cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Máxico Boo
O espertar na Terra
No ano 774 da Cronoloxía de Dragon Ball, Babidi, fillo de Bibidi, liberou ó monstro utilizando a enerxía de Son Goku, Son Gohanda e Vexeta transformados en Super Saián 2. Para iso empregou en primeiro lugar a Spopovich e a Yamu, dous humanos subordinados que lle quitaron a metade da enerxía necesaria a Son Gohanda cunha xiringa especial. Posteriormente usou a Vexeta xa que os seus subordinados (salvo Dabla) non podían facerlles fronte. Vexeta pola súa parte, deixouse medio controlar por Babidi a propósito para poder forzar unha loita contra Son Goku e que Babidi lle espertase de paso o seu poder oculto. O Máxico Boo conseguiu saír do seu encerro e nuns instantes derrotou a Dabla, Son Gohanda e Kaiō Shin do Leste. Ó observar a enorme forza do Máxico Boo, "Majin" Vexeta deixou inconsciente a Son Goku para enfrontarse a el. Aínda que nun primeiro momento pareceu dominar ó Máxico Boo, Vexeta viuse superado pola súa enorme potencia e a súa invulnerabilidade. Poñéndose no lugar de Son Goku e mostrando por primeira vez sentimentos de nobreza, Vexeta decidiu concentrar toda a súa enerxía nunha potente explosión que o auto destruiría para que o Máxico Boo non puidese rexenerarse, pero non deu resultado e o Máxico Boo recuperouse sen ningunha secuela.
A Cabana, A Graña de Vilarente, Abadín
A Cabana é un lugar da parroquia da Graña de Vilarente no concello lugués de Abadín na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE en 2015 tiña 31 habitantes (16 homes e 15 mulleres), os mesmos ca en 2011 (17 homes e 14 mulleres).
HC Lada Togliatti
O HC Lada Togliatti (en ruso ХК «Лада» Тольятти) é un equipo profesional de hóckey sobre xeo da cidade de Togliatti, no óblast de Samara (Rusia). Actualmente compite na Vysshaya Hokkeinaya Liga tras abandonar a KHL no 2010 por problemas financeiros.
Historia
O club foi fundado en 1976 baixo o nome de Torpedo Togliatti e disputou o seu primeiro partido o 31 de agosto dese mesmo ano fronte ao Dizelist Penza. en 1979 ascende á segunda división, mais descendeu novamente ao final da tempada, non recuperando a categoría ata 1982.
Valiño
Co termo Valiño podémonos referir a:
Unión del Pueblo Navarro
A Unión del Pueblo Navarro (UPN) (en éuscaro Nafar Herriaren Batasuna) é un partido rexionalista situado á dereita do arco político. É o aliado do PP en Navarra xa que dende 1982 concorren conxuntamente ás eleccións. Ten uns 7.000 afiliados.
Historia
Este partido político de ideoloxía conservadora fundouse o 3 de xaneiro de 1979 por Jesús Aizpún Tuero, José Ángel Zubiaur Alegre, María Isabel Berian Luri, Ignacio Javier Gómara Granada, Ramón Echeverría Burce, Feliciano Aramendía Echenique e José Javier Chourraut Burguete. Dous meses despois celebráronse as Eleccións Xerais de 1979, eleccións nas que obtivo 28.248 votos (un 0,16%) e un escano no Parlamento, ocupado por Jesús Aizpún Tuero. Un mes despois, nas eleccións forais acadaron 40.764 votos e 13 escanos (de 70) e 3 alcaldes e 46 concelleiros.
O ideario de UPN autodefínese como navarrismo (se ben este termo só fai referencia á Navarra española e non á francesa) e caracterízase pola súa radical oposición á incorporación da parte de Navarra que actualmente pertence ó estado español á Comunidade Autónoma Vasca.
Dende entón, a UPN preséntase ás eleccións xerais e forais coligado co Partido Popular sendo sempre esta coalición o partido ou coalición máis votado.
Dende fai anos manifestaron intencións de querer modificar a Constitución para derogar a disposición número 4 relativa a unha posible unificación co País Vasco.
O 22 de outubro de 2008 o PP anunciou que se suspendía o pacto de colaboración institucional de ambos partidos, alegando que a dirección de UPN defendía a abstención na votación dos Orzamentos Xerais do Estado de 2009, cando o PP pretendía votar en contra da súa aprobación. Nesta votación un dos deputados de UPN, Carlos Salvador, seguiu as directrices acordadas por UPN, absténdose; mentres que o outro, Santiago Cervera, votou en contra, seguindo as consignas do grupo parlamentar popular na que ambos estaban adscritos.
O 28 de outubro de 2008, o Partido Popular anuncia a ruptura do pacto de 1991 que unían a UPN e PP, e os populares anuncian a súa intención de refunda-lo partido en Navarra.
Camerún
O Camerún (en Cameroun; en Cameroon), oficialmente República do Camerún (en République du Cameroun; en Republic of Cameroon) é un país africano. Limita ao oeste e o norte con Nixeria, ao leste co Chad e a República Centroafricana, ao sur coa República do Congo, Gabón e Mbini (Guinea Ecuatorial) e ao leste co golfo da Guinea, a través do cal fai fronteira coa Guinea Ecuatorial, cara á illa de Bioko. A súa capital é Yaoundé.
Historia
Os primeiros habitantes do que hoxe é o Camerún foron os baka, un pobo pigmeo que logo da migración bantú quedou reducido aos lugares máis inaccesibles. Os portugueses chegaron á costa camerunesa a fins do século XV e comezos do XVI, a malaria non permitiu que estableceran asentamentos permanentes. Os primeiros asentamentos estables europeos datan de finais da década de 1870, cando o uso da quinina fixo posible combater a malaria. No inicio, os europeos estaban sobre todo interesados en comerciar, o que facían na zona costeira, e adquirir escravos. O comercio de escravos foi reprimido a mediados do século XIX, aínda no remate dese século instaláronse no Camerún misións cristiás, as cales continúan a desempeñar un papel na vida do país.
