cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Polypodiaceae
Caracteres
Número de cromosomas: x = 35, 36, 37 (25 e outros números tamén foron rexistrados).
Filoxenia
Polypodiaceae sensu stricto, como xeralmente é recoñecido (por exemplo por Kramer en Kubitzki 1990), é un grupo parafilético, porque exclúe aos grammítidos, xeralmente agrupados como Grammitidaceae (Ranker et al. 2004, Schneider et al. 2004d).
Os límites dos xéneros necesitan clarificación.
Polypodiaceae contén clados enteiros enormes neotropicais e clados enteiros enormes paleotropicais (Schneider et al. 2004d).
Dentro de Polypodiaceae como aquí definido, aníñanse os gramítidos (Ranker et al. 2004, Schneider eta ao. 2004d). Tyron e Tyron (1982) e Hennipman (1996) xa incluíran os gramítidos dentro de Polypodiaceae, como fai Smith et al. (2006). Os gramítidos (Grammitidaceae cando familia) comparten varias sinapomorfías morfolóxicas: veas libres (maioritariamente), sen escamas nas láminas, follas con pelos setiformes e xeralmente vermello-amarronados escuros, o pé do esporanxio ten filas dunha célula de espesor, as esporas son verdes. Algúns xéneros de grammítidos sábese que son polifiléticos, outros son moi probablemente monofiléticos.
Ecoloxía
A maioría epífitas e epipétricas, unhas poucas terrestres.
Clasificación
Preto de 56 xéneros, preto de 1.200 especies. Entre os xéneros atópanse:
Anteriormente situados en Polypodium, agora no seu propio xénero, atópanse:
Margarida de Escocia
Margarida de Escocia pódese referir a:
O Souto, San Salvador de Couzadoiro, Ortigueira
O Souto é un lugar da parroquia de San Salvador de Couzadoiro no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Tiña 13 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 8 homes e 5 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 14 habitantes.
Mende, Barbeito, Vilasantar
Mende é un lugar da parroquia de Barbeito no concello coruñés de Vilasantar na comarca de Betanzos.
Segundo o Instituto Nacional de Estadística, en 2018 tiña tres habitantes (dous homes e unha muller).
Circo d'as Monteiras
O Circo d'as Monteiras foi unha asociación galeguista de Montevideo, fundada en 1886 por Salustiano Gómez Rey.
Snow White and the Huntsman
Snow White and the Huntsman é un filme estadounidense dirixido por Rupert Sanders que foi estreado no 2012. Está baseado no conto dos Irmáns Grimm Brancaneves.
Movemento dos chalecos amarelos
Antecedentes
Os prezos do gasóleo ou diésel en Francia aumentaron un 16% durante 2018, debido ao incremento dos impostos de gasolina e diésel no mesmo período, e espérase un maior aumento de impostos para o ano 2019. O presidente de Francia, Emmanuel Macron, foi o principal foco das protestas, debido a que continuou coas políticas implementadas polo goberno do socialista François Hollande. undefined
Sentimento de abandono de certos territorios
Unha enquisa publicada en novembro de 2017 polo Centre de recherche pour l'étude et l'observation des conditions de vie destaca un sentimento de abandono por parte das autoridades públicas de certos sectores da poboación. Tres de cada dez persoas cren que viven nun territorio abandonado, sen abonda atención do poder público, e con posibilidades de atención comunitaria (como transporte público) deficientes, un sentimento de abandono que é tanto xeográfico como social. Esta percepción é máis forte en territorios fóra das principais áreas urbanas.
Filosofía e organización
É un movemento totalmente distribuído, no que non existen xefes ou portavoces, e a comunicación se fai por internet mentres que a acción se fai nas rúas, prazas e rotondas. Pode cualificarse de movemento social, mais non encadrado dentro de partidos políticos ou outras caracterizacións, como a xeográfica ou a contraposición cidade-campo.
As propostas e reclamacións dos chalecos amarelos concéntrase en temas relacionados coa defensa do traballo o da estrutura laboral.
Orixes
A diferenza dos eventos anteriores, organizados por sindicatos, este movemento lánzase e desenvólvese inicialmente só a través da web, das redes sociais (Facebook, Twitter, Youtube) ou plataformas dedicadas.
O 29 de maio de 2018, unha motorista de Seine-et-Marne, Priscilla Ludosky, lanzou unha petición en liña pedindo unha baixa nos prezos do combustible, apuntando á introdución do aumento de 7,6 céntimos por litro para o a gas-oil e 3,8 céntimos/litro para a gasolina que entraron en vigor en xaneiro de 2018, e á importancia dos impostos relacionados co custo do produto. A petición tivo un éxito rápido, acadando 226 000 sinaturas o 25 de outubro de 2018 e logo excedendo un millón a finais de novembro. miniatura|Porcentaxe de chalecos amarelos en relación á poboación (segundo un mapa realizado polo xeógrafo Hervé Le Bras) O 10 de outubro de 2018, dous condutores de Seine-et-Marne, Éric Drouet e Bruno Lefevre, lanzan en Facebook un chamado ao "bloqueo nacional contra o aumento de combustible" para o 17 de novembro de 2018. Esta idea é asumida por outros protagonistas, que avogan polos bloqueos de estradas e rotondas en varios departamentos franceses.
Desde finais de outubro, varios vídeos se volven virais nas redes sociais, incluído o dunha bretoa, Jacqueline Mouraud, que conta con máis de seis millóns de visitas en novembro.
Primeiras accións
O 9 de novembro de 2018, durante a chegada do Presidente da República Francesa á cidade de Albert, no Somme, con motivo das cerimonias de conmemoración do armisticio de 1918, algúns manifestantes vinculados ao movemento dos chalecos amarelos tentan atoparse con Emmanuel Macron, pero a policía rexeitounos baixo a xustificación de garantir a seguridade do xefe de estado francés. O 10 e o 15 de novembro de 2018, os activistas do movemento deciden bloquear simbolicamente unha rotonda en Neubourg, no departamento de Eure.
O 14 de novembro de 2018, o alcalde de Morbecque, no Departamento do Norte, tiña un enorme chaleco amarelo na fachada do Concello que se amosou como un sinal de apoio ao movemento. O 15 de novembro, organizouse unha "operación de peaxe gratuíta" na rexión de Pau, ademais dunha operación cosco na estrada de circunvalación.
