cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Evaristo de Macedo
Madureira (1950–1952)
Criado no norte do Río de Xaneiro, xogaba ao fútbol nas rúas, como moitos outros nenos, e nas fins de semana asistía aos partidos do Flamengo co seu tío. En 1950, aos 17 anos, fichou polo Madureira despois de realizar unha proba. Marcou 18 goles en 35 partidos, incluído un contra o Fluminense no Estádio do Maracanã.
Flamengo (1953–1957)
Ao seu regreso dos Xogos Olímpicos de 1952, todos os xogadores da selección brasileira recibiron ofertas doutros equipos. Tras rexeitar as ofertas do Vasco da Gama e do Fluminense, Evaristo fichou polo Flamengo, co que gañou tres Campionatos Cariocas consecutivos. Marcou 103 goles en 191 partidos co Flamengo, incluídos catro goles nunha vitoria por 12-2 sobre o São Cristóvão, a maior vitoria rexistrada no Maracanã.
Barcelona (1957-1962)
A exhibición de cinco goles de Evaristo co Brasil na vitoria por 9-0 sobre Colombia no Campionato Suramericano de 1957 chamou a atención do secretario técnico do FC Barcelona, Josep Samitier, que viaxara a América do Sur en busca dun dianteiro. Realizoulle entón ao do pai de Evaristo unha oferta de 700.000 pesetas ao ano, ademais dunha casa e un Mercedes-Benz.
Debutou co club catalán en partido oficial na segunda xornada da tempada 1957/58 da Primeira División contra o Valencia en Mestalla, marcando o único gol do seu equipo (1-1). En marzo de 1958 marcou o primeiro triplete da historia no Camp Nou, nunha goleada por 7-1 sobre o Valladolid, e catro xornadas despois conseguiu o segundo contra o Zaragoza.
Marcou 17 goles na súa primeira tempada, na que compartiu dianteira con Tejada, Kubala, Basora e Eulogio Martínez. Marcou dous goles na final da Copa de Feiras contra unha selección de Londres (6-0), contribuíndo a que o título fose para o equipo catalán, dirixido xa por Helenio Herrera.
Na tempada seguinte incorporouse á dianteira barcelonista o húngaro Zoltán Czibor. Dirixido no campo polo coruñés Luis Suárez, o Barcelona avanzou con paso firme en todas as competicións, contando case todos os partidos por vitorias e proclamouse campión de liga e de Copa. Evaristo rematou como o máximo goleador do equipo con 22 tantos, tres deles marcados nun mesmo partido contra o Real Madrid no Camp Nou (4-0). Na tempada 1959/60 o club catalán repetiu título de liga e sumou a súa segunda Copa de Feiras, contribuíndo Evaristo con 20 goles entre todas as competicións.
O 23 de novembro de 1960, no partido de volta dos oitavos de final da Copa de Europa ante o Real Madrid no Camp Nou, Evaristo anotou dunha cabezada a falta de oito minutos para o final, o gol que supuxo a primeira eliminación do Real Madrid na historia da competición europea, que viña de gañar nas cinco primeiras edicións. Evaristo marcou seis goles nesa Copa de Europa, na que o Barcelona acadou a final, na que se enfrontou ao Benfica. O partido disputouse no estadio Wankdorf de Berna e a vitoria foi para o equipo portugués capitaneado por José Águas, por 3-2.
Deixou o Barcelona en 1962, despois de cinco tempada s nas que marcou 105 goles en 151 partidos oficiais, sumando cinco títulos.
Real Madrid (1962-1964)
Tras deixar o Barcelona asinou polo Real Madrid, co que gañou outras dúas ligas. Con todo, unha lesión de xeonllo fixo que só puidese xogar 19 partidos nesas dúas tempadas. En outubro de 1964 recibiu a carta de liberdade por parte do club.
Regreso ao Flamengo (1964–1966)
A continuación deixou España e regresou ao Brasil, fichando de novo polo Flamengo en outubro de 1964. Co club do Río gañou un novo Campionato Carioca antes de retirarse aos 33 anos.
Selección brasileira
Foi 14 veces internacional coa selección brasileira, coa que marcou 8 goles. Competiu nos Xogos Olímpicos de 1952, nun equipo no que xogaban destacados futbolistas como Vavá ou Zózimo, caendo eliminados nos cuartos de final fronte a Alemaña.
Ostenta o récord de goles coa selección brasileira nun só partido, que conseguiu ao marcar cinco goles na vitoria por 9-0 sobre Colombia no Campionato Suramericano de 1957.
Esperábase que integrase o equipo brasileiro no Mundial de 1958 en Suecia, pero ao non conseguir España a clasificación, a Copa do Xeneralísimo adiantouse para ser disputada ao mesmo tempo que o Mundial, e o Barcelona non liberou ao xogador para ir coa selección.
Como adestrador
Pouco despois da súa retirada como futbolista iniciou unha longa carreira como adestrador, dirixindo durante case catro décadas numerosos clubs brasileiros, entre eles o Fluminense, o Vasco da Gama, o Bahia, o Cruzeiro, o Santos, o Flamengo ou o Corinthians. Dirixiu durante varios anos a selección de Qatar, coa que participou nos Xogos Olímpicos de 1984 e nos de 1992, e en 1985 tivo un breve paso como técnico da selección brasileira. Ao ano seguinte dirixiu a selección de Iraq no Mundial de 1986, na primeira participación do país, caendo na fase de grupos despois de lograr un só gol, obra de Ahmed Radhi.
Axente de transferencia de xenes
miniatura|Comparación dunha infección típica por fagos ([[bacteriófagos) e a transdución (A) coa produción típica dun axente de transferencia de xenes e a transdución (B).|alt=|330x330px]] Os axentes de transferencia de xenes ou ATX (ou, en inglés, GTA, de gene transfer agent, sigla que se utilizará neste artigo) son partículas similares a virus que conteñen ADN producidas por algunhas bacterias e arqueas que interveñen na transferencia horizontal de xenes. En varias liñaxes de bacterias e arqueas orixináronse distintos tipos destes axentes de transferencia de xenes de forma independente a partir de virus. Estes procariotas producen partículas de axentes de transferencia de xenes que conteñen segmentos curtos do ADN presente na célula. Unha vez que as partículas se liberan da célula que as produce, poden adherirse a células relacionadas e inxectar o seu ADN no seu citoplasma. Este ADN pode despois converterse en parte do xenoma da célula receptora.