O 5 de xullo do 1884 a totalidade do territorio camerunés e algúns territorios veciños tornáronse a colonia alemá de Kamerun, coa capital situada primeiramente en Buea e despois en Yaoundé. Despois do final da primeira guerra mundial, o Reino Unido e a Francia dividiron esta colonia, cabendo á Francia a maior área, sendo as zonas máis distantes transferidas para o dominio doutras colonias francesas, e gobernando o restante a partir de Yaoundé.
Goberno e política
No século XXI, a minoría anglófona dos territorios do oeste incrementou as súas protestas contra o goberno central do país (de maioría francófona) en favor dunha maior autonomía política ou unha eventual secesión, chegando a declarar a independencia da rexión o 1 de outubro de 2017. Segundo a ONU, o Camerún tiña en 2018 arredor de 250.000 desprazadas internos.
Organización político-administrativa
O Camerún divídese en dez provincias, respectivamente:
A maior parte desta provincias foron definidas na década de 1960. As provincias Centre e Sud xorden da ruptura da provincia Centre-Sud en 1983, no mesmo ano, Adamaoua e Extreme-Nord xorden debido á escisión da provincia Nord.
Xeografía
O Camerún atópase situado no golfo da Guinea. Limita ao norte e ao oeste con Nixeria, ao sur con Gabón e coa Guinea Ecuatorial, ao leste coa República Centroafricana e o Chad. Ao oeste limita co océano Atlántico.
No país distínguense varias rexións. Unha delas é a rexión litoral que vai desde a costa fronteiriza con Nixeria ata a fronteiriza coa Guinea Ecuatorial. A cidade máis importante da costa do Camerún é Buea. Posteriormente a altura do país vaise elevando gradualmente: así, Douala atópase case ao nivel do mar, no estuario do río Wouri e Yaoundé atópase situada xa a uns 700 metros sobre o nivel do mar. Pasado Yaoundé atópase un macizo montañoso que separa esta zona do país da do norte. A cidade máis importante desta zona montañosa é Tibesti. O norte o territorio é máis chairo. As cidades máis importantes do norte do Camerún son Garoua e Maroua. No extremo norte do país atópase unha porción do lago Chad. No sur e o sueste o territorio convértese en selva, a cal vaise facendo máis espesa a medida que nos achegamos á fronteira coa República do Congo. Na meseta oeste, na fronteira con Nixeria, atópase a zona anglófona do país, cuxa cidade máis importante é Bamenda.
Economía
A Unión Europea é o principal socio comercial do Camerún.
Demografía
miniatura|dereita|240 px|[[Cabanas musgum de lama no norte do Camerún.]] Ao ano 2007, o Camerún tiña unha poboación de 18 000 000 habitantes. O 99% é negra e o restante 1% é branca (europeos ou descendentes). Os dous idiomas oficiais son o inglés e o francés. A esperanza de vida é de 52 anos. A media de fillos por muller é de 4,49. O 79% da poboación está alfabetizada. Calcúlase que o 7% da poboación está infectada co VIH (virus da sida).
Cultura e educación
O país conta con tres universidades: Universidade de Yaoundé I, Universidade de Yaoundé II (con campus fóra da cidade), e a Universidade Católica para África Central (UCAC).
Deportes
A mellor participación do Camerún nos Xogos Olímpicos foi en Atenas 2004. A Selección de fútbol gañou a medalla de ouro nas xustas.
Río Foix
Na zona do río próxima a Castellet i la Gornal hai unha presa que retén a maior parte do caudal de auga que pasa por el. Esta presa utilízase exclusivamente para almacenar auga, e non para conseguir enerxía eléctrica como en moitas outras. A cantidade de auga que flúe polo Foix é, debido ao clima seco a zona e a pouca cantidade de afluentes, moi escasa.
Camerún
Deportes
Outros logros destacados da selección de fútbol do Camerún foi ser o primeiro equipo africano en chegar aos cuartos de final, na Copa Mundial de Fútbol de 1990. Desde ese entón o equipo ten o alcume de "Os Leóns Indomables".
Río Foix
A conca do Foix forma parte das Concas Interiores de Cataluña xestionada pola Agència Catalana de l'Aigua.
Tirano Banderas (novela)
Tirano Banderas é unha novela publicada por Ramón del Valle-Inclán en 1926. É a primeira novela do ciclo esperpéntico que irá seguida da serie "El ruedo ibérico" a partir de 1927. Considérase a obra cume no desenvolvemento novelesco do esperpento. Esta novela foi incluída na lista das 100 mellores novelas en castelán do século XX do xornal español El Mundo.
Argumento
Narra a caída do ditador suramericano Santos Banderas, que dirixe a rexión ficticia de Santa Fe de Tierra firme de modo despótico e cruel manténdose no poder grazas ao terror e á opresión. A obra describe o comportamento do tirano e o comezo dun movemento revolucionario que acabará por derrocalo ante a súa torpeza.
Trazos da obra
Esta obra aborda literariamente a ditadura no que se coñece como novela do ditador, que ten a súa orixe en Facundo: Civilización y Barbarie, e cultivou entre outros autores Augusto Roa Bastos. O Tirano non xorde dunha realidade recoñecible senón que é unha síntese de trazos de Suramérica. Ante o recurso do esperpento, desfilan os mozos intelectuais, os caciques, os pobres, o ditador etc. Un gran logro da obra é a selección do léxico, cheo de variados americanismos que crean unha atmosfera recoñecible na que desenvolver a temática da obra. É notable a planificación da novela ao modo fragmentario, con capítulos breves que representan escenas pechadas, o que produce unha forte sensación de ritmo interno. A descrición é plenamente deformadora e degradante. É moi valiosa a descrición da sociedade hispanoamericana, froito dun coñecemento próximo da mesma; dado que Valle Inclán realizara unha viaxe a México xa en 1892.
Hiato
O termo hiato pode referirse a:
Mordomo de palacio
Durante o período merovinxio, o mordomo de palacio (do latín: maior, domus ou maiordomo: o máis importante, o principal, entendendo que se fala de servidores) era o intendente principal do rei. Durante o reinado dos últimos reis merovinxios, tiñan realmente o poder político, exercendo a función de "primeiro ministro", función esta que se transmitía, con frecuencia, de pais a fillos.
