cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
O banquete
Os primeiros discursos
Logo, o médico Erixímaco completa o anterior discurso pero deixa de lado a consideración puramente sexual, di que o amor proxecta o seu poder no campo humano e no campo divino. Amosa a natureza especificamente cósmica de Eros como forza imperante na natureza e defíneo como a realización da harmonía dos contrarios. Fala do estado san do corpo e do estado enfermo, os cales se explican segundo os dous amores diferenciados por Pausanias.
O penúltimo que fala é Agatón, poeta tráxico, que centra o seu discurso na esencia divina de Eros e na descrición da perfección das súas virtudes, di que non hai maior pracer que o Amor.
A exposición de Sócrates
O discurso socrático reproduce con fidelidade o esquema dialéctico que Platón transmitiu: unha primeira fase irónica que ten como finalidade a destrución ou desestimación das opinións erróneas dos interlocutores e unha segunda fase maiéutica na que expón a verdade sobre o obxecto do debate.
A descrición de Alcibíades
O derradeiro discurso é o de Alcibíades, que realiza un eloxio de Sócrates até facelo aparecer como a verdadeira encarnación de Eros. O diálogo remata con Sócrates como única figura que queda en pé tralo banquete, amosando a inquebrantabilidade da alma filosófica fronte ás baixas paixóns.
Tinian
miniatura|As illas Saipan, Tinian e Aquijan
Tinian é unha das tres illas principais da Mancomunidade das Illas Marianas do Norte, actualmente baixo soberanía estadounidense. Ten unha extensión de 101 km² e a súa principal localidade é o pobo de San José. A oito quilómetros en dirección nordés atópase a veciña illa de Saipan, que acolle a capital do arquipélago, e a sete a deshabitada Aguillan.
Historia
A illa, que sempre estivo moi pouco poboada, foi reclamada por España xunto co resto das Illas Marianas en 1667, chegando a partir de entón algúns misioneiros. En 1741 o almirante británico George Anson recalou en Tinian durante a Guerra da Orella de Jenkins, pero se retirou pouco despois. O dominio español duraría ata 1899, ano en que España, incapaz de manter o control sobre as súas posesións en Oceanía tras a perda de Filipinas durante a Guerra Hispano-Estadounidense accedeu a venderllas ao Imperio Alemán.
Durante o breve período que durou a administración alemá a illa permaneceu practicamente baleira, sendo ocupada polos xaponeses tras a primeira guerra mundial. Estes construíron plantacións de cana de azucre e 3 pequenas pistas para avións, ademais de despregar unha gran guarnición defensiva que perduraría ata a conquista da illa polos Estados Unidos en xullo de 1944. Tras a vitoria os norteamericanos converteron Tinian nunha gran base aérea capaz de acoller bombardeiros, dispoñendo as pistas e instalacións de forma que recordaban o plano urbano da illa de Manhattan e bautizáronas en consecuencia: o hospital militar, por exemplo, foi chamado "Central Park", e a área onde se atopaba a antiga base xaponesa "The Village", en referencia a Greenwich Village. Durante o restante ano de guerra Tinian converteuse na base aérea no Pacífico con maior actividade, acollendo a engalaxe da gran maioría de avións destinados a bombardear as principais cidades xaponesas. Entre estes avións atopábanse os que lanzaron as dúas bombas atómicas sobre Hiroshima e Nagasaki, Fat Man e Little Boy.
Estado actual
Tras o fin da segunda guerra mundial a illa retornou a un estado de subdesenvolvemento no que aínda se atopa. As vellas instalacións militares permanecen abandonadas á natureza, coa única excepción dun monumento situado no lugar onde estiveron as bombas e un pequeno aeroporto que só ten tráfico con Saipán, un traxecto duns cinco minutos. A viaxe tamén se pode facer en barco, aínda que só hai unha saída e unha chegada por día. Os principais negocios son dúas gasolineiras e un casino, aínda que o goberno local ten a intención de construír catro máis coa intención de atraer máis turismo.
En 2000, o censo de poboación efectuado polo goberno dos Estados Unidos contabilizaba un total de 3.540 habitantes na illa.
Tots els detectius es diuen Flanagan
Tots els detectius es diuen Flanagan é un libro escrito en 1990 por Andreu Martín e Jaume Ribera. É o segundo da saga protagonizada polo detective xuvenil Flanagan.
Trama
No primeiro, Charcheneguer, un compañeiro de instituto, chantaxéao para lograr ver semi-espida a outra rapaza do centro. Pero Flanagan é enganado, e Charcheneguer non se limita a ver os encantos de Montse (alcumada Sabrina), senón que lle tira unhas fotos.
No segundo caso, Carmen (unha compañeira do instituto de raza xitana), pídelle que atope o seu sobriño desaparecido, de dous meses. Pero axiña descobre que José, o neno, foi vendido polo seu pai, e acaba coñecendo a un xinecólogo sen escrúpulos que trafica con bebés.
Entre tanto xorde o amor, ou o que el cre que é amor. Gústalle Carmen, e é a primeira vez que se bica cunha rapaza. Pero ó rescatar a un bebé coñece a Nines, unha rapaza de clase alta que o axudará no caso e que tamén lle acabará gustando. É a primeira vez que Flanagan actúa como crápula, aínda que tamén se sente incómodo con iso do amor.
Acaba saíndo ben parado dos dous casos, malia actuar varias veces á marxe da lei. Dálle cabazas a Nines, pero deixa un lugar para a esperanza na súa relación con Carmen.
Narración
Na mesma liña que o anterior e que os seguintes da saga, fala en primeira persoa das miserias diarias das clases baixas da cidade, pero tamén se adentra nas traxedias dos membros das clases máis pudentes.
La Modification
La Modification é unha novela do escritor francés Michel Butor (1957).
Trama
A novela conta unha viaxe en tren de París a Roma, no que o protagonista reflexiona sobre a súa vida, e de como a súa vida se pode transformar, posto que a súa intención é a de quedar definitivamente coa súa amante, coa que se vai reunir nesta viaxe e que vive en Roma, e deixar á súa muller, que reside en París. O narrador diríxese sempre ó protagonista en segunda persoa do plural, o que en galego sería equivalente a tratala de vostede, o que implica ó lector na vida do protagonista, ó sentirse constantemente interpelado e do que vai lembrando detalles da súa vida, tanto en Francia como en Italia, tanto cunha muller como coa outra.
