cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Tokugawa Ieyasu
Ieyasu e Hideyoshi (1584-1598)
miniatura|300px|Taboleiro en que Hideyoshi e Ieyasu xogaron ao [[go.]] En 1584, Ieyasu decidiu apoiar a Oda Nobukatsu, o fillo máis vello e herdeiro de Oda Nobunaga, en contra de Hideyoshi.
As tropas de Tokugawa tomaron o castelo tradicional dos Oda, o castelo Owari, polo que Hideyoshi dirixiu alí parte das súas tropas. A campaña de Komaki foi o único episodio en que os grandes unificadores do Xapón pelexaron un contra o outro. Durante esta batalla, Ieyasu obtivo a vitoria durante a campaña de Nagakute. Despois de meses de marchas infrutuosas e regateos, a guerra rematou por medio de diversas negociacións; primeiro fixo a paz con Oda Nobuo e despois ofreceulle unha tregua a Ieyasu. O pacto celebrouse a finais dese mesmo ano e un dos termos foi que o segundo fillo de Ieyasu, Ogi Maru se convertese en fillo adoptivo de Hideyoshi.
En 1590 Hideyoshi atacou o último daimyō independente do Xapón, Hōjō Ujimasa. O clan Hōjō gobernaba nese momento oito provincias na rexión de Kantō. Hideyoshi ordenoulle que se rendese á súa autoridade mais os membros do clan rexeitárono. Ieyasu uniuse cos seus 30 000 homes ás tropas de Hideyoshi, as cales atacaron diversos castelos situados nas fronteiras dos dominios do clan, sendo o máis salientable o asedio ao castelo Odawara, o cal caeu logo de seis meses. Hideyoshi ofreceulle os dominios que acababan de tomar dos Hōjō a cambio das cinco provincias que controlara ata ese momento na rexión de Kantō e este aceptou. Finalmente os principais líderes do clan Hōjō cometeron seppuku e Ieyasu tomou o control da rexión.
Despois de trasladar todo o seu exército e vasalos ao seu novo dominio, Ieyasu estableceuse no castelo Edo. Despois de poucos anos, Ieyasu converteuse no segundo máis poderoso daimyō de todo o país.
En 1592, Hideyoshi invadiu Corea como preludio no seu plan para atacar a China, mais as tropas de Tokugawa abstivéronse de participar na invasión. A comezos de 1593, Ieyasu foi nomeado por Hideyoshi conselleiro militar para a súa corte en Nagoya, onde pasou cinco anos no posto.
En 1598, Hideyoshi chamou a unha reunión para establecer o Consello dos Cinco Rexentes, un órgano que se encargaría de gobernar o país despois da súa morte ata que o seu fillo Hideyori tivese idade suficiente. Os cinco escollidos foron Maeda Toshiie, Mōri Terumoto, Ukita Hideie, Uesugi Kagekatsu e o mesmo Tokugawa Ieyasu.
A campaña de Sekigahara
Hideyoshi, despois de tres meses de convalecencia faleceu finalmente o 18 de setembro de 1598. Xa que Hideyori contaba con tan só cinco anos de idade, o Consello dos Cinco Rexentes tomou as rendas do país. Dende ese momento, Ieyasu dedicouse a establecer alianzas con distintos daimyō. En 1599, o máis ancián e respectado dos rexentes, Toshiie, morreu, polo que Ieyasu dirixiu o seu exército cara a Fushimi e tomou o castelo Osaka, residencia de Hideyori. Esta acción enfureceu os tres rexentes restantes, polo que en ambos os bandos se fixeron preparativos para a guerra.
A oposición cara a Ieyasu centrábase na figura de Ishida Mitsunari, un poderoso daimyō que gozaba do apoio dos tres rexentes e dalgúns daimyō do leste de Honshū, mentres que Ieyasu se aliou cos clans Date, Mogami, Satake e Maeda.
En xuño de 1600, Ieyasu e os seus aliados dirixíronse en contra do clan Uesugi, acusados de querer provocar unha revolta en contra da administración Toyotomi, mais antes de chegar aos seus dominios Ieyasu recibiu a información de que o exército encabezado por Mitsunari se dirixía na súa contra, polo que se desprazaron cara a Quioto. A finais do verán dese mesmo ano, as forzas de Mitsunari capturaron o castelo Fushimi.
Mentres que o exército principal de Ieyasu marchou por Tōkaidō, o seu fillo Hidetada marchou con 38 000 soldados por Nakasendō. Unha batalla que sostivo en contra de Sanada Masayuki atrasouno, polo que non puido alcanzar o seu pai na batalla decisiva.
A batalla de Sekigahara comezou o 21 de outubro de 1600 cun total de 160 000 soldados en ambos os bandos e rematou cunha vitoria definitiva para o bando de Tokugawa. O Exército do Oeste foi completamente esmagado e en poucos días os principais líderes foron capturados e asasinados. A partir dese momento, Tokugawa Ieyasu converteuse no gobernante de facto de todo o Xapón.
Shōgun Ieyasu (1603-1605)
miniatura|[[Kamon do clan Tokugawa.]] En 1603, Tokugawa Ieyasu recibiu o título oficial de shōgun a mans do emperador Go-Yōzei aos sesenta anos de idade. Ieyasu puido superar todos os grandes homes da súa época: Oda Nobunaga, Toyotomi Hideyoshi, Takeda Shingen, Uesugi Kenshin. Ieyasu empregou os seus anos restantes en crear e asegurar o shogunato Tokugawa (que se coñece como período Edo) e que perdurou máis de 250 anos, sendo o terceiro shogunato existente despois do shogunato Kamakura e o shogunato Ashikaga
Despois de establecer as bases do seu goberno, Ieyasu abdicou á súa posición oficial como shōgun en 1605, nomeando como o seu sucesor o seu fillo Tokugawa Hidetada, aínda que na realidade el mesmo continuou a asumir o centro do poder.
