cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Muwatallis II
O reino de Mitanni
Cara ao -1295 Adadnirari I de Asiria, alegando que fora atacado por Shattuara I de Mitanni, atacou o reino e levouse o rei a Asur, e aínda que despois retornoulle o trono, xa só foi un mero vasalo. O seu fillo e sucesor, Wasashatta sublevouse ao cabo dun tempo contra Asiria e pediu a axuda hitita; Muwatallis aceptou o pago feito polo hurrita a cambio da axuda que despois non foi enviado, e Adadnirari ocupou Taite (Taidu) e outras cidades, e finalmente Irridu, o último bastión da resistencia (que foi destruída), e fixo prisioneiros aos familiares do rei, levándose o tesouro real e aos prisioneiros a Asur.
Pilro de Bonaparte
Dieta
Comen principalmente invertebrados como moluscos, crustáceos, anélidos e tanto insectos adultos coma larvas. Considérase que comen principalmente invertebrados acuáticos. Aínda que antes se pensaba que só comían invertebrados, observouse que as sementes son tamén unha parte da súa dieta. Este descubrimento levou a pensar que poderían alimentarse de forma oportunista dependendo do momento, estación e hábitat. Nos seus estómagos atopáronse tamén pedras e algas, pero estas se cre que son inxeridas por accidente ao pretenderen tragar outros alimentos. As pedras son de forma e tamaño similares a sementes e os paxaros poderían confundilas.
Cando están en chairas lamacentas, buscan comida sondando co peteiro no barro e augas pouco profundas, pero poden tamén apañalo na superficie. Cando están na tundra, sondan profundamente no musgo e outra vexetación.
Muwatallis II
Guerra de Pishuru (cidade dos kaska)
Neste momento nas terras kaskas tiña a hexemonía Pishuru. Ishupitta e Daistipassa, na Terra Alta Hitita, eran aliadas de Pishuru e apoderáronse das terras de Landa, Marista e algunhas cidades fortificadas dos hititas; os hititas non os puideron conter e os kaskas continuaron avanzando ao sur cruzando o río Marasanda e chegando ata a terra de Kanis (Kanesh). As cidades de Kurustama, Gazzuira e outra cuxo nome non se pode ler (pero que comeza por Ha...) uníronse aos kaska e atacaron as cidades hititas das proximidades. Durmitta tamén quedou baixo control kaska e atacou a comarca de Tuhuppiya. Os kaskas non atoparon ningún obstáculo na terra de Ippasanama, e puideron seguir ata atacaren a terra de Suwatara. Só dúas cidades, unha delas Istahara (a outra non se pode ler) escaparon aos ataques kaska.
Creación do reino de Hakpis
Nestas circunstancias Muwatallis decidiu crear un reino vasalo ao norte para o seu irmán Hattusilis, co encargo de conter aos kaska. A corte real fíxose cargo de fortificar Anziliya e Tapikka, que pertencían ao novo reino, pero o gran rei rexeitou facer campaña en Durmitta e Kurustama porque xa era responsabilidade de Hattusilis, e retornou a Tarhuntasa deixando ao seu irmán só cos seus propios recursos. As terras do novo reino estaban case todas nos mans do kaska e o mesmo Hattusilis menciónaas como "Terras baleiras" (o reino formábano Ishupitta, Marista, Hisashapa, Katapa, Hanhana, Darahna, Hattena, Durmitta, Pala, Tummanna, Gasiya, Sappa, o río Hulanna, Hakpis e Istahara, as dúas últimas en "servidume", probabelmente administradas pero non parte do reino). A capital foi Hakpis. A autonomía do rei era amplía como territorio de fronteira en parte por conquistar. O novo rei, cunha eficaz combinación de bastante militar e de diplomacia logrou en dez anos restablecer a orde e repoboar moitas rexións.
Pilro de Bonaparte
Reprodución
miniatura|Ovos de pilro de Bonaparte nun niño As femias son pequenas e nidifican no alto ártico, o que significa que probablemente están nun estrés polo frío maior que as aves que nidifican en áreas temperadas. En consecuencia, as femias pasan unha media do 82,5% do seu tempo incubando os ovos. En total, as femias chocan os ovos durante uns 22 días. Xeralmente poñen 4 ovos de cor de oliva a verde; e é raro que poñan só 3. O ovo pode ás veces ten manchas marróns, marrón oliváceas ou grises.
Só as femias se encargan de incubar. Unha vez que a femia puxo os ovos, o macho deixa de facer exhibicións e deixa os territorios de cría. Isto é moi diferente ao que fan outros membros do xénero Calidris, onde a incubación é compartida entre machos e femias; por tanto, o carácter de incubación do macho perdeuse independentemente nesta especie. Só hai tres especies documentadas que teñan este comportamento. Este desenvolvemento parece ser estraño, xa que se demostrou en experimentos que un decrecemento na cantidade de coidados que podiga o macho está ligado a unha diminución na fitness ao facer descender o número de fillos do macho que sobreviven. Unha explicación que se ten dado a esta evolución é que unha diminución dos coidados do macho permite que o macho explore outras opcións de apareamento. Esta hipótese enlaza co feito de que o pilro de Bonaparte é políxino; os machos aparéanse con varias femias, pero as femias aparéanse cun só macho.
Ocasionalmente encontráronse híbridos entre esta especie e o pilro curlibico ou común (Calidris alpina) no noroese de Norteamérica. Tamén se sospeita que hibrida co Calidris subruficollis.
Premio Abel
O premio recibe o nome do matemático noruegués Niels Henrik Abel (1802–1829) e segue o modelo dos premios Nobel;     foi establecido en 2001 e complementa o seu premio irmán en humanidades, o premio Holberg. Ten un galardón monetario de 7'5 millóns de coroas norueguesas (NOK) (arredor de 770 000 euros, cambio de 2017).
A cerimonia de entrega ten lugar no adro da facultade de dereito da universidade de Oslo, onde se entregou o premio Nobel da Paz entre 1947 e 1989. O comité do premio tamén estableceu un simposio Abel, administrado pola Sociedade Matemática Norueguesa.