Ó longo da novela, e cunha rapidez que trata de traspoñer a propia lentitude do paso do tempo nunha viaxe en tren, imos vendo como os seus primeiros pensamentos se van modificando e dando paso a dúbidas e a novas decisións.
Esta novela, a máis coñecida das que escribiu Butor, é considerada un dos referentes do movemento que se chamou Nouveau roman.
Roses
miniatura|250px|dereita|Vista de Roses Roses é un concello do nordés de España, da comarca do Alt Empordà na provincia de Xirona, Cataluña. En pouco máis de medio século experimentou un rápido crecemento debido ao turismo, pasando de 2.703 habitantes (1950) a 12.991 habitantes en 2000 e a 19.463 en 2008.
Localización e características
Está situada na costa norte do Golfo de Roses, ao sur do cabo de Creus. É un gran centro turístico, con urbanizacións, hoteis e praias e dous portos (pesqueiro e deportivo), e un lugar atractivo e de gran relevo dentro do sector setentrional da Costa Brava. A costa do municipio de Roses inclúe unha longa praia de area e máis cara ao leste un gran número de calas, entre as cales destacan Canyelles Petites, L'Almadrava, Cap Norfeu, Punta Falconera, Jóncols e Montjoi.
Aínda que o turismo é a fonte principal da economía, o sector primario tamén ten presenza, coa agricultura (cultivo de oliveira e viña), e tamén, aínda que máis reducida, a pesca, xa que Roses ten o porto pesqueiro máis destacado da costa do norte de Cataluña.
Lugares de interese
miniatura|Paseo de palmeiras. miniatura|Escultura de ferro xunto á praia.
Gerardus 't Hooft
Gerard (Gerardus) 't Hooft, nado en Den Helder o 5 de xullo de 1946, é un físico holandés.
Traxectoria
O seu traballo en física teórica na Universidade de Utrecht foi recoñecido co premio Nobel de Física do ano 1999. Os seus principais méritos consistiron en elucidar a estrutura cuántica da interacción electrodébil na física de partículas.
Tamén realizou importantes contribucións na teoría das variables ocultas, establecendo que é posible unha mecánica cuántica determinista mediante aplicacións de autómatas celulares nunha teoría cuántica de campos discreta.
O asteroide 9491 Thooft, para cuxos futuros habitantes escribiu unha constitución, é chamado así na súa honra.
Farallón de Paxaros
Farallón de Paxaros ou Urracas é a illa máis occidental das Illas Marianas do Norte e esta deshabitada. É tamén o punto máis occidental nos Estados Unidos se se inclúen as áreas insulares e excluíndo a liña internacional de cambio de data.
A súa altura máxima é de 360 m sobre o nivel do mar. Ten un diámetro de 1.2 millas, e é unha illa volcánica que tivo varias erupcións, a última do 27 de marzo ao 10 de abril de 1967. As illas máis veciñas son as de Saipán e Tinian.
Farallón de Paxaros|esquerda|200px
Saturnino Calderón Collantes
Saturnino Calderón Collantes, nado en Reinosa o 26 de febreiro de 1799, e finado en París, o 7 de outubro de 1864, foi un aristócrata e político español que foi ministro en varias ocasión e tamén presidente interino do Consello de Ministros.
Traxectoria
Era o fillo máis vello de Manuel Santiago Calderón Rodríguez-Fontecha, senador por Santander, e a súa muller Saturnina Collantes Fonegra. O seu irmán Fernando Calderón Collantes, Marqués de Reinosa, foi tamén un importante político da época.
Trala morte de Fernando VII, foi deputado en diferentes lexislaturas por Ourense (1834, 1836, 1837, 1839, 1840 e 1846), A Coruña (1840 e 1846), Lugo (1844) e Santander (1840). En 1838, foi nomeado senador e, dende 1847, foi senador vitalicio até 1864.
Durante as rexencias de María Cristina de Borbón-Dúas Sicilias e de Espartero foi ministro de Estado. En 1850, no goberno de Narváez, foi ministro de comercio, instrución e obras públicas e, de novo, en 1858, no goberno de O'Donnell. Militou na Unión Liberal. Entre novembro de 1859 e marzo de 1860, foi Presidente interino do Consello de Ministros de España.
En 1861, asinou o Tratado Comercial entre Marrocos e España. As discusións producidas pola súa defensa da conduta do xeneral Prim na expedición a México levou no a dimitir en 1863. Durante o ano seguinte, trasladouse a Francia onde morreu pouco tempo despois, afastado da política española.
Vida persoal
Foi pai de Pedro Calderón Herce Collantes. miniatura|Vítor de Saturnino Calderón y Collantes, obra de [[José Garabal Louzao, na Facultade de Dereito da USC.]]
Arrecife Roncador
O Arrecife Roncador é un atol de arrecifes de coral na, Provincia Malaita, nas Illas Salomón. Atópase a 75 km ao sur do atol Ontong Java, a masa de terra máis próxima, e 158 km ao norte da illa de Santa Isabel. O arrecife ten 14´4 km de longo e 10´6 km de ancho máximo, que corresponde a unha superficie total de aproximadamente 120 km². O arrecife en forma de anel ten unha media de 600 metros de ancho, no seu punto máis estreito no sur ten 250 metros e na súa parte máis ancha no norte uns 940 metros.
A lagoa ten entre 27 e 36 metros de profundidade. Os buques poden entrar na lagoa por dúas aberturas de 200 metros de ancho no sur do arrecife. No lado oeste do arrecife varias rocas sobresaen da auga. Con todo, o arrecife non ten illas.
PETA
Historia
Fundada en 1980 e con base en Norfolk, Virxinia, a organización é unha corporación sen ánimo de lucro con 187 empregados, financiada case exclusivamente polos seus membros. Fóra dos EE.UU., ten oficinas afiliadas no Canadá, Francia, Alemaña, a India, Italia, os Países Baixos, España, Suráfrica, República da China (Taiwán), e o Reino Unido. Tamén ten o peta2 Street Team (Equipo de Rúa) para activistas adolescentes e nenos e a Foundation to Support Animal Protection, que manexa os activos de PETA. A súa presidenta internacional é Ingrid Newkirk.
