cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bivalvos
Modos de vida
Os bivalvos distribúense por todas as rexións do mundo. A maioría das especies son exclusivamente mariñas e tan só algunhas viven nas augas doces. Porén, existen varias formas con tendencia eurihalina que se adaptan tamén a ambientes nos que se rexistran grandes variacións da salinidade. Todos os membros da familia dos uniónidos viven nas augas doces das rexións temperadas tropicais, en cursos de auga temporais ou permanentes, en lagos, en lagoas e en estanques, sen excederen nunca os 300 m de profundidade. Os bivalvos mariños distribúense desde a zona intermareal ata as grandes profundidades, tanto en fondos rochosos coma nos brandos; porén, a maioría das especies non descenden a grandes profundidades. As variacións da salinidade sopórtanas de maneiras diferentes, e poden causar notables modificacións na cuncha. En augas de escasa salinidade, a cuncha tende a acurtares (por exemplo, en Cerastoderma edule) e a volverse menos grosa (por exemplo, en Macoma balthica). Desde o mar do Norte ata o Báltico a salinidade descende gradulamente, e isto ocasiona unha diminución da lonxitude da cuncha das poboacións dunha mesma especie distribuídas por estas rexións en dirección oeste-leste; segundo as observacións de Brandt, en Mytilus edulis a lonxitude dos individuos da mesma idade diminúe desde os 110 mm no mar do Norte ata os 21 mm no Báltico; en Cerastoderma edule, de 44 mm a 18 mm, e en Macoma balthica de 23 mm a 15 mm. Obviamente, tamén se producen variacións nos tamaños entre as especies que viven fixadas ás rochas na zona intermareal, que pasan moito tempo fóra da auga sen posibilidade de alimentarse, e as cultivadas en bateas, como o mexillón.
O modo de vida dos bivalvos presenta notables variacións. Moitas especies afúndense na area ou na lama do fondo mariño, escavando no substrato co pé mediante contraccións musculares; outras viven sésiles sobre un substrato sólido, e outras perforan as rochas ou a madeira. As formas provistas de sifón poden afundirse a máis profundidade. Algúns individuos (por exemplo, as especies dos xéneros Solen e Mya) escavan profundas galerías verticais no fondo das cales se agochan en caso de perigo, retraendo os seus sifóns. Outras fíxanse ao substrato; esta fixación pode realizarse mediante o biso (por exemplo, Mytilus) ou por unha valva que se cementa ao substrato moldeándose cos seus relevos (por exemplo, Ostrea, Spondylus). Mentres que algunhas especies que se adhiren ao fondo co biso poden desprazarse desprendéndose e volvendo a fixarse de novo noutro lugar, as que se cementa permanecen continuamente fixas. Varias especies, das que non se fixa, poden desprazarse mediante saltos, disparando o pé (por exemplo, Cerastoderma edule); outras (como as do xénero Pecten) nadan pechando bruscamente as valvas abertas e explusando a auga contida entre elas, desprazando ao animal cara a atrás. A perforación das rochas ou da madeira realízase pola emisión de substancias ácidas, pero tamén (por exemplo, nos xéneros Phola e Teredo) mediante o movemento das valvas, que teñen a supèrficie rugosa e denticulada e que actúan a xeito de broca.
Relacións interespecíficas
miniatura|Microfotografía dunha sección transversal do tecido do manto dunha ameixa xigante (Tridacna gigas mostrando zooxantelas. Algúns bivalvos poden teren relacións dse diferentes tipos con outros organismos. Así, os Tridacna albergan nos seus tecidos, principalmente no manto, gran cantidade de zooxantelas, algas unicelulares que viven en simbiose con estes moluscos. As zooxantelas encontran nos tecidos de Tridacna protección e alimento inorgánico (fósforo e nitróxeno) e, pola súa parte, producen gran cantidade de oxíxeno, que é utlizado polo hospedeiro. Moitas algas, esponxas e celentéreos serven de soporte a bivalvos, que se fixan a estes organismos mediante o biso (por exemplo, algas ddo xénero Corallina hospedan a Musculuse Macrocystis; a esponxa Eucinella serve de sostemento a Avicula; Pteria fíxase a gorgonias, e Coralichlamys madreporarum fíxase a corais). As ostras, que se fixan a calquera substrato sólido, tamén o poden facer, polo tanto, sobre outros moluscos. Por exemplo, Nanostrea fluctigera, do mar Vermello, fíxase ás cunchas de gaterópodos dos xéneros Strombus e Fasciolaria. Varias especies de bivalvos encontran refuxio en cavidades doutros orgabnismos, nas cales vivden como hóspedes. Por exemplo Lima vive no interior de esponxas, e Vulsella no dalgúns alcionarios; Musculus subpictus fíxase co biso en certos ascidiáceos, como Ciona intestinalis, Styela canopus e outros.
Descrición
A clase Bivalvia foi descrita en 1758 polo naturalista sueco Linneo na 10ª edición do seu Systema Naturae per regna tria naturae, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Editio decima, reformata. Laurentius Salvius: Holmiae. Ler en liña.
Sinónimos
Ademais de polo nome actualmente válido para a maioría dos científicos, a clase coñeceuse tamén polos sinónimos seguintes
Polo que podemos ver, a clase dos moluscos probabelmente ostente o récord de nomes alternativos que se lle aplicaron. Os de Pelecypoda Goldfuss, 1820 e Lamellibranchiata Blainville, 1816 foron moi amplamente utilizados na literatura do século XX, pero o de Conchifera Lamarck, 1818 (non confundir con Conchifera Gegenbaur, 1878), que cuñaba un concepto totalmente diferente dun taxon que unía a todos os moluscos sen cuncha excepto os Polyplacophora e os Acephala Cuvier, 1795, tamén aparecen na bibliografía do século XIX. Aínda que Bivalvia é un nome válido para a clase que gañou unha aceptación xeral tras o Treatise on Invertebrate Palaeontology (Tratado de paleontoloxía de invertebrados),, algúns preferirían Pelecypoda, co argumento de que existen outros grupos de animais con cunchas bivalvas (Brachiopoda, Ostracoda e algúns Gastropoda), e que algúns animais atribuídos a Bivalvia (por exemplo Rostroconchia) non teñen cunchas bivalvas, e que o nome é consonte con outras clases de moluscos.