Descubrimento dos axentes de transferencia de xenes
alt=Schematic drawing of GTA assays.|miniatura|Métodos para detectar axentes de transferencia de xenes. (A) Método usado por Marrs en 1974.  (B) Método do extracto libre de células.|330x330px O primeito sistema GTA descubriuse en 1974, cando cultivos mesturados de cepas de Rhodobacter capsulatus producían unha alta frecuencia de células con novas combinacións de xenes. O factor responsable era distinto dos mecanismos xa coñecidos de transferencia de xenes por ser independente do contacto coas células, insensible á desoxirribonuclease e non estar asociado coa produción de fagos. Debido á función que se lle supoñía foron denominados axentes de transferencia de xenes ou GTA (polas súas siglas en inglés), agora RcGTA. Máis recentemente descubríronse outros sistemas de transferencia de xenes ao incubar medio de cultivo filtrado (libre de células) cunha cepa xeneticamente distinta.
Xenes GTA e evolución
miniatura|Agrupacións de xenes GTA e profago típicos.|330x330px|esquerda miniatura|Diagrama esquemático das rfelacións filoxénicas entre axentes de transferencia de xenes bacterianos coñecidos.|alt=|esquerda miniatura|Forzas evolutivas que actúan sobre os axentes de transferencia de xenes bacterianos e as células que as producen. Os xenes que especifican os GTA derivan de ADN de bacteriófagos (fagos) que se integrou no cromosoma do hóspede. Ditos profagos adoitan adquirir mutacións que os fan defectivos e incapaces de producir partículas de fagos. Moitos xenomas bacterianos conteñen un ou máis profagos defectivos que sufriron mutacións e delecións máis ou menos grandes. Os axentes de transferencia de xenes, como profagos defectivos, orixínanse por mutacións de profagos, pero conservan xenes funcionais para os compoñentes da cabeza e cola da partícula do fago (xenes estruturais) e os xenes para o empaquetado do ADN. Os xenes do fago que especifican a súa regulación e a replicación do ADN foron normalmente eliminados, e a expresión da agrupación ou cluster de xenes estruturais está baixo o control de sistemas regulatorios celulares. Adoitan estar presentes tamén xenes adicionais que contribúen á produción ou captación de GTA e están situados noutros lugares do cromosoma. Algúns destes xenes teñen funcións regulatorias e outros contribúen directamente á produción de GTA (por exemplo os xenes de lise derivados de fagos) ou á captación e recombinación (por exemplo a produción de cápsulas na superficie celular e proteínas de transporte de ADN). Estes xenes asociados a GTA están a miúdo baixo regulación coordinada co cluster de xenes GTA principal. As proteínas de lise celular derivadas de fagos (holinas e endolisinas) debilitan despois a parede celular e a membrana celular, o que permite que a célula explote e libere as partículas GTA. O número de particulas GTA producidas por cada célula non se coñece.
Algúns sistemas GTA parecen ser adicións recentes aos xenomas do hóspede, mais outros levan nos seus hóspedes moitos millóns de anos. Nos casos nos que se fixeron estudos de diverxencia de secuencias (análises dN/dS), observouse que os xenes foron mantidos nas células por selección natural da función proteica (é dicir, as versións defectivas están sendo eliminadas).
Non se fixeron cribados da maioría das bacterias para detectar a presenza de GTAs, e seguramente haberá moitos máis sistemas GTA que aínda están sen descubrir. Aínda que os estudos baseadas no ADN de xenes relacionados con GTA atoparon homólogos en moitos xenomas, a súa interpretación está dificultada pola dificultade que hai para distinguir os xenes que codifican GTAs dos xenes ordinarios de profagos.
Produción de GTA
Os pasos seguidos na produción de GTA derivan dos pasos na infección de fagos. Os xenes estruturais son os primeiros que se transcriben e traducen e as proteínas ensámblanse formando as cabezas inicialmente baleiras e colas separadas. A maquinaria de empaquetado do ADN empaqueta despois o ADN dentro das cabezas, cortando o ADN cando a cabeza xa está chea, unindo a cola á cabeza e despois pasando o extremo do ADN acabado de crear a unha nova cabeza baleira. A diferenza dos xenes de profagos, os xenes que codifican GTAs non son escindidos do xenoma e replicados para o empaquetamento en partículas GTA. Os dous GTAs mellor estudados (RcGTA e BaGTA) empaquetan aleatoriamente todo o ADN da célula, sen que haxa unha sobrerrepresentación nel de xenes que codifican GTAs. O número de partículas GTA producidas por cada célula non se coñece.
Transdución mediada por GTA
miniatura|Transdución xenética por axentes de transferencia de xenes bacterianos. (1) As partículas de GTA encontran unha célula receptora axeitada. (2) As partículas únense á célula e inxectan o seu ADN, e as proteínas celulares translocan o ADN a través da membrana bacteriana interna. (3) O ADN é degradado se non pode [[recombinación xenética|recombinarse co xenoma do receptor. (4) O ADN con secuencias similares do xenoma receptor sofre recombinación.]] Que as partículas GTA orixinen a transferencia do ADN a novos xenomas depende de varios factores. Primeiro, as partículas deben sobrevivir no ambiente natural e sábese pouco disto, aínda que se informou que as partículas son bastante inestables en condicións de laboratorio. Segundo, as partículas deben encontrar células receptoras axeitadas e unirse a elas, xeralmente membros da mesma especie ou de especies moi emparentadas. Igual que os fagos, os GTAs únense a proteínas específicas ou estruturas de carbohidratos da superfice da célula receptora antes de inxectaren o seu ADN. A diferenza dos fagos, os GTAs que foron ben estudados parecen inxectar o seu ADN só a través da primeira das dúas membranas que rodean o citoplasma de moitas células bacterianas receptoras e usan un sistema diferente, derivado da competencia e non derivado de fago, para transportar unha febra do ADN bicatenario a través da membrana interna cara ao citoplasma.
