cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Como 1907
FC Como / Como 1907
En 2019 o equipo conseguiu o ascenso á Serie C e dous anos despois á Serie B.
Giorgia Meloni
Posicións
Rexeita categoricamente a cooperación co Partido Demócrata de esquerda moderada e o Movemento Popular Cinco Estrelas.
Como 1907
FC Como / Como 1907
Desde 2019, o club é propiedade da empresa indonesia Djarum Group dirixida por Michael Hartono e Robert Budi Hartono. Dennis Wise, ex xogador do Chelsea, foi nomeado presidente.
Giorgia Meloni
Vida privada
Giorgia Meloni é nai dunha filla da súa relación co xornalista de televisión italiano Andrea Giambruno, empregado do grupo de Berlusconi.
Tenebrio molitor
miniatura|Larvas do escaravello da fariña (Tenebrio molitor) ilustradas por [[Des Helmore]]
O Tenebrio molitor ou escaravello da fariña, tamén chamado bicho da fariña, tenebrio amarelo ou tenebrio común, é unha especie de escaravello tenebriónido. Como todos os insectos holometábolos, pasa por catro estadios vitais: ovo, larva, pupa e adulto. As larvas miden tipicamente uns 2,5 cm ou máis, mentres que os adultos están xeralmente entre 1,25 e 1,8 cm de lonxitude. É unha praga dos grans de cereais almacenados e da fariña, de aí o seu nome (pero o Tribolium castaneum, outro tenebriónido, de cor vermella, tamén é outro escaravello da fariña). A larva é comestible.
Reprodución
miniatura|Larvas de Tenebrio molitor comendo un cacho de mazá
O escaravello da fariña reprodúcese moi prolificamente. Os machos insiren paquetes de esperma cos seus edefagos na femias, as cales en poucos días escavan no chan brando e poñen alí os ovos. Durante a súa vida a femia poñerá como media uns 500 ovos. Pasados de 4 a 19 días fan eclosión os ovos. Durante o seu estado larvario aliméntanse de vexetación e insectos mortos e mudan entre cada estadio larvario ou ínstar (pasan por de 9 ao 20 ínstares). Despois da muda final pupan. A pupa nova é abrancazada e vaise poñendo marrón co tempo. Despois de 3 a 30 días, dependendo das condicións ambientais, como a temperatura, emerxe como escaravello adulto.
Feromonas sexuais
Identificouse unha feromona liberada polo macho. A endogamia reduce o atractivo das feromonas sexuais. As femias son máis atraídas cara a cheiros producidos polos machos non emparentados que polos emparentados. A restrición da capacidade de sinalización do macho pode deberse á expresión de alelos homocigotos recesivos deletéreos causada pola endogamia.
Como praga
Xeralmente considéranse pragas, porque se alimentan de grans de cereais almacenados. Probablemente se orixinaron na rexión mediterránea, mais agora están presentes en todo o mundo como resultado do comercio humano e a colonización. Os rexistros arqueolóxicos destes escaravellos poden remontarse ata a Idade de Bronce en Turquía. Están ausentes dos rexistros arqueolóxicos do antigo Exipto.
Como alimento de animais
Os escaravellos da fariña utilízanse como alimento para animais de compañía e para réptiles, peixes e aves en catividade. Tamén se usan como alimento para paxaros silvestres en alimentadores para paxaros, especialmente durante a esación de aniñamento. Son útiles polo seu alto contido en proteinas. Tamén se usan como isco para pescar.
Poden atoparse á venda en contedores con farelo ou avea. Os criadores comerciais incorporan unha hormona xuvenil no proceso de alimentación para mantelo en estado larvario e conseguir que cheguen a lonxitudes de 2 cm ou máis.
Como alimento humano
miniatura|Unha cunca con larvas de escaravello da fariña As súas larvas son insectos comestibles para os humanos, e procesados en diversos produtos de comidas feitas de insectos e poden venderse incorporados a hamburguesas, por exemplo.
A larva foi historicamente comida en países asiáticos, especialmente no Sueste de Asia. Alí, é común atopalos nos mercados e vendidos como comida para tomar pola rúa, xunto con outros insectos comestibles. Fritidos ou asados foron comercializados como un aperitivo saudable en tempos recentes, aínda que o seu consumo data de hai séculos.
En maio de 2017 a súa venda como comida foi aprobada en Suíza. En xuño de 2021, as larvas de escaravellos da fariña secas foron autorizadas como alimento novo na Unión Europea, unha vez que a Autoridade de Seguridade Alimentaria Europea estimou que as larvas son seguras para a alimentación humana.
As larvas teñen un contido nutritivo significativo. Cada 100 gramos de larvas crúas ten 206 quilocalorías e o contido proteico está entre 14 e 25 gramos. As larvas conteñen niveis de potasio, cobre, sodio, selenio, ferro e cinc que son comparañes ás da carne de tenreira. Conteñen tamén ácidos graxos esenciais como o ácido linoleico. Teñen tamén un maior contido en vitaminas por peso que a tenreira, pero a B12 non está incluída.
Poden criarse doadamente en avea fresca, farelo ou gran de trigo, con patacas cortadas, cenorias ou mazás como fonte de humidade. O pouco espazo que cómpre para crialos fai que sexan relevantes para unha produción en masa escalable industrialmente.
Eliminación de lixo
En 2015 descubriuse que os escaravellos da fariña poden degradar o polistireno converténdoo en materia orgánica utilizable a unha velocidade duns 34–39 miligramos ao día. Ademais, non se atopou diferenza entre os escaravellos da fariña alimentados exclusivamente con Styrofoam e os alimentados con comida convencional, durante un experimento dun mes de duración. Os microorganismos dentro do intestino dos escaravellos da fariña son os responsables da degradación do polistireno, e os escaravellos aos que se lles deu o antibiótico xentamicina xa non mostraron signos de poden facer esta degradación. Porén, as colonias illadas de microbios da flora intestinal destes escaravellos demostraron ser menos eficientes na degradación destes produtos que as colonias que vivían dentro do intestino do insecto.
