cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Albatros viaxeiro
Conservación
A IUCN considera este albatros como unha especie vulnerable. A mortalidade dos adultos é do 5% ao 7,8% ao ano. Teñen unha área de distribución de 64 700 000 km2, aínda que a súa zona de reprodución é de só 1 900 km2.
En 2007, estimábase que había uns 25 500 adultos, desglosados en 1 553 parellas na illa de Xeorxia do Sur, 1 850 parellas na illa de Príncipe Eduardo, 1 600 na illa Marion, 2 000 nas illas Crozet, 1 100 nas illas Kerguelen, e 12 na illa Macquarie cun total de 8 114 parellas reprodutoras. A poboación da illa Xeorxia do Sur está reducíndose un 1,8% ao ano. Os niveis de aves nas illas Príncipe Eduardo e Crozet parecían estar estabilizados, aínda que recentemente parecen estar diminuíndo.
A maior ameaza para a súa supervivencia é a pesca de palangre; porén, a contaminación, principalmente por plásticos e anzós de pesca, tamén se cobran un tributo. A Convención para a Conservación dos Recursos Vivos Mariños Antárticos introduciu medidas para reducir a pesca accidental (bycatch) de albatros arredor da illa de Xeorxia do Sur nun 99%, e outras comisións pesqueiras rexionais están tomando medidas similares para reducir a morte destes animais. As illas de Príncipe Eduardo son unha reserva natural, e as illas Macquarie son Patrimonio da Humanidade. Finalmente, grandes parte das illas Crozet e Kerguelen son unha reserva natural.
Hanuka
As festas poden producirse dende o 26 de novembro ata o 27 de decembro, segundo coincida no Calendario hebreo. O elemento principal da festividade é a hanukía (candelabro de nove brazos). Durante os oito días da celebración usase a candea central para ir acendendo cada unha das restantes do candelabro. As familias xudías reúnense nos fogares para conmemorar estas datas con cantigas típicas destas festas.
Cabe destacar que existen outras tradicións adicionais no Hanukka, como por exemplo a de facer xirar unha buxaina chamada maioritariamente dreidel. En cada lado da buxaina aparecen as letras hebreas que inician as palabras "Un grande milagre aconteceu alí". Ademais tamén é común o intercambio de regalos, se ben esta tradición particular constitúe claramente unha asimilación do Nadal cristián.
Galería de imaxes do castelo de Pambre
O castelo de Pambre érguese sobre un penedo á beira do río Pambre, na provincia de Lugo, comarca da Ulloa, concello de Palas de Rei, parroquia de Pambre, aldea de Pambre.
ExoMars
alt=Mapa das elevacións do chan de Marte, MOLA, con círculos brancos amosando os oito lugares de descenso propostos para a misión ExoMars 2018: Mawrth Vallis (2 propostas), Oxia Planum (2 prop.), Coogoon Valles, Hypanis Vallis, Simud Vallis, Oxia Palus e Isidis sur.|miniatura|Mapa das elevacións do chan de Marte, MOLA, con círculos brancos amosando os oito lugares de descenso propostos para a misión ExoMars 2018: Mawrth Vallis (2 propostas), Oxia Planum (2 prop.), Coogoon Valles, Hypanis Vallis, Simud Vallis, Oxia Palus e Isidis sur. ExoMars (Exobiology En Marte) é un proxecto de astrobioloxía para investigar a habitabilidade do ambiente marciano no pasado e probar novas tecnoloxías cara a unha futura misión a Marte nos anos 2020. Hai que lembrar que na actualidade, Marte ten unha superficie árida, exposta a radiación ó ter unha débil atmosfera.
ExoMars é un proxecto conxunto entre a ESA e a Corporación Estatal Rusa do Espazo (Roscosmos), que segue o camiño de Mars Express (ESA), que comezou a súa andaina no 2003.
A misión constará dun robot explorador e unha plataforma científica de superficie. O robot da misión a despregar no 2021 leva o nome de Rosalind Franklin. Poderá recoller mostras ata dous metros de profundidade.
Ligazóns externas
Páxina de ExoMars na ESA.
François Quesnay
Quesnay, nado en Méré (anteriormente denominada Merey) o 4 de xuño de 1694 e morto en Versalles o 16 de decembro de 1774, foi un médico e economista francés pensador do rei Luís XV e fundador da primeira escola de economía, a escola do fisiócratas. Foi autor de Tableau économique (en galego, Cadro económico), publicada en 1758, que foi a primeira representación esquemática da economía.
Traxectoria
Procedente dunha familia modesta, seu pai foi un pequeno terratenente (e non un avogado como se indica tradicionalmente). Tivo once irmáns. Ós once anos, aínda non sabía ler e aprendeu do seu xardineiro, que foi quen animou nel o gusto pola medicina e pola "administración rural". A partir de 1711, aprendeu latín e grego co sacerdote da súa aldea.
O cirurxián
Cando tiña trece anos, quedou sen pai e decide dedicarse á cirurxía. Marchou a París e estudou medicina e cirurxía e, despois de se converter en mestre cirurxián, estableceuse en Mantes. En 1718, foi o mestre da comunidade de cirurxiáns de París e en 1737 foi designado secretario perpetuo da Academia de cirurxía fundada por François Gigot de La Peyronie, e pasou a ser cirurxián real en 1723.
En 1744, obtivo o título de doutor en medicina e se tornou médico de Madame de Pompadour en 1749. Volveu á Academia de Ciencias en 1751 e pasou a ser membro da Royal Society en 1752.
O mesmo ano, foi ennobrecido por Luís XV trala cura do delfín da varíola. Como resultado desta curación, recibiu das mans do soberano tres flores de pensamento para o escudo de armas co lema Propter excogitationem mentis. Os seus apousentos estaban no entrechán do palacio e Luís XV que o tiña en grande estima adoitaba chamalo "o meu pensador".
Os seus primeiros libros céntranse na medicina: Observations sur les effets de la saignée (1730), Essai phisique sur l'œconomie animale (1736), L'Art de guérir par la saignée (1736), Traité de la suppuration (1749), Traité de la gangrène (1749), Traité des fièvres continues (1753).
