cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Landvetter
Trátase da segunda vila máis grande do concello e dá nome ao Aeroporto internacional de Gotemburgo-Landvetter, localizado a 5 km ao leste de Landvetter.
Aeroporto de Gotemburgo-Landvetter
O aeroporto de Gotemburgo–Landvetter (en sueco: Göteborg–Landvetter Flygplats) é un aeroporto internacional que serve a rexión de Gotemburgo en Suecia. Con 6,3 millóns de pasaxeiros en 2016 é o segundo aeroporto máis grande de Suecia (tras Estocolmo-Arlanda). Está xestionado por Swedavia.
O aeroporto chámase así pola cidade de Landvetter, situada no municipio de Härryda. Atópase a 20 quilómetros ao leste de Gotemburgo e a 40 ao oeste de Borås. Dende o peche do aeroporto da cidade de Gotemburgo a voos comerciais en 2015 é o único aeroporto operativo da cidade.
Vlamertinge
miniatura Vlamertinge é unha aldea na provincia belga de Flandres Occidental e un barrio da cidade de Ypres. O centro da vila de Vlamertinge está situado fóra do centro da cidade de Ypres, ao longo da estrada principal N38 á próxima cidade de Poperinge.
Ademais do centro da cidade de Ypres, Vlamertinge é o maior distrito de Ypres. No oeste de Vlamertinge, ao longo da estrada de Poperinge, atópase o casarío de Brandhoek.
Historia
Os primeiros datos sobre Vlamertinge datan da Idade Media. En 857 construíu unha capela en Vlamertinge. En 970 Ypres foi destruído e a capela de Vlamertinge incendiouse. O documento máis antigo coñecido ata a data que inclúe o nome de Flambertenges é unha escritura do ano 1066. Nesta obra constaba que Balduíno V, conde de Flandres, a súa esposa Adela e o seu fillo Balduíno entregaron mercadorías á igrexa e ao cabido de Sint-Pieters de Lille. Estes bens eran, entre outros, un décimo situado en Elverdinge e tamén un décimo situado en Vlamertinge - "In territorio Furnensi, in villa Elverzenges, decinam unam ; Flambertenges decinam similiter unam".
No Ancián Régime Vlamertinge foi un "Heerlijkheid" de Veurne-Ambacht con 22 retrocesos e sufriu moitos dos asedios dos próximos Ypres. miniatura Durante a primeira guerra mundial, toda a aldea foi destruída por bombardeo. En 1944, durante a segunda guerra mundial, Vlamertinge foi liberada por unha división blindada polaca.
Xeografía
miniatura miniatura Vlamertinge está a 17 metros sobre o nivel do mar. O municipio tamén limita con Ypres no leste, Voormezele no sueste, Kemmel e Dikkebus no sur, Reningelst no suroeste, Poperinge en Occidente, Elverdinge no norte e Brielen no nordeste.
Evolución demográfica
De 1487 a 1697 vemos un gran descenso na poboación de Vlamertinge. A explicación máis plausible para isto sería a guerra dos oitenta anos nas dezasete provincias.
250
Outros
Historia ano a ano
Rita Redshoes
Rita Redshoes, nome artístico de Rita Pereira, é unha cantante portuguesa, ex-vocalista dos Atomic Bees e ex-teclista de David Fonseca. Foi neste último traballo especialmente coñecida por dar a voz na canción "Hold Still". En 2008 lanzou o seu primeiro álbum individual como Rita Redshoes, de nome "Golden Era".
Traxectoria
Un ano despois asumiu os comandos vocais dos Atomic Bees, que editaron o álbum "Love.noises.and.kisses" o ano 2000, realizaron unha extensa digressão e lanzaron unha versión de 'Perfect', o tema popularizado polos Fairground Attraction, incluída na colectánea "Optimus 2000 - Novos Talentos".
Máis tarde tocou o baixo no grupo Rebel Red Dog e tocou piano e cantou no proxecto Photographs. Este último funcionou como unha especie de embrión do que a cantante presenta, actualmente, como Rita Redshoes.
En 2007, as imaxes do filme "O Feiticeiro de Oz" e o clásico 'Let's Baile ', de David Bowie, inspirárona para adoptar o nome de Rita Redshoes. Na mesma altura comeza a preparar o seu primeiro álbum en nome propio e dá a coñecer o single 'Dream On Girl', incluído na colectánea "Novos Talentos - FNAC 2007" e considerado, por algúns medios de comunicación, un dos mellores dese ano. Máis tarde, ese tema había de ser interpretado co subtítulo de "classical version", engadindo á versión orixinal unha sección de cordas.
Golden Era
O álbum lanzado en 2008, presenta 12 músicas cantadas en inglés, unha ducia de exemplos de pop melódico que remite para os universos de Fiona Apple, Cat Power, dos primeiros tempos dos Goldfrapp ou aínda de David Fonseca.
"As cancións son fragmentos de min, de cousas que eu penso sobre o amor, son influenciadas polo que eu vexo, non tanto pola música, mais por imaxes, por filmes. Teño moitas imaxes gravadas na miña cabeza e todo iso me influencia", explicou a cantante á Lusa.
De "Golden Era" son xa coñecidos os temas "Dream On Girl", "Hey Tom", e "The Beginning Song" que teñen servido de tarxeta de visita da música de Rita. "Estes dous primeiros temas revelan dous universos onde o álbum de feito se encaixa, entre o `uptempo´ e músicas máis intimistas", dixo.
O álbum é coproducido pola autora e por Nelson Carvalho e nel participan Filipe C. Monteiro (guitarra eléctrica e teclados), Nuno Simões (baixo), Sérgio Nascimento (batería) e aínda unha sección de cordas.
Durante os primeiros meses de divulgación do seu álbum fíxose acompañar polos mesmos músicos que gravaron con ela, actualmente conta coa participación de Filipe C. Monteiro na guitarra eléctrica e teclados, Cebola (dR. estranhoamor) no baixo, Rui Freire (dR. estranhoamor) na batería, Borges (dR. estranhoamor) no teclado e Ana Rita Inácio nas back vocals.