Etimoloxías
E os seus sinónimos:
Clasificacións clásicas
Un exemplo de clasificación clásica é a do malacólogo alemán Johannes Thiele (1860-1935), que na súa obra en dous volumes, publcada entre 1929 e 1935, Handbuch der Systematischen Weichtierkunde (Manual de malacoloxía sistemática) propón unha clasificación dos bivalvos e tres ordes, baseada nos músculos adutores da cuncha e a charneira:
Outro exemplo é a clasificación que vemos na moi consultada obra Enciclopedia Salvat de las ciencias (1968) que basea a sistemática dos bivalvos (alí chamados lamelibranquios) nas características das branquias, dividindo a clase en catro ordes:
R. C. Moore, en Invertebrate Fossils de Moore, Lalicker e Fischer, publicado en 1952, propuxo unha clasificación dos pelecípodos (bivalvos) baseada na estrutura da cuncha, o tipo de branquias e a configuración dos dentes da charneira:
Outra das máis coñecidas, e a máis moderna, é a desenvolvida por Norman Dennis Newell na parte N do Treatise on Invertebrate Paleontology (Tratado de paleontoloxía dos invertebrados) de Moore, baseándose na forma xeral da cuncha e a configuración da charneira. Debido a que características tales como a morfoloxía da charneira, a dentición, a morfoloxía da cuncha e a súa composición evolucionaron moi lentamente ao longo do tempo, estas características pódense utilizar para distinguiren os principais grupos. Na clasificación que se expón a continuación baseada nos traballos de Newell, exclúense as ordes extintas:
A monofilia da subclase dos Anomalodesmata está suxeita a debate. Actualemente considérase xeralmentele que estea incluída na subclase dos Heterodonta.
Clasificacións modernas
Desde o ano 2000, unha taxonomía basaeda na cladística e apoiándose na análise de diversos órganos, a morfoloxía da cuncha e nas análises filoxenéticas moleculares levaron a unha filoxenia máis precisa dos bivalvos. Así, unha nova clasificación deste clado foi publicada en 2010 por Bieler, Carter e Coan.
En 2012, este novo sistema foi adoptado polo World Register of Marine Species (WoRMS). Porén, certos expertos seguen pensando que os Anomalodesmacea deben seren considerados como unha subclase distinta, mentres que outros autores tratan este taxon como a orde dos Anomalodesmata, da subclase dos Heterodonta. Os traballos sobre as análises filoxenéticas continúan, afinando pouco a pouco a clasificación.
Segundo Bieler, Carter e Coan, a clasificación dos bivalvos sería:
Devotion
Devotion é o segundo álbum da banda estadounidense de dream pop Beach House, publicado o 26 de febreiro de 2008 a través do selo Carpark Records. O disco estreouse no número 195 das listas da Billboard. O seu primeiro sinxelo correspondeu ao tema "Gila".
Tras a edición de Devotion, Beach House lanzou o sinxelo en 7" "Used to Be" o día 21 de outubro de 2008 a través de Carpark Records. Unha versión distinta deste tema aparecería posteriormente no seu terceiro álbum Teen Dream en 2010.
Ascensor panorámico do Monte de San Pedro
300px|miniaturadaimagem|Ascensor panorámico do Monte de San Pedro O ascensor panorámico do Monte de San Pedro é un ascensor esférico de cremalleira situado na cidade da Coruña. Foi inaugurado en abril de 2007 e comunica o paseo marítimo da cidade co parque do Monte de San Pedro. O ascensor foi deseñado e construído pola empresa de Narón Ártabro Samdeu.
Trátase dunha estrutura esférica metálica de deseño futurista, construída con perfís de aceiro inoxidable e placas curvadas de policarbonato. O traxecto que realiza é de 100 metros, ascendendo unha parede rochosa de 63 metros de altura, que permite divisar toda a enseada do Orzán. A viaxe dura 3 minutos e 20 segundos.
A viaxe ten un prezo de 3 euros, aínda que dispón de tarifas reducidas para diversos colectivos como os nenos ou os maiores de 65 anos.
Non conta con correspondencia con liñas de autobuses urbanos, aínda que as liñas 3, 3A, 12 e 14 contan con parada nas inmediacións do parque do Monte de San Pedro.
Cancro de pel
O cancro de pel é unha afección pola que se forman células malignas (cancerosas) nos tecidos da pel. Hai diferentes tipos de cancro que se poden estender por outras partes do corpo. A cor da pel e estar exposto á luz solar poden aumentar o risco de presentar cancro de pel non melanoma e queratose actínica.
Epidemioloxía
miniatura|Mortalidade por cancro de pel (2004). O principal factor de risco para desenvolver un cancro de pel son os chamados raios ultravioleta procedentes da luz solar, que producen mutacións no ADN das células que se acumulan durante anos.
Tipos de cancro de pel
O cancro de pel é a forma máis común de cancro, representando globalmente o 40% de tódolos casos. Hai tres tipos principais de cancro de pel:
Trofeo Memorial Quinocho 2009
A XIV edición do Trofeo Memorial Quinocho celebrouse en Vigo o 13 de agosto de 2009 a partido único. O campión foi o Celta de Vigo.
Sultán
Sultán (do árabe ﺳﻠﻂﺎﻥ sulṭān, e este de سلطة sulṭa: «poder») é un título utilizado nalgúns países islámicos equivalente ao de rei ou monarca (aínda que non se traduce, xa que un rei propiamente dito é en árabe un malik). Literalmente viría significar «o que exerce o poder», e na súa orixe foi un modo de referirse aos xefes militares, xeralmente turcos, que detentaban o poder de facto en territorios nominalmente gobernados polo califa. Máis adiante converteuse en título.
O primeiro en levar oficialmente o título foi Mahmud de Gazna, da dinastía dos gaznauís ou gaznavidas (998 - 1030), que gobernou desde a actual cidade afgá de Gazni uns dominios que ían desde o Ganxes a Mesopotamia. Despois converteuse no título dos turcos selxúcidas e otománs, así como da dinastía dos aiúbidas (a de Saladino) e a dos mamelucos que gobernaron Exipto. Tamén foron sultáns os monarcas magrebís: almorábides, almohades e outras dinastías, así como os reis de taifas de Al-Ándalus. Marrocos foi un sultanato ata 1955, momento en que o sultán Mohammed Ben Yusef (Mohammed V) cambiou o seu título polo máis moderno de rei (malik).
