cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Radiación infravermella
Quecemento
A radicación infravermella pode ser utilizada como unha fonte de calor. As súas aplicacións neste eido van dende a calefacción doméstica até sistemas para eliminar o xeo das ás dos avións, pasando por quentadores especiais para o tratamento de fisioterapia ou os quentadores de alimentos. Tamén hai aplicacións no eido da industria: formación de plásticos, peche de contedores plásticos, soldadura de plásticos, etc.
Meteoroloxía
miniatura|esquerda|Fotografía de Europa na banda infravermella tomada polo [[Meteosat o 29 de febreiro de 2008.]] Os satélites meteorolóxicos están equipados con escáneres que traballan na banda infravermella que permiten obter imaxes para determinar o espesor e o tipo das nubes ou calcular a temperatura da superficie da terra e da auga. Estes sensores traballan entre os 10,3 e os 12,5 µm.
As nubes altas formadas por partículas de xeo como os cirrus ou as nubes de gran desenvolvemento vertical como os cumulonimbus amósanse nunha cor branca brillante. Pola contra, as nubes baixas máis quentes como os stratus ou os stratocumulus amósanse en gris. A superficie da terra quente amósase como gris escuro ou negro. Unha das desvantaxes do infravermello radica no feito de que as nubes baixas e a néboa teñen unha temperatura semellante á da terra ou superficies mariñas e non se poden diferenciar. Porén, empregando a diferenza de luminosidade da canle IR4 (10,3 a 11,5 µm) e a da canle de infravermellos próximos (1,58 a 1,64 µm) pódense diferenciar as nubes baixas producindo unha “néboa” na imaxe. A gran vantaxe do infravermello é que as imatxes tamén se poden obter durante a noite, o que permite dispoñer dunha secuencia continua da evolución do tempo.
Climatoloxía
No eido da climatoloxía, monitorízase a radiación infravermella para detectar tendencias no intercambio de enerxía entre a Terra e a atmosfera. Estas tendencias achegan información sobre os cambios a longo prazo do clima terrestre. Este é, xunto coa radiación solar, un dos principais parámetros estudados na investigación do quecemento global.
Espectroscopia
miniatura|Un espectrómetro de infravermellos Varian Scimitar 1000 FT-IR. A espectroscopia de infravermellos é unha técnica que se emprega per identificar moléculas por medio da análise dos seus enlaces. Cada enlace químico dunha molécula vibra a unha frecuencia característica e en moitas moléculas esta frecuencia atópase dentro da radiación infravermella. Cando unha molécula absorbe un fotón, pasa do seu estado fundamental a un estado excitado (onde vibra). Nun espectro típico de infravermellos nas abscisas atopámonos cunha escala de frecuencias expresada polo número de onda, e nas ordenadas a porcentaxe de tansmitancia (o cociente entre o fluxo radiante que atravesa un medio e o que incide nel). De xeito que se un material é transparente na radiación infravermella o seu espectro presentarase como unha liña paralela no eixo de abcisas. En troques, no caso dun material que non sexa completamente transparente, verificaranse as absorcións e as transicións entre os niveis de enerxía vibracionais. Neste caso, o espectro obtido caracterizarase por unha serie de picos de diferentes alturas que corresponderán a cada unha das transicións.
Algúns métodos especializados como a espectroscopia de infravermellos próximos ou NIRS (Near infrared spectroscopy) son especialmente utilizados na industria agroalimentaria para analizar a calidade dos produtos agrícolas e dos alimentos a través da determinación da humidade, proteínas, fibres, etc. Este método tamén se emprega nas industrias químicas, farmacéuticas e petroquímicas.
Astronomía
miniatura|esquerda|Dúas imaxes do [[Trapecio de Orión na Nebulosa de Orión captadas polo telescopio Hubble. A da esquerda corresponde ó espectro visible mentres que a da dereita é unha imaxe tomada por unha cámera de infravermellos e amosa un enxame de estrelas que non se aprecian na imaxe da esquerda.]] Os astrónomos observen os obxectos astronómicos na rexión infravermella do espectro electromagnético utilizando compoñentes ópticos, espellos, lentes e detectores de estado sólido. Para xerar unha imaxe sen interferencias é preciso que os compoñentes dun telescopio de infravermellos estean illados de calquera fonte de calor e que os detectores sexan refrixerados, e para esta función utilízase helio líquido.
A sensibilidade dos telescopios de infravermellos situados na Terra é bastante limitada por mor da presenza de vapor de auga na atmosfera que absorbe unha porción da radiación infravermella que chega do espazo a través dunha fiestra atmosférica (a parte do espectro electromagnético que contén as radiacións que non foron absorbidas ou reflectidas pola atmosfera terrestre). Esta limitación pode ser anulada parcialmente poñendo os observatorios a grande altura (montañas) ou transportando o telecopio a un avión ou un globo. Pero a maneira de eliminar completamente a limitación é poñendo os telescopios fóra da atmosfera da Terra, o espazo exterior é o lugar ideal para este tipo de telescopios de infravermellos.
A fracción infravremella do espectro presenta diversos beneficios per os astrónomos, por exemplo, permite detectar as nubes moleculares de gas e po da nosa galaxia porque locen ó ser irradiados pola calor das estrelas que se están a formar no seu interior. A infravermella tamén permite a detección das protoestrelas amtes de que comecen a emetir luz visible. As estrelas só emiten unha pequena parte da súa enerxía na fracción infravermella do espectro electromagnético, por iso os obxectos fríos que hai nas súas proximidades como os planetas poden ser máis facilmente detectados (na fracción visible do espectro o resplendor da estrela anula a luz reflectida polo planeta).
A radiación infravermella tamén é moi útil para observar os núcleos das galaxias activas que a miúdo son tapados polo gas e o po interestelares. As galaxias arredadas cun gran desprazamento cara ó vermello tendrán un pico no seu espectro desprazado para lonxitudes de onda máis longas, por iso son máis facilmente observables na banda infravermella.