Interese tardío pola economía
As súas relacións, entre as que se atopaban os académicos D'Alembert e Buffon, o filósofo Diderot, mais tamén os habituais do entresolo onde vivía, Helvétius e Condorcet, fan que descubra novos centros de interese. Logo da brillante carreira como cirurxián que o levou á cabeceira do rei, Quesnay mira a economía nos anos 1750.
Coñeceu a Vincent de Gournay (1712-1759), que tamén foi outro pionero do pensamento económico, e ao redor dos dous formaríase, progresivamente, o grupo filosófico dos economistas ou fisiócratas, que eran considereados polos seus detractores como "seita de economistas". Entre os seus discípulos máis destacados están Victor Riquetti, marqués de Mirabeau (autor de L'Ami des hommes, 1745-1760, Philosophie rurale, 1763 e de Éphémérides du citoyen); o abade Nicolas Badeau (Introduction a la philosophie économique, 1771); Guillaume-Francois Le Trosne (De l'ordre social, 1777); o avogado André Morellet, coñecido polas súas liortas con Ferdinando Galiani sobre o comercio do gran durante a Guerra da Fariña; o intendente Pierre-Paul Lemercier, e a Pierre Samuel du Pont de Nemours. Tamén chegou a coñecer a Adam Smith, quen durante a súa viaxe polo continente en compaña de Henry Scott achegouse a París onde contactou con Quesnay e algúns dos seus seguidores e a quen agradeceu os seus servizos científicos na súa obra A riqueza das nacións.
A partir das experiencias de Inglaterra, foi o creador da escola fisiócrata, na que se sostiña que a agricultura era o único medio para xerar riquezas nun país.
Foi defensor dun modelo que el vía representado no despotismo chinés, foi venerado polos seus discípulos fisiocráticos como "o Confucio de Europa".
Liña Monforte de Lemos - Vigo
A liña ferroviaria Monforte de Lemos-Vigo é unha liña de ferrocarril de ancho ibérico, que une as cidades de Monforte de Lemos (Lugo) e Vigo, pasando por Ourense.
François Quesnay
Os derradeiros anos
Á morte de Luís XV en maio de 1774, Quesnay tivo que abandonar o Palacio de Versalles para establecerse no Grand Commun, onde morreu o 16 de decembro, a tempo de ver ao seu discípulo Turgot no cargo de ministro de finanzas.
Obra
Quesnay publicou os seus primeiros escritos económicos en 1756-1757 na Encyclopédie de Diderot e D' Alembert (os artigos "Fermiers" e "Grains"). O ano seguinte aparece a primeira versión do seu famoso Tableau économique onde presenta a orde natural da economía e o papel dos economistas é revelar as leis da natureza. As leis económicas funcionan do mesmo xeito que as leis da física. Este texto representa as ideas dos fisiócratas.
O Tableau économique parece estar inspirado na circulación do sangue en humanos, nun modelo de fluxo, contra-fluxo e intercambio. Pero Quesnay está situado nunha concepción orgánica da sociedade, herdada de Hobbes. A representación mecánica da economía está, polo tanto, en consonancia coas representacións da sociedade do século XVII.
Foi o primeiro en imaxinar a economía a nivel macroeconómico de tal xeito que os axentes económicos non son considerados como unha suma de axentes individuais, como na teoría clásica (Adam Smith, David Ricardo, John Stuart Mill ), senón que representan clases sociais. Polo tanto, tendo en conta a economía no seu conxunto e contra o postulado clásico do individualismo metodolóxico, foi un precursor do pensamento de Karl Marx e Keynes, pois ambos asumirán o modelo da táboa, que representa a economía en forma de circuíto.
Debe saberse que para Quesnay, a diferenza dos diferentes pensadores económicos da época, o valor só pode ser creado pola terra, polo que non se debe esmagar a agricultura con impostos. Estaba obsesionado coa idea do "bo prezo" do gran e lamenta a caída dos prezos.
Tableau économique
dereita|miniatura| Táboa económica. Quesnay publica o Tableau économique na nova imprenta recentemente instalada no Palacio de Versalles. En total, Quesnay escribirá tres versións. A primeira edición data de novembro ou decembro de 1758. Esta primeira versión do "zigzag" está baseada en ingresos de 400 libras e incluíu vinte e dous "comentarios". A segunda edición, que data da primavera de 1759, ten uns ingresos de 600 libras e contén 23 comentarios. A terceira edición, publicada en 1759, baséase tamén nunha renda de 600 livres e contiña unha "explicación" de doce páxinas e un "extracto" que contén vinte e catro máximas.
Quesnay representa á economía como un dominio coherente de natureza sistémica inspirado no descubrimento de William Harvey, un século e medio antes, do mecanismo da pequena circulación sanguínea. Divide a sociedade en dous sectores (agricultura e o resto) e tres clases en función da súa relación co produto neto: a clase produtiva, composta esencialmente por agricultores, que é a única capaz de proporcionar un produto neto, é dicir, capaz de multiplicar os produtos; a clase estéril, que está composta daqueles cidadáns ocupados en traballos diferentes á agricultura, e transforman os bens sen multiplicalos; e, finalmente, a clase dos propietarios de terras, cuxa única función é gastar os ingresos que reciben, sen producir ningún ben.
A táboa así elaborada, pode representarse dun xeito máis moderno na forma dun circuíto ou como unha táboa de entradas e saídas de Leontief, usada na análise de entradas e saídas. Ademais, a táboa de Quesnay, que une as clases sociais mediante fluxos de materiais e de cartos, pode considerarse como o devanceiro das matrices de contabilidade social.
Este esquema concibe á nación como un conxunto reducido a tres grandes clases definidas segundo a súa función económica:
Quesnay estimou a produción agrícola en 5 millardos (cinco mil millóns) de francos da época, e distribuíuna do seguinte xeito:
A análise de Quesnay trae así por primeira vez as nocións de interdependencia das actividades económicas, a de proceso de reprodución e a de equilibrio que serán tomadas e desenvolvidas máis tarde por outros economistas posteriores aos fisiócratas, como Marx, Walras e Leontief en particular.
A táboa económica describe un estado ideal da economía. Sobre esta base, de ano en ano, a economía reprodúcese como está. Non hai máis crecemento. Quesnay considera esta situación como o mellor estado posible para Francia.