Na actualidade o título lévano os monarcas de Omán e Brunei, e de modo honorífico algúns gobernantes locais de Filipinas, Xava ou Malaisia.
O goberno dun sultán recibe o nome de sultanato.
Sultán utilízase tamén ocasionalmente como nome propio de home.
Harburg, Hamburgo
Harburg (en baixo saxón: Horborg) é un distrito situado na parte suroeste da cidade Hanseática de Hamburgo con 202.526 habitantes (2008). Encóntrase na beira meridional do río Elba e comprende parte do Porto de Hamburgo, zonas residenciais e rurais e algúns institutos de investigación. En Harburgo atópase a segunda universidade máis importante da cidade, a Universidade Técnica Hamburg-Harburg.
Barrios
Os barrios de Harburg son: miniatura|centro|400px|Casa do Concello de Harburg
Ligazóns externas
Sitio web de Harburg
Xuanzo, Cullergondo, Abegondo
Xuanzo é un lugar da parroquia de Cullergondo no concello coruñés de Abegondo na Comarca da Coruña. Segundo o IGE, en 2022 tiña 58 habitantes (26 homes e 32 mulleres).
Dorra, Antas de Ulla
Santiago de Dorra é unha parroquia que se localiza no concello de Antas de Ulla. Segundo o padrón municipal de 2004 tiña 135 habitantes (69 homes e 66 mulleres), distribuídos en 5 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 150 habitantes. Segundo o IGE, no 2014 a súa poboación descendera ata os 103 habitantes, sendo 47 homes e 56 mulleres.
De Havilland Venom
O De Havilland Venom foi deseñado como substituto do Vampire, do que herdou o mesmo deseño básico pero cunha ala en frecha moderada e máis delgada e cun motor Ghost no lugar do Goblin orixinal. O Venom FB.Mk 1 entrou en servizo no Escuadrón 11 en agosto do 1952. No ano 1955 substituílle o FB.Mk 4, con aleróns servoasistidos e timóns de dirección maiores. O Venom nunca serviu en escuadróns baseados en Gran Bretaña, pero equipou nove deles despregados na RFA entre o 1952 e o 1957, tres en Extremo Oriente e sete en Oriente Medio. Entrou en acción en Suez, durante a rebelión omaní e na longa guerra de Malaisia. O derradeiro FB.Mk 4 foi dado de baixa, polo 28 Escuadrón de Hong Kong, en xullo do 1962.
Ana Viqueira
Traxectoria
Estudou Xornalismo na Universidade Complutense de Madrid. Traballou para a axencia Colpisa (en Madrid), El Ideal Gallego (na Coruña), El Correo Gallego (en Santiago de Compostela) e La Nueva España (en Oviedo). Fundou e dirixiu o suplemento de humor Cuarta Feira, dirixiu a delegación de Santiago de Compostela de Faro de Vigo e a da Axencia EFE.
Estaba casada co tamén xornalista Xosé Hermida.
De Havilland Venom
Especificacións
Tipo: Cazabombardeiro monopraza De Havilland Venom FB.Mk 4.
Construtor: De Havilland
Ano: 1949
Envergadura: 12,69 m.
Lonxitude: 9,70 m.
Altura: 1,88 m.
Condado de Brașov
A poboación desta provincia é de 596.140 habitantes (en 2002) nunha superficie de 5.363 km², o que dá unha densidade de poboación de 111,2 hab/km².
De Havilland Venom
Especificacións
Area alar: 25,90 m2.
Condado de Brașov
No ano 2008 os valacos ou romaneses étnicos eran o 87,3 % da poboación, os húngaros (incluíndo os sículos) eran o 8,7 %, os alemáns étnicos (a maioría deles saxóns transilvanos pero tamén incluíndo os suabos do Danubio) eran un 0,8 %, e outras nacionalidades representaban o 3,3 %.
Juan María Aburto
Juan María Aburto Rike, nado en Bilbao o 28 de marzo de 1961, é un político vasco, membro do Partido Nacionalista Vasco. Dende o 13 de xuño de 2015 é alcalde de Bilbao.
Condado de Brașov
Divisións administrativas
O distrito conta con 4 municipios, 6 cidades e 47 comunas.
Juan María Aburto
Biografía
É licenciado en Dereito pola Universidade de Deusto. Traballou como director de servizos entre 1991 e 1994 para o Goberno Vasco, no equipo do entón Conselleiro de Interior Juan María Atutxa. En 1994 foi nomeado director xeral do Réxime Xurídico e Función Pública da Deputación Foral de Biscaia e en 2003 pasaría a ser deputado foral de Acción Social. En xuño de 2011 foi nomeado Deputado Foral de Presidencia, converténdose na man dereita do deputado xeral José Luis Bilbao. En decembro do 2012 foi designado Conselleiro de Emprego e Políticas Sociais do Goberno Vasco, tendo que deixar o seu cargo na deputación.
O 1 de outubro de 2014 fixo pública a súa candidatura á alcaldía do concello de Bilbao polo Partido Nacionalista Vasco e en febreiro de 2015 dimitiu como conselleiro de Emprego e Asuntos Sociais, sendo substituído por Ángel Tarsicio Toña Güenaga. O 13 de xuño de 2015 foi proclamado alcalde de Bilbao, grazas a un acordo de investidura co PSE-EE.
De Havilland Venom
Especificacións
Peso baleiro: 4.173 Kg.
Peso cargado: 7.000 Kg.
Planta motriz: 1 De Havilland Ghost de 4.850 libras de pulo.
Armamento: 4 canóns de 20 mm a proa e 2.000 libras de bombas e foguetes subalares.
Velocidade máxima: 640 millas/h ó nivel do mar.
Alcance operacional: 500 millas
Caza nocturno
miniatura|De Havilland Venom A versión de caza nocturno do De Havilland Venom foi un desenvolvemento do modelo de cazabombardeiro do mesmo, cun segundo asento para o radarista, nunha proa ensanchada e dotada dun bulbo que alberga a antena do radar. Os 180 exemplares producidos serviron en sete escuadróns da RAF como substitutos dos Vampire e Meteor.
O Venom NF.Mk 2 entrou en servizo en 1953 no 23º Escuadrón, seguido en xuño do 1955 polo NF.Mk 3, cun radar mellorado, timóns de dirección servoasistidos e cuberta dunha peza. O derradeiro exemplar foi retirado do Mando de Caza no 1958, substituído polo Javelin. Algúns aparellos empregáronse para probar o mísil Firestreak.
