cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tomás Abeigón Pazos
Tomás Jesús Juan Abeigón Pazos, nado en Pontevedra o 28 de decembro de 1896 e finado en Madrid o 19 de marzo de 1975, foi un médico e político galego. miniatura|Anuncio nos xornais do Consultorio de Tomás Abeigón Pazos na Rúa César Boente, 19 (1924-1974). miniatura|Listaxe de profesores do instituto de [[Pontevedra, do curso 1928-29.]] dereita|miniatura|Lápida no [[Cemiterio de Santo Amaro de Pontevedra, xunto coa súa dona.]]
Traxectoria
Foi fillo de Jesús Abeigón Blanco, oficial da Deputación de Pontevedra, finado o 3 de outubro de 1912 tras unha longa enfermidade (á súa vez fillo de Tomás Abeigón, oficial do Goberno Civil de Pontevedra, finado o 29 de maio de 1909) e Florentina Pazos Espez. Casou con María Elena Muíños Lima e tivo catro fillos: Tomás, Elena (finada aos 5 anos), Cristina e Francisco.
Profesional
En 1922 licenciouse en Medicina pola Universidade de Santiago de Compostela, e obtivo o doutoramento o mesmo ano coa nota de sobresaínte. Ao seu regreso a Pontevedra despois de ampliar os seus estudos sobre uroloxía, en outubro de 1923 estableceuse no nº 19 da rúa César Boente, domicilio familiar no que finou o seu padre e onde seguiu vivindo coa súa nai varios anos mais.
En decembro de 1924 gañou a praza de médico especialista de Uroloxía e Pel na Policlínica do Hospital de Pontevedra. Desde 1927 foi profesor de Educación Física, primeiro como suplente e logo como titular no Instituto de Pontevedra, onde coincidiu con Castelao, Antonio Losada Diéguez e José Filgueira Valverde entre outros.
Política
Protagonista da vida política local de Pontevedra, foi candidato monárquico nas eleccións municipais do 12 de abril de 1931 con Celso López Blanco (médico), Plácido García González (comerciante), Víctor Lis Quibén (médico), Peregrino Fariña Otuna (mariñeiro), Ramón Segura de la Garmilla (Profesor da Normal), José Paz Vidal (industrial) e Francisco Rodríguez Arrunãda (Procurador e corredor de comercio).
O 25 de decembro de 1931 participou no acto de fundación do partido Unión Regional de Derechas celebrado no Teatro Principal de Pontevedra. Foi nomeado vicepresidente da xunta directiva, da que tamén formaron parte José Cividanes coma presidente e Víctor Lis Quibén coma secretario. . No 1932 a URD Pontevedresa integrouse no partido Acción Popular, que máis adiante pasou a ser membro da alianza de partidos que representou a Confederación Española de Derechas Autónomas.
Como representante do Concello foi vocal do Consello Local do Primeiro Ensino dende agosto de 1931, cargo no que permaneceu ata a súa renuncia como concelleiro o 10 de febreiro de 1934. En 1935 o Partido Agrario Español comezou unha campaña de expansión en Galicia na que participou activamente.
O 8 de xaneiro de 1936 foi elixido alcalde de Pontevedra, permanecendo no cargo ata febreiro dese ano. Logo de gañar as eleccións xerais a Fronte Popular o 16 de febreiro de 1936 restituíuse a corporación elixida no 12 de abril de 1931, na que estaba de alcalde Bibiano Fernández Osorio-Tafall que logo de marchar a Madrid, ao ser nomeado Subsecretario de Traballo, foi substituído polo comunista Manuel García Filgueira.
Tralo alzamento nacional pertenceu á Garda Cívica. En 1937, no marco da guerra civil española, foi asimilado a alférez médico xunto a outros médicos civís, como os tamén pontevedreses Evaristo e Enrique Vázquez Lescaille. En novembro de 1937 foi destinado ás forzas de asalto de Bilbao, polo que se lle concedeu excedencia coma médico bacteriólogo de Pontevedra. En novembro de 1938 foi ascendido a Tenente Médico.
En 1945 concedéuselle o Ingreso na escala honorífica do Corpo de Sanidade, co grao de Tenente. Foi nomeado Xefe da Obra Sindical 18 de Xullo en Pontevedra, vogal da Comisión Provincial de Servizos Técnicos en 1956 , vicepresidente da Asemblea Provincial da Cruz Vermella en 1958 e Xefe Local de Sanidade en 1963.
Social
Nas décadas do 1920 e 1930 pertenceu ao Club Karepas. Foi Presidente do Recreo de Artesáns nos anos 1929-1930.
En 1931 foi nomeado Presidente da sociedade de recreo Liceo Casino de Pontevedra, cargo no que repetiu no ano 1941 e tamén no período 1949-1952. Pertenceu á confraría da Virxe do Carme de San Bartolomeu. O 4 de decembro de 1932 foi elixido Presidente da Congregación de San Roque, cargo no que se mantivo ata 1956. .
Cultura Gallega
Cultura Gallega foi unha revista cultural bilingüe que se publicou na Habana do 5 de abril de 1936 a marzo de 1940.
Historia e características
O seu director foi Adolfo Víctor Calveiro Couto, o propietario Eladio Vázquez Ferro e o administrador Jesús Iglesias Surribas. Nun principio mantiña unha clara posición republicana: defendía o Estatuto de autonomía, afirmaba os valores diferenciais de Galicia, introducía discursos dos deputados galegos no Parlamento, criticaba a conduta dos militares que se alzaron contra o Goberno legal. Co tempo e debido á progresiva decadencia por motivos económicos esta posición mudou. Interviñeron na súa axuda Diario de la Marina, de carácter conservador, e outros mecenas que inventaron uns bonos de apoio. A súa impresión pasou a ser de peor calidade, comezou a reducir a presenza da lingua galega e a incluír progresivamente máis contidos referidos á hispanidade, que exaltaban o Día da Raza e que desembocaron en 1939 na realización dun retrato de Franco.
Salienta a publicación dun número extraordinario dedicado a Rosalía de Castro en marzo de 1937 con motivo do seu centenario e en abril de 1938 apareceu un número monográfico dedicado a Manuel Curros Enríquez.
