cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Diabetes mellitus
Epidemioloxía
Entre os riscos maiores e máis frecuentes que provoca a diabetes está a condución. O tratamento con insulina ou antibióticos orais pode ter repercusións no sistema nervioso que derivarían en complicacións microvasculares, xerando problemas de visión, como cataratas ou glaucoma; pero sobre todo son as baixadas do nivel de azucre ou a hipoglucemia a que pode provocar mareos, desubicación, falta de concentración e descoordinación, e perda de conciencia, polo que existe un maior risco entre os automobilistas diabéticos a ter un accidente. En 2014, a Dirección Xeral de Tráfico de España (DXT) publicou un estudo no que se comparaba o risco de accidentes da poboación diabética respecto a a poboación xeral, e este risco relativo oscilaba entre un 12 % e un 19 % máis.
Causas
A diabetes mellitus clasifícase en seis categorías: diabetes tipo 1, diabetes tipo 2, formas híbridas de diabetes, hiperglicemia detectada por primeira vez durante o embarazo, "diabetes non clasificada" e "outros tipos específicos". "As "formas híbridas de diabetes" inclúen a diabetes de adultos de evolución lenta, mediada pola inmunidade e diabetes tipo 2 propensa á cetose. A "hiperglicemia detectada por primeira vez durante o embarazo" inclúe a diabetes mellitus xestacional e a diabetes mellitus durante o embarazo (diabetes tipo 1 ou tipo 2 diagnosticada por primeira vez durante o embarazo). Os "outros tipos específicos" son unha colección dunhas poucas ducias de causas individuais. A diabetes é unha enfermidade máis variable do que se pensaba e as persoas poden ter combinacións de formas.
Diabetes tipo 1
O tipo 1 representa entre o 5 e o 10% dos casos de diabetes e é o tipo máis común diagnosticado en pacientes menores de 20 anos; con todo, o termo máis antigo "diabetes de inicio xuvenil" xa non se utiliza xa que a enfermidade non é infrecuente que teña inicio na idade adulta. A diabetes de tipo 1 caracterízase pola perda das células beta produtoras de insulina dos illotes pancreáticos, o que provoca un déficit de insulina. Este tipo pode clasificarse á súa vez como inmunomediada ou idiopática. A maior parte da diabetes de tipo 1 é de natureza inmunomediada, na que un ataque autoinmune mediado por células T provoca a perda de células beta e, por tanto, de insulina. Causa aproximadamente o 10% dos casos de diabetes mellitus en América do Norte e Europa. A maioría das persoas afectadas están saudables e de peso saudable cando se produce o inicio. A sensibilidade e a resposta á insulina adoitan ser normais, especialmente nos estadios iniciais. Aínda que se chamou "diabetes xuvenil" debido á aparición frecuente nos nenos, a maioría das persoas que viven con diabetes tipo 1 son agora adultos.
A diabetes "fráxil", tamén coñecida como diabetes inestable ou diabetes lábil, é un termo que se utilizaba tradicionalmente para describir as oscilacións drásticas e recorrentes dos niveis de glicosa, que a miúdo se producen sen motivo aparente na diabetes insulinodependiente. Con todo, este termo carece de base biolóxica e non debe utilizarse.
No inicio pensábase que o factor que predispuña á enfermidade era un consumo alto de carbohidratos de absorción rápida. Despois viuse que non había un aumento da probabilidade de contraer diabetes mellitus co consumo de carbohidratos de asimilación lenta.
Unha revisión de 2018 conclúe que un dos principais factores de risco para desenvolver tanto a diabetes tipo 1 como a diabetes tipo 2 é o consumo de glute, presente no trigo, o centeo, a cebada e a avea. O glute provoca un aumento da permeabilidade intestinal, independentemente da predisposición xenética, é dicir, tanto en celíacos como en non celíacos. Contén péptidos citotóxicos que atravesan a barreira intestinal e provocan inflamación sistémica. Estes péptidos penetran no páncreas, afectan a súa morfoloxía e poden inducir estrés das células beta, que son as responsables de sintetizar e segregar a insulina.
Actualmente pénsase que os factores máis importantes son o exceso de peso e mais a falta de exercicio (para a diabetes tipo 2).
A actividade física mellora a administración das reservas de azucres do corpo. As reservas de glicóxeno aumentan e dosifícanse mellor cando o corpo está en forma, xa que os lípidos se queiman con máis facilidade, reservando máis os carbohidratos para esforzos intensos ou en caso de que a actividade sexa moi longa, para que as reservas aguanten máis tempo.
A de tipo 2 débese principalmente a factores ligados co estilo de vida e xenéticos.
A seguir enumérase unha lista doutras causas da diabetes:
Unha doenza planetaria
Son máis de 200 millóns de diabéticos no mundo, e preto do dobre de aquí a 2030, coa epidemia da obesidade que xa afecta actualmente a 1,1 mil millóns de persoas das que 150 millóns son nenos.
Descodificar mellor a diabetes
Unha nova apertura ao mellor coñecemento desta enfermidade, despois do descubrimento dos xenes-chave é a que acaba de descubrir o equipo de investigadores franco-anglo-­canadense para identificar os máis importantes xenes que predispoñen ao risco de desenvolver a forma máis estendida da diabetes, cuxo aumento no mundo se favorece pola epidemia da obesidade.
Estes descubrimentos, publicados no estudo científico británico Nature, abren novas perspectivas terapéuticas e de prevención coa posta a punto dunha nova proba. «A disección do xene dos diabéticos permite elucidar arredor dun 70% da predisposición a unha diabetes de Tipo 2 (DT2), que é a forma máis estendida na actualidade», destaca o Pr. Philippe Froguel, co­autor.
Algúns dos xenes identificados, especialmente o transportador de zinc, indispensable para a secreción da insulina polo páncreas, constitúen un obxectivo terapéutico ideal para combater a enfermidade. O profesor Froguel indica:.
A implantación de células no páncreas, unha solución de futuro
Dende 1992, axudados por unha rede de oito hospitais franceses, os HUG (Hospitais Universitarios de Xenebra) realizaron importantes progresos na implantación de células. Vivir sen administrarse insulina xa é posible para un diabético.
