cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hermann Grassmann
Traxectoria
En 1834 Grassmann empezou a dar clases de matemáticas na Gewerbeschule de Berlín. Un ano máis tarde regresou a Stettin para dar clases de matemáticas, física, lingua alemá, latín, e relixión nun centro educativo novo, a Otto Schule. Esta gran variedade de materias a impartir é proba de que aínda estaba habilitado soamente para impartir clases nas escolas nos niveis máis baixos. No catro anos seguintes, Grassmann superou os exames que lle permitiron dar clases de matemáticas, física, química e mineraloxía en todos os niveis dos centros de educación secundaria.
Grassmann sentíase en parte frustrado polo feito de ter que dar clases só en niveis de secundaria, a pesar de ser capaz de elaborar unha matemática innovadora. En 1847 pasa a ser "Oberlehrer". En 1852 asignóuselle o posto que anteriormente desempeñara o seu pai no Instituto de Stettin, e obtivo dese modo o título de profesor. En 1847 solicitou ao ministro prusiano de Educación ser tido en conta para o desempeño dun posto de profesor universitario, e o ministro solicitou a Ernst Eduard Kummer a súa opinión acerca de Grassmann. Kummer contestou dicindo que o ensaio de Grassman, que fora premiado en 1846, tiña "(...) bo material expresado de modo inadecuado". Este informe de Kummer acabou coa esperanza de Grassmann de chegar a obter unha praza de profesor universitario. Este episodio confirma ademais o feito de que as autoridades coas que Grassmann contactou nunca recoñeceron a importancia real das súas ideas.
Durante os disturbios políticos que se desenvolven en Alemaña en 1848-49, Hermann e Robert Grassmann editaron un xornal en Stettin para apoiar a unificación de Alemaña no marco dunha monarquía constitucional. Despois de escribir unha serie de artigos sobre leis constitucionais, Hermann, cada vez menos de acordo coa liña política do xornal, deixouno.
Matemático
Entre os moitos temas que abordou Grassman está o seu ensaio sobre a teoría das mareas. Elaborouno en 1840, tomando como base a teoría da Méchanique analytique de Lagrange e da Méchanique céleste de Laplace, pero expondo esta teoría por métodos vectoriais, sobre os que traballaba desde 1832. Este ensaio, publicado por primeira nos Collected Works de 1894-1911, contén o primeiro testemuño escrito do que hoxe se coñece como álxebra lineal e a noción de espazo vectorial. Grassmann desenvolveu estes métodos en Die Lineale Ausdehnungslehre, ein neuer Zweig der Mathematik e Die Ausdehnungslehre: Vollständig und in strenger Form bearbeitet.
En 1844, Grassmann publica a súa obra mestra, Die Lineale Ausdehnungslehre, ein neuer Zweig der Mathematik, máis coñecido como Ausdehnungslehre, que se pode traducir como "teoría da extensión" ou "teoría das magnitudes extensivas". Despois de propor en Ausdehnungslehre novas bases para toda as matemáticas, o traballo empeza con definicións de natureza máis ben filosófica. Grassmann demostrou ademais que se a xeometría se expresou en forma alxébrica como el propuña, o número tres non desempeñase o papel privilexiado que ten como número que expresa as dimensións espaciais; de feito, o número de posíbeis dimensións de interese para a xeometría é ilimitado.
Fearnley-Sander (1979) describe a creación da álxebra lineal de Grassmann deste xeito:
Desenvolvendo unha idea de seu pai, Grassmann definiu tamén en Ausdehnungslehre o produto exterior, chamado tamén "produto combinatorio" (en alemán: äußes Produkt ou kombinatorisches Produkt), a operación clave na álxebra que hoxe se coñece como álxebra externa. (Convén non esquecer que nos tempos de Grassmann a única teoría axiomática dispoñíbel era a xeometría euclidiana, e que a noción xeral de álxebra abstracta aínda non fora definida.) En 1878, William Kingdon Clifford uniu a álxebra externa cos cuaternións de William Rowan Hamilton, substituíndo a regra de Grassmann epep = 0 por epep = 1. Para maior detalle véxase álxebra externa.
O Ausdehnungslehre foi un texto revolucionario, moi avanzado na súa época como para poder ser apreciado. Grassmann expúxoo como tese doutoral, pero Möbius non se considerou capaz de valoralo e remitiullo a Ernst Kummer, que o rexeitou sen levar a cabo unha lectura atenta. Nos dez anos seguintes, Grassmann escribiu unha serie de traballos aplicando a súa teoría da extensión, incluíndo unha Neue Theorie der Elektrodynamik de 1845, e diversos traballos sobre curvas e superficies alxébricas, coa esperanza de que estas aplicacións movesen aos demais a tomar máis en serio a súa teoría.
En 1846, Möbius convidou a Grassmann a unha competición para resolver un problema orixinalmente exposto por Leibniz: idear un cálculo xeométrico privado de coordenadas e propiedades métricas.Geometrische Analyse geknüpft an die von Leibniz erfundene geometrische Charakteristik de Grassmann, foi a idea gañadora. Hai que dicir con todo que o resultado de Grassmann foi o único presentado. De calquera xeito, Möbius, que era un dos membros do xurado, criticou o modo en que Grassmann introduciu a noción abstracta sen proporcionar ao lector intuición algunha sobre a validez destas nocións.
En 1853, Grassmann publicou unha teoría sobre o modo en que se mesturan as cores; esta e as súas tres leis das cores seguen ensinándose hoxe en día. O traballo de Grassman entraba en contradición co de Helmholtz. Grassmann escribiu tamén sobre cristalografía, electromagnetismo, e mecánica.
En 1861 Grassmann expuxo a primeira formulación axiomática da aritmética, usando amplamente o principio de indución. Giuseppe Peano e os seus seguidores citaron amplamente este traballo a partir de 1890.
En 1862, Grassman, tratando de conseguir o recoñecemento da súa teoría da extensión, publicou a segunda edición da 'Ausdehnungslehre', amplamente reescrita, e coa exposición definitiva da súa álxebra lineal. O resultado, Die Ausdehnungslehre: Vollständig und in strenger Form bearbeitet, que se coñece como "Ensino da dilatación" non foi mellor considerada que a edición orixinal, a pesar de que o método de exposición desta segunda versión de 'Ausdehnungslehre' se anticipase ao que foron os libros de texto no século XX. Nesta obra desenvolve un cálculo operatorio directo para as diversas magnitudes xeométricas, que se coñece como números de Grassmann.
