffydd, que continuaba en prisión. Henrique III considerouno unha arma útil contra Dafydd, xa que podía ser un rival para Dafydd en Gwynedd; con todo, Gruffyd morreu ao tentar escapar da Torre de Londres en marzo de 1244, ao tentar descender por unha saba anoada e caer ao baleiro.
Óbolo das Illas Xónicas
Historia
Finalmente, en 1863 os británicos cederon a soberanía das Illas Xónicas a Grecia como agasallo co gallo do acceso ao trono de Xurxo I de Grecia (1863-1913), o que motivou que o óbolo xónico fose substituído polo dracma grego, cunha taxa de cambio de 20 óbolos por cada dracma.
Reino de Gwynedd
Dafydd ap Llywelyn
Morto o seu principal inimigo, Dafydd aliouse con outros reis galeses e iniciou unha campaña contra a ocupación inglesa de Gales. Tras violentas loitas, a campaña conseguiu o éxito, aínda que a morte repentina de Dafydd detivo as operacións. Morto sen sucesión, o trono pasou a mans dos fillos de Gruffyd, Owain Goch ap Gruffydd e Llywelyn ap Gruffydd que se dividiron o reino entre eles.
miniatura|100px|esquerda|Armas usadas por Llywelyn ap Gruffydd.
Llywelyn ap Gruffydd
Llywelyn atopábase en Gwynedd no momento da súa elevación, e loitara xunto ao seu tío nas últimas campañas contra os ingleses. Isto deulle vantaxe sobre o seu irmán máis vello Owain, encarcerado en Inglaterra desde 1242. Owain regresou a Gwynedd -aparentemente "escapou" ou foi liberado de Chester xusto á morte de Dafydd. Llywelyn e Owin chegaron a un acordo e repartíronse o reino.
En 1255 o seu irmán máis novo Dafydd ap Gruffydd chegou á maioría de idade e Henrique III, percibindo unha oportunidade para desestabilizar o reino, solicitou que tomase parte na división de Gwynedd. Llywelyn rexeitou esta petición, baseándose en que isto debilitaría aínda máis o reino e deixaríao en mans inglesas. Dafydd aliouse con Owain na Batalla de Bryn Derwin contra Llywelyn. Llywelyn venceu, apresou a Owain e confiscou as súas terras. Tamén encarcerou a Dafydd por un breve período de tempo antes de chegar a un acordo con el.
Llywelyn iniciou entón unha campaña contra os ingleses, conseguindo o apoio de Deheubarth e Powys, e sendo recoñecido como Príncipe de Gales pola maior parte do país. Mentres, en 1264 en Inglaterra a Segunda Guerra dos Baróns atopábase en pleno apoxeo coa batalla de Lewes. Llywelyn uniuse a Simon de Montfort na súa loita contra Henrique III. Aínda que Monfort faleceu pouco despois, a paz entre Inglaterra e Gales mantívose, e o Tratado de Montgomery recoñeceu a Llywelyn como Príncipe de Gales polo rei de Inglaterra.
Con todo, á morte de Henrique III a situación ía cambiar. En 1276 Llywelyn foi declarado rebelde por Eduardo I e a presión diplomática foi seguida por unha enorme invasión que rompeu a unidade galesa e capturou grandes áreas do territorio, obrigando a Llywelyn a asinar o Tratado de Aberconwy, no que se recortaba bastante o territorio galés.
Llywelyn pensou entón en estabilizar a súa sucesión coa súa nova esposa Leonor de Motfort, pero esta faleceu en 1282 ao dar a luz a unha filla Gwenllian ferch Llywelyn.
Pouco despois, estalou unha nova rebelión e Dafydd e Llywelyn uniron as súas forzas. En novembro de 1282, o Arcebispo de Canterbury John Pechkam visitou Gales do Norte para mediar entre Llywelyn e Eduardo I. Ofreceuse a Llywelyn mil libras ao ano e propiedades en Inglaterra se se sometía a Eduardo. Llywelyn rexeitou a proposta; un mes despois, o 11 de decembro de 1282, morría durante unha emboscada en Cilmeri. Pouco despois, as súas forzas foron derrotadas polos ingleses, que ocuparon Powys e Gwynedd oriental.
miniatura|100px|esquerda|As armas usadas por Dafydd ap Gruffydd eran unha variante das armas de Aberffraw.
Dafydd ap Gruffydd
Tras estes sucesos, Dafydd ap Gruffydd foi proclamado príncipe de Gales e continuou a guerra con axuda dalgúns nobres locais. Con todo, calquera tipo de resistencia era eliminada sistematicamente, o que obrigaba a Dafydd a desprazarse continuamente dun lugar a outro para evitar ser apresado polos ingleses.
Finalmente, o 22 de xuño de 1283, Dafydd foi capturado nas proximidades de Bera Mawr, nun lugar chamado Nanhysglain. Dafydd, que fora traizoado, resultou gravemente ferido durante a loita. Isto significou o fin da resistencia organizada en Gales ata o levantamento de Madog ap Llywelyn once anos despois.
Dafydd foi levado a Eduardo a noite da súa captura e levado a Shrewsbury, onde en outubro foi colgado, destripado e descortizado. Os seus sucesores nunca foron liberados: os seus fillos Llywelyn e Owain no Castelo de Bristol; a súa filla e sobriña en priorados de Lincolnshire.
Fin da independencia
Coa morte de Llywelyn o Último Rei en 1282 e a execución do seu irmán Dafydd ao ano seguinte, púxose fin a oito séculos de independencia en Gwynedd, e o reino foi anexionado a Inglaterra. Os restantes membros da familia real foron arrestados e encarcerados durante o resto das súas vidas. Tras o Estatuto de Rhuddlan de 1284, Gwynedd dividido e reorganizado segundo o modelo inglés, creándose os condados de Anglesey, Carnarvonshire, Merionethshire, Denbighshire e Flintshire.
Pura Walia (Gwynedd máis Carmarthenshire e Cardiganshire) continuou sendo nominalmente un Principado gobernado por un Consello con sede en Ludlow como parte da coroa inglesa. O título de Príncipe de Gales foi outorgado por Eduardo I ao seu fillo, o príncipe Eduardo. As Marcas Galesas uniríanse co Principado en 1534 e en 1689 abolíronse definitivamente todas as institucións independentes de goberno.
