cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Elizalde
Antecedentes
Non foi ata o 18 de xuño de 1910, e tras varias compras a Vallet, se fundou a empresa Biada Elizalde y Cía., Dedicada á reparación de coches en xeral, incluídos os Delahaye, ademais da fabricación de automóbiles propios contando co apoio dos técnicos do anterior taller. Aínda que o impulsor do proxecto era Arturo Elizalde, axudábano os seus fillos Salvador, no Departamento Técnico, e Arturo Luís no Departamento de probas. Débese engadir a Baltasar Bartra, cunha permanencia de máis de 50 anos no Departamento Comercial.
Durante a celebración do Salón Internacional do Automóbil de Barcelona de 1913, a firma presentou varias pezas para automóbil e os amortecedores Telesco, do que eran representantes. Tamén durante ese ano, presentaron o prototipo de automóbil Tipo 11 coa marca Biada y Elizalde.
O 16 de abril de 1914 empezaron a circular os vehículos Biada y Elizalde. Para facer o primeiro lanzamento do Tipo 20 contaran cunha casa belga para facer as primeiras pezas de estampación (argot mecánico para designar pezas de forxa mediante matrices). Con motivo da primeira guerra mundial, Elizalde viuse obrigado a comprar e instalar unha forxa nuns terreos adquiridos no Paseo de San Juan. Isto motivou que Rafael Biada retirásese da sociedade mercantil.
1915: Nace unha marca
Un Elizalde Tipo 20 de 1914|left | thumb O 21 de marzo de 1915 toda a compañía quedou en mans de Arturo Elizalde e constituíu a sociedade Fábrica Española de Automóbiles Elizalde. Durante este mesmo ano, o rei Afonso XIII, grande entusiasta da automoción, fixo un percorrido de proba cun coche Tipo 20 polos arredores de Madrid, felicitando aos construtores e instándoos a proseguir co seu labor. O monarca adquiriu pouco despois un cabriolé (automóbil deportivo de dúas prazas convertible asimilable ao que hoxe coñécese como roadster).
En 1917, e baixo os requerimentos da aviación militar española, Elizalde comezou un proxecto para a construción de motores de aviación. Deseñáronse dous motores: o T-40 de 100 CV e o T-80 de 8 cilindros en V e 150 CV. En 1924, a produción da fábrica céntrase exclusivamente na construción de motores de aviación.
Elizalde causou sensación en 1920, ao comezar a produción dun 50/60cv motor oito en liña coñecido como o Tipo 48, un dos primeiros coches con esta configuración en entrar en produción. O seu motor de 8.143 cc tiña catro válvulas por cilindro e unha bomba de aire incorporada. Esta bomba duplicouse como un aspirador para ser utilizado no interior do coche. Tamén foi fabricado un modelo de 5.181 cc motor oito en liña versión Gran Sport, capaz de alcanzar 160 km/h..
Arturo Elizalde, morreu dunha gripe o 4 de decembro de 1925 en París, onde viaxara para asinar unha licenza de construción dos motores Lorraine, que máis tarde equiparía os Breguet 19 das forzas aéreas españolas. Unha vez morto, a súa viúva Carmen Biada iniciou a fabricación de motores de aviación.
1926: Cambio no sector da aviación
O 4 de xuño de 1927, constituíuse a sociedade Elizalde, SA, cun capital social de 4 500 000 pesetas. Ocupando a viúva Carmen Biada a Presidencia do Consello de Administración, Julio Renteria como Director Xeral e Antonio Elizalde como Administrador Xeral. Tamén durante este ano, comezouse o deseño e posterior fabricación dos motores de aviación Dragón, tipo V, VII, IX e o Super-Dragón. Tamén se modificou o A-3 que pasou a 12 cilindros en dobre V denominándose A-4 e cando se acoplou o redutor, quedou como A.
Nos últimos anos antes da guerra civil española, fabricou unha serie de 150 motores con licenza checoslovaca da casa Walter que saíron coa denominación J4 con 110 CV, destinados a avionetas de prácticas de voo. O motor Super-Dragón estaba a piques de superar as probas definitivas, e co comezo da guerra, foi destruído xunto con toda a documentación.
1936: Comezo da caída
Durante a guerra civil, no período comprendido entre 1936 e 1939, a fábrica foi colectivizada co nome de SAF 8, e as súas instalacións utilizadas para a fabricación de bombas e tamén os motores Shvetsov M-25 copia do Wright R-1820 Cyclone 9, que equipaba os avións republicanos Polikarpov I-16. A fábrica foi bombardeada dúas veces, o que ocasionou a diseminación de talleres e oficinas polo territorio catalán.
Malia todo, logo da guerra, en 1939 reiniciáronse as actividades co encargo de fabricar 150 motores Beta B-1 de 9 cilindros en estrela e con compresor de 750 CV, que equipaban os Junkers Ju 52 / 3m que fabricaba a empresa CASA.
Máis tarde, construíronse novas series de 350 motores potenciados ata os 775 CV. E motores Tigre, os primeiros prototipos do Tigre G con potencias de 125 e 150 CV. Tamén 500 motores para as avionetas escola que fabricou CASA (Bücker Bü 131 "Jungmann" e Bücker Bü 133 "Jungmeister") e AISA (Huarte Mendicoa HM-1B).
O Ministerio do Aire español, mediante o Instituto Nacional de Técnica Aeronáutica, solicitou o proxecto dun motor de 450 CV para equipar os Hispano Aviación HS-42 e os CASA C- 201 Alcotán. O proxecto Sirio quedou terminado en non máis de 10 meses e logo de probado resultou ser de 500 CV.
1951: Nacionalización forzada
Finalmente e aguillados pola falta de medios, en 1951 a empresa Elizalde foi nacionalizada, alegando motivos de Defensa Nacional, e absorbida polo INI, con sede social en Madrid, co nome de Empresa Nacional de Motores de Aviación, SA (ENMASA). En 1973, fusionouse coa empresa Construcións Aeronáuticas, SA (CASA).
Automóbiles fabricados por Elizalde
Un Elizalde de 1922|thumb Cadro extraído da Fundación Elizalde:
Fondo
No Arquivo Nacional de Cataluña consérvase o fondo da empresa. O fondo contén documentación xerada pola empresa Elizalde, SA desde 1909 ata os primeiros anos da Guerra Civil Española (1937). Destaca un libro de actas do consello de Empresa, unha colección de patentes, probas de calidade de motores e chasis e un libro de actas do comité de fábrica. Dentro do fondo conserváronse as publicacións da Escola de Aprendices Elizalde.