Ōgosho Ieyasu (1605-1616)
Aínda co título de Ōgosho (大御所, shōgun enclaustrado), Ieyasu continuou a manter o poder político do país. Ordenou o traslado da capital do país de Quioto a Edo, ademais de supervisar a reconstrución do castelo Edo, o cal resultou o castelo máis grande de todo o Xapón, construción na que os daimyō de todo o país se viron obrigados a participar. Ieyasu tamén supervisou as relacións diplomáticas con España, Portugal e os Países Baixos, aínda que dende 1609 preferiu manter distancias con estes países, aínda que posteriormente aos Países Baixos lles foi aprobado un permiso para comerciar de xeito limitado en 1611 na cidade de Hirado. Dende 1605 ata o seu pasamento recibiu a asesoría do piloto inglés ao servizo dos neerlandeses William Adams, que exerceu como conselleiro nas relacións con España e a igrexa católica.
En 1611 encabezou unha delegación a Quioto de 50 000 persoas para seren testemuñas da coroación do emperador Go-Mizunō, e ordenou a remodelación da Corte Imperial, e forzou os daimyō do bloque occidental a asinar un xuramento de lealdade á súa persoa. En 1613, promulgou o Kuge Shohatto, onde pon os daimyō baixo estrita supervisión, deixándoos como monicreques cerimoniais. En 1614 promulgou un edicto para a expulsión dos cristiáns, prohibindo a relixión completamente no país.
En 1615, preparou o Buke Shohatto, un documento que establecía o futuro do réxime Tokugawa.
Morte de Ieyasu
En 1616, Ieyasu muriou á edade de 75 anos. O primeiro shōgun Tokugawa foi deificado postumamente como Gongen ou Gongen-sama. O nome gongen derívase do título divino Tōshō Dai-Gongen (東照大権現), que significa un Buda que se apareceu baixo a forma dun Kami. Durante a súa vida, Ieyasu expresou o seu desexo de ser deificado despois da súa morte co obxecto de “proteger os seus descendentes do mal”. no mausoleo Gongen no templo Nikkō consérvanse os seus restos e o seu testamento.
Na cultura popular
No videoxogo de estratexia en tempo real Age of Empires III: The Asian Dynasties desenvolvido por Ensemble Studios e distribuído por Microsoft no ano 2007, Tokugawa Ieyasu é o líder dos xaponeses, non é un aliado moi xeneroso, nin tampouco é un inimigo compasivo.
Na serie de anime Saber Marionette Ieyasu Tokugawa é o nome dun dos seis homes que quedan varados no ficticio planeta Terra II despois da explosión da nave Mesopotamia que buscaba novos asentamentos para os humanos debido á sobrepoboación da Terra. El é o gobernante do país de Japanes durante 300 anos grazas á clonación de si mesmo.
No anime Sengoku Chōjū Giga Ieyasu Tokugawa é satirizado cun aspecto zoomorfo. Tokugawa Ieyasu aparece na serie de comedia Nobunaga non Shinobi.
Champaña-Ardenas
Champaña-Ardenas (en francés: Champagne-Ardenne) é unha rexión do noroeste de Francia. A Rexión foi creada en aplicación do decreto de 22 de decembro de 1789 e de 4 de maio de 1790, durante a Revolución francesa e agrupa unha parte das antigas provincias de Champaña e Argonne e do principado de Sedan. Durante o século XX, Champaña-Ardenas foi escenario de importantes batallas da Primeira e Segunda guerras mundiais.
Historia
miniatura|esquerda|Muíño de Valmy Na época romana, Durocortorum (Reims) foi unha das maiores cidades ao norte de Roma e un importante nó de comunicacións. A principios da Idade Media, en 496 Clodoveo I foi bautizado por San Remixio, na basílica primitiva de Reims, razón pola cal converteuse na cidade da Consagración dos reis de Francia, até a chegada de Carlos X.
Cara ao ano 1000 o arcebispo de Reims Gerberto de Aurillac xogou un papel decisivo ao ser nomeado Papa co nome de Silvestre II, quen foi grande amigo do emperador Otón III.
Desde finais do século XII ao século XIV, Champaña foi unha rexión moi rica en feiras: Lagny (na actual rexión administrativa da Illa de Francia), Provins, Troyes e Bar-sur-Aube eran as rutas de peregrinación a Roma.
En 1871 tivo lugar a batalla de Sedan nas Ardenas. Durante a primeira guerra mundial, Champaña foi escenario dos primeiros combates tras a Batalla do Marne, próxima a París (do 6 ao 9 de setembro de 1914): no Camiño das Damas (primavera de 1917), e despois a segunda Batalla do Marne (1918). Durante a segunda guerra mundial, as Ardenas foron obxecto de duros combates en 1940 (derrota francesa), despois en 1944, contraofensiva das Ardenas.
A cerimonia de reconciliación entre Francia e Alemaña tivo lugar na catedral de Reims en presenza do xeneral de Gaulle e o chanceler Konrad Adenauer, celebrada polo cardeal François Marty. En 1996, o Papa Xoán Paulo II visitou Reims para celebrar o 1500 aniversario do bautizo de Clodoveo e os seus soldados por San Remixio.
Xeografía
A rexión de Champaña-Ardenas sitúase ao nordeste de Francia, posúe unha fronteira común con Bélxica e ten unha superficie de 25.606 km2. A rede hidrográfica, globalmente orientada ao leste-oeste, está dominada polo Sena, o Marne, o Aube, o Aisne (afluente do Oise) e o Mosa. Un dispositivo de evacuación fronte ás crecidas do Sena protexe a rexión parisiense. Este sistema comprende catro presas-depósito, na conca do Marne, o lago do Der, o lago artificial máis grande de Europa, na conca do Sena, o lago de Oriente e na conca do Aube o lago do Templo e o lago de Amance.
Economía
O 61,4% do territorio da rexión está dedicado á agricultura, ocupando o primeiro lugar nacional pola súa produción de cebada e alfalfa para a deshidratación. Ademais ocupa o segundo lugar nacional pola produción de remolacha industrial, cebolas e ervellas proteínicas e o terceiro pola produción de trigo brando e de colza. Ademais na rexión prodúcese o 25% da produción francesa de xéneros de punto e é a terceira rexión metalúrxica de Francia.
A champaña
miniatura|esquerda|Copa de champaña miniatura|262px|A famosa champaña de Reims Cómpre destacar que a rexión posúe 28.237 hectáreas de viñedos, coas que se produce a bebida que fai famosa mundialmente á rexión, a champaña. Esta bebida é un viño espumoso elaborado conforme o método "champenoise", que ten dúas fases de fermentación, trátase normalmente dun viño branco, aínda que tamén existe a champaña rosada, que se elabora a partir de varios tipos de uva, a maior parte tintas.
