cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sedna
Exploración
Sedna acadará o seu perihelio ó redor dos anos 2075-2076.. Este achegamento ó Sol ofrece unha oportunidade única de estudo que non volverá a ocorrer nuns 12.000 anos. Aínda que Sedna está listado no sitio web da Exploración do Sistema Solar da NASA, non semella que a NASA estea considerando ningún tipo de misión relacionada con Sedna nestes momentos.
Instituto Arqueolóxico Alemán
Revistas arqueolóxicas publicadas
miniatura|141x141px| [[Moeda alemá de 1979 conmemorativa dos 150 anos do Instituto Arqueolóxico Alemán. ]]
Esta é unha listaxe das revistas científicas publicadas polo DAI ao longo da súa historia:
Concello de Munkedal
Munkedal é un concello sueco no condado de Västra Götaland. A súa capital é Munkedal. No mes de setembro de 2022 o municipio tiña unha poboación de 10 580 habitantes.
Lamas, Lamas, Lugo
Lamas é un lugar da parroquia de Lamas no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Teicelle, Lamas, Lugo
Teicelle é un lugar da parroquia de Lamas no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Concello de Munkedal
O concello está situado na parte central do landskap de Bohuslän, cunha pequena parte, o distrito de Valbo-Ryrs, en Dalsland. En dirección norte-sur flúe o río Örekilsälven que desemboca no Saltkällefjorden, un afluente interior do Gullmarsfjorden. O concello limita ao oeste cos municipios de Lysekil, Sotenäs e Tanum, ao norte co de Dals-Ed, ao leste co de Färgelanda, e ao sur co de Uddevalla.
Ribela, A Broza, O Saviñao
Ribela é un lugar da parroquia da Broza no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Vilarello, A Broza, O Saviñao
Vilarello é un lugar da parroquia da Broza no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Lugo, Lugo, Lugo
Lugo é a cidade da parroquia e concello homónimos, capital da comarca e provincia de Lugo.
Ácido pimélico
O ácido pimélico é un composto orgánico coa fórmula HO2C(CH2)5CO2H. O ácido pimélico é unha unidade máis longa que o ácido dicarboxílico relacionado, o ácido adípico, un precursor de moitos poliésteres e poliamidas. Porén, comparado co ácido adípico, o ácido pimélico ten unha importancia industrial relativamente pequena. Os derivados do ácido pimélico están implicados na biosíntese do aminoácido lisina e a vitamina biotina.
Biosíntese
A biosíntese do ácido pimélico non se coñece pero especúlase que empeza co malonil-CoA.
Rutas químicas e industriais
Como outros ácidos dicarboxílicos simples, desenvolvéronse moitos métodos de producir ácido pimélico. O ácido pimélico prodúcese comercialmente pola oxidación da cicloheptanona con tetróxido de dinitróxeno. Outras rutas inclúen a oxidación relativamente non selectiva do ácido palmítico e a carbonilación da caprolactona.
Outros métodos
Existen moitos outros métodos. O ácido pimélico foi sintetizado a partir da ciclohexanona e do ácido salicílico. Na primeira das rutas o carbono adicional subminístrao o dimetiloxalato, que reacciona co enolato.
Noutras sínteses, o ácido pimélico obtense a partir do ácido ciclohexeno-4-carboxílico, e tamén existe un cuarto método baseándose na reacción de adición 1,4 dos sistemas de malonato con acroleína.
Existen varias patentes para a produción de ácido pimélico.
Xesto, A Broza, O Saviñao
Xesto é un lugar da parroquia da Broza no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
A Cruz, Abuíme, O Saviñao
A Cruz é un lugar da parroquia de Abuíme no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Cacabelos, Mazoi, Lugo
Cacabelos é un lugar da parroquia de Mazoi no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
A Cruz, Chave, O Saviñao
A Cruz é un lugar da parroquia de Chave no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Juan Pazos Varela
Juan Pazos Varela, finado en Padrón o 30 de outubro de 1964, foi un comerciante, empresario e político galego.
Traxectoria
Irmán de Carlos Pazos Varela. Dono dun comercio e despois dunha fábrica de tecidos en Padrón. Foi concelleiro conservador en Padrón entre 1905 e 1911. Sufriu un atentado o 9 de xaneiro de 1911. Colaborou en El Barbero Municipal. Na ditadura de Primo de Rivera foi nomeado alcalde de Padrón. Finou en Padrón o 30 de outubro de 1964.
Vida persoal
Casou na Escravitude con Clotilde Jiménez López en 1905, e foi pai de Rafael e Ramón Pazos Jiménez.
Centro histórico de Nápoles
"Tendo en conta que o sitio ten un valor excepcional. É unha das cidades máis antigas de Europa, cuxo tecido urbano contemporáneo conserva os elementos da súa longa e axitada historia. A súa situación na baía de Nápoles confírelle un valor universal excepcional que tivo unha profunda influencia en moitas partes de Europa e máis aló. — Motivación da UNESCO"
O centro histórico de Nápoles representa o primeiro núcleo histórico da cidade. Contén 27 séculos de historia.
Na súa maioría declarado Patrimonio da Humanidade pola UNESCO en 1995 (unhas 1021 hectáreas), incluíuse na relación de bens a protexer, a súa particular singularidade reside na conservación e uso case total do trazado viario da antiga Grecia.
Historia
A área considerada patrimonio da UNESCO ocupa aproximadamente 1021 hectáreas e contén os seguintes barrios: Avvocata, Montecalvario, San Giuseppe, Porto, Pendino, Mercato (Municipalità I), Stella, San Carlo all'Arena, (Municipalità III), Chiaia, San Ferdinando, San Lorenzo, Vicarìa e parte dos outeiros de Vomero e Posillipo.
