cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
John Lomax
Texas Folklore Society
Durante os seguintes sete anos continuou a súa investigación e xiras de conferencias axudado e alentado pola súa muller e os seus fillos. Todo isto chegou ao seu fin o 16 de xullo de 1917, cando Lomax foi despedido xunto con outros seis membros da facultade como resultado dunha batalla política entre o gobernador de Texas James E. Ferguson e o presidente da universidade, o doutor R.E. Vinson. Lomax mudouse a Chicago para comezar a vender bonos en Lee, Higginson & Co; unha empresa de corretaxe de bonos dirixida polo fillo do seu vello profesor Barrett Wendell. Poucos meses despois, Ferguson foi imputado e o Consello de Rexentes anulou a destitución da facultade. Lomax xulgou que sería incorrecto deixar o seu posto en Lee, Higginson & Co tan pronto despois de chegar, especialmente no referente á súa amizade coa familia de Barrett Wendell, polo que permaneceu en Chicago durante dezaoito meses ata que rematou a guerra. Alí emprendeu unha amizade de toda a vida co poeta de Chicago Carl Sandburg, que o menciona frecuentemente no seu libro "American Songbag" (1927). En 1919, Macmillan publicou o seu seguinte libro, "Songs of the Cattle Trail and Cow Camp", unha antoloxía de poesía cowboy. Ese ano Lomax regresou a Texas para ser secretario do Texas Exes, que se independizara financeiramente da Universidade, para evitar novas inxerencias dos políticos. Non obstante, a interferencia produciuse cando Ferguson, a quen a lei prohibía exercer o cargo, dirixiu á súa muller, Miriam A. Ferguson, como a súa substituta. Como gobernadora, a señora Ferguson puido apisonar a xunta de rexentes e expulsar a John do seu traballo como editor de The Alcade, que durante o seu mandato foi unha publicación de 100 páxinas. Ao ver como sopraba o vento, Lomax renunciou ao seu cargo de secretario e uniuse ao Republic Bank of Dallas en 1925. Non obstante, a crise económica de 1929 presaxiaba cousas malas para o banco.
Archive of American Folk Song
A traxedia afectou á familia Lomax en 1931 cando a amada esposa de Lomax, Bess Brown, morreu aos 50 anos, deixando catro fillos (a máis pequena, Bess, con só dez anos). Ademais, o banco de Dallas no que traballaba Lomax fracasou: tivo que chamar aos seus clientes un por un para anunciar que os seus investimentos non valían para nada. En débeda e desempregado e con dous nenos en idade escolar que manter e con 65 anos, entrou nunha profunda depresión. Coa esperanza de revivir os ánimos do seu pai, o seu fillo máis vello, John Lomax Jr. animouno a comezar unha nova serie de xiras de conferencias. Saíron á estrada, acampando á beira do camiño para aforrar cartos, con John Jr. (e máis tarde [Alan Lomax]]) servindo ao Lomax maior como condutor e asistente persoal. En xuño de 1932, chegaron ás oficinas da compañía editorial Macmillan en Nova York. Alí Lomax propuxo a súa idea para unha antoloxía de baladas americanas e cancións populares, facendo especial fincapé nas contribucións dos afroamericanos. Foi aceptado. En preparación viaxou a Washington para revisar os fondos do Archive of American Folk Song (en galego, Arquivo da canción popular americana) da Biblioteca do Congreso.
No momento da chegada de Lomax, o Arquivo xa contiña unha colección de gravacións comerciais de fonógrafo a cabalo entre os límites do comercial e o folk e as gravacións de campo de cilindros de cera, feitas baixo o liderado de Robert Winslow Gordon, Xefe do Arquivo, e Carl Engel, xefe da División de Música. Gordon tamén experimentou no campo cunha gravadora de discos portátil, pero non tiña nin tempo nin recursos para facer un traballo de campo significativo. Lomax atopou os fondos rexistrados no Arquivo lamentablemente inaxeitados para os seus propósitos. Polo tanto, fixo un acordo coa Biblioteca co que proporcionaría equipos de gravación, obtidos para iso por Lomax mediante subvencións privadas, a cambio do cal viaxaría polo país facendo gravacións de campo para depositarse no Arquivo da Biblioteca, entón o principal recurso para material impreso e gravado nos Estados Unidos
Despois da saída de Robert Gordon da biblioteca en 1934, John A. Lomax foi nomeado consultor honorario e conservador do Archive of American Folk Song, título que mantivo ata a súa morte en 1948. A súa obra, pola que foi pagado cun salario dun dólar, incluía a recadación de fondos para a Biblioteca, e esperábase que se mantivera escribindo libros e impartindo conferencias. Lomax conseguiu subvencións da Carnegie Corporation e da Rockefeller Foundation, entre outras, para continuas gravacións de campo. El e Alan gravaron baladas españolas e cancións de cowvoy na fronteira do Río Grande e pasaron semanas entre cajuns de fala francesa no sur de [Louisiana]].
Gravacións de campo
A través dunha subvención do American Council of Learned Societies, Lomax puido partir en xuño de 1933 na primeira expedición de gravación baixo os auspicios da Biblioteca, con Alan Lomax (daquela con dezaoito anos) xunto a el. Como agora, unha porcentaxe desproporcionada de homes afroamericanos estaban presos. Robert Winslow Gordon, o antecesor de Lomax na Biblioteca do Congreso, escribira (nun artigo do New York Times, c. 1926) que: "Case todos os tipos de cancións se atopan nas nosas prisións e centros penitenciarios" Os folcloristas Howard Odum e Guy Johnson tamén observaran que: "Se se desexa obter algo así como unha imaxe precisa do negro traballador, seguramente atopará o seu mellor escenario nas cadeas de presidiarios, na prisión ou na situación do sempre fuxido." Pero o que estes folcloristas só recomendaran, John e Alan Lomax puideron levalo á práctica. Na súa exitosa solicitude de subvención escribiron, seguindo a insinuación de Odum, Johnson e Gordon, que os presos: "Tirados polos seus propios recursos para o entretemento ... aínda cantan, especialmente os presos de longa duración que estiveron confinados durante anos e que aínda non foron influenciados polo jazz e a radio, as distintivas melodías negras antigas." Fixeron unha xira por Texas por granzas prisión gravando cancións de traballo, reels, baladas e blues de prisioneiros como James "Iron Head" Baker, Mose "Clear Rock" Platt e Lightnin 'Washington. Porén, de ningunha maneira todos os que os Lomax rexistraron estaban encarcerados: en outras comunidades, rexistraron a K.C. Gallaway e Henry Truvillion.
