cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fillos de Antón de Marcos
Formación
A primeira das empresas creadas foi Titania S.A., fundada en 1936 para a explotación mineira do titanio e o volframio en Balarés (Ponteceso). En 1939 fundaron Zeltia no Porriño, dedicada á elaboración de produtos químicos e farmacéuticos. En 1941 crearon Frilugo en Lugo, dedicada á conxelación de carne. En 1942 a compañía de transportes por ferrocarril Transfesa, con sede en Madrid. En 1949 a empresa farmacéutica Antibióticos S.A., en León. En 1951 a empresa de elaboración cárnica Frigsa, en Lugo. En 1958 a fábrica de cementos Oural (máis tarde Corporación Noroeste) en Sarria. En 1960 a empresa de extracción e congelado en mar aberto de peixe Pescanova, con sede en Vigo. En 1964 a Caixa de Aforros Provincial de Lugo, máis tarde absorbida por Caixa Galicia. En 1964 Actinidias Chinensis S.A máis tarde Kiwi España S.A.). Outras empresas fundadas pola familia son Cotasa, dedicada á fumigación, Gamasa, con prefabricados de formigón, ou Corchera Extremeña.
Entre as actividades filantrópicas dos irmáns destacan as doazóns ao Museo Provincial de Lugo e ao Museo de Pontevedra, a creación de Editorial Galaxia en 1950, a Fundación Penzol en 1963 e outras obras sociais.
Antonio Fernández López
Antonio Fernández López, nado en Lugo en 1903 e finado en 1971, foi enxeñeiro de camiños. Dos catro irmáns foi o que tivo unha postura máis progresista, chegando a ser represaliado polo seu compromiso nacionalista e republicano, prohibíndoselle exercer como enxeñeiro. Ademais das empresas familiares creou o proxecto pedagóxico da Granxa de Barreiros en 1948, o Colexio Fingoi e o Centro de Estudos Fingoi en 1950, ademais da Fundación Menela. En 1971 foi nomeado fillo predilecto da provincia de Lugo.
Xosé Fernández López
Apoiou as escavacións arqueolóxicas na Alcazaba e a creación do laboratorio xeolóxico-mineiro de Estremadura, dirixido por Vicente Sos Baynat, xeólogo represaliado polo franquismo. Tivo seis fillos: José María (nado en Madrid en 1945, doutor en Ciencias Bioquímicas. Presidente de Zeltia), Luis Carlos, Manuel María (Presidente de Pescanova e de Kiwi España S.A.), María Paloma, María Margarita e Fernando Javier.
Manuel Fernández López
Manuel Fernández López foi o terceiro dos irmáns, dedicado á xestión das diversas empresas.
Mª Concepción Fernández López
Concepción Fernández López, coñecida en Lugo como Conchita, tivo o mesmo nivel de participación cós seus irmáns en todas as iniciativas empresariais. Na década de 1930 estudou en Madrid, residindo na Residencia de Estudiantes por influencia do seu irmán Antonio, quen á vez era o seu titor. Esta experiencia educativa foi a que máis tarde o levou a realizar unha experiencia similar no Colexio Fingoi de Lugo.
Xosé López Guntín
Xosé López Guntín, nado en Vilalba en 1929 e finado en Lugo en 1996, foi un pintor galego.
Traxectoria
Dedidiu dedicarse á pintura artística malia a oposición da súa familia. En 1946 recibiu unha bolsa da Deputación de Lugo para ingresar na Escola de Belas Artes de San Fernando en Madrid, onde se licenciou. Nesa mesma cidade fixo a súa primeira exposición, na galería Ferreres.
Nos seus inicios adoptou un estilo realista a través de retratos e composicións figurativas, acercándose ao neo-impresionismo. Máis tarde a súa obra achegouse á nova figuración, xeometrizando os elementos e a figura humana.
A comezos da década de 1960 regresou a Galiza, onde fundou o grupo Seis Urogallos xunto a Jesús Blas Lourés, Manuel Cancio Varela, Tino Prados López, Antonio Estrada e Luis Gómez Pacios. Adoitaban expor a súa obra no local Ferreirós.
Obtivo a praza de profesor de debuxo en secundaria, exercendo no Instituto Masculino de Lugo, actual IES Lucus Augusti, entre 1968 e 1971. Neste centro consérvanse dous óleos da súa autoría, de temática escolar. Tamén deu clase, até a súa xubilación, no Instituto Mixto I.
A súa última exposición en vida foi en 1992 na sala Laxeiro de Vigo.
Martin McDonagh
Martin McDonagh, nado en Camberwell (Londres) o 26 de marzo de 1970, é un dramaturgo e realizador anglo-irlandés, coñecido polas súas pezas teatrais de gran brutalidade e estilo cinematográfico. Considérase que cultiva unha vertente extrema do teatro da crueldade, coñecida como In-yer-face, que destaca o aspecto violento e grotesco das obras para captar a atención do público, e que tivo como predecesor o xénero do monicreque.
Traxectoria
Naceu en Inglaterra, fillo de pais irlandeses. Con 16 anos os pais regresaron a Irlanda, véndose obrigado a deixar os estudos e poñerse a traballar en Londres xunto ao seu irmán máis vello, o guionista John McDonagh. Subsistiu con pequenos traballos e axudas sociais. Pasaba os veráns cos seus pais en Galway.
Desde novo escribiu obras para a radio e a televisión, porén, non lle foron aceptadas. Entre 1994 e 1995 comezou co teatro. Nas vacacións en Irlanda familiarizouse co dialecto local, que usou en moitas das súas obras para ironizar e salientar o aspecto da vida rural irlandesa e a súa particular poesía.
Obra
En 1996 acadou o premio do Círculo da Crítica Teatral británica ao dramaturgo máis prometedor do ano coa súa primeira obra, A raíña da beleza de Leenane (The Beauty Queen of Leenane), que en 1998 foi nomeada ao Premio Tony á mellor obra. Esta obra inicia unha triloxía de obras ambientadas no Condado de Galway, co que gañou o favor do público e da crítica. O ciclo, The Leenane Trilogy, complétase con Un cranio furado (A Skull in Connemara) e Oeste solitario (The Lonesome West), as dúas de 1997. As tres obras foron coproducidas polo Royal Court Theatre de Londres e o Druid Company Theatre de Galway.
