cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Presidente da Nación Arxentina
Caso especial de asunción de José María Guido
Os militares golpistas terminaron aceptando a situación e convocaron a Guido na Casa Rosada para comunicarlle que sería recoñecido como presidente, en tanto e en canto comprometésese por escrito a executar as medidas políticas indicadas polas Forzas Armadas, sendo a primeira delas anular as eleccións nas que gañara o peronismo. Guido aceptou as imposicións militares, asinou un acta deixando constancia diso e foi entón habilitado por estes para instalarse co título de presidente, pero clausurando o Congreso Nacional e intervindo todas as provincias.
Gobernos de facto
esquerda|miniatura|[[Jorge Rafael Videla asumiu o 24 de marzo de 1976 tras derrocar a Isabel Perón, iniciando o autodenominado Proceso de Reorganización Nacional até 1983, última ditadura cívico-militar.]] Por mor de golpes militares de Estado que derrocaron aos gobernos constitucionais houbo presidentes militares e civís de facto en 1930-1932, 1943-1944, 1955-1958, 1962-1963, 1966-1973 e 1976-1983 que exerceron ademais das facultades propias do presidente tamén as que correspondían ao Congreso. A análise sobre a validez posterior dos seus actos levou á formulación posterior da doutrina dos gobernos de facto.
Esa doutrina foi deixada sen efecto pola reforma constitucional de 1994 (artigo 36), a que declarou «usurpadores» a quen interrompa a observancia da Constitución por actos de forza.
O artigo 29 da Constitución de 1853 tiña un artigo que consideraba a suma do poder público como «traizón á Patria», pero estaba referida aos gobernantes de iure. Por ese motivo na reforma constitucional de 1994 incluíuse o artigo 36 que di:En síntese, este artigo establece:
Atributos presidenciais
esquerda|miniatura|200x200px|Despacho presidencial, na Casa Rosada Os atributos presidenciais demostran a dignidade da Primeira Maxistratura da Nación, sendo símbolos rexidos por costume que representan ao presidente da República ante os cidadáns. Tradicionalmente son cinco: a Banda Presidencial, o Bastón de Mando, a Marcha militar Ituzaingó, o Estandarte ou Bandeira de presenza presidencial e a "cadeira de Rivadavia". A entrega dos atributos representan o momento no cal o mandatario saínte transmite a autoridade presidencial ao novo presidente. Cada presidente recibe unha banda e un bastón novos, que adoitan conservar como recordo do seu paso polo cargo unha vez que cesan nos seus mandatos.
Estandarte presidencial e Cadeira de Rivadavia
miniatura|300x300px|Cadeira presidencial A cadeira presidencial da Casa Rosada, ou mal chamada «cadeira de Rivadavia» porque se cre que a utilizou Bernardino Rivadavia, corresponde á primeira presidencia de Julio Argentino Roca. Foi comprada á Casa Forest de París en 1885 e está conformada de madeira de nogueira italiana, sendo decorada coa técnica dourado á folla, con lámina de ouro. É utilizada desde entón por todos os presidentes do país. esquerda|miniatura|Bandeira presidencial O estandarte presidencial é unha bandeira heráldica dun pano cor celeste adornado co escudo da Nación Arxentina situado na súa parte central e acompañados de catro estrelas de cinco puntas colocadas en cada un dos seus vértices, utilizada como insignia do presidente da Nación Arxentina e enarbórase no lugar en que se atopa o presidente da Nación.
Marcha de Ituzaingó
A marcha é unha peza musical só de melodía utilizada nos actos oficiais onde se presenta o presidente para indicar a súa chegada. A partitura foi atopada nun cofre, entre os trofeos de batalla tras a vitoria de Carlos María de Alvear na Batalla de Ituzaingó durante a Guerra do Brasil. Crese que foi composta polo emperador brasileiro Pedro I para o marqués de Barbacena, comandante das súas tropas, en caso dun posible triunfo en Ituzaingó. Utilizouse por primeira vez a ese efecto o 25 de maio de 1827, e, coa excepción dun interludio entre o 26 de xaneiro de 1946 e o 28 de agosto de 1959, en que a substituíu a ese efecto a marcha San Lorenzo, utilizouse desde entón.