A posteridade do seu traballo
A principal contribución de Quesnay é consolidar os fundamentos desta nova disciplina, a economía. Con Quesnay, o pensamento económico está a facerse cada vez máis autónomo da teoloxía e da política, e difiere significativamente no seu método da obra anterior dos estrudos anteriores da época medieval (por exemplo, Tomé de Aquino) ou mercantilista.
As ideas e obras de Quesnay serán retomadas por moitos economistas. A noción de interdependencia das actividades económicas será retomada polas obras de Léon Walras ou as de Keynes na súa Teoría xeral. O Tableau économique de Quesnay tamén pode considerarse como precursora da táboa de entrada e saída de Leontief. As clases produtivas e estériles poden realmente ser asimiladas aos sectores I e II dunha economía, por exemplo, coa agricultura e a industria. Os avances anuais da clase produtiva poden asimilarse ao consumo intermedio necesario para a produción agrícola: Na obra Revolutionary Wealth, os autores Alvin e Heidi Toffler dedican o capítulo "o factor Quesnay" ao cambio de paradigma económico da civilización, criticando a "economía convencional" e avanzando na idea de que Quesnay puido mostrarse "incapaz de pensar o paso da sociedade agraria á sociedade industrial [do mesmo xeito que outros economistas contemporáneos cegados non poden medir] a transición dunha sociedade industrial a unha sociedade do coñecemento".
-1925
Outros
Historia ano a ano
Hendrik Anthony Kramers
Hendrik Anthony Kramers, tamén coñecido como Hans Kramers, nado en Rotterdam o 2 de febreiro de 1894 e finado o 24 de abril de 1952, foi un físico neerlandés que traballou xunto a Niels Bohr na investigación da interacción de ondas electromagnéticas.
Tras case dez anos traballando no grupo de Bohr e tras converterse en profesor asociado na Universidade de Copenhagen, Kramers pasou a traballar como profesor de física teórica na Universidade de Utrecht, onde supervisou a Tjalling Koopmans. En 1934 converteuse no sucesor de Paul Ehrenfest en Leiden, mantendo tamén dende 1931 un posto na Universidade de Tecnoloxía de Delft.
Lisardo Longueira García
Lisardo Longueira García, nado en San Pedro de Nós (Oleiros) en 1897 e finado na Coruña o 26 de xaneiro de 1938, foi un carpinteiro e político galego.
Traxectoria
Coñecido polo alcume de "Ferranchín". Veciño de Pravio (Cambre), onde organizou e foi directivo dun sindicato anarquista. En xuño de 1933 foi multado polo Gobernador civil. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 botouse ao monte. Detido en 1937, foi procesado por rebelión militar na causa 1168/37 e condenado a morte. Foi fusilado no Campo da Rata o 26 de xaneiro de 1938 con Justo Galán Barbero, José Maseda Vaamonde e Antonio Santos Fernández.
Luciano Fariña
O nome Luciano Fariña pode referirse a:
Deep Blue Sea
Deep Blue Sea é un filme estadounidense dirixido por Renny Harlin que foi estreado en 1999. Estreouse en galego na TVG o 30 de abril de 2008.
Sinopse
Nunha plataforma no medio do mar están investigando con tres quenllas coa intención de descubrir unha cura do alzheimer. Suponse que as quenllas teñen no cerebro un complexo proteínico capaz de rexenerar as neuronas.
A historia comeza cando un home chamado Russell Franklin financia a investigación que estaba a perigar, e se dirixe á plataforma chamada "Acuática" para observala. Dentro da plataforma traballa, entre outros, a científica Susan McAllester, que fixo secretamente agrandar o tamaño dos cerebros das quenllas para que a cantidade do seu complexo proteínico rexenerador sexa maior, mais tamén se volven máis intelixentes ao ter máis masa gris.
Nunha noite de treboada intensa capturan un dos bechos e trasládano a un laboratorio. Alí extraeranlle dita proteína mentres está durmido, mais esperta inesperadamente e arríncalle un brazo a un dos científicos. Chaman un helicóptero para evacuar ao ferido, mais o resultado será catastrófico. O helicóptero lanza un cable que se engancha á padiola onde está o ferido, mais cando o estaba subindo o mecanismo de ascensión avaríase, caendo a padiola co ferido sen brazo na auga, onde se acha unha quenlla que morde o cebo este, facéndolle perder totalmente o control ao helicóptero, que se espeta contra a plataforma estourando todo como se de pólvora se tratara.
As outras persoas baixaran a un andar inferior, onde hai un cristal que unha quenlla, coa padiola e o anterior ferido aínda vivo entre os dentes, rebentará a golpes. Así pois, terán que correr para non ser comestos polos escuálidos nin morrer afogados.
Comentarios
O filme conta cos efectos visuais especiais e de animación da compañía Industrial Light & Magic, entre outras. Ademais, contou cun equipo de cámaras Panavisión, converténdose nunha superprodución.
No filme móstranse varias barbaridades acientíficas.
Cebrio seoanei
Cebrio seoanei é unha especie de insecto coleóptero da familia dos cebriónidos de élitros de cor clara, amarelada, e pronoto de cor acastañada clara, que vive unicamente nalgunhas localidades das provincias da Coruña e Pontevedra.
A especie foi definida en 1865 polo zoólogo valenciano Laureano Pérez Arcas, que a dedicou ao seu colega e amigo o naturalista galego Víctor López Seoane. (Pola súa parte, Seoane dedicoulle a Pérez Arcas, vinte anos máis tarde, o anfibio Rana perezi).
Amálgama (química)
miniatura|Restauración dental con amálgama A amálgama en química é en concreto unha aliaxe de mercurio con outro metal, principalmente coa prata e outros metais tales como estaño e cobre, ou tamén cunha aliaxe. A amálgama ten un baixo coeficiente de dilatación, boa estabilidade dimensional e resistencia. A amálgama fórmase doadamente, sen necesidade de quecemento. A maioría dos metais son solubles en mercurio, mais algún como o ferro non o son. As amálgamas úsanse en empastes dentais.