Se a maquinaria de reparación recombinacional da célula encontra unha secuencia cromosómica moi similar á do ADN entrante, substitúe o anterior por este último por medio de recombinación homóloga, mediada pola proteína celular RecA. Se as secuencias non son idénticas isto producirá unha célula cunha nova combinación xenética. Non obstante, se o ADN entrante non está esteitamente relacionado con secuencias de ADN da célula, será degradado e a célula reutilizará os seus nucleótidos para a replicación normal do ADN.
RcGTA (Rhodobacter capsulatus)
En R. capsulatus é onde se estudou mellor a regulación da produción de GTA, onde un sistema de percepción do quórum e un CtrA-phosphorelay controlan a expresión non só do cluster xénico principal RcGTA senón tamén dun sistema de lise celular holina/endolisna, das espículas das partículas da cabeza, así como dunha proteína de adhesión (posiblemente fibras da cola) e da cápsula e dos xenes de procesamento do ADN necesarios para a función receptora do RcGTA. Un proceso estocástico non caracterizado limita adicionalmente a expresión do cluster xénico a só 0,1-3% das células.
Clusters similares a RcGTA encontráronse nun gran subclado de alfaproteobacterias, aínda que estes xenes parece que frecuentemente se perderon por deleción. Recentemente, varios membros da orde Rhodobacterales demostraron producir partículas funcionais de tipo RcGTA. Grupos de xenes con homoloxía co RcGTA están presentes nos cromosomas de varios tipos de alfaproteobacterias.
DsGTA (Dinoroseobacter shibae)
Dinoroseobacter shibae, igual que R. capsulatus, é un membro da orde Rhodobacterales, e os seus GTA teñen un antepasado común e moitas características do RcGTA, incluíndo a organización do xene, o empaquetamento de fragmentos curtos de ADN (4,2 kb) e a regulación por percepción do quórum e por un CtrA-phosphorelay. Porén, a súa maquinaria de empaquetamento do ADN ten moita máis especificidade, e suxeriuse que pode iniciar preferentemente o empaquetado en puntos específicos do xenoma. O ADN do maior cluster xénico de DsGTA é escasamente empaquetado.
BaGTA (Bartonella species)
As especies do xénero Bartonella pertencen ás Alphaproteobacteria igual que R. capsulatus e D. shibae, pero o BaGTA non está relacionado co RcGTA ou o DsGTA. As partículas BaGTA son máis grandes que as RcGTA e conteñen fragmentos de ADN de 14 kb. Aínda que esta capacidade podería en principio permitir que o BaGTA se empaquetase e transmitise o seu cluster GTA de 14 kb, as medidas de cobertura do ADN mostran unha reducida cobertura do cluster. Unha rexión adxacente de alta cobertura pénsase que se debe á replicación local do ADN.
VSH-1 (Brachyspira hyodysenteriae)
Brachyspira é un xénero de espiroquetas no que varias especies teñen clusters de xenes homólogos de GTA. As partículas conteñen fragmentos de ADN de 7,5 kb. A produción de VSH-1 é estimulada polo axente que dana o ADN mitomicina C e por algúns antibióticos. Está tamén asociado cunha lise celular detectable, o que indica que unha fracción substancial do cultivo pode estar producindo VSH-1.
Dd1 (Desulfovibrion desulfuricans)
Desulfovibrion desulfuricans é unha bacteria do solo pertencente ás deltaproteobacterias. O Dd1 empaqueta fragmentos de ADN de 13,6 kb.
VTA (Methanococcus voltae)
Methanococcus voltae é unha arquea. O seu GTA transfire fragmentos de ADN de 4,4 kb, pero non se determinaron máis características.
Movemento Apostólico de Schönstatt
miniatura|Logotipo do Movemento Apostólico de Schönstatt O Movemento Apostólico de Schönstatt ou Schoenstatt é un movemento católico de devoción mariana fundado en 1914 por Josef Kentenich en Alemaña. Na actualidade conta con preto de 100 000 adherentes en máis de 40 países.
Historia
O movemento foi fundado polo padre palotino Josef Kentenich en Vallendar, unha pequena localidade a uns sete quiómetros de Koblenz. Alí a Sociedade do Apostolado Católico xestionaba un seminario onde Kentenich impartía clases de Latín e Alemán e do que era director espiritual dende 1912. Canda un grupo de alumnos en abril de 1914 funda unha congregación mariana que dende ese verán se xunta nunha capela no lugar de Schönstatt. Alí o 18 de outubro de 1914 xuran unha alianza coa Virxe María que chaman Alianza de Amor. Mediante ela comprometíanse a entregar a María a súa vida pedíndolle que os educase como a Xesús de Nazaret, tamén lle pedían que a ermida de Schönstatt fose un lugar de peregrinación e acción de grazas quedando consagrada á Mater Ter Admirabilis (en latín: nai tres veces admirable, unha antiga vocación das ladaíñas marianas). En 1915 ao buscaren unha imaxe da Virxe para a súa capela, un profesor regaloulles unha litografía do cadro Refugium peccatorum Madonna (Señora refuxio dos pecadores) pintado en 1898 por Luigi Crosio que se converteu na imaxe do movemento. miniatura|Altar do Santuario de Schönstatt no [[Nadal de 2018]] Logo da primeira guerra mundial, o movemento fundou a Liga Apostólica e a Federación Apostólica para difundir a súa espiritualidade. Ademais, en 1922 o papa Pio XI concedeu a súa bendición ao movemento, que, en 1926, creou os primeiros institutos seculares femininos. En 1933 o movemento chegou a Suráfrica e uns anos despois a Arxentina, Brasil e Chile. O ascenso do nacionalsocialismo en Alemaña supuxo un período difícil para o movemento que foi vítima da súa represión, ata o punto de que o fundador Xosé Kentenich estivo detido entre 1941 e 1945 en varios campos de concentración.