En xullo de 1933 adquiriron unha gravadora de disco de aluminio sen revestimento de última xeración, un fonógrafo de 143 kg. Instalárono no maleteiro do seu Ford Motor Company Ford sedán e Lomax pronto o usou para gravar, na Penitenciaría do Estado de Louisiana en Angola, a un guitarrista de doce cordas chamado Huddie Ledbetter, máis coñecido como "Lead Belly" (en galego "Barriga de chumbo"), a quen consideraron un dos seus achados máis significativos. Durante o ano e medio seguinte, pai e fillo continuaron gravando discos de músicos por todo o sur.
En contraste cos recolleitores afeccionados anteriores, os Lomax tamén foron dos primeiros en intentar aplicar a metodoloxía académica no seu traballo, aínda que non se adheriron ao restritivo positivismo adoptado pola xeración posterior de folcloristas académicos, que crían en absterse de sacar conclusións sobre os datos que acumulaban.
Ao ano seguinte (en xullo de 1934) visitaron Angola unha vez máis. Esta vez Lead Belly rogoulles que fixesen unha gravación dunha canción que escribira para levala ao gobernador solicitando a liberdade condicional, cousa que fixeron. Non obstante, sen sabelo, Lead Belly foi liberado en agosto por bo comportamento (e debido á redución de custos debido á Depresión) e non pola gravación de Lomax, que quizais o gobernador non escoitou. En setembro de 1934, Lead Belly escribiu a Lomax solicitando emprego, xa que necesitaba ter un traballo para non ser enviado de novo á cadea. A instancias de John Jr., Lomax contratou a Lead Belly como o seu condutor e axudante, e a parella viaxou polo sur xuntando cancións populares durante os seguintes tres meses. Despois, en decembro de 1934, Lead Belly actuou de forma xenial ilustrando a conferencia programada por John Lomax de cancións populares celebrada na reunión nacional do MLA en Filadelfia. A súa asociación continuou tres meses máis ata o seguinte marzo (1935). En xaneiro, Lomax, que non sabía nada sobre o negocio da gravación, converteuse en xerente de Lead Belly e, a través dun amigo, o cantante cowboy Tex Ritter, conseguiu a Lead Belly un contrato de gravación co famoso home de A&R Art Satherly de discos ARC. Por outra banda, fixéronse fotos publicitarias do cantante vestido con funda e sentado en sacos de gran, roupas e decorados que eran habituais nas fotos publicitarias comerciais de cantantes do país naqueles días. Pero as gravacións de Lead Belly, comercializadas como música negra, non se venderon. Unha recreación filmada a comezos de 1935 para o noticieiro The March of Time do descubrimento de Lomax de Lead Belly na prisión, levou ao mito de que John Lomax fixo que Lead Belly actuase co traxe a raias da prisión (o cal é impreciso). Non obstante, actuou cunha funda. Durante a xira de dúas semanas de conferencias de Lomax con Lead Belly no circuíto universitario oriental en marzo de 1935 (programada previamente por Lomax antes de asociarse con Lead Belly), os dous pelexaron polo diñeiro e nunca máis falaron entre eles.
John A. Lomax foi acusado de paternalismo e de adaptar o repertorio e a roupa de Lead Belly durante a súa breve asociación. Pero, escribe o historiador de jazz Ted Gioia,
"poucos negarían o papel instrumental que desempeñou na transformación do que fora un condenado en prisión nun intérprete de música tradicional afroamericana de éxito comercial. A participación na súa vida foi rápida e profunda: Lead Belly saíu da prisión o 1 de agosto de 1934; a súa programación para a última semana de decembro dese ano incluía actuacións para o encontro MLA en Filadelfia, para tomar un té pola tarde en Bryn Mawr e para un encontro informal de profesores de Columbia e Nova York. Mesmo segundo os estándares da industria do entretemento ... esta foi unha transformación notable."
Despois de tres meses como intérprete ilustrando as conferencias de John A. Lomax, Lead Belly continuou cunha carreira de 15 anos como artista independente, defendido e axudado intermitentemente (pero non administrado) por Alan Lomax.
En 1938, John Lomax visitou ó famoso escritor Ben Robertson no condado de Pickens, Carolina do Sur e Ben presentoulle os "festivais de canto" da zona que permitiron a Lomax preservar as letras de moitos cantos populares.
Alcance da colección
O Arquivo da canción popular americana da Biblioteca do Congreso contén cancións recollidas en 33 estados da Unión e en certas partes das Indias Occidentais, Bahamas e Haití. Como comisario e axudante encargado da colección de cancións populares John e Alan Lomax supervisaron e traballaron con moitos outros folcloristas, musicólogos e compositores, afeccionados e profesionais, de todo o país, acumulando máis de dez mil discos de música vocal e instrumental en aluminio e discos de acetato xunto con moitas páxinas de documentación escrita.
