cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Harry o sucio
Trama
Andrew Robinson é un asasino en serie que actúa en San Francisco baixo o alcume de Scorpio, matando civís desde as azoteas cun fusil de precisión. Pretende facer chantaxe á cidade, baixo a ameaza de matar unha persoa cada día mentres non se lle pague un rescate. O seu segundo intento de asasinato é evitado por un helicóptero policial, pero escapa e consegue matar ao día seguinte. A policía cre que é moi posible que regrese ao mesmo lugar para intentar matar de novo. Os policías Callahan (Clint Estwood) e Chico (Reni Santoni) espérano alí e evitan o asasinato do seu obxectivo, un sacerdote católico. Porén, logra escapar novamente matando a un axente no camiño. Posteriormente secuestra a unha adolescente, á que viola, tortura e pecha nun foxo. Eleva o rescate e afirma que debe ser pagado de contado, pois á rapaza só lle queda ar até as 3:00 da mañá seguinte. O alcalde (John Vernon) decide entregarlle os cartos e envía a Callahan para tal misión. Scorpio faille percorrer toda a cidade, de cabina telefónica en cabina telefónica, indicándolle o seguinte punto mediante chamadas. Finalmente, enfróntase a Callahan e leva os cartos, pero agride a Callahan e ameaza con matalo a el e á rapaza. Chico seguira a Callahan oculto todo o traxecto e entra en escena, intercambiando disparos co asasino. Callahan logra apuñalar a Scorpio desde o chan cunha navalla que levaba oculta. Scorpio escapa ferido na coxa, pero sen os cartos. Callahan percorre as clínicas buscando algunha pista de Scorpio. Un médico que tratara a Scorpio recoñéceo e dille a Callahan que vive preto de alí, nun cuarto do xardineiro do estadio deportivo do barrio. Callahan irrompe na súa habitación sen orde xudicial e perségueo por todo o terreo de xogo, deténdoo cun disparo na perna. Nese momento comeza a torturalo, pisándolle a perna ferida para poder saber o lugar onde está enterrada a rapaza. Lógrase atopar á rapaza, pero xa morta. Scorpio é liberado sen cargos por ser detido por medios irregulares e baixo tortura. Posteriormente, Scorpio págalle a un sicario para que o golpee no rostro, e así culpar a Callahan de brutalidade policial. Finalmente, Scorpio secuestra un autobús escolar e esixe outro rescate, máis un avión. O alcalde insiste en acceder ás súa demandas, pero Callahan perségueo pola súa conta e risco e logra rescatar os nenos e matar a Scorpio.
Repercusión
Foi a primeira aparición do inspector Harry "o Sucio" Callahan, do Departamento de Policía de San Francisco, interpretado por Clint Eastwood.
O irónico retrato de Clint Eastwood coma inspector obtuso, cínico e heterodoxo que aparentemente sempre está en conflito cos seus xefes, asenta o estilo para os seus papeis seguintes, e de feito, todo un xénero de películas de anti-heroes como The French Connection. Harry Callahan é alcumado Harry o Sucio pola súa inclinación a aceptar os traballos máis penosos.
Harry Callahan tamén contribuíu a popularizar o revólver Modelo 29 calibre .44 Magnum de Smith & Wesson.
Clint Eastwood non era o candidato para protagonizar o filme. O papel foi orixinalmente escrito para Frank Sinatra, pero o rompera unha boneca e encontrou a magnum demasiado pesada, polo que rexeitou a interpretación. Antes de ofrecerlle o papel a Eastwood John Wayne, Steve McQueen e Paul Newman rexeitaron encarnar ao inspector por diversas razóns. No guión orixinal a historia tiña lugar en Seattle (Washington), pero unha das condicións de Eastwood para aceptar o papel era o cambio de escenario a San Francisco, a súa cidade natal.
A noite do cazador
A noite do cazador (en The Night of the Hunter) é un filme estadounidense de 1955 dirixido por Charles Laughton e protagonizado por Robert Mitchum, Shelley Winters e Lillian Gish. O guión de James Agee está baseado na novela homónima de Davis Grubb de 1953. A novela e o filme inspíranse na historia real de Harry Powers, que foi aforcado en 1932 polo asasinato de dúas viúvas e tres nenos en Clarksburg, Virxinia Occidental. O estilo lírico e expresionista apártano doutros filmes de Hollywood da mesma época e influenciou a directores posteriores como David Lynch, Martin Scorsese e Rainer Werner Fassbinder.
En 1992 o filme foi considerado "cultural, histórica e esteticamente significativo" pola Biblioteca do Congreso dos Estados Unidos de América e seleccionado para a súa preservación no National Film Registry. A revista Cahiers du cinéma escolleu A noite do cazador en 2008 como o segundo mellor filme de todos os tempos, tras Cidadán Kane.
Foi emitido na TVG o 12 de febreiro de 1994.
Argumento
Un home esconde unha gran cantidade de cartos roubados na boneca da súa filla Pearl. Deseguido é apresado, mais antes fixo que os seus fillos prometesen que nunca revelarían onde está o diñeiro. Condenado a morte no cárcere, soña cos cartos, o que atrae a atención do seu compañeiro de cela, o falso reverendo Harry Powell, en segredo un asasino psicópata, mais preso por un delito menor. Cando é liberado, Powell viaxa ata a cidade natal do seu antigo compañeiro de cela para descubrir o agocho do diñeiro e aproxímase á familia. Ninguén desconfía del, agás o fillo máis vello, John.
Comisión Juncker
A Comisión Juncker é a Comisión Europea formada en 2014 e presidida polo ex-primeiro ministro luxemburgués Jean-Claude Juncker.
A composición da comisión Juncker foi anunciada nos primeiros días de setembro de 2014.
Membros da Comisión
A Comisión está formada por 14 comisarios conservadores, 8 socialdemócratas, 5 liberais e 1 pertencente ao grupo dos Reformistas europeos que procede do Partido Conservador británico. Deles, 19 son homes, e 9 mulleres.