A súa segunda triloxía irlandesa é The Aran Islands Trilogy, ambientada nunhas pequenas illas fronte á costa de Galway. Está composta por O tolleito de Inishmaan (The Cripple of Inishmaan, 1997), The Lieutenant of Inishmore (2001) e The Banshees of Inisheer, sen editar ao non considerala o autor suficientemente boa a que foi adaptada en 2022 como película nomeada a 9 Oscar. The Cripple of Inishmaan foi estreada no Royal National Theatre (Cottesloe) de Londres. The Lieutenant of Inishmore, estreada en Londres pola Royal Shakespeare Company, é unha comedia negra sobre un terrorista expulsado do IRA pola súa brutalidade, que de volta á súa aldea toma unha sanguenta represalia contra dos que asasinaron o seu gato. 300px|miniatura|Cartel de The Pillowman, nunha produción da compañía teatral Stage 2, da Universidade Sur de [[Utah, Estados Unidos.]] A súa obra máis coñecida é The Pillowman (2003), a súa primeira obra "non irlandesa". Foi escrita cando McDonagh era dramaturgo residente do Royal National Theatre, onde foi estreada. O actor Jeff Goldblum foi un dos protagonistas da montaxe estreada no Booth Theater de Broadway, en 2005. Trata dun escritor detido pola policía nun estado totalitario debido a que os seus contos se relacionan con asasinatos de nenos. Carentes de probas contundentes, os interrogadores pretenden executalo extraxudicialmente. Os contos (algúns deles postos en escena) sorprenden polos atroces maltratos e asasinatos infrinxidos a nenos. No 2004 a obra recibiu o Premio Laurence Olivier e o Premio do Círculo da Crítica de Nova York á mellor obra estranxeira, e o Premio Tony 2005 ao mellor texto teatral.
Na tempada 2009-10 estreouse a súa seguinte obra, A Behanding in Spokane.
Cine
En xaneiro de 2009 presentouse a súa primeira longametraxe, In Bruges, que abriu o Festival de Sundance. Está protagonizado por Ralph Fiennes, Colin Farrell e Brendan Gleeson. En 2009 gañou o premio BAFTA (British Academy Film Awards) ao mellor guión e foi nomeada ao Oscar ao mellor guión orixinal. Colin Farrell logrou o Globo de Ouro ao mellor actor de comedia. En 2022 dirixiu de novo a Colin Farrell, xunto a Brendan Gleeson en The Banshees of Inisherin.
Traducións
A súa obra foi traducida a 40 linguas e estreada en diversos países. En galego estreáronse A raíña da beleza de Leenane (dirixida por Xúlio Lago), Un cranio furado e Oeste solitario (dirixidas por Quico Cadaval), e mais O tolleito de Inishmaan (dirixida por Cándido Pazó).
Amegrove Club de Remo
miniatura|300px|Traiñeira de Amegrove na Bandeira de Donostia 2010.
miniatura|right|300px|Traiñeira de Amegrove na [[Bandeira Teresa Herrera de 2012 na Coruña.]] O Amegrove Club de Remo é unha entidade deportiva do Grove adicada ó remo, que foi creada en 1979 pola Asociación de Mexilloeiros do Grove, e que participou por primeira vez nunha regata de traiñeiras en 1981. Na actualidade compite na Liga Galega de Traiñeiras.
Historia
Dende 1982 participou nos campionatos de España xuvenís nas modalidades de bateis e traiñeiriñas, acadando diversos éxitos en anos seguintes tanto en categoría xuvenil como en infantil, cadete e sénior. En 1992 tamén competiron na modalidade de remo olímpico.
No ano 1996 acadou a medalla de bronce no Campionato de España de Traiñeiras, éxito que repetiu en 1999, ano no que participou por vez primeira na Bandeira da Concha, quedando 10º.
Nas tempadas 2004, 2005 e 2006 o club rematou 2º na Liga Galega de Traiñeiras. En 2006 tamén foi prata no campionato de España, e gañou a Bandeira Teresa Herrera. Rematou 6º en 2007 na Liga Galega de Traiñeiras, 10º en 2008, 6º en 2009, e campión en 2010.
No 2011 gañaron o VII Campionato de España de banco fixo llaüt Mediterráneo, modalidade na que competían por primeira vez. Esta dispútase con embarcacións tradicionais da zona, parecidas ás traiñeiras, pero so con oito tripulantes e un patrón.
Dende a súa fundación, Amegrove Club de Remo conseguiu nas diferentes modalidades e categorías dos campionatos de España de remo:
Fernando Rodríguez García
Fernando Rodríguez García, coñecido como Fernando Cano, nado en Costoia (Silleda) o 19 de agosto de 1963, é un escultor e pintor galego. As súas obras, tanto pictóricas como escultóricas, están marcadas por un carácter minimalista mesturado coa longa tradición dos canteiros de Pontevedra. Así mesmo, tamén se aprecia a súa sensibilidade pola natureza, sobre todo polo seu contorno, a comarca de Deza, onde naceu e onde vive.
Traxectoria
A formación académica de Fernando Rodríguez establécese na Escola de Arte e Superior de Deseño Mestre Mateo de Santiago de Compostela, onde se graduou en Deseño e Artes Plásticas na especialidade de Volume. Á parte de como alumno, é importante a súa experiencia docente como mestre de pedra en Silleda, A Estrada e Vilagarcía de Arousa, unha experiencia que o leva a experimentar co material, xa que as ensinanzas aos seus alumnos convérteno nun aprendiz das novas técnicas artísticas. Comezou a súa actividade artística cunha exposición no Salón Principal do Mestre Mateo en 1993; de aquí salta a Vigo, Pontevedra e Lalín en 1996. En todas elas expuxo a súa obra escultórica, tanto de vulto redondo como a construída a xeito de panel bidimensional, pois nos noventa o mundo artístico vivía un momento de interdisciplinariedade, e isto influíu no artista.