O terremoto de Irpinia de 1980 danou parte do centro histórico e sacou á luz problemas estruturais e sociais (mesmo antigos) aos que se decidiu reparar tamén urbanisticamente coa promulgación da lei n. 219 de 1981, pola que se establecen disposicións para a ordenación e control da actividade edificatoria, sancionando, recuperando e rehabilitando as edificacións ilegais. Actualmente, gran parte do centro histórico da cidade atópase en malas condicións e apto para a súa conservación, de feito, moitas estruturas, ademais das xa mencionadas igrexas de arte (fontes, pazos, arquitectura antiga, santuarios sagrados etc.) atópanse en condicións de extremo abandono, para facer fronte a esta emerxencia, diversas organizacións e comités cidadáns tratan de que a UNESCO interveña.
Un acordo asinado entre a rexión de Campania, o municipio e o Ministerio de Patrimonio Cultural, supuxo que a Unión Europea destinase 100 millóns de euros en xuño de 2012 para realizar traballos de restauración sobre os monumentos do centro histórico máis en risco.
thumb|Barrios que forman parte do Patrimonio Mundial
O Centro Antigo
thumb|left|O centro antico di Napoli, correspondente á zona dos [[decumani di Napoli|decumani]]
A cidade ten dous núcleos antigos verdadeiros e orixinais: o primeiro é o outeiro de Pizzofalcone no que naceu a cidade de Partenope, mentres que o segundo é a zona do decumano de Nápoles onde naceu Neapolis. Neste último espazo, en concreto, concentráronse todas as edificacións ao longo dos séculos ata o século XVI, coa apertura cara ao oeste da cidade a instancias do vicerrei español don Pedro de Toledo.
Neste lugar atópanse un número especialmente elevado de recursos culturais e artísticos: obeliscos, mosteiros, claustros, museos, as famosas rúas dos beléns, catacumbas, escavacións arqueolóxicas ao aire libre e subterráneas con restos romanos e gregos, incluíndo o teatro romano, estatuas e baixorrelevos, frisos monumentais, así como columnas medievais que sosteñen edificios históricos antigos e moito máis.
thumb|A mesa Strozzi. No século XV, destaca unha Nápoles pechada na zona antiga Só o centro antigo, que incorpora os distritos de San Giuseppe, Porto, Pendino, Mercato, San Lorenzo e Vicarìa que, máis concretamente, corresponden case á zona dos decumanos de Nápoles, ve a existencia de máis de 200 igrexas históricas ao que se vincula a actividade de famosos expoñentes da arte italiana. Entre os principais artistas están: Giotto, Caravaggio, Donatello, Giuseppe Sanmartino, Luca Giordano, Cosimo Fanzago, Luigi Vanvitelli, José de Ribera, Domenichino, Guido Reni, Tino di Camaino, Marco dal Pino, Simone Martini, Mattia Preti e moitos outros.
Durante a época medieval, a cidade estaba dividida en barrios. Estes foron: Capuana, Montagna, Nido, Porto, Portanova e Forcella. Neste contexto a cidade estaba pechada polas súas murallas máis aló das cales había unha prohibición absoluta de construír. A característica que distinguiu o centro antigo de Nápoles, de feito, é a case exclusión do desenvolvemento en extensión da cidade, favorecendo así o crecemento "en altura". A circunstancia de que a cidade se apoia sobre solo de tufa calcaria favoreceu prácticas de levantamento de edificacións existentes, extraendo o material das canteiras subterráneas xa utilizadas dende o primeiro nacemento da cidade.
Porén, o traslado do poder político ao Maschio Angioino foi un primeiro impulso para que a aristocracia local arrastrase as súas residencias nobres cara á parte occidental da cidade.
A apertura ao oeste co vicerreinado español
Estas reformas determinaron na cidade a “reconquista” do mar que dende a chegada de Partenope e ata entón non se utilizaba.
Os grandes edificios da época borbónica
thumb|Nápoles no primeiro cuarto do século XVIII Co paso do vicerreinado español ao reino borbónico prodúcese o salto cultural definitivo da cidade, que se converteu no destino extremo do Grand Tour europeo.
Nápoles madura a súa propia conciencia ilustrada confirmándose como a gran capital europea. En apenas vinte anos (de 1730 a 1750) construíronse impresionantes edificios, símbolo do nivel cultural alcanzado: a reggia di Capodimonte, o real Albergo dei Poveri e o Teatro di San Carlo.
Coa chegada do neoclasicismo de principios do século XIX (e tamén do eclecticismo de finais de século), o centro histórico amplíase tamén á zona de Posillipo e Vomero, explotando estes "novos" espazos caracterizados por paisaxes de particular beleza e por un amplo espazo natural circundante. Así nacen a Villa Floridiana, Villa Rosebery e moitas outras importantes vilas napolitanas.
Barcia, Mazoi, Lugo
Barcia é un lugar da parroquia de Mazoi no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Filmes de Italia propostos ó Óscar ó mellor filme internacional
miniatura|200x200px|O director italiano [[Federico Fellini recibiu catro Óscar ó mellor filme internaciona, máis ca ningún outro director na historia da Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas, e presentou outros tres filmes á Academia.]] Italia presentou filmes para o Óscar ó mellor filme internacional dende a concepción do premio. O premio é concedido anualmente pola Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas dos Estados Unidos de América a unha longametraxe producida fóra dos Estados Unidos e cuxo diálogo estea principalmente nunha lingua diferente do inglés. O galardón foi creado para a 28ª edición dos premios, sucedendo os premios honoríficos non competitivos que se presentaron entre 1947 e 1955 en recoñecemento dos mellores filmes en lingua estranxeira estreados nos Estados Unidos.
Até o ano 2022, trinta a tres filmes italianos foron nomeados ó Óscar ó mellor filme internacional, e catorce deles conseguiron o premio. Entre tódolos países que presentaron filmes ó premio, Italia atópase no primeiro posto en termos de filmes premiados, seguido por Francia (nove premios) e España (catro premios), e segundo en termos de nomeamentos, detrás de Francia (trinta e catro nomeamentos) e por diante de España (dezanove nomeamentos). Os únicos directores italianos con múltiples premios son Federico Fellini e Vittorio De Sica. Fellini recibiu catro premios por La strada, Le notti di Cabiria, Fellini 8½ e Amarcord, máis ca ningún outros director nos Óscar, e tivo outros tres premios presentados, aínda que ningún deles foi finalmente nomeado. De Sica recibiu dous premios de Honra antes da creación formal do premio por Sciuscià e Ladrón de bicicletas e tivo dous premios Óscar por Ieri, oggi, domani e Il giardino dei Finzi-Contini, e tivo outro filme, Matrimonio all'Italiana, aceptado como nomeado.