Historia
miniatura|O premio concédese no adro da Domus Media da facultade de dereito da [[universidade de Oslo]] O premio foi proposto para ser parte da celebración en 1902 do centenario do nacemento de Abel. Pouco antes da súa morte en 1899, o matemático noruegués Sophus Lie propuxo establecer un premio Abel cando descubriu que os plans de Alfred Nobel para uns premios anuais non incluían un premio en matemáticas. O rei Óscar II estaba disposto a financiar un premio matemático en 1902 e os matemáticos Ludwig Sylow e Carl Størmer deseñaron uns estatutos e unha regras para iso. Porén, a influencia de Lie declinou coa súa morte e a disolución da unión entre Noruega e Suecia en 1905 acabou co intento de creación do premio Abel.
Tras o incremento do interese no concepto do premio en 2001, formouse un grupo de traballo para desenvolver a proposta, que se presentou en maio ao primeiro ministro. En agosto de 2001 o goberno noruegués anunciou que a concesión do premio comezaría en 2002, segundo centenario do nacemento de Abel. Atle Selberg recibiu un premio honorífico en 2002, pero o primeiro premio real foi entregado en 2003.
En 2010 comezouse unha serie de libros de presentación dos premiados e os seus descubrimentos. Os dous primeiros volumes cobren os anos 2003–2007 e 2008–2012 respectivamente.
Muwatallis II
A batalla de Kadesh
Sobre os antecedentes e desenvolvemento da batalla de Qadesh e dada a falta de fontes hititas, é preciso consultar a biografía de Ramsés II e o artigo "Batalla de Qadesh". O rei hitita levaba continxentes de Mitanni (?), Arzawa, Dardany (?), Masa, Pitassa, Arawanna, Karkisa, Lukka, Kizzuwatna, Karkemish, Ugarit, Khalap, Nuhase, Kadesh e un territorio ou cidade chamado polos exipcios Mwš3nt (non identificado) ademais doutros continxentes (de Hakpis seguro e probabelmente de Seha, Mira e Kuwaliya, Hallapa, Wilusa...). A batalla foi un empate malia que Hattusilis de Hakpis atribuíu a vitoria ao seu irmán e Ramsés II atribuína a si mesmo e dixo que o hitita pediu a paz. É posíbel que así fose; ao non obter a vitoria por sorpresa, a alternativa era un tratado. Pero os exipcios tampouco non estaban interesados na continuación da guerra e asinaron o tratado no que as posicións hititas ficaban sen cambios e os exipcios se retiraban. Nas cartas de Amarna un rei de Alashiya quéixase a Akhenaton das expedicións de Lukka, que aparece como aliado hitita na batalla de Kadesh.
Premio Abel
Criterios de selección
A Academia Norueguesa das Ciencias e das Letras anuncia o gañador en marzo segundo a recomendación do comité Abel, que consiste en cinco destacados matemáticos, en 2016 liderados por John Rognes. A Unión Matemática Internacional e a Sociedade Matemática Europea nomean os membros do comité.
Muwatallis II
Campaña de Siria
Muwatallis combateu entón aos pequenos reis locais. Amurru tívose que someter de novo e o rei Bentisina foi derrocado e posto no seu lugar un tal Sapili. O rei aínda conquistou Apa (Damasco?) máis ao sur, e despois retornou a Hatti. O seu irmán Hattusilis quedou vixiante en Apa onde vai ficar talvez un par de anos, talvez ata cando volveu Ramsés II cun exército dividido en dúas partes: unha dirixida polo seu fillo Amon Hirhepesef que dominou as tribos shosu do Negev e o mar Morto e aos edomitas e se dirixiu a Moab; a outra parte, dirixida por el mesmo, atacou Xerusalén e Xericó e despois entrou tamén en Moab e uniuse ao seu fillo e xuntos marcharon contra Hesbon e finalmente reconquistaron Apa, momento en que Hattusilis tivo que volver se non o fixo antes. Nos seguintes dous anos Ramsés cruzou o río dos Cans (Nahr al-Kakb) e entrou en Amurru; o exército exipcio chegou ata Dapur ao norte, onde Ramsés se fixo erixir unha estatua; Kadesh, ben próxima, quedou dentro dos seus dominios pero ao cabo dun ano Dapur volvía ser hitita e un ano despois tivo que ser atacada outra vez por Ramsés. Aquí o faraón di que gañou a batalla sen problemas e que non se puxo o uniforme ata o cabo de dúas horas de iniciada a batalla; pero esta vitoria tampouco lle serviu de nada, porque poucos anos despois tivo que facer a paz cos hititas e tivo que recoñecer o seu control sobre a rexión.
Hattusilis pediu ao seu irmán a entrega de Bentisina, ex rei de Amurru, cousa que o seu irmán lle concedeu e entregou ao rei deposto unha residencia persoal en Hakpis; esta relación será favorábel para a recuperación da desgraza da dinastía de Bentisina.
Rebelión en Hakpis
Hattusilis ao volver ao seu país pasou por Lawazantiya onde fixo ofrendas á súa deusa Sausga e casou con Pudú-Hepa, irmá de Pentib-sarri, gran sacerdote de Lawazantiya, matrimonio que talvez non tivo a aprobación real. Despois volveu ao norte, ao seu reino de Hakpis onde fortificou Hawarkina e Dilmuna, pero estalou unha revolta contra el. Hattusilis, falto da axuda do gran rei, convocou aos seus aliados kaska e esmagou a rebelión. Durmitta, Ziplanda, Hattena, Hakpis, Istahara e outra cidade serían restauradas e repoboadas. Parece ser que Hattusilis administrou ata Hattusa. Sausga foi a deidade tutelar do seu reino.
Premio Abel
Criterios de selección
Calquera pode enviar unha candidatura, mais non se permiten autocandidaturas. Os candidatos deben estar vivos, mais se o premiado falece tras ser declarado gañador o premio concédese a título póstumo.
Muwatallis II
A sucesión
As disputas sucesorias foron importantes. Urhi-Tesup, fillo de segundo rango, sen esperanzas de sucesión, viuse empuxado por circunstancias especiais a unha posición na que parecía o herdeiro aparente. Finalmente foi o sucesor co nome de reino de Mursilis III que nunca utilizou.
Premio Abel
Financiamento
Orixinalmente, o financiamento procedía da fundación Abel mais hoxe o premio finánciase a partir do orzamento nacional noruegués. En 2001, o goberno noruegués entregou 200 millóns de coroas norueguesas para o financiamento do premio (case 22 millóns de euros) que está controlado por unha xunta na que están presentes membros elixidos pola Academia Norueguesa de Ciencias e Letras.