Emmanuel Macron declarou o 14 de novembro: "Teñen dereito a protestar. Eu quero entender. Dígoo desconfiado, hai moitas persoas que queren apropiarse deste movemento". Pero o presidente non volveu falar das decisións do goberno sobre o aumento dos impostos aos combustibles. Pola súa banda, o primeiro ministro, Édouard Philippe, declarou sobre este tema: "Se alguén di 'vou bloquear', sabe que, ao facelo arríscase".
Protestas
miniatura|250x250px|Manifestacións en Belfort. As protestas comezaron o 17 de novembro de 2018, e atraeron ao redor dun millón de persoas en toda Francia, que construíron barricadas e bloquearon estradas. O día do inicio do movemento, 280 000 persoas participaron nas protestas, e un manifestante resultou morto nas proximidades de Lyon, cando un automobilista en pánico o atropelou sen intención. As protestas continuaron durante os catro días seguintes, con 500 000 persoas bloqueando estradas o 20 de novembro. Ademais, unha decena de depósitos de combustible foron bloqueados polos manifestantes, así como un túnel usado polo tren Eurostar, que conecta o país galo co Reino Unido. esquerda|miniatura|[[Graffiti|Grafitis en París esixindo a renuncia de Macron, o 1 de decembro de 2018.]] Despois de que as protestas non autorizadas en París elevasen a tensión durante a semana anterior, o Ministerio do Interior francés accedeu a permitir unha reunión o 24 de novembro no Campo de Marte, a área verde que se estende baixo a Torre Eiffel. Ese día as protestas atraeron a 100 000 persoas en toda Francia (106 000 segundo o Ministerio do Interior), incluíndo a 8 000 en París.
Segundo o goberno, a responsabilidade da violencia pode ser atribuída a Marine Le Pen, quen instou á xente a congregarse nos Campos Elíseos; pola súa banda, Le Pen achacou a responsabilidade da violencia ao goberno de Macron, por permitir que as persoas se reunisen nos Campos Elíseos.
As protestas tamén se desenvolveron no departamento de ultramar de Reunión, onde derivaron en saqueos e disturbios. As escolas da illa mantivéronse pechadas durante tres días, debido a que os manifestantes bloquearon as estradas de acceso. O 21 de novembro Macron ordenou o despregamento de tropas na illa para calmar a violencia.
Consecuencias
As protestas dos «gilets jaunes» levaron á morte de tres persoas e a que máis de 750 resultaran feridas, incluíndo a 136 axentes de policía.
Alcazaba
miniatura|220px|[[Alcazaba de Málaga|Alcazaba de Málaga.]]
Alcazaba e castelo eran un sistema defensivo da clase dominante, tanto fronte aos inimigos externos como fronte ás sublevacións internas, asegurándose ademais unha resistencia prologada, mesmo no caso de caída da cidade que protexía. No al-Ándalus, entre os séculos VIII e XV, construíronse un gran número de alcazabas, como as de Alcalá la Real, Almería, Antequera, Badaxoz, Granada, Guadix, Loja, Lorca, Málaga, Mérida, Xaén, e moitos outros lugares.
Acento grave
O acento grave (`) é un signo diacrítico consistente nunha pequena raia que baixa de esquerda a dereita colocada sobre unha vogal ou unha consoante. O acento grave non se utiliza na norma oficial do galego.
Atenas
Atenas é a capital da Grecia e tamén a capital da rexión de Ática. Ademais de ser unha cidade moderna, Atenas tamén é famosa por ter sido unha poderosa cidade-Estado e un centro de cultura moi importante nos tempos antigos.
En grego antigo, Atenas era chamada Athenai (Αθήναι) e, no século XIX, este nome foi retomado formalmente como nome da cidade. Desde o abandono oficial do grego Katharevousa na década de 1970, a forma popular Athina converteuse no nome oficial da cidade.
Xeografía
miniatura|esquerda|Vista nocturna da Acrópole en Atenas. Incluíndo os suburbios, Atenas ten unha poboación de máis de 4 millóns de habitantes, case un terzo da poboación total da Grecia. Atenas creceu rapidamente nos últimos anos e ven sufrindo problemas urbanos como superpoboación, atascos e polución do aire.
Atenas espállase pola planicie central de Ática, limitada ao oeste polo monte Aegaleo, ao norte polo monte Parnita, ao nordeste polo monte Penteli, ao leste polo monte Hímetus, e ao suroeste polo golfo Sarónico. Atenas expandiuse de modo que cubriu toda a planicie, sendo, por tanto, pouco probábel que a cidade medre en área de forma significativa no futuro debido as fronteiras naturais. A xeomorfoloxía de Atenas causa frecuentemente fenómenos de inversións térmicas, parcialmente causadas polo problema de polución (Os Ánxeles posúe unha xeomorfoloxía semellante e problemas decorrentes semellantes).
A terra é rochosa e de baixa fertilidade. O antigo local da cidade estaba centrado no outeiro rochoso da Acrópole. En tempos antigos, o porto de Piraeus (nome moderno: Pireas) era unha cidade á parte, sendo actualmente parte da grande Atenas.
O centro da cidade é a Praza Sintagma (Praza da Constitución), diante do antigo Pazo Real hoxe Parlamento de Grecia e con outros edificios públicos do século XIX. A maioría das partes antigas da cidade concéntranse ao redor deste centro.
Atenas foi sede dos Xogos Olímpicos de 2004, así como dos primeiros xogos olímpicos modernos, os xogos de Atenas, en 1896, e as olimpíadas intermedias de 1906.
Historia
A historia de Atenas representa a da polis por antonomasia, o berce e creación en Europa, e por extensión na civilización occidental, dese complexo organismo coñecido como cidade. Dito nacemento tivo lugar ao primeiro entre as brétemas do mito e a historia.
Prehistoria
Do final do neolítico, concretamente de 5520-4900 aC, aparecen vasillas na rexión da Ática e cara ao 3500-3200 aC deberon existir os primeiros asentamentos na Acrópole, outeiro rochoso de fácil defensa e con mananciais no medio dunha chaira tamén rica en correntes de auga, asentamentos que se mantiveron no bronce temperán e medio (3000-1500 aC). Semella que primeiro ocuparon as ladeiras do noroeste e suroeste e despois (3200-2000 aC) xa a cima cha do monte, rentes do terreo do posterior Erecteión.