Claridad
Historia e características
Subtitulada Semanario de Izquierdas, ao que lle engadiron De Compostela para toda Galicia dende o quinto número, apareceu o 23 de decembro de 1933. Era de tendencia republicana e o seu propósito era converterse nunha publicación de loita e crítica, voceiro da xuventude de esquerdas. Luís Seoane e Luís Manteiga foron os fundadores e codirectores; Ramón Suárez Picallo foi o vicedirector. Aínda que a maioría dos artigos viñan sen sinatura, en Claridad apareceron traballos en castelán de Antón Villar Ponte, Avelino Rodríguez Elías e Eduardo Blanco Amor. Como colaboradores artísticos participaron Castelao e Avel-lí Artís Gener, Tísner. O último número conservado é o 24 do 3 de maio de 1934.
Illas da Sonda
miniatura|500px|Mapa dos grupos do arquipélago Malaio. {{legend|#FF0000|As [[illas maiores da Sonda.}} {{legend|#00DF00|As illas menores da Sonda.}} {{legend|#FF00FF|As illas Filipinas.}} {{legend|#0000FF|As illas Molucas.}} ]] As illas da Sonda son un grupo de illas ao oeste do arquipélago Malaio. Están divididas en dous grupos:
O territorio actualmente está repartido entre Brunei, Timor Oriental, Indonesia, e Malaisia. miniatura|500px|Localización das Grandes illas da Sonda miniatura|500px|Localización das Pequenas illas da Sonda 400px|miniatura|dereita|Mapa de Indonesia.
Riazón, Veascós, Carballedo
Riazón é un lugar da parroquia de Veascós, no concello lugués de Carballedo, na comarca de Chantada. Segundo o INE en 2018 tiña unha persoa que era un home.
Toponimia
O topónimo pode ser un diminutivo de río.
Patrimonio
A reitoral-priorado de Riazón. O Padre Sarmiento na súa viaxe por Galicia detense neste priorado e recolle algúns datos como que a este priorado beneditino lle pagaban renda os lugares de Bacelares, Lama, Carcacía e Oleiros. É un edificio de principios do século XVIII, con patio, solaina e portas con inscricións. Aparece a data de construción de 1710.
Plano (xeometría)
miniatura|[[gráfica dunha función|Gráfica de dúas hipérboles e as súas asíntotas no plano cartesiano.]] miniatura|175x175px|Representación gráfica informal dun plano. En xeometría, un plano é un obxecto ideal que só posúe dúas dimensións, e contén infinitos puntos e rectas; é un concepto fundamental da xeometría xunto co punto e a recta.
Cando se fala dun plano, está a falarse do obxecto xeométrico que non posúe volume, é dicir é bidimensional, e que contén un número infinito de rectas e puntos. Con todo, cando o termo se emprega en plural, está a falarse daquel material que se constrúe como unha representación gráfica de superficies en diferentes posicións. Os planos son especialmente empregados en enxeñaría, arquitectura e deseño xa que serven para diagramar nunha superficie plana ou noutras superficies que son regularmente tridimensionais.
Un plano queda definido polos seguintes elementos xeométricos: Os planos adoitan nomearse cunha letra do alfabeto grego.
Adoita representarse gráficamente, para a súa mellor visualización, como unha figura delimitada por bordos irregulares (para indicar que o debuxo é unha parte dunha superficie infinita).
Nun sistema de coordenadas cartesianas, un punto do plano queda determinado por un par ordenado, chamados abscisa e ordenada do punto. Mediante ese procedemento a todo punto do plano correspóndenlle sempre dous números reais ordenados (abscisa e ordenada), e reciprocamente, a un par ordenado de números correspóndelle un único punto do plano. Consecuentemente o sistema cartesiano establece unha correspondencia biunívoca entre un concepto xeométrico como é o dos puntos do plano e un concepto alxébrico como son os pares ordenados de números. En coordenadas polares por un ángulo e unha distancia. Esta correspondencia constitúe o fundamento da xeometría analítica.
A área é unha medida de extensión dunha superficie, ou dunha figura xeométrica plana expresada en unidades de medida denominadas unidades de superficie. Para superficies planas o concepto é máis intuitivo. Calquera superficie plana de lados rectos, por exemplo un polígono, pode triangularse e pódese calcular a súa área como suma das áreas deses triángulos. Ocasionalmente emprégase o vocábulo "área" como sinónimo de superficie, cando non existe confusión entre o concepto xeométrico en si mesmo (superficie) e a magnitude métrica asociada ao concepto xeométrico (área).
Propiedades do plano ℝ3
miniatura|175x175px|Intersección de dous planos nun espazo tridimensional. Representación isométrica de dous planos perpendiculares. Nun espazo euclidiano tridimensional ℝ3, podemos achar os seguintes feitos, que non son necesariamente válidos para dimensións maiores.
Ecuación do plano
Un plano queda definido polos seguintes elementos xeométricos: un punto e dous vectores:
Punto P = (x1, y1, z1)
Vector u = (ux, uy, uz)
Esta é a forma vectorial do plano; con todo a forma máis utilizada é a reducida, resultado de igualar a cero o determinante formado polos dous vectores e o punto xenérico X = (x, y, z) co punto dado. Deste xeito a ecuación do plano é: Onde (A, B, C) é un vector perpendicular ao plano, coincide co produto vectorial dos vectores ou e v. A fórmula para determinar a ecuación cando non está na orixe é:
Posición relativa entre dous planos
Se temos un plano 1 cun punto A e un vector normal 1, e tamén temos un plano 2 cun punto B e un vector normal 2.
As súas posicións relativas poden ser:
Distancia dun punto a un plano
Para un plano calquera e un punto calquera  non necesariamente contido no plano Π, a menor distancia entre P1 e o plano Π é:
Do anterior dedúcese que o punto P1 pertencerá ao plano Π se e só se D=0.
Se os coeficientes a, b e c da ecuación canónica dun plano calquera están normalizados, é dicir cando, entón a fórmula anterior de distáncia D redúcese a :
Semiplano
miniatura|200x200px|Plano cuadriculado. Chámase semiplano, en xeometría, a cada unha das dúas partes nas que un plano queda dividido por unha recta.
