cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Las Vegas, Nevada
Clima
miniatura|dereita|250px|Típica imaxe do deserto que rodea a Las Vegas Las Vegas ten un clima desértico con moi pouca choiva e extremadamente cálido no verán. Temperaturas de 40 °C son habituais entre os meses de maio a setembro. Non é estraño que durante varios días ao ano estas temperaturas superen o 45 °C. Os habitantes da cidade prefiren utilizar túneles, pasadizos, coches ou monorraís con tal de evitar as altas temperaturas. Tamén é frecuente atopar ventiladores que disparan chorros de vento e auga pola rúa. Os invernos son fríos e ventosos. Poden producirse chuvieiras, pero menos frecuentemente, na primavera e o outono. De xullo a setembro, o monzón mexicano trae a miúdo bastante humidade do golfo de México causando tempestades de tronos durante a tarde. Aínda que as montañas que rodean a cidade poden verse nevadas de novembro a marzo, non é común que isto suceda na zona urbana, pero sucede algúns anos como a nevada que caeu o 17 de decembro de 2008.
Principais edificios
miniatura|esquerda|O Circus Circus, popularizado grazas a unha das películas de James Bond, en 1971. miniatura|dereita|Caesars Palace. miniatura|dereita|Paris Hotel. miniatura|dereita|New York, New York Casino. Entre as edificacións de Las Vegas podemos atopar o centro da cidade, composto por casinos de todo tipo e a periferia, unha masa de chalés que se estende polo ermo deserto. Os casinos están conectados moi frecuentemente entre eles por monorraís ou pasadizos subterráneos con aire acondicionado que repele as atafegantes temperaturas da cidade. O espectáculo, as exposicións, as galerías de arte e os museos xeran tantos ingresos como os casinos. A tematización fai únicos a cada hotel, algúns deles con categoría de cinco diamantes. Por exemplo:
In the Attic of the Universe
In the Attic of the Universe é o segundo álbum de estudio da banda estadounidense de indie rock The Antlers, cando esta aínda era un proxecto en solitario do vocalista e guitarrista Peter Silberman, publicado o 6 de novembro de 2007 a través do selo Fall Records. Foi gravado só por Silberman entre setembro de 2006 e marzo de 2007.
Transporte intermodal
280px|thumb|Operación de carga dun buque [[contedor|porta contedores no porto de Copenhague.]]
O transporte intermodal é aquel que require tráfico mixto ou múltiplo, implicando máis dunha ou varias modalidades de transporte. Está indicado para alcanzar lugares de difícil acceso.
Transporte intermodal de mercadorías
miniatura|350px|right|Inntercambio intermodal [[barco|buque-ferrocarril de contedores en Portsmouth, Virxinia.]] Inicialmente o termo transporte intermodal aplicábase ao transporte de materiais e mercadorías, xa que conxugaba a articulación entre diferentes modos de transporte a fin de realizar máis rápida e eficazmente as operacións de transbordo destes produtos. As subdivisións de transporte terrestre (camión e ferrocarril) e as subdivisións do transporte por auga (transporte marítimo, transporte por ríos navegábeis ou transporte por canais), considéranse como modos diferentes. Para este tipo de transporte utilízanse xeralmente contedores.
Por exemplo, o transporte de cargas pode iníciarse desde unha cooperativa de produtores de grans (de cereais ou de legumes), que os empaquetan en embalaxes primarias (como sacos de pásticos) ou secundarias (fardos de papel kraft), despois diso o transporte iníciase co uso de camións que levan o produto nestas embalaxes até un terminal ferroviario sendo a mercadoría acondicionada nun contedor que, á súa vez as descarga noutro terminal ferroviario nun gran centro loxístico, e para a súa entrega ao consumidor será novamente necesario un novo medio de transporte capaz de desenvolver a entrega con axilidade e precisión. Así tivemos primeiramente un transporte por estrada, despois outro ferroviario e por fin outro transporte por autoestrada, constituíndo un transporte intermodal (varias modalidades de transporte).
As estacións intermodais
A definición da Conferencia de Ministros de Transporte de Europa, di que o tansporte itermodal é o que se fai por camión a distancias o máis curtas posíbeis e, a longa distancia, por ferrocarril ou por auga. Nesta definición a referencia á distancia máis longa/curta, confunde.
Por outra parte, o común da xente amplía o concepto de transporte intermodal ao tránsito de viaxeiros (transporte intermodal de pasaxeiros), alén do de mercadorías. E así xorde o novo concepto de estación intermodal. Este tipo de estación é unha infraestrutura construída sobre a base dunha estación de ferrocarril que acolle traxectos de longa distancia (incluíndo, no seu caso, do AVE), de media distancia e proximidade (cercanías), unha estación de autobuses para o transporte interurbano, unha parada de autobús urbano e unha parada de metro.
1147
Mortes
Historia ano a ano
Tras do Río
O topónimo Tras do Río pode referirse a varios lugares de Galicia:
Boeing 737 MAX
O Boeing 737 MAX é un avión de pasaxeiros de fuselaxe estreita desenvolvido por Boeing Commercial Airplanes como sucesor da serie Boeing 737 Next Generation. O 737 MAX é a cuarta xeración da familia 737, sendo o principal cambio o uso de máis grandes e eficientes motores CFM International LEAP-1B, winglets de tipo split-tip, e modificacións da fuselaxe. A nova serie anunciouse o 30 de agosto de 2011. Realizou o seu voo de estrea o 29 de xaneiro de 2016 e foi certificado pola Administración Federal de Aviación estadounidense (FAA) en marzo de 2017. A primeira entrega foi dun MAX 8 en maio de 2017 a Malindo Air, que comezou a operar o 22 de maio.
A serie 737 MAX ofrécese en catro variantes, que van dos 138 aos 204 asentos nunha configuración típica de dúas clases e cuns alcances entre os 6 110 e os 7 130 km. As versións son os 737 MAX 7, MAX 8 (incluído o máis denso MAX 200 de 200 asentos), e MAX 9, que substituirán aos 737-700, -800, e -900 respectivamente, e o máis alongado 737 MAX 10. En novembro de 2020 o Boeing 737 MAX tiña 3 290 pedidos.