En Xenebra, unha paciente leva xa desde 1997 sen administrarse insulina, grazas a unha implantación dun gran número de células distribuídas no seu páncreas. Unha duración «excepcional» que non ten equivalente no mundo, admiten os Hospitais Universitarios de Xenebra, que ven na terapia xénica unha «inmensa esperanza para os enfermos». Aínda que unha maioría de pacientes que sofren esta terapia deben renovar a administración de insulina ao cabo dalgúns anos.
Alfa Romeo
Historia do emblema
thumb|Insignia Quadrifoglio no [[Alfa Romeo 158/159 Alfetta|Alfetta 159]]
Uso moderno
O primeiro coche de estrada que levou o quadrifoglio foi o Alfa Romeo Giulia TI Super de 1963, unha variante berlina do Giulia ideado para a competición pero que se puxo á venda ao público, tiña trevos de catro follas verdes nos gardalamas dianteiros, sen o triángulo. Na década de 1970 "Quadrifoglio Verde" ou "Trevo verde" converteuse no nivel de acabado máis deportivo da variante de cada modelo, equipado co motor máis potente. O Alfasud,  Sprint,  33,  75,  164 e  145 todos tiñan versións do Quadrifoglio Verde. Tamén nos anos setenta e ata o oitenta usáronse chapas de trevo de catro follas douradas para denotar as variantes máis luxosas e ben equipadas dos coches Alfa Romeo, chamados "Quadrifoglio Oro" ou "Quadrifoglio Ouro". O Alfasud,  Alfetta, Alfa 6, 90 e 33 tiñan versións do Quadrifoglio Ouro. Nos últimos tempos o "quadrifoglio" reviviu nos coches deportivos de 2007 Alfa Romeo 8C Competizione e Spider. Cos actuais Alfa Romeo MiTo e Giulietta, o Quadrifoglio Verde reinstaurouse como o nivel de equipamento máis deportivo da gama, e os trevos de catro follas verdes nos gardalamas dianteiros volven ser o distintivo de Alfa Romeos de alto rendemento. A berlina deportiva de 2016 de Alfa Romeo, o novo Giulia, presentouse primeiro no acabado Quadrifoglio antes da presentación dos modelos base. Comezando polo modelo de gama alta que leva ese emblema histórico.
Automobilismo
thumb | [[Brian Redman pilotando un Alfa Romeo 33 TT 12.]]
Alfa Romeo está implicado nas carreiras de motor desde 1911, cando inscribíu dous 24 CV na competición Targa Florio. Alfa Romeo gañou o primeiro Campionato Mundial de Fabricantes en 1925 e o primeiro Campionato Europeo AIACR en 1931 e obtivo vitorias en moitas carreiras e eventos de motor como a Targa Florio, Mille Miglia e Le Mans. O grande éxito continuou coa Fórmula 1, cando Alfa Romeo gañou o primeiro Campionato Mundial de Fórmula Un en e o segundo Campionato de Fórmula Un en. A compañía tamén gañou campionatos internacionais nas categorías Prototipos, Touring e Fast Touring nos anos 60 e 70. Os pilotos privados tamén participaron nalgunhas competicións de rally, con bos resultados. Alfa Romeo competiu como construtor e como fornecedor de motores, a través dos equipos oficiais Alfa Corse, Autodelta e participacións privadas. O equipo de carreiras de fábrica de Alfa Romeo foi subcontratado á Scuderia Ferrari de Enzo Ferrari entre 1933 e 1938. Entre os pilotos estaba Tazio Nuvolari, que gañou o Gran Premio de Alemaña de 1935 en Nürburgring.
Alfa Romeo mantivo unha colaboración técnica co equipo Sauber F1 Team desde 2018 e competiu no Campionato Mundial de Fórmula Un de como Alfa Romeo Racing.
Alfa Romeo gañou 5 Campionato de Europa de Fórmula 3 da FIA e 5 Copa de Europa de Fórmula 3 da FIA co apoio da Alfa Romeo Stable Euroracing que creou o motor para o campionato de Fórmula 3, e co apoio da compañía automobilística italiana Novamotor que traballa na competición de Fórmula 3.
Modelos actuais
O novo Giulia presentouse á prensa no Museo Storico Alfa Romeo de Arese, o 24 de xuño de 2015. Isto coincidiu co 105 aniversario da compañía e viu a presentación dun logotipo revisado. As vendas foron de aproximadamente 34.000 exemplare no ano (2018), despois caeron a 20.000 ao ano (2019).
O Stelvio presentouse no Salón do Automóbil de Los Ángeles de 2016. O Stelvio é o primeiro SUV de produción de Alfa Romeo que compite na mesma categoría que o Porsche Macan, Jaguar F-Pace, Audi Q5, Mercedes- Benz GLC e BMW X3. Son as principais vendas actuais de Alfa con menos de 40.000 exemplares ao ano (2019).
Modelos históricos
thumb|right|6C Gran Sport (1931) thumb|right|8C 2300 (1931) thumb|right|2600 Touring Spider (1961) thumb|right|GT Junior (1965) thumb|right|Montreal (1970) thumb|right|GTV6 (1980) thumb|right|Spider (1992) thumb|right|156 (1997) thumb|right|8C Competizione (2008) thumb|right|Autotutto F12 ambulance
Carabineiros e goberno italiano
Na década de 1960, Alfa Romeo fíxose famoso polos seus pequenos coches e modelos deseñados especificamente para a Policía italiana e Carabinieri (brazo das forzas armadas italianas secundado só parcialmente con fins de policía civil), entre eles o "Giulia Super" e o 2600 Sprint GT. As cores dos Alfa Romeos usados ​​pola Polizia eran/son verdes/azuis con raias brancas e escritura, coñecidas como "Pantera" (panteras), mellorando o aspecto agresivo dos coches (especialmente a serie Giulia), mentres que os Carabinieri Alfas son azul escuro con teitos brancos e raias vermellas, coñecidos como a "Gazzella" (gacelas) que denota a velocidade e axilidade destes "Pattuglie" (coches patrulla). Non obstante, o termo "Pantera" utilizouse indistintamente e a imaxe axudou a crear unha percepción sen sentido, decidida e respectada polo público en xeral dos homes que conducían estes coches, fiel á súa historia.
thumb | right |[[Italian State Police Flying Squad "Panther" 1971 Alfa Giulia Super]]
Diabetes mellitus
A implantación de células no páncreas, unha solución de futuro
A implantación de grupos de células, chamados illotes de Langerhans faise por medio dunha simple inxección con anestesia local. Esta intervención é claramente máis simple que un transplante de páncreas, que permite curar a maioría dos casos, pero pode producirse rexeitamento.