Propostas
A Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas convidou as industrias cinematográficas de varios países a presentar os seus mellores filmes para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa dende o ano 1956. O Comité desta categoría supervisa todo o proceso e revisa tódolos filmes enviados. Despois disto, realízase unha votación secreta para determinar os cinco nomeados ó premio. A continuación amósase unha lista dos filmes que presentou Italia para a súa valoración pola Academia co respectivo ano e cerimonia de entrega.
A Barreira, Meilán, Lugo
A Barreira é un lugar da parroquia de Meilán no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Fobos 1
Fobos 1 foi unha sonda espacial soviética lanzada cara Marte o 7 de xullo de 1988 mediante un foguete Proton K/D-2 desde o cosmódromo de Baikonur.
Características
Fobos 1 foi unha sonda espacial soviética que, xunto coa súa case xemelga Fobos 2, foi enviada a estudar Marte e o seu satélite Fobos. Sucesoras das sondas Vega 1 e Vega 2 destinadas a estudar Venus, os obxectivos das sondas Fobos era estudar a contorna interplanetaria, o Sol, o plasma nas proximidades de Marte, estudar a superficie e atmosfera do planeta e estudar a composición superficial de Fobos. Ambas sondas contaron con colaboración internacional, con 14 países contribuíndo con experimentos ou infraestrutura.
A sonda estaba composta por unha sección principal presurizada con forma de toro que contiña a electrónica da nave, rodeando un módulo cilíndrico coa instrumentación científica e, por debaixo do conxunto, catro tanques esféricos de hidracina para a propulsión e o control de actitude, formado por 28 propulsores: 24 cun pulo de 50 N e catro de 10 N. Ademais cada sonda levaba unha subsonda que tería que ser soltada na superficie de Fobos para estudiala, e Fobos 2 levaba un pequeno aterrizador que tería sido capaz de saltar entre varios puntos da lúa.
A sonda funcionou con normalidade ata que fallou en comunicarse coa Terra o 2 de setembro de 1989. O contacto non se recuperou xamais. Unha investigación revelou que o problema estivo nos comandos de software enviados desde o control de terra á nave entre o 29 e o 30 de agosto, que contiñan erros que desactivaron os propulsores, impedindo á nave orientarse para comunicarse ou xerar enerxía cos seus paneis solares.
Eirexe, Louredo, O Saviñao
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Mazoi, Mazoi, Lugo
Mazoi é un lugar da parroquia de Mazoi no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Concello de Mönsterås
Mönsterås é un concello sueco no condado de Kalmar. A súa capital é Mönsterås e en setembro do ano 2022 o municipio tiña unha poboación de 13 287 habitantes.
Eirexe, Mourelos, O Saviñao
Eirexe é un lugar da parroquia de Mourelos no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Castro, Meilán, Lugo
Castro é un lugar da parroquia de Meilán no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Eirexe, Abuíme, O Saviñao
Eirexe é un lugar da parroquia de Abuíme no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Filmes de Finlandia propostos ó Óscar ó mellor filme internacional
miniatura|[[Aki Kaurismäki foi o director do primeiro filme finés nomeado ao premio.]] Finlandia presentou filmes para o Óscar ó mellor filme internacional dende o ano 1973. O premio é concedido anualmente pola Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas dos Estados Unidos de América a unha longametraxe producida fóra dos Estados Unidos e cuxo diálogo estea principalmente nunha lingua diferente do inglés. O galardón foi creado para a 28ª edición dos premios, sucedendo os premios honoríficos non competitivos que se presentaron entre 1947 e 1955 en recoñecemento dos mellores filmes en lingua estranxeira estreados nos Estados Unidos.
Propostas
A Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas convidou as industrias cinematográficas de varios países a presentar os seus mellores filmes para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa dende o ano 1956. O Comité desta categoría supervisa todo o proceso e revisa tódolos filmes enviados. Despois disto, realízase unha votación secreta para determinar os cinco nomeados ó premio. A continuación amósase unha lista dos filmes que presentou Finlandia para a súa valoración pola Academia co respectivo ano e cerimonia de entrega.
Castro, San Xoán de Pena, Lugo
Castro é un lugar da parroquia de San Xoán de Pena no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Nova Zelandia
Nova Zelandia ou Nova Celandia (en New Zealand, e en Aotearoa) é un país insular de Oceanía que se localiza no suroeste do océano Pacífico, formado por dúas grandes illas, a Illa Norte e a Illa Sur, xunto a outras moitas illas menores, destacando entre elas a Illa Stewart e as Illas Chatham. O Reino de Nova Zelandia tamén inclúe as Illas Cook e Niue (estados autónomos en libre asociación), e Tokelau.
Nova Zelandia, notable polo seu illamento xeográfico, está situada preto de 2000 quilómetros ao sueste de Australia no mar de Tasmania, e os seus veciños máis próximos ao norte son Nova Caledonia, Fidxi e Tonga. Debido a este longo illamento, no país desenvolveuse unha fauna endémica dominada polas aves, moitas das cales se extinguiron logo da chegada dos humanos e os mamíferos que introduciron sen ningún control. A maior parte da poboación neozelandesa é de ascendencia europea; os indíxenas maorís son a minoría máis numerosa. Os asiáticos e os polinesios tamén son minorías significativas, especialmente nas zonas urbanas. Aínda que ten tres idiomas oficiais, o máis falado con diferenza é o inglés.
Moeda de Rodas
miniatura|[[Estatero de ouro de Rodas. Ca. 250-230 a. de C.]] miniatura|[[Dracma de prata de Rodas de padrón ático. Ca. 88-42 a. de C.]] A moeda de Rodas abrangue as cuñaxes levadas a cabo baixo o poder político da illa de Rodas durante os períodos clásico e helenístico, o que daquela abranguía tamén a zona de Caria, en Asia Menor.