O 737 MAX sufriu un fallo recorrente no Sistema de Aumento de Características de Manobra (MCAS) causando dous accidentes fatais, o Voo 610 de Lion Air e o Voo 302 de Ethiopian Airlines, nos cales morreron 346 persoas. Tras os accidentes toda a frota quedou en terra entre marzo de 2019 e novembro de 2020. As investigacións culparon ao encubrimento dun defecto coñecido por parte de Boeing, e a fallos na certificación por parte da FAA. Tras ser acusada de fraude, Boeing tivo que pagar máis de 2 500 millóns de dólares en sancións e indemnizacións. Boeing fabricou máis de 450 MAX que agardaban ser entregados. A metade deles agardaba entregalos en 2021, e a meirande parte do resto en 2022. O 18 de novembro de 2020 a FAA aprobou que o MAX regresara ao servizo, tras unha serie de cambios obrigatorios no deseño e no adestramento de tripulacións. Transport Canada e a Axencia Europea de Seguridade Aérea (EASA) certificaron o MAX a finais de xaneiro de 2021, suxeito a requisitos adicionais. A Administración de Aviación Civil da China (CAAC) fixo o mesmo a principios de decembro, cando máis de 180 países permitiran o regreso ao servizo do avión.
737 MAX 7
Baseado orixinalmente no 737-700, Boeing anunciou o redeseño do MAX 7, derivado do MAX 8, no Farnborough Air Show de xullo de 2016, acomodando dúas filas máis de asentos que o 737-700 de 138 prazas, aumentando a capacidade en 12 pasaxeiros. O redeseño usa a á e o tren de aterraxe do 737-8; un par de saídas sobre as ás en vez da configuración dunha única porta; unha fuselaxe case 2 metros máis longa; recalibración e reforzo estrutural; e modificacións de sistemas e interiores para acomodar a maior lonxitude. Pode alcanzar 1 900 km máis que o -700 cun 18% menos de consumo de combustible por asento. Boeing estima que o MAX 7 pode levar 12 pasaxeiros máis a 740 km máis lonxe que o A319neo cun 7% menos de custos operativos por asento. En 2016 Boeing planeou mellorar o seu alcance dos 7 130 km aos 7 251 km tras 2021.
A produción do primeiro longueiro de á de 20 m para o 737-7 comezou en outubro de 2017. A montaxe do primeiro avión de probas iniciouse o 22 de novembro dese mesmo ano, e presentouse o 5 de febreiro de 2018. O MAX 7 realizou o seu voo de estrea o 16 de marzo na fábrica de Renton, Washington, e voou durante tres horas sobre o estado de Washington. Nese primeiro voo acadou unha velocidade de 460 km/h e unha altura de 7 600 m, realizou unha aproximación baixa, probas de sistemas e un reinicio de motor en voo, e aterrou no centro de probas de voo de Boeing en Moses Lake, Washington.
A entrada en servizo co seu cliente de lanzamento, Southwest Airlines, agardábase para xaneiro de 2019, pero as entregas adiaronse ata principios de 2022. WestJet tamén converteu os seus pedidos de MAX 7, que orixinalmente ían ser entregados en 2019, en MAX 8 e aínda non recibira ningún MAX 7 en febreiro de 2022. Porén, Southwest fixo un pedido por 100 MAX 7 o 29 de marzo de 2021, e exerceu as súas opcións para 34 o 8 de xuño do mesmo ano, chegando o seu pedido total a 234. O único outro cliente do MAX 7 é a aeroliña Allegiant Air que en xaneiro de 2022 pediu 30 unidades. O MAX 7 demostrou ser impopular entre as aeroliñas debido a que é menos eficiante que as variantes do MAX máis grandes. En agosto de 2021 Boeing confiaba en que MAX 7 fose certificado a tempo para que as entregas comezasen en 2022.
737 MAX 8
É a primeira variante desenvolvida da serie 737 MAX que substitúe ao 737-800 e ten unha fuselaxe máis longa que o -700/MAX 7. En 2016 Boeing planeou mellorar a oseu alcance dos 6 510 km ata os 6 690 km despois de 2021. O 23 de xullo de 2013 Boeing completou a configuración do 737 MAX 8. O MAX 8 ten un menor peso en baleiro e máis peso máximo de engalaxe que o A320neo.
O Boeing 737 MAX 8 completou o seu primeiro voo internacional de probas na Paz, Bolivia. O aeroporto anternacional de El Alto, a 13 300 pés de altura, probou as capacidades do MAX para engalar e aterrar a grande altitude. O seu primeiro voo comercial foi operado por Malindo Air o 22 de maio de 2017, entre Kuala Lumpur e Singapur.
737 MAX 200
En setembro de 2014, Boeing lanzou unha versión de alta densidade do 737 MAX 8, o 737 MAX 200, chamado así por levar ata 200 pasaxeiros nunha única clase de alta densidade con asentos slimline; o avión precisa de dúas portas de saída extra pola maior capacidade de pasaxeiros. Boeing di que esta versión será un 20% máis eficiente por asento que os actuais modelos de 737, e será o avión de fuselaxe estreita máis eficiente do mercado, cun 5% menos de custos operativos que o 737 MAX 8. Tres dos oitos carros da cociña retiráronse para acomodar a máis pasaxeiros. En decembro de 2014 Ryanair realizou un pedido de 100 avións aos que designou como 737-8200.
737 MAX 9
Substituto para o 737-900/-900ER; ten unha fuselaxe máis longa que o -800/MAX 8.
Estación intermodal
250px|miniatura|Estación do Oriente de [[Lisboa.]]
Unha estación intermodal é unha infraestrutura de transporte construída sobre a base dunha estación de ferrocarril que acolle traxectos de longa distancia (incluíndo a alta velocidade), de media distancia e, de ser o caso, de proximidade, así como unha estación de autobuses para o transporte interurbano e unha parada de autobús urbano. En cidades que contan con rede de metro tamén adoitan integrar unha unha estación de metro.
Exemplos
250px|miniatura|[[Estación de Vigo-Urzaiz.]] miniatura|250px|Exterior da [[estación da Coruña.]]
