cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Complexo Hospitalario Universitario de Pontevedra
Poboación atendida
O CHU de Pontevedra ofrece atención sanitaria pública á poboación do centro e do norte da provincia de Pontevedra. A área sanitaria de Pontevedra abrangue, ademais da capital Pontevedra os concellos seguintes: Barro, Bueu, Caldas de Reis, Campo Lameiro, Cerdedo-Cotobade, Cuntis, Forcarei, O Grove, A Lama, Marín, Meaño, Meis, Moraña, Poio, Ponte Caldelas, Portas, Sanxenxo, Soutomaior e Vilaboa. É tamén un hospital de referencia para pacientes do hospital do Salnés, que está incluído na área sanitaria de Pontevedra. Inclúe os municipios seguintes: Cambados, Catoira, Illa de Arousa, Ribadumia, Vilagarcía de Arousa e Vilanova de Arousa.
O Complexo Hospitalario Universitario de Pontevedra ten un persoal de 2,608 traballadores. Ata 1996 a comarca de Deza tamén dependeu da área sanitaria de Pontevedra e ata o 2002 o concello da Estrada da comarca de Tabeirós-Terra de Montes.
Dombra
A dombra en Uzbekistán e Taxiquistán, dambura ou danbura en Afganistán, Taxiquistán e Uzbekistán e dumbira en idioma bashkir e tártaro é un tipo de laúde de pescozo longo en forma de pera popular nas nacións de Asia Central e moi utilizado tamén en Casaquistán e Kirguizistán. Ten dúas cordas, feitas tradicionalmente con tendón animal, aínda que as modernas son de nailon. Ten catorce trastes no seu diapasón.
Patrimonio inmaterial
esquerda|miniatura|Dombra mongol, tamén de dúas cordas, pero con tipoloxía e xeito de tocar, con arco, diferentes. A actuación en solitario (kuy) da dombra kasaca foi designada como Patrimonio Cultural Inmaterial da Humanidade pola UNESCO o 26 de novembro de 2014.
Na cultura popular
esquerda|miniatura|Arslanbek Sultanbekov tocando dombra. Este instrumento pasou a formar parte dun fenómeno de Internet despois de que un videoclip de SuperStar KZ, fose publicado en YouTube. O vídeo inclúe dous concursantes cantando e un terceiro cantando e tocando a dombra (Ernar Kaldynov). O nome da canción orixinal é Freestailo de R.Lizer, un home kasaco.
Dombra como instrumento estase a popularizar a través de Dombyra Parties, un movemento de mocidade de flash mob organizado a través das redes sociais.
ISEE 1
ISEE 1, acrónimo de International Sun-Earth Explorer 1, e tamén coñecido como Explorer 56, foi un satélite artificial colaboración da NASA e da ESA lanzado o 22 de outubro de 1977 mediante un foguete Delta 2914 desde Cabo Cañaveral.
Características
ISEE 1 formaba parte do Programa Explorer e foi parte dunha flotilla de tres naves (xunto con ISEE 2 e ISEE 3) para estudar os campos e partículas da magnetosfera terrestre e solar e a súa interacción. As tres naves fixeron medicións en diferentes partes do espazo, das proximidades terrestre ao espazo interplanetario. A chamada parte nai/filla da misión consistía de ISEE 1 e 2 orbitando a Terra en proximidade a unha da outra para facer medicións simultáneas da variación dos campos e partículas interactuando entre o sistema Terra-Sol.
A nave estabilizábase mediante xiro a 19,75 r.p.m., co eixo de xiro case perpendicular ao plano da eclíptica. Tiña unha masa de 340,2 kg e forma Cilíndrica, co corpo cuberto de células solares que producían ata 175 W de potencia. Tanto ISEE 1 como ISEE 2 reentraron na atmosfera o 26 de setembro de 1987.
Zonia Baber
Zonia Baber (Mary Arizona Baber), nada en Kansas, condado de Edgar ( Illinois) o 24 de agosto de 1862  e finada o 10 de xaneiro de 1956, foi unha xeógrafa e xeóloga estadounidense coñecida por desenvolver métodos para ensinar xeografía. As súas ensinanzas fixeron fincapé na aprendizaxe experiencial a través do traballo de campo.
Traxectoria
De 1901 a 1921, Baber traballou como profesora asociada e directora de xeografía e xeoloxía no Departamento de Educación da Universidade de Chicago. Ao mesmo tempo, foi directora das escolas de laboratorio da Universidade de Chicago.
Sociedade xeográfica e traballo político
En 1898, cofundou a Chicago Geographical Society. Foi a súa presidenta e estivo implicada na Sociedade durante 50 anos. En 1948 recibiu un premio de recoñecemento.
Zonia era unha apaixonada polos temas sociais. Como feminista e antiimperialista, iniciou moitos esforzos para loitar contra o sexismo, o racismo e o fanatismo. Foi defensora do sufraxio feminino nos Estados Unidos, e en 1926 representou ás mulleres de Porto Rico na extensión do sufraxio á rexión.
Como se mencionou, foi profesora da Liga Internacional de Mulleres pola Paz e a Liberdade, así como membro do comité executivo da rama de Chicago da Asociación Nacional para o Avance dos Negros (NAACP) e membro do Comité de Relacións de Carreira no Chicago Women's Club Baber tamén viaxou moito, tanto pola súa carreira profesional como pola súa actividade política, para asistir a eventos e conferencias internacionais. Nunha ocasión viaxou cunha delegación da WILPF a Haití en 1926.
Deseño
miniatura|277x277px| Unha clase de xeografía matemática que estuda a rotación da terra arredor do sol, Hampton Institute, Hampton, Virxinia, ca 1899.miniatura|407x407px| Deseño do pupitre escolar patentado por Zonia Baber o 7 de xullo de 1896. En 1896, Zonia deseñou un novo pupitre escolar con funcións específicas para o ensino de xeografía e outras ciencias. A diferenza dunha mesa escolar normal, presentaba bandexas e compartimentos para almacenar material didáctico. Ter este tipo de bandexas e compartimentos significaba que o alumnado que usaba esa mesa sempre tivese a man o seu material didáctico.