Agrupaciones Independientes de Canarias
Agrupaciones Independientes de Canarias foi unha federación de partidos políticos de ámbito canario existente desde 1985 até a súa integración en Coalición Canaria.
Historia
O partido foi fundado en 1985 co nome de Federación Regional de Agrupaciones Independientes de Canarias, consistindo na unión de distintos partidos e agrupacións de ámbito insular, procedentes na súa maioría da antiga Unión de Centro Democrático (UCD). O 23 de abril de 1986 cambiaron o seu nome ao de Agrupaciones Independientes de Canarias. En 1987 uníuselle a Unión Canaria de Centro. Tratábanse de agrupacións de centro-dereita e insularistas.
En 1993, xunto a Iniciativa Canaria Nacionalista (ICAN), Asamblea Majorera (AM), Partido Nacionalista Canario (PNC) e Centro Canario Independiente (CCI) formaron Coalición Canaria (CC). Con todo, en 1994, Independientes de Fuerteventura (IF) e a Agrupación Independientes de Lanzarote (transformada no Partido de Independientes de Lanzarote (PIL)) abandonan tanto Agrupaciones Independientes de Canarias como Coalición Canaria.
Logrou representación parlamentaria nas eleccións xerais de 1986 e nas de 1989. Foi disolto definitivamente durante o Congreso de Coalición Canaria celebrado o 18 e 19 de maio de 2005, no cal todos os partidos integrantes desapareceron e CC converteuse en partido único.
Carassius
Carassius é un xénero de peixes cipriniformes da familia Cyprinidae. Son peixes de auga doce distribuídos orixinalmente no leste de Asia pero que foron introducidos en gran parte de Europa.
Morfoloxía
A lonxitude máxima descrita foi de 64 cm, tendo un corpo groso e un pedúnculo caudal curto e groso; algunhas especies presentan brillantes pigmentacións vermellas, alaranxadas ou crema prateadas, polo que adoitan recibir o nome xenérico de «peixes dourados».
Hábitat
Son peixes pertencentes ao bentos que habitan en lagos ricos en vexetación e ríos de augas lentas, de climas entre tépedos a tropicais. Adoitan ser omnívoros, alimentándose de plantas, detritos e pequenos invertebrados. Toleran ben o frío, a contaminación e os baixos niveis de osíxeno na auga, o que os fai idóneos para adornar estanques de parques humanizados.
Acuario
Algunhas especies son criadas en acuicultura para a súa comercialización como peixes de acuario ou de estanque. Poden vivir moito tempo mantidos en catividade, a marca é de 25 anos en grupos de 4 ou máis individuos con tamaño mínimo de acuario de 200 litros.
Especies
De acordo con FishBase, comprende as seguintes especies: De acordo co Rexistro Mundial de Especies Mariñas, só comprende: De acordo co Sistema Integrado de Información Taxonómica, comprende:
Piadena
miniatura|Localización de Piadena na [[provincia de Cremona.]] miniatura|Igrexa parroquial Piadena é unha comuna italiana da rexión da Lombardía, provincia de Cremona, con 3.569 habitantes. Esténdese por unha área de 19 km², tendo unha densidade de poboación de 187 hab/km². Fai fronteira con Calvatone, Canneto sull'Oglio (MN), Casteldidone, Drizzona, Rivarolo Mantovano (MN), San Giovanni in Croce, Solarolo Rainerio, Tornata, Voltido.
En Piadena atópanse palafitas que forman parte dos chamados sitios palafíticos prehistóricos dos Alpes, Patrimonio Mundial segundo UNESCO.
Olimpia Milano
O Olimpia Milano, coñecido por motivos de patrocinio como EA7 Emporio Armani Milano, é un club profesional de baloncesto italiano con sede na cidade de Milán, a capital da Lombardía. Fundado en 1936 por Adolfo Bogoncelli, e actualmente propiedade de Giorgio Armani, é o club de baloncesto máis laureado de Italia e un dos máis prestixiosos de Europa. Actualmente xoga na Lega Basket Serie A, a máxima competición do baloncesto italiano, e na Euroliga.
As cores do uniforme habituais do Olimpia Milano son o vermello e o branco, e o equipo é ás veces coñecido como "Scarpette Rosse" (zapatos vermellos), isto é debido a que empregados do club importaban zapatillas Converse desa cor para os xogadores. Con todo, o club tamén é coñecido de diversos xeitos por mor dos seus patrocinadores, sendo os máis coñecidos Borletti, Simmenthal, Innocenti, Cinzano, Simac, Tracer, Phillips, Sony, Stefanel e o actual, Emporio Armani. O Olimpia Milano é o club italiano máis laureado, posuíndo nas súas vitrinas tres EuroLigas, vinte e sete Scudetti, seis Copas de Italia, unha Copa Intercontinental, tres Copas Saporta, dúas Copas Korać e outros moitos títulos menores. O equipo xoga os seus partidos coma local no Mediolanum Forum, un pavillón con capacidade para 12 700 espectadores.
Fundación e primeiros anos
En 1936 a cidade de Milán era o centro neurálxico do baloncesto transalpino, xunto con Boloña, Trieste, Venecia e, máis ao sur, Roma. así, dende Trieste chagaría á capital longobarda Adolfo Bogoncelli, que fundaría un club coñecido como Triestina Milano. Durante os seguintes anos á súa fundación a Triestina competiu modestamente á sombra doutros equipos da cidade como a Dopolavoro Borletti, habitual campión da liga nacional. En 1947 o equipo fusionaríase precisamente co equipo da fábrica Borletti, dando como resultado a creación dun novo club co nome de Olimpia. Con todo, os dirixentes do club decidiron manter, pese á fusión, a data de fundación en 1936, co que os títulos acadados polo Dopolavoro en solitario pasaron a figurar nas vitrinas do Olimpia.