Seica houbo outro asentamento contemporáneo no veciño outeiro do Olimpeión (despois arrasado para a construción do templo homónimo). Tamén nesta época aparece un primitivo camiño cara ao noroeste (Vía das Panateneas na ágora en época clásica, onde asemade houbo un asentamento entre 2000-1500 aC).
Atenas micénica
Alí vai aparecer a primeira estrutura de poder, un megarón (pazo micénico), en volta do 1300 aC. E de seguido fortifícase con murallas ciclópeas a meseta, engadindo embaixo outra que protexía o acceso oeste (enneapylon, nove portas). É o tempo dos míticos reis atenienses, de Cécrope ou Erecteo, fundadores, a Exeo e o seu fillo Teseo. Ese mito foi alimentado nos séculos escuros que viñeron despois de 1200 aC cun despoboamento e empobrecemento progresivos tralo colapso da civilización micénica (invasión dos dorios; pobos do mar).
Poucos son os datos da idade escura. Seica a ocupación da área da posterior ágora foi sistemática e crecente. Tamén nesta época (comezos do século IX aC) semella terse consolidado o proceso coñecido coma sinecismo, ou cohabitación, unión do patrón histórico de múltiples núcleos na chaira ateniense nunha soa entidade política, a cidade-estado (século VIII aC).
A creación da polis
A recuperación económica coa volta das relacións comerciais no mar Exeo acompañou o proceso antedito. Tamén a cultura da man da escritura (a figura senlleira de Homero) e as demais artes.
Precisamente baixo Solón iníciase o traslado da ágora vella da aba norte da Acrópole (ágora de Teseo, da que pouco se coñece e algúns investigadores sitúan ao leste preto do Olimpeión) á súa posición clásica no noroeste, onde de sempre houbera un asentamento, por ser o paso da arteria principal (vía das Panateneas) e cruzamento de camiños da vila. Co tirano Pisístrato e os seus sucesores (segunda metade do século VI aC) continúase ese labor e outros que contribúen ao enriquecemento da forma e imaxe da cidade.
Na Acrópole ten lugar unha grande actividade construtora. Antes do 625 aC o ancestral pequeno templo de Atenea é substituído por un novo en pedra, o antigo templo de Atenea Polias (protectora da polis) que se vai reformando e enriquecendo ao longo do século VI aC (580 aC e 520 aC períptero). Ao seu carón, en paralelo polo sur, eríxese tamén na primeira metade do mesmo século o Hecatompedón, substituído antes do 500 aC por un primeiro Pre-Partenón infrutuoso e pouco despois por un segundo (490 aC ) cuxa construción quedou interrompida pola invasión persa. Ao recinto sacro dáselle unha entrada monumental (primitivos Propileos, de 575-550 aC ata 480 aC), e o conxunto da cidade arrodéase dunha primeira muralla (560-510 aC, 60 ha) que inclúe a grande expansión do norte en torno á nova ágora.
Esplendor da Atenas de Pericles
miniatura|dereita|500px|Vista da Acrópole no tempo de Pericles.
En 479 aC, no fragor das guerras médicas, os persas destruíron a cidade arrasando os templos da Acrópole. Pero a vitoria final decantouse do lado grego coa hexemonía indiscutible de Atenas, que se converte nunha potencia marítima (porto do Pireo). O feito apuntalou a democracia coma forma exitosa de goberno da cidade-estado.
De seguido iniciouse a tarefa de reconstrución sostida pola riqueza engadida das minas de prata de Laureión recentemente descubertas. Denantes as defensas da cidade cun cinto de murallas moito máis amplo (murallas de Temístocles, 250 ha ) para acoller o grande incremento de poboación do rural da Ática transformada de agricultores en cidadáns da polis. Temístocles e despois Cimón tamén fortifican a ruta entre Atenas e os seus portos (o novo do Pireo e o primitivo de Falero ). Ademais fornecen a Acrópole dun novo muro de contención no canto do micénico.
Precisamente sobre eses novos baseamentos o sucesor de Cimón, Pericles, vai erixir a obra inicial e cumio dun gran proxecto edilicio e artístico sen precedentes. No 447 aC comezan as obras do Partenón (gran templo de Atenea Partenos, "a virxe", do arquitecto Ictino que albergaba a enorme estatua criselefantina de Fidias) segundo un plan premeditado para o conxunto da meseta sacra e onde cabe citar outras obras fundamentais para a historia da arquitectura: unha nova entrada monumental (Propileos de Mnesicles) que centra o eixo do recinto; antes da entrada, ao seu carón, o pequeno pero espléndido templo xónico de Atenea Niké ("a vitoriosa") de Calícrates; xunto as ruínas do antigo templo de Atenea Polias, o Erecteión, sobor da tumba e altar do lendario fundador da cidade; finalmente entre os Propileos e os templos levantábase a colosal estatua en bronce de Atenea Promakos tamén de Fidias, os reflexos de cuxo helmo disque era o primeiro que os navíos que se achegaban polo Exeo vían da metrópole.
Por último na aba sur da Acrópole cabe destacar, inda que desaparecidos, os escenarios dos máis importantes acontecementos culturais do século: o Odeón de Pericles para as festas das Panateneas e o Teatro de Dioniso (agrandado en pedra no século IV aC) onde tiveron lugar as representacións das obras de Esquilo, Sófocles, Eurípides e Aristófanes.
As guerras do Peloponeso contra Esparta xunto a unha terrible epidemia de tifo que supuxo a morte mesmo de Pericles (430 aC) e a derrota final ateniense (404 aC) remataron un dos períodos máis esplendorosos da Historia.
Época helenística
A recuperación non chegou ata a metade do século IV aC pero a ameaza crecente do poder macedónico obrigou a un reforzamento das murallas (con foso na chaira e novo peche nos montes do oeste, Diateichisma ). miniatura|dereita|290px|Pórtico da reconstruída Stoa de Atalo na ágora. En adiante Atenas reconverterase de centro de poder da rexión en centro de prestixio histórico, intelectual e artístico.