Exemplos destas estacións son:
Marxismo libertario
Por marxismo libertario enténdese a un conxunto de movementos ou teorías que pertencen ao sector disidente do marxismo ortodoxo. É máis un concepto para a clasificación política que unha escola de pensamento, xa que non representa un corpus definido con precisión aínda que si certos elementos e tradicións comúns, por exemplo un profundo espírito antiautoritario.
Aínda que o termo pode resultar confuso, a pertenza á tradición do marxismo (aínda que heterodoxa) máis que á persoa de Karl Marx ven máis pola súa vinculación ás ideas filosóficas e económicas tanto de Marx como de toda a escola que se ten formado a partir das súas ideas.
Amosan rexeitamento cara ao chamado marxismo-leninismo, ao centralismo burocrático e á acción dende o Estado, ademais mostran unha apertura a correntes progresistas e revolucionarias que recoñezan a liberdade e o antiautoritarismo como un valor fundamental e a participación popular directa (por iso o cualificativo de libertario ou partidario da liberdade).
O rango do que se adoita catalogar como marxismo libertario inclúe interpretacións alternativas da aplicación política do materialismo dialéctico, a inclusión de teorías do vitalismo filósófico, a práctica da democracia deliberativa ou participativa, que sería o nexo de unión das correntes antiautoritarias marxistas co libertarismo ou anarquismo. O chamado marxismo cultural adoita ser incluído como unha manifestación de marxismo libertario.
Edward Vernon
Edward Vernon, nado en Londres o 12 de novembro de 1684 e finado en Suffolk o 30 de outubro de 1757, foi un oficial naval inglés. En vida chamárono Old Grog debido a súa chaqueta grogram (feita de seda mesturada con la e goma).
Carreira militar
As súas primeiras accións de importancia aconteceron no marco da Guerra de Sucesión Española, onde participou nas batallas de Málaga (1704) e Barcelona (1705). En 1720 foi nomeado Comodoro de Port Royal (Xamaica).
En novembro de 1739, ao estalar a Guerra da Orella de Jenkins contra España, Vernon foi nomeado comandante en xefe de todas as forzas navais británicas nas Indias Occidentais. A súa primeira acción na guerra foi o saqueo e destrución de Portobelo, un porto panameño escasamente defendido que formaba parte da ruta que seguía a Frota de Indias. Este éxito foi enormemente esaxerado polos británicos, que se entregaron a todo tipo de celebracións e realizaron numerosas homenaxes a Vernon, a quen converteron nun heroe nacional. O propio rei Xurxo II de Gran Bretaña asistiu a unha cea celebrada no seu honor en 1740, durante a cal presentouse por primeira vez o actual himno nacional británico, God Save the King. Como parte destas celebracións creouse tamén a canción patriótica Rule Britannia e denomináronse dúas rúas (unha en Londres e a outra en Dublín) como Portobello Road.
Ataque a Cartaxena de Indias e encontro con Blas de Lezo
En 1741 comandou quizais unha das maiores frotas da historia ata a frota aliada de Normandía de 1944 (formada por 186 naves e 23.600 homes,) que tiña como obxectivo tomar e destruír o porto español de Cartaxena de Indias, principal porto do Vicerreinado de Nova Granada. Sequera antes de tomar a cidade, Vernon enviou un correo ao rei inglés asegurando que lograra a vitoria, xerando unha euforia no seu país aínda maior que a do ano anterior. Pero para a súa desgraza, o que conseguiu en realidade foi a maior e máis humillante derrota de toda a historia da Royal Navy, pois perdeu 50 naves e 11.000 homes a mans dunha gornición composta por só 6 barcos e 3.000 defensores españois dirixidos polo Almirante español Don Blas de Lezo. Tras outros dous ataques errados en Santiago de Cuba e Panamá, Vernon foi substituído por Chaloner Ogle e viuse obrigado a volver a Inglaterra en 1742 para comunicar que a vitoria de Cartagena nunca existiu. Isto causou tal vergoña a Xurxo II que o propio Rei prohibiu escribir sobre iso aos seus historiadores.
Vernon foi relevado do seu cargo ese mesmo ano e expulsado da Mariña en 1746. Malia o seu profundo descrédito, á súa morte en 1757 decidiuse enterrar o seu corpo na Abadía de Westminster, como un heroe máis dos que alí repousan.
Relación con Washington
Lawrence Washington, medio irmán do que sería primeiro presidente dos Estados Unidos, George Washington, combateu en Cartaxena de Indias xunto a Vernon e por iso decidiu chamar Mount Vernon á plantación que tiña en Virxinia. Outro feito curioso é que o grog, bebida popular entre os mariñeiros, tamén recibiu o seu nome como homenaxe a Vernon, xa que foi el quen suxeriu diluír o ron con auga durante o asedio de Cartagena co fin de que durase máis.
Encontro co Catalán
Un dato pouco coñecido, e silenciado polos ingleses, é o encontro ter por Vernon, ao mando do navío Mary, con Don Antonio Serrano, ao mando do navío Catalán, a unhas 600 millas ao oeste da Habana, entre os días 7 e 10 de xaneiro de 1721. Non lle debeu ir moi ben a Vernon, pois as súas biografías ocultan celosamente o suceso.
Aríbalo
miniatura|Aríbalo ático de figuras vermellas (ca. 480-470 a. C.). O aríbalo (grego ἀρύβαλλος, aryballos) é un vaso grego de base ancha e pescozo estreito, polo que se comparou cunha bolsa pechada. Figura entre os utensilios de baño por servir para conservar o aceite perfumado destinado ao coidado do corpo. A raíz desta palabra é αρυω que significa "extraer". Os aríbalos frecuentemente utilizados como depósitos de aceite para os atletas.
Nas coleccións de vasos de barro pintados abunda o aríbalo. É sempre un frasco pequeno de poucos centímetros (uns 6 a 10). Os máis bonitos son os de estilo corintio (do século VI a. C.) en forma de ampola, isto é, esférico sen pé, achatado ou de pera (neste caso adoita chamarse bombilios) e con reborde ancho e redondo na boca, pescozo moi curto e asa lixeira. Están decorados con figuras de animais ou de guerreiros.
O Museo Arqueolóxico Nacional de España alberga algúns exemplares procedentes de Grecia. En Ampurias, atopáronse exemplares en sepulturas que se poden contemplar no Museo de Xirona.