En 1997 participa no certame Novos Valores de Pontevedra, en diferentes colectivas auspiciadas por Caixavigo, e no museo Ramón María Aller de Lalín, onde expón no 1999 e no 2001 e onde sobresae a súa obra máis plástica e minimalista. A atracción polas pedras plasmouse xa moito antes, pero é nestes anos cando o seu traballo adquire un carácter novo. Empregará cuarcitas, lousas ou granito, ás veces en grandes dimensións e, noutros casos, en tamaños máis reducidos. Conceptualmente, son obras que transmiten a sensación do rural, obras nas que o artista rouba á natureza un anaco de significante, trasládao a unha habitación e alí entendemos que segue a significar o mesmo. Isto é o paradoxal da obra, incluso as pedras penduradas da parede non semellan irreais, senón que representan o medio de onde saíron.
Estilo
As súas composicións son tridimensionais ou bidimensionais indistintamente, podendo ser as últimas consideradas como pinturas, case como a arte moble prehistórica. Todas as súas obras bidimensionais ilustran unha prolongación das calidades sabiamente expostas nas súas obras tridimensionais. O emprego dos mesmos materiais, mesmas referencias iconográficas, incluso mesma técnica de elaboración e tratamento da obra fan destas presenzas visuais verdadeiras esculturas nun plano vertical. As diferentes composicións delatan unha evidente herdanza natural, as vetas e as diferentes escisións –duras e severas- compoñen obras de carácter minimalista; liñas de tensión, asimetrías propias dun B. Newman, R. Mangold ou Peter Halling, xeometrizando e introducindo unha orde no devir erosionado da natureza. Unha traxectoria que tamén podemos detectar noutras tendencias máis relacionadas co procesual, cunha visión analítica, case nómades do Land Art, con artistas como Penone e Anselmo ou vertentes máis tradicionais como Ulrico, Rückriem ou Fernando Casás.
Combina diferentes materiais pétreos, nunca a partes iguais: nalgunhas a lousa supón máis do noventa por cento da superficie, noutras a cuarcita é a que máis sobresae. As dimensións varían, ao igual que o número de pezas; ás veces son dípticos, outras trípticos e en ocasións tan só un lenzo. Tamén é significativo que nunca aparezan soas nas exposicións, xa que sempre se presentan ó carón de esculturas de vulto redondo; esta é precisamente unha das intencións de Fernando, que o espectador entenda o seu traballo nun conxunto temático, xa que a natureza que a representa tamén forma un todo. Neste aspecto, temos que destacar a integración do espazo construído e do espazo natural; as creacións parten do natural e intégranse no mundo urbano.
Exposicións
1993 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2008 2009 2010 2011
Charlotte's Web (homónimos)
Charlotte's Web pode facer referencia a:
Fundación Penzol
A Fundación Penzol é unha institución viguesa creada o 5 de maio de 1963, cando Fermín Penzol (1901-1981) decidiu doar a súa biblioteca e crear un centro de estudos e documentación acerca da lingua e a literatura galega. O seu presidente é Manuel Puga Pereira e o director é Francisco Domínguez Martínez.
Descrición
Esta colección foi iniciada na época de estudante de Fermín Penzol, cando militou no movemento nacionalista na Mocidade Céltiga e coñeceu a Alfonso Daniel Rodríguez Castelao, Ramón Cabanillas e Vicente Risco. O fondo inicial da fundación, que consistiu en 7751 libros, 6012 folletos e moitas revistas periódicas, manuscritos e documentos, foise ampliando e agora ten unha das maiores coleccións de folletos, máis de 45 000 libros, documentos, periódicos, revistas, cartas e 160 manuscritos da historia recente de Galiza. miniatura|Placa. Pouco antes da súa morte fixo depositaria do seu legado á Editorial Galaxia, que asumiu o mantemento. Na creación da fundación participaron Francisco Fernández del Riego, Ramón Piñeiro e outros galeguistas ilustres, amais de empresarios coma Antonio Fernández López e Álvaro Gil Varela.
A primeira sede da biblioteca instalouse na rúa Policarpo Sanz de Vigo, para despois trasladarse á Casa Galega da Cultura, na praza da Princesa.
Obtivo o Premio Francisco Fernández del Riego da Asociación Galega de Editores á difusión do ámbito editorial e cultural no 2012.
En 2020 foi Premio da Cultura Galega.
Manel Menéndez
José Manuel Menéndez Erimia, coñecido como Manel, nado en Avilés o 7 de xaneiro de 1971, é un exfutbolista e actual adestrador de fútbol español. Xogaba de centrocampista e actualmente adestra o Compostela.
Xesús Culebras
Xesús Culebras Rodríguez, nado en Narón o 12 de febreiro de 1879 e finado en Madrid o 2 de abril de 1948, foi un veterinario, intelectual, científico e galeguista.
Traxectoria
Criouse en San Sadurniño, onde seu pai era secretario do concello. Culebras foi dúas veces por oposición ao alumno interno co número un. Tivo unha bolsa da Deputación da Coruña. Foi nomeado veterinario municipal de Padrón o 30 de decembro de 1907, e o Consello de Saúde da devandita cidade nomeouno subdelegado. Foi suspendido no cargo en 1910 e logo reposto polo Tribunal Contencioso-Administrativo en 1913. Tamén foi veterinario municipal en Valdemuño (Guadalaxara) onde exerceu como secretario - contador da Organización Republicana.
En 1914 foi nomeado profesor auxiliar de Parasitoloxía da Escola de Veterinaria da Universidade de Santiago de Compostela, da que despois foi catedrático. Desenvolveu unha importante docencia laboral, figurando en numerosas ocasións como director ou secretario accidental. Tras a desaparición da Escola de Veterinaria de Santiago trasladouse a Madrid. Dende 1928 foi profesor auxiliar e despois catedrático de parasitoloxía na Escola Superior Central de Veterinaria de Madrid. En 1935 seguía reivindicando a Escola de Veterinaria para Santiago.
Actividade política
Foi promotor e fundador da Irmandade da Fala de Santiago de Compostela en maio de 1916. Militante republicano na súa mocidade, chegou ao nacionalismo procedente do agrarismo, ao que estivo ligado até a súa marcha de Galiza cara a 1929. Como irmandiño participou nas diferentes asembleas nacionalistas, fixo parte da dirección da organización compostelá, asumiu a máxima responsabilidade da mesma após a morte de Porteiro Garea, ficando por último como representante da Irmandade Nacionalista Galega na cidade. Ao tempo, mantivo unha intensa actividade agrarista, sendo habitual a súa presenza nos actos de propaganda nacionalista no mundo labrego e na directiva de diversas entidades e federacións agrarias.