No eido urbano é de resaltar como a característica composición ordenada e regular con eixos e simetrías do urbanismo helenístico superponse a idiosincrásica falla de trazados regulares na historia urbana ateniense ata entón (o casarío dos barrios era un desordenado e caótico labirinto de rúas). As actuacións máis importantes eríxense na ágora onde aparecen novas e suntuosas stoás (Stoa de Atalo, 150 aC ). As competicións atléticas das Panateneas que alí tiñan lugar trasládanse a un estadio construído ao leste da cidade entre dous outeiros a beira do río Illisos (Estadio Panatenaico, recuberto en mármore no século II aC e sede dos primeiros Xogos Olímpicos modernos en 1896). Estaba situado a carón do barrio do Liceo que creceu á vez que a fama da escola onde ensinaba filosofía Aristóteles, mentres o seu mestre Platón fixo o propio na Academia, no outro extremo da cidade.
Atenas romana
No ano 86 a.C. os romanos de Lucio Cornelio Sila conquistaron e saquearon a cidade cunha gran desfeita. Pero de seguido, as elites políticas, intelectuais e artísticas de Roma comezaron a visitala doando fondos para a restauración dos monumentos e Atenas recuperou axiña o seu antigo brillo. En adiante a protección dos benefactores do Imperio supuxo un factor esencial no seu enriquecemento urbano.
Novamente foi a zona da antiga ágora o lugar privilexiado para as novas intervencións. O edificio senlleiro vai seres o Odeón de Agripa erixido no medio da praza xunto a outros edificios e templos. Esta ocupación do espazo vital de mercadores e artesáns derivou na construción dunha nova ágora (ágora romana, 19-11 aC) un cento de metros ao leste constituíndo o primeiro mercado específico de Atenas (ao seu carón erixíase a coñecida Torre dos Ventos, preservada ata hoxe). O tramo da vía das Panateneas que remataba no Dipilón flanqueouse tamén con novas stoas.
O máis grande benfeitor de Atenas vai ser o emperador Hadriano (117-138 dC): Amplía a cidade ao leste cunha nova muralla que abrangue o barrio do Liceo (os Muros Longos do oeste xa estaban abandonados) pero a súa maior obra será o remate do enorme Olimpeión preclásico (e os atenienses dedícanlle un arco de acceso). Tamén constrúe unha Biblioteca rentes da ágora romana que reforma, ademais de moitas outras melloras (acueduto), pequenos templos e edificios incertos (un posible Panteón ao leste da biblioteca).
Finalmente, completando a aba sur da Acrópole, engadiuse as antigas infraestruturas culturais do Odeón de Pericles e Teatro de Dionisos e á Stoa de Eumene helenística o novo Odeón de Herodes Ático (161 dC).
Declive e fin dunha civilización
No ano 267 os hérulos invaden e saquean Atenas. Das ruínas e despoboamento a cidade comprimíuse ata quedar confinada no centro funcional do tempo, a ágora romana e a súa contorna, cunha pequena muralla (muro Postheruliano, 280).
Pero no ano 529 o emperador Xustiniano manda pechar as escolas filosóficas atenienses, derradeiro sostén da antiga fama da cidade. O progreso do cristianismo coma relixión do imperio tamén puxo fin aos cultos pagáns (decreto de Teodosio II, ano 437) e os templos foron reconvertidos en igrexas. Xustamente xa a comezos do século V construírase no patio da Biblioteca de Hadriano a Megale Panagia (posible Catedral de Atenas, tetraconcha aínda que reformada no século VI ).
Bizantina e medieval
Despois de sufrir un tempo de incursións de ávaros e tribos eslavas, pouco antes do ano 750 Atenas foi elevada de bispado a metrópole da igrexa ortodoxa, sinalando o comezo dun período de renacemento construtor amparado no do Imperio Bizantino (trátase en todo caso sempre de igrexas de modestas dimensións, xa coa característica planta central de cruz grega con cúpula). O patrón urbano mantense no substancial e non se modificará ata a época actual. Un complemento da muralla interior foi levantado arredor da base da Acrópole (o Rizocastro, segunda metade do século XI, que aproveitaba na ladeira sur os muros do Odeón de Herodes Ático e a Stoa de Eumene ).
A cidade queda reducida á muralla romana (postheruliana) máis o Rizocastro, abandonada á ruína a antiga exterior e o territorio entrambas (menos de 40 ha, máis pequena que a vila do século VI aC ). Os señores latinos (Duques de Atenas: sucesivamente francos burgundios, cataláns, florentinos e venecianos) vanse establecer na Acrópole converténdoa nun fortín, co Partenón coma catedral de Nosa Señora e os Propileos coma pazo-castelo ducal con dúas torres.
Baixo dominio otomán
Os Propileos, que se usaban coma polvoreira, estouparon por un raio en 1640 pasando o seu cometido ao Partenón. En 1687 os venecianos sitiaron a cidade e un canonazo destruíu grandemente o antigo templo (as ruínas de hoxe en día). Unha pequena mesquita foi construída no baleiro provocado. En 1778 os otománs levantaron unha muralla de seu arredor da cidade de entón con materiais de monumentos destruídos. A puntilla foi o permiso concedido en 1801 ao embaixador inglés Lord Elgin para arramplar cos mármores dos frontóns do Partenón.
A construción da capital grega
En 1833, definitivamente independente, Atenas é proclamada capital do Reino de Grecia. O monarca elixido polos seus devanceiros bizantinos, Otón I, era un príncipe bávaro e entre os primeiros cometidos vai encargar o levantamento arqueolóxico da cidade e un plan de ampliación para a nova capital do reino (Atenas contaba por entón con apenas 10 000 habitantes). Así os responsables da nova Atenas van ser alemáns e o estilo oficial un neoclasicismo bastante ríxido pero elegante.