Estevo IV, papa
Estevo IV (V), nado en Roma e finado o 24 de xaneiro do 817, foi Papa da Igrexa católica do 816 ao 817.
Traxectoria
Nado nunha familia aristocrática romana, era fillo dun nobre chamado Marinus. Tamén pertencían a esta liñaxe os Papas Serxio II e Hadrián II.
O seu breve pontificado (de tan só sete meses de duración) iniciouse ordenando ao pobo romano que prestase xuramento de fidelidade ao rei dos francos, Luís I o Piadoso; enviou emisarios ao emperador para lle notificar a elección e para concertar unha reunión entre os dous, segundo a comodidade do emperador. Coa invitación de Luís, Estevo saíu de Roma en agosto do 816, cruzando os Alpes acompañado de Bernardo de Italia, rei dos longobardos, quen tiña orde de o acompañar ata o emperador. A principios de outubro, o Papa e o emperador reuníronse en Reims, onde Luís se prosternou tres veces ante Estevo. Na misa do domingo 5 de outubro do 816, Estevo consagrou e unxiu emperador a Luís, colocándolle unha coroa que se afirmaba que pertencera a Constantino I o Grande. Á vez tamén coroou á muller de Luís, Ermengarda de Hesbaye, tratándoa de Augusta Este feito interprétase como un intento por parte do Papado de se establecer un papel na coroación dun emperador, cousa que Luís puxera en dúbida coa autocoroación do 813.
Mentres estaba con Luís, o emperador deulle ao Papa Estevo unha serie de agasallos, incluíndo unhas terras (moi probabelmente en Vendeuvre-sur-Barse), para a Igrexa romana. Tamén renovaron o pacto entre os Papas e os reis dos francos, confirmando os privilexios da igrexa de Roma e a existencia dos recentemente creados Estados Pontificios.
Nalgún momento, Estevo foi canonizado como santo do igrexa católica.
Anna Maria Balaguer
Anna Maria Balaguer i Prunés, nada en Manresa en 1950, é unha numismática, historiadora e museóloga catalá.
Traxectoria
Balaguer foi colaboradora habitual durante anos en diversas publicacións periódicas de carácter numismático, como Gaceta numismática (da Asociación Numismática Española) e Acta numismàtica (da Sociedade Catalá de Estudos Numismáticos).
A nivel internacional colaborou, xunto con Miquel Crusafont, na elaboración do volume correspondente á Península Ibérica dentro do proxecto Medieval European Coinage, emprendido por Philip Grierson en 1982 na Universidade de Cambridge e no Museo Fitzwilliam.
Xacio Baño
Xacio Rodríguez Baño, nado en Xove en 1983, é un director do audiovisual galego. É membro da Asociación de Directores e Realizadores de Galicia.
Traxectoria
Estudou cinematografía na Universidade de León. Despois de traballar en diversos proxectos audiovisuais dá o seu salto á dirección. Produce, escribe e dirixe varias curtametraxes, todas elas orientadas a xogar coa linguaxe audiovisual para atopar a súa propia narrativa.
Filmografía
miniatura|dereita|240px|Xacio Baño durante unha rodaxe.
Lauro Olmo Gallego
Lauro Olmo Gallego, nado no Barco de Valdeorras o 9 de novembro de 1921 e finado en Madrid o 19 de xuño de 1994, foi un escritor galego en lingua castelá, especialmente coñecido como dramaturgo.
Traxectoria
Fillo de Lauro Olmo Arias, dunha familia asentada na parroquia de Xagoaza, Lauro Olmo naceu no Barco de Valdeorras. Unha inesperada ruína levou a súa familia para Madrid en 1930. Logo da guerra civil, Lauro Olmo exercería variados oficios para sobrevivir, ao tempo que se formaba de forma autodidacta.
Comezou publicando poemas e relatos. En 1954 casou con Pilar Enciso, muller moi afeccionada a actividades teatrais. Segue a practicar o relato, que nunca abandonaría, pero en 1955 represéntase a súa primeira obra de teatro (El milagro). Pasarían cinco anos antes de que subise ao escenario unha segunda (El Perchero). Pero sería La camisa, estreada o 8 de marzo de 1962 no Teatro Goya de Madrid, a que o faría coñecido como dramaturgo. A obra obtería o Premio Nacional de Teatro, ademais doutros galardóns, e foi traducida a diversos idiomas. Ao ano seguinte La pechuga de la sardina, referenda o éxito obtido, ao que seguirían algúns máis no mesmo campo dramatúrxico. En xeral a súa obra é realista, tendencia que domina por eses anos.
Xunto coa súa muller, Pilar Enciso, escriben unha serie de obras de teatro dedicadas ao público infantil, que terían grande éxito, entre as cales quizais destaque Asamblea general (1961).
Algunhas das obras foron traducidas ao galego: A camisa, por Ramón de Valenzuela; A noticia, por X.L.R. Pardo; Asemblea xeral por Daniel Cortezón.
Lauro Olmo non perdeu o contacto coa súa localidade natal, mesmo escribía nos folletos conmemorativos das festas patronais (14 de setembro, Santo Cristo), unhas serias e, ás veces, festivas. Das primeiras cabería destacar "No lo condecoréis", poemiña no que se manifestaba contra o empeño das autoridades locais tardofranquistas en condecorar a imaxe de Xesús Nazareno. Do segundo tipo, outro poemiña dedicado ao polbeiro local, o señor Teodoro, cuxos "rabiños" de polbo "daban virilidad".
Teatro
Dase, con preferencia, o ano da primeira representación da obra
Teatro infantil
Escrito en colaboración con súa esposa Pilar Enciso:
León IV, papa
miniatura|León IV León IV, foi papa da Igrexa católica a partir do 847 a 855. Romano de nacemento, elixírono unanimemente para suceder a Serxio II. Cando o elixiron, o 10 de abril de 847, el era cardeal de Santi Quattro Coronati, e fora subdiácono de Gregorio IV e arcipreste do seu predecesor.
