cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Chelsea F.C.
Escudo
En 1986, co club baixo novos propietarios, decidiuse cambiar novamente o escudo, como outro plan para modernizar ao equipo e obter novas oportunidades de mercado. No novo emblema figuraba un león máis natural e menos heráldico, amarelo e non azul, apoiado sobre as iniciais C.F.C. Mantívose por dezanove anos con algunhas pequenas modificacións, como o uso de cores diferentes. Con novos propietarios, e o achegamento das celebracións do centenario do club, combinado con demandas por parte dos seareiros, quen desexaban restaurar o emblema tradicional, decidiuse que o escudo ía trocar novamente no ano 2004. O novo escudo foi oficialmente adoptado para o comezo da tempada 2005-06 e marcou o regreso do vello deseño do león sostendo un bastón. Como nos anteriores emblemas, este apareceu en diferentes cores, incluídos o branco e o dourado.
Freire Shipyard
Certificacións de Calidade
O estaleiro actualmente está en posesión dos seguintes certificados de calidade: ISO 9001, ISO 14001 e a OHSAS 18001.
Chelsea F.C.
Uniforme
120px|miniatura|Michael Ballack. O Chelsea sempre usou camisetas de cor azul, a pesar de que no primeiro uniforme do club o azul utilizado era máis pálido que o de hoxe, ademais de pantalóns brancos e medias azul escuro. O azul pálido foi tomado das vestimentas do entón presidente do club, o Conde de Cadogan. A cor destas camisetas foi cambiada por unha nova versión que contiña o azul "royal" preto do ano 1912. Cando Tommy Docherty se converteu en adestrador do equipo ao comezo dos anos 1960 cambiouse novamente o uniforme, engadindo pantalóns azuis, que seguen a ser usados até o día de hoxe, e medias brancas, co argumento de que estas cores eran máis distintivas, xa que ningún outro equipo importante usaba esta combinación. Este uniforme foi utilizado por primeira vez na tempada 1964-65.
As cores tradicionais para o uniforme alternativo do club son o amarelo ou branco en todo o equipamento mais, como moitos equipos, tivo algúns moi inusitados. O primeiro uniforme alternativo consistía en franxas azuis e brancas, e nun partido dos anos 1960 o equipo usou un uniforme con franxas azuis e negras ao estilo do Inter de Milán, en contra das ordes do propio Docherty. Este uniforme utilizouse para a semifinal da FA Cup contra o Sheffield Wednesday, o 23 de abril de 1967. Outros uniformes memorables inclúen un uniforme verde usado nos anos 1980 e un axadrezado en branco e vermello a comezos dos anos 1990.
O uniforme do Chelsea está actualmente fabricado por Adidas, que foi contratada para fornecer os uniformes ao equipo dende 2006 até 2011. O seu anterior uniforme estaba fabricado por Umbro. O primeiro uniforme do Chelsea patrocinado foi coa compañía Gulf Air durante a tempada 1983-84. Despois o club foi patrocinado por empresas como Grange Farms, Bai Lin e unha empresa italiana chamada Simod, antes de asinar un contrato a longo prazo co fabricante de Commodore International: Amiga, quen tamén apareceu nos uniformes. Posteriormente, o Chelsea foi patrocinado por varias empresas como Coors (1995-97), Autoglass (1997-01) e Emirates Airline (2001-05). Actualmente o Chelsea está patrocinado pola empresa coreana Samsung.
Estadio
miniatura|esquerda|300px|[[Stamford Bridge (estadio)|Stamford Bridge na actualidade.]] O Chelsea tivo un só estadio en toda a súa historia, Stamford Bridge, que foi oficialmente inaugurado o 28 de abril de 1877. Durante os primeiros vinte e oito anos da súa existencia foi usado polo London Athletics Club como campo para as súas competicións atléticas e non para o fútbol. En 1904 o estadio foi adquirido por Gus Mears e o seu irmán, Joseph Mears, os cales previamente adquiriran un terreo lindeiro co ánimo de xogar partidos de fútbol nel.
Cun deseño orixinal dun tazón aberto e cun sector cuberto, o Stamford Bridge tiña unha capacidade orixinal de ao redor de 100.000 espectadores. A principio dos anos 1930 empezouse a construír unha bancada na parte sur do campo cun teito que cubría 1/5 da bancada total. Este sector foi coñecido como o "Shed End", o lugar dos afeccionados máis leais ao Chelsea, especialmente dende os anos 1960 aos anos 1980.
A finais dos anos 1960 e a principios dos anos 1970, os propietarios do club embarcáronse nun plan para modernizar o Stamford Bridge, que buscaba conseguir unha capacidade de 50.000 persoas sentadas. O traballo comezou na Bancada Leste (East Stand) a comezos dos anos 1970, pero ao club fóiselles das mans o custo que tería esta modernización e tiveron que vender a propiedade ás inmobiliarias. Despois dunha dura e longa batalla legal, asegurouse a permanencia do Chelsea no estadio e os traballos de remodelación foron reasumidos a mediados dos anos 1990. Párteas norte, oeste e sur do estadio foron completamente reconstruídas con asentos individuais e máis preto do campo de xogo. Este proceso foi completado no ano 2001.
O club planea capacitar ao estadio para albergar 55.000 persoas todas sentadas. Debido á súa localización en Londres preto dun camiño principal e por estar preto de dúas liñas de tren, os fans só poden entrar a Stamford Bridge a través da entrada de Fulham Road, un lugar moi restrinxido en canto a regulacións de hixiene e seguridade refírese. Como resultado, ao club relacionóuselle con querer mudarse de Stamford Bridge a lugares como o Earls Court Exhibition Center, Battersea Power Station ou Chelsea Barracks. Con todo, a organización Chelsea Pitch Owners, dona da plena propiedade do estadio, publicou que de ser así o club tería que renunciar ao seu actual nome Chelsea Football Club se se chegase a mudar de Stamford Bridge.
