cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Iago Caamaño
Inicios (2005-2015)
esquerda|miniatura|[[Porsche 997|Porsche 997 GT3 de Iago Caamaño e Alberto Rodríguez no Rally Rías Baixas de 2015]] Comezou competindo en autocross, disputando o campionato galego e proclamándose campión en 2007 a bordo sun Semog, na categoría de Car Cross 600cc. En 2010 gañou o Campionato de España de Car Cross. Ao ano seguinte quedou sexto no seu último ano na especialidade, antes de pasarse aos rallys.
En 2012 e 2013 disputou varios rallys do Campionato de Galicia e do Campionato de España cun Ford Fiesta R2, logrando como mellor resultado un 15º posto no Rally Botafumeiro de 2012. Comezou con José Antonio Pintor como copiloto, correndo máis tarde con Nicolás Cernadas e Javier Varela. Empezou 2014 no Rally Concello de Curtis, do Nacional de Terra, onde tivo que abandonar, e a continuación disputou varios rallys do nacional de asfalto, cun décimo posto no Rally do Bierzo como mellor resultado. En 2015, cun Porsche 997 GT3, alternou o nacional co galego, logrando mellores resultados como un 5º posto no Rally da Coruña ou un 6º no Rally Ourense-Ribeira Sacra. Nesa tempada comezou a correr co copiloto Alberto Rodríguez ao seu carón, co que continúa a día de hoxe.
Subcampión de Galicia (2016-actualidade)
A principios de febreiro de 2020 disputou o 27º Rally do Bierzo, onde volveu subir ao podio, por detrás de Surhayen Pernía e Félix Macías. Tres semanas despois arrancou a tempada 2020 do campionato galego, coa celebración do 24º Rally da Coruña. Víctor Senra comezou dominando na sesión matinal por diante de Caamaño, pero xa na tarde Caamaño marcou o mellor tempo nos treitos 4 e 5 recortando diferenzas, e colocouse líder tras a disputa do sexto treito, con 19 segundos de vantaxe sobre Senra, aproveitando os problemas mecánicos deste. Con todo, Senra solucionou os seus problemas e comezou a recortar distancia con Caamaño, poñéndose a 12 segundos a falta do último treito. Finalmente o piloto de Dumbría foi capaz de culminar a remontada e vencer a Caamaño nun final moi axustado, por só 159 milésimas.
Universidade Técnica de Praga
A Universidade Técnica Checa de Praga (en checo České vysoké učení technické v Praze ou ČVUT) é unha institución universitaria da cidade de Praga e é unha das universidades máis grandes da República Checa e o instituto tecnolóxico máis antigo de Europa Central.
Foi fundado en 1707 polo Emperador Xosé I. Segundo o THES-QS World University Rankings do 2010, o ČVUT é a 121ª mellor universidade tecnolóxica do mundo, sendo a 171ª no 2009 e a 228ª no 2008, e é a primeira da República Checa.
Boris Morukov
Traxectoria
Morukov doutorouse en medicina Instituto Médico de Moscova (hoxe Universidade Médica de Moscova). Foi seleccionado como cosmonauta en 1976, participando na misión STS-106 e pasando un total de 11,80 días no espazo.
Ramón Ferreirós Manselle
Ramón Ferreirós Manselle, foi alcalde do concello de Dodro en dúas ocasións.
El Sensato
El Sensato foi un periódico editado en Santiago de Compostela entre 1811 e 1815.
Historia e características
Apareceu o 15 de agosto de 1811. Fundado por José de Bentín (frade dominico) e Francisco Cabrera (cóengo de Santiago), e o seu principal impulsor foi Antonio Javier Álvarez (catedrático de Teoloxía da Universidade). Comezou como posibilista e despois converteuse nun exaltado absolutista. Entre os seus redactores figuraron Bernardo Caamaño (párroco de Caldas de Reis) e Manuel Freire Castrillón. O número tiña xeralmente 16 páxinas (ás veces 20), con foliación seguida. Nalgún momento foi bisemanal (mércores e sábados), e saíu da imprenta de Juan Francisco Montero, pero tamén foi impreso na de Juan María de Pazos.
Dirixido "a los amantes de la religión y del orden", naceu para combater aos liberais, polemizando con El Patriota Compostelano, El Cartel, Gaceta Marcial y Política de Santiago e El Estandarte. Consta das seccións política (que despois denominará crítica), guerra, cortes, noticias, e variedades. Entre os artigos de opinión, destaca Benito María Sotelo de Novoa Niño que escribe os referidos á Constitución; tamén da cabida a artigos comunicados e de oficio, extractos de periódicos e doutros papeis, avisos, cartas de relixiosos e información sobre libros. Aínda se publicaba en xaneiro de 1815.
Capilar
Durante as etapas iniciais da embrioxénese fórmanse novos capilares por un proceso chamado vasculoxénese, que é o proceso da formación de vasos sanguíneos que ten lugar por medio da produción de novo de células endoteliais que despois forman os tubos vasculares. O termo anxioxénese refírese á formación de novos capilares a partir de vasos sanguíneos preexistentes e endotelio xa presente, que se divide.
Estrutura
miniatura|Diagrama dun capilar.
O sangue sae desde o corazón, flúe polas arterias, que se ramifican e se fan cada vez máis estreitas ata convertérense en arteriolas, e estas ramifícanse en finos capilares, nos cales se produce o intercambio de nutrientes e residuos. Os capilares despois xúntanse formando vénulas, que se van ensanchando e converxendo para formar veas, que levan o sangue de volta ao corazón a través das grandes veas.
Un capilar non funciona por separado, senón que o fai formando parte de redes de capilares, que subministran rego sanguíneo a tecidos e órganos. Canto máis metabolicamente activa é unha célula ou o ambiente nun tecido, máis capilares son necesarios para fornecer os nutrientes e transportar os produtos residuais. As redes de capilares poden constar de dous tipos de vasos sanguíneos: os verdadeiros capilares, que se ramifican das arteriolas e realizan o intercambio entre as células e o sangue, e vasos curtos que conectan directamente as arteriolas e as vénulas polos extremos das redes, chamadas metarteriolas, que só se encontran na circulación mesentérica.