Postulados da división dun plano
En cada par de semiplanos que unha recta r determina sobre un plano, existen infinitos puntos tales que:
José Benito Bermejo González
José Benito Bermejo González, máis coñecido como Bermejo, nado en Dacón (Amarante, Maside) o 19 de agosto de 1925 e finado o 18 de maio de 1973, foi un futbolista galego que xogaba na demarcación de centrocampista, porén xogou na maior parte das posicións.
Traxectoria
Ficha polo Celta de Vigo en 1945, porén ante a gran competencia no equipo de xogadores como Pahiño, Hermidita ou Aretio foi cedido ao Deportivo da Coruña como parte da pase do gardameta Francisco Simón ao Celta.
Ao ano seguinte volve a Vigo baixo as ordes de Ricardo Zamora na que sería a súa mellor tempada no Celta, disputando 19 encontros e anotando dous goles. Co paso dos anos o peso do xogador ourensán foise reducindo, disputando so oito encontros nas últimas tres tempadas. Finalmente deixou o club no verán de 1952, despois de 37 encontros e 3 goles.
Abulcasis
Abu al-Qasim Jalaf ibn al-Abbas Al-Zahrawi  ou Abul-Qasim Khakaf ibn al Abbas al Zahravi (en árabe: أبو القاسم بن خلف بن العباس الزهراوي), máis coñecido como Abulcasis, na súa forma latinizada (en galego, Abulcasis ou Albucasís), foi un médico e científico andalusí, (Madīnat al-Zahrā, Córdoba, Al-Ándalus, 936 - Córdoba, Al-Ándalus, 1013).
Luís Villardefrancos Calé
Traxectoria
Fillo de Gumersindo Villardefrancos Pardo de Andrade e Dolores Calé Sanjurjo. Foi oficial do Hospital de Santiago de Compostela e secretario do concello de Vedra (1911-1916). En setembro de 1919 foi nomeado xefe da estación de Franza, na liña de Ferrol, un mes despois da de Pontedeume e en 1925 pasou a ser xefe da estación de Ferrol. Nos anos trinta marchou a Madrid como xefe de servizos do ferrocarril, sendo secretario do Lar Gallego en 1932, e onde residía en 1952. Dirixiu a revista Galicia Moza, foi redactor de Gaceta de Galicia e colaborou nas súas "Páginas literarias", e tamén no suplemento Nós. Páxinas gallegas do Diario da Cruña El Noroeste, en El Eco de Santiago, Heraldo de Madrid, Galicia en Madrid e La Voz de Galicia e publicou algún poema en El Compostelano. Foi presidente do Club Ciclista de Santiago (1909).
Abulcasis
Vida
Sábense moi poucas cousas da súa vida máis alá dos poucos datos que explica nas súas propias obras.
Luís Villardefrancos Calé
Vida persoal
Casou en Vedra coa mestra María de los Dolores Legrande Camino en 1914, e foi pai de Marisa Villardefrancos Legrande.
Abulcasis
Vida
Apenas que naceu na vila de Madīnat al-Zahrā, a uns dez quilómetros ao noroeste do barrio real de Córdoba, dentro da tribo árabe dos Ansar.
Tamén sabemos que viviu a maior parte da súa vida en Alhaurín de la Torre, onde estudou, deu clases e practicou a medicina até pouco antes da súa morte, dous anos despois do saqueo da súa vila natal por tropas cristiás.
O seu nome aparece mencionado por primeira vez nunha obra de Abu Muhammad ibn Hazm, que o cita entre os médicos máis famosos de Al-Ándalus. A primeira biografía detallada escribiuse sesenta anos despois da súa morte, por Al-Humaydi, na súa obra Jadhwat al-Muqtabis.
Kitab al-Tasrif
miniatura|Ilustración dos instrumentos cirúrxicos medievais árabes, na enciclopedia médica do século XI Kitab al-Tasrif, de Abulcasis.
Nos seus textos, onde combinaba as ensinanzas clásicas greco-latinas cos coñecementos da ciencia do Oriente Próximo, foron a base dos procedementos cirúrxicos europeos até o Renacemento.
A súa maior contribución á historia da medicina e a cirurxía é Al-Tasrif (1000), unha obra enciclopédica en trinta volumes sobre a práctica médica, onde recompilou todo o coñecemento médico e farmacéutico da época.
Foi, así mesmo, un gran innovador nas artes médicas, sendo o primeiro en empregar o fío de seda nas suturas.
Especialista en cirurxía, na súa obra describe os procedementos que utilizaba nas súas operacións de ollos, oídos, garganta, amputacións, implantes de dentes etc.
Abulcasis tamén inventou o fórceps para a extracción de fetos mortos, con ilustracións, no Al-Tasrif. Así mesmo, tamén describe o uso do fórceps nos partos.
El Al-Tasrif tamén introduce o uso de ligaduras para controlar hemorraxias en arterias, en cauterización.
Luís Manteiga
Luís Manuel Antonio Manteiga, nado en Santiago de Compostela o 30 de xullo de 1903 e finado na mesma cidade o 25 de maio de 1949, foi un escritor galego.
Traxectoria
miniatura|275px|Luís Manteiga, Héctor Raurich e [[Luís Seoane en Compostela en 1930. ]] Fillo dunha labrega solteira e dun cura. Estudou no Seminario, que abandonou aos 14 anos. Posuía unha ampla cultura e unha sólida formación literaria adquirida de xeito autodidacta. Era de esquerdas, progresista e simpatizante coa revolución soviética. Foi un gran amigo de Luís Seoane, que o pintou en 1931, e asesorou (xunto a Francisco Lamas) a Federico García Lorca cando compuxo o seu primeiro poema en galego. Foi director de Claridad desde a súa fundación até o 5 de maio de 1934, cando renunciou á dirección logo de pasar polo cárcere da Coruña de marzo a maio por delitos da opinión. Despois abandonou Compostela para instalarse en Ourense, onde recibiu axuda do grupo de Ramón Otero Pedrayo. Colaborou en xornais locais, na revista Nós, en Alento, Guión, Yunque, Resol, A Nosa Terra, Ser e no suplemento do sábado de La Noche, asinando ás veces cos pseudónimos Sergio Ivaguin ou Anibal Quijano. Participou nos mitins da campaña pro-Estatuto de xuño de 1936. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 retornou a Compostela e rematou traballando no Hospital Militar de San Caetano desde 1938 até a súa morte.