Nova Zelandia
O xefe de Estado de Nova Zelandia é Carlos III, como rei de Nova Zelandia, e está representado por un gobernador xeral, mentres que o poder executivo é exercido polo gabinete e o Primeiro Ministro. As súas cidades sitúanse entre as de mellor calidade de vida no mundo. Nova Zelandia é un país desenvolvido que se sitúa en lugares altos dentro de escalas internacionais sobre moitos temas, incluíndo a ausencia de corrupción, o nivel de educación e a liberdade económica, pero sen dúbida entre o que máis resalta, é no seu índice de desenvolvemento humano, que o sitúa sexto no mundo en 2012, e os seus índices de democracia, os cales sitúano na gran maioría das publicacións e estudos importantes como o país máis libre e co maior respecto aos dereitos civís no mundo.
Moeda de Rodas
Ademais de Rodas e Caria, moitos outros estados do Mediterráneo oriental adoptaron o sistema monetario rodio, que chegou a acadar unha ampla circulación na rexión. Mesmo o reino tolemaico, un importante estado helenístico mediterráneo, chegou a asumir o sistema monetario de Rodas durante un curto período.
Nova Zelandia
Etimoloxía
miniatura|esquerda|Mapa de [[1657 que mostra a costa occidental de Nova Zeelandia.]]
Moeda de Rodas
Historia
Rodas, foi unha gran potencia marítima e mercantil, ata o punto de que as mercadorías sirias con destino a Exipto facían un desvío para pasar por Rodas. Os rodios tamén fixeron grandes contribucións para a loita contra a pirataría na rexión. Rodas era un aliado do reino tolemaico.
Nova Zelandia
Etimoloxía
Os maorís refírense á illa Norte como Te Ika un Maui (o peixe de Maui) e á Illa Sur como Te wai pounamu (as augas de pedra verde) ou Te Waka ou Aoraki (a canoa de Aoraki). Ata principios do século XX, a illa Norte foi tamén coñecida como Aotearoa (coloquialmente traducido como 'terra da gran nube branca') ; no maorí moderno, este nome refírese a todo o país. Aotearoa é tamén utilizado neste sentido no inglés de Nova Zelandia, onde pode ser utilizado por si só ou combinado co nome en inglés, Aotearoa New Zealand.
O primeiro nome europeo para Nova Zelandia foi Staaten Land, nome dado polo explorador neerlandés Abel Tasman, quen, en 1642 se converteu no primeiro europeo en ver as illas. Tasman asumiu que era parte do «continente austral» descuberto por Jacob Le Maire en 1615, fronte á punta meridional de América do Sur. Este tamén fora nomeado Staten Landt, que significa «terra dos Estados xerais (neerlandeses)».
Moeda de Rodas
Historia
O asedio de Rodas (305-304 a. de C.) por parte de Demetrio I de Macedonia tivo como consecuencia unha maior liberdade de acción para os rodios e un fortalecemento dos seus lazos co Exipto tolemaico, aínda que a finalidade do asedio fora a ruptura desa alianza.
Nova Zelandia
Etimoloxía
O nome de Nova Zelandia orixinouse cos cartógrafos neerlandeses, quen chamaron a estas illas Nova Zeelandia, en honor á provincia neerlandesa de Zelandia. Non está claro exactamente quen acuñou a expresión «Nova Zelandia», pero apareceu por vez primeira en 1645 e puido ser elixido polo cartógrafo Joan Blaeu.
Moeda de Rodas
Padrón monetario de Rodas
O goberno de Atenas implantou temporalmente o padrón ático nas cecas establecidas en Rodas. No entanto, á medida que foi diminuíndo a influencia ateniense e foi crecendo a importancia de Rodas logo da súa unificación, o padrón rodio comezou a estenderse por todo o Mediterráneo oriental. esquerda|miniatura|En verde, o territorio controlado por [[Rodas (en verde máis claro a zona logo do Tratado de Apamea en 188 a. de C.).]]A finais do século IV a. de C., a rexión do Exeo compatibilizaba o uso dos sistemas ateniense e rodio. O padrón de Rodas substituíu o sistema exinético para a moeda de prata na maioría das cecas das Cícladas no século III a. de C., e en tempos de Alexandre o Grande foi aceptado pola maioría dos territorios de Xonia e Caria, e por numerosos estados das Cícladas e de Propontis. A adopción do estándar ponderal ático por parte de Alexandre provocou a desaparición dos restantes padróns de peso, agás o ático e o rodio.
Nova Zelandia
Historia
esquerda|miniatura|Chegados desde [[Polinesia oriental, os maorís establecéronse en Nova Zelandia, concluíndo unha longa cadea de migracións.]]
Moeda de Rodas
Padrón monetario de Rodas
Máis tarde, o padrón de Rodas tamén foi asumido polo reino tolemaico durante o período de transición entre o abandono do sistema ático e a implantación do sistema monetario tolemaico. Este período sitúase entre os anos 310 e 298 a. de C.
Nova Zelandia
Asentamentos polinesios
Nova Zelandia é unha das masas de terra máis recentemente poboadas. Os primeiros poboadores coñecidos foron os polinesios que, de acordo coa maioría dos investigadores, chegaron en canoa entre os anos 1300 e 1250 a. C. Algúns investigadores suxiren que no 150 a. C. existíu outra vaga de inmigrantes; anos máis tarde estes habitantes morreron ou abandonaron as illas. Ao longo dos séculos seguintes, os inmigrantes polinesios crearon unha cultura distinta, agora coñecida como maorí. A poboación dividíase en iwi (tribos) e hapu (subtribos) que cooperaban, competían e, nalgunhas ocasións, loitaban entre si. Nalgún momento, un grupo maorí emigrou ás illas Chatham, onde desenvolveron unha cultura distinta, a moriori.