Os capilares linfáticos son lixeiramente máis longos en diámetro que os capilares sanguíneos, e teñen extremos pechados (a diferenza dos capilares sanguíneos que están abertos polos dous extremos, por un ábrense ás arteriolas e por outro ás vénulas). Esta estrutura permite que o fluído intersticial flúa ao interior delas pero non saia. Os capilares linfáticos teñen unha presión oncótica interna maior que os capilares sanguíneos, debido á gran concentración de proteínas plasmáticas na linfa.
Tipos
Hai tres tipos principais de capilares sanguíneos: miniatura|centre|600px|Os tres principais tipos de capilares, continuos ou mostrando fenestracións e espazos intercelulares.
Continuos
Os capilares continuos chámanse así porque as células endoteliais que contitúen as súas paredes forman un recubrimento ininterrompido. Estes capilares continuos (ou de tipo músculo) están presentes no músculo, sistema nervioso e tecidos conxuntivos. A súa parede está formada por unha soa capa de células, moi planas (co seu núcleo avultado e sobresaíndo un pouco na luz do vaso e a parte periférica moi fina) e unha lámina basal e fibras reticulares. Nos capilares pequenos unha soa célula endotelial esténdese circularmente e abrangue todo o seu diámetro, pero nos capilares máis grandes a parede pode estar formada por parte de dúas ou tres células unidas por unións herméticas. Por fóra da parede pode haber outras células chamadas pericitos. As células endoteliais presentan numerosas vesículas duns 70 nm de diámetro preto das membranas, que se abren tanto á superficie luminal coma á dos tecidos e interveñen no transporte por pinocitose. Nos capilares da barreira hematoencefálica estas vesículas son menos numerosas. Este endotelio só permite o paso de pequenas moléculas.
Fenestrados
Os capilares fenestrados (do latín fenestra, que significa fiestra, ventá) teñen poros nas células do revestimento endotelial de 60 a 80 nm de diámetro, que están pechados por un diafragma filtrador de fibrilas orientadas radialmente, están distribuídos moi uniformemente, e permiten que difundan pequenas moléculas e cantidades limitadas de proteínas. Á parte destas fenestracións, o resto do endotelio é similar ao dos capilares continuos. Nos capilares do glomérulo renal as células endoteliais non teñen este diafragma e a súa lámina basal é ata tres veces máis grosa. No glomérulo renal hai células chamadas podocitos con prolongacións chamadas pedicelos, que teñen poros fendidos cunha función análoga á do diafragma dos capilares. Os capilares fenestrados atópanse principalmente nas glándulas endócrinas, intestinos, páncreas, e os glomérulos dos riles.
Sinusoidais
Os capilares sinusoidais son un tipo especial de capilares de poros abertos tamén chamados capilares descontinuos, que teñen longas aberturas (de ata 30-40 µm de diámetro) no endotelio. Estes tipos de vasos sanguíneos permiten nalgúns casos o paso de glóbulos vermellos e brancos (de 7,5 µm a 25 µm de diámetro) e diversas proteínas do plasma sanguíneo, ao que contribúe a súa lámina basal descontinua. Estes capilares carecen de vesículas pinocíticas, e utilizan os ocos que hai nas unións celulares para permitir a transferencia entre as células endoteliais, e así cruzar a membrana. Os vasos sanguíneos sinusoidais están localizados principalmente na medula ósea, ganglios linfáticos, e glándulas adrenais. Algúns sinusoides distínguense por non ter unións herméticas entre as células, e denomínanse capilares sinusoidais descontinuos, e están presentes no fígado e no bazo, órganos nos que é necesario un gran movemento de células e materiais.
Función
miniatura|dereita|Imaxe simplificada que mostra o fluxo de sangue no corpo, pasando polas redes capilares. A parede do capilar realiza unha importante función ao permitir aos nutrientes e substancia residuais pasar a través dela. As moléculas maiores de 3 nm como a proteína albumina e outras grandes proteínas pasan por medio do transporte transcelular transportados dentro de vesículas (transcitose), un proceso que require que estas vaian e veñan a través do citoplasma das células endoteliais. As moléculas menores de 3 nm, como a auga, ións e gases cruzan a parede do capilar a través do espazo ente as células nun proceso chamado transporte paracelular. Estes mecanismos de transporte permiten un intercambio bidireccional de substancias dependendo de gradientes osmóticos e poden ser cuantificados pola ecuación de Starling. Porén, os capilares que forman parte da barreira hematoencefálica só permiten o tranporte transcelular, xa que as unións herméticas entre as células endoteliais selan o espazo paracelular.
As redes capilares poden controlar o seu fluxo sanguíneo por medio de autorregulación. Isto permite que un órgano manteña un fluxo constante a pesar do cambio na presión arterial central. Isto conséguese por medio da resposta mioxénica, e no ril por medio da retroalimentación tubuloglomerular. Cando aumenta a presión arterial as arteriolas expanden o seu diámetro e despois constrínxense (un fenómeno chamado efecto Bayliss) para contrarrestaren o aumento da tendencia da alta presión de aumentar o fluxo sanguíneo.
Nos pulmóns adaptáronse mecanismos especiais para satisfacer as necesidades dun maior fluxo sanguíneo durante o exercicio. Cando o frecuencia cardíaca se incrementa e ten que entrar máis sangue nos pulmóns, os capilares disténdense para poder conducir o fluxo incrementado, á vez que a resistencia diminúe.
A permeabilidade dos capilares pode ser aumentada pola liberación de certas citocinas, anafilatoxinas, ou outros mediadores (como leucotrienos, prostaglandinas, histamina, bradicinina etc.) moi influenciadas polo sistema inmunitario.
miniatura|dereita|400px|Debuxo da filtración e reabsorción nos capilaries.