Tremedeira
A tremedeira ou lágrimas de San Pedro, Briza maxima, é unha especie do xénero de herbas anuais da familia das poáceas, é nativa das zonas tépedas do hemisferio norte. miniatura|240x240px|No seu hábitat miniatura|320x320px|Inflorescencia
Descrición
A tremedeira é unha herba anual de ampla distribución, de até 70 cm, que presenta follas envainantes con lígula membranosa.
A inflorescencia atópase en panícula laxa, as súas espigas de 9 a 26 mm, con 8 até 20 flores, con 2 glumas subiguais, menores que as flores. As súas espigas colgan e tremen con calquera leve brisa de aire, de aí o seu nome común. As espigas son moi anchas, teñen textura membranosa e lembran vagamente a pequenos insectos. As flores teñen lema cordada na base, múticas e 3 estames.
Distribución
Nativa do hemisferio norte de Europa, atópase como planta invasora na Patagonia Arxentina. Está distribuída por toda Galicia.
Propiedades
Usada na terapia floral californiana.
Taxonomía
Briza maxima foi descrita por Carl con Linné e publicada en Species Plantarum 1: 70. 1753.
Briza: nome xenérico que se refire a que as máis leves brisas de aire moven as súas inflorescencias cun tremor.
maxima: epíteto que procede do latín maximus, que significa máis grande, aludindo ao maior tamaño das espigas respecto doutras especies do xénero.
Xardín botánico de Lourizán
dereita|miniatura|Xardíns de Lourizán.
O Xardín botánico de Lourizán é un arboreto dunhas 54 hectáreas en Lourizán, no municipio de Pontevedra. Conta con máis de 850 especies catalogadas e ten unha das coleccións máis numerosas de España. É o xardín botánico máis importante de Galicia.
Localización
O Arboreto de Lourizán está situado na ladeira norte do macizo do Morrazo, cara ao fondo da Ría de Pontevedra, entre Pontevedra e Marín, a uns 3 quilómetros do centro de Pontevedra.
Historia
As orixes da propiedade remóntanse ao século XV, cando aínda era unha granxa. O xardín botánico creouse en 1949 con especies exóticas e galegas.
No século XIX, a propiedade foi adquirida polo político Eugenio Montero Ríos, que converteu o pazo de Lourizán na súa residencia de verán e en lugar de encontro das personalidades españolas máis destacadas da época.
En 1943, por orde do Ministerio de Educación Nacional do 25 de febreiro, creouse en Pontevedra a propiedade de Lourizán, doada para este fin pola Deputación de Pontevedra. Nela iniciouse o estudo das especies forestais de crecemento rápido, co fin de satisfacer as necesidades españolas de madeira naqueles anos.
A propiedade e o pazo de Lourizán foron o lugar de prácticas dos alumnos da Escola de Enxeñeiros de Montes de Madrid ata que pasou a formar parte da Xunta de Galicia. Este goberno autonómico creou nas súas instalacións o Centro de Investigación Forestal e Ambiental de Lourizán.
Descrición
Neste xardín botánico hai 800 especies diferentes e máis de 1900 árbores de todo o mundo, moitos deles de gran tamaño. Entre eles, un cedro do Líbano de máis de 130 anos e a metasequoia máis antiga da Península Ibérica e unha das máis altas de Europa, que se atopa en Lourizán desde 1951.
Dentro do parque atópase desde 1993 o Parque das Autonomías, con case 50 especies de flora representativas das diferentes comunidades autónomas de España. Tamén hai zonas dedicadas á flora de Taiwán e Australia, así como o Eucaliptetetum e o Coniferetum, con máis de 85 e 170 especies diferentes respectivamente.
Na propiedade crecen moitas árbores autóctonas, como carballos, castiñeiros e bidueiros, sicómoros e árbores foráneas e exóticas, como alciprestes, araucarias, cedros, magnolias ou alfaneiros, moitos dos cales foron traídos por xardineiros franceses. Varias destas árbores están incluídas no Catálogo de Árbores Singulares da Xunta de Galicia. Hai arboretos con todas as variedades de castiñeiros, piñeiros, eucaliptos ou camelias, co exemplar máis alto do mundo, unha camelia xaponesa de 20,5 metros de altura. Tamén hai un rimu de Nova Zelandia e un pequeno xardín taiwanés.
No parque hai unha importante colección de camelias. Crese que os antigos exemplares de camelias de Lourizán pertenceron ao establecemento hortícola portugués de José Marques Loureiro no século XIX.
A maior parte do herbario Merino atópase tamén desde 1945 no arboreto.
Aqyn
miniatura|267x267px| Estatua de Kazybek Aqyn en [[Narin, Kirguizistán]] Akyns, aqyns ou aqins (en kasaco: акын, pronunciado [ɑˈqən]; en kirguiz: akyn, pronunciado [ɑˈqɯn]; en ambos os casos transcritos como aqın ou اقون ) foron poetas e cantantes da cultura kasaca e kirguiz. A diferenza dos zhirau ou manaschi, estes non interpretaban cancións nin contaban historias épicas.
No aytysh, os aqins improvisaban un tipo de canción recitada, normalmente acompañada do uso da dombra (no caso dos kasacos) ou dun kopuz (no caso dos kirguisos). No contexto da vida nómade e analfabeta que vivía unha gran parte da poboación rural de Asia Central antes da era soviética, os aqins xogaron un papel moi importante na expresión dos sentimentos e ideas da xente, no relato da realidade social e tamén na gloria dos heroes. Durante a era soviética, o seu repertorio incluía cancións encomiando a Lenin.
As Barreiras, Castro de Rei de Lemos, Paradela
As Barreiras é un lugar da parroquia de Castro de Rei de Lemos no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria.
Toponimia
Segundo Nicandro Ares As Barreiras deriva dun nome de orixe prerromano, terras con barro.
Santolina melidensis
Santolina melidensis é unha especie de arbusto perenne con flor do xénero Santolina, dentro da familia das Asteraceae, que é endémica nas bacías do río Ulla e o seu afluente o río Seco, nos límites entre os concellos de Santiso (provincia da Coruña) e Palas de Rei (provincia de Lugo). Non se coñecen outras poboacións.
Pode chegar a unha altura de 30 cm e as súas flores son amarelas case alaranxadas. Sobrevive en chans pouco fértiles, con alto contido de magnesio e elementos tóxicos. Deriva da Santolina semidentata.