Seareiros
miniatura|250px|Seareiros do Chelsea antes da final da [[Liga de Campións da UEFA|Liga de Campións de 2008 en Moscova.]] Chelsea ten a quinto mellor media de asistencia ao seu estadio no fútbol inglés e regularmente atrae preto de 40.000 fans a Stamford Bridge. Ademais, o equipo foi o quinto con mellor asistencia como local durante a tempada 2008-09, cunha media de 41.464 persoas. A base da afección do club vén das clases obreiras do oeste de Londres, como os sectores de Hammersmith e Battersea, de sectores máis podentes como Kensington e Chelsea, e dos condados próximos a Londres, e a pesar de ter un dos billetes máis caros na Premier League, o estadio sempre dá a impresión de estar cheo. Os fanáticos do Chelsea cantan temas dedicadas ao club como "Carefree", "Blue is the Colour", "We all follow the Chelsea", "Ten Men Went to Mow", "Zigga Zagga", "Hello! Hello!" e "Celery". A canción rusa Kalinka volveuse moi popular entre os afeccionados do Chelsea desde que Roman Abramovich comprou ao club en 2003.
O Chelsea non conta cun rival tradicional, como pode ser o Liverpool co Everton, ou o Arsenal co Tottenham. O equipo máis próximo xeograficamente é o Fulham, pero non é visto como o gran rival para o Chelsea xa que pasaron preto de 40 anos en distintas divisións. De acordo a unha enquisa realizada en 2004 por Planetfootball.com, os afeccionados do Chelsea consideraron que as súas maiores rivalidades eran (en orde): Arsenal, Tottenham Hotspur e Manchester United. Adicionalmente, tamén hai unha forte rivalidade co Leeds United vén desde algúns partidos controvertidos nos anos 1960 e 1970, en especial a final da FA Cup do ano 1970. Unha máis recente rivalidade creceu co Liverpool, xa que coincidiron en moitos partidos en competicións de copa e europeas. Esta rivalidade é chamada polos afeccionados ingleses como o clásico entre "Blues" (Chelsea) e "Reds" (Liverpool). Nas competicións europeas, o maior rival do Chelsea é o Barcelona, co cal xogou encontros altamente controvertidos nas tempadas anteriores da UEFA Champions League.
En particular, durante os anos 1970 e 1980, os afeccionados do Chelsea foron amplamente asociados co hooliganismo. O grupo de afeccionados do club, orixinalmente chamados Chelsea Shed Boys, hoxe coñecidos como os Chelsea Headhunters, foron notorios a nivel nacional por actos violentos en contra de afeccionados doutros equipos, como os Inter City Firm do West Ham United ou os Bushwackers do Millwall, ambos os actos ocorridos antes e despois dos partidos. O aumento do hooliganismo nos anos 1980 levou ao daquelas presidente Ken Bates a propor un cercado eléctrico para deter a quen puidese ingresar ao campo de xogo, pero esta iniciativa foi rexeitada polo Consello do Gran Londres. Os afeccionados do Chelsea foron acusados de ter relación con grupos neonazis como Combat 18, e outras organizacións de extrema dereita ou racistas como o Partido Nacional Británico. Dende os anos 1990, houbo unha baixa considerable dos problemas causados polos seareiros radicais como resultado dun estrito control policial, circuítos pechados de televisión, e a venda de tódolos asentos do estadio.
O Chelsea na cultura popular
En 1930, o Chelsea aparece nunha das primeiras películas sobre fútbol, "The Great Game". O dianteiro centro do Chelsea, Jack Cock, que nese entón estaba a xogar para o Millwall, foi a estrela da película e varias escenas foron filmadas en Stamford Bridge, incluíndo o terreo de xogo, a sala de xuntas e os vestiarios. Incluíu ademais colaboracións de xogadores do Chelsea como Andrew Wilson, George Mills e Sam Millington. Debido á notoriedade dos Chelsea Headhunters, un grupo seareiros relacionados co club, o Chelsea tamén figurou en películas sobre o hooliganismo no fútbol, a máis recente na que apareceu foi en "The Football Factory", do 2004. En 2005 o Chelsea tamén participa na película "Goal!", disputando un partido ficticio contra o Newcastle United no St James' Park. Nese partido ficticio o Chelsea é derrotado 1-0. O Chelsea contribuíu coa colaboración de tódolos xogadores. Na súa aparición máis recente nunha película, en 2007, aparece na película hindú "Jhoom Barabar Jhoom".
Até a década de 1950, o club tiña unha longa asociación co "Music hall", xa que o seu baixo rendemento a miúdo proporcionaba material para comediantes como George Robey. A canción "Blue is the Colour" foi realizada para a final da Football League Cup en 1972, con tódolos membros do primeiro equipo do Chelsea cantando, colocándoa no posto número 5 da "UK Singles Chart". Preparándose para a final da FA Cup en 1997, a canción "Blue Day" foi realizada poloo cantante Suggs xunto con tódolos xogadores do Chelsea, alcanzando o posto número 22 no UK Singles Chart. O cantante canadense Bryan Adams, seareiro do Chelsea, adicoulle ao club a canción titulada "We're Gonna Win", que pertence ao seu álbum musical "18 Til I Die".
Cadro actual
Cadro actualizado a 19 de agosto de 2021.
Récords de xogadores
Estatísticas a 4 de xullo de 2019 e de acordo ás estatísticas oficiais. Os xogadores en letra grosa seguen a xogar actualmente no Chelsea.
Partidos xogados
miniatura|168px|[[Frank Lampard.]]
Máximos goleadores
miniatura|230px|Bobby Tambling (á esquerda), xunto con Barry Bridges.
Palmarés
O Chelsea é o segundo equipo que gañou máis veces a Premier League dende a súa fundación en 1992 con tres títulos, igualado co Arsenal, e tan só por detrás do Manchester United con doce.
Dobretes
As competicións de curta duración como a Charity/Community Shield, Copa Intercontinental, Copa Mundial de Clubs da FIFA ou Supercopa de Europa non se adoitan considerar como trofeos que contribúan a un dobrete.
Kauhava
Kauhava (en sueco Lappo) é unha cidade de Finlandia situada na rexión de Ostrobotnia do Sur. En 2017 a súa poboación era de 16.374 habitantes. A superficie do termo municipal é de 1.328,09 km2, dos cales 14,63 km2 son auga. O concello ten unha densidade de poboación de 12,46 hab./km².