Subrexión de Jyväskylä
Poboación
A seguinte táboa amosa a tendencia demográfica da subrexión cada cinco anos dende 1980.
Operación
O termo operación pode ter os seguintes significados:
Refírese a unha transacción ou intercambio de bens ou servizos.
Ibon Areso
Ibon María Areso Mendiguren, nado en Bilbao o 20 de maio de 1944, é un arquitecto e político vasco, membro do Partido Nacionalista Vasco.
Biografía
En marzo de 2014 foi nomeado alcalde da vila de Bilbao tras a morte do anterior, Iñaki Azkuna. Antes do falecemento de Azkuna, foi Concelleiro Delegado da Área de Urbanismo e Coordinador de Políticas de Planificación Urbana no citado concello.
Hashima
O concello de Hashima limita cos concellos de Kaizu, de Wanouchi, de Anpachi, de Ōgaki, de Gifu, de Kasamatsu (son da prefectura de Gifu); de Ichinomiya e de Inazawa (son da prefectura de Aichi).
Salvo (filme)
Salvo é un filme italio-francés dirixido e escrito por Fabio Grassadonia e Antonio Piazza. No Festival de Cannes de 2013, gañou o premio revelación e o Grand Prix de la Semaine de la Critique.
Sinopse
Salvo é un solitario sicario da mafia siciliana, polo que está afeito a arranxar problemas a sangue frío.Cando entra nunha casa para eliminar un home, atópase cunha rapaza cega. Queréndose desfacer dela, ocorre algo case imposible, Rota consegue ver por vez primeira. Salvo, decide entón cambiar de vida, pero non é doado fuxir do contorno ó que pertencen os dous.
República bananeira
República bananeira, do inglés banana republic, é un termo pexorativo para un país que sexa considerado como politicamente inestable, empobrecido e atrasado, cuxa economía depende duns poucos produtos de escaso valor engadido (simbolizados polas bananas), gobernado por un ditador ou unha xunta militar.
Características
Outro trazo notable neste estereotipo é que na "república bananeira" a corrupción é práctica corrente en cada aspecto da vida cotiá, sendo comunmente desobedecidas as leis do país. Tamén adoita identificarse como característica da república bananeira o poder case absoluto que exerce sobre o seu goberno unha grande empresa estranxeira, xa sexa mediante subornos aos gobernantes ou por simple exercicio do seu poder financeiro.
Este termo continúa sendo empregado en moitas ocasións para describir de xeito despectivo a certos gobernos dos países suramericanos, centroamericanos, do Caribe, Asia e África. O termo foi acuñado por O. Henry, humorista e escritor de contos curtos estadounidense, para referirse a Honduras en Cabbages and Kings (1904, contos curtos ambientados en Centroamérica). O termo República nesa época (a comezos do século XX) era tamén un eufemismo de ditadura.
Posteriormente popularizouse a denominación de "república bananeira" para facela extensiva de maneira pexorativa a calquera país do mundo que se considere como infestado de inestabilidade política, corrupción, e ilegalidade na súa vida cotiá.
Georgii Vladimov
Georgii Nikolaevich Vladimov, nado como Georgii Nikolaevich Volosevich (en Георгий Николаевич Владимов / Волосевич) en Khárkiv o 19 de febreiro de 1931 e finado en Frankfurt o 19 de outubro de 2003, foi un escritor e xornalista soviético disidente.
Traxectoria
Naceu na República Socialista Soviética de Ucraína no seo dunha familia de intelectuais, estudou Dereito na Universidade Estatal de Leningrado, obtendo o título cum laude en 1953. Comezou en 1954 a súa actividade literaria, principalmente no xornalismo e crítica literaria e teatral, colaborando coas revistas Novyi Mir (O novo mundo), Literaturnaia gazeta (O xornal literario) e Teatr (Teatro).
Durante os anos sesenta achégase á prosa con Bolshaia ruda(A vea grande). A súa obra máis famosa é Vernyi Ruslan (O fiel Ruslán), unha sátira sobre o gulag a través do punto de vista dun can gardián. Para sortear á censura foi impreso de forma clandestina, e apareceu antes legalmente en Alemaña que en Rusia. Desde 1961 foi membro da Unión de Escritores Soviéticos, pero saíu dela en 1977. En 1969 comezou a ter problemas cos apparatchik literarios pola súa novela Tri minuty molchaniia (Tres minutos de silencio), publicada logo integramente e sen censura en 1982 en Alemaña.
Debido a que ocupou a presidencia do comité de Amnistía Internacional en Moscova, foi perseguido e espiado constantemente polo KGB. Emigrou a Alemaña en 1977 logo de entrar en contacto cos exiliados rusos neste país, mais en 1984 foille anulada a cidadanía soviética (puido obter a cidadanía rusa só no ano 2000). Desde o seu exilio dirixiu a revista Gradi (Facetas), mais a deixou con polémica en 1986 logo de acusar ao editor de ser máis censor que os soviéticos. Coa súa novela General i ego armiia (O xeneral e a súa armada) gañou en 1995 o Premio Booker ruso.
Lurgorri
José María Azcárraga Mozo, tamén Jose Maria Azkarraga Mozo, máis coñecido polo seu alcume Lurgorri, nado en Errenteria o 29 de outubro de 1916 e finado en Derio en 1937, foi un escritor e político de ideoloxía nacionalista vasca, membro do Partido Nacionalista Vasco (PNV). O sindicato estudantil Lurgorri Ikasle Elkartea, leva o seu nome en lembranza súa.
Familia e primeiros anos
José María Azcárraga naceu en Errenteria, a localidade natal da súa nai, Juana Mozo Lecer. O seu pai, José María Azcárraga Urmeneta, era natural de Agurain e traballaba como funcionario do Ministerio de Instrución Pública. Azcárraga Urmeneta aprobara as oposicións ó Ministerio con 21 anos e chegou a Madrid en 1907. Na capital, frecuentou os ambientes vasquistas, recibindo clases de éuscaro no Ateneo madrileño, e coincidindo cos vitorianos Odón e Ángel Apraiz, o músico Abdón González de Alaiza, o barítono Celestino Sarobe ou o compositor de Zumárraga Juan Ignacio Busca.