Antón Figueroa Mosteiro
Antón Figueroa Mosteiro, nado en Curtis en 1915 e finado en Lugo o 22 de outubro de 2005, foi un farmacéutico, médico e político galego.
Traxectoria
Fillo do farmacéutico Manuel Figueroa Barros que se estableceu en Curtis. Marchou a Lugo con dous anos e alí estudou Farmacia por libre. Recibiu unha bolsa da Fundación Figueroa. Licenciouse na Universidade de Santiago de Compostela en 1936 e enfermo de tuberculose marchou a Salamanca onde fixo Medicina. En 1934 fundou con Ramón Piñeiro as Mocedades Galeguistas de Lugo. Traballou no Hospital General de Madrid co doutor Enrique de la Vega Uaco, e despois, en Lugo, co doutor Exiquio Sánchez Cuesta. Logo foi forense. En 1944 fíxose cargo da farmacias de Lugo herdada do seu pai. Participou na fundación da Editorial Galaxia. Logo da morte de Franco militou no PSOE do que foi presidente da agrupación local de Lugo.
Bidueiro, Castro de Rei de Lemos, Paradela
Bidueiro é un lugar da parroquia de Castro de Rei de Lemos no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria.
Dólar de prata do 400 aniversario de Jamestown
O dólar de prata do 400 aniversario de Jamestown é unha moeda conmemorativa, non circulante, emitida pola Casa da Moeda dos Estados Unidos en 2007 e cuñada pola Ceca de Filadelfia.
Bidueiro, Castro de Rei de Lemos, Paradela
Toponimia
Segundo Nicandro Ares Bidueiro deriva do latín, terra de bidueiros.
Dólar de prata do 400 aniversario de Jamestown
Esta moeda dun dólar foi autorizada pola Lei 108-289, do 6 de agosto de 2004, pola que se dispuxo a emisión dunha moeda conmemorativa do 400º aniversario do asentamento de Jamestown, no Estado de Virxinia.
Esta moeda forma parte do programa de emisións da US Mint para conmemorar este asentamento, que se completa coa cuñaxe dunha moeda de ouro con valor facial de cinco dólares.
Deseño
Os deseños de ambas as moedas que compoñen o programa foron anunciados pola US Mint en xuño de 2006.
No anverso da moeda, deseñado e gravado conxuntamente por Donna Weaver e Don Everhart, reprodúcense as figuras das coñecidas como "tres faces da diversidade": o capitán John Smith, unha persoa de orixe africana e un indíxena americano. Estas imaxes representan as tres culturas que confluíron en Jamestown. Xunto a estes motivos, inclúense lendas alusivas ao 400 aniversario do asentamento de Jamestown. A dobre data da moeda, 1607-2007, alude ao mesmo tempo a esa conmemoración e ao ano de emisión.
Produción e comercialización
A lei que autorizou a emisión destas moedas conmemorativas prevía unha tiraxe máxina de 500.000 de exemplares. A moeda comezou a produciuse na Casa da Moeda de Filadelfia o 1 de xaneiro de 2007, e estivo dispoñible para a súa adquisición por parte da poboación a partir do 10 de xaneiro de 2007.
A moeda comercializouse aos prezos de 35 dólares en condición estándar e 39 en versión proof, e o beneficio conseguido coa súa venda destinouse conxuntamente á Secretaría do Interior dos EEUU e a dúas entidades sen ánimo de lucro: a Fundación Jamestown-Yorktown, de Virxinia, e a Asociación para a Preservación das Antigüidades de Virxinia.
Recoñecementos
O dólar de prata do 400 aniversario de Jamestown foi recoñecido co Premio Moeda do Ano de 2009, á moeda de maior relevancia histórica emitida no mundo en 2007.
Cheb
Cheb (en Eger) é unha cidade checa da rexión de Karlovy Vary con 33.256 habitantes. Está situado xunto ao Río Ohře, preto das montañas Smrčiny e preto da fronteira alemá.
Ana Fernández García
Ana Carlota del Pilar Fernández García, nada en Madrid o 10 de novembro de 1989, máis coñecida como Ana Fernández, é unha actriz e cantante española coñecida polos seus papeis nas series de televisión Los protegidos (2010-2012, 2021) e Las chicas del cable (2017-2020).
Cheb
Economía
As principais industrias do distrito son a enxeñaría, téxtil, metalurxia, construción, madeira e alimentación.
Ana Fernández García
Traxectoria
Ten dous irmáns máis novos, Carlos e María, quen fixo de irmá máis nova de Sandra, Marta, na serie Los protegidos. Empezou a estudar arte dramática aos 14 anos, e a súa primeira aparición foi aos 4 anos na miniserie El joven Picasso, dirixida por Juan Antonio Bardem. Empezou a estudar Publicidade e Relacións Públicas aínda que non chegou a concluír a carreira.
Domingo Antonio Castro Rodríguez
Domingo Antonio Castro Rodríguez, coñecido como Catelo, nado en Dumbría, foi un mariñeiro e militar galego.
Traxectoria
Mariñeiro do Ézaro. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu e agochouse no Monte Pindo. Buscando un xeito de poder escapar, xunto don once mozos tamén fuxidos, o 16 de outubro de 1937 asaltan a motora El As e días despois chegan a Bristol. Por Francia entrou en España e combateu no exército republicano, até que foi feito prisioneiro de guerra. Fora xulgado en Ferrol pola fuga e declaración en rebeldía e logo da súa captura retomaron a causa aberta en Ferrol por auxilio á rebelión, sendo condenado a 12 anos de prisión en 1941. Fóille concedida a liberdade condicional en 1942.
As Bustaregas, Castro de Rei de Lemos, Paradela
As Bustaregas é un lugar da parroquia de Castro de Rei de Lemos no concello lucense de Paradela, na comarca de Sarria.
Toponimia
Segundo Nicandro Ares As Bustareas deriva de, estábulo ou pasteiro de bois.