A ecuación de Starling relaciona as forzas que actúan a través dunha membrana semipermeable e permite o cálculo do fluxo neto:
onde:
Variables
Segundo a ecuación de Starling, o movemento de fluídos depende de seis variables:
Importancia clínica
Os trastornos na formación dos capilares como resultado dun defecto conxénito no desenvolvemento ou dun trastorno adquirido son característicos en moitos trastornos graves comúns. Dentro dun amplo rango de factores celulares e citocinas, parece que xogan un importante papel en moitas desordes os problemas na expresión xenética normal e bioactividade do factor que afecta ao crecemento e permeabilidade vascular chamado factor de crecemento endotelial vascular (VEGF). Entre os factores celulares están a cantidade e función reducida das células proxenitoras endoteliais derivadas da medula ósea e a redución da capacidade desas células de formar vasos sanguíneos.
Terapéutica
No tratamento dalgunhas enfermidades pode ser útil alterar a formación de capilares. Entre elas están doenzas nas que hai unha excesiva ou anormal formación de capilares como o cancro ou certos trastornos da visión. Outras veces as doenzas producen unha redución da formación de capilares por razóns xenéticas familiares, ou por un problema adquirido.
Mostras de sangue
As mostras de sangue capilar poden usarse para facer probas para, por exemplo, medir a glicosa sanguínea, a hemoglobina, o pH e o lactato (estes dous últimos poden ser cuantificados en probas de sangue de coiro cabeludo fetal para comprobar o estado ácido-base dun feto durante a infancia).
Historia
A pesar da crenza popular William Harvey, descubridor da circulación sanguínea, non predixo explicitamente a existencia de capilares, pero viu claramente a necesidade dalgún tipo de conexión entre os sistemas arterial e venoso. Escribiu: "…o sangue entra en cada membro a través das arterias, e retorna polas veas, e que as veas son os vasos e vías polas cales o sangue volve ao propio corazón; e que o sangue nos membros e extremidades pasa desde as arterias ás veas (ou mediante unha anastomose, ou directamente por porosidades da carne, ou polas dúas vías) como antes fixo no corazón e no tórax saíndo fóra das veas cara ao interior das arterias…" [''On the Motion of the Heart and Blood in Animals," Capítulo XI, páx. 59–60 na edición de 1653.]
Marcello Malpighi foi o primeiro que observou directamente e describiu correctamente os capilares no pulmón de ras en 1661.
John Kent
John Philip Cozens Kent, nado en Hertfordshire o 28 de setembro de 1928 e finado o 22 de outubro de 2000, foi un investigador numismático británico especializado na moeda e na circulación monetaria do baixo Imperio Romano, vinculado ao Departamento de Moedas e Medallas do Museo Británico.
Na literatura científica cítase con frecuencia como John Kent, J. P. C. Kent ou como John P. C. Kent.
Traxectoria
John Kent, fillo dun oficial ferroviario de Hertfordshire, recibiu a súa educación secundaria na Minchenden Grammar School, en Southgate, no Gran Londres, e realizou os seus estudos superiores no University College da Universidade de Londres, onde obtivo a súa graduación en 1949 e o seu doutoramento en 1951, baixo a dirección de A. H. M. Jones, cunha tese sobre a autoridade financeira do baixo Imperio Romano titulada Comes sacrarum largitionum. Nese momento, unha das persoas que máis influíron no seu interese pola numismática imperial romana foi Harold Mattingly, considerado como unha das maiores autoridades en moeda romana da primeira metade do século XX.
Logo de dous anos de servizo militar, en 1953 foi nomeado conservador axudante no Departamento de Moedas e Medallas do Museo Británico. Nesa institución, o seu interese principal foron as moedas do baixo Imperio Romano, e nese ámbito da investigación contribuíu, xunto con R. A. G. Carson, á elaboración da obra de referencia titulada Late Roman Bronze Coinage, que viu a luz en 1960. Noutros dos seus estudos máis salientables, Kent reclasificou as moedas de imitación correspondentes á "Idade Escura", no século V d. de C., colaborou na datación do naufraxio do Sutton Hoo no século VII, catalogou parte das moedas celtas continentais das coleccións do Museo Británico e fixo importantes achegas sobre o uso da moeda de ouro no Baixo Imperio Romano. Con todo, a súa maior contribución á numismática produciuse coa súa participación na obra monumental Roman Imperial Coinage, en concreto nos seus volumes VIII e X.
En 1974 foi ascendido a conservador adxunto e en 1983 obtivo a súa praza de conservador do Departamento de Moedas e Medallas do Museo Británico, na que permaneceu ata a súa xubilación en 1990. Kent formou parte das principais sociedades británicas relacionadas coa numismática e as disciplinas afíns. Entre outras, foi elixido membro da Sociedade de Anticuarios de Londres en 1961 e da Academia Británica en 1986. Entre 1974 e 1978 presidiu a Asociación Británica de Sociedades Numismáticas. Tamén foi membro destacado da Real Sociedade de Numismática de Londres, que presidiu no período 1984-1990, e da Sociedade Arqueolóxica de Londres e Middlesex, da que foi presidente entre 1985 e 1988. En 1986 foi elixido membro da Comisión Internacional de Numismátical.
No relativo á súa vida persoal, John Kent casou con Patricia Bunford en 1961 e tivo un fillo e unha filla.
Recoñecementos
De entre os premios e recoñecementos obtidos por John Kent ao longo da súa carreira como investigador numismáticos, estes son os máis salientables:
The Roman Imperial Coinage
A maior contribución científica de Kent foi a súa participación no proxecto monumental The Roman Imperial Coinage ("A moeda imperial romana"), continuando o traballo emprendido nas décadas anteriores baixo a dirección editorial de Harold Mattingly, Humphrey Sutherland e R. A. G. Carson. Esta serie de publicacións recolle toda a produción monetaria do Imperio Romano desde a Batalla de Accio (31 a. de C.) ata a Antigüidade tardía, no ano 491 d. de C. En concreto, John Kent encargouse dos volumes VIII e X.
Outras publicacións
Á parte dun bo número de artigos en revistas especializadas, Kent é autor de diversas monografías, entre as que se poden destacar as seguintes:
Cariclo (filla de Cicreo)
Casou con Escirón, fillo de Pélope ou de Poseidón e rei da cidade Mégara, na Ática, con quen tivo unha filla chamada Endeis. Pero como esta non tivo descendencia masculina, Cicreo deixou o reino a Telamón, un dos participantes na viaxe dos Argonautas, aínda que tamén se di que este Telamón -xunto a Éaco- era fillo de Endeis.