Salto a Europa
En 1966 a Olimpia conseguiría o seu primeiro título de campión de Europa. O partido, disputado en Boloña, enfrontaba o equipo de Milán fronte ao checoslovaco Slavia de Praga de Jiri Zidek. O Milán nesta época tivo a fortuna de contar con Bill Bradley (xogador dos New York Knicks durante os anos 1970, os cales retiraron o seu dorsal a modo de homenaxe) como estranxeiro só para a competición europea, xa que estudaba ao mesmo tempo en Oxford. Bradley formou unha coñecida parella de xogadores xunto a Duane "Skip" Thoren. Así, a Olimpia sumouse ao Real Madrid como principais referencias ante os equipos soviéticos. Un ano despois do título, en 1967, xogarían de novo a final, precisamente contra o Madrid, mais perdendo esta vez por 91-83.
Caída e rexurdimento
Aínda que o Milano era habitualmente o campión da liga italiana non foi capaz de chegar gañar a prestixiosa Copa de Europa, a cal conseguiu durante os anos 1970 o Ignis Varese até en cinco ocasións despois de xogar dez finais consecutivas. A finais dos anos 1970, a calidade do seu xogo descendeu notablemente, con todo, o Olimpia aínda foi capaz de gañar unha Recopa de Europa. Na segunda metade desta década o club aínda seguiu contratando coñecidos xogadores como os xemelgos Boselli, Mike Silvester e Mike D'Antoni. Finalmente, o adestrados estadounidense Dan Peterson e un novo patrocinador levaron de volta a fama ao club, polo que en 1980 a familia Gabetti adquire o equipo. Un ano despois, chega ao club un xogador considerado un dos mellores europeos da historia, Dino Meneghin, chegando con el outros coñecidos xogadores como John Gianelli, Roberto Premier, Bob McAdoo, Joe Barry Carroll, Russ Schoene, Antoine Carr ou Mike Brown.
Durante os anos 1990, liderados polo base serbio Saša Đorđević, o club gaña a súa segunda Copa Korać en 1993. Bepi Stefanel mercou o club en 1994, asinando a coñecidos xogadores como Dejan Bodiroga, Gregor Fučka, Sandro De Pol e Nando Gentile. En 1996, coincidindo co sesenta aniversario do club, o equipo gaña a Copa de Italia e o seu vixésimo quinto campionato de liga. Dende 1998 a 2004 o club tivo múltiples donos, incluíndo a Warren Kidd, Hugo Sconochini, Claudio Coldebella e Petar Naumoski. Porén, os actuais propietarios dende 2004 son o modisto Giorgio Armani, o xogador da NBA Kobe Bryant, Adriano Galliani (director do club de fútbol A.C. Milan), Massimo Moratti (presidente do club de fútbol Internazionale).
Patrocinadores
As cores do Olimpia Milano son o branco e o vermello. Normalmente o primeiro equipamento é de pantalón e camiseta branca con detalles vermellos. O segundo equipamento consiste nun pantalón e camiseta vermella con detalles brancos. A través dos anos, por mor de razóns de patrocinio, os deseños do equipamento, así como o nome do equipo trocaron. Así o Olimpia Milano foi coñecido ao longo de tempo como:
Títulos internacionais
Euroliga Copa Saporta Copa Korać Copa Intercontinental da FIBA
Títulos nacionais
Liga de Italia Copa de Italia Supercopa de Italia
Austin Daye
Austin Darren Daye, nado o 5 de xuño de 1988 en Irvine (California), é un xogador estadounidense de baloncesto profesional. Actualmente é axente libre, sendo o seu último equipo o Reyer Venezia Mestre da LBA italiana. Durante a súa formación xogou para instituto Woodbridge, en Irvine, onde fixo unha media de 30,9 puntos, 12,4 rebotes e 5,4 tapóns por partido, e para a Universidade de Gonzaga.
Traxectoria
O 1 de agosto de 2013, Daye asinou cos Toronto Raptors. O 20 de febreiro de 2014, Daye foi traspasado ós San Antonio Spurs a cambio de Nando de Colo. Os Spurs conseguiron o campionato da NBA en 2014 tras vencer ós Miami Heat nas Finais da NBA por 4-1; a achega de Daye nos playoffs foi dun rebote en seis minutos de xogo. O 17 de febreiro de 2015, foi cortado polos Spurs.
Concentración parcelaria
A concentración parcelaria ou parcelaria é un procedemento administrativo da Xunta de Galicia polo cal a Consellería do Medio Rural busca a redución do número de parcelas e o seu agrupamento nunha determinada zona en concreto e limitado ao concello no que se realiza para aumentar a rendibilidade dos recursos agrarios e forestais. Este agrupamento de parcelas pasará a chamarse leiras, e supón a mellora e construción de máis accesos ás novas leiras.
Dende os anos 1980 en Galicia lévanse concentrado 416.504 hectáreas cun custo duns 1.200 millóns de euros.
Historia
En España a concentración parcelaria iniciouse en 1952.
En Galicia, dende o inicio das concentracións fixéronse máis de 700, cun total 350.000 hectáreas (superficie equivalente á cuarta parte da provincia de Pontevedra). En 2011 había en Galicia 170 procesos de concentración abertos cun custo de 200 millóns de euros para un total de 157.000 hectáreas e 120.000 propietarios en 89 concellos das catro provincias.
Procedemento
No proceso de concentración parcelaria tense en conta o valor agrario do terreo (tipo de semente, uso forestal, gandeiro ou monte baixo) sen ter en conta a valoración urbanística do terreo ou a que terá nun novo PXOM. Este novo uso da terra non se tivo en conta na lexislación. As compensacións de valor fanse en superficie non en valoración económica. Esta eiva no procedemento vese moito máis claro no caso de propietarios de vivendas (que non son obxecto de concentración) e poderán acceder a terreos preto delas o que aumentará o valor da casa e as leiras.
A lei fixa en cinco anos de duración o prazo das concentracións pero non de xeito categórico. A parcelaria de Mandiá, Esmelle, Covas e Marmancón (en Ferrol) iniciouse en 1980 para xuntar 2.043 hectáreas con 22.957 parcelas propiedade de máis de 2.000 veciños e quedar en 5.003 leiras. 30 anos despois non estaba rematada. O Tribunal Superior de Xustiza de Galicia (TSXG) desestimou o recurso dos afectados pola concentración parcelaria culpándoos a eles do atraso e exculpando á Xunta de Galicia.