Banda e Bastón presidencial
miniatura|Banda e bastón presidencial de [[Raúl Alfonsín]] O bastón de mando (ou vara de mando, tamén denominado manípulo) é un complemento protocolario que denota na persoa que o porta, autoridade ou mando sobre un grupo ou colectivo identitario. Dende 1983 o ourive Juan Carlos Pallarols, que provén dunha familia de artesáns cuxo taller data de 1750, confecciona o bastón que consiste nunha vara de madeira urunday (proveniente de Chaco e Misións) de noventa centímetros (de acordo coa estatura do presidente electo) cunha empuñadura de prata adornada polo Escudo Nacional e flores de vinte e catro cardos, unha por cada provincia; e tres xermolos, que representan as Illas do Atlántico Sur. Dende 1932 baixo o goberno de José Félix Uriburu até entón fabricábaos o artesán Luís Ricciardi como se estilaba: con cana de Malaca, puño de ouro 18 de quilates adornado co escudo nacional, regatón de ouro e dúas borlas.
A banda presidencial é unha cinta delgada de tea coas cores da Bandeira bordada cun sol e terminada nunha borla de fíos de ouro, que se coloca en forma cruzada atravesando o ombreiro dereito e caendo cara ao costado esquerdo, sobre a indumentaria para significar que o seu portador é titular dunha dignidade ou honra e, en tal carácter, debe ser recoñecido por todos.
Palacio presidencial
miniatura|Casa Rosada, sede de goberno da República Arxentina. O presidente ten a súa oficina na sede do Goberno, a Casa Rosada. Dende 1862, o entón presidente Bartolomé Mitre instalouse no antigo Forte de Buenos Aires, que fora residencia de gobernadores e vicerreis españois, e demais autoridades dos sucesivos gobernos patrios a partir de 1810. O seu sucesor, Domingo Faustino Sarmiento, decidiu embelecer a morada do Poder Executivo Nacional, dotándoa de xardíns e pintando as fachadas de cor rosada, co que, posteriormente, se continuou caracterizando. A construción da actual Casa de Goberno comezou en 1873, cando por decreto se ordenou construír o edificio de Correos e Telégrafos na esquina de Balcarce e Hipólito Yrigoyen. Poucos anos despois, o presidente Julio Argentino Roca decidiu a construción do definitivo Palacio de Goberno na esquina de Balcarce e Rivadavia, edificación similar ao veciño Palacio de Correos. Ambos os edificios uníronse en 1886 mediante o pórtico que hoxe constitúe a entrada da Casa Rosada que dá cara a Praza de Maio.
Residencia oficial e de verán
Dispón dunha residencia de verán na localidade de Chapadmalal (provincia de Buenos Aires), que se denomina Unidade Presidencial de Chapadmalal. A casa de Chapadmalal, construída durante o primeiro goberno de Perón, conta cunha praia privada, un miradoiro con vistas á costa e varios xardíns. Foi remodelada por última vez nos 90, durante a presidencia de Carlos Menem.
Soldo e transporte
O presidente e vicepresidente gozan dun soldo pagado polo Tesouro da Nación, que non poderá ser alterado no período dos seus nomeamentos. Durante o mesmo período non poderán exercer outro emprego, nin recibir ningún outro emolumento da Nación, nin de provincia algunha. O soldo do presidente en bruto é de 173.000 pesos arxentinos. miniatura|[[Tango 01, avión presidencial entre 1992 e 2015.]] Para desprazarse o mandatario utiliza avións que forman parte da Agrupación Aérea Presidencial:
O automóbil presidencial que actualmente se utiliza é un Mercedes Benz Vito, aínda que ten a disposición un Volkswagen Touareg e un Chrysler Town & Country
Seguridade
miniatura|Efectivos da Policía Federal Arxentina A Casa Militar é a encargada da protección do presidente e a súa familia. Con base na Casa Rosada, a Casa Militar é conducida por un oficial superior das Forzas Armadas, cuxo cargo é rotativo cada dous anos e «debe prover a seguridade do presidente, dos seus familiares directos, como tamén da Casa de Goberno, a residencia presidencial de Olivas e outros lugares de residencia transitoria que dispoña o xefe do Estado». Ten o «control operacional» de tres agrupacións principais: Coordinación, Loxística e Comunicacións; Aérea, e Seguridade e Intelixencia. Esta última integrada polo histórico Rexemento de Granaderos a Cabalo (como escolta presidencial) e a Policía Federal na súa división Custodia Presidencial (como custodia persoal do presidente e a súa familia nos desprazamentos terrestres). A Custodia Presidencial ten a súa base na Casa de Goberno e na residencia de Olivas, cuxo perímetro e sector externo están a cargo da policía bonaerense.