Concretamente dous discípulos (S. Kleanthes e E. Schaubert) do máis prestixioso arquitecto xermano da época, Karl F. Schinkel (quen tamén vai firmar un proxecto para o Pazo Real na Acrópole ), levarán a cabo un primeiro plan que outro ilustre arquitecto neoclásico, Leo von Klenze, revisará un ano despois (1834). O plan definitivo mantivo as liñas básicas do primeiro inda que cunha visión máis práctica e menos ambiciosa: cinguindo polo norte a cidade histórica estrutúrase en dous eixos (cara ao Pireo e cara ao Stadio, con prazas intermedias onde dispúñanse edificios representativos) que córtanse en ángulo recto (Praza Omonia) cuxa bisectriz constitúe o terceiro, principal norte-sur, que apunta ao acceso da Acrópole. Un último eixo horizontal (rúa Ermou) atravesaba a cidade vella de leste a oeste. A peza urbana que máis custou localizar foi o Pazo Real. Primeiro en Omonia, despois en Kerámikos e finalmente, na revisión de Friedrich von Gärtner, no extremo leste de Ermou (Praza Sintagma) entre a Acrópole e o Monte Licabeto, vai sinalar un novo centro para a capital no seu futuro desenvolvemento.
Desenvolvemento que foi lento (40 000 habitantes en 1860 ; 100 000 habitantes en 1890 ) marcado pola ausencia de actividade industrial (concentrada no Pireo). Nesas décadas procedeuse a limpeza do cumio da Acrópole dos elementos medievais (a torre e fortín francos) e as casas e mesquita otomás. Tamén chegaron o ferrocarril e os servizos dunha cidade moderna.
Século XX
miniatura|450px|dereita|Vista simulada en 3D da área metropolitana de Atenas, ([[NASA).]]
Avanzado o novo século, en 1921, a derrota na guerra Greco-Turca provocou a repatriación de miles de gregos da costa xónica de Anatolia. A maioría asentáronse en Atenas producindo o primeiro paso (o segundo foi o gran fluxo dende o rural trala IIGM) da conversión da capital en metrópole caótica e deslavazada de crecemento rápido e alta polución en que se ten convertido hoxe en día, estendéndose por toda a chaira de Ática.
Foi co gallo dos Xogos Olímpicos de 2004 (e xa cos non conseguidos de 1996), cando se implementaron todo tipo de medidas a vez que se executaron modernas obras de infraestrutura (metro) paliando en gran medida os problemas.
Administración e goberno
Atenas é a capital de Grecia pero tamén é a capital da Periferia de Ática e da Prefectura de Atenas. A cidade é a capital do país desde 1834 ao se trasladar desde Nafplion, a capital provisoria durante a Guerra de Independencia Grega.
Municipio de Atenas
miniatura|Distritos do municipio de Atenas 1- Cidade de Atenas, 97570 habitantes 2- Dafni, 110.069 habitantes 3- Ilioupoli, 48.305 habitantes 4- Vyronas, 87.672 habitantes 5- Kaisariani, 95.234 habitantes 6- Zografou,147.181 habitantes 7- Galatsi, 179.483 habitantes A cidade moderna de Atenas consiste nun conglomerado de distintas vilas e aldeas que gradualmente converxeron unha única gran metrópole, a maior parte desta expansión aconteceu durante a segunda metade do século XX. A Gran Atenas divídese en 55 municipios, o maior é o Municipio de Atenas ou Dimos Athinaion, que ten unha poboación de 745.514 habitantes e divídese en sete distritos municipais ou demotika diamerismata, que se utilizan a efectos administrativos aínda que popularmente a cidade divídese en barrios, cada un coa súa propia historia e características, entre eles están Pangrati, Ambelokipi, Exarcheia, Ano Patissia, Kato Patissia, Ilissia, Ano e Kato Petralona, Mets, Koukaki e Kypseli.
Samuel Nathaniel Behrman
Samuel N. Behrman, nado o 9 de xuño de 1893 en Worcester, Massachusetts, e morto o 9 de setembro de 1973 en Nova York, foi un dramaturgo e guionista estadounidense.
Traxectoria
Na década de 1930 e1940 Behrman estivo considerado o principal autor da alta comedia de Broadway, escribiu obras para as actrices Ina Claire, Katharine Cornell, Jane Cowl e o equipo de actores de Alfred Lunt e Lynn Fontanne. Entre os seus principais éxitos estiveron The Second Man (1928), Biography (1932), End of Summer (1936), e No Time for Comedy (1939). A súa adaptación teatral da novela de Enid Bagnoldl, Serena Blandish, converteuse nun éxito para a actriz Ruth Gordon. Tamén adaptou obras de Jean Giraudoux, Marcel Achard e un relato de William Somerset Maugham. Co compositor Harold Rome adaptou a triloxía Fanny de Marcel Pagnol a unha comedia musical para a escena.
Hollywood
En Hollywood traballou en guións para Greta Garbo, incluíndo Queen Christina, Conquest e o seu último filme Two-Faced Woman. Con Sonya Levien escribiu o guión da adaptación cinematográfica de Liliom de Ferenc Molnar con Charles Farrell e Rose Hobart. As súas experiencias en Hollywood colleron forma dramática en Let me Hear the Melody (1951).
As comedias de Berhman celebran repetidamente a tolerancia e xenerosidade das persoas, aínda co risco de seren vulnerables ós fanáticos e oportunistas.
Behrman escribiu para The New Yorker, parte dos seus escritos recolléronos Max Beerbohm e Joseph Duveen en senllos libros. Os seus ensaio biográficos apareceron no The New Yorker, e máis tarde en dous volumes The Worcester Account (1955) e People in a Diary (1972).
Mesquita de San Petersburgo
A mesquita de San Petersburgo (en ruso Соборная мечеть Санкт-Петербурга, Sobórnaia metxet Sankt-Peterburg, en tártaro Sankt-Peterburg şəhəre camiğ məçete) era a mesquita máis grande de Europa a principios do século XX, xa que o minarete máis alto dos dous que ten alcanza os 49 metros, e a súa única cúpula mide 39 metros de alto. Ten capacidade para cinco mil fieis. A mesquita atópase no centro da cidade rusa de San Petersburgo e pódese ver a cúpula azul desde a ponte da Trindade, alén do río Nevá.