Seguimento
O seguimento por infravermellos é un sistema de guía de mísiles que se basea na emisión de radiación infravermella por parte dos obxectivos. Moitos obxectos como os motores dos avións ou dos vehículos, e mesmo tódalas persoas, xeran e emiten calor abonda como para que sexan visibles na parte infravermella das lonxitudes de onda en comparanza co resto de obxectos dos arredores.
Efectos biolóxicos
A radiación infravermella divídese, de acordo cos seus efectos biolóxicos e de maneira arbitraria, en tres categorías ou tipos: a radiación infravermella curta (0,8 a 1,5 µm), a media (1,5 a 5,6 µm) e a longa ( 5,6 a 1000 µm). Os primeiros traballos cos diferentes tipos de radiación de infravermellos, informaban das diferentes formas da acción biolóxica dos tres tipos de radiaciób (curta, media e longa). Críase que a radiación curta penetraba profundamente na pel sen causar un aumento importante da temperatura da superficie do tecido epitelial, mentres que a maioría da enerxía da radiación infravermella media e longa era absorbida pola capa superior da pel e a miúdo causaba efectos térmicos prexudiciais, como queimaduras ou proído. Porén, algúns anos máis tarde presentouse unha nova visión da infravermella media e longa demostrando que todas as bandas de radiación producen efectos biolóxicos de rexeneración celular.
Estudos in vitro con radiación infravermella curta sobre as células humanas, endoteliais e queratinocitos, demostraron un aumento da produción de TGF-β1 (factor de crecemento transformante-β1) despois dunha única irradiación (36-108 J/cm2) e de maneira dependente do tempo para o contido de MMP-2 (Metaloproteinasa de matriz-2), sendo este último tanto a nivel proteico como transcricional. Estas dúas proteínas están implicadas na fase de remodelación da reparación das lesións. E estes efectos foron considerados de natureza atérmica porque os modelos utilizados como control térmico non amosaron un aumento na súa expresión proteica.
Os experimentos con ratos diabéticos demostrou unha aceleración da velocidade de peche dunha ferida con tratamentos diarios de radiación infravermella curta, en comparanza cos grupos de control, cun crecemento da temperatura de aproximadamente 3,6 °C despois de 30 minutos de exposición.
A utilización de LEDs (díodos emisores de luz) de luz infravermella curta demostrou a reversión dos efectos da tetradotoxina (TTX), un bloqueador das canles de sodio das células, e polo tanto un bloqueador do impulso nervioso, así como a redución dos danos na retina causados pola exposición ó metanol nos ratos.
Os experimentos coa radiación infravermella longa demostraron unha inhibición do crecemento tumoral nos ratos e unha mellora dos tecidos das feridas. Tamén se demostrou un incremento do proceso de rexeneración nos ratos sen aumento da circulación sanguínea durante os períodos de irradiación nin aumento na temperatura do epitelio. Outros datos indican un aumento da infiltración de fibroblastos no tecido subcutáneo en ratos tratados con radiación infravermella longa, en comparanza cos animais de control, e unha maior rexeneración do coláxeno na rexión lesionada, así como a expresión de TGF-β1. Da mesma maneira, a radiación infravermella foi quen de provocar un aumento da anxioxénese no lugar da lesión e aumentar a resistencia na tracción do epitelio en rexeneración.
Morte teórica de información
A morte teórica de información é a destrución da información contida dentro dun cerebro humano (ou calquera estrutura cognitiva capaz de constituír unha persoa) a tal punto que a recuperación da persoa orixinal é teoricamente imposible, por calquera medio físico.
Naím Thomas
Naím Thomas Mansilla, nado en Premià de Mar (Barcelona) o 16 de outubro de 1980, é un cantante e actor español que saltou á fama como concursante da primeira edición de Operación Triunfo.
Traxectoria
Participou como actor en varios filmes entre 1992 e 2003. En 2001 deuse a coñecer en toda España ao participar na primeira edición de OT, que lle serviu para lanzar o seu primeiro disco. Estivo tres anos nos Ánxeles. Foi presentador nunha canle autonómica de Madrid. A maior parte da súa carreira dedicouna ao teatro e os musicais.
Morte teórica de información
Historia e características
O concepto de morte teórica de información xurdiu na década de 1990, en resposta ao problema que co avance da tecnoloxía médica, as condicións anteriormente consideradas como morte, como parada cardíaca, convertéronse en reversibles e xa non son máis consideradas como tal.
A "morte teórica de información" pretende significar morte que é absolutamente irreversible por calquera tecnoloxía, distinguíndose de morte clínica e morte legal, que denota limitacións para o contexto da asistencia médica dispoñible, no canto das verdadeiras limitacións teóricas de supervivencia. En particular, a perspectiva de reparación do cerebro usando nanotecnoloxía molecular, levanta a posibilidade de que a medicina poida un día ser capaz de reanimar pacientes, mesmo horas despois de pararse o corazón. O termo "teórico de información" é usado no sentido de teoría da información.
Gisela Lladó
Gisela Lladó Cánovas, nada en El Bruc (Barcelona) o 1 de xaneiro de 1979, é unha cantante e actriz española que saltou á fama como concursante da primeira edición de Operación Triunfo.
Morte teórica de información
Historia e características
Ralph Merkle en Molecular Repair of the Brain definiu morte teórica de información como a seguinte:
Gisela Lladó
Formou parte do coro que acompañou a Rosa López no Festival de Eurovisión 2002. Foi a voz de varias cancións de filmes de Walt Disney Pictures, Universal Pictures e Filmax. En 2003 representou a España no Festival de Viña del Mar gañando dúas gaivotas. En 2008 representou a Andorra no Festival da Canción de Eurovisión. Gisela lanzou ao mercado sete discos durante a súa carreira e dedícase principalmente ao teatro e os musicais.