"Moitos folcloristas expertos e traballadores cooperaron na acumulación deste material, pero o desenvolvemento do Arquivo da canción popular americana representa principalmente o traballo de dous homes, John e Alan Lomax. A partir de 1933, os Lomaxs, pai e fillo, viaxaron decenas de miles de quilómetros, soportaron moitas dificultades, exerceron moita paciencia e tacto para gañar a confianza e a amizade de centos de cantantes para traer á Biblioteca do Congreso rexistros das voces de infinidade de persoas interesantes que atoparon no camiño. Queda moito por facer para que o noso Arquivo sexa realmente representativo de toda a xente, pero o país ten unha débeda de gratitude con estes dous homes polas excelentes bases establecidas para o traballo futuro neste campo. [...] Os Lomaxs recibiron moita axuda nas súas expedicións de moitos folcloristas interesados, algúns dos cales fixeron importantes contribucións ao Arquivo como resultado de expedicións independentes. A estes, a Biblioteca desexa aproveitar esta oportunidade para expresar o seu profundo agradecemento. Estes inclúen a Gordon Barnes, Mary E. Barnicle, EC Beals, Barbara Bell, Paul Brewster, Genevieve Chandler, Richard Chase, Fletcher Collins, Carita D. Corse, Sidney Robertson Cowell, Dr. EK Davis, Kay Dealy, Seamus Doyle, Charles Draves, Marjorie Edgar, John Henry Faulk, Richard Fento, Helen Hartness Flanders, Frank Goodwin, Percy Grainger, Herbert Halpert, Melville Herskovits, Zora Neale Hurston, Myra Hull, George Pullen Jackson, Stetson Kennedy, Bess Lomax, Elizabeth Lomax, Ruby Terrill Lomax, Eloise Linscott, Bascom Lamar Lunsford, Walter McClintock, Alton Morris, Juan B. Rael, Vance Randolph, Helen Roberts, Domingo Santa Cruz, Charles Seeger, a señora Nicol Smith, Robert Sonkin, Ruby Pickens Tartt, Jean Thomas, Charles Todd, Margaret Valliant, Ivan Walton, Irene Whitfield, John Woods e John W. Work III."
"Esta lista de comprobación preparouse como resultado de infinidade de solicitudes. [...] A súa aparición neste momento é realmente apropiada xa que é natural que unha nación en guerra intente avaliar e explotar ao máximo o seu propio patrimonio cultural. Na nosa canción popular pódense atopar algunhas das máis profundas correntes que atravesaron a historia americana. Unha simple ollada aos títulos aquí enumerados será suficiente para amosar a variedade e complexidade da vida democrática do noso país."
Despois de 1942, o traballo de campo de recollida de cancións populares baixo os auspicios do goberno foi interrompido debido á escaseza de acetato necesaria para o esforzo bélico. Pero o traballo espertou a ira e a sospeita dos conservadores do sur no Congreso, que temían que se puidese empregar como pretexto para a axitación dos dereitos civís e dos traballadores, e por mor da oposición ao Congreso nunca se retomou.
Legado
A contribución de John A. Lomax á documentación das tradicións populares americanas estendeuse máis alá da División de Música da Biblioteca do Congreso a través da súa participación con dúas axencias da Works Progress Administration. En 1936 foi designado como asesor de coleccionismo de folclore tanto para a Historical Records Survey como para o Federal Writers' Project. O biógrafo de Lomax, Nolan Porterfield, sinala que os esbozos do famoso WPA State Guides resultantes deste traballo aseméllanse ao anterior "Book of Texas" de Lomax e Benedict.
"O proxecto WPA para entrevistar a antigos escravos asumiu unha forma e un alcance que levaban a pegada de Lomax e reflectían a súa experiencia e afán como recolleitador de folclore. O seu sentido da urxencia inspirou os esforzos en varios estados. E o seu prestixio e a súa influencia persoal contaron co apoio de moitos funcionarios do proxecto, especialmente no sur profundo, que doutro xeito non responderían ás solicitudes de materiais deste tipo. Podería cuestionarse a idoneidade de seleccionar a Lomax, un branco do sur para dirixir un proxecto que involucraba a recollida de datos de antigos escravos negros. Non obstante, calquera preconcepción racial que Lomax puidera ter non parece que tivese un efecto apreciable sobre a Slave Narrative Collection (en galego, Colección de Narrativa de Escravos). As instrucións de Lomax aos entrevistadores fixeron fincapé na necesidade de obter un relato fiel da versión da experiencia do ex-escravo. 'Cómpre lembrar que o Federal Writers' Project (en galego, Proxecto Federal de Escritores) non está interesado en tomar partido por ningunha cuestión. O traballador non debe censurar ningún material recollido independentemente da súa natureza'. Lomax reiterou constantemente a súa insistencia en que as entrevistas se gravaran textualmente, sen restricións. Na súa función editorial adheriuse de preto a este ditado."
Á saída de Lomax, Benjamin A. Botkin continuou este traballo, que sucedeu a Lomax como editor de folclore do Proxecto en 1938 e na Biblioteca en 1939, resultando no inestimable compendio de auténticas narracións escravas: Lay My Burden Down: A Folk History of Slavery, editado por BA Botkin (Chicago: University of Chicago Press, 1945). Porterfield observa que a retirada de Lomax da WPA en 1938 "foi facilitada" pola hostilidade dos "elististas" dentro da American Folklore Society, que honrara dúas veces a Lomax elixíndoo presidente. Eles agora declarárono inaceptable porque carecía dun doutoramento. Algúns observadores atribuíron esta acción aos celos de certos académicos polo éxito comercial dos libros de Lomax. ... Sexa cal for o motivo, na súa reunión anual en 1938 a American Folklore Society adoptou unha resolución distanciándose do material do Federal Writers' Project baixo a dirección de Lomax. Só sería aceptable se se recolle baixo "orientación experta" (noutras palabras, por un académico con formación especializada). A única resposta de [Lomax] ao desafío da AFS foi a irónica observación, algún tempo despois, de que "quizais o recolleitador debe saír entre a xente vestida con gorra e bata".
Despois duns meses, o director da WPA, Henry Alsberg, nomeou como sucesor de Lomax a Benjamin Botkin, A.B. Harvard (magna cum laude), M.A. Columbia, Ph.D. Universidade de Nebraska, editor, profesor da Universidade de Oklahoma e colaborador de revistas científicas. Na súa seguinte reunión anual, a AFS "anotou con interese" o nomeamento de Botkin, "un folclorista capacitado" e manifestou a súa vontade de cooperar cos seus proxectos WPA. "Harold Preece, un membro do persoal da WPA en Texas, unha vez preguntoulle a Lomax que pensaba do traballo de Botkin en Oklahoma. O traballo de Botkin foi interesante, respondeu Lomax, pero non foi o tipo de cousas que fixo; ademais, 'canto é Botkin e canto é folclore, só el o sabe'. Ironicamente, a pesar das impecables credenciais de Botkin, despois dunha década tamén gañou a inimizade dos académicos por publicar libros 'populares' e foi botado do curral. (Ver Porterfield, pp. 407-408)" O mentor de Lomax, o distinguido profesor, George Lyman Kittredge, tampouco posuía doutoramento. Francis James Child, o fundador dos estudos de folclore americano e a primeira persoa que obtivo o título de "profesor de inglés" e máis tarde de idiomas modernos na Universidade de Harvard, posuía varios doutorados honoris causa en universidades alemás, pero ningún de América ou Gran Bretaña. Para máis información sobre o Federal Writers 'Project, vexa The Dream and the Deal: The Federal Writers' Project, 1935–1943 de Jerre Mangione (Filadelfia: University of Pennsylvania Press, 1983). Vexa tamén Gerald Graff, Professing Literature, an Institutional History (University of Chicago Press, 1989) para unha explicación do desenvolvemento da profesionalización dos estudos literarios.