Esta bebida xa era coñecida no século XV por este nome en París, aínda que non así na rexión, onde o termo champagne designaba ás terras baldías. Durante o século XVII popularízase o consumo destes viños nas cortes inglesa e francesa grazas ao impulso dalgunhas familias desta rexión. Cara o 1660 comézase a embotellar pouco antes de terminar a primeira fermentación, a fin de conservar mellor os seus aromas, pero a consecuencia diso aparecen as burbullas, sobre todo nos viños pálidos, de baixa gradación e embotellados no equinoccio de primavera. Esta efervescencia foi unha fonte de preocupacións para os produtores, que o denominaron "viño do diaño" polas botellas estaladas e os tapóns que saltaban. Se non chega a ser pola popularidade que este viño tivo en Inglaterra esta forma de produción tería desaparecido.
En 1670 o monxe Dom Pérignon, da abadía beneditina de Hautvillers, introduciu unha serie de cambios, tales como a selección da uva, a cortiza cónico suxeito cunha grampa metálica e as botellas de vidro máis groso. A pesar dos moitos esforzos do monxe a orixe das burbullas continuou sendo un misterio ata que Louis Pasteur estudase a fermentación no século XIX.
A industria da champaña está concentrada sobre todo nos arredores das cidades de Reims e Épernay. Esta produción divídese en atención aos volumes producidos entre grandes marcas de elaboración, tales como Bollinger, Veuve Cliquot ou Krug, e viñateiros máis artesanais, cuxas producións son moito menores. En 2001 producíronse unhas vendas anuais de botellas desta bebida de 263 millóns, o que supón unha progresión do 4% respecto do ano 2000. O 37,6% desta produción está adicada á exportación.
Agro-alimentación
miniatura|200px|Catedral de Reims Cunha recolección de 2,5 millóns de toneladas a cooperativa Champaña-Cereais é o primeiro grupo de cereais de Europa. Reagrupa 9.300 agricultores e asume a comercialización e trasformación dos cereais e grans proteínicos en diversas fábricas: malte, fariña, millo, amidón, alimentación para animais e biocarburantes.
Destacan ademais Béghin-Say, unha azucreira en Connantre, preto de Reims e destilaría en Morains, preto de Châlons. O Grupo Soufflet en Nogent-sur-Seine, que é o primeiro en recollida privada de cereais en Francia, o primeiro exportador francés de cereais, o primeiro fariñeiro europeo, o cuarto mundial en malte, o primeiro en recollida de millo europeo e terceiro grupo francés na recollida de arroz. É por último a chocolataría Jacquot Troyes, que conta con 711 empregados.
Industria
Entre as empresas que moven unha maior cantidade de traballadores na rexión destacan as seguintes. VMC-Danone, compañía especializada no cristal, que é o décimo produtor europeo en cristal oco. PUM, pertencente ao grupo Arcelor, e que traballa na metalurxia. Vallourec, unha compañía con sede en Vitro-lle-François que se encarga de compoñentes automobilísticos. O Petit Bateau en Troyes é unha importante compañía téxtil e de punto con 1.148 traballadores, ao igual que Devanlay, que na mesma cidade emprega a 1.037 traballadores. Cléber, en Chapelle-Saint-Luc, é unha compañía adicada á industria de caucho que move a 987 traballadores. Dumeste, encárgase da fábrica de mobles e conta con 975 traballadores. SMPA, pertencente ao grupo SIMPA, traballa en xanelas e portas e conta con 747 traballadores. Petitjean, en Saint-André-Ies-Vergres, traballa en mastros e postes de iluminación e ten 730 traballadores. Vachette en Troyes en cárgase con 720 traballadores da elaboración de chapas e cilindros e conta con 720 traballadores. E por último PSA en Les Ayvelles, unha empresa de fundición con 2.700 traballadores.
Transporte
miniatura|200px|Casa do Concello de [[Troyes]] A rede ferroviaria da rexión articúlase ao redor de tres liñas:
A rede navegable articúlase a través principalmente da canle lateral ao río Marne, que une Vitry-le-François a Dizy-Magenta (despois prosegue polo Marne canalizado até Alfortville), a canle do Marne-Rin, que une Marne a Vitry-le-François ao Rhin en Estrasburgo e a canle do Leste, que une o Mosa e o Mosela ao Saona partindo de Givet. O aeroporto internacional de Vatry, está mantido polo consello xeral do Marne e dispón dunha pista de 3.650 m de longo. É pouco utilizado xa que ao estar a 150 km de París e nunha zona de escasa poboación.
Demografía
miniatura|Catedral de Saint-Étienne en Châlons A poboación rexional comezou a diminuír en 1982 debido ao éxodo rural. Con só un 0,5% da poboación nacional e unha densidade de 52 habitantes por km2, Champaña-Ardenas sitúase entre as rexións francesas menos poboadas. Agrupa catro departamentos:
Cultura e turismo
miniatura|Faux de Verzy, as famosas faias da Champaña A rexión posúe 291 hoteis de turismo homologados, o que supón unhas 8.000 habitacións dispoñíbeis e 152 pensións. Ademais pódense gozar de 18 museos, 92 salas de cinema, 16 teatros e até 10 campos de golf. Ademais hai 650 km de vías navegables e 8 estanques ou lagos, entre os que se atopa o Lac du Der-Chantcoq, o lago artificial máis grande de Europa. Todos reservados para o turismo.
Normalmente os turistas inclínanse, preferentemente, pola Champaña tanto pola súa historia como polas súas prestixiosos bebidas. Os lugares e itinerarios preferentes, tanto polo patrimonio como pola gastronomía son Troyes e as súas antigas mansións, Châlons-en-Champagne e o seu Claustro, Langres e as súas murallas, Épernay e as beiras de Marne ou Reims.
Ottaviano Targioni Tozzetti
Ottaviano Targioni Tozzetti, nado en Florencia o 10 de febreiro de 1755 e finado en Pisa o 6 de maio de 1826, foi un médico e botánico italiano. Hoxe, a abreviatura O.Targ.Tozz. emprégase para indicar a Ottaviano Targioni Tozzetti como autoridade na descrición e clasificación científica dos vexetais.