Ricard Salvat
Traxectoria
Morreu o 24 de marzo de 2009 en Barcelona aos 74 anos.
Traxectoria profesional
Interesouse polo mundo do teatro na universidade, onde coñeceu a Feliu Formosa, Salvador Giner e Josep Maria Carandell, con quen desenvolveu o seu interese por actuar en catalán. Ao ano seguinte fundou, xunto con Maria Aurèlia Capmany, a Escola de Arte Dramática Adrià Gual e, en 1975, a Escola de Estudos Artísticos de L'Hospitalet de Llobregat. En 1965 estreou no Teatre Romea a súa obra Ronda de mort a Sinera sobre textos de Salvador Espriu, considerada unha peza fundamental no teatro catalán contemporáneo e que converteu a Espriu na chamada "voz do pobo". Tamén levou ao teatro unha gran cantidade de obras doutros autores, incluíndo Solitud de Víctor Català, Yerma de Federico García Lorca, El adefesio de Rafael Alberti, La bona persona de Sezuan de Bertolt Brecht, La filla del mar de Ángel Guimerà, El asombrado de Ramón María ddel Valle Inclán, Les bacants de Eurípides ou L'amansiment de la fera de William Shakespeare.
Do 2000 ao 2005 foi colaborador do programa La República con Joan Barril en COM Ràdio.
Foi profesor na Universidade Rovira i Virgili de Tarragona, durante os cursos 2001-2002 e 2002-03 no Grao en Historia da Arte, impartindo a materia "Teoría da Arte" e no Grao de Historia coa materia optativa "Introdución ao teatro".
Do 5 de setembro ao 19 de outubro de 2008 dirixiu ''Un dia. Mirall trencat'', a súa última obra, no Teatre Borràs de Barcelona. Foi unha produción baseada na obra de Mercè Rodoreda i Gurguí e representou o ano do centenario do nacemento da novelista.
Ricard Salvat e a cultura galega
En 1958 viaxou a impartir un curso de teatro a un albergue da comarca de Betanzos. No interior da vivenda dun taberneiro quedou impresionado por unha figuriña de cerámica que reproducía un home vestido de negro e encorvado, era unha imaxe de Castelao da Cerámica Celta de Cesures. Anos máis tarde coincidiu e fíxose amigo de Xesús Alonso Montero.
No curso académico de 1968/69, o CITAC de Coímbra contratou como director artístico a Ricard Salvat para realizar un traballo pedagóxico, coa preparación de dous espectáculos co CITAC. O primeiro destes espectáculos foi titulado Brecht + Brecht. O segundo espectáculo era unha montaxe, relacionada co teatro épico e o teatro documento e con colaboradorescomo Luís Seoane ou Isaac Díaz Pardo e a colaboración de músicos como José Niza. Titulábase Castelao e a sua época, pretendía ser un diálogo entre culturas ibéricas centrado na figura de Alfonso Daniel Rodríguez Castelao. Mais nun anos de protestas estudantís a Policia Internacional e de Defensa do Estado (PIDE) prendeu e expulsou a Salvat do país o que, sumado á anterior negativa de autorización para a representación que fora levada polos servizos de censura, fixeron con que o traballo deste segundo espectáculo se perdese. No Consello da Cultura Galega pódese consultar o epistolario entre Ricard Salvat e Luís Seoane arredor deste traballo.
Vilar de Ordelles, Esgos
Santa María de Vilar de Ordelles é unha parroquia do concello ourensán de Esgos na comarca de Ourense. No ano 2007 tiña 432 habitantes (216 homes e 216 mulleres), 5 máis ca en 2000. Ten nove entidades de poboación.
Jean-Pierre Léaud
Jean-Pierre Léaud ([ʒɑ̃pjɛʁ le.o]), nado en París o 28 de maio de 1944 é un actor francés, coñecido por interpretar a Antoine Doinel na serie de filmes de François Truffaut sobre esta personaxe, sendo unha recoñecida figura da Nouvelle Vague.
Traxectoria
Nado en París, debutou coma actor con catorce anos como Antoine Doinel, personaxe semiautobiográfico baseado na vida do director francés François Truffaut, en Les Quatre Cents Coups. Para atopar os dous adolescentes, Truffaut publicou un anuncio en France-Soir e viu varios centos de nenos e setembro e outubro de 1958. Jean Domarchi, crítico de Cahiers du cinéma, recomendara previamente o fillo do guionista Pierre Léaud e a actriz Jacqueline Pierreux.
Léaud, entón no oitavo grao dunha escola privada de Pontigny, non era un estudante ideal. O director da súa escola escribiu a Truffaut: "Sinto informalo de que Jean-Pierre é cada vez máis 'inmanexable'. Indiferenza, arrogancia, desafíos permanentes, falta de disciplina en todas as súas formas. Foi pillado dúas veces mirando imaxes pornográficas no cuarto. Está volvéndose un caso emocionalmente trastornado".
Léaud protagonizou outros catros filmes de Truffaut na personaxe de Doinel nun período de vinte anos. Colaborou tamén noutros filmes fóra desta personaxe coma A noite americana, sendo un dos actores máis relacionados coa Nouvelle Vague, xa que tamén traballou con Jean-Luc Godard en nove filmes, Jean Eustache, Jacques Rivette e Agnes Varda.
Tamén actuou en filmes doutros influentes directores coma Pier Paolo Pasolini, Jerzy Skolimowski, Bernardo Bertolucci, Aki Kaurismäki, Olivier Assayas e Tsai Ming-liang. Apareceu co seu heroe Marlon Brando en O derradeiro tango en París, aínda que nunca coincidiron na rodaxe porque as escenas de Léaud foron filmadas un sábado e Brando non traballaba sábados.