Despois de 1284 houbo moitas rebelións que tiveron como base o territorio de Gwynedd, a maior parte encabezadas por membros de ramas colaterais da casa real. Foron especialmente importantes as encabezadas por Madoc ap Llywelyn en 1294 e a de Owain Lawgoch (sobriño-neto de Llywelyn ap Gruffydd) entre 1372-1378. A última revolta importante tivo lugar en 1400 cando Owain Glyndŵr de Powys se rebelou contra a Coroa, obtendo importantes apoios en Gwynedd.
Casa de Cunedda
Liña de Maelgwn Gwynedd.
Coa morte de Hywel, conclúe a liña masculina de Maelgwn Gwynedd e é sucedido por Merfyn, xa que a súa nai Esylit era a filla máis vella de Cynan Dindaethwy ap Rhodri, e sobriña de Hywel.
Casa de Aberffraw
Usurpacións nos séculos X e XI
Restauración de Aberffraw
Interregnum
Dafydd ab Owain usurpou o trono ao seu irmán Hywel ab Owain, e foi recoñecido como 'príncipe de Gwynedd' pola Coroa Inglesa. Con todo, o seu ascenso ao poder foi breve, xa que foi desprazados por outros irmáns e o trono de Gwynedd regresou finalmente a Llywelyn o Grande, herdeiro lexítimo de Owain Gwynedd.
Restauración da liña principal:
Iván III de Rusia
Iván III Vasílievich (en ruso: Иван III Васильевич), nado o 22 de xaneiro de 1440 e finado o 27 de outubro de 1505, tamén coñecido como Iván o Grande, foi gran príncipe de Moscova e o primeiro en adoptar o título de «gran príncipe de toda Rusia». En ocasións refírense a el como o «unificador das terras rusas», xa que cuadriplicou o seu territorio e proclamou Moscova como a Terceira Roma. Construíu o Kremlin de Moscova e creou institucións para asegurar a autocracia. Foi tamén o protagonista do reinado máis longo da historia de Rusia.
Antecedentes
Os pais de Iván foron Basilio II e Maria de Bórovsk. Foi correxente co seu pai ao final do reinado deste e sucedeulle en 1462, continuando tenazmente a política unificadora dos seus predecesores.
Porén, era moi cauto, rozando a timidez propia de moitos dos príncipes da casa de Rúrik. Evitaba no posible os enfrontamentos violentos cos seus veciños excepto cando as circunstancias éranlle excepcionalmente favorables, preferindo sempre conseguir os seus obxectivos de forma gradual e indirectamente. Moscova converteuse neste tempo nun forte e poderoso estado, mentres que os seus rivais debilitaranse, unha situación moi favorable para a consecución dos fins políticos dun estadista do peculiar carácter de Iván III.
Ampliando os territorios de Moscovia
Tras iso, Iván buscou continuamente un pretexto para apoderarse de Nóvgorod totalmente, pero, aínda que violou con frecuencia os seus antigos privilexios en materias de pequena importancia, a actitude da república era tan coidadosa que a oportunidade non se deu até 1477. Nese ano os embaixadores da república, pola súa conta e risco, dirixíronse a el en audiencia pública como gosudar (soberano) no canto de gospodín (señor), como era habitual. Iván interpretou isto como un recoñecemento da súa soberanía, e cando Nóvgorod desdixo aos seus embaixadores, marchou contra a cidade. Abandonada por Casimiro IV e rodeada polas tropas moscovitas, que incluían un continxente tártaro, a república recoñeceu a Iván como autócrata, e entregou o 14 de xaneiro de 1478 todas as súas prerrogativas e posesións (incluíndo o conxunto de territorios que se estendía desde a Rusia norteña de Laponia aos Urais).
As rebelións que seguiron (1479-1488) foron castigadas trasladando en masa ás familias máis ricas e máis antigas de Nóvgorod a Moscova, a Vyatka e a outras cidades rusas centrais. Despois disto Nóvgorod deixou de existir como Estado independente. A república rival de Pskov debeu a continuación da súa propia existencia política á axuda que lle prestou a Iván contra a súa antiga inimiga. Os outros principados foron absorbidos virtualmente, por conquista, compra ou unión: Yaroslavl en 1463, Rostov en 1474, Tver en 1485 e Vyatka en 1489.
Iván negouse a compartir as súas conquistas cos seus irmáns; a súa intromisión na política interna dos principados rexidos por estes orixinou varias guerras, das cales saíu vitorioso, a pesar de ter que enfrontarse tamén con Lituania —que sostivo aos seus irmáns—. Finalmente, a nova lei de goberno de Iván, disposta formalmente na súa última vontade, establecía que todos os dominios dos seus parentes, despois das súas mortes, debían pasar directamente ao gran príncipe reinante no canto da os herdeiros dos príncipes, como sucedera até entón: así puxo fin á semiindependencia dos principados.
Política exterior
A morte de Casimiro IV en 1492, á que seguiu a repartición de Polonia e Lituania entre os seus herdeiros, facilitou a expansión dos dominios moscovitas. O trono de Lituania foi ocupado polo seu fillo Aleksandr, príncipe débil e apático, tan incapaz de defender as súas posesións contra os ataques persistentes dos moscovitas que procurou evitalos mediante un acordo matrimonial, desposando a Helena, filla de Iván. Pero a porfía de Iván en apropiarse do territorio a calquera prezo obrigou a Aleksandr en 1499 a tomar partido contra o seu sogro. Os lituanos resultaron vencidos en Vedrosha (o 14 de xullo de 1500) e en 1503 Aleksandr se avino a asinar a paz a cambio de ceder a Iván Chernígov, Starodub, Nóvgorod-Síverski e dezaseis cidades máis.
Política interna
O carácter do goberno de Moscovia baixo Iván III cambiou profundamente e adquiriu unha forma autocrática que non tivera nunca antes. Isto era debido non simplemente á consecuencia natural da hexemonía de Moscova sobre as outras terras rusas, senón ao crecemento simultáneo dos novos e exóticos principios que aparecen nun terreo abonado para eles. Despois da caída de Constantinopla, os patriarcas ortodoxos inclináronse a considerar aos grandes Duques de Moscova como os sucesores dos emperadores bizantinos.