O único matemático que valorou na súa xusta medida as ideas Grassmann en vida deste foi Hermann Hankel. Na súa obra Theorie der complexen Zahlensysteme (1867) axudou a que se coñecesen mellor as ideas de Grassmann. Este traballo:
Tardouse en adoptar os métodos matemáticos de Grassmann pero influíron directamente en Felix Klein e Élie Cartan. A primeira monografía de A. N. Whitehead, Universal Algebra de 1898, incluía a primeira exposición sistemática en inglés da teoría da extensión e da álxebra exterior. A teoría da extensión aplicouse ao estudo das formas diferenciais e nas aplicacións das devanditas formas á análise e á xeometría. A xeometría diferencial usa a álxebra exterior. Para unha introdución sobre a importancia do traballo de Grassmann na física matemática ver Penrose (2004: caps. 11, 12).
Lingüista
Contrariado pola súa incapacidade de conseguir que o recoñecesen como matemático, Grassmann dedicouse á lingüística histórica. Escribiu libros de gramática alemá, elaborou catálogos de cancións populares e aprendeu sánscrito. O seu dicionario e a súa tradución do Ayurveda (que se segue publicando hoxe en día) tiveron un gran recoñecemento entre os filólogos. Formulou unha lei relativa aos fonemas das linguas indoeuropeas, que se coñece hoxe como lei de Grassmann na súa honra. Tamén elaborou un Dicionario sobre o Rig-veda (1873-1875). As súas calidades filolóxicas foron recoñecidas en vida; foi admitido na American Oriental Society e en 1876 foi nomeado doutor honoris causa pola Universidade de Tubinga.
Bibliografía
Primarias
Secundarias Unha extensa biografía online revela repercusións substanciais da vida e traballos de Grassmann nos nosos días.
Eréndira Paz Campos
Eréndira Paz Campos, nada en Cidade de México en 1961, é unha diplomática mexicana, membro do Servizo Exterior Mexicano. Desde 2016 é embaixadora de México en Venezuela.
Traxectoria
Eréndira Paz é licenciada en Relacións Internacionais pola Universidade Nacional Autónoma de México (UNAM) e conta con estudos de Mestría en Administración Militar para a Seguridade e Defensa Nacional.
Foi embaixadora de México en Filipinas de 2005 a 2008 e foi titular da Dirección Xeral para Organismos Económicos Rexionais de 2008 a 2010. Así mesmo, ocupou o cargo de Directora Xeral para as Nacións Unidas da Secretaria de Relacións Exteriores de 2003 a 2005 e foi Cónsul de México en McAllen, Texas de 1999 a 2001.
Marisol Soengas
María Soledad Soengas González, nada en Agolada en 1968, é unha científica galega especialista en microbioloxía e recoñecida investigadora a nivel mundial sobre o melanoma. Dende 2008 lidera o Grupo de Melanoma do Centro Nacional de Investigacións Oncolóxicas, equipo que vén traballando dende 2017 en torno ao papel que a proteína midkina xoga na metástase do melanoma.
Traxectoria
Comezou a estudar na Universidade da Coruña e especializouse en Microbioloxía na Universidade Autónoma de Madrid. Obtivo o título de doutora con honores polo estudo dos mecanismos moleculares de replicación do ADN no Centro de Bioloxía Molecular Severo Ochoa. Nese centro participou no lanzamento da startup Bioncotech Therapeutics (2010) unha empresa con sede en Paterna que traballa no desenvolvemento de tratamentos contra o cancro a partir de ARN. No laboratorio deste centro formouse xunto a Margarita Salas.
Dende 2008 é responsable do Grupo de Melanoma no Centro Nacional de Investigacións Oncolóxicas (CNIO).
En 2022 ingresou na RAGC como académica correspondente xunto a Ana Cebreiro Gómez.
En 2023 foi nomeada presidenta da Asociación Española de Investigación contra o Cancro (AsEICa).
En 2023 a revista Gciencia considerouna unha das 20 mulleres de ciencia en Galicia que había que coñecer.
Cánnabis
O termo Cánnabis pode referirse:
Bill Gates
William Henry "Bill" Gates III, nado en Seattle (estado de Washington) o 28 de outubro de 1955, é un informático, empresario e filántropo estadounidense. Gates foi director xeral e actualmente é presidente de Microsoft, a compañía de software que fundou xunto con Paul Allen.
Xerxes
Xerxes é o nome de dous reis aqueménidas de Persia.
Bill Gates
Infancia e comezos
Seu pai, William H. Gates II, era un avogado de Seattle e a súa nai, Mary Gates, profesora da Universidade de Washington e presidenta de United Way International. Gates realizou os seus estudos primarios na escola privada Lakeside School onde comezou a interesarse no software e comezou a programar ordenadores aos 13 anos.
Estudos universitarios
En 1973, Gates entrou en Harvard onde coñeceu Steve Ballmer, actual Director Xeral (en inglés «chief executive») de Microsoft. Mentres estaba en Harvard, Gates desenvolveu un compilador para a linguaxe de programación BASIC destinada o primeiro microordenador, o MITS Altair.
A creación de Microsoft
En 1975 funda co seu amigo da infancia Paul Allen a empresa de informática Microsoft. Inicialmente cada un tiña o metade das accións da compañía aínda que logo Gates obtivo maiores cotas de poder. Microsoft adquire a unha empresa chamada Seattle Computer o QDOS (Quick and Dirty Operating System, sistema operativo rápido e sucio) que renomea como MS-DOS e vende a IBM coma sistema operativo do primeiro PC, obtendo unha parte de beneficio por cada copia que se vendese co IBM-PC e conservando Microsoft os dereitos para licenciar o sistema a terceiras compañías.
En 1995 a súa compañía presenta o sistema operativo Windows 95.