Contexto histórico
A aparición do aríbalo parece situarse dous séculos despois da do enócoe, do que toma a forma, é dicir, no estilo período protocorintio ao redor do 700 a. C. Os primeiros exemplares coñecidos teñen forma esférica e a súa decoración ocre e beige, a miúdo bastante simplista en relación con outras cerámicas, permite atribuílos á cidade de Corinto. Este xénero de cerámica propagouse enseguida e perdurou até o período helenístico. O seu estilo evolucionou e gañou así unha base chaira, unha forma máis esvelta e ás veces unha segunda asa. A pintura do aríbalo pasou tamén da época arcaica á helenística das figuras negras ás vermellas.
Formas
Na literatura, o aríbalo é a miúdo confundido con vasos como o lecito ou o alabastrón. De tamaño a miúdo comprendido entre 6 e 20 cm, o aríbalo ten forma de bolsa cunha base ancha. Como todos os recipientes de aceite ten un pescozo bastante longo que remata con beizos anchos e ensanchados. Unha fina asa vertical está fixada entre os beizos e o bandullo. Pódese pensar razoablemente que ditos vasos podían estar atados por unha corda á cintura do seu propietario.
Utilización
Os usos destes vasos son coñecidos por un texto de Pollux e por diversas pinturas atopadas noutros vasos contemporáneos. O seu uso principal era o transporte de aceites, quizais perfumados, polos atletas para untarse a pel. Podía servir de recipeinte de aceite destinado ás cerimonias ou a algúns ritos funerarios, aínda que parece que neste caso impúxose o lecito.
Segunda división española 1940/41
A tempada 1940–41 da Segunda División de España foi a 10ª edición deste torneo. A categoría estivo composta por 2 grupos de 12 equipos. Granada, Real Sociedad, Castellón e Deportivo da Coruña ascenderon á Primeira División, mentres que Stadium Avilesino, Badalona e Córdoba descenderon á Terceira División.
Grupo 1
X = Partidos xogados; G = Partidos gañados; E = Partidos empatados; P = Partidos perdidos; GF = Goles a favor ; GC = Goles en contra; DG = Diferenza de goles; Pts = Puntos
Grupo 2
X = Partidos xogados; G = Partidos gañados; E = Partidos empatados; P = Partidos perdidos; GF = Goles a favor ; GC = Goles en contra; DG = Diferenza de goles; Pts = Puntos
Fase final
X = Partidos xogados; G = Partidos gañados; E = Partidos empatados; P = Partidos perdidos; GF = Goles a favor ; GC = Goles en contra; DG = Diferenza de goles; Pts = Puntos
1148
Mortes
Historia ano a ano
Piers Gaveston
Piers Gaveston, nado arredor do 1284 e finado o 19 de xuño de 1312, foi un nobre inglés de orixe gascón, conde de Cornualla e favorito do rei Eduardo II de Inglaterra.
Relación con Eduardo II
Sendo aínda moi novo causou boa impresión no rei Eduardo I de Inglaterra, e foi asignado á casa persoal do seu fillo, Eduardo de Caernarfon. A relación entre o príncipe e Gaveston resultou tan extravagante que Eduardo I tivo que enviar a este último ao exilio, aínda que puido regresar aos poucos meses trala morte do rei. Eduardo II restaurou o título de conde de Cornualla para Gaveston e arranxou o matrimonio deste coa a súa sobriña, Margaret de Clare, irmá do poderoso conde de Gloucester.
O acceso exclusivo de Gaveston ao rei supoñía unha provocación para varios membros da nobreza e, en 1307 o rei foi forzado a envialo de novo ao exilio. Durante a súa ausencia, Gaveston exerceu como Lugartenente do rei en Irlanda. Eduardo conseguiu chegar a un acordo coa oposición e Gaveston puido regresar o ano seguinte. Tralo seu regreso o seu comportamento pasou a ser máis ofensivo e levou a que nas Ordenanzas de 1311 os nobres acordaran exilialo de novo, declarándoo proscrito se regresaba ao país. Cando regresou en 1312, foi capturado e executado por un grupo de magnates dirixidos por Thomas de Lancaster e Guy de Beauchamp, conde de Warwick.
Segundo os cronistas medievais Eduardo II e Piers Gaveston mantiveron unha relación amorosa. Este rumor foi reforzado nas representacións de ambos na ficción, como por exemplo na obra do século XVI de Christopher Marlowe Edward II. A afirmación recibiu o apoio de varios historiadores modernos, mentres que algúns a cuestionan. Segundo Pierre Chaplais, a relación entre ambos homes foi a dunha irmandade adoptiva, na que Gaveston servía como valido do rei. Outros historiadores, como J. S. Hamilton, suxeriron que a preocupación pola sexualidade dos dous homes, non estaba no centro das queixas da nobreza, senón que se entraban máis no acceso exclusivo de Gaveston ao padroado real.
Fran Allo
Francisco Javier Allo Suárez, máis coñecido como Fran Allo, nado en Santiago de Compostela o 6 de xuño de 1988, é un cantante galego.
Traxectoria
Comezou a súa andaina musical aos 14 anos participando nos Premios Veo Veo de Teresa Rabal, certame no que recibiu a Mención Especial á Mellor Voz. Ese mesmo ano inicia os estudos de canto e técnica vocal con Guadi Galego e Ramón Bermejo. Continúa participando en diversos concursos, obtén o segundo premio no programa Menudos Cantantes e forma parte na preselección de Eurojunior de TVE.
A súa actividade radiofónica comeza en Radio Obradoiro, emisora na que realiza durante tres anos un magazine propio titulado Casi que sí. Durante os anos seguintes participa nos programas de televisión Tienes talento, Rumbo a la Fama, Son de Estrelas e realiza audicións con Juan Carlos Calderón.
Pegerto Soto Linares
Pegerto Soto Linares, foi un político galego.
Traxectoria
Fillo de Luis Soto Martínez e irmán de Benito Soto Linares. Foi nomeado alcalde de Chantada o 16 de novembro de 1909. Cesou o 21 de novembro de 1911.
Vida persoal
Casou con Amalia Fernández Lemos, que finou en 1910.
