cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Universidade de Wisconsin-Madison
miniatura|dereita A University of Wisconsin-Madison ou Universidade de Wisconsin-Madison, é unha universidade e centro de investigacións altamente selectivo, localizada en Madison, Wisconsin. Foi fundada en 1848, é a maior universidade do estado cun total de máis de 41.000 estudantes matriculados. A Universidade é dividida en 20 facultades. Había 29.153 estudantes asistindo ao grao, e 8,710 máis ao posgrao en 2008. A universidade é unha da mais grandes nos Estados Unidos e hai gastos de máis de $1 billon en investigación a traves das facultades.
Xallas, Urdilde, Rois
Xallas é un lugar da parroquia de Urdilde no concello coruñés de Rois, na comarca do Sar. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 37 habitantes (19 homes e 18 mulleres).
Petrarca Rugby
O Petrarca Padova Rugby é un club de rugby italiano da cidade de Padua (Padova en italiano e Pàdoa en lingua véneta) no Véneto. Foi fundado en 1947 por Pine Bonaiti, Lalo Santini, Gastone Munaron.
O primeiro título do club chegou en 1970, ao gañar o Campionato italiano. En 1982 construíu o seu propio estadio, o Stadio Plebiscito. Logo de gañar varios títulos nos anos '80, o club atravesou un período complicado a partir de 1989 que levou ao club a loitar contra o descenso. Nas tempadas 1997-98 e 1998-99 o club recuperou o seu nivel, chegando á final do campionato, na que perdeu nas dúas ocasións fronte ao Benetton Treviso.
Arbo, Arbo
Santa María de Arbo é unha parroquia que se localiza no sur do concello de Arbo. Segundo o padrón municipal de 2008 tiña 1.585 habitantes (789 homes e 796 mulleres) distribuídos en 40 entidades de poboación, o que supón un aumento en relación ao ano 2004 cando tiña 1.557 habitantes.
Lingua mozárabe
A lingua mozárabe (do árabe musta`rab مستعرب que quer dicir "arabizado") é unha lingua extinta da Península Ibérica. O mozárabe era a evolución do latín falado nas zonas da Península Ibérica que ao mesmo tempo que os diversos romances peninsulares se separaban para dar lugar ao castelán, catalán e galego-portugués, e demais, na zona baixo dominio musulmán apareceu un conxunto de falas non moi coñecidas. Non había unidade entre eles e a diferenza doutras linguas románicas escribíase con alfabeto árabe. Coñecémolos polas "kharxas" e as "muaxahas" dos poetas andalusís que usaban retrousos mozárabes e os desenvolvementos en árabe.
O mozárabe era un romance moi conservador, mantendo moitas características do latín vulgar que se perderon no resto das linguas peninsulares:
Tratado de Frankfurt
miniatura|Tratado de Frankfurt. O Tratado de Frankfurt foi un tratado de paz asinado o 10 de maio de 1871 na cidade de Frankfurt entre o Imperio Alemán e Francia unha vez finalizada a guerra franco-prusiana. Ratificou o Tratado de Versalles do 26 de febreiro de 1871 pactado entre Otto von Bismarck e Adolphe Thiers.
Entre outros puntos incluíu a cesión de Alsacia, Lorena e parte dos Vosgos a Alemaña; regulou o pago da indemnización de guerra que debía cubrir Francia e recoñeceu a Guillerme I de Prusia como emperador alemán.
Doutor Who
Doutor Who (Doctor Who na súa versión orixinal en inglés) é unha serie de televisión británica de ficción científica producida pola BBC.
Características
A serie trata das aventuras dun viaxeiro no tempo extraterrestre coñecido como O Doutor que, xunta cos seus compañeiros, explora o espazo e o tempo solucionando problemas, corrixindo desfeitas e enfrontándose a criaturas varias. Posúe unha nave espacial e temporal coñecida como TARDIS, que ten o aspecto dunha cabina de policía inglesa da década dos 50.
Foi emitida na BBC One desde 1963 até 1989, data na que se cancelou por baixas audiencias. Produciuse un filme en 1996 coa intención de ser un backdoor pilot, mais sen éxito, até que en 2005 se recuperou con éxito de audiencias. Posúe o Récord Guinness como o programa de televisión de ficción científica con máis anos de emisión, así como varios Premios Hugo e o Premio BAFTA á mellor serie dramática de 2006.
O Doutor
miniatura|dereita|200px|O Undécimo Doutor (Matt Smith) xunto coa compañeira de viaxes Amy Pond ([[Karen Gillian) na rodaxe da quinta tempada.]] O personaxe do Doutor está rodeado de misterio, o seu mesmo alcume o indica, máis ao longo das temporadas o público coñece máis detalles sobre el. Sábese que provén do planeta Gallyfrey, berce dunha das razas máis poderosas de todos os tempos, os Timelords ou Señores do Tempo, capaces de utilizar o tempo e o espazo. Debido ao seu carácter belicista gañaron multitude de inimigos ao longo de toda a galaxia. Disto desligase o personaxe do Doutor, quen a bordo da TARDIS, acrónimo de Time And Relative Dimension In Space (Tempo e Dimensión Relativa no Espazo), unha nave espacial con forma de cabina de policía inglesa, trata de desfacer entortos e salvar vidas sempre e cando as súas actuacións non afecten o espazo-tempo.
O Doutor, como todo Timelord, ten a posibilidade de rexenerarse nun novo corpo cando esta preto da morte ata un límite de doce veces. Polo momento o personaxe rexenerouse xa once veces.
Horacio Tenreiro Arias-Uría
Horacio Tenreiro Arias-Uría, finado en Madrid o 6 de febreiro de 1939, foi un avogado e político galego.
Doutor Who
O Doutor
O 8 de maio de 2022 anunciouse que Ncuti Gatwa tomaría o relevo de Jodie Whittaker como o seguinte doutor, converténdoo no primeiro actor negro en encabezar a serie.
Compañeiros
O Doutor xeralmente viaxa con de 1 a 3 compañeiros. Na maioría das historias de Doutor Who, o compañeiro ofrece un substituto con quen o público poida identificar e promover a historia, facendo preguntas e meterse en problemas, ou axudando ou rescatar o Doutor. A maioría dos compañeiros do Doutor son humanos, con algunhas excepcións, como Kamelion, nisto, Adric, Turlough, Astrid e Romana. Dos compañeiros non-humanos, alén de robot K-9, son membros de razas humanoides. Ata a data, Romana e Susan son os únicos Timelords que viaxaron co Doutor.