A Pasaxe, Soexo, Vilalba
A Pasaxe é un lugar da parroquia de Soexo, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
O curioso caso de Benjamin Button
O curioso caso de Benjamin Button (en The Curious Case of Benjamin Button) é un filme estadounidense dirixido por David Fincher que foi estreado no 2008. O guión foi escrito por Eric Roth e Robin Swicord baseándose na historia de 1922 O curioso caso de Benjamin Button de F. Scott Fitzgerald. O filme está protagonizado por Brad Pitt e Cate Blanchett.
En galego estreouse na TVG o 1 de setembro do 2012.
Sinopse
Un home (Brad Pitt) nace con oitenta anos e vai rexuvenecendo a medida que pasa o tempo, é dicir, en lugar de cumprir anos deixa de cumprilos. Esta é a historia dun home extraordinario, das xentes que vai coñecendo, dos seus amores, pero sobre todo da súa relación con Daisy (Cate Blanchett).
Trigais, San Pedro de Cervantes, Cervantes
Trigais é un lugar da parroquia de San Pedro de Cervantes no concello lugués de Cervantes na comarca dos Ancares. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña dous habitantes (dúas mulleres).
Teatro Circo Tamberlick
O Gran Teatro Circo Tamberlick foi un centro de representación escénica, circense (espectáculos ecuestres e ximnásticos) e sala de cinema de titularidade privada situado na cidade de Vigo. Inaugurouse o 11 de outubro de 1882 e demoleuse en 1991.
Descrición
Situado na rúa do Circo, hoxe rúa Eduardo Iglesias, os seus donos iniciais foron Augusto Bárcena Franco, Francisco Martínez Villoch e Mariano Pérez. Cun orzamento de 40.000 pesetas, obtivo licenza de obra o 30 de marzo de 1882.
IMEI
O IMEI (do inglés International Mobile Equipment Identity, Identidade Internacional de Equipo Móbil) é un código pre-gravado nos teléfonos móbiles GSM, UMTS e LTE. Este código identifica ao aparello univocamente a nivel mundial, e é transmitido polo aparello á rede ao conectarse a esta.
Teatro Circo Tamberlick
Descrición
O arquitecto municipal Domingo Rodríguez Sesmero aplicou en interior e exterior, para o primeiro proxecto (non realizado), unha decoración orientalista. O modelo que seguiu debeu ser o Teatro Circo Price, construído en 1880 en Madrid polo arquitecto Agustín Ortiz. O 2 de maio de 1882, os promotores presentaron unha solicitude para variar o deseño da fachada, asinado tamén por Domingo Sesmero, alegando aforro de tempo de construción, pois a nova era moito máis sinxela e con menos ornamentos.
IMEI
Isto quere dicir, entre outras cousas, que a operadora que usemos non só coñece, quen e desde onde fai a chamada (SIM) senón tamén desde que terminal telefónico a fixo (e pódese obter bastante información a partir do como podes comprobar co programa IMEI INFO).
Corrente de California
300px|miniatura|Correntes dos océanos. A corrente de California é unha corrente oceánica fría cunha compoñente prevalecente cara ao ecuador entre as latitudes 48º e 23º norte ao longo da costa occidental de América.
IMEI
A empresa operador pode usar o IMEI para verificar o estado do aparello mediante unha base de datos denominada EIR (Equipment Identity Register).
EIR
A EIR é unha base de datos na que existe información sobre o estado dos teléfonos móbiles. Dentro desta base de datos existen tres listas de IMEI: a branca, a gris e a negra.
Estrutura do código de IMEI
O código de IMEI consta de catro partes.
Raquel Vázquez Ramil
María Raquel Vázquez Ramil, nada na Coruña o 30 de decembro de 1960, é unha tradutora e profesora galega especializada en historia contemporánea e historia de xénero.
Traxectoria
Licenciouse en Xeografía e Historia en 1983 pola Universidade de Santiago de Compostela e doutorouse cum laude en 1989 na mesma universidade grazas á tese La institución libre de enseñanaza y la educación de la mujer en España: la Residencia de Señoritas, 1915-1936. En 2006 obtivo o título de especialista universitario en Tradución Inglés-Español a través da UNED e entre 2003 e 2012 foi tradutora de autores como Neil Gaiman, G.K. Chesterton ou C. Isherwood e W. H. Auden. Dende 2011 exerce como titora de distintas materias relacionadas coa Xeografía, a Historia da arte e a Historia do Mundo Contemporáneo nos centros UNED da Coruña e Lugo e dende 2012 como profesora de Xeografía e Ciencias Sociais na Escola Universitaria de Maxisterio CEU-Universidade de Vigo. Dende 2017 é profesora de Didáctica das Ciencias Sociais na Universidade de Valladolid (Campus de Soria).
Corrente de California
Descrición
No Pacífico Norte, o continente americano bloquea completamente o transporte de deriva dos ventos do oeste, coñecido como corrente do Pacífico Norte, unha porción da cal vira cara ao norte para alimentar a corrente de Alasca e o resto diríxese cara ao sur como corrente de California (CC). O límite exterior da CC está representado pola fronteira entre a masa de auga subártica e a masa de auga subtropical. Esta corrente é superficial (0–100 m) e ten un fluxo media superficial de 25 cm s-1 e flúe sobre unha franxa paralela á costa duns 200–400 km de ancho.Durante toda a época de surgencias, flúe, preto da costa a profundidades baixo os 200 m, unha corrente subsuperficial que contén considerables cantidades de auga ecuatorial.
Variación estacional
A CC exhibe unha variación estacional con fluxos persistentes. No inverno a temperatura superficial é próxima aos 13 °C e a columna é homoxénea xa que a diferenza entre o fondo a 60 m e a superficie é de 2,3 °C. No verán a temperatura superficial é aproximada aos 20 °C e os perfís de temperatura mostran tres capas. A estrutura da densidade é case paralela á da temperatura, coas isopicnas ascendendo cara á costa, sendo a temperatura o factor predominante nas fluctuaciones de densidade. Lonxe da costa a variación estacional do contido de osíxeno disolto na superficie xeralmente ocorre en resposta ao cambio estacional en temperatura; valores baixos en temperatura se correlacionan con valores altos en osíxeno disolto. Durante todo o ano os valores de osíxeno disolto son máis baixos preto da costa. Os valores baixos na superficie asócianse a surgencias e os que ocorren a niveis sub-superficiais relaciónanse coa intrusión das augas da contracorriente subsuperficial.