Período merovinxio
Ao longo deste período aparece a familia dos Pipínidas (descendentes de Pipino de Landen, ou Pipino o Vello), que dá paso ao nacemento da dinastía Carolinxia.
O poder dos mordomos de palacio foi incrementándose dun modo continuo. En principio eran servidores do rei e responsábeis do palacio, pero de forma progresiva e a partir do século VII desenvolveron un verdadeiro poder detrás do trono de Austrasia, o sector nordeste do reino dos francos baixo a dinastía Merovinxia, polo que este oficio se converteu nunha aposta entre os aristócratas e rapidamente chegou a ser herdábel na familia dos Carolinxios.
Dagoberto I, consciente da ameaza que estes representaban, sepárase do mordomo Pipino de Landen e retoma, persoalmente, o poder. Pero cando morre, o reino recae definitivamente en mans dos mordomos pipínidas. A ascensión dos Pipínidas non se realizou sen tropezos e durante 20 anos, de 662 a 680, foron expulsados do poder pola familia de Vulfoald. Ansegisel, pai de Pipino de Heristal foi asasinado durante este período. Os soberanos descendentes de Dagoberto I, a miúdo moi novos e cunha esperanza de vida moi curta, non podían reinar sen a axuda dos mordomos de palacio. Estes aproveitaron a situación para acrecentar o seu poderío e dirixir o país substituíndo aos soberanos: eles nomeaban os bispos, os condes e os duques, asinaban os acordos cos países veciños, decidían e mantiñan as campañas militares. Os mordomos de palacio teceron, para o seu proveito, unha rede de fidelidades baseadas nos dotes e as alianzas matrimoniais.
En definitiva, o soberano non tiña ningunha función, de aí o nome de "reis folgazáns" que se atribuía aos soberanos descendentes de Dagoberto I (aínda que debe relativizarse esta expresión de "reis folgazáns". En efecto, a dinastía carolinxia, empeñouse, axiña que chegou definitivamente ao poder, a denigrar á antiga dinastía merovinxia intentando lexitimar o seu golpe de estado). Eles (os carolinxios) dispoñían do prestixio e da lexitimidade da súa dinastía. Os outros (os merovinxios) debíanllo ao seu sangue real.
O último rei merovinxio Khilderico III, foi encerrado nun mosteiro por Pipino o Breve en 751. Pipino pide ao Papa Zacarías que o recoñeza como soberano do reino franco. Trátase dunha usurpación e dun golpe de Estado, lexitimado polos historiadores da dinastía carolinxia, en particular por Eginhard. Pipino é proclamado rei en 751, máis tarde é consagrado en San Denis en 754. Deste xeito nace a dinastía carolinxia. O seu fillo, Carlomagno, asumiu un poder maior có seu pai ao ser coroado como Emperador do Sacro Imperio Romano Xermánico, converténdose nunha das máis grandes figuras na historia de Francia e Alemaña
Principais mordomos de palacio
Na historia producíronse numerosos casos de devolución do poder da dinastía "lexítima" a unha dinastía de servidores. Os máis coñecidos, porque se instalaron durante un longo período de tempo, como no caso dos Pipínidas, son: os Peshawa, dos Marathas e os Shogun do Xapón.
Guión (signo de puntuación)
O guión (-) ou trazo é un signo ortográfico auxiliar empregado para:
Os guións longos (máis correctamente, raias) empréganse para separar as oracións incidentais máis necesarias cás encerradas entre parénteses; noutras palabras, serven para intercalar, sendo colocados antes e despois, un inciso no fluír do argumento.
A Levada
O topónimo galego A Levada pode referirse a:
A Cabeceira, A Graña de Vilarente, Abadín
A Cabeceira é un lugar da parroquia da Graña de Vilarente no concello lugués de Abadín na comarca da Terra Chá.
Gramática Universal
Esta teoría non afirma que tódalas linguas naturais teñan a mesma gramática, ou que tódolos humanos estean "programados" cunha estrutura que subxace baixo tódalas expresións de linguas humanas. Senón que afirma que hai unha serie de regras que axudan aos nenos a adquirir a súa lingua materna.
Tres lingüistas que tiveron unha influencia considerable nesta área, xa sexa directamente ou mediante a escola que promoveron, son Noam Chomsky, Edward Sapir e Richard Montague.
14 de agosto
O 14 de agosto é o 226º día do ano do calendario gregoriano e o 227º nos anos bisestos. Quedan 139 días para finalizar o ano.
Nacementos
miniatura|100px| Wim Wenders.
Mortes
miniatura|100px| Bertolt Brecht.
Outros
Os 366 días do ano
BRCA2
miniatura|250px|Estrutura tridimensional da proteína BRCA2. A proteína BRCA2 (das súas siglas en inglés "Breast Cancer Type 2 susceptibility protein") é unha proteína codificada en humanos polo xene BRCA2. Identificáronse ortólogos de BRCA2 na maioría de mamíferos para os cales o xenoma completo está dispoñible. BRCA2 pertence á familia de xenes supresores de tumores e a proteína codificada por este xene está implicada en reparación de dano cromosómico cun importante papel na reparación libre de erros de cortes na dobre hebra de ADN.
O xene BRCA2 está localizado no brazo longo (q) do cromosoma 13 na posición 12.3 (13q12.3), dende a base 31.787.616 até a base 31.871.804. Identificáronse centos de mutacións neste xene, moitas das cales causan un incremento no risco de sufrir cancro de mama. As mulleres que presentan estas mutacións teñen un risco acumulado até os 70 anos de entre 33- 95% para cancro de mama, e entre 4 e 47% para cancro de ovario.
José Pereira Rodríguez
José Pereira Rodríguez, nado en Seixalbo (Ourense), foi un político galego.
Martha Chase
Martha Cowles Chase, nada en Cleveland Heights (Ohio) o 30 de novembro de 1927 e finada en Lorain (Ohio) o 8 de agosto de 2003 en Lorain, tamén coñecida como Martha C-Epstein, foi unha bióloga estadounidense especializada en xenética, famosa por formar parte do grupo que en 1953 demostrou que o ADN é o material xenético para a vida, e non as proteínas.