Controversia co uso dental das amálgamas
Existe un debate obre o uso de amálgamas, ao conter mercurio, como empastes dentais. Unha minoría de dentistas oponse a tal uso desde que este uso comezou hai uns 50 anos.
Nalgúns países como por exemplo Suecia, a amálgama dental foi proibida debido á potencial toxicidade do mercurio se é absorbido polo organismo ao longo dos anos.
Happy (canción de Michael Jackson)
"Happy" é unha canción do artista Michael Jackson, lanzada co selo Motown en 1973. A canción foi o terceiro sinxelo do álbum Music & Me. O seu título enteiro era "Happy (Love Theme from Lady Sings the Blues)", malia que nunca apareceu na banda sonora de Lady Sings the Blues. Foi lanzada como sinxelo en Australia, xunto con "In Our Small Way".
-1932
Outros
Historia ano a ano
Frédéric Chopin
Fryderyk Franciszek Chopin, ou en francés Frédéric François Chopin, nado en Żelazowa Wola o 1 de marzo de 1810 e finado en París o 17 de outubro de 1849, foi un compositor e pianista polaco do romanticismo. Está considerado un dos compositores para piano máis influentes, prolíficos e famosos.
Os primeiros anos
Segundo a partida de bautismo, descuberta 50 anos despois da morte do compositor, naceu o 22 de febreiro de 1810 e foi bautizado o 23 de abril. Hoxe considérase en xeral que a data do rexistro de bautismo non é correcta, polo que Chopin nacería o 1 de marzo de 1810, o cal concordaría coas informacións dadas en vida polo propio compositor. O seu pai Nicolas Chopin (1771–1844), un francés de posible orixe polaca segundo algúns biógrafos, deixou a terra de orixe familiar en Lorena en 1787 para asentarse en Polonia onde foi, entre outros oficios, burócrata, adoptou a nacionalidade polaca e loitou do lado polaco na guerra ruso-polaca e no subseguinte alzamento de Kosciuszko. Despois da caída do estado polaco, traballou como profesor particular de francés para diferentes familias nobres. Cando casou en 1806 con Justyna Krzyzanowska, dama de honor da condesa Skarbek, o que lle facilitou conseguir unha praza como mestre de francés nun Ximnasio recentemente establecido. Despois de mudarse a en 1810 a Varsovia os Chopin tomaron algúns hospedes entre eles Julian Fontana, que sería amigo de Frédéric Chopin durante toda a súa vida, e copista do compositor até que emigrou a América en 1841. Frédéric Chopin e súas irmás (nacida en 1807), Isabella (en 1811) e Emilia ( no 1812) recibiron unha educación básica tolerante e cariñosa. De acordo coa tradición era tarefa da mai e da irmá Ludwika, promover en Frédéric o gusto polo piano. O talento musical de Chopin amosouse axiña, foi un neno prodixio e con 7 anos compuxo as súas primeiras polonesas que amosan xa un talento extraordinario para a improvisación. O seu único mestre foi, entre os anos 1816 e 1822 o pianista e violinista Wojciech Adalbert Zywny.
En 1818 interpretou durante unha actuación benéfica un concerto do compositor austríaco Adalbert Gyrowetz, feito que lle abriu as portas dos salóns da alta nobreza polaca e da aristocracia. Desde 1822 tomou clases de teoría musical e composición con Elsener. Un ano despois interpretou en público un concerto de Ferdinand Ries.
A Looking in View
"A Looking in View" é unha canción da banda estadounidense de metal alternativo Alice in Chains, editada como primeiro sinxelo do seu cuarto álbum de estudio Black Gives Way to Blue o 30 de xuño do 2009. Trátase do primeiro sinxelo lanzado polo grupo dende a década anterior, e é a primeira edición co vocalista William DuVall, que substituíu ao cantante orixinal Layne Staley. Ata a data, esta é a canción máis longa de Alice in Chains en ser publicada como sinxelo.
Frédéric Chopin
Entre Varsovia, Viena e París
Entre os anos 1829 e 1831 Chopin alternou as estancias entre Varsovia, Viena e París, na procura de familiarizarse coa vida musical europea e de adquirir unha reputación no medio musical. Os concertos que deu nesa época foron moi ben valorados pola crítica e o público asistentes. Viviu ó primeiro 8 meses en Viena, período no que pasou por dificultades económicas e que coincidiu coa insurrección de Varsovia e a posterior represión polo exército ruso. 1829 foi tamén o ano no que namorou da alumna do conservatorio Konstanze Gladkowska. O amor case secreto acabou por si mesmo cando en 1830, despois do alzamento polaco, o pai do compositor recomendoulle quedar no estranxeiro. Chopin trasladouse definitivamente a París en 1831, sen saber que nunca máis volvería para Polonia. Chopin, profundamente patriota, foi moi afectado polos sucesos en Polonia, que inspiraron a súa imaxinación creativa. Destes anos datan o primeiro dos "Scherzo" e os "Estudos" op. 10.
miniatura|esquerda|150px|Chopin segundo un retrato de[[Eugène Delacroix de 1838. Este retrato e o de George Sand que se amosa abaixo eran parte dun retrato dobre dos dous.]]
Aión de Friúl
Aión ou Haión, finado despois de 811, foi duque de Friúl, despois da morte (sobre 808) de Hunfrido (que, para algúns, só sería a margrave de Istria, pero non duque de Friúl, pois en ningún documento aparece co título de dux e, por outra banda, é mencionado varias veces como marchio, e neste caso sería duque despois da morte de Eric no 799); gobernaría ata ao nomeamento de Cadaloh (Cadolah) en 817.