Ronnie James Dio
Ronald James Padavona, nado en Portsmouth (Nova Hampshire) o 10 de xullo do 1942 e finado en Houston o 16 de maio do 2010, foi un cantante de heavy metal estadounidense, máis coñecido co nome artístico de Ronnie James Dio.
Formou parte das bandas Elf, Rainbow, Black Sabbath, Dio e Heaven and Hell. Foi quen popularizou o xesto dos cornos como parte da simboloxía do heavy metal.
Traxectoria
Adoptou o sobrenome de Dio en homenaxe a un mafioso italiano, Johnny Dio. A súa primeira banda foi Elf, pasando a mediados dos 70 a ser o vocalista de Rainbow, banda do ex-Deep Purple Ritchie Blackmore. Despois de gravar catro álbums con eles intégrase en Black Sabbath ata 1983, empezando nese ano a súa carreira en solitario baixo o nome de Dio. Entre discos, directos, recompilatorios e DVDs saca 28 traballos ao mercado, na que é a etapa máis prolífica da súa carreira musical. No 2007 reúnese con tres antigos compañeiros de Black Sabbath (Tony Iommi, Geezer Butler e Vinny Appice) e xuntos forman Heaven and Hell, denominación coa que gravaron un disco, The Devil you Know, no 2009.
En novembro do 2009 foille diagnosticado un cancro de estómago, falecendo seis meses despois.
Lito Vila Baleato
Lito (Manuel) Vila Baleato, nado en Alemaña o 30 de xaneiro de 1978, é un profesor e escritor galego.
Traxectoria
Fillo de emigrantes galegos, medrou no barrio de San Pedro de Santiago de Compostela, cidade na cal estudou Filoloxía Alemá e Hispánica na USC. Despois de rematar os seus estudos con estancias grazas a bolsas Erasmus na Universität Paderborn e na University of Manchester, volveu emigrar a Alemaña, onde impartiu clases varios cursos na mesma universidade na que fora estudante de intercambio, antes de pasar ao ensino secundario, onde exerce actualmente o seu labor docente.
En Alemaña ten publicado numeroso material didáctico, varios libros de texto de Español como Lingua Estranxeira (Encuentros, A tope, Apúntate) para educación secundaria e diferentes lecturas graduadas para escolares, así como público xuvenil e adulto nas editoriais Cornelsen Verlag e Editorial Pons. Escribe o blog La generación de la burbuja en El Correo Gallego para describir a súa visión de feitos actuais dende a súa perspectiva como emigrante en Alemaña.
En 2018 apareceu a súa primeira novela en lingua galega Campus Morte. miniatura|Lito Vila Baleato recolle o Premio Frei Martín Sarmiento, Santiago de Compostela, 03/05/2019 Campus Morte foi a obra gañadora do XV Premio Frei Martín Sarmiento na categoría de bacharelato e adultos.
A Igrexa, Negros, Redondela
A Igrexa é un lugar da parroquia de Negros, no concello pontevedrés de Redondela, na comarca de Vigo. Segundo o IGE, en 2012 tiña 112 habitantes (57 homes e 55 mulleres).
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Prea
A carne comeza a súa descomposición dende o intre no que morre o animal, atraendo aos insectos e sufrindo a proliferación de bacterias. Pouco despois da morte do animal, o corpo emite un fedor causado pola presenza das bacterias e dúas substancias chamadas cadaverina e putrescina, ademais doutros compostos intermedios como a mortina, a putrefactina e a necroctina.
Ambición sen escrúpulos
Ambición sen escrúpulos (en Ambition) é un filme estadounidense dirixido por Scott D. Goldstein que foi estreado en 1991. Foi escrito por Lou Diamond Phillips, quen tamén protagoniza o filme, xunto con Clancy Brown, Cecilia Peck, Richard Bradford, Willard E. Pugh e Grace Zabriskie. O filme foi estreado o 31 de maio de 1991 por Miramax Films.
Macbeth (Verdi)
Macbeth é unha ópera en catro actos e dez cadros con música de Giuseppe Verdi e libreto en italiano de Francesco Maria Piave e Andrea Maffei, baseado na traxedia homónima de William Shakespeare, sendo a décima ópera de Verdi e a primeira das obras do dramaturgo inglés que adaptou para a escena operística. A súa estrea tivo lugar no Teatro della Pergola de Florencia o 14 de marzo de 1847. A ópera foi revisada para a súa estrea en Francia, que tivo lugar o 19 de abril de 1865 no Théâtre Lyrique de París.
Esta ópera está entre as máis representadas do repertorio, aparecendo nas estatísticas de Operabase no posto n.º 31 das cen óperas máis representadas no período 2005-2010, sendo la 19.ª en Italia e a novena de Verdi, con 123 representacións no período.
Shelta
O shelta é un idioma falado polos Travellers, sobre todo en Irlanda e tamén nalgunhas zonas de Gran Bretaña é tamén coñecido como o cant, os seus falantes nativos en Irlanda chámano Gammon e para a comunidade lingüística é Shelta. Aínda que esta característica frecuentemente se enfatiza de máis, adoitábase usar como un criptolecto para dificultar aos forasteiros a comprensión das conversas entre os “travellers. O número exacto de falantes nativos é difícil de calcular por mor das súas características sociolingüísticas pero Ethnologue calcula o número de falantes en Irlanda en 6.000 e en 86.000 en todo o mundo.
O shelta, en termos lingüísticos, é actualmente considerado como unha lingua crioula que foi conservada nunha comunidade de nómades en Irlanda e Escocia que inicialmente era maioritariamente de fala irlandesa e gaélica escocesa que foi evolucionando durante o período de expansión do bilingüismo e deu como resultado un idioma baseado fundamentalmente no hiberno-inglés e/ou no scots con forte influencia do irlandés e do gaélico escocés. Como hai varias modalidades de shelta que teñen diferentes graos de anglicización (véxase abaixo), é difícil de determinar a importancia do substrato irlandés/gaélico escocés, pero a Oxford Companion to the English Language situouna entre unhas 2.000-3.000 palabras.