As implantacións destes grupos celulares van permitir que preto do 80% dos pacientes poidan suprimir as inxeccións de insulina. Ata a data de hoxe, efectuáronse xa 74 implantacións, 42 das cales en Francia e 32 en Suíza.
Immanu El
Immanu El (normalmente escrito como IMMANU EL) é unha banda sueca de post-rock procedente de Jönköping formada no ano 2004. O grupo está composto por Claes Strängberg (guitarra e voces), Per Strängberg (guitarra), Jonatan Josefsson (batería), Robin Ausberg (baixo) e David Lillberg (guitarra, teclados e samples). O grupo ten editados catro álbums de estudio.
Immanu El naceu como un experimento musical de Claes cando só tiña 16 anos. Ao pouco tempo se lle uniron o su irmán xemelgo Per e os seus amigos David Lillberg e Jonatan Josefsson. A súa música ten as súas raíces na primeira escena post-rock, experimentando con outros estilos e elementos con ambiciosos arranxos de voz.
Alfa Romeo
Carabineiros e goberno italiano
Desde entón, Alfa Romeo segue a ser o equipamento elixido polos carabineiros, a Polizia Autostradale (policía da estrada), a Guardia di Finanza (aplicación da lei fiscal) e o servizo de policía convencional (Polizia). Sucesivamente, os seguintes coches Alfa Romeo atoparon o favor do emprego da policía e do goberno italiano.
Desde a década de 1960, o primeiro ministro italiano utilizou Alfa Romeos (e recentemente o novo Maserati Quattroporte) como limusina gobernamental preferidas. O 164 e o 166 atoparon un emprego particular nas dúas últimas décadas.
Camións e vehículos comerciais lixeiros
thumb | dereita | Romeo2 LCV
En 1930 Alfa Romeo presentou un camión lixeiro ademais de vehículos pesados ​​baseados en construcións de Büssing.. Na segunda guerra mundial Alfa Romeo tamén construíu camións para o Exército italiano ("35 toneladas en calquera lugar") e máis tarde tamén para a Wehrmacht alemá. Despois da guerra, retomouse a produción de vehículos comerciais.
En cooperación con FIAT e Saviem a partir dos anos 60 desenvolvéronse diferentes modelos de camións lixeiros.
A produción de vehículos pesados ​​en Italia rematou en 1967. Os camións pesados ​​continuaron construíndose durante algúns anos no Brasil pola filial de Alfa Romeo Fábrica Nacional de Motores co nome de FNM. As últimas furgonetas Alfa Romeo foron a Alfa Romeo AR6 e AR8, versións rebauyizadas do Iveco Daily e Fiat Ducato. A compañía tamén produciu trolebúses para moitos sistemas en Italia, América Latina, Suecia, Grecia, Alemaña, Turquía e Suráfrica. Máis tarde, Alfa Romeo concentrouse só na fabricación de turismos.
thumb|Alfa Romeo 430
right|thumb|Un trolebús Alfa Romeo 1000 (Mille) [[Aerfer FI 711.2 OCREN de 1961 do sistema de trolebuses ANM de Nápoles]] thumb|right|Un trolebús [[Alfa Romeo Mille AF de 1962 da CTP Nápoles, co icónico distintivo Alfa Romeo no centro]]
Parque empresarial de Cervo
O Parque empresarial de Cervo está promovido por Xestur Lugo e ten unha superficie de 570 852 m² no concello de Cervo.
Iznogoud
O argumento principal trata do Gran Visir Iznogoud que ambiciona ser califa e elabora diversos plans para usurpar o trono do califa Haroun El Poussah
Galería de imaxes de Neda
Galería de imaxes do concello de Neda na provincia da Coruña.
O Coto, Abade, Moeche
O Coto é un lugar da parroquia de Abade no concello Coruñés de Moeche na comarca de Ferrol. Tiña 16 habitantes no ano 2008 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 7 homes e 9 mulleres, o que supón un aumento con relación ao ano 1999 cando tiña 12 habitantes.
Algo que celebrar
Algo que celebrar foi unha serie de televisión española de comedia de Antena 3, producida por Grupo Secuoya e emitida entre o 7 de xaneiro e o 25 de febreiro de 2015. Está protagonizada por Luis Varela, Elena Irureta, Alejo Sauras e Norma Ruiz.
Sinopse
A serie xira en torno aos acontecementos da familia Navarro. A serie arranca cunha formulación moi orixinal: observar a evolución e revolución dunha familia como a de calquera de nós a través dos grandes acontecementos que os unen en datas concretas. Vodas, bautizos, comuñóns, funerais, aniversario e as inevitables celebracións do Nadal: todos os acontecementos que reúnen ao núcleo familiar en algo máis dun ano supoñen o vehículo a través do cal, sen perder o sorriso, nas relacións humanas, os rancores e as retesías, o amor incondicional dos avós, os celos e as ausencias.
Aeroporto de Brest-Bretaña
O aeroporto de Brest-Bretaña, anteriormente coñecido como aeroporto de Brest-Guipavas, é un aeroporto internacional que serve a Brest, Francia. Está situado na comuna de Guipavas, a 10,2 quilómetros ao nordés de Brest, no departamento de Finistère.
Jean Tabary
Jean Tabary, nado o 5 de marzo de 1930 en Estocolmo (Suecia) e finado o 18 de agosto de 2011 en Pont-l'Abbé-d'Arnoult (Francia), foi un debuxante de cómics, coñecido polo seu traballo como ilustrador da serie Iznogoud, creada co guionista René Goscinny.
Motor compound
miniatura|Motor eléctrico compound.
Un motor compound (ou motor de excitación composta) é un motor eléctrico de corrente continua no que a excitación é orixinada por dous debandados indutores independentes; un disposto en serie con debandado inducido e outro conectado en derivación co circuíto formado polos debandados: inducido, indutor serie e indutor auxiliar. Os motores compound teñen un campo serie sobre o tope do debandado do campo shunt. Este campo serie, que consiste de poucas voltas dun arame groso, é conectado en serie coa armadura e leva a corrente da armadura.