En misións espaciais
Zond 5, unha misión espacial de 1968 levou a bordo estes animais, que foron uns dos primeiros organismos terrestres que viaxaron e orbitaron a Lúa.
Pavel Vinogradov
Pavel Vladimirovich Vinogradov, nado en Magadan (Rusia) o 31 de agosto de 1953, é un cosmonauta ruso que formou parte das misións Soiuz TM-26, Soiuz TMA-8 e Soiuz TMA-08M e foi membro das expedicións 13, 35 e 36 á Estación Espacial Internacional.
Traxectoria
Vinogradov graduouse en enxeñaría mecánica polo Instituto de Aviación de Moscova en 1977 e como analista de sistemas de computación polo mesmo Instituto en 1980. Foi seleccionado como candidato a cosmonauta en maio de 1992, completando o seu adestramento en febreiro de 1994. Participou nas misións Soiuz TM-26, Soiuz TMA-8 e Soiuz TMA-08M e foi membro das expedicións 13, 35 e 36 á Estación Espacial Internacional, pasando 546,94 días no espazo.
Bronquiolite obliterante
Terminoloxía
A bronquilite obliterante (abreviada BO, de bronchiolitis obliterans), habitualmente bronquiolite obliterante post-infecciosa (abreviada BOPI), é coñecida informalmente como popcorn-lung (pulmón de flocos de millo) tras ser documentada a doenza en traballadores expostos a substancias volátiles nunha fábrica de flocos para microondas. Tamén se refire como "enfermidade pulmonar relacionada cos aromas".
"Bronquiolite obliterante" foi orixinalmente un termo empregado polos patólogos para describir dous patróns de enfermidade das vías respiratorias, o outro era a bronquiolite obliterante da pneumonía organizadora (BOOP), agora coñecida como pneumonía organizativa criptoxénica. O nome de bronquiolite obliterante criptoxénica úsase cando se descoñece a causa, e non está relacionada coa BOPI.
Tratamento
Isto pode incluír o uso de corticoides ou medicamentos inmunosupresores. Se os pacientes teñen dificultade para respirar (hipoxemia), pódese suplementar o osíxeno. Recoméndase a vacinación rutineira dos pacientes con enfermidade pulmonar crónica para previr complicacións derivadas de infeccións secundarias por pneumonía e gripe.
A AEPED recomenda evitar axentes agresivos para o pulmón, como fumar e exposición a outros irritantes ambientais, previr infeccións respiratorias con medidas como a vacinación, manter un apoio nutricional adecuado, atender o gasto calórico por compromiso respiratorio para mellorar a eficacia da musculatura respiratoria (até o 20% destes pacientes teñen certo grao de desnutrición). Varios estudos demostraron que a fisioterapia respiratoria é efectiva para a eliminación de secrecións, principalmente en pacientes con bronquiectasias asociadas. A práctica de exercicios aeróbicos é moi beneficiosa.
Prevalencia
A bronquiolite obliterante é rara na poboación xeral. Non obstante, afecta ao 75% das persoas aos dez anos despois dun transplante de pulmón e ata o 10% das persoas que recibiron un transplante de medula ósea doutra persoa. A condición foi descrita claramente por primeira vez en 1981. Descricións anteriores producíronse xa en 1956, co termo "bronquiolitis obliterante" utilizado por primeira vez por Reynaud en 1835.
Síntomas
Os síntomas inclúen tose seca, un empeoramento da falta de aire, sibilancias e sensación de cansazo. Estes síntomas xeralmente empeoran durante semanas ou meses. Os síntomas poden non aparecer até dúas a oito semanas despois da exposición ou infección tóxica. O mecanismo subxacente implica a inflamación que resulta na formación de tecido cicatricial.
Os síntomas poden comezar gradualmente, porén síntomas graves poden ocorrer de súpeto. Estes síntomas representan un patrón obstrutivo que é irreversíbel coa terapia broncodilatadora e deben estar relacionados con varias lesións pulmonares. Estes danos por inhalación, lesións autoinmunes despois do transplante, enfermidades postinfecciosas, reaccións a medicamentos e varias enfermidades autoinmunes.
Causa
As causas inclúen a respiración de vapores tóxicos como diacetilo, dióxido de xofre, dióxido de nitróxeno, amoníaco, cloro, cloruro de tionilo, isocianato de metilo, fluoruro de hidróxeno, bromuro de hidróxeno, cloruro de hidróxeno, sulfuro de hidróxeno, sulfuro de hidróxeno, dióxido de gas mostaza e ozono, infeccións respiratorias, trastornos do tecido conxuntivo, enfermidade vascular do coláxeno, rexeitamento do transplante en pacientes con transplante de órganos, infección viral (adenovirus, virus respiratorio sincitial, gripe, VIH, citomegalovirus), complicacións despois dun transplante de medula ósea ou corazón-pulmón, síndrome de Stevens-Johnson, pneumonía por pneumocystis, reaccións medicamentosas, aspiración e complicacións de prematuridade (displasia broncopulmonar). Tamén pode estar presente en pacientes con IBD, lupus eritematoso sistémico, artrite idiopática xuvenil, artrite reumatoide, ERGE, nefropatía por IgA e ataxia telanxiectasia. Sábese que o carbón activado o provoca cando se aspira. A inxestión de grandes doses de papaverina no vexetal Sauropus androgynus tamén a ten provocado. Ademais, o trastorno pode ser idiopático (sen causa coñecida).