Nomes e etimoloxía
O idioma é coñecido por moitos nomes. A xente de fóra da comunidade adoita coñecer o idioma como “(o) cant”, a etimoloxía deste nome é obxecto de debate. Os falantes do idioma tamén se refiren a el como “(o) cant”, “gammon” ou “tarri”. Entre os lingüistas, o nome de “shelta” é o termo máis usado normalmente.
Variacións dos nomes devanditos e outras denominacións son: “bog latin”, “caintíotar”, “gammen”, “sheldru”, “shelter”, “shelteroch”, “pavee”, “the ould thing”, “tinker’s cant”.
Orixes e historia
Os lingüistas estiveron documentando o shelta polo menos desde 1870, os primeiros traballos foron publicados entre 1880 e 1882 por Charles Leland. O experto en linguas célticas Kuno Meyer e o experto en romaní John Sampson están de acordo en que o shelta existe desde o século XIII.
Nos primeiros períodos lingüísticos, non documentados, suponse que a comunidade Traveller era de fala irlandesa ata o período de expansión do bilingüísmo en irlandés e hiberno-inglés (ou scots en Escocia), isto conduciuna a unha crioulización posiblemente cun estadio trilingüe. O idioma resultante é coñecido como “shelta antigo” e suponse que neste estadio a lingua presentaba trazos distintivos, como formas sintácticas e morfolóxicas non inglesas, que actualmente non se atopan no shelta.
Por mor da diáspora, hai diversas variedades de shelta. O shelta inglés está a sufrir unha crecente anglización mentres que o cant dos travellers americanos, que antes era sinónimo de shelta auténtico, está actualmente case tan anglizado.
Trazos lingüísticos
O sociólogo Sharon Gmelch describe a lingua dos Travellers como: "Os Travelers irlandeses usan un barallete secreto coñecido como gammon. É usado principalmente para que non o entendan os forasteiros, especialmente durante as transaccións comerciais e en presenza da policía. A maioría dos usuarios do gammon son lacónicos e falan tan rapidamente que unha persoa que non sexa Traveler pode chegar á conclusión que as palabras foron simplemente inventadas. A maioría das palabras do gammon formáronse do gaélico irlandés pola aplicación de catro técnicas: cambio de orde, metátese, adición de afixos e substitución. Pola primeira técnica, unha palabra irlandesa é revirada para formar unha en gammon: “mac”, fillo en irlandés, pasa a “kam” en gammon. Pola segunda técnica, consoantes ou grupos de consoantes son transpostas. Coa terceira técnica, un son ou un grupo de sons calquera son usados como prefixo ou sufixo nunha palabra irlandesa. Algúns dos sons máis frecuentemente usados son “s”, “gr” a “g”. Por exemplo, “Obair”, traballar ou choio, devén en “gruber” en gammon. Por último, algunhas palabras do gammon formáronse substituíndo unha consoante calquera ou un grupo de consoantes nunha palabra irlandesa. En anos recentes, incorporánronse palabras do moderno slang e do romaní (a lingua dos xitanos). A súa gramática e a sintaxe son inglesas. O primeiro vocabulario recollido dos travelers irlandeses foi publicado en 1808, onde se indicaba que o gammon data polo menos do 1700. Aínda que moitos estudosos célticos, incluíndo o eminente Kuno Meyer, concluíron que é moito máis antigo."
Léxico
Algunhas das palabras do shelta foron disfrazadas usando técnicas do slang onde os sons son trocados de sitio (por exemplo “gop”, bico, do irlandés “póg”) ou mediante a adición de sons (por exemplo “gather”, pai, do irlandés “athair”). Outros exemplos poden ser “lackeen”, rapaza, do irlandés “cailín” e a palabra “rodas”, porta, do irlandés “doras”. Tamén ten un certo número de termos léxicos do romaní como “gadje”, non traveller, ou “kushti”, bo, aínda que os travellers non son romanís.
Gramática
O shelta comparte as principais características sintácticas do hiberno-inglés e a maioría das súas características morfolóxicas como os plurais en –s e os marcadores do tempo pasado. Comparación:
Préstamos lingüísticos
Algunhas palabras do shelta son compartidas pola maioría dos falantes do inglés, como “bloke” co significado de “un home” usada desde mediados do século XIX, orixinariamente deriva da palabra irlandesa “buachaill”, rapaz.
Gregorio Ordóñez
Gregorio Ordóñez Fenollar, nado en Caracas o 21 de xullo de 1958 e finado en Donostia o 23 de xaneiro de 1995, foi un político vasco.
Traxectoria política
Aínda que naceu en Venezuela, a súa familia instalouse en San Sebastián en 1965 e alí realizou os seus estudos primarios e medios. Licenciouse en Ciencias da Información pola Universidade de Navarra, e logo dunha breve etapa traballando como xornalista, ingresa nas Novas Xeracións de Alianza Popular e, en maio de 1983, con apenas 24 anos, resulta elixido por primeira vez concelleiro en Donostia. Nesa primeira lexislatura asumiu a concellería de Legalidade Urbanística, en 1987 foi concelleiro de Turismo e Festexos e dende 1991 outra vez de Urbanismo, e asemade primeiro tenente de alcalde. Neses tres comicios encabezou a candidatura do Partido Popular e nas tres ocasións accedeu ao goberno logo do pacto co PSOE do alcalde Odón Elorza.
Escollido como candidato á alcaldía para os comicios de maio de 1995, o 23 de xaneiro de 1995 foi asasinado por un comando de ETA formado por Francisco Javier García Gaztelu, "Txapote" e Juan Ramón Casatorre. Nese momento xantaba nun restaurante da cidade vella donostiarra con algúns compañeiros do concello, entre eles María San Gil.
A súa tumba foi profanada en varias ocasións.
Heinrich Geissler
Heinrich Geissler, nado en Igelshieb o 26 de maio de 1814 e finado en Bonn o 24 de xaneiro de 1879, foi un inventor alemán.
Meirandes contribucións
Geissler dominaba a técnica do soprado de cristal e posuía un negocio de fabricación de instrumentos científicos. En 1857 inventou unha bomba de baleiro sen elementos mecánicos móbiles, baseada nos traballos de Evangelista Torricelli. Aproveitando o baleiro creado polo descenso da columna de mercurio pechada no interior dun tubo, conseguiu alcanzar niveis de baleiro non conseguidos con anterioridade. Os recipientes nos que se practica o baleiro deste xeito, chamados "Tubos de Geissler", tiveron un papel moi importante nos experimentos de descarga en tubos de baleiro e contribuíron ao estudo da electricidade e dos átomos.