Posteriormente volveu ás provincias vascas, obtendo destino en Errenteria, onde casou en 1914 cunha natural do lugar. Ao ano seguinte naceu a súa primeira filla, María Dolores. Ao ano seguinte naceu o pequeno José María. Con todo, pouco despois do seu nacemento, a familia trasladouse a Bilbao, a cuxo Instituto de Ensino Medio fora trasladado o seu pai como secretario. Alí cursou José María fillo os seus primeiros estudos e naceron outros dous irmáns, Emiliano (1919) e Begoña (1920). Os pais de Lurgorri eran nacionalistas vascos convencidos.
Desde 1925 a familia Azcárraga pasaba as vacacións estivais na localidade alavesa de Aramaio, unha localidade rural e fundamentalmente vascofalante. Lurgorri mantivo unha relación moi estreita con Aramaio durante o resto da súa vida. De feito, o alcume que adoptou foi o nome dun monte da zona, o monte Lurgorri.
Traslado a Madrid e compromiso político
En 1929 José María trasladouse coa súa familia, seguindo un novo cambio de destino do seu pai, a Madrid. Durante a década de 1930 José María Azcárraga comezou os seus estudos na Facultade de Dereito da Universidade Central de Madrid. En Madrid afiliouse ao Euzko Ikasle Batza (Agrupación de Estudantes Vascos), unha asociación de estudantes nacionalistas vascos desprazados na capital de España, sendo presidente de devandita asociación entre 1933 e 1935 (no seu libro Los vascos en el Madrid asediado, Jesús de Galíndez indica que Lurgorri foino entre 1934 e 1935). En 1933 afiliouse tamén ao Partido Nacionalista Vasco, así como ao sindicato Solidariedade de Obreiros Vascos (actual ELA-STV). Ademais de en Madrid, a súa actividade política desenvolveuse os veráns en Aramaio e o val de Léniz (correspondente á actual comarca do Alto Deva). É nesta época cando empezou a usar o pseudónimo de "Lur-gorri" en artigos de opinión en revistas e xornais. Colaborou con Amayur (revista do PNV en Navarra), Euzko Langille (o xornal do SOV) e Euskadi (o órgano de comunicación oficial do PNV), abordando temas sociais, políticos, culturais e económicos. Tamén escribiu ensaios, que non chegaron a ser publicados.
Guerra Civil
Ó estalar a Guerra Civil, Lurgorri atopábase de veraneo en Aramaio. A zona non caeu en mans dos sublevados e Lurgorri permaneceu alí até mediados de agosto, cando o Partido Nacionalista Vasco comezou a adestrar militarmente ós seus voluntarios. Lurgorri incorporouse ás Milicias Vascas que, xurdidas en Azpeitia, foron o embrión do Exército Vasco (Euzko Gudarostea). Permaneceu no Cuartel Xeral das Milicias Vascas do Val de Léniz como comisario de finanzas, pasando despois a Elorrio.
Beach House (álbum)
Beach House é o álbum de estrea da banda estadounidense de dream pop Beach House, publicado o 3 de outubro de 2006 a través do selo Carpark Records. O disco foi situado no número 16 na lista de Pitchfork Media dos mellores álbums de 2006. Pitchfork compara este traballo co son de bandas como Mazzy Star, Spiritualized e Slowdive.
Lurgorri
Guerra Civil
Coa aprobación do estatuto de autonomía e a asunción de responsabilidades militares polo Goberno de Euskadi, os batallóns do PNV integráronse no Exército Vasco. Lurgorri foi nomeado comisario do Batallón Ariztimuño. Posteriormente, seguindo ordes do partido, traballou como correspondente de guerra tanto na fronte vasca como en Asturias. Publicou en Gudari, a revista do Exército Vasco. O 6 de agosto de 1937 foi nomeado comisario da primeira compañía do Batallón San Andrés, formado fundamentalmente por militantes de STV.
Beach House (álbum)
Só se fabricaron 1.100 álbums en vinilo branco. O disco sería reeditado en vinilo negro. A canción "Master of None" foi sampleada por The Weeknd para o seu tema "The Party & The After Party".
Lurgorri
Guerra Civil
Foi feito prisioneiro o 28 de agosto de 1937 tras a rendición do Exército Vasco en Santoña. Dous meses despois foi xulgado. Aínda que se recoñeceu "que non intervira en feitos de armas nin [..] en detencións, saqueos nin feitos delituosos" o xuízo apreciou "unha maior transcendencia dos feitos realizados e maior perigo [..], con referencia ao procesado José María Azcárraga Mozo, quen no acto da vista fixo constar que loitara pola liberdade da súa patria que era Euskadi, sendo condenado á morte. Negouse a ser trocado por outros prisioneiros pois sería un trato de favor fronte a outros prisioneiros e o 28 de novembro foi trasladado á prisión de Larrinaga en Bilbao, e o 16 de decembro foi fusilado contra o muro do cemiterio de Derio. As súas últimas palabras foron "Gora Euskadi askatuta" (Viva Euskadi libre). Posteriormente seus pais foron condenados en 1940 a pagar unha das maiores multas habidas durante o franquismo, 200 000 pesetas.
Azarí
Azarí, acerbaixano ou acerbaidjano pode referirse a:
Antologia poética. Cancioneiro rosaliano
'Antologia poética. Cancioneiro rosaliano' é unha recompilación de obras de Rosalía de Castro publicada por Ernesto Guerra da Cal en 1985 co motivo da conmemoración do centenario da morte da autora. A obra consta de dúas partes: unha "antoloxía" con sesenta e dous poemas seleccionados de tres dos seus libros, máis dous non presentes en ningún deles, e un "cancioneiro" con sesenta composicións de corenta e oito poetas ibero-románicos, todos dedicados á escritora.
A obra foi publicada en Lisboa como ápice da súa defensa do modelo reintegracionista para a lingua galega. Traballou na “selección e organización, adaptacións ao galego, versións do español, catalán e inglés, presentación e notas”. A obra consta de “Apresentação”, “Nótula bibliográfica”, “Agradecimentos”, “Antologia”, “Cancioneiro rosaliano”, “Iconografia” e “Índices”. En 1988 o propio Guerra da Cal publicou Seis Poemas a Rosalia de Castro.