Obras
Entre as súas obras están o conto “Nocturno”, incluído na recompilación Veinte cuentos gallegos (publicada en Bos Aires en 1941), Zambulón, mundo cerrado, finalista no premio Nadal de 1945, e Lugares y caminos, paisaje en Galicia (1989), editado postumamente. En 2003 Laura Tato reuniu o seu teatro e editouno cun prólogo de Francisco Fernández del Riego.
767
Outros
Historia ano a ano
Esponxa
O termo esponxa pode referirse a:
Golpe de estado do 23 de febreiro de 1981
Os feitos
Neste golpe posiblemente coincidisen distintas tramas golpistas que operaban desde o comezo da reinstauración borbónica do ano 1975, mediante unha acción coordenada. alt=Adolfo Suárez e Gutiérrez Mellado en 1980|miniatura|Adolfo Suárez e Gutiérrez Mellado en 1980 Ás seis da tarde empeza a votación nominal para o investimento de Leopoldo Calvo-Sotelo como presidente do goberno. Ás 18:21 horas, cando ía emitir o seu voto o deputado socialista Juan Manuel Núñez Encabo, un grupo de gardas civís, armados con metralletas, irrompe no congreso dos deputados ás ordes do tenente coronel Antonio Tejero. Este, desde a tribuna, berra "¡Quieto todo el mundo!" e ordena que todos se tiren ao chan. O daquela ministro, xeneral do exército, Gutiérrez Mellado érguese e encárase con Tejero tentando ordenar aos gardas que depuxesen as armas. Tras a inocente tentativa de Mellado para reafirmarse na autoridade, Tejero dispara de xeito intimidatorio e os gardas fan o propio cos subfusís. Santiago Carrillo permanece sentado no escano, o Presidente Adolfo Suárez tenta axudar a Gutiérrez Mellado mentres o resto dos deputados obedecen a orde de Tejero de tirarse ó chan.
Pedro Francisco Martín, operador de Televisión Española, gravou case media hora, achegando ao mundo un documento audiovisual de valor incalculable sobre a tentativa do golpe de Estado. Coa toma armada do hemiciclo e o secuestro de poderes executivo e lexislativo, tentábase conseguir un "baleiro de poder", sobre o que se pretendía xerar un novo poder político. Máis tarde, catro dos deputados foron separados do resto: o Presidente do Goberno, Adolfo Suárez González, o Ministro de Defensa, Agustín Rodríguez Sahagún, o líder da oposición, o socialista Felipe González Márquez, o segundo na lista do PSOE, Alfonso Guerra, e o líder do Partido Comunista de España, Santiago Carrillo.
Pouco tempo despois e seguindo o plan previsto, sublevouse en Valencia o Capitán Xeneral da III Rexión Militar, Jaime Milans del Bosch, que sacou algunhas compañías de carros de combate á rúa, desde o porto de Valencia ata o centro da cidade, onde apuntaban aos edificios institucionais, como o concello ou as cortes valencianas. Decretou o Estado de excepción e tentou convencer outros militares de secundar a súa acción. Ás nove da noite, un comunicado do Ministerio do Interior informaba da constitución dun goberno provisorio con subsecretarios de diferentes instancias ministeriais, presidido por Francisco Laína, para asegurar a gobernación do estado e en estreito contacto coa Xunta de Xefes do Estado Maior. Entre tanto, outro xeneral, Torres Rojas, fracasaba na súa tentativa de suplantar no mando da División Acoirazada Brunete ó xeneral Juste, xefe desta, abortándose a pretensión de ocupar os puntos estratéxicos da capital, entre eles as sedes da Radio e Televisión, e a difusión dun comunicado relatando o éxito do golpe.
O Presidente da Generalitat de Cataluña, Jordi Pujol, pouco antes das dez da noite transmitía para toda España polas emisoras de Radio Nacional e Radio Exterior unha alocución onde chamaba á tranquilidade. Ata a unha da noite xestionouse desde o Hotel Palace, nos arredores do Congreso, lugar elixido como centro de operacións polo xeneral Aramburu Topete, daquela Director Xeral da Garda Civil e o xeneral Sáenz de Santa María, Director Xeral da Policía Nacional. Por alí tamén deambulou o xeneral Alfonso Armada, parte do plan golpista, quen pretendía simulando negociar cos asaltantes, proporse a si propio como solución de consenso, emulando o xeneral francés De Gaulle, fracasa cando se nega Tejero a que presidise un goberno do que tamén formarían parte socialistas e mesmo comunistas. Máis tarde, descubertos xa os seus plans, sería relevado do seu posto de 2º xefe do estado maior do exército pola súa implicación na trama golpista.
O Rei tivo ata a noite para decidir a súa postura e transmitiu sen dificultades por televisión a súa negativa a apoiar o golpe, isto permitiu abortalo a medida que avanzaba a noite. Xa á unha da madrugada do día 24 de febreiro, o Rei interveu en televisión, vestido con uniforme de Capitán Xeneral dos Exércitos para posicionarse contra os golpistas e desautorizar a Miláns del Bosch. A partir dese momento o golpe dáse por fracasado. Na medianoite, Alfonso Armada presentárase no Congreso cun dobre obxectivo: convencer ao tenente coronel Tejero que depuxese a súa actitude e asumir el propio o papel de xefe do goberno baixo as ordes do Rei, en actitude anticonstitucional. Pero Armada non era a "autoridade competente" que esperaba Tejero e foi despachado violentamente. Pola súa banda, Milans del Bosch, illado, cancelou os seus plans ás cinco da mañá e foi arrestado, porén Tejero resistiu ata mediodía do 24. Durante a mañá do día 24 os deputados foron liberados.
De xeito alternativo, hai documentación que propón que o golpe foi dado por orde do Rei, como testemuña Antonio Tejero.
Eduardo Mendoza
Eduardo Mendoza Garriga, nado en Barcelona o 11 de xaneiro de 1943, é un escritor en lingua castelá e catalá. As súas principais obras son La verdad sobre el caso Savolta (1975) e La ciudad de los prodigios (1986).