José Serrano Simeón
José Calixto Serrano Simeón, coñecido simplemente como José Serrano, nado o 14 de outubro de 1873 en Sueca e finado o 8 de marzo de 1941 en Madrid, foi un compositor español, coñecido polas súas máis de cincuenta zarzuelas. Autor, entre outras, das famosas zarzuelas La reina mora, La canción del olvido, La dolorosa e Los claveles, é considerado o herediero musical de Federico Chueca. As obras de Serrano tenden cara a un teatro popular, simple mais cargado de emoción dramática. A influencia de Giacomo Puccini e o verismo italiano é evidente en moitas das súas obras. Compuxo o himno da Exposición Rexional Valenciana de 1909, que foi adoptado oficialmente como Himno da Comunidade Valenciana.
Traxectoria
miniatura|esquerda|Placa na súa casa natal en Sueca. José Serrano naceu en Sueca (Valencia) o 14 de outubro de 1873. Seu pai, José Serrano Marí, era director da banda municipal de música da súa vila natal e introduciuno no mundo da música, dándolle as súas primeiras leccións, se ben tentou afastar ao neno do mundo da música. miniatura|esquerda|Casa Natal.
En 1889, tasladouse a Valencia para proseguir cos seus estudos musicais no Conservatorio con Salvador Giner, realizando estudos de solfexo, harmonía e composición. Comezou a estudar piano, aínda que o abandonou axiña, e proseguiu os seus estudos de violín e composición. En 1892, trasladuose a Madrid coa intención de obter unha bolsa de estudos coa que continuar a súa formación, conseguindo unha do Ministerio de Fomento grazas á recomendación de Emilio Serrano, e que duraría un ano. En Madrid, durante esta época e para poder sobrevivir, compón cancións, a 25 pesetas cada unha, que servían para promocionar a artistas menores. Durante esta época topouse con serias dificultades para triunfar na capital pola dificultade de atopar libretistas e teatros onde estrear. Prestou axuda a Manuel Fernández Caballero, que padecía unha cegueira progresiva, na composición da súa zarzuela Gigantes y cabezudos, o que lle valeu para darse a coñecer no mundo teatral. Deste xeito os irmáns Álvarez Quintero, nun intento de darlle unha oportunidade, ofrecéronlle o libreto de El motete. Estreada con éxito o 24 de abril de 1900, foi a primeira composición de Serrano e coa que se deu a coñecer. Máis tarde bautizaría a unha das súas fillas como María del Motete, apadriñada polo seu amigo o científico Bernardino Landete Aragó. En 1909 compuxo o Himne de l'Exposició, peza estreada na Exposición Rexional Valenciana dese ano, e que sería elixida en 1925 como himno rexional. En 1923, a Deputación de Valencia encargoulle un himno conmemorativo da Coroación da Virxe dos Desamparados, patrona de Valencia. A estrea desta obra tivo lugar o 24 de maio de 1923 ante unhas 30 000 persoas, constituíndo un clamoroso éxito.
A súa figura vaise ensalzando e se ve consolidada polo labor levado a cabo. Compuxo obras tanto para o xénero chico como para zarzuela. Entre elas cómpre salientar: La Reina mora (1903) con texto dos Hirmáns Álvarez Quintero, Moros y cristianos (1905); El Perro chico (1905), El pollo Tejada (1906) e El Príncipe Carnaval (1919) en colaboración con Quinito Valverde; Alma de Dios (1907), El amigo Melquíades (1914) —tamén en colaboración con Quinito Valverde—, La canción del olvido (1916) —con textos de Federico Romero Sarachaga e Guillermo Fernández-Shaw—, Los de Aragón (1927), Los claveles (1929) e La Dolorosa (1930). miniatura|Monumento a José Serrano en Valencia, obra de [[Octavio Vicent.]] Os últimos anos da súa vida pasounos na localidade valenciana de El Perelló, onde se adicou exclusivamente á pesca. Logo de detectárselle un cancro de esófago, trasladuse en 1940 a Madrid para ser tratado, falecendo nesta cidade en 1941.
Margaret Watkins
miniatura|Margaret Watkins: O vertedoiro da cociña, 1919. Margaret Watkins, nada en Hamilton o 8 de novembro de 1884 e finada en Glasgow en 1969, foi unha fotógrafa canadense lembrada polas súas innovadoras contribucións á fotografía publicitaria. Viviu unha vida de rebeldía, rexeitamento ás tradicións e heroísmo individual. Adiantada ao seu tempo, foi unha profesional cunha carreira exitosa nunha época na que as mulleres adoitaban permanecer na casa.
Traxectoria
Watkins, filla dun empresario de Ontario e dunha escocesa, naceu en Hamilton, Ontario, o 8 de novembro de 1884. Ao crecer, Watkins mostrou bo ollo para o deseño e a artesanía, e aos 15 anos xa estaba a vender as súas propias obras nos grandes almacéns do seu pai. Tamén tocaba o piano e cantaba no Coro da Igrexa Metodista Centenario. En 1908 Watkins deixou o seu fogar para traballar na comunidade de Roycroft Arts and Crafts e en Sidney Lanier Camp. Foi nestas dúas comunidades rurais utópicas no nordés dos Estados Unidos onde comezou a súa aprendizaxe da fotografía. En 1913, trasladouse a Boston, onde traballou como asistente nun estudo de fotografía comercial. Ademais do seu traballo de fotógrafa, escribía poesía e cantaba a Mendelssohn e Wagner co Temple Israel Choir. Máis tarde conseguiu un traballo en Nova York coa fotógrafa Alice Boughton e comezou a estudar con Clarence H. White nas súas escolas de Nova York e Maine. Foi durante estes cursos en Maine, cando se solidificou o seu interese pola fotografía e onde máis tarde se fixo profesora.
Foi unha das primeiras fotógrafas de arte en publicidade, e as súas imaxes de obxectos cotiáns estabeleceron novos estándares de aceptabilidade. A partir de 1928, cando se atopaba en Glasgow, embarcouse en traballos de fotografía da rúa en Rusia, Alemaña e Francia, especializándose en escaparates e fachada de tendas.
Watkins morreu en Glasgow, Escocia en 1969, esquecida en gran parte a súa obra fotográfica.
Legado
O legado de Watkins está constituído pola obra exemplar que deixou tras de si, mais tamén no seu exemplo como muller independente e exitosa. O xornal Queen's Quarterly suxire que a súa traxectoria serviu de modelo para outras mulleres que decidiron desenvolver as súas carreiras profesionais, en lugar dos roles de xénero tradicionalmente adxudicados.