Este movemento coincidiu cun cambio nas circunstancias da familia de Iván III. Despois da morte da súa primeira esposa, María de Tver (1467), seguindo a suxestión de papa Paulo II (1469), que esperaba de tal modo atar Rusia á Santa Sé, Iván III desposou a Sofía Paleóloga (tamén coñecida baixo o seu nome grego e ortodoxo orixinal de Zoe), filla de Tomé Paleólogo, o déspota de Morea, que demandou o trono de Constantinopla como irmán de Constantino XI, anterior emperador de Bizancio. Frustrando as esperanzas do papa de unificar a fe, a princesa converteuse á ortodoxia. Debido ás súas tradicións de familia, espertou ideas imperiais na mente do seu esposo. Era tal a súa influencia que a etiqueta cerimoniosa de Constantinopla (xunto coa aguia bicéfala imperial e a súa implicación) foi adoptada pola corte de Moscova.
O gran duque en diante mantivo a distancia das súas boiardos. Os vellos sistemas do goberno patriarcal desapareceron. Os boiardos non foron consultados máis sobre asuntos do estado. O soberano converteuse en sacrosanto, mentres que os boiardos foron reducidos ao nivel dos servos absolutamente dependentes da vontade do soberano. Os boiardos naturalmente resentidos promoveron unha revolución, ao principio cun certo éxito. Pero a segunda esposa de Iván prevaleceu, sendo o seu fillo Vasili, e non o fillo de María de Tver, Iván, o que foi nomeado correxente co seu pai (o 14 de abril de 1502).
No reinado de Iván III o Sudébnik, ou código da lei, foi compilado polo escríbano Vladímir Gúsev. Iván fixo o posible para facer do seu capital unha sucesora digna a Constantinopla, e con ese obxecto convidou a moitos artistas e mestres estranxeiros que radicasen en Moscova. O máis coñecido destes era o italiano Aristóteles Fioravanti debido ao seu coñecemento extraordinario, e que construíu varias catedrais e palacios no Kremlin de Moscova. Este monumento extraordinario da arte moscovita segue sendo un símbolo duradeiro da forza e da gloria de Iván III.
Basurtu
250px|thumb|Situación do barrio na cidade de [[Bilbao.]] Basurtu (en castelán: Basurto) é un barrio do distrito de Basurtu-Zorrotza da cidade de Bilbao. Ten unha superficie de 0,79 km² e unha poboación de 14.686 habitantes (2006).
Limita ao norte co barrio de Olabeaga, ao leste con Indautxu e Ametzola, ao sur con Masustegi e Errekaldeberri e ao oeste con Altamira. Nel atópanse o Hospital Xeral de Basurtu e o Estadio de San Mamés.
Departamento de Jinotega
miniatura|Localización do departamento de Jinotega Jinotega é o segundo departamento máis grande de Nicaragua, no norte, facendo fronteira con Honduras. Ten unha área de 9,755 km² e unha poboación de 297,300 habitantes (2005). A capital é a cidade de Jinotega.
O Regodouro, O Freixo, As Pontes de García Rodríguez
O Regodouro é un lugar da parroquia do Freixo no concello coruñés das Pontes de García Rodríguez na comarca do Eume.
Jaguar Racing
Jaguar Racing foi un equipo de Fórmula 1 que competiu no Campionato Mundial de Fórmula 1 da FIA de a. Formouse a partir da compra, por Ford do equipo de Fórmula un Stewart Grand Prix propiedade de Jackie Stewart en xuño de 1999. Ford cambiou o nome do equipo a Jaguar Racing, como parte das súas operacións globais de mercadotecnia para promover a súa compañía de automóbiles premium Jaguar. Malia a marca, continuaron utilizando os motores Ford-Cosworth nos coches, e non os motores Jaguar. Durante os anos da propiedade de Ford, o equipo non puido revivir as súas actuacións de.
Historia
No ano o equipo foi dirixido por Wolfgang Reitzle, que era entón xefe do Premier Automotive Group de Ford. O financiamento adicional e a publicidade conseguida ao converterse en equipo de Ford foron evidentes desde a primeira carreira do ano. O equipo contratou ao finalista do campionato de Eddie Irvine e ao expiloto de Stewart Johnny Herbert, pero os resultados da tempada non igualaron os que Stewart alcanzara en. Reitzle renunciou e foi substituído por Bobby Rahal en.
miniatura|left|[[Pedro de la Rosa pilotando para Jaguar no Gran Premio do Canadá de 2001.]] miniatura|left|O [[Jaguar R3 pilotado por Eddie Irvine en 2002.]]
Os resultados non melloran en 2001, e o nomeamento do tres veces Campión do Mundo de F1 da FIA Niki Lauda como director na metade do ano non axudaron á moral do equipo, e o equipo perdía posicións na pista. Un intento infrutuoso de traer ao ex director técnico de McLaren Adrian Newey para Jaguar desestabilizou aínda máis o equipo, e o conflito entre Rahal e Lauda levou a dimisión de Rahal.
O ano 2002 foi aínda peor ca xestión de Lauda, con só un rexurdimento a finais da tempada en termos de resultados. A xunta directiva de Ford empezaba a ter grandes problemas cos custos e beneficios da xestión do equipo de Fórmula Un, especialmente por non contar coa marca da empresa matriz. O financiamento reduciuse para. Lauda e outros 70 empregados foron despedidos, e déuselle un prazo de tempo de 2 anos para dar beneficios.
En viuse unha mellora no equipo, dirixido por John Hogan, beneficiouse dunha boa xestión e un uso máis eficiente dos recursos (en particular, ao usar o túnel de vento preto da fábrica en comparación co de California). viu unha estabilización dos resultados, pero o equipo non foi capaz de loitar polos puntos de maneira consistente. A empresa matriz de Jaguar na Fórmula 1, Ford, publicou un cortés ultimato como parte dunha redución na participación deportiva internacional. Debido a que Jaguar non publicitaba a marca principal Ford, había moi pouco retorno de valor da enorme cantidade de diñeiro investido, polo que o financiamento reducía o do propio Ford. Ford optou por vender o equipo preto do final de, malia unha actuación máis coherente nos dous anos anteriores. A mediados de novembro de 2004, a compañía de bebidas enerxéticas Red Bull, confirmou que compraran o equipo Jaguar de Fórmula Un a Ford. O novo equipo, chamado Red Bull Racing, utilizou o chasis e o motor do que sería o Jaguar 2005 de Fórmula 1, un desafío para a súa primeira tempada.
miniatura| left | O [[Jaguar R5 pilotado por Mark Webber en 2004, a última tempada do equipo na F1.]]