Lista de experimentos do fondo cósmico de microondas
miniatura|300px|Comparación dos datos básicos da RCF (CMB) obtida co WMAP, COBE e o telescopio de Penzias e Wilson. Dende o descubrimento en 1964 da radiación cósmica de fondo de microondas (tamén chamado fondo cósmico de microondas, ou FCM) polos astrónomos Arno Penzias e Robert Woodrow Wilson, véñense realizando unha variedade de experimentos destinados a captar e estudar a radiación cósmica de fondo, ou CMB (acrónimo do FCM, en inglés Cosmic Microwave Background). Os máis importantes polos seus resultados foron:
Os proxectos de experimentación do fondo cósmico de microondas son algúns dos maiores retos para a tecnoloxía científica actual. Os principais problemas son os receptores, a óptica do telescopio, e a atmosfera terrestre. Moitas tecnoloxías foron desenvolvidas para os receptores de microondas coma o HEMT, o supercondutor-illante-supercondutor, os circuítos monolíticos integrados de microondas e os bolómetros. Xeralmente, os experimentos montan no telescopio complexos sistemas crioxénicos para manter a ultrabaixa temperatura o amplificador-receptor. Outros experimentos consisten nun ou máis interferómetros que simplemente miden as flutuacións espaciais dos sinais do cosmos, e son insensíbeis á temperatura media de fondo, situada nos 2,7K.
Outro problema para estes experimentos é o ruído 1 / f inherente a todos os detectores. Xeralmente, os experimentos están deseñados para minimizar este tipo de ruído. Para minimizar os lóbulos laterais do sinal adoitan usar elaborados sistemas de lentes e antenas corneta. Finalmente, a atmosfera é un problema porque a auga absorbe a radiación de microondas (o principio utilizado no forno de microondas): Como o sinal da radiación de fondo se atopa na lonxitude de onda de microondas, ese problema fai que sexa difícil de observar dende a Terra. Por esta razón, o estudo das experiencias do FCM (CMB) fai unha crecente utilización da zona suborbital (alta atmosfera) e do espazo exterior. As experiencias en terra, con todo, case sempre fanse en lugares ultrasecos, como a Cordilleira dos Andes de Chile ou o Polo Sur (que son desertos de humidade).
O Casal de Abaixo
O topónimo galego O Casal de Abaixo pode referirse a:
Nikon
Nikon Corporation é unha empresa xaponesa adicada á fabricación de cámaras fotográficas, prismáticos, microscopios e instrumentos de medición, sendo unha das empresas líderes neste sector.
Historia
A sociedade foi creada en 1917, co nome de Nippon Kōgaku Kōgyō Kabushikigaisha (en xaponés: 日本光學工業株式會社), produto da unión de dúas sociedades líderes no sector da óptica. A sociedade especializouse na construción de lentes e instrumentos de precisión para cámaras fotográficas, binóculos, microscopios e instrumentos de medición. Durante a Segunda Guerra Mundial Nikon converteuse en provedora de binóculos, microscopios e outros instrumentos ópticos para o exército xaponés, e creceu ata contar con 19 establecementos industriais e 23 000 empregados. Finalizada a guerra, regresa a súa produción civil, reducindose a unha soa fábrica e 1 400 empregados.
En 1946 a empresa muda o seu nome a Nikon, da unión de Nippon Kōgaku (óptica xaponesa) e Ikon.
Fotografía dixital
Nikon creou algunhas das súas primeiras cámaras SLR dixitais para a NASA, utilizadas no transbordador espacial dende 1991. Despois dunha asociación con Kodak na década de 1990 para producir cámaras SLR dixitais baseadas en corpos de cámaras Nikon existentes, en xuño de 1999 a compañía lanzaría baixo a súa marca a Nikon D1.
Ester Kuntu
Ester Kuntu, nada o 7 de agosto de 1990 é unha actriz estoniana.
Traxectoria
Debutou en 2012 na serie de televisión Nurjatud tüdrukud e en 2016 graduouse na Escola de Artes Escénicas da Academia Estoniana de Música e dende aquela traballa como actriz independente en diversas compañías teatrais, como a do Teatro Dramático de Estonia, Vanemuine ou VAT Teatri e tamén no cinema. Entre os seus papeis teatrais salientan o de Laura Laura Wingfield en The Glass Menagerie|Klaasist loomaaed de Tennessee Williams, Éliante en Le Misanthrope|Misantroop de Molière, Marie Under en Siuru õhtu 100 de Hugo Raudsepp, Karen en Saraband con texto de Ingmar Bergman ou Lauren en  Kriidiaed de  Enid Bagnold. En 2019 logrou o premio Kristallkingakese que se outorga a actores novos no ámbito teatral.
No cinema debutou en 2016 cun papel en Polaarpoiss de Anu Aun e ao ano seguinte actuou en Keti lõpp pero o seu papel máis relevante foi o de Mari no filme de Tanel Toom Tõde ja õigus, o filme estoniano con maior recadación dende a independencia e recibiu o premio ao mellor filme estoniano de 20019 da Asociación Estoniana de Xornalistas de Cinema e o 2 de setembro de 2020 Kuntu recibiu o premio da Cinema e Televisión Estoniana (EFTA) á mellor actriz pola súa interpretación no filme.
Brief an den Vater
miniatura|Primeira das 103 páxinas manuscritas do texto de Kafka.
Brief an den Vater (Carta ao pai) é unha carta autobiográfica escrita por Franz Kafka en 1919 durante unha das súas moitas curas de repouso fóra de Praga. Esta epístola, como o seu título indica, ía dirixida ó seu proxenitor para intentar suavizar a súa relación mutua, crispada ó máximo nese momento, pero a pesar deste esforzo o escrito nunca chegaría ó seu destino. Finalmente chegou ás mans do amigo de Kafka, Max Brod que a publicou en 1952 (por consideración á familia do escritor non a publicou mentres as irmás deste estiveron vivas) xunto con máis escritos.
Resumo
Carta ó pai é un escrito autobiográfico no que o autor, Franz Kafka, fai unha análise da súa relación paterno-filial co fin de propiciar o seu restablecemento ou reconciliación. O autor checo escribe esta epístola coa intención de que o seu pai, Hermann Kafka, a lea para que poida coñecer como o condicionou durante o tempo que viviron xuntos e a orixe do seu medo cara el. Pero a misiva afortunadamente nunca chegaría ó seu destino xa que a nai de Kafka, a cal tamén actúa acorde os desexos do seu home sen poder comportarse co seu fillo conforme os seus sentimentos maternais, despois de lela decide non entregarlla ó seu marido o cal nunca sería capaz de entender as intencións do seu fillo.