Antes de morrer, Watkins entregou unha caixa selada con toda a súa obra ao seu veciño e testamenteiro, Joseph Mulholland. Deulle instrucións estritas para que non a abrise até despois da súa morte. Aínda que custou máis dunha década, posteriormente se fixeron varias exposicións individuais en Gran Bretaña e Norteamérica, sobre todo na Light Gallery de Nova York (1984). Cando morreu, en novembro de 1969, deixou a maior parte do seu patrimonio a organizacións benéficas musicais.
En outubro de 2012, inaugurouse na Galería Nacional do Canadá unha exposición retrospectiva da obra de Margaret Watkins titulada "Sinfonías domésticas". Nesta exposición mostráronse 95 fotografías súas datadas entre 1914 e 1939, que incluían retratos, paisaxes, naturezas mortas modernas, escenas da rúa, traballos publicitarios e deseños comerciais. Como se desprende do título da exposición, a música foi unha inspiración vital para Watkins.
O 22 de marzo de 2013, Canada Post emitiu un selo que representa a fotografía de Watkins, The Kitchen Sink, como parte da súa serie Canadian Photography. A imaxe é unha natureza morta dun vertedoiro con pratos.
Nunatak
miniatura|Nunataks na costa oeste de [[Groenlandia .]] miniatura|280x280px| [[Cântaro Magro, Serra da Estrela, Portugal, formou un nunatak durante a última idade de xeo e actualmente está exposto. ]] A nunatak (en inuktitut nunattak = pico solitario) é un pico montañoso que está rodeado por un campo de xeo; o termo utilízase nas linguas de Europa occidental desde a década de 1880.
A erosión provocada polos ciclos de desxeo fai que os nunataks teñan normalmente unha configuración rugosa e dura, en forte contraste coa erosión progresiva pola acción glaciar. A situación illada dos nunatak provoca ás veces o desenvolvemento da fauna e da flora en condicións moi similares ás das illas. Adoitan usarse como puntos de referencia no medio dunha grande extensión de xeo. Frecuentemente as expedicións aséntanse alí temporalmente ou constrúense bases permanentes; por exemplo, a base antártica arxentina Belgrano II está situada no Nunatak Bertrab.
O espírito de Bridge Hollow
O espírito de Bridge Hollow (en The Curse of Bridge Hollow) é un filme estadounidense de 2022 dirixido por Jeff Wadlow a partir dun guión de Todd Berger e Robert Rugan. Está protagonizado por Marlon Wayans, Priah Ferguson, Kelly Rowland, John Michael Higgins, Lauren Lapkus, Rob Riggle e Nia Vardalos.
O filme estreouse en Netflix o 14 de outubro de 2022, onde conta con versión subtitulada en galego.
Estilo antigo de datación e estilo novo de datación
miniatura|Certificado de matrimonio, de [[1907. Documento orixinal en lingua rusa, datado usando datas de estilo antigo e estilo novo (O.S. e N.S.) en Varsovia (daquela parte do Imperio Ruso). Certificado do 23/6 de novembro de 1907; o casamento do 3/16 de outubro de 1907.]] miniatura|Lápida de [[Thomas Jefferson. Debaixo do epitafio está escrito "Born April 2 1743 O.S. Died July 4 1826" (Nado o 2 de abril de 1743 en O.S. Finado o 4 de xullo de 1826".]] Estilo antigo de datación (Old Style ou O.S. en inglés) e estilo novo de datación (New Style ou N.S. en inglés) son termos usados para as datas do calendario nos estudos históricos da lingua inglesa, por dúas razóns. A primeira razón é que o método de datación que hoxe se usa máis en todo o mundo, o calendario gregoriano, foi introducido nas culturas inglesas só en 1752. A segunda é que o 1 de xaneiro non sempre foi o primeiro día do ano: no Imperio Británico (e nalgúns outros países), o 25 de marzo foi o inicio do ano. Ambas as dúas convencións cambiaron hai só uns séculos, cando a Lei do calendario de 1750 foi promulgada. O estilo de datación usado antes de 1752 – Calendario xuliano, ano que comeza o 25 de marzo – chámase Old Style Dating e o estilo de citas usado hoxe – Caledario Gregoriano, comezando o 1 de xaneiro – denomínase "datación de estilo novo" (New Style Dating).
O motivo para cambiar o calendario foi que a xente se decatou de que hai un erro no calendario xuliano, que engade demasiados anos bisestos. Isto significaba que a data de Pascua se estaba calculando mal, porque depende de que o 21 de marzo sexa o día anterior ao equinoccio. Por iso deseñaron un novo calendario que corrixiu este erro. A nova regra era que un ano bisesto ocorrería cada catro anos (como antes), pero non se o ano remataba en 00 a menos que se puidese dividir igualmente por 400. (Entón 1600 e 2000 foron anos bisestos, pero 1700, 1800 e 1900 non). O papa Gregorio XIII declarara que este novo calendario debería utilizarse a partir de 1582. Pero só os países católicos aceptaron esta sentenza: os países protestantes e ortodoxos orientais negáronse a que o Papa de Roma lles dixese o que facer. Así, mesmo en Europa, o cambio ocorreu en diferentes momentos.
Por exemplo, non foi até 1752 cando Gran Bretaña e as súas colonias cambiaron ao novo calendario, cambiando tamén o inicio do ano do 25 de marzo ao 1 de xaneiro ao mesmo tempo. Rusia cambiou en 1918, despois da Revolución de Outubro (chámase Revolución de Outubro porque sucedeu en outubro segundo o calendario xuliano, o que se usaba en Rusia en 1917).
As palabras latinas para O.S. son stili veteris ou stilo vetere. Estes termos úsanse nalgúns libros de todo o mundo. Pódense acurtar a st.v.
En Europa e as súas colonias, o "calendario de estilo antigo" significa calendario xuliano. Outros países utilizaron sistemas diferentes: por exemplo China, o Xapón e Corea usaron calendarios lunisolares.
Lunar Orbiter 2
Lunar Orbiter 2 foi unha sonda espacial da NASA lanzada o 6 de novembro de 1966 mediante un foguete Atlas SLV-3 Agena D desde Cabo Cañaveral cara a Lúa.