No transplante de pulmón
A bronquiolite obliterante é unha complicación común nos transplantes de pulmón porque os pulmóns transplantados teñen un maior risco de aloinmunización en comparación cos pulmóns sans. A enfermidade adoita denominarse síndrome de bronquiolite obliterante (BOS) no contexto do trasplante de pulmón e do transplante de células nai hematopoiéticas (HSCT). Os pacientes que desenvolven BOS despois do transplante de pulmón varían na latencia e a gravidade da enfermidade. Os pacientes a miúdo teñen inicialmente unha función pulmonar normal nas probas de función pulmonar e teñen radiografías de tórax normais. A medida que a enfermidade progresa comezan a ter síntomas de falta de aire, tose e sibilancias ao diminuír a súa función pulmonar. O Journal of Heart and Lung Transplantation publicou pautas actualizadas en 2001 para a clasificación da gravidade do BOS. As directrices orixinais e o sistema de clasificación foron publicados en 1993 pola International Society for Heart and Lung Transplantation. O seu sistema de puntuación baséase nos cambios no FEV1 dos pacientes desde a súa liña de base. Cando os pacientes son diagnosticados por primeira vez con BOS teñen a súa función pulmonar de referencia establecida facendo probas de función pulmonar no momento do diagnóstico. O sistema de puntuación do BOS é o seguinte:
BOS 0: FEV 1 > 90 % do valor inicial e FEF 25-75 > 75 % do valor inicial
BOS 0-p: FEV 1 81-89% do valor inicial e/ou FEF 25-75 <= 75% do valor inicial
BOS 1: FEV 1 66-80% do valor inicial
BOS 2: FEV 1 51-65% do valor inicial
BOS 3: FEV 1 50% ou menos do valor inicial
O sistema de puntuación mostra unha maior gravidade da enfermidade a medida que aumenta o número de BOS.
Transplante de células nai hematopoéticas
A bronquiolite obliterante afecta até o 5,5% das persoas que recibiron HSCT. Un dos maiores factores de risco despois do HSCT é o desenvolvemento de GVHD cun risco do 14%. Outros factores de risco despois do transplante inclúen o consumo de tabaco, a idade do doador, a idade do receptor, a relación FEV1/FVC inicial máis baixa, a etnia non caucásica, os niveis de IgG circulantes e periféricos máis baixos. Non obstante, os estudos mostraron resultados mixtos con respecto a estes outros factores de risco. Demostrouse unha asociación entre o aumento do uso de células nai periféricas e o risco de desenvolver bronquiolite obliterante. Ademais, a investigación demostrou un maior risco de desenvolver a enfermidade no primeiro ano do transplante se a persoa está infectada polo virus respiratorio sincitial ou polo virus da parainfluenza nos primeiros 100 días despois do transplante.
Inhalantes
Traballadores industriais que presentaron bronquiolite:
O diacetilo é un produto químico que se usa para producir o aroma artificial de manteiga en moitos alimentos como doces e flocos de millo no microondas e que se atopa naturalmente nos viños. Isto chamou a atención pública por primeira vez cando oito antigos empregados da planta de flocos Gilster-Mary Lee en Jasper, Missouri desenvolveron bronquiolite obliterante. Debido a este suceso, a bronquiolite obliterante comezou a ser referida nos medios populares como popcorn lung (pulmón de flocos de millo).
Postinfeccioso
Atópase normalmente en nenos pequenos e é a causa máis común a esta idade. Xeralmente ocorre despois dunha infección viral de adenovirus (tipos 3, 7 e 21), sarampelo (rubéola), micoplasma, CMV, gripe e parainfluenza. A síndrome de Swyer-James é unha complicación rara da bronquiolite obliterante causada polo sarampelo ou adenovirus. A bronquiolite obliterante postinfecciosa é máis común no hemisferio sur, especialmente en países como Brasil, Arxentina, Australia, Chile e Nova Zelandia. Houbo unha gran prevalencia da enfermidade nestas zonas durante a década de 1990 e principios dos 2000. Nun hospital de Buenos Aires, o Hospital Infantil Ricardo Gutiérrez, a enfermidade representou o 14% da súa poboación respiratoria hospitalizada entre 1993 e 2002. Polo tanto, gran parte da información sobre a bronquiolite obliterante post-infecciosa procede de investigacións de América do Sur. Os factores de risco máis importantes para a enfermidade son a infección por adenovirus e a necesidade de apoio ventilador. En contraste con outra causa de bronquiolite obliterante en nenos, a síndrome de Steven Johnson, a bronquiolite obliterante postinfecciosa adoita ser unha enfermidade crónica pero non progresiva. A enfermidade pode ter un impacto variable nos nenos e na súa calidade de vida, que foi estudada mediante probas de función pulmonar, así como a súa tolerancia ao exercicio. Os nenos con función pulmonar inferior en función das súas probas de función pulmonar teñen unha menor tolerancia ao exercicio, o que agrava o impacto da enfermidade na función cardiovascular xa que non son capaces de manter unha aptitude aeróbica adecuada á súa idade. Isto finalmente pode afectar ás súas actividades da vida diaria (AVD) e á súa calidade de vida no futuro.
Pozos de queimar
Unha forma de bronquiolite constrictiva comeza a aparecer nos veteranos de Iraq e Afganistán. Atribuíuse a que os veteranos estaban expostos a pozos de queima de lixo. Os veteranos presentan falta de aire e outros síntomas similares á asma. A única forma de diagnosticar esta condición é facendo unha biopsia pulmonar xa que as radiografías de tórax e as exploracións por TC volven ser normais. O goberno dos Estados Unidos aínda nega que exista algunha correlación entre as queimadas e os problemas de saúde, pero o goberno iniciou un "Airborne Hazards and Open Burn Pit Registry" (Rexistro de riscos aerotransportados e de pozos de queima abertos) para comezar a rastrexar a saúde dos veteranos que estiveron expostos a queimas para ver se hai unha conexión.
Cigarros electrónicos
A American Lung Association enumera os cigarros electrónicos con sabor ou vapeadores como un risco en 2016. Non obstante, Health Canada non viu ningún caso a partir de 2019. Public Health England escribe que a asociación xurdiu xa que "algúns aromas utilizados en líquidos electrónicos para proporcionar un sabor a manteiga conteñen o diacetilo químico... non obstante, o diacetilo está prohibido como ingrediente dos cigarros electrónicos e líquidos electrónicos no Reino Unido."