Tras a Segunda Guerra Mundial, o movemento coñeceu unha importante difusión, viaxando Xosé Kentenich por varios países para espallalo. Con todo, tamén medrou a polémica sobre Kentenich que lle levou a enfrontamentos coas autoridades eclesiásticas alemás, cos palotinos e tamén con algunha das comunidades femininas do movemento. Finalmente en 1951 a Congregación para a Doutrina da Fe sancionou a Kentenich quen foi trasladado a Milwaukee (Estados Unidos). En 2020 se revelaría, no castigo contra Kentenich tamén había casos de abuso sexual. Finalmente, Paulo VI anulou as sancións e permitiu o regreso de Kentenich a Schönstatt en 1965 onde falecería en 1968.
Dende entón, movemento continuou a súa difusión chegando a ter a principios do século XXI con case 200 santuarios, os mais deles copia fiel da orixinal. En 2014 conmemorouse o centenario da fundación do movemento cunha peregrinación de 10 000 persoas a Schönstatt.
Espiritualidade
miniatura|Ermida de Friedrichroda ([[Turinxia) copia da de Schönstatt.]] A espiritualidade do Movemento de Shönstatt ten como alicerces:
Organización
O Movemento de Schönstatt organizáse en varias comunidades segundo o grao de compromiso que se queira adquirir:
Real Club de Regatas de Galicia
O Real Club de Regatas de Galicia é un club náutico situado en Vilagarcía de Arousa. Fundado en 1902, é o club náutico máis antigo de Galicia.
Historia
Foi fundada en 1902 absorbendo outra entidade chamada La Peña. O seu primeiro presidente foi John Trulock, avó de Camilo José Cela, e entre os seus promotores estaban o vicecónsul do Reino Unido, Reginald Cameron-Walker, e o armador, consignatario e, máis tarde, alcalde de Vilagarcía, Pío Carrasco Iglesias. En 1905, o rei Afonso XIII concedeulle o título de Real e o permiso para utilizar o seu escudo de armas. En 1913 púxose en marcha a Semana Náutica de Vilagarcía, que foi a primeira semana náutica en España e que ofrecía un premio de 1000 pesetas, unha importante cantidade para a época.
Partido Democrático (Suráfrica)
O Partido Democrático (PD) (do inglés Democratic Party) foi un partido político surafricano de ideoloxía liberal. Foi fundado en 1989 e, nas súas orixes, representaba os membros da minoría branca opostos ao apartheid. Durante a transición política dos anos 1990 abriuse á entrada de cidadáns doutras razas. En 2000 formou parte da coalición Alianza Democrática, que acabaría converténdose nun partido no que se integrou o PD.
Xurdimento
O Partido Democrático naceu en 1989 da fusión dos liberais Partido Progresista Federal —entón terceira forza política na asemblea reservada á minoría branca no parlamento tricameral da época—, Partido Independente —composto por liberais africáneres— e Movemento Democrático Nacional. Os tres representaban o sector da minoría branca crítica co réxime do apartheid e que o combatía desde a legalidade, a diferenza de quen militaban no Congreso Nacional Africano (CNA), o Partido Comunista Surafricano e outras organizacións ilegais.
Asinus
Asinus é un subxénero de Equus que abrangue varias subespecies dos équidos xeralmente coñecidos como asnos salvaxes, caracterizados por ter orellas longas, unha complexión delgada e de lombo recto, falta dunha verdadeira cernella, unha crina e cola bastas, e unha reputación de dureza e resistencia considerables.
Partido Democrático (Suráfrica)
Traxectoria
130px|thumb|dereita|O agresivo [[Tony Leon conseguiu que o PD se recuperara do revés de 1994.]]
Asinus
O burro común é o representante máis coñecido do subxénero, tanto na súa variedade domesticada como a salvaxe. Entre as especies de asnos salvaxes, as que nunca foron domesticadas viven en Asia e África.
Partido Democrático (Suráfrica)
Traxectoria
O PD foi conducido por unha tripla dirección composta por Zach de Beer, Denis Worral e Wynand Malan, e obtivo un bo resultado nas eleccións raciais dese mesmo ano 1989, nas que conseguiu o 19,90% dos votos da minoría dominante. Cando o presidente Frederik de Klerk —do gobernante Partido Nacional (PN)— anunciou a súa intención de acabar co apartheid, o PD participou nas difíciles negociacións que se levaron a cabo entre 1991 e 1993 e que desembocaron na aprobación dunha Constitución Provisional.
Pese aos seus desexos de captar o apoio doutros grupos étnicos a fin de alcanzar até un 10% dos votos, nas eleccións interraciais de 1994 só obtivo un pobre 1,73% dos sufraxios, o que lle serviu para obter sete parlamentarios na nova Asemblea Nacional de catrocentos asentos. O mal resultado achacouse á pasiva campaña realizada por Zach de Beer, polo que o mesmo ano elixiuse unha nova dirección encabezada por Tony Leon.
Pese ao reducido da súa representación, o PD realizou un agresivo labor de oposición ao Goberno de Unidade Nacional encabezado por Nelson Mandela e o CNA, do que formaban parte tamén o PN e o Partido da Liberdade Inkatha. Isto fixo que nas eleccións de 1999 ascendera até un 9,56% dos votos, converténdose na primeira forza de oposición e desbancando o Partido Nacional —logo rebautizado como Novo Partido Nacional (NPN)— a pesar do seu intento de modernización.
Alice Larkin
Traxectoria
Larkin estudou astrofísica na Universidade de Leeds. Uniuse ao Imperial College de Londres para realizar os seus estudos de posgrao, traballando en modelos climáticos, e completou o seu doutoramento no 2000 sobre os efectos da variabilidade solar no clima utilizando modelos atmosféricos da troposfera e a estratosfera.
Partido Democrático (Suráfrica)
Desaparición
De cara ás eleccións municipais de 2000, o PD formou unha coalición co Novo Partido Nacional e coa Alianza Federal que foi denominada Alianza Democrática (AD). A nova coalición obtivo un excelente resultado, ao alcanzar un 22,1% dos votos. Con todo, o NPN abandonou a coalición en 2001 e decidiu aliarse co gobernante CNA, o que privou a AD dos principais resortes de poder que controlaba, como a provincia do Cabo Occidental e o propio municipio de Cidade do Cabo. Non obstante, unha parte da militancia do NPN decidiu permanecer na AD. Tamén a Alianza Federal acabou abandonando a coalición.