O fluxo do campo serie varía directamente a medida que a corrente da armadura varía, e é directamente proporcional á carga. O campo serie conéctase de xeito que o seu fluxo se engada ó fluxo do campo principal shunt. Os motores compound conéctanse normalmente deste xeito e denomínanse como compound acumulativo.
Isto lle confire unha característica de velocidade que non é tan “dura” ou plana coma na do motor shunt, nin tan “suave” coma nun motor serie. Un motor compound ten un limitado rango de debilitamento de campo; a debilitación do campo pode resultar en exceder a máxima velocidade segura do motor sen carga. Os motores de corrente continua compound son utilizados onde se require unha resposta estable de par constante para un amplo rango de velocidades.
O motor de excitación composta é un motor de excitación ou campo independente con propiedades do motor serie. O motor da un par constante por medio do campo independente ó que se engade o campo serie cun valor de carga igual co inducido. Cantos máis amperios pasan polo inducido máis campo serie se orixina, sempre sen pasar do consumo nominal.
IB3 Ràdio
IB3 Ràdio ou Ràdio de les Illes Balears, é unha empresa pública das Illas Baleares pertencente ao grupo Ens Públic de Radiotelevisió de les Illes Balears (EPRTVIB), adicada á produción e emisión de radio na comunidade autónoma. Foi creada xunto co Ente e co servizo público de televisión IB3 Televisió.
Mondim de Basto
Mondim de Basto é un concello do Distrito de Vila Real, na Rexión Norte e Subrexión de Ave. O concello ten unha extensión de 171,87 km² e unha poboación de 7.493 habitantes, residindo uns 3.200 na capital. Este concello está dividido en 8 freguesías.
O concello de Mondim de Basto limita ao nordeste co concello de Ribeira de Pena, ao sueste co de Vila Real, ao suroeste co de Amarante, ao oeste co de Celorico de Basto, e ao noroeste con Cabeceiras de Basto.
Mondim de Basto está asentado en terras fertis na marxe esquerda do río Támega e ao pé do Monte Farinha, coroado pola ermida da Senhora da Graça.
Freguesías
O concello de Mondim de Basto está integrado polas seguintes 8 freguesías:
Ramón Goy de Silva
Ramón Goy de Silva, nado en 1883 ou 1888 en Ferrol e finado o 10 de outubro de 1962 en Madrid, foi un escritor e xornalista galego en lingua castelá.
Traxectoria
Cultivou a poesía e o teatro, e tamén colaborou con publicacións en xornais como Prometeo, La Esfera, Córdoba, ABC ou Blanco y Negro, entre outras. Faleceu o 10 de outubro de 1962 na súa vivenda do nº 61 da rúa Ortega y Gasset e foi soterrado no cemiterio de La Almudena.
Itami
Itami (伊丹市, いたみし, Itami-shi) é un concello xaponés da prefectura de Hyōgo. Está situado no centro da rexión de Kinki e ó extremo leste da prefectura, na zona oeste da provincia histórica de Settsu. Ten 24,97 km² de superficie, unha poboación de 195.149 habitantes (2009) e unha densidade de poboación de 7.820 hab./km².
O concello de Itami limita cos concellos de Kawanishi, Takarazuka, Nishinomiya, Amagasaki (da prefectura de Hyōgo); de Ikeda e Toyonaka (da prefectura de Osaca).
Liu Xiaobo
Traxectoria
É presidente do Centro Independente Chinés PEN desde 2003. O 8 de decembro de 2008, foi detido en resposta á súa participación na firma da Carta 08, sendo formalmente arrestado o 23 de xuño de 2009 baixo sospeita de "incitar a subversión contra o poder do Estado". Foi procesado cos mesmos cargos o 23 de decembro de 2009, e condenado a 11 anos de cárcere o 25 de decembro.
O 8 de outubro de 2010 foi galardoado co Premio Nobel da Paz.
The New York Times Magazine
The New York Times Magazine é o suplemento dominical do xornal The New York Times. Contén artigos de maior lonxitude que a usual nos publicados na edición diaria e escriben para el moitos colaboradores de prestixio. Tamén salientas polas súas fotografías, en particular no seu deseño e estilo.
Historia
A primeira edición foi o 6 de setembro de 1896 e contiña a primeira fotografía impresa nun xornal. A creación dun suplemento dominical "serio" foi parte dunha revisión masiva do diario disposta ese ano polo seu novo propietario, Adolph Ochs, dentro da cal ordenou excluír do xornal os artigos de ficción, as tiras de prensa e as notas sobre rumores sendo considerado en xeral como quen salvou ó The New York Times da ruína económica. En 1897, o suplemento publicou 16 páxinas de fotografías referidas ás vodas de diamante da Raíña Vitoria, unha "custosa fazaña" que a converteu nunha edición sumamente popular e axudou a lanzar o suplemento ó éxito.
Santa María do Mao, O Incio
Santa María do Mao é unha parroquia do concello do Incio na comarca de Sarria, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 201 habitantes, deles 96 eran homes e 105 eran mulleres, o que supón unha diminución de 7 habitantes en relación ao ano anterior, 2006. Segundo a lenda, na igrexa parroquial están os restos do bispo Eufrasio.
Soñan os androides con ovellas eléctricas?
Soñan os androides con ovellas eléctricas? (en Do Androids Dream of Electric Sheep?; retitulado como Blade Runner: Do Androids Dream of Electric Sheep? nalgunhas edicións) é unha novela de ciencia ficción do escritor estadounidense Philip K. Dick, publicada por vez primeira en 1968. A novela está ambientada nun San Francisco postapocalíptico, onde a vida na Terra foi seriamente danada por unha guerra mundial nuclear. A maioría das especies animais están ameazadas ou extintas por mor da radiación, polo que posuír un animal é un sinal de status e empatía, unha actituda alentada cara ós animais. O libro serviu como base para o filme de 1982 Blade Runner, e moitos elementos e temas tamén foron usados para a secuela de 2017 Blade Runner 2049.
O argumento principal conta a historia de Rick Deckard, un cazarrecompensas que ten a misión de "retirar" (asasinar) seis androides modelo Nexus-6, ó tempo que unha trama secundaria segue a historia de Isidore, un home de categoría inferior que axuda os androides fuxitivos. Arredor da misión de Deckard, a novela explora os temas sobre o que quere dicir ser humano e se a empatía é unha habilidade exclusivamente humana.