Mecanismo
O mecanismo subxacente implica a lesión e a inflamación das células epiteliais e subepiteliais. Estas células perden entón a capacidade de reparar o tecido, en particular perden a capacidade de rexenerar a capa epitelial ou máis externa, o que leva ao crecemento excesivo de células que causan cicatrices. Describíronse múltiples vías da enfermidade, incluíndo fibróticas, linfocíticas e mediadas por anticorpos. Non obstante, aínda que cada vía ten un punto de partida e causa únicos, o resultado final segue sendo unha lesión e unha inflamación que provocan cicatrices no tecido pulmonar. O tecido cicatrizado dificulta entón a fase de expiración da respiración, o que fai que o aire non sexa expulsado dos pulmóns. Isto denomínase "atrapamento de aire", que se pode ver nas imaxes médicas. Dado que a cicatrización é irreversíbel, a enfermidade xeralmente non mellora co paso do tempo e, dependendo da incitación, pode empeorar.
Diagnóstico
miniatura| Exemplo de enfermidade precoz con leve aplanamento do diafragma A bronquiolite obliterante adoita diagnosticarse en función dos síntomas da enfermidade pulmonar obstrutiva despois da lesión pulmonar. O diagnóstico definitivo é a través da biopsia, pero debido á distribución variable das lesións, que conduce a probas falsamente negativas, e ao carácter invasivo deste procedemento, moitas veces non se realiza. Moitas veces son necesarias varias probas para diagnosticar a bronquiolite obliterante, incluíndo espirometría, probas de capacidade de difusión pulmonar (DLCO), probas de volume pulmonar, radiografías de tórax, TC de alta resolución (HRCT) e biopsia pulmonar.
Probas de función pulmonar
As probas de espirometría adoitan mostrar un patrón obstrutivo e é a presentación máis común. A capacidade vital forzada (FVC) lixeiramente reducida a normal e unha relación FEV 1 a FVC reducida e o volume espiratorio forzado (FEV) con pouca ou ningunha corrección co uso de broncodilatadores son achados comúns. As probas de volume pulmonar poden mostrar hiperinflación (exceso de aire nos pulmóns causado por atrapamento de aire). As probas de capacidade de difusión do pulmón (DLCO) adoitan ser normais; as persoas con BO en fase inicial teñen máis probabilidades de ter DLCO normal. O FEV1 (volume espiratorio forzado en 1 segundo) debe estar por encima do 80% dos valores previstos para considerarse normal. A bronquiolite obliterante redúceo entre un 16% e un 21%.
Imaxe médica
A radiografía de tórax no inicio da enfermidade adoita ser normal pero pode mostrar hiperinflación. A medida que a enfermidade progresa, pode estar presente un patrón reticular con engrosamento das paredes das vías respiratorias. O HRCT tamén pode mostrar atrapamento de aire cando a persoa que está a ser dixitalizada exhala completamente; tamén pode mostrar engrosamento nas vías respiratorias e turbidez nos pulmóns. Un achado común na HRCT son áreas irregulares de diminución da densidade pulmonar, o que significa calibre vascular reducido e atrapamento de aire. Este patrón descríbese a miúdo como un "patrón de mosaico" e pode indicar bronquiolite obliterante.
Biopsia pulmonar
As biopsias pulmonares transtorácicas son preferibles para o diagnóstico de BO constritivo en comparación coas biopsias transbronquiales; independentemente do tipo de biopsia, só se pode conseguir un diagnóstico mediante o exame de varias mostras. Prefírense as biopsias transtorácicas fronte ás transbronquiais debido á heteroxeneidade e distribución das lesións. A BO pódese clasificar ademais en dúas categorías: constritiva ou proliferativa. O patrón constritivo demóstrase por infiltrados celulares peribronquiolares que finalmente causan pequenos danos nas vías respiratorias e conducen á fibrose subepitelial. O músculo bronquial pode eventualmente converterse en fibroso que se pode identificar coa tinción tricromática. No que se refire á enfermidade proliferativa, os brotes intraluminais chamados "corpos de Masson" enchen o lumen, o que resulta na obstrucción bronquiolar. Moitas veces, as persoas con enfermidade proliferativa mostrarán ao microscopio o aspecto de ás de bolboreta. Un determinante clave que se pode ver na biopsia para diferenciar a enfermidade constritiva da proliferativa é a extensión das lesións. Ambas as lesións localízanse desde os bronquios pequenos ata os bronquios membranosos, pero nas enfermidades constritivas, as lesións son intermitentes mentres que a enfermidade proliferativa ten unha distribución continua.
Diagnóstico diferencial
Outras afeccións que poden presentarse de xeito similar inclúen a enfermidade pulmonar obstrutiva crónica, asma, bronquiectasias, pneumonite por hipersensibilidade e pneumonía.
Inhalantes
As enfermidades causadas pola exposición a inhalantes industriais e pozos de queima pódense evitar mediante o uso de controis de enxeñería (por exemplo, campanas de escape ou sistemas pechados), equipos de protección persoal, vixilancia do persoal potencialmente afectado, educación e formación dos traballadores.
A prevención primaria da bronquiolite obliterante en persoas que recibiron transplante de pulmón ou terapia con HSCT é a inmunosupresión. No que respecta ao trasplante de pulmón, a combinación de inhibidor de calcineurina combinado cun inhibidor da síntese de purina e un glicocorticoide é o réxime xeral empregado. As persoas tamén teñen unha proba de función pulmonar post-transplante de referencia para determinar se a súa función pulmonar está a diminuír co paso do tempo. Nas persoas que son post-HSCT o seu réxime inmunosupresor adoita incluír metotrexato en combinación cun inhibidor de calcineurina para previr a GVHD, un factor de risco para desenvolver bronquiolite obliterante.
Intermediate eXperimental Vehicle
miniatura|Un modelo de IXV cos flotadores para recuperalo do océano. Intermediate eXperimental Vehicle ou IXV é un vehículo experimental de tipo corpo sustentador da Axencia Espacial Europea.
Características
IXV é unha nave experimental para probar tecnoloxías asociadas á reentrada atmosférica. Ten forma de corpo sustentador de 5 m de longo, 1,5 m de alto e 2,2 m de ancho, maximizando o volume interno para acoller experimentos e sensores. Entre as tecnoloxías que tiñan que ser validadas por IXV estaban:
IXV foi lanzado a bordo dun foguete Vega o 11 de febreiro de 2015 desde o Centro Espacial de Kourou, na Güiana Francesa, amerizando no océano Pacífico, onde foi recuperado.