Alice Larkin
Traxectoria
Ao finalizar o seu doutoramento traballou en comunicación científica durante tres anos para finalmente en 2003 regresar á academia e unirse ao centro interdisciplinario Tyndall para investigar os conflitos entre o cambio climático e a aviación. Doutra banda, dedícase a realizar orzamentos de carbono e emisións acumuladas, e lidera o proxecto do consorcio Stepping Up Nexus do Consello de Investigación en Enxeñería e Ciencias Físicas (EPSRC).
Partido Democrático (Suráfrica)
Desaparición
Finalmente, a Alianza Democrática acabou converténdose en partido político, o que supuxo a desaparición —ou transformación— do PD.
Alice Larkin
Traxectoria
Converteuse en parte do equipo do Centro Tyndall de Manchester, desenvolvendo a ferramenta de análise de escenarios enerxéticos ASK en 2005, que lles permitiu construír escenarios enerxéticos baixos en carbono. En 2008 foi nomeada para dirixir proxectos sobre escenarios de transporte internacional e subministración de alimentos nun contexto de cambio climático, e foi directora de Tyndall Manchester entre 2013 e 2016.
Uns dos seus intereses son as formas en que a investigación pode informar as decisións políticas, sendo esta unha peza moi influente á hora de abordar medidas ambientais. Un dos seus actos máis destacados é a súa participación na creación da Climate Change Act no Reino Unido en 2008. En 2013 pediu estratexias máis radicais para abordar o cambio climático mundial. Por isto, o EPSRC creou un proxecto chamado Shipping in changing climates, dirixido por Larkin, e que estuda e predí o cambio do clima do planeta. Desenvolve modelos para predicir o cambio climático en todo o mundo. Estes modelos informan como a industria do transporte marítimo pode prepararse para o futuro. Propuxo que a industria navieira utilice biocombustible e vapor lento. A pesar da recesión económica mundial, espérase que a industria do transporte marítimo aumente continuamente as emisións de dióxido de carbono. O obxectivo deste proxecto é obter solucións par futuros problemas de obtención de auga, comida e enerxía.
En 2015 converteuse en profesora na Universidade de Manchester e formou parte do University Living Lab. Larkin pronunciou unha charla TED en 2015 titulada ''Climate change is happening. Here's how we adapt (en galego: ̈O cambio climático está a suceder, así é como nos adaptamos''). A charla abordou a realidade do cambio climático e o destino nun mundo onde as nacións ricas deben enfrontarse a grandes retos para evitar a suba de temperaturas. City Atlas describiu esta charla como "o mellor discurso sobre dereitos humanos do ano". Tamén falou en TEDxYouth Manchester en 2015 e New Scientist ao vivo.
Tamén foi investigadora colaboradora no proxecto Rapid Acceleration of Car Emission Reductions (UKERC RACER). O proxecto busca solucións integradas aos desafíos futuros en materia de alimentos, auga e enerxía. Estudou as emisións asociadas coa futura demanda mundial de trigo. Isto combina a dixestión anaeróbica, o uso de proteínas de insectos para a alimentación animal, a recuperación do valor dos refugallos e as formas de utilizar os excedentes de alimentos das correntes de refugallos. A súa investigación foi financiada por EPSRC e o Consello de Investigación Económica e Social (ESRC).
Larkin está interesada nos sistemas de enerxía e o transporte internacional. Participou como testemuña experta no xuízo dos 13 de Heathrow, manifestantes do grupo de campaña Plane Stupid, que se encadearon á pista norte do aeroporto de Heathrow para protestar contra o impacto do cambio climático.
En 2017 foi nomeada directora da Escola (agora Departamento) de Enxeñería Mecánica, Aeroespacial e Civil (MACE) da Universidade de Manchester, e en 2019 converteuse en directora da Escola de Enxeñería. Falou cumpridamente sobre o cambio climático nos principais medios de comunicación. Apareceu no podcast Introductions Necessary. Investiga o impacto ambiental segundo o Acordo de París para as nacións con grandes emisións.
Premios e recoñecementos
En 2016 Larkin foi galardoada co premio University of Manchester Researcher of the Year (Investigadora do ano da Universidade de Manchester).
Angelo Moratti
Angelo Moratti, nado en Somma Lombardo, Varese, o 5 de novembro de 1909 e finado en Viareggio, Lucca, o 12 de agosto de 1981, foi un empresario do petróleo e dirixente deportivo italiano. Foi propietario do Inter de Milán entre 1955 e 1968.
Biografía
Fundou dende a década de 1930 varias empresas dedicadas aos sectores do petróleo, a minaría e a produción de enerxía eléctrica. En 1962 fundou Saras S.p.A., unha corporación multinacional enerxética dedicada ao refinamento de petróleo, comercialización, transporte e xeración de enerxía.
En 1955 converteuse no propietario e presidente do Inter de Milán, club de fútbol da Serie A. Baixo a súa presidencia, e con Helenio Herrera como adestrador, o Inter viviu unha época de éxitos, converténdose no mellor club do mundo e recibindo o alcume de Grande Inter. Conquistou tres ligas, dúas Copas de Europa e dúas Copas Intercontinentais. Foi o segundo presidente con máis títulos da historia do club, só por detrás do seu propio fillo, Massimo, que foi propietario do Inter entre 1995 e 2004 e entre 2006 e 2013.
A Medorra, San Xillao de Tor, Monforte de Lemos
A Medorra é un lugar da parroquia de San Xillao de Tor no concello lucense de Monforte de Lemos, na comarca da Terra de Lemos.
Paredes, San Xillao de Tor, Monforte de Lemos
Paredes é un lugar da parroquia de San Xillao de Tor no concello lucense de Monforte de Lemos, na comarca da Terra de Lemos.
O Miogo, San Xillao de Tor, Monforte de Lemos
O Miogo é un lugar da parroquia de San Xillao de Tor no concello lucense de Monforte de Lemos, na comarca da Terra de Lemos.