John A. Lomax exerceu como presidente da Texas Folklore Society durante os anos 1940-41 e 1941-42. En 1947 a súa autobiografía Adventures of a Ballad Hunter (Nova York: Macmillan) foi publicada e foi galardoado co premio Carr P. Collins como o mellor libro do ano polo Texas Institute of Letters. O libro inmediatamente foi elixido para converterse nunha película de Hollywood protagonizada por Bing Crosby como Lomax e Josh White como Lead Belly, pero o proxecto nunca se realizou.
En 1932, Lomax coñeceu ao seu amigo, Henry Zweifel, un gandeiro e empresario daquela de Cleburne no Condado de Johnson, mentres ambos eran voluntarios na campaña de Orville Bullington do Partido Republicano ó cargo de gobernador de Texas contra o Demócrata Miriam Ferguson. O vello inimigo de Lomax, James Ferguson, practicamente dirixía o intento de regreso da súa muller á gobernación.
Lomax morreu dun derramamento cerebral aos oitenta anos en xaneiro de 1948. O 15 de xuño dese mesmo ano, Lead Belly deu un concerto na Universidade de Texas interpretando cancións infantís como Skip to My Lou e espirituais (interpretados coa súa esposa Martha) que cantara anos antes para o falecido recolleitor.
En 2010, John A. Lomax foi incluído no Western Music Hall of Fame polas súas contribucións ao campo da música cowboy.
Seguindo os pasos do seu avó, o neto de Lomax John Lomax III é un xornalista musical publicado a nivel nacional, autor de Nashville: Music City USA (1986), Red Desert Sky (2001) e coautor de The Country Music Book (1988). Tamén é xestor de artistas e representou a Townes Van Zandt, Steve Earle, Rocky Hill, David Schnaufer e The Cactus Brothers. Comezou a representar á Dead Ringer Band en 1996. John Lomax III tamén foi escritor musical para o xornal underground de Houston dos primeiros anos de 1970, Space City!
O fillo de John Lomax III, John Nova Lomax, tamén mantivo a tradición familiar. Mentres exercía como editor musical de Houston Press, John Nova Lomax gañou un ASCAP Deems Taylor, premio ó xornalismo musical polo seu perfil da exsuperestrela de música country Doug Supernaw. John Nova Lomax tamén axudou a descubrir o trobador country en ascenso Hayes Carll. Dende 2008, John Nova Lomax é escritor contratado de Houston Press. En 2010, 100 anos despois de que o seu bisavó publicase o seu primeiro libro, John Nova Lomax publicou o seu propio primeiro libro: Houston's Best Dive Bars: Drinking and Diving in the Bayou City.
Manide, Aranga, Aranga
Manide é un lugar da parroquia de Aranga no concello coruñés de Aranga na Comarca de Betanzos. O lugar esténdese, con igual topónimo, pola parroquia contigua de Verís no concello de Irixoa. A parte de Aranga tiña 7 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 3 eran homes e 4 mulleres.
Eleccións municipais en Cartelle
miniatura|dereita|[[Galería de imaxes de casas dos concellos de Galicia|Casa do concello de Cartelle]]
Corporacións democráticas en Cartelle desde a aprobación da Constitución de 1978.
O Viñal, Ambía, Baños de Molgas
O Viñal é un lugar da parroquia de Ambía no concello ourensán de Baños de Molgas na comarca de Allariz - Maceda. Tiña 10 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 3 eran homes e 7 mulleres. Iso supón un aumento da poboación respecto a 2010, cando tiña 8 habitantes (2 homes e 6 mulleres).
O derradeiro libro de Emma Olsen (novela gráfica)
O derradeiro libro de Emma Olsen é unha novela gráfica en lingua galega baseada na novela homónima de Berta Dávila con guión adaptado e ilustracións do debuxante ourensán Pablo Prado. Foi publicada por Editorial Galaxia en febreiro de 2020.
Llançà
250px|miniatura|Porto de Llançà. Llançà é un concello da provincia de Xirona, en Cataluña, que forma parte da comarca do Alt Empordà. Atópase no norte da Costa Brava, entre Colera e El Port de la Selva, ao norte do cabo de Creus.
Tiña en 2015 unha poboación de 4.985 habitantes agrupados nos núcleos de Llançà, El Port e Valleta.
Microchirus theophila
Microchirus theophila, (Risso, 1810) é unha especie de peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, suborde dos pleuronectoideos e familia dos soleidos, coñecida en galego como acedía xudía.
Trátase dun pequeno linguado (de aí o nome vulgar de acedía), que habita en fondos mariños areosos ou lamacentos do Atlántico oriental, especialmente en augas de Mauritania e as illas Canarias, estendéndose polo norte até Portugal e o suroeste da Gran Bretaña.
Descrición
A especie foi descrita por pimeira vez en 1810 polo naturalista estadounidense de orixe franco-xermana-italiana Constantine Samuel Rafinesque, baixo o nome de Pleuronectes theophilus.
Sinónimos
Ao longo do tempo foi coñecida, ademais de polo nome orixinario de Risso e polo actualmente válido, polos sinónimos seguintes:
Etimoloxía
O nome específico, theophila, é a forma latinizada do adxectivo do grego antigo θεοφιλής theophilés, "amado dos deuses", e tamén "fermoso".
Características
O seu tamaño máximo é de 46 cm.