Moeda de Rodas
Padrón monetario de Rodas
Nos seus inicios, o padrón rodio baseábase en tetradracmas e moedas de maior peso, aínda que estas últimas foron abandonadas axiña e mesmo os tetradracmas foron perdendo peso progresivamente ata acabar por substituírse por didracmas máis lixeiros. Os primeiros tetradracmas tiñan un peso de 15,6 gramos, que circulaban en paralelo a didracmas de 7,8 gramos, mais a partir de que os segundos substituíron os primeiros o seu peso baixou ata os 6,7 gramos.
Nova Zelandia
Exploradores europeos
miniatura|Primeiro contacto entre os maorís e os europeos, en [[1642.]]
Moeda de Rodas
Padrón monetario de Rodas
Hai evidencias epigráficas da circulación simultánea de plinthopforoi rodios e da liga Licia, polo menos dun xeito informal, dada a súa aparición conxunta en diversos achados monetarios. Con todo, as moedas pertencentes ao padrón licio son lixeiramente máis lixeiras en peso que as do sistema rodio.
Nova Zelandia
Exploradores europeos
Os primeiros europeos que chegaron a Nova Zelandia foron o explorador neerlandés Abel Tasman e a súa tripulación en 1642. Os maorís mataron catro membros da tripulación e ningún europeo regresou para Nova Zelandia ata a viaxe do explorador inglés James Cook. En 1769, Cook chegou a Nova Zelandia e explorou case toda a costa. Logo de Cook, o territorio neozelandés foi visitado por numerosos cazadores de baleas e focas, e buques comerciais provenientes de Europa e os Estados Unidos. Alí intercambiaban alimentos e bens europeos, especialmente metais, ferramentas e armas, por madeira maorí, alimentos, artefactos, auga e en ocasións, sexo.
Rally de Ourense de 1992
O Rally de Ourense de 1992 foi a 25º edición de dito rally. Foi puntuable para a tempada 1992 do Campionato de Galicia de Rally, así como para o Campionato de España de Rallys. Celebrouse entre o 16 e o 18 de outubro e o vencedor foi o cántabro Chus Puras.
Moeda de Rodas
Padrón monetario de Rodas
Os tetradracmas e as moedas de ouro orixinarias de Rodas desapareceron durante un período bastante longo. Pola súa banda, os didracmas (de 6,7 gramos) acadaron unha posición sólida, coa súa ampla circulación no comercio de Mediterráneo oriental, aínda que o seu peso atípico non permitiu que funcionasen como un verdadeiro medio de intercambio internacional. Moitas moedas de prata de Rodas foron fundidas en Exipto logo da súa circulación alí, e posteriormente cuñáronse con aquel metal moedas tolemaicas.
Durante o asedio de Rodas de 88 a. de C. por parte de Mitrídates VI produciuse unha suposta serie de emerxencia de grandes moedas de bronce.
Cecas
En Rodas radicaban as cecas máis importantes da rexión. Fóra dos territorios controlados por Rodas, en Éfeso estaba a ceca máis significativa de todas cantas cuñaban consonte o sistema monetario rodio.
En Naxos cuñáronse tetróbolos ou dracmas do padrón rodio, en tanto que usaban o estándar exineta para outras moedas.
Ios é outra illa que viu un uso limitado do padrón rodio. A illa coñécese principalmente por albergar a tumba de Homero, e alí descubriuse un pequeno achado de didracmas cuñados entre 350 e 320 a. de C. que amosaban o retrato e o nome de Homero nos seus anversos.
Fin da moeda local
A desaparición definitiva da moeda de Rodas veu provocada polas derradeiras guerras civís da Roma republicana, a partir da guerra de César. Moitas pequenas moedas de prata Helenísticas deixaron de existir nese momento. No ano 30 a. de C., os denarios e outras moedas do sistema monetario Romano eran xa claramente dominantes nas partes orientais do Imperio.
Rodas pasou a estar totalmente baixo o dominio romano en 31 d. de C., e integrouse na provincia de Asia en 44 d. de C.
Imitacións da moeda de Rodas
Demostrouse que en Licia, no territorio continental de Asia Menor, circularon imitacións da moeda rodia entre os anos 188 e 167 a. de C. Estas moedas imitaban as versións máis antigas da moeda de Rodas. miniatura|[[Tetradracma de Rodas coa figura do deus do Sol, Helios, no anverso, e unha rosa no reverso. ]]
Caracterización
Helios, o deus do Sol, era a deidade prominente para os rodios e, por este motivo, apareceu nos anversos das súas moedas durante catro séculos. Os deseños da moeda de Rodas non se viron afectados polas campañas de Alexandre o Grande.
Eirexe, Marrube, O Saviñao
Eirexe é un lugar da parroquia de Marrube no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Rally de Ourense de 1992
Inscritos
Inscribíronse 60 pilotos, incluídos os primeiros clasificados no Campionato de España, do que o Rally de Ourense era unha das últimas probas. O canario Ricardo Avero, cuarto no campionato, foi o único dos primeiros clasificados que non se inscribiu. Tanto Chus Puras como Luis Monzón e José María Ponce chegaron á proba ourensá con opcións para se proclamaren campións de España. Respecto ao campionato galego participaron tamén os principais pilotos (Castrillón, Piñeiro, Paz, Magdaleno, Blach), destacando a ausencia de Manolo Senra, máis centrado nos rallys de terra.
Nova Zelandia
Exploradores europeos
A introdución da pataca e o mosquete transformou a agricultura e a guerra, comezando no norte e estendéndose cara ao sur. A pataca foi especialmente adecuada para o clima frío e a grande altitude do país, proporcionando unha fonte de alimento fiable, o que permitiu unha maior duración das campañas militares cada vez máis agresivas. Como resultado, nas Guerras dos Mosquetes producíronse máis de 600 batallas entre tribos maorís desde 1801 a 1840, nas que se utilizaron mosquetes proporcionados por comerciantes europeos, que causaron a morte de entre 30 000 e 40 000 maorís. Porén, as enfermidades introducidas polos colonizadores tiveron un papel aínda maior no declive da poboación maorí, que caeu preto dun 40 % durante o século XIX. Desde principios do mesmo século, os misioneiros cristiáns comezaron a chegar a Nova Zelandia, para finalmente converter a maioría da poboación maorí, aínda que os seus avances iniciais foron principalmente entre os membros máis descontentos da sociedade.