1149
Mortes
Historia ano a ano
Copa de Portugal de hóckey a patíns
O Copa de Portugal de Hóckey a Patíns ou "Taça de Portugal de Hoquei em Patins" é unha competición de hóckey a patíns organizada pola Federação Portuguesa de Patinagem que se disputa cada ano e que enfronta a tódolos equipos deste deporte en Portugal en roldas eliminatorias. Esta competición é a segunda en importancia en Portugal despois da Liga Portuguesa de Hóckey a Patíns.
Tsuga
Hai de 8 a 10 especies dentro do xénero, dependendo da autoridade que o clasifique, con catro especies en América do Norte e de catro a seis no leste de Asia.
A madeira que se obtén é importante na industria, úsase especialmente como polpa para facer papel.
Descrición
Tsuga é unha árbore perenne de tamaño medio que acada os 20 a 65 m de altura cunha coroa cónica a irregular. A casca é de cor cinsenta a marrón.
As follas son estreitas en forma de agulla de 8 a 40 mm de lonxitude e 1.5 a 3 mm de largo.
left|miniatura|Follaxe e conos de Tsuga mertensiana. Os conos de pole crecen en solitario a partir de xemas laterais. Teñen 3–5(–10) mm de longo, ovoides, globosas, ou elipsoides, e de cor branca amarelenta a púrpura clara, e nacen sobre un curto pedúnculo. Os estróbilos nacen en franzas dun ano de idade e teñen son pequenos, globoso-ovoide ou cilíndrico-oblongo, que rondan os 15–40 mm de longo, agás en T. mertensiana, onde son cilíndricos e máis longos, 35–80 mm de lonxitude; son solitarios, terminais ou raramente laterais, pénsiles, e son sésiles ou sobre un curto pedúnculo até 4 mm de longo. A madurez ocorre en 5–8 meses, e as sementes espállanse pouco despois; os conos caen pouco despois de ceibaren a semente ou até un ano ou dous despois. As escamas de sementes son delgadas, coriáceas e persistentes. Varían na forma e carecen dunha apófise e un umbo. As brácteas son incluídas e pequenas. As sementes son pequenas, de 2 a 4 mm de longo, e con ás, coas ás de 8 a 12 mm de longo. Tamén conteñen pequenas vesículas de resina adaxiais. A derminación de sementes é epixeal; as plántulas teñen de catro a seis cotiledóns.
Taxonomía
T. mertensiana é infrecuente neste xénero en varios aspectos. As follas están menos aplanadas e dispostas todas arredor do gomo, e teñen estoma por riba e por baixo, dando á follaxe unha cor glauca; e os conos son os máis longos do xénero, 35–80 mm de longo e cilíndrico máis ca ovoide. Algúns botanistas trátana nun xénero distinto como Hesperopeuce mertensiana (Bong.) Rydb., aínda que é máis xeralmente considerada só distinta no rango dun subxénero.
Outra especie, descrita primeiro como Tsuga longibracteata, agora se trata como un xénero distinto Nothotsuga; difire de Tsuga nos conos erectos (non pendurados), e conos masculinos en acios de umbelas, nestes riscos máis estreitamente relacionadas co xénero Keteleeria.
Ecoloxía
Todas as especies están adaptadas a (e están limitadas a) zonas temperadas relativamente frescas e húmidas con alta pluviosidade, veráns frescos, e pouco ou ningunha escaseza de auga; tamén está adaptada aos invernos intensos con grandes nevaradas e toleran as xeadas mellor que a maioría do das árbores.
Condado de Pest
100px|esquerda dereita|
Pest é un condado administrativo (megye) do centro de Hungría. O condado ten unha área de 6394 km², e unha poboación de 1 077 300 (2003). Está localizado arredor de Budapest. Fai fronteira con Eslovaquia e os condados húngaros de Nógrád, Heves, Jász-Nagykun-Szolnok, Bács-Kiskun, Fejér e Komárom-Esztergom. O río Danubio atravesa o condado. A capital do condado de Pest é Budapest.
Vilas principais
(ordenadas por poboación segundo o censo do 2001) 300px|miniatura|dereita|Vista aérea do pazo de Pécel
Radical Youth
Radical Youth (Mocidade Radical) é un grupo autónomo de mozos de Aotearoa (Nova Zelandia, en maorí), con base en Auckland, que se formou a comezos de 2005 para abordar asuntos que afectan aos mozos deste país. O grupo autodefínese como antiautoritario e anticapitalista e dende os seus comezos veñen traballando sobre asuntos que inclúen a censura de Internet nas escolas, o G8, a pobreza infantil, o cambio climático e eliminar os salarios ou tarifas de pago diferenciadas para mozos. Os seus organizadores en gran parte proveñen de grupos anarquistas; ten unha convocatoria mínima de canto menos 500 estudantes en cada acto, e no 2007 moveu dúas campañas.
Organizaron un entroido contra o capitalismo en solidariedade coas protestas en Gleneagles contra o G8 en xullo de 2005, en agosto lanzaron a súa campaña contra as tarifas para mozos e un piquete fora do local principal de McDonalds. Dende entón teñen apoiado a campaña contra as tarifas de mozos e elevar os salarios mínimos dos mozos a $12 a hora. Nunha marcha de 2006 o grupo cobrou sona nacional por unha folga de estudantes secundarios pola abolición das tarifas de mozos. O acontecemento, que atraeu a uns 1000 estudantes da escola, foi etiquetado como unha revolta e chamou a atención dos medios de comunicación, debido en parte á xuventude dos organizadores. No 1 de maio organizaron unha reunión e manifestación para continuar a loita dos traballadores xoves pola igualdade de salario.
Radical Youth organizadou un evento ciclístico (masa crítica) no casco financeiro de Auckland no Día Internacional da Acción Directa contra o Cambio Climático e o G8, e despregaron bandeiras en apoio da campaña Save Happy Valley Campaign para deter a mina de carbón da empresa Solid Energy.