Escolta presidencial
miniatura|Granadero en posición firme na Casa Rosada O Escuadrón Ayacucho do Rexemento de Granaderos a Cabalo, creado en 1812 polo xeneral José de San Martín e instaurado o 15 de xullo de 1907 polo presidente José Figueroa Alcorta como escolta do presidente da Nación (até ese momento érao o Rexemento 8 de Cabalaría, que levaba o nome do xeneral Mariano Necochea e o uniforme histórico dos seus Cazadores que fixeron a campaña de Ándelos), cumpre as funcións de escolta e seguridade do Presidente da Nación na Casa de goberno, custodia os restos do Xeral Don José de San Martín no mausoleo situado na Catedral Metropolitana, o Izamiento e arrío da Bandeira Oficial da Nación na Praza de Maio e participan en todos os actos de cerimonial que se realizan na Casa de Goberno e na Catedral Metropolitana. Levan o uniforme tradicional: botas negras até o xeonllo, esporas, unha chaquetiña con peiteira adornada con botóns, sabre enfundado nun costado, pescozo ríxido e o morrión na cabeza para a famosa Escolta Presidencial. Os granaderos que realizan a custodia do ingreso presidencial e os que custodian os restos de San Martín deben pasar as dúas horas que dure a súa garda quietos e firmes, en posición de “estatua”.
Edecán presidencial
Os edecanes presidenciales son tres axudantes militares, un por cada rama das Forzas Armadas, un tenente coronel, un capitán de fragata e un vicecomodoro, que se distinguen polo cordón dourado que usan encima do uniforme, cuxa principal misión é acompañar, protexer e asistir ao presidente en todas as súas actividades oficiais e representalo nos eventos protocolarias que especificamente lles encomende. O primeiro edecán que rexistra a historia arxentina foi o capitán Juan María Escobar, quen acompañou ao presidente da Primeira Xunta, Cornelio Saavedra.
Son designados polo propio presidente, dunha lista de candidatos presentada polo Ministerio de Defensa e elaborada polas propias Forzas Armadas. No cumprimento dos seus labores, que prestan as 24 horas do día, coordinan a axenda protocolaria do presidente –deben indicar discretamente o fin dunha actividade ou unha audiencia para dar paso á seguinte–, e reciben e tramitan as instrucións que lles entrega o mandatario. Son tamén os únicos, ademais do secretario privado, que teñen acceso directo ao despacho presidencial, participan das reunións máis reservadas e coñecen con anticipación os nomeamentos que fará o Presidente, porque eles terán que situar despois ao funcionario elixido. Nos actos oficiais levan o discurso que pronunciará o presidente nun cartafol, pero tamén unha copia no peto. Ademais, deben ser discretos e estar en condicións de responder calquera pregunta do presidente. Os tres edecáns divídense o traballo por semanas, quedando un de quenda cada semana, e deben cumprir as súas funcións por dous anos. No caso de que o presidente asista a unha actividade nun recinto militar acompáñao o edecán respectivo, e para as cerimonias de Estado concorren o tres.