Octahedron
Octahedron é o quinto álbum da banda estadounidense de rock progresivo The Mars Volta, publicado o 23 de xuño do 2009 a través de Warner Bros. Records en Norteamérica e de Mercury Records no resto do mundo. É o seu derradeiro traballo en contar co batería Thomas Pridgen e co guitarrista John Frusciante, e o primeiro no que aparece o teclista Isaiah "Ikey" Owens.
Listaxe de cancións
Todas as letras escritas por Cedric Bixler-Zavala e toda a música composta por Omar Rodríguez-López.
Os Pensos
O topónimo Os Pensos pode referirse a:
A Casa de Areán, Ligonde, Monterroso
A Casa de Areán é un lugar da parroquia de Ligonde no concello de Monterroso, na provincia de Lugo.
Evelyn (filme)
Evelyn é un filme irlandés dirixido por Bruce Beresford que foi estreado no 2002. Historia baseada nunha historia real.
Sinopse
Irlanda, anos cincuenta. A pequena Evelyn e os seus dous irmáns son separados e enviados a distintos orfanatos católicos cando un tribunal decide que o seu pai, un home sen recursos e abandonado pola súa esposa, é incapaz de coidar deles. Porén, o home está decidido a recuperalos por dura e longa que sexa a batalla legal que teña que afrontar.
Paradela, Barral, Castrelo de Miño
Paradela é un lugar da parroquia de Barral no concello ourensán de Castrelo de Miño na comarca do Ribeiro. Tiña 49 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 20 eran homes e 29 mulleres. Iso supón un aumento da poboación respecto a 2010, cando tiña 44 habitantes (18 homes e 26 mulleres).
Xaquín Chaves
Xaquín Chaves López, nado en Vilaxoán (Vilagarcía de Arousa) o 16 de xaneiro de 1959, é un pintor, escultor, debuxante e poeta galego. A súa obra ten un temperamento intimista, eminentemente lírico, cunha sensibilidade extrema na súa aparencia física.
Traxectoria
A súa primeira aparición data de 1987, en mostras colectivas en Vilagarcía de Arousa. Desde entón a súa presenza en exposicións galegas é constante, desde Novos Valores, da Bienal de Pontevedra, ata os certames de Unión Fenosa, tan selectivos. A primeira exposición individual realízaa en Marín e levou a cabo outras, non moitas, en diferentes cidades de Galiza.
Nun principio hai na súa pintura referencias formais aínda que moi decantadas. Logo, derivou ao informalismo puro, cunha das paletas máis ricas e expresivas da pintura galega contemporánea. Ás veces, achégase aos compoñentes do grupo El Paso e ata cabe emparentalo coa época "numista" de Benjamín Palencia, que inflúe en artistas que conseguen as expresións máis puras da abstracción. De calquera forma, os nomes que constituirán os mellores antecedentes de Chaves son Guerrero e un momento concreto de Guinovart.
Todas as gamas son posibles na súa paleta, desde os rosas e ocres, a verdes e azuis, con amarelos e brancos. É unhas pura sinfonía cromática de trazos, xeometrías insinuadas, formas que se adiviñan invitando á reflexión. Os títulos dos cadros de Chaves son, en series que alcanzan decenas, sinxelamente "Capricho", e nas que se atopan desde unha critalografía soñada ata unha paisaxe que cremos poder identificar, e, con todo, é imposible. O mar é unha referencia constante, aínda que tan contemplado coa mirada da alma como polos ollos do rostro, porque para Chaves como aseguraba Leonardo da Vinci, "a pintura é cousa mental". miniatura|dereita|Galicianos ([[2011). Paseo marítimo de Catoira.]]
Biscúter
O Biscúter foi un microcoche fabricado en España a mediados do século XX.
Antecedentes
A falta de materia prima e, en xeral, as dificultades económicas de Europa logo da segunda guerra mundial, fixeron populares os coches diminutos en moitos países europeos. En España a situación era máis complicada, xa que o goberno de Francisco Franco era rexeitado por moitos gobernos occidentais e comunistas como un resto do fascismo. En consecuencia, España sufriu un illamento relativo do resto do mundo industrializado, funcionou a uns niveis inferiores de desenvolvemento comparado coa Europa Occidental e tivo que desenvolver substitutos propios de produtos e tecnoloxías de importación difíciles de conseguir. O Biscúter, pequeno, simple e barato, ata en comparación con outros microcoches, foi un produto desta contorna económica e adaptouse ben ao seu tempo e ao seu mercado.
Orixe
O coche ten as súas orixes en Francia, a finais dos anos 1940, onde Gabriel Voisin, deseñador de avións e titular da prestixiosa fábrica de automóbiles Voisin, deseñou un coche mínimo chamado Bi-scooter. O nome implicaba que era do tamaño de dúas motos scooter ou ben unha moto scooter con catro rodas. En Francia, a idea non atraeu o interese dos fabricantes nin do público, pero ocorreu todo o contrario na España de posguerra, e finalmente vendeu a licenza á firma española Autonacional S.A. de Barcelona.
Cando se introduciu no mercado en 1953, o coche non tiña nome formal e chamábase simplemente Serie 100, pero pronto pasou a ser coñecido como «Zapatilla», polo seu perfil similar a unha zapatilla. Un dito común era «feo como un Biscúter».
Información técnica
O Zapatilla realmente estaba simplificado ao mínimo, sen portas, fiestras nin marcha atrás. O motor Hispano Villiers dun cilindro, 197 cc e dous tempos desenvolvía 9 CV, arrincábase cun tirador e tiña a transmisión soamente á roda dianteira dereita. O freado realizábase cun sistema pouco común de tres puntos, que incluía a transmisión e cables ás rodas traseiras. Unha característica realmente avanzada foi unha carrocería completamente de aluminio, aínda que máis tarde se usase aceiro.
Historia
miniatura|250px|[[Biscúter Comercial 200 C.]] Tras un intento errado de ofrecer o deseño primixenio no mercado francés, Gabriel Voisin recibiu a petición inesperada do seu desenvolvemento e comercialización para España, famenta por aquel entón de todo canto supuxese motorización.