Daleks
miniatura|dereita|Os [[Daleks son os máis antigos inimigos do Doutor.]] A raza dos Daleks, apareceu por primeira vez en 1963, e son os máis antigos inimigos do Doutor. Os Daleks son mutantes de voz metalizada protexidos nunha especie de tanque que actúa como armadura e que proceden do planeta Skaro. O seu papel principal na serie é o de exterminar a todos os seres inferiores a eles, chegando incluso a atacar aos Señores do Tempo na Última Gran Guerra do Tempo. A súa aparición máis recente foi no episodio The Witch´s Familiar, na novena temporada da nova serie.
Horacio Tenreiro Arias-Uría
Vida persoal
Casou con María del Carmen Molezún Núñez en 1907.
Doutor Who
Cybermen
Os cybermen (ciberhomes en galego) eran orixinalmente unha especie de humanoides totalmente orgánicos orixinarios de Mondas, un planeta xemelgo á Terra que comezaron a implantar máis e máis partes artificiais nos seus corpos.
No 2006 presentouse unha variación totalmente nova dos Cybermen. Estes Cybermen Cybus foron creados nun universo paralelo polo inventor tolo John Lumic, quen estaba tentando preservar a vida dun ser humano a través do transplante dos seus cerebros en corpos de metal poderoso, enviándolles ordes a través dunha rede sen fíos e inhibindo as súas emocións cun chip electrónico.
The Master
The Master (o mestre en galego) é un Señor do Tempo renegado, arquienemigo do Doutor. Este personaxe apareceu por primeira vez en 1971 e o seu papel foi interpretado por varios actores debido a que como pertencente a esta raza, ten a capacidade de rexenerarse.
Davros
Procedente do planeta Skaro, este personaxe foi o creador dos Daleks.
Os Señores do Tempo
Aínda que non se declaran como inimigos oficiales do Doutor, ben é certo que en contadas ocasións teñen acontecido confrontacións entre ambos bandos, principalmente por conflitos de intereses. Na UGGT, o Doutor chegou a aniquilar a súa propia especie, xunto cos Daleks, para así poder rematar as hostilidades entre Daleks e Señores do Tempo, as cales produciran graves desastres no devir do Universo; máis tarde comprobouse que isto non fora de todo así.
Doutor Who en Galicia
A finais dos anos 80, a Televisión de Galicia emitiu os episodios protagonizados por Tom Baker como o cuarto doutor. Nesta versión o encargado de dobrar a súa voz foi o actor Gonzalo Uriarte.
Laio pola destrución de Ur
O Laio pola destrución de Ur é un texto sumerio composto canda a caída da Terceira Dinastía de Ur a mans de invasores elamitas, susianos e amoritas, cara ao 2004 a. de C.
Características
Trátase dunha serie de taboíñas de arxila escritas en cuneiforme achadas na biblioteca do Templo de Nippur e que están repartidas en museos de Filadelfia, París, Jena, Xenebra, Istambul, Berlín e Chicago. Nelas relátase a caída de Ur en clave relixiosa, xa que é unha decisión dos deuses a que provoca a súa destrución.
Tempada 2012-13 da NBA
A tempada 2012–13 da NBA foi a 67ª na historia da National Basketball Association (NBA). A tempada regular comezou o 30 de outubro de 2012, e rematou o 17 de abril de 2013. O All-Star Game da NBA xogouse o 17 de febreiro de 2013 no Toyota Center de Houston, Texas. Os Playoffs comezaron o 20 de abril de 2013, e remataron o 20 de xuño de 2013.
Os Miami Heat conseguiron o seu segundo anel consecutivo ó gañar por 4-3 ós San Antonio Spurs. LeBron James conseguiu tamén o seu segundo MVP das Finais da NBA consecutivo.
Pretempada
A pretempada comezou o 5 de outubro de 2012 e rematou o 26 de outubro de 2012.
Tempada regular
A tempada regular comezou o 30 de outubro de 2012 cando os campións da tempada 2011-12, os Miami Heat, derrotaron ós Boston Celtics por 120-107. A tempada regular rematou o 17 de abril de 2013.
Os Boston Celtics e os Indiana Pacers remataron a tempada con 81 partidos disputados, un menos ca o resto dos equipos, xa que o partido que ían disputar no TD Garden o 16 de abril de 2013 foi suspendido debido ó atentado na Maratón de Boston o día anterior.
Por conferencia
x- Clasificado para playoffs
y- Campión de división
c- Vantaxe de campo nos playoffs de conferencia
O paciente inglés
O paciente inglés (en The English Patient) é unha película de cine de 1996 dirixida por Anthony Minghella que está baseada na novela homónima de Michael Ondaatje, sendo un drama ambientado na segunda guerra mundial. Foi a película gañadora na cerimonia dos Oscar de 1996 con 9 estatuíñas de 12 candidaturas.
Tempada 2012-13 da NBA
Por conferencia
z- Vantaxe de campo en todos os playoffs
O paciente inglés
Sinopse
Un home ferido a finais da segunda guerra mundial é atendido por unha enfermeira nun mosteiro de Italia. O seu corpo está totalmente queimado, pero aínda ten tempo para contarlle a tráxica historia da súa vida, cando era xeógrafo que facía mapas de toda África.
SPT-100
SPT-100 é a designación dun tipo de motor iónico utilizado para o mantemento da órbita en satélites terrestres como os da serie Meteor e Gals. Son fabricadas en Rusia pola OKB Fakel e en Estados Unidos por Space Systems Loral e funciona usando xenon como propelente, consumindo 1,35 kW de potencia. Comezou a usarse en 1984.
Balboa (moeda)
O balboa é unha das dúas moedas de curso legal na República de Panamá, desde a súa introdución en 1904, xunto co dólar estadounidense, ao que desde entón ten vinculado o seu valor.
Divídese en 100 centésimos. O seu código ISO 4217 é PAB e o seu símbolo monetario B/.