Toda a carta en conxunto está estruturada en torno á figura do pai e da súa importante influencia durante a infancia e adolescencia do escritor, de como isto o influíu na conformación da súa personalidade. Trátase dunha análise da relación pai-fillo desde un punto de vista sociolóxico dunha época e lugar, tradicional e conservadora, que a parte da de Kafka afectou e afecta a moitas familias.
Un pai estrito, feito a si mesmo, sombrío, encerrado no seu mundo, intolerante que non entende a pusilanimidade do seu fillo e que educa ó escritor e ás súas irmás (Kafka tiña tres irmás das cales unha soa chega a romper o vínculo familiar completamente) nunha tiranía e nun desprezo (maneira segundo o seu punto de vista correcta) que non deixan cabo á libre expresión nin iniciativa e que se reflicte na escaseza de confianza en si mesmo e no temor á figura paterna que presenta o Franz Kafka adulto.
Confórmase así unha débil e atormentada personalidade, incapaz de tomar as súas propias decisións e cun marcado medo e inseguridade a si mesmo e ó mundo que o rodea. Trazos que o farán, por exemplo, claudicar nos seus intentos de matrimonio, quizais vistos polo propio Kafka como o anhelo desa independencia e liberdade, e buscar un medio de evasión que finalmente encontrará na literatura. Pero, contrariamente ó que o lector poida pensar, este libro non é só un mero reproche cara a conduta emocionalmente abusiva e hipócrita dun pai nin unha vinganza, senón que denota vestixios de ambigüidade: o autor non culpa ó vello Hermann Kafka completamente, se non que tamén o ve como unha vítima do seu papel de pai nunha sociedade, que na súa esencia xa era por si mesma cruel. Sen dúbida este é un escrito que nos acerca ó lado máis humano do seu autor, un dos mellores escritores da literatura universal.
A Pata, Barrañán, Arteixo
A Pata é un lugar da parroquia de Barrañán no concello coruñés de Arteixo na comarca da Coruña.
John L. Phillips
John Lynch Phillips, nado en Fort Belvoir, Virxinia, o 15 de abril de 1951, é un astronauta estadounidense retirado que formou parte das misións STS-100, STS-119 e Soiuz TMA-6 e foi membro da Expedición 11 á Estación Espacial Internacional.
Traxectoria
Phillips graduouse en matemáticas pola Academia Naval dos Estados Unidos en 1972 e é máster en sistemas aeronáuticos pola Universidade do Oeste de Florida en 1974. É máster e doutor en xeofísica e física espacial pola UCLA en 1984 e 1987 respectivamente.
Pilar López Sancho
Pilar López Sancho, nada en Madrid, en 1953, é doutora en Ciencias Físicas e profesora de investigación do CSIC, no Departamento de Teoría e Simulación de Materiais do Instituto de Ciencia de Materiais de Madrid do CSIC.
Traxectoria
En 1979 viaxou a Londres para comezar unha estadía posdoutoral no Imperial College, onde empezou a realizar traballo teórico e o estudo das propiedades electrónicas de metais e modelos de quimisorción. Ao regresar a España foi contratada no Instituto de Física de Materiais do CSIC como bolseira posdoutoral até 1986.Ee mesmo ano, comezou a ser Colaboradora Científica no CSIC para centrarse no estudo destes materiais. Desde entón desenvolveu sempre a súa actividade profesional nesta institución como Investigadora Científica entre 1990 e 2006 e como Profesora de Investigación até a actualidade, compaxinándoa con estancias en diversos centros de investigación.
Pilar López Sancho é crítica  coa desigualdade de xénero a nivel laboral no ámbito da investigación. Afirma que no ámbito da investigación, a pesar de ser obxectivo e imparcial, percíbese a mesma desigualdade de xénero que nos demais ámbitos da sociedade e que esta realidade non estaba plasmada nas estatísticas. E como exemplo desa maior taxa de éxito dos científicos apunta: “Na miña traxectoria no CSIC vin moitas mulleres xubilarse na categoría máis baixa e só uno ou dous homes”.
Recoñecementos
Desde 2008 preside a Comisión de Mulleres e Ciencia do CSIC. Tamén foi presidenta do Grupo Especializado de “Mulleres en Física” da RSEF de 2002 a 2018 e da Asociación de Mujeres Investigadoras & Tecnólogas (AMIT) entre 2010 e 2013. Colabora asiduamente co Programa L’Orèal-UNESCO “For Women in Science”.
Xoán Mauropo
Johannes ou Xoán Mauropo ou Maurópodo, nado en Paflagonia en 990 e finado en Constantinopla o 5 de outubro de 1090, foi un poeta, erudito e escritor bizantino, nacido en Paflagonia, polo cal o chamaron Maurópodo, o dos pés negros.
Traxectoria
Foi, ao parecer, discípulo do abade San Doroteo o Mozo, de quen escribirá a vida. Ensinou filosofía en Costantinopla e tivo como discípulo a Miguel Psellos, que o sucedeu despois na súa cátedra. Nomeado metropolitano de Eucatia (polo cal algúns o chamaron tamén Xoán Eucatia), retirouse logo como simple monxe a Constantinopla, onde morreu no convento do Pródromo.
Durante algúns anos, Mauropo formou parte do círculo íntimo de poetas e eruditos que rodeaba ao Emperador, e foi nomeado Retor da corte' .
Expoñente do segundo renacemento bizantino, compuxo moitas poesías en trímetros iámbicos, en gran parte inédita, discursos, homilías, e un Léxico etimolóxico. Consérvanse de Mauropo ademais 77 cartas e 99 epigramas, xénero no que se estima sobresaíu moito.