Historia
En 1882, Salimgarei Tèvkelev foi nomeado mufti de Orenburg e acordou co ministro Dmitri Tolstoi o proxecto dunha mesquita para San Petersburgo. En 1906, o ministro formou unha comisión especial encabezada por Gataullin Baiazítov para recadar 750.000 rublos nos dez anos que se previu que duraría a construción da mesquita. Organizáronse colectas polas poboacións de Rusia, moitos patrocinadores contribuíron con doazóns, e a comisión inxectou até 142.000 rublos en valores e selos. O maior doante foi Said Abdul Ahad, emir de Bukhara, xa que achegou todos os gastos da edificación. miniatura|esquerda|Interior dun dos [[iwans ou portais.]]
O 3 de febreiro de 1910 tivo lugar a cerimonia de inicio das obras, dirixida por Baiazítov e coa asistencia de personalidades do goberno, do clero e a sociedade civil. Entre outros, asistiron o emir de Bukhara, Harusin, Nóvikov, os embaixadores de Turquía e Persia; Muhamediar Sultànov, mufti de Orenburg, e Tevkèlev, líder do partido musulmán na Duma.
Coa segunda guerra mundial, en 1940 a mesquita foi pechada ós fieis e usouse de almacén. A petición popular, a mesquita reabriu como centro de culto en 1956. En 1980 fixéronse importantes obras de restauración.
Comerica Park
O Comerica Park é un parque de béisbol situado no centro de Detroit, Míchigan (Estados Unidos). É o estadio local dos Detroit Tigers, equipo da Liga Americana da Major League Baseball (MLB). Foi inaugurado en 2000, substituíu ao antigo Tiger Stadium. O nome do estadio é debido ao patrocinio do Banco Comerica, o cal foi fundado na cidade e tiña a súa sede na mesma no momento da súa inauguración. Aínda que Comerica trasladou a súa sede a Dallas, Texas, o banco segue a ter unha forte implantación na zona. A capacidade do estadio é de 41.083 espectadores.
Behrman
O apelido Behrman pode referirse ás seguintes personalidades:
Branquiúros
Os branquiúros (Branchiura) son unha subclase de crustáceos maxilópodos que comprende unhas 130 especies clasificadas todas nunha soa orde, os arguloides (Arguloida), e unha soa familia, os argúlidos (Argulidae), composta polos xéneros Argulus, Dolops e Chonopeltis.
Os branquiúros son fundamentalmente ectoparasitos de peixes mariños e de auga doce, aínda que tamén hai algunhas especies de vida libre. A diferenza dos copépodos, ademais do único ollo fusionado, posúen dous ollos simples a cada lado da cabeza.
O corpo dos branquiúros é traslúcido, ata o punto de que o que mellor se aprecia é a zona abdominal, onde se encontra o aparato dixestivo. Estes parasitos adoitan fixarse ás branquias dun peixe, ás veces en cantidades tan grandes que poden causar a morte do animal hóspede. As súas mandíbulas están reducidas, presentan beiras cortantes e están aloxadas dentro dun aparato en forma de estilete chamado probóscide, mentres que os apéndices se reducen, sen chegaren a desaparecer de todo. A diferenza dos copépodos parasitos, os branquiúros non recuperan a súa forma libre unha vez que iniciaron a súa etapa parasitaria ata o final da súa vida na época de apareamento.
Clasificación
Segundo Martin & Davis (2001), os branquiúros clasifícanse da seguinte maneira:
Subclase Branchiura Thorell, 1864
A Regueira de Abaixo, San Salvador de Couzadoiro, Ortigueira
A Regueira de Abaixo é un lugar da parroquia de San Salvador de Couzadoiro no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Tiña 3 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 2 homes e 1 muller, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 6 habitantes.
Illa Grossa
A Illa Grossa (en castelán: Columbrete Grande) é a maior das Illas Columbretes, pertencentes ao municipio de Castelló de la Plana, en España, cunha superficie de 14 hectáreas. Dista uns 60 km da Costa do Azahar.
A illa está asociada a un proceso de rifting activo desde o Mioceno inferior, predominando os materiais basálticos. Está formada por varios cráteres encadeados; a forma resultante é unha sorte de media elipse de 1 km de diámetro de media que ten dúas elevacións principais ou outeiros unidos polos restos dun cráter. O círculo está parcialmente pechado por outros illotes como Mancolibre, La Senyoreta, el Mascarat e Trenca Timons. A enseada que queda no medio chámase Porto Tofiño. O monte máis alto, situado ao norte do illote, recibe o nome de monte Colibrí. Forma parte xunto con todo o arquipélago dun parque natural autonómico. miniatura|left|Faro das Columbretes, o punto máis alto do arquipélago. No século XIX prendeuse lume ao illote para acabar coas serpes e instalouse un faro a 67 metros de altitude, o punto máis alto do arquipélago, habitado por fareros ata 1975, data en que se automatiza. A partir de entón está deshabitada a excepción do persoal do servizo de vixilancia que establece a Generalitat Valenciana. As serpes eran propias das illas, xa que os seus nomes orixinais (Ophiusa ou Columbraría), déronllo os navegantes gregos e romanos por mor da abundancia dos réptiles. Durante algún tempo refuxiáronse na illa piratas e contrabandistas.
Varias empresas organizan visitas en barco á illa e inmersións de submarinismo.
Fauna
A illa é famosa por albegar unha numerosa poboación do lagarto de Columbretes (Podarcis atrata), o único vertebrado endémico da Comunidade Valenciana. Só nesta illa vivían ao acabar o ano 2006 uns 25.000 exemplares; aínda que actualmente discútese se esta especie é endémica de Columbretes, ao haberse achado exemplares de xenética moi parecida no norte e nordés da Península Ibérica.
Tamén garda exemplares de especies en perigo de extinción, como o falcón de Eleonor e a gaivota corsa.
Luís Rodríguez Seoane
Luís Isidoro Rodríguez Seoane, nado en Pontevedra o 5 de abril de 1836 e finado en Santiago de Compostela o 12 de agosto de 1902, foi un médico e político galego.