Teatro Circo Tamberlick
Descrición
Tiña unha bancada case que circular ao redor dunha pista de 13 metros de diámetro, con cinco filas de asentos abaixo, un nivel de 29 palcos enriba e outro de galería superior.
Foi estreado o 11 de outubro de 1882 polo tenor italiano Enrico Tamberlick que, á fronte da súa compañía, protagonizou a sesión inaugural coa ópera en tres actos Poliuto de Gaetano Donizetti. Sucesivamente, Vigo asistiu ás representacións de Rigoletto, L'Africaine, Il trovatore, Dinorah, Un ballo in maschera, Fausto, Lucrecia Borgia, Marina, La traviata, Aida, I puritani, Ernani, La sonnambula e Linda di Chamounix. No verán de 1883 celebráronse uns xogos florais baixo a presidencia de Emilio Castelar. En 1894 engadiuse un remate superior de fachada, colocando unha peita co nome. Ese ano recibíronse cinco compañías e representáronse 110 obras diferentes.
O 29 de abril de 1897 tivo lugar neste teatro a primeira proxección cinematográfica na cidade de Vigo, procedente do Teatro do Liceo de Pontevedra, composta por doce pezas de cine mudo do Cinématographe Lumière (L'Arroseur arrosé, L'Arrivée d'un train en gare de La Ciotat,…). Estivo ao cargo dos portugueses César Marques e Alexandre Pais de Azevedo, delegados da casa Lumière. As proxeccións proseguiron en Tui (o 13 de maio no Teatro local), A Coruña (o 23 de maio no n.° 25 da rúa Real), Ferrol (o 16 de xuño nun local da rúa Real) e Lugo (o 7 de xullo no Teatro-Circo).
O 6 de xaneiro de 1900, Pablo Iglesias Posse, fundador do PSOE, pronunciou no Tamberlick un discurso de hora e media de duración. En 1921 o Teatro acolleu a III Asemblea Nacionalista, e en 1925 celebrouse un acto de homenaxe a Ricardo Mella logo do seu falecemento. miniatura|Fachada que se conserva. En 1907 o arquitecto Manuel Felipe Quintana Ochaita firmou un proxecto de marquesiña para a parte dianteira da fachada, que non se executou. Nesas datas o propietario era Francisco Molíns. O local funcionou durante moitos anos como sala de cine, explotada polo empresario Isaac Fraga Penedo, propietario desde 1920, que reformou a pista para convertela en platea con butacas, colocando a cabina ao fondo do primeiro nivel de palcos. En 1922 Fraga estreou nel películas realizadas por Alejandro Pérez Lugín sobre a Guerra do Rif. Na medición da capacidade practicada polo concello o 7 de novembro de 1923 o Tamberlick ocupaba o primeiro posto con 1.104 prazas, seguido do Teatro Odeón con 733, o Royalty con 603 e o Ideal Cinema con 574. O 31 de maio de 1929 estreouse neste lugar a obra de teatro O Mariscal, de Ramón Cabanillas e Antón Villar Ponte.
A primeira proxección de cine sonoro en Vigo tamén foi no Tamberlick, o 14 de marzo de 1930, a cinta foi The Jazz Singer. O 1 de abril de 1933 acolleu a disputa do combate de boxeo entre Ángel Sobral e Pastor Milanés, polo campionato de España de peso medio. .
O derradeiro filme proxectado foi Quen enganou a Roger Rabbit? (1988). Na súa demolición, en 1991, conservouse a fachada de pedra. O resto do predio é agora un patio de veciños.
En 2022 a produtora viguesa Culturinvest deciciu homenaxear a senlleira sala de espectáculos bautizando o seu circo itinerante como Circo Tamberlick.
Subprefectura de Hiyama
miniatura|300px|Localización da subprefectura de Hiyama en Hokkaidō A Subprefectura de Hiyama (檜山支庁, ひやましちょう, Hiyama-shichō) é unha subprefectura da prefectura de Hokkaidō do Xapón. Ten 2.630 km² de superficie e unha poboación de 45.070 habitantes (2008). A súa capital é Esaxi-chou.
Cidades
Non hai cidade na subprefectura.
Urko
Jose Antonio Larrañaga Etxabe, máis coñecido como Urko, nado en Donostia o 12 de marzo de 1948, é un cantante vasco.
Pertence á xeración posterior a Ez Dok Amairu, xunto con Iñaki Eizmendi, Gorka Knörr, Antton Valverde, Gontzal Mendibil, Pantxoa eta Peio ou Hibai Rekondo.
Figura musical
As figuras musicais son uns signos que representan a duración dos sons. As figuras son: cadrada ou dobre redonda, redonda, branca, negra, corchea, semicorchea, fusa, semifusa, cuartifusa e semicuartifusa.
Duración
A duración en música é o tempo que persiste un son ou o tempo entre dúas notas (silencio, ou simplemente un intervalo de tempo. As duracións son os elementos constituíntes do ritmo.
A duración dun son pode ser medida en absolutas de tempo (segundos e os seus múltiplos e submúltiplos). Porén, en música, a noción de duración é relativa. Nunha estrutura rítmica, é máis importante a relación entre as duracións das notas que a súa duración absoluta.
Na notación musical occidental, as duracións son representadas polos símbolos empregados na partitura, tamén chamados figuras musicais. Actualmente a maior figura é a redonda. A táboa seguinte mostra a duración como fracción da redonda.
A duración de cada unha destas figuras depende do compás que define cal das notas será tomada como unidade de tempo (pulso) e cantas unidades existen en cada compás. Nun compás de 4/4, por exemplo, a unidade de tempo é a negra (1/4 dunha branca) e hai 4 pulsos en cada compás. Nun compás de 3/4, a mesma negra é a unidade de tempo, mais só hai tres unidades por compás.