Secuenciación de Maxam e Gilbert
A secuenciación de Maxam e Gilbert é un método de secuenciación de ADN desenvolvido por Allan Maxam e Walter Gilbert en 1976–1977. Este método está baseado en modificacións químicas do ADN específicas de nucleobase e a rotura subseguinte do esqueleto da molécula de ADN en sitios adxacentes aos nucleótidos modificados. miniatura|330px|Un exemplo da reacción de secuenciación de Maxam e Gilbert. Cortar o mesmo segmento etiquetado do ADN en diferentes puntos rende fragmentos etiquetados de diferentes tamaños. Os fragmentos poden despois ser separados por [[electroforese en xel.]] A secuenciación de Maxam e Gilbert foi o primeiro método amplamente utilizado de secuenciación de ADN, e, xunto coa secuenciación polo método didesoxi de Sanger, representa a primeira xeración dos métodos de secuenciación do ADN. Porén, a secuenciación de Maxam e Gilbert xa non ten un uso amplo, ao ser substituída por métodos de secuenciación de seguinte xeración.
Historia
Aínda que Maxam e Gilbert publicaron o seu método de secuenciación química dous anos despois de que Frederick Sanger e Alan Coulson publicasen o seu traballo sobre secuenciación máis-menos, A secuenciación de Maxam e Gilbert fíxose rapidamente máis popular, xa que o ADN purificado podía usarse directamente, mentres que o método de Sanger inicial requiría que cada lectura fose clonada para a produción de ADN monocatenario. Porén, coa mellora que supuxo o método de terminación de cadea de Sanger (ver máis abaixo), a secuenciación de Maxam e Gilbert perdeu o favor dos investigadores debido á súa complexidade técnica que prohibía o seu uso nos equipamentos de bioloxía molecular estándar, o amplo uso de compostos químicos perigosos e as dificultades para aumentar a escala de aplicación.
O artigo de Allan Maxam e Walter Gilbert de 1977 “A new method for sequencing DNA” foi honrado pola Citation for Chemical Breakthrough Award da División de Historia da Química da Sociedade Química Americana en 2017. Foi presentado ao Departamento de Bioloxía Molecular e Celular, da Universidade de Harvard.
Procedemento
A secuenciación de Maxam e Gilbert require a etiquetaxe radioactiva nun extremo 5′ do fragmento de ADN para ser secuenciado (tipicamente por unha reacción de quinase usando gamma-32P ATP) e a purificación do ADN. O tratamento químico xera roturas nunha pequena proporción dun ou dúas das catro bases nucleotídicas en cada unha das catro reaccións (G, A+G, C, C+T). Por exemplo, as purinas (A+G) son despurinadas usando ácido fórmico, as guaninas (e en certa extensión as adeninas) son metiladas por dimetil sulfato e as pirimidinas (C+T) son hidrolizadas usando hidracina. A adición de sal (cloruro de sodio) á reacción da hidracina inhibe a reacción da timina para a reacción de só C. Os ADN modificados poden despois ser clivados por piperidina quente; (CH2)5NH na posición da base modificada. A concentración dos compostos químicos modificados é controlada para introducir como media unha modificación por molécula de ADN. Así, xérase unha serie de fragmentos etiquetados, desde o extremo radioetiquetado do primeiro sitio de "corte" en cada molécula.
Os fragmentos nas catro reaccións son sometidos a electroforese en xel un ao lado do outro en xeles desnaturalizantes de poliacrilamida para a súa separación por tamaños. Para visualizar os fragmentos, o xel é exposto á película de raios X para a autorradiografía, rendendo unha serie de bandas escuras cada unha das cales mostra a localización de moléculas de ADN radioetiquetadas idénticas. A partir da presenza e ausencia de certos fragmentos pode inferirse a secuencia.
Métodos relacionados
Esta método levou ao Ensaio de Interferencia de Metilación, usado para mapar os sitios de unión ao ADN para proteínas que se unen ao ADN.
El Rocío
thumb|250px|Ermida de El Rocío. El Rocío é unha aldea do municipio de Almonte, na provincia de Huelva. Nela celébrase unha importante peregrinación mariana, a Romaría de El Rocío. O pobo conta con 1.635 habitantes (INE 2008), aínda que durante a romaría de Pentecoste o número de visitantes chegou a alcanzar a cifra de aproximadamente un millón de persoas. A romaría está declarada actualmente de interese turístico internacional.
A primeira referencia a unha ermida con culto mariano nesta zona data da primeira metade do século XIV e atópase no Libro de montería de Afonso XI, en que se menciona unha «ermita de Sancta María de las Rocinas». En 1587 Baltasar Tercero Ruiz funda na ermida unha capelanía, e a mediados do século XVII cambia o nome de Santa María de las Rocinas a Virxe de El Rocío, fúndanse as primeiras irmandades e Almonte proclama á virxe patroa desta localidade.
Aethelstan de Kent
Aethelstan, finado en 852, o fillo máis vello do rei Aethelwulf de Wessex, era rei de Kent en 839, so a autoridade de seu pai.
Traxectoria
As últimas versións da Crónica Anglosaxoa describen a Aethelstan como irmán de Aethelwulf, pero as versións A, B e C, e a Crónica de Etelveardo, afirman que era fillo de Aethelwulf. Algúns historiadores argumentan que é máis probábel que fose un irmán, incluíndo Eric John, en 1966 e Ann Williams, en 1978. No entanto, en 1991, Ann Williams describiuno como fillo de Aethelwulf, e isro é agora xeralmente aceptado polos historiadores, inclusive Frank Stenton, Barbara Yorke, e DP Kirby.
Cando Aethelwulf se tornou rei dos saxóns occidentais en 839 coa morte de seu pai, Egberto de Wessex, nomeou a Aethelstan para gobernar Kent, Essex, Surrey e Sussex. É denominado rei na Crónica anglosaxoa e a crónica de Aethelweard chámao "Rei dos Moradores en Kent, dos saxóns do leste, dos saxóns do Sur e de Surrey". Atestou unha serie de cartas de seu pai como rei os anos de 840.
En 851, Aethelstan e o mordomo Ealhhere derrotaron unha frota viquinga e un exército en Sandwich, Kent, descrito por Frank Stenton como "a primeira batalla naval rexistrada da historia inglesa". A morte de Ealhhere na batalla contra os viquingos ocorreu en 853. Aethelstan non é mencionado despois de 851 e probabelmente morreu antes de Aethelwulf ir para Roma en 855, xa que non foi incluído no réxime de goberno do reino durante a ausencia de seu pai.
Palaemon macrodactylus
Palaemon macrodactylus é unha especie de crustáceo malacostráceo da orde dos decápodos e familia dos palemónidos (Palaemonidae).