Rally de Ourense de 1992
Resumo
Os Lancia Delta HF Integrale de Chus Puras e Luis Monzón foron os máis rápidos con moita diferenza, ata que este último tivo que abandonar no segundo paso por Castro Caldelas por un problema mecánico, polo que Puras chegou á meta de xeito despreocupado con máis de 5 minutos de vantaxe sobre o BMW M3 de Chema Ponce, que rematou segundo, e máis de 11 sobre o terceiro, Luis Climent. O líder do campionato galego, Germán Castrillón abandonou antes de comezar a sección nocturna, cando ía en quinta posición. Con todo, incluso co abandono rematou o rally como campión galego. Tamén abandonaron Daniel Alonso, Oriol Gómez e Javier Piñeiro. Sergio Vallejo e José María Banga aproveitaron estes abandonos para metérense entre os cinco primeiros.
Nova Zelandia
Exploradores europeos
miniatura|esquerda|Primeira colonia escocesa en Nova Zelandia. Póster de 1839 promovendo a inmigración escocesa cara ao país.
Tratado de Waitangi
Debido á natureza sen lei do asentamento europeo e do crecente interese francés polo territorio, en 1832 o goberno británico enviou a James Busby como representante británico para Nova Zelandia. Busby non puido levar a lei e a orde á colonia europea, pero si puido supervisar a introdución da primeira bandeira nacional o 20 de marzo de 1834. En outubro de 1835, tras un anuncio polo que impedían a soberanía francesa, a efémera nación das Tribos Unidas de Nova Zelandia enviou a Declaración de independencia de Nova Zelandia ao rei Guillerme IV do Reino Unido, pedíndolle protección.
miniatura|100px|Folla do Tratado de Waitangi Os continuos disturbios e a acción legal da Declaración de independencia, levaron a que a Oficina Colonial enviase o capitán William Hobson a Nova Zelandia para reclamar a soberanía da Coroa británica e negociar un tratado cos maorís. O Tratado de Waitangi asinouse na Baía de Illas o 6 de febreiro de 1840. Aínda que a redacción se fixo de forma apresurada, e a confusión e os desacordos aínda rodean a súa tradución, o tratado é xeralmente recoñecido como un dos documentos fundadores do país e é considerado polos maorís como unha garantía dos seus dereitos. En resposta ao intento da Compañía de Nova Zelandia por establecer un asentamento independente en Wellington e a «compra» de terra en Akaroa por parte de colonos franceses, Hobson declarou a soberanía británica sobre a totalidade do territorio neozelandés o 21 de maio de 1840, pese a que aínda circulaban algunhas copias do Tratado. Coa firma do Tratado e a declaración de soberanía, o número de inmigrantes, especialmente os que proviñan do Reino Unido, comezou a aumentar.
Primeiros gobernos
miniatura|dereita|Morte de [[Gustavus von Tempsky durante as Guerras de Nova Zelandia.]]
En 1852 creouse un goberno representativo para a colonia, logo de que o Reino Unido aprobase a Lei Constitucional de Nova Zelandia nese mesmo ano. En 1854 reuniuse o primeiro parlamento de Nova Zelandia, e para 1856 a colonia volveuse efectivamente autónoma coa creación dun goberno responsable de todos os asuntos nacionais distintos á lexislación local. O control sobre a política nativa pasou ao goberno colonial ata mediados da década de 1860.
miniatura|esquerda|Infantería do 2° batallón, Rexemento de Auckland na batalla do Somme, setembro de [[1916.]]
Séculos XX e XXI
En 1907 Nova Zelandia declarouse un dominio dentro do Imperio británico, e en 1947 adoptou o Estatuto de Westminter, que a converteu nun membro da Mancomunidade de Nacións, malia que na práctica o Reino Unido deixara de xogar un papel importante no goberno de Nova Zelandia desde había tempo. A medida que o país se volveu politicamente máis independente crecía a súa dependencia económica; na década de 1890, o envío refrixerado permitiu a exportación de carne e produtos lácteos para o Reino Unido, un comercio que serviu de base para o crecemento económico neozelandés.
Sendo o país membro do Imperio británico, os soldados de Nova Zelandia combateron ao seu lado na guerra dos Bóeres, a primeira e a segunda guerra mundial. O país segue en gran parte as tendencias da economía mundial e sufriu como outros a Gran Depresión da década de 1930. A crise económica conduciu á elección dun goberno liderado polo Partido Laborista, que estableceu un amplo Estado de benestar e unha economía proteccionista.
miniatura|Representantes do [[pobo maorí no Foro de Asuntos dos Pobos Indíxenas da ONU.]]
Deste xeito, a economía experimentou unha crecente prosperidade trala segunda guerra mundial. Porén, estábanse desenvolvendo algúns problemas sociais, sobresaíndo o feito de que os maorís comezaron a deixar a súa típica vida rural para se trasladaren ás cidades á busca de traballo. Desenvolveuse entón un movemento de protesta maorí, que criticou o eurocentrismo e traballou para un maior recoñecemento da cultura maorí e o Tratado de Waitangi, que segundo sentían, non fora cumprido totalmente. En 1975, creouse un tribunal Waitangi para investigar denuncias de violacións do Tratado, que en 1985 aínda seguía activo para investigar varios agravios históricos. Do mesmo xeito que noutros países desenvolvidos, a evolución social acelerouse na década de 1970 e os costumes sociais e políticas mudaron.
O acceso do Reino Unido á Comunidade Económica Europea en 1973 reduciu drasticamente as exportacións de Nova Zelandia ao que fora o seu maior mercado. Isto e a crise do petróleo de 1973 implicaron importantes cambios económicos e sociais durante a década de 1980. Este proceso tivo lugar baixo o cuarto mandato do goberno laborista, encabezado polo Ministro de Facenda Roger Douglas, quen introduciu unha serie de medidas para transformar a economía, comunmente denominadas como Rogernomics, as cales comezaron a funcionar desde 1984.