Historia
O balboa creouse en 1904, un ano despois de que Panamá se independizase de Colombia. A Convención Nacional de Panamá emitiu a Lei 84, do 28 de xuño, en cuxo primeiro artigo se establecía o balboa como moeda nacional, cuñada en prata de 900 milésimas e cun peso de 1,672 gramos. Na mesma disposición fixábase o valor do balboa no do dólar estadounidense e determinábase que este tería tamén curso legal no país.
Moedas
miniatura|189x189px| Moeda de 2½ centésimos, hoxe fóra da circulación.
En 1904, cando se creou o balboa, recolléronse todas as moedas que naquel momento estaban en circulación no país, do sistema do peso colombiano, e fundíronse para cuñar as moedas da nova república. A primeira serie compúñase dos valores de 2½, 5, 10, 25 e 50 centésimos, e non foi ata 1931 cando se cuñou a primeira moeda co valor facial dun balboa, con características similares ás do dólar estadounidense. A primeira moeda co valor dun centésimo cuñouse en 1935.
Os valores en circulación son os de 1, 5, 10, 25 e 50 centésimos, así como 1 balboa. Proxectouse tamén a cuñaxe de moedas de dous e de cinco balboas, aínda que esta idea non prosperou.
Todas as moedas panameñas posteriores a 1908 están cuñadas na planta da Royal Canadian Mint en Otava, Canadá.
Billetes
miniatura|330x330px| [[Papel moeda|Billete dun balboa de 1941. ]]
En 1941, o presidente da República Panameña, Arnulfo Arias, promoveu que o Goberno executase o artigo 156 da Constitución do país, para autorizar os bancos oficiais e privados do país a emitiren papel moeda. Como resultado, aprobouse o Decreto 6, do 30 de setembro de 1941, que creaba o Banco Central de Emisión da República de Panamá, e o día seguinte, por medio do Decreto 103, do 1 de outubro, ordenouse a posta en circulación de papel moeda. O banco foi autorizado a emitir 6 millóns de balboas en papel moeda, aínda que a cantidade emitida o 2 de outubro do mesmo ano, cando os billetes se puxeron en circulación, non superou os 2,7 millóns de balboas. Uns días despois, o 7 de outubro, a autoridade da Canle de Panamá emitiu unha circular na que se indicaba que o papel moeda panameño podía ser aceptado en todas as dependencias da canle.
Porén, aos sete días da súa posta en circulación, o Goberno de Arias foi derrocado e substituído polo de Ricardo Adolfo de la Guardia, apoiado polos EEUU. O novo Goberno pechou inmediatamente o banco e os billetes comezaron a ser retirados da circulación e, finalmente, incineráronse nos talleres do Colexio Artes e Oficios entre o 13 de xuño e o 6 de xullo de 1942. Os billetes, con valores de 1, 5, 10 e 20 balboas, foran impresos pola compañía Hamilton Bank Note Company, de Nova York.
Cronoloxía das guerras entre os Jin e os Song
miniatura|O emperador [[Qinzong de Song foi arrestado e trasladado cara ó norte, a Manchuria, como refén da dinastía Jin durante as Guerras entre os Jin e os Song.]] As campañas das guerras entre os Jin e os Song tiveron lugar na dinastía Jin (jurchens) e a dinastía Song durante os séculos XII e XIII. Os jurchens eran unha confederación tribal de fala tungú nativa de Manchuria que derrocaran ós khitan (dinastía Liao) en 1222 e declararon o estabelecemento dunha nova dinastía, a Jin. As relacións diplomáticas entre a dinastía Jin e a Song empeoraron até o punto de que os jurchens declararon a guerra á dinastía Song en novembro de 1125.
Os jurchens enviaron dous exércitos contra os Song: un deles capturou a capital provincial, Taiyuan, mentres o outro asediou a capital Song, Kaifeng. Os jurchens retiráronse cando os Song prometeran pagar unha indemnización anual. Mentres a dinastía Song se volvía cada vez máis feble, o exército Jin levou a cabo un segundo asedio contra Kaifeng, a cal foi capturada e saqueada; o emperador da dinastía Song, Qinzong, foi apresado e levado ó norte cara a Manchuria como refén. A parte restante da corte dos Song retirouse cara o sur da China e comezou o período do Song do sur da historia chinesa. Os Jin estabeleceron dous gobernos monicreques –primeiro a dinastía Da Chu e máis tarde o estado de Qi– como estado colchón entre os Song e Manchuria.
Os jurchens dirixíronse cara ó sur co obxectivo de conquistar o Song do sur, pero as contraofensivas dos xenerais chineses con Yue Fei detiveron o seu avance. Negociouse un acordo de paz, o tratado de Shaoxing, ratificado en 1142, que estabeleceu o río Huai como fronteira entre os dous imperios. A paz entre os Song e os Jin foi interrompida dúas veces. O emperador Jin Hailingwang envadiu o Song do sur no ano 1161, mentres que os vingadores Song intentaron sen éxito recuperar o norte da China no ano 1204.
As guerras contra os Song foron notables polo feito de xurdir novas innovacións tecnolóxicas. No asedio de De'an de 1132 empregouse por primeira vez a lanza de fogo, unha arma de pólvora primitiva, antecesora da arma de fogo. O huopao, unha bomba incendiaria, empregouse en diversas batallas e as bombas de pólvora feitas de ferro fundido foron usadas nun asedio do ano 1221. Os jurchens migraron cara ó sur e estabelecéronse ó norte da China, onde adoptaron a lingua e a cultura confucionista dos habitantes locais. O goberno da dinastía Jin evolucionou cara a unha burocracia imperial centralizada estruturada da mesma maneira que as dinastías chinesas anteriores. Tanto esta dinastía coma a dinastía Song atoparon a súa fin durante o século XIII, cando o Imperio Mongol se expandiu por todo o continente asiático.
C/NOFS
C/NOFS, acrónimo de Communications/Navigation Outage Forecasting System, foi un satélite artificial da Forza Aérea dos Estados Unidos lanzado o 16 de abril de 2008 a bordo dun foguete Pegasus XL desde o Kwajalein.
Características
A misión de C/NOFS foi monitorizar e facer prediccións de ata catro horas sobre o escintileo ionosférico en tempo real e a escala mundial. O satélite levaba seis instrumentos a bordo:
Os instrumentos NWM, IVM e CINDI foron proporcionados pola NASA.