Negrelle
O topónimo Negrelle pode referirse a varios lugares de Galiza:
Dodger Stadium
O Dodger Stadium, chamado ás veces polo metónimo Chavez Ravine, é un parque de béisbol situado barrio de Elysian Park nos Ánxeles, California (Estados Unidos). É o estadio local de Los Angeles Dodgers da Liga Nacional da Major League Baseball (MLB). Aberto o 10 de abril de 1962, foi construído en menos de tres anos. O custo da construción foi de 23 millóns de dólares, todos achegados por capital privado. O Dodger Stadium é o recinto da MLB máis antigo situado ao oeste do Río Mississippi, así como o terceiro máis antigo en xeral, só despois de Fenway Park en Boston (1912) e Wrigley Field en Chicago (1914). Con capacidade para 56.000 espectadores, é o parque de béisbol con maior capacidade do mundo. Os segunintes son o Estadio Latinoamericano da Habana e o Tokyo Dome con 55.000. Considerado favorábel para pitchers, o estadio presencio doce no-hitters, dos cales dous foron xogos perfectos.
Randy Schekman
Randy Wayne Schekman, nado en Saint Paul (Minnesota) o, é un biólogo celular estadounidense. Foi laureado co Nobel de Fisioloxía ou Medicina de 2013, xuntamente con James Rothman e Thomas Südhof.
Traxectoria
Traballa con bioloxía celular na Universidade de California, Berkeley. Foi editor-xefe do Proceedings of the National Academy of Sciences. En 2011 foi anunciado como editor da eLife, un novo periódico de acceso libre publicado conxuntamente polo Howard Hughes Medical Institute, a Sociedade Max Planck e Wellcome Trust, publicado en 2012. Foi escolleito membro da Academia Nacional de Ciencias dos Estados Unidos en 1992.
Nicolasa Añón
Traxectoria
miniatura|Portada do libro manuscrito cos versos de Nicolasa Añón.
miniatura|A ruína da casa natal de Nicolasa pode apreciarse na fachada que dá á horta. Naceu no seo dunha familia de labregos acomodados e dedicouse toda a vida ó traballo no campo e ás tarefas domésticas.
Casou o 23 de xuño de 1829 con Pedro Buján Coiradas, de Pazos (Santa María de Entíns), tamén de Outes, e tivo tres fillos: Jesús, Eduardo e José.
Nicolasa era analfabeta, cousa habitual entre os campesiños e as mulleres do tempo, pero en 1885, con 75 anos de idade, ditou ó mestre Jacobo Lema Fernández un feixe de poesías que hoxe constitúen a única mostra da súa poesía; o manuscrito resultante estivo parcialmente inédito ata 2014. Jacobo Lema era natural de Olveira (Dumbría), de onde era párroco o fillo de Nicolasa, Jesús.
O texto está formado por catro poemas en castelán e dous máis en galego, de certa extensión e de temática relixiosa; só un dos poemas, en galego, apártase desta temática e recolle a visita que fixera o rei Afonso XII a Santiago de Compostela.
En 1886, o xornalista noiés Lisardo Rodríguez Barreiro foi coñecela a Boel e recolleu na reportaxe dúas poesías que Nicolasa lle recitou: unha era a dedicada a Afonso XII e outra inédita, dedicada á morte do seu irmán Francisco Añón.
O 1 de novembro de 1887 faleceu a consecuencia dunha pulmonía, na mesma casa onde nacera, e da que só quedan as ruínas e unha placa que só lembra ó poeta Francisco Añón.
O periodista e escritor español Manuel Ossorio y Bernard dedicoulle unha entrada na súa obra Apuntes para un diccionario de escritoras españolas del siglo XIX, publicado en cinco capítulos na revista cultural La España Moderna, entre setembro de 1889 e maio de 1990.
Ninguén volve a mencionar a Nicolasa ata 1963, cando Ricardo Carballo Calero publica a súa Historia da literatura galega contemporánea e contempla a súa obra "ao agarimo da sombra do seu irmán". Xesús Alonso Montero dálle unha entrada na Gran Enciclopedia Galega que, na edición de 2003, di que nacera "entre 1806 e 1810" e que da súa obra só se conservan "dúas composicións, en estrofas octosilábicas, que posúen toda a gracia e espontaneidade da poesía popular". Lémbrese que o manuscrito de Jacobo Lema non se fixo público ata o ano 2014, despois de que o escritor Ramón Blanco Fernández o atopara casualmente en outubro de 2012 cando presentaba en Serra de Outes un libro seu sobre Francisco Añón.
Posteriormente, tamén foi reivindicada por Xosefina López de Serantes, Carmen Blanco e Aurora Marco.
Escudo do Reino de Galicia
O escudo do reino de Galiza foi un escudo de representación variable ó longo dos séculos, que representaba ó reino de Galiza.
Orixe anglonormanda
miniatura|dereita|230px|Escudo do reino de Galiza ilustrado no L´armorial Le Blancq. [[Bibliothèque nationale de France. 1560.]] Durante os séculos XII e XIII, o desenvolvemento das armas reais por toda Europa e a adopción de símbolos para familias nobres e dominios patrimoniais como reinos, ducados e condados, levou á creación de armoriais; rexistros das armas que representaban aos reis da época. No caso do reino de Galiza no entanto, aconteceu o curioso feito de que cando a moda dos armoriais comezou a espallarse por Europa (finais do século XIII), o reino de Galiza xa non era independente, e carecía de rei propio, pois desde o ano 1230, o rei castelán Fernando III usurpara a coroa de Galiza e León, ás súas medias irmás.
Esta circunstancia política explicaría a posible ausencia das armas de Galiza (o legio fortis ou león púrpura da monarquía galego-leonesa) nos armoriais europeos, porén a longa existencia do reino de Galiza e a súa relevancia histórica debían facer impensable a non aparición dunhas armas de Galiza, sendo probablamente o factor que levou a que o autor do armorial inglés coñecido como Segar´s Roll, realizado no ano 1282, asignase unhas armas figurativas ao rei de Galiza -roy de Galyce- que non obstante non eran empregadas por rei ningún, xa que Galiza deixara de posuír reis propios dende había 50 anos.
Desde ese momento, o reino de Galiza adquiría unhas armas propias, diferentes ao resto de territorios da monarquía galego-leonesa (León, Estremadura e Asturias), e que chegarían a ser aceptadas e reivindicadas no propio reino.