Xesús Culebras foi vocal primeiro e despois Delegado da Confederación Agraria Rexional da provincia da Coruña, incluíndo unha poboación de 20 000 labregos. Entre estas figuraban as federacións de Ferrol-Pontedeume e Negreira, a Sociedade de Labradores de Betanzos, a de agricultores de Paderne, a agricultora e gandeira de Neda, a Necesaria de Fene, a de agricultores de Castro (Miño), o sindicato agrícola de Trazo, a agraria social de Iria Flavia (Padrón), o sindicato agrario central de Lavacenos (Moeche), a sociedade Orientación Juvenil de Teixeiro, o sindicato de agricultores de Tordoia, a sociedade de agricultores de Serantes e a Forza da Unión de Valdoviño. Acompañou a Cambó na súa visita a Galicia en 1917
Vida persoal
Casou con Luisa Souto González, tivo sete fillos, Luisa, Xulio Cesar, Adriano, Emiliano, Manuela, Sara e Antonio Culebras Souto.
O regalo do César
O regalo do César (en Le Cadeau de César) é o vixésimo primeiro volume da serie de banda deseñada Astérix, creada por René Goscinny (historia) e Albert Uderzo (ilustración), e publicado orixinalmente en 1974. Foi o primeiro álbum de Astérix que non foi publicado de forma serializada na revista Pilote antes da súa publicación en formato de libro.
Foi traducido ó galego por Antonio Pichel e publicado por Grijalbo Dargaud en 1988.
Sinopse
A historia comeza en Roma, durante a festa de licenza do lexionario Badebrutus despois de 20 anos de servizo no exército. Totalmente bébedo, insulta Xulio César e el ofrécelle como agasallo de licenza a famosa aldea de irredutíbeis galos. Durante outra borracheira, cambia o regalo por unhas copas de viño con Ortoédix, un hostaleiro. Entón, el e a súa familia queren tomar posesión do seu novo patrimonio.
Vilanune, Oleiros, Vilalba
Vilanune é un lugar da parroquia de Oleiros, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2010 tiña 19 habitantes (10 homes e 9 mulleres).
Tower Hamlets
miniatura|Mercado nocturno de [[Whitechapel.]] Tower Hamlets é un distrito (borough) do Gran Londres situado ao leste do distrito da Cidade de Londres e ao norte do río Támese. Ocupa boa parte do tradicionalmente coñecido como East End. Inclúe tamén unha ampla extensión da vella zona industrial dos Docklands, reconvertida hoxe en zona comercial e financeira. Moitos dos edificios máis altos de Londres están situados na Isle of Dogs e Canary Wharf, no sur do distrito.
Tower Hamlets foi un dos cinco distritos de Londres designados para acoller os Xogos Olímpicos de verán que se celebraron na cidade en 2012.
Cacheiros, Rioaveso, Vilalba
Cacheiros é un lugar da parroquia de Rioaveso, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2010 tiña 15 habitantes (6 homes e 9 mulleres).
O Salgueiro, Oleiros, Vilalba
O Salgueiro é un lugar da parroquia de Oleiros, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2010 tiña 8 habitantes (5 homes e 3 mulleres).
As Campelas, Rioaveso, Vilalba
As Campelas é un lugar da parroquia de Rioaveso, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2010 tiña 177 habitantes (90 homes e 87 mulleres).
Ramón Baltar
O nome de Ramón Baltar pode referirse a:
XVII edición dos Premios Goya
A 17ª Cerimonia de entrega dos Premios Goya tivo lugar no Palacio Municipal de Congresos do Campo das Nacións en Madrid o 1 de febreiro de 2003.
Esta edición estivo marcada polas mostras de rexeitamento do mundo do cine ó apoio amosado polo goberno de José María Aznar á invasión estadounidense de Iraq. Actores e directores levaron chapas co lema "Non á guerra" e converteron o acto nunha alegación contra ela. Pola súa parte, certos sectores conservadores criticaron estas manifestacións por non condenar o terrorismo de ETA coa mesma vehemencia que a guerra en Iraq.
Liga Galega de Traiñeiras 2005
A tempada 2005 da Liga Galega de Traiñeiras foi a 3ª edición do campionato de traiñeiras de Galicia creado en 2003. Nesta tempada se disputaron 12 bandeiras.
Balduíno III de Flandres
Balduíno III de Flandres ou Balduíno o Mozo, nado c. 940 e finado en Sint-Winoksbergen en 962, foi conde de Flandres de 958 a 962, fillo do conde Arnoldo I de Flandres e Adela de Vermandois (m. 960 ).
Traxectoria
O seu pai casouno con Matilde (m. 1008), filla do duque Herman I de Saxonia e Hildegarda de Westburg. No 958, na asemblea de señores de Gante, o seu pai cedeulle o goberno de Flandres. Balduíno III instituíu as primeiras feiras en Bruxas, Torhout, Kortrijk e Cassel, fundou algunhas manufacturas e fortificou Bergues. Participou nunha expedición contra os normandos baixo a autoridade do rei de Francia Lotario, pero morreu ao seu regreso de varíola (962), deixando un fillo aínda novo, Arnoldo II, obrigando ao seu pai Arnoldo I a retomar as rédeas do poder.
Coiba
O Parque Nacional Coiba foi declarado como Patrimonio da Humanidade pola UNESCO no ano 2005.
A illa de Coiba conta con 493 km² sendo a máis grande da xeografía panameña.
Historia
Creado por Decreto Executivo no ano 1991, o Parque Nacional Coiba constitúe pola súa extensión e pola riqueza das súas illas e das augas mariñas que as rodean unha das xoias naturais de Panamá. Protexe ecosistemas mariños, insulares e costeiros.
A maior destas illas de orixe volcánico é Coiba, que con 50.314 ha é a illa máis grande do Pacífico Centroamericano. Xunto a ela as illas Jicarón (2.002 ha), Jicarita (125 ha, punto máis austral da República de Panamá), Canal de Afuera (240 ha), Afuerita (27 ha), Pájaros (45 ha), Uva (257 ha), Brincanco (330 ha), Coibita (242 ha)... e outras moitas máis forman as 53.582 ha de territorios insulares.