C/NOFS reentrou na atmosfera terrestre o 28 de novembro de 2015.
Einion ap Gwalchmai
O poeta cortesán galés Einion ap Gwalchmai (fl. 1202 - 1223) foi fillo do poeta Gwalchmai ap Meilyr e irmán do tamén poeta Meilyr ap Gwalchmai. Viviu en Gwynedd. Da súa obra chegaron ata nós algunhas liñas dun poema de louvanza a Llywelyn ab Iorwerth, Príncipe de Gwynedd, xunto con tres impresionantes awdlau (odas) relixiosas. O seu poema máis notábel é, se cadra, o seu marwnad (pranto) a Nest ferch Hywel, de Dywyn, Meirionnydd: ábrese con seis versos dedicados ao mes de maio:
Erich Maria Remarque
Erich Paul Remark, nado en Osnabrück (Alemaña) o 22 de xuño de 1898 e finado en Locarno (Suíza) o 25 de setembro de 1970 foi un escritor alemán, que empregou o pseudónimo de Erich Maria Remarque.
Traxectoria
Remarque participou na primeira guerra mundial, feito que inspirou para escribir a súa máxima obra literaria, Im Westen nichts Neues (1929), historia en que describe con implacable claridade e cálida compaixón o sufrimiento provocado por devandita guerra.
En 1932, Remarque abandonou Alemaña e instalouse no cantón de Tesino, Suíza. Considérase a Remarque como un dos máis famosos inimigos do nazismo. En 1933 destruíronse obras súas durante as queimas públicas de libros que levaron a cabo os nazis en Alemaña entre o 10 de maio e o 21 de xuño. En 1939 emigrou aos Estados Unidos xunto coa súa primeira esposa Ilse Jutta Zambona, coa que casou e se divorciou dúas veces. Ambos nacionalizáronse cidadáns estadounidenses en 1947. Ao ano seguinte regresou a Europa.
En 1958 casou coa actriz Paulette Goddard coa que permaneceu ata a súa morte en 1970.
Novelas
miniatura|150px|Im Westen nichts Neues, versión orixinal de 1929.
Transformación de Galileo
As transformacións de Galileo utilízanse na comparación de fenómenos que ocorren en referenciais inerciais distintos, dentro da física newtoniana ou mecánica clásica. Así, coñecendo o estado de movemento nun determinado sistema de coordenadas, ao aplicárense as ecuacións das transformacións de Galileo, é posíbel expresar o estado dese movemento usando como referencia outro sistema inercial.
Máis precisamente as transformacións de Galileo permiten transformar as ecuacións da física dun referencial inercial a outro, de forma a manter as ecuacións invariantes. Isto é, a forma das ecuacións da física non pode depender do estado de movemento dun observador, unha vez que o movemento é relativo. Isto leva no entanto a contradicións cando se considera as ecuacións de Maxwell. A solución destas contradicións levaron a Albert Einstein a propor a Transformación de Lorentz coa transformación fundamental entre referenciais inerciais en movemento relativo.
José María Pérez Álvarez
Traxectoria
Dirixiu o programa de divulgación literaria El libro de la semana na Cadena SER (1994-2004). Colaborador da revista Jano e en tallerdeediciones.com, foi director da colección «La Letrería» da editorial Duen De Bux (2007-2011). Aparece seleccionado na antoloxía «Afinidades electivas» (revista Letras libres, 2003), coordinada por Juan Goytisolo.
Xunto á súa novelas e contos en castelán, publicou relatos en galego nas revistas Animal e Trebo, e un relato, "Sempre abril e domingo", na antoloxía Narradores de cine (Ed. Xerais). Tamén unha novela curta, Notas necrolóxicas, no libro antolóxico Palabras da montaña. Colabora en Faro de Vigo e tamén en catálogos de pintores, escultores e fotógrafos, como X. Cuíñas, Lazcano, Terrachán, Acisclo Manzano, Alexandro, Virxilio Fernández, Manuel García de Buciños e Mani Moretón.
Desde 2014 administra o blog El arte del puzle.
Premios
Co conto titulado La fuga foi finalista dos Premios del Tren (2012).
Lista de Presidentes da República Popular da China
Esta é unha lista dos Presidentes e outros xefes de Estado da República Popular da China.
O cargo, chamado 国家主席 (Guójiā Zhǔxí) en mandarín, foi creado en 1954 cando a 1.ª Constitución consolidou o sistema de goberno na República Popular da China. O cargo foi abolido entre 1975 e 1982 realizando as funcións de xefe de Estado o Presidente do Comité Permanente da Asemblea Popular Nacional. A presidencia foi reinstaurada baixo a cuarta constitución en 1982.
Toy Story That Time Forgot
Toy Story That Time Forgot é un especial de televisión de 22 minutos producido por Pixar Animation Studios e Walt Disney Television Animation que se estreou na canle ABC o 2 de decembro de 2014. Foi escrito e dirixido por Steve Purcell e producido por Galyn Susman. Michael Giacchino compuxo a música para o especial. A maioría dos actores habituais da franquía Toy Story retomaron os seus papeis, incluíndo Tom Hanks como Woody, Tim Allen como Buzz Lightyear, Kristen Schaal como Trixie, Wallace Shawn como Rex, Timothy Dalton como Mr. Pricklepants, Don Rickles como Mr. Potato Head e Joan Cusack como Jessie, con Kevin McKidd e Emma Hudak uníndose nos papeis de Reptillus Maximus e Angel Kitty, respectivamente. O especial foi o derradeiro papel de Rickles antes da súa morte en abril de 2017.
Arturo Romaní
O nome de Arturo Romaní pode referirse a:
Aeroporto de Viciebsk-Vostochny
O aeroporto de Viciebsk-Vostochny é un aeroporto que serve a Viciebsk, en Belarús. Está situado a 12 quilómetros ao sueste da cidade.
A Meana, Sorribas, Rois
A Meana é un lugar da parroquia de Sorribas no concello coruñés de Rois, na comarca do Sar. Segundo o padrón municipal (INE 2017) ten 34 habitantes (15 homes e 19 mulleres).
Idioglosia
A idioglosia refírese a unha linguaxe idiosincrática, inventada e falada por só unha ou moi poucas persoas. A meirande parte das veces, idioglosia fai referencia a "linguas privadas" dos nenos pequenos, especialmente os xemelgos. Tamén se coñece como criptofasia e, comunmente, como fala xemelga.