Traxectoria
De pai fiscal e nai ama de casa, estudou nos Maristas, para logo cursar a carreira de Dereito, que rematou en 1965. En 1966 viaxou a Londres cunha bolsa de estudos, volvendo á súa cidade natal para exercer a avogacía. No 1973 abandonou Barcelona para marchar a Nova York como tradutor da ONU. Regresou á cidade condal en 1982, aínda que ausentándose dela frecuentemente debido ás súas constantes viaxes. En Barcelona segue residindo actualmente. A súa parella, a directora e actriz Rosa Novell, faleceu en 2015.
Literatura
Deuse a coñecer en 1975 coa novela La verdad sobre el caso Savolta, censurada inicialmente polo franquismo. A obra recibiu un aplauso unánime da crítica. Recolle as lembranzas de Javier Miranda, espectador das tensións sociais que acontecen na Barcelona dos anos 1917 a 1919. Eduardo Mendoza combina as peripecias individuais e os acontecementos colectivos, con certos trazos de novela histórica. Mais, por embaixo dos sucesos, percíbese unha reflexión sobre o lugar e as actitudes do home no mundo que o arrodea, situándose tal reflexión tanto nun plano social e político, coma nun plano existencial. Todo isto cunha notable variedade de técnicas estruturais e estilísticas.
Nos anos noventa inicia con Restauració (1990), a súa liña de escribir teatro en catalán, que posteriormente el mesmo traduce ao castelán, e novela en castelán, que mantén hoxe en día.
El Merlo
El Merlo foi un semanario editado en Ferrol en 1900.
Historia e características
Apareceu en 1900, fundado por Joaquín de Arévalo Rodríguez.
Rally Botafumeiro de 1994
O Rally Botafumeiro de 1994 foi a 8ª edición de dito rally e a décima proba da tempada 1994 do Campionato de Galicia de Rally. Celebrouse o 12 de novembro de 1994 e o vencedor foi Arturo Rial.
Tétrico II
Caius Pius Esuvius Tetricus, mellor coñecido como Tétrico II, era o fillo de Tétrico I, emperador do Imperio das Galias (270-274). No ano 273 foi elevado ao rango de César co título de princeps iuventutis, e en xaneiro de 274 comezou o seu primeiro consulado. Logo da derrota e deposición de seu pai, no outono de 274, apareceu como prisioneiro no triunfo de Aureliano.
Aceite de palma
miniatura|Froito da palma [[Elaeis coa que se elabora o aceite.]] O aceite de palma é un aceite de orixe vexetal que se obtén do mesocarpo da froita da palma Elaeis guineensis. É o tipo de aceite con máis volume de produción, só superado polo aceite de soia. O froito da palma é lixeiramente vermello, do mesmo xeito que o aceite embotellado sen refinar. O aceite cru de palma é unha rica fonte de vitamina A e de vitamina E.
A palma é orixinaria de África occidental, dela xa se obtiña aceite hai 5.000 anos, especialmente na Guinea Occidental de onde pasou a América, introducida logo das viaxes de Colón, e en épocas máis recentes foi introducida a Asia desde América. O cultivo en Malaisia é de grande importancia económica, prové a maior cantidade de aceite de palma e os seus derivados a nivel mundial. En América, os maiores produtores son Colombia e Ecuador.
Usos
Alén de para a alimentación, o aceite de palma emprégase para os cosméticos e cremas hidratantes. O que a xente non sabe é o seu gran contido en produtos químicos á hora do seu refinamento e comercialización, dos mais daniños para o noso organismo, con propiedades canceríxenas e mutaxénicas. Marcas coñecidas emprégano nos seus produtos.
Culinarios
Os usos son na súa gran maioría culinarios, ben directamente empregado como aceite de fritir ou aliñar, ben como produto engadido a outros alimentos como os xeados, as margarinas. Pódense elaborar derivados equivalentes de aceite de cacao, xabóns etc.
Industriais
Úsase como materia prima na produción de biodiésel. Tamén é usado en produción de pensos para a alimentación animal, sobre todo de becerros, pola súa alta achega enerxética por ración. Na industria cosmética é utilizado para a elaboración de xabróns.
Composición
O aceite de palma é saturado até nun 50%, a súa composición en media é:
Debido á súa alta proporción de graxas saturadas, atribúenselle propiedades negativas para a saúde humana xa que o seu consumo prolongado e abundante pode subir a proporción de colesterol LDL en sangue.
Nais contra a impunidade
Nais contra a impunidade, tamén denominada Nais contra a impunidade in memoriam Xose Tarrío & Diego Viña, é unha asociación galega que defende os dereitos das persoas presas creada en marzo de 2012.
Aceite de palma
Industria do aceite de palma
O aceite de palma extráese da porción polposa da froita mediante varias operacións. Afróuxase a froita dos acios utilizando esterilización a vapor. Logo os separadores dividen as follas e os acios baleiros da froita. Despois, transpórtase a froita aos dixestores, onde se quenta para convertela en polpa. O aceite libre drénase da polpa dixerida e logo esta esprémese e centrifúgase para extraer o aceite cru restante. É necesario filtrar e clarificar o líquido para obter o aceite purificado. Os residuos da extracción son as noces rotas e as cascas. Entón é necesario secar as sementes da palma e colocalas nas bolsas para o seu almacenamento e extracción posterior, algo que, xeralmente, se realiza noutro lugar.
Nais contra a impunidade
Obxectivos
Os seus obxectivos son a denuncia e loita contra a violencia institucional: o trato inhumano e degradante nos cárceres, así como toda forma de exclusión social (mulleres, inmigrantes, persoas portadoras de VIH…). A asociación ofrece apoio xurídico, formación, axuda persoal directa e organización de actos públicos de solidariedade. "Porque as persoas presas, as excluídas, as enfermas, permanecen afastadas deste mundo material, porque o cárcere é un reflexo desta hipócrita sociedade, porque vivir en liberdade é hoxe mais que nunca un privilexio das clases adiñeiradas. Porque ser pobre, muller, inmigrante, xitano, toxicómano, supón para algunhas persoas un tráxico final entre rexas, nun calexón escuro, nunha cama de hospital. Porque estamos fartas de que isto siga así. Porque as familias e seres queridos non consentimos esta barbarie."