Juan Manuel Lema Rodicio
Juan Manuel Lema Rodicio, nado en Santiago de Compostela o 12 de agosto de 1949, é un científico galego.
Traxectoria
Juan Manuel Lema Rodicio estudou Ciencias Químicas na Universidade de Santiago de Compostela, na que se licenciou en 1971 e se doutorou en 1975. Despois de traballar como profesor axudante e profesor adxunto nas Universidades de Santiago e na Autónoma de Barcelona desde 1970 a 1980, gañou a oposición á cátedra de Enxeñaría química da USC, na que na actualidade é Profesor Emérito de Enxeñaría Química na Escola Técnica Superior de Enxeñaría da USC.
Desde 2019 é o presidente da Real Academia Galega de Ciencias.
Astou Ndour
Astou Ndour Barro, nada en Dakar (Senegal) o 22 de agosto de 1994, é unha xogadora de baloncesto española que xoga na posición de pivote. Naceu no Senegal e obtivo a nacionalidade española por carta de natureza no 2011. É internacional grazas a España, con quen foi campioa de Europa en 2019 e conseguiu a medalla de prata nos Xogos Olímpicos de Río de Janeiro en 2016. Obtivo o título da WNBA en 2021, co seu equipo, os Chicago Sky.
Traxectoria
Astou Ndour naceu en Dakar o 8 de agosto de 1994. Os seus pais foran xogadores de baloncesto. Foi unha destacada xogadora de baloncesto no seu colexio en Dakar. No 2008, cando tiña 14 anos, Ndour-Fall trasladouse a As Palmas, Illas Canarias, onde foi adoptada polo ex seleccionador español feminino de baloncesto, Domingo Díaz e a súa esposa, Begoña Santana, tamén adestradora. Nas Palmas, continuou xogando ao baloncesto no equipo da súa escola.
Carreira deportiva
Ao chegar a España, incorporouse á canteira do Gran Canaria. En 2009, disputou o Campionato de España Xuvenil. Nacionalizouse española no 2011 e participou no Campionato Mundial Feminino Sub-19 da FIBA dese ano, no que España obtivo a medalla de prata e onde Ndour tivo unha media aproximada a un dobre-dobre.
Estatísticas Europa
(Lenda: PX: Partidos xogados; MPP: Minutos por partido; PPP: Puntos por partido; RPP: Rebotes por partido; APP: Asistencias por partido)
Henry Lee
Henry Lee, nado en 1826 e finado o 31 de outubro de 1888, foi un naturalista inglés, coñecido como director e autor de acuarios e escritor.
Traxectoria
Sucedeu a John Keast Lord como naturalista do acuario de Brighton en 1872, e foi durante un tempo director. No acuario instituíu experimentos sobre a migración dos osméridos, os hábitos do arenque, branquetas, caranguexos de río e outros temas.
Lee era un coleccionista afeccionado de espécimes de historia natural e microscopista. Foi membro da Linnean Society, Geological Society e Zoological Society, en Londres. Foi presidente do Quekett Microscopical Club de 1875 a 1877. Morreu, tras algúns anos de mala saúde, en Renton House, Brixton, o 31 de outubro de 1888.
Lee mostrouse escéptico ante as afirmacións da criptozooloxía e das serpes mariñas. O seu libro Sea Monsters Unmasked (1884) comparou os avistamentos do Kraken coa lura.
Obras
Lee produciu Aquarium Notes ('Notas do acuario') para os visitantes. El escribiu:
Foi colaborador de Land and Water.
María Teresa Ferrari
María Teresa Ferrari de Gaudino, nada en Bos Aires o 11 de outubro de 1887 e finada o 30 de outubro de 1956, foi unha médica arxentina, a primeira muller catedrática de universidade no seu país e en América Latina.
Traxectoria
Obtivo o título de mestra en 1903. En 1904 obtivo o título de graduada no Colexio Nacional de Buenos Aires, sendo unha das primeiras mulleres en facelo. Ingresou na Facultade de Medicina e na Facultade de Filosofía e Letras da Universidade de Buenos Aires. Ao ano seguinte ofrecéronlle ser mestra na Escola Normal No. 3 e permaneceu no cargo corenta e tres anos.
En 1911 recibiu a súa licenciatura en medicina. Tres anos despois conseguiu ingresar na cátedra de clínica obstétrica da Facultade en 1914. Competiu durante tres anos por unha praza de profesora e finalmente conseguiuna en 1927.
Realizou estudos de posgrao en Europa, onde asistiu ao curso de Marie Curie en París. O seu tema de tese de profesorado foi o tratamento dos tumores xenitais mediante o radio.
En 1925 creou a maternidade do Hospital Militar Central e en 1936 a Federación Arxentina de Mulleres Universitarias e presidiu durante dez anos.
Participou como membro en varias asociacións médicas do país e do estranxeiro.
En 1952 xubilouse pero non definitivamente. Continuou exercendo a súa profesión e viaxando ao estranxeiro ata a súa morte en 1956.
Isabel Tocino
Traxectoria
Isabel Tocino naceu en Cantabria, terceira de sete irmáns. Estudou no colexio das Escravas de Santander e dende pequena estivo ligada ao Opus Dei. Licenciouse en dereito pola Universidade Complutense de Madrid e a Universidade de Deusto. En 1973 obtivo un doutoramento en dereito nuclear.
A súa primeira experiencia profesional foi na Asociación de Enerxía Nuclear, para a que traballou como experta xurídica entre 1972 e 1976. Foi tamén profesora titular de Dereito Civil na Universidade Complutense durante catorce anos.
Entre na política en 1983, ano en que ingresou en Alianza Popular, entón dirixida por Manuel Fraga. Tres anos despois, obtivo un posto no comité executivo e foille asignada a Secretaría da Área de Condición Feminina do partido. En 1985 foi presidenta nacional da Asociación Democrática Conservadora (ADEC).