Outro factor que afecta á duración dunha nota é o tempo, é dicir, a frecuencia dos pulsos que define canto tempo dura o pulso. Usando o mesmo exemplo anterior, se tocamos unha música en 4/4 cun pulso que dura cerca dun segundo, o ritmo é lento, mais se a unidade tivera a metade desa duración, o ritmo sería dúas veces máis rápido. Por iso dicimos que na música, as duracións son relativas.
Nunha estrutura rítmica, as duracións que non corresponden ás fraccións mostradas na táboa ou duracións maiores que o compás empregado poden ser representadas como ligaduras de dúas ou máis notas. Outro xeito de alongar a duración dunha figura cando non ten representación na táboa anterior é mediante o punto de prolongación, representado por un punto que se coloca ao lado dereito da nota que se quere alongar e que aumenta a súa duración nun 50 % do seu valor, de xeito que unha branca con punto pasaría a durar tres pulsos (dous da branca máis un do punto).
Outra forma de ligadura úsase para representar as quiálteras que son grupos de notas iguais que se tocan no tempo que debería ser doutra, como por exemplo a tercina que serían tres figuras iguais que se tocan no tempo que se deberían tocar só dúas.
Opera (navegador)
O navegador Opera é un navegador web creado pola empresa norueguesa Opera Software en 1994. Opera é de balde dende a súa versión 8.50, sendo anteriormente shareware ou adware (con publicidade), e antes da súa versión 5.0 era de pago exclusivamente.
As súas maiores distribucións son para Windows, OS X e Linux, mais atópase tamén dispoñible para unha variedade doutras plataformas, incluíndo OS/2, Solaris e FreeBSD. Ademais, existen versións para unha ampla variedade de dispositivos móbiles (xeralmente, de pago).
Características (v 9.x)
As principais novidades da versión 9.0 de Opera son:
Mauritz Håkan Björnström-Steffansson
Mauritz Håkan Björnström-Steffansson, tamén coñecido como Hokan B. Steffanson, nado en Österfärnebo, Suecia, o 9 de novembro de 1883 e finado o 21 de maio de 1962, era un empresario sueco que sobreviviu ao afundimento do RMS Titanic en 1912. A comezos de 1913, Steffansson interpuxo a maior demanda compensatoria contra a White Star Line, pola perda dun só obxecto ou equipaxe no desastre do transatlántico.
Primeiros anos
Mauritz Håkan era fillo de Erik Samuel Steffansson e Berta Maria Björnström. O seu pai foi pioneiro na industria sueca da polpa de madeira. Logo de estudar enxeñaría no Instituto de Tecnoloxía de Estocolmo, Steffansson foi premiado polo goberno sueco cunha bolsa para continuar os seus estudos en Washington, D.C..
Testemuña de Hugh Woolner
O 10 de abril de 1912, Steffansson comprou unha pasaxe de primeira clase (nº 110564, £26 11s) e embarcou no Titanic en Southampton. Segundo a testemuña de Hugh Woolner na Corte do Senado dos Estados Unidos tralo desastre, el e Steffansson estaban fumando na sala de fumadores de primeira clase no momento do impacto co iceberg. Tras poñerse os seus chalecos salvavidas, os dous homes foron á cuberta e axudaron aos membros da tripulación a encher os botes con mulleres e nenos, no que nun comezo pensaban era só un exercicio de precaución.
thumb|dereita|Copia da pintura [[La Circassienne au Bain que Steffansson perdeu no RMS Titanic en 1912.]]
Unha vez os pasaxeiros entenderon a seriedade da situación, Woolner contou un incidente polo cal el e Steffansson axudaron á tripulación a sacar dos botes a un certo número de homes, que embarcaron forzosamente no bote C, antes que as mulleres e os nenos. Woolner confirmou que cando todos os botes foron baixados do barco, momentos antes de que o barco se fora a pique, el e Steffansson tiveron a oportunidade de saltar desde a cuberta A, a un espazo baleiro que había no bote plegable D, o último que abandonou o barco. Woolner e Steffansson recolleron a outro home da auga e xuntos, axudaron a remar lonxe do barco.
Comité de premios
Tralo desastre, Steffansson foi membro do comité de sobreviventes formado para entregar as medallas e trofeo ao capitán, oficiais e tripulación do RMS Carpathia, primeiro barco en acudir ao rescate dos pasaxeiros do Titanic.
Reclamación pola perda da pintura
As demandas de compensacións enviadas ao comisionado estadounidense Gilchrist en Nova York en xaneiro de 1913, incluían unha reclamación Björnström-Steffansson por valor de 100.000 dólares (2.4 millóns de dólares en 2014) en compensación pola perda de La Circassienne au Bain, unha gran pintura neoclásica pintada polo francés Merry-Joseph Blondel. A demanda foi a de maior valor pola perda dun só obxecto ou equipaxe de todas as realizadas contra a White Star Line pola perda do Titanic.
Despois do Titanic
En 1917 Steffansson casou con Mary Pinchot Eno, a quen coñeceu grazas a outra pasaxeira do Titanic, Helen Churchill Candee. Na década de 1920, Steffansson fixo unha gran fortuna pola compra de varios intereses na industria papeleira e de polpa do Canadá e propiedades. Tamén foi responsable polo desenvolvemento de hoteis e apartamentos en varias propiedades na area de Park Avenue en Nova York. Retirouse en 1930.
Mary Björnström-Steffansson finou en 1953 e no momento da morte de Mauritz Håkan en maio de 1962, a súa casa na rúa East 57th era unha das poucas casas privadas da illa de Manhattan. Como non tiveron fillos, a fortuna de Steffansson foi herdada polo seu sobriño Thord Steffansson.
Kazuma Kodaka
Biografía
Os seus mangas máis coñecidos son ''Not Ready!? Sensei e Kizuna''. Neles aparecen os heroes andróxinos típicos do manga shōjo.
En galego editouse Bícame profe (xap. 腐った教師の方程式 Kusatta Kyōshi no Hōteishiki) en varios volumes.
Gisela Pou Valls
Gisela Pou Valls, nada o 7 de maio de 1959 en Castellar del Vallès, é unha escritora e guionista catalá principalmente coñecida polo seu traballo como guionista de televisión. Como escritora destaca a súa obra para o público infantil e xuvenil e as súas novelas para o público adulto.