Natureza e patrimonio
En 1991 no concello de Frades a Peneda de Guntín tamén coñecida como Dolmen de Aiazo foi esnaquizado abrindo pistas. A concentración parcelaria é un procedemento que afecta de xeito moi evidente á paisaxe de Galicia. O minifundismo de Galicia é unha segmentación das propiedades que condicionou o xeito de vivir, a paisaxe e o patrimonio galego. A cuadriculación do rural das concentracións parcelarias son visibles en calquera foto aérea e están a cambiar a paisaxe moi rapidamente.
Os vixilantes do Camiño
Os vixilantes do Camiño é unha serie de televisión galega de 1999 con animación en 2D realizada pola Televisión de Galicia e producida por Miguelanxo Prado e Suso Iglesias. Está protagonizada polos personaxes do Xabarín Club e está inspirada no Camiño de Santiago. Componse de 13 episodios de 26 minutos e unha longametraxe de 80. Estreado en formato longametraxe o 17 de maio de 1999 na TVG e posteriormente en formato serie o 15 de maio do 2000 no Xabarín Club.
A serie tivo un custo de 400 millóns de pesetas, dos cales a produtora madrileña Milimetros S.A. aportou un 15-20%, o Xabarín Club un millón e medio de pesetas e o resto a TVG.
Medio Ironman
Un Medio Ironman, tamén chamado Ironman 70.3, é unha da serie de carreiras de tríatlon de longa distancia organizadas pola World Triathlon Corporation (WTC).
O "70.3" refírese á distancia total en millas (113,0 km) que cubre a carreira, a cal consiste en 1,9 km de natación, 90 km en bicicleta e un medio maratón (aproximadamente 21,1 km de carreira a pé). Cada unha das tres distancias é a metade das distancias que se corren nun Ironman. As series de carreiras culminan cada ano co Campionato Mundial de Medio Ironman, para o que os competidores se cualifican durante as probas dos 12 meses anteriores. Ademais da carreira do Campionato Mundial, celébranse campionatos de Ironman para as rexións europea, Asia-Pacífico, e Latinoamérica.
Campionato Mundial de Medio Ironman
A cualificación para o Campionato Mundial de Medio Ironman pódese conseguir a través das diferentes probas de medio Ironman celebradas durante os 12 meses anteriores. Algunhas probas de medio Ironman tamén puntúan para o Campionato Mundial de Ironman (de distancia completa), que se celebra en Hawai.
Para a clasificación téñense en conta os 5 mellores resultados do ano de cada atleta. Os 50 homes e 35 mulleres con maior puntuación ao final da tempada son os que pasan a disputar a carreira polo campionato
Presóstato
Funcionamento
Nun presóstato, o fluído que circula polo circuíto pneumático exerce presión sobre o pistón interno, facendo que este se mova ata unir dous contactos. Se a presión sobe ou baixa radicalmente o resorte empuxa o pistón no sentido contrario e os contactos sepáranse.
O axuste da presión de corte realízase mediante un parafuso que aumenta ou diminúe a presión que exerce sobre o resorte central e sobre os contactos. Se a presión do circuíto supera a do resorte, os contactos cambian a súa posición, e, se a presión do circuíto baixa e a do resorte é superior, os contactos volven a variar a posición. É un dispositivo todo/nada, abre ou pecha un circuíto eléctrico, non regula progresivamente. O seu rearme pode ser manual ou automático.
Morgade, Xinzo de Limia
San Tomé de Morgade é unha parroquia do concello ourensán de Xinzo de Limia na comarca da Limia. No ano 2022 tiña 302 habitantes, dos cales 149 eran homes e 153 mulleres.
Presóstato
Funcionamento
No deben ser confundidos cos transdutores de presión (medidores de presión). Mentres estes últimos entregan un sinal variable con base ao rango de presión, os presóstatos entregan un sinal apagado/encendido unicamente.
Tipoloxía
Presóstato de baixa presión: cando a presión do circuíto é menor á presión de corte o presóstato interrompe o circuíto eléctrico, esta presión de corte sempre será baixa, pero superior á atmosférica. Indirectamente, regula a temperatura do evaporador xa que regula a presión do fluído aspirado.
Presóstato de alta presión: cando a presión do circuíto é superior á presión de corte, o presóstato interrompe o circuíto eléctrico. Esta presión de corte debe ser menor cá da válvula de seguridade. Protexe de altas presións na descarga pola falta de fluído de condensación ou por unha falsa manobra.
Usos
Os usos son moi variados. Algúns exemplos: Os presóstatos en xeral non teñen a capacidade para acender directamente o equipo que están a controlar e axúdanse cun relevador ou contactor eléctrico. Con todo, en refrixeración é bastante común observar presóstatos que comandan directamente compresores monofásicos sen pasar a potencia por un contactor ou relé. O acceso do aire acondicionado dun coche tamén vai determinado por un presóstato de alta diferencial cando está no seu funcionamento completo, a plena carga.
A morte de Frank González
Como o propio autor explica nun texto introdutorio, é un texto sen maiores pretensións, escrito nunha noite de insomnio. Enmarcábase nun proceso de dotar a lingua galega de lectorado novo por medio dunha literatura popular que incorporase a novela de xénero. É unha novela sinxela e curta sen gran desenvolvemento dos personaxes.
Trama
Nun día de treboada no oeste dos Estados Unidos de América, preto da fronteira con México, un grupo de xente ponse a falar de Frank González, personaxe arredor de quen circulan diversas lendas. Hai quen di que foi un vaqueiro, asaltador de trens, sheriff e mesmo frade. Dise tamén que tivo un irmán e un sobriño, e que estivo casado. Seica houbo tamén quen se fixo pasar por el, e sobre del e as súas vivencias hai varias cantigas.
La Voz del Pescador
La Voz del Pescador foi un periódico editado en Viveiro en 1930.
Precalicreína
A precalicreína (PK), tamén chamado factor de Fletcher, é unha serina protease cunha masa molecular relativa (Mr) de 85 000, que forma un complexo co cininóxeno de alto peso molecular. A PK é o precursor da calicreína do plasma, que é unha serina protease que activa as cininas do sistema cinina-calicreína. A PK é clivada para producir calicreína polo factor XII activado (factor de Hageman).
La Voz del Pescador
Historia e características
Subtitulado Órgano de la Asociación de Marineros y Pescadores de Vivero, apareceu o 1 de xaneiro de 1930. Dirixido por Manuel Rodríguez Meitín, editábase na imprenta de J. M. Pumariño de Ribadeo. Cesou a súa publicación ao cabo dun ano.