Manifesto para a supervivência da cultura galega
O Manifesto para a supervivência da cultura galega, tamén coñecido como "Manifesto dos 13 de Roma" ou "Manifesto dos doce", é un texto en prol da integración lingüístico-cultural galego-portuguesa e da igualdade entre o galego e o castelán no uso público elaborado en 1974 polo chamado Grupo de Roma.miniatura|277x277px|José-Martinho Montero Santalha, impulsor do "Manifesto para a supervivência da cultura galega".
Kauhava
Limita cos municipios de Evijärvi, Lappajärvi, Lapua e Seinäjoki na súa mesma rexión, e Isokyrö, Pedersöre, Nykarleby e Vörå na rexión veciña de Ostrobotnia.
Manifesto para a supervivência da cultura galega
Grupo de Roma
O Grupo de Roma, tamén coñecido como grupo d'«Os Irmandiños» —nome adoptado por suxestión de Francisco Lorenzo Mariño, párroco de Aguiño —, foi unha asociación de seminaristas e sacerdotes galegos que coincidiron na cidade de Roma durante os anos posteriores ao Concilio Vaticano II. Alén de pola súa residencia, todos eles caracterizábanse por partillaren unha notábel preocupación pola cultura galega e, especialmente, pola súa lingua, naquela altura «oficialmente marxinada». Visto o campo ao cal pertencían os membros deste grupo, non é de estrañarmos o seu especial interese nos ámbitos litúrxico e bíblico; é por isto que, grazas en parte á presenza entre eles dunha persoa con probadas aptitudes para a música como é Joám Trilho, unha das grandes achegas desta colectividade foi a produción de cantos relixiosos en galego. Di José Martinho Montero-Santalha que «varios deses cantos eran tradución ou adaptación de [cantos] espirituais dos negros americanos, que naquel momento obtiñan moito éxito en toda Europa».
Kauhava
O concello é unilingüe en finés.
Manifesto para a supervivência da cultura galega
Grupo de Roma
O propio Montero-Santalha explica a respecto deste colectivo: "«Os Irmandiños» era un grupo informal de traballo. Nin tivo nunca unha estrutura xurídica ou organizada (como estatutos ou regulamento ou nada similar), nin o número de membros foi fixo nin sequera determinado, mais cunha conformación aberta: traballaban os que querían facelo, cada un no que mellor sabía facer. E o grao de compromiso e de convicción tamén era variábel entre os diferentes membros do grupo."Unha vez que os seminaristas acababan os seus estudos en Roma, volvían para Galiza. Así, é comprensíbel que unicamente dúas das sete persoas que asinaran o contributo do grupo dos Irmandiños á colección de artigos de diversos autores coordinada por Xesús Alonso Montero baixo o título O porvir da lingua galega (1968) fixesen aínda parte do colectivo no momento de publicación deste "Manifesto para a supervivência da cultura galega" (1974): trátase dos xa amentados José-Martinho Montero Santalha —quen, segundo a Gran Enciclopedia Galega, xa chegara á capital italiana en 1965 — e Joám Trilho. En palabras do primeiro:"Fomos os que máis tempo permanecemos en Roma, e por iso tivemos máis oportunidades de servir de núcleo estábel do grupo."En concreto, o artigo d' O porvir da lingua galega, no cal Os Irmandiños estabelecían unha serie de pautas para a progresiva introdución do galego no ámbito da liturxia, estaba asinado polas seguintes personalidades: Xoán Trillo Pérez, Ramón Soneira Lema, Pedro Varela Gesto, Francisco Ramil Acebo, Xesús Ferro Ruibal, Xosé Martiño Montero Santalla e Andrés Torres Queiruga.
Joan March Ordinas
Joan March Ordinas "Verga", tamén coñecido como Juan March e como o banqueiro de Franco, nado en Santa Margalida (Mallorca) o 4 de outubro de 1880 e falecido en Madrid o 10 de marzo de 1962, foi un contrabandista, político e financeiro mallorquino.
Manifesto para a supervivência da cultura galega
Grupo de Roma
Seis anos despois, as trece persoas asinantes do "Manifesto..." serían Antonio Busto Salgado, Maca Cabaleiro, Xoán Curráis, Xosé Manuel García Álvarez, Xesús García Castro, Manuel García Otero, Xurxo Xoán Gómez Gude, Ricardo Martínez, Xosé Martiño Montero Santalla, Marcial Portela, Uxío Romero Pose, Xosé Antonio Salgado e Xoán Trillo. De todos eles, só Montero Santalha continúa vinculado á lingua a día de hoxe.
Little Richard
Richard Wayne Penniman, máis coñecido coma Little Richard, nado en Macon (Xeorxia) o 5 de decembro de 1932 e finado en Nashville (Tennessee) o 9 de maio de 2020, foi un cantante estadounidense, un dos pioneiros do rock and roll.
Traxectoria
Comenzou a súa carreira musical na música relixiosa, que soubo converter nos anos cincuenta ó rock cun ritmo vertixionoso e unha forma de cantar salvaxe. El mesmo dixo que se consideraba o "arquitecto" do rock and roll, pero que a color da súa pel afastárono da gloria que tiveron outros como Elvis Presley. O seu primeiro éxito foi "Tutti frutti" gravado en 1955. Despois de varios éxitos, "Good Golly, Mis Molly", "Long Tall Sally" ou "Lucille" en 1957 deixou a música para preparse para ser ministro evanxélico. En 1962 volveu os escenarios aínda que sen o éxito precedente.
Manifesto para a supervivência da cultura galega
O "Manifesto"
Asinado polos trece seminaristas arriba citados, o seu principal impulsor foi o profesor José-Martinho Montero Santalha. O texto fora inicialmente ideado para a súa publicación en Grial, mais vería finalmente a luz no número 1574 da revista lisboeta Seara Nova (setembro de 1974, pp. 30–31) e no número 133 da madrileña Cuadernos para el diálogo (outubro de 1974, pp. 8–11).