Traxectoria
Chase naceu en 1927 en Cleveland, Ohio. En 1950 graduouse en Ciencias da Universidade de Wooster e en 1964 obtivo o seu doutoramento pola Universidade do Sur de California.
En 1952 traballou como asistente de laboratorio do experto en bacterias Alfred Hershey no Cold Spring Harbor Laboratory da Universidade do Sur de California. Ambos demostraron nos denominados experimentos de Hershey e Chase que é o ADN a base do material xenético, e non as proteínas. Posteriormente foi moi respectada como xenetista.
Varios sucesos que lle ocorreron durante a década de 1960 terminaron coa súa carreira como científica. Pasou décadas padecendo unha forma de demencia que a privaba da súa memoria a curto prazo. Faleceu o 8 de agosto de 2003 de pneumonía.
Kathryn Prescott
Kathryn Prescott, nada o 4 de xuño de 1991, é unha actriz británica, coñecida por interpretar a Emily Fitch na serie de televisión británica, Skins e a Carter Stevens en Finding Carter da MTV
Carreira
A primeira participación en televisión de Kathryn, foi nun capítulo da serie dramática "Doctors" da cadea BBC, como Amy Wilcox, pero seu verdadeiro recoñecemento chegou a finais do mes de xaneiro de 2009 co rol de Emily Fitch, na serie revelación do canal E4 "Skins" durante a súa terceira temporada. Neste papel, Kathryn caracteriza a unha adolescente que está descubrindo a súa sexualidade, recoñecéndose finalmente lesbiana. Ten unha xemelga, Megan Prescott, quen tamén traballou nesa serie caracterizando á xemelga idéntica de Emily chamada Katie. Apareceu tamén na cuarta temporada que tivo o mesmo elenco da anterior temporada, incluíndo a Kathryn e súa irmá, pero non continuaron por ser política dos produtores da serie, renovar os actores cada dous anos. Volveu aparecer na sétima temporada.
Castelo de Liechtenstein
Historia
Construído no século XII, foi destruído dúas veces polos otománs, en 1529 e 1683, e permaneceu en ruínas ata 1884, ano no que se reconstruíu.
O castelo de Liechtenstein (pedra brillante) deu nome á familia propietaria, que máis tarde (1719) fundaría o principado de Liechtenstein.
Relixión en Colombia
A relixión en Colombia está dominada por varias formas de cristianismo e é unha expresión dos diferentes patrimonios culturais da cultura colombiana que inclúe a colonización española, a nativa americana e a afrocolombiana, entre outras. Aínda que a liberdade relixiosa existe en Colombia dende o código de traballo do indíxena americano en tempos da colonia, a Igrexa católica mantén privilexios de facto e de iure,  xa que o Concordato entre o Estado colombiano e a Igrexa católica consagrou o catolicismo como a relixión oficial no país dende 1886 ata a promulgación de liberdade de cultos en 1991. Porén, e como resultado de máis dun século de dominación relixiosa do catolicismo, a maioría dos seus habitantes aínda se declaran pertencentes a devandita igrexa.
Liberdade relixiosa
A Constitución colombiana de 1991 aboliu a anterior condición da Igrexa católica como relixión do estado, e inclúe dous artigos que proporcionan liberdade de relixión:
Raloxifeno
miniatura|250px|Raloxifeno. O raloxifeno é un medicamento que está indicado no tratamento da osteoporose en mulleres posmenopáusicas. A súa acción principal é diminuír a probabilidade de que se produzan fracturas vertebrais neste grupo de pacientes, mais non diminúe o risco de fractura de cadeira.
Pertence ó grupo terapéutico dos moduladores selectivos do receptor de estróxeno, polo que a súa acción débese a que se une ós receptores estroxénicos existentes en diferentes tecidos. No óso diminúe a resorción ósea, polo que favorece o aumento de masa ósea e diminúe a probabilidade de fractura vertebral. En troques, actúa sobre o útero de maneira antagonista ós estróxenos, polo que non provoca o crecemento do endometrio nas mulleres posmenopausicas nin causa sangrado uterino. Tampouco estimula o tecido mamario polo que ten acción antagonista sobre este órgano e inhibe o trofismo e por esas razóns é utilizado no tratamento de cancro de mama preferentemente, polo que se deixou de usar o tamoxifeno, que é un agonista parcial do receptor estroxénico en útero aínda que sexa antagonista de estróxenos en mama.
Sinalización celular
A sinalización celular ou comunicación celular é unha parte do complexo sistema de comunicación que controla as actividades celulares básicas e coordina as accións celulares. As células comunícanse liberando moléculas, que chegan a receptores doutra célula e producen nela un efecto ou resposta. A capacidade das células de percibiren e responderen correctamente ao seu microambiente está na base do desenvolvemento, reparación de tecidos, inmunidade e homeostase dos tecidos. Os erros no procesamento da información celular son responsables de enfermidades como o cancro, autoinmunidade, e diabetes.
O traballo tradicional en bioloxía neste campo estaba enfocado ao estudo de partes concretas das vías de sinalización celular. A investigación en bioloxía de sistemas axúdanos a comprender a estrutura subxacente das redes de sinalización celular e como poden afectar os cambios nestas redes á transmisión e fluxo de información. Tales redes son sistemas complexos na súa organización e poden mostrar diversas propiedades emerxentes como a biestabilidade (con dous estados estables) e ultrasensibilidade. A regulación alostérica de amplo rango é a miúdo un compoñente significativo dos procesos de sinalización celular.
Sinalización celular en organismos unicelulares e multicelulares
En moitos mamíferos, as células do embrión nas súas fases iniciais intercambian sinais coas células do útero. No tracto gastrointestinal humano, as bacterias intercambian sinais unhas con outras e coas células epiteliais e inmunitarias humanas. Nos lévedos Saccharomyces cerevisiae durante o apareamento entre os tipos "a" e "alfa", algunhas células liberan un péptido de sinalización (factor de apareamento similar a unha feromona) no seu ambiente; o péptido do factor de apareamento pode unirse a un receptor da superficie celular doutras células de lévedo e indúceos a que se preparen para o apareamento.