Carolina Coronado
Traxectoria
miniatura|Carolina Coronado, litografía de Luis Carlos de Legrand.
Filla de Nicolás e María Antonia, naceu no seo dunha familia acomodada pero de ideoloxía progresista, o que provocou que o seu pai e o seu avó fosen perseguidos. Foi a terceira de oito irmáns a quen dedicou numerosos poemas, especialmente a Emilio. Tras mudarse a Badaxoz, capital da provincia, con catro anos debido a que o seu pai comezou a traballar de secretario na Deputación, Carolina foi educada na forma tradicional para as nenas da época: costura, labores do fogar etc., a pesar do cal, xa desde pequena mostrou o seu interese pola literatura e comeza a ler calquera xénero ou obra que puidese conseguir. Os seus primeiros poemas escribiunos con dez anos. Desenvolveu unha extraordinaria facilidade para compor versos cunha linguaxe algo desaliñada e mesmo con erros léxicos e ortográficos, pero espontánea e moi cargada de sentimento, motivada por amores imposibles entre os cales destaca un tal Alberto de quen se dubida se realmente chegou a existir.
Mosteiro, Ramirás
San Pedro de Mosteiro é unha parroquia do concello de Ramirás na comarca da Terra de Celanova, na provincia de Ourense. No ano 2007 tiña 119 habitantes, deles 55 eran homes e 64 eran mulleres, o que supón un incremento de 9 habitantes en relación ao ano anterior, 2006.
Carolina Coronado
Traxectoria
Levou unha vida revolucionaria xa que en 1838, en plena guerra civil, emprendeu con entusiasmo o bordado dunha bandeira para un batallón creado para defender o trono de Isabel II.
Participou tamén na campaña contra a escravitude, chegando a ser, con Concepción Arenal, do cadro dirixente da Sociedade Abolicionista de Madrid. En 1868 dátanse os versos A la abolición de la esclavitud en Cuba, poesía que provocou un escándalo político ao ser declamada en público o 14 de outubro, pouco despois de estalar a Revolución do 68, coa que simpatizaban Carolina e o seu marido.
Mosteiro, Ramirás
O mosteiro de San Pedro de Ramirás
A igrexa, empezada no estilo románico, foi acabada no estilo gótico.
Carolina Coronado
Traxectoria
A afección de catalepsia crónica que padecía, posiblemente contribuíu ao seu temperamento romántico, chegando a "morrer" varias veces, o que fixo que se obsesionase coa idea de poder ser enterrada en vida, até tal punto que embalsama o cadáver do seu marido, negándose a enterralo e mesmo dirixíndose a el co apelativo de "o silencioso" e "o home de arriba". Mesmo tivo varias "premonicións" nas que anticipou o falecemento da súa filla. miniatura|Carolina Coronado nunha fotografía de finais do século XIX. Nunha destas “falsas mortes” Carolina escribiu Dos muertes en una vida, publicada tras o seu falecemento. Xa entón fora admitida no Instituto Español e en case todos os Liceos de España. Catro anos máis tarde, en 1848, unha enfermidade nerviosa deixouna medio paralítica en Cádiz e os médicos recomendáronlle tomar augas preto de Madrid, polo que trasladou a súa residencia á capital.
Casou en Madrid aos vinte e oito anos, con sir Justo Horacio Perry, secretario da embaixada dos Estados Unidos en Madrid. Tivo un fillo, Carlos, e dúas fillas, Carolina e Matilde sobrevivindo esta última aos seus dous irmáns e que casou con Pedro Torres Cabrera.
Era amiga da raíña Isabel II, a cal obrigou ao marqués de Salamanca a que vendese a Carolina unha propiedade para que construíse alí un palacete no que hoxe é a rúa Lagasca.
Sendo ela revolucionaria, a súa residencia madrileña fíxose famosa polos faladoiros literarios que nela se realizaban, xa que serviu como punto de encontro para escritores progresistas e refuxio de perseguidos, chegando a asistir algúns dos máis coñecido autores do momento, como Emilio Castelar. Con todo, este refuxio clandestino, e a súa afinidade pola revolución, causarían que sufrise a censura da época. A pesar diso, logrou publicar algunhas das súas obras en xornais e revistas até lograr certa fama. miniatura|Casa de Carolina Coronado en Lisboa. Ao chegar as revolucións van a vivir a Lisboa, ao palacio da Mitra, en Pozo do Bispo, poboación próxima a Lisboa, a pesar de perder sir Horacio toda a súa fortuna que tiña investida no tendido do cable submarino de comunicacións que uniría Estados Unidos con Europa.
Faleceu no palacio da Mitra de Lisboa o 15 de xaneiro de 1911, e como a súa filla Matilde —que morreu pouco despois— non tivo descendencia, todas as súas pertenzas, escritos e mobles do palacio pasaron á familia de Torres Cabrera, hoxe conde de Canilleros. Está enterrada no cemiterio de Badaxoz.
Carreira literaria
As primeiras composicións de Carolina son poesías. A primeira delas que foi publicada en dous diarios titúlase A la palma. Desde entón, conseguiu materializar unha vocación que se manifestou de forma temperá. A contorna familiar e social non lle facilitaron o camiño, debido a que a súa familia era de ideoloxía progresista polo que eran perseguidos, e a que foi criada baixo os valores da época, nos que escribir non estaba incluído. O seu empeño persoal contrasta coa debilitada fortaleza física (tiña catalepsia) que ás veces lle fai renunciar ao seu desexo máis profundo, dualidade que encaixa moi ben co perfil romántico.
A literatura foi para Carolina un oasis onde refuxiarse da súa natureza enfermiza, contando tamén con varias depresións de carácter nervioso ao longo da súa vida, agravadas polas perdas dos seus fillos. Con todo, detrás desta imaxe de muller débil e delicada escóndese unha dilatada existencia con gran fortaleza latente, que lle permitiu desenvolver unha respectable carreira.