Nas eleccións xerais de 1986 obtivo un escano no Congreso dos Deputados por Madrid. Un ano máis tarde, trala retirada temporal de Fraga da presidencia do partido, concorreu como vicepresidenta nas listas de Miguel Herrero y Rodríguez de Miñón fronte á candidatura finalmente vencedora de Antonio Hernández Mancha. Tralo regreso de Fraga á dirección do partido no IX Congreso de Alianza Popular celebrado en xaneiro de 1989, foi elixida para ocupar unha das seis vicepresidencias creadas, encargándose da Área Sectorial. En xullo de 2002 cando renunciou ao seu escano de deputada para dedicarse á empresa privada.
Familia
Casou co enxeñeiro de obras públicas José Manuel Bartolomé Gutiérrez, co que tivo sete fillos. Despois de que á súa primoxénita lle diagnosticaran intolerancia ao glute, fundou en 1979 a Asociación Celíaca España, que presidiu ata 1985.
Marie Laurent
Marie Anne Laurent, coñecida como Marie Pasteur, nada en Clermont-Ferrand o 15 de xaneiro de 1826 e finada en París o 28 de setembro de 1910, foi a esposa, axudante científica e compañeira de traballo do químico e bacteriólogo francés Louis Pasteur.
Vida persoal
Era filla do reitor da Academia de Estrasburgo. Casou en Estrasburgo o 29 de maio de 1849, aos 23 anos, con Louis Pasteur, quen tiña 26. A parella tivo cinco fillos dos cales tres morreron na infancia: Jeanne (1850-1859) morrreu de febre tifoidea; Jean-Baptiste (1851-1908) morreu dun tumor hepático; Cécile (1853-1866) tamén de febre tifoidea; Marie-Louise (1858-1934), casada en 1879 con René Vallery-Radot (1853-1933) e Camille (1863-1865). Polo tanto, só Jean Baptiste e Marie Louise viviron para ser adultos. Jean Baptiste foi un soldado na guerra franco-prusiana e chegou a ser diplomático.
Vida profesional
Marie Anne, foi a axudante de Pasteur nos seus experimentos científicos. Ela traballou con Pasteur na ampliación das súas primeiras investigacións, ao redor de 1848, sobre as observacións realizadas anteriormente por Mitscherlich sobre as diferentes propiedades ópticas relacionadas coa luz polarizada do ácido tartárico cando se trataba de viños naturais, lías de viño e cando se sintetiza nun laboratorio. Os estudantes e colegas de Louis Pasteur recoñeceron a importancia que tiña para el no seu traballo como asistente. Ela criaba os vermes de seda que precisaba para o seu experimento coas súas enfermidades, e coidaba dos nenos que trataba para o seu tratamento experimental. Ela trasladouse con el ao seu cuarto do ilustrísimo Instituto Pasteur, e continuou vivindo alí despois da súa morte.
Morte
Marie Pasteur foi enterrada na cripta do Instituto Pasteur de París a carón do seu marido cun epitafio tirado do Código xustiniano (Libro IX, constitución coñecida como Gordiano III): "Socia rei humanæ atque divinæ" (en galego, "compañeira da vida humana e das cousas divinas").
Naisten Liiga 2021-2022
Ao final da tempada Vaasan Sport descendeu á Naisten Mestis logo de finalizar a fase de permanencia na penúltima posición. A súa praza na tempada 2022-2023 será ocupada por Rauman Lukko, que comezara a tempada disputando a Naisten Mestis.
Apoio económico ás xogadoras de RoKi
Rovaniemen Kiekko ry anunciou que comezaría a apoiar ás xogadoras de RoKi Naiset seleccionadas para os campamentos do equipo nacional e torneos de avaliación con bolsas dende uns poucos centos ata mil euros. Tamén ofrecerá ás súas xogadoras na selección nacional a posibilidade de adestrar e xogar co equipo masculino. O adestrador de RoKi Naiset Tuomas Liitola sinalou que a meta a longo prazo é reducir os custos de xogo das xogadoras de RoKi Naiset a cero.
HPK Kiekkonaiset team transfer
O 17 de xuño de 2021, anunciouse que o equipo feminino HPK Kiekkonaiset se transferiría a HPK Liiga Oy, propietaria do equipo da Liiga HPK e o HPK U2 da U20 SM-sarja. Ata o momento, o equipo feminino estaba integrado na asociación HPK-Juniorijääkiekko ry. Segundo Antti Toivanen, CEO de HPK Liiga Oy e director xeral do equipo masculino de HPK, o movemento foi motivado polo interese por capitalizar o crecente mercado do hóckey feminino, que salientou polo récord de audiencia do Campionato do Mundo de hóckey sobre xeo feminino de 2019 celebrado en Espoo. Jorma Hassinen, director xeral de HPK Kiekkonaiset, expresou a súa esperanza por que a transferencia poida ofrecer ás xogadoras as oportunidades de crecemento deportivo que aos homes. Para promocionar o equipo feminino, HPK anunciou que co abono para a tempada do equipo masculino se podería asistir tamén aos partidos da Naisten Liiga.
Estrutura da competición
A 39ª edición da Naisten Liiga seguiu o mesmo modelo que a tempada precedente, dividíndose en tres fases:
Sistema de clasificación
Como xa ocorreu na tempada precedente, debido á pandemia de COVID-19 a Naisten Liiga mudou o seu sistema de clasificación para a tempada 2021-22. O sistema clasifica os equipos na táboa en función dos puntos por partido en lugar de polos puntos totais conseguidos, de xeito que o equipo con máis puntos por partido clasifícase por riba na táboa que un que teña menos.
Rolda preliminar
Fonte: Leijonat.fi
Estatísticas das xogadoras
As seguintes xogadoras lideraron a liga en puntos á conclusión da rolda preliminar o 12 de decembro de 2021.
As seguintes porteiras lideraron a liga en porcentaxe de paradas á conclusión da rolda preliminar o 12 de decembro de 2021, tendo xogado canto menos un terzo dos partidos.
Liga regular
Fonte: Leijonat.fi
Estatísticas das xogadoras
As seguintes xogadoras lideraron a liga en puntos á conclusión da liga regular o 20 de marzo de 2022. Ao contrario do ocorrido en edicións previas, as estatísticas de anotación sumaron os puntos anotados por cada xogadora durante a liga regular sumados aos anotados na rolda preliminar.