Pacifismo
miniatura|Mahatma Gandhi, representante ilustre do Pacifismo moderno. O pacifismo é a oposición á guerra e a outras formas de violencia expresadas a través dun movemento político, relixioso, ou como unha ideoloxía específica.
Clasificación
Xeralmente recoñécense dous tipos de pacifismos:
Medios
Algúns dos medios dos que se vale o pacifismo na procura dos seus fins son:
Orixes
A aparición do pacifismo remóntase a cando os primeiros cristiáns se negaron a tomar armas e exercer a violencia, para o que utilizaron unha frase do Sermón da montaña: "Non resistades ó mal coa forza".
O pacifismo comezou a ser definido a partir do século XVIII por numerosas personalidades:
O pacifismo moderno
Pero os impulsos ó pacifismo máis fortes e importantes foron os dalgúns os seus defensores, como Mahatma Gandhi, Martin Luther King e Óscar Romero. Estas persoas, ademais de escribir sobre o pacifismo, levárono á práctica:
Contexto actual
A guerra de Iraq serviu como detonante para revitalizar un movemento que levaba tempo fóra das portadas. As manifestacións mundiais contra a guerra foron convocadas simultaneamente en todo o mundo, sendo as primeiras convocatorias de carácter realmente global da historia. As manifestacións foron especialmente relevantes nos países comprometidos coa invasión (Australia, Estados Unidos, España, Gran Bretaña, Portugal, Polonia, Italia). Estas foron as primeiras manifestacións convocadas por internet e SMS, e mostrouse a efectividade dos novos medios, xa que a protesta mundial (ou marcha pola paz) comezouse a organizar só un mes antes da súa realización. As circunstancias locais permitiron a súa perduración no tempo, sobre todo en Gran Bretaña, Estados Unidos, España e Italia, onde puideron servir de bandeira de enganche contra os Gobernos no poder, contribuíndo así ó envorco electoral en España e Italia.
O 15 de febreiro de 2003 tivo lugar a maior das manifestacións, conseguíndose a maior mobilización mundial na Historia. Millóns de persoas saíron ás rúas en moitas cidades, encabezadas por Roma con 2 millóns de manifestantes (ver táboa). Cabe destacar o baile de cifras, en canto ao número de manifestantes nas principais cidades dos países cuxos gobernos apoiaron a invasión. Foi moi grande a diferenza entre os datos oficiais dados polas administracións e as dadas polos convocantes; cada un defendendo os seus intereses. Un claro exemplo é Madrid, onde parece claro que o número de manifestantes foi moi superior ós 660.000 oficiais, aínda que tamén é moi posible que non chegasen ós 2 millóns de persoas segundo os convocantes, sendo unha cifra intermedia o dato real. A táboa adxunta mostra os datos oficiais das cidades que reuniron a un maior número de persoas, entre as que se atopa Vigo como única representante galega na lista.
De forma concomitante ó gran movemento creado á calor da guerra global contra o terrorismo, no movemento pacifista actual existen dúas grandes correntes.
Ignacio Quirós
José Ignacio Ramírez Meléndez, coñecido como Ignacio Quirós, nado en Vigo en 1931 e finado en Buenos Aires o 12 de decembro de 1999, foi un actor de cine galego-arxentino. Residía na Arxentina desde os 6 anos e é onde desenvolvera toda a súa carreira actoral.
Primeiros anos
O futuro actor, apelado Nacho, foi traído a Bos Aires en 1937 polo seu pai, Ignacio Rodríguez Quirés, un enxeñeiro que quería afastarse dos fragores da guerra civil española. Fixo os seus estudos primarios e secundarios e inscribiuse na Facultade de Medicina, pero no curso do seu segundo ano alí, a instancias de Enrique Borrás, un dos máis importantes dramaturgos daquela época, vinculouse cun elenco que ofrecía representacións na Facultade de Arquitectura, onde comezou a actuar en papeis secundarios. Posteriormente integrou o elenco do Instituto de Arte Moderna -dirixido por Marcelo Lavalle-, onde puxo de manifesto os seus dotes para o drama.
Era un intérprete sensible e apaixonado que sabía dar o ton xusto a cada personaxe e así se lle viu en Esquina peligrosa, de Priestley; Verano y humo, de Tennessee Williams;  Las brujas de Salem , de Arthur Miller; El hombre de mundo, de Ventura de la Vega, e, sobre todo, en Calígula, de Albert Camus.
A súa relación co teatro profesional
A súa carreira tomou novo impulso en 1955 ao ser contratado para representar no Teatro Presidente Alvear o papel central da obra Y la respuesta fue dada, de Malena Sandor. A ela seguíronlle as súas actuacións en Keen, Las picardías de Scapin, representada no teatro ao aire libre de Caminito; Ondina, El límite, El living-room e Dos en el sube y baja, peza esta última cuxo éxito tivo especial significación na súa carreira. En 1966 foi un dos actores convocados para participar na Comedia Nacional e traballou en El jardín de los cerezos de Antón Chejov nunha posta de Jorge Petraglia que obtivo críticas moi favorables.
En 1968 incorporouse á compañía de Manuel de Sabatini e participou na obra La decente de Miguel Mihura xunto a María Concepción César e Olinda Bozán. A versatilidade de Quirós continuouse evidenciando nas obras nas que continuou participando: Cristóbal Colón, de Niko Kazantzakis; Marat-Sade, de Peter Weiss; Pepsie, na que ademais cantou e bailou; El estraño clan, de Mart Crowey e, en 1985, Tu cuna fue un conventillo, o sainete de Alberto Vacarezza.
Televisión
Xa en 1960 Quirós traballou nun teleteatro vespertino xunto a María Aurelia Bisutti. En 1972 actuou no ciclo Historias inquietantes con libros de Osvaldo Dragún xuntou a Irma Roy e un elenco rotativo por Canal 9. En 1976 participou na adaptación de Estraño interludio de Eugene O'Neill transmitido en nove capítulos por canal 13. En 1978 Quirós substituíu a José Slavin, falecido a fin do ano anterior, na serie División Homicidios no papel do Inspector Baigorri. Outro programa no que recorda a súa participación foi o teleteatro Malevo.