Tipos de sinais
miniatura|esquerda|Figura 2. Sinal xustácrino mediado por Notch entre células adxacentes.
As células comunícanse por contacto directo (sinalización xustácrina), ou a curta distancia (sinalización parácrina), ou a gran distancia e/ou escala (sinalización endócrina).
Algunhas comunicacións célula-célula requiren o contacto directo entre elas. Algunhas células poden formar unións comunicantes que conectan o seu citoplasma co citoplasma das células adxacentes. No músculo cardíaco, as unións comunicantes entre células adxacentes permiten a propagación de potenciais de acción a partir da rexión do corazón que funciona como marcapasos cardíaco para que o potencial eléctrico se propague e cause a contracción coordinada do corazón.
O mecanismo da sinalización de Notch é un exemplo de sinalización xustácrina (tamén chamada sinalización dependente do contacto) na cal dúas células adxacentes deben establecer contacto físico para comunicarse. Este requirimento dun contacto directo permite un control moi preciso da diferenciación celular durante o desenvolvemento embrionario. No verme Caenorhabditis elegans, dúas células da gónada en desenvolvemento teñen cada unha a mesma posibilidade de ou ben diferenciarse completamente ou ben converterse nunha célula precursora uterina que continúa dividíndose. A elección de cal das dúas células continuará dividíndose está controlada pola competición de sinais na superficie celular. Unha célula casualmente producirá máis cantidade dunha proteína da superficie celular que activa os receptores Notch da célula adxacente. Isto activa un sistema ou bucle de retroalimentación que reduce a expresión de Notch na célula que se diferenciará e que incrementa a cantidade de Notch na superficie da célula que continúa sendo unha célula troncal.
Transpórtanse moitos outros sinais por moléculas que se liberan desde unha célula e se desprazan para facer contacto con outra célula. Os sinais endócrinos denomínanse hormonas. As hormonas son producidas polas células endócrinas e viaxan a través do sangue e chegan a todas partes do corpo. A especificidade da sinalización pode controlarse porque só algunhas das células poden responder a unha determinada hormona. Os sinais parácrinos como o ácido retinoico diríxense só ás células que están nas proximidades da célula emisora. Os neurotransmisores son outro exemplo de sinal parácrino. Algunhas moléculas de sinalización poden funcionar tanto como hormonas coma como neurotransmisores. Por exemplo, a adrenalina (epinefrina) e a noradrenalina (norepinefrina) poden funcionar como hormonas cando se liberan da glándula suprarrenal e son transportadas ao corazón por vía sanguínea. A noradrenalina pode tamén producirse nas neuronas para funcionar como neurotransmisor no cerebro. O estróxeno pode liberarse no ovario e funcionar como unha hormona ou actuar localizadamente por vía parácrina (nas células próximas) ou por sinalización autócrina (na mesma célula que a produciu). As especies reactivas do osíxeno, como o óxido nítrico (NO) poden tamén actuar como mensaxeiros celulares. Este proceso denomínase sinalización redox.
Receptores para a a mobilidade celular e a diferenciación
As células captan a información que envían as súas células veciñas por medio de proteínas, xeralmente de membrana, chamadas receptores. Por exemplo, Notch é unha proteína da superficie celular que funciona como receptor. Os animais teñen un pequeno conxunto de xenes que codifican proteínas sinalizadoras que interaccionan especificamente cos receptores Notch e estimulan unha resposta nas células que expresan Notch na súa superficie. As moléculas que activan (ou, en certos casos inhiben) os receptores poden clasificarse como hormonas, neurotransmisores, citocinas, e factores de crecemento, e todos eles se denominan ligandos de receptores. Os detalles das interaccións ligando-receptor son fundamentais para a sinalización celular.
Como se mostra na figura 2 de máis arriba, no caso de Notch, esta actúa como un receptor para ligandos que se expresan en células adxacentes. Aínda que moitos receptores son proteínas de superficie, hai tamén receptores no interior das células. Por exemplo, o estróxeno é unha molécula hidrofóbica que pode pasar a través da bicapa lipídica da membrana plasmática. Os receptores de estróxenos intracelulares que se encontran en diversos tipos de células poden ser activados polos estróxenos producidos nos ovarios.
Existen diversos receptores transmembrana específicos para pequenas moléculas e hormonas peptídicas xunto con receptores intracelulares para as hormonas esteroides, que lle dan ás células a capacidade de responderen a un gran número de estímulos hormonais e farmacolóxicos. En certas enfermidades, é frecuentre que as proteínas que interaccionan cos receptores sexan activadas de forma anormal, orixinando vías de sinalización constitutivamente activadas.
Para varios tipos de moléculas de sinalización intercelular que non poden atravesar a membrana celular hidrofóbica debido á súa natureza química hidrofílica, os receptores que son as súas dianas están expresados na membrana. Cando a molécula sinalizadora se une e activa ao seu receptor, o sinal xeramnelte é levado ao interior da célula por medio dunha molécula que funciona como segundo mensaxeiro, como o AMP cíclico.
Tipos de ligandos
Os ligandos que interveñen na sinalización celular poden clasificarse en tres tipos:
Vías de sinalización
miniatura|500px|dereita|Diagrama global das vías de transdución de sinais. miniatura|dereita|Figura 3. Diagrama que mostra os compoñentes principais dunha vía de [[transdución de sinais (vía MAPK/ERK).]] A sinalización celular funciona normalmente por medio de rutas de activación secuencial de substancias, que se denominan vías de sinalización. Nalgúns casos, a activación do receptor causada pola unión a el do seu ligando está directamente combinada coa resposta celular ao ligando. Por exemplo, o neurotransmisor GABA pode activar un receptor da superficie celular que é parte dunha canle iónica. A unión do GABA a un receptor GABA A dunha neurona fai que se abra unha canle iónica selectiva para o cloruro que é parte do receptor. A activación do receptor GABA A permite que os ións cloruro cargados negativamente se movan cara ao interior da neurona, onde inhiben a capacidade da neurona de producir potenciais de acción. Porén, para moitos receptores da superficie celular, as interaccións ligando-receptor non están dunha forma directa ligadas á resposta celular, xa que esta ten lugar de forma indirecta. O receptor activado debe interaccionar primeiro con outras proteínas dentro da célula antes de que os efectos fisiolóxicos finais causados polo ligando produzan un determinado comportamento na célula. A miúdo, despois da activación do receptor altérase a actividade dunha cadea de varias proteínas celulares que interaccionan con outros compoñentes celulares. O conxunto completo de cambios inducidos pola activación do receptor denomínase vía de transdución de sinais.