As seguintes porteiras lideraron a liga en porcentaxe de paradas á conclusión da liga regular o 20 de marzo de 2022, tendo xogado canto menos un terzo dos partidos.
División inferior
Fonte: Leijonat.fi
Estatísticas das xogadoras
As seguintes xogadoras lideraron a liga en puntos á conclusión da división inferior o 20 de marzo de 2022. As estatísticas rexistradas correspóndense unicamente aos dez partidos disputados nesta fase.
A dianteira de RoKi Jenna Hietala liderou a táboa de anotación tanto en goles como en puntos, con 18 goles e 24 puntos en 10 partidos. No que respecta ás asistencias, a dianteira eslovaqua de HPK Júlia Matejková e a xogadora de KalPa Johanna Juutilainen empataron na clasificación, ambas con 12 asistencias en 10 partidos xogados.
Premios
miniatura|A porteira [[Anni Keisala (Ilves) foi nomeada mellor xogadora e mellor porteira da tempada, así como porteira do 1º equipo das estrelas.]]
O home co casco de ouro
O home do casco de ouro (ca. 1650) é un óleo sobre lenzo que antes se atribuía ao pintor holandés Rembrandt e que hoxe se considera unha obra de alguén do seu círculo. O home do casco de ouro é un exemplo da pintura holandesa do Século de Ouro e forma parte da colección da Gemäldegalerie de Berlín.
Descrición
A imaxe mostra a un home ancián diante dun fondo escuro cun casco dourado rechamante na cabeza.
O casco é o suxeito dominante do cadro grazas á súa cor e luz e á aplicación do impasto, fronte ao que o rostro medio iluminado e o fondo escuro cobran menos importancia.
Atribución
Categorizada como obra de Rembrandt durante moitos anos, en 1984 unha comisión de comisarios neerlandesa creada especificamente para investigar obras de Rembrandt de cuestionable autenticidade expresou dúbidas sobre a súa procedencia. Fixeron as súas observacións mentres contemplaban a pintura en Berlín Occidental.
En novembro de 1985, o experto en arte con sede en Berlín Jan Kelch anunciou que os detalles importantes do estilo da pintura non coincidían co estilo das obras coñecidas de Rembrandt, e que probablemente a pintura foi pintada en 1650 por un dos estudantes de Rembrandt.
"Non é unha falsificación", afirmou Kelch. "Segue sendo unha gran obra maxistral".
Documentación
Esta pintura foi documentada por Hofstede de Groot en 1915, quen escribiu:
Illas Ogasawara
As Illas Bonin, tamén coñecidas como Ogasawara (小笠原群島), é un arquipélago xaponés de máis de 30 illas subtropicais e tropicais, a uns 1000 km. directamente ao sur de Toquio e 1600 km. ao noroeste de Guam. O nome "illas Bonin" provén da palabra xaponesa bunin  (unha lectura arcaica de 無人 mujin), que significa "ningún pobo" ou "deshabitado". As únicas illas habitadas do grupo son Chichijima (父島), a sede do goberno municipal, e Hahajima (母島). Evidencias arqueolóxicas revelaron que algunhas das illas puideron estar prehistóricamente habitadas por membros dunha etnia micronesia descoñecida.
O Municipio de Ogasawara (mura) e a Subprefectura de Ogasawara toman os seus nomes do Grupo Ogasawara. O Arquipélago de Ogasawara (小笠原諸島) tamén se usa como un termo colectivo máis amplo que inclúe outras illas do municipio de Ogasawara, como as Illas Volcán, xunto con tres outras illas remotas (Nishinoshima, Minamitorishima e Okinotorishima). Xeograficamente falando, todas estas illas son partes das Illas Nanpō.
No 2021 tiñan unha poboación total de 2.560 habitantes, 2.120 en Chichijima e 440 en Hahajima, viven no Grupo Ogasawara, que ten unha superficie total de 84 km².
Dado que as illas Ogasawara nunca estiveron conectadas a un continente, moitos dos seus animais e plantas sufriron procesos evolutivos únicos. Isto levou ao alcume das illas de "As Galápagos de Oriente", e á súa designación como Patrimonio da Humanidade natural o 24 de xuño de 2011. A lura xigante (xénero Architeuthis) fotografouse por primeira vez nas illas Ogasawara en estado salvaxe o 30 de setembro de 2004, e foi filmada viva alí en decembro de 2006.
Un radiotelescopio de 25 m. de diámetro está situado en Chichijima, unha das estacións da interferometría de base moi longa (VLBI) Exploration of Radio Astrometry (VERA) e está operado polo Observatorio Astronómico Nacional do Xapón.
Primeiras reclamacións
A primeira visita rexistrada de europeos ás illas ocorreu o 2 de outubro de 1543, cando o explorador español Bernardo de la Torre no San Juan avistou a Haha-jima, que describiu como Forfana. Nese momento, as illas estaban deshabitadas. O descubrimento xaponés das illas ocorreu na era Kanbun 10 (1670) e foi seguido por unha expedición do shogunato en Enpō 3 (1675). As illas foron entón nomeadas como Bunin jima (無人島), literalmente "as illas deshabitadas". Shimaya Ichizaemon, o explorador da orde do shogunato, inventariou varias especies de árbores e aves, pero despois da súa expedición, o shogunato abandonou calquera plan para desenvolver as illas remotas.
En 1727, Ogasawara Sadatō (小笠原 貞任), un rōnin, afirmou que as illas foron descubertas polo seu antepasado Ogasawara Sadayori (小笠原 貞頼), en 1593, (Tensho 20), e o territorio foi concedido como feudo por Toyotomi Hideyoshi. Non obstante, a investigación da reclamación descubriu que se trataba dunha fraude e que a propia existencia de Sadayori era dubidosa, como castigo Sadato foi desterrado polo shogunato (1735).