Foi traducido ó galego por Fernando Moreiras e foi publicado pola Editorial Kalandraka no ano 2019.
Widerøe
Widerøe's Flyveselskap AS, comercializado como Widerøe, é unha aeroliña norueguesa e a aeroliña rexional máis grande das que operan nos países nórdicos. A súa frota de 41 avións Bombardier Dash 8 serve a 41 destinos nacionais e 6 nacionais. Os servizos de obrigación pública a aeroportos rexionais son case a metade das operacións de Widerøe. O resto dos servizos son en aeroportos primarios no norte de Noruega e servizos dende os aeroportos de Sandefjord, Torp e Bergen, Flesland cara outros aeroportos primarios, ademais dalgúns servizos internacionais dende Oslo-Gardermoen, Sandefjord, Kristiansand, Stavanger, Bergen e Trondheim.
A compañía ten a súa oficina principal en Bodø, aínda que tamén ten un gran centro adminstrativo en Lysaker, no oeste de Oslo. As súas bases principais están nos aeroportos de Sandefjord, Bodø, Tromsø, Bergen e Oslo-Gardermoen. As operacións de Widerøe céntranse en tránsitos punto a punto, aínda que a compañía esencialmente alimenta a outras aeroliñas de medio alcance e internacionais.
A aeroliña fundouse en 1934 e participou en varias actividades de aviación xeral. En 1936 Widerøe comezou a operar voos regulares con hidroavións e, dende 1940, tamén voos ambulancia. Durante os anos 40 e 50 a aeroliña aumentou as súas rutas de hidroavións e estableceu unha frota baseada en avións de Havilland Canada DHC-3 Otter e Noorduyn Norseman. Dende 1968 Widerøe comezou a voar a aeroportos pequenos construídos no norte e oeste de Noruega usando o DHC-6 Twin Otter, e posteriormente Dash 7. En 1989 Widerøe mercou Norsk Air e comezou servizos dende Sandefjord. Durante os 90 substituíu os seus avións polo modelo Dash 8. Nos 2000 foi mercada polo SAS Group e fíxose cargo das operacións de SAS Commuter no norte de Noruega. En 2010 Widerøe comezou a operar os servizos rexionais de SAS no oeste do país.
Historia
Widerøe estableceuse sobre os cimientos de dous pequenos operadores. O primeiro era a compañía Lotsberg & Skappel. O outro era Widerøe & Bjørneby, fundada por Viggo Widerøe e Halvor Bjørneby. Durante o inverno estacionaban avións en estacións de montaña e obtiñan ingresos de esquiadores que querían voar a zonas virxes. A compañía iniciou a realizar voos publicitarios, nos cales o nome da empresa ou produto se pintaba sobre a fuselaxe dun avión, cunha versión con luz de neon na parte inferior e lanzando panfletos nos voos.
O 19 de febreiro de 1934 Viggo Widerøe, Einar Isdahl e Arild Widerøe fundaron Widerøe's Flyveselskap A/S. En 1935 a compañía entrou no negocio da cartografía. En 1937 Widerøe realizou 44 voos ao longo da costa da Antártida, cubrindo 4 000 quilómetros de costa e polo menos 50 cara o interior do continente. Eses voos foron ordenados por Lars Christensen para labores de cartografía. Durante o ano 1938 o taller Bogstad da compañía e Birger Hønningstad iniciaron unha empresa conxunta na cal Widerøe construiría avións Hønningstad Norge.
Tras o estoupido da segunda guerra mundial todos os pilotos foron recrutados polo exército e prohibiuse a aviación civil. En 1940 a compañía iniciou voos de ambulancia aérea para os militares. Despois da invasión alemá de Noruega moitos dos pilotos e avións de Widerøe foron levados a Mjøsa onde serviron como parte da defensa do país. Todos os avións civís permaneceron en terra durante a ocupación, e as autoridades alemás demandaron que se entregasen todos os magnetos e hélices. O taller de Bogstad mantívose ocupado coa produción de zorras ambulancia para o exército alemán. En segredo, a compañía tamén comezou a construír o avión ambulancia Hønningstad C-5 Polar en Bogstad.
Despois da liberación de Noruega en 1945 mantívose a prohibición de voos e os empregados de Bogstad foron contratados pola Real Forza Aérea de Noruega no aeroporto de Oslo, Fornebu. A compañía recibiu o permiso para voar novamente o 2 de febreiro de 1946. En 1947 Forenede Industrier mercou a meirande parte da compañía. Viggo Widerøe foi novamente contratado como director xeral.
En 1948 a compañía fusionouse coa empresa baseada en Narvik Polarfly, e cambiou o seu nome para Widerøe's Flyveselskap & Polarfly A/S. No ano seguinte a aeroliña comezou a realizar traballos de fotografía aérea. En 1953 Widerøe optou por diversificarse e comezou a fabricar balsas de emerxencia, garaxes refrixerados en aluminio, e elementos térmicos para uso industrial. En 1954 recibiu unha subcontrata para Scandinavian Airlines System (SAS), a sucesora de DNL, para operar unha ruta con hidroavións dende Tromsø a Vadsø, pasando por Alta, Hammerfest e Kirkenes. Para esta ruta a aeroliña mercou o seu primeiro de Havilland Canada DHC-3 Otter. O 1 de xullo de 1958 a compañía volveu a cambiar o nome para o orixinal Widerøe's Flyveselskap A/S.
En 1969 Per Bergsland substituíu a Viggo Widerøe como CEO. En 1970 a compañía dividiuse en dúas: a división de fotografía aérea foi vendida ao seu competidor Fjellanger, nacendo a nova compañía Fjellanger Widerøe. Os servizos regulares mantivéronse con Widerøe. O derradeiro hidroavión da aeroliña foi dado de baixa en 1971. En abril de 1980 Widerøe comzou a realizar servizos internacionais no nome de SAS.