Precalicreína
Estrutura
A precalicreína é homóloga do factor XI, e de xeito similar consta de catro dominios mazá e un quinto dominio catalítico de serina protease. Os catro dominios mazá crean unha plataforma discoidal arredor da base do dominio catalítico. Porén, a diferenza do factor XI, a precalicreína non forma dímeros.
A precalicreína é activada para formar calicreína pola clivaxe feita polo factor XII dun enlace homólogo ao enlace correspondente clivado durante a activación do factor XI.
Deficiencia de precalicreína
As deficiencias hereditarias na PK son moi raras. Poden causar un tempo de tromboplastina parcial activado prolongado, que poden ser corrixidas por incubación do plasma do paciente.
As deficiencias na PK poden tamén orixinarse debido a algúns estados patolóxicos, como o anxioedema, infección, coagulación intravascular diseminada e anemia falciforme.
Aínda que a maioría dos casos de deficiencia da precalicreína son asintomáticos, uns poucos informes ligan a deficiencia grave de precalicreína co fenómeno trombótico e a perda do embarazo recorrente. Máis recentemente, un caso estudado de deficiencia de precalicreína viuse que estaba asociado cunha grave hemorraxia das mucosas.
Descubrimento da precalicreína
A PK foi descrita inicialmente por Hathaway et al. en 1965 despois de encontrar unha familia de Kentucky que presentaba resultados de tempo de tromboplastina parcial activado moi anormais, pero non mostraban síntomas de hemorraxias. A familia parecía ter herdado unha deficiencia nun factor de coagulación descoñecido, denominado “factor de Fletcher” polo apelido desa familia. En 1973 Kirk Wuepper determinou que o factor de Fletcher e a precalicreína eran a mesma molécula.
Si vis pacem, para bellum
miniatura|dereita|Inscrición no Centro Cultural do Exército en Madrid (España). Si vis pacem, para bellum é unha locución latina que significa literalmente "Se queres a paz, prepara a guerra". Se queres evitar que te ataquen, o mellor é que te poñas en garda. Erroneamente atribuída a Xulio César, seguramente pola súa fama de gran estratego; con todo, a máxima procede do tratado Sobre as institucións militares de Flavio Vexecio, aínda que a idea que transmite tamén está presente en traballos anteriores, como na obra de Platón As Leis (en grego Νόμοι).
Orixe
Vexecio é un autor tardío, do século IV. Deriva da súa frase «Igitur qui desiderat pacem, praeparet bellum». O dito é un dos moitos baseados no prefacio do libro III da súa obra Epitoma rei militaris, posiblemente escrita ao redor do ano 390. Hai unha sutil diferenza na gramática das dúas secuencias. A coñecida máxima é enfática, viva. Trátase dunha oración subordinada condicional seguida da oración principal co verbo en imperativo: se realmente desexas a paz, prepárate para a guerra. A frase orixinal de Vexecio é unha hipótese. É unha construción condicional menos vívida, construída como suposto, cunha oración subordinada adxectiva e con ambos verbos en subxuntivo: quen desexase a paz, (polo tanto,) deberíase preparar para a guerra. Converteuse nunha locución moi usada en ambientes militares e frase favorita de grandes xenerais, Napoleón entre outros, e tamén en divisa de calquera política militar preventiva, orixe, entre outras cousas, de períodos tan funestos para occidente como a chamada guerra fría.
Lincoln (filme de 2012)
Sinopse
En 1865, mentres a guerra civil americana se achega á súa fin, o presidente Abraham Lincoln propón a instauración dunha emenda que prohiba a escravitude nos Estados Unidos. Porén, isto presenta un gran dilema: se a paz chega antes de que se acepte a emenda, o Sur terá poder para rexeitala e manter a escravitude nos seus estados; se a paz chega despois, centos de persoas seguirán morrendo na fronte. Nunha carreira contra reloxo para conseguir os votos necesarios, Lincoln enfróntase á maior crise de conciencia da súa vida.
Si vis pacem, para bellum
Orixe
miniatura|dereita|Luger modelo P08 Parabellum (1908). A segunda parte da locución transformouse nunha soa palabra, Parabellum, que designa o tipo de munición de gran calibre 9 x 19 mm Parabellum empregada polas tropas alemás durante a primeira guerra mundial. Este calibre tivo tanto éxito que chegou a ser un dos cartuchos de pistola máis comúns do mundo, converténdose nun estándar que aínda se mantén.
Esta palabra dá nome tamén á pistola Parabellum, rexistrada con ese nome pola fábrica de armas Deutsche Waffen und Munitionsfabriken (DWM) en 1898
Alfonso Alonso
Alfonso Alonso Aranegui, nado en Vitoria o 14 de abril de 1967, é un político español do Partido Popular. Foi alcalde de Vitoria entre 1999 e 2007, e deputado pola circunscrición de Áraba entre 2000 e 2001 e dende 2008. Entre 2008 e 2011 (IX Lexislatura) foi voceiro adxunto do PP no Congreso dos Deputados, e dende 2011 é o seu voceiro titular para a X Lexislatura do actual período democrático. En decembro de 2014 foi nomeado ministro de Sanidade, Servizos Sociais e Igualdade.
Familia e formación
Natural de Vitoria, procede dunha influente familia desta cidade. O seu avó materno, Manuel Aranegui y Coll, foi presidente da Deputación de Áraba entre 1957 e 1966, durante a Ditadura franquista. A súa familia paterna provén en parte de Donostia, Alfonso Alonso é, sobriño-neto, entre outros, dos tenistas José María Alonso Areyzaga e Manuel Alonso de Areyzaga, así como de Asis Alonso Areyzaga, que foi tamén tenente-alcalde de Donostia. O seu pai, Ramón Alonso Verástegui, é pintor e reside en Tenerife dende 1975. Está casado e ten catro fillos.
Alfonso Alonso é licenciado en filoloxía románica e en dereito, e exerceu profesionalmente como avogado. En 1996 entrou no concello da súa cidade natal como concelleiro.
Alcalde de Vitoria
Nas eleccións municipais de 1999 a súa candidatura foi a máis votada, de modo que accedeu á alcaldía. En 2000 encabezou a lista do seu partido por Áraba, pero en 2001 renunciou para centrarse no seu labor como alcalde. En 2003 volveu gañar as eleccións municipais. En 2007 a lista máis votada no concello de Vitoria foi a de Patxi Lazcoz do PSE-EE, que foi investido alcalde ao non presentar ningún partido (incluíndo o PP) candidato alternativo.