Aristágoras
Aristágoras é un antropónimo masculino grego que normalmente se refire a Aristágoras de Mileto, o tirano de Mileto que comezou a revolta xónica.
Tamén levaron o nome de Aristágoras varias persoas da antigüidade:
Rogelio Caridad Pita
Rogelio Caridad Pita, nado na Coruña en 1874 ou 1875 e finado en Ferrol o 9 de novembro de 1936, foi un militar galego, fusilado polos franquistas aos poucos meses de comezar a Guerra Civil pola súa oposición á sublevación do 18 de xullo de 1936 na Coruña.
Traxectoria
En xullo de 1936, Caridad Pita estaba destinado na Coruña, como gobernador militar e xefe da 15ª Brigada de Infantería, ás ordes do xeneral Enrique Salcedo, xefe da VII División Orgánica, que fora nomeado polo goberno radical-cedista o 7 de febreiro, antes das eleccións. miniatura|Tumba de Rogelio Caridad Pita no [[cemiterio de Santo Amaro da Coruña.]] Na tarde do venres 17 chegaron a Galicia noticias do golpe de Estado en Marrocos. Durante a fin de semana, houbo unha tensa espera. As autoridades militares da Coruña (o xeneral Salcedo, conservador pero leal á legalidade, e o xeneral Caridad Pita) aseguráronlle ao gobernador civil, Francisco Pérez Carballo, a súa lealdade á República, malia que o primeiro recibira na noite do 18 de xullo un telegrama de Gonzalo Queipo de Llano cominándoo a que se unise á sublevación e logo unha chamada telefónica, o día 19, do xeneral Emilio Mola. Con todo, durante a mañá do luns 20, oficiais sublevados detiveron os xenerais Salcedo e Caridad Pita (cando este pretendía abortar a sublevación do Rexemento de Infantería de Zamora número 54, presentándose no seu cuarto de bandeiras, foi detido polo coronel Martín Alonso, ao mando do rexemento, o cal participara xa na sanjurjada de 1932 e fora reposto no mando durante o bienio radical-cedista).
Permaneceu dous días retido no cuarto de bandeiras do Rexemento de Zamora, sendo posteriormente trasladado ao castelo de San Diego da Coruña. Procesado por un consello de guerra (24 de outubro de 1936, en Ferrol), e acusado de traizón, Caridad Pita foi condenado a morte e fusilado, xunto co xeneral Enrique Salcedo o 9 de novembro no castelo de San Felipe, en Ferrol. Tras combater no exército republicano, os seus fillos Carlos, Francisco, José Caridad Mateo, Rogelio e Vicente, foron ao exilio trala fin da Guerra.
Pınar Karşıyaka
O Karşıyaka Basket, coñecido desde 1998 por motivos de patrocinio como Pınar Karşıyaka, é un equipo profesional de baloncesto da cidade de Esmirna, Turquía. Actualmente compite na Basketbol Süper Ligi, máxima categoría do baloncesto turco, e na Euroliga. O club xoga os seus partidos coma local no Karşıyaka Arena, con capacidade para 6.500 espectadores.
Hydrosaurus amboinensis
O Hydrosaurus amboinensis é unha das tres especies do xénero Hydrosaurus, réptil autóctono de Nova Guinea e Filipinas, no Sueste asiático.
Ten a testa pequena co fociño longo, o corpo cilíndrico coa cola moi comprimida, e apéndices nos dedos dos pés que lle axudan a nadar máis eficazmente.
Do mesmo xeito que os basiliscos neotropicais, pode percorrer pequenas distancias sobre a auga antes de afundirse e seguir nadando. É semiarbóreo pero vive sempre preto de regatos.
Okara Park
O estadio Okara Park é un recinto deportivo da cidade de Whangarei (Nova Zelandia), inaugurado en 1965 e renovado en 2008, que ten unha capacidade para acoller a uns 30.000 seareiros.
O recinto emprégase principalmente para a práctica do rugby xa que é o fogar do Northland RU, equipo que compite na ITM Cup.
Copa do Mundo de Rugby 2011
Este é un dos estadios que Nova Zelandia escolleu para que se disputarann nel 2 dos encontros da primeira fase da Copa do Mundo de Rugby 2011 que o país maorí organizou entre o 9 de setembro e o 23 de outubro de 2011:
Celia Castro Fernández
Traxectoria
Residente en Lugo, é catedrática de Historia da Arte na Escola Superior de Arte e Deseño Ramón Falcón.
Gran Barreira de Coral
A Gran Barreira de Coral (en inglés Great Barrier Reef) é o máis grande arrecife coralino do mundo composto por máis de 2.900 arrecifes individuais (sen incluír os arrecifes do estreito de Torres, que se calculan en 750 nunha área de 37.000 km2),  e 900 illas nunha franxa de máis de 3.000 quilómetros sobre unha área de aproximadamente 348.000 km2. O arrecife está situado no mar do Coral, ao longo da costa do estado de Queensland no nordés de Australia.
Celia Castro Fernández
Traxectoria
Activista no campo cultural, é membro fundadora da Asociación de Amigos do Camiño de Santiago de Lugo e da Asociación de Amigos do Camiño Norte. Pertence á Sociedad Cultural Benito Prieto Coussent, que recompila e estuda as obras deste artista ribadense. Ten participado na reestruturación e montaxe do Museo Provincial de Lugo e dos de Lourenzá e Cervo.
Gran Barreira de Coral
A Gran Barreira de Coral pódese ver desde o espazo exterior e é a estrutura máis grande do mundo feita por organismos vivos. A estrutura do arrecife está composta por miles de millóns de pequenos organismos coñecidos como pólipos de coral. Pódense atopar máis de 400 especies de coral, algunhas microscópicas e outros que chegan aos 2 metros de anchura. Nas marxes externas do arrecife formanse especies viscosas con capacidade de resistir os embates das ondas, en cambio as delicadas variedades lanceoladas deben gorecerse nas augas máis tranquilas. As formas son variadas: abanico, cúpula, cornos, flor, etc. As cores oscilan entre tons rosados, fucsia, amarelos, azuis e verdes.