John E. Walker
John Ernest Walker, nado o 7 de xaneiro de 1941 en Halifax, Inglaterra, é un químico inglés galardoado co Premio Nobel de Química do ano 1997.
Traxectoria
Estudou física, química e matemáticas no St Catherine's College, dependente da Universidade de Oxford, onde se doutorou en 1965.
Investigacións científicas
Durante a súa estancia en Oxford iniciou a súa colaboración con Edward Abraham acerca dos péptidos como antibióticos, así como tamén se interesou na bioloxía molecular. Logo de traballar entre 1969 e 1971 na Universidade de Wisconsin-Madison e dunha estancia en Francia entre aquel ano e 1974, entrou a traballar na Universidade de Cambridge. Alí coñeceu a Frederick Sanger e Francis Crick. Á beira destes realizou análise de secuencias de proteínas e puido descubrir o código xenético modificado da mitocondria, e en 1978 decidiu aplicar métodos químicos da proteína ás mesmas proteínas da membrana.
En colaboración co químico estadounidense Paul D. Boyer desenvolveu métodos para estudar a síntese química das encimas que catalitzan a adenosina trifosfato, o principal elemento de achega de enerxía aos organismos.
En 1997 foi galardoado, xunto con Paul D. Boyer, coa metade do Premio Nobel de Química polo descubrimento da síntese da molécula da adenosina trifosfato. A outra metade do premio recaeu no químico danés Jens Christian Skou polo descubrimento da encima transportadora de iones de sodio e potasio, a bomba de sodio-potasio.
Cruz Azul
O Club Deportivo, Social, y Cultural Cruz Azul, coñecido como Cruz Azul, é un club de fútbol de Cidade de México. Compite na Primeira División de México.
Dehesa de Romanos
Dehesa de Romanos é un concello español da provincia de Palencia (Castela e León). A súa poboación é de 40 habitantes (INE 2012).
Ciclón tropical mediterráneo
Un ciclón tropical mediterráneo ou medicán (neoloxismo formado a partir do inglés medicane, de mediterranean hurricane), é un furacán que se desenvolve no mar Mediterráneo.
Historia
Ao longo da historia, na zona mediterránea aconteceron tempestades que pola súa estrutura semellan furacáns, como en setembro de 1947, setembro de 1969, xaneiro de 1982, setembro de 1983, ou xaneiro de 1995. Como características distintivas teñen o seu movemento de oeste a leste (ó revés que no caso tropical) e o orixinarse en augas máis frías que os tropicais. O neoloxismo medicán xurdiu debido ao aumento de potencia e frecuencia destes fenómenos debido ó quecemento climático.
Alcedínidos
miniatura|Os [[Tanysiptera de Nova Guinea teñen unhas colas longas pouco comúns neste grupo.]] miniatura|O son dos [[Dacelo, chamados en Australia kookaburras, soa como unha gargallada.]] miniatura|Igual que moitos outros picapeixes dos bosques, o [[Syma torotoro a miúdo aniña en niños de térmites arbóreas.]] miniatura|O [[Ceyx erithacar é considerado de mal agoiro polos guerreiros da tribo dusun de Borneo.]] miniatura|Un picapeixe de bosque no Parque Nacional de Kakadu, Australia.
Os alcedínidos (Alcedinidae) constitúen unha familia de aves de pequeno ou medio tamaño, de rechamantes cores da orde Coraciiformes, chamados comunmente picapeixes ou martiños peixeiros. En Galicia vive a especie Alcedo athis.
Teñen unha distribución cosmopolita, coa maioría das especies en zonas tropicais de África, Asia e Oceanía. A familia contén 114 especies e está dividida en tres subfamilias e 19 xéneros. Todos os picapeixes ou martiños peixeiros teñen grandes cabezas, peteiros agudos, patas curtas e colas repoludas. A maioría das especies ten unha plumaxe rechamante con só pequenas diferenzas entre os sexos. A maioría das especies son de distribución tropical, e algo máis da metade viven só en bosques. Comen unha ampla variedade de presas, que xeralmente capturan baixando en picado desde unha póla. Aínda que habitualmente se crea que a maioría viven preto dos ríos e comen peixes, moitas especies viven lonxe da auga e comen pequenos invertebrados. Igual que outros membros da súa orde, nidifican en cavidades, xeralmente túneles escavados na terra en ribeiras e pendentes naturais ou artificiais. Algúns nidifican en niños de térmites arbóreas. Unhas poucas especies, especialmente formas insulares, están ameazadas de extinción.
Taxonomía, sistemática e evolución
A familia Alcedinidae forma parte da orde Coraciiformes, que tamén inclúe os momótidos, abellarucos, tódidos, corácidos e braquipterácidos. O nome da familia foi introducido (como Alcedia) polo polígrafo francés Constantine Samuel Rafinesque en 1815. Divídese en tres subfamilia, os Halcyoninae (picapeixes arbóreos), os Alcedininae (picapeixes de río) e os Cerylinae (picapeixes acuáticos). O nome Daceloninae utilízase ás veces para a subfamilia dos picapeixes arbóreos, pero foi introducida por Charles Lucien Bonaparte en 1841, mentres que Halcyoninae, introducida por Nicholas Aylward Vigors en 1825, ten prioridade por ser anterior. Uns poucos taxónomos elevan as tres subfamilias ao status de familia. Malia que se lles chama picapeixes, moitas destas aves non están especializadas en pescar; por exemplo, ningunha das especies de Halcyoninae o está.
O centro da diversidade dos picapeixes crese que é a rexión de Australasia, pero non se pensa que o grupo se orixinase alí, senón na rexión Indomalaia, hai uns 27 millóns de anos e desde alí invadiron a rexión de Australasia varias veces. Describíronse picapeixes fósiles con idades que empezan no Eoceno inferior de Wyoming e o Eoceno medio de Alemaña, hai uns 30–40 millóns de anos. Describíronse fósiles máis recentes do Mioceno de Australia (de 5–25 millóns de anos). Varais aves fósiles foron adscritas erradamente aos picapeixes, como Halcyornis, do Eoceno inferior de Kent, Inglaterra, que tamén foi considerado unha gaivota, pero agora pénsase que era membro dunha familia extinta.