Ironicamente, na última tempada de Jaguar, o equipo recibiu unha gran publicidade, cando dous dos mecánicos do equipo, logo de gañar un burro inflable da película Shrek nunha bebida gasosa, fotografárono polo paddock en varias carreiras e crearon un sitio web cas fotos. Despois de que no Gran Premio do Brasil de 2004, Bernie Ecclestone, Max Mosley, gran parte dos executivos deste deporte, todos os pilotos, agás Michael Schumacher asinaran no burro, os mecánicos anunciaron a súa intención de poxalo en eBay e doar as ganancias á caridade. Para o Gran Premio de Mónaco de 2004, os Jaguar foron equipados cun novo deseño no morro para promover a película Ocean's Twelve. Diamantes de Steinmetz Group por valor de máis de 250.000 $ dólares americanos pegáronse ao morro de cada coche, supostamente desapareceron dun deles logo de que Christian Klien chocara na primeira volta.
Os pilotos foron Eddie Irvine en 2000–2002, Johnny Herbert en 2000, Luciano Burti en varias carreiras en 2001 e no Gran Premio de Austria de 2000, Pedro de la Rosa en 2001 e 2002, Antônio Pizzonia en 2003 ata Hockenheim, Mark Webber en 2003 e 2004, Justin Wilson desde Hockenheim ata o fin de 2003, e Christian Klien en 2004.
Resultados completos na Fórmula Un
(Chave) As carreiras en letra grosa indican pole position; as carreiras en cursiva indican volta rápida.
1343
Mortes
Historia ano a ano
El Día de Fiesta
El Día de Fiesta foi un semanario editado na Coruña entre 1881 e 1882.
Historia e características
Subtitulado Pasatiempo semanal ilustrado, apareceu o 6 de novembro de 1881. Foi continuación de El Domingo. Dirixido por Vicente Platel, que tamén era o seu redactor xunto a Román Navarro e J. Puga. Tiña seccións de creación literaria e outras dedicadas á moda e a distintas actividades sociais. Sacou dezasete números, cesando a súa publicación o 26 de febreiro de 1882.
Olimpio Liste Naveira
Olimpio Liste Naveira, nado en Santiago de Compostela o 3 de marzo de 1899 e finado en Ventosa (Agolada) o 16 de outubro de 1986, foi un mestre, inspector e político galego.
Traxectoria
Fixo os estudos de mestre na Escola Normal de Santiago de Compostela rematándoos en 1919. En 1934 era presidente da sección de Información, Prensa e Propaganda da Casa del Maestro de Pontevedra. Foi inspector de ensino primario da provincia de Pontevedra e logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 desempeñou o posto de sarxento da Guardia Cívica mandada por Víctor Lis Quibén e foi secretario da Comisión Depuradora do Maxisterio dende marzo de 1937. Foi presidente da Asociación de Maestros Católicos. Formou parte do grupo que visitou Italia en 1938 para estudar o modelo educativo do goberno fascista de Mussolini. Foi inspector xefe de educación de Pontevedra e director do Boletín de Educación. Foi militante de Falange Española Tradicionalista y de las JONS e xefe de centuria nas milicias da organización, e concelleiro de Pontevedra.
Vida persoal
Casou con Mercedes Regueiro Ramos e foi pai de Olimpio Liste Regueiro. Casou en segundas nupcias con Cesarina Coego García.
Heliografía
O procedemento supuña a utilización da cámara escura e o emprego de diferentes materiais como soporte sensibilizado, entre eles o papel, o cristal ou diversos metais como o estaño, o cobre, o peltre, entre outros. Para a obtención das imaxes precisábase un tempo de exposición da placa á luz de dúas horas.
Segundo o contrato de asociación subscrito con Daguerre, o día 14 de decembro de 1829, para o desenvolvemento e comercialización do invento, o método encontrábase composto dos seguintes pasos: nunha pedra, un papel ou unha placa de metal - de cobre prateada, por exemplo- estendíase un verniz realizado con betume de Xudea disolto en aceite esencial de lavanda, posteriormente se expoñía a placa á luz na cámara escura, para pasar despois a bañar a mesma nun disolvente composto de aceite de lavanda e de aceite de petróleo branco e, posteriormente, lavalo con auga temperada, podéndose entón apreciar a imaxe obtida.
Este método non resolveu totalmente a cuestión da fixación das imaxes, motivo polo cal se acababan perdendo.
Rudolf Hess
miniatura|Hess lendo Jugend mentres espera o seu xuízo en [[Núremberg en 1945.]] Rudolf Walter Richard Heiß, a miúdo escrito Hess, nado en Alexandría (Exipto) o 26 de abril de 1894 e finado en Berlín o 17 de agosto de 1987, foi un político alemán, figura chave da Alemaña nazi.
Traxectoria
Naceu en Alexandría, Exipto, o 26 de abril de 1894. De carácter solitario e retraído, foi educado nun ambiente estrito e espartano por un pai moi disciplinado e unha nai inglesa de orixe grega, e a nivel académico foi instruído primeiro con titores privados e logo na escola da súa cidade natal, ata os 14 anos, idade coa que ingresou nun internado xuvenil de Bad Godesberg.
Recibiu formación para os negocios, profesión que o seu pai desexaba para el; despois estudou Ciencias Políticas, como o seu pai. Posteriormente asistiu á Escola Superior de Comercio de Neuchâtel en Suíza, a fin de adquirir os coñecementos necesarios para facerse cargo da empresa familiar.
Ao comezar a primeira guerra mundial, a piques de ingresar na Universidade de Oxford, alistouse no exército alemán como voluntario do 7° Batallón de artillería bávaro e nos seus primeiros combates obtivo a Cruz de Ferro por dúas feridas, unha delas grave no pulmón esquerdo.