Características
Lunar Orbiter 2 foi unha sonda do programa Lunar Orbiter para fotografar a maior parte da superficie lunar cunha resolución de ata 1 metro de cara a facilitar o camiño para as alunizaxes do proxecto Apollo. Tamén levaba a bordo medidores de intensidade da radiación e de impacto de micrometeoritos.
Lunar Orbiter 2 foi inxectada nunha órbita cislunar, chegando á Lúa tras 92,5 horas de viaxe. Colocouse nunha órbita elíptica case ecuatorial cun periapse inicial de 196 km (baixado ata os 49,7 km tras 33 órbitas) e un apoapse inicial de 1850 km, cunha inclinación de 11,8°.
A nave tomou 609 imaxes de alta resolución e 208 de media resolución, perdéndose seis imaxes debido ao fallo dun amplificador no último día de transmisións. Tamén recolleu datos sobre a radiación, rexistrando tres impactos de micrometeoritos. Tras cumprir a súa misión a nave foi estrelada contra a superficie da Lúa o 11 de outubro de 1967, usándose para probar técnicas de seguimento.
Dólar de prata do bicentenario de Lewis e Clark
O dólar de prata do bicentenario de Lewis e Clark é unha moeda conmemorativa, non circulante, emitida pola Casa da Moeda dos Estados Unidos en 2004 e cuñada pola Ceca de Filadelfia.
Esta moeda dun dólar foi autorizada pola Lei 106-126, do 6 de decembro de 1999, pola que se dispuxo a emisión dunha moeda conmemorativa do bicentenario do comezo da expedición de Lewis e Clark (1804-1806).
Deseño
Os deseños deste dólar conmemorativo foron presentados en maio de 2004 no Museo de Historia de Missouri, pola directora da Casa da Moeda dos Estados Unidos Henrietta Holsman Fore.
No anverso da moeda, deseñado e gravado pola gravadora da US Mint Donna Weaver, reprodúcese unha imaxe de corpo enteiro do comandante Meriwether Lewis (esquerda) e do tenente William Clark (dereirta) planificando unha nova xornada da súa expedición; Lewis sostén un rifle e un diario, e Clark apunta a distancia cun dedo. Ao fondo vese a beira dun río. A escena destá rodeada por lendas alusivas ao bicentenario do inicio da expedición. Neste anverso amósanse tres datas: a do inicio da expedición (1804) a do seu remate (1806) e a de emisión da moeda (2004).
Pola súa banda, o reverso, obra da mesma gravadora, reproduce no seu centro a "medalla da paz e a amizade", coa que Lewis e Clark agasallaron os nativos no transcurso da súa viaxe. Aos seus lados hai dúas plumas, símbolo das culturas indíxenas americanas, e na parte superior 17 estrelas, que representan o número de estados no momento do inicio da expedición.
Produción e comercialización
A lei que autorizou a emisión destas moedas conmemorativas prevía unha tiraxe máxina de 500.000 de exemplares. A moeda produciuse na Casa da Moeda de Filadelfia e estivo dispoñible para a súa adquisición por parte da poboación desde o mesmo día da súa presentación no Museo de Historia de Missouri, o 12 de maio de 2004.
A súa produción foi de 142.015 moedas na súa condición estándar e 351.989 en versión con acabamento especial (proof), o que fai un total de 494.004 exemplares, practicamente no límite de cuñaxes autorizado.
A moeda comercializouse aos prezos de 35 dólares en condición estándar e 39 en versión proof, e o beneficio conseguido coa súa venda destinouse conxuntamente ao Consello Nacional do Bicentenario de Lewis e Clark —dous terzos— e ao Servizo de Parques Nacionais —un terzo—, para financiar as actividades de conmemoración do bicentenario.
Despedindo a Yang
Despedindo a Yang (en After Yang) é un filme estadounidense de 2021 escrito, dirixido e editado por Kogonada. Está protagonizado por Colin Farrell, Jodie Turner-Smith, Justin H. Min, Malea Emma Tjandrawidjaja e Haley Lu Richardson. A trama segue os intentos dunha familia de reparar o seu fillo robótico, que non responde. O filme estreouse internacionalmente no Festival de Cannes o 8 de xullo de 2021, e estreouse o 4 de marzo de 2022 a través de A24 e Showtime. Recibiu valoracións positivas por parte da crítica.
O 8 de outubro de 2022, estreouse en Amazon Prime Video unha versión subtitulada en galego.
Lunar Orbiter 4
Lunar Orbiter 4 foi unha sonda espacial da NASA lanzada o 4 de maio de 1967 mediante un foguete Atlas SLV-3 Agena D desde Cabo Cañaveral cara a Lúa.
Características
Lunar Orbiter 4 foi unha sonda do programa Lunar Orbiter para fotografar a maior parte da superficie lunar cunha resolución de ata 1 metro de cara a facilitar o camiño para as alunizaxes do proxecto Apollo. Grazas a que as súas tres antecesoras completaron o obxectivo do programa, Lunar Orbiter 4 centrouse máis na fotografía científica. Tamén levaba a bordo medidores de intensidade da radiación e de impacto de micrometeoritos.
Lunar Orbiter 4 foi inxectada nunha órbita cislunar, chegando á Lúa e colocándose nunha órbita elíptica cun periapse inicial de 2706 km e un apoapse inicial de 6111 km, cunha inclinación de 85,5°.
O 11 de maio a porta térmica da cámara comezou a deixar de responder ben aos comandos para abrirse e pecharse, polo que decidiuse deixala aberta ante o risco de quedar pechada e bloquear a cámara, o que implicou manobras de control de actitude adicionais para manter a cámara alonxada da luz solar. A pesar delo o 13 de maio descubriuse que algo de luz solar estaba danando a película fotográfica e tomouse a decisión de pechar parcialmente a porta da cámara, para máis tarde atopar que a lente tiña condensación causada polas baixas temperaturas, sacando fotos lixeiramente borrosas. O 20 de maio o mecanismo de avance da película comezou a mostrar problemas, polo que a parouse de tomar fotos o 26 de maio. Finalmente tomáronse 419 imaxes de alta resolución e 127 de resolución media, cubrindo o 99% da superficie do lado próximo da Lúa cunha resolución de 58 e 134 m respectivamente. O contacto coa nave perdeuse o 17 de xullo de 1967. Debido ao decaemento natural da órbita calcúlase que impactou contra a superficie antes do 31 de outubro de 1967.