O home con máis diñeiro do mundo
En 1996, a revista Forbes colócao primeiro na súa lista de persoas máis ricas do mundo, cunha fortuna aproximada de 18.500 millóns de dólares. En 1997 a súa fortuna é a segunda do mundo, sendo de 36.400 millóns de dólares. En 1998 recuperou o primeiro posto, cunha fortuna estimada ese ano como de 51.000 millóns de dólares. En 1999 a súa fortuna continúa sendo a primeira, concretamente de 90.000 millóns de dólares triplicando o terceiro na lista, o seu amigo e cofundador de Microsoft Paul Allen. En 2000 a súa fortuna calculábase en 60.000 millóns de dólares.
Bill & Melinda Gates Foundation
Gates casou con Melinda French o 1 de xaneiro de 1994 coa que ten tres fillos: Jennifer Katharine Gates (nada o 26 de abril de 1996), Rory John Gates (nado o 23 de maio de 1999) e Phoebe Adele Gates (nado o 14 de setembro de 2002).
En xaneiro do 2000 Gates fundou coa súa esposa a Bill & Melinda Gates Foundation, unha organización sen ánimo de lucro destinada levar os avances tecnolóxicos a todo o mundo, abrir bibliotecas públicas, loitar contra as enfermidades máis estendidas... a fundación ten a súa sede en Seattle, Washington.
Cocaína
Clasificada dentro das drogas ilegais, é un potente estimulante. É empregada por vía respiratoria, baixo a forma de clorhidrato de cocaína, po de cor branco cristalino, que actúa a nivel do sistema nervioso central, causando hiperactividade, locuacidade, maior actividade física e psíquica.
A súa fórmula química é C17H21NO4
Historia
A cocaína foi descuberta por Albert Niemann e Friedrich Wahler en 1860, pero foi Angelo Mariani o primeiro en intentar cultivar os arbustos de coca no seu xardín. Ao non conseguir que arraigara importou varias toneladas de follas desta planta e elaborou unha bebida, o viño Mariani. A primeira receita da bebida refrescante Coca-Cola tamén contiña extracto de follas de coca.
A planta foi usada polos incas dende o século III a.C. como planta medicinal. Durante un tempo a Igrexa prohibiuna porque dicía que era cousa do Demo. Máis tarde volvéuselle dar un uso medicinal e recreativo ata que se viu que o seu abuso creaba adicción.
Consumo
miniatura|200px|NasalA cocaína pode ser consumida por distintas vías:
O consumo da cocaína provoca unha diminución nas dendritas e unha menor densidade de espiñas das células piramidais, que se atopan no córtex cerebral. Estas neuronas son básicas para a plasticidade do cerebro ou, o que é o mesmo, para manter a capacidade de cambio do sistema nervioso central.
12 de agosto
O 12 de agosto é o 224º día do ano do calendario gregoriano e o 225º nos anos bisestos. Quedan 141 días para finalizar o ano.
Cocaína
Efectos
miniatura|dereita|330px|Principais efectos do uso prolongado da cocaína (información en inglés) A cocaína ten efectos estimulantes, acompañados de:
12 de agosto
Nacementos
miniatura|100px| Erwin Schrödinger.
Cocaína
Efectos
O suxeito experimenta unha esaxeración das súas capacidades e habilidades, e de todas as sensacións pracenteiras normais, pero o efecto mais importante é unha intensa euforia que se experimenta como unha intensa sensación de pracer que dura varios segundos.
Estes efectos aparecen de forma case inmediata e a intensidade con que son experimentados depende da dose, da vía de administración e da forma de consumo.
A cocaína é unha droga enormemente aditiva como resultado da súa habilidade para impedir a reabsorción da dopamina polas células nerviosas. O cerebro emite unha anormal e elevada cantidade de dopamina como parte do seu sistema de gratificación, o que está directa ou indirectamente involucrado nas propiedades aditivas das principais drogas.
Outro efecto da cocaína é o desenvolvemento de tolerancia co uso habitual: non se obtén o mesmo efecto coa mesma dose ao cabo dun tempo. Por este motivo, os adictos van aumentando cantidade e frecuencia de forma progresiva.
O efecto da droga pode conducir á ansiedade extrema de consumir máis. No caso extremo a dinámica do consumo pode ter como consecuencia que dure algunhas horas ou días. Un caso especial do consumo de cocaína de larga duración é a aparición da chamada loucura dermatozoica, na que o consumidor está convencido de que os insectos se moven debaixo da súa propia pel. Ademais coa dependencia de cocaína tense a miúdo unha deterioración da conciencia do adicto.
Perfil do consumidor de cocaína
O informe Perfil psicosocial de los usuarios de cocaína, elaborado polo proxecto Home en 2008, pon de manifesto que o número de persoas que seguiron tratamentos de desintoxicación no 2000 foi de 767, mentres que no 2007 ascenderon a 3427. O perfil típico do consumidor de cocaína é o seguinte:
O 46% consumía a diario e o 9% só durante as fins de semana. O 45% restante non tiña patrón fixo de consumo.
12 de agosto
Mortes
miniatura|100px| William Blake.
Notas
Os 366 días do ano
Prodemar
A escola de fútbol Prodemar é unha escola deportiva de fútbol base subvencionada pola piscifactoría Stolt Sea Farm S.A.. Foi fundada no ano 2005 no concello de Carnota. A presentación oficial tivo lugar en abril de 2007.
Directiva
O seu presidente é Argimiro Castiñeira.
Equipos
Na tempada 2007-2008 a E.F.B. Prodemar ten catro equipos federados: alevíns, infantís, cadetes e xuvenís, todos eles na modalidade de fútbol 11. A medio prazo, ten previsto ampliar os seus equipos a fútbol 7, nas categorías de alevíns de primeiro ano, benxamíns e pre-benxamíns e acabar co equipo de xuvenís.
Uxío Souto
Uxío Souto Campos, nado en Xinzo (Cuntis) o 9 de xullo de 1905 e finado en México o 28 de novembro de 1990, foi un escultor galego.
Prodemar
Campo de fútbol
miniatura|250px|dereita| Campo de Lombáns. As instalacións deportivas oficiais da E.F.B. Prodemar son as municipais de Lombáns. Este campo de fútbol foi creado no 1969, e reformado no 1997. En breve, o seu céspede pasará a ser de herba artificial. Nel tamén xogan o U.D. Carnota e O Pindo C.F.