Trátase dunha das últimas actividades colectivas do Grupo de Roma e é amplamente considerado como un traballo de grande importancia para entendermos a historia do reintegracionismo. En palabras do profesor Roberto Samartim:"O Manifesto parte da consideración de Galiza como colectividade bilingüe [...] e pretende alcanzar o equilibrio no uso público do castelán e do galego-portugués; nel está xa expreso un proxecto cultural claramente reintegracionista con propostas concretas de presenza da lingua denominada galego-portuguesa en espazos considerados estratéxicos."N' O 25 de abril na Galiza dos anos setenta, o propio Samartim acrecenta:"Este manifesto avoga por unha xestión do conflito lingüístico que asume o carácter bilingüe da sociedade galega como un elemento positivo, distinguíndose neste punto, por tanto, fundamentalmente do nacionalismo de esquerda, o cal entende a presenza do castelán en Galiza como un indicativo da colonización cultural do País que debe ser combatida."
Preámbulo
O manifesto comezaba cun preámbulo no cal se expuña a situación que estaba a vivir Galiza en tanto que podía ser considerada como un territorio «irreversibelmente bilingüe». Segundo Os Irmandiños, este bilingüismo podía chegar a se converter nun valor positivo; porén, viña sendo, ao mesmo tempo, «xerador de conflitos antropolóxicos a nivel persoal e comunitario» e podía mesmo «transformarse en xerador de conflitos sociais». Con obxecto de evitaren esta posibilidade, os elaboradores do documento propuñan como solución a implantación dun bilingüismo real en toda a comunidade, sendo este unicamente alcanzado unha vez que toda a poboación galega soubese «falar e escribir correctamente os dous idiomas».
Coa vista posta neste fin, propúñanse unha serie de medidas relacionadas, como ben se explicaba no preámbulo do documento, con diversos campos de índole pública:"Na situación actual, a lingua galego-portuguesa está moi lonxe de gozar en Galiza de paridade de dereitos coa lingua castelá. Como factores determinantes deste desaxuste hai que considerar ante todo: os medios de comunicación de masas (radio, televisión, prensa), o ensino oficial, a administración, a Igrexa."
Os medios de comunicación de masas
Polo que respecta á radio, o manifesto dispuña cinco apartados moi concretos que avogaban, basicamente, por un aumento dos tempos de emisión de programas radiofónicos galegos en lingua galego-portuguesa até cubrir (polo menos) o 50% do seu tempo global de programación; por unha especial atención aos elementos relacionados coa problemática vital e co plano artístico-cultural tanto da cultura galega —principalmente— como da luso-brasileira; e pola instalación de aparatos en Galiza que permitisen a audición das emisoras portuguesas.
No eido televisivo, a estratexia articulábase arredor de tres ideas básicas: primeiramente, a televisión española debería emitir para Galiza, desde o centro emisor de Santiago de Compostela e en horario non intempestivo, un mínimo de dúas horas diarias de programación en lingua galego-portuguesa por cada un dos seus programas; en segundo lugar, e coa posíbel excepción dos principais telexornais, a programación de todo o día debería realizarse enteiramente en galego-portugués unha vez por semana; por último, o estado español tería de instalar os aparatos necesarios a fin de que a televisión portuguesa puidese ser vista en territorio galego.
No relativo á prensa, o Grupo de Roma promovía que os xornais galegos aumentasen o número de publicacións (artigos, colaboracións e noticias) en lingua galego-portuguesa até que representasen, como mínimo, un 50% do total. Alén disto, os xornais de Galiza deberían prestar unha especial atención ás noticias dos países de fala portuguesa (sobre todo de Portugal) e dar cabida nas súas páxinas a colaboradores/as portugueses/as e brasileiros/as.
O ensino
No campo do ensino, o texto estabelecía que se deberían articular as estratexias necesarias para permitir a correcta aprendizaxe das dúas linguas (galego-portugués e castelán) tanto nos centros públicos como nos privados. Con todo, defendíase que, nos primeiros anos do ensino, a lingua base tería de ser a lingua materna de cada neno. Nas universidades e centros de ensino superior, buscábase un avance cara a unha «dimensión bilingüe da formación do alumnado».
A administración
No ámbito administrativo, defendíase que as linguas galego-portuguesa e castelá deberían ser linguas cooficiais. Alén disto, avogábase por que a primeira gozase dos mesmos dereitos que a segunda no caso dos organismos centrais con incumbencia en Galiza. Os documentos públicos, en tanto que debían reflectir a situación bilingüe da poboación, quer adoptarían un sistema de alternancia lingüística, quer serían publicados nos dous idiomas ao mesmo tempo. Nas súas relacións coa administración, a cidadanía debería ter a posibilidade de empregar calquera das dúas linguas.
A Igrexa
No que atinxe ao ámbito eclesiástico, as celebracións e accións litúrxicas tamén deberían reflectir a realidade bilingüe da poboación galega mediante un sistema de alternancias lingüísticas (algunhas misas en galego-portugués e outras en español) ou mediante «un sistema de actos de estrutura bilingüe» (unha parte da misa en galego-portugués e a outra en castelán). Os bispos deberían publicar as cartas pastorais e os documentos oficiais da diocese en versión bilingüe simultánea. Por último, promovíase que a Igrexa galega actuase en coordinación coas Igrexas de lingua portuguesa de cara á elaboración das versións litúrxicas e bíblicas e á escolla dos cantos relixiosos de cada comunidade.
Ramón Piñeiro
miniatura|321x321px|Fragmento da carta de Ramón Piñeiro a Montero Santalha. Ramón Piñeiro, naquela altura cabeza visíbel do grupo Galaxia e director da revista Grial xunto con Francisco Fernández del Riego, foi a primeira persoa en recibir unha copia do manifesto. De feito, a pesar de que este nunca se chegaría a publicar na amentada revista, «o texto fora concibido [...] para Grial, escrito coa ortografía dominante para o galego na época».
Joan March Ordinas
Traxectoria
Fillo dun tratante de gando, de pequeno xa destacou pola súa visión das oportunidades de negocio. Casou con Leonor Servera, filla dun político de Manacor ligado á banca, o cal facilitoulle as relacións comerciais.