Traxectoria
Licenciouse en ciencias biolóxicas no ano 1981 e publicou dous títulos relacionados coa bioloxía. Porén, no ano 1989 publicou a súa primeira novela, Soroll de fons, coa Editorial Tres i Quatre. Ese mesmo ano recibe unha bolsa da Institució de les Lletres Catalanes. Atraída pola literatura infantil e xuvenil, tamén escribiu diversas novelas dirixidas a este públicos e comezou unha colección de aventuras dun personaxe chamado Sara Pegues. A súa curiosidade tamén a levou a cultivar o teatro e o guión televisivo. Gisela Pou ten un máster de guión para cinema e televisión pola Universidade Autónoma de Barcelona e foi codirectora de estudos sobre ficción televisiva e cinematográfica na Universidade de Barcelona, así como tamén profesora do máster de guión televisivo organizado pola Universidade Internacional Menéndez Pelayo en Valencia.
Teatro
Como autora de teatro, ten unha obra estreada en 2004 en Castellar del Vallès co nome de La nit del fang, dirixida por Rosa Grané. Pertence ao colectivo de escitores das Irmás Miranda, que publicaron tres títulos:
Tamén participou no libro colectivo ''Fets pols! ''(2004) da editorial Montflorit.
Cala dos Mouros
A Cala dos Mouros ou praia de Area de Concha é unha praia situada na Coruña.
É unha pequena praia duns 32 metros, situada moi próxima á praia de Adormideiras.
Esta localizada no Campo da Rata e xunto a ela atópase o antigo cemiterio "mouro". Na cala é habitual a práctica do nudismo.
H-I
O H-I (ou H-1) foi un foguete espacial xaponés que voou entre 1986 e 1992. Era unha versión licenciada dos foguetes Delta estadounidense e podía ser lanzado en tres variantes:
Os nove lanzamentos de foguetes H-I, feitos todos desde o Centro Espacial de Tanegashima, foron exitosos, pero foi retirado de servizo polo baixo rendemento económico á hora de lanzar satélites.
Vimbieiro, Soexo, Vilalba
Vimbieiro é un lugar da parroquia de Soexo, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Heavy metal
O heavy metal é un xénero musical  derivado do rock a finais dos anos 1960 e comezos dos 1970, principalmente nos Estados Unidos de América e no Reino Unido. Partindo do blues e o rock psicodélico, os grupos pioneiros do heavy metal desenvolveron un son máis marcado e profundo caracterizado por unha distorsión amplificada, solos de guitarra e ritmos enerxéticos. As letras e actuacións dos grupos de heavy metal adoitan asociarse coa masculinidade e agresividade.
Os primeiros grupos considerados dentro do heavy metal, como Led Zeppelin, Black Sabbath e Deep Purple, atraeron grandes audiencias malia ser criticados habitualmente nos medios de comunicación, e a mediados dos anos 1970 Judas Priest supuxo un estímulo na evolución do xénero ao descartar gran parte da influencia do blues. Outros grupos como Motörhead introduciron características do punk rock incrementando a énfase na velocidade e a finais da década de 1970 os grupos da Nova Onda do Heavy Metal Británico como Iron Maiden e Saxon continuaron con esta evolución.
Na década de 1980 o glam metal tivo grande éxito comercial con grupos como Mötley Crüe e Poison, mentres que nos ámbitos underground comezaron a desenvolverse unha serie de estilos máis agresivos. O thrash metal fíxose popular grazas a grupos como Metallica, Megadeth, Slayer e Anthrax, aínda que outros subxéneros máis extremos como o death metal e o black metal seguiron unha evolución máis separada das correntes principais. Dende mediados dos anos 1990 comezaron a popularizarse diversos subxéneros que expandiron a definición do xénero. Algúns destes son o groove metal (exemplificados no grupo Pantera), influenciado polo metal extremo e o hardcore punk, e o nu metal (con grupos como Slipknot, Korn ou Linkin Park), que adoita incorporar elementos do grunge e do hip hop.
Características
O heavy metal caracterízase tradicionalmente por fortes sons de guitarra distorsionados, ritmos enérxicos, densos sons de baixo e batería, e voces vigorosas. Os diversos subxéneros modifican estas características de diversas formas, dándolle énfase, alterando ou omitindo unha ou máis delas. A composición típica dos grupos deste xénero adoitan incluír batería, baixo, guitarra rítmica, guitarra solista e un vocalista. Os instrumentos de teclado tamén se empregan en ocasións acompañando ao resto de instrumentos.
A guitarra eléctrica, usada xunto a amplificadores de son, foi o elemento principal na historia do heavy metal. O son característico deste xénero provén principalmente do uso combinado de altos volumes e da distorsión dos sons producidos. Os solos de guitarra son característicos no heavy metal, o que axudou a destacar a importancia deste instrumento dentro do xénero. A maioría de cancións de heavy metal tradicional conteñen como mínimo un solo de guitarra, considerado moitas veces como un medio de expresión de virtuosismo musical. Unha excepción notable a isto dáse no subxénero do nu metal, onde os grupos tenden a omitir este tipo de solos. O son crebado das guitarras rítmicas no heavy metal conséguese mediante a técnica denominada palm mute, que permite crear un son máis preciso que resalta os tons baixos.
O papel protagonista da guitarra eléctrica no heavy metal adoita colidir co papel tradicional de líder de grupo do vocalista. A socióloga Deena Weinstein cualificouno como unha "tensión musical na que ámbolos dous contenden polo dominio cunha rivalidade amistosa". Tamén afirmou que o heavy metal "require a subordinación da voz baixo o son conxunto do grupo", e que "reflectindo as raíces do xénero na contracultura dos anos 1960, require unha demostración explícita de emoción no canto como sinal de autenticidade". Neste mesmo senso o crítico musical Simon Frith afirmou que o ton da voz dos cantantes de heavy metal é máis importante que as letras das cancións en si mesmas.