Uxío Souto
Traxectoria
Con vinte anos encargáronlle realizar unha imaxe da Virxe do Carme para homenaxear a Antonio Redondo, párroco de Santa Cruz de Lamas (Moraña). Como non tiñan moita confianza en que a obra fora executada por un rapaz tan novo, o pai do escultor tivo que facerse responsable de que esta fose a bo termo, pois o valor da madeira era alto. O traballo realizouno Uxío nun local en Cuntis, na praza do Ferrol, por aqueles anos chamada praza de Lepanto. A razón foi que desta maneira estaba traballando á vista de moita xente que podía certificar que o traballo levaba bo ritmo.
En 1927 conseguiu unha pensión artística ao acadar o primeiro posto na sección de escultura das probas selectivas da Deputación Provincial de Pontevedra e ano tras ano fóiselle renovando por un máximo de tres que establecían as bases. Grazas a esta bolsa puido matricularse na Escola Superior de Belas Artes de San Fernando, en Madrid. A súa estancia en Madrid permitiulle participar en numerosas mostras, como a de Arte Galega que organizou en 1928 o xornal El Heraldo de Madrid, no Círculo de Bellas Artes, no Museo de Arte Moderna e mesmo en exposicións colectivas en París. Tamén obtivo un premio convocado por concurso polo Ministerio de Instrución Pública e Belas Artes para desenvolver unha investigación sobre a escultura española. A Deputación Provincial, unha vez que o artista deixou de ser bolseiro, outorgoulle unha bolsa de viaxe que lle permitiu ampliar estudos no estranxeiro durante o curso 1930-1931.
Souto aproveitou intensamente todas as oportunidades formativas que se lle brindaron, ao tempo que desenvolveu unha actividade artística moi intensa. Nestes anos ademais conseguiu sacar adiante a carreira de Profesor de Debuxo e, comezar así o seu labor docente en 1933 en Mieres (Asturias) para moi pronto conseguir achegarse a Galiza e máis concretamente á súa vila natal ao acadar a praza de profesor de debuxo no instituto da Estrada en 1934, onde permaneceu até 1936. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi suspendido de emprego e soldo en novembro. Pasou a territorio leal e en 1937 conseguiu volver a exercer a docencia en terras catalás, que aínda non foran tomadas polos franquistas, no instituto de Igualada (Barcelona), e unicamente por un ano.
Unha vez rematada a guerra, a Uxío Souto non lle quedou outra saída prudente, dada a súa ideoloxía, que a de fuxir a Francia. Cruza os Pireneos e permaneceu nun campo de refuxiados. Da pegada que deixou nel e na súa obra a estancia no campo de refuxiados e da penosa situación na que se topaban deixou boa mostra nos debuxos que se conservan. Finalmente puido pasar a México, arribando a Veracruz no buque Mexique o 27 de xullo de 1939. En México fundou xunto a outros exiliados a Alianza Nazonal Galega en 1943, da que foi vicesecretario de relacións. Tamén foi ilustrador da revista Saudade e profesor de debuxo no Instituto Hispano-Mexicano Ruiz de Alarcón dirixido por Pedro Martul Rey.
Neste país o artista sufriu unha profunda transformación. Afastado da terra e dos amigos debe comezar unha nova vida. Casou con María Aliseda Olivares, outra refuxiada que chegou a México cos seus pais desde Don Benito (Badaxoz) e o matrimonio tivo dous fillos.
Valadares, Bandoxa, Oza-Cesuras
Valadares é un lugar da parroquia de Bandoxa no concello coruñés de Oza-Cesuras na comarca de Betanzos. Non ten habitantes desde hai máis dunha década segundo datos do Instituto Galego de Estatística.
Diego Pardo Amado
Diego Pardo Amado, nado na Coruña en 1983, é un filólogo e ensaísta galego.
Traxectoria
Licenciado en Filoloxía Galega pola Universidade da Coruña. Interesado pola literatura galega do século XIX, colabora con artigos en prestixiosas publicacións como Murguía. Revista Galega de Historia, Madrygal. Revista de Estudios Gallegos, Anuario Grial de Estudos Literarios Galegos, Revista Galega de Filoloxía, Terra e Tempo etc. Foi lector no Centro de Estudos Galegos de Oxford. Dá clases de lingua e literatura galega no IES Eduardo Blanco Amor de Culleredo.
Roque Barcia Martí
Roque Barcia Martí, nado en La Redondela (Isla Cristina, Huelva) o 4 de abril de 1821 e finado en Madrid o 2 de xullo de 1885, foi un filósofo, lexicógrafo e político republicano pertencente ao Partido Democrático.
Ryan Reid
Ryan Rupert Reid, nado o 30 de outubro de 1986 en Lauderdale Lakes, Florida, é un xogador estadounidense de baloncesto profesional.
Roque Barcia Martí
Obra
miniatura|Portada do Primer diccionario general etimológico.
Ryan Reid
Traxectoria profesional
Reid era elixible automaticamente para o Draft da NBA de 2010 tras rematar os catro anos de universidade. Os Oklahoma City Thunder foron o único equipo NBA que o viron traballar antes do draft. Foi en cambio elixido polos Indiana Pacers na 57ª posición e os seus dereitos foron traspasados inmediatamente aos Thunder a cambio dos dereitos de Magnum Rolle, a elección número 51. A súa elección foi considerada unha sorpresa no draft xa que algúns analistas non consideraban que estivera no top 100 de eleccións para o draft. En cambio, os Thunder estaban xa impresionados coas habilidades defensivas de Reid e o seu traballo, e decidiron darlle unha oportunidade.
Xogou na Summer League de 2010 en Orlando cos Thunder. Xogou en catro partidos, acadando 8.3 puntos e 3.8 rebotes en 16.0 minutos por partido. Con todo, non recibiu ningunha oferta de contrato nin invitación para o Training Camp dos Thunder para a tempada 2010-11. O 26 de novembro de 2010, foi fichado polos Tulsa 66ers, o afiliado da D-League dos Thunder.
O 21 de marzo de 2012, foi cortado polos Thunder tras pasar de novo polos Tulsa 66ers. Volveu aos 66ers o 23 de marzo de 2012.