O deseño partía dunha sofisticada vontade de reducir á súa mínima expresión a mobilidade, racionalizar e maximizando así os beneficios do automóbil, e obtendo así velocidades razoables para consumos nunca vistos. Con este propósito empregaba materiais lixeiros que á súa vez nin sequera requirían procesos de pintado, ademais de seguir o esquema entón moi avanzado da tracción dianteira. Era un automóbil sumamente agudo e simple. Esta formulación, aínda que pola súa austeridade non atraeu a suficiente atención alí onde foi proposto, era perfecto para a España de posguerra.
A partir de 1954 A sociedade Autonacional ASA fabricouno con éxito en Barcelona, con medios semellantes aos que usase unha empresa maior, o cal, xunto co acerto do propio deseño, permitiulle construílo en serie e destacar entre a pléiade de micro coches españois, xeralmente producidos de xeito moi precario.
A rede de concesionarios estendeuse rapidamente por toda España, e o Biscúter coñeceu un período de esplendor de varios anos, tralos cales desapareceu por completo. A súa gama diversificouse no medio de fortes diverxencias da directiva con versións furgoneta e familiar, e ata unha versión discutidísima con carrocería de plástico que resultou un fracaso comercial e material.
Na fase final, co Seat 600 xa no mercado, o Estado cortou a Autonacional o fornezo de aluminio, o que determinou que gran parte dos Biscúter de entón en diante fosen de aceiro total ou parcialmente. Este aceiro, contribuíndo á heroica idiosincrasia do Biscúter obtíñase de despregar os bidóns de aceite do Plan Marshall.
Máis aló de 1959-60 morre o coche e nace a lenda, pero cabe preguntarse que pasaría si, en lugar de desaparecer, o Biscúter e Autonacional lograsen sobrevivir industrialmente.
O Biscúter floreceu durante aproximadamente 10 anos e converteuse nun visitante habitual das estradas españolas. Aos poucos engadíronselle portas e fiestras e fabricáronse formas de carrocería distintas, incluíndo camionetas, unha elegante furgoneta con caixa de madeira (o Biscúter Comercial 200 C) e un deportivo case de xoguete chamado Pegasín.
O goberno crea en 1950 a empresa pública SEAT, que fabricará desde 1953 baixo licenza coches de Fiat, ademais de autorizar pouco despois o establecemento de fábricas doutras marcas como Renault en 1952 ou Citroën en 1957. Ao principio, incluso os modelos de deseño italiano ou francés máis baratos eran considerados coches de luxo, fóra do alcance do consumidor español medio. Co paso do tempo e o enriquecemento do país, SEAT foi obtendo maiores cotas de vendas e acabou por expulsar do mercado ás marcas de coches pequenos cando, en 1957, empezou a fabricación do modelo 600 a un prezo moi competitivo.
A principios dos anos 1960 terminou a venda e produción de Biscúter, tras unha produción total duns 12.000 coches. Case todos os Biscúter foron finalmente desguazados.
miniatura|Un Biscúter en [[Redondela.]]
Hoxe
Actualmente os Biscúter son curiosidades de museo, aínda que, como moitas outras marcas desaparecidas, ten seguidores entre os entusiastas do automóbil. O nome é relativamente descoñecido fóra de España e a maioría da información sobre a marca está en español. A súa extrema rareza garante que calquera exemplar que sobreviva sexa un obxecto de coleccionista, aínda que non dun valor esaxeradamente alto.
Riosa
250px|miniatura|Minas de Texeo. Riosa é un concello do Principado de Asturias. En 2006 tiña unha poboación de 2.307 habitantes.
Limita ao norte con Morcín, ao oeste con Quirós, ao leste con Mieres e ao sur con Ḷḷena e Quirós. Está en plena serra do Aramo e nel atópase o alto de L'Angliru, habitual no percorrido da Volta Ciclista a España.
Está formado unicamente por unha parroquia, Riosa. A capital é La Vega.
Triós
Co topónimo Triós podémonos referir a:
Carballo pubescente
Etimoloxía
Quercus, nome latino dos carballos; humilis, do latín humilis-e 'humilde, baixo', alude ao seu tamaño en relación con outros carballos.
Descrición
Árbore de folla caediza, que acada os 10-15 m de altura (pode non pasar de arbusto, raíces fortes, tronco flexuoso, casca apardazada ou cinsenta, en adultos negra e gretada; copa ampla, arredondada. Gomos oviformes-tomentosos, novos agromos vilosos. Follas subcoriáceas, marcescentes, oblongo-obovadas, 4-12 x 2–7 cm; marxes extremadamente lobuladas, 5-8 lóbulos de cada banda; ápice arredondado, base arredondada ou algo acorazonada; pecíolo tomentoso, subcilíndrico, 5–15 mm de longo; 4 a 9 pares de nervios; as novas son densamente tomentosas en ambas faces, despois averdadas escuras e glabras pola face, persistindo un tomento agrisado polo envés que lle dá unha cor verde lixosa. Os froitos son landras ovoides, castañas claras, 1-34 cm de lonxitude e 1–2 cm de largo, solitarias ou en grupos de 2-5 nun curto pedúnculo menor de 1 cm de longo; cubertas 1/2 a 1/3 da súa lonxitude por un cascabullo de escamas grosas imbricadas, cinsentas, tomentosas.
Notas
miniatura|left|Bosque novo de carballo pubescente en Cataluña. miniatura|LEFT|Quercus pubescens. thumb|Quercus pubescens
Campionato Mundial de Fórmula 1 de 2022
O Campionato Mundial da FIA de Fórmula 1 de 2022 foi a 73ª tempada de Fórmula 1 organizada pola Fédération Internationale de l'Automobile (FIA), o órgano de goberno internacional do automobilismo, como a máxima clase de competición para  coches de carreiras de rodas aberta. O campionato disputouse nunha serie de 22 carreiras, ou Grandes Premios, celebrados en todo o mundo  e que remataron antes que noutros anos recentes para evitar a superposición co Mundial de Fútbol de 2022. Equipos e pilotos competiron polo Campionato do Mundo de Pilotos e polo Campionato do Mundo de Construtores.