Postpresidencia
miniatura|350x350px|Os expresidentes [[Raúl Alfonsín, Néstor Kirchner e Cristina Fernández de Kirchner nunha homenaxe ao primeiro.]] Cada presidente unha vez terminado o seu mandato pode exercer outros cargos políticos. Algúns presidentes tiveron carreiras significativas despois de deixar o cargo. Tal é o caso de José Figueroa Alcorta que foi presidente da corte suprema, sendo o único arxentino en presidir os tres poderes, ou o de Néstor Kirchner que foi secretario xeral da UNASUR. Vicente López y Planes (Buenos Aires en 1852) e Justo José de Urquiza (Entre Ríos entre 1868 e 1870) exerceron a gobernación das súas provincias natais. Bartolomé Mitre, Julio Argentino Roca, Hipólito Yrigoyen, Marcelo Torcuato de Alvear, Arturo Frondizi, Juan Domingo Perón, Raúl Alfonsín e Néstor Kirchner exerceron o liderado dos seus respectivos partidos políticos e mesmo se presentaron a eleccións novamente, algúns reelixidos con éxito como Roca en 1898 e Perón en 1973, e outros presidentes serviron no Congreso despois de abandonar a Casa Rosada como Carlos Pellegrini, Carlos Menem e Cristina Fernández de Kirchner.
Os exmandatarios e exmandatarias posúen tras terminar o seu mandato a protección vitalicia da Policía Federal Arxentina e perciben unha asignación mensual vitalicia equivalente ao soldo dun xuíz da Corte Suprema, segundo a Lei 24.018. Ao falecer, a pensión pasa á viúva ou viúvo que cobrará o 75% pero terá que renunciar a toda pensión estatal. Para o goce destes beneficios, deben residir dentro do territorio arxentino. Arturo Illia e Raúl Alfonsín doaron todos os seus anos de xubilación á caridade.
Tras os seus falecementos, os presidentes reciben homenaxes como decretar tres días de duelo nacional, e o funeral de estado, e as súas familias doan as súas pertenzas do mandato a museos como o Museo Casa Rosada (creado do antigo Museo Presidencial Casa Rosada) cuxa colección está conformada por obxectos persoais, retratos, esculturas e documentos dos que ocuparon o cargo de «presidente» e obxectos referentes ao contexto social, económico e político de cada etapa presidencial, incluíndose presidencias recentes, e o Museo Histórico Sarmiento. esquerda|miniatura|320x320px|Busto de [[Bartolomé Mitre.]] Como modo de homenaxe, toda persoa que exerceu a primeira magistratura é retratada en mármore de Carrara e depositada no Vestíbulo de Honra da Casa Rosada xunto a todos os presidentes arxentinos excepto os de facto, desde Cornelio Saavedra e Bernardino Rivadavia até Néstor Kirchner (os bustos que faltan son María Estela Martínez de Perón, Carlos Menem, Fernando de la Rúa, Adolfo Rodríguez Saá e Eduardo Duhalde. Cristina Fernández de Kirchner debería ser agregada a partir do ano 2023). Os primeiros bustos expostos nese salón foron realizados entre 1883 e 1884, encargados polo presidente Jullo Argentino Roca. Data daquela época a tradición de agregar o busto dos primeiros mandatarios logo de que finaliza o seu período de mandato. Estes bustos estiveron situados inicialmente nos Recintos Presidenciais do primeiro piso, pero en 1973, durante a presidencia de Alejandro Lanusse, decidiuse o seu traslado ao Vestíbulo de Honra e ditouse o Decreto 4022, que rexe a colocación dos Bustos Presidenciais, indicando que isto se fará unha vez transcorrido un lapso non menor a dous períodos presidenciais, tras a finalización do mandato correspondente. En 2016 os 28 bustos foron recolocados en forma cronolóxica, ademais as esculturas dos presidentes de facto José F. Uriburu, Pedro Ramírez e Edelmiro Farrell foron retiradas, e agregouse a de Miguel Juárez Celman, que estaba abandonada nun depósito.
Armand Lunel
Armand Lunel, nado en Aix-en-Provence o 9 de xuño de 1892 e finado en Mónaco o 3 de novembro de 1977, foi un escritor francés.
Traxectoria
Recibiu o Premio Renaudot en 1926 pola súa novela Nicolo Peccavi.