Masacre do Templo Maior
dereita|miniatura|300x300px|Masacre do Templo Maior. Pintura contida no [[Códice Durán.]] O Masacre do Templo Maior (ou Masacre de Toxcatl) foi un episodio da conquista de México en que os españois masacraron os aztecas no momento en que estes facían unha cerimonia no Templo Maior aos deuses Tezcatlipoca e Huitzilopochtli. O responsábel do masacre foi Pedro de Alvarado — alcumado Tonatiuh, O Sol polos mexicas, pois pensaba tratarse dunha cilada armada polos mexicas. Ao mesmo tempo, Hernán Cortés encontrábase na costa do Golfo de México para combater a Pánfilo de Narváez que partira de Cuba coa misión de capturalo.
A chegada a Tenochtitlán
dereita|miniatura|300x300px|Lámina do [[Estado de Tlaxcala|Lenzo de Tlaxcala. Malintzin serviu de intérprete a Hernán Cortés perante os indíxenas, xa que falaba maia e náhuatl.]] Hernán Cortés partiu de Cuba para o Iucatán en febreiro de 1519 ao mando dunha expedición de once navíos e pouco máis de seiscentos homes. Ao chegar á actual illa de Cozumel, Cortés informouse da existencia de dous españois que naufragaran algún tempo antes e que vivían había varios anos entre os maias: Jerónimo de Aguilar e Gonzalo Guerrero. Porén, soamente o primeiro quixo unirse á empresa española, pois Gonzalo Guerrero eradaquela cacique dun poboado maia e tiña esposa e fillos, dicindo a Aguilar o seguinte:
A expedición continuou o seu camiño até a un lugar que Juan de Grijalva bautizara un ano antes co nome de San Juan de Ulúa. Alí chegaron mensaxeiros de Moctezuma Xocoyotzin, o emperador máis poderoso de Mesoamérica, con ricos presentes para Cortés e os seus homes. Moctezuma II fora informado da chegada de seres extraordinarios que viñan do outro lado do mar acompañando o deus Quetzalcóatl que, segundo a lenda, regresaría un día vindo de oriente. Porén, Moctezuma soubo despois que os españois non eran deidades e pediulles que regresasen por onde tiñan vido.
Pola súa banda, os conquistadores déronse conta de que Moctezuma dirixía un rico e poderoso imperio, o que espertou neles un enorme desexo de chegar á súa cidade capital, Tenochtitlán. Cortés non fixo caso da solicitude de Moctezuma para que abandonase terras mexicanas e alén diso ignorou as ordes expresadas de Diego Velázquez para regresar a Cuba. Polo contrario, decidiu marchar para o interior do territorio.
Submisión e fundación dos territorios
Cortés era un bo estratego militar e non demorou moito até saber que había pobos mesoamericanos que loitaban por manterse independentes do dominio mexica e que podían darlle o seu apoio; por esa razón decidiu desmantelar os seus navíos nas costas de Veracruz. Alí preto, o cacique totonaca de Zempoala informou os españois que na súa marcha para Tenochtitlán era conveniente pasaren polo señorío de Tlaxcala, o cal se mantiña independente.
Relato dos feitos
Existen dúas versións dos feitos ocorridos en 20 de maio de 1520. Unha é a proporcionada polos cronistas das Indias, escritores de formacións diversas que participaron dunha forma ou outra na conquista daquelas que serían durante tres séculos posesións españolas. A outra ficou esquecida durante moito tempo en textos indíxenas como o códice Ramírez, o códice Aubin e a XIII Relación de Fernando de Alba Ixtlilxóchitl. Estes textos indíxenas foron compilados por Miguel León-Portilla na súa obra Visión de los vencidos.
Dende a perspectiva dos españois, Bernal Díaz del Castillo xustifica a agresión contra a nobreza mexicana no Templo Maior, pois segundo se informou, os mexicas tiñan como obxectivo asasinar a Pedro de Alvarado, quen quedara ao mando das tropas españolas en Tenochtitlan. O masacre produciuse no contexto da celebración de Toxcatl. A este feito habería que sumar o desgusto dos españois pola celebración dun ritual que para eles era pagán, e que implicou a eliminación da efixie da Virxe María e da Cruz que os españois colocaran no templo de Huitzilopochtli, a propósito da celebración indíxena.
Porén, as fontes indíxenas sinalan que os mexicas solicitaran permiso a Alvarado - que, a propósito, participara no masacre de Cholula, e axiña en procesos "pacificadores" entre os mixtecos e Tehuantepec, para finalmente morrer na guerra do Mixtón - para a realización dunha das súas cerimonias relixiosas máis importantes, na cal se efectuaba un ritual semellante á comuñón católica. Pedro de Alvarado autorizou a celebración do acto relixioso, mais cando os señores mexicas bailaban e estaban desarmados, os españois pecharon as saídas do Templo Maior e abriron fogo contra os pipiltin mexicas. Os informadores indíxenas de Bernardino de Sahagún describiron así o episodio:
Os mexicas tentaron defenderse do inesperado ataque español, mais como estaban desarmados non puideron facelo. O resultado do enfrontamento foi un número descoñecido de mortos. Unha vez perpetrado o masacre, os españois refuxiáronse nas casas onde foran hospedados polos mexicas, e tomaron a Moctezuma Xocoyotzin como prisioneiro. Máis tarde, os mexicas sitiaron os invasores. Cando Cortés regresou do Golfo de México, encontrou os ánimos exaltados en Tenochtitlán por mor dos acontecementos de 20 de maio, e preparou a evacuación de Tenochtitlan, que se efectuou en 30 de xuño de 1520.
Vinte e dous anos despois, o frade dominico Bartolomé de las Casas, na relación que fixo ao emperador Carlos — e que axiña se divulgou por toda Europa — das atrocidades cometidas polos conquistadores, reflexionou o que coñecía do sucedido por testemuños alleos. Aínda que con algunha imprecisión (Las Casas supón que houberon moitas festas en sitios distintos, e que en moitas delas se organizaron masacres), a descrición non difire, no esencial, da indíxena, e a súa previsión de lembranza perpetua foi acertada:
Shirakami-Sanchi
right|thumb|270px|Mapa en relevo das montañas Shirakami (con Patrimonio da Humanidade da UNESCO)
Shirakami-Sanchi (白神山地) é un Patrimonio da Humanidade da UNESCO na rexión de Tōhoku ao norte de Honshū, Xapón. Esta zona montañosa inclúe o último bosque virxe de Faia de Siebold que antes cubría a maior parte do norte do Xapón. A área atópase entre as prefecturas de Akita e Aomori. Do total de 1300 km², un tramo de 169,7 169,7 km² incluíuse na lista de Patrimonio da Humanidade en 1993. A fauna que se atopa na zona inclúe o oso negro xaponés, o serow xaponés, o macaco xaponés e 87 especies de aves. Shirakami-Sanchi foi un dos primeiros sitios inscritos na Lista do Patrimonio Mundial do Xapón, xunto con Yakushima, o Castelo de Himeji e os Monumentos budistas da rexión de Hōryū-ji en 1993. Necesítase permiso da Forest Management para entrar no corazón do Shirakami-Sanchi.