Morte teórica de información
Historia e características
O momento exacto da morte teórica de información é actualmente descoñecido. Especúlase que ocorra gradualmente tras varias horas de morte clínica á temperatura ambiente, a medida que o cerebro sofre autólise. Tamén pode ocorrer máis rapidamente se non houber fluxo sanguíneo para o cerebro durante o soporte á vida, conducindo a un estado de descomposición do cerebro morte cerebral, ou durante a progresión de doenzas cerebrais dexenerativas que causan unha perda extensiva da estrutura cerebral.
Hélice superenrolada
Descubrimento
A posibilidade da existencia dun motivo estrutural en hélice superenrollada foi proposta para a α-queratina por Francis Crick en 1952, xunto co desenvolvemento dos métodos matemáticos necesarios para determinar a súa estrutura. Isto ocorreu pouco despois de que Linus Pauling et al. propuxesen a estrutura da hélice alfa en 1951.
Estrutura molecular
As hélices superenroladas xeralmente posúen un patrón repetido do tipo hpphppp, de residuos de aminoácidos hidrofóbicos (h) e polares (p), chamado héptada repetitiva. As posicións da héptada repetitiva están marcadas como abcdefg, onde a e d son as posicións hidrofóbicas, ocupadas frecuentemente por isoleucina, leucina ou valina. Pregar unha secuencia con este patrón repetitivo nunha estrutura secundaria en hélice alfa fai que os residuos hidrofóbicos se presenten como unha "banda" que xira suavemente ao longo da hélice en sentido antihorario, formando unha estrutura anfipática. A forma máis favorable para que dúas destas hélices se organicen no medio acuoso do citoplasma é envolver as zonas hidrófobas entre si de modo que queden rodeados dos aminoácidos hidrofílicos, que se sitúan no exterior. Debido a isto, a posición interior das superficies hidrófobicas, proporciona a forza termodinámica impulsora para a oligomerización. A ensamblaxe en hélice superenrollada (coiled coil) é moi compacto, interaccionando entre si practicamente todas as cadeas laterais dos residuos a e d por medio de forzas de van der Waals. Esta ensamblaxe tan compacta foi predita por Francis Crick en 1952 e coñécese como ensamblaxe "botón en ollal" ("knobs into holes" en inglés).
As hélices alfa poden ser paralelas ou antiparalelas, e adoitan adoptar un enrolamiento en sentido antihorario. Aínda que o enrolamento en sentido horario non sexa tan termodinamicamente favorable, tamén se atoparon na natureza algúns exemplos e tamén o adoptan algunhas proteínas sintéticas.
Importancia biolóxica
miniatura|200px|dereita|Vista lateral do hexámero gp41 que inicia a entrada do VIH na súe célula diana. Un paso chave para a entrada do VIH nas células humanas é a exposición dunha hélice superenrolada trimérica paralela coñecida como gp41. O trímero de gp41 normalmente está cuberto por outra glicoproteína de superficie chamada gp120, a cal o protexe dos anticorpos. Despois de unirse á célula diana, a gp120 experimenta un cambio conformacional que expón o trímero gp41, cuxa cola hidrofóbica N-terminal atravesa a membrana celular da célula destino. Outras tres hélices de gp41 préganse nos sucos da hélice superenrolada do trímero de gp41, formando un hexámero, achegando a cápside viral e a membrana da célula diana o suficientemente como para a fusión. O virus entra na célula e comeza a replicarse. Desenvolvéronse fármacos inhibidores que se unen nos sucos da hélice superenrolada de gp41 tales como Fuzeon.
Deseño de hélices superenroladas
O problema xeral de predicir a estrutura pregada dunha proteína tendo soamente a súa secuencia de aminoácidos non está resolto. Porén, a hélice superenrolada é un dos poucos motivos de pregamento para o cal foi resolta a relación entre a secuencia de aminoácidos e a estrutura pregada final. Harbury et al. realizaron o estudo do arquetipo de hélice superenrollada, GCN4, no que estableceron as normas que determinan a forma en que a secuencia peptídica afecta ao estado oligomérico (é dicir, o número de hélices alfa na ensamblaxe final). O GCN4 é unha hélice superenrolada de 31 aminoácidos (o que equivale a pouco máis de catro héptadas) paralela, dimérica e posúe unha repetición de isoleucinas e leucinas nas posicións a e d, respectivamente. Cando se intercambian os aminoácidos nas posicións a e d obtense un trímero de hélice superenrolada. Ademais, mutando ambos os aminoácidos das posicións a e d a leucina isto dá lugar á formación dun tetrámero de hélice superenrolada. Estas regras representan un conxunto asombrosamente simple de normas para a determinación do estado oligomérico da hélice superenrolada. Outro aspecto da ensamblaxe relativamente ben coñecido, polo menos no caso dos dímeros, é que colocar un residuo polar (en particular asparaxina) en posicións a opostas forza a ensamblaxe de hélices paralelas. Este efecto débese ao establecemento dun enlace de hidróxeno autocomplementarios entre estes residuos, o cal quedaría insatisfeito se unha asparaxina se enlazase, por exemplo, cunha leucina da outra hélice.
Manhattan
miniatura|320px|Vista de Manhattan. miniatura|250px|dereita|Condado de Nova York, dentro do Estado de Nova York. miniatura|250px|dereita|Estado de Nova York, dentro dos Estados Unidos. Manhattan é o nome dunha illa no río Hudson e tamén dun dos cinco distritos metropolitanos que forman a cidade de Nova York.
O distrito metropolitano ten os mesmos límites que o condado de Nova York e inclúe a illa de Manhattan así como varias illas máis pequenas (Roosevelt, Randall, entre outras), a máis diso unha pequena porción de terra continental (Marble Hill, que xeograficamente está no Bronx, pero politicamente pertence ao condado de Nova York). No ano 2004, a poboación era de 1 562 723 persoas. O condado de Nova York é o de menor área en Nova York.