Deputado no Congreso e Ministro
Encabezou de novo a lista do PP por Áraba nas eleccións xerais de 2008, formando parte da dirección do grupo parlamentario popular no Congreso dos Deputados. Repetiu nas eleccións xenerais de 2011 e obtivo a vitoria na circunscrición de Áraba.
O 12 de decembro de 2011 foi proposto por Mariano Rajoy como voceiro do grupo popular no Congreso dos Deputados para a X Lexislatura, cargo que desempeñou dende o 13 de decembro dese mesmo ano. Tras a dimisión de Ana Mato como ministra de Sanidade polo caso Gürtel, o 3 de decembro de 2014 foi nomeado polo presidente Rajoy para substituíla nese posto.
Aguia peixeira
A aguia peixeira (Pandion haliaetus) é unha ave rapaz bastante grande e especializada en capturar peixes.
Bohemia nos Xogos Olímpicos
miniatura|Bandeira usada polo equipo de Bohemia nos [[Xogos Olímpicos de 1912. ]] O Reino de Bohemia, unha parte autónoma do Imperio Austrohúngaro até 1918, competiu nalgúns dos primeiros Xogos Olímpicos da historia. O país fixo o seu debut nos Xogos Olímpicos de 1900. Despois da primeira guerra mundial, Bohemia converteuse nunha parte de Checoslovaquia, e os poetas de Bohemia competiron para Checoslovaquia nos Xogos Olímpicos. Despois dos Xogos Olímpicos de 1992 e coa disolución de Checoslovaquia entre a República Checa e Eslovaquia en 1993, os deportistas bohemios competiron para a República Checa nos Xogos Olímpicos.
Aguia peixeira
Anatomía
A aguia peixeira ten a plumaxe do peito branca, ás longas e estreitas que presentan nas extremidades pulseiras negras, o que lle dá unha aparencia distintiva. Está moi ben adaptada para o seu réxime alimentario: pode pechar o nariz para evitar a entrada da auga e as dedas están provistas dunha especie de escamas puntiagudas que lle facilitan ao agarre das presas. O seu voo é lento, alternando o planeo e o bater de ás. Aniña nos lagos e lagoas de auga doce, ás veces nas costas.
Habitualmente as femias son menos filopátricas cós machos, é dicir teñen menos apego cós machos ó territorio de nacemento, polo que adoitan ser estas as que se incorporan ó territorio controlado por un macho. Emparéllanse de por vida; en marzo comezan un período de cinco meses de colaboración para construír o niño e coidaren aos aguiachos. As femias poñen 3 ou 4 ovos a fins de abril, chócanos durante cinco semanas, e os aguiachos comezan a voar oito semanas despois da eclosión. As aguias peixeiras que aniñan en Europa pasan o inverno en África. As do Canadá e os Estados Unidos invernan en América do Sur; os de Australia non migran.
thumb| Pandion haliaetus Dende o século XIX sufriron unha forte persecución, que se prolongou ata os anos 70 do século XX. Por aquel entón as aguias peixeiras estiveron a piques de se extinguir, pero dende a prohibición do DDT e políticas proteccionistas en moitos países dende 1970 a súa poboación está a se recuperar.
En Europa hai arredor de 8.000 parellas, sobre todo en Escandinavia, Escocia e Rusia. Na Península Ibérica só se reproduce nas Baleares, Canarias e Chafarinas, con arredor de 30 parellas. En Galicia é unha especie moi rara, tan só se pode ver nas épocas de migracións, sobre todo no esteiro do Miño.
En América hai de 20.000 a 30.000 parellas.
Mazarico rabipinto
O mazarico rabipinto ou mazarico rubio (Limosa lapponica) é unha ave limícola.
Descrición
Os adultos miden 38 cm, teñen as patas azul grisallas e un moi longo peteiro virado cara arriba, a cola con bandas delgadas brancas e negras. É un pouco máis pequeno que o mazarico rabinegro ao que se asemella.
Bioloxía
Fan o seu niño no chan, poñen de 2 a 4 ovos incubándoos 21 días, é o macho o que permanece máis tempo chocándoos.
Distribución
O seu hábitat habitual é a tundra aberta, en zonas encharcadas e marismas próximas a bosques do Ártico (incluída Islandia) e Alasca. Migran no inverno cara Europa occidental, África, sur de Asia, Australia e Nova Zelandia, ocasionalmente tamén aparecen nas costas occidentais de América do Norte.
En Galicia é unha ave de paso entre os meses de agosto a outubro, algunhas quedan na Illa de Ons.
Club Deportivo Arenteiro
dereita|miniatura|CD Arenteiro, 2023. O Club Deportivo Arenteiro é un club de fútbol do Carballiño fundado no 1958, que milita actualmente na Primeira División RFEF. O seu campo é o Estadio de Espiñedo, con céspede natural e capacidade para 2.000 persoas. Tamén utiliza para os adestramentos o Campo da Uceira situado no barrio carballiñés da Uceira. Alí disputan os seus partidos as categorías inferiores do equipo carballiñés (EMF Arenteiro) e o Sporting Carballiño, que figura na Primeira de Galicia (grupo 4º).
No 1990 pasou a chamarse Club Deportivo O Carballiño, pero no 2005 recuperou a denominación tradicional. Recibe o nome do río Arenteiro, río que atravesa a vila do Carballiño.
Historia
Fundado en 1958, o Arenteiro debutou en Terceira División na tempada 1964/65 e mantívose tres anos consecutivos na categoría, volvendo descender en 1967. Non foi ata 1980 cando conseguiu de novo o ascenso a Terceira.
Na tempada 1986/87 proclamouse subcampión do grupo I da Terceira División, por detrás do Endesa As Pontes. Grazas á ampliación da Segunda División B de 1 a 4 grupos a tempada seguinte, o Arenteiro conseguiu o ascenso directo de categoría. Na tempada 1987/88 debutou e logrou a permanencia en Segunda B, da man do adestrador Agapito Viñas, cun equpo no que xogaban entre outros Pereira, Sobrino, Carlos Lago ou Quecho. Na campaña seguinte descendeu novamente a Terceira.