No seu conxunto as illas do parque posúen máis de 240 km de costas que na súa maioría consérvanse no seu estado natural. Paradóxicamente a conservación deste arquipélago débese basicamente a que desde 1919 ata 2004 illa Coiba foi utilizada como unha colonia penal polo goberno panameño. Durante as ditaduras de Omar Torrijos e Manuel Noriega (1968-1989), a temida prisión foi transformada nunha especie de campo de concentración para prisioneiros políticos e opositores ao réxime. Crese que máis de 200 persoas foron asasinadas e torturadas na illa. O caso máis famoso é o asasinato e desaparición do líder izquierdista Floyd Britton. O penal foi demolido en 2004, quince anos logo da invasión do exército dos Estados Unidos para derrocar o réxime de Noriega.
A illa de Coiba presenta varias especies endémicas, máis do 80% da Illa está cuberta por vexetación orixinal, posúe mangleiros e cativais de significativa magnitude, nas súas praias chegan a desovar polo menos 3 especies de tartarugas mariñas, ten os arrecifes coralinos mellor conservados do Pacífico panameño e un innegable valor paisaxístico provisto para o turismo, o manexo sostible destes recursos naturais é necesario para evitar a súa degradación.
Logo dun movemento ambientalista que involucrou a moitas persoas e distintas agrupacións, lógrase o status legal para esta área, mediante a lei Nº.44 do 26 de xullo de 2004 que crea o Parque Nacional Coiba, a cal regula o funcionamento desta área protexida, onde se establece entre outras cousas a esta zona como Patrimonio Nacional e parte do Sistema Nacional de Áreas Protexidas da Autoridade Nacional do Ambiente, así como o marco legal que rexe o funcionamento deste Parque.
Debido ás características únicas que presenta, como consecuencia de tantos anos de illamento e pola súa importancia biolóxica, o Comité Patrimonio Mundial da Unesco, aceptou a proposta feita pola Unión Internacional para a Conservación da Natureza (UICN) en outorgar a Coiba a categoría de Sitio de Patrimonio Mundial da Humanidade, en Durban, Suráfrica o 14 de xullo de 2005, sendo isto ratificado por Panamá o 17 de xullo do mesmo ano.
Actualmente esta área ten un papel vital en canto á súa posición dentro do Corredor Mariño de Conservación do Pacífico Leste Tropical (CMAR) que enlaza cinco parques nacionais, comprendendo illa do Coco en Costa Rica, illa Coiba en Panamá, Malpelo e Gorgona en Colombia e Galápagos en Ecuador. Conformando así un gran corredor de 211 millóns de hectáreas incluíndo a cinco parques nacionais e mesturando zonas económicas exclusivas de catro países.
Ademais esta área protexida é importante para as comunidades situadas na súa zona de influencia costeira continental ou zona de amortiguamento, onde xurdiron iniciativas apoiadas por proxectos financiados por Conservación Internacional, Fundación Avina e Fundación Walton manexados por ANCON, onde se potencian ideas de emprendedores locais que deu como resultado a formación dunha rede de microempresas de turismo sostible chamada ARTURIS COIBA (Asociación Rural de Turismo Sostible da Zona de Amortecemento do Parque Nacional Coiba) por medio da que xestionan distintos proxectos para a área e dan a coñecer os seus servizos.
A necesidade de patrullaxe constante de toda a zona insular e mariña do parque, propiciaron a instalación dunha sede da Autoridade Aeronaval de Panamá que entre outras cousas ofrece apoio loxístico e de vixilancia aos guardaparques.
A gran travesía
A gran travesía (en La Grande Traversée) é o vixésimo segundo volume da serie de banda deseñada Astérix, creada por René Goscinny (historia) e Albert Uderzo (ilustración), e publicado orixinalmente no ano 1975. En 1994, estreouse o filme animado Astérix en América, baseado nesta historia.
Sinopse
Astérix e Obélix saen pescar peixe fresco para o druída Panorámix, xa que é un ingrediente esencial para a apócema máxica. No medio do mar, unha treboada lévaos lonxe da Galia, até que atopan unha terra descoñecida poboada per unha tribo estraña e per uns paxaros ós que chaman "gluglú" (pavos). Un tempo despois, un explorador viquingo chega a esta terra nova.
Takanori Nagase
miniatura|Takanori Nagase (esquerda), representando a Universidade de Tsukuba, despois de gañar o ouro na categoría de <81 kg nos Campionatos Universitarios do Xapón de 2013. O seu anterior compañeiro, Un Chang-rim (segundo pola dereita), tamén gañou o título para a súa universidade, na categoría de <60 kg. Takanori Nagase (en xaponés 永瀬貴規), nado en Nagasaki o 14 de outubro de 1993 é un judoka xaponés.
A técnica favorita de Nagase é uchi mata e mundialmente coñecido polo seu newaza. É o primeiro e único judoka xaponés que conseguiu ser campión mundial na categoría de -81 kg.
Traxectoria
Nagase comezou no judo á idade de 6 anos. Como neno, competiu nacionalmente na categoría de -40 kg, e perdeu esta competición contra o seu futuro compañeiro Naohisa Takato, acabando quinto.
Cursou na Universidade de Nagasaki Nihon, sola que competiu nacionalmente. Gañou varios premios para o seu centro en diferentes categorías de peso. Nagase aínda adestra con asiduidade nesta universidade, e ensina aos novos judokas.
Nagase estudou na Universidade de Tsukuba. Foi o campión na categoría de -81 kg no Campionatos Universitarios do Xapón do 2013. Tamén ensinaba no Kodokan como un instrutor de nenos.
O tío-avó de Nagase é Katsushi Hirao, medallista de prata nos Campionatos Mundiais de 1969.
Despois de se graduar na universidade de Tsukuba, Nagase asinou con Asahi Kasei.
Letzigrund
é un estadio de fútbol da cidade de Zúric (Suíza) e serve de localía para o FC Zürich. Temporalmente tamén o é para o Grasshopper-Club Zürich xa que o seu campo (Stadion Zürich) está en construción. Para partidos de fútbol ten capacidade para 25.000 espectadores.
Diocese católica latina de Ourense
A diocese de Ourense (en latín: Diœcesis Auriensis) é unha sé territorial galega da Igrexa católica latina sufragánea da arquidiocese de Santiago de Compostela. Entre xaneiro de 2010 e febreiro de 2012 a cadeira bispal estivo vacante, sendo a diocese administrada de forma temporal por Luís Quinteiro Fiúza, bispo da diocese de Tui-Vigo e anterior bispo ourensán. Porén, en febreiro de 2012 tomou posesión como bispo José Leonardo Lemos Montanet.