Hábitat, distribución e biuoloxía
É unha especie mariña, demersal, oceanódroma que habita en mares subtropicais, en fondos areosos e lamacentos, de 40 a 380 m de profundidade, entre os 52° N E os 18° N, no Atlántico centro-oriental, en augas de Mauritania e as illas Canarias, estendéndose polo norte até Portugal e o suroeste da Gran Bretaña.
Pesca
Microchirus theophila é obxecto de pesca nas zonas 27, 34 e 37 (nordeste do Atlántico, Atlántico centro-leste e Mediterráneo e mar Negro, respectivamente).
Blantyre
miniatura|Situación de Blantyre en Malaui Blantyre é a cidade máis poboada do Malawi. Á beira do río Shire, cerca de Zomba, é o centro administrativo do distrito de Blantyre e da rexión meridional, e principal centro comercial e industrial, desde o que se canaliza o comercio e o transporte das terras altas do Shire. É sede dun palacio presidencial, o palacio Sankija, e do Tribunal Superior de Apelación, conta con varias escolas técnicas e coa Universidade de Malaui (1964). Na zona cultívase fundamentalmente tabaco, maínzo, trigo, café, e tung do que se extrae aceite.
A cidade, situada nas coordenadas, ten unha poboación de 732.518 habitantes (2008).
Foi fundada en 1876 por misioneiros escoceses, e bautizada co nome da cidade natal do explorador escocés David Livingstone. Blantyre converteuse en municipio en 1895 e en 1956 uniuse ao de Limbe para formar o municipio de Blantyre-Limbe. En 1966 adquiriu a categoría de cidade.
Mordechai Gebirtig
Mordechai Gebirtig, nado co nome de Mordekhai Bertig en Cracovia o 4 de abril de 1877 e finado na mesma cidade o 4 de xuño de 1942, foi un poeta e compositor en lingua yiddish, coñecido sobre todo pola canción, "S'brent", escrita en 1938 en resposta ó pogrom contra os xudeus en 1936 na pequena vila de Przytyk. O tema cantouse nos guetos durante o nazismo. Desde aquela a canción, tanto en yiddish como na súa tradución en hebreo,"Ha-Ayyarah Bo'eret", continúa a se interpretar nas conmemoracións do Holocausto.
Traxectoria
Mordecai Gebirtig viviu toda a súa vida en Kazimierz, o barrio da clase traballadora xudía, traballou como carpinteiro e como afección aprendeu música de xeito autodidacta, compuña as súas cancións cunha pequena frauta e os seus amigos Julius Hofman e Baruch Sperber transcribían as súas composicións. Desde 1906 foi membro do grupo de teatro afeccionado xudeu de Cracovia, escribiu cancións e críticas teatrais que apareceron en Der sotsial-demokrat o órgano do Partido Social Democrático Xudeu ó que pertencía. Gebirtig serviu durante cinco anos no exército austro-húngaro. En 1920 publicou a súa primeira colección de cancións,  Folkstimlekh. As súas cancións adoptáronas cantantes populares como Molly Picon e incluíronse en obras teatrais en yiddish, contribuíndo ó seu espallamento. En 1936 publicou unha segunda escolma delas, Mayne Lyder. Morreu asasinado na rúa por un soldado alemán o 4 de xuño de 1942.
Hauser y Menet
miniatura|[[Edificio El Moderno|El Moderno nunha tarxeta de 1925 impresa por Hauser y Menet.]]
Hauser y Menet foi unha das principais imprentas españolas. Fundada a finais do século XIX, foi famosa pola súa impresión en fototipia, moi empregada na impresión de tarxetas postais a finais do século XIX e principios do XX, pois era o mellor sistema de impresión de fotografías da época.
A imprenta pechou por acumulación de débedas en 1979, despois de noventa anos de vida. Daquela imprimía revistas como ¡Hola! e Interviú
1004
Mortes
Historia ano a ano
Maques, Aranga, Aranga
Maques é un lugar da parroquia de Aranga no concello coruñés de Aranga na Comarca de Betanzos. Segundo o Instituto Nacional de Estadística en 2009 tiña 33 habitantes (17 homes e 16 mulleres).
Guachupé
Guachupé é un grupo musical chileno que mestura ritmos como o ska, rock latino, reggae ou cumbia. Foi fundada en 1999 en Santiago de Chile.
Historia
O 18 de xaneiro de 2012, o guitarrista e compositor da banda, Luis Adriazola, coñecido como "Lucho Ardilla" faleceu produto dun tráxico accidente de motos acontecido no quilómetro 56 da ruta 90, na localidade chilena de Peralillo, rexión de O'Higgins.
Cartilaxe de Meckel
miniatura|dereita|Cabeza e pescozo dun embrión de 18 semanas coa cartilaxe de Meckel e [[hioide expostos.]] miniatura|Mandíbula dun embrión humano de 95 mm. Aspecto interno, cos núcleos das cartilaxes punteados. As cartilaxes de Meckel (esquerda e dereita) son cartilaxes orixinadas no embrión que forman o arco mandibular (1º arco farínxeo). Na cartilaxe de Meckel desenvólvense os ósos do oído martelo e bigornia e serve de guía para a formación da mandíbula.
Mlungu salitsani Malawi
Mulungu dalitsa Malaŵi (en galego, "Deus bendiga Malaui") é o himno nacional de Malaui, composto por Michael-Fredrick Paul Sauka, quen tamén escribiu a letra, adoptado en 1964 como resultado dun concurso.
Cartilaxe de Meckel
Extremos. O extremo dorsal desta cartilaxe está conectado coa cápsula ótica e osifícase formando o óso martelo. Os extremos ventrais das dúas cartilaxes (esquerda e dereita) aproxímanse na zona onde se formará a sínfise mentoniana da mandíbula, na que se encontran os dentes incisivos, que non se soldará de todo ata os dous anos de vida.