A especie foi descrita en 1902 por H. L. Rathbun en: Rathbun, M. J. (1902): "Japanese stalk-eyed crustaceans", Proceedings of the United States National Mu­seum 26: 23-55.
Distribución
A área de distribución orixinal desta especie son os estuarios ao longo das costas do Xapón, a China e Corea (o que xustifica un dos seus nomes en inglés, Oriental shrimp, "camarón oriental"). Pero na actualidade vive tamén no océano Índico, en todo o Atlántico oriental, chegando até o mar do Norte, e en todo o Pacífico leste e no sudoccidental.
Suponse que chegou até Europa a través de barcos de transporte. En Bélxica observouse por primeira vez en 2002, no Zeeschelde (costa ao redor da desembocadura do río Escalda e, máis tarde, tamén no porto de Zeebrugge (localidade na costa belga pertencente á cidade de Bruxas, en Ostende e no estuario do Yser.
Pesca
É obxecto de pesca comercial no Pacífico, no Índico leste, así como no Atlántico leste central e meridional.</ref name=W/A
Nome galego
Os profesores F. Lahuerta e F. X. Vázquez propoñen para esta especie o nome de camarón emigrante.
Os nomes noutros idiomas, segundo este autores son:
Contorniato
miniatura|180x180px|[[Anverso dun contorniato anepigráfico co busto de Xuliano (361-363), coas letras P E incusas. Peso: 23,09 gr.]] miniatura|180x180px|[[Reverso (moedas)|Reverso da mesma peza, coa escena dun carpentum tirado por dúas mulas (Gabinete de Medallas da BNF).]] O contorniato (palabra italiana; pl. contorniati; en galego: "contornado") é un tipo de medallón ou ficha monetiforme de bronce de época romana, propio dos séculos IV e V d. de C., caracterizado pola gran grafila ou contorno que rodea as figuras principais representadas, tanto no seu anverso como no reverso.
Existe controversia acerca do seu uso como moeda e son un asunto de grande interese dentro da arqueoloxía romana.
Caracterización
O termo italiano contorniato comezou a ser utilizado polos anticuarios no século XVII, para se referir aos obxectos de bronce con forma de moeda fabricados (cuñados ou fundidos) en Italia entre os séculos IV e V, con trazos moi diferenciadores con respecto ás grandes moedas de bronce da época, non só tendo en conta que o seu diámetro sexa superior, senón tamén pola súa finura, que lles outorga un peso moi inferior.
O motivo principal dos seus anversos adoita ser o busto dun personaxe ilustre (unha divindade, un emperador, un filósofo, un atleta etc.), en tanto que nos reversos se representan escenas cotiás da vida romana, entre elas os xogos e espectáculos máis habituais. Eses motivos poden estar acompañados de lendas relativas en latín ou en grego.
Interpretación
Malia a súa forma, os contorniati non deberon ser concibidos para seren utilizados como moeda: consonte unha opinión xeneralizada entre os investigadores, era habitual que se intercambiasen antes dos xogos. No entanto, semella posible que no período que vai desde o reinado de Flavio Honorio ata o de Anastasio I, cando a moeda en circulación escaseaba, fosen utilizados tamén como substitutos dela nos intercambios comerciais.
Para Santo Mazzarino, os contorniati serían "medallóns distribuídos co gallo das grandes festas e dos xogos romanos, unha celebración da cultura tradicional" a modo da pecunia spectaculis citada nun edicto do Baixo Imperio, destinados á súa distribución entre os cidadáns romanos como un dereito de entrada a eses espectáculos.
Consonte a interpretación do numismático húngaro Andreas Alföldi, os contorniati serían "un medio da propaganda senatorial contra o imperio cristián", unha especie de amuletos pagáns distribuídos entre os senadores durante as festas de Saturnalia para revitalizar os valores da relixión tradicional.
Esta tese foi retomada por Riccardo di Giuseppe, que concibe os contorniati como recordos do pasado pagán romano, un signo de loita contra os avances dos novos valores cristiáns.
Ácido hexanoico
O ácido hexanoico, tamén chamado ácido caproico, é o ácido carboxílico derivado do hexano coa fórmula xeral C5H11COOH. É un líquido oleoso incoloro cun cheiro a graxa, queixo e cera, que lembra o cheiro das cabras ou outros animais similares. É un ácido graxo que se encontra de forma natural en varias graxas animais e aceites, e é un dos compostos químicos que orixina o cheiro desagradable característico da cuberta carnosa que se descompón das sementes da árbore Ginkgo biloba. Tamén é un dos compoñentes da vainilla. O uso principal do ácido hexanoico é a produción de ésteres de aromas artificiais, e na fabricación de hexil derivados, como os hexilfenois.
Grigoris Buniatyan
Grigoris Buniatyan (en Գրիգորիս Բունիաթյանը), nado en Ēǰmiaçin (Armenia) o 26 de agosto de 1946 e finado en Khárkiv (Ucraína) o 7 de marzo de 2015, foi un eclesiástico armenio-apostólico, arcebispo de Ucraína.
Ácido hexanoico
Os sales e ésteres deste ácido denomínanse hexanoatos ou caproatos.
Grigoris Buniatyan
Primeiros anos
Naceu o 26 de agosto de 1946 en Ēǰmiaçin. Completou a súa educación primaria e secundaria na súa vila natal, e en 1960 ingresou no seminario de Ēǰmiaçin. En 1965 foi ordenado diácono, e entre 1966 e 1967 continuou os seus estudos na Academia Teolóxica de Moscova. Á súa volta a Armenia foi secretario da publicación oficial da Santa Sé de Ēǰmiaçin até 1968.
Ácido hexanoico
Non se deben confundir con este outros dous ácidos con nomes procedentes de cabra, como son o ácido caprílico (C8) e o cáprico (C10). Estes dous ácidos, xunto co hexanoico supoñen o 15% das graxas do leite de cabra.
Grigoris Buniatyan
Primeiros anos
A comezos de 1969 foi asignado á igrexa de San Gregorio o Iluminador de Òrǰonikije. No mesmo ano foi ordenado sacerdote, e posteriormente serviu na comunidade armenia de Rostov do Don. En 1971 marchou a Francia para continuar os seus estudos na Universidade Católica de Lión, servindo na igrexa de Santiago de Lión. Entre 1973 e 1975 realizou o servizo militar no Exército Vermello. Continuou os seus estudos entre 1975 e 1979 na Universidade Católica de París, exercendo o seu ministerio na catedral de San Xoán Bautista. Volveu a Armenia en 1979 e foi nomeado decano do seminario de Ēǰmiaçin durante o curso 1979-1980.