Manifesto para a supervivência da cultura galega
Ramón Piñeiro
Recóllese deseguido un extracto da carta que Ramón Piñeiro dirixiu a Montero Santalha o 5 de abril de 1974:"Recibín as dúas copias do “Manifesto para a supervivencia da cultura galega”, que está moi ben pensado e moi ben escrito. E, sobre todo, presentado con tensa sinceridade xuvenil. Nós estudamos as posibilidades da súa publicación no GRIAL, mas, tal como está redactado, resúltanos imposible. Os criterios da vosa liberdade expresiva –aí en Roma– non coinciden cos criterios da censura que aquí decide."
Manuel Rodrigues Lapa
Após a negativa de Piñeiro, Montero Santalha fixou a súa mira en Portugal e optou por solicitar a mediación de Manuel Rodrigues Lapa, principal axente de Galaxia no país veciño e director de Seara Nova desde febreiro de 1973, para conseguir a definitiva publicación do "Manifesto para a supervivência da cultura galega". Con tal obxecto, o padre, entón descoñecido para Rodrigues Lapa, enviou a este último unha extensa carta acompañada dunha copia do texto (redactado, desta volta, conforme ao acordo ortográfico portugués) para solicitar a súa aparición na revista lisboeta. Dita carta presentaba as principais ideas que foran plasmadas no manifesto:"O noso desexo sería que en Portugal se crease un certo ambiente de solidariedade coa cultura galega, que é esencialmente idéntica á cultura portuguesa [...]. A nosa lingua é fundamentalmente común, e esta idea está na base das nosas propostas: desexamos unha progresiva integración cultural —prescindimos, claro está, do aspecto político— galego-portuguesa. A lingua portuguesa —nós dicimos galego-portuguesa, mais nos referimos á mesma cousa— atravesa en Galiza un momento dramático: a política española encamíñase a extirpala, aproveitando sobre todo o influxo decisivo dos medios de comunicación de masas. Precisamos da solidariedade dos nosos veciños para salvala. Até agora estamos a tempo."Consciente do contexto político de Portugal, Montero Santalha pechaba o escrito aseverando que o manifesto xa fora redactado antes da Revolución dos Caraveis e que, por tanto, non estaba «determinado por razóns políticas do momento mais por motivos histórico-culturais».
Advanced Audio Coding
miniatura O Advanced Audio Coding (AAC) é un formato de son dixital comprimido con perda. Foi deseñado co fin de substituír o MP3. Para un mesmo número de impulsos por segundo (bitrate) e un mesmo tamaño de arquivo MP3, o formato AAC é máis estable e ten máis calidade, producindo un son máis cristalino.
Manifesto para a supervivência da cultura galega
Francisco Rodríguez
miniatura|Francisco Rodríguez Sánchez. Dous anos após a publicación do texto de interese, en 1976, Francisco Rodríguez publicaba Conflito lingüístico e ideoloxía na Galiza, onde adicaba un pequeno espazo a se referir ao que el denominaba como "Manifesto dos doce". O texto chegara ás súas mans a través da versión editada en Cuadernos para el diálogo en lingua castelán, o que puido ser determinante na reacción do ferrolán.
A recepción por parte de Rodríguez foi certamente negativa, falando desde un comezo en termos de «idealismo e inviabilidade de medidas, aparentemente moi realistas, polo comedidas e "democráticas"». Criticaba especialmente a última frase do primeiro parágrafo do manifesto (aquela que dicía que «Galiza é hoxe irreversibelmente bilingüe») por constituír «unha afirmación claramente ideolóxica, partidista, que descobre a posición dos asinantes» ; segundo o autor, nin ningunha circunstancia lingüística sería irreversíbel, nin a situación específica da Galiza da época podía ser definida como bilingüe, unha vez que esta caracterización presupuña «unha situación de equilibrio, de estabilidade, de igualdade» que estaba moi lonxe de se dar no territorio tanto a nivel funcional como a nivel de valoración.
Ademais, Francisco Rodríguez ía aínda máis aló e dicía que os autores do manifesto parecían ignorar «as fondas raigames socio-económicas [...] que ten o desprestixio [do galego]» e a relación entre a evolución dunha lingua e a «traxectoria política dun pobo», e afirmaba: "Realmente a intención conciliatoria pode parecer plausíbel en abstracto pero, nun conflito como o noso, esíxese a decisión abertamente favorábel a unha das linguas. Non é xusto nin democrático colocar no ring a un anano, esmorecido previamente, perante un xigante, protexido xa secularmente, e dicir que agora somos neutrais."Así, o ferrolán entendía o bilingüismo como algo soamente transitorio cara á colocación do galego como lingua de uso común e, por tanto, «unha idealista e utópica igualdade legal ou xurídica» non era suficiente para alcanzar a ansiada recuperación de funcións.
Por último, cómpre destacarmos a crítica que Rodríguez facía á citación de expresións do chamado "Plan Pedagóxico Galego" (realizado polo Grupo de Traballo Galego de Londres —Carlos Durán, Teresa Barro, Fernando Pérez-Barreiro Nolla e Manuel Fernández Gasalla— e editado no número 32 de Grial ), como é o caso de «linguas grandes e dignas» ou «lingua gloriosa», pois «semellantes adxectivos non cadran para referirse a un fenómeno esencialmente humano». Esta última idea pode ser encontrada no ensaio Lingüística e colonialismo de Louis-Jean Calvet, traballo que xa desde a súa publicación en 1974 influenciara en gran medida o pensamento galeguista da época e que serviu parcialmente de base ao propio Rodríguez para este Conflito lingüístico e ideoloxía na Galiza.
Pilar García Negro
miniatura|Pilar García Negro Xa no ano 1991, o traballo de María Pilar García Negro titulado O galego e as leis: aproximación sociolingüística afondaba na crítica realizada quince anos antes por Francisco Rodríguez. A exposición da intelectual lucense comezaba por comparar o texto dos Irmandiños co Informe –dramático– sobre la lengua gallega de Xesús Alonso Montero (1973) e sostiña que o primeiro non supuña ruptura algunha a respecto do ensaio do presidente da RAG. Alén disto, a autora incidía, ao igual que Rodríguez, na aparente desvinculación existente entre o problema lingüístico e a situación político-económica ao longo do "Manifesto para a supervivência da cultura galega".