O seu traballo no cine
Dono dunha gran fotoxenia que sumou á súa xa firme traxectoria teatral, fixo o seu debut cinematográfico en 1957 no filme Cinco galliñas y el cielo, de Rubén Cavallotti. Logo viñeron El jefe, dirixida por Fernando Ayala, e En la ardiente oscuridad, de Daniel Tinayre. Máis adiante, outros traballos entre os que cabe citar a súa participación en  La patota , Los guerrilleros, Nadie oyó gritar a Cecilio Fuentes, Bajo el signo de la patria na cal dirixido por René Mugica, personificó a Manuel Belgrano; Comedia rota e Contragolpe ata completar case trinta películas.
En radio participou en Las dos carátulas, un programa que transmite semanalmente unha obra completa de teatro. En 1988, cando actuaba en Mar del Plata na obra Cosquillas, debeu ser internado por problemas cardiovasculares. A fins de 1999, afectado por un cancro fulminante, foi levado ao Hospital Alemán, onde faleceu o 12 de decembro de 1999. Os seus restos recibiron sepultura no panteón da Asociación Arxentina de Actores, no cemiterio da Chacarita.
Valoración
Na nota necrolóxica do diario La Nación destacouse que
Phlebotominae
A Phlebotominae é unha subfamilia de dípteros pertencente á familia Psychodidae. Inclúe moitos xéneros de moscas que se alimentan de sangue (hematófagas), algunhas das cales son vectores primarios de enfermidades como a leishmaníase, bartonelose e febre pappataci. No Novo Mundo a leishmaníase é transmitida polas moscas do xénero Lutzomyia, que xeralmente viven en covas, onde os seus principais hóspedes son os morcegos. No Vello Mundo as moscas desta subfamilia que transmiten a leishmaníase son as do xénero Phlebotomus (flebótomos).
Edicto do Bierzo
miniatura O denominado Edicto do Bierzo é unha placa de bronce de forma rectangular cun anel na parte superior, gravada con varios círculos concéntricos, encontrada en 1998 nun castro próximo á localidade berciana de Bembibre, por J. A. Balboa, quen así mesmo deu a luz a edición príncipe. O documento é denominado tamén Téssera de Bembibre e Edicto de Augusto.
Phlebotominae
As femias dos Phlebotomine (nunca os machos) son as que zugan o sangue de diversos mamíferos, aves e réptiles. Algunhas especies son selectivas, mentres que outras pican a calquera hóspede axeitado que encontren. Algunhas especies poden producir unha posta de ovos antes da súa primeira comida de sangue; ditas femias dise que practican unha reprodución autóxena ou parcialmente autóxena. Outras especies necesitan comer sangue primeiro antes de poder poñer ovos, e dise que practican a reprodución anautóxena. Polo que se sabe actualmente todas as especies necesitan alimentarse de sangue por cada posta de ovos que fan. As proteínas e outros nutrientes do sangue do que se alimentan permiten que a femia produza as proteínas e graxas necesarias para producir ovos despois de esgotar os alimentos almacenados no seu corpo. Unha soa alimentación de sangue permite a produción duns 100 ovos. As femias depositan os ovos no solo húmido rico en materia orgánica. Para alimentarse feren a pel do seu hóspede usando as súas pezas bucais para facer que o hóspede empece a sangrar; despois empezan a zugar o sangue, e mentres o fan inxectan compostos químicos que evitan a coagulación do sangue, e outros que estimulan que os mastocitos do hóspede produzan histamina; isto distende os capilares sanguíneos, o que tamén favorece o fluxo de sangue.
Edicto do Bierzo
Medidas: 24,4 x 15,3 x 0,2. Letras: 0,65.
Phlebotominae
As moscas desta familia son pequenas; cun tamaño corporal duns 3 mm de lonxitude na maioría das especies, o que lles axuda a pasaren desapercibidas. A súa picadura non sempre se sente, pero deixa unha pequena marca redonda na pel, que forma un vulto colorado que empeza a proer horas ou días despois. Recoméndase usar un repelente de insectos nas áreas nas que están presentes estas moscas.
Edicto do Bierzo
A placa, datada no ano 15 a.C., é o documento escrito máis antigo que se coñece sobre os ástures. Neste documento está implícita unha descrición da organización social e política de certos populi ástures e galaicos.
Ramón Paz Villar
Ramón Paz Villar, foi un avogado e xornalista galego.
Edicto do Bierzo
Na actualidade consérvase no museo de León.
Phlebotominae
Distribución
As Phlebotomine viven entre as latitudes de 50°N e 40°S pero están ausentes de Nova Zelandia e as illas do Pacífico.
Edicto do Bierzo
Texto da placa
A lectura do texto estabelecida por Géza Alföldy e aceptada pola maioría dos investigadores é a seguinte:
Ramón Paz Villar
Traxectoria
Dirixiu os periódicos El Demócrata e La Democracia de Caldas de Reis promovidos por Adolfo Mosquera. Foi procesado por inxurias e calumnias a un sacerdote e xulgado na Audiencia Provincial en novembro de 1906. Foi nomeado Xuíz suplente de Caldas de Reis en 1919. En 1923 foi nomeado rexistrador da propiedade de Caldas de Reis.
Edicto do Bierzo
Tradución do texto
O mesmo Alföldy facilitou unha tradución en alemán e castelán da que arranxamos a galega:
Comentario
Á parte de diversas controversias (algunhas sobre a súa autenticidade, rexeitadas pola autoridade de Géza Alföldy), suscita certas cuestións:
Como os Aiiobrigaecinos son identificados como citados tamén na Téssera do Caurel, o Edito do Bierzo, abre o problema de cal era a verdadeira extensión do territorio dos gigurri, talvez maior cara o Norte do que é o actual Valdeorras.
Punta Umbría
220px|miniatura|Casa do concello Punta Umbría é un concello español da provincia de Huelva, en Andalucía. No ano 2010 tiña 14.714 habitantes. A súa extensión superficial é de 38 km² e ten unha densidade de 387,2 hab/km².