Frota
miniatura|right|Dash-8 103 no [[aeroporto de Sandane, Anda]] miniatura|Dash 8-311 no [[aeroporto de Manchester]] miniatura|[[Bombardier Dash 8|Bombardier Dash 8-Q400 no aeroporto de Trondheim, Værnes]] Dende o ano 2000 a aeroliña leva operando unha frota totalmente formada por avións de Havilland Canada/Bombardier Dash 8. En 2012 Widerøe foi a primeira e única aeroliña do mundo en operar todas as variantes do Dash 8 simultaneamente, e é unha das poucas a día de hoxe que operan todas as versións do Dash 8, ademais de voar os máis vellos DHC-6 Twin Otter e Dash 7. No ano 2008 Widerøe ara o terceiro operados máis grande do mundo da serie -100, tras Piedmont Airlines e Jazz. En xaneiro de 2017 anunciouse que Widerøe asinara un contrato con Embraer por ata 15 novos reactores, cun pedido en firme por tres E190-E2 e dereitos de compra para 12 avións máis da familia Embraer E2. A aeroliña será a primeira en operar o modelo E190-E2, sendo tamén o primeiro reactor da súa frota, xa que anteriormente todos os seus avións foron turbohélices.
En abril de 2018, Wideroe recibiu o seu primeiro Embraer E190-E2 nunha gran cerimonia con persoal da aeroliña e do fabricante. O seu primeiro voo comercial foi o día 24 de abril.
En abril de 2020 a frota de Widerøe está formada polos seguintes avións:
Os Dash 8-100, Dash 8-Q200 e Dash 8-300 poden operar na meirande parte das pistas custas de Noruega e Widerøe é o maior operador destes modelos.
Finlle, Abade, Moeche
Finlle é un lugar da parroquia de Abade no concello Coruñés de Moeche na comarca de Ferrol. Tiña 27 habitantes no ano 2008 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 15 homes e 12 mulleres, o que supón un aumento con relación ao ano 1999 cando tiña 25 habitantes.
Ivana Miño
Ivana Miño é unha actriz catalá de cinema, teatro e televisión.
Traxectoria
Estudou no Liceo Francés de Barcelona, onde descubriu a súa paixón polo baile e o teatro, aínda que ó rematar o colexio, ingresou na Universidade de Bioloxía ata que se licenciou, deixando de lado as súas ganas de actuar. Mentres tanto, seguiu tomando clases de danza e perfeccionando o seu dominio do inglés, obtendo o Proficiency á idade de 17 anos.
Durante algúns anos combinou o seu traballo como profesora de danza en varias escolas coa de tradutora científica da Universidade de Barcelona. Despois pasou unha tempada en Londres, onde volveu espertar o seu interese polo mundo do teatro.
Ao terminar en 2007, fixo a súa primeira película en México, Guadalupe, compartindo cartel con Angélica Aragón, José Carlos Ruiz e Pedro Armendáriz Jr. Xusto despois entrou a formar parte dunha serie de grande éxito da televisión catalá, Ventdelplà, onde interpretou durante varias tempadas a Nicole, unha granxeira australiana. Foi o seu primeiro papel como estranxeira. O ano seguinte, foi escollida para a obra de teatro Carta dunha descoñecida, de Stefan Zweig, dirixida por Fernando Bernués.
A partir de 2008, realizou varias películas de fala inglesa, traballando da man de directores como Rodrigo Cortés (Buried), a carón de actores como Timothy Hutton (Reflections), Robert Englund (The night of the sinner) e Michael Ironside (Transgression).
Desde entón, seguiu formándose en diversos ámbitos artísticos como a loita escénica (Rosa Nicolás), teatro de Shakespeare (Will Keen), teatro físico (Thomas Prattki), técnica Meisner (Javier Galitó) e investigación teatral (Andrés Lima e Sol Picou), entre outros.
Roy Baumeister
Roy F. Baumeister, nado o 16 de maio de 1953 en Cleveland, Ohio, é catedrático de psicoloxía na Universidade Estatal de Florida especializado en psicoloxía social e autor de moitos artigos e libros.
Meurthe e Mosela
Meurthe e Mosela (54) (en francés: Meurthe-et-Moselle) é un departamento francés situado no leste de Francia, que pertence á rexión de Alsacia-Champaña-Ardenas-Lorena. Debe o seu nome ao río Meurthe e ao río Moselle, afluente do Rin.
Cinema de España
miniatura|Pedro Almodóvar e Penélope Cruz en [[Oviedo.]] O cinema español é o cinema producido en España.
Conta con figuras recoñecidas internacionalmente no mundo da dirección como Luis Buñuel, que realizou a maior parte da súa carreira en Francia e México, Segundo de Chomón, Carlos Saura, Jesús Franco, Pedro Almodóvar ou Alejandro Amenábar. Outros destacados son o director artístico Gil Parrondo, gañador de dous premios Oscar e o director de fotografía Néstor Almendros (que desenvolveu a súa carreira fóra de España). Os actores Fernando Rey, Francisco Rabal, Antonio Banderas, Sergi López e Javier Bardem e as actrices Sara Montiel, Ángela Molina, Victoria Abril, Carmen Maura, Maribel Verdú e Penélope Cruz tamén obtiveron sona fóra do seu país.
Inicios
As primeiras cintas rodadas en España, en xuño de 1896, débense a Alexandre Promio para a casa Lumière. A el seguírono outros estranxeiros como William Harry Short e Alexandre de Azevedo. Os primeiros españois que rodaron filmes foron en 1897. José Sellier grava na Coruña o filme desaparecido El Entierro del General Sánchez Bregua en xuño dese ano. De Eduardo Jimeno Correas, que comprou o aparato Lumière en xullo de 1897 só se coñecen rodaxes dous anos máis tarde, como o famoso Salida de la misa de doce de la Iglesia del Pilar de Zaragoza.
O primeiro filme con argumento foi Riña en un café (1897), do prolífico fotógrafo e director barcelonés Fructuós Gelabert. O primeiro director de éxito internacional foi Segundo de Chomón, que traballou en Francia e Italia.
O auxe do cinema mudo
En 1914, Barcelona é o centro da industria cinematográfica do país. Iníciase o predominio do que se deu en chamar “españoladas”, que esaxeraban o carácter español e que durarían ata a década de 1980. Destacan as de Florián Rey protagonizadas por Imperio Argentina e Ricardo Núñez. Tamén se realizaron dramas históricos, como Vida de Cristóbal Colón y su descubrimiento de América (1917), do francés Gerard Bourgeois, adaptacións de folletíns como Los misterios de Barcelona (1916) de Joan Maria Codina, obras teatrais, como Don Juan Tenorio, de Ricardo Baños, e zarzuelas. O dramaturgo Jacinto Benavente, que dixo que “no cinema páganme os desperdicios», rodou versións das súas obras teatrais.