Frédéric Chopin
A emigración a París
Chopin chegou a Francia cun pasaporte para Londres, e xa non a abandonou practicamente no que lle quedaba de vida. París atraia moito a Chopin: o ambiente da cidade, o estilo de vida dos seus habitantes e a intensa actividade cultural e musical fascinárono : "É o máis fermoso dos meos" escribiu nunha das súas cartas. O compositor preocupouse despois da súa chegada a París de seguir mellorando a técnica pianística. Tomou como profesor a Friedrich Kalkbrenner, un dos pianistas de máis sona da época, pero a relación, máis proveitosa para a vaidade do mestre que para o alumno, durou un mes escaso. Chopin sentiuse limitado polo estilo de ensino de Kalkbrenner. O músico gañaba a vida con concertos, aínda que nos primeiros tempos as ganancias case non cubrían os gastos, debido a que Chopin aínda era un intérprete pouco coñecido nos ambientes da capital francesa. Finalmente conseguiu unha recepción de familia Rothschild e a impresión que a súa interpretación durante a visita causou, facilitoulle unha gran cantidade de alumnos e, sobre todo, de alumnas para as súas clases particulares. A súa gran sociabilidade mundana e a reputación de virtuoso permitíronlle converterse no profesor de moda nos ambientes aristocráticos parísenos. Así dende 1833 Chopin dispuxo de ingresos regulares que complementaba con actuacións en concertos e a publicación das súas composicións. Chegou a facer publicar as súas obras nunha gran casa editorial, o que lle permitiu darse a coñecer en toda Europa (En 1831 Robert Schumann, despois de descubrir o seu segundo traballo publicado, as variacións sobre o tema "Là ci darem la mano" da opera de Mozart Don Giovanni, escribiu nunha crítica no "Allgemeinen Musikalischen Zeitung" de Leipzig :"Señores, quiten os sombreiros: un xenio").
Aión de Friúl
Traxectoria
Aión recibiu terras por primeira vez no Ducado de Friúl de Carlomagno o 2 de febreiro de 799. Carlomagno máis tarde confirmou a división da propiedade entre os fillos de Aión o 7 de xullo de 809: o fillo máis vello, Alboíno ou Albuíno, recibiu terras en Friúl e Vicenza; o segundo, Ingoberto, recibiu terras en Vicenza, e o máis novo, Agisclaf, recibiu Verona. As propiedades de Aión eran extensas e as súas doazóns aos seus fillos tiñan que ser confirmadas polo mesmo emperador.
Frédéric Chopin
A emigración a París
Mentres outros salientables músicos da época como Richard Wagner ou Piotr Ilich Tchaikovski dependeron en diversas fases da súa vida da axuda económica de benfeitores (ou benfeitoras), Chopin tiña coche particular e podía permitirse vestir ben. Aínda así, queixouse nunha ocasión a un amigo de que o seu estilo de vida o obrigaba a gastar tanto que ía ter que aumentar o número de horas diarias que dedicaba a dar clases. Entre as amizades do músico, a parte de numerosos exiliados polacos, estaban os escritores Alfred de Musset, Honoré de Balzac, Heinrich Heine e Mickiewicz, o pintor Eugène Delacroix, os músicos Franz Liszt e Ferdinand Hiller e, sobre todo, a escritora George Sand. A Sand coñeceraa Chopin na casa de Franz List e a súa primeira reacción diante daquela muller que vestía coma un home e fumaba puros foi de rexeitamento: "¡Que muller tan antipática! ¿É realmente unha muller? Teño as miñas dúbidas."
Aión de Friúl
Traxectoria
De acordo con Exinardo e os Anais de Fulda, Carlomagno enviou (811) a Haidón, bispo de Basilea, a Hugo, conde de Tours e Aión, como missi dominici, para atoparse cos emisarios de Constantinopla e confirmar a Paz de Nicéforo de 803.
Frédéric Chopin
A emigración a París
En 1834 rexeitou invitacións da embaixada rusa á que fixo saber que se consideraba un exiliado político e que non aceptaba a autoridade do CIA, o que lle valeu a prohibición de regresar para Polonia. Durante estes anos publicou obras mestras como a Primeira Balada (1835) ou o Segundo ciclo de estudos Opus 25 (1837) que lle aseguraron a notoriedade.
miniatura|dereita|150px|[[George Sand; retrato de Eugène Delacroix.]]
George Sand
En 1837 Chopin sufriu unha crise amorosa despois do fracaso da súa relación coa rapaza de 18 anos. Desta crise sacouno George Sand, seis anos máis vella cá el, e con pouco que ver con Maria Wodzińska. Sand era unha muller provocadora e chea de auto confianza, moi distinta da filla ideal de boa familia que era Maria Wodzińska. Sand deulle a Chopin o equilibrio anímico que se cadra lle faltaba, aínda que as relacións entre eles deixan tamén algunhas preguntas no aire. Sand era unha muller apaixonada, que se sentiu atraída ó longo da súa vida por unha rea de homes novos. Non esta claro se a atracción por Chopin foi só unha máis da serie. George Sand destruíu centos de cartas a ela dirixidas polo que algúns puntos das súas relacións non poden ser aclarados. En calquera caso estiveron xuntos dez anos, nos que viviron unha vida mundana e de admiración mutua entre París e a propiedade de George Sand en Nohant
Planta carnívora
miniatura|A planta carnívora con ascidio Heliamphora nutans. Unha planta carnívora é calquera vexetal capaz de capturar presas e de asimilalas total ou parcialmente para satisfacer ás súas propias necesidades nutricionais, moitas veces de nitróxeno. Existen máis de 600 especies de plantas carnívoras coñecidas ata hoxe.
Frédéric Chopin
Valldemossa
En Mallorca escribiu Chopin os “24 preludios”, o máis coñecido deles é “O preludio das gotas de choiva”, que amosa a incomodidade do autor no, para el, sinistro ambiente do mosteiro. Unha carta do 28 de decembro de 1838 testemuña esa impresión: “Separado só por unhas millas do mar e dos acantilados, na enorme e abandonada cartuxa, nunha cela cunha porta como non hai en París, sen peitear, sen luvas brancas, pálido coma sempre. A miña cela ten a forma dun alto sarcófago, a cúpula do teito é enorme, chea de po, cunha fiestra pequena diante da que hai laranxeiras, palmas, cipreses; fronte da fiestra, está a miña cama de tiras de coiro (...). cabo da cama hai un escritorio cadrado que se prega, e que case non me serve para escribir, sobre del un candil de lata cunha candea (...) silencio... podería berrar .... e aínda seguiría o silencio.” Segundo escribiu George Sand en “Un inverno en Mallorca”, Chopin sufría alucinacións. Un día, cando ela volvía un cos seus fillos dunha excursión a Palma en medio dunha forte choiva, Chopin lanzouse desde o piano e díxolles: “Sabía que morrérades”-
Planta carnívora
Medio natural
Se ben un gran número de especies de plantas carnívoras se sitúa nas rexións tropicais, porén pódense atopar especies en case todas as latitudes. As plantas carnívoras que son capaces de capturar e de dixerir as presas distínguense do resto dos vexetais superiores.