Tralo descenso de categoría, o equipo mantívose un par de anos na metade da táboa ata que na 1991/92 acabou na terceira posición. Na liguiña de ascenso a Segunda B acabou terceiro, por detrás do RSD Alcalá e o CD Lealtad, e por diante do Atlético Astorga, sen poder ascender. Volveu repetir a terceira posición na liga ao ano seguinte, no que tampouco conseguiu o ascenso, quedando último na liguiña tralo Real Madrid C, o Zamora CF e o Club Siero. Na campaña seguinte descendeu a Preferente.
Tralo descenso, o equipo pasou máis de dúas décadas entre a Preferente (a mayoría de tempadas) e a Primeira Autonómica. Na 2016/17 acabou a liga en Preferente na terceira posición e, grazas ao ascenso do Rápido de Bouzas a Segunda B, o Arenteiro ascendeu de novo á Terceira División despois de 23 anos de ausencia na categoría.
Na tempada 2020/21, conseguiu ascender á Segunda División RFEF, 34 anos despois da súa última tempada na antiga Segunda B.​ Además, proclamouse campión da categoría, ao vencer o Bergantiños, segundo clasificado. Na Copa do Rei 2021/22, a súa sétima participación no torneo, o equipo verde eliminou na primeira rolda a SD Logroñés, equipo dunha categoría superior (Primeira RFEF), ao que gañou 2-1 con goles de Renan Zanelli e Sylla. Para a seguinte rolda o sorteo emparellou o club do Carballiño cun equipo de Primeira División: o Valencia. O equipo valencianista derrotou os carballiñeses 1-3 en Espiñedo, pero xa na prórroga logo do 1-1 ao remate do tempo oficial de partido.
A tempada 2022/23 comezou con título, pois o Arenteiro derrotou o Compostela na final da fase autonómica da Copa RFEF (2-1), o que lle deu o pase á fase estatal.
Molaridade
Molaridade (non confundir con molalidade) é a cantidade de moles de soluto que hai nun litro de disolución. Depende da temperatura.
La Voz Mindoniense
La Voz Mindoniense foi un semanario editado en Mondoñedo en 1892.
Historia e características
Periódico católico, apareceu o 8 de febreiro de 1892. Cesou a súa publicación ese mesmo ano.
Tripofobia
dereita|miniatura|250x250px|Os buratos na cabeza dunha semente do [[Loto sagrado|loto son supostamente causantes de ansiedade nalgunhas persoas.]] A tripofobia (do τρύπα, trýpa, "burato" e φόβος, phóbos, “medo” ) é unha fobia proposta ós padróns irregulares ou conxuntos de pequenos buratos ou vultos. O termo ten a súa orixe máis probable nunha mensaxe de 2005 dun foro de Internet.
O termo Tripofobia non está recollido como diagnose no Diagnostic and Statistical Manual (5ª ed) (DSM-5) da American Psychological Association e úsase en moi poucas ocasións na literatura científica, segundo Jennifer Abbasi de Popular Science.
Arnold Wilkins e Geoff Cole da Universidade de Essex foron os primeiros científicos en publicar sobre este fenómeno. Segundo eles a reacción está baseada nunha revulsión biolóxica, no lugar de ser un medo cultural adquirido. Nun artigo de 2013 da revista Psychological Science, Wilkins e Cole escribiron que a reacción baséase nunha resposta do cerebro que asocia as formas co perigo.
Damaliscus
Damaliscus é un xénero de mamíferos artiodáctilos ruminantes da familia dos bóvidos, subfamilia dos alcelafinos e tribo dos alcelafininos.
Son antílopes de tamaño relatgivamente grande con cornos cunha curta espiral aberta en ambos os sexos. que son coñecidos como damaliscos e viven en África austral, oriental e central.
Taxonomía
O xénero foi descrito en 1894 polos zoólogos Philip Sclater e Oldfield Thomas na obra Book of Antelopes, 1 (part 1): 3, 51. A especie tipo do xénero é Antilope pygargus Pallas, 1767 (hoxe denominada Damaliscus pygargus), que foi integrada posterioemente no xénero Alcelaphus, e na actualidade en Damaliscus.
Especies e subespecies
Na actualidade, segundo Wilson & Reeder (2005) en Mammal Species of the World (MSW) admítense as seguintes especies e subespecies:
Xénero Damaliscus Sclater & Thomas, 1894
Antigamente tamén se incluía Damaliscus lunatus hunteri, hoxe clasificada como especie independente, e noutro xénero, Beatragus hunteri, o antílope de Hunter ou damalisco de Hunter.
Porén, algúns autores, como Haltenorth, reúnen todas estas especies (e, ademais, o hirola, Beatragus hunteri) dentro dunha única especie, Damaliscus lunatus. Outros recoñecen dúas especies, Damaliscus lunatus e D. pygargus.
Distribución das subespecies de Damaliscus
Nota: miniatura|270px|Mapa de distruibución das [[subespecies de Damaliscus.]]
Rafael Catalá Polo
Rafael Catalá Polo, nado en Madrid o 21 de xuño de 1961, é un político e alto funcionario español. Foi ministro de Xustiza entre 2014 e 2018.
Formación e carreira profesional
Licenciado en Dereito pola Universidade Complutense de Madrid, en 1985 ingresou por oposición no Corpo Superior de Administradores Civís do Estado.
Durante a súa carreira administrativa exerceu os postos de Subdirector Xeral de Ordenación e Política de Recursos Humanos no Ministerio de Sanidade e Consumo (1988-1992). En 1992 incorpórase a AENA, Organismo no que exerce como Director de Planificación e Desenvolvemento de Recursos Humanos, Director de Relacións Laborais e Director de Administración e Servizos de Navegación Aérea. Tamén exerceu ata o ano 2011 como secretario xeral de Codere, empresa do sector do xogo.
Carreira política
Tras a vitoria electoral do Partido Popular, en 1996, o Consello de Ministros nomeouno Director Xeral da Función Pública do Ministerio de Administracións Públicas, daquela encabezado por Mariano Rajoy.
En xaneiro de 1999 foi nomeado Director Xeral de Persoal e Servizos do Ministerio de Educación e Cultura, e entre maio de 2000 e xullo de 2002 foi Subsecretario do Ministerio de Facenda. Entre os anos 2002 e 2004 foi Secretario de Estado de Xustiza no Departamento que dirixía José María Michavila.
Tras as eleccións xerais de 2004 ocupouse da xerencia do Hospital Ramón y Cajal de Madrid. Ademais dende 2005 foi director do máster de Administración Pública de Esade e membro do Consello Social da UNED.