Entre as tres subfamilias, os Alcedininae son basais con respecto ás outras dúas subfamilias. As poucas especies que se encontraron nas Américas, todas da subfamilia Cerylinae, indican que a escasa representación no hemisferio occidental foi o resultado de só dous eventos de colonización orixinais. A subfamilia é unha rama comparativamente recente separada dos Halcyoninae, que non se diversificou ata o Mioceno e Plioceno.
Descrición
A plumaxe da maioría dos picapeixes é rechamante, e os tons máis comúns son os verdes e azuis. A brillantez destas cores non se debe á iridescencia (agás nos americanos) nin a pigmentos, senón que está orixinado pola estrutura das plumas, que causa a dispersión da luz azul (o efecto Tyndall). Na maioría das especies non existen diferenzas evidentes entre os sexos; cando hai diferenzas, estas son bastante pequenas (de menos do 10%).
Teñen peteiros longos con forma de daga. O peteiro adoita ser máis longo e máis comprimido en especies que pescan, e máis curto e ancho en especies que cazan presas no chan. O peteiro máis atípico e máis longo é o do Clytoceyx rex, que esta especie usa para escavar no chan do bosque á procura de presas. Xeralmente teñen patas curtas, aínda que as especies que se alimentan no chan teñen tarsos máis longos. A maioría das especies teñen catro dedas, tres dos cales están dirixidos cara adiante.
Os iris da maioría das especies son marróns escuros. Os picapeixes teñen unha excelente visión; posúen visión binocular e crese que teñen unha boa visión das cores. Os seus movementos oculares están restrinxidos dentro das cuncas oculares, polo que xiran a cabeza para buscar as presas. Ademais, poden compensar a refracción da auga e a reflexión cando cazan presas baixo a auga, e poden estimar a profundidade da auga de forma exacta. Tamén teñen membranas nictitantes que cobren os ollos para protexelos cando impactan coa auga; o Ceryle rudis ten unha placa ósea que se desliza sobre o ollo cando impacta coa auga.
Distribución e hábitat
Teñen unha distribución cosmopolita, e aparecen en todas as rexións tropicais e temperadas. Están ausentes das rexións polares e algúns dos desertos máis secos do mundo. Varias especies alcanzaron grupos de illas, especialmente as do sur e leste do océano Pacífico. Os trópicos do Vello Mundo e Australasia son as áreas centrais deste grupo. En Europa e Norteamérica ao norte de México están pouco representados, cunha soa especie común en cada unha destas áreas (Alcedo athis e Megaceryle alcyon, respectivamente), e un par de especies pouco comúns e moi locais en cada continente: (o Megaceryle torquata e Chloroceryle americana no suroeste dos Estados Unidos, e o Ceryle rudis e o Halcyon smyrnensis no sueste de Europa). Das seis especies que se dan nas Américas, catro son pìcapeixes verdes estreitamente relacionadas do xénero Chloroceryle e as outras dúas son picapeixes grandes cristados do xénero Megaceryle. Incluso na Suramérica tropical hai só cinco especies á que hai que sumar o Megaceryle alcyon invernante. En comparación, só o país africano de Gambia ten oito especies residentes na súa relativamente pequena área de 193 × 32 km.
Os picapeixes ocupan unha ampla variedade de hábitats. Aínda que están a miúdo asociados con ríos e lagos, aproximadamente a metade das especies do mundo encóntranse en bosques e ríos forestados. Tamén ocupan unha ampla variedade doutros hábitats. O Todiramphus pyrrhopygius de Australia vive nos desertos secos, aínda que os picapeixes están ausentes doutros desertos secos como o Sáhara. Outras especies viven en zonas altas das montañas ou en bosques abertos e varias especies viven nos atois de coral tropicais. Numerosas especies adaptáronse a hábitats modificados polos humanos, particularmente os adaptados a zonas boscosas, e poden encontrarse en áreas cultivadas agrícolas, así como en parques e xardíns de cidades.
Alimentación
Aliméntanse dunha gran variedade de presas. Son máis coñecidos por pescar e comer peixes e algunhas especies, efectivamente, especialízanse en capturar peixes, pero outras capturan crustáceos, ras e outros anfibios, vermes anélidos, moluscos, insectos, arañas, cempés, réptiles (incluíndo serpes), e incluso aves e mamíferos. Algunahs especies poden especializarse na captura dunha gran variedade de presas e outras só nunhas poucas, e nas especies con grandes áreas de distribución globais, as diferentes poboacións poden ter distintas dietas. Os picapeixes de bosque comen principalmente insectos, particularmente saltóns, mentres que os picapeixes acuáticos están máis especializados en pescar peixes. O Todiramphus pyrrhopygius foi observado peteirando nos niños de barro dos hirundínidos Petrochelidon ariel para alimentarse das súas crías. Os picapeixes xeralmente cazan desde unha póla exposta; cando observan unha presa, a ave bótase en picado para apañala, despois regresa á súa póla. Os picapeixes das tres subfamilias baten a presa contra a póla para matala e retirar ou romper as espiñas protectoras e ósos. Unha vez golpeada a presa, manipúlana e despois trágana. O Clytoceyx rex usa o seu peteiro ancho e masivo como unha pa para escavar buscando vermes no barro mol.
Reprodución
Son aves territoriais, e algunhas especies defenden os seus territorios vigorosamente. Son xeralmente monógmas, aínda que se observou ás veces a reprodución cooperativa nalgunhas especies e é bastante común noutras, como o Dacelo novaeguineae, na que individuos axudan e colaboran coa parella reprodutora dominante a criar os fillos.
Como todos os Coraciiformes, os picapeixes nidifican en cavidades, e a maioría das especies nidifican en buratos que escavan no chan. Estes buratos están xeralmente en ribeiras dos ríos, lagos ou gavias feitas polo home. Algunhas especies poden nidificar en buratos nas árbores, na terra que colga das raíces dunha árbore arrancada pola raíz, ou en niños arbóreos de térmites. Estes niños de térmites son comúns nas especies forestais. Os niños teñen forma de pequena cámara ao final do túnel. As tarefas de escavación do niño son compartidas entre os dous xéneros. Durante as escavacións iniciais, ás veces a ave pode voar ao sitio escollido con considerable forza e pode lesionarse mortalmente. A lonxitude dos túneles varía segundo a especie e a lolcalidade; os niños en termiteiros son necesariamentre moito máis curtos que os que se escavan na terra, e os niños en substratos máis duros son máis curtos que os feitos en solo brando ou area. Os túneles máis longos rexistrados son os do Megaceryle maxima, que chegan aos 8,5 m de longo.