Á parte de Harztenbusch, outros escritores da época como Donoso Cortés, Bretón de los Herreros ou Martínez de la Rosa, recibiron cos brazos abertos a Carolina Coronado no mundo das letras. Dedicáronlle poesías e gratos xuízos, sen perder de vista o ton condescendente do que ás veces fixeron gala. Como resposta a esta grande acollida, Carolina puido participar e foi ben recibida en institucións como o Liceo Artístico e Literario de Madrid e convidárona a participar en homenaxes de poetas e escritores contemporáneos. Pero, a pesar diso, tamén se fixeron comentarios pexorativos que tachaban á escritora de pedante.
Outro dos autores con prestixio nesa época que axudou a Carolina a abrirse paso nun espazo artístico liderado por homes, foi Gustave Deville. Como agradecemento, Carolina dedícalle o seu poema «A Napoleón», datado en Badaxoz en 1845.
Aínda que a súa primeira incursión no mundo literario foi a través da lírica, Carolina Coronado non dubidou en introducirse noutros xéneros que revelan a versatilidade do seu espírito. Algunhas das súas obras en prosa publicáronse por entregas en semanarios e xornais. A súa produción literaria foi diversa: novelas, como Jarilla, Paquita, Adoración, Luz; La Sigea, La rueda de la desgracia, Manuscrito de un conde, El Oratorio de Isabel la Católica e a inacabada Harnina. Ensaios como Los genios gemelos. Primer paralelo: Safo y Santa Teresa de Jesús, Un paseo desde el Tajo al Rhin, Descansando en el Palacio de Cristal, Galería de poetisas contemporáneas, España y Napoleón e Anales del Tajo. Tamén se coñecen algúns títulos de obras teatrais que se estrearon como El cuadro de la Esperanza, amais de narrativa epistolar e outros artigos.
miniatura|Monumento a Carolina Coronado en Almendralexo.
Entre 1840 e 1849 tivo relación epistolar con Juan Eugenie Harztenbusch. A Biblioteca Nacional de España conserva un conxunto de 32 cartas. Nestas cartas Carolina amosa as súas dúbidas e inquietudes a través dos sentimentos e emocións persoais, e reflexiona sobre outros asuntos que transcenden o soamente lírico. A pesar da axuda e o apoio que lle prestou o seu mestre, a quen van dirixidas estas cartas, Carolina mostra o seu desánimo. Debido ao seu carácter revolucionario, tivo varios problemas á hora de publicar os seus escritos, pero a partir da segunda metade do s. XIX, a corrente intelectual feminina foi afianzándose. En varias ocasións quéixase da súa falta de instrución e de dedicar gran parte do seu tempo a labores propios do seu sexo (como inculcaban os valores da época na que vivía). Con todo, as súas ganas de aprender levárona ao aprender pola súa conta así soa francés e italiano, podendo así ler os clásicos da súa época. A formación e instrución que unha moza recibía a mediados do século XIX era moi limitada, orientada ao que se denomina “cultura do adorno”. Con todo, grazas á presión dalgúns, publicáronse manuais de instrución e revistas femininas. Nestas cartas tamén Carolina aproveitaba para pedirlle consello ao seu amigo para completar a súa formación.
Obra
A produción máis importante de Coronado é a poética. Os seus poemas foron recolléndose aos poucos en revistas, e máis tarde, en 1843, recompiláronse nun volume (Poesías) con prólogo de Hartzenbusch. Nas posteriores edicións de 1852 e 1872 incorporáronse novos poemas. Con todo, até hai pouco non se puido coñecer a totalidade da súa obra. Poemas como "La rosa branca", "Tú eres el miedo", "Se va mi sombra, pero yo me quedo" e "El amor de los amores" son consideradas as súas mellores obras. miniatura|Escritorio de Carolina Coronado no Museo do Romanticismo, Madrid. En prosa escribiu un total de quince novelas, a destacar Luz, O bonete de San Ramón, La Sigea, Jarrilla, La rueda de la desgracia (1873) e Paquita (1850), esta última considerada por algúns críticos como a mellor de todas.
Tamén escribiu obras teatrais como El cuadro de la esperanza (1846), Alfonso IV de León, Un alcalde de monterilla e El divino Figueroa, aínda que só logrou estrear a primeira.
De claro estilo romántico, conseguiu unhas composicións cunha gran carga de sensualidade, moi próximas ao naturalismo, como no seu poema máis coñecido: El amor de los amores; que escribiu en Sierra Jarilla tras a morte de Alberto.
Carolina Coronado dedicouse desde moi nova non só á composición dos seus propios versos, senón á lectura de importantes autores, nos que ela se apoiou e inspirouse xa que foi autodidacta. Apaixonoulle a lectura de Tarso, Petrarca e Lamartine e traduciu as súas obras italianas ao castelán. Ademais tiña entre as súas páxinas favoritas as da obra de Santa Teresa, Frei Luís de León, Garcilaso, San Juan de la Cruz, Menéndez Valdez e outros.
Desde o punto de vista temático, a súa obra é moi diversa: a contemplación e interpretación subxectiva da natureza, o amor, a relixión, o compromiso cívico, social e mesmo político, e sobre todo o feminismo, que é un dos motivos máis persoais e constantes na súa obra. A súa obra poética é merecedora de ser coñecida polo “polimorfismo” (variedade) na métrica, e uso dos adxectivos e “sinestesias” (sensación variada dunha localización).
Nunchaku
miniatura|Dentro dun mesmo tipo de nunchakus pode haber diferentes presentacións. Aquí varios nunchakos diferentes aínda que do mesmo tipo. O nunchaku (en xaponés: ヌンチャク nunchaku; en chinés: 雙節棍 shuāng jié gùn, 兩節棍 liǎng jié gùn, ou 二節棍 èr jié gùn) é unha das armas tradicionais das artes marciais asiáticas formada basicamente por dous paus curtos, xeralmente de entre 30 e 60 cm unidos nos seus extremos por unha corda ou cadea. O nunchaku é principalmente usado en accións de golpeo e bloqueo; con todo pode ser usado como complemento a varias técnicas de varridos, atrape, desarmamentos, luxación e estrangulamento.