Localización
Shirakami-Sanchi é unha zona salvaxe que cobre un terzo da cordilleira de Shirakami. Ten o bosque de faias virxe máis grande que queda do leste asiático e é un resto dos bosques de faias de temperados fríos que cubriron os outeiros e ladeiras das montañas do norte do Xapón desde hai oito a doce mil anos. A zona ten unha altitude que varía de 100 m. a 1.243 m. sobre o nivel do mar. Os bosques de faias distribúense por América do Norte, Europa e Asia Oriental, e pénsase que se orixinaron da vexetación circumpolar antes do Último período glaciar. A localización preto do Mar do Xapón caracterízase por un ambiente de neve intensa, o que permite que a zona conserve un ecosistema completo de bosque de faias clímax estable, que desapareceu da maior parte do mundo.
O Patrimonio da Humanidade atópase dentro dos límites de varios municipios Ajigasawa, Fujisato, Fukaura e Nishimeya. As fervenzas de Anmon no Taki atópanse na parte occidental de Nishimeya, a uns 3,5 km. ao oeste do Lago Miyama.
Destacados
thumb|dereita|Anmon non taki
Bosque primitivo de faias
A rexión de Shirakami-Sanchi tamén contén grandes áreas de bosque non incluídas na Lista do Patrimonio Mundial, e o nivel de preservación destas áreas non é tan alto como na zona central catalogada.
Anmon no taki (Fervenza Porta das sombras)
Estas triplas cataratas do Patrimonio da Humanidade tamén se atopan dentro dos límites do Parque Natural da Prefectura de Akaishi Keiryū Anmon no Taki, e son facilmente accesibles a pé.
Parque cuasi-nacional de Tsugaru
Shirakami-Sanchi limita ao leste co Parque cuasi-nacional de Tsugaru.
Shirakami-dake
Shirakami-dake é o pico máis alto de Shirakami-Sanchi. Ten 1.232 m. de altura. O pico en si non forma parte do Patrimonio da Humanidade e, como tal, non é necesario permiso para subir. O cume está equipado con instalacións sanitarias e de abrigo.
Yūkyū-no-Mori (悠久の杜) Festival de Shirakami
Ao pé do Shirakami-Sanchi, a cidade de Hachimori no distrito de Yamamoto da prefectura de Akita celebra un concerto anual ao aire libre.
Voo 205 de Austral Líneas Aéreas
O voo 205 de Austral Líneas Aéreas era un servizo doméstico entre Buenos Aires e Mar del Plata na Arxentina que se esnafrou tras atoparse con malas condicións meteorolóxicas durante a aterraxe o día 16 de xaneiro de 1959, matando a 51 dos 52 ocupantes do avión. No seu momento tratouse do segundo peor accidente de aviación da Arxentina, e no presente é o sexto peor accidente dun Curtiss C-46 Commando.
O Barrio Novo, Santa Mariña do Monte, Monforte de Lemos
O Barrio Novo é un lugar da parroquia de Santa Mariña do Monte no concello lucense de Monforte de Lemos, na comarca da Terra de Lemos.
Patrimonio da Humanidade en Costa do Marfil
miniatura|180px| [[Ficheiro:Welterbe.svg|55px 70px ]] O Patrimonio da Humanidade da Organización das Nacións Unidas para a Educación, a Ciencia e a Cultura (UNESCO) componse de lugares de importancia para o patrimonio cultural ou natural descritos na Convención do Patrimonio Mundial da UNESCO, estabelecida en 1972. O patrimonio cultural está formado por monumentos (como obras arquitectónicas, esculturas monumentais ou inscricións), grupos de edificios e ruínas (incluíndo sitios arqueolóxicos). As paisaxes naturais (constituídas por formacións físicas e biolóxicas), as formacións xeolóxicas e fisiográficas (incluíndo os hábitats de especies de animais e plantas ameazadas) e os lugares naturais que son importantes dende o punto de vista da ciencia, a conservación ou a beleza natural, defínense como patrimonio natural. Esta é unha lista do Patrimonio da Humanidade en Costa do Marfil, especificamente clasificada pola UNESCO e elaborada de acordo con dez criterios principais, cuxos puntos son xulgados por especialistas na área. Costa do Marfil, país litoral do oeste africano bañado polo golfo da Guinea e de gran variedade étnica e cultural debido á súa historia como ruta de comercio colonial, ratificou a convención o 9 de xaneiro de 1981, convertendo os seus lugares en elixíbeis para a súa inclusión na lista.
Os primeiros sitios de Costa do Marfil recoñecidos pola UNESCO foron designados Patrimonio Mundial na 5ª Sesión do Comité do Patrimonio Mundial, realizada en Sydney (Australia) en 1981. Nesa ocasión, Costa do Marfil tivo designado a Reserva Natural Integral do Monte Nimba, compartido coa Guinea e, posteriormente, incluído na Lista do Patrimonio da Humanidade en Perigo dende 1992 como consecuencia de conflitos armados locais que ameazan a estabilidade e a conservación natural da zona. Dende a súa máis recente adhesión, Costa do Marfil conta cun total de 5 sitios declarados Patrimonio da Humanidade pola UNESCO, 3 deles de clasificación natural e 2 de clasificación cultural.