Fejér
dereita
Cartilaxe de Meckel
Parte intermedia. A parte intermedia da cartilaxe desaparece. A porción adxacente ao martelo é substituída por unha membrana fibrosa, que constitúe o ligamento esfenomandibular. A partir do tecido conectivo que cobre o resto da cartilaxe fórmase por osificación a maior parte da mandíbula. Nos humanos a osificación dá comezo durante a sexta semana de vida intrauterina. Por tanto, non é a cartilaxe a que se osifica senón as membranas conectivas que o rodean pola parte lateral, aínda que serve como director da osificación e parte da cartilaxe pode incorporarse ao óso na parte ventral.
Fejér
Fejér é o nome do condado administrativo (megye) situado no centro de Hungría. O condado distribúese arredor da beira oeste do río Danubio preto do Lago Balaton. Fai fronteira cos condados de Veszprém, Komárom-Esztergom, Pest, Bács-Kiskun, Tolna e Somogy. Féjer ten unha poboación de 426.541 habitantes, a súa capital é Székesfehérvár.
Cartilaxe de Meckel
A cartilaxe recibe o seu nome por Johann Friedrich Meckel, que a descubriu en 1820.
Fejér
Cidades con dereito de condado
miniatura|dereita|400px| Fotografía aérea de Székesfehérvár - Hungría
Vilas principais
(ordenadas por poboación segundo o censo do 2001)
Cartilaxe de Meckel
Evolución
Nos primeiros peixes e nos condrictios (peixes cartilaxinosos como os tiburóns e as raias, que non son peixes primitivos senón evolucionados), a cartilaxe de Meckel segue sendo o principal compoñente da mandíbula. Pero nas formas adultas dos osteíctios (peixes óseos) e nos seus descendentes tetrápodos (anfibios, réptiles, aves, e mamíferos), a cartilaxe queda cuberta de tecido óseo, aínda que nos seus embrións a mandíbula se desenvolve tamén a partir desta cartilaxe. En case todos os tetrápodos a cartilaxe osifícase parcialmente na súa parte posterior orixinando o óso articular, que forma parte da articulación da mandíbula, pero nos mamíferos esa parte dá lugar ao martelo, polo que non ten funcións articulares.
Aromaticidade
right|Resonancia do benceno. En química orgánica, a aromaticidade é unha propiedade dos hidrocarburos cíclicos conxugados que consiste en que os electróns dos enlaces dobres son libres de poder circular dun enlace a outro, sexa dobre ou simple, o que lle dá á molécula unha estabilidade maior que a que tería se ditos electróns permanecesen fixos no enlace dobre. Os compostos con esta propiedade denomínanse "aromáticos", porque August Wilhelm Hofmann os denominou así en 1855, aínda que poucos deles teñen un cheiro ou aroma significativo.
Ao representar a molécula debúxanse os enlaces dobres nunha configuración e xunto a ela, entre frechas, debúxanse as demais configuracións como posibilidades adicionais que teñen os electróns dos enlaces dobres de formar outros enlaces arredor do anel aromático. A molécula de benceno, por exemplo ten varios estados de resonancia, dos cales se represeéntan dous aquí (na figura), que corresponden aos enlaces dobres alternándose cos enlaces simples.
Enlaces dobres do benceno
miniatura|esquerda|Dous orbitais p formando un enlace π. Un dobre enlace está conformado por dous electróns situados en orbitais atómicos designados coa letra p. No caso do benceno, os electróns dos dobres enlaces localizan un dos seus orbitais por encima do plano do anel e outro por debaixo del. Debido á configuración circular do anel do benceno, os electróns no orbital p do dobre enlace interaccionan entre si, orbitando libremente arredor da molécula por encima e por debaixo do plano do anel.
Isto implica que en vez de estar comprometidos cun só átomo de carbono, cada electrón (de cada dobre enlace orixinal) é compartido polos seis átomos de carbono no benceno:
Resonancia
dereita|100px|miniatura|Forma actual de representar o benceno. esquerda|200px|miniatura|Dous isómeros de resonancia do benceno (estruturas de Kekulé). Como nos indica a teoría da resonancia e os seus diagramas, onde se use unha frecha dobre significa que ningunha das dúas estruturas representadas son entidades diferentes, senón que son soamente entidades hipotéticas. Por tanto, ningunha das dúas estruturas son unha representación fiel e real do composto que pode ser así mellor representado mediante o seu híbrido de resonancia. Un enlace C=C é máis curto que un enlace C-C, pero no caso do benceno, C6H6 todos os enlaces carbono-carbono posúen a mesma lonxitude de enlace, que é intermedia entre a lonxitude dun enlace simple e dobre.
Se non aplicamos o concepto de resonancia (ver os dous diagramas da esquerda por separado), os enlaces simples C-H e C-C, (formados por compartición dun par de electróns entre un átomo de carbono e outro de hidróxeno, ou entre dous átomos de carbono veciños) serían enlaces σ. Por outra parte, os dobres enlaces C=C consisten nun enlace sigma e un enlace pi, nos que os enlaces pi se forman por superposición lateral de orbitais atómicos pz dos dous átomos de C que forman o dobre enlace, como nos indica o Método de orbitais moleculares como unha combinación liñal de orbitais atómicos que é parte á sá vez da Teoría dos orbitais moleculares.
Se aplicamos o concepto de resonancia (ver o diagrama da dereita), non poderemos diferenciar os enlaces C-C e C=C, porque en realidade os seis enlaces no anel hexagonal bencénico son iguais e intermedios entre un sinxelo e un dobre. Unha mellor explicación dese enlace intermedio consiste na suma dun enlace σ entre cada dous átomos de C veciños, máis un enlace π circular no que a densidade electrónica está distribuída uniformemente por todo o anel hexagonal tanto por encima coma por debaixo del, por superposición lateral dos 6 orbitais atómicos pz e a conseguinte formación dun orbital molecular que cobre toda a molécula. Este modelo representa máis axeitadamente a densidade electrónica dentro do anel aromático.
A imaxe seguinte móstranos eses orbitais atómicos:
330px|miniatura|Deslocalización electrónica no benceno.