As augas da Gran Barreira de Coral son temperadas e soportan unha gran variedade de vida e foron seleccionadas como Patrimonio da Humanidade en 1981. Entre os arrecifes atópanse máis de 1.500 especies de peixes e crustáceos. A CNN clasificouna como unha de as sete marabillas naturales do mundo, A Queensland National Trust considerouna unha icona estatal de Queensland.
Celia Castro Fernández
Artigos
A súa actividade levouna tamén a impartir conferencias e participar en numerosas mesas redondas.
Gran Barreira de Coral
Boa parte do arrecife está protexido polo Parque mariño da Gran Barreira de Coral (Great Barrier Reef Marina Park), que axuda a limitar o impacto do uso humano, como a sobrepesca e o turismo. Outras ameaza ambientais sobre o arrecife e o seu ecosistema inclúen a calidade das augas dos ríos que desembocan nel; o cambio climático, acompañado por unha masivo branqueamento do coral, e gromos cíclicos da estrela de mar Acanthaster planci que se come o coral e estao destruíndo en enormes cantidades. Segundo un estudo publicado en outubro de 2012 pola revista científica Proceedings of the National Academy of Sciences, o arrecife perdeu máis da metade da súa cuberta de coral desde 1985.
A Gran Barreira de Coral foi coñecida e utilizada polos aborixes australianos e polos insulares do estreito de Torres, e é unha parte importante da cultura e espiritualidade dos grupos locais. O arrecife é un destino moi popular para os turistas, especialmente nas illas Whitsunday e nas zonas da Rexión de Cairns. O turismo é unha actividade económica importante para a rexión, xerando máis de 3 mil millóns de AU$ ao ano.
Un informe de marzo de 2016 afirma que o branqueo de coral estaba máis amplamente estendido do que se pensaba, afectando seriamente ás partes septentrionais da Barreira como resultado do aumento das temperaturas oceánicas. En outubro de 2016, a revista Outside publicou un obituario da Barreira; o artigo foi criticado por ser prematuro e ocultar os esforzos para reforzar a resiliencia do arrecife. En marzo de 2017, a revista científica Nature publicou un artigo mostrando que grandes seccións nun tramo de 800 quilómetros de extensión na parte norte do arrecife, morreran ao longo do ano 2016 debido ás altas temperaturas da auga oceánica, un evento que os autores atribúen aos efectos do cambio climático global.
Xeoloxía e xeografía
A Gran Barreira de Coral esténdese desde o estreito de Torres (entre Bramble Cay, a illa máis setentrional, e a costa sur de Papúa Nova Guinea ) ao norte da pasaxe sen nome que hai entre a illa Lady Elliot (a súa illa máis meridional) e a illa Fraser ao sur. A illa Lady Elliot está situada 1.915 km ao sueste de Bramble Cay.
A teoría da tectónica de placas indica que Australia se move cara ao norte a unha velocidade de 7 cm por ano, desde a Era cenozoica. Australia Oriental experimentou un período de elevación tectónica, facendo que a deriva continental movese Queensland 400 km cara ao interior. Neste período, Queensland experimentou erupcións volcánicas con importantes fluxos de basalto. Algúns destes afloramentos graníticos convertéronse en grandes illas. Tras a formación da lagoa do mar do Coral, os arrecifes coralinos empezaron a crecer no seu interior, ata fai aproximadamente 25 millóns de anos. O norte de Queensland tiña aínda augas tépedas, pero no sur dos trópicos era demasiado fría para o desenvolvemento de coral. A historia do desenvolvemento da Gran Barreira de Coral é complexa; despois de que Queensland se desprazase cara a augas tropicais, a historia está influída, en gran parte, por como fluctúan os arrecifes (crecen e retroceden) cos cambios do nivel do mar.
Os arrecifes poden aumentar nun diámetro de entre 1 a 3 centímetros por ano, e crecer verticalmente desde 1 a 25 centímetros por ano; con todo, limítanse a crecer por encima dunha profundidade de 150 metros debido á súa necesidade de luz solar e así mesmo non poden crecer por encima do nivel do mar. Cando Queensland moveuse cara a augas tropicais fai 24 millóns de anos, creceron algúns corais,  pero desenvolveuse rapidamente unha sedimentación con erosión da Grande Cordilleira Divisoria; creando deltas fluviais, sedimentos peláxicos e turbiditas, que eran condicións inapropiadas para o crecemento do coral. Fai 10 millóns de anos, o nivel do mar baixou significativamente, o que permitiu máis sedimentación. Fai aproximadamente 400.000 anos houbo un período interglacial especialmente cálido con crecidas do nivel do mar e ata 4 graos de diferenza de temperatura. miniatura|A [[illa de Heron, un atol de coral no sur da Gran Barreira de Coral.]] A terra que formaba o substrato da barreira actual era unha costa plana formada por sedimentos erosionados das montañas australianas con algúns outeiros grandes, algúns dos cales son restos dos antigos arrecifes ou, raramente, volcáns ). O Reef Research Centre, unha parte do Cooperative Research Centre, atopou depósitos de esqueletos coralinos que datan de fai medio millón de anos. O GBRMPA considera esta primeira proba para suxerir que a estrutura completa de arrecifes ten 600.000  anos de antigüidade. Segundo estima o Great Barrier Reef Marine Park Authority, as actuais estruturas de arrecifes vivos empezaron a crecer a partir das plataformas máis antigas hai uns 20.000  anos. O Australian Institute of Marine Science coincide con esta estimación e sitúa o inicio do crecemento do arrecife no período do Últumo Máximo Glacial. A ao redor desta época, o nivel do mar era 120  metros máis baixo que hoxe.
Desde hai 20.000 anos ata hai 6.000  anos, o nivel do mar aumentou constantemente. Como aumentaba, os corais podían ser máis altos que os cerros da chaira costeira. Pero hai uns 13.000 anos, o nivel do mar estaba só 60  metros máis baixo que actualmente, e os corais empezaban a crecer ao redor dos outeiros da chaira costeira, que eran entón illas continentais. Pero ao aumentar o nivel do mar, a maioría das illas continentais se mergullaron. Os corais puideron entón crecer por encima dos outeiros, formando os actuais atols e arrecifes. O nivel do mar na Gran Barreira de Coral non subiu significativamente nos últimos 6.000 anos. O CRC Reef Research Centre estimou a idade das actuais estruturas de entre 6.000 e 8.000 de anos.