O campionato de 2022 introduciu cambios significativos no regulamento técnico do deporte. Estaba previsto introducir estes cambios en, pero atrasáronse ata 2022 en resposta á pandemia da COVID-19. Max Verstappen, que era o vixente campión de pilotos, acadou o seu segundo título no Gran Premio do Xapón, mentres que o seu equipo, o Red Bull Racing, logrou o seu quinto Campionato Mundial de Construtores, e o primeiro desde, no seguinte Gran Premio dos Estados Unidos. Mercedes eran os anteriores campións de construtores.
Esta foi a última tempada para o catro veces campión do mundo Sebastian Vettel. O sete veces campión do mundo Lewis HamiltonaAfrontou unha tempada difícil con Mercedes, sen conseguir nin unha pole position nin unha vitoria nun Gran Premio durante a tempada, a primeira vez que ocorreu desde que debutara en.
Equipos e pilotos
Os seguintes construtores e pilotos competiron no Campionato Mundial de 2022. Todos os equipos competiron cos pneumáticos subministrados por Pirelli.
Trocos nos equipos
Honda anunciou que non subministrarían unidades de potencia máis aló de. A compañía proporcionou unidades de enerxía a Scuderia AlphaTauri (anteriormente chamada Scuderia Toro Rosso) desde o e a Red Bull Racing desde o. Red Bull Racing asumirá o programa de motores de Honda e o xestionara internamente creando unha nova división chamada Red Bull Powertrains Limited. A decisión tomouse despois de meter presión aos outros nove equipos para que negociasen unha conxelación do desenvolvemento do motor ata. Red Bull Racing recoñeceu que abandonarían o campionato se non se acordara a conxelación do desenvolvemento de motores xa que carecían da capacidade para desenvolver un novo motor e non estaban dispostos a volver ser clientes de Renault.
Panthera Team Asia anunciou a súa intención de unirse á grella en 2022. O equipo tiña previsto entrar no campionato en, pero viuse obrigado a atrasar os seus plans por mor da pandemia da COVID-19. Non obstante, a falta de novas sobre o equipo puxo en dúbida a súa entrada potencial en 2022.
Trocos de pilotos
Kimi Räikkönen anunciou a súa retirada ao final do campionato, rematando a súa carreira na Fórmula Un despois de 19 tempadas. O asento de Räikkönen en Alfa Romeo Racing será cuberto por Valtteri Bottas, que abandonara  Mercedes a finais de 2021. George Russell substituira a Bottas, abandonando o seu asento en Williams que será cuberto polo ex-piloto de Red Bull Racing Alexander Albon.
Nikita Mazepin debía competir orixinalmente conr Haas por segundo ano consecutivo. Tras a invasión rusa de Ucraína e a cancelación do patrocinio do título de Uralkali, recindíuse o seu contrato. Foi substituído por Kevin Magnussen, quen competiu por última vez en 2020 co mesmo equipo.
Cambios a media tempada
Antes do Gran Premio de Bahrain, Sebastian Vettel deu positivo por coronavirus. Substituíuno no Aston Martin o piloto de reserva Nico Hülkenberg, quen correu a última vez no Gran Premio de Eifel de 2020, pilotando para o antigo equipo Racing Point.
Durante a fin de semana do Gran Premio de Italia, Alexander Albon sufriu apendicite. Foi substituído en Williams polo piloto de reserva de Mercedes e piloto de Fórmula E Nyck de Vries, que fixo o seu debut nunha carreira de Fórmula Un.
Lista de carreiras planificadas
miniatura|upright=1.3|As Nacións programadas para albergar un [[Gran Premio de Fórmula 1 en 2022 resáltanse en verde, coas localizacións dos circuítos marcadas cun punto negro. As anteriores nacións de acollida móstranse en gris escuro, e os antigos circuítos anfitrións están marcados cun punto branco.]]
O calendario de 2022 consta de vinte e dous eventos, suxeitos a contrato entre os organizadores das carreiras e o Grupo de Fórmula Un, e as normativas permisivas co COVID-19 establecidas polos gobernos locais e o Grupo de Fórmula Un.
Normativa técnica
O Campionato do Mundo de 2022 deberá revisar a normativa técnica. Estes cambios estaban previstos para a súa introdución na tempada, cos equipos desenvolvendo os seus coches ao longo de. Non obstante, a introdución da normativa atrasouse ata o campionato de 2022 en resposta á pandemia da COVID-19. Unha vez anunciado o atraso, prohibiuse aos equipos realizar calquera desenvolvemento dos seus coches do 2022 durante o ano natural do 2020.
Consultouse aos pilotos sobre o desenvolvemento da nova normativa técnica, que fixóse deliberadamente restritiva para evitar que os equipos desenvolvan deseños radicais que limiten a capacidade dos pilotos para adiantarse. A FIA creou un grupo de traballo especializado, ou comité de enxeñeiros, encargado de identificar e pechar as lagoas na normativa antes da súa publicación. A eliminación das lagoas impedirá, en teoría, que un equipo teña un coche dominante e, á súa vez, permitirá unha competición máis estreita en toda a pista ao tempo que mellorará a estética dos coches. Esta filosofía foi un dos principais obxectivos da nova normativa.