O 23 de decembro de 2011 o Consello de Ministros nomeouno Secretario de Estado de Planificación e Infraestruturas do Ministerio de Fomento, a proposta da súa titular Ana Pastor Julián.
Tras a dimisión presentada por Alberto Ruiz-Gallardón, o 23 de setembro de 2014 foi sinalado como sucesor para ocupar o cargo de ministro de Xustiza. O seu nomeamento foi publicado o 29 de setembro de 2014, día en que tomou posesión do cargo.
Gertrud Kolmar
Gertrud Käthe Chodziesner, coñecida no mundo literario como Gertrud Kolmar, nada en Berlín o 10 de decembro de 1894 e finada en Auschwitz en marzo de 1943, foi unha narradora e poetaalemá. Era curmá do filósofo Walter Benjamin. Foi detida e deportada pola súa condición de xudía ao campo de concentración de Auschwitz, onde morreu vítima do Holocausto.
557
Outros
Historia ano a ano
Brumado
Brumado é un concello brasileiro no estado da Baía, na rexión Nordeste do País, a 555 quilómetros da capital estatal, Salvador. A súa área territorial é de 2 207,612 quilómetros cadrados, ocupando 2 174 quilómetros cadrados, e atópase a unha altitude de 454 metros.
Xeografía
Brumado ten como concellos limítrofes Livramento de Nossa Senhora, Dom Basílio, Aracatu, Rio de Contas, Malhada de Pedras, Tanhaçu, Ituaçu, Rio do Antônio, Lagoa Real e Caraíbas.
Mosteiro de Ribeira, Xinzo de Limia
Santa María de Mosteiro de Ribeira é unha parroquia do concello ourensán de Xinzo de Limia na comarca da Limia. No ano 2022 tiña 79 habitantes, dos cales 34 eran homes e 45 mulleres.
Ander Izagirre
Ander Izagirre, nado en Donostia o 26 de febreiro de 1976, é un xornalista e escritor vasco.
Traxectoria
De mozo foi ciclista en categorías de afeccionados. Estudou Xornalismo na Universidade de Navarra, licenciándose en 1998. Publicou reportaxes e crónicas de viaxes en revistas como National Geographic, Altaïr ou Lonely PlanetMagazine. Tamén escribiu artigos en Nuestro Tiempo, Pie Izquierdo, El Diario Vasco El Correo e Berria, e traballou para a emisora Euskadi Irratia e a cadena ETB. Na actualidade escribe o blog Periodismo con botas.
Premios
miniatura|Ander Izagirre á cerimonia do premio Euskadi de Literatura 2017. Premio Rikardo Arregi ao mellor xornalista novo en éuscaro no 2001, polas crónicas publicadas no semanario Zabalik sobre a viaxe polas depresións máis profundas do mundo
Premio Marca de literatura deportiva en 2004 polo libro Plomo en los bolsillos (Penurias, malandanzas, fanfarronadas, locuras, traiciones, alegrías, hazañas, tragedias y sorpresas del Tour de Francia). .
Jorge Fernández Díaz
Jorge Fernández Díaz, nado en Valladolid o 6 de abril de 1950, é un enxeñeiro industrial e inspector de traballo español, aínda que se dedica á política dende os 28 anos, despois de militar en diversos partidos de dereita e centro-dereita a nivel catalán e nacional durante a Transición (UCD, CDS, en 1983 Alianza Popular, refundada en 1989 como Partido Popular) e membro supernumerario do Opus Dei. Foi Ministro do Interior do Goberno de España entre 2011 e 2016.
É irmán do tamén político Alberto Fernández Díaz, actualmente rexedor e presidente do grupo municipal do Partido Popular de Cataluña no Concello de Barcelona. Ambos os dous teñen un gran peso no partido en Cataluña.
Club Atlético dos Castros
O Club Atlético dos Castros é un club de fútbol galego do barrio dos Castros da cidade da Coruña. Fundouse en 1944 e chegou a ter dúas seccións deportivas en activo, unha de fútbol e outra de hóckey, aínda que a sección de hóckey xa non existe.
Henrique II de Suabia
miniatura|315px|Henrique II de Suabia, [[Rei de romanos, recibindo homenaxe en Würzburg, en 1234. Miniatura da Crónica do bispo Lorenz Fries (século XVI).]]
Club Atlético dos Castros
Inicios (1944-1956)
A creación do club ten lugar despois dunha serie de reunións mantidas no Bodegón do barrio herculino e baixo o impulso de Francisco Novo Lapido. O Centro Deportivo de Los Castros disputa o seu primeiro partido o 15 de agosto de 1944 dese mesmo ano fronte ao Galicia Gaiteira no recheo de San Diego. O club compite durante tres tempadas nas divisións locais. Após un ano de inactividade, en 1948 rexorde coa denominación Club Atlético de Los Castros,   sendo presidente don Francisco Cortizas. Na seguinte tempada o equipo foi subcampión da Segunda División da Coruña, acadando o ascenso á Primeira División. En 1951 o club transfórmase en Centro Cultural y Deportivo de Los Castros, aínda que o equipo de fútbol mantén o seu nome fundacional. En 1954 a Federación Galega de Fútbol obriga a desaparecer cinco equipos da capital por falta de terreos de xogo, sendo este club un dos afectados pola medida. Dende ese intre os mozos do barrio agrúpanse nun equipo non federado chamado Suevia Club de Fútbol. Cando este desaparece en 1956, un grupo de socios reúnese para recuperar o fútbol federado no barrio. creándose unha comisión xestora baixo a presidencia de Gonzalo Rey Precedo, escollendo como nome Club Atlético Los Castros e solicitando xogar na Liga das Mariñas, aínda que finalmente o club acaba encadrado na liga da capital herculina.
Henrique II de Suabia
Era fillo do emperador Frederico II e da súa primeira esposa Constanza de Aragón e de Castela, filla do rei Afonso II de Aragón, e irmán máis vello de Conrado IV de Alemaña, Rei de romanos.
Entre os gobernantes do Sacro Imperio Romano Xermánico Henrique menciónase como Henrique (VII), xa que non exerceu como rei exclusivo, senón subordinado ao seu pai; ademais esta denominación utilízase para non confundilo co emperador Henrique VII, da casa de Luxemburgo.