Os restos dunha antiga barreira de arrecifes similar á Gran Barreira de Coral pódense atopar en Kimberley, unha rexión ao norte de Australia Occidental.
Os arrecifes de costa atópanse amplamente distribuídos, pero son máis comúns cara a parte sur da Gran Barreira de Coral, xunto ás grandes illas, por exemplo, as Illas Whitsunday. Atópanse arrecifes de lagoa na parte sur da Gran Barreira de Coral e na zona norte, na costa de Princess Charlotte Bay. Os arrecifes Cresentics son a forma máis común de arrecife na parte central do sistema da Gran Barreira de Coral, rodeando por exemplo os arrecifes da Illa Lizard. Os arrecifes Cresentic tamén se atopan no extremo norte do Parque Mariño da Gran Barreira de Coral, e os Arrecifes Swain (20-22 graos sur). Os arrecifes plans atópanse na partes norte e sur da Gran Barreira de Coral, preto do cabo York, Princess Charlotte Bay e Cairns. A maioría das illas do arrecife atópanse nos arrecifes planares.
Vaselina (homónimos)
Vaselina pode referirse a:
Gran Barreira de Coral
Ameazas medioambientais
A grande barreira de coral é chamada ás veces o máis grande animal vivo do mundo; en realidade está constituída por numerosas colonias de corais.
A ameaza máis significativa para o futuro da grande barreira de coral e doutros ecosistemas tropicais é o quecemento global. Varias das especies de corais da grande barreira viven actualmente no límite superior de tolerancia á temperatura, como demostran os embranquecementos de corais dos veráns de 1998 e 2002. Baixo o efecto das augas que fican demasiado quentes durante excesivo tempo, os corais expelen os seus responsábeis da fotosíntese e perden as súas cores, deixando á vista os seus esqueletos brancos, e morren pouco despois.
As temperaturas globais acrecidas provocan treboadas tropicais máis violentas. Estes últimos anos, os restos agricolas (e produtos fitosanitarios), particularmente provenientes das explotacións de cana de azucre, tiveron un impacto significativo. A medra do esvaimento e embranquecemento do coral destruíron longos sectores do arrecife.
As estrelas de mar Acantastar púrpura (Acantastar Planci) son predadores dos corais. Cando o sistema do arrecife non está en equilibrio, as poboacións de estrelas de mar poden aumentar perigosamente. Estas últimas décadas, varios sectores populares do arrecife foron seriamente danados polos seus ataques.
A partir do 1 de xullo de 2004, a pesca será prohibida dentro dun terzo da grande barreira de coral. Só o 4% da superficie estaba afectada pola prohibición de pescar. O ministerio australiano do medio ambiente afirma que a prohibición afectará principalmente aos pescadores de crustáceos.
Ecoloxía
miniatura|Unha variedade de corais coloridos no arrecife Flynn preto de Cairns
A Gran Barrera é a base dunha gran diversidade de vida, incluíndo moitas especies vulnerables ou especies ameazadas, algunhas das cales poden ser endémicas do sistema do arrecife.
Trinta especies de baleas, golfiños, e marsopas inventariáronse na Gran Barreira de Coral, incluíndo o rorcual alibranco, golfiños sousa, e a balea xibardo. Tamén viven alí grandes poboacións de dugongos. Máis de 1.500 especies de peixes viven no arrecife, incluído o peixe pallaso, robaliza vermella, emperador garganta vermella, e varias especies de pargos e troitas de coral. Corenta e nove especies de peixes desovan en masa, mentres que oitenta e catro especies máis desovan noutras partes da súa área de distribución. Dezasete especies de serpes mariñas viven nas augas cálidas da Gran Barreira de Coral ata unha profundidade de 50 m e son máis comúns no sur que na sección norte. Ningunha das que se atopan na área do Patrimonio Mundial da Gran Barreira de Coral son endémicas, nin están en perigo de extinción. miniatura|esquerda|[[Tartaruga mariña verde na Gran Barreira de Corall]] Seis especies de tartarugas veñen ao arrecife para criar: a tartaruga mariña verde, a tartaruga de coiro, a tartaruga mariña carei, a tartaruga mariña común, a tartaruga mariña de dorso plano, e a tartaruga mariña olivácea. A tartaruga verde da Gran Barreira de Coral ten dúas poboacións xeneticamente distintas, unha na parte norte do arrecife e outra na parte sur. Quince especies de algas localizadas en praderías mariñas atraen aos dugongos e as tartarugas, e proporcionan hábitat aos peixes. Os xéneros máis comúns de pastos mariños son de Halophila e de Halodule.
Os crocodilos de auga salgada viven en mangleirais e marismas da costa preto do arrecife.
Presenza humana
A Gran Barreira de Coral foi coñecida e usada polos aborixes australianos e as xentes das illas do estreito de Torres. Os aborixes australianos estiveron vivindo na zona durante, polo menos, os últimos 40.000 anos, e os insulares do estreito de Torres desde hai arredor de 10.000 anos. Para estes 70 ou máis grupos tribais, o arrecife é tamén un importante factor cultural.
En 1768, Louis de Bougainville atopou o arrecife durante unha misión exploratoria, mais non reclamou a zona para Francia. O 11 de xuño de 1770, o buque Endeavour capitaneado polo explorador James Cook, encallou na Gran Barreira de Coral, producíndose danos considerables. Finalmente conseguiron salvar a nave alixeirando a carga e reflotándoa durante a subida da marea. Un dos máis famosos naufraxios foi o do buque Pandora, que afundiu o 29 de agosto de 1791, morrendo 35 homes. O museo de Queensland leva feitas varias prospeccións arqueolóxicas desde 1983 para tratar de achar os seus restos. O feito de que non haxa atols no arrecife, fixo que non fora estudado suficientemente durante o século XIX. Durante este tempo, algunhas das illas coralíferas foron minadas para faceren depósitos de guano, e construíronse faros a modo de balizas ao longo de toda a Barreira, como o da illa Raine, o primeiro deles. En 1922, o Comité da Gran Barreira de Coral comezou a realizar gran parte das primeiras investigacións sobre o arrecife.
Federación Agropecuaria del Norte Galaico
A Federación Agropecuaria del Norte Galaico foi unha asociación gandeira de varias parroquias dos concellos de Riotorto, A Pontenova, A Pastoriza e Meira constituída en 1909.