Xeografía
O condado de Nova York e o distrito de Manhattan teñen os mesmos límites (son coextensivos). Como parte da cidade de Nova York, o condado non ten outras subdivisións políticas. Ocupa toda a illa de Manhattan, rodeada polo East River, o río Harlem e o río Hudson. Tamén inclúe algunhas illas máis pequenas como a Illa Roosevelt (antigamente chamábase illa Welfare, e anteriormente aínda "Illa Blackwell"), a illa U Thant (oficialmente coñecida como illa Belmont), e unha pequena porción da terra continental norteamericana (Marble Hill) contigua ao Bronx. Marble Hill foi orixinariamente parte da illa de Manhattan; pero a Canle do Río Harlem, cavado no século XIX para mellorar a navegación no río Harlem, separouno de Manhattan.
centro|miniatura|500px|Skyline de Lower Manhattan (2006) visto desde o Staten Island Ferry
A illa de Manhattan ten 21,5 km de longo.
O condado de Nova York ten unha área total de 87,5 km², dos cales 59,5 km² son de terra e 28,0 km² son de auga (68% terrestre e 32% acuática).
Manhattan está conectada por pontes e túneles a Nova Jersey no oeste e a tres distritos de Nova York: O Bronx no nordés e Brooklyn e Queens en Long Island ao leste e ao sur. A súa única conexión directa co quinto distrito da cidade é o "Staten Island Ferry", cuxo terminal atópase no Parque Battery no seu extremo sur.
Cada 28 de maio e 12 de xullo, tanto o amencer como ao ocaso, o sol é visible no horizonte desde o nivel das rúas ao estar aliñado co seu trazado.
Monumentos de Manhattan
dereita|miniatura|Times Square O Edificio Empire State, o Edificio Chrysler, o distrito dos teatros ao redor de Broadway, Columbia University, o centro financeiro ao redor de Wall Street, "Lincoln Center for the Performing Arts", Harlem, o "American Museum of Natural History", Chinatown, e o Central Park están todos localizados nesta illa densamente poboada.
Ademais de "Times Square" e a Quinta Avenida onde se atopa gran parte do movemento comercial, o Metropolitan Museum ou o referente en arte moderna, o MoMa.
"Uptown" e "Downtown"
En Manhattan, uptown significa cara arriba, é dicir, cara á parte máis elevada da illa (cara ao norte) e downtown significa cara abaixo (cara ao sur) en calquera forma de transporte ou localización e iso débese a que os ríos (o Hudson ao oeste e o East river ao leste) que rodean a illa desprázanse de norte a sur, aínda que o desnivel existente entre os extremos norte e sur é practicamente inexistente. Así pois, dicir uptown train é referirse a un subterráneo que vai ao norte, mentres que ir a un restaurante que se atopa three blocks downtown estará a tres cuadras ou mazás cara ao sur desde o lugar que serve de referencia. Uptown tamén pode referirse á parte norte de Manhattan (máis aló da rúa 59) e downtown á parte sur (antes da rúa 23 ou a rúa 14). A área media, entre as rúas 23 e 59 é coñecido como Midtown.
Estas denominacións débense a que a illa tivo, desde o propio século XVII, tres núcleos poboados e a súa localización orixinal na propia configuración da illa prevaleceu co tempo ao propio crecemento urbano da cidade. O camiño que orixinalmente unía ás tres poboacións é o que se conserva hoxe en día co nome de Broadway (Camiño ancho), que é a única avenida de Manhattan que non é recta: evidentemente, segue o trazado orixinal do século XVII, do camiño que unía os tres pobos.
Como a propia cidade de Nova York construír orixinalmente na punta meridional da illa e seguiu sendo durante séculos a parte máis importante da poboación, é dicir, o casco antigo, orixinal, financeiro e comercial, todas as demais cidades norteamericanas tomaron "prestado" o termo downtown para referirse ao núcleo principal de cada unha, aínda que fose unha idea que non tivese correspondencia co propio relevo ou topografía da localidade. O porto tamén se situou ao redor dese downtown o que contribuíu tamén a reforzar esta idea. Deste xeito, o uso do termo downtown en Nova York difire doutras cidades americanas onde o "downtown" o centro financeiro e urbano máis importante da cidade pode non estar na parte máis baixa do relevo. A importancia que adquiriu Nova York durante o século XX, converteu ao centro financeiro orixinal, Financial District que se atopa "downtown", é dicir no centro urbano orixinal da cidade, en insuficiente, polo que xurdiu moi pronto a necesidade de expandir as súas funcións ao novo distrito financeiro situado no Midtown.
O termo Baixo Manhattan é comunmente usado para referirse á parte sur da illa, particularmente ao sector situado ao sur da Rúa Houston, onde as rúas teñen nomes, non son numeradas e non seguen a cuadrícula do resto da illa. Así, o límite orixinal da cidade atopábase en Wall Street, que era o lugar que ocupaba a muralla que rodeaba a cidade polo norte (de aí o seu nome). Esta é unha idea similar ao que ocorreu en Europa, onde as murallas que rodeaban as cidades medievais foron converténdose co tempo en avenidas de circunvalación.
Historia
dereita|miniatura|Ponte de Manhattan ao amencer O nome de "Manhattan" vén dos idiomas dos habitantes primitivos da área. A historia presenta unha interpretación popular que salienta a forma como esta illa foi comprada por colonos neerlandeses aos nativos por 24 dólares en 1624 e o establecemento dunhas 30 familias holandesas dous anos despois, cando fundaron a cidade de Niew Amsterdam (Nova Ámsterdan) onde agora se atopa o downtown. Esta cidade converteuse na capital do territorio da Nova Holanda, colonia holandesa de breve existencia. En 1664 pasou á administración inglesa tras unha resistencia relativamente débil dos holandeses, en parte debida ao descontento da poboación co gobernador Peter Stuyvesant.
Os ingleses cambiaron o nome da cidade polo de New York, bautizado así en honra do Duque de York, quen logo sería o Rei católico Xacobe II de Inglaterra. O condado de Nova York é un dos doce condados orixinais do Estado de Nova York, creados en 1683. No momento da súa creación, tiña a mesma extensión que a cidade de Nova York e ocupaba toda a illa de Manhattan, a mesma área que ocupa hoxe día. En 1873, a parte occidental do actual condado do Bronx foi transferida ao condado de Nova York, desde o condado de Westchester e en 1895, a parte restante do Bronx tamén foi transferido ao condado. En 1914, aquelas partes constituíron o novo condado do Bronx.