Con lixeiras variacións na súa forma, tamén é empregado nas artes marciais filipinas co nome de tabak-toyok. A propia técnica de Bruce Lee cos nunchakus foi aprendida do seu alumno, e mestre destas artes, Dan Inosanto.
O sansetsukon (三節棍 sān jié gùn, de orixe chinesa) é unha arma similar ao nunchaku, pero con tres varas no canto de dous.
Julio de la Cuesta
Julio de la Cuesta, nado en Vigo e finado en Buenos Aires en xullo de 1933, foi un xornalista galego.
Traxectoria
Emigrou a Cuba onde foi redactor-xefe de Galicia Ilustrada. Trasladouse despois a Buenos Aires onde foi correspondente de Noticiero de Vigo e dirixiu La Iberia (1908) e El Heraldo Gallego até a súa morte en 1933, cando tiña 47 anos. En 1929 recibiu unha homenaxe da colonia galega en Buenos Aires polos vinte anos de El Heraldo Gallego. Finou en Buenos Aires en xullo de 1933.
Vida persoal
Casou con Francisca Zarauza e foi pai de Celsa de la Cuesta Zarauza.
Negros, Negros, Redondela
Negros é un lugar da parroquia de Negros, no concello pontevedrés de Redondela, na comarca de Vigo. Segundo o IGE, en 2012 tiña 68 habitantes (35 homes e 34 mulleres).
Meltdown
Meltdown é o cuarto álbum da banda norirlanesa de rock alternativo Ash, publicado o 17 de maio de 2004 a través do selo Infectious Records. O 8 de marzo de 2005 foi editado nos Estados Unidos. Este álbum ten un son máis pesado e escuro que o seu anterior disco, Free All Angels.
Codosedo
O topónimo galego Codosedo pode referirse a:
Vanatinai
A illa Vanatinai (tamén chamada Tagula e Sudest, polos nomes dos cabos extremos da illa), é unha illa volcánica no sueste do arquipélago das Louisiadas na provincia de Milne Bay en Papúa Nova Guinea. A illa bordeada de coral está aproximadamente a 360 km. ao suroeste da illa de Nova Guinea e a 30 km ao sur de Misima. Cunha superficie de 830 km², é a illa máis grande do arquipélago. A cidade de Tagula, o asentamento principal, atópase na costa noroeste. A poboación era de 3.628 habitantes en 2014. A principal exportación é a copra.
Xeografía
A illa ten 63 km de longo, estendéndose desde Cape Tagula ata Cape Sudest e ata 13 km de largo. Unha cordilleira boscosa corre a través da lonxitude da illa, co cume, Monte Riu (806 m.) preto de centro. Os picos máis importantes do cordal son, de oeste a leste:
Historia
A primeira observación rexistrada polos europeos da illa Vanatinai foi pola expedición española de Luís Vaz de Torres o 14 de xullo de 1606.
A illa foi o sitio dunha febre do ouro que alcanzou o seu punto máximo en 1889. O ouro foi atopado en case todos os cursos de auga da illa.
Cerquiño
O cerquiño ou carballo cerqueiro (Quercus pyrenaica Willd.) é unha especie de carballo monoico que habita en bosques caducifolios. Pode chegar até os 20 ou 25 metros. É máis miúdo, rústico e frugal có carballo común (Quercus robur) e carballo albariño (Quercus petraea). Aparece en Galiza.
Vanatinai
Historia
A vila de Rambuso está situada na costa norte da parte oriental da illa, onde oarroio Rambuso Creek flúe no Océano Pacífico. A entrada a través do arrecife ata o porto é profunda e fácil de ver durante a luz do día. Moitos iates visitantes e barcos comerciais locais utilizan este protexido ancoradoiro. En 2010 os aldeáns e varios navegantes visitantes reconstruíron o peirao e a calzada. O lema dos aldeáns novo é "Rambuso Creek a porta de entrada a Sudest". O novo peirao axudou a Rambuso a desenvolverse e agora a vila ten uns 500 habitantes.
Transporte
A illa ten un aeroporto, código (IATA: TGL) para o transporte público, cerca da vila de Tagula.
Cerquiño
Recibe tamén os nomes de carballo cerquiño, carballo curpio, rebolo, carballo negro ou carballo negral.
Descrición
miniatura|esquerda|Folla do cerquiño de preto. miniatura|240px|Comparación entre follas de [[carballo (árbore)|carballos: Quercus robur (carballo común), Quercus petraea (carballo branco), Quercus pyreneica (cerquiño) et Quercus ilex (aciñeira).]] Ten raíces profundas, cun eixo central e numerosas raíces horizontais estoloníferas. O tronco é dereito e de cor grisalla ou parda, grosa e con gretas; a copa é alta e ampla. esquerda|miniatura|Follas do cerquiño. As follas miden 8-16 x 4–12 cm, cun pecíolo de 5–20 mm; son simples, alternas, de forma elíptica e moi pinnatipartidas; teñen cor verde cincenta mate na face e abrancazada polo tomento no envés.
As landras, de 1,5-4,5 cm, teñen unha cúpula que cobre máis da metade, e teñen un pedúnculo de non máis de 4 cm.
Os cerquiños teñen flores unisexuais. Florecen entre maio e xuño.
Distribución e hábitat
É orixinaria do suroeste de Europa e do norte de África. Esténdese por case toda a península ibérica agás na faixa norte, onde falla ou escasea, porén en Galiza abunda no sur e no leste. Medra na contorna do mediterráneo occidental. Polo norte acada a Bretaña e outras zonas occidentais de Francia —dende o nivel do mar até os 500 metros—, mentres que cara o sur só existe no norte de Marrocos, acadando a súa fronteira meridional no macizo do Rif. Na península ibérica é máis ou menos frecuente en todas as rexións interiores, especialmente nas montañas do centro e do cuadrante noroccidental, principalmente nas abas das montañas silíceas, entre os 400 e os 1600 metros de altitude e algo máis en Andalucía. Falta en Baleares e no sueste é moi escaso por ser os terreos calcarios e o clima moi seco. Cómpre resaltar a presenza de pés illados, touzas ou pequenos cerqueirais achegados ás costas cantábrica e galega, onde o cerquiño mestúrase co carballo veriño formando fragas ao longo da beiramar francesa, chegado até a Bretaña. En Galiza abunda en todo o territorio, sendo moi frecuente nas carballeiras do sur ou formando touzas (cerqueirais).