Ácido hexanoico
Os ácidos caproico, caprílico e cáprico úsanse na formación de ésteres e tamén como compoñente de aromas de: manteiga, leite, nata, amorodos, pan, cervexa, noces, e outros.
Grigoris Buniatyan
Episcopado
En 1981 trasladouse á Arxentina para exercer de párroco da catedral armenia de Buenos Aires, e en 1982 foi elixido primado da diocese da Arxentina. Recibiu a consagración episcopal de mans de Vazgen I en 1983.
En 1990 foi nomeado primado da diocese de Širak. En 1992 inaugurou a Academia Teolóxica de Širak en Gyumri, e foi elevado ao rango de arcebispo. Entre 1998 e 1999 foi administrador da Igrexa en Moldavia.
Entre 1999 e 2001 foi vigairo xeral da diocese de Armavir. En 2001 foi nomeado primado da diocese de Ucraína.
Finou no cargo o 7 de marzo de 2015, nunha visita a Khárkiv.
División de Honra de Rugby 1975-1976
A tempada 1975-1976 da Liga Nacional de rugby foi a novena edición da máxima categoría do rugby en España. A liga contou con 10 equipos. O calendario da competición estivo formado por 18 xornadas. Nel enfrontáronse entre si tódolos equipos a dúas voltas. Ó remate do campionato o CR Cisneros de Madrid saíu campión por vez primeira.
Sistema de puntuación
O sistema de puntuación foi o seguinte:
Cetena
miniatura|Fórmula xeral dunha cetena. miniatura|dereita|350px|Obtención dunha cetena.
Unha cetena é un composto orgánico de forma R2C=C=O. Hermann Staudinger foi pioneiro no estudo das cetenas. A palabra cetena tamén pode referirse á etenona, a cetena máis simple, na cal os dous R son átomos de hidróxeno.
Propiedades
A etenona é incolora e ten un forte cheiro. A exposición a niveis concentrados de etenona produce irritación en determinadas partes do corpo tales como os ollos, o nariz, a gorxa e os pulmóns. Tamén se detectou edema pulmonar se esta exposición se produce durante longos períodos de tempo.
As cetenas presentan tautomería inol-cetena, xa que os inois son moi inestables e interconvértense rapidamente a cetenas.
Reaccións
As reaccións entre dioles (HO-R-OH) e bis-cetenas (O=C=CH-R'-CH=C=O) producen poliésteres cunha unidade de repetición de (-O-R-O-CO-R'-CO-).
A etenona reacciona co ácido acético para formar anhídrido acético.
Igrexa de Lye
A igrexa de Lye (sueco: Lye kyrka) é unha igrexa medieval luterana en Lye, na illa sueca de Gotland, pertencente á diocese de Visby.
Historia
A parte máis antiga da igrexa de Lye é a nave románica, que data de finais do século XII ou de principios do XIII. Un sarcófago de pedra decorado, que orixinalmente puido deseñarse como unha tumba ou relicario, está incorporado á parede da igrexa. É do século XII e foi tallado polo escultor coñecido como Master Sigraf.
A torre engadíuse durante a primeira metade da década de 1220, e máis dun século despois, na década de 1330, construíuse o coro gótico, substituíndo a un anterior de estilo románico. Semella que a construción do cora ía ser o primeiro paso para unha reconstrución máis grande da igrexa, pero por algunha razón o proceso parouse despois de rematar o novo coro.
Dende entón non houbo grandes alteracións na súa estrutura. De feito, as paredes que conectan o coro gótico e a nave románica son aínda máis finos que os do resto da igrexa, indicando que estes só se trataban dun arranxo provisional e que o edificio quedara sen rematar dende a década de 1330. O tellado actual da torre é do ano 1774. A igrexa foi restaurada entre 1954 e 1955.
Arquitectura
A desproporcionada igrexa ten ese aspecto exterior polo proceso de reconstrución non rematado durante a idade media. Polo tanto o coro tende a dominar o edificio. A igrexa ten tres portais externos, dous románicos na nave e un gran portal gótico no coro. O portal do coro foi executado polo obradoiro dun canteiro local coñecido como Master Egypticus e contén esculturas que representan a infancia de Cristo, estando coroado por unha escultura de Cristo en Maxestade. A torre da igrexa está decorada con galerías con fiestras.
No interior, a igrexa está decorada con frescos do século XV, representando a Paixón de Cristo, e do século XIV, refresentando a Cristo en Maxestade con grifóns e outros animais imaxinarios ao redor.
Porén, probablemente o elemento máis famoso da igrexa son as súas vidreiras medievais. As fiestras do leste e o sur do coro son do segundo cuarto do século XIV e foron engadidas durante a súa construción. As pinturas na fiestra oriental representan a infancia e paixón de Cristo, e nas do sur aparecen distintos santos, entre eles Catarina de Alexandría e San Olaf. As vidreiras da igrexa de Lye son o conxunto de vidreiras medievais mellor consevado dos países nórdicos.
Entre o mobiliario destaca o retablo, realizado en 1496 cunha representación do Veo de Verónica na predela. A gran cruz triunfal data da mesma época, mentres que a pía bautismal é unha peza non decorada do século XIII. No chan tamén hai varias tumbas medievais, incluída unha dun home chamado Jakob, que segundo a inscrición morreu por unha bola de canón mentres participaba no asedio de Eric de Pomerania ao castelo de Visborg en 1449.
Celio Sedulio
miniatura|Miniatura iluminada cunha anotación do Carmen paschale St. Agustine'Abbey. Canterbury Celio Sedulio (en latín orixinal, Coelius Sedulius) foi un sacerdote e poeta latino de principios do século V.
Traxectoria
Crese que naceu en Italia, onde estudou filosofía. É aludido como presbítero por Isidoro de Sevilla.
Illa Nelson (Alasca)
A illa Nelson (Qaluyaaq en lingua iupik de Alasca central) é unha illa na área censal de Bethel, ao suroeste de Alasca. Ten 68 km de longo e 32–56 km de longo. Cunha superficie de 2.183 km², é a 15ª illa máis grande dos Estados Unidos. Separada da parte continental de Alasca ao seu norte polo río Ningaluk, ao seu leste polo río Kolavinarak e da illa de Nunivak ao seu suroeste polo estreito de Etolin.