Ao final da guerra converteuse en experto piloto e inscribiuse na Universidade de Múnic para estudar economía, onde acostumaba distribuír panfletos anti-semitas. O 1 de maio de 1919 participou xunto aos Freikorps na loita violenta contra a efémera República Soviética de Baviera, sendo ferido na perna.
Nazismo
En 1919, no transcurso dun mitin, coñeceu a Adolf Hitler e quedou moi impresionado co que sería anos máis tarde o líder de Alemaña. Pola súa banda, Hess presentaríalle a Hitler aos científicos xeopolíticos Karl Haushofer e Albrecht Haushofer, que exercerían unha grande influencia sobre o futuro ditador.
Membro da Sociedade Thule, o 1 de xullo de 1920 incorporouse ao Partido Nacional Socialista Alemán dos Traballadores (NSDAP polas súas siglas en alemán), e participou no Putsch de Múnic de 1923, polo que foi a prisión e compartiu cela con Haushofer e Hitler. Colaborou neste momento con este último na redacción do libro Mein Kampf.
Despois foi comandante dun batallón das SA. En 1925 comeza a súa actividade política no rol de secretario político de Hitler. Ademais escribiu sobre el un ensaio titulado Como debe ser o home que conduza a Alemaña á súa antiga grandeza.
Cinco anos despois foi nomeado Presidente do Comité Central Nazi e, en 1933, elixido como parlamentario do Reichstag (parlamento alemán). Co ascenso ao poder de Hitler, foi designado xefe do partido nazi e Ministro de Estado. Ocupou case todas as carteiras, agás a de guerra e a de política exterior. Pasou a ser o segundo na xerarquía nazi, antes de que Joseph Goebbelso o substituíse; malia a estes cargos Hess nunca deu perfil de líder. Foi considerado como a «cara amable» do réxime nazi. Organizou os Xogos Olímpicos de Berlín en 1936 e mantivo unha estreita amizade con Leni Riefenstahl, a documentalista de Hitler.
O voo cara a Escocia
miniatura|dereita|300px|Restos do avión co que Rudolf Hess voou a Gran Bretaña A segunda guerra mundial comezou en 1939. Alemaña preparaba o asalto á Unión de Repúblicas Socialistas Soviéticas (URSS) e nese momento Alemaña perdera no mes de maio de 1941 no océano Atlántico, un dos seus mellores acoirazados, o Bismarck. Hess voou nun bimotor BF-110 (en solitario), a Gran Bretaña, lanzándose en paracaídas sobre territorio escocés, onde foi feito prisioneiro pese as súas alegacións de que fora alí para iniciar conversas de paz.
Hai diferentes interpretacións deste feito. Algúns argumentan solidamente que era un plan premeditado de Hitler para buscar a paz con Inglaterra, xa que tras a operación Barbarroxa tería que loitar en dúas frontes. Outros defenden que foi unha iniciativa propia, da cal Hitler tiña algún coñecemento e, aínda que se mantivo á marxe, tampouco a obstaculizou.
O avión usado
As modificacións consistían nun compartimento que contiña unha balsa inchable completamente equipada, un receptor Lorenz, radio adaptada para poder ser empregada directamente polo piloto e ademais a envergadura das ás estaba estendida e a fuselaxe tiña 50 cm máis de lonxitude. Non estaba armado nin contiña bombas ou outros elementos defensivos ou ofensivos.
Cronoloxía do voo
O 10 de maio de 1941, Hess e o Reichsleiter Alfred Rosenberg mantiveron un xantar privado en Augsburgo e desde alí Rosenberg dirixiuse a entrevistarse con Hitler en Berchtesgaden.
O persoal de servizo de Hess referiu que este se atopaba absolutamente tranquilo e que durmiu unha sesta para se erguer sobre as 15.00 para posteriormente ir visitar a súa dona Lise e o seu fillo. Máis tarde fíxose conducir ata a pista da Luftwaffe en Augsburgo a iso das 17.00.
O feito certo é que Hess voou de Augsburgo a Escocia o 10 de maio, superou a liña costeira holandesa ás 19.28 á altura de Texel. Alí virou 90° á dereita e voou nesa dirección uns 30 min para volver a virar 90° ao norte no mesmo sentido que traía inicialmente a baixa altura e sobre o Mar do Norte, con noite pecha nese momento.
My Life in Ruins
My Life in Ruins é un filme de comedia romántica que foi estreado no ano 2009. Está protagonizado por Nia Vardalos, Richard Dreyfuss, Alexis Georgoulis, Rachel Dratch, Harland Williams e Alistair McGowan. Conta a historia dunha guía turística cuxa vida toma un xiro inesperado mentres o seu grupo turístico protagoniza situacións cómicas entre as ruínas da Antiga Grecia. O filme foi estreado o 5 de xuño de 2009 nos Estados Unidos, e o 7 de maio de 2009 en Grecia.
España (Ourense)
España foi un periódico editado en Ourense entre 1936 e 1937.
Historia e características
Apareceu en xaneiro de 1936. Fundado por Manuel González Cerezales, o secretario de redacción era Francisco Céspedes Gil. Entre os seus colaboradores figuraron Bautista Pérez Cabo, Alcaraz e Rufino Blanco. Semanario tradicionalista en 1936 e adicto ao novo réxime dende xullo. Cesou a súa publicación en 1937.
Rudolf Hess
Cronoloxía do voo
Foi detectado por un posto de Observadores Reais (ROC) en Ashirck e os avións da RAF engalaron para interceptalo, pero o Me-110 era moito máis veloz que os avións enviados e nin remotamente estiveron preto da súa traxectoria.
Logo da chegada a Escocia, o certo é que esperaba tomar terra na propiedade chamada Casa Dungavel, do Duque de Hamilton, quen tiña unha pista privada que, segundo testemuñas cualificadas, estivo iluminada esa mesma noite misteriosamente, sobre todo se se ten en conta que eran tempos de guerra e ademais contaba nos seus hangares con caixas de repostos e dous tanques de combustible do mesmo tipo do avión no que Hess voaba.