N-etilmaleimida
Química orgánica
A NEM é un aceptor de Michael, o que significa que engade nucleófilos a grupos tiol. Os tioéteres resultantes presentan un forte enlace C-S e a reacción é virtualmente irreversible. A reacción con grupos tiol ocorre no intervalo de pH de 6,5 a 7,5. A NEM pode reaccionar con aminas ou sufrir hidrólise a pH máis alcalino. A NEM foi amplamente utilizada para probar o papel funcional de grupos tiol en encimoloxía. A NEM é un inhibidor irreversible de todas as cisteína peptidases, e a alquilación ten lugar no grupo tiol do sitio activo (ver esquema). miniatura|esquerda|500px|Mecanismo da [[inhibición encimática|inhibición  irreversible dunha cisteína peptidase con NEM.]]
Experimentación
En experimentos demostrouse que a NEM bloquea a fusión das membranas das vesículas sinápticas coa membrana plasmática da neurona presináptica durante a neurotransmisión ao inactivar un factor natural presente nas neuronas, que se denominou factor sensible á N-etilmaleimida ou NSF. Este factor foi descuberto por James Rothman e colegas en 1987, que o identificaron ao observar a súa inactivación polo tratamento con NEM. Este ensaio permitiulles purificar o NSF.
En tampóns de lise, utilízase NEM a 20 a 25 mM para inhibir a des-sumoilación de proteínas para análises de western blot. A NEM tamén se utilizou como inhibidor de des-ubiquitinases.
Arthur Kornberg e colegas utilizaron a NEM para inutilizar a ADN polimerase III para comparar a súa actividade coa da ADN polimerase I (pol III e I, respectivanmente). Kornberg fora galardoado co Premio Nobel polo seu descubrimento da pol I, que daquela se cría que era a utilizada para a replicación do ADN bacteriano, aínda que neste experimento demostrou que, realmente, a pol III era o encima utilizado pola maquinaria replicativa.
A NEM activa o fluxo de K dependente de Cl insensible á ouabaína en glóbulos vermellos de ovella e cabra. Este descubrimento contribuíu á identificación molecular do cotransportador K-Cl (KCC) nas células embrionarias humanas transfectadas polo ADNc da isoforma KCC1, 16 anos despois. Desde entón, a NEM foi amplamente utilizada como ferramenta de diagnóstico para descubrir ou manipular a presenza nas membranas de cotransportador K-Cl en células de moitas especies animais. Malia os repetidos intentos fracasados para identificar quimicamente o grupo tiol cargado, a pH fisiolóxico, a NEM pode formar adutos con grupos tiol de proteína quinases que fosforilan o cotransportador de K-Cl (KCC) en residuos específicos de serina e treonina principalmente no dominio C-terminal do transportador. A subseguinte desfosforilación do KCC por proteína fosfatases causa a activación do KCC.
Federación Internacional de Natación
Federación Internacional de Natación polas súas siglas en francés FINA (Fédération Internationale de Natation), é unha organización de natación internacional con sede en Suíza e recoñecida polo COI, Comité Olímpico Internacional.
A FINA foi fundada o 19 de xullo de 1908 en Londres, ao finalizar os Xogos Olímpicos de Londres 1908. Os oito países fundadores foron: Alemaña, Bélxica, Dinamarca, Finlandia, Francia, Hungría, Reino Unido e Suecia. Actualmente FINA organiza as competicións de natación, natación sincronizada, natación en augas abertas, clavados, wáter-polo e mergullo. miniatura|250px|Logo da FINA detrás do nadador
David Rodríguez Vidal
David Rodríguez Vidal, nado en Ferrol en 1966, é un exaxente galego do Centro Nacional de Intelixencia, onde traballou entre 2000 e 2013.
Traxectoria
Colaborou con distintos corpos e forzas de seguridade do Estado. Foi un dos fundadores da primeira academia privada de intelixencia en España, chamada Globalchase, para posteriormente dirixir unha consultora de intelixencia de igual nome. Empregou os alcumes de "John Osaro" ou "Agente Juan", os cales xa eran citados nas obras do xornalista Antonio Salas, do que logo se descubriu que David fora o seu mentor tras a publicación do seu libro Diario de un Espía.
Vexetarianismo
miniatura|dereita|200px|Algúns alimentos dunha dieta vexetariana. O vexetarianismo e ó réxime alimentario que ten como principio a abstención de carne e peixe e que se basea no consumo de cereais, legumes, froitas e outros vexetais. A persoa que practica este tipo de dieta é coñecida como vexetariana.
Dentro da práctica vexetariana hai distintos tipos e graos. As persoas que non admiten ningunha inxesta de produtos derivados dos animais (coma o ovo ou os lácteos) son denominadas vexetarianas estritas ou, en moitos casos, veganas. Aquelas que consomen ovos e leite coñécense como ovolactovexetarianas.
Neste tipo de dieta acéptase a cocción dos alimentos e o consumo de produtos refinados (os máis comúns son o azucre e a fariña) ademais de pastas brancas, frituras e alimentos en conserva ou aqueles ós que se lles engadiron colorantes e/ou conservantes. Isto diferénciaa doutros tipos de dietas, coma a macrobiótica e naturista.
Tendencias vexetarianas
miniatura|Posto de froita en [[Barcelona]] Existen moitas variedades dentro da dieta vexetariana. A seguinte táboa resume as principais:
Dentro dos vexetarianos, existe quen admite a inxesta de peixe pero non a de carne, ou mesmo quen fai excepcións con alimentos moi concretos, coma o xamón no caso da Península Ibérica. Non obstante, estas dietas non son consideradas vexetarianas pola maioría, posto que incumpren a condición básica na que se asenta o vexetarianismo: permiten o consumo reducido de carne animal.
Motivacións
Os motivos que os vexetarianos aducen para xustificar a súa dieta varían. Algúns abstéñense de inxerir carne por consideracións de saúde. Outros fano pola preocupación polo ambiente. Están tamén os que se opoñen ó consumo de produtos de orixe animal por razóns éticas, así coma aqueles que o fan sobre a base de motivos de índole relixiosa (por exemplo hindús ou budistas).
The Everly Brothers
The Everly Brothers é un dúo formado por dous irmáns, Phil e Don Everly, pioneiros do rock and roll, con clara influencia da música country, suavizaron as formas máis ariscas do rock, con voces case iguais e cunha alta capacidade para crear harmonías vogais. O seu estilo influíu nos Beatles e en Simon & Garfunkel, como tamén despois polos Beach Boys; entre outros. Gravaron o seu primeiro disco en 1958, separáronse en 1973, aínda que volveron de novo a gravar xuntos en 1983.