Frédéric Chopin
Ruptura con George Sand
De volta en Francia, Chopin recuperouse algo. Entre 1839 e 1846 fixo frecuentes estancias en Nohant. Foi un período feliz no que compuxo algunhas das súas obras máis coñecidas : A "Polonesa Heroica, a "4ª Balada", a "Barcarola" e os últimos "Valses". A relación entre Chopin e George Sand foise deteriorando e acabou en 1847, por causas non ben aclaradas. Nin o músico nin a escritora comentaron os motivos. Os problemas familiares da escritora deberon influír. A inclinación da súa filla Solange polo escultor Auguste Clésinger, que non tiña medios económicos, causou disputas que acabaron cunha pelexa entre Maurice, o fillo de Sand. Os detalles do asunto non son totalmente coñecidos, pero o feito de que Chopin se puxese do lado de Solange aínda despois deses sucesos foi mal recibido por George Sand. Romperon definitivamente en xullo de 1847, e non volveron a encontrarse máis ca unha vez e de forma casual un ano despois.
Morte
miniatura|150px|dereita|Tumba de Chopin en Père-Lachaise
Xa moi feble, Chopin comezou unha xira de concertos por Inglaterra e Escocia organizada pola súa alumna Jane Stirling. A viaxe esgotouno física e moralmente. Volveu a París xa moi enfermo e un mes máis tarde, o 17 de outubro de 1849, morreu de tuberculose no seu domicilio da praza Vendôme, do centro de París. A seguinte maña Auguste Clésinger tiroulle unha máscara fúnebre e unha impresión da mao esquerda. Foi enterrado no cemiterio de Père Lachaise e o seu corazón, de acordo co seu desexo levado a Varsovia, onde se conserva na igrexa da Santa Cruz.
Obras
As obra principais de Chopin están escritas para o piano. O violoncello está presente en catro das súas composicións: "Trío para piano", "Introdución e polonesa brillante para piano e violoncello", "Gran dúo" sobre a ópera de Meyerbeer Robert der Teufel (Robert o diaño), composto co seu amigo o viloncelista Auguste Franchomme, e a tardía "Sonata para violoncello e piano". Os seus Lieder non acadan a categoría dos de Franz Schubert, Robert Schumann ou Hugo Wolf, malia a recoñecida capacidade de Chopin para dar carácter "vocal" as súas composicións. Estudos feitos das súas obras amosan que as liñas melódicas están estruturadas moitas veces de xeito que poderían ser interpretadas por un cantante. Os arcos melódicos acaban no punto onde o cantante tería que tomar aire.
É moi característico das súas composicións a aparente independencia unha da outra coa que as mans traballan. Non son raras en Chopin pasaxes nas que á man dereita se asignan tres tons, mentres que á esquerda dous O "Segundo Estudo" opus posthumus componse totalmente dese tipo de combinacións. Todo isto fai supor que Chopin podía interpretar sen esforzo este tipo de composicións sen caer en desigualdades rítmicas. Este tipo de ritmos foron máis frecuentes na música romántica de épocas posteriores, por ben que foi Chopin un dos primeiros compositores que ousou poñer en práctica esa innovación. A súa música é ,sen dúbida, moi característica.
Obras para solista
Chopin, como o seu compatriota Karol Kurpinski interesouse moito polas danzas tradicionais da súa terra como a polonesa e a mazurca. De feito a primeira peza del que se conserva e unha polonesa de 1817., e ía seguir a compor ese tipo de obras durante toda a súa vida. Tomou ó primeiro como modelos a Carl Maria von Wéber e Johann Nepomuk Hummel. As polonesas compostas máis tarde en París xorden da saudade e a morriña pola terra natal e a súa situación política. A mazurca era ós inicios do século XIX, o contrario cá polonesa, un novo descubrimento, que se espallou, porén, rapidamente por toda Europa. Chopin oíraas tanto e salóns aristocráticos coma na súa forma primitiva durante as vacacións de verán no campo. Os 15 anos escribiu a súa primeira mazurca (mazurca en Si maior K. 1891–1895). O hábil uso da cromática e un baixo con quinto bordón son marcas de estilo das mazurcas de Chopin. A partir da Mazurca op. 6 (1830-32) compuxo, en xeral, esta forma musical en forma de ciclos. As mazurcas de Chopin non se axeitan en xeral para unha interpretación coma danza, debido a rapidez dos seus tempos e o virtuosismo que esixen do pianista. O mesmo acontece cos seus valses, escritos tamén en tempos moi rápidos. Estes son pezas de salón, concibidas coma música de pasatempo e escritas case todas en ton maior, que na harmonía occidental se considera máis divertido cas variedades en ton menor. O famoso "Valse do minuto", malia o seu tempo rápido non está, por certo, pensado para ser interpretado nun minuto (cousa que algúns pianistas conseguen, estragando parte do encanto da peza) e coa palabra minuto o compositor quere reflectir a instantaneidade da peza. Esta obra é tamén coñecida coma "Petit chien" (O cadeliño) porque se di que foi inspirada pola imaxe dun cadelo tentado pillar o seu propio rabo, o que daría orixe ó tema central recorrente e coma xiratorio
Ouro grupo de obras de Chopin constitúeno os 21 nocturnos. Neles o compositor renuncia a virtuosismo doutras obras en favor da expresión dos sentimentos.. As melodías oriéntanse no estilo do bel canto. Dende o Opus 27 publicou as pezas en pares, considerando cada peza antitética da outra.