O crecemento da poboación foi relativamente lento ata chegar á primeira metade do século XIX, cando se foi difundindo e desenvolvendo as novas actividades industriais (a propia Revolución industrial) e o comercio consecuente, cando xa existían os Estados Unidos como país independente (desde fins do século XVIII). A expansión do núcleo orixinal de Nova York (downtown Manhattan) afectou a toda a illa e o desenvolvemento dos ferrocarrís a partir de mediados do século XIX (que servían para abastecer ás cidades de todo tipo de produtos) foi en gran parte responsable de que fose unha das primeiras cidades do mundo en alcanzar os catro millóns de habitantes. Por iso é que O. Henry escribiu unha obra, unha colección de contos breves, que titulou Os catro millóns e que facía referencia ao número de habitantes de Nova York a comezos do século XX e ao feito de que eran catro millóns de historias que contar.
É o centro económico e social da cidade (Nova York) máis poboada da costa leste estadounidense. Albergou o World Trade Center ata o atentado terrorista do 11 de setembro de 2001.
Lexislación e Goberno
Como os outros condados contidos na cidade de Nova York, non hai goberno condal, pero os tribunais de condado e outras autoridades como o fiscal si existen. Cada distrito metropolitano en Nova York elixe un Presidente pero este cargo non ten moito poder, de facto. (Ver Nova York.)
A oficina do Presidente de Distrito (Borough President) foi creada coa consolidación dos cinco condados, para equilibrar a balanza destes, respecto do goberno municipal central. Cada presidente de distrito tiña un rol poderoso, que se derivaba do feito de ter un voto no New York City Board of Estimate, o corpo responsable de crear e aprobar os orzamentos municipais e realizar as propostas para a ordenación do territorio. En 1989, o Tribunal Supremo dos Estados Unidos declarou esta Xunta inconstitucional, por darse o feito de que Brooklyn, o condado máis poboado do muncipio, non tiña máis voto sobre o terreo que Staten Island, o condado menos poboado da cidade. Isto constitúe unha violación da Cláusula de Protección Igual da Décimo cuarta Emenda da Constitución dos Estados Unidos, emitida en 1964, baixo a premisa de un home, un voto.
As competencias do Board of Estimate foron transferidas á Xunta de Concelleiras (City Council, con 51 membros, encargado do poder lexislativo na cidade), aumentando así o poder centralizado no municipio neoiorquino. Manhattan ten dez concelleiros no New York City Council.
Desde 1990, o Presidente de Distrito actúa como defensor dos intereses do condado ante as axencias da alcaldía, as concellarías muncipais, o goberno estatal de Nova York e as corporacións. A presidenta do Distrito de Manhattan é Scott M. Stringer.
O Fiscal do Distrito de Nova York (coñecido como District Attorney ou simplemente D.A., no orixinal inglés) é Robert M. Morgenthau.
Tamén ten 12 distritos administrativos, cada un deles servido por unha Xunta de Comunidade local (Community Board). Estas Xuntas son os corpos representativos que recollen as queixas cidadás e serven como defensores dos residentes da súa área, ante o Concello.
Nova York é oficialmente designado como a capital do condado de Nova York, o que é totalmente irrelevante para todos os efectos prácticos debido a que non hai outras cidades ou pobos no condado.
Demografía
O condado de Nova York é o máis densamente poboado dos Estados Unidos.
Ao ano 2000, habían 1 537 195 persoas, 738.644 cabezas de familia, e 302.105 familias residentes no condado. A densidade de poboación é de 25.849,9 hab/km². Hai 798.144 casas cunha densidade de 13.421,8 hab/km². A composición racial do condado é de 54,36% brancos, 17,39% negros, 9,40% asiáticos, 0,07% oceánicos, 0,50% nativos americanos, 14,14% doutras razas, e 4,14% mestizos. 27,18% do total da poboación son latinos ou hispanos, que poden ser de calquera raza.
Hai 738.644 cabezas de familia, dos cales o 17,1% ten menores de idade ao seu cargo, o 25,2% son matrimonios que viven xuntos, o 12,6% son mulleres solteiras, e o 59,1% non son familias.
No condado, o 16,8% da poboación ten menos de 18 anos, 10,2% ten entre 8 e 24 anos, o 38,3% entre 25 e 44, o 22,6% entre 45 e 64, e o 12,2% teñen máis de 65 anos. A media de idade é de 36 anos. Por cada 100 mulleres hai 90,3 homes e por cada 100 mulleres menores de idade, hai 87,9 homes.
A media anual de ingresos dun cabeza de familia é de 47.030 dólares estadounidenses, e a media de ingresos por familia é de 50.229 dólares. Os homes teñen uns ingresos de ao redor de 51.856 fronte aos 45.712 das mulleres. O ingreso medio per capita do condado é de 42.922 dólares. O 20 % da poboación e o 17,6% das familias están por baixo do limiar da pobreza. Do total de persoas que viven nesta situación, o 31,8% son menores de idade e o 18,9% teñen máis de 65 anos.
Lingua
En Manhattan hai censados falantes de 96 linguas distintas. A maioría da poboación é de lingua inglesa, cun 58,1% dos falantes. O español é a segunda lingua cun 24,9% de falantes. O chinés conta cun 5%, o francés un 2,2% e o resto de idiomas non chega ao 1% de falantes.
A Pena Furada
miniatura|dereita|Petróglifo da Moura en Pena Furada, Coirós.
A Pena Furada é un sitio arqueolóxico que podería corresponderse cun espazo ritual monumentalizado emprazado no lugar de Figueiras, no concello de Coirós. Considérase un santuario pola presenza dunha figura antropomorfa co sexo feminino moi remarcado, insculturada nun podio, nun contexto construtivo de claro sentido ritual que define un amplo, complexo e monumental espazo simbólico.