Aceite de palma
Industria do aceite de palma
O procesamento do aceite de palma produce grandes cantidades de desperdicios sólidos, na forma de follas, acios baleiros, fibras, cascas e residuos da extracción. Os acios conteñen moitos alimentos recuperables, e poden causar molestias e problemas, ao tratar de desbotalos. Normalmente, as fibras, cascas e outros residuos sólidos quéimanse como combustible, para producir vapor. A queima incontrolada dos refugallos sólidos, e o escape do aire utilizado para separar as cascas das pepas, causan contaminación atmosférica.
Nais contra a impunidade
Creación
Foi impulsada, entre outras, por Pastora González, nai de Xosé Tarrío, e o avogado e activista Fran del Buey. "Decidimos facer Nais Contra a Impunidade despois de comprobar que cada vez hai máis fillos mortos a mans de carceleiros, policía, nos centros de detención. As familias e as nais temos que dar unha resposta porque son fillos os que están mortos, non son paquetes."A asociación recolle o legado doutras organizacións que viñan traballando contra os abusos nos cárceres e a prol da súa abolición, os traballos inhumanos e degradantes, a exclusión social e calquera forma de privación de liberdade (PreSOS Galicia, Comités AntiSida, etc.). Entre as súas integrantes están: Carmen Castro, nai de Diego Viña; Lola Riveiro, nai da presa anarquista Noelia Cotelo, condenada por furto e confinada en réxime FIES por denunciar os abusos, agresións e violacións sufridos no cárcere; Elvira Nieto, nai de Cristina Albertina; Julia, nai do preso anarquista Gabriel Pombo da Silva, coñecido como "Musta".
Aceite de palma
Industria do aceite de palma
Os desperdicios líquidos prodúcense, principalmente, nos esterilizadores, e no clarificador do aceite. As causas principais de contaminación son as seguintes:
Con todo, estase desenvolvendo por diferentes partes do mundo sistemas de tratamento ecolóxicos dos refugallos da industria.
Nais contra a impunidade
Creación
Fran del Buey explica que a elección do nome da asociación partiu da "nai" como icona do concepto de familia e acollida, e subliña que "nai somos todos nós”, por iso o seu obxectivo principal é o apoio ás familias. A imaxe da asociación é unha versión da figura da nai con fillo morto do Guernica de Picasso.
Aceite de palma
A palma de aceite no mundo
A palma de aceite é un cultivo oleaxinoso que se estendeu no mundo grazas ao seu alto potencial produtivo. Comparado con outros cultivos oleaxinosos, o seu rendemento en termos de aceite por hectárea, que promedia ao redor de 3.7 toneladas, supera as oleaxinosas tradicionais como a soia, a canola, o xirasol e o algodón, sementes que na actualidade buscan incrementar este rendemento de aceite por hectárea cultivada vía a aplicación da biotecnoloxía.
Nais contra a impunidade
Creación
Pastora González e Julia da Silva sinalan nas súas intervencións que hai unha relación directa entre cárcere, violencia penitenciaria, pobreza e emigración. O seu testemuño como nais de presos, a denuncia do réxime carcelario e mais do FIES recóllese demoradamente nunca entrevista realizada durante a marcha ao cárcere alemán Aachen 4, onde estaba confinado Gabriel Pombo. A entrevista publicouse no zine ''Prision Was Created for the Poor. Mothers & Sons. From FIES to Aachen'', editado por Leeds ABC, con limiar do coñecido preso anarquista británico Mark Barnsley.
Accións
Xunto coa Fundación Sen Esquencer, promoven o Proxecto Habeas Corpus, un obradoiro de acción directa contra as desigualdades e a violencia institucional, que se artella en tres liñas: taller de autodefensa, con asesoramento xurídico sobre asuntos penais, sociais, administrativos e de xénero e información sobre dereitos; universidade popular, para o intercambio horizontal de coñecementos e un tratamento transversal da cultura; e publicación de libros. O Proxecto Habeas Corpus colabora co Voizes Arquive, un proxecto internacional que documenta a experiencia en prisión por medio do testemuño de persoas presas promovido, entre outras, polo fotógrafo e activista Xosé Quiroga García-Boente.
Realizan accións informativas, reunións anuais de recordo e afecto, talleres, charlas informativas e accións de denuncia, que se vertebran en tres eixos."O fundamental é o apoio á familia, ofrecerlles un abrazo, un ombreiro onde chorar. Unha segunda parte do traballo é dar seguimento aos seus problemas mediante un servizo de asesoramento xurídico gratuíto. Acompañarlles ás administracións, explicar os casos e a situación desde unha perspectiva de autodefensa. Ensínase ás familias a entender. O terceiro alicerce é a protesta, activar os mecanismos que teñamos, como unha concentración, unha manifestación ou un acto público, para difundir os casos de impunidade. Son tres partes, pois: abrazar, entender e denunciar."
Igrexa de San Francisco de Viveiro
A igrexa do Convento de San Francisco é o templo católico da parroquia de Santiago de Viveiro (concello de Viveiro). É unha construción erixida no século XIV, con nave única.
Historia e características
A súa construción comezárona os franciscanos xa no século XIII. Desta época consérvanse 3 arcos descubertos na reforma de 1945 e unha porta. A ábsida constitúe unha das máis fermosas da provincia.
No interior destaca o seu retablo renacentista doado e traído por Juan Dutton Aguilar dende os Países Baixos; este atópase na capela do baptisterio. Outro retablo a destacar é o da capela da Orde Terceira; de estilo barroco do século XVIII coa imaxe da Dolorosa como principal. Nesta capela gárdanse algúns procesionais.
En toda a igrexa atópanse distintos sepulcros. Os máis importantes atópanse na nave principal: o sepulcro da bieita Constanza (filla do señor medieval o mariscal Pero Pardo de Cela) e o sepulcro do poeta Pastor Díaz. Na sancristía atópase outro importante retablo coa imaxe do Cristo dos Mareantes, do século XIV. Gárdanse tamén alí algunhas vitrinas con reliquias dalgúns santos mártires.