Traxectoria
Fillo de Luís Rodríguez Garea, era doutor en Medicina pola Universidade de Madrid. Pertenceu ao Partido Moderado, foi un dos organizadores do Banquete de Conxo, onde leu un dos brindes, e formou parte da xunta revolucionaria de 1868 de Pontevedra. Foi deputado nas Cortes pola circunscrición de Pontevedra (1869-1871), polos distritos de Ponte Caldelas (1871-1872) e da Cañiza (1881-1884) e senador pola provincia de Pontevedra (1886-1887) e A Coruña (1899-1900). Foi presidente da Real Sociedade Económica de Amigos do País de Santiago (1885-1886). En 1871 foi nomeado gobernador civil de Cáceres e director xeral de Aduanas e en 1888 gobernador de Asturias. Foi un dos fundadores do semanario pontevedrés El País (1857) e colaborou en El Buscapié, El Siglo Médico, La Perseverancia, Revista de Galicia e Faro de Vigo, e cultivou a poesía en galego e castelán.
Obras
miniatura|page=61|[[Álbum de la Caridad, 1862.]]
Vida persoal
Era irmán de José Rodríguez Seoane.
El Carallot
El Carallot (en castelán: El Bergantín) é un illote rochoso mediterráneo, único destacable entre un grupo de dez rochas parte das illas Columbretes, situados ao suroeste da Illa Grossa. Pertence xunto co resto do arquipélago a Castelló de la Plana (España).
A súa altitude é escasa, e practicamente está baixo o mar, fóra da súa cheminea volcánica, que se eleva ata unha reducida altitude de 32 metros sobre o nivel do mar. Posúe ademais illotes de moi reducidas dimensións como Cerquero, Baleato e Churruca, á parte de escollos (pedazos de roca), que se teñen que sortear ao ir en embarcacións.
Está protexido mediante as figuras de parque natural e Zona de especial protección para as aves (ZEPA).
Fortunato Cruces
Traxectoria
Embarcou rumbo a Buenos Aires en 1885. Exerceu diversos oficios en periódicos e como comerciante e corredor de comercio mentres se formaba ata que entrou como pasante na escribanía (notaría) dun avogado porteño e, despois dos estudos correspondentes, fíxose procurador con matrícula. En 1890 fundou en Rosario a sociedade "Hijos de Rois". En febreiro de 1891 fundou e dirixiu en Barracas al Norte o semanario local La Justicia, e en 1895 creou o Centro Galaico de Barracas al Norte. En 1898 fundou o semanario Correo de Galicia, e en 1901 a revista Nova Galicia, que dirixiu ata 1951. Foi un dos fundadores do Banco de Galicia en 1904. En 1907 fundou en Montevideo a "Sociedad de Hijos de Valle Miñor". Fundou en 1913 con Francisco Álvarez de Nóvoa La Voz de Galicia e foi tamén director en 1914 do diario La Colonia Gallega por un breve período.
Colaborou nos xornais Tierra Libre, El Día, El Correo Gallego, El Heraldo Cristiano, Diario Gallego, Acción Española, Sud América, Faro de Vigo e a revista Galicia, baixo os pseudónimos F.C. de Vetroles, Vetroles Cañiza e Xán d-a Cañiza.
Obras
A súa obra lírica apareceu nos xornais El Eco de Galicia, Páginas de España e El Diario entre 1893 e 1898. Publicou Primeiras Follas (1898), Almanaque de Galicia (1909), Castañolas: Contos, cartas, descursos, cantares e outras cousas (1913) e Cousas Galegas (1923). Deixou dúas obras inéditas: Caludiña e Temas Camperos.
Escribiu tamén varias obras de teatro: O palique (1914), a comedia bilingüe Mi pegarlle catro tiros (1916), o xoguete cómico Eu levo o padriño ó lombo (1917) e o pasatempo costumista Conto de aldea (1919).
Futurismo (música)
O futurismo musical foi unha corrente musical xurdida en Italia a principios do século XX. A vertente musical do futurismo rexeitaba a tradición e intruducía elementos sonoros novos. Esta corrente influíu en moitos compositores posteriores.
Historia
O futurismo, creado polo artista e escritor Filippo Tommaso Marinetti en 1909 atraeu principalmente a pintores, escultores e escritores, mais tamén a tiña interese en promocionar a música futurista, polo que Marinetti animou ao compositor Francesco Balilla Pratella a traballar nesta dirección. Froito disto, en 1910 Pratella editou o seu Manifesto dos músicos futuristas que abogaba polo emprego de escalas microtonais e de combinacións polirrítmicas, así como pola introdución na música do espírito da "multitude, de grandes fábricas, de trens, de liñas transatlánticas, de combates navais, de coches e de avións".
Kita-ku, Ōsaka
miniatura|Kita-ku na cidade de Osaca.
Kita-ku (北区, きたく) é un dos 24 barrios da cidade xaponesa de Osaca. O casco central deste barrio é Umeda, onde hai grandes almacéns e moitas tendas comerciais. Tamén moitas empresas xaponesas teñen oficinas neste barrio. Na illa de Nakanoshima está o concello de Osaca e a oficina do Banco do Xapón. Ten 10,33 km² de superficie e unha poboación de 97.263 habitantes (2011) e unha densidade de poboación de 9.415 hab./km².
Luís Cortiñas
Luís Antonio Cortiñas Díaz, nado en Betanzos o 3 de novembro de 1900 e finado en Concepción del Uruguay (Arxentina) o 24 de xullo de 1987, foi un avogado e político galego.
Traxectoria
Fillo do farmacéutico Ricardo Cortiñas Vidal e de Juana Díaz Rodríguez, e irmán de Francisco Cortiñas Díaz, foi o menor dos trece fillos do matrimonio. Estudou o bacharelato na Coruña e Dereito na Universidade de Madrid. Sendo estudante en Madrid formou parte da primeira directiva da Mocedade Céltiga (1921). Colaborou en Rexurdimento, co pseudónimo Lucordia, e A Nosa Terra e foi presidente da Irmandade da Fala de Betanzos. Asistiu á VI Asemblea Nacionalista celebrada na Coruña en 1930. Instalouse como avogado na Coruña en 1931, militou na ORGA, impartiu conferencias sobre Dereito e colaborou en La Voz de Galicia. Despois militou en Izquierda Republicana.
O golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 cólleo en Carballo, onde pasaba consulta de avogado. En setembro bota unha tempada en Viveiro. En novembro foi detido en Carballo pola denuncia dun sarxento de Requetés. Procesado en outubro, impóñenlle unha multa e embárganlle a súa parte da casa familiar. Ingresou durante seis meses no manicomio de Conxo para eludir a cadea e a posibilidade de ser paseado. Acusado de rebelión foi xulgado na Coruña en consello de guerra o 13 de novembro de 1937. Condenado a cadea perpetua, cumpriu a pena na cadea de Pamplona. Foille concedida a liberdade condicional o 25 de xaneiro de 1941.