Os 24 "Preludios" compostos en Mallorca, e que decepcionaron a Robert Schumann que viu neles "algo enfermizo, febril, repelente", foron compostos cada un nunha tonalidade distinta. Están ordenados na serie do quinteto, van no sentido dos punteiros do reloxo e sempre en cambios de maior ó correspondente ton menor. Empezando en Dó maior co consecuente Dó menor, Chopin salta, unhas pezas máis tarde do "Preludio en Fa sostido maior", directamente o Mi bemol menor, para evitar a falta de harmonía. Entre as incontables anécdotas, reais ou apócrifas, que se contan sobre o compositor, cóntase que o "Preludio número 15 en Re bemol" foi composto na noite en que George Sand e os seus fillos volveron moi tarde dunha excursión por causa da treboada, o que provocou a confusión mental de Chopin. Á peza foille dado posteriormente o subtítulo de "Preludio das gotas de choiva". A repetición pola man esquerda do pianista durante toda a peza do ton recorda efectivamente a caída regular da choiva. George Sand, en "Un inverno en Mallorca" menciona que Chopin sentaba ó piano cando chegaron, pero non fala de ningunha composición en concreto.
Entre o resto de obras de Chopin encóntranse catro Baladas e catro Scherzos, pezas moi concertantes e esixentes. Na parte central do "Scherzo op. 20", o músico trae á memoria a súa terra, introducindo a canción de berce polaca "Lulajze Jezuniu, lulajze, lulaj", (Durme, Xesusiño, durme).
Os Estudos op. 10 e op. 25 e os tres traballos dese tipo publicados postumamente inciden en refinamentos técnicos, pero son axeitados tamén para a interpretación concertante. Chopin entra con eles nun novo campo. Ata daquela os seus estudos (sobre Carl Czerny e Johann Baptist Cramer) foran orientados ao desenvolvemento técnico. Mais no século do romanticismo os estudos non se pensaban só como perfeccionamento da propia técnica. Franz Liszt, Alexander Skriabin e Claude Debussy son proba do desenvolvemento do Estudo. O famoso "Revolutionsétude" (op.10 nº.12) en Dó menor, con melodía heroica na man dereita sobre un movemento en 16 tecnicamente moi esixente na esquerda, sería composto após a derrota do alzamento polaco de novembro de 1830. O "Étude op. 10 nº. 5 en Sol bemol maior", coñecido como "Estudo sobre as teclas negras" e tamén moi ben valorado. Para ser preciso e só a man dereita a que traballa exclusivamente sobre as teclas negras. Na colección Opus 25 destaca tamén o "Estudo nº. 11 en la menor" ou "Estudo da tormenta") no que o melancólico tema inicial dá paso a pasaxes de gran virtuosismo
Entre os Impromptus esta unha das obras máis coñecidas de Chopin o "Fantasie Impromptu", que foi publicado postumamente, xa que o autor non o quixera publicar, posiblemente para evitar acusacións de plaxio pola gran semellanza da súa parte central cunha peza para piano do compositor bohemio Ignaz Moscheles.
Os concertos para piano
A carón das obras para solista son moi coñecidos dous concertos de Chopin para piano: o número concerto 1 en mi menor e o número 2 en fa menor, que de feito é anterior no tempo. Ë discutido se foi o propio músico quen fixo a orquestración. Chopin podía orquestrar, mais nas pezas vese que o papel que lle reservaba a orquestra é máis axiña decorativo, e que quedaba reducido case ó dun simple acompañante do piano.
Cimadevila, Laza, Laza
Cimadevila é un lugar da parroquia de Laza, no concello ourensán de Laza, na comarca de Verín. Tiña 112 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 55 eran homes e 57 mulleres. Segundo o Instituto Galego de Estadística, no 2010 tiña 110 habitantes (55 homes e 55 mulleres), o que supón unha diminución de habitantes con respecto ao ano 2009 cando tiña 111 habitantes.
O Oural, Mántaras, Irixoa
O Oural é un lugar da parroquia de Mántaras no concello coruñés de Irixoa, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2011 tiña 7 habitantes (4 homes e 3 mulleres).
La Bonaigua
Antigamente era, xunto co túnel de Vielha, o único paso que permitía chegar ao Val de Arán dende o resto de Cataluña. A ermida e refuxio da Virxe das Ares era un punto estratéxico de descanso e refuxio. A principios do século XX abriuse un camiño de terra, apto para o tránsito rodado, que co tempo acabou formando parte da estrada C-28.
No lado aranés abriu en 1964 a estación de esquí de Baqueira Beret que foi crecendo ata a actualidade, na que os seus remontadores atópanse aos dous lados do porto e tamén no medio do paso.
-2006
Outros
Historia ano a ano
Mono (vestimenta)
miniatura|125px|Mono. miniatura|125px|Mono de peto.
O mono ou funda é unha peza de roupa de traballo dunha soa peza, é dicir, traxe de pantalón e corpo nunha soa peza, fabricado de tea forte, que usan os obreiros, motoristas, mecánicos etc., e que adoita poñerse sobre a roupa corrente para protexela (mono de traballo).
Aínda que ideado orixinalmente como roupa de traballo, é bastante popular o uso dunha peza de vestir parecida a este traxe en nenos (mono de bebé), e tamén é usado por moitos adultos, especialmente mulleres, que utilizan pezas de características sinilares como roupa de vestir ou deportiva (mono de vestir).
Outro tipo de mono é un pantalón cun peto na parte dianteira e tirantes na parte posterior.
Dorcadion seoanei
É un escaravello de cor negra mate e cun tamaño de 15 mm nas femias, máis grandes e repoludas que os machos, que so alcanzan os 12 mm de lonxitude.
A especie foi descrita en 1858 polo médico e naturalista Mariano de la Paz Graells en:
a partir de exemplares recollidos por Víctor López Seoane no porto do Manzanal.
Graells dedicoulle a especie ao seu colega e amigo.
Ardarico
Ardarico foi un rei dos xépidos durante o século V, que se destacou pola súa sabedoría e lealdade a Atila.
Morte de Atila
Tralo enterramento de Atila, o seu fillo máis vello, Elac, fíxose co poder. Apoiado polo lugartenente de Atila, Onegesio, quixo tomar o control absoluto de tódolos territorios que conquistara Atila mais os seus irmáns, Dengizic e Ernac, opuxéronse reclamando reinos propios.
No 454, Ardarico, cos seus xépidos, e aliados cos ostrogodos, enfrontouse aos hunos na batalla de Nedao, conseguindo unha vitoria decisiva na que morreu Elac. Deste xeito, rematou a supremacía dos hunos en Europa.