En 1928, Ernesto Giménez Caballero e Luis Beluga fundan en Madrid o primeiro cineclub. Para entón, Madrid xa era o principal centro industrial fílmico. Ese mesmo ano Francisco Elías Riquelme roda El misterio de la Puerta del Sol, primeiro filme sonoro español. O drama rural La aldea maldita de Florián Rey converteuse nun éxito en París, onde Buñuel e Dalí estreaban Un chien andalou.
A crise do cinema sonoro e o cinema da Segunda República
miniatura|130px|Luis Buñuel En 1931 a chegada de producións estranxeiras con son afunde a produción nacional, que se reduciu a catro títulos. O ano seguinte Manuel Casanova fundou a Compañía Industrial Film Española S.A. (CIFESA), a produtora máis importante da historia de España. Ródanse seis filmes, incluído o primeiro filme de Luis Buñuel en España, o documental Las Hurdes, tierra sin pan.
En 1933 xa se filmaran dezasete obras e en 1934 outras vinte e unha, entre as que estaba o primeiro éxito do cine español sonoro, sonoro La hermana San Sulpicio de Florián Rey. A produción de filmes foi ascendendo. Nestes anos consolidáronse produtoras e directores que obtiveron unha importante aceptación popular, como Benito Perojo, a quen se deben El negro que tenía el alma blanca (1934) e La verbena de la Paloma (1935), o maior éxito comercial do período; ou o mesmo Florián Rey que se ocupou da dirección de Nobleza baturra (1935) e Morena Clara (1936). O inicio da Guerra Civil Española acabou cos pequenos avances da cinematografía da Segunda República.
A guerra e a posguerra
Desde 1936, ambos os dous bandos comezan a usar o cinema como medio de propaganda. No bando franquista creouse o Departamento Nacional de Cinematografía. Ao concluír a guerra numerosos profesionais marcharon ao exilio.
No réxime franquista instaurouse a censura e impúxose a obrigatoriedade da dobraxe ao castelán de todos os filmes estreados no país. Destacaron nesta época directores como Ignacio F. Iquino (El difunto es un vivo , 1941), Rafael Gil (Huella de luz, 1941), Juan de Orduña (Locura de amor, 1948), Arturo Román, José Luis Sáenz de Heredia (Raza, 1942, con guión de Francisco Franco), Manuel Mur Oti (Fedra, 1956) e Edgar Neville (La torre de los siete jorobados, 1944).
CIFESA impúxose como a produtora máis rendible da época, con longametraxes inspiradas en episodios ou personaxes de relevancia histórica que obteñen o apoio das autoridades e con frecuencia o apoio do público. Marcelino pan y vino (1955) de Ladislao Vajda é o primiro filme español en obter o recoñecemento de crítica e público a nivel mundial, chegando a ser premiado no Festival de Berlín, e iniciou a moda dos nenos actores, da que formaron parte os filmes protagonizados con grande éxito por Joselito, Marisol, Rocío Dúrcal e Pili y Mili.
Amais das rodaxes con nenos prodixio, a influencia do neorrealismo italiano faise evidente en novos directores como Antonio del Amo, José Antonio Nieves Conde (Surcos, 1951), Juan Antonio Bardem (Muerte de un ciclista, 1955, e Calle Mayor, 1956), Marco Ferreri (Los chicos, 1958, El pisito, 1959 e El cochecito, 1960) e Luis García Berlanga. Este último destacou con filmes como Bienvenido, Mister Marshall (1952), Calabuch (1956), Los jueves, milagro (1957), Plácido (1961) e El verdugo (1963). En moitas delas intervén o que quizais foi o máis importante guionista da historia do cinema español, Rafael Azcona. Nas conversacións de Salamanca, Bardem resumiu o cinema da posguerra nunha frase que se fixo célebre pola súa dureza: «O cinema español actual é politicamente ineficaz, socialmente falso, intelectualmente ínfimo, esteticamente nulo e industrialmente raquítico».
Buñuel volveu ocasionalmente a España para rodar Viridiana (1961) e Tristana (1970), baseada na novela de Benito Pérez Galdós e protagonizada por Catherine Deneuve e Fernando Rey. Ambos os dous filmes, especialmente o primeiro, causaron escándalo no contexto represivo da ditadura franquista.
O novo cinema español
En 1962, José María García Escudero volveu ocupar a Dirección General de Cine, impulsando as axudas estatais e a Escuela Oficial de Cine, da que saíu a mayoría dos novos directores, xeralmente opostos á ditadura franquista. Entre estes destacan Mario Camus (Young Sánchez, 1964); Miguel Picazo (La tía Tula, 1964); Francisco Regueiro (El buen amor, 1963); Manuel Summers (Del rosa al amarillo, 1963) e sobre todo Carlos Saura (La caza, 1965). Alleo a esta corrente Fernando Fernán Gómez realizou o clásico El extraño viaje (1964). Da televisión procedía Jaime de Armiñán, autor de Mi querida señorita (1971) e Jo, papá (1975), ambas con enorme éxito comercial. Da Escola de Barcelona, máis experimentalista e cosmopolita, son de salientar Vicente Aranda, Jaime Camino e Gonzalo Suárez, que realizaron as súas obras máis importantes xa na década de 1980.
O cinema da democracia
Co fin da ditadura suprimiuse a censura e permitíronse as manifestacións culturais noutras linguas, fundándose o Institut de Cinema Català.
Inicialmente triunfaron fenómenos populares como o destape (filmes con abundancia de mulleres espidas) e o landismo. Tamén comezaron a abordarse temas polémicos e revísase a historia nacional recente e o franquismo, como Canciones para después de una guerra (Basilio Martín Patino, 1976) ou Pim, pam, pum... ¡fuego! (Pedro Olea, 1975), así como outras visións máis persoais, como La escopeta nacional (Luis García Berlanga, 1978).