Carlos Ferrás Sexto
Carlos Ferrás Sexto, nado en Compostela o 3 de outubro de 1965, é un xeógrafo e académico galego.
Traxectoria
Carlos Ferrás é catedrático de Xeografía Humana no Departamento de Xeografía da Universidade de Santiago de Compostela. É tamén o director do Grupo de Investigación Socio-Territorial (GIS-T/IDEGA) e do Centro de Estudos Eurorrexionais.
Carlos Ferrás rematou a súa tese de doutoramento baixo a supervisión de Patrick O'Flanagan, realizando un estudo comparado dos procesos de cambio rural en Galiza e Irlanda. Este traballo supúxolle acadar o grao de Doctor Europeus, xa que logo foi realizado entre a universidade compostelá e a University College Cork (Irlanda). Despois da súa experiencia irlandesa, e antes de volver a Galiza, a súa investigación levouno a México, onde traballou como docente na Universidad de Guadalajara.
Ferrás Sexto ten estudado en profundidade os campos da xeografía económica, cultural e histórica, a Europa atlántica, os fenómenos de contra urbanización e suburbanización, o concepto de cidade xardín, asentamentos rurais, procesos de cambio rural e o uso das novas tecnoloxías aplicadas ao desenvolvemento das áreas rurais, incluíndo a alfabetización dixital. É tamén un especialista na chamada mercadotecnia territorial, liderando un feixe de proxectos de desenvolvemento, como Granxa Familiar e Galicia Auténtica.
Sudrio, Sabadelle, Chantada
Sudrio é un lugar na parroquia de Sabadelle, do concello de Chantada, na comarca de Chantada, pertencente a provincia de Lugo. No ano 2011 tiña 4 habitantes segundo datos do INE e do IGE deles 2 eran homes e 2 eran mulleres.
Furkan Korkmaz
Furkan Korkmaz, nado o 24 de xullo de 1997 en Bakırköy, Istambul, é un xogador turco de baloncesto profesional que xoga nos Philadelphia 76ers da National Basketball Association (NBA).
Traxectoria profesional
O 24 de xuño de 2016, Korkmaz foi seleccionado na 26ª posición do Draft da NBA de 2016 polos Philadelphia 76ers. Tras ser elixido no Draft, decidiu xogar outra tempada máis no Anadolu Efes SK turco.
En decembro de 2016, foi cedido unha tempada ó Banvit BK. Co Banvit chegou á final da Basketball Champions League, onde perderon por 63-59 contra o Iberostar Tenerife.
Lugares de Santa Comba
miniatura|dereita|[[Casa do concello de Santa Comba.]] Galicia → Parroquias de Galicia → Lugares de Galicia → Lugares de Santa Comba
Furkan Korkmaz
Traxectoria profesional
O 4 de xullo de 2017, Korkmaz asinou cos Philadelphia 76ers. Durante a súa tempada coma rookie, foi asignado en varias ocasións ós Delaware 87ers, afiliados dos Sixers na NBA G League.
Fundación Vicente Ferrer
A Fundación Vicente Ferrer e unha organización non gobernamental para o desenvolvemento fundada por Vicente Ferrer en 1969 co obxectivo de buscar solucións aos graves problemas que afrontaba a comunidade rural de Anantapur.
A Fundación esta comprometida co proceso de transformación dunha das zonas máis pobres e necesitadas na India, do estado de Andhra Pradesh e dalgunhas das comunidades máis desfavorecidas e excluídas do sistema de castas indio.
Amais de cada acción directa no territorio que tenta cambiar tamén traballa na concienciación da poboación española sobre a importancia da solidariedade.
Fundación Meniños
miniatura|[[Amparo González Méndez (esquerda) directora xeral de Familia, Infancia e Dinamización Demográfica, Susana López Abella (centro), secretaria xeral da Igualdade, e Mónica Permuy (dereita), directora xeral da Fundación Meniños, na presentación dun programa dirixido a mulleres e menores vítimas de abuso e violencia sexual en 2017.]] A Fundación Meniños naceu en Galicia no ano 1996, co propósito de ofrecer á sociedade solucións ós problemas e dificultades que afectan á infancia no mundo. Con esta fundación naceu o Plan de Voluntariado de Meniños, como intento de dar resposta ao compromiso asumido pola organización de fomentar a participación da sociedade en xeral para axudar e traballar pola igualdade de tódolos nenos, nenas e adolescentes no cumprimento dos seus dereitos.
Mescalina
A mescalina (trimetoxifeniletilamina) é unha droga alcaloide de orixe vexetal con propiedades psicodélicas e alucinóxenas. Foi illado do peiote, e está tamén presente nalgunhas outras cactáceas como o San Pedro. As formas vexetais acostuman tomarse tras seca-lo cacto, xa que os seus principios activos non son volátiles.
Fundación Meniños
O equipo humano formado por profesionais de psicoloxía e pedagoxía e voluntariado de Meniños, desenvolve programas de prevención nas sedes de Galicia, Asturias.
Mescalina
Fórmula química
miniatura|dereita|250px|Estrutura química da mescalina A súa fórmula química é 3,4,5-trimetoxifeniletilamina. A súa estrutura química é, pois, parecida a da adrenalina.
A molécula de mescalina é unha fenetilamina, relacionada estruturalmente co neurotransmisor noradrenalina. A síntese química desta molécula é posible, pero é relativamente custosa.
Historia
A mescalina foi utilizada con fins diversos. Tradicionalmente tivo un rol esencial en rituais relixiosos, entre nativos americanos, os cales consideran esta substancia como promotora de apertura espiritual. Habendo penetrado noutras culturas, a mescalina foi utilizada con propósitos recreativos, pero tamén, como entactóxeno, para facilitar a psicoexploración.
A mescalina fabricouse antes do primeiro de xuño de 1966, na República Federal Alemá, para fins terapéuticos. Despois desta data, foi prohibida a súa produción, venda e uso.
A mescalina entra na composición doutras substancias a base da anfetamina sobre todo o "DOM" (DI hidroxy Methylarnphetamina). O uso da mescalina non se estendeu senón moi pouco en Europa Occidental e en Francia, onde non é utilizada senón por algúns iniciados e non é obxecto dun tráfico organizado.