Os ovos dos picapeixes son sempre brancos e brillantes. O tamaño de posta típico varía coa especie; algunhas das especies máis grandes e tamén as máis pequenas poñen só dous ovos por posta, mentres que outras poden poñer 10, pero o máis común é de tres a seis ovos. Ambos os sexos chocan os ovos. As crías xeralmente permanecen cos pais durante 3–4 meses.
Status e conservación
miniatura|O [[Actenoides concretus é clasificado como case ameazado debido á perda rápida do hábitat forestal.]]
Varias especies considérase que están ameazadas polas actividades humanas e están en perigo de extinción. A maioría destas son especies de bosque con distribución limitada, fundamentalemnte especies insulares. Están ameazadas pola perda de hábitat causada pola deforestación ou a degradación e nalgúns casos por especies introducidas. O picapeice das illas Marquesas (Todiramphus godeffroyi) da Polinesia Francesa está listado como en perigo crítico debido a unha combinación de perda e degradación de hábitat causados pola introdución de gando vacún e posiblemente debido á depredación realizada por especies introducidas.
Relacións cos humanos
O picapeixe sagrado Todiramphus sanctus, xunto con outros picapeixes do Pacífico, foi venerado polos polinesios, que crían que tiña o control dos mares e as ondas.
A taxonomía moderna nomeou a moitos picapeixes por un mito clásico grego. A primeira parella da ave mítica Halcyon (picapeixe) foi creada polo casamento da princesa Alcione con Ceix. Cometeron o sacrilexio de chamarse entre si Zeus e Hera, como se fosen deuses. Iso incomodou a Zeus e morreron por iso, pero os outros dueses, nun acto de compaixón, convertéronos en aves, situándoas no seu hábitat orixinal na beira do mar. Ademais, concedéronselles os "días de halcyon". Son sete días arredor do solsticio de inverno nos que non haberá tormentas para favorecelos. Os "días" das aves Halcyon tiñan como propósito que puidesen coidar a súa posta ou crías eclosionadas en inverno, pero a frase "días de Halcyon" tamén se refire especificamente a un tempo idílico do pasado, ou en xeral a un tempo de paz.
Varios tipos de picapeixes e artefactos culturais humanos son denominados por esa parella, facendo referencia a ese mito de metamorfose:
Casa de Quintela (Redondela)
A casa de Quintela foi unha casa galega situada no concello pontevedrés de Redondela. Recibe ese nome por estar localizada na parroquia de Quintela.
Pertenceu á familia dos Núñez de Araújo.
Morcego de bigotes
O morcego bigotudo (Myotis mystacinus) é unha especie de pequeno morcego europeo con pelaxe longa. Aínda que é pouco común, este morcego habita en zonas próximas aos sitios onde viven os humanos e preto da auga; é semellante ao morcego de Brandt, o Myotis brandtii, o cal pasou a considerarse como unha especie independente en 1970. A fórmula de dentición do M. mysticinus é.
A análise das características morfolóxicas, do seu comportamento e xenéticas atoparon máis subespecies de morcegos bigotudos no xénero Myotis. De Myotis mystacinus, Myotis brandtii e Myotis ikonnikovi separouse unha nova especie, Myotis alcathoe, no ano 2001. M. alcathoe é o máis pequeno entre os morcegos bigotudos de Europa e emprega as frecuencias nas súas chamadas de ecolocalización máis altas de todas as especies europeas pertencentes ao seu xénero. Prefire cazar en vales pequenos con árbores de folla caduca próximos a cursos de auga. Os antigos rexistros de Grecia e Hungría indican unha distribución importante no sueste de Europa.
(Vexa a distribución do Morcego de bigotes no modelo)
Viveiro, Celanova
San Xoán de Viveiro é unha parroquia do concello ourensán de Celanova na comarca da Terra de Celanova. No ano 2007 tiña 160 habitantes (71 homes e 89 mulleres) distribuídos en 4 entidades de poboación, o que supón un aumento de 9 habitantes en relación ao ano 2000.
Morcego de bigotes
Ecolocación
As frecuencias utilizadas polo M. mystacinus para a ecolocalización varían entre 34–102 kHz, chegando ao pico de enerxía en 53 kHz e cunha duración media de 3.0 ms.
María Alonso
O nome de María Alonso pode referirse a:
Ovidio Hernández
Ovidio Hernández Gómez, nado na Poza Rica de Hidalgo (Veracruz) o 31 de decembro de 1933 e finado na Cidade de México o 16 de setembro de 1976, foi un músico e cantante mexicano.
Foi primeira voz do trío mexicano Los Panchos entre 1971 a 1976.
God Defend New Zealand
God defend New Zealand (en galego Deus defenda Nova Zelandia) é o himno nacional de Nova Zelandia, compartindo rol con God Save the Queen. A letra foi composta orixinariamente por Thomas Bracken en 1870. John Woods realizou a música en 1876. O himno foi declarado oficial en 1940.
Lista de estados dos Estados Unidos de América por fuso horario
Lista dos Estados dos Estados Unidos de América por fuso horario. A maioría dos estados posúe o horario de verán con excepción dos estados de Arizona e Hawai.
miniatura|centro|600px|Mapa dos fusos horarios do mundo.
Estes son os fusos horarios que engloban os Estados Unidos e as súas posesións:
Ovella
Unha ovella (Ovis aries) é un mamífero cuadrúpede ungulado doméstico, usado como gando. Como todos os ruminantes, as ovellas son artiodáctilos, ou animais con pezuños. O macho desta especie chámase carneiro e xeralmente presenta cornos longos e en espiral (nalgunhas razas a femia tamén os posúe). A pesar de que o termo «ovella» aplícase a moitas especies do xénero Ovis, polo xeral fai referencia á subespecie doméstica de Ovis orientalis.