Historia e características
Venancio Gavín Gallo foi un dos seus promotores e estivo á fronte das súas oficinas en Lugo dende abril de 1910. A Federación levou a cabo estudos de cultivo con sementes que traían do estranxeiro, tiña campos de experimentación e proxectaba a introdución de nova maquinaria e a fabricación industrial de queixos en réxime cooperativo. En 1911 celebrou as primeiras paradas de sementais e os primeiros concursos de gando; iniciativas que lle permitiron realizar exportacións de reses a Barcelona.
Tomás Jiménez
Tomás Jiménez Lara, en Tomelloso, Cidade Real, e un ex xogador profesional de baloncesto español. Está tamén relacionado co Val de Lemos, equipo de baloncesto da cidade de Monforte de Lemos. Cunha altura de 2,01 metros xogou un ano na liga ACB co Club Baloncesto Breogán de Lugo. Após retirarse do baloncesto adicouse a traballar como avogado en Monforte.
Traxectoria
Tomás Jiménez xogou nos seguintes equipos:
S. David Griggs
Stanley David Griggs, nado en Portland, Oregón, o 7 de setembro de 1939 e finado o 17 de xuño de 1989, foi un astronauta estadounidense que formou parte da misión STS-51-D.
Traxectoria
Griggs graduouse en ciencias pola Academia Naval dos Estados Unidos en 1962, e era máster en administración pola Universidade George Washington en 1970.
Entrou a traballar como piloto de probas na NASA en xullo de 1970. En agosto de 1979 completou o adestramento para poder ser considerado como astronauta da NASA. Participou na misión STS-51-D, pasando un total de sete días no espazo. Finou o 17 de xuño de 1979 no accidente do aeroplano que pilotaba.
Chelidonura punctata
Chelidonura punctata é unha especie de lesmas do mar, un molusco opistobranquio gasterópodo mariño da familia Aglajidae.
miniatura|esquerda|Chelidonura punctata
Vaselina (fútbol)
A vaselina, sombreiro ou globo, no contexto do fútbol, é un disparo suave con traxectoria parabólica moi curva que fai voar a pelota por riba dun ou varios xogadores contrarios, especialmente sobre o porteiro para converter un gol.
Os goles realizados facendo que o balón suba por riba do porteiro e baixe antes de entrar a portería son moi elegantes se se realizan con suavidade. Esta forma de marcar goles é especialmente característica dos futbolistas arxentinos Ariel Ortega, Gonzalo Higuaín e Lionel Messi, dos españois Raúl González e David Villa, e do dianteiro ou centrocampista ofensivo italiano Francesco Totti.
E foi perfeccionada ao máximo polo holandés Dennis Bergkamp.
Apeadoiro da Ponte Pasaxe
Ponte da Pasaxe foi un apeadoiro de RENFE no p. k. 544 da liña León - A Coruña, construído na aldea da Pasaxe, na Coruña, próximo á ponte do mesmo nome.
Historia
A degradación padecida na década de 1980, de servizos e infraestrutura ferroviaria así como a da zona, abafada entre infravivendas e a autoestrada urbana AC-12, motivou o descenso de viaxeiros e finalmente a supresión desta parada.
Sindicato de Mecánicos y Afines del Transporte Automotor
O sindicato está afiliado á Federación Internacional de Traballadores da Industria Metalúrxica (FITIM).
Kurmanjan Datka
Kurmanjan Datka (en Курманжан Датка) é un filme épico   kirguiz de 2014 dirixido por Sadyk Sher-Niyaz. Foi escollido como o candidato kirguiz para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 87ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Later...When the TV Turns to Static
Later...When The TV Turns To Static é o terceiro álbum da banda escocesa de indie rock Glasvegas, publicado o 2 de setembro de 2013 a través do selo BMG Records. O disco foi producido polo vocalista James Allan. En xeral recibiu críticas favorables, pero non pasou do número 41 das listas británicas; trátase do primeiro álbum do grupo que non entrou no top 10.
Escaleira
miniatura|dereita|Escaleiras que comunican o Campus Sur da [[USC coa Alameda de Santiago de Compostela.]] Unha escaleira é unha construción deseñada para unir diversos espazos situados en varios niveis en vertical, dividíndoo en alturas reducidas cun lugar para poñer o pé, chamadas chanzos. Poden ser fixas, transportábeis ou móbiles. A escaleira ampla, xeralmente artística ou monumental, coñécese co nome de escalinata. A transportábel ou «de man», elaborada con madeira, corda ou ambos os dous materiais, denomínase escada. A escaleira cuxos chanzos se desprazan mecanicamente chámase escaleira mecánica.
Jean-Louis Etienne
Jean-Louis Étienne, nado o 9 de decembro de 1946 en Vielmur-sur-Agout, é un médico e explorador francés coñecido polas súas expedicións árticas e antárticas, como a famosa expedición Transantártica realizada entre 1989 e 1990.
Arnaud Assoumani
Arnaud Assoumani, nado o 14 de setembro de 1985, é unha atleta paralímpico francés. Representou a Francia nos Xogos Paralímpicos de 2008 en salto de lonxitude, gañando unha medalla de ouro e conseguindo récord do mundo con 7,23 metros. Anteriormente gañara a medalla de bronce nos Xogos de 2004.
Assoumani foi estudante da prestixiosa Instituto de Estudos Políticos de París. Ten o seu antebrazo esquerdo amputado.
Firmin Lambot
Firmin Lambot, nado en Florennes o 14 de marzo de 1886 e finado o 19 de xaneiro de 1964, foi un ciclista profesional belga activo a principios do século XX, que conseguiu gañar o Tour de Francia en dúas ocasións (1919 e 1922).
Lugares de Carballo
miniatura|dereita|[[Casa do concello de Carballo.]] Galicia → Parroquias de Galicia → Lugares de Galicia → Lugares de Carballo
RAC1
Historia e características
Comezou as emisións o 1 de maio de 2000, sendo a primeira cadea de radio privada despois da desaparecida Cadena 13 en emitir 24 horas ao día integramente en catalán e, desde os inicios, o seu números de oíntes aumentaron sempre, até situarse como a emisora líder en Cataluña.