Canto á sentenza na cal Rodríguez xa fixera especial fincapé («Galiza é hoxe irreversibelmente bilingüe»), García Negro estabelecía o que segue: "Cualificar [...] de irreversíbel a presenza do español na sociedade galega implica, de entrada, eliminar a posibilidade, sequera potencial, de normalización completa para o galego, estar a condenar un dos termos do conflito, o galego precisamente, a unha vida permanentemente tutelada polo español. [...] A rendición anticipada é xa unha vitoria outorgada, sen antes forzar a batalla para conseguir o estabelecemento dunha outra situación xusta."No que atinxe ao programa de actuacións presentado por Montero Santalha e os seus, García Negro referíase ao mesmo como a «cota do cincuenta por cento» e afirmaba que era no eido do ensino onde «tal proposta de beatitude bilingüe amosa[ba] toda a súa febleza como solución de porvir», visto que «se consagramos o galego e o español como linguas de ensino conforme "la lengua materna de cada niño" [sic] nos seus primeiros anos escolares, a reintegración lingüística da poboación español-falante tórnase imposíbel ou moi dificultosa, tendo en conta de que o aparato do ensino reforza o que socialmente resulta xa abertamente hexemónico para o español».
De todos os modos, a autora si valoraba a proposta dos Irmandiños de difundiren con total naturalidade as emisións e os textos en portugués en Galiza. Porén, engadía:"De novo os autores soslaian a concreción de tal proposta adicional —cuxo valor compartimos plenamente— ao facela depender sen máis de factores técnicos (e non enxuizala xustamente como unha das vedas para o galego en que máis interese pode ter o Estado español, que non permite —ou dificulta ao máximo— as relacións bilaterais Galiza-Portugal sen intermediarios españois) e non de factores estritamente políticos, que precisamente os autores se apresan a eliminar."
Outros axentes
Coñécense tamén recepcións positivas por parte doutros axentes importantes dentro do galeguismo da época, como Xesús Alonso Montero ou Xavier Alcalá.
Repercusión en Galiza
A respecto da escasa difusión e repercusión do "Manifesto..." no campo cultural galeguista do momento, Elías Torres Feijó sinala que «o carácter excéntrico dos asinantes era xa unha pexa importante, incrementada pola súa nula intervención no campo até a altura, o que estará na base da súa escasa capacidade de interlocución e de eventual progresión das súas propostas». Con todo, tamén destaca que «ninguén até ese momento manifestara unha práctica e un proxecto reintegracionista como ese e, menos, organizadamente».
A xa amentada Pilar García Negro, sen estabelecer unha conexión totalmente directa entre as pautas propostas no texto e a política galega de anos posteriores, destacaba en 1991:"Adiantemos xa que esta demanda conservacionista, que homologa o idioma con outras realidades culturais ou, mesmo, biolóxicas (a sobrevivencia de fauna ou flora agredidas por un desenvolvemento industrial destrutor da natureza e dos seus recursos) e o fincapé que se fai na importancia do mantemento dunha cultura orixinal van ser, moi pouco tempo despois da publicación deste 'Manifesto', piares da política oficial estatal e autonómica, na liña de desvincular arreo o problema lingüístico da súa conexión político-económica e de encarecer —compensatoriamente— a importancia da cultura como formante do patrimonio común de todos os súbditos españois."En alusión ao reintegracionismo, Eduardo Maragoto afirma que «o "Manifesto para a supervivência da cultura galega" [...] marcou un punto de inflexión na historia deste movemento».
Corenta anos máis tarde, algúns dos presupostos do presente manifesto a respecto do ensino e dos medios de comunicación serían recollidos na Lei nº 1/2014, do 24 de marzo, para o aproveitamento da lingua portuguesa e vínculos coa lusofonía, máis coñecida como Lei Valentín Paz-Andrade.
Advanced Audio Coding
Tratase dun formato en propiedade, pero utilizado por multitude de aplicacións como Ahead Nero, iTunes (como m4a), Winamp etc.
Joan March Ordinas
Traxectoria
Destacou polo contrabando de tabaco, negocio no que se iniciou en 1906 en Alxer e o 1911 obtivo o monopolio de Marrocos grazas a José Calvo Sotelo dende onde empezou a facer contrabando cara á península.
Beariz
Beariz é un concello da provincia de Ourense, pertencente á comarca do Carballiño. Segundo o Padrón municipal de habitantes a súa poboación en 2018 era de 973 persoas (1477 en 2003). Limita cos concellos de Forcarei e A Lama na provincia de Pontevedra e Boborás, O Irixo e Avión na provincia de Ourense. O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é ou.
Josefina Valencia de Hubach
Josefina Valencia de Hubach, nada en Popayán, Cauca o 22 de setembro de 1913 e finada en Madrid, España o 4 de outubro de 1991, foi unha política colombiana.
Traxectoria
Nada como Josefina Valencia Muñoz, filla do mestre Guillermo Valencia e irmá do expresidente da República Guillermo León Valencia. Tivo unha infancia e mocidade privilexiada e dende moza aproveitou a súa posición social para liderar unha serie de obras sociais na súa rexión natal e para promover a igualdade de dereitos para as mulleres. Dende 1943, estivo casada co xeólogo chileno de ascendencia alemá Enrique Hubach Eggers, quen durante décadas traballou en Colombia, e con quen tivo dúas fillas.
Beariz
Xeografía
O concello limita ao norte co concello de Forcarei (provincia de Pontevedra), ao leste co Irixo e Boborás, ao sur con Avión e ao oeste coa Lama (provincia de Pontevedra). Ten unha altitude media de 610 m, e as súas augas verten no río Avia, afluente do Miño, sendo os seus vales abertos e orientados cara ao sur, con máis horas de Sol. Os seus cumios máis altos son Marcofán (940 m), o alto da Ruza (868 m) e a cima de Santo Domingo (848 m, lindando con Trasdomonte, en Forcarei). Todos eles pertencen á serra do Suído.