O baixo ten un rol prominente no son do heavy metal xa que a súa interacción co son das guitarras é un elemento central do xénero, sendo o instrumento que fornece os sons máis baixos característicos do xénero. Por isto considérase que xoga un papel máis importante no heavy metal que noutros xéneros como pode ser o rock. As liñas do baixo no heavy metal poden presentar unha ampla variedade en canto a súa complexidade, dende manter un ton de pedal baixo ata execucións complexas de riffs e licks xunto ás guitarras rítmica e principal. Algúns grupos empregan o baixo como un instrumento principal, enfoque popularizado polo uso e solos de baixo de Cliff Burton de Metallica a comezos dos anos 1980.
miniatura|esquerda|300px|Exemplo de padrón blast beat para batería. A base da batería no heavy metal conséguese creando un ritmo constante e ruidoso, no que os medios teñen alcumado "unha serie perfecta de velocidade, poder e precisión". Polo xeral considérase que a batería no heavy metal require unha cantidade considerable de resistencia, sendo factores chave a velocidade, coordinación e destreza na execución. Unha técnica característica do heavy metal no tocante á batería e "afogar o prato", que consiste en golpear un prato para inmediatamente despois agarralo coa man, o que produce un son característico. A configuración da batería é polo xeral máis grande e con máis elementos que nas empregadas noutros xéneros musicais, e moitos dos subxéneros como o black metal ou o death metal empregan amplamente ritmos con dobre bombo e blast beats.
Nas actuacións ao vivo adoita ser habitual o alto volume de son e considérase unha parte importante destas. O psicólogo Jeffrey Arnett referiuse aos concertos de heavy metal como "o equivalente sensorial a unha guerra." Seguindo os pasos de artistas e grupos como Jimi Hendrix, Cream e The Who, os grupos pioneiros do heavy metal como Blue Cheer comezaron a empregar volumes máis altos nas súas actuacións. Unha crítica dun concerto de Motörhead de 1977 destacou que "o volume excesivo tivera moito que ver no impacto causado polo grupo". Weinstein argumentou que da mesma forma que a melodía é o elemento principal da música pop e o ritmo é o enfoque principal da música house, o forte son, timbre e volume son os elementos chave do heavy metal, afirmando que o alto volume está deseñado para "arrastrar ao oínte cara dentro do son e dar unha inxección de vitalidade xuvenil".
En relación ao xénero dos compoñentes dos grupos de heavy metal, a consideración xeral existente ata mediados dos anos 1980 era que practicamente tódolos músicos de heavy metal eran homes agás en contadas excepcións, como por exemplo o grupo Girlschool. Porén, nas décadas de 2000 e 2010 as compoñentes femininas nestes grupos fixéronse máis habituais, particularmente no papel de vocalistas, e adoitan ter unha boa consideración nos medios especializados.
Ritmo e tempo
450px|miniatura|Exemplo de padrón rítmico empregado no heavy metal. O [[pentagrama superior é para guitarra rítmica, e o inferior para batería.]] O ritmo nas cancións de heavy metal é enfático, con acentuacións deliberadas. Segundo Weinstein, a variada selección de efectos de son dispoñibles na batería permite que "o padrón rítmico acade complexidade dentro da súa transmisión e insistencia". En moitos dos temas o ritmo caracterízase por empregar figuras rítmicas curtas de dúas ou tres notas, xeralmente formadas por corcheas e semicorcheas, as que se lles aplica un staccato mediante a técnica palm mute nas guitarras rítmicas.
As celas rítmicas curtas, bruscas e desconectadas únense a outras frases musicais de estrutura distintiva e habitualmente errática. Estas frases empréganse para crear un acompañamento rítmico e figuras melódicas denominadas riffs, que axudan a establecer ganchos temáticos. Os temas de heavy metal tamén usan figuras máis longas como as redondas nas baladas de tempo máis lento. Os tempos nos comezos do heavy metal tendían a ser lentos e pesados, aínda que cara ao final dos anos 1970 os grupos adoitaban empregar unha gran variedade de tempos. Na década dos 2000 o rango de tempos utilizados no heavy metal acadaron unha variedade que ía dende os lentos das baladas de 60 pulsos por minuto ata os extremadamente rápidos de tipo blast beat de ata 350 pulsos por minuto.
Estruturas harmónicas
Un dos trazos característicos do xénero son os acordes chamados power chord, que se executan nun só intervalo, xeralmente unha quinta perfecta. Ao tocar estes acordes nas cordas máis baixas a volumes altos e con distorsión, créanse sons adicionais de baixa frecuencia, que producen o efecto característico deste tipo de acordes. Malia que o intervalo de quinta perfecta é a base máis común, tamén poden basearse en intervalos diferentes como a terceira menor, terceira maior, cuarta perfecta, quinta reducida ou sexta menor. A maioría destes power chords tócanse cun arranxo de dedos consistente que pode escorregar facilmente cara arriba e abaixo polo diapasón.
O xénero baséase en riffs creados con tres características harmónicas principais: progresións de escalas modais, progresións tritonais e cromáticas, e o uso de puntos de pedal. O heavy metal tradicional tende a empregar escalas modais, en particular a escala menor natural e a escala diatónica. As relacións cromáticas e tritonais empréganse en varias progresións de acordes, engadindo características pentatónicas e derivadas do blues. As cancións adoitan facer un uso extensivo do punto de pedal como base harmónica. As relacións harmónicas no heavy metal considéranse complexas facendo que a análise harmónico do xénero resulte sofisticado e relativamente máis complicado que noutros xéneros.
Relación coa música clásica
dereita|miniatura|250px|[[Ritchie Blackmore]] Segundo o musicólogo Robert Walser, xunto ao blues e o R&B a música clásica tivo unha grande influencia no heavy metal desde os comezos do xénero. Walser tamén argumentou que moitos dos músicos de heavy metal máis influentes foron guitarristas con estudos de música clásica, que adaptaron modelos musicais clásicos desencadeando o desenvolvemento dun novo virtuosismo da guitarra e cambios na lingua melódica e harmónica do heavy metal.