Características
Neste espazo atopáronse inicialmente unha serie de petróglifos polas diferentes penas do lugar, os principais foron:
A Moura
A Moura é un petróglifo que representa a unha muller de cabeza ovalada con ollos e boca, con dous brazos e dúas pernas que rematan nos pés, e cun sexo ben remarcado que podería indicar algún culto á fertilidade. Esta figura feminina non se corresponde con ningún dos petróglifos típicos descritos en Galicia.
Escavacións do ano 2011
miniatura|dereita|Pedra traballada con forma esférica. En setembro do ano 2011 o arqueólogo Antón Malde e o xornalista Manuel Gago dirixiron cun equipo de voluntarios un proxecto de arqueoloxía pública no que se adicaron á limpeza e escavación do lugar. Nestas escavacións reveláronse varias estruturas con muros que se supón que formarían parte dun santuario centrado na figura da Moura. Atopáronse gran cantidade de anacos de cerámica romana, restos de tellas, restos de muros perimetrais e unha pedra tallada en forma de esfera.
Segundo Malde o sitio podería tratarse dun santuario galaicorromano construído entre os séculos I e IV.
Yobe
356px|miniatura|Localización de Yobe dentro de Nixeria Yobe é un dos estados da República Federal de Nixeria. A súa capital é a cidade de Damaturu. Ten unha superficie de 44.880 km². A súa poboación cífrase en 2.609.566 persoas (datos do censo do ano 2007), o que dá unha densidade de poboación de 57,3 habitantes por cada quilómetro cadrado.
Limita polo norte coa República de Níxer, polo leste co estado de Borno, polo sur co estado de Gombe e polo oeste cos estados de Jigawa e Bauchi.
Serbia central
miniatura|200px|Mapa da Serbia central. Serbia central (en serbio: Централна Србија ou Centralna Srbija), tamén coñecida como Serbia interior (en serbio: Ужа Србија ou Uža Srbija), á a rexión de Serbia que, desde 1945 a 2009 se encontraba entre as provincias de Kosovo i Metohija (ao sur) e Vojvodina (ao norte).
Status político
A rexión non é unha división administrativa de Serbia como tal, pero está baixo a xurisdición directa das autoridades da República, a diferenza das provincias de Kosovo e Metohija e de Voivodina que teñen (ou tiveron) un certo grao de autonomía territorial.
Subdivisións administrativas
miniatura|200px|Distritos da Serbia central. O territorio de Serbia central está dividido en 17 distritos e a cidade de Belgrado, e os distritos, á súa vez, están subdivididos en municipalidades. Os distritos son:
Historia
miniatura|200px|Límites de Serbia en [[1878, os cales eran similares ás fronteiras da actual Serbia central.]]
Viminacium (hoxe Kostolac) foi a capital da provincia romana de Mesia no século II. As varias capitais dos estados serbios medievais estiveron tamén localizadas no actual territorio de Serbia central: Raš (a capital de Raška), Debrć (capital de Sirmia) e Belgrado (capital do reino de Stefan Dragutin Nemanjić), Kruševac (a capital do estado de Lazar Hrebeljanović), e Smederevo (a capital do Despotado de Serbia).
Entre os anos 1718 e 1739 a rexión estivo baixo o reino dos Habsburgo e, despois do Primeiro Levantamento Serbio, en 1804, a rexión chegou a ser un estado serbio libre coñecido como Serbia. Pero foi conquistado de novo polos otománs en 1813, aínda que, tras o Segundo Levantamento Serbio (1815-1817), acabou sendo recoñecida como un principado autónomo dentro do Imperio otomán chegando a ser, en 1878, un estado independente. Os límites de Serbia establecidos nese ano eran moi similares aos límites actuais de Serbia central. miniatura|200px|dereita|División administrativa de Serbia central (distritos e municipios), entre 1974 e 1990.
En 1913 Serbia expandiu as súas fronteiras cara ao sur, controlando unha gran parte do actual Kosovo e da actual Macedonia do Norte. Como consecuencia da primeira guerra mundial ampliouse o territorio no norte e no suroeste, converténdose en parte (a meirande parte) do novo Reino dos Serbios, Croatas e Eslovenos, o 1 de decembro de 1918.
A rexión máis tarde coñecida como Serbia central non tiña un estatuto político independente dentro do Reino, aínda que, en 1929, cando se formaron as novas provincias (banovine) da monarquía, unha das provincias (Morava Banovina) estableceuse na parte oriental da Serbia central coa súa capital en Niš.
Entre 1941 e 1944, o territorio da antiga Serbia central foi ocupada polas tropas alemás e a maior parte de Serbia foi incluída no protectorado alemán de Serbia, partes do sueste foron ocupadas por Bulgaria, mentres que outras, no suroeste, ocupounas Italia que as anexionou ao estado monicreque de Montenegro.
A ocupación do Eixe finalizou en 1944, e a República Democrática de Serbia pasou a formar parte da nova República Federal Socialista de Iugoslavia. En 1945, Voivodina e Kosovo foron declaradas provincias autónomas dentro de Serbia, mentres que a parte de Serbia que quedou fóra destas provincias coñeceuse como Uža Srbija ("Serbia Propia" en galego).
Ao comezo dos anos 1990, o termo Uža Srbija substituíuse polo novo termo Centralna Srbija ("Serbia central" en galego) e este novo termo foi usado en todas as publicacións oficiais do goberno serbio para referirse a esta rexión.
Cando se formaron as novas rexións estatísticas de Serbia en 2009-2010, o territorio da Serbia central transformouse oficialmente en 3 rexións estatísticas: Rexión de Belgrado, Rexión de Šumadija e Serbia Occidental e Rexión de Serbia do Sur e do Leste.