Aspecto
A mescalina preséntase en forma de po branco cristalizado que a fai parecerse á cocaína. Pode presentarse tamén en forma de pastillas ou de solución. A causa do seu gusto metálico moi desagradable e do seu cheiro nauseabundo, esta presentase xeralmente en forma de cápsulas.
Efectos
Os efectos da mescalina son notablemente potentes. O sentido agudízase e as impresións visuais intensifícanse considerablemente, a vontade transfórmase, pérdese interese polas cousas, hai desdobramento de personalidade e a mente divídese en dous mundos. Prodúcense visións a través da imaxinación inconsciente sen ningunha orde asociativa lóxica. Tódolos seus efectos enteóxenos son similares aos producidos pola inxestión do peiote.
Entre os efectos que produce a súa inxestión están visións e alucinacións, distorsión das coordenadas espazo-temporais, e alteracións do esquema corporal. Os seus efectos varían en función do ánimo do consumidor, as súas expectativas, e o medio que lle rodea, polo que tradicionalmente salientouse a importancia de que o uso desta droga fora unido a preparativos moi concienciudos: os efectos poderían resultar impredecibles.
Consumo
A mescalina inxírese ou fúmase. É soluble na auga e no alcol. Pódese pois inxectar ou pódese encontrar en forma de solución. A dose é de 200 a 500 mg.
John Carter (filme)
John Carter é un filme estadounidense de fantasía dirixido por Andrew Stanton que foi estreado no 2012. Está baseado na novela A Princess of Mars de Edgar Rice Burroughs.
Sinopse
John Carter é un veterano da Guerra Civil Estadounidense (1861-1865) que se atopa por unha infeliz casualidade no planeta Marte. Alí descobre que está habitado e que dúas cidades enfrontadas están a decidir o destino de todo o planeta.
O Monte, Cutián, Oza-Cesuras
O Monte é un lugar da parroquia de Cutián no concello coruñés de Oza-Cesuras, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2018 tiña 6 habitantes (4 homes e 2 mulleres).
Casela, Santaballa, Vilalba
Casela é un lugar da parroquia de Santaballa, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE en 2010 tiña 21 habitantes (11 homes e 10 mulleres).
España artística y monumental
miniatura|Portada do primeiro tomo (1842). A España artística y monumental é unha obra de litografías do pintor ferrolán Xenaro Pérez Villamil, unha das máis importantes do romanticismo pictórico ibérico. O seu nome completo era España artística y monumental: Vistas y descripción de los sitios y monumentos más notables de España.
A obra destaca pola técnica do debuxo e nos seus motivos aparecen representados numerosos monumentos históricos españois, moitos deles en ruínas, o que sen dúbida foi un importante referente do romanticismo en toda Europa. A obra, pagada polo Marqués de Remisa mandouse imprimir en París entre 1842 e 1850, pero está perdida en toda a súa integridade.
Algunhas desas litografías, separadas e logo xuntadas, foron reproducidas en obras posteriores que se seguen reimprimindo, pero non a partir dos orixinais.
Julie Cafritz
Biografía
Cafritz naceu en Washington, D.C., sendo a filla de Jennifer (apelido de solteira Stats) e Conrad Cafritz, un promotor inmobiliario. Tiña unha irmá máis nova chamada Daisy von Furth, e dous irmáns, Eric e Matthew Cafritz. O seu avó era o filántropo de orixe lituana Morris Cafritz.
Cafritz ten un grao e un mestrado en artes pola Universidade de Nova York.
Pussy Galore
No ano 1985 Julia Cafritz (guitarra) e o seu compañeiro de clase na Universidade Brown Jon Spencer (voz e guitarra), xunto co batería John Hammill, formaron a banda de punk noise Pussy Galore. No mes de maio de 1986 mudáronse á cidade de Nova York.
STP
En 1989 Cafritz deixou Pussy Galore e formou a banda de mulleres de curta vida STP. O grupo publicou un sinxelo e xirou con Nirvana e Sonic Youth. Cafritz uniuse ao grupo de Ned Hayden, o compañeiro de traballo na CBGBs Record Canteen, chamado Action Swingers.
Free Kitten
No ano 1992 formou Free Kitten, unha colaboración musical con Kim Gordon de Sonic Youth, a batería Yoshimi P-We de Boredoms, e o baixista de Pavement Mark Ibold. Xuntos publicaron discos e xiraron ata o ano 1997.
En 2008, Cafritz, Gordon e Yoshimi gravaron e publicaron o traballo Inherit a través do selo Ecstatic Peace Records despois de dez anos de hiato.
O Valado, Moncelos, Abadín
O Valado é un lugar da parroquia de Moncelos no concello lugués de Abadín na comarca da Terra Chá. Tiña 24 habitantes en 2015 (11 homes e 13 mulleres) segundo datos do IGE, o mesmo número de habitantes que en 2011 (12 homes e 12 mulleres).
Roberto Pascual
Roberto Pascual Rodríguez, nado no Carballiño o 20 de setembro de 1981, é un dramaturgo, profesor e investigador teatral galego.
Traxectoria
Licenciado en Filoloxía Galega e posgraduado en Arte Dramática pola Universidade de Santiago de Compostela. Diploma de Estudos Avanzados en Teoría da Literatura e Literatura Comparada, cunha investigación sobre o teatro galego. Foi actor na Aula de Teatro da USC, onde traballou en cinco espectáculos dirixidos por Roberto Salgueiro. Publicou en revistas como Tempos Novos, Grial, Primer Acto, Anuario Grial de Estudos Literarios Galegos, Artez, Escaramuza etc. Forma parte do consello de redacción de Madrygal, Revista de estudios gallegos da Universidad Complutense de Madrid e da Revista Galega de Teatro. Dirixe la colección Abrente de Teatro na editorial Difusora.
Foi profesor colaborador de lingua, literatura e cultura galegas na Universidade Complutense de Madrid, e profesor de galego no Espacio de las Lenguas Ibéricas y Prehispánicas do Instituto Cervantes. Tamén profesor e xefe de estudos da ESAD (Escola Superior de Arte Dramática de Galicia).