Malia que diversos músicos de heavy metal citan compositores clásicos como inspiración, a música clásica e o heavy metal teñen as súas raíces en tradicións e prácticas culturais diferentes. Segundo os musicólogos Nicolas Cook e Nicola Dibben, "A análise da música popular tamén revela ás veces a influencia de tradicións artísticas. Porén, sería incorrecto afirmar que tradicións como o blues, rock, heavy metal, rap ou a música dance derivan só principalmente de cuestións artísticas."
Temáticas líricas
Segundo os investigadores David Hatch e Stephen Millward, Black Sabbath e os numerosos grupos de heavy metal que estes inspiraron, concentráronse en líricas "de contido escuro e depresivo ata unha extensión ata o de agora sen precedentes en ningunha forma de música popular". Para esta argumentación poñen como exemplo o segundo álbum de Black Sabbath, Paranoid, publicado en 1970, que segundo eles inclúe cancións que tratan con traumas persoais xunto a outras que confrontan cuestións máis xerais como a guerra. Derivando das raíces do blues, o sexo adoita ser outro tema importante, con exemplos que van dende as letras insinuantes de Led Zeppelin ata as referencias máis explícitas presentes en moitas cancións de grupos de glam metal e nu metal.
O contido temático do heavy metal foi historicamente un obxectivo habitual de críticas. Segundo o xornalista Jon Pareles, "O tema principal do heavy metal é simple e virtualmente universal. Con gruñidos, xemidos e líricas subliterarias celebra unha festa sen límites". A crítica musical ten considerado habitualmente as letras do heavy metal coma xuvenís e banais, obxectando en ocasións que apoian a misoxinia e o ocultismo. Na década de 1980 a asociación Parents Music Resource Center fixo unha petición formal no Congreso dos Estados Unidos para regular a industria da música popular debido ao que o grupo afirmaba que eran letras inaceptables, particularmente aquelas presentes nas cancións de heavy metal. O crítico musical Robert Christgau cualificou o heavy metal como "unha forma expresiva que ás veces semella que estará connosco mentres os rapaces brancos ordinarios teñan medo das rapazas, se compadezan a si mesmos e se lles permita enfurecerse contra o mundo ao que nunca vencerán".
Nalgúns países nos que predomina o islamismo o heavy metal ten sido obxecto de denuncia e censura alegando ser unha ameaza para os valores tradicionais. En países como Marrocos, Exipto, Líbano e Malaisia teñen ocorrido incidentes nos que músicos de heavy metal e admiradores destes foron arrestados e encarcerados.
Imaxe e moda
miniatura|dereita|250px|O grupo [[Bullet (grupo musical)|Bullet en 2009 exhibindo a estética clásica do heavy metal]] Para algúns artistas e grupos a imaxe visual xoga un gran papel no heavy metal. A maiores do son e as letras, a imaxe dos grupos de heavy metal exprésase de forma artística nas portadas dos álbums, logotipos, postas en escena, roupa e vídeos musicais.
O cabelo longo é historicamente un dos trazos distintivos na moda do heavy metal. Adoptada orixinalmente dende a cultura hippy, nas décadas de 1980 e 1990 este tipo de cabelo "simbolizaba o odio, angustia e desencanto dunha xeración que semellaba non sentirse nunca como na casa" segundo o xornalista Nader Rahman, quen tamén afirmou que o cabelo longo proporcionaba "o poder necesario para rebelarse contra nada en xeral".
O uniforme clásico dos admiradores do heavy metal componse de vaqueiros claros con rachaduras, camiseta negra, botas e cazadoras de coiro ou vaqueiras, e as camisetas adoitan incluír logotipos ou representacións visual dos grupos de heavy metal favoritos da persoa. Tamén é habitual o uso de elementos como cadeas, caveiras, coiro e cruces. Na década de 1980 unha diversa serie de fontes, dende o punk e o gótico ata os filmes de terror, tiveron tamén a súa influencia na moda do heavy metal. Na mesma época comezou a ser habitual que moitos músicos empregasen instrumentos con formas radicais e de cores rechamantes nas súas actuacións.
A moda e estilo persoal foi especialmente importante para os grupos de glam metal desa época. Os músicos adoitaban levar o cabelo longo, tinguido e arranxado, maquillaxe, roupa rechamante e axustada e accesorios de xoiería. A finais dos anos 1980, os grupos xaponeses de heavy metal encadrados dentro do movemento visual kei encabezados polo grupo X Japan comezaron a darlle énfase ó uso de disfraces elaborados, peiteados complexos e maquillaxe.
Xesticulación
250px|miniatura|dereita|Concerto de [[Behemoth no 2009]] Moitos músicos de heavy metal adoitan realizar movementos denominados headbanging nas actuacións en directo, que consisten en movementos rítmicos coa cabeza habitualmente resaltados polo cabelo longo, documentados por primeira vez en actuacións de Led Zeppelin e Black Sabbath no 1970. O xesto manual dos cornos é tamén algo típico nos concertos. A orixe deste xesto está disputada, con fontes que indican que foi o vocalista Ronnie James Dio quen o fixo popular, mentres que tamén existen declaracións de Gene Simmons do grupo Kiss afirmando que el foi o primeiro en facer o xesto na portada do disco de 1977 Love Gun.
Os asistentes a concertos de heavy metal non bailan no senso habitual do termo. Os dous movementos principais que substitúen o baile son o headbanging e os movementos rítmicos cun brazo erguido en sinal de apreciación. Tamén é habitual facer movementos de air guitar, simulando que se está a tocar unha guitarra. Os concertos de xéneros como o thrash metal ou o metalcore adoitan incluír elementos novos non incluídos noutros xéneros anteriores. Estes elementos son o moshing, no que os participantes se apuxan e saltan chocando os uns cos outros, e o stage diving, que consiste en saltar dende o escenario ata as primeiras filas do público asistente. Estas prácticas teñen a súa orixe e foron adoptadas do movemento punk.
Subcultura
Tense argumentado que o heavy metal sobreviviu a moitos outros xéneros xurdidos do rock debido principalmente á emerxencia dunha subcultura intensa, exclusivista e fortemente masculina. Malia que a base dos afeccionados ao heavy metal é na súa maioría xove, de raza branca, masculina e de orixe na clase obreira, adoita considerarse como un grupo tolerante con aqueles fóra da base demográfica principal que adoptan o seu código de vestimenta, aparencia e comportamento. A identificación con esta subcultura refórzase non só polas experiencias compartidas nos concertos e os elementos da moda, senón tamén no consumo e participación en revistas e páxinas web especializadas.