Ao saír do cárcere exiliouse na Arxentina, onde tiña familia. Instalouse en Concepción del Uruguay, onde traballou como avogado e fundou a Agrupación de Republicanos Españoles en 1941. Na Arxentina colaborou con organizacións antifranquistas e co Centro Betanzos de Buenos Aires. Participou no primeiro Congreso da Emigración Galega. Colaborou na revista Betanzos e en Lar. Publicou en 1958 o libro ''Traizón consagrada. A gran derrota do pobo hispano'', onde relata os acontecementos da súa detención, condena e prisión. Foi membro da loxa Jorge Washington de Concepción del Uruguay.
Vida persoal
Casou con Manuela Lema e foi pai de Luis Manuel Cortiñas Lema.
O morcego na cultura popular galega
miniatura|300px|Morcego común Os morcegos, aínda que de hábitos nocturnos e moi esquivos, non deixaron de estar presentes na cultura popular galega, na etnografía e na literatura de transmisión oral.
Un dos xogos de rapaces de hai anos era cazar morcegos. Para iso lanzábase ó aire unha pucha na liña de voo dun morcego, de xeito que este entrase na pucha e caese ó chan; tamén abonda con lanzar un farrapo ou cerello calquera. Unha vez apreixado era vítima de falcatruadas tales como obrigalo a fumar meténdolle un cigarro na boca ou mesmo crucificalo nunha porta.
En Ardán (Marín) intentan collelos mediante un pau untado con touciño, mentres din: Morceguiño, date a pau, que ten sebiño (RIVAS QUINTAS).
En Melide crese que se se ata un morcego á man dereita dun home, este non durmirá en toda a noite. Aínda máis: se se lle dá a beber sangue de morcego, non durmirá nunca máis (Terra de Melide:452).
Sobre os efectos de beber sangue de morcego hai discrepancias: mentres unhas fontes aseguran que o sangue de morcego é mortal: se se bota no viño e se lle dá a beber a alguén, este morre ou tolea (CURT); outros etnógrafos recollen o seu uso como soado bebedizo para namorar, útil para calquera dos dous sexos (RISCO).
Crese que os morcegos beben o aceite das lámpadas das igrexas e que é moi mal agoiro que entren na casa. En realidade, o seu único interese son os insectos que voan ó redor das luces.
Sinonimia
Nomes populares do morcego son os seguintes: abrenoite, busabello, espertello, moncego, monicego, morcexo, moricego, morricego, morxego, municego, muracego, murcego, muricego, murocego, murucego, musabello.
Rocky II
Rocky II é un filme estadounidense dirixido, guionizado e protagonizado por Sylvester Stallone que foi estreado en 1979. Secuela do filme Rocky, no cal un boxeador descoñecido ten a oportunidade de enfrontarse ó Campión Mundial dos Pesos Pesados. Estreouse en galego na TVG o 15 de marzo de 2009.
A Regueira de Arriba, San Salvador de Couzadoiro, Ortigueira
A Regueira de Arriba é un lugar da parroquia de San Salvador de Couzadoiro no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Tiña 6 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 3 homes e 3 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 10 habitantes.
Os Loureiros, O Ermo, Ortigueira
Os Loureiros é un lugar da parroquia do Ermo no concello coruñés de Ortigueira, na comarca do Ortegal. Segundo o IGE, en 2011 tiña 3 habitantes (1 home e 2 mulleres).
Vitoria Uxía de Battenberg
Vitoria Uxía Xulia Ena de Battenberg, nada no Castelo de Balmoral (Aberdeenshire, Escocia) o 24 de outubro de 1887 e finada en Lausana (Suíza) o 15 de abril de 1969, era neta da raíña Vitoria de Inglaterra, e converteuse en raíña consorte de España polo seu matrimonio co rei Afonso XIII. Foi a bisavoa do monarca Filipe VI de España.
Infancia
Era filla de Henrique de Battenberg e da súa esposa, a princesa Beatriz, filla máis nova da raíña Vitoria do Reino Unido e do príncipe Alberte. Vitoria recibiu o nome das súas dúas avoas e da súa madriña, a emperatriz Uxía, viúva do emperador Napoleón III. Familiarmente era coñecida como Ena.
A princesa Ena creceu na Corte da raíña Vitoria. Pasou a súa infancia no castelo de Windsor, Balmoral e en Osborne House, na Illa de Wight. O seu pai morreu en 1896 tras contraer unhas febres en África. Logo da morte da raíña Vitoria en 1901, os Battenberg fixaron a súa residencia no Palacio de Kensington, en Londres.
En 1905, a princesa asistiu a unha festa organizada polo seu tío, Eduardo VII, en honra de Afonso XIII de España. O monarca español fixouse na moza a pesar da oposición existente a un eventual matrimonio.
A raíña María Cristina, nai de Afonso XIII, non era partidaria desta unión, dadas as escuras orixes da liña Battenberg. Ademais, Vitoria Uxía ostentaba unicamente o título de Alteza Serenísima, que a raíña María Cristina consideraba de rango inferior. Por outra banda, os antecedentes de hemofilia provenientes da póla da familia da súa avoa (a raíña Vitoria) tampouco agradaban á raíña.
Matrimonio
A pesar de todo, o 9 de marzo de 1906, a Casa Real de España anunciou o compromiso matrimonial do rei Afonso XIII e a princesa Vitoria Uxía. A nova preocupou a moitos españois, xa que a noiva era anglicana e non tiña suficiente categoría.
A princesa venceu o primeiro obstáculo ao converterse ao catolicismo. Celebrou a cerimonia de conversión o bispo de Nottingham no oratorio do palacio de Miramar, na cidade de Donostia. O seu tío, o rei Eduardo VII, eliminou o segundo obstáculo ao darlle o tratamento de Alteza Real o 3 de abril de 1906. O matrimonio tivo lugar en Madrid na igrexa de San Xerónimo o 31 de maio de 1906, e a raíña luciu por primeira vez o Diadema dos lises.