As novas políticas económicas levaron á liberalización da economía de Nova Zelandia, o cal evitou unha crise económica e levou o país a manter relacións diplomáticas con máis estados, destacando Australia e os Estados Unidos, ademais de participar en varios conflitos armados ao redor do mundo. A comezos do século XXI mantense como un dos países con mellor calidade de vida segundo a ONU ; aínda que a inmigración, a desigualdade social e outros fenómenos como a fuga de cerebros, son algúns dos problemas que aínda prevalecen no país.
Xeografía
miniatura|300px|dereita|O [[Monte Cook é a montaña máis alta de Nova Zelandia.]] miniatura|esquerda|[[Parque Nacional Abel Tasman na Illa Sur.]] miniatura|esquerda|Mapa de Nova Zelandia.
Nova Zelandia está formada por dúas illas principais, as illas Norte e Sur, (Che Ika un Maui e Che wai pounamu en maorí e respectivamente) así como por bastantes illas máis pequenas. As illas atópanse entre as latitudes 29° e 53° S e lonxitudes de 165° e 176° E. As dúas illas principais están separadas polo estreito de Cook, que ten 22 km de ancho no seu punto máis angosto. A área total do país ascende a 268 021 km², é lixeiramente menor que Italia ou Xapón e un pouco maior que o Reino Unido. O país é longo (máis de 1600 km no seu eixe nor-nordeste) e estreito (cun ancho máximo de 400 km), con aproximadamente 15 134 km de litoral. Logo das Illas Norte e Sur, as cinco illas habitadas maiores son a Illa Stewart, as Illas Chatham (Rekohu), Illa Gran Barreira (no golfo de Hauraki), Illa D'Urville (no estreito de Marlborough) e a Illa Waiheke (a máis poboada das cinco). O país conta con extensos recursos mariños, coa sétima zona económica exclusiva maior no mundo, que cobre máis de 4.000.000 km², o que se traduce en máis de quince veces a súa superficie terrestre.
A Illa Sur é a masa de terra maior de Nova Zelandia e está dividida ao longo polos Alpes do Sur. Dentro desta cordilleira existen 23 picos de máis de 3000 msnm, o máis alto dos cales é o monte Cook ou Aoraki, con 3724 msnm, que ten ó pé o laga glaciar Pukaki. As partes máis altas da Illa Sur están cubertas por bosques, protexidos por varios parques nacionais como os de Abel Tasman e Kahurangi. Fiordland, na esquina suroeste da Illa Sur, é unha área de altas montañas cortadas por fiordes empinados. A Illa Norte é menos montañosa pero está marcada polo vulcanismo. A zona volcánica de Taupo, unha gran meseta volcánica, segue sendo moi activa. Nesta meseta atópanse a montaña máis alta da Illa Norte, o monte Ruapehu (2797 msnm), e o lago maior do país, o lago Taupo. O norte da illa é unha área máis chá, que antes da chegada dos europeos estaba cuberta por árbores kauri.
Eirexe, Marrube, O Saviñao
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
A Lama, Abuíme, O Saviñao
A Lama é un lugar da parroquia de Abuíme no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Toponimia
O orónimo provén do latín, e indica un lugar con lama ou lodo.
Nova Zelandia
Xeografía
O país debe a súa variada topografía, e talvez a súa aparición por encima das ondas, ao límite dinámico que se atopa entre as placas do Pacífico e indoaustraliana. Nova Zelandia é parte de Zealandia, un continente case da metade do tamaño de Australia, que se mergullou gradualmente logo de separarse do supercontinente Gondwana. Hai aproximadamente 25 millóns de anos un cambio nos movementos das placas tectónicas comezou un proceso de elevación e compresión do terreo. Agora este proceso é máis evidente nos Alpes do Sur, formados pola compresión da cortiza terrestre xusto á beira da falla alpina. Noutros lugares, o límite das placas implica a subdución dunha placa debaixo da outra, creando varias fosas, como a de Puysegur, ao sur, a fosa de Hikurangi, ao leste e as fosas de Kermadec e de Tonga máis ao norte. Esta situación nun límite de placas fai que en Nova Zelandia a sismicidade sexa moi activa e teña vulcanismo.
Clima
dereita|miniatura|Vista satélite de Nova Zelandia. A latitude de Nova Zelandia, entre os paralelos 34° a 47° S, corresponde estreitamente á de Italia no hemisferio norte. Con todo, o seu illamento de influencias continentais e a exposición aos ventos fríos do sur e as correntes oceánicas, dan ao clima un carácter máis temperado. O clima en todo o país é temperado, principalmente oceánico, con temperaturas anuais medias que van desde os 10 °C no sur, ata os 16 °C no norte. As temperaturas máximas e mínimas históricas foron 42,4 °C en Canterbury e -21,6 °C en Ophir, Otago.
As condicións climáticas varían considerablemente entre as distintas rexións: de extremadamente húmido en West Coast, a case semiárido no interior de Canterbury e subtropical en Northland. Das sete cidades máis importantes, Christchurch é a máis seca, recibindo de media só 640 mm de choiva por ano; Auckland, a máis húmida, recibe case o dobre desa cantidade. Auckland, Wellington e Christchurch reciben unha media anual de 2000 horas de sol. O sur e o suroeste da Illa Sur teñen un clima máis frío, con arredor de 1400 a 1600 horas de luz solar; o norte e o nordeste da Illa Sur son as áreas máis solleiras do país e reciben aproximadamente entre 2400 e 2500 horas de sol.
Flora e fauna
O illamento xeográfico de 80 millóns de anos e a bioxeografía das illas son os responsables da variedade única de especies vexetais e animais do país, os cales evolucionaron da vida silvestre de Gondwana, ou ben, lograron chegar ás costas voando, nadando ou arrastrados polo océano. Arredor do 82 % das plantas vasculares nativas de Nova Zelandia son endémicas, abarcando 1944 especies de 65 xéneros dunha soa familia. Os dous tipos principais de bosques son aqueles dominados por podocarpos e/ou kauris, e en climas máis frescos os máis importantes son as faias do sur. Os tipos de vexetación restantes consisten en pastos, a maioría dos cales son matas.
miniatura|esquerda|Árbore [[pohutukawa.]]