Xurisdición
A diocese comprende a provincia de Ourense agás a comarca de Valdeorras, pertencente á diocese de Astorga. Abrangue 5.281 km², e a súa sé está na cidade de Ourense, na catedral de San Martiño. Reúne 735 parroquias, agrupadas en 28 arciprestados.
Historia
miniatura|300px|Mapa da diocese de [[1763 de por Cornide.]] Moitos dos seus arciprestados fan referencia a pobos prerromanos, como Nemancos, Céltigos, Entíns ou Posmarcos. A data de creación da diocese é incerta, pero tradicionalmente vénse considerando no ano 433, cando un bispo de Ourense foi consagrado en Lugo. A primeira datación documentada é no ano 572, cando o bispo Vitimiro participa no Segundo Concilio de Braga. Nese momento a diocese era sufragánea de Lugo.
Trala conquista de Ourense por parte dos árabes no 716 a diocese foi suprimida, restablecéndose no 881. Con todo, non se sabe nada desde o ano 986 até o 31 de xullo de 1071, cando foi restablecida por segunda vez co bispo Edoronio, e como sufragánea da arquidiocese de Braga. Pasou a formar parte da arquidiocese de Santiago de Compostela o 27 de febreiro de 1120. A catedral foi consagrada o 4 de xullo dese mesmo ano. En 1804 fundouse o seminario diocesano, baixo a advocación do Divino Mestre.
Administrativamente, a parroquia de Lamadarcos foi anexada a Portugal en 1868 coa entrada en vigor do Tratado de Lisboa de 1864. Porén, seguiría baixo o dominio do bispado ourensán até 1882, cando, co obxectivo de facer coincidir os límites civís cos relixiosos, se executou unha bula do ano anterior pola cal era incorporada á arquidiocese de Braga. Nesta mesma bula tamén lle foi desmembrada a freguesía portuguesa de Tourém, que eclesiasticamente sempre pertenceu á diocese galega. Foi precisamente nesta freguesía do país veciño onde, entre 1812 e 1814, se refuxiou o bispo Pedro de Quevedo y Quintano ó se negar a xurar a Constitución española de 1812. O mesmo fixo o seu sucesor, Dámaso Iglesias Lago, durante o Trienio liberal.
En 1893 o bispo Cesáreo Rodrigo, após ter visitado as parroquias diocesanas todas, levou a cabo unha das máis importantes reformas parroquiais da diocese.
Malia a bula de 1881, aínda restaban dentro dos límites eclesiásticos de Ourense as partes galegas das poboacións promiscuas de Cambedo e Souteliño da Raia, que tamén foran anexadas a Portugal no devandito tratado de Lisboa. Coa entrada do país portugués en 1910 nun novo réxime e as crecentes dificultades dos párrocos para cruzar a fronteira, Souteliño e Cambedo foron tamén incorporados ó arcebispado bracarense en 1914.
Os límites da diocese volveron ser modificados, nas partes que lindaban con outras dioceses, en outubro de 1954 para facelos coincidir supostamente cos da provincia administrativa. Gañou, procedentes do bispado de Tui-Vigo, doce parroquias do arciprestado de Ribadavia e as de Desteriz e Padrenda; do arcebispado de Santiago de Compostela, as de Beariz, Xirazga e Lebozán; do bispado de Lugo, a de San Pedro de Espiñeira; e procedentes do bispado de Astorga, tres parroquias do enclave de Castro Caldelas e a de San Pedro da Gudiña. No entanto, tamén perdeu seis freguesías na provincia de Lugo e once na de Zamora.
Lista de bispos
Estes foron os bispos da diocese ao longo da historia: miniatura|El pontificado gallego. Cronica de los Obispos de Orense. de [[Benito Fernández Alonso.]]
Bispos dependentes da arquidiocese de Compostela
miniatura|[[Pedro de Quevedo y Quintano.]]
Lucky Luke
Características
Ao final de cada debuxo animado, excepto nos primeiros números, Lucky Luke vai cara ao sol que se pon, cantando
En varios dos números, os guionistas burlanse do seu propio recurso: nun cómic, Jolly Jumper, o cabalo de Lucky Luke di:
Argumento
Lucky Luke é coñecido por ser
e é un vaqueiro que se enfronta ao crime e a inxustiza detendo proscritos, escoltando caravanas de pioneiros mormóns e exercendo de mediador do Goberno dos Estados Unidos, en misións diplomáticas especialmente delicadas. O 'cowboy' caracterizouse ao comezo da serie por ter constantemente un cigarro na boca, aínda que Morris substituíuno por unha palla en 1983, o que lle valeu o recoñecemento da Organización Mundial da Saúde.
Jolly Jumper
O cabalo de Luke é Jolly Jumper,
'''"o cabalo máis intelixente do mundo" '''
Incriblemente eficiente, sempre acode en axuda de Lucky Luke cando é secuestrado ou encarcerado polos seus inimigos. Lucky e Jolly mestúranse perfectamente: de feito, o cabalo entende o que di o xinete e normalmente fai comentarios sarcásticos. Só nalgúns cómics (como en O bandido mecánico), suxérese que Lucky Luke tamén entende o que di Jolly.
Os Daltons
Os adversarios recorrentes das historias son os irmáns Dalton,
que son Joe, William, Jack e Averell
Fuxen constantemente da prisión onde son detidos para sementar o terror nas cidades veciñas e cumprir o soño de Joe Dalton, acabar con Lucky Luke, que, por suposto, nunca logra.
Ran Tan Plan
No penal onde están recruidos os Dalton atópase de gardián Ran Tan Plan, que é
'''"o can máis estúpido do universo" '''
e é absolutamente incapaz de manter o control. Ran Tan Plan tamén acompaña a Lucky Luke en varias aventuras para a desesperación de Jolly Jumper, que o considera un
'''"erro da natureza." '''
Ao personaxe de Ran Tan Plan asignóuselle a súa propia serie, traballada por Morris e outros debuxantes, e abarcaba cinco números.
imaxe en miniatura | centro | 600px |  [[Rantanplan|Ran Tan Plan, Billy o Nenoo, Calamity Jane, Jolly Jumper, Lucky Luke e os Irmáns Dalton: representación na estación do metro de Charleroi, en Bruxelas. ]]
Outros
En varias aventuras, Lucky Luke atopa personaxes reais de Far West, como Calamity Jane,  Billy o neno, o xuíz  Roy Bean e  a banda de Jesse James. Luke tamén participa en acontecementos reais da historia dos Estados Unidos, como a constitución do Pony Express, a colonización de Oklahoma, a aparición do telégrafo e a construción do de ferrocarril  costa a costa.