Presentación
Na presentación o autor introduce a figura de Rosalía como misterio, milagre, mito, rebelde como galega, escritora e criatura humana. Destaca as varias facetas de Rosalía: santa, poetisa rexional, agresiva, comprometida co seu pobo, radicalmente cristiá mais tamén católica e devota e en ocasións agnóstica e de pensamento libre. Despois procede unha biografía da escritora mais chea de interrogantes.
Resalta o bilingüismo da escritora, que empregaba o galego, a súa lingua materna, na forma dialectal, escrito como é falado, sen regras. Mentres que o castelán, como lingua de España, aprendida na escola, utilizada con máis coidado e precaución (deliberadamente pensada em castelhano depois de ter sido intimamente sentida em galego ).
Tamén subliña a fidelidade da poetisa a uns particulares temas e obxectivos que veñen determinados polo "condicionante étnico", a súa galeguidade consciente e a "galeguicidade", inmanente da súa alma. Remata coa mención da influencia de Rosalía na lírica española e nos poetas da Xeración do 27 e xustificando a publicación da antoloxía:
Antoloxía poética
Guerra da Cal destaca o seu descontento polo descoñecemento de Rosalía en Portugal e a xa mencionada falta de bibliografía galega en Portugal e viceversa. Con todo, aínda que a xente da rúa non a coñeza, si é gratamente recoñecida entre intelectuais e por iso, o Cancioneiro conta coas contribucións de numerosos poetas lusos. O que dificulta a presenza da poetisa en Portugal é principalmente o vocabulario e a grafía, como formas vernáculas mesturadas con castelanismos e arcaísmos non recoñecidos polos lectores portugueses. Co fin de facilitar a divulgación de Rosalía nos países lusófonos, os poemas non foron traducidos, senón transcritos ou adaptados. Isto case non afectou á rima e á métrica. No caso da poesía en lingua española, si foi necesario traducir, intentando aproximalos o máximo posíbel.
Na antoloxía hai en total sesenta e dous poemas, todos, excepto dous, seleccionados dos seus libros: seis de Cantares gallegos, trinta e tres de Follas novas e dezasete de En las orillas del Sar. Alén diso, inclúe dous poemas que non pertencen a ningún das obras mencionadas anteriormente. O primeiro, dedicado a Luís de Camões; e o segundo, é un poema póstumo dedicado a Pilar Castro y Alván.
Iconografía rosaliana
miniatura|Rosalía nun debuxo feito pola súa filla Alejandra. O Cancioneiro rosaliano presenta ao final da obra unha serie de oito imaxes que representan a Rosalía de Castro en forma de retratos e alén diso, estatuas.
O Cancioneiro na crítica
A antoloxía recibiu críticas positivas tras a súa publicación. Albano Martins no volume de xaneiro-febreiro de 1987 da revista Colóquio Letras afirma que “Da Cal ven restituíndo a súa dimensión exacta e salienta a súa lusofilia, sen esquecer a polémica polas versións de poetas galegos”. Tamén José Luis Valinha Reguera describe a obra como “un memorábel libro sobre Rosalia de Castro, punto de partida e rumbo para futuras tentativas de mostrar Rosalia ao mundo lusófono” na súa publicación ''Um livro lusófono sobre a Galiza: “Antologia poética. Cancioneiro rosaliano”'', de Ernesto Guerra Dacal.
Serra do Candán
A serra do Candán é unha serra galega que se estende ao longo dos concellos de Forcarei, Lalín, Silleda, Beariz e O Irixo. Atópase na dorsal galega e é onde nacen os ríos Lérez, o Umia e varios afluentes do Deza. É unha zona especial de conservación (ZEC).
Características
A maior parte das rochas da serra está constituídas por granitos e xistos, morfoloxicamente a superficie é achairada, a súa orientación é paralela á costa o que fai que sexa responsable do coñecido como efecto Föhn que fai que as frontes húmidas procedentes do Atlántico ascendan ao chegar á vertente occidental da serra do Candán, arrefriando ao ter que elevarse e como consecuencia condénsanse a auga, que descarga como chuvia antes de chegar ao cume, mentres a vertente do sotavento recibe o aire fresco que vai quecendo ao perder altura.
Cumes
Os principais cumes son o Alto de San Bieito -tamén chamado monte de San Bento- (1017 metros), O Coco (969 metros), Seixiños Brancos (905 metros), Chamor (815 metros) e Alto de San Sebastián (750 metros). A serra do Candán está incluída na Rede Natura pola riqueza dos seus ecosistemas, que varían desde os bosques de galería e as fragas nas zonas de menos altitude e nas ribeiras dos ríos, ata o monte baixo de toxo, carqueixa, queiroga e xesta. Entre a fauna presente no Candán destacan especies en perigo de extinción como o bufo real e a aguia real, xunto con especies máis comúns como o azor, o miñato, a curuxa, o lobo, o gato bravo, a denosiña e o raposo.
Atol de Midway
miniatura|dereita|300px|Mapa das Illas Midway O Atol de Midway (tamén coñecidas como Illas Midway) son un atol de 6,2 km² localizado no Pacífico Norte, cerca do extremo noroccidental do arquipélago de Hawai.
A súa latitude é 28º13' N e a súa lonxitude 177º22' W, atopándose as illas a aproximadamente a terceira parte da distancia que separa Honolulu de Toquio.
O atol consiste nunha barreira de coral en forma de anel, e numerosos illotes de area. As dúas illas máis importantes en canto a tamaño, Sand Island e Eastern Island, son o hábitat de miles de aves mariñas.
As Illas Midway non teñen habitantes aborixes, e son un territorio non incorporado dos Estados Unidos, sendo o seu status o de área insular a cargo do Departamento do Interior. A economía susténtase con fondos gobernamentais na súa totalidade, e tanto alimentos como bens de manufactura deben ser importados.
A área de Midway é recoñecida especialmente pola Batalla de Midway, que se levou a cabo durante a segunda guerra mundial. A Mariña dos Estados Unidos repeleu un ataque xaponés, marcando esta vitoria un importante cambio no escenario da guerra no Pacífico.