Lunar Orbiter 5
Lunar Orbiter 5 foi unha sonda espacial da NASA lanzada o 1 de agosto de 1967 mediante un foguete Atlas SLV-3 Agena D desde Cabo Cañaveral cara a Lúa.
Características
Lunar Orbiter 5 foi unha sonda do programa Lunar Orbiter para fotografar partes do lado oculto da Lúa e facer un estudo xeral da mesma. Tamén levaba a bordo medidores de intensidade da radiación e de impacto de micrometeoritos e foi usada para probar a rede de seguimento e localización do proxecto Apollo.
Lunar Orbiter 5 foi inxectada nunha órbita cislunar o 5 de agosto de 1967, chegando á Lúa e colocándose nunha órbita elíptica cun periapse inicial de 194,5 km e un apoapse inicial de 6023 km, cunha inclinación de 85° e un período de 8 horas e 30 minutos.
A nave tomou fotografías entre o 6 e o 18 de agosto, transmitíndoas a terra ata o 27 de agosto. Tomou 633 imaxes de alta resolución e 211 de resolución media. A nave foi enviada a impactar contra a superficie lunar o 31 de xaneiro de 1968, usándose para probas de seguimento.
Lunar Orbiter 3
Lunar Orbiter 3 foi unha sonda espacial da NASA lanzada o 5 de febreiro de 1967 mediante un foguete Atlas SLV-3 Agena D desde Cabo Cañaveral cara a Lúa.
Características
Lunar Orbiter 3 foi unha sonda do programa Lunar Orbiter para fotografar a maior parte da superficie lunar cunha resolución de ata 1 metro de cara a facilitar o camiño para as alunizaxes do proxecto Apollo. Tamén levaba a bordo medidores de intensidade da radiación e de impacto de micrometeoritos.
Lunar Orbiter 3 foi inxectada nunha órbita cislunar, chegando á Lúa o 8 de febreiro e colocándose nunha órbita elíptica cun periapse inicial de 210,2 km (baixado ata os 55 km tras 25 órbitas) e un apoapse inicial de 1801,9 km, cunha inclinación de 20,9°.
O mecanismo de avance da película fotográfica mostrou algúns problemas, polo que decidiuse comezar a transmitir a terra as imaxes antes do previsto. O catro de marzo o motor do mecanismo de avance avariouse completamente, co que quedaron sen transmitir a cuarta parte das imaxes obtidas. En total a nave enviou 477 imaxes de alta resolución e 149 de media resolución. A nave foi estrelada contra a superficie da Lúa o 9 de outubro de 1967, usándose para probar técnicas de seguimento.
Coin World
Coin World é unha revista numismática estadounidense de periodicidade semanal e mensual. Trátase dunha das revistas non académicas máis populares entre os coleccionistas de moedas dos Estados Unidos e abrangue todos os campos da numismática, entre eles as moedas, os billetes, as fichas comerciais e as medallas.
Fundación e primeira época (1960-1962)
Coa colaboración de James F. Kelly, de Ohio, concibiuse a idea de incluír unha sección semanal de tendencias que reflectise os cambios no valor das moedas no mercado. Kelly foi contratado para ser o editor inaugural de Coin World Trends, e D. Wayne Johnson, de Kansas, foi o escollido para ser o editor xefe inaugural.
A edición de mostra de Coin World (volume 1, número 0) imprimiuse en marzo de 1960, e as súas oito páxinas deseñáronse para lles amosar aos potenciais subscritores e anunciantes o aspecto da nova publicación. O primeiro número de tiraxe regular saíu á rúa o 21 de abril dese mesmo ano. Un ano despois, a publicación tiña xa 53.000 subscritores de pagamento.
Etapa de Margo Russell (1962-1985)
Margo Russell converteuse en editora de Coin World en 1962. Russell comezara a súa traxectoria xornalística no The Sidney Daily News e inicialmente unírase ao quipo de Coin World staff como investigadora histórica. Logo da súa xubilación como editora o 28 de febreiro de 1985, logo de 23 anos no posto, moitos numismáticos considerábana unha das persoas máis influentes no terreo numismático estadounidense e coñecíana como a "primeira dama da numismática”. En 1975, Russell recibiu o premio Farran Zerbe Memorial, o máis alto recoñecemento da American Numismatic Association, e en 1986 foi incluída no Salón da Fama desta entidade.
No período de Russell, a publicación xogou un papel relevante na promoción do coñecemento da numismática como afección, ao manter estreitas relacións coa Casa da Moeda dos Estados Unidos. Russell soubo asumir os desexos e as inquedanzas dos coleccionistas numismáticos.
Etapa de Beth Deisher (1985-2012)
Logo do retiro de Margo Russell en 1985, foi sucedida por Beth Deisher como editora da revista, posto no que permaneceu ata 2012.
Na etapa de Deisher como editora a revista foi testemuña, en 1995, do nacemento do programa de cuñaxe das 50 moedas de medio dólar conmemorativas de cada estado dos EEUU.
Etapa de Steve Roach (2012-2015)
Steve Roach, que ata a data fora editor asociado, asumiu o cargo de editor xefe do Coin World o 30 de abril de 2012.
Nesta época a revista amplía a súa cobertura ás noticias dun ámbito numismático máis global, como é o caso da gran cantidade de falsificacións chinesas de moedas que inundou o mercado.
Etapa de William T. Gibbs (desde 2015)
William T. Gibbs incorporouse á redacción de Coin World como editor axudante en 1976 e foi nomeado editor xefe o 1 de maio de 2015, logo de pasar por outros postos. Desde a súa posición actual, dirixe todas as publicacións de Coin World, tanto impresas como en liña, o que inclúe tamén a edición de libros.
En marzo de 2019, Coin World lanzou un potcast semanal presentado polos editores asociados Chris Bulfinch e Jeff Starck. En marzo de 2021 editouse un libro a modo de suplemento en conmemoración do 60º aniversario de Coin World, titulado Coin World Celebrating 60: The Most Influential People in Numismatics 1960-2020. Este volume foilles enviado aos subscritores conxuntamente co número de marzo de 2021, e nel faise unha listaxe das persoas máis influentes na numismática estadounidense durante esas seis décadas, como resultado dunha votación dos seus lectores.