Atópase situada a unha altitude de 7 metros e a 21 quilómetros da capital de provincia, Huelva. Hoxe Punta Umbría presenta unha fisionomía moi distinta da que viron os ingleses, de cuxa presenza quedou a singular arquitectura das casas de madeira nas que pasaban o verán e ás que aínda se coñecen como "casas dos ingleses". Un dos atractivos turísticos da cidade é precisamente unha casa museo onde se recrea o modo de vida dos británicos nesta zona de Andalucía a finais do século XIX e principios do século XX.
Bagüín, Mogor, Marín
Bagüín é un lugar da parroquia de Mogor no concello pontevedrés de Marín, na comarca do Morrazo. Tiña 137 habitantes no ano 2011 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 64 eran homes e 73 mulleres.
Lepidopsetta bilineata
Lepidopsetta bilineata é un peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, familia dos pleuronéctidos e subfamilia dos pleuronectinos, unha das tres que integran o xénero Lepidopsetta, coñecida en galego como solla de rocha do Pacífico.
Como todos os peixes da familia dos pleuronéctidos, as especies deste xénero teñen o corpo aplanado, asimétrico, e cos dous ollos situados no lado pigmentado do corpo.
Descrición
A especie foi descrita en 1855 polo ictiólogo estadounidense William Orville Ayres, baixo o nome de Platessa bilineata.
Etimoloxía
O nome específico, bilineata, fai referencia á rama supratemporal da liña lateral, que está bifurcada. O adxectivo latino bilineata está formado polo elemento bi-, "dous, dúas" e líneata, forma feminina de lineatus, -a, -um "con liña", "que ten liña" (do latín linea, "liña"). Literalmente, "que ten dúas liñas", "bifurcado". A forma feminina é para concordar gramaticalmente co nome do xénero, Lepidopsetta, que é feminino por selo tamén Psetta.
Sinónimos
Ademais de polo nome actualmente válido, e polo orixinario que lle deu Ayres, a especie coñécese tamén polos seguintes sinónimos:
Características
Trátase dun peixe mariño, demersal, de até 60 cm de lonxitude (as femias, os machos non superan os 58 cm). e que pode chegar a pesar até 1,8 kg.
A súa columna vertebral está formada por de 39 a 42 vértebras. A aleta dorsal presenta entre 65 e 82 raios, mentres que a analcomprende de 50 a 65. A orixe da aleta dorsal sitúase sobre a parte dianteira do ollo superior. A aleta caudal remata cunha marxe posterior que forma unha ampla "V". A aletas pectorais son pequenas, e poden seren asimétricas.
O espazo intraorbital é estreito.
Hábitat e distribución
Lepidopsetta bilineata vive en fondos de area e grava en profundidades de até os 575 m, aínda que comunmente se encontra entre os 0 e os 183 m.
O seu hábitat natural son as augas temperadas do Pacífico norte, entre os 67° N e os 34° N, e entre os 124° L e os 119° O, desde a Baixa California, polo sur, até Alasca, as illas Aleutianas e parte sueste do mar de Bering, polo norte.
Papel no ecosistema
Lepidopsetta bilineata ocupa un nivel trófico moderadamente alto na cadea alimentaria.
Predadores
Esta especie é depredada por mamíferos mariños e por outros peixes, incluíndo diversos tiburóns, o bacallau de Alasca (Gadus chalcogrammus) o bacallau do Pacífico (Gadus macrocephalus) e outros peixes planos, como o hipogloso do Pacífico (Hippoglossus stenolepis) e a limanda áspera (Limanda aspera).
Lonxevidade
A máxima idade rexistrada alcanza os 22 anos.
Pesca
Lepidopsetta bilineata é un saboroso peixe utilizado como alimento, e forma parte importante das pescarías de arrastre no mar de Bering e no golfo de Alasca. Aínda que a súa explotación foi excesiva nos anos 1960, as poboacións recuperáronse e hoxe en día estímase que a súa biomasa no mar de Bering e as illas Aleutianas é moi alta, até dúas veces o nivel necesario para o rendemento máximo sustentábel. En 2008 a súa biomasa estimada na pescaría do golfo de Alasca era dunhas 102.303 t, en comparación coas capturas, que oscilaron desde as 453 t en 2004 e as 4.330 t en 2006.
As capturas comerciais en varios anos no Canadá alcanzaron as 3.000 t.
Condado do Grove
O condado do Grove é un titulo nobiliario español outorgado polo Rei Afonso XIII o 9 de xullo de 1902. O primeiro titular foi Juan Loriga Herrera-Dávila, preceptor do rei. Recibe o nome da parroquia da vila do Grove.
Ourense Fútbol Sala
O Ourense Fútbol Sala é un club deportivo da cidade galega de Ourense adicado ó fútbol sala, fundado en 1981, que competiu durante 8 tempadas na Primeira División da LNFS, a última delas a 2001-02, acadando como mellor resultado un 5º posto na táboa de Primeira División en 2000-01. O club competiu coas denominacións "Academia Postal", "Forum Ourense" e "Coinasa Ourense" por razóns de patrocinio.
No ano 2009 o club non conseguiu inscribir ó equipo sénior na Segunda División B por ausencia de cartos, e estivo a piques de desaparecer. Dende entón o Ourense FS compite tan só en categorías autonómicas inferiores.
Nicolao I, papa
Nicolao I, Papa, nado en Roma cara o 820 e finado o 13 de novembro de 867.
Traxectoria
Nicolao o Grande, Papa da Igrexa católica dende o 24 de abril de 858 ata a súa morte. É lembrado como consolidador da autoridade e da enerxía papal, exercendo influencia decisiva sobre o desenvolvemento histórico do papado e a súa posición entre as nacións cristiás de Europa occidental, e considérano un santo.
Paderne de Allariz
Xeografía
Emprázase no reborde oriental da depresión de Ourense. Xeograficamente, destacamos a cadea montañosa que percorre o municipio en dirección Norte-Sur, con cimas que superan os 700 metros de altitude. Son dous os ríos que atravesan estas terras: o Gaiola e o Barbaña.
Lugares de Paderne de Allariz
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Paderne de Allariz vexa: Lugares de Paderne de Allariz.