Desde 1986 están incluídos dentro do Salón da Fama do Rock.
Escola de surf
Escola de surf (título orixinal en Blue Water High) é unha serie de televisión australiana, de coprodución alemá, emitida na ABC Television australiana. En Galiza foi emitida pola TVG. Cada capítulo conta a vida dun grupo de rapaces estudantes no Solar Blue, unha academia de surf de alto rendemento onde uns poucos afortunados de 16 anos son seleccionados para un programa de adestramento durante doce meses. Este grupo de surfeiros de elite irán xuntos ó instituto e surfearán nas praias do norte de Sydney. Na fin do adestramento no Solar Blue, os estudantes compiten entre eles para conseguir un patrocinador que lles pague 12 meses no circuíto profesional júnior.
Primeira temporada
A primeira temporada consta de 26 episodios. Os actores Adam Saunders, Tahyna Tozzi, Sophie Luck, Kate Bell, Khan Chittenden, Chris Foy e Mara Scherzinger interpretan uns adolescentes que son aceptados nunha escola de alto rendemento para a práctica do surf. Despois dun ano, compiten para conseguir o patrocinio da firma Solar Blue. Os estudantes que non son aceptados continúan coa súa vida normal.
Edge e Fiona (Fly) gañaron esta competición.
Elenco e dobraxe
!width="200"|Personaxe !width="175"|Voz galega !width="175"|Actor orixinal
Segunda temporada
A filmación da segunda temporada comezou en xaneiro en Sydney, Australia, cun repartimento distinto, que inclúe a Sophie Luck, Ryan Corr, Lesley Mitchell, Taryn Marler, Gabrielle Scollay, James Sorensen e Trent Dalzell. A súa estrea produciuse o 28 de xuño de 2006.
San Francisco de Campeche
San Francisco de Campeche é a capital do estado mexicano de Campeche e cabeceira do municipio homónimo. É unha cidade histórica fortificada que se encontra na ribeira do golfo de México, na península do Iucatán. É famosa por ser unha das poucas cidades amuralladas de América e a única de México. Conserva en excelente estado o seu patrimonio histórico, unha das razóns pola que foi declarada Patrimonio Cultural da Humanidade pola Unesco en 1999.
Como capital do estado, é sede dos poderes lexislativo, executivo e xudicial. Alberga os principais centros educativos e culturais do Estado, e desde o plano económico, destaca como un importante centro turístico e comercial.
Denominación
Aínda que durante boa parte do século XX, a Cidade foi coñecida unicamente como Campeche e incluso brevemente bautizada como Campeche de Baranda por un decreto expedido o 16 de outubro de 1892, o nome orixinal da Cidade, que foi Vila até finais do século XVIII, foi San Francisco de Campeche. En efecto, o 1 de outubro de 1777 o reo Carlos III asinou en San Ildefonso o outorgamento oficial do título de Cidade á Vila que xa levaba o nome de San Francisco de Campeche.
A recuperación deste nome obedece á intención de recoñecer o legado histórico e cultural da capital do estado de Campeche.
Toponimia
O poboado maia orixinal chamouse KaanPeech (do maia: Kaan= serpente, Peech= carracho, que se traduce: lugar de serpentes e carrachos). Ao chegar os españois castelanizaron a pronunciación en "Campeche" e bautizaron o lugar co nome de Lázaro, por ter chegado un domingo de Lázaro. Logo fundarían a vila separada da localidade maia a cal se denominou Salamanca e en 1540 cambiou o seu nome polo de Vila de San Francisco de Campeche.
De acordo coas ilustracións de antigos textos históricos de Campeche, o seu nome podería deberse a que os nativos que encontraron os españois, lles dixeron que o sitio se chamaba Can Pech; este termo literalmente significa "Serpente - Carracho" e interprétase como o lugar onde se adoraba a boa. (A boa é un réptil que acepta como parasito a carracha e nos monumentos maias encontraron os españois serpentes enormes).
Escudo
O escudo da cidade está composto por catro cuarteis: dous con castelos en campo de goles e dous con galeóns en campo de azur; todo o escudo está orlado co cordón de San Francisco e a coroa real, por servizos prestados.
Os cuarteis con fondo vermello representan a valentía dos seus habitantes; esta cor é reflexo da firmeza e honradez do carácter dos seus habitantes. Os cuarteis con fondo azul representan a lealdade e os bos sentimentos. Os galeóns fan lembranza dos tempos nos que San Francisco de Campeche era un importante porto marítimo mentres que as torres fana ás murallas da cidade, e ao poder de defensa do territorio.
Considérase un dos mellores e máis expresivos concedidos pola coroa española en relación coa Nova España. Fala por si mesmo. Naves e castelos en harmónica combinación heráldica, cinxidos polo cordón sanfranciscano. Imaxe imperecedoira do recinto amurallado e da súa vocación mariñeira.
Época prehispánica
thumb|left|División das xurisdicións maias no século XVI segundo [[Ralph L. Roys|Ralph Roys.]] Aínda que a cidade non foi fundada até a conquista de México polos españois, os maias ocuparon a rexión desde o ano 900 A zona que comprende a actual cidade de San Francisco de Campeche estivo baixo o dominio de Edzná, antiga cidade que se atopaba a 61 km ao suroeste da actual cidade, construída por un pobo de orixe chontal, os maias itzáes, os mesmos que edificaron Chichén-Itzá. Edzná alcanzou o seu esplendor polo ano 1000,
Primeiras expedicións
A primeira expedición dos españois que tocou as costas de Campeche foi comandada por Francisco Hernández de Córdoba en 1517. Esta partiu da illa de Cuba o 8 de febreiro, tocou Illa Mujeres e Cabo Catoche os primeiros días de marzo, proseguiu costeando a península e chegou a Campeche o domingo de San Lázaro 22 de marzo de 1517, motivo polo cal Hernández de Córdoba bautizou o lugar con ese nome. Os naturais de Campeche recibiron ben os españois e tocábanlle a barba e os corpos.