Os seus estudios están situados na Torre Barcelona, no núm. 477 da Avenida Diagonal de Barcelona. A emisora está xestionada pola empresa RàdioCat XXI, propiedade do Grupo Godó e pola cooperativa Ràdio Associació de Catalunya, herdeira da primeira emisora que emitiu en catalán durante os anos 30, Ràdio Associació de Catalunya EAJ-15. O actual director de RàdioCat XXI, e por extensión de RAC1, é Ramon Rovira.
Diego Martínez Santos
Diego Martínez Santos, nado en Avilés en 1982,é un físico e investigador galego. No 2013, gañou o Young Experimental Physicist Prize polos seus traballos no experimento LHCb do LHC, recoñecemento concedido pola Sociedade Europea de Física.
Traxectoria
Criado en Foz, estudou Física na Universidade de Santiago de Compostela e traballou como investigador posdoutoral no Instituto Nacional de Física Subatómica de Holanda. Desenvolveu o seu traballo de investigación no acelerador de partículas LHC de Xenebra (Suíza), e dirixe un grupo de análise no Laboratorio Europeo de Física de Partículas (CERN). Foi o principal responsable dun experimento no acelerador de partículas LHC de Xenebra que analizou as desintegracións dunha partícula chamada mesón Bs, cuxas conclusións cadraban co modelo estándar da Física e a súa explicación do Universo.
Sociedade Europea de Física
A Sociedade Europea de Física (en inglés, European Physical Society, EPS) é unha organización sen ánimo de lucro cuxo propósito é promover a física e o labor dos físicos en Europa. Foi creada en 1968, e entre os seus membros inclúense as sociedades nacionais de física de 42 países, e uns 3200 membros individuais. A Sociedade Alemá de Física, a maior organización de físicos no mundo, é un membro importante.
Unha das súas principais actividades é a organización de conferencias internacionais. A súa revista é Europhysics Letters; entre as súas outras publicacións inclúense Europhysics News e a European Journal of Physics. Está organizada en 11 divisións e 7 grupos.
Premios
A EPS outorga diversos premios, incluíndo o Premio EPS Europhysics, e o Premio Lisa Meitner.
Conferencias patrocinadas
A EPS organiza periodicamente as Europhysics Conferences sobre distintos campos da física e, ademais, patrocina outros eventos (Sponsored Conferences) organizados por outras organizacións afíns, como a Conferencia Internacional de Estudantes de Física en 2011.
Cipactli
miniatura|250px|Cipactli, imaxe baseada no Códice Magliabecchiano. Na mitoloxía azteca, Cipactli era unha voraz, primitiva e monstruosa criatura mariña, metade crocodilo e metade peixe. Estaba sempre famenta e en cada xunta que unía os seus dezaoito corpos había unha boca adornándoa.
Tezcatlipoca sacrificou un pé ao utilizalo como cebo para atraelo.
O seu nome tamén é o do primeiro día azteca do calenadrio sacro azteca, o Tonalpohualli.
Creación do mundo
Outra cuestión foi a creación do tempo da que se encargaron os esposos Oxmócoc e Cipactónal, así co consello de Quetzalcóatl crearon o calendario azteca que en honra da criatura constaba de 18 "meses" de vinte días (360 días en total), o primeiro deles co seu nome e dedicado a ela.
Véxase tamén
Compárese a Tiamat na mitoloxía mesopotámica, Fenrir na mitoloxía nórdica, e tamén Sedna na Mitoloxía inuit.
Malcolm in the Middle
Malcolm in the Middle é unha serie de televisión cómica da canle FOX, gañadora sete veces do Emmy, unha vez do Grammy e sete veces nomeada ao Globo de Ouro. Comezou a transmitirse no 2000 e finalizou no 2006 despois de 7 tempadas.
Música
A canción principal da serie é Boss of me, que está interpretada por They Might Be Giants.
Un soundtrack, Music from Malcolm in the Middle, foi lanzado o 21 de novembro do 2000.
Ciudad Encantada
miniatura|240px|O Tormo Alto, exemplo de erosión diferencial na Ciudad Encantada de Cuenca. A Ciudad Encantada é unha paraxe natural de formacións rochosas calcarias formadas ó longo de miles de anos. Localízase preto de Valdecabras, no termo municipal de Cuenca (España), nunha ampla zona de piñeirais da parte meridional da serranía conquense e a unha altitude de 1.500 metros. Está situada nunha leira privada á cal se pode acceder previo pago de 5€.
Foi declarada Sitio Natural de Interese Nacional o 11 de xuño de 1929. A acción da auga, o vento e o xeo fixo posible este fenómeno cárstico. A heteroxeneidade das rochas en canto á súa morfoloxía, composición química e grao de dureza é o que permitiu o desgaste desigual das mesmas polos elementos atmosféricos. Ás caprichosas e espectaculares formacións existentes hai que sumar lapiaces, dolinas e sumidoiros.
Universidade de Utrecht
miniatura|dereita|Reitorado da Universidade de Utrecht. A Universidade de Utrecht ou, en neerlandés, Universiteit Utrecht (UU) é unha universidade neerlandesa situada en Utrecht, nos Países Baixos. É unha das universidades máis antigas e máis grandes dos Países Baixos e unha das máis prestixiosas de Europa. Foi fundada o 26 de marzo de 1636, e agora acolle 29.082 estudantes e emprega a 8.614 persoas, entre elas 570 profesores a tempo completo. En 2004, 358 doutoramentos foron entregados e 7.010 artigos foron publicados. O orzamento en 2008 ascendeu a 715 millóns de euros.
O xardín da alegría
O xardín da alegría (en Saving Grace) é unha película británica do ano 2000, dirixida por Nigel Cole e baseada nun guión de Mark Crowdy e Craig Ferguson. Foi coproducida por Fine Line Features, Homerun Productions, Portman Entertainment, Sky Pictures, e Wave Pictures; e filmouse entre Londres e as vilas de Boscastle e Port Isaac, en Cornualla. Os seus protagonistas están interpretados pola actriz e actores Brenda Blethyn, Ferguson, e Martin Clunes, entre outros.
As críticas para a película foron en xeral boas e recadou sobre un $24,325,600 polo mundo adiante. Ademais a película recibiu varios premios como tamén numerosos nomeamentos.
Emitiuse na Televisión de Galicia o 2 de outubro de 2005.