Violencia
miniatura|[[Caín asasina a Abel (pintura do século XV).]] A violencia (do Lat. violentia) é un comportamento deliberado que resulta, ou pode resultar, en danos físicos ou psicolóxicos a outros seres humanos, ou máis comunmente a outros animais ou cousas (vandalismo) e adoita asociarse, aínda que non necesariamente, coa agresión, xa que tamén pode ser psicolóxica ou emocional, a través de ameazas ou ofensas. Algunhas formas de violencia son sancionadas pola lei, son crimes, ou reprobadas pola sociedade. Distintas sociedades aplican diversos estándares en canto ás formas de violencia que son ou non aceptadas.
Características
Por norma xeral, considérase violenta á persoa irrazonable, que se nega a dialogar e se obstina en actuar pese a quen pese, e caia quen caia. Adoita ser de carácter dominantemente egoísta, sen ningún exercicio da empatía. Todo o que viola o razoable é susceptible de ser catalogado como violento se se impón pola forza.
Existen varios tipos de violencia, incluíndo o abuso físico, abuso psicolóxico e abuso sexual. As súas causas poden variar e dependen de diferentes condicións, como situacións graves e insoportables na vida do individuo, falta de responsabilidade por parte dos seus pais, presión de grupo (que é común nas escolas), o resultado de non poder distinguir entre a realidade e a fantasía, entre outras causas.
Tipos
A violencia directa é clara e visible, polo que resulta relativamente sinxelo detectala e combatela. As violencias cultural e a estrutural, en cambio, son menos visibles, polo que supón máis problemas á hora de combatelas.
Gobernación
Unha gobernación é unha división administrativa encabezada por un gobernador.
Pode referirse ás gubernias do imperio Ruso, rexidas por un Gobernador Xeral (general-gubernatorstvo), ou ás Gobernacións de Indias do imperio Español.
Lamniformes
Os Lamniformes son unha orde de condrictios elasmobranquios selaquimorfos que inclúe numerosas especies de tiburóns, algunhas tan coñecidas como o tiburón branco (Carcharodon carcharias), mentres que outras son tan estrañas como o tiburón de boca ancha (Megachasma pelagios) ou o quenlla fociñuda (Mitsukurina owstoni).
Características
Posúen dúas aletas dorsais sen espiñas e unha aleta anal. Teñen cinco fendeduras branquiais e, normalmente, espiráculos pequenos situados tras os ollos, que carecen de membranas nictitantes. Aas mandíbulas esténdense até máis atrás dos ollos.
Clasificación
Orde Lamniformes
En Galicia
En augas próximas ás nosas costas están citadas as seguintes especies da orde:
Nación constituínte
Países constituíntes ou nacións constitutivas é unha frase ás veces empregada, normalmente por institucións oficiais, en contextos nos cales un número de países compón unha grande entidade ou agrupación; así o OECD usou a frase en referencia á antiga Iugoslavia e as institucións europeas coma o Consello de Europa frecuentemente a empregan en referencia á Unión Europea. Non é terminoloxía técnica e non ten un sentido legal definido; 'constituínte' é simplemente un adxectivo, e a frase non ten un sentido claro fóra dun contexto da entidade ou agrupación de países en cuestión son constituíntes ou os seus compoñentes poden ser entendidos.
Reino Unido
Os países constituíntes do Reino Unido son:
Países Baixos
Dende o 10 de outubro de 2010, os países constituíntes (landen) dos Países Baixos son:
O antigo país constituínte das Antillas Neerlandesas disolveuse en outubro de 2010. Isto causou a aparición de dous países constituíntes novos, Curaçao e San Martiño. As illas de Bonaire, Sint Eustatius e Saba uníronse ós Países Baixos.
Rubidio
O rubidio é un elemento químico da táboa periódica cuxo símbolo é o Rb e o seu número atómico é 37.
Características principais
O rubidio é un metal alcalino brando, de cor prateada branca brillante que se embaza rapidamente ao aire, moi reactivo -é o segundo elemento alcalino máis electropositivo- e pode atoparse líquido a temperatura ambiente. Do mesmo xeito que os demais elementos do grupo 1 pode arder espontaneamente en aire con lapa de cor violeta amarelenta, reacciona violentamente coa auga desprendendo hidróxeno e forma amálgamas con mercurio. Pode formar aliaxes con ouro, os demais metais alcalinos, e alcalinotérreos, antimonio e bismuto.
Do mesmo xeito cós demais metais alcalinos presenta un único estado de oxidación (+1) e reacciona con dióxido de carbono, hidróxeno, nitróxeno, xofre e halóxenos. Co osíxeno forma polo menos catro óxidos: Rb2Ou, Rb2Ou2, Rb2Ou3, RbO2.
Aplicacións
O rubidio pódese ionizar con facilidade polo que se estudou o seu uso en motores iónicos para naves espaciais, aínda que xenon e cesio demostraron unha maior eficacia para este propósito. Utilízase principalmente na fabricación de cristais especiais para sistemas de telecomunicacións de fibra óptica e equipos de visión nocturna. Outros usos son:
En moitas aplicacións pode substituírse polo cesio (ou o composto de cesio correspondente) pola súa semellanza química.
Abundancia e obtención
Malia non ser un elemento moi abundante na codia terrestre xa que se atopa entre os 56 elementos que engloban conxuntamente un 0,05% do peso da mesma, non pode considerarse escaso. Representando da orde de 78 ppm en peso, é o 23.º elemento máis abundante e o 16.º dos metais superando a outros metais comúns como o cobre, o chumbo e o cinc dos que se extraen miles de toneladas anuais fronte ás tres do rubidio. É ademais 30 veces máis abundante có cesio e 4 có litio metais de cuxa obtención se extrae como subproduto. A razón de tal disparidade estriba en que non se coñecen minerais nos que o rubidio sexa o elemento predominante e que o seu radio iónico é moi similar ao do potasio (2000 veces máis abundante) substituíndoo -en ínfimas cantidades- nas súas especies minerais onde aparece como impureza.
Atópase en diversos minerais como leucita, polucita e zinnwaldita. A lepidolita contén un 1,5% de rubidio (pode superar en ocasións o 3,15%) e é de onde se obtén o metal na súa maioría; tamén outros minerais de potasio]] e cloruro de potasio conteñen cantidades significativas de rubidio como para permitir a súa extracción rendible, así como os depósitos de polucita &mdas; que poden conter ata un 1,35% de Rb&mdas; entre os que destacan os do lago Bernic en Manitoba (Canadá).