Historia
A primeira vez que se usou o termo "aromático" como termo químico, aplicado a aqueles compostos que conteñen o grupo fenilo ocorreu nun artigo de August Wilhelm Hofmann en 1855. Aínda que esta foi a introdución máis temperá do termo, é curioso que Hofmann non tivera aclarado por que elixiu un adxectivo relativo ao olfacto para aplicalo a este grupo de substancias químicas; cando só algunhas delas posúen aromas perceptibles. Ademais, moitas das substancias químicas orgánicas coñecidas con propiedades odoríferas son terpenos, os cales non son aromáticos no sentido químico. Pero os terpenos e os derivados do benceno posúen unha característica química en común: posúen índices de insaturación máis altos que moitos compostos alifáticos e mesmo así, Hofmann non realizou ningunha distinción entre ambas as categorías. Respecto á súa estrutura, sabemos que a estrutura do ciclohexatrieno para o benceno foi proposta inicialmente por August Kekulé en 1865. Logo, durante as décadas seguintes, moitos químicos aceptárona rapidamente, xa que estaba xustificada por moitas das relacións isoméricas da química dos compostos aromáticos. Porén, seguía sendo enigmático que esta estrutura proposta, altamente insaturada, fora tan pouco reactiva fronte a reaccións de adición.
O descubridor do electrón, J. J. Thomson, entre 1897 e 1906 situou tres electróns equivalentes entre cada átomo de carbono do benceno.
dereita|Representación alternativa. A explicación da excepcional estabilidade do benceno atribúese normalmente a Sir Robert Robinson, que aparentemente foi o primeiro (en 1925) en acuñar o termo "sexteto aromático" como un grupo de seis electróns que se resisten a ser alterados.
Tamén, este concepto pode ser rastreado desde Ernest Crocker en 1922, a Henry Edward Armstrong, o cal, en 1890, nun artigo titulado The structure of cycloid hydrocarbons ("A estrutura dos hidrocarburos cicloides"), no que escribiu: as afinidades céntricas (seis) actúan dentro dun círculo... o benceno, pode ser representado por un anel dobre (sic'') ... e cando se forma un composto de adición, o círculo interno de afinidade sofre unha alteración, os átomos de carbono contiguos aos cales non se lles puidera engadir nada, necesariamente adquiren un estado etilénico.''
Aquí, Armstrong describe polo menos catro conceptos modernos. Primeiro, a súa "afinidade" polos electróns que é hoxe en día mellor coñecida, a cal foi posta en evidencia sete anos despois por J. J. Thomson. Segundo, Armstrong describe a substitución electrofílica aromática, que ocorre (terceiro concepto) por medio do intermediario de Wheland, no cal (cuarto) a conxugación do anel rompe. Introduciu o símbolo C centrado no anel como un símbolo que representaba o círculo interno, anticipándose desta maneira á notación de Eric Clar. Ademais, dicútese se tamén anticipou a natureza da mecánica ondulatoria, dado que recoñeceu que as afinidades eran dirixidas e non eran simplemente partículas puntuais e colectivamente posuían unha distribución que podía ser alterada mediante a introdución de substituíntes ao anel bencénico (dado que a distribución da carga eléctrica nun corpo é alterada polo acercamento doutro corpo).
A orixe mecánico-cuántica desta estabilidade, ou aromaticidade, foi formulada primeiro por Hückel en 1931. Hückel, foi o primeiro que separou os electróns enlazantes en electróns sigma e electróns pi.
Compostos aromáticos
A aromaticidade é común en compostos derivados do benceno, tales como o tolueno e os xilenos (configuracións orto- e para-). Os compostos heterocíclicos e policíclicos tamén son aromáticos. A aromaticidade pode atoparse en certos compostos iónicos. Moitos compostos importantes para a vida son aromáticos. As bases nitroxenadas do ADN son aromáticos. Algúns dos aminoácidos son aromáticos, e os compostos clorofila e hemoglobina tamén.
Para que un composto sexa aromático ten que cumprir a chamada Regra de Hückel, que di que a cantidade de electróns nos orbitais pi, ten que ser múltiplo de 4n + 2 para n = 0, 1, 2, 3,.
Índices de aromaticidade
Admitindo que o benceno é o prototipo de composto aromático, discutiuse se a aromaticidade é unha propiedade única ou se ten sentido tratar de cuantificar a aromaticidade doutros compostos que teñen algunhas propiedades en común. Non hai consenso sobre unha escala única para cuantificar a aromaticidade. As principais escalas ou índices que se propuxera que se basean en criterios enerxéticos, magnéticos, ou xeométricos, que son esencialmente independentes entre si.
Os criterios enerxéticos baséanse nunha extensión da ley de Hess, supoñendo primeiro que os dobres enlaces dun composto sofren reaccións independentes, e denominando Enerxía de Estabilización Aromática ás desviacións observadas. Como exemplo máis sinxelo, se o benceno non tivese aromaticidade esperariamos que a calor de reacción de hidroxenación do benceno para obter ciclohexano fora o triplo que a do ciclohexeno, o cicloalqueno análogo cun só enlace dobre. Para poder establecer diferenzas válidas, estas reaccións deben ser isodésmicas e homodesmóticas, é dicir, que se manteña entre elas non só o número e tipo de enlaces total, senón tamén a hibridación dos átomos enlazados.
Os criterios magnéticos consideran que no benceno e nos hidrocarburos aromáticos se produce (en presenza dun campo magnético externo) unha circulación de carga característica na nube pi, que á súa vez xera un campo. Esta circulación reflíctese no diamagnetismo do composto, é dicir, pódese cuantificar con medidas de susceptibilidade magnética, e tamén no desprazamento químico dos hidróxenos veciños, en experimentos de resonancia magnética nuclear.
Os criterios xeométricos ou estruturais céntranse noutra das manifestacións da aromaticidade: a uniformidade nas distancias dos enlaces implicados e o carácter planar da molécula.
Salmar
Salmar é un personaxe ficticio pertencente ao legendarium de J. R. R. Tolkien. É un Maia que aparece asociado con Ulmo, un dos Valar que custodia e goberna Arda. É descrito como un ser anxelical ou espiritual.
Nas versións máis temperás do legendarium, tamén se coñece como Noldorin ou Lirillo, concibido como un Vala ao servizo de Aulë.
Montemeá, Aranga, Aranga
Montemeá é un lugar da parroquia de Aranga no concello coruñés de Aranga na Comarca de Betanzos. Tiña 13 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 8 eran homes e 5 mulleres.