Rexións xeográficas
Algunhas rexións xeográficas importantes de Serbia central son:
Cidades
As principais cidades de Serbia central son: (Poboación estimada en 2002)
Grupos étnicos
Segundo o censo de 2002, os grupos étnicos na Serbia central eran os seguintes:
En 2002, a maioría dos municipios de Serbia central tiña unha maioría étnica de serbios. Tres municipios (Novi Pazar, Tutin e Sjenica) tiñan maioría de bosníacos; dous municipios (Bujanovac e Preševo), maioría albanesa; un dos municipios (Bosilegrad) unha gran maioría búlgara, e outro dos municipios (Dimitrovgrad) tiña unha composición étnica moi mesturada, con maoiría relativa búlgara.
Cultura
A rexión de Serbia central posúe moitos monumentos culturais. Perviven numerosos restos da civilización romana, como os de Gamzigrad, Viminacium, Mediana etc. Tamén son notábeis algunhas fortalezas medievais, como as de Kalemegdan, en Belgrado, Smederevo, Golubac e Fetislam, cerca de Kladovo. Uns dos máis importantes restos medievais da rexión son os numerosos mosteiros e igrexas medievais serbios, como os mosteiros de Djurdjevi Stupovi, Studenica, Sopoćani, Žiča etc.
Enerxía azul
Obtención da enerxía azul
miniatura|esquerda|[[Membrana semipermeable usada en desalinizacións.]] Cando se coloca unha membrana semipermeable (que retén os ións de sal pero permite o paso de auga) entre dous tanques que conteñen auga doce e auga salgada, observarase un fluxo neto de auga dende o tanque de auga doce ó de auga salgada. Se o tanque de auga salgada ten un volume fixo, a presión incrementaríase ata un máximo teórico de 26 bares, equivalente a unha columna de auga duns 270 metros de altura.
Este aumento de presión pode ser usado para xerar enerxía. Isto ocorre se a mestura pode facerse controlando a presión no lado da auga salgada. O proceso denomínase presión osmótica atrasada ou PRO e, nun proceso tecnicamente viable, aproximadamente a metade da enerxía teórica pode ser transformada en enerxía eléctrica, facendo da enerxía azul unha nova fonte de enerxía renovable.
O proceso "PRO"
Presión osmótica atrasada (PRO), é o proceso polo cal a mestura da auga doce coa auga salgada se leva a cabo controlando a presión do tanque da auga salgada.
A auga doce é introducida na planta, onde entra nas membranas. Nos módulos de membranas, a auga doce é transferida por osmose a través das membranas dentro da auga de mar que se atopa a presión. O proceso osmótico incrementa o fluxo de auga a alta presión, esta é a principal transferencia de enerxía da planta. A auga de mar é bombeada dende o mar e introducida nas membranas, onde se dilúe coa auga doce que entra a través das membranas.
Planta osmótica
miniatura|200px|Comportamento dunha [[membrana semipermeable nun tratamento de hemodiálise, onde o sangue corresponde coa cor vermella, o fluído de diálise co azul e a membrana co amarelo.]] Unha planta osmótica utiliza auga procedente dun río e auga salgada do mar. Ambas masas están separadas por unha membrana semipermeable, baseada nun composto de polietileno modificado electricamente. As moléculas de sal da auga de mar fan que a auga doce pase a través da membrana. Este feito incrementa a presión da auga de mar, que se utiliza para mover unha turbina xeneradora de electricidade. As plantas de enerxía azul son moi eficientes comparadas con outras fontes de enerxía renovable.
Localización das plantas
O feito de que algunhas desembocaduras estean situadas preto de cidades e zonas industriais permite que a produción de enerxía azul obtida sexa consumida no mesmo lugar onde se xera. Isto posibilita que a maioría do potencial da enerxía azul poida ser aproveitado en zonas urbanas. As plantas de enerxía azul poden ser construídas parcial o completamente baixo terra, o que fai que o impacto visual sobre o contorno sexa mínimo. O proceso de xestión da auga asociado coa operación da planta pode ser deseñado para que non afecte ós biotipos de todo o río.
A enerxía azul e o ambiente
A enerxía azul é unha fonte de enerxía cun impacto ambiental reducido porque carece de emisións de CO2. O proceso de mesturar auga doce con auga salgada é un proceso natural que se dá en todo o mundo. As plantas de enerxía azul están deseñadas para extraer a enerxía deste proceso sen interferir na calidade do contorno do lugar.
O río e a súa desembocadura
Moitos ríos desembocan no océano nunha cidade ou comunidade industrial. Isto supón que a maioría do potencial da enerxía azul pode ser utilizado sen necesidade de transportar a enerxía á zona industrializada que a consome. Os posibles impactos negativos sobre o contorno poden ser probablemente compensados por unha combinación dos requisitos de fluxo do río ou caudal ecolóxico e a planta de enerxía azul. Cómpre realizar un estudo medioambiental sobre o impacto da entrada e saída de auga salgada sobre o contorno.
Xestión da auga
A xestión da auga asociada ó funcionamento da planta pode ser deseñada de forma que os biotipos do río, estuario e océano sexan mantidos nun estado saudable. Nalgúns casos, en áreas moi industrializadas, é posible que a planta de enerxía azul poida incluso mellorar a condiciones medioambientais.
Datos
miniatura|esquerda|Vista aérea de fiordes na costa leste de [[Groenlandia.]] Como dato, calcúlase que Noruega podería xerar, grazas ós seus abundantes ríos, o 10% da súa produción enerxética total mediante este sistema.
O choque de auga doce dun río ó desembocar na auga salgada do mar é unha enorme fonte de enerxía azul ou enerxía osmótica que explora a empresa Statkraft [www.starkraft.com] dende 1993.
A firma norueguesa iniciou xa a construción dunha planta piloto nas instalacións de Södra Cell Tofte, un fabricante de papel da cidade de Hurum, nun fiorde a só 60 quilómetros de Oslo que estaría operativa a principios deste ano.
Antón Gómez-Reino
Antón Gómez-Reino Varela, nado como Antonio Gómez-Reino Varela e coñecido como Toné, nado na Coruña en 1980, é un político galego.