É unha especie que gusta do solleiro ou de media luz e temperamento robusto, silicícola e basífuga, instálase sobre terreos de variada natureza —cuarcitas, arenitas, lousas, micacitas, gneises, granitos e areas máis ou menos arxilosas; raro en calcarias descalcificadas o dolomíticas—. Atura mellor un clima máis continental e con invernos máis fríos ca outros carballos. Na meirande parte da súa zona de distribución danse precipitacións que van dende os 650 aos 1.200 mm anuais. O seu período vexetativo coincide coa falla de choivas estivais. O cerquiño é un excelente creador de solos, coñecidos como «terras de cerqueiral», que na nomenclatura edafolóxica se consideran cambisolos húmicos e pertencen á familia das terras pardas.
O cerquiño na cultura galega
Un dos poemas de Eduardo Pondal fala do cerquiño:
Usos
En boas estacións, as características dendrométricas deste carballo son semellantes ás dos veriños e albariños (como acontece por exemplo nas serras do sur de Salamanca). Pola contra é frecuente que por mor da falla da tratamentos axeitados, presente unha madeira deformábel, de peor calidade ca outros carballos, con toros menos grosos e máis irregulares (resulta difícil atoparmos pezas rectas de abondo e cun tamaño axeitado para traballos de carpintaría). Tense usado especialmente para travesas do camiño de ferro, trabes de edificacións rurais ou postes de teléfono, así como carpintarías de portas e fiestras. Debido á facilidade de regromar de raíz é moi axeitado para a súa explotación en monte baixo, fornecendo leña e carbón de excelente calidade.
Como ocorre con outros carballos, a casca posúe gran cantidade de taninos, polo que se emprega no curtume de peles, sendo preferida a do carballo veriño (Quercus robur) e outros carballos. As landras serven para alimentar o gando polo outono e o inverno, aínda que, doutra volta, son mellores as dos carballo de folla perenne, especialmente a aciñeira; e na primavera ramallean os gomos tenros, tanto na árbore coma nos rebentos de raíz, o que axuda a rozar o terreo e mantelo adevesado con excelentes pasteiros.
Taxonomía
Quercus pyrenaica foi descrita por Carl Ludwig Willdenow e publicado en Species Plantarum. Editio quarta 4: 451. 1805. Quercus: nome xenérico do latín que designaba a todos os carballos (carballo común, aciñeira, caxigo...).
pyrenaica: epíteto xeográfico que alude á súa localización nos Pireneos. Nalgúns manuais denomínaselle erroneamente carballo pirenaico, galeguizando o binome latino, mais o nome específico pyrenaica é pouco apropiado, xa que falta case por completo nos Pireneos. Débese a que llo puxo o botanista alemán Carl Ludwig von Willdenow (1765-1812) baseándose nunhas mostras secas do herbario que lle chegaron cunha etiqueta que lle atribuía esa procedencia. Prevalece sobre outro que foi moito máis usado, Quercus toza Bosc, pois así o esixen as regras de nomenclatura botánica.
O termo galego cerquiño podería vir adxectivo latino quercico (de Quercus, carballo).
Nomes comúns
miniatura|240px|Cerqueiral polo inverno. Posúe numerosos nomes populares en galego. A Real Academia Galega só recolle no seu dicionario: carballo cerqueiro, carballo cerquiño, carballo curpio e rebolo.
Carballo cerquiño, carballo cerqueño, carballo cenquiño, cerquiño, cerqueiro, carballo cerqueiro, carballo curpio, rebolo negro, rebolo negral, rebolo cerqueiro, rebolo bravo, rebolo beriño, rebolo beliño, rebolo alberiño, rebolo, rebola, rebola negra, negrelo, negredo, negraíño, marouviño, carballo negro, carballo negrel, carballo negral, carballo mourau, carballo moural, carballo de casca escura, garno, cerquiño, cerqueiro, carballo maría velino, carballo enciviño, carballo do norte, carballo viriño, carballo veriño, carballo veliño, carballo veleiriño, carballo verdiño, carballo albar, carballo, carballizo e carballeiro, touza, carroucha e chaparreiro.
Trasmallo
miniatura|250px|Trasmallo de [[nailon con flotadores de plástico.]]
Un trasmallo, ou tramallo, é unha arte de pesca constituída por tres panos de rede colocados superpostos.
Etimoloxía
A palabra trasmallo procede do latín *trimacŭlum, de tris, tres, e macŭla, malla.
Descrición
Os dous exteriores teñen a mesma luz de malla, e o central é máis tupido e de maiores dimensións. Desta maneira, ao montarse os tres conxuntamente sobre as relingas, fórmanse bolsas no pano central, nas que quedan atrapados os peixes («enmallan»). Nos extremos de cada unha das pezas existen os correspondentes matafións, que serven para engarzar unhas pezas ás outras.
É unha arte tipicamente de fondo. As pezas exteriores son duns 60 m e a central duns 100 m, sendo a altura duns 2 m, a central, aínda que poden montarse trasmallos de maior altura, até uns 8 m. A malla central, máis tupida, ten unha luz duns 20 a 30 mm, sendo de 15 a 20 cm nos laterais. Antigamente tecíanse os trasmallos con algodón, pero actualmente son de nailon, ao igual que as relingas. Móntanse de 60 a 70 flotadores por peza, e chumbos de 6 a 7 kg por peza.
ATR
ATR (Aerei da Trasporto Regionale ou Avions de transport régional) é un fabricante de avións franco-italiano con sede nos terreos do aeroporto de Tolosa-Blagnac, en Blagnac, Francia. Formárona no ano 1981 Aérospatiale de Francia (agora Airbus) e Aeritalia de Italia (agora Leonardo). Os seus produtos principais son os avións ATR 42 e ATR 72. A compañía leva vendidos máis de 1 700 avións a uns 200 operadores de máis de 100 países.
Trasmallo
Descrición
A montaxe é delicada: colócanse primeiro as pezas externas perfectamente superpostas e logo a peza central repartida uniformemente para que as bolsas que se formen sexan regulares en toda a rede. Despois colócanse os tres panos conxuntamente sobre as relingas.
ATR
Produtos
miniatura|300x300px