O seu claustro data do século XVII.
Aceite de palma
A palma de aceite no mundo
Malia ocupar o segundo lugar dentro da produción mundial de aceites e graxas, despois do aceite de soia, o aceite de palma é o aceite que máis se comercializa no mundo, superando por moito as exportacións do seu máis próximo perseguidor. As exportacións de aceite de palma e de soia representan algo máis do 70% do total mundial.
Xesto, Triabá, Castro de Rei
Xesto é un lugar da parroquia de Triabá no concello lugués de Castro de Rei na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2019 tiña 7 habitantes (1 home e 6 mulleres).
Aceite de palma
A palma de aceite no mundo
Malaisia e Indonesia, principais produtores de aceite de palma, son tamén os máis importantes países exportadores de aceites e graxas. En conxunto, ambos representan case o 50% do volume total exportado de aceites e graxas no mundo. Séguenlle Arxentina, Estados Unidos, Brasil e a Unión Europea.
Metrópole de Halyč
A metrópole de Halyč ou metrópole de Galicia é o nome que recibiron ao longo da historia algunhas divisións eclesiásticas da rexión de Galicia, en Europa Central:
Live at Benaroya Hall
Live at Benaroya Hall é un álbum en directo da banda estadounidense de rock alternativo Pearl Jam, gravado o 22 de outubro do ano 2003 no Benaroya Hall, en Seattle, Washington e editado o 27 de xullo do 2004 a través do selo BMG. Estreouse no número 18 da lista Billboard 200 e vendeu ao redor de 40.000 copias na súa primeira semana.
STS-94
STS-94 foi unha misión do transbordador espacial Columbia lanzada o 1 de xullo de 1997 desde a rampla 39A do Centro de Lanzamento de Cabo Cañaveral.
As Augas
Co topónimo As Augas podémonos referir a varios lugares de Galicia:
STS-94
Características
STS-94, con sete astronautas (James D. Halsell, Susan Kilrain, Janice E. Voss, Donald A. Thomas, Michael L. Gernhardt, Roger Crouch e Gregory T. Linteris) a bordo, foi unha repetición da misión STS-83 e a primeira misión en ser revoada con exactamente o mesmo vehículo, tripulación e obxectivos. A STS-83 veu acurtada a súa estancia en órbita por fallo dunha das células de combustible que proporcionaban enerxía ao transbordador. Na STS-94 se conseguiron tódolos obxectivos, facéndose experimentos en microgravedade co laboratorio MSL-1, albergado dentro dun módulo Spacelab europeo na bodega de carga do transbordador.
Eleccións municipais en Baralla
miniatura|Casa do concello de Baralla. Corporacións democráticas en Baralla desde a aprobación da Constitución de 1978.
Ferrol Grotesco
Ferrol Grotesco foi un semanario editado en Ferrol en 1919.
Historia e características
Semanario festivo que apareceu en setembro de 1919, fundado e dirixido por Joaquín de Arévalo Rodríguez, que tamén era o redactor e debuxante. Joaquín de Arévalo intentou volvelo editar en 1925, pero o proxecto non foi adiante.
Conan (Marvel Comics)
Conan é unha personaxe ficticia creada por Robert E. Howard para os relatos de Conan o bárbaro. Estes relatos de Howard foron adaptados máis ou menos de maneira fiel por Marvel Comics da man do guionista Roy Thomas e o debuxante Barry Windsor-Smith. Smith foi substituído posteriormente por John Buscema, mentres Thomas seguiu escribindo durante moitos anos. Outros escritores sobre Conan o bárbaro foron Stan Le, Wally Wood, Jim Owsley (tamén chamado Christopher Priest) ou Michael Fleisher. O escritor de A espada salvaxe de Conan foi Thomas e a maior parte dos debuxos foron realizados por Buscema, Alfredo Alcala ou Gil Kane. Tamén foron adaptadas como tira de prensa dominical dende o 4 de setembro de 1978 até o 12 de abril de 1981. Ó principio escrito por Thomas e ilustrado por Buscema, despois foi continuado por outros debuxantes e escritores. Marvel abandonou a personaxe a finais de 2000.
Outros títulos Marvel sobre Conan foron Savage Tales (1971 – 1975), Giant-Size Conan (1974–1975), King Conan/Conan the King (1980–1989), Conan the Adventurer (1994 – 1995), Conan (1995 – 1996), e Conan the Savage (1995 – 1996).
X&Y
X&Y é o terceiro álbum da banda inglesa de rock alternativo Coldplay, editado o 6 de xuño de 2005 a través do selo Parlophone.
Lista de cancións
Todos os temas compostos por Guy Berryman, Jonny Buckland, Will Champion e Chris Martin, agás os indicados.
Samuel de Champlain
miniatura|Retrato de Champlain por E. Ronjat. Século XIX
miniatura Samuel de Champlain, nado en Brouage, Charente-Maritime, entre 1567 e 1580, e finado na rexión canadense do Quebec, o 25 de decembro de 1635, foi un navegante, cartógrafo, debuxante, militar, explorador, xeógrafo, etnógrafo, diplomático e cronista francés que fundou a cidade de Quebec o 3 de xullo de 1608 e está considerado o "pai da Nova Francia".
Nado nunha familia de mestres mariñeiros, Champlain, sendo aínda novo, participou na exploración de Norteamérica en 1603 baixo a dirección de François Gravé du Pont (1560 - ca. 1629) e ao servizo do gobernador de Dieppe, que tiña nese momento o monopolio para explotar a incipiente industria de peles en Nova Francia. No período 1604-1607, Champlain participou na exploración e colonización de Acadia (hoxe Nova Escocia) e logo, en 1608, estableceu a colonia francesa que agora é a cidade de Quebec. Champlain foi o primeiro europeo que explorou e describiu a rexión dos Grandes Lagos e publicou mapas das súas viaxes e as cousas que aprendeu dos indíxenas e dos franceses que vivían entre os nativos. Estableceu relacións coas tribos innu locais, e máis tarde con outros máis ao oeste, na rexión do río Ottawa, o lago Nipissing e a baía Georgian), e acordou brindarlles apoio nas súas guerras contra os iroqueses.