Hess voou moi preto desa propiedade, pero segundo testemuñas fidedignas as pistas foron apagadas preto das 22.30, polo que buscou a suposta pista da mansión sen éxito. Preto das 22.45, o combustible só lle permitía uns 5-7 minutos máis de voo. Por algún motivo sobrevoou a devandita propiedade sen atopar a pista (estaba coas súas luces apagadas) e pasouse en dirección á costa oeste de Escocia. Cando sobrevoou de novo o mar (desfíxose dos tanques adicionais de combustible), virou 180° e volveu buscar a Mansión Dungavel. Sobrevoouna a iso das 22.45, pero as luces seguían apagadas.
A iso das 22.50, ao acabarse o combustible, viuse obrigado a saltar en paracaídas en Eaglesham, preto de Glasgow, invertendo o avión para zafarse da cabina.
O emisario de Hitler
Hamilton acode á mañá seguinte e Hess preséntase co seu verdadeiro nome, aínda que o duque recoñéceo porque se viran por primeira vez nas Olimpíadas de Berlín cinco anos antes. O duque declara que non ten nada que tratar con Hess e este alega o seu desexo de chegar a un acordo de paz con Inglaterra, para o que trae unha mensaxe de Hitler. Inmediatamente foi feito prisioneiro pola Home Guard, para ser recluído posteriormente na Torre de Londres ata o final da Guerra. Todos os seus intentos de ser crido foron absolutamente infrutuosos.
Segundo versión do propio Hess, este era xa o seu terceiro intento para tratar de pactar a paz co Reino Unido e así cambiar o curso da guerra e poder concentrar a Wehrmacht nunha soa fronte leste contra a URSS. Con todo, o prematuro apreixamento de Hess conduciu ao fracaso as súas xestións.
No Museo Imperial de Guerra de Londres pódense apreciar a cola e o motor do avión pilotado por Hess. Fíxose publicar rapidamente o descoñecemento de ambas partes, Inglaterra e Hitler; este último desacreditouno poñéndoo na categoría de tolo e as cousas non saíron como Hess esperara.
Repercusións e controversias
As razóns para obrar de tal forma foron e son aínda hoxe froito de diversas discusións e fonte de misteriosas teorías. Por unha banda, sostense que o propio Hess sabía de antemán que Alemaña podería ser vencida nas frontes británica e soviética, preocupación que tamén Karl Haushofer manifestara.
Quizais o elemento máis controvertido é o testemuño dado por unha criada da Casa Dungavel que precisou que ademais de ter as luces da pista acesas momentos antes de que pasase Hess, esa noite do 10 de maio viu nos hangares privados da pista caixas contendo tanques de combustible fabricados en Ausgburg, do mesmo tipo que o usado polo Me-110.
Segundo algúns historiadores, para Hitler foi un acto de vil traizón, pois temía que os segredos da invasión á URSS fosen revelados, e para esta última nación, foi un acto que non lle valeu o perdón. Pero existen evidencias que avalan que Hitler sabía disto e que a reacción do Ministerio de Propaganda Alemán foi só unha manobra de distracción.
Xuízo, prisión e morte
miniatura|250px|Dirixentes nazis xulgados en [[Núremberg. Diante, de esquerda a dereita, Hermann Göring, Rudolf Hess, Joachim von Ribbentrop e Wilhelm Keitel. Detrás, na mesma orde, Karl Dönitz, Erich Raeder, Baldur von Schirach e Fritz Sauckel.]]
Logo da súa estancia no Reino Unido, Hess tivo que ser devolto ao seu país ao final da guerra en calidade de criminal de guerra.
Decaído e consumido fisicamente, foi xulgado en Núremberg por mor de todas as decisións que tomou e asinou no seu cargo de ministro durante o réxime nazi, sendo condenado a cadea perpetua o 1 de outubro de 1946 e recluído na prisión de Spandau, na zona aliada de Berlín. Cabe destacar que Hess probablemente tiña moitos menos méritos culpables que outros xerarcas nazis con respecto á sentenza ditada.
Trala posta en liberdade de Albert Speer en 1966, Hess quedou como único preso do cárcere de Spandau durante máis de 20 anos, ata a súa morte. Nos anos 80, o caso Hess dividiu á opinión pública inglesa sobre a posibilidade de excarcelalo, pero a xustiza británica non atendeu estas correntes de opinión e mantivo en prisión a Hess malia os gastos que orixinaba á coroa pola súa manutención e infraestrutura carcelaria.
Os seus gardiáns dicían que a súa saúde mental estaba moi deteriorada e que perdera a memoria. Nos últimos anos da súa vida intensificouse o debate sobre a súa liberación por razóns humanitarias, pero o goberno británico seguiu sen telas en conta. Con todo, Hess morreu repentinamente o 17 de agosto de 1987, aos 93 anos de idade. Na autopsia oficial díxose que se suicidara por autoestrangulamiento, aínda que se acusou aos servizos secretos británicos de telo asasinado para resolver a incómoda cuestión da súa posta en liberdade, que non era descabellada en razón da Perestroika e do seu líder Gorbachov, Presidente da URSS. Ademais resultaba pouco crible a posibilidade de que un home con enfermidade de Parkinson en fase avanzada e as súas facultades físicas erosionadas pola súa avanzada idade, fose capaz de se tirar a vida por estrangulamento.
O diplomático nacionalsocialista e autor chileno Miguel Serrano narra no seu libro O cordón dourado o plan de rescate de Rudolf Hess proxectado para a semana seguinte á do seu deceso. O anterior, sumado á imposibilidade de familiares e seguidores de examinar o cadáver de Hess, contribuíu á teoría segundo a cal o goberno británico sería responsable da súa morte.
Juan Harguindey Garra
Juan Harguindey Garra, nado en Iholdy (Pireneos Atlánticos) e finado en Santiago de Compostela en outubro de 1851, foi un empresario galego.
Traxectoria
Chegou a Santiago de Compostela a principios do século XIX para traballar como oficial na fábrica de curtidos establecida polo seu tío Beltrán Garra no barrio do Carme de Abaixo. Despois entrou como mestre na fábrica de San Nicolás de Sar arrendada dende 1819 polo seu irmán Santiago Harguindey Garra. A comezos dos anos vinte adquiriu uns terreos e montou unha fábrica no barrio de Picaños. Doulle entrada no negocio ao seu irmán Santiago, que viña de recibir o dote pola súa voda cunha filla de Beltrán Legerén, fabricante de coiros establecido en Rellas, co que constituíu unha sociedade en 1829. Casou en 1838 con Juana Broussain, filla duns industriais vasco-franceses e foi pai de Juan Harguindey Broussain.