Unha pista para motoneves conecta o Tununak e Nightmute no inverno. Estas tres comunidades comprenden toda a poboación da illa, 1.065 habitantes no censo de 2000. A comunidade máis grande é Toksook Bay. O resto da illa, máis do 77 por cento da súa superficie, está despoboada.
A vila de Newtok, no continente a través do río de Ningaluk ao norte da illa, está no proceso de pasar á illa Nelson, debido á erosión da capa freática na zona onde Newtok está actualmente situado.
Os nativos son do pobo yup'ik que manteñen unha dieta predominantemente tradicional, pescando e cazando boi almiscreiro e caribús.
Galería de imaxes de arañas de Galicia
Galería de imaxes de arañas de Galicia.
As arañas pertencen á orde Araneae dos artrópodos.
Miguel VII Ducas
miniatura|Miguel VII Ducas, miniatura da [[Coroa de Santo Estevo|Santa Coroa húngara.]] Miguel VII Ducas, emperador de Bizancio entre 1067 e 1078). Foi tamén coñecido como Miguel Parapinaces ("menos dun cuarto"), pola depreciación que durante o seu reinado sufriu a moeda bizantina.
Traxectoria
Miguel VII era fillo do emperador Constantino X Ducas e da súa esposa Eudocia. Ao morrer o seu pai o 21 de maio de 1067, Eudocia asumiu a rexencia do Imperio. Pouco despois contraeu matrimonio con Romano IV Dióxenes, que foi coroado novo emperador o 1 de xaneiro de 1068.
Romano IV foi derrotado polos selxúcidas na batalla de Manzikert (1071) (en gran parte debido á escasa belicosidade demostrada polo curmán de Miguel, Andrónico Ducas, o que fixo pensar aos historiadores nunha conspiración da aristocrática familia dos Ducas para acabar co poder de Romano IV). O césar Xoán Ducas, pai de Andrónico, conseguiu que o seu sobriño Miguel fose proclamado emperador e coroado en Santa Sofía, en tanto que a súa nai, Eudocia, era recluída nun convento. Os exércitos mandados por Xoán e Andrónico venceron aos restos das tropas derrotadas de Romano IV, quen foi cegado, e morreu pouco despois a consecuencia das súas feridas.
Miguel VII negouse a aceptar o tratado que o seu predecesor, Romano IV, asinara co sultán selxúcida, Alp Arslan. Como consecuencia, as invasións turcas continuaron e en 1080 constituíuse o sultanato de Rüm, que dominaba a maior parte de Anatolia.
Durante o reinado de Miguel, a situación do Imperio foise progresivamente deteriorando: ademais das incursións selxúcidas, aumentaron en Occidente os ataques de pechenegos e maxiares, a inflación aumentou considerabelmente (orixe do alcume do emperador, Parapinaces, "menos dun cuarto"), e producíronse varias insurreccións militares.
A primeira foi a do mercenario normando Roussel de Bailleul, quen fundou un estado independente en Anatolia, aínda que foi derrotado polo xeneral e futuro emperador Aleixo I Comneno. Máis adiante, en novembro de 1077, levantouse contra Miguel Nicéforo Brienio, que foi aclamado emperador en Adrianópolis, e, en Oriente, conduciu unha nova insurrección Nicéforo Botaniates, strategos do thema de Anatolikon. Ao mesmo tempo, estalaron revoltas en Constantinopla, e Miguel viuse obrigado a abdicar e refuxiarse ao mosteiro de Studion. Nicéforo Botaniates entrou triunfalmente na capital, e fixo cegar ao seu rival Nicéforo Brienio.
Club Deportivo Toledo
Estadio
O campo do CD Toledo é o Estadio Salto del Caballo. Foi inaugurado o 23 de novembro de 1973 e ten capacidade para 5.500 espectadores tras a ampliación efectuada a tempada 1993-94. As dimensións do terreo de xogo son 105 x 75 m. O primeiro gol anotado no campo foi obra de Luis Aragonés co Atlético de Madrid.
Adiantum raddianum
Adiantum raddianum tamén coñecida cos nomes vulgares de coantriño, cuadrillo ou cabelo de venus é unha especie de fento de orixe americana pertencente á familia Pteridaceae. É un dos fentos máis populares para cultivo coma planta de interior Aseméllase moito á especie europea capilaria (Adiantum capillus-veneris), coa que ás veces se confunde, a diferenza está na marxe das follas, na capilaria son máis dentadas.
As frondes son triangulares, semierectas no inicio, curvándose á medida que envellecen, podendo atinxir 8 cm de longo e 6 cm de largura.
Hábitat
Paredes de rocha sombrías e húmidas, fendas, cantís e cavorcos ao longo de ríos e fervenzas.
Taxonomía
A especie foi descrita por Carl Bořivoj Presl e publicada en ''Tentamen Pteridographiae 158. 1836.'', no ano de 1836.
Non se encontra protexida pola lexislación europea.
Sinonimia
Segundo The Plant List, esta especie ten os seguintes sinónimos:
Marine Observation Satellite
Características
MOS 1a foi lanzado o 19 de febreiro de 1987 mediante un foguete N-2, mentres que MOS 1b foi enviado ao espazo a bordo dun H-I o 7 de febreiro de 1990, ambos desde o Centro Espacial de Tanegashima.
Elena Pazos
Elena Pazos Chantrero, nada en Marín en 1983, é unha investigadora no desenvolvemento de ferramentas químicas para o seu uso en biomedicinas. No ano 2019 foi a segunda galega en obter a prestixiosa bolsa 'Starting Grant' do Consello Europeo de Investigación (ERC).
Traxectoria
Elena Pazos é licenciada en Química e doutora en Química Orgánica pola Universidade de Santiago de Compostela, cunha tese sobre sensores para detectar proteínas implicadas no cancro.
En 2012, grazas a unha bolsa da Fundación Barrié, comezou a traballar na Northwestern University, e posteriormente traballou na empresa Medcom Advance durante un ano. Entre decembro de 2015 e xuño de 2017, traballou no equipo de Ramón A. Álvarez-Puebla no Centre Tecnològic de la Química de Catalunya cunha bolsa Marie Curie..