Xeografía
esquerda|miniatura|250px|[[Proxección ortográfica cas illas Midway no centro]] O atol de Midway forma parte dunha serie de illas volcánicas e atois que se estende desde Hawai ata o extremo das Illas Aleutianas. Midway formouse fai aproximadamente 28 millóns de anos, cando o leito submarino sobre o cal aséntase atopábase á mesma altura que o basamento volcánico de Hawai. De feito, Midway foi algunha vez un escudo volcánico aparentemente tan extenso como a illa de Lana'i. Ao longo de millóns de anos, a illa experimentou un proceso que se coñece como axuste isostático. A barreira de coral que se formou ao redor da illa volcánica puido manterse no nivel do mar mediante un crecemento cara arriba, a medida que todo o basamento cedía. Na actualidade, a barreira ten preto de 400 metros de espesor, e o atol ten augas pouco profundas ao longo duns 10 quilómetros.
As illas do Atol de Midway foron moi afectadas como consecuencia do establecemento do home. Xa a partir de 1869, cando se presentou un proxecto para destruír parte dos corais e construír un porto en Sand Island, a ecoloxía do lugar sufriu alteracións. Aves nativas doutras illas, tales como Laysan Rail e Laysan Finch foron liberadas no lugar. Árbores orixinarias de Australia plantáronse a modo de cortaventos. Cerca do 75% das especies de plantas que se atopan en Midway son exóticas.
O atol ten 32 quilómetros de rutas, 7,8 quilómetros de canos, un porto (situado en Sand Island, e pechado ao uso público) e dúas pistas de aterraxe (ambas pavimentadas, cunha extensión próxima aos 2.000 metros). O U.S. Fish and Wildlife Service (Servizo para a Vida Silvestre e Ictícola) tiña previsto cancelar todas as operacións aeroportuarias a partir do 22 de novembro de 2004, co cal deixaríase de permitir todo tipo de visitas públicas.
Historia
O atol foi descuberto o 5 de xullo de 1859 polo capitán N.C. Middlebrooks, a bordo do baleeiro Gambia. As illas foron bautizadas nese entón como Illas Middlebrooks.
Middlebrooks reclamou as illas para os Estados Unidos seguindo o Acta de Illas Guaneras, segundo o cal os norteamericanos podían establecerse temporalmente nunha illa deshabitada para explotar o guano.
miniatura|325px|Imaxe de satelite do atol Midway miniatura|Atol de Midway en novembro de 1941. miniatura|Bandeira non oficial
Humanismo (filosofía)
miniatura|160px|O humano feliz (Happy Human) é unha icona que se adoptou como símbolo internacional do [[humanismo secular.]] O humanismo é unha actitude filosófica e ética que fai fincapé no valor e a axencia dos seres humanos, individual e colectivamente, e que polo xeral prefire o pensamento crítico e as probas (racionalismo, empirismo) sobre a aceptación de dogmas ou a superstición.
O significado do termo humanismo flutuou, segundo os movementos intelectuais sucesivos que se identificaron con el. Unha relación da evolución do significado da palabra humanismo desde o punto de vista dun humanista secular moderno é a dada por Nicolas Walter. Unha perspectiva similar, pero algo menos polémica, encóntrase en Richard Norman. Unha visión histórica e orientada filoloxicamente pódese ver en Vito Giustiniani.
En xeral, porén, o humanismo refírese a unha perspectiva que afirma algunha noción de liberdade e progreso.
Nos tempos actuais, os movementos humanistas están normalmente aliñados co secularismo e hoxe "humanismo" normalmente refírese a unha filosofía de vida non teísta centrada no poder dunha humanidade que mira cara á ciencia en vez cata ao dogma relixioso co fin de entender o mundo.
Sicixia (filme)
miniatura|Publicidade do filme nun bus da Coruña. Sicixia é un filme galego dirixido por Ignacio Vilar que foi estreado no 2016.
Argumento
Xiao é un enxeñeiro de son que viaxa por Galicia rexistrando os sons da natureza e da xente. Cando chega á Costa da Morte coñece a Olalla, unha recolledora de algas que o guía para atopar os lugares máis interesantes dese lugar. En pouco tempo xorde entre eles unha grande atracción.
Recepción
Na súa primeira fin de semana na carteleira, Sicixia logrou posicionarse entre os cinco filmes máis vistos en Galicia.
Río Arnego
260px|miniatura|Ponte Pedroso sobre o río Arnego. O río Arnego é un río da provincia de Pontevedra.
O río Arnego ten o seu nacemento a 800 metros de altitude, na Pena de Francia (Serra do Faro) ao unírense varios regatos. Logo de recibir os cursos de auga do Alemparte, Pedroso, Gurgueiro, Parada, Cadrón, Vilariño, e Brantega, desemboca no río Ulla en Brocos, á entrada do encoro de Portodemouros.
Toponimia
Coa mesma raíz có río Arnoia, procede dunha raíz hidronímica celto-indoeuropea er-, or- co significado de excitar, pór en movemento.
Facha, Antas de Ulla
San Xiao de Facha é unha parroquia que se localiza no concello de Antas de Ulla. Ten tres entidades de poboación Segundo o IGE en 2019 tiña 41 habitantes (16 homes e 25 mulleres), 29 menos ca en 2004 (42 mulleres e 28 homes), e 36 menos ca en 1999.
Gabián de penacho
O gabián de penacho (Spizaetus ornatus) é un paxaro de presa orixinario da América tropical.
Características
É unha ave de rapina de tamaño medio a grande de entre 60 a 70 cm de lonxitude, e un peso que rolda os 1,6 kg. Ten o lombo de cor parda escura ou chocolate e ás negras satinadas, algo meirandes que as dun azor; as partes inferiores teñen un xaspeado en grosas bandas brancas e negras; un par de "bigotes" negros que delimitan unha gargueira branca, e unha crista tamén negra que se ergue cando se excita. As patas son recias e correosas, con unllas dun considerable tamaño, emplumadas até o torso. O peteiro longo e os ollos de cor ámbar enmarcados por fondos arcos superciliares lembran á testa dunha aguia. En voo, as ás anchas e arredondeadas así como a cola amosan un deseño en bandas de cor semellante ó doutras rapaces.
Cathal Ó Searcaigh
Cathal Ó Searcaigh, nado o 12 de xullo de 1956 en Gort an Choirce, Condado de Donegal, é un escritor e poeta en lingua irlandesa que escribe en dialecto do Ulster. É membro da institución Aosdána.
Jackie Coogan
John Leslie Coogan Jr., nado nos Ánxeles (California) o 26 de outubro de 1914, e finado en Santa Monica, no mesmo estado, o 1 de marzo de 1984, foi un actor estadounidense.