Traxectoria editorial
O máis famoso dos guionistas da serie é René Goscinny, coñecido pola súas series  Astérix e Iznogud. Despois da morte de Goscinny, varios guionistas, como Bob de Groot, Patrick Nordmann, X. Fauche e Jean Léturgie, alternáronse na tarefa de escribir os novos guións e o propio Morris escribiu algúns episodios.
Kronentaler
miniatura|[[Anverso dun kronentaler de 1770 a nome de María Tareixa de Austria, coa cruz de Borgoña e catro coroas]] O kronentaler (en galego: "tálero da coroa") foi unha moeda de prata cuñada por primeira vez en 1755 nos Países Baixos austríacos e que se converteu en moeda de comercio habitual na Europa Central da primeira metade do século XIX.
A tipoloxía orixinal destes táleros caracterízase pola aparición de tres ou catro coroas nos seus reversos, das que tomou o nome.
Historia
O kronentaler cuñábase nos seus inicios co mesmo peso que o escudo francés (écu), arredor de 29,44 gramos de prata de 837 milésimas (25,7 g de prata fina), aínda que cun valor inferior, de 54 soldos (stuivers) ou 2,7 floríns (gulden), en tanto que o escudo francés equivalía a 56 soldos ou 2,8 floríns. De feito, os escudos franceses podían fundirse para seren novamente cuñados como kronentalers, con 26 gramos de prata fina. miniatura|Kronentaler de Würtemberg de [[1837]] Logo da anexión por parte de Francia dos Países Baixos do Sur en 1794, o kronentaler abandonou o seu lugar de orixe, aínda que se estendeu por mor dunha lixeira sobrevaloración con respecto ao tálero de convención (konventionstaler), particularmente nos estados alemáns do sur. Xa en 1793, o seu valor fora fixado en 2 floríns e 42 kreuzer. miniatura|Kronentaler de Nassau de [[1817]]O kronentaler usouse e cuñouse abundantemente sobre todo na Casa da Moeda de Baviera, na ceca de Karlsruhe (Baden), Hesse-Darmstadt, Nassau e Württemberg, e chegou a se converter, nas tres primeiras décadas do século XIX, practicamente na única moeda grande de prata en circulación no sur de Alemaña. En Würtemberg cuñáronse entre 1816 e 1837, a nome de Guillerme I (1816-1864), máis de 660.000 exemplares de kronentaler, fronte a só 3.440 de táleros de convención.
O acordo monetario de 1837 e os seguintes establecidos pola Unión Alfandegueira Alemá (Zollverein) aboliron o kronentaler en favor do vereinstaler.
En Milán, Xosé II (1780-1790) cuñou unha versión italiana do kronentaler denominada crocione.
O kronentaler era tamén a moeda máis habitual en Suíza antes da adopción do franco suízo en 1850. A taxa de conversión á nova moeda suíza foi de 5 5⁄7 francos suízos por kronentaler.
Espindo
O topónimo galego Espindo pode referirse a:
Pittsburgh Steelers
Os Pittsburgh Steelers son un equipo profesional de fútbol americano da cidade de Pittsburgh, no estado de Pennsylvania (Estados Unidos) que compite na American Football Conference da National Football League (NFL).
Os Steelers chegaron á Super Bowl en sete ocasións, proclamándose campións en seis delas: as tempadas 1974, 1975, 1978, 1979, 2005 e 2008. Coa sexta copa, os Steelers superaran aos Dallas Cowboys e aos San Francisco 49ers e convertéronse nos maiores dominadores do trofeo. Apareceu en 13 Finais de Conferencia e xogou máis partidos da Final de Conferencia na casa que ningunha outra franquía. Tamén son o único equipo que conseguiu gañar a Super Bowl clasificándose no sexto lugar nos play-offs, logo de gañar tres partidos como visitante na XL Super Bowl, disputada o 5 de febreiro de 2006 no estadio Ford Field de Detroit (Míchigan), na que derrotou por 10-21 aos Seattle Seahawks.
A Regueira, Rioaveso, Vilalba
A Regueira é un lugar da parroquia de Rioaveso, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2015 tiña 0 habitantes.
Pittsburgh Steelers
Traxectoria
Orixinalmente nomeábanse Pittsburgh Pirates uníronse á NFL en 1933, cando o seu propietario, Art Rooney pagou 2.500 dólares para inscribir a franquía. Foi o primeiro equipo en contar cun xogador profesional.
O ascenso dos Steelers nos anos 1970, ocorreu na mesma tempada na que a cidade pasou a adoptar o equipo, a causa da crise que pechou boa parte das siderurxias da cidade. Nesa mesma época, foi creada a "Terrible Towel" (1975) polo finado locutor de radio Myron Cope, ao principio para ser usada apenas nos playoffs. Toda amarela, con letras negras, é empregada ata hoxe pola afección para "coloraren" as bancadas. Os directores da radio que retransmitían os partidos dos Steelers pediran a Cope que inventase algunha xogada de mercadotecnia para promover os seus partidos. Cope protestou, dicindo que non era un home de xogadas de mercadotecnia, mais foi forzado a facelo porque o seu contrato vencía ao final da tempada. Nacía así o que é considerado o símbolo máis coñecido de calquera afección nos deportes norteamericanos.
Manuel Guillán Abalo
Manuel Guillán Abalo, nado en Vilagarcía de Arousa o 5 de maio de 1902 e finado na Estrada o 9 de outubro de 1936, foi un mestre e político galego.