Patrimonio da Humanidade en Eritrea
miniatura|180px| [[Ficheiro:Welterbe.svg|55px 70px ]] O Patrimonio da Humanidade da Organización das Nacións Unidas para a Educación, a Ciencia e a Cultura (UNESCO) componse de lugares de importancia para o patrimonio cultural ou natural descritos na Convención do Patrimonio Mundial da UNESCO, estabelecida en 1972. O patrimonio cultural está formado por monumentos (como obras arquitectónicas, esculturas monumentais ou inscricións), grupos de edificios e ruínas (incluíndo sitios arqueolóxicos). As paisaxes naturais (constituídas por formacións físicas e biolóxicas), as formacións xeolóxicas e fisiográficas (incluíndo os hábitats de especies de animais e plantas ameazadas) e os lugares naturais que son importantes dende o punto de vista da ciencia, a conservación ou a beleza natural, defínense como patrimonio natural. Esta é unha lista do Patrimonio da Humanidade en Eritrea, especificamente clasificada pola UNESCO e elaborada de acordo con dez criterios principais, cuxos puntos son xulgados por especialistas na área. Eritrea ratificou a convención o 24 de outubro de 2001, convertendo os seus lugares en elixíbeis para a súa inclusión na lista.
O sitio Asmara: Cidade modernista de África foi o primeiro lugar de Eritrea incluído na lista do Patrimonio Mundial da UNESCO, inscrito na 41ª Sesión do Comité do Patrimonio Mundial, realizada en Cracovia (Polonia) en 2017. É o único sitio de Eritrea declarado Patrimonio da Humanidade, sendo este de clasificación natural.
Barreiros, Santa Mariña do Monte, Monforte de Lemos
Barreiros é un lugar da parroquia de Santa Mariña do Monte no concello lucense de Monforte de Lemos, na comarca da Terra de Lemos.
Ana Torrent
Ana Torrent Bertrán de Lis, nada en Madrid o 12 de xullo de 1966, é unha actriz española. Foi nomeada aos premios Goya á mellor actriz por Tesis de Alejandro Amenábar.
Traxectoria
Torrent debutou no cine aos 7 anos protagonizando a película El espíritu de la colmena, de Víctor Erice pola que obtivo o Fotogramas de Prata á mellor actriz do cine español. Víctor Erice lembra: «Os nenos tenden a mesturar a realidade e a ficción. Ana non entendía por que os actores se chamaban dunha maneira e cando empezabamos a rodar, tiñan outro nome. Decidín cambiar os nomes de todos os personaxes polo nome real dos intérpretes». Dous anos despois foi a actriz principal da película Cría cuervos.
Foi escollida polos cronistas de espectáculos de Nova York a Mellor Actriz do ano, galardón que obtivo protagonizando El nido con 13 anos, así como o Premio á Mellor Actriz no Festival Internacional de Cine de Montreal.
Cando acabou a escola, Torrent non tiña claro se seguiría no mundo do cine, con todo foi estudar interpretación con Cristina Rota e máis tarde con Uta Hagen en Nova York.
O seu maior logro e actuación é en Tesis, de Alejandro Amenábar, un grande éxito de recadación na que era Ángela, unha moza universitaria que elaboraba unha tese sobre as películas snuff. Obtivo un nomeamento ao Premio Goya á mellor interpretación feminina protagonista. Destacou tamén a súa interpretación como Catarina de Aragón na superproducción The Other Boleyn Girl.
Premios
Premios Goya Fotogramas de Prata Premios ACE (Nova York)
Elateroideos
miniatura|Elateroideo Os elateroideos (Elateroidea) son unha grande superfamilia de escaravellos. Comprende os frecuentes elatéridos, lampíridos e cantáridos e os seus parentes. Consta dunhas 25 000 especies.
Descrición
A superfamilia Elateroidea é un grupo morfoloxicamente diverso, que inclúe escaravellos de corpo duro con 5 ventritas abdominais, outros de corpo mol con 7-8 ventritas conectadas con membranas (antes coñecidos como cantaroides), e outros con formas intermedias. Teñen unha gama de tamaños e cores ampla, pero en canto á forma, adoitan ser estreitos e de lados paralelos cando son adultos.
Moitos dos elateroideos esclerotizados (Cerophytidae, Eucnemidae, Throscidae, Elateridae) teñen un mecanismo de clic de resorte. Este é un gancho no protórax que encaixa nunha cavidade no mesotórax. Cando un destes escaravellos dobra o seu corpo, o gancho péchase na cavidade e pode despois soltarse, causando que o corpo do escaravello se endereite supetamente e choute no aire.
A maioría dos escaravellos con capacidade de bioluminescencia están incluídos nos Elateroidea, nas familias Lampyridae (~2000 especies), Phengodidae (~200 especies), Rhagophthalmidae (100 especies) e Elateridae (>100 especies).
As femias de varias liñaxes, incluíndo Lycidae, Lampyridae, Phengogidae e Rhagophthalmidae, non pupan e permanecen en forma larvaria. Esta característica crese que evolucionou independentemente polo menos tres veces dentro desta superfamilia.
Algúns Elateroidea, incluíndo especies de Cantharidae e Lycidae, teñen rechamantes cores aposemáticas para sinalar aos predadores que son velenosas e non se deberían comer.
Susana Carro
Susana Carro Fernández, nada en Mieres en 1971, é unha filósofa asturiana.
Elateroideos
Familias
A validez e relacións dalgunhas familias, como Podabrocephalidae non están totalmente resoltas. A familia Rhinorhipidae foi recentemente sacada de elateroideos para formar a súa propia superfamilia, con probas de que é un taxon basal dentro de Elateriformia que data do Triásico superior/Xurásico inferior cando se separou doutras liñaxes de escaravellos existentes.
Susana Carro
Traxectoria
Licenciouse en Filosofía e Ciencias da Educación pola Universidade de Oviedo doutorándose en Filosofía coa tese Del arte feminista al arte femenino. Investiga na construción simbólica e xurídica da maternidade, coordina o colectivo artístico OffMother e traballa sobre o amor romántico.
En Cuando éramos diosas reivindica a necesidade das mulleres de crear unha propia épica como tales.
Elateroideos
Filoxenia
Algunhas análises filoxenéticas morfolóxicas e moleculares atorparon que Byrrhoidea é un grupo monofilético ou parafilético estreitamente relacionado con Elateroidea.
Baseado en Kusy et al. 2018 e 2020