Traxectoria
Comezou a súa carreira xa de neno no cinema mudo. Tras algún papel curto no cinema descubriuo Charles Chaplin actuando en Vodevil, ao sorprenderlle os seus movementos corporais e a súa mímica. Así, en 1921, faría o papel máis importante da súa carreira, O cativo, ao ano seguinte tamén realizou un papel polo que foi lembrado, en Oliver Twist de Frank Lloyd. Porén a súa época de neno prodixio sería o momento de maior popularidade xa que a pesar de seguir facendo papeis no cinema a súa popularidade non deixou de descender, ao final da súa carreira o papel máis importante foi o de Uncle Fester (Tío Fétido) na serie de televisión A familia Adams.
Sociedad Deportiva Club Órdenes
dereita|miniatura|SCD Órdenes 2022-23.
A Sociedad Deportiva Club Órdenes, coñecido como Club Ordes, é un club de fútbol galego de Ordes, na provincia da Coruña. Foi fundado en 1953 e actualmente xoga no Grupo Norte da Preferente Autonómica de Galicia.
Historia
A Sociedad Deportiva Club Órdenes fundase en 1953, con Antonio Concheiro Iglesias como presidente. O equipo empezou en categorías rexionais e conseguiu o primeiro ascenso a Terceira División na tempada 1955-56. Na tempada 1958-59, acabou 5º e estivo moi preto dos postos de ascenso a Segunda División. O club permaneceu nesta categoría ata a tempada 1960-61, na que descende tras acabar 15º.
Tras o descenso, o club xogou en categorías rexionais e conseguiu ascender a Terceira na tempada 1966-67, descendendo novamente na tempada seguinte. Na tempada 1969-70 o club queda instalado na recentemente creada Rexional Preferente. Na tempada 1988-89 ascendeu novamente e permaneceu en Terceira seis tempadas consecutivas.
No ano 1998 o club descende a Primeira Autonómica pero Manuel Antonio Fernández Liñares proponse recuperar o equipo e no ano 2000 o club volta a Rexional Preferente. Ata a tempada 2005-06 o club permanece nesta categoría, cando logra o ascenso tras ser campión de grupo.
Desde entón o club xoga en Terceira e na tempada 2006-07 o club rozou novamente a zona de promoción de ascenso quedando 5º.
Galería de imaxes de Palas de Rei
Galería de imaxes do concello de Palas de Rei na provincia de Lugo.
Castelo de Pambre
Ficheiro:Camino de Santiago - August 2006.jpg|Castelo de Pambre Ficheiro:Castelo Pambre.jpg|Castelo de Pambre Ficheiro:Castelo de Pambre xeral.JPG|Vista do Castelo Ficheiro:Castelo de Pambre 2.JPG|Vista xeral do Castelo Ficheiro:Castelo de Pambre Porta.JPG|Porta do Castelo Ficheiro:Castelo de Pambre Escudo.JPG|Escudo na porta do Castelo </Gallery>
Garbage (álbum)
Garbage é o álbum de estrea da banda de rock alternativo estadounidense Garbage. Foi editado o 7 de agosto de 1995 en Europa, o 15 nos Estados Unidos, o 2 de outubro no Reino Unido e o 21 no Xapón.
Listaxe de cancións
Todos os temas de Garbage, excepto onde se indique o contrario.
Pudong
dereita|400px Pudong, oficialmente coñecido como Nova Área de Pudong (浦東新区, pinyin: Pǔdōng Xīn Qū) é un distrito da cidade de Shanghai na República Popular da China. Dende o comezo do seu desenvolvemento urbanístico na década dos 90, erixiuse como un importante centro financeiro e comercial na China. É a sede, entre outros do Shanghai Stock Exchange, o maior mercado de valores do país asiático e conta cun panorama urbano que inclúe algúns dos edificios máis sobranceiros de Asia como a Oriental Pearl Tower, o Jin Mao Tower e o Shanghai World Financial Center, símbolos do desenvolvemento económico chinés da actualidade.
Ramiro Pellitero
Ramiro Pellitero Iglesias, nado o 13 de xaneiro de 1956 en León, é un teólogo católico leonés.
Traxectoria
Licenciouse en Medicina pola USC en 1981, e posteriormente en Teoloxía pola Universidade de Navarra en 1985. En 1988 foi ordenado sacerdote do Opus Dei, e en 1992 doutorouse en Teoloxía pola mesma universidade, cunha tese sobre Yves Congar titulada "La teología del laicado en la obra de Yves Congar".
Posteriormente pasou a ser profesor adxunto de Teoloxía pastoral na Universidade de Navarra, onde foi tamén até 1998 secretario do departamento de Eclesioloxía. En 1998 traballou como investigador asociado e deu clases na Universidade Católica de América.
Depression Cherry
Depression Cherry é o quinto álbum da banda estadounidense de dream pop Beach House, publicado o 28 de agosto de 2015 a través dos selos Sub Pop, Bella Union e Mistletone. Foi co-producido polo grupo e Chris Coady e gravado no Studio in the Country en Bogalusa, Louisiana dende novembro de 2014 ata xaneiro de 2015. En resposta á súa insatisfacción de usar baterías ao vivo nos seus concertos da xira do seu anterior traballo, Bloom (2012), para Depression Cherry a banda volveu aos arranxos sinxelos, semellantes aos dos seus primeiros dous discos. "Sparks" foi editado como sinxelo principal o 1 de xullo.
Depression Cherry foi situado no posto número 28 da lista de Pitchfork Media dos 50 mellores álbums do ano 2015.
Currelos, Vilaesteva, O Saviñao
Currelos é un lugar da parroquia de Vilaesteva no concello lugués do Saviñao na comarca da Terra de Lemos. Atópase nun cruzamento de camiños, na estrada LU-611 que une Taboada con Rubián, a 569 metros de altitude.
Tiña 94 habitantes no ano 2017 segundo datos do IGE, dos cales eran 44 homes e 50 mulleres.
Heaven's Gate (seita)
Heaven's Gate foi unha seita relixiosa ovni estadounidense orixinaria de San Diego (California), fundada a comezos da década de 1970 e liderada por Marshall Applewhite (1931-1997) e Bonnie Nettles (1927-1985). O 26 de marzo de 1997, a policía descubriu os corpos de 39 membros do grupo que cometeron suicidio colectivo co obxectivo de chegar ata o que eles crían que era unha nave espacial extraterrestre no cometa Hale-Bopp.