Traxectoria
Foi mestre en Sada, nas escolas creadas pola sociedade "Sada y sus Contornos". Con motivo da problemática dos profesores sen praza de 1928, foi a Madrid representando ao profesorado pontevedrés e ourensán. Pertencía á Loxa Helenes número 7 da masonaría. Mestre interino na escola de San Salvador de Poio en 1931, tivo un incidente co inspector José Gabaldón Navarro que motivou a súa suspensión en xuño de 1933. Manuel reclamou e foi readmitido en marzo de 1934. Foi despois mestre en Pontevedra. Foi destinado á Insua en 1934. Estaba afiliado á Asociación de Trabajadores de la Enseñanza de Vigo da UGT. Afiliado ao Centro Republicano e logo á ORGA pola que se presentou candidato ás eleccións en 1931. Afiliado posteriormente ao Partido Galeguista, foi apoderado da Fronte Popular nas eleccións de febreiro de 1936.
Ao producirse o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 estaba de vacacións en Lalín, onde foi detido o 21 de xullo. Permaneceu no cárcere ata que o 9 de outubro o sacaron da cadea xunto a Xesús Froiz; da Prisión de Silleda sacaron a Ramón Muíños Lorenzo e preto da Estrada, no quilómetro 23 da estrada Chapa-Carril, os tres foron asasínados. Os cadáveres foron trasladados ao cemiterio da Estrada onde os soterraron. En xaneiro de 1937 chegou a ser procesado nunha causa militar en Pontevedra.
Vida persoal
Casou con Josefa Agulló Barral en 1928.
Plateau-Central
Plateau Central é unha das trece rexións nas que se encontra dividida Burkina Faso. A súa capital é Ziniaré. A rexións componse de tres provincias: Ganzourgou, Kourwéogo e Oubritenga. Cunha extensión de 8.545 km², no 2006 tiña unha poboación de 647.516 habitantes.
As Torrentas, Rioaveso, Vilalba
As Torrentas é un lugar da parroquia de Rioaveso, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2010 tiña 12 habitantes (4 homes e 8 mulleres).
Enterocito
300px|miniatura|dereita|Esquema dun enterocito.
Os enterocitos ou células absorbentes intestinais son as células intestinais que absorben os nutrientes dixeridos, e que forman parte do epitelio columnar simple que reviste o intestino delgado e o colon. A súa superficie luminal (que dá á luz intestinal) ten microvilli, que incrementan a superficie para a absorción e o transporte de moléculas desde a luz intestinal, e está cuberta por un groso glicocálix que contén encimas dixestivos. Tamén teñen función secretora.
Características
Os enterocitos son células cilíndricas de 20-26 microns co núcleo situado na súa base. A súa superficie apical presenta un bordo estriado ou bordo en cepillo formado por microvilosidades ou microvilli paralelos moi apertados de 1-1,4 microns de longo. Por riba deste bordo hai un glicocálix de natureza glicoproteica moi resistente, que ten función protectora e dixestiva, xa que ten encimas adsorbidos. No citoplasma hai poucos lisosomas, pero as mitocondrias son numerosas e o retículo endoplasmático liso extenso (alí sintetízanse triglicéridos e monoglicéridos), tamén hai retículo endoplasmático rugoso sobre todo na parte basal da célula, e un aparato de Golgi activo durante a absorción de lípidos. Nas zonas laterais da célula as células están estreitamente unidas na parte superior (que dá á luz intestinal) por unións herméticas pero non máis abaixo, o que illa os espazos laterais da luz intestinal. A membrana plasmática está pegada a unha membrana basal continua, que cerra os espazos intercelulares e que deben atravesar as substancias absorbidas para chegaren aos capilares sanguíneos e linfáticos.
Funcións
miniatura|250px|[[Membrana apical e membrana basolateral. ]] As principais funcións que desempeñan os enterocitos son: :
Enfermidades
A intolerancia á frutosa débese a unha deficiencia na cantidade de transportador de frutosa.
A intolerancia á lactosa e o trastorno máis común na dixestión dos carbohidratos e débese a ter unha insuficiente cantidade do encima lactase (unha disacaridase), que se utiliza para escindir este disacárido nos dous monosacáridos que o forman. Como resultado desta deficiencia, a lactosa non dixerida non pode ser absorbida e pasa ao colon, onde a flora bacteriana a metaboliza. As bacterias liberan no proceso gas e produtos que incrementa a motilidade do colon.
Certas toxinas como a toxina colérica poden incrementar a eliminación ou diminuír a entrada de auga e electrólitos, orixinando unha deshidratación grave e un desequilibrio electrolítico.
Difracción
Como este desvío na traxectoria da onda, causado pola difración, depende directamente da lonxitude de onda, este fenómeno úsase para dividir, nos seus compoñentes, ondas vidas de fontes que producen varias lonxitudes de onda.
Para a luz visíbel úsase unha rede de difracción formada por unha superficie reflectiva ou transparente na que se marcan varios sulcos, ben próximos uns dos outros (décimas ou centésimas de milímetro). Algúns exemplos destas redes e as súas propiedades poden ser o que ocorre cando se olla un tecido de trama fina contra unha lámpada distante, cando ollamos o reflexo nun CD ou cando ollamos a Lúa a través dunha nube: vemos faixas ou halos coloridos, debido á difracción da luz por pequenos obstáculos (a trama, os sulcos do CD ou as gotículas de auga na nube).
Para os Raios X úsanse cristais como rede de difracción.
Explicación teórica
miniatura|200px|Difracción.
O fenómeno da difracción está relacionado coas propiedades das ondas ao transportaren enerxía dun punto ao outro do espazo. Está intimamente relacionado co fenómeno da interferencia.
Como as ondas se caracterizan por unha variación periódica dunha propiedade calquera, poden interactuar entre si cando dúas ou máis ondas atravesan a mesma rexión do espazo. Pode acontecer tamén que unha onda teña a súa velocidade e/ou dirección mudadas, ao interactuar cun obxecto ou medio material interposto no seu camiño.
A difracción, como quedou dito enriba, está relacionada coa interacción dunha onda cun obstáculo, ou cando atopa un orificio a través do cal poida atravesar un obstáculo. A onda entón, ao contornar ou atravesar un obstáculo, toma diferentes camiños, diferentes traxectorias, cuxas lonxitudes totais poden variar. Por mor da variación das lonxitudes totais atravesadas, as diversas ondas oriúndas da orixinal (segundo o Principio de Huygens-Fresnel) acaban por se recombinar ao pasar por un punto dado do espazo.
miniatura|220px|Difracción na auga.