Aerodinámica e carrozaría
A normativa técnica reintroducirá o uso de efecto solo por primeira vez desde que prohibíronse nos anos 80. Isto coincidirá cunha simplificación da carrozaría dos coches, facendo da parte inferior do coche a principal fonte de agarre aerodinámico. Con isto preténdese reducir as turbulencias de aire no ronsel dos coches para permitir aos pilotos seguirse máis de preto, mantendo un nivel similar de carga aerodinámica en comparación cos anos anteriores. Outros cambios na aerodinámica están destinados a limitar a capacidade dos equipos para controlar o fluxo de aire ao redor das rodas dianteiras e reducir aínda máis a estela aerodinámica dos coches. Isto inclúe a eliminación de deflectores, os complexos dispositivos aerodinámicos que manipulan o fluxo de aire ao redor do corpo do coche. simplificarase a á frontal e as placas traseiras, reducindo o número e a complexidade dos elementos aerodinámicos. A á dianteira tamén debe conectarse directamente coa punta do morro a diferenza dos deseños anteriores a 2022 onde a á podía conectarse ao morro mediante soportes para crear un espazo baixo o monocasco, fomentando así o fluxo de aire debaixo do coche a través da superficie máis grande da á e do aumento da altura do morro. As ás traseiras serán máis anchas e montadas máis altas que en anos anteriores, con restricións adicionais para limitar a capacidade dos equipos de usar os gases de escape do coche para xerar carga aerodinámica e requirirase revestir a carrozría de goma para minimizar o risco de que os compoñentes se rompan nos coches, para minimizar o risco de bandeiras amarelas nun sector, coches de seguridade e paradas. As cifras publicadas polo grupo de traballo revelaron que, cando un coche coas especificacións de seguía a outro coche só tiña o 55% dos seus niveis normais de carga aerodinámica dispoñible, un coche coas especificacións de 2022 que seguise a outro coche tería ata o 86% dos seus niveis normais de carga aerodinámica.
Os equipos restrinxiranse aínda máis no número de melloras aerodinámicas que poden introducir no coche, tanto durante a fin de semana de carreira como durante o campionato. Estas regras introducíronse para reducir aínda máis os custos da competición. Tras a decisión de atrasar a normativa de 2021 a 2022, o desenvolvemento aerodinámico dos coches prohibúse desde o 28 de marzo ata finais de 2020.
Unidades de potencia
Os debates sobre a normativa sobre motores de 2021 comezaron en 2017 e finalizáronse en maio de 2018. A normativa proposta consistía en eliminar a Unidade de recuperación de calor (MGU-H) para simplificar a tecnoloxía empregada no motor mentres aumenta o límite máximo de revolucións en 3000 rpm. Outras propostas alcumadas como "plug-and-play" verían aos fornecedores de motores obrigados pola normativa a facer os compoñentes individuais dos motores compatibles universalmente, permitindo aos equipos obter os seus compoñentes de múltiples provedores.
Os fabricantes tamén estarán suxeitos a unha regulación similar sobre os materiais dispoñibles comercialmente xa que os construtores de chasis estaran suxeitos a partir de 2021. As propostas deseñáronse para simplificar a tecnoloxía dos motores e facer o deporte máis atractivo para os novos participantes. Non obstante, como ningún novo provedor de unidades de potencia se comprometeu para entrar no deporte a partir de 2021, os provedores existentes propuxeron manter a fórmula da unidade de potencia existente nun intento de reducir os custos globais de desenvolvemento.
O sistema de cotas dos compoñentes da unidade de potencia continuará en 2021, recibindo os equipos un número limitado de compoñentes individuais que se poden usar antes de incorrer nunha penalización. O sistema de escape engadirase á lista de compoñentes, cos equipos autorizados a usar un máximo de seis ao longo do campionato.
Compoñentes estandarizados
O deporte pretende introducir unha serie de compoñentes estandarizados a partir de 2022, coa normativa que prevé que os compoñentes estándar estean en vigor ata 2024. Estes compoñentes normalizados inclúen a caixa de cambios e o sistema de combustible. Algúns compoñentes aerodinámicos, como a bandexa que se atopa na parte dianteira do chan do coche, tamén se normalizarán para restrinxir a capacidade dos equipos para desenvolver a área e gañar unha vantaxe competitiva. As pezas individuais clasificaranse agora como un xeito de aclarar as regras que as rodean: O sistema de categorización de pezas introduciuse para permitir a liberdade de deseño xa que a revisión da normativa aerodinámica era moi prescritiva.
Pneumáticos
O campionato pasará de rodas de 13 polgadas (33 cm.) a 18 polgadas (45´7 cm.). Orixinalmente propúxose que se prohibirá o uso de mantas eléctricas deseñadas para quentar os pneumáticos e manter os pneumáticos á temperatura de funcionamento óptima mentres non se usan aínda que esta decisión foi posteriormente anulada logo da oposición do fornecedor de pneumáticos Pirelli. Os quentadores de pneumáticos pasarán a converterse nun equipo estandarizado, e todos os equipos deberán usar o mesmo produto co fin de eventualmente eliminalos por completo.
Sistema de puntos Sprint e eventos
Despois de probarse por primeira vez baixo o nome de "clasificación ao sprint" en, o formato volveu tamén para este campionato co nome cambiado a "sprint". O formato de fin de semana non cambiará desde 2021 e correráse nos Grandes premios de Emilia Romaña, Austria e São Paulo con puntos agora concedidos aos oito primeiros clasificados en lugar dos tres primeiros clasificados, como foi o caso de. A diferenza da tempada anterior, o piloto que marca o mellor tempo na cualificación acreditarase como o polesitter oficial, sendo o gañador do sprint o que ten dereito a comezar o Gran Premio desde o primeiro lugar na grella.
Sistema de puntos para carreiras acurtadas
Tras a polémica sobre a concesión de puntos no Gran Premio de Bélxica de 2021, modificáronse os criterios necesarios para a concesión de puntos por eventos sen completar. O requisito, pendente de aprobación polo Consello Mundial de Automobilismo da FIA, cambiouse de xeito que:
Os criterios anteriores estiveron en vigor durante máis de 40 anos antes do cambio, modificando a última vez entre a tempada de Fórmula Un de e a tempada de.
Procedemento de seguridade do coche
Á luz da polémica arredor do coche de seguridade no Gran Premio de Abu Zabi de 2021, modificáronse os procedementos para o reinicio do coche de seguridade. En lugar de agardar ata a volta despois de que o último coche se desdobre do líder, o coche de seguridade retirarase agora unha volta despois de que se dea a instrución de que os coches que se atopan en voltas poden desdobrarse.
Elección do pneumático
Descartouse a norma que estaba en vigor desde, que obrigaba aos pilotos a comezar a carreira cos pneumáticos que utilizaron para marcar o seu mellor tempo na cualificación. Todos os pilotos terán agora libre elección de pneumáticos para a saída no Gran Premio o domingo en todos os eventos.