Desde os anos 80 destacaron o melodramas de Pedro Almodóvar, xunto a outros directores persoais como Alejandro Amenábar e Julio Medem. O humor ten salientables representantes en Álex de la Iglesia e Santiago Segura.
Efecto grellada
O efecto grellada é un concepto de economía e da mercadotecnia, co que se designa a variabilidade das vendas en función do tempo climatolóxico.
O termo recóllese das técnicas de venda dos supermercados: no tempo de facer grelladas, as compras diríxense cara a produtos de consumo instantáneo e de fácil uso. Por exemplo, durante os meses de verán aumenta o consumo de xeados, leituga e froita, mentres que desce o de sopa e o de vexetais que necesitan cocción.
Estímase que o 75% dos bens que se venden en Europa Occidental sofren unha flutuación importante debida ao tempo climatolóxico.
Verea
Verea (do latín veredam, verea ou camiño estreito) é un concello da provincia de Ourense, pertencente á comarca da Terra de Celanova. Segundo o IGE en 2020 tiña 912 habitantes (1.387 en 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «». A súa capital é Carballo.
Descrición xeral
O concello ten unha superficie de 94,6 km², e abrangue 11 parroquias e 40 entidades de poboación. A súa capital é Carballo. Está situado a 32 km da capital, Ourense, á que se chega pola estrada OU-540.
O territorio, eminentemente rural, está atravesado por unha falla en diagonal do noroeste ao sueste, ao leste do río Grande. O extremo sueste da falla divide as vertentes do río Limia e do río Arnoia. Os seus principais cursos fluviais son o Grande, o Cexo e o Orille, afluentes do Arnoia. Neles practícase a pesca da troita.
O cumio máis elevado é o Outeiro de Ferro (1.268 m) o cal fai de linde entre Galicia e Portugal. Outros cumios son o Froufe (1.245 m), Penagache (1.226 m) e o Lobaqueiros. Entre estes dous últimos hai un abrupto canón.
Cursos fluviais
Verea é terra abundante en auga, por iso son numerosos os accidentes fluviais recollidos dentro dos lindes do concello.
Historia
Na serra do Leboreiro, na fronteira con Portugal, consérvanse restos megalíticos, destacando unha necrópole de mámoas con cámara funeraria. Nas ladeiras do monte Penagache estanse a realizar unha serie de escavacións arqueolóxicas na procura de restos anteriores á romanización.
A etimoloxía do topónimo Verea indica que é un lugar de paso. O concello estaba atravesado por unha antiga vía romana de carácter secundario, que saía de Aquis Querquennis cara ao norte, entrando polo alto do Vieiro. Porén, para outros autores o topónimo procede de Venoriu, relacionado coas minas localizadas probablemente no Outeiro de Ferro. Outros restos romanos atópanse nun campamento romano coñecido como A Cividá.
Preto do campamento atópase a ermida de San Trocado. Segundo a lenda, recollida por Ambrosio de Morales na súa obra Viaxe Santo, uns portugueses que roubaran as reliquias de Celanova quedaron paralizados no lugar onde hoxe se levanta a ermida por mor dun milagre de Rosendo de Celanova. Esta ermida, durante moito tempo esquecida, encóntrase hoxe en vías de restauración.
Por riba da vía romana, pasa o camiño portugués da ruta Xacobea que vai por Celanova. A comezos do século XII o abade de Celanova e o prior dos Templarios de Veiga proxectaron a construción conxunta dun hospital para peregrinos.
Durante a Idade Media, debido aos continuos conflitos entre a Coroa de Portugal e a Coroa de Castela, o lugar tivo o carácter de marca.
Na época de posguerra foros moitos os veciños adicados ao estraperlo que, aproveitando a súa proximidade coa Raia Seca, atravesaban a Serra do Laboreiro (por sitios como o Outeiro da Auga, Penagache ou o monte Lobaqueiros) para chegar a Castro Laboreiro. Estas viaxes facíanse pola noite, moitas veces con condicións climatolóxicas adversas, tales como neve, choiva, vento e frío de montaña. Os produtos cos que máis se comerciaba eran o café, as pedras de chisqueiro e o bacallau salgado (demominado na zona como bacalao). Debido a isto, construiríase máis tarde un cuartel da Garda Civil na zona. Antes da inclusión de España na Unión Europea, todos os anos, acudían ao Concello alcaldes e diversos funcionarios dos concellos da raia galego-portuguesa para revisar os lindes entre Galiza e Portugal.
Patrimonio
No municipio atópase unha das mámoas máis grandes descubertas en Galicia: a mámoa Mota Grande con interesantes pinturas e gravados. Da época castrexa e a romanización o que mellor se conserva é o castro de Ourille e a máis a vía romana. Non obstante, os sinais de romanización non se limitan exclusivamente á vía, senón que quedan restos dun campamento romano, coñecido como A Cividá. Na serra do Leboreiro, que marca a fronteira con Portugal e onde se atopan as cotas máximas, atopamos algúns restos megalíticos, entre os que destaca unha necrópole de mámoas cunha cámara funeraria. Así mesmo, estanse levando a cabo unha serie de escavacións arqueolóxicas nas ladeiras do Penagache.
Na igrexa de Albos destacan tres cruces antigas. Unha delas, de finais do século XII ou principios do XIII, é de cobre esmaltado cun Cristo en maxestade. As outras dúas son procesionais, unha delas chapada en cobre, flordelisada e cun Cristo de tres cravos, datada na segunda metade do século XIV.
A igrexa de San Pedro de Ourille consta de tres corpos. A fachada dianteira é moi sinxela, sen apenas motivos decorativos o que reforza o carácter neoclásico típico das construcións ruiras de fins do século XVIII e principios do XIX en Galicia. No primeiro corpo, o único elemento ornamental é a arquitrabe da porta, lisa e decorada con motivos xeométricos. O segundo corpo, separado do primeiro por un friso liso, é elíptico nos seus extremos, sobre os que se erguen uns pináculos puntiagudos. O terceiro corpo constitúeo un campanario de dobre corpo; no primeiro atopámonos con dous arcos romanos e ás campás, no segundo hai un arco de menor tamaño sobre o cal érguese un último arco aínda máis pequeno e o pararaios. Posúe un nicho con figura sobre o rosetón. No interior as bóvedas son de canón, e no altar maior hai un retablo barroco decorado, restaurado no 2006.