No caso da sinalización mediada por Notch, o mecanismo de transdución de sinais pode ser relativamente simple. Como se mostra na figura 2, a activación de Notch pode causar que a proteína Notch sexa alterada por unha protease. Parte da proteína Notch libérase da membrana superficial e toma parte na regulación xénica. A investigación da sinalización celular comprende o estudo das dinámicas espaciais e temporais dos receptores e dos compoñentes das vías de sinalización que son activados polos receptores en diversos tipos celulares.
Unha vía máis complexa de transdución de sinais é a que se mostra na figura 3. Esta vía implica cambios nas interaccións proteína-proteína dentro da célula, inducidas por un sinal externo. Moitos factores de crecemento únense aos receptores na superficie celular e estimulan que as células avancen nas sucesivas fases do ciclo celular e se dividan. Varios destes receptores son quinases que empezan a fosforilarse elas mesmas e a outras proteínas cando se unen a un ligando. Esta fosforilación pode xerar un sitio de unión para unha proteína diferente e así induce unha interacción proteína-proteína. Na figura 3, o ligando (chamado factor de crecemento epidérmico ou EGF) únese ao receptor (chamado EGFR). Este actíva o receptor para que se autofosforile. O receptor fosforilado únese a unha proteína adaptadora (GRB2), a cal transmite o sinal aos procesos de sinalización posteriores da vía. Por exemplo, unha das vías de transdución de sinais que se activan é a chamada vía da proteína quinase activada por mitóxeno (vía MAPK). O compoñente da transdución de sinais denominado "MAPK" na vía foi inicialmente chamado "ERK," polo que a vía se chama vía MAPK/ERK. A proteína MAPK é un encima proteína quinase que pode unir fosfatos a proteínas diana como o factor de transcrición MYC e, deste xeito, alterar a transcrición de xenes e, finalmente, a progresión do ciclo celular. Actívanse moitas proteínas celulares nos pasos seguintes das vías dos receptores dos factores de crecemento (como EGFR) que inician esta vía de transdución de sinais.
Algunhas vías de transdución de sinais responden de forma diferente, dependendo da cantidade de sinalización recibida pola célula. Por exemplo, a proteína hedgehog ("ourizo") activa diferentes xenes, dependendo da cantidade de proteína hedgehog presente.
As vías de transdución de sinais de multicompoñentes complexos proporcionan oportunidades para a retroalimentación, amplificación do sinal, e interaccións dentro dunha célula entre diversos sinais e vías de sinalización.
Clasificación da comunicación intercelular
En endocrinoloxía (que estuda a sinalización intercelular nos animais) a sinalización intercelular pode ser dos seguintes tipos:
Comunicación nerviosa: sinapse e células neuroendócrinas
Un tipo especial de comunicación celular, que no seu funcionamento é xeralmente similar á de tipo parácrino, pero que require estruturas especializadas (terminal sináptico, unión neuromuscular) é a comunicación nerviosa ou neurotransmisión, que é de tipo electroquímico. A despolarización do axón da neurona chega á sinapse, onde un pequeno espazo ou fenda sináptica separa unha neurona da seguinte, e alí vértense neurotransmisores, que chegan a receptores da outra neurona (postsináptica), onde producen despolarizacións e unha resposta. Nas unións neuromusculares existe unha estrutura especial chamada placa motora na que o vertido dun neurotransmisor por parte dunha neurona, activa os receptores da célula muscular, provocando a súa contracción.
Linguas saamis
As linguas saamis son un grupo de linguas finoúgrias que se falan no norte de Noruega, Suecia, Finlandia e Rusia polos pobos saamis de Laponia. As linguas saamis extintas son o saami de Akkala, de Kemi e de Kainuu.
Ousmane Tanor Dieng
Ousmane Tanor Dieng, nado en Nguéniéne (Senegal) o 2 de xaneiro de 1948 e finado en París o 15 de xullo de 2019, foi un avogado e político socialista senegalés.
Traxectoria
En 1976 comezaron os seus servizos no seo da administración senegalesa onde foi ocupando sucesivamente os cargos de conselleiro do Ministerio de Asuntos Exteriores, (1976-1978), conselleiro de asuntos diplomáticos do presidente do país Léopold Sédar Senghor (1978-1981), e logo do seu sucesor, o tamén socialista Abdou Diouf (1981-1988). En 1988, foi nomeado xefe de gabinete e logo ministro-xefe de gabinete polo presidente Diouf, posto que ocupou ata que en 1993 o nomearon ministro de Estado, dos Servizos e da Presidencia.
Dentro do Partido Socialista Senegalés, Ousmane Tanor Dieng foi membro do seu consello político dende 1988. En marzo de 1996 foi nomeado secretario xeral do Partido Socialista e secretario nacional de relacións internacionais. Ademais, dende setembro de 1996 foi un dos vicepresidentes da Internacional Socialista.
Concorreu como candidato ás eleccións presidenciais do 25 de febreiro de 2007 como cabeza da esquerda senegalesa, pero só recolleu un 13,57% dos votos, acadando a terceira posición por detrás do liberal Idrissa Seck e por detrás do tamén liberal Abdoulaye Wade, que saíu reelixido presidente do Senegal por maioría absoluta na primeira volta.
Parque Nacional Krkonoše
miniatura|250px|dereita|Monte Sněžka dende Černá Hora. miniatura|150px|dereita|Logo. O Parque Nacional Krkonoše (Krkonošský národní park en checo), tamén coñecido simplemente como KRNAP, é un dos catro parques nacionais da República Checa.