En 2009 foi nomeado director da Mostra Internacional de Teatro de Ribadavia onde recibiu premios como o Premio da Cultura Xunta de Galicia na Modalidade de Artes Escénicas 2013, Premio Bianual FEGATEA (Federación Galega de Teatro Afeccionado) 2014, Premio Rosa María Cano á Xestión Cultural Vinculada ás Artes Escénicas da Feira de Teatro de Castela e León 2017.
Membro da Asociación de Escritores en Lingua Galega e da Asociación de Directores de Escena de España. Participou en multitude de congresos, foi xurado de premios teatrais e Membro da Comisión redactora do informe 'As artes escénicas en Galicia: situación e perspectivas', Consello da Cultura Galega, 2013.
miniatura|Roberto Pascual (esquerda), [[Avelino González (centro) e Santi Prego na gala de entrega dos Premios María Casares do 2014.]]
Raja Ravi Varma
Raja Ravi Varma (en malayalam രാജാ രവി വര്മ്മ), nado en Kilimanoor o 29 de abril de 1848 e finado en Attingal o 2 de outubro de 1906 foi un pintor indio do estado principesco de Thiruvithamkur, na actual Kerala, no extremo suroeste da India. Está considerado un dos máis grandes pintores da historia da arte india.
The Devil Wears Prada (filme)
The Devil Wears Prada é un filme estadounidense dirixido por David Frankel que foi estreado no 2006. Está baseado na novela homónima de Lauren Weisberger.
Sinopse
No bulideiro mundo da moda de Nova York, o cumio do éxito represéntao a revista Runway, dirixida con man de ferro por Miranda Priestly (Meryl Streep). Traballar como axudante de Miranda podería abrirlle calquera porta a Andy Sachs (Anne Hathaway), senón fose porque é unha rapaza que destaca polo seu desaliño dentro do grupo de fermosas xornalistas da revista. Andy comprende axiña que para triunfar nese negocio vai precisar algo máis que iniciativa e preparación. E a proba está diante dela, vestida de pés a cabeza de Prada.
Raja Ravi Varma
Alcanzou o recoñecemento pola súa representación de escenas das míticas epopeas do Mahabharata e o Rāmāyaṇa, dous textos épico-relixiosos do século III a. C.
Os seus cadros están considerados entre os mellores exemplos da fusión das tradicións indíxenas coa técnicas da arte académica europeo.
Durante a súa vida, Varma foi recoñecido polas súas pinturas de fermosas mulleres vestidas con sari, que eran presentadas como proporcionadas e elegantes. As pinturas de Varma convertéronse nun motivo importante no kitsch e as súas reproducións atópanse en case todos os fogares de clase media da India.
Primeiros anos
Raja Ravi Varma naceu co nome de Ravi Varma Koil Thampuran do palacio Kilimanoor, no antigo estado principesco de Thiruvithankur (Travancore) en Kerala. A súa nai, Uma-Iamba Thampuratti (falecida en 1886) foi unha poeta e escritora cuxa obra Párvati suaiam-varam ("O casamento de [a deusa] Uma") foi publicada polo seu fillo Raja Ravi Varma despois da súa morte. Os seus irmáns foron C. Goda Varma (nado en 1854), C. Raja Raja Varma (1860-1933) e Mangala Bayi Thampuratti, que tamén era pintora.
A temperá idade conseguiu o patrocinio económico do seu parente maharaja Ayilyam Thirunal (de Travancore), e a partir de entón iniciouse na capacitación formal. Formouse en acuarela con Suami Rama Naidu e máis tarde en pintura ao óleo co retratista neerlandés Theodor Jenson.
Carreira de arte
miniatura|Galaxia de músicas, óleo. O seu descubrimento en Occidente chegou cando gañou o primeiro premio da Exposición de Arte de Viena, en 1873. As pinturas de Raja Ravi Varma tamén foron enviadas á Exposición Colombiana Mundial, celebrada en Chicago en 1893, onde foi galardoado con dúas medallas de ouro.
Varma viaxou pola India en busca de modelos e temas. A miúdo o seu modelo para as deusas hindús eran mulleres do sur da India, a quen consideraba as máis fermosas. Ravi Varma é particularmente recoñecido polas súas pinturas que representan episodios das lendas de Dushyanta e Shakuntala, e de Nala e Damayanti, do texto épico relixioso Mahabharata.
A representación que fixo Ravi Varma das personaxes mitolóxicas converteuse nunha parte integral da imaxinación hindú. A miúdo foi criticado por un estilo demasiado vistoso e sentimental, mais o seu traballo segue a ser moi popular na India. Moitas das súas pinturas están dispoñibles no palacio Laksmi Vilas, en Vadodara.
Raja Ravi Varma morreu en 1906 á idade de 58 anos.
Vida persoal
miniatura|A cabana que Varma utilizou como estudio durante a súa estadía no palacio Laksmi Vilas. miniatura|Aquí vén papá (1893). A muller retratada é Mahaprabha Thampuratti de Mavelikara, filla do artista e nai de Sethu Lakshmi Bayi. Raja Ravi Varma estivo casado con Pururuttathi Nal Bhagirathi Amma Thampuran (Kochu Pangi), da casa real de Mavelikara, con quen tivo dous fillos e tres fillas:
Os seus descendentes forman parte da casa real de Mavelikara, mentres dúas das súas netas, incluída a mencionada Sethu Laksmi Bayi, foron adoptadas pola familia real de Travancore, primo da familia da casa Mavelikara. Ben coñecidos entre os seus descendentes son, entre outros:
Premios
En 1904, o vicerrei George Curzon (1859-1925), en nome do emperador británico, outorgoulle baixo a medalla de ouro Kaiser-i-Hind. Nese momento o seu nome foi mencionado por primeira vez como "Raja Ravi Varma", sendo nomeado de acordo coa tradición marumakkathayam, co nome do seu tío materno (Raja Raja Varma). A partir de entón sempre se fixo chamar Raja Ravi Varma.
En 1993, o crítico de arte Rupika Chawla e o artista A. Ramachandran realizaron conxuntamente unha grande exposición das obras de Raja Ravi Varma no Museo Nacional de Nova Deli.
Premio Raja Ravi Varma
miniatura|Murugan Tendo en conta a enorme contribución de Varma á arte da India, o Goberno de Kerala instituíu un premio chamado Rajaravivarma Puraskaram, que se outorga cada ano a persoas que demostran excelencia no campo da arte e a cultura.