Antes da chegada dos seres humanos aproximadamente o 80 % da terra estaba cuberta por bosques, xa que só as zonas altas, estériles e volcánicas non tiñan árbores. As fragas foron dominadas polas aves, e a ausencia de predadores mamíferos causou que algunhas especies como o kiwi, o kakapo e o takahe evolucionasen sen a habilidade de voar. A chegada dos seres humanos e a introdución de ratas, furóns e outros mamíferos levaron á extinción de varias especies de aves, incluíndo aves grandes como a moa e a aguia de Haast.
Castro, Santo André de Castro, Lugo
Castro é un lugar da parroquia de Santo André de Castro no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Moeda de Rodas
Caracterización
Xunto coa cabeza de Helios, a rosa tamén é un tema recorrente na moeda de Rodas. Estes símbolos tamén se utilizaron noutras formas de arte, ademais da moeda, como é o caso dos selos e as ánforas, e serven para atribuír xeograficamente a orixe de obxectos arqueolóxicos. A rosa refire a Rodas a modo de símbolo parlante (facendo un xogo de palabras co nome).
Un tipo de tetradracmas rodios utilizou a proa dun navío (ao lado da rosa do reverso) como símbolo do poder naval de Rodas.
Fobos-Grunt
Fobos-Grunt foi unha sonda espacial rusa lanzada cara Marte o 8 de novembro de 2011 mediante un foguete Zenit-2FG desde o cosmódromo de Baikonur.
Características
Fobos-Grunt foi unha sonda espacial rusa enviada a estudar Marte e o seu satélite Fobos. Como carga adicional levaba a sonda Yinghuo 1, que debería ter sido a primeira sonda china en orbitar Marte. A misión de Fobos-Grunt era estudar a superficie e atmosfera de Mrte e estudar a superficie e composición de Fobos, recollendo mostras para devolver á Terra.
A sonda chegou á órbita terrestre, desde a que un acendido da última etapa debía tela inxectado na órbita cara Marte. No momento de dar a orde de acendido a sonda non respondeu. Tódolos intentos de poñer en marcha os motores foron infructuosos e o conxunto de etapa e sondas reentraron na atmosfera terrestre o 15 de xaneiro de 2012, destruíndose.
Isoguanina
A isoguanina ou a 2-hidroxiadenina é unha base púrica que é un isómero da guanina. É un produto dos danos oxidativos no ADN e sábese que é causa de mutacións. Tamén se usa en combinación coa isocitosina en estudos de análogos de ácidos nucleicos non naturais dos pares de bases normais do ADN.
Utilízase como unha nucleobase dos ácidos nucleicos hachimoji (análogo de ácido nucleico sintético). No ADN hachimoji, aparéase coa 1-metilcitosina, mentres que o ARN hachimoji aparéase coa isocitosina.
miniatura|none|upright=1.2|Par de bases isoguanina-isocitosina.
Alfonso Núñez López
Alfonso Núñez López, nado en Ferrol cara a 1904, foi un funcionario e político galego.
Vida persoal
Casou na Coruña con Celsa Hermida Grandío en 1928.
Nova Zelandia
Flora e fauna
miniatura|dereita|O [[Kiwis|kiwi é un animal endémico e unha icona nacional.]] Desde a chegada dos humanos, estímase que se extinguiron cincuenta e unha especies de aves, tres de ras, tres de lagartos, un peixe de auga doce, catro plantas, un morcego e varias especies de invertebrados ; moitas outras están en perigo ou o seu hábitat reduciuse severamente. Nova Zelandia foi pioneira no uso da restauración ecolóxica da illa como un medio para protexer estas especies silvestres ameazadas , ademais de que preto de 220 illas de máis de 5 hectáreas foron designadas como santuarios en 2009.
Medio ambiente
Os patróns das emisións de gases de efecto invernadoiro son similares aos dos países escandinavos, grazas ao correcto uso e aproveitamento da terra e á reforestación. A maioría das 11,9 millóns de hectáreas de terras agrícolas, que representan ao redor do 44 % da superficie total do país, limpáronse. Os primeiros intentos para diminuír os efectos da deforestación, tales como a Lei de rexistro de dereitos de silvicultura de 1983, que creou os «dereitos de silvicultura», só tiveron un éxito moderado. Porén, crearon estándares de clase mundial na recolección de datos e en dereitos sobre a propiedade, que deron paso á primeira emenda á Lei de bosques de 1949, realizada en 1993, que máis tarde serviría de base á Lei de resposta de cambio climático de 2002. A reforestación foi vista como a principal ferramenta para cumprir cos obxectivos do Protocolo de Quioto. En consecuencia, implementáronse programas para a redución das emisións provocadas pola deforestación e a degradación dos bosques e estableceuse o uso de bonos de carbono para o comercio de dereitos de emisión. Debido a que o goberno foi o primeiro en ter acceso aos bonos de carbono, cando comezaron a manexarse, houbo un aumento da deforestación. Cando a iniciativa privada tivo acceso ao comercio de dereitos de emisión, finalmente o programa comezou a reducir os niveis de deforestación.
Goberno e política
miniatura|150px|esquerda|[[Carlos III do Reino Unido|Carlos III, rei de Nova Zelandia.]] miniatura|150px|dereita|[[Patsy Reddy a gobernadora de Nova Zelandia]]
miniatura|dereita|150px|[[Jacinda Ardern, Primeira Ministra]]
Nova Zelandia é unha monarquía constitucional e unha democracia parlamentaria. O rei Carlos III é o actual xefe de Estado e ten o título de «rei de Nova Zelandia», en virtude da Lei de títulos reais de 1974. As funcións e poderes do rei están limitados pola constitución. Malia que Nova Zelandia carece dunha constitución escrita, a Lei Constitucional de 1986 é a principal declaración formal da estrutura «constitucional» de Nova Zelandia. O rei é representado polo gobernador xeral, quen é nomeado por ela co asesoramento exclusivo do primeiro ministro. A actual gobernadora xeral é Patsy Reddy.