-36
Outros
Historia ano a ano
Eduard Rüppell
Wilhelm Peter Eduard Simon Rüppell, coñecido na bibliografía internacional como Eduard Rüppell, nado en Frankfurt o 20 de novembro de 1794 e finado na mesma cidade o 10 de decembro de 1884, foi un naturalista, explorador, numismático, botánico, xeólogo e zoólogo alemán.
Infatigábel viaxeiro pola África nororiental, é hoxe recordado tanto polas numerosas coleccións zoolóxicas e etnográficas que levou a Europa como polas súas exploracións.
Nota: o apelido "Rüppell" é ocasionalmente escrito como "Rueppell" en inglés e alemán.
Traxectoria
Rüppell naceu en Frankfurt, fillo dun próspero banqueiro. Orixinalmeente estaba destinado a ser comerciante, pero despois da súa primeira visita a África en 1817, na que ascendeu polo río Nilo chegando ás súas primeiras cataratas, en Asuán, Exipto, e despois de visitar a península do Sinaí, interesouse na Historia Natural. Ao regresar a Alemaña, completou a súa formación científica, e asistiu a clases de botánica e da zooloxía nas Universidades de Pavía e de Xénova.
En 1821, acompañado polo ciruexián Michael Hey como asistente, viaxaou a través do deserto do Sinaí e, en 1822, foron os primeiros europeos exploradores que alcanzaron o golfo de Aqaba. Despois dirixíronse a Alexandría, vía monte Sinaí.
Realizou a súa primeira grande expedición (1822–1828), subindo o Nilo, e cruzando o Sudán desde o deserto de Nubia ao sur até Cordofán, no centro do Sudán, recolectando espécimes da zona sur de Ambukol, e retornando ao Cairo en xullo de 1825.
Unha planeada exploración a Etiopía só chegoua a Massawa, en Eritrea, onde o grupo sufriu afeccións de saúde. Rüppell retornou a Europa en 1827. Durante a súa ausencia Philipp Jakob Cretzschmar usou os espécimes enviados por Rüppell para escribir o Atlas zu der Reise im nordlichen Afrika (Atlas sobre as Viaxes no norte de África, 1826).
Pero na súa segunda gran exploración (1831-1834), cruzou Etiopía de leste a oeste, pasando polas ruínas de Axum, até chegar ao lago Tana, que cartografou con maior precisión que os seus predecesores. Os seus informes sobre as antigüidades de Axum aumentaron en gran medida o seu coñecimiento, e incluíron os primeiros debuxos do reino de Axum. Ao seu regreso, quedou na daquela capital de Etiopía, Gondar, onde puxo en orde as súas coleccións e reuniu unha antoloxía de manuscritos etíopes antigos.
En 1829 fue elixido membro da Academia Alemá de Ciencias Naturais Leopoldina. Cando se fundou a Société Cuvierienne, en 1838, foi un dos 140 membros fundadores da Sociedade.
Algunhas obras
miniatura|260px|Rüppell na súa xuventude.
Honores
miniatura|260px|Tumba de Eduard Rüppell no Cemiterio principal de Frankfurt.
Segway
miniatura|Persoas paseando nun Segway. O Segway é un vehículo de transporte lixeiro xiroscópico eléctrico de dúas rodas, con autobalanceo controlado por ordenador, inventado por Dean Kamen e presentado en decembro de 2001. Foi producido dende ese ano até 2020 pola compañía estadounidense Segway Inc., con sede en Bedford, Nova Hampshire. Inicialmente denominouse Segway HT (Human Transporter; en galego, transportador humano) para se denominar, posteriormente, Segway PT (Personal Transporter; en galego, transportador persoal).
A principios do ano 2010 a empresa foi comprada por un grupo dirixido polo millonario británico Jimi Heselden, presidente de Hesco Bastion. Nove meses máis tarde, este, faleceu ao caer por un cantil mentres probaba un destes Segway. En abril de 2015, a compañía chinesa con sede en Beijing, Ninebot comprou Segway por un prezo que non se fixo público. Pouco despois, ampliou a compañía para incluír outros dispositivos de transporte e, en xuño de 2020, anunciou que xa non o fabricaría máis.
Traxectoria
O Segway PT, chamado Segway HT durante o desenvolvemento e a comercialización inicial, desenvolveuse a partir da cadeira de rodas autoequilibrada iBOT que se desenvolveu inicialmente na Universidade de Plymouth, xunto con BAE Systems e Sumitomo Precision Products. A primeira patente de Segway foi presentada en 1994 e concedida en 1997, seguida doutras, incluída unha presentada en xuño de 1999 e concedida en outubro de 2001.
O Segway foi o primeiro dispositivo de transporte con autobalanceo. O ordenador e os motores situados na base manteñen o Segway sempre horizontal. O usuario debe inclinarse cara á dirección que queira tomar (diante, atrás, dereita ou esquerda). O motor é eléctrico e silencioso, e acada os 20 km/h (15 km/h nos P-series).
Xusto antes da súa aparición, un libro que filtrou información sobre a invención, desenvolvemento e financiamento do Segway e levou a especular sobre o dispositivo e a súa importancia. John Doerr prediciu vendas que chegarían aos 1.000 millóns de dólares moito antes que calquera outro produto anterior e especulou que sería máis importante que Internet. South Park dedicou un episodio a burlarse da noticia antes de lanzar o produto. Steve Jobs foi citado dicindo que era "un negocio tan grande como o PC", aínda que máis trade se retractou indicando que se refería ao "deseño" e reflexionando sobre o prezo: "Está seguro de que o seu mercado é o dun consumidor exclusivo?". O dispositivo foi presentado o 3 de decembro de 2001, despois de meses de especulacións públicas, en Bryant Park, Nova York, no programa da mañá Good Morning America de ABC News, e as primeiras unidades entregadas aos clientes foron a principios de 2002. Para afrontar a demanda esperada, a fábrica de Bedford foi deseñada orixinalmente para construír ata 40.000 unidades mensuais. Pouco despois da demostración, tres Segway PT vendéronse nunha poxa en Amazon.com por máis de 100.000 dólares cada un. Despois dalgúns meses, Amazon e o sitio oficial comezaron as vendas regulares.