Serie 596 de Renfe
A Serie 596 de Renfe (TRDL) é unha familia de automotores rexionais diésel dun só coche dedicados a cubrir liñas de Media Distancia de Renfe Operadora. miniatura|300x300px|Un automotor S-596 estacionado en [[Estación de Ourense - Empalme|Ourense-Empalme.]] Poden acadar unha velocidade máxima de 120 km/h en tipo A e realizan servizos denominados Rexional e Rexional Exprés. Ás veces son alcumadas como Tamagochi ou Galindos polo seu pequeno tamaño. Tamén se lles alcuma como Tamagochis pola continua atención que requiren.
Historia
O nacemento desta serie responde á baixa demanda das liñas que atendían os automotores da serie 593, o que levou a que RENFE adoptara a decisión de crear un tren máis pequeno e lixeiro. En lugar de crear un novo modelo, e dado que estaban destinados a substituír a serie 593, RENFE construíu a serie 596 reformando trens da 593.
Damião Vaz d'Almeida
Damião Vaz d'Almeida, nado o 28 de abril de 1951, é un político de San Tomé e Príncipe, militante do Movemento de Liberación de San Tomé e Príncipe. Foi elixido Primeiro Ministro do seu país o 18 de setembro de 2004.
Serie 596 de Renfe
Historia
Cada unidade da serie 593 estaba composto de tres coches: dous motores extremos e un remolque intermedio. A serie 596 está composta dos motores extremos, obténdose dúas novas unidades e refugando o remolque intermedio.
A maior transformación consistiu en engadir unha cabina a cada motor polo lado no que antes estaba o remolque intermedio. Debido á escasa fiabilidade dos seus predecesores, RENFE tamén introduciu melloras no sistema de transmisión, como o autómata que coordina e sincroniza todos os movementos que afectan a engrenaxes e embragues. Ademais, modificouse a sala de viaxeiros. Toda a reforma levou a cabo no TCR de Integria en Valladolid. miniatura|200x200px|As 6 primeiras unidades reformadas tiñan un frontal semellante aos camelos 593 pero sen porta.
Servizos
Os 596 realizaron principalmente servizos denominados Rexional e Rexional Exprés, en liñas de baixa demanda (Granada-Linares-Baeza, A Coruña-Ferrol, A Coruña-Monforte de Lemos, Madrid-Chamartín-Soria, Zamora-Pobra de Seabra...) ou como tren de reforzo en liñas de maior demanda (Lleida-Pobla de Segur, Murcia-Cartaxena, Sevilla-Santa Justa-Osuna,...).
Na maioría das liñas foron relevados por trens con maior capacidade, en ocasións máis da necesaria. Posteriormente, moitos trens foron recuperados para volver prestar servizo, tanto en liñas de baixa ocupación como en novos servizos turísticos cunha decoración especial.
Río Biobío
Etimoloxía
O hidrónimo Biobío provén da voz Biu-biu (en mapuche: vuu ou viu, equivalente a 'dobre fío' ou 'cordello'), nome co cal era designado polos mapuches; tamén acostumaban chamalo Butanleuvu ou 'río Grande'. Asemade, foi chamado Ribimbi e Tuihuy polos indíxenas.
Descrición
Nace na lagoa Galletué e no lago Icalma, atopado no extremo nororiental da IX Rexión de Araucanía na cordilleira dos Andes, preto do límite internacional coa Arxentina. Dende alí, percorre gran parte da zona sur do Val Central, cruzando as provincias do Biobío e de Concepción, na VIII Rexión de Biobío. Finalmente, desemboca na cidade de Concepción.
O Biobío é o segundo río máis longo de Chile, cunha lonxitude de 380 km, e é o leito principal da terceira conca hidrográfica meirande do país (tralo Loa e o Baker). Diversos ríos de salientables, como o río de La Laja e o Malleco son afluentes do Biobío. É o río máis ancho do país, cun quilómetro por termo medio, sendo atravesado na área metropolitana de Concepción por catro pontes: Ponte Ferroviaria Biobío (1889), Ponte Juan Pablo II (1973), Llacolén (2000) e Ponte Chacabuco (2011). Até o 2010, tamén foi cruzado polo