Fundado o 17 de maio de 1963, é o parque máis antigo do país e localízase dentro das Montañas Krkonoše, nas rexións de Liberec e Hradec Králové. O parque tamén se atopa na lista da UNESCO de Reservas da biosfera e linda co Parque Nacional Karkonosze en Polonia.
O monte máis alto do parque é o Sněžka, con 1602 metros de altitude, sendo tamén o punto máis alto de toda a República Checa.
15 de agosto
O 15 de agosto é o 227º día do ano do calendario gregoriano e o 228º nos anos bisestos. Quedan 138 días para finalizar o ano.
Nacementos
miniatura|100px| Antón Alonso Ríos.
Outros
Os 366 días do ano
Holonimia
Holonimia é unha noción semántica que se opón a meronimia, do mesmo xeito en que se opoñen o todo e a parte. Así, por exemplo, bicicleta é un holónimo mentres que pedal, aro e guiador son merónimos.
A diferenza da relación "hiperonimia / hiponimia", que tamén distingue dous conceptos de distinto nivel, a relación "holonimia / meronimia" non é tanto de inclusión conceptual canto de inclusión material. En efecto, na oposición "FLOR / Rosa, caravel, nardo", o hiperónimo (flor) é unha categoría máis abarcante que inclúe entre os seus membros á rosa, ao caravel e ao nardo, entre outras flores. En cambio, na oposición "casa / dormitorio, comedor, cociña", o holónimo nomea ao todo que inclúe materialmente (dormitorio, comedor etc.).
.tk
.tk é o dominio de nivel superior xeográfico (ccTLD) para o arquipélago de Tokelau.
Tokelau ofrece a maioría de dominios .tk como gratuítos. Os dominios .tk foron creados no ano 1997 para o arquipélago. Os dominios gratuítos están sinalados aos servidores de Tokelau, os cales ofrecen servizo de redireccionamento web e de correo electrónico. O dominio está administrado por unha ONG cal razón social e proporcionarlle ingresos a poboación do arquipélago mediante a venda destes dominios. Constitúe unha exportación ou ingreso non convencional do arquipélago de Tokelau, que é maioritariamente un pobo de pescadores cun pouco de produción de artesanía.
Para rexistrar un dominio, existen 5 vías posibles, a primeira é un redireccionamento web gratuíto, co cal, terá a web un pouco de publicidade. O segundo consiste en rexistrar un dominio gratis, pero unha vez rexistrado, pódese enviar un sms para eliminar a publicidade. O terceiro é de pago e permite a posibilidade de modificar o DNS do dominio, para poder apuntar a un servizo de hospedaxe privado. O cuarto consta de nomes xa rexistrados por DotTK, e que valen o mesmo que un da segunda opción, pero poden ter máis valor. E o quinto consta de dominios xa rexistrados por DotTK, pero pertencentes a importantes marcas de produtos ou servizos, cos cales aumenta considerabelmente o seu valor.
Ligazóns externas
Toppdomän
Ligio Zanini
Ligio Zanini, nado en Ruvèigno o 30 de setembro de 1927 e finado en Pola o 1 de xullo de 1993, foi un escritor istriota, recoñecido como o máximo poeta en lingua istriota.
Traxectoria
De familia humilde, naceu na localidade costeira de Ruvèigno, daquela territorio italiano. En 1935 por mor das dificultades económicas polas que pasaba seu pai, carreteiro de profesión, a familia transladouse a Pola, antiga localidade de fala istriota pero que na época mudara xa completamente cara a unha vila de fala istrovéneta, e Ligio tivo problemas de inserción ao non coñecer a lingua. Contra o final da Segunda guerra mundial entrou en contacto coa xuventude antifascista de Istria e tras a guerra o territorio pasou a administración iugoslava. En 1947 Zanini diplomouse no Istituto Magistrale, en pleno do éxodo da minoría italiana.
Zanini uniuse ao Partido Comunista de Iugoslavia (PCJ) e principiou a dar clases en primaria, e ao pouco asumiu a xefatura da escola italiana do departamento de instrución de Pola. Así e todo, entendeu que esta asignación lla confiaran por mozo e inexperto e facilmente influenciado por funcionarios eslovenos e croatas; a partir de aquí, Zanini comezou un camiño de amarga reflexión sobre a manipulación das ideoloxías, e en 1948 - no medio do período turbulento da ruptura entre Tito e Stalin, e mais de caza ao Kominform en Iugoslavia decidiu condenar a ambas as dúas posicións, renunciando á militancia no PCJ. En xaneiro de 1949 a policía secreta de Iugoslavia internouno no cárcere local e a continuación, en xuño, recibiu unha condena de trece meses a traballos forzados no campo de Goli Otok. A pena prolongouse, e Zanini, finalmente, pasou case tres anos na cadea, a experiencia marcouno de por vida.
En 1952 logrou a liberdade, baixo o compromiso de non falar das experiencias pasadas na illa, por un período considerado de "liberdade vixiada". Tivo que traballar nun almacén no estaleiro "Stella Rossa" en Pola, prohibíndolle ensinar. Grazas á axuda de amigos e intelectuais locais, que coñecían da súa produción poética, difundida en copias mecanografadas, atopou un novo emprego como un contable, e a partir de 1959 puido volver ao ensino. Mudouse a Salvore, coa encarga de reactivar a escola primaria italiana, pechada en 1953 por imposición das autoridades iugoslavas. Pasou cinco anos na pequena vila, e fundou un círculo italiano local. En 1964 volveu a Ruvèigno como contable ata que renunciou en 1966, vivindo da pesca ata 1972, cando lle ofreceron un posto como profesor na escola de Valle, e alí permaneceu ata a xubilación. En 1979 graduouse na facultade de Pedagoxía da Universidade de Pola.
Poesía
Coa súa obra, Zanini busca non só introducir ao lector no seu mundo, senón tamén preservar - polo menos desde o punto de vista da memoria, o dialecto ruveignono, desprazado polo cambio radical na composición étnica dos cidadáns seguindo o éxodo de gran parte da poboación autóctona.