Contidos
En cada número, a revista presenta unha serie de seccións fixas, ademais do noticias de actualidade:
Moeda de 10 centavos de dólar Roosevelt
A moeda de 10 centavos de dólar Roosevelt (en inglés: Rooselvelt dime) é unha moeda de curso legal con ese valor facial emitida pola Casa da Moeda dos Estados Unidos, caracterizada por amosar no seu anverso un retrato do expresidente Franklin D. Roosevelt (1882-1945). A moeda foi autorizada pouco despois do falecemento de Roosevelt en 1945 e produciuse ininterrompidamente a partir de 1946.
Roosevelt fora un dos impulsores da March of Dimes, unha organización sen ánimo de lucro centrada na saúde materna e infantil. Como transcorreran xa máis de 25 anos co anterior modelo dos 10 centavos Mercury en circulación, a Casa da Moeda podía cambiar o deseño desta moeda sen necesidade dun trámite laborioso no Congreso, polo que se lle encargou ao seu gravador xefe, John R. Sinnock, que preparase uns deseños que representasen o retrato de Roosevelt. Sinnock presentou unha proposta que tivo que ser modificada, logo das reiteradas críticas da Comisión de Belas Artes dos Estados Unidos, e finalmente a moeda entrou en circulación en xaneiro de 1946.
Desde a súa introdución, os 10 centavos Roosevelt cuñáronse anualmente sen interrupción e en grandes cantidades, inicialmente en prata e a partir de 1965 en metal común, cun núcleo de cobre bañado cunha capa de cuproníquel, mantendo sempre o deseño orixinal de Sinnock.
Inicio e preparación
esquerda|miniatura|260x260px|[[John R. Sinnock|Sinnock traballando co modelo dos 10 centavos Roosevelt.]] O presidente dos Estados Unidos Franklin D. Roosevelt morreu o 12 de abril de 1945, despois de dirixir o país durante gran parte da Gran Depresión e a segunda guerra mundial. Roosevelt estaba enfermo de poliomielite desde 1921 e axudara economicamente e apoiara con firmeza a creación da organización March of Dimes, que, entre outras cousas, loitaba contra esa doenza paralizante. Este feito resultou determinante para que se pensase na súa figura para ser honrada na nova moeda de 10 centavos (dime).
Logo de que o 3 de maio de 1945 o representante por Luisiana James Hobson Morrison presentase un proxecto de lei para a creación da nova moeda de 10 centavos, o 17 de maio o secretario do Tesouro Henry Morgenthau anunciou que a vixente moeda de 10 centavos Mercury (Mercury dime) sería substituída por unha nova co retrato de Roosevelt no seu anverso, que entraría en circulación cara a finais do ano. Aproximadamente o 90 por cento das cartas recibidas polo editor do xornal The Numismatist, Stuart Mosher, amosaban o apoio ante este cambio, aínda que el non o facía, a título persoal, xa que consideraba que o deseño Mercury era fermoso e que o limitado espazo da moeda, por mor do seu tamaño, non lle faría xustiza a Roosevelt; por este motivo, Mosher avogaba pola emisión dunha moeda dun dólar conmemorativo no canto do pequeno dime. Outras persoas obxectaron que, malia os seus méritos, Roosevelt non gañara un lugar na historia do país á altura de Washington, Jefferson e Lincoln, os outros personaxes honrados nas restantes moedas circulantes dos Estados Unidos naquel momento. Como o deseño da moeda de 10 centavos Mercury, cuñada por primeira vez en 1916, xa cumprira os 25 anos en circulación, a lei permitía que a Casa da Moeda dos Estados Unidos e o Tesouro cambiasen o seu modelo sen que o Congreso tivese que pronunciarse ao respecto. Con todo, as comisións encargadas da moeda en ambas as cámaras foron informadas do proxecto.
Enola Holmes 2
Enola Holmes 2 é un filme británico-estadounidense de 2022 dirixido por Harry Bradbeer. É a secuela do filme de 2020 Enola Holmes, que tamén está protagonizado por Millie Bobby Brown, que interpreta á irmá adolescente do famoso detective vitoriano Sherlock Holmes. O guión foi escrito por Jack Thorne e está baseado na novela The Enola Holmes Mysteries de Nancy Springer. O resto do elenco está composto por Henry Cavill, Louis Partridge, Susie Wokoma, Adeel Akhtar e Helena Bonham Carter nos seus papeis do filme anterior, xunto con David Thewlis e Sharon Duncan-Brewster como as novas incorporacións.
Cyanocitta
Cyanocitta é un xénero de aves da orde das paseriformes, suborde dos oscines, infraorde dos Corvida e superfamilia dos corvoideos e familia dos córvidos.
Enola Holmes 2
A rodaxe comezou en outono de 2021 e rematou en xaneiro de 2022. Enola Holmes 2 estreouse o 4 de novembro de 2022 a través de Netflix, onde conta con versión subtitulada en galego. O filme recibiu valoracións positivas por parte da crítica.
Cyanocitta
O xénero comprende dúas especies americanas amplamente distribuídas por Norteamérica e América Central.
Moeda de 10 centavos de dólar Roosevelt
Inicio e preparación
Os modelos presentados inicialmente por Sinnock amosaban un busto de Roosevelt no anverso, e no reverso unha man suxeitando un facho e unhas poliñas de oliveira e de carballo. Sinnock preparara tamén outros deseños para o reverso, entre eles un que flanqueaba o facho con pergamiños nos que estaban escritas as Catro Liberdades (expresión, culto, vivir sen miseria e vivir sen medo). Outros esbozos amosaban representacións da deusa Liberdade e un deles, que amosaba a War Memorial Opera House, conmemoraba a Conferencia das Nacións Unidas de 1945. O numismático David Lange, especializado na moeda estadounidense, considerou todos estes deseños alternativos como "débiles".
Cyanocitta
Descrición
O xénero foi descrito en 1845 polo naturalista, ornitólogo, taxónomo e xeólogo inglés Hugh Edwin Strickland,  nun traballo publicado nas páxinas 260 e 261 de ''Ann. Mag. Nat. Hist''. 15.