A primeira descrición publicada das illas en Occidente trouxoa a Europa Isaac Titsingh en 1796. A súa pequena biblioteca de libros xaponeses incluía Sangoku Tsūran Zusetsu (三国通覧図説) de Hayashi Shihei. Este libro, que publicouse no Xapón en 1785, describía brevemente as Illas Ogasawara.
Estes grupos foron chamados colectivamente Islas del Arzobispo (Illas do Arcebispo) nas fontes españolas do século XVIII-XIX. Este nome débese moi probablemente a unha expedición organizada polo Arcebispo Pedro Moya de Contreras, Vicerrei de Nova España, para explorar o norte do Pacífico e as illas do Xapón. O seu obxectivo principal era atopar as tan buscadas e lendarias illas de Rica de Oro (Rica en Ouro), Rica de Plata (Rica en Prata) e as Islas de los Armenio (Illas dos Armenios). Despois de varios anos de planificación e intentos frustrados, a expedición finalmente zarpou o 12 de xullo de 1587 comandada por Pedro de Unamuno. Aínda que volveu visitar as Illas Daitō, xa cartografadas por Bernardo de la Torre en 1543, a expedición non puido atopar as illas buscadas despois de buscar as posicións onde foron cartografadas en referencias contemporáneas. Os mapas xaponeses da época parecen ser bastante inexactos e, polo tanto, considerados por algúns ser deliberadamente enganosos. Pénsase que este foi un intento de desalentar os intentos de colonización de nacións estranxeiras. Frederick William Beechey usou o nome español ata 1831 e cría que o xaponés Boninsima se refería a illas completamente diferentes.
Fairey Battle
O Fairey Battle é un bombardeiro lixeiro británico monomotor deseñado e fabricado por Fairey Aviation Company. Desenvolveuse a mediados dos anos 30 para a Royal Air Force (RAF) como un monoplano sucesor dos biplanos Hawker Hart e Hind. O Battle estaba impulsado polo mesmo motor de pistóns de alto rendemento Rolls-Royce Merlin que equipaba a varios cazas británicos contemporáneos como o Hawker Hurricane e o Supermarine Spitfire. O Battle era moito máis pesado, cunha tripulación de tres homes e unha carga de bombas. Aínda que foi unha gran mellora con respecto aos avións que o precederon, o Battle era relativamente lento (comparado cos Bf109 aos que tiña que enfrontarse), tiña un alcance limitado, e tiña tan só dúas metralladoras de 7,7 mm como armamento defensivo, polo que atopouse que era demasiado vulnerable aos cazas inimigos e ao fogo antiaéreo.
O Fairey Battle usouse en operacións ao principio da segunda guerra mundial. Durante a "guerra de Mentira" o tipo tivo a distinción de conseguir a primeira vitoria aérea dun avión da RAF no conflito. En maio de 1940 os Battle da Advanced Air Striking Force sofreron moitas perdas, frecuentemente por riba do 50% dos avións que saían para unha misión. A finais de 1940 o tipo fora retirado do servizo en primeira liña e relegado a unidades de adestramento no exterior. Como un avión que se considerara unha gran promesa na era anterior á guerra, o Battle demostrou ser un dos avións no servizo da RAF máis decepcionantes.
Illas Ogasawara
Primeiras reclamacións
O 12 de setembro de 1824, o capitán estadounidense James Coffin no baleeiro Transit visitou por primeira vez o grupo de illas do sur (Illas Coffin). Visitou o arquipélago de novo en 1825 pero esta vez chegou ao grupo medio das illas (Grupo Beechey).
En setembro de 1825, o barco baleeiro británico Supply desembarcou no sur das illas do Grupo Bailey. En 1826, outro baleeiro británico, o William, chegou á illa Beechey, antes de continuar as súas viaxes.
Posesión británica
Tamén chamou á illa de Chichijima "Peel" polo entón ministro británico do Interior Sir Robert Peel. Beechey tamén se sorprendeu ao atopar dous homes que vivían nas illas. Permaneceron nas illas despois de que o William os abandonase o ano anterior en 1826. Os homes eran Wittrein e Petersen.
En 1830, coa axuda do cónsul británico nas illas Sandwich (Hawai), Richard Charlton, Richard Millichamp e Matteo Mazzaro navegaron cara ás illas. A primeira colonia permanente estaba formada por Nathaniel Savory de Bradford, Massachusetts, América, Richard Millichamp de Devon, Inglaterra, Matteo Mazzaro de Ragusa/Dubrovnik, Imperio austríaco (agora Croacia), Alden B. Chapin e Nathaniel Savory de Boston, Carl Johnsen de Copenhague, así como sete homes e 13 mulleres sen nome do Reino de Hawai. Atoparon o clima adecuado para a agricultura e a cría de gando. O ron facíase con azucre de cana, e abríronse bordeis, ás veces atendidos por mulleres secuestradas doutras cadeas insulares. Os baleeiros e outros barcos que non podían atopar outro porto amigable no Xapón adoitaban visitar as Bonin para abastecerse e descansar.
Dous anos máis tarde, a Oriental Translation Fund of Great Britain and Ireland editou unha publicación póstuma e abreviada da tradución francesa de Titsingh de Sankoku Tsūran Zusetsu.
O comodoro Matthew C. Perry da Mariña dos Estados Unidos visitou as illas en 1853 e comprou propiedades en Port Lloyd a Savory por 50 dólares. Creouse a "Colonia da Illa Peel" dos Estados Unidos (Chichijima) e Savory foi nomeado gobernador.
Posesión xaponesa
thumb|left|Unha aldea da illa de Ogasawara durante o inicio do [[período Shōwa]] En xaneiro de 1862 (Bunkyū 1), o shogunato Tokugawa do Xapón reclamou as illas nunha empresa colonial de curta duración. O barco de vapor shogunal Kanrin Maru foi enviado ás illas cunha tripulación de cartógrafos, médicos e destacados burócratas. As illas foron entón oficialmente nomeadas Ogasawara, en referencia ao lendario descubridor xaponés de finais do século XVI. Esta tentativa de colonización, porén, non durou moito tempo. No verán de 1863, baixo a presión estranxeira, o shogunato ordenou a evacuación das illas.