O ámbito social do heavy metal tense cualificado como unha "subcultura da alienación", cun código non escrito de autenticidade propio. Este código tería varias esixencias para os músicos, que deben amosarse completamente comprometidos coa súa música e leais aos fans que os apoia, non deben amosar interese nos atractivos das correntes principais e os éxitos radiofónicos, e non "venderse" comprometendo a súa integridade, autenticidade ou principios a cambio de ganancias monetarias. Para os propios fans do xénero, o mesmo código promove a oposición á autoridade establecida, e o illamento do resto da sociedade.
O músico e cineasta Rob Zombie afirmou que "A maioría dos rapaces que veñen ó meu espectáculo semellan ser realmente imaxinativos con moita enerxía creativa coa que non saben que facer" e que "o (heavy) metal é música allea para alleos". Algúns estudos sobre o heavy metal chegaron tamén á conclusión de que os afeccionados a este xénero teñen a tendencia de clasificar e rexeitar algúns músicos e outros fans como impostores (poser) que pretenden formar parte da subcultura mais carecen de autenticidade e sinceridade.
Etimoloxía
A orixe do termo "heavy metal" no contexto musical é incerta. Un dos primeiros usos rexistrados do termo na cultura popular estadounidense foi na novela The Soft Machine de 1962 do escritor William S. Burroughs, continuando o seu uso na súa seguinte novela de 1964 Nova Express. O termo foi posteriormente empregado por Sandy Pearlman para describir o álbum de 1968 The Notorious Byrd Brothers, do grupo The Byrds.
O historiador Ian Christe describiu o significado do termo da seguinte forma:"heavy" é un sinónimo de "potente" ou "profundo", e "metal" designa un certo tipo de estado de ánimo, opresivo e pesado como o metal. O primeiro álbum de Iron Butterfly, publicado a comezos de 1968, titulouse Heavy, e o primeiro uso rexistrado de "heavy metal" na letra dunha canción foi no tema do mesmo ano "Born to Be Wild" do grupo Steppenwolf, facendo referencia a unha motocicleta.
O primeiro uso documentado do termo para describir un tipo de música rock aparece nunha crítica de Barry Gifford no número da revista Rolling Stone do 11 de maio de 1968, na que escribiu sobre o álbum A Long Time Comin' do grupo estadounidense Electric Flag: "Esta é a nova música soul, a síntese do blues branco e o heavy metal rock". En xaneiro de 1970, Lucian K. Truscott na súa crítica de Led Zeppelin II para o xornal The Village Voice describiu o son como "heavy (pesado)" comparando o grupo con Blue Cheer e Vanilla Fudge. Outros primeiros usos documentados desta frase poden atoparse en varias críticas de Mike Saunders, quen no número do 12 de novembro de 1970 de Rolling Stone describiu o álbum homónimo do grupo Humble Pie como "máis da mesma merda heavy metal".
Nunha crítica do álbum Kingdom Come do grupo Sir Lord Baltimore no número de maio de 1971 da revista Creem, Saunders escribiu "Sir Lord Baltimore semella ter feito sen pensar a maioría dos mellores trucos de libro do heavy metal". Ao crítico Lester Bangs, que escribía para esta mesma publicación, atribúeselle a popularización do termo grazas aos seus ensaios a comezos da década de 1970 sobre grupos como Led Zeppelin e Black Sabbath. Durante esa década, o termo heavy metal empregouse tamén por certos sectores críticos como unha connotación negativa. En 1979, John Rockwell do New York Times describiu o que denominou "heavy-metal rock" como "unha música brutalmente agresiva tocada principalmente para mentes confusas polas drogas", e noutro artigo definiuno como "unha exaxeración groseira dos fundamentos do rock que atrae os adolescentes brancos".
Bill Ward, batería do grupo Black Sabbath, usou o termo "downer rock" para describir este estilo musical, termo que se lle aplicaría á súa banda e a Bloodrock, e que posteriormente a revista Classic Rock describiría a cultura relacionada con este termo xirando en torno ao uso de Quaaludes e a enchente de viño. O uso deste termo sería substituído posteriormente polo definitivo de "heavy metal".
Os termos "heavy metal" e "hard rock" téñense empregado habitualmente de forma intercambiable, particularmente no tratamento de grupos musicais da década de 1970, período no que ámbolos dous termos se consideraban sinónimos. Por exemplo, a obra Rolling Stone Encyclopedia of Rock & Roll de 1983 afirmou do grupo Aerosmith que era "o principal grupo americano de heavy-metal de mediados dos setenta".
Antecedentes
O estilo de guitarra característico do heavy metal ten as súas raíces nos guitarristas de blues de comezos de 1950 como Joe Hill Louis, Willie Johnson e Pat Hare, cun estilo descarnado e agresivo en cancións como "Cotton Crop Blues" (1954) de James Cotton, os temas instrumentais de finais da década de 1950s de Link Wray, en particular "Rumble" (1958), o surf rock de comezos dos anos 1960 de Dick Dale, incluíndo "Let's Go Trippin'" (1961) e "Misirlou" (1962), e a versión de The Kingsmen do tema "Louie, Louie" (1963) que se converteu nun estándar do garage rock.
Porén, considérase que a liñaxe do xénero comezou a mediados dos anos 1960, coa influencia do blues americano nos músicos de rock británicos da época. Grupos como The Rolling Stones e The Yardbirds desenvolveron o blues rock ao gravaren versións de temas clásicos do blues, habitualmente acelerando o tempo nestas versións. Grazas a estas experimentacións co son e a música, os grupos da época tanto estadounidenses como británicos desenvolveron o que posteriormente serían as características distintivas do heavy metal, destacando en particular o son distorsionado e de alto volume das guitarras. Tamén nesa época o grupo The Kinks contribuíu a popularizar este tipo de sons co seu éxito de 1964 "You Really Got Me".