A compañía esperara vender 50.000 unidades no primeiro ano, pero despois de 21 meses só se venderan 6.000. A cifra revelouse durante a retirada voluntaria de todos os Segway PT en setembro de 2003. A condición que levou á retirada foi descrita nunha nota de prensa como "Perigo: Baixo certas condicións operativas, particularmente cando as baterías están preto do final da carga, algúns Segway PT poden non dar a suficiente potencia, ocasionando que o condutor caia. Isto pode suceder se o condutor acelera de xeito brusco, encontra un obstáculo ou continúa conducindo despois de recibir un aviso de batería baixa".miniaturaO alto prezo do dispositivo (entre US$4.000 e US$5.500, dependendo do modelo) considerouse o principal factor responsable da baixa demanda. Os seguidores desta tecnoloxía tamén afirman que a presentación do Segway foi en parte arruinada cando os detalles vertidos nun libro manuscrito -cuxa publicación se supoñía que debía coincidir coa presentación do vehículo- levantaron expectativas prematuras. Os entusiastas deste afirman que o público en xeral está asustado pola natureza revolucionaria do produto, aínda que estas afirmacións non teñen unha base aparente en ningún estudo de mercado. Para eliminar posibles malentendidos, e para eliminar a mala imaxe asociada co vehículo, Segway Inc. abriu concesionarios nos Estados Unidos nos que a xente pode examinar e probar os Segway PT. Aínda así non hai indicacións de que o mercado vaia considerar proximamente o PT como un vehículo práctico para uso diario en lugar de como un xoguete caro.
Os modelos orixinais de Segway presentaban tres axustes de velocidade: 9,7 km / h, 6 km / h con xiro máis rápido e 16 km / h. A dirección das primeiras versións controlábase mediante unha empuñadura de torsión que variaba as velocidades dos dous motores. O alcance da serie p era de 9 a 16,1 km cunha batería de hidruro metálico (NiMH) totalmente cargada cun tempo de recarga de 4 a 6 horas. En setembro de 2003, o Segway PT foi recordado, porque se os usuarios ignorasen as advertencias repetidas de batería baixa dos PT, ao final podería levalos á caída. Cun parche de software para a versión 12.0, o PT baixaría e pararía automaticamente en resposta á detección de batería baixa.
A finais do 2004, Segway Inc. asinou contratos de distribución en varios países, incluíndo Italia e Corea do Sur. A compañía recibiu respostas positivas dos lexisladores franceses e italianos sobre a situación legal en ambos os dous países. A pesar de que os seus creadores cren que o PT é ideal para as áreas urbanas densas, moitos suburbios e grandes cidades (como Atlanta ou Os Ánxeles) foron deseñados para ser percorridos principalmente por automóbiles mediante autoestradas e estradas interestatais. As comunidades nas que o Segway podería ter máis éxito parece que serían aquelas cunhas distancias menores entre o fogar, o traballo e as áreas de recreo, polo que o éxito do PT no mercado do transporte persoal (ao contrario que o seu uso actual como dispositivo de recreo) depende en boa medida do estilo de desenvolvemento urbano ou a habilidade de producir futuros modelos seguros con velocidades maiores.
A pesar de sufrir a compañía moitos contratempos, en 2005 Segway Inc. estaba a traballar para incrementar a súa cota de mercado e recuperar os investimentos en I+D e produción. Aínda que algunhas publicacións eran escépticas, a compañía esperaba que Segway conseguise ser un éxito comercial unha vez que se cubrisen os investimentos (como sucedeu con Iridium). Segway chegou a ter máis de 100 concesionarios e distribuidores internacionais.
Venda da empresa
En abril de 2015, Ninebot Inc., unha startup de robótica de transporte con sede en Beijing e rival de Segway, adquiriuna despois de recadar 80 millóns de dólares de Xiaomi e Sequoia Capital. En xuño de 2016, a compañía lanzou o Segway miniPRO, un scooter autoequilibrado máis pequeno. Posteriormente, en xulo de 2020, Ninebot, propietario da marca Segway, anunciou que xa non fabricaría o produto homónimo de dúas rodas e autoequilibrado.
Durante a vida útil do produto, vendeuse un número relativamente pequeno de unidades, unhas 140.000; porén, o Segway Pt só supuña o 1'5% do beneficio total da empresa. Entre os factores que contribuíron á paralización da produción están o prezo (5.000 dólares no lanzamento) e a curva de aprendizaxe para conseguir manterse sobre o Segway que deu lugar a accidentes de persoas relevantes como Usain Bolt, George W. Bush e o propio propietario da compañía, Jimi Heselden. Mentres que o Segway mantivo a popularidade entre as actividades turísticas, os patinetes eléctricos gañáronlo na mobilidade persoal.
Tecnoloxía
miniatura|Uso do Segway pola policía sueca.O dinamismo do Segway PT é semellante a un problema clásico como é o péndulo invertido. Emprega motores eléctricos de corrente continua sen escobillas en cada roda, alimentados por baterías de ión-litio co equilibrio conseguido mediante sensores de inclinación e sensores xiroscópicos desenvolvidos polo Advanced Technology Center de BAE Systems. As rodas condúcense cara adiante ou cara atrás cando sexa a partir da posición vertical.
Utilización
En 2011, o Segway i2 foi comercializado para o uso por parte dos servizos médicos de emerxencia. En 2018, a policía de Estocolmo adoptou Segways como método de transporte permanente para os patrulladores da cidade vella. O Segway miniPro tamén foi empregado como a parte que movía a robots. No 2008, DRAFT, Disability Rights Advocates for Technology (en galego, Defensores dos dereitos dos eivados á Tecnoloxía) intentaron subministrar equipos de Segway a veteranos que tiñan problemas para camiñar. Aínda que Segway Inc. non pode comercializar os seus dispositivos en Estados Unidos como dispositivos médicos, Kamen vendeu os dereitos de propiedade intelectual con fins médicos a Johnson & Johnson, fabricantes do iBOT, para comercializar unha cadeira de rodas autoequilibrada.