Traxectoria
É técnico en saúde ambiental e activista social na Coruña. Foi un dos asinantes do Manifiesto Mover Ficha, que iniciou o movemento que callou en Podemos. Foi un dos impulsores da Marea Atlántica. En xaneiro de 2015 integrouse no equipo de Breogán Riobóo, primeiro secretario xeral do partido en Galicia.
É deputado no Congreso dos Deputados dende 2016 (XI lexislatura). Encabezou a lista de En Marea pola provincia da Coruña nas eleccións xerais de 2015 e nas de 2016, así como a lista de En Común-Unidas Podemos pola mesma circunscrición nos comicios de abril e de novembro de 2019.
Foi secretario xeral de Podemos en Galicia dende outubro de 2018, cando gañou as eleccións primarias sobre Carolina Bescansa. Mantívose ata decembro de 2022, cando foi substituído por Borja San Ramón.
Nas eleccións ao Parlamento de Galicia de 2020 foi elixido como candidato do Grupo Común da Esquerda para a presidencia da Xunta de Galicia, como líder da coalición de Podemos Galicia, Esquerda Unida, Anova e as mareas municipalistas. A formación non obtivo ningún escano, polo que se mantivo como deputado no Congreso.
Cercio, Lalín
Santiago de Cercio é unha parroquia que se localiza no concello de Lalín. Segundo o IGE en 2011 tiña 246 habitantes (126 mulleres e 120 homes), distribuídos en 8 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 285 habitantes.
Nesta parroquia fundouse a Banda de música de Mato.
Patrimonio
alt=Cercio (Lalín). |miniatura|CEIP Plurilingüe Varela Buxán de Cercio (Lalín) Cercio conserva unha igrexa construída no ano 1700 e un cruceiro levantado en 1908. No chamado Coto das Covas consérvase a entrada dunha escavación subterránea, da que se di que os romanos extraeron ferro, estaño e volframio, aínda que semella máis unha simple cala de prospección.
Servizos
Na parroquia tamén se encontra unha Sociedade cooperativa, Cobideza. Foi fundada no ano 1994, aínda que xa funcionaba como unha agrupación de gandeiros a finais dos anos 80. Na actualidade esta Sociedade conta con 250 socios (155 deles produtores de leite) dos seguintes concellos: Lalín, Agolada, Vila de Cruces e Silleda. Os servizos que se ofrecen son a comercialización de leite crúa, servizo de maquinaria, servizo de veterinarios, servizo agronómico, servizo de alimentación, servizo de substitución, servizo farmacéutico e tramitación de seguros agrogandeiros.
Cercio conta cun grupo de baile e música tradicional denominado A Carballeira de Cercio. Creada en 1997 por Juan Morandeira e constituída actualmente por 30 compoñentes de diferentes idades que actúan en Festivais de folclore, tanto en Galicia como en diferentes provincias da Península.
Festas
O 14 e o 15 de setembro celebra as súas festas patronais, en honor á Virxe dos Milagres.
Iman Shumpert
Iman Asante Shumpert, nado o 26 de xuño de 1990 en Oak Park, Illinois, é un xogador americano de baloncesto profesional que xoga nos Brooklyn Nets da National Basketball Association (NBA).
Indutor (bioloxía)
En bioloxía molecular e xenética denomínase indutor a unha molécula que fai que se inicie a expresión xénica. Un indutor pode unirse a outras moléculas que funcionan como represores ou activadores.
Iman Shumpert
Traxectoria profesional
Shumpert foi elixido na 17ª posición do Draft da NBA de 2011 polos New York Knicks. Shumpert rematou na quinta posición na votación ó Rookie do Ano da NBA de 2012, tras facer 9.5 puntos, 3.2 rebotes e 2.8 asistencias por encontro.
Indutor (bioloxía)
Os indutores funcionan desactivando os represores. O xene afectado exprésase porque o indutor se une ao represor. Nas bacterias a unión do indutor co represor impide que o represor se una a unha rexión do ADN chamada operador, que forma parte dun operón bacteriano (ver "Exemplos" máis abaixo). A ARN polimerase pode despois empezar a transcribir os xenes do operón.
Cercocebus torquatus
O Cercocebus torquatus é unha especie de primate catarrino da familia Cercopithecidae que se atopa as selvas do Camerún, a República do Congo, Gabón, Guinea Ecuatorial e Nixeria.
O seu tamaño é duns 65 centímetros ós que se engade unha longa cola. Pesa até 12 kg. A cor do seu pelo é gris nas zonas dorsais e branco na zona ventral. Ten un característico chapeu formado por pelo de cor avermellada. Habita na selva tropical formando pequenos grupos de até 15 individuos. A súa alimentación está baseada nos vexetais aínda que non rexeita os insectos, os ovos e ocasionalmente a prea. É un animal cun comportamento social complexo no que se inclúen gran número de expresións faciais e de voces diferentes.
Iman Shumpert
Traxectoria profesional
O 5 de xaneiro de 2015, Shumpert foi traspasado ós Cleveland Cavaliers nun traspaso entre os Knicks, os Cavaliers e os Oklahoma City Thunder.
Indutor (bioloxía)
Os indutores tamén poden funcionar uníndose a activadores. Os activadores xeralmente se unen con pouca afinidade ás secuencias activadoras do ADN a non ser que estea presente un indutor. O activador únese a un indutor e o complexo únese á secuencia de activación e activa os xenes obxectivo. A eliminación do indutor detén a transcrición.
Iman Shumpert
Traxectoria profesional
O 8 de febreiro de 2018, Shumpert foi traspasado ós Sacramento Kings nun traspaso entre tres equipos que incluíu tamén ós Cavaliers e ós Utah Jazz.
Indutor (bioloxía)
O incremento da expresión xénica do xene obxectivo denomínase en bioloxía molecular e xenética indución, porque para que se produza requírese unha molécula que funcione como indutor. O operón da lactosa é un exemplo de sistema inducible nas bacterias. O concepto xenético da indución nos operóns bacterianos foi estudado en detalle por François Jacob e Jacques Monod en 1961.