Zanini intenta relacionarse tamén co novo habitante de Ruvèigno, de lingua eslava, mentres que entende a súa obra un valor de "transmisión dunha memoria intransferible" que non pode cambiar o significado da historia.
Narrativa
A principal contribución de Zanini á narrativa foi a novela autobiográfica en italiano Martin Muma publicada nos últimos anos da súa vida, en 1990 e pouco antes da independencia de Croacia e da desaparición de Iugoslavia. Constitúe unha narración autobiográfica da traxedia de Goli Otok, coa súa deshumanización, de degradación e de horror mais tamén é a saga dunha comunidade e dunha terra, dos seus padacementos e da súa desilusión. Publicouse por primeira volta na revista La Battana en 1990 e en forma de libro en 1999.
Río Ibaizabal
O Ibaizabal é un río de Biscaia, no norte de España. Etimoloxicamente ven de ibai, "río" e zabal, "ancho" en éuscaro, é dicir «río ancho».
Nace na fronteira de Biscaia con Áraba e Guipúscoa, preto de Elorrio, de varios arroios dos montes Anboto e Udalaitz, na Cornixa Cantábrica. Adóitaselle denominar Ibaizabal a partir da unión do Zumelegui e o Arrázola, que se unen no val de Axpe Achondo.
Corre en dirección noroeste polo chamado Val do Ibaizabal e atravesa o Duranguesado. Conflúe en Basauri co Nervión, un río de similar caudal e lonxitude, e xuntos corren en dirección noroeste. Á altura de Bilbao forman a ría de Bilbao (tamén chamada ría do Nervión ou do Ibaizabal), que desemboca no mar Cantábrico.
Vestio Alonieco
Vestio Alonieco era un dos deuses galaicos, vinculado a tradición céltica centro-europea e comparado co deus Cernunnos polas representacións desta divindade como antropomorfos con coroa e cornos, tal e como se amosa nun relevo atopado en Lourizán próximo a dúas aras adicadas a esta divindade.
Río Ibaizabal
En todo o seu percorrido, fóra da súa parte alta, as súas beiras están altamente urbanizadas e industrializadas, principalmenete con industrias metalúrxicas e químicas (papeleiras) o que deteriora a calidade das augas e altera os ecosistemas propios das súas beiras ao verse canalizado e encaixonado en moitos tramos da súa canle. As reformas do saneamento melloraron moito a calidade das súas augas.
Vestio Alonieco
Etimoloxía
De acordo con André Pena Graña, o nome de Vestio provén da raíz indoeuropea *Uest-io posiblemente "hospedeiro, accomodation provider", como *gwest mais o sufixo latino -ius; é comparable ao latín hostpit-, de hosti-pot(i)s, *protector dos estranxeiros, hospes, "hospedeiro, invitado, estranxeiro", e semellante ao inglés antigo giest; ao gótico e neerlandés gast; ao antigo eslavo gost, e o antigo frisón jest, [jesthus, hoxe gasthuis, "hospital"]. Segundo o mesmo autor, Alon-ieco provén posiblemente de *al, *h₂el-, do concepto indoeuropeo para alimentar, engordar, nutrir. Al-an* "nútrense, medran"; got. al-jan* (1) 3, sw. V. (1), "engordar" W.: xerm. *alan, st. V., sich nähren "nutrir", Pk 26; ae. al-an, st. V. (6), nähren, hervorbringen; "nutrir, abastecer"] as almas.
Epigrafía
As inscricións dedicadas ao deus Vestio Alonieco foron descubertas na parroquia de Lourizán en Pontevedra, na forma de tres aras votivas. As aras foron descubertas encaixadas nun muro, e estaban decoradas con esvásticas, unha cun anepígrafe, e as outras dúas consagradas ao Deo Vestio Alonieco.
Descrición
O deus aparece como un humano con cornos e co queixo alongado. Ten os brazos en cruz rematados nunhas amplas mans abertas. Cuevillas foi o primeiro en relacionalo co deus irlandés Lugh e o seu epíteto "lamfada" (o da man longa) que xunto con dúas esvásticas gravadas nas súas aras veñen a confirmar as características solares desta divindade, xa que ambos os rexistros iconográficos (mans longas e esvásticas) adoitan aparecer asociados noutros paralelos europeos que teñen un mesmo significado solar que comparte con Lugh e Cernunnos, deuses célticos tamén solares e cornudos. .
Teixeira, Saa, A Pobra do Brollón
Teixeira é unha aldea deshabitada, pertencente á parroquia de Saa, no concello da Pobra do Brollón, provincia de Lugo.
A aldea está situada en plena Serra do Courel, a 742 m de altitude, xunto ao rego da Devesa. Accédese desde unha pista asfaltada que comeza despois de pasar a Capela do San Vitoiro.
Pirano
En química o pirano é un composto heterocíclico formado por cinco átomos de carbono e un átomo de osíxeno, que presenta dous dobres enlaces. A súa fórmula molecular é C5H6O. Existen dous tipos de isómeros do pirano, os cales difiren na localización dos dobres enlaces. No 2H-pirano, o carbono saturado está na posición 2, entanto que no 4H-pirano dito carbono se atopa na posición 4.
Aínda que os piranos non teñen moita importancia en química, unha variedade dos seus derivados son importantes biomoléculas, como algúns flavonoides. Algúns colorantes sintéticos e medicamentos son derivados do pirano. O 4H-pirano facilmente orixina o dihidropirano e o ión pirilio, que se hidroliza doadamente en medio acuoso.
O 4H-pirano é un aceite incoloro cun punto de ebulición de 80 °C, soluble en etanol, benceno e éter dietílico, que no aire se volve castaño rapidamente. A súa síntese baséase no glutaraldehido.
O termo pirano é tamén a miúdo aplicado ao anel saturado tetrahidropirano. Neste contexto os monosacáridos que conteñen un anel hexagonal de estrutura similar ao pirano pero sen dobres enlaces son coñecidos como aneis piranosos ou piranosas. De todos modos, os azucres piranosas non se sintetizan a partir do pirano; simplemente teñen unha estrutura do anel similar.