Josefina Valencia de Hubach
Traxectoria pública
Cando o xeneral Gustavo Rojas Pinilla tomou o poder en 1953, Josefina uniuse ó movemento nacional formado en torno seu, mentres que o seu irmán Guillermo León, entón distinguido parlamentario do Partido Conservador tomou parte na oposición. Como recompensa polo seu decidido apoio ó goberno nacional, a señora Valencia de Hubach foi nomeada polo xeneral Rojas como membro da Asemblea Nacional Constituínte (ANAC) en 1954 (dos 70 membros da ANAC só dúas eran mulleres, a outra era Esmeralda Arboleda, futura senadora e ministra), Gobernadora do Cauca en setembro de 1955, e un ano despois foi designada Ministra de Educación, cargo que exerceu até a caída de Rojas en maio de 1957; así, converteuse na primeira muller na historia de Colombia en exercer os cargos de gobernadora e mais de ministra.
Beariz
Arqueoloxía
miniatura|200px|Monumento en Beariz No concello consérvanse máis dunha ducia de mámoas, monumentos neolíticos tamén chamados antas. Destes restos provén o nome do lugar das Antas, lindante co concello do Irixo. Con menos de 20 casas, chegou a formar parte de tres parroquias (Lebozán, O Regueiro e O Regueiro) tres dioceses e tres concellos distintos (Beariz, Boborás e O Irixo).
Joan March Ordinas
Traxectoria
En 1936 March foi un dos principais financeiros do bando sublevado contra a república, e de feito foi quen pagou o alugueiro do avión que trasladou a Francisco Franco dende Canarias para comezar a guerra.
Josefina Valencia de Hubach
Traxectoria pública
A Xunta militar que sucedeu a Rojas nomeouna Embaixadora ante a Unesco (1957-1958). Posteriormente foi elixida senadora pola nacente Alianza Nacional Popular durante a década de 1960.
1191
Mortes
Historia ano a ano
Joan March Ordinas
Traxectoria
Fundou a Fundación Juan March.
Beariz
Arqueoloxía
Da idade de bronce non hai vestixios, pero puido ser moi rica e florecente, dada a cantidade de metal que existe nos montes de Beariz. Da Idade de Ferro salienta o castro de Magros, onde se encontraron restos de cerámica e pedras de moer gran. Da romanización consérvase parte dunha calzada romana e unha ponte sobre o río Verdugo.
Na idade media, Beariz, ao igual que toda a Terra de Montes, foi gobernada polos arcebispos composteláns a través dos Xuíces-Meriños, nomeados por eles, e que tiñan a súa sede e residencia no castro de Montes, en San Miguel de Presqueiras, onde había unha fortaleza e unha torre, das que hoxe só quedan ruínas.
Na Serra do Suído atópanse os singulares chozos.
Na actualidade o concello sofre un proceso de retorno de emigrantes, especialmente de México. Moitos deles regresan con grandes capitais, tratándose este dun dos concellos coa renda per-capita máis alta de Galicia.
Recursos naturais
No concello hai minas de volframio e estaño, se ben ningunha está activa na actualidade. Durante a segunda guerra mundial, axentes dos dous bandos buscaban non só apropiarse do necesario para a fabricación de pezas de artillería, senón tamén deixar ao outro bando sen esas materias primas. Así, o volframio acadou prezos moi altos, aproveitando moitos comerciantes para cobrar grandes comisións, mudando moita xente o seu oficio polo de mineiro. No concello vendíase como propio volframio obtido nas minas de Silleda, onde os labradores venderan a súa terra.
As minas de estaño deron pé á industria dos fornos de fundición, fornos artesáns que fundían o metal mesturado con pedra recollida nas minas da contorna para elaborar lingotes. Os propietarios mercaban directamente aos mineiros segundo a calidade do material e a forma de pago, pero sempre a un prezo moi superior ao marcado polo goberno.
A explotación das minas foi levaba a cabo non só por compañías, senón tamén por particulares, e nas escombreiras os nenos e mulleres recollían os restos do metal, que unha vez lavado no río achegaba ás familias unha axuda ben importante durante a posguerra.
Lugares de Beariz
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Beariz vexa: Lugares de Beariz.
Distrito de Thyolo
Thyolo é un distrito do Malawi localizado na Rexión do Sur. A súa capital é a cidade de Thyolo. Cobre unha superficie de 1.715 km2 e segundo estimacións do ano 2004 tiña unha poboación de 539.610 habitantes.
Progg
miniatura|275px|Gärdesfesten en 1970 O progg foi un movemento musical esquerdista e anti-comercial sueco que comezou a finais dos anos 60 espallándose durante os 70 no momento do seu máximo apoxeo. Non debe confundirse coas expresións inglesas "progressive music" ou "prog rock". Progg é unha contracción da palabra sueca para o progresismo musical, progressiv musik. Aínda que había bandas de progg que tocaban rock progresivo, o movemento abarcou moitos xéneros musicais diferentes.
O movemento político prog culminou ao redor do Festival de Eurovisión 1975, celebrado en Estocolmo despois da vitoria de ABBA o ano anterior. Este expresaba que "a música non pode ser un concurso" e celebrouse un "festival alternativo" como protesta. Debido a este debate Suecia non participou no Festival de Eurovisión de 1976.
O movemento progg estaba estreitamente ligado a movementos semellantes nas artes, teatro e deseño, ademais de estios de vida alternativos e visións esquerdistas. A pesar de ser un movemento político, algunhas bandas etiquetadas como progg non estaban aliñadas con ningunda axenda política. A xente que facía e escoitaba esta música foi chamada proggare en sueco.
Historia
As bandas alternativas comezaron a formarse a finais dos anos 60, pero o movemento emerxeu totalmente no verán de 1970. Ese ano celebrouse un gran festival de música alternativo no campo de Gärdet, en Estocolmo entre o 12 e 14 de xuño. O novo selo discográfico independente Silence Records publicou un recompilatorio con música do festival como o seu primeiro lanzamento, e asinou con algunhas das bandas que alí actuaron, como Träd, Gräs och Stenar e Gudibrallan. En 1971 creouse o selo MNW Music.