O renovado interese por Raia Ravi Varma pódese apreciar no ámbito da cultura popular, en filmes e vídeos musicais, onde comezaron a usar as súas imaxes.
En Mavelikara (estado de Kerala) creouse unha universidade dedicada ás artes plásticas que tamén leva o seu nome. A escola secundaria Raia Ravi Varma en Kilimanoor foi nomeada na súa honra e hai moitas organizacións culturais en todo o estado de Kerala co seu nome.
O seu palacio atópase a seis quilómetros de Ponganadu, a 7 km de Pazhayachanda e 36 km de Trivandrum (capital de Kerala).
Na cultura popular
miniatura|A dama de Maharastra. En 2008, o cineasta Ketan Mehta dirixiu o filme Rang rasiya sobre a vida de Raja Ravi Varma na que o actor Randip Hooda interpretou o papel do artista.
En 2010, o cineasta indio Lenin Rajendran realizou un filme malayalam chamado Makara-manju ("A néboa de Capricornio"), que narra unha parte da vida de Raja Ravi Varma. Sivan Santhosh desempeñou o papel principal.
A pesar de non ser moi coñecido no resto do mundo, os indios lémbrano como o seu gran pintor.
Rochester, Nova York
Rochester é unha cidade na ribeira sur do lago Ontario, no oeste do estado de Nova York, que é a capital do condado de Monroe. Cunha poboación de 208 046 habitantes, Rochester é a terceira cidade máis poboada do estado despois de Nova York e Buffalo. A súa área metropolitana ten unha poboación de algo máis dun millón de persoas. A cidade atópase a 117 km ao leste de Buffalo e a 140 km ao oeste de Syracuse.
Rochester foi unha das primeiras cidades en auxe dos Estados Unidos, inicialmente grazas ao fértil val do río Genesee, construíndose no lugar numerosos muíños de fariña, e despois converténdose nun centro de fabricación. Varias das universidades da rexión (destacando a Universidade de Rochester e o Instituto de Tecnoloxía de Rochester) teñen recoñecidos programas de investigación. A área é o lugar de nacemento de compañías como Kodak, Western Union, French's, Bausch & Lomb, Gleason e Xerox, que realizan extensas investigacións e fabricación de produtos industriais e de consumo. Ata 2010 a área metropolitana de Rochester foi a segunda maior economía rexional do estado, despois da área metropolitana da cidade de Nova York. O Produto Rexional Bruto de Rochester desde entón situouse xusto por debaixo de Buffalo, aínda que superándoa en renda per cápita.
No ano 2007, a 25ª edición do Places Rated Almanac considerou a Rochester como a "cidade máis habitable" entre 379 áreas metropolitanas dos Estados Unidos. En 2010 Forbes clasificou a Rochester o terceiro mellor lugar para formar unha familia nos Estados Unidos. En 2012 Kiplinger rated Rochester como a quinta mellor cidade no país para as familias, citando un custo baixo da vida, boas escolas públicas, e unha baixa taxa de desemprego.
Historia
O pobo seneca vívía na área de Rochester ata perder os dereitos sobre a meirande parte desas terras no tratado de Big Tree en 1797. Descoñécese se houbo asentamentos previos aos do pobo seneca.
O desenvolvemento de Rochester seguiu á Revolución Americana, e forzou a cesión do seu territorio por parte dos pobos iroqueses tras a derrota británica. Aliadas cos británicos, catro grandes tribos iroquesas foron expulsadas de Nova York. Como recompensa pola súa lealtade á Coroa Británica, déuselles unha gran cantidade de terras no río Grand, no Canadá.
Rochester foi fundada pouco despois da Revolución Americana por unha onda de emigrantes descententes de puritanos ingleses procedentes de Nova Inglaterra que estaban buscando terras agrícolas. Foron o grupo cultural dominante en Rochester durante máis dun século. O 8 de novembro de 1803 o coronel Nathaniel Rochester (1752-1831), o maior Charles Carroll, e o coronel William Fitzhugh, Jr. (1761-1839), todos de Hagerstown, Maryland, mercaron un terreo de 40 hectáreas do estado no oeste de Nova York, ao longo do río Genesee. Elixiron ese lugar debido a que as tres fervenzas no Genesee ofrecían un gran potencial. Comezando en 1811, e cunha poboación de 15 persoas, os tres fundadores inspeccionaron o terreo e trazaron rúas e zonas. En 1817 or irmáns Brown e outros propietarios uniron as súas terras co Tracto dos Cen Acres para formar a vila de Rochesterville.
En 1821 Rochesterville era a capital do condado de Monroe. En 1823 tiña unha extensión de 4 km2 e 2 500 habitantes, e a vila pasou a coñecerse só como Rochester. Tamén en 1823 completouse o acueduto Erie Canal sobre o río Genesee, e abriuse o Erie Canal leste ao río Hudson. A principios do século XX, coa chegada do ferrocarril, a presenza da canle no centro foi considerada molesta e desviouse ao sur. En 1830 Rochester tiña 9 200 habitantes e en 1834 foi reincorporada como cidade.
Rochester foi coñecida primeiro como "O Xove León do Oeste", e despois como "A Cidade da Fariña". En 1838 era a principal produtora de fariña dos Estados Unidos. Tendo duplicado a súa poboación en só dez anos, Rochester converteuse na primeira cidade en auxe dos Estados Unidos.
En 1830-31 Rochester experimentou un dos maiores movementos revivalistas protestantes do país, liderado por Charles Grandison Finney. O rexurdimento inspirou a outros do Segundo Gran Espertar. Un pastor líder en Nova York que foi convertido nos encontros de Rochester deu conta do seguinte xeito das reunións de Finney alí: "Toda a comunidade estaba axitada. A relixión era o tema de conversa na casa, na tenda, na oficina e na rúa. O único teatro da cidade converteuse nunha corte; o único circo nunha fábrica de xabón e candeas. As tendas de grog pecháronse; o sábado foi honrado; os santuarios estaban cheos de adoradores felices; déuselle un novo impulso a todas as empresas filantrópicas; abríronse as fontes de benevolencia e os homes vivían para o ben".