En 1620, Luís XIII de Francia encomendoulle a Champlain pór fin á exploración e regresar a Quebec e dedicarse á administración do país. Malia carecer do título formal, por non pertencer á nobreza, Samuel de Champlain serviu como gobernador de Nova Francia. Estableceu ligazóns comerciais froito das cales se enviaron mercadorías, principalmente pel, a Francia, e supervisou o crecemento de Nova Francia no val do río San Lourenzo ata a súa morte en 1635.
Champlain lémbrase como "Pai da Nova Francia" e na súa lembranza erguéronse moitos monumentos e bautizáronse numerosos lugares, rúas e infraestruturas no nordés de América do Norte. O máis notable deles é o lago Champlain, situado na fronteira entre os Estados Unidos e o Canadá. En 1609 dirixiu unha expedición augas arriba polo río Richelieu e explorou un lago longo e estreito situado entre as Montañas Verdes, no actual Vermont, e as Adirondack, no actual estado de Nova York. Déuselle o seu nome ao lago por ser o primeiro europeo en cartografalo e describilo.
Primeiros anos
esquerda|miniatura|Retrato de Samuel de Champlain É moi probable que Samuel Champlain nacese na cidade portuaria de Brouage, preto de Rochefort na antiga provincia de Saintonge, fillo de Antoine Champlain (tamén escrito Anthoine Chappelain nalgúns rexistros) e de Marguerite Le Roy. A data e o lugar de nacemento exactos descoñécense, xa que todos os rexistros civís de Brouage se perderon nun incendio en 1969. No seu libro de 1851, Pierre Damien Rainguet, un sacerdote católico de Saintonge, calculou o ano de nacemento de Champlain en 1567, sen dar ningunha referencia dos datos usados para a súa estimación. Na primeira metade do século XX algúns autores optaron por outras datas, como 1570 ou 1575. En 1978 Jean Liebel publicou unha investigación innovadora sobre estas estimacións do ano de nacemento de Champlain e concluíu que "Samuel Champlain naceu cara a 1580 en Brouage". Liebel afirma que algúns autores, incluídos os sacerdotes católicos Rainguet e Laverdière, tiñan preferencias polos anos nos que Brouage estivo baixo control católico (como os anos 1588, 1510 e 1866).
Champlain dicía ser de Brouage no título do seu libro de 1603 e ser Saintongeois no título do seu segundo libro, de 1613. O sentimento relicxioso da súa familia podía ser tanto protestante como católica tolerante, xa que Brouage foi a maior parte do tempo unha cidade católica nunha rexión protestante, e o seu nome (Samuel), procedente do Antigo Testamento, non se lle daba xeralmente aos nenos católicos.
A súa infancia é pouco coñecida, pero sábese que naceu nunha familia de mariñeiros (o seu pai e o seu tío político eran mariñeiros ou navegantes) e que gozou dunha boa formación como navegante e cartógrafo, así como debuxante e redactor de textos.
A súa educación non incluíu nin o grego antigo nin o latín, polo que non podía ler a literatura antiga. Entre as súas obras salientan varias crónicas de Nova Francia, Voyages, publicadas en 1603, 1613, 1619 e 1632, e o Traité de la marine et du devoir d'un bon marinier ("Tratado da mariña e do deber dun bo mariñeiro", de 1632. Atribúseselle tamén outra obra non publicada e escrita pouco antes de 1603, titulada Brief discours des choses plus remarquables que Samuel Champlain de Brouage a reconnues aux Indes Occidentais ("Breve discurso das cousas máis salientables que Samuel Champlain Brouage coñeceu nas Indias Occidentais"), na que se dá luz ao período da súa vida que abrangue entre 1595 e 1601.
No exército do rei da Bretaña (1595-1598)
Dado que cada frota francesa tiña que asegurarse a súa propia defensa no mar, Champlain tratou de aprender loitando coas armas de fogo do seu tempo e adquiriu ese coñecemento práctico ao servir no exército do rei Henrique IV durante as derradeiras etapas das guerras de relixión de Francia. Samuel Champlain uniuse ao exército real, baixo a dirección dos mariscais d'Aumont, de St. Luc e, a continuación, Brissac en Blavet, na Bretaña. O exército fora reunido coa intención de someter o duque de Mercoeur, gobernador de Gran Bretaña, que ofrecera refuxio a un corpo expedicionario español e ás derradeiras tropas rebeldes da Santa Liga durante a oitava guerra relixiosa (1585-1598).
Champlain serviu neste exército durante tres anos, ata a Paz de Vervins (1598). Alí labrou unha boa reputación entre os seus superiores.
1599-1601: no golfo de México
No camiño tomou notas detalladas e escribiu un informe sobre o que aprendeu nesa viaxe, e deulle ese informe en segredo ao rei Enrique, que o recompensou cunha pensión anual desde 1603 (e que en 1618 foi aumentada a 600 libras por ano).
Dado que era secreto, este informe non foi publicado por primeira vez ata moi tarde, en 1870, por Laverdière: Brief Discours des Choses plus remarquables que Sammuel Champlain de Brouage a reconneues aux Indes Occidentalles au voiage qu'il na faict en icettes en l'année 1599 et en l'année 1601, comme ensuite (e en inglés como Narrative of a Voyage to the West Indies and Mexico 1599–1602). A autenticidade deste relato como obra escrita por Champlain foi cuestionada adoito, por mor ds imprecisións e as discrepancias con outras fontes nunha serie de puntos importantes; con todo, estudos recentes apuntan a que a obra fose escrita por Champlain.
Tras o regreso de Champlain a Cádiz en agosto de 1600, o seu tío, que caera enfermo, requiriuno para que coidase dos seus negocios. Cha mplain fíxoo e, cando o seu tío Guillaume Allène morreu en xuño de 1601, Champlain pasou a herdar os seus bens, que incluían un terreo preto de La Rochelle, propiedades comerciais en España, e un barco mercante de 150 toneladas. Esta herdanza, combinada coa pensión anual do rei, deulle ao mozo explorador unha gran independencia, xa que non dependería do apoio financeiro de comerciantes nin doutros investidores.