Durante a década dos 70 o movemento progg tivo unha forte posición na escena musical sueca. Porén, ao final da década o movemento comezou a decaer, xa que moitas das bandas disolvéronse e os foros musicais pecharon.Os ideais de esquerda volvéronse menos doinantes entre a xente nova, e a música rock e folk perderon popularidade coa aparición de novos xéneros como o hard rock ou a música electrónica.
Distrito de Nsanje
Nsanje é un distrito do Malawi localizado na Rexión do Sur. A súa capital é a cidade de Nsanje. Cobre unha superficie de 1.942 km2 e segundo estimacións do ano 2004 tiña unha poboación de 223.278 habitantes.
Compostos saturados e insaturados
En química orgánica un composto insaturado é aquel no que non todos os enlaces carbono-carbono son simples (C-C), senón que hai polo menos un enlace carbono-carbono dobre (C=C) ou triplo (C≡C). Cando todos eses enlaces son simples denomínase composto saturado. Os enlaces simples forman orbitais enlazantes de tipo sigma (σ), mentres que os enlaces dobres ou triplos teñen tanto orbitais sigma (σ) coma pi (π). Os hidrocarburos saturados ao ter só enlaces simples C-C conteñen o maior número de hidróxenos posible, e son os alcanos (como o etano, H3C-CH3), mentres que os insaturados son os alquenos (con enlaces dobres, como o eteno ou etileno, H2C=CH2) e alquinos (con enlaces triplos, como o etino ou acetileno, HC≡CH).
Se a un composto insaturado se lle engaden hidróxenos nos carbonos que formaban enlaces dobres ou triplos convértese nun composto saturado. Aos compostos insaturados poden engadírselles tamén outros átomos, como os halóxenos; por exemplo o cloro na reacción de adición:
miniatura|left|400px|Reacción de adición do 2-butino con hidróxeno para dar 2-buteno.
miniatura|left|400px|Reacción de adición do 2-buteno con cloro para dar 2-cloro-butano.
O índice de iodo é unha escala utilizada para definir o grao de insaturación dun composto orgánico con enlaces dobres ou triplos entre carbonos, por exemplo, un ácido graxo. Defínese como os gramos de iodo que reaccionan con 100 g da substancia.
Os compostos insaturados son en xeral menos estables no sentido termodinámico que os compostos saturados correspondentes: a adición de átomos nos enlaces múltiples vese favorecida debido a esta inestabilidade, o que permite utilizalos en numerosas reaccións como produtos iniciais (por exemplo na soldadura con acetileno). Esta inestabilidade obsérvase tamén en numerosas reaccións químicas, xa que certos intermediarios das reaccións/estados de transición son compostos insaturados, como na reacción de Wittig.
Corel
Corel é unha compañía canadense desenvolvedora de software. Foi fundada en 1985 por Michael Cowpland, presidente da empresa ata o ano 2000.
Compostos saturados e insaturados
Os compostos insaturados son moi variados en estrutura. Poden ser liñais, ramificados, cíclicos. Algúns compostos cíclicos que conteñen enlaces simples e múltiples denomínanse aromáticos e presentan nos seus enlaces electróns pi deslocalizados (por exemplo, o benceno). Poden levar unidos tamén diversos grupos químicos.
Os compostos orgánicos aos que se lles denomina saturados poden conter dobres enlaces establecidos entre os carbonos e outros átomos distintos do carbono. Por exemplo, cando se di que un ácido graxo é saturado referímonos a que a súa cola hidrocarbonada só ten enlaces simples entre os carbonos, pero no grupo funcional ácido do seu extremo (COOH) o carbono forma un dobre enlace co oxíxeno. Precisamente, unha forma de clasificar os ácidos graxos é distinguir entre saturados e insaturados, xa que as súas propiedades son diferentes. Os dobres enlaces dos insaturados fan que a molécula sexa máis ríxida, teña unha curvatura, forme menos enlaces de van der Waals con outras moléculas iguais veciñas e teña menor punto de fusión. Esta diferenza nos puntos de fusión fai que os lípidos con ácidos graxos insaturados tendan a ser líquidos (aceites) a temperatura ambiente, mentres que os saturados tendan a ser sólidos (sebos). Os lípidos con varios ácidos graxos, poden conter á vez ácidos graxos saturados e insaturados. Un ácido graxo pode ter un só enlace múltiple entre os carbono, e nese caso chámase monoinsaturado, ou pode ter varios, e nese caso chámase poliinsaturado.
Corel
Ofimática
Tamén está presente no sector de ofimática, despois en cota de mercado que Microsoft Office, co seu Corel WordPerfect Office X3. Esta suite ofimática integra o procesador de textos WordPerfect (anteriormente unha compañía independente), a folla de cálculo QuattroPro, un programa para crear presentacións (Presentations), e a base de datos Paradox (antes pertencente a Borland). No 2005 saíu ao mercado WordPerfect Mail.
Compostos saturados e insaturados
Nas cadeas hidrocarbonadas o dobre enlace impide a rotación arredor do átomo. Se nun dobre enlace entre carbonos os átomos unidos a eles (por exemplo hidróxenos ou, na figura, cloros) están na mesma posición dise que é un composto cis, e se están en distintas posicións, dise que é un composto trans. Isto crea isómeros cis-trans con distintas propiedades. Por exemplo, os ácidos graxos cis son os máis abondosos na natureza e considéranse máis saudables, xa que son metabolizados no corpo máis doadamente.
Igual que se fala de compostos insaturados, pode falarse tamén de aneis insaturados, enlaces insaturados (dobres ou triplos) etc.
Corel
Corel e Linux
Durante 1999-2000 lanzou varios produtos para Linux, entre eles CorelDRAW e WordPerfect. Tamén creou a súa propia distribución de Linux (Corel Linux), baseada en Debian e actualmente desenvolvida e distribuída por Xandros. A partir de 2001 Corel deixou de comercializar os seus produtos para Linux.