O metal obtense, entre outros métodos, reducindo o cloruro de rubidio con calcio en baleiro, ou quentando o seu hidróxido con magnesio en corrente de hidróxeno. Pequenas cantidades poden obterse quentando os seus compostos con cloro mesturados con óxido de bario en baleiro. A pureza do metal comercializado varía entre 99 e 99,8%.
Isótopos
Coñécense 24 isótopos de rubidio, existindo na natureza tan só dúas, o Rb-85 e o radioactivo Rb-87. As mesturas normais de rubidio son lixeiramente radioactivas.
O isótopo Rb-87, que ten unha vida media de 4,75E10 anos, usouse moito para a datación radiométrica de rochas. El Rb-87 decae a Sr-87 estable emitindo un partículo beta negativa. Durante a cristalización fraccionada, o estroncio tende a concentrarse na plaxioclasa quedando o rubidio na fase líquida, de modo que a razón Rb/Sr no magma residual increméntase ao longo do tempo. As maiores razóns áchanse nas pegmatitas. Se a cantidade inicial de estroncio é coñecida ou pode extrapolarse, medindo as concentracións de Rb e Sr e o cociente Sr-87/Sr-86 pode determinarse a idade da rocha. Evidentemente a idade medida será a da rocha se esta non sufriu alteracións logo da súa formación.
A frecuencia de resonancia do átomo de Rb-87 úsase como referencia en normas e osciladores utilizados en transmisores de radio e televisión, na sincronización de redes de telecomunicación e na navegación e comunicación vía satélite. O isótopo emprégase ademais na construción de reloxos atómicos.
O isótopo Rb-82 utilízase na obtención de imaxes do corazón mediante tomografía por emisión de positróns. Debido á súa curta vida media (1,273 minutos) sintetízase, antes da súa administración, a partir de estroncio-82 xa que en tan só un día se desintegra practicamente por completo.
Precaucións
Para asegurar a pureza do metal e a seguridade na súa manipulación almacénase baixo aceite mineral seco, en baleiro ou en atmosfera inerte.
Symbiodinium
Symbiodinium é un xénero de dinoflaxelados (tamén coñecidos menos formalmente como zooxantelas) que comprende o grupo máis abundante de dinoflaxelados endosimbiontes. Estes protistas algais unicelulares viven normalmente no endoderma de cnidarios tropicais como corais, anemones de mar, e medusas, os cales se aproveitan dos produtos fotosintéticos da alga á vez que lle proporcionan a esta moléculas inorgánicas. Tamén viven en varias especies de esponxas, vermes planos, moluscos (ameixas xigantes), foraminíferos (sorítidos), e algúns ciliados. Xeralmente, estes dinoflaxelados entran na súa célula hóspede ao seren fagocitados, mantéñense como simbiontes intracelulares, reprodúcense, e dispérsanse de novo no seu ambiente. A excepción atopámola na maioría dos moluscos con este tipo de simbiose, nos cales os Symbiodinium son intercelulares (viven fóra das células, entre as células). Os cnidarios que están asociados con Symbiodinium viven principalmente en ambientes mariños de augas cálidas e oligotróficos (pobres en nutrientes), nos que a miúdo son os constituíntes dominantes das comunidades bentónicas. Estes dinoflaxelados están, por tanto, entre os microbios eucarióticos máis abondosos dos ecosistemas dos arrecifes de coral.
Os Symbiodinium son denominados coloquialmente "zooxantelas", e os animais simbióticos que levan algas deste xénero denomínanse "zooxantelados". Porén, o termo zooxantela non é moi preciso porque foi usado de forma laxa para indicar calquera endosimbionte de cor castaña-dourada, incluíndo tamén a diatomeas e outros dinoflaxelados. O continuado uso do termo na literatura científica pode levar a confusión, debido a que se aplica a relacións simbióticas taxonomicamente moi distintas, e non só para os Symbiodinium.
Simbiontes intracelulares
miniatura|Symbiodinium atinxe altas densidades celulares por medio de prolíficas divisións mitóticas nos tecidos endodérmicos de moitos cnidarios de augas pouco profundas tropicais e subtropicais. Esta imaxe é unha criofractura observada con [[microscopio electrónico de varrido do mesenterio interno dun pólipo de arrecife de coral (Porites porites) que mostra a distribución e densidade dos seus Symbiodinium simbiontes.]] Os Symbiodinium son coñecidos principalmente polo seu papel como endosimbiontes mutualistas. Nos hóspedes, xeralmente aparecen en grandes densidades dentro da célula hóspede, que chegan a centos de miles ou millóns por centímetro cadrado. O cultivo de células nadadoras ximnodinioides procedentes de corais permitiu descubrir que as "zooxantelas" eran realmente dinoflaxelados. As células de Symbiodinium son cocoides (redondas) dentro do hóspede e están rodeadas por unha membrana que se orixina a partir da membrana plasmática da célula hóspede durante o proceso da fagocitose. Esta membrana probablemente sofre algunhas modificacións na súa composición proteica, que fan que se limite ou impida a fusión de fagolisosomas. A estrutura formada polo vacúolo que contén o simbionte denomínase simbiosoma, e en cada simbiosoma atópase inicialmente unha soa célula simbionte. Non está claro como se expande esta membrana para acomodar dentro unha célula simbionte en división. En condicións normais, o simbionte e as células hóspedes intercambian moléculas orgánicas e inorgánicas que facilitan o crecemento e proliferación de ambos os socios.
Valor natural e económico
Symbiodinium é un dos simbiontes máis estudados. As súas relacións mutualistas cos corais construtores de arrecifes constitúen a base dun ecosistema moi produtivo e diverso. Os arrecifes de coral producen beneficios económicos, valorados en centos de miles de millóns de euros ao ano, en forma de pesca comercial, de subsistencia e ornamental, turismo, usos recreativos, protección das costas das tormentas, e fonte de novos compostos bioactivos para a industria farmacéutica e moitas cousas máis. Pode dicirse que o valor económico de Symbiodinium é inconmensurable.