Elias Brenner
Elias Brenner, nado na parroquia de Storkyro na provincia de Ostrobotnia, (Finlandia) o 18 de abril de 1647 e finado o 16 de xaneiro de 1717, foi un artista sueco finés, debuxante e anticuario. Foi especialmente coñecido polo seu traballo como miniaturista de retratos e numismático.
Traxectoria
Foi un dos vinte fillos do vigairo Isaacus Henrici Brennerus e Susanna Werenberg. Acudiu á escola en Nykarleby e Pori. En 1663, matriculouse na Universidade de Uppsala onde estudou teoloxía e despois arqueoloxía. En 1668, entrou como debuxante ao servizo do Colexio da Antigüidade (Antikvitetskollegium) que fora creado nesa cidade polo rei Gustavo II Adolfo, no ano anterior.
Posteriormente, converteuse en asistente técnico e traballou principalmente para Johan Hadorph (1630-1693) que foi director xeral da Xunta de Patrimonio Nacional de Suecia (Riksantikvarieämbetet). En 1672, renunicou ao seu cargo para participar como miniaturista de retratos e levar a cabo investigacións como nunimatista. En 1673, viaxou con Hadorph para se uniren ao rei Carlos XI de Suecia no seu prolongado Eriksgata que incluíu unha viaxe a Copenhague. En 1677, foi nomeado pintor en miniatura na Corte Real de Suecia onde continuou a pintar até a súa morte en 1717.
Thesaurus
En 1691, publicouse o seu gran traballo sobre moedas suecas Thesaurus nummorum Sveo-Gothicorum. No ano seguinte o goberno comezou a difundilo, a escala limitada, como agasallo a dignatarios e profesionais. A súa acollida foi moi boa e o libro foi mencionado con eloxios na prensa estranxeira. Brenner foi nomeado membro extraordinario do Colexio de Antigüidade sueco en 1692 e recibiu unha considerable subvención anual polo seu traballo de "grande elaboración e perfección". Ao ano seguinte, foi nomeado asesor alí cun soldo do goberno. Catorce anos despois da súa morte, Nils Piping emitiu unha nova edición modificada de Thesaurus. O número de imaxes aumentou entón de 431 a 574 e se engadiron as súas coleccións e as historias dos coleccionistas suecos.
Vida persoal
Brenner casou en dúas ocasións. En 1676, casou con Erengerd Stamm (1656–1679) e, en 1680 casou coa escritora sueca, poetisa e anfitrioa, Sophia Elisabet Brenner (1659–1730). Morreu en Estocolmo durante 1717 e foi enterrado na Riddarholmskyrkan en Estocolmo.
Río Rato
Curso
Nace nas pozas das Gándaras. Tras recibir o río Fervedoira pola súa marxe esquerda pasa a denominarse tamén como río da Chanca. Tres quilómetros máis abaixo recibe, tamén pola marxe esquerda, as augas do rego de Samai en forma de fervenza. Desemboca no Miño pola marxe esquerda, no caneiro da Tolda, ó pé da cidade de Lugo.
O curso do río ten unha lonxitude de 8,5 km, se ben os primeiros 1.500 m non teñen caudal regular. Está canalizado a partir do colector hidráulico de San Lourenzo, entre os barrios de Albeiros e A Croa.
Festival Vilar de Mouros
É o máis antigo festival de Portugal. A súa primeira edición data de 1971, aínda que non foi celebrado anualmente ata 1982 cando se celebrou o segundo.
Montemeá
O topónimo galego Montemeá pode referirse a:
US Airways
US Airways (anteriormente coñecida como USAir) foi unha aeroliña estadounidense con base na cidade de Tempe (Arizona) controlada por US Airways Group. En maio de 2006 ocupaba o quinto lugar nos Estados Unidos. Ten unha frota de 358 avións para rutas principais e 295 para rutas express, conectando 240 destinos en Norteamérica, América Central, o Caribe, Hawai e Europa. O persoal de US Airways componse de 35 180 persoas e opera 3 860 voos diarios.
A compañía foi comprada por America West Holdings Corporation a finais de 2005, e agárdase que as súas operacións queden completamente integradas na estrutura de America West Airlines cara a 2007, unha vez que o Goberno o aprobe expedindo un único certificado común de operacións.
O 14 de febreiro de 2013 US Airways anunciou a unión oficial con American Airlines para formar unha das aeroliñas máis grandes do mundo e a primeira por destinos, hubs e frota dos Estados Unidos. Logo dun cambio de imaxe corporativa e un relanzamento da marca 'AA' inténtase situar de novo no mercado doméstico e mundial, a fusión de aeroliñas intenta mesturalas baixo a marca "American Airlines" e manexar a alianza Oneworld.
O 13 de agosto de 2013, o departamento de xustiza dos Estados Unidos, deu un revés ás intencións de fusión de American Airlines e US Airways, debido a que se interpuxo unha demanda antimonopolio polas autoridades estadounidenses e a fiscalía xeral, que é a encargada de levar o proceso de reestruturación de American Airlines, deixou claro que non ten intención de negociar, xa que a mellor opción para defender os dereitos dos consumidores é manter separadas as dúas compañías
Primeiros anos
US Airways comeza a súa historia como a All American Aviation Company, fundada en 1939. Con base en Pittsburgh, a aeroliña realizaba servizos no val do río Ohio. En 1949, a compañía cambiou o nome polo de All American Airways e pasou das operacións de correo aéreo ao servizo de pasaxeiros. A compañía foi novamente renomeada, en 1952, como Allegheny Airlines, en 1952.
Allegheny creceu progresivamente, introducindo o Douglas DC-9 na súa frota en 1966 e absorbendo a Lake Central Airlines en 1968 e a Mohawk Airlines en 1972, converténdose nun dos maiores transportistas da rexión nordés dos Estados Unidos.
O acordo entre Allegheny e Henson Airlines —predecesora da subcontratada Piedmont Airlines para os servizos de US Airways Express— para operar baixo a firma común Allegheny Commuter é considerado o primeiro acordo de código compartido da aviación, algo moi común entre as compañías actuais. miniatura|196x196px|Un avión de US Airways visto desde a sala de espera dun aeroporto