180px|miniatura| Catedral da cidade. A crónica de Bernal Díaz del Castillo narra que poucos días despois avistaron un poboado sementado na costa, desembarcaron cautelosamente e poñendo pé en terra descubriron "Can Pech". Este feito tivo lugar o domingo 22 de marzo de 1517. Necesitados de auga, os españois desembarcaron con axuda de bateis e abastecéronse nun pozo. Ao achegarse os maias, os españois indicaron por medio de sinais que viñan en son de paz; o cacique da rexión preguntoulles se viñan de onde sae o sol, mencionando a palabra "castilán". Os españois, sorprendidos ante esta palabra, responderon afirmativamente, e o cacique convidounos á súa poboación, onde se acendeu copal. Por medio de sinais, o halach uinik indicoulle aos expedicionarios que tiñan que abandonar o lugar antes de que se apagara o lume. Mentres tanto, foron chegando guerreiros ao lugar. Pola experiencia de Cabo Catoche, os españois preferiron irse. (Serían sorprendidos por un vento de "norte" e co mar axitado, perderían a auga abastecida, tendo que desembarcar outra vez para a súa mala sorte en Chakán Putum, onde se libraría a máis forte batalla entre maias e españois).
Conquista
Unha vez concluída a conquista de Tenochtitlán, Francisco de Montejo viaxou a España onde lle solicitou a Carlos V permiso para conquistar a península do Iucatán. En 1526, a coroa española outorgoulle a Montejo o título de "Adiantado, gobernador, alguacil maior e capitán xeneral do Iucatán". As conquistas de Champotón e Campeche foron parte da Conquista do Iucatán, a cal se realizou en tres etapas.
Na primeira etapa (1527 a 1529), Montejo fixo incursión pola costa oriental da península con axuda do capitán Alonso Dávila, a quen coñecía desde a expedición de Cortés, mais sendo repelidos polos maias.
Na segunda etapa (1530-1535), Montejo incursionou no occidente, e logrou fundar “Salamanca de Campeche” en 1531. Alonso Dávila foi enviado por Montejo a cruzar o sur da península e fundou Villa Real en Bacalar, mais esta posición tivo que ser abandonada. O fillo de Montejo, coñecido como Montejo "o Mozo" é vencido na cidade real de Chichén Itzá cara a finais de 1534, polo que en 1535 os españois abandonan a península durante cinco anos.
Cara a 1540, “o Adiantado” ordenoulle a Lorenzo de Godoy instalar a primeira gornición en San Pedro de Champotón, que lograron manter con moitas dificultades, pois non contaban nin con xente nin con soldados. Montejo "o Sobriño" axudou a manter a gornición e cambioulle o nome polo de “Salamanca de Champotón”. “O Adiantado” chegou á Cidade Real de Chiapa (San Cristóbal de las Casas) en 1540, e desde alí xirou instrucións a Francisco Gil para que quedase a cargo da posición de Champotón e deste xeito “o Mozo” e “o Sobriño” comenzarían a avanzada cara ao norte.
Francisco de Montejo y León "o Mozo" estableceu unha nova gornición, como o fixera dez anos antes seu pai, o 4 de outubro de 1540; chamouna “San Francisco de Campeche” en honra ao seu pai. Esta incluía Chakán Putum, Can Pech e Ah Canul. O porto sería unha posición de grande importancia loxística para continuar a conquista da península.
O batab da cidade de Calkiní na xurisdición de Ah Canul de nome Nachan Chan, detivo brevemente o avance. Pero finalmente Montejo “o Sobriño”, puido sometelo e avanzar a Tenabo, Hecelchakán, Calkiní, Pocboc até chegar a Maxcanú, na fronteira da xurisdición de Chakán. Os aguerridos maias rebelaríanse o 11 de xuño de 1541, día de san Bernabé, dando lugar a unha das batallas máis feroces da conquista.
En 1546, cando a conquista do Iucatán parecía ter terminado, “o Adiantado” e a súa dona viaxaron a San Francisco de Campeche a reunirse co seu fillo “o Mozo” e “o Sobriño”. Os maias organizáronse en segredo, e a noite do 8 a 9 de novembro (5 Cimi 19 Xul, morte e final do calendario maia) estalou unha gran rebelión. “O Mozo” e “o Sobriño” retomarían novamente as armas para “reconquistar” a península e someter as rebelións un ano máis tarde.
Época colonial
thumb|O Templo e Convento de San Francisco, de [[1540, un dos máis antigos de América, construíse no sitio onde se oficiaría a primeira misa na parte continental en 1517.]]
A vila daquelas edificouse arredor dunha praza ocupada unicamente pola picota, unha columna que servía como símbolo de poder e xustiza española. Arredor da praza construíronse a parroquia da Nosa Señora da Purísima Concepción, a Audiencia e as casas dos conquistadores de rango máis elevado. En torno a unha praza menor construiríase o mercado e desenvolveríase a vida comercial. O cárcere, o Palacio Municipal e a torre de defensa contra os ataques piráticos construiríanse pouco despois.
Batalla do Vimeiro
Antecedentes
Logo de derrotaren as forzas francesas so o mando do xeneral Delaborde na batalla de Roliça, apenas dous días antes, o 19 de agosto, as tropas luso-británicas (cerca de 14.000 homes) mandadas polo xeneral Arthur Wellesley, proseguiran cara Lisboa. A eses efectivos se axuntaran máis 4000 británicos, desembarcados no Porto Novo, en Maceira (Torres Vedras).
San Francisco de Campeche
Época colonial
A vila fundada polos españois quedou un tanto apartada da localidade maia. Os españois fixeron a súa vida en torno á praza, no actual barrio de San Román, mentres que os indíxenas agregáronse nos antigos asentamentos prehispánicos, actualmente os barrios de San Francisco e Siete de Agosto. Os naboríos, indíxenas mexicas que chegaron cos conquistadores, ocuparon o barrio de San Francisco, e a poboación de escravos provenientes de África nos barrios de Santa Ana e Santa Lucía.
O comercio marítimo condicionou o desenvolvemento da vila, polo que esta foi deseñada cun modelo renacentista: unha traza regular en dameiro en torno a unha praza excéntrica que, segundo as ordenanzas da Coroa Española, debía servir para as festas e cerimonias, orientada en torno á súa baía.