Psicoloxía
miniatura|Psi (Ψ), letra grega asociada coa psicoloxía. miniatura|[[Wilhelm Wundt (sentado) con colegas no seu laboratorio psicolóxico, o primeiro do seu tipo. Wundt conseguiu que a psicoloxía fose un campo científico independente da filosofía e da bioloxía.]] A psicoloxía (literalmente «estudo ou tratado da alma»; do grego clásico ψυχή, transliterado psykhé, «psique», «alma», «actividade mental», e λογία, loxía, «tratado» ou «estudo») é unha profesión, unha disciplina académica e unha ciencia que trata o estudo e a análise da conduta e dos procesos mentais dos individuos e de grupos humanos en distintas situacións, cuxo eido de estudo abrangue tódolos aspectos da experiencia humana e faino con fins tanto de investigación como docentes e laborais, entre outros. Existen diversas perspectivas psicolóxicas, cada unha coas súas propias teorías e metodoloxías, e en comparanza poden coincidir, influirse, superpoñerse ou mesmo ser contradictorias e incompatibles; esta variedade dá pé a múltiples acepcións e abordaxes. Algúns enfoques —como no humanismo— consideran que o método científico non é axeitado para investigar a conduta; outros tales como o condutismo emprégano só para comportamentos observables que poden ser obxectivamente medidos.
Ovella
Posiblemente descendan do muflón salvaxe de Europa e Asia, e foron un dos primeiros animais en ser domesticados para fins agrícolas, criadas principalmente pola súa la, carne e leite. A la de ovella é a fibra animal máis utilizada e polo xeral recóllese mediante esquila. A súa carne recibe o nome de carne de cordeiro cando é dun animal novo e de ovino maior ou carneiro cando provén de animais de máis dun ano.
Psicoloxía
Por medio dos seus diversos enfoques, a psicoloxía explora conceptos como a percepción, a atención, a motivación, a emoción, o funcionamento do cerebro, a intelixencia, o pensamento, a personalidade, as relacións personais, a conciencia e a inconsciencia. A psicoloxía emprega métodos empíricos cuantitativos e cualitativos de investigación para analizar o comportamento. Tamén se poden atopar, especialmente no eido clínico ou de consultaría, outro tipo de métodos cualitativos e mixtos. Mentres que o coñecemento psicolóxico é empregado na avaliación ou tratamento das psicopatoloxías, nas últimas décadas os psicólogos tamén están sendo empregados nos departamentos de recursos humanos das organizacións, en áreas relacionadas co desenvolvemento infantil e do envellecemento, os deportes, os medios de comunicación, o mundo do dereito, as emerxencias e as ciencias forenses. Aínda que a meirande parte dos psicólogos están involucrados profesionalmente en actividades terapéuticas (clínica, consultaría, educación), unha parte tamén se adica á investigación, dende as universidades, sobre un amplo rango de temas relacionados co comportamento, o desenvolvemento e o pensamento humano.
Ovella
A cría de ovellas practícase en case todo o mundo e foi fundamental para moitas civilizacións. En 2014 a FAO reflectía a existencia de máis de 1200 millóns de cabezas en todo o mundo, coa China como maior produtor, con máis de 200 millóns (un 16,7 % do total), seguida por Australia con 72 e a India con 63 millóns de cabezas. Tamén se crían como organismo modelo para a investigación científica.
Psicoloxía
Etimoloxía
A verba grega ψυχή (psykhé) quere dicir «alma», «mente», «alento», «vida», «vento frío», «sopro xeado» e era representado simbolicamente cunha bolboreta, mentres que -λογία (-loxía) describe a «fala» ou o «discurso», «tratado», «doutrina»etc.; polo tanto, psicoloxía significa literalmente «estudo da alma» e denota o «estudo da mente».
Ovella
Como animal clave na historia da gandería, as ovellas están profundamente arraigadas na cultura humana e aparecen representadas tanto na linguaxe moderna como na simboloxía. Como gando, asócianse xeralmente con imaxes pastoriles e arcadianas. Aparecen en moitos mitos —como o do vélaro de ouro— e nas grandes relixións, especialmente nas abrahámicas. Tanto nos ritos relixiosos antigos como nos modernos, utilizáronse como animais de sacrificio.
Psicoloxía
Etimoloxía
A palabra psicoloxía foi empregada por primeira vez en lingua latina polo poeta e humanista cristián Marko Marulić, no seu libro Psichiologia de ratione animae humanae a finais do século XV ou a comezos do XVI, e tamén se cita a obra dun autor alemán, Rudolf Göckel, que publicou o texto Psychologia hoc est de hominis perfectione, anima, ortu (Marburg, 1590). O termo difundiuse a través da Reforma protestante en Alemaña e os escritos de Philippe Melanchthon, e tamén se encontra o termo en francés, por exemplo no texto Psichologie ou traicté de l'apparition des esprits, de Noël Taillepied (1588). En canto á lingua inglesa, a primeira referencia coñecida de psychology apareceu na obra de Steven Blankaart, en 1694.
Ovella
Existen máis de 200 tipos de ovellas no mundo, en hábitats tan diversos como desertos e altas montañas.
Psicoloxía
Etimoloxía
O termo non gañou popularidade no eido ilustrado senón até o uso do mesmo a cargo do filósofo alemán Christian Wolff, quen o empregou nas súas obras Psychologia empirica (1732) e Psychologia rationalis (1734).
Ovella
Terminoloxía
O grupo de ovellas chámase rabaño e o cercado onde se meten chámase curro, zarrado ou mallada. A cría chámase año ou aña, aínda que tamén se coñece cos nomes de añagoto, cordeiro (sempre que non pase dun ano) e roxelo.
Psicoloxía
Historia
As antigas civilizacións de Exipto, Grecia, China, India e Persia dedicáronse ao estudo filosófico da psicoloxía. No Antigo Exipto o Papiro Ebers mencionaba a depresión e os trastornos do pensamento. Os historiadores sinalan que os filósofos gregos, incluíndo Tales de Mileto, Platón e Aristóteles (especialmente no seu tratado De Anima), abordou o funcionamento da mente. Xa no século IV a.C., o médico grego Hipócrates teorizou que os trastornos mentais tiñan causas físicas máis que sobrenaturais. No ano 387 a. C., Platón suxeriu que é no cerebro onde teñen lugar os procesos mentais, e no 335 a. C. Aristóteles suxeriu que era o corazón.