Descoñecese cando morreu Ardarico e, probablemente, o rei xépido Mundonus, que gobernou a comezos do século VI fose o seu neto. Segundo Schütte, Ardarico provén de xermánico Hardu-reiks e identificou ao histórico rei xépido co Heiðrekr das lendas xermánicas.
Nudez na arte
miniatura|300px|O espido era aceptado polos que concorrían ós [[Salón literario|salóns literarios franceses do século XIX, a condición de que a contorna fóra claramente "clásica", presentando personaxes dunha cultura na cal a nudez era usual, tal como se mostra neste cadro de Jean-Léon Gérôme (1847).]] miniatura|300px|Estudantes pintando "da realidade" na École. Fotografía cara a finais da década de 1880. A nudez na arte refírese á nudez en tódalas disciplinas artísticas, incluídas composicións vernáculas e históricas. A nudez na arte reflectiu polo xeral - aínda que con algunhas excepcións - os estándares sociais para a estética e a moralidade na época en que se realizou a pintura, escultura ou máis recentemente a fotografía.
Desde épocas prehistóricas, as representacións do corpo espido foron un tema central da arte.
Moitas culturas toleran a nudez na arte en maior medida que a nudez na realidade, con diferentes estándares sobre que é aceptable. Por exemplo, aínda nun museo no cal se mostran obras con espidos, en xeral non se acepta a nudez do visitante. Por outra banda, as leis sobre fotografía de nenos a miúdo restrinxen escenas en maior medida que os actos mostrados (as fotografías de actos legais e aínda de nudez inocente poden chegar a ser ilegais).
Presentacións xerais
miniatura|esquerda|O [[Moscoforos da Acrópole, cara ó 570 a.C. Un mozo portando un becerro cara ó sacrificio é mostrado nun espido completo frontal, con todo atópase parcialmente vestido cunha tea cerimonial que lle cobre as súas costas, zona superior dos brazos e zona frontal das coxas.]] miniatura|150px|Copia romana, en mármore, dun orixinal grego do século III a.C.. miniatura|150px|Copia realizada por Philippe Magnier para [[Versalles dos mesmos loitadores.]] miniatura|150px|Pequena reprodución en bronce existente en [[Múnic do mármore romano.]]
Dado que as actitudes da sociedade sobre o espido na arte cambiaron, isto ás veces conduciu a conflitos sobre pezas de arte que xa non se axustan ós estándares vixentes. Por exemplo, algúns membros da Igrexa Católica organizaron en certa época a denominada "campaña da folla de parra" para cubrir a nudez na arte, comezando coas obras de Michelangelo, afamado artista do Renacemento, pero posteriormente a Igrexa sacou estas follas de parra e deixou as obras tal como eran orixinalmente. En cambio era usual na arte grega antiga, desde os tempos do período arcaico, mostrar ás deidades e humanos divinizados (ou "heroes") nunha condición de espido heroico nas pinturas e nas esculturas, e este costume estendeuse durante os períodos romano e clásico.
O espido converteuse nun xénero persistente e tema da arte figurativa, especialmente pinturas, escultura e fotografía. No mesmo preséntanse persoas sen roupas, polo xeral con convencións estilísticas ou poses que remarcan os elementos artísticos (tales como inocencia, ou elementos teatrais ou artísticos) do espido en comparación co estado provocativo dun espido exposto. Unha figura espida é unha representación do corpo humano, tal como unha deusa ou un home na antiga Grecia, para a cal a ausencia de roupas é a súa condición natural, polo cal non se insinúa ningunha connotación sexual. En comparación unha figura nun espido exposto é aquela, tal como unha prostituta contemporánea ou un home de negocios, que normalmente está vestido, de forma tal que a súa ausencia nunha escena implica actividade sexual ou certo estado de suxestión. Este tipo de representacións polo xeral eran escasas na arte europea do período medieval até as últimas décadas do século XIX; no ínterim, unha obra que presentase unha muller sen vestimentas sería polo xeral denominada "Venus" ou algunha outra deusa greco-romana, para xustificar a súa nudez. Pode ser motivo de certo debate se unha figura artística é un espido ou un espido exposto, por exemplo nalgunhas obras de Francis Bacon.
A nudez na arte, tamén a mostrada publicamente, é bastante común e máis aceptada que a nudez pública de persoas reais. Por exemplo, unha estatua ou pintura representando unha persoa espida pode ser mostrada dentro de lugares públicos onde a nudez real non se permite. Aínda así, hai tamén moita arte mostrando a unha persoa espida cunha peza de tea ou outro obxecto segundo parece por casualidade cubrindo os seus xenitais.
Algunha xente sente que o foco seleccionado dos "Estudos de espidos" dálle un aire impersoal, unha representación obxectificada do corpo humano; outros o din que pode ser tan selectivamente representado como unha paisaxe.
Un sketch dunha comedia de 1960, protagonizada polos cómicos ingleses Peter Cook e Dudley Moore admirando o cadro de Cézanne Les Grandes Baigneuses na National Gallery, humoristicamente suxerían que debía de haber centos de cadros que non se mostraban publicamente porque as pezas de roupa non caían xusto nos sitios correctos mentres o artista os estaba pintando.
Nos medios de comunicación modernos, imaxes de nudez parcial e completa son usadas dentro de anuncios para conseguir unha atención adicional. No caso de modelos atractivos esta atención débese ó pracer visual que proporcionan as imaxes; noutros casos débese á relativa rareza de imaxes de nudez. O uso da nudez na publicidade tende a ser coidadosamente controlado para evitar a impresión de que a empresa cuxo produto está a ser anunciado é indecente ou pouco refinada. Tamén hai límites (autoimpostos) ó que deixan publicar os medios de comunicación publicitarios como revistas. O éxito da publicidade sexualmente provocativa reivindícase no dito "o sexo vende". Aínda así, as respostas á nudez nos anuncios Americanos foron máis desiguais; a nudez nos anuncios de Calvin Klein, Benetton, e Bercrombie & Fitch, por nomear tres empresas, provocou moitas respostas negativas así como respostas positivas.