cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
We Care a Lot
We Care a Lot é o álbum de estrea da banda estadounidense de rock Faith No More, editado no ano 1985 a través do selo Mordam Records. na edición orixinal en vinilo a banda aparece acreditada como "Faith. No More" no libreto e no propio disco.
Produción
A banda inicalmente comezou a gravación do álbum sen o apoio dun selo discográfico e, despois de xuntar cartos, gravou cinco cancións. Con elas conseguiron gañar a atención de Ruth Schwartz, que estaba creando o selo independente Mordam Records, fichando por el e rematando o álbum tras recibir financiamento. Foi o primeiro lanzamento oficial tanto do grupo como da discográfica.
O álbum gravouse nun curto período de tempo cun presuposto moi baixo. Nunha entrevista en 2015 o baixista Billy Gould dixo, "Probablemente hai cousas que poderíamos ter feito mellor, pero ao mesmo tempo penso que as interpretacións foron bastante boas. E iso tiña que ver con manternos concentrados e ter que traballar con esas restricións orzamentarias. Ensaiamos moitísimo antes de ir gravar, así que estabamos preparados".
Rhodospirillales
Rhodospirillales é unha orde de proteobacterias, que comprende dúas familias: as Acetobacteraceae e as Rhodospirillaceae.
As Acetobacteraceae comprenden as bacterias do ácido acético, que son heterótrofos e producen ácido acético durante a súa respiración. As Rhodospirillaceae inclúen principalmente as bacterias púrpuras non do xofre, que producen enerxía por medio da fotosíntese anoxixénica.
LU-617
A estrada LU-617 é o itinerario alternativo a estrada LU-533 e tamén un tramo da antiga C-533. Esta estrada conecta a parroquia de Belesar con Monforte de Lemos pasando polos concellos de Chantada, O Saviñao, Pantón e Monforte de Lemos. Ten 26 km de percorrido.
Beol-sae
Beol-sae (en 벌새) é un filme surcoreano de 2018 escrito e dirixido por Kim Bora. O filme debutou en competición no Festival Internacional de Cinema de Busán na sección de Correntes Novas en outubro de 2018, onde gañou o premio NETPAC e o premio da audiencia do KNN. Na 69ª edición do Festival Internacional de Cinema de Berlín, Beol-sae foi galardoado co Gran Premio polo xurado internacional Generation 14plus na categoría de mellor filme.
Sinopse
Seúl 1994, no ano en que a ponte Seongsu colapsou, Eunhee unha moza de 14 anos vaga pola cidade na busca do amor.
LU-114
A LU-114 é unha estrada que transcorre integramente no concello de Lugo. Conecta a Avenida da Coruña coa Ronda Norte, preto do polígono das Gándaras. Apenas ten 3 km de percorrido e pasa polas rúas Monte Faro, Illas Canarias e Fisterra.
Cool (estética)
A estética ou actitude cool, é un comportamento, aparencia ou estilo, influenciado e como produto da expresión xermana Zeitgeist. Por mor dos variados cambios nas connotacións do termo, ademais da súa natureza subxectiva, non se pode establecer un único significado para a palabra. Frecuentemente adoita empregarse coma unha expresión de admiración ou aprobación.
Malia ser percibida coma un termo coloquial ou informal, este é empregado por unha grande amplitude de grupos sociais.
The Chemistry of Common Life
The Chemistry of Common Life é o segundo álbum de estudio da banda canadense de hardcore punk Fucked Up, publicado o 7 de outubro de 2008 a través do selo Matador Records. O selo discográfico deíneo na súa web como "unha epopeia expansiva sobre os misterios do nacemento, a morte e as orixes da vida (e re-vida)". O álbum gañou o Polaris Music Prize en 2009.
O álbum chámase así por un libro de James F. W. Johnston, que (entre outras cousas) describe propiedades alucinóxenas de cogomelos e plantas. O título do tema "The Peaceable Kingdom" está collido dunha famosa pintura do pintor folk estadounidense Edward Hicks. O portada representa o fenómeno do Manhattanhenge.
Montbolo
Montbolo (en catalán: Montboló) é unha comuna francesa situada no departamento dos Pireneos Orientais, na rexión do Languedoc-Rosellón. Pertence ao distrito de Céret e ao cantón de Céret e contaba con 187 habitantes en 2010.
Plans quinquenais da URSS
Os plans quinquenais para a economía nacional da Unión Soviética (ruso: пятилетка, pyatiletka) foron unha serie de proxectos nacionais centralizados para o desenvolvemento da economía soviética. Os plans eran deseñados por un comité estatal de planificación que se baseaba na teoría das forzas produtivas, unha das principais normas xerais do Partido Comunista da Unión Soviética (PCUS) para o desenvolvemento económico. Este método de planificación foi adoptado pola maioría dos países comunistas, incluída a República Popular da China. A Alemaña nazi emulou estes plans no seu Vierjahresplan, destinado a preparar o país para a inminente guerra.
Algúns dos plans quinquenais non cumpriron co período asignado: uns completáronse con éxito antes do previsto, en canto que outros fracasaron e foron abandonados. En total aprobáronse trece plans quinquenais. Os plans iniciais creáronse para a rápida industrialización da URSS, e polo tanto, estaban enfocados cara á industria pesada. O primeiro foi aprobado en 1928 e estaba fixado para o período de 1929 a 1933, mais completouse un ano antes. O último plan quinquenal estaba fixado de 1991 a 1995 e non puido completarse debido á disolución da Unión Soviética en 1991.
Contexto
Iósif Stalin herdou a Nova Política Económica (NPE) de Vladimir Lenin e continuou coa súa aplicación. En 1921 convencera o X Congreso do PCUS para aprobar a NPE como substituta do comunismo de guerra implantado durante a guerra civil rusa. No comunismo de guerra, o Estado asumira o control de todos os medios de produción, intercambio e comunicación. Ademais, mediante o Decreto sobre a terra, todas as terras foron nacionalizadas e co Código de terras fixouse a colectivización como un obxectivo a longo prazo. Aínda que os campesiños foran autorizados a traballaren as súas terras, o excedente de produción para as súas necesidades era comprado polo Estado (segundo as normas deste), polo que os campesiños deixaron de producir e como consecuencia, a produción alimenticia foi requisada. Pouco a pouco o diñeiro foi sendo substituído polo troco e un sistema de cupóns.
A NPE superou os erros do comunismo de guerra. Durante este período o Estado controlaba todas as grandes empresas (por exemplo as fábricas, minas, ferrocarrís...) así como as empresas de tamaño medio, mais as pequenas empresas privadas con menos de 20 empregados estaban permitidas. A requisa da produción agrícola foi substituída por un sistema de impostos (unha proporción fixa da colleita) e os campesiños tiñan a liberdade de vender os seus excedentes a un prezo regulado polo Estado. Porén, os campesiños eran alentados a unirse ás granxas estatais, os sovjoses (establecidos en terras expropiadas aos nobres tras a revolución de 1917), onde traballaban por un salario fixo, igual ca os traballadores dunha fábrica. Novamente foi posto en circulación o diñeiro coa emisión de novos billetes e respaldados por ouro.
Plans
Cada plan quinquenal trataba todos os aspectos do desenvolvemento económico: bens de capital (aqueles utilizados para producir outros bens, coma fábricas e maquinaria), bens de consumo (por exemplo: cadeiras, alfombras, ferramentas), agricultura, transporte, comunicacións, saúde, educación e prestacións sociais. En cada plan enfatizábase máis ou menos un aspecto, mais en xeral, o que máis se enfatizaba era a enerxía (electricidade), os bens de capital e a agricultura. Así mesmo, tamén había obxectivos básicos e óptimos. Especialmente no terceiro plan, fíxose un gran esforzo para trasladar a industria ao leste do país para protexela dos ataques durante a segunda guerra mundial. O cumprimento dos obxectivos dos plans quinquenais tiña máxima prioridade como unha medida de progreso cara a un país comunista. O intento de converter unha sociedade campesiña e analfabeta nunha potencia económica nunha década levou consigo un intenso sufrimento, mais o pobo toleraba as dificultades, pois como dixo un traballador: “Os traballadores soviéticos crían na necesidade da loita constante para acadar unha sociedade comunista".
Primeiro plan, 1928–1932
Este proceso tiña como obxectivo mellor a eficacia da agricultura e eliminar os terratenentes ou “kulaks” que non se mostraban favorables cara o réxime soviético, ao mesmo tempo que pretendía mellorar as condicións de vida dos campesiños pobres. Esta desorde foi unha das causas da fame de 1932. De 1928 a 1940 o número de traballadores da industria, construción e transporte incrementouse de 4,6 millóns a 12,6 millóns e a produción fabril disparouse. O primeiro plan quinquenal de Stalin axudou á URSS a converterse nunha destacada nación industrial.
Segundo plan, 1933-1937
Despois de ver os éxitos acadados co primeiro plan, Stalin non dubidou en continuar cos plans sucesivos en 1933. O segundo plan outorgoulle gran prioridade á industria pesada, o que situou á Unión Soviética preto de Alemaña coma un dos principais países produtores de aceiro a nivel mundial. Producíronse melloras nos sistemas de comunicacións, especialmente nas vías do ferrocarril, o que converteu este transporte en máis rápido e fiable. Este segundo plan non tivo tanto éxito coma o anterior, pois non acadou os niveis de produción recomendados en industrias coma a do carbón ou a do petróleo.
Introducíronse os incentivos e os castigos e os obxectivos foron suavizados debido ao éxito do primeiro plan, que foi rematado antes do previsto (só catro anos).
Coa introdución da puericultura, as nais foron alentadas a traballar para contribuíren ao éxito do plan.
Cuarto e quinto plans, 1945-1955
Os EEUU e a URSS foron incapaces de chegar a un acordo sobre un préstamo por parte dos primeiros para axudar á reconstrución do país, e isto foi un factor que contribuíu á rápida escalada de tensión na Guerra fría. Porén, a URSS beneficiouse das reparacións de guerra de Alemaña, e obrigou aos países de Europa do Leste a pagar impostos aos soviéticos por liberalos dos nazis. En 1949 fundouse o Consello de Axuda Mutua Económica (CAME), que facilitou a unión económica dos países do bloque do leste. Un terzo do capital do cuarto plan investiuse na Ucraína, unha das zonas máis devastadas pola guerra, debido á súa industria e agricultura.
Sexto plan, 1956-1960
En 1956, tras a morte de Stalin en 1953, Nikita Khruschev levou a cabo outro plan para potenciar a industria. A nacionalización, a campaña das terras virxes, a creación dun salario mínimo, unha reforma xeral dos salarios e a produción de bens de consumo que en troques elevou o nivel de vida do pobo soviético, foron algunhas das políticas económicas desenvolvidas por Khruschev.
Sétimo plan, 1959-1965
Este plan aprobouse no XXI Congreso do PCUS en 1959 e foi unha reconsideración do anterior. Foi un período de crecemento económico na Unión Soviética.
24 de xullo
O 24 de xullo é o 205º día do ano do calendario gregoriano e o 206º nos anos bisestos. Quedan 160 días para finalizar o ano.
Plans quinquenais da URSS
Oitavo plan, 1966-1970
O oitavo plan tivo como consecuencia que a cantidade de cereal exportado se duplicase.
Noveno plan, 1971-1975
A URSS importou máis de 14,5 millóns de toneladas, gran parte dos EEUU, o que relaxou as tensións existentes entre os dous países e permitiu continuar co comercio entre eles. O principal obxectivo do plan era incrementar a cantidade de bens de consumo para así mellorar o nivel de vida. Malia non acadar completamente o seu obxectivo, mellorouse significativamente a tecnoloxía informática soviética.
24 de xullo
Acontecementos
miniatura|Imaxe do accidente de [[Angrois, Sar, Santiago de Compostela|Angrois tomada desde a autoestrada.]]
Plans quinquenais da URSS
Décimo plan, 1976-1981
Brezhnev describiu este plan como “Período de calidade e eficiencia”.
24 de xullo
Nacementos
miniatura|100px| Alexandre Dumas. miniatura|100px| Jennifer Lopez. miniatura|100px| Bindi Irwin.
Plans quinquenais da URSS
Undécimo plan, 1981-1985
Durante este plan a URSS importou anualmente 42 millóns de toneladas de cereal, case o duplo que durante o décimo plan e tres veces máis que durante o noveno (1971-1975). A metade deste gran foi vendida por Occidente; así, en 1985 o 94% das importacións de gran soviéticas procedían do mundo capitalista, por exemplo, os EEUU vendéronlle 14,1 millóns. Porén, as exportacións soviéticas cara Occidente eran sempre maiores que as importacións, por exemplo en 1984 as exportacións totais ao leste supuxeron 21,3 miles de millóns de rublos, mentres que as importacións 19,6 billóns de rublos.
24 de xullo
Festas e celebracións
• Festa da Dorna (Ribeira)
Outros
Os 366 días do ano
Plans quinquenais da URSS
Décimo terceiro plan, 1991-1995
Este plan, que debía ter vixencia ata 1995 só durou un ano debido á disolución da URSS en 1991.
Hermes da Fonseca
Hermes Rodrigues da Fonseca, nado en São Gabriel (Rio Grande do Sul) o 12 de maio de 1855 e finado en Petrópolis (estado do Río de Xaneiro) o 9 de setembro de 1923, foi un político brasileiro.
Mariscal de exército, foi o presidente do Brasil entre o 15 de novembro de 1910 e o 15 de novembro de 1914. Era sobriño do mariscal Deodoro da Fonseca.
Los Verdes-Grupo Verde
Los Verdes-Grupo Verde é un partido político ecoloxista español fundado en abril de 1994. A súa organización galega é Os Verdes-Grupo Verde. Non se debe confundir con Los Verdes, partido este último que forma parte dos Verdes Europeos.
Pesca con mosca
miniatura|dereita|A troita, unha das capturas máis común desta modalidade de pesca A pesca con mosca é unha modalidade de pesca na que a isca é unha mosca artificial realizada artesanalmente con plumas e que leva un anzol.
Consiste en arrebolar a mosca sen ningún tipo de chumbo cuns rápidos movementos cara atrás e adiante, e ten que caer suavemente na superficie da auga, coma se fose un auténtico insecto que acaba de caer aínda vivo sen saber o que lle agarda debaixo da auga, presto a dar un chimpo ao aire e atrapalo entre a dentame. As capturas son normalmente troitas.
O máis semellante á pesca con mosca que se practicaba en Galicia pode ser o Floreo, posiblemente orixinario da Terra Cha. Se ben a modalidade da pesca con mosca vén importada de países como Inglaterra ou os EUA. O motivo do éxito entre os pescadores galegos é fundamentalmente a espectacularidade das picadas e as fermosas pelexas que se manteñen entre o pescador e o peixe.
Sportfiske
Polbo á mugardesa
Preparacións
O polbo limpo xa mallado métese suxeito pola cabeza tres veces na auga fervendo para que estea tenro. Non se coce na auga, a isto chámano "asustar" ao polbo.
Na tixola co aceite de oliva quente sofrítese a cebola e o allo picados xuntos (sen deixar que se queimen), cando estean fritidos engádense os pementos en tiras. Cando estea ao punto engádese un pouco de pemento doce e picante (ao gusto), bótase logo o polbo cortado en anacos, e déixase fritir 15 ou 20 minutos.
Sérvese en pratos normais (non de madeira) acompañado de patacas cocidas enteiras ou cachelos.
Oana Pellea
Oana Dariana Pellea, nada en Bucarest o 29 de xaneiro de 1962, é un actriz romanesa, filla do actor Amza Pellea.
Ceferino Díaz
Manuel Ceferino Díaz Díaz, nado en Escairón (O Saviñao) o 1 de abril de 1947 e finado o 23 de decembro de 2012, foi un político galego do PSdeG-PSOE.
Traxectoria
Licenciado en ciencias económicas e empresariais pola Universidade de Santiago de Compostela, foi profesor asociado de Economía Aplicada da Facultade de Ciencias Económicas da USC (1973-2000).
En 1972 comezou a súa traxectoria política ao afiliarse ao PSG na clandestinidade, onde foi responsable das Mocidades e máis tarde do Frente do ensino. En 1977 foi candidato do PSG por Lugo ao Parlamento español nas primeiras eleccións democráticas, e non obtivo escano. En 1978 abandonou o PSG para ingresar no PSdeG-PSOE, onde formou parte do Colectivo Socialista Galego.
Cos socialistas foi membro do Comité Nacional do PSdeG, e foi elixido deputado no Parlamento de Galicia nas primeiras eleccións democráticas, en 1981, ao encabezar a lista pola provincia de Lugo. Renovou o seu escano nas eleccións de 1985 e en 1989 fíxoo, pero xa dentro da candidatura da provincia da Coruña, logo de establecerse en Santiago de Compostela. Nesas primeiras lexislaturas ocupou o posto de voceiro parlamentario da súa formación.
Na cidade compostelá foi precisamente secretario xeral da agrupación local do PSdeG. O escano coruñés renovouno tamén nas comicios de 1993. Estaba considerado entre o sector máis galeguista do PSdeG. No ano 2000 figurou na candidatura do PSdeG ao Congreso dos Deputados, e foi elixido. Renovou o seu cargo nos comicios de 2004 e 2008. En 2011 xa non figurou na candidatura.
Datos persoais
A comezos da década de 2000 foille diagnosticado un cancro de medula, que finalmente lle causou o falecemento. Foi incinerado en Escairón.
Obra
Publicou traballos en revistas sobre economía agraria. Como monografías publicou en Editorial Galaxia as seguintes:
Estación de Poraj
miniatura|Asentos na plataforma da estación A estación de Poraj é unha estación de tren da localidade de Poraj, en Silesia, Polonia.
Historia
A estación, da clase III, construíuse entre 1847 e 1849 na liña que ía de Varsovia a Viena. Durante a segunda guerra mundial converteuse nunha estación fronteiriza entre o Reich e o Goberno Xeral. Despois da guerra a estación continuou a operar ata 1956. Entre 1985 e 1987 levantouse un novo edificio para a terminal que se inaugurou en 1987. En 2013-2014 modernizouse a estación, cunha nova fachada, un reloxo de dous metros, unha nova iluminación exterior e a eliminación das barreiras arquitectónicas, así como a mellora da zona verde circundante.
Richard B. Whitehead
Richard Bertram Whitehead, nado o 6 de novembro de 1879 en Liverpool e finado o 4 de marzo de 1967 en Cambridge, foi un numismático inglés e unha autoridade en numismática da India.
Foi un dos fundadores da Sociedade Numismática da India e posteriormente o primeiro dos seus membros honoríficos.
Traxectoria
Whitehead naceu en Liverpool en 1879, fillo máis vello do reverendo Robert Whitehead, e estudou o ensino primario e secundario no Liverpool College, vinculado á Igrexa de Inglaterra. Posteriormente fixo estudos de Matemáticas no Exeter College, da Universidade de Oxford, onde se graduou en 1901.
Alfonso de Cal
Traxectoria
Fillo de Manuel de Cal. Foi fiscal de Ferrol (1913) e presidente do Comité romanonista ferrolán (1915). Colaborou en Diario Ferrolano, Estudios Gallegos, El Noroeste e Acción Coruñesa e dirixiu El Correo Gallego en 1913. Na ditadura de Primo de Rivera foi tenente de alcalde de Ferrol. Na Segunda República foi alcalde de Valdoviño de forma alterna en 1931, 1932 e 1934. Cambiou a Casa Consistorial de Pazos a Lanzós. Foi presidente de Unión Republicana de Ferrol e dirixiu o semanario Renovación en 1936. Tamén colaborou en El Pueblo Gallego. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido e xulgado en Ferrol por rebelión con José Eiroa Mosquera, sendo condenado á pena de morte. Foi executado na Punta do Martelo do Arsenal o 9 de novembro de 1937.
Vida persoal
Casou en Ferrol con Mª Asunción Iribarne Garay en 1906.
Richard B. Whitehead
Traxectoria
Coa finalidade de reunir e pór en común resultados de investigacións que se achaban dispersos, Whitehead e outras seis persoas xuntáronse en 1910 en Allahabad, e aquela reunión foi o xermolo da Sociedade Numismática da India (NSI), fundada nese mesmo ano. Whitehead foi elixido secretario honorífico e tesoureiro da Sociedade.
Logo da súa xubilación en Punjab en 1922, regresou a Inglaterra e instalouse en Cambridge, onde seis anos despois casou con Margaret Elizabeth, viúva de James Hector Barnes (tamén membro do Servizo Civil Indio) e filla do coronel F. T. Ebden, do exército do Raj Británico. Alí foi elixido membro do St John's College, da Universidade de Cambridge, e durante varios anos exerceu como asesor dos estudantes da India nesa institución académica.
Whitehead foi tamén un membro moi activo da Royal Numismatic Society, de Londres, en cuxo comité de dirección ocupou os postos de secretario de asuntos exteriores e de vicepresidente. Así mesmo, presidiu a sección oriental do Congreso Internacional de Numismática celebrado en Londres en 1936.
As moedas da colección particular de Whitehead consérvanse no Departamento de Moedas e Medallas do Museo Británico, logo de seren adquiridas en 1922. Os seus traballos, cartas e outra documentación atópanse no Museo Fitzwilliam, da Universidade de Cambridge.
Recoñecementos
Whitehead foi elixido membro correspondente da American Numismatic Society en 1921, membro honorífico do Consello Internacional de Numismática en 1953 e vicepresidente honorífico da Royal Numismatic Society nese mesmo ano. En 1966 foi nomeado como o primeiro membro honorífico da Sociedade Numismática da India.
Publicacións
[[Ficheiro:The_pre-Mohammedan_coinage_of_Northwestern_India_(IA_premohammedancoi13whit).pdf|miniatura|Whitehead, R. B. (1922). The pre-Mohammedan coinage of Northwestern India. [[American Numismatic Society|ANS]], Nova York]]
Whitehead publicou numerosos artigos, fundamentalmente en Journal of the Asiatic Society of Bengal (JASB), en Journal of the Numismatic Society of India (JNSI), en Journal of the Panjab Historical Society (JPHS), en Journal of the Royal Asiatic Society (JRAS), en Numismatic Chronicle (NC) e en Numismatic Supplement to the Journal of the Asiatic Society of Bengal (NS), así como algúns traballos de carácter monográfico:
Rata común
A rata común (Rattus norvegicus), tamén chamada en moitos países rata gris ou parda (pola súa pelaxe), que se corresponde coa rata "de sumidoiro" (por ser un dos lugares onde abunda en zonas urbanas) é unha especie de roedor de distribución mundial, a máis común das ratas hoxe. É unha das dúas especies do xénero Rattus presentes en Galicia (a outra é a rata negra).
É un dos muroideos de maior tamaño cunha lonxitude de 25 cm e un rabo de similar tamaño; cun peso medio nos machos de 350 g e nas femias de 250 g, con pelaxe gris ou marrón. Aínda que se orixinou no norte da China, este roedor estendeuse agora por todos os continentes excepto a Antártida ou preto do polo norte (foi erradicada de Alberta, Canadá), e é a rata dominante en Europa e gran parte de Norteamérica, e as súas poboacións son moi numerosas, polo que se podería dicir que é o mamífero con máis éxito da Terra despois do ser humano. Con raras excepcións, esta rata vive en todos os sitios onde vive o ser humano, especialmente en zonas urbanas.
A reprodución selectiva entre Rattus norvegicus produciu a rata de laboratorio, un organismo modelo usado en investigación biolóxica, así como as variedades de ratas mascotas.
Etimoloxía
Non se sabe con certeza por que se lle deu o nome científico de Rattus norvegicus (rata de Noruega), xa que non se orixinou en Noruega. Porén, o naturalista inglés John Berkenhout, autor do libro de 1769 Outlines of the Natural History of Great Britain (Perfís da Historia Natural de Gran Bretaña) deulle ese nome binomial, xa que cría que a rata migrara a Inglaterra en barco desde Noruega en 1728, cousa que non era certa.
No século XIX xa estaba claro que a súa procedencia non era Noruega e fixéronse varias hipóteses sobre a súa orixe   No século XX os naturalistas tiñan claro que se orixinara en Asia central, probablemente na China.
O nome común de "rata común" débese a que é a rata máis estendida e común no mundo, aínda que non sempre foi así, xa que, por exemplo en Europa, predominaba a rata negra antes da irrupción da rata común. Outros nomes que se lle dan en moitos países débense á cor da súa pelaxe, gris ou marrón (rata gris, rata parda). Tamén é a rata que prolifera por millóns na rede de sumidoiros das grandes cidades, polo que é a "rata de sumidoiro", aínda que vive tamén en moitos outros sitios.
Descrición
miniatura|290px|Comparación física entre a [[rata negra (Rattus rattus) e a común (Rattus norvegicus).]]
A pelaxe é áspera e xeralmente de cor marrón ou gris escura, con ventre máis claro. A rata común é un múrido bastante grande e pode pesar o dobre que a rata negra e varias veces o peso dun rato doméstico. A lonxitude adoita estar entre 20 e 25 cm, ao que hai que sumar un rabo de entre 18 e 25 cm, polo que é case da mesma lonxitude que o corpo. O corpo dos adultos pesa como media 350 g nos machos e uns 250 g nas femias. Informouse de individuos extremadamente grandes que chegaban a pesar de 900 a 1000 g, pero non é normal en espécimes non domésticos. As historias de ratas que acadan o tamaño de gatos son esaxeracións ou confusións con outros roedores, como o coipú e a rata almiscreira. De feito, o común en ratas que crían na natureza é pesar menos (ás veces considerablemente menos) de 300 g.
A rata común ten un sentido da audición moi agudo, e son sensibles aos ultrasóns, e posúe un sentido do olfacto moi desenvolvido. A súa frecuencia cardíaca media está entre 300 e 400 latexos por minuto, e a frecuencia respiratoria é de arredor de 100 por minuto. A agudeza visual dunha rata pigmentada é mala, arredor de 20/600, mentres que unha rata non pigmentada (lbina sen melanina nos ollos é de arredor 20/1200 e ten unha tremenda dispersión da luz no seu sitema visual. As ratas comúns son dicrómicas e perciben a cor de xeito bastante parecido ao ser humano cunha cegueira para as cores vermella-verde, e a súa saturación de cor pode ser bastante feble. Na súa percepción na zona do azul teñen tamén receptores do ultravioleta (UV), o que lles permite ver luces ultravioleta que outras especies non perciben.
Bioloxía e comportamento
miniatura|esquerda|Cranio de rata común.
A rata común é nocturna e unha boa nadadora, tanto na superficie coma baixo a tona da auga, e observouse gabeando por postes delgados de metal redondos de varios metros para alcanzar os dispensadores de comida de paxaros situados en xardíns. Escavan ben e a miúdo constrúen extensos sistemas de galerías. Aínda que un estudo de 2007 atopou que posúen metacognición, unha capacidade mental que anteriormente só se coñecía en humanos e algúns primates, posteriores análises máis a fondo indicaron que os resultados puideron darse só porque se seguiron principios condicionantes operantes simples.
Comunicación
As ratas comúns poden producir vocalizacións ultrasónicas. As crías usan diferentes tipos de gritos ultrasónicos para estimular e dirixir o comportamento de busca materna, e para regular os movementos das súas nais no niño. Aínda que as crías producen ultrasóns rodeados doutras ratas aos 7 días de idade, cando teñen 14 días xa reducen significativamente a produción de ultrasóns cando hai ratas macho arredor como resposta defensiva. As ratas adultas emiten vocalizacións ultrasónicas en resposta á presenza de predadores ou a un perigo percibido; e a frecuencia e duración de tales gritos depende do sexo e do estado reprodutor da rata. A femia emite tamén vocalizacións ultrasónicas durante o apareamento.
Sons que expresan benestar
As ratas poden tamén emitir vocalizacións ultrasónicas de alta frecuencia curtas inducidas socialmente durante os seus xogos de pelexa, antes de recibir morfina ou de aparearse e cando están contentas. A vocalización, descrita como un "pío" (chirping), foi asimilada a un riso e é interpretada como a expectativa de algo recompensante. Como moitas vocalizacións das ratas, este son é dun ton demasiado alto como para que o poida percibir o oído humano sen un equipo especial. Os propietarios de mascotas usan ás veces detectores de morcegos para este propósito.
En investigacións, estes sons viuse que están asociados con sentimentos emocionais positivos, e establécense lazos sociais co emisor, e como resultado as ratas quedan condicionadas a buscalo. Porén, a medida que a idade das ratas aumenta, a tendencia a emitir estes sons parece declinar.
Comunicación audible
Producen tamén ruídos comunicativos audibles polo ser humano. O que se lle oe con máis frecuencia ás ratas domésticas é renxer os dentes, o cal se produce xeralmente porque o animal está contento, pero pode ser tamén unha forma de 'autoconsolo' en situacións de estrés, como unha visita ao veterinario. O ruído descríbese como un rápido chasquido ou 'zunido', que varía dun animal a outro.
Ademais, con frecuencia chían en diversos tons desde os chíos de dor abruptos de ton alto a sons "cantareiros" persistentes suaves durante as confrontacións.
Dieta
O comportamento de procura de comida adoita ser específico de poboación e varía segundo o ambiente e as fontes de alimentos. As ratas comúns que vivían nunha zona de desova en Virxinia Occidental capturaban crías de peixes. Algunhas colonias que viven nas beiras do río Po en Italia mergúllanse nas augas para apañar moluscos, unha práctica que demostra a aprendizaxe social entre os membros desta especie. As ratas na illa de Norderoog no mar do Norte axexan e matan pardais e patos.
Reprodución e ciclo vital
A rata común é moi prolífica; pode reproducirse durante todo o ano se as condicións son axeitadas, e unha femia pode producir ata cinco camadas ao ano. O período de xestación é só de 21 días e as camadas poden ser de ata 14 crías, aínda que o máis común é 7. Chegan á madurez sexual ás cinco semanas de idade. En condicións ideais para a rata, isto significa que a poboación de femias podería multiplicarse por 3,5 (a metade dunha camada de 7) en só 8 semanas (5 semanas para chegar á madurez sexual e 3 semanas de xestación), o que corresponde a un crecemento equivalente a que a poboación se multiplique por 10 en só 15 semanass. A duración máxima da vida deste animal é duns 3 anos, aínda que o máis común é que vivan apenas un ano. A taxa de mortalidade anual estimada é do 95%, e as principais causas de mortalidade son os predadores e os conflitos interespecíficos.
Cando están lactando as femias mostran un ritmo de 24 horas de comportamento materno, e pasan máis tempo atendendo ás camadas pequenas que ás grandes.
Viven en grandes grupos xerárquicos, en toqueiras ou en sitios subsuperficiais, como sumidoiros e sotos. Cando hai escaseza de comida, as ratas que son inferiores na orde social son as primeiras en morrer. Se se extermina unha gran fracción da poboación de ratas, as restantes restauran rapidamente o nivel da poboación.
Comportamento social
As ratas comúns xeralmente se acicalan unhas a outras e dormen xuntas. Establecen unha orde xerárquica, polo que unhas ratas dominan a outras. Os grupos de ratas adoitan "xogar a pelexar", o cal implica unha combinación de saltos, persecucións, rodar e "boxeo". Nestes xogos s ratas buscan o pescozo das outras, mentres que nas loitas serias atacan a parte traseira das outras. Se o espazo onde viven é limitado, o comportamento pode facerse agresivo, o cal pode resultar na morte dalgúns animais, reducindo así a carga sobre o espazo vital.
Forman grupos familiares formados pola nai e as crías. Isto aplícase a ambos os grupos de machos e femias. Porén, as ratas son animais territoriais, o que significa que xeralmente actúan agresivamente ou temen as ratas estrañas. Cando defenden o seu territorio xeralmente poñen de punta o pelo, asubían, chían e moven os rabos. Perséguense unhas a outras, outras veces acicálanse, dormen en grupos, loitan entre elas, teñen rifas pola dominancia, comunícanse e xogan de diversos modos entre elas. O arrexuntamento é unha importante parte adicional da socialización das ratas. Este arrexuntamento de moitos individuos suponse que ten a función de conservar a calor. As crías de ratas no niño dependen especialmente da calor da súa nai, xa que non poden regular a súa propia temperatura. O arrexuntamento é unha forma extrema de gregarismo. Outras formas de interacción son: arrastrarse por debaixo doutro individuo; camiñar por encima doutros individuos; o aloacicalamento a outros individuos, que se distingue do autoacicalamento; e empurrar co fociño suavemente a outro preto do pescozo.
Escavación de toqueiras
As toqueiras proporcionanlles abrigo e un sitio para almacenar comida, así como un lugar seguro e termorregulado. As ratas usan as súas toqueiras para escapar das ameazas que perciben nas zonas próximas; por exemplo, retíranse ás súas toqueiras despois de sentir un ruído forte repentino ou cando foxen de intrusos. A escavación de toqueiras pode describirse como un "comportamento defensivo preencontro", o que é o oposto dun "comportamento defensivo posencontro", como loitar, quedar paralizado, ou evitar un estímulo ameazante.
Distribución e hábitat
A especie orixinouse probablemente nas chairas de Asia, norte da China e Mongolia, espallouse a outras partes do mundo durante a Idade Media. A cuestión de cando as ratas pasaron a facerse especie comensal dos seres humanos non está aínda esclarecida, pero a especie foise espallando e establecendo ao longo das rutas de migración humanas e agora vive practicaemtne en todos os sitios onde vive o ser humano.
A rata común puido estar presente en Europa xa en 1553, o que se conclúe dunha ilustración e descrición do naturalista suízo Conrad Gesner que aparece no seu libro Historiae animalium (Historia dos animais), publicado en 1551–1558. Aínda que a descrición de Though Gesner podería aplicarse tamén á rata negra, a súa mención dunha alta porcentaxe de animais albinos (que non é rara entre as poboacións silvestres de rata común) engade credibilidade a esta conclusión. Os informes fiables que datan do século XVIII documentan a presenza da rata común en Irlanda en 1722, en Inglaterra en 1730, en Francia en 1735, en Alemaña en 1750 e en España en 1800, espallandose por todas partes durante a Revolución Industrial. Non chegou a América ata 1750–1755.
A medida que se desprazou desde Asia, a rata común xeralmente foi desprazando á rata negra nas áreas onde vivía o seu humano (esta última vivía máis preto do ser humano antes e foi a que contribuíu ao espallamento da Peste negra na Idade Media). A rata común, ademais de ser meirande e máis agresiva, beneficiouse do cambio de construír estruturas e casas de madeira e tellados de palla a edificios de ladrillos e tellas, que favoreceu ás ratas comúns escavadoras sobre as ratas negras máis arbóreas. Ademais, as ratas comúns comen unha ampla variedade de alimentos e son máis resistentes aos extremos climáticos.
En ausencia de humanos, as ratas comúns prefiren ambientes húmidos, como as ribeiras de ríos. Porén, a gran maioría delas están hoxe ligadas aos ambientes creados polo ser humano, como os sistemas de sumidoiros. miniatura|Rata común nunha maceta de flores en [[East Village, Manhattan|East Village na cidade de Nova York.]]
Dise con frecuencia que nas cidades hai máis ratas que persoas, pero isto varía segundo a área dependendo do clima, condicións de vida etc. As ratas comúns nas cidades non adoitan vagar amplamente pola cidade, e xeralmente permanecen nun raio de 20 m do seu niño se dispoñen dunha fonte de alimento suficientemente concentrada, pero desprázanse moito máis lonxe cando hai escaseza de aimentos. Por poñer un exemplo, debátese moito o tamaño da poboación de ratas en Nova York, e as estimacións varían desde case 100 millóns de ratas a só 250.000. Ademais de nos sumidoiros, as ratas viven confortablemente en rueiros e edificios residenciais, xa que alí hai unha fonte grande e continua de alimentos.
As únicas zonas do mundo libres de ratas comúns son o continente antártico, onde o clima fai imposible que se establezan, así como algunhas partes da zona ártica (pero non todas), algunhas illas especialmente afastadas doutros territorios, a provincia de Alberta no Canadá, e certas áreas de conservación en Nova Zelandia. A zona habitada polo ser humano máis grande libre destas ratas é Alberta porque foron eliminadas por un programa gobernamental moi agresivo de control, que empezou na década de 1950. Este resultado en Alberta foi axudado porque a rexión está lonxe de portos e só a parte leste é apropiada para unha entrada das ratas, que non poden vivir nas duras condicións doutras zonas. A provincia adxacente de Saskatchewan iniciou un programa similar en 1972 e reduciu as poboacións de ratas comúns, pero sen conseguir erradicalas. Nalgunhas partes do mundo a invasión desas zonas polas ratas supuxo unha ameaza para a fauna nativa, xa que comen ovos de aves e outros pequenos animais, como ocorreu en Nova Zelandia. .
Doenzas
Igual que outros roedores, as ratas comúns poden portar diversos patóxenos, que poden orixinar doenzas, como a enfermidade de Weil, a febre da mordedura de rata, a criptosporidíose, febres hemorráxicas virais, a febre Q e a síndrome pulmonar por hantavirus. Nalgúns países como Reino Unido son un importante reservorio da bacteria Coxiella burnetii, que causa a febre Q, cunha seroprevalencia para a bacteria nalgunhas poboacións silvestres de ata o 53%.
Esta especie tamén serve de reeservorio do Toxoplasma gondii, o parasito que causa a toxoplasmose, aínda que a doenza normalmente só se espalla das ratas aos humanos cando os gatos domésticos se alimentan de ratas infectadas. Este parasito ten unha longa historia evolutiva coa rata común, e hai indicios de que o parasito evolucionou para alterar a percepción das ratas infectadas á predación polos gatos, o que as fai máis susceptibles de seren atrapadas polos gatos, e isto facilita a transmisión.
Esta especie foi a miúdo asociada con gromos de triquinose, pero o grao en que a rata común é responsable da transmisión da larva de Trichinella aos humanos e outros animais sinantrópicos é discutido. Trichinella pseudospiralis, un parasito que antes se consideraba que non era un patóxeno potencial para os humanos ou animais domésticos, viuse que pode ser patóxeno para os humanos e é portado polas ratas comúns.
Ás veces dise erradamente que as ratas comúns son un reservorio importante para o axente da peste bubónica, e un dos posibles causantes da epidemia de Peste negra da Idade Media. Porén, isto non é certo. A bacteria responsable, Yersinia pestis, é normalmente endémica en só unhas poucas especies de roedores e normalmente é transmitia zoonoticamante polas pulgas da rata, e son portadores comúns roedores como Spermophilus e Neotoma, e a rata responsable da Peste negra crese que foi a rata negra (Rattus rattus). Porén, as ratas comúns poden padecer esta peste, así como moitas especies non roedoras, como cans, gatos e humanos. Como a que contribuíu ao espallamento da Peste negra a través das pulgas foi a rata negra, hipotetizouse que o desprazamento das ratas negras polas ratas comúns fixo historicamente que declinase a incidencia da peste bubónica. Porén, esta hipótese non concorda coas datas do desprazamento nin coas dos incrementos e diminucións das epidemias de peste bubónica.
Uso en ciencia
O cruzamento selectivo de ratas comúns albinas rescatadas dun deporte agora prohibido chamado en Inglaterra rat baiting (un can terrier tiña que capturalas o máis rapidamente posible e o público apostaba) produciu a variedade albina ou rata de laboratorio. Igual que o rato de laboratorio (Mus musculus), estas ratas son utilizadas en experimentos médicos, psicolóxicos e biolóxicos, e son un dos principais organismos modelo. A súa utilidade débese a que crecen rapidamente ata chegar á madurez sexual e son fáciles de manter e de criar en catividade. Cando os biólogos modernos falan de "ratas" nos ses experimentos, case sempre se están a referir a Rattus norvegicus.
Ligazóns externas
Resumos
Xenoma de Rattus norvegicus e uso como animal modelo
Os Pedregás, Duarría, Castro de Rei
Os Pedregás é un lugar da parroquia de Duarría no concello lugués de Castro de Rei na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2019 tiña 27 habitantes (13 homes e 14 mulleres).
Sepultura
O termo sepultura pode referirse a:
Aspecto
O aspecto gramatical, en lingüística, é unha propiedade que posúen os verbos e as perífrases verbais para sinalar o tempo interior da acción ou resaltar unha fase do seu desenvolvemento interior por enriba das demais, caracterizando así o transcurso do tempo dos acontecementos descritos.
Cabo resaltar que o aspecto lingüístico diferénciase do tempo, en que mentres o tempo sinala o momento en que algo ocorre respecto de todo o demais, o aspecto especifica o tempo interior da acción ou a fase de desenvolvemento ou modificación da mesma que destaca sobre todas as demais, tanto na conxugación regular en que se reflicte o 'grao de terminación' do acontecemento, isto é, se posúe un aspecto perfectivo ou perfecto, que sinala a acción acabada no tempo de que se trate, como o aspecto imperfectivo ou imperfecto, que sinala acción inacabada no tempo exterior de que se trate. A chamada conxugación perifrástica ou por perífrase expresa os outros matices de aspecto, menos importantes ca estes.
En galego, así como en moitas outras linguas, os distintos aspectos constrúense combinando verbos auxiliares e formas non persoais e coa escolla de verbos cunha carga semántica determinada. A continuación, expóñense distintos aspectos que se empregan en distintas linguas do mundo:
Moi poucas linguas diferencian os aspectos intencional e accidental. Bats (glotónimo en inglés) é unha delas e aplica esta diferenza aspectual só en 6 verbos. Compara «xo wodze» («Caínme accidentalmente») e «as wodze» («caínme intencionadamente ou por algo que eu fixen»). Nalgunhas linguas, como o ruso, o aspecto está aínda máis marcado có tempo. O ruso emprega unha morfoloxía verbal en lugar de crear formas perifrásticas como o inglés. No árabe apréciase un contraste entre o aspecto dinámico e o estático.
Trygve Lie
Trygve Halvdan Lie, nado en Oslo o 16 de xullo de 1896 e finado o 30 de novembro de 1968, foi un diplomático noruegués, Primeiro Secretario Xeral das Nacións Unidas.
Traxectoria
Fillo de Martin e Hulda Arnesen Lie. Estudou na Universidade de Oslo, Ingresou á vida política no seu país aos 15 anos cando se converteu en membro da Organización de Mocidades do Partido Laborista Noruegués en 1911.
En 1935, Lie foi Ministro de Xustiza e mantivo o cargo ata 1939 en que pasou a ocupar o cargo de Ministro de Comercio e Industria. Durante o estalido da Segunda Guerra Mundial, converteuse en Ministro de Abastecemento e Transporte. Como tal desenvolveu as medidas provisionais que salvaron ás tropas norueguesas dos Aliados, tras a invasión alemá en abril de 1940. En xuño de 1945 foi nomeado Ministro de Asuntos Exteriores, e logo ratificado no cargo en outubro do mesmo ano polo novo goberno.
O 1 de febreiro de 1946, foi nomeado Secretario Xeral das Nacións Unidas. Trygve Lie chegou ás Nacións Unidas cun coñecemento amplo do labor que ía cumprir esta Organización no mundo: fora testemuña do nacemento da ONU como xefe da delegación norueguesa que participou na Conferencia de San Francisco (abril a xuño de 1945) onde se elaborou a Carta das Nacións Unidas.
Durante o seu período, construíuse a actual sede das Nacións Unidas, en Manhattan (Nova York). Case cinco anos logo de asumir o cargo, a Asemblea Xeral da ONU ratificouno no cargo por tres anos máis desde o 1 de febreiro de 1951. Con todo, dimitiu en novembro de 1952.
Tras a súa marcha das Nacións Unidas, Trygve Halvdan Lie recibiu os seguintes nomeamentos: Gobernador de Oslo e Akersus, Presidente da Xunta de Enerxía de Noruega. Tras unha resolución da Asemblea Xeral de 1958, pediuse ao Rei Olav V de Noruega que establecese as bases por mor das cales Etiopía e Italia poderían empezar a establecer unha disputa territorial que implicaría a Somalia, antiga colonia italiana. En 1959, o Rei Olaf nomeou Mediador a Trygve Halvdan Lie.
26 de xullo
O 26 de xullo é o 207º día do ano do calendario gregoriano e o 208º nos anos bisestos. Quedan 158 días para finalizar o ano.
Mortes
miniatura|100px| Gottlob Frege.
Notas
Os 366 días do ano
Epitácio Pessoa
Epitácio Lindolfo da Silva Pessoa, nado en 23 de maio de 1865 no estado de Paraíba e finado en 13 de febreiro de 1942 no estado do Río de Xaneiro, foi un profesor e presidente do Brasil entre 1919 e 1922.
O Rodeiro, Duarría, Castro de Rei
O Rodeiro é un lugar da parroquia de Duarría no concello lugués de Castro de Rei na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2019 tiña 22 habitantes (9 homes e 13 mulleres).
Adriano Paz Suárez
Adriano Paz Suárez, coñecido como Valdés de Zayas, natural de Pontedeume, foi un político galego.
Traxectoria
Obreiro naval. Colaborou no semanario Renovación. Foi elixido candicato a concelleiro na asemblea de Unión Republicana de Ferrol a principios de abril de 1936. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido e xulgado en Ferrol por auxilio á rebelión. Foi condenado a 12 anos e 1 día de prisión. Foi expulsado da Constructora Naval. En 1940 conmutáronlle a pena por 6 anos e 1 día. En 1949 obtivo o licenciamento definitivo. Publicou o libro ''Otra vida... Liberación. Poesía y prosa'' (2005).
Vida persoal
Casou con Josefina Martínez Ruíz en 1929.
Commerce, California
Commerce é unha cidade nos suburbios dos Ánxeles en California. A superficie é de 17.02 km² e a poboación de 12.568 habitantes segundo o censo de 2000. Situada a 43 metros de altura, os seus códigos postais son 90022, 90023, 90040, 90091 e o telefónico 323.
Foca anelada
A foca anelada (Pusa hispida) é un mamífero pertencente á familia dos fócidos.
Características
A lonxitude dos individuos oscila entre os 120 e os 150 centímetros. Cun peso que vai dende os 45 ós 100 kg. A femia é lixeiramente menor có macho. Moi semellante á foca común. O pelame dorsal é agrisado e pardo, con manchas escuras irregulares e rodeadas por un ton máis claro. É unha especie sedentaria que repousan habitualmente sobre o xeo e raramente sobre a terra. Chega a mergullarse ata os 300 metros de profundidade e aguanta 20 minutos sen respirar, alimentándose de crustáceos, peixes e moluscos.
Distribución
Vive por toda a costa ártica de Europa e Norteamérica, chegando ata o noroeste de Rusia. Tamén presente no mar Báltico e nas augas continentais de Finlandia
Currás, Bretoña, A Pastoriza
Currás é un lugar da parroquia de Bretoña, no concello lugués da Pastoriza, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2015 tiña 35 habitantes (16 homes e 19 mulleres). A súa principal adicación é a gandería, aínda que se está a perder este modo de vivir porque hai xente moi maior. A pesar diso as explotacións son bastante grandes e con bastante produción.
Phil Harvey
Phil Harvey, nado Philip Christopher Hammond Harvey o 29 de agosto de 1976, é o ex-representante de Coldplay, convertido en director creativo e considerado o quinto membro da banda.
Estudou na Sherborne School con Chris Martin de 1990 a 1995, onde foi o segundo da súa quinta, estudou despois Clásicas no Trinity College, Universidade de Oxford.
Asociación con Coldplay
Cando, en 1998, Chris Martin se queixou a Phil da atracción enfermiza que tiña pola banda un dos promotores de Camden, el suxeriu que fixeran seu propio evento no Dingwalls en Camden. Foi aquí que lograron vender as primeiras cincuenta copias do EP Safety, que Phil axudara a custear co seu pai Christopher e o compañeiro de cuarto en Oxford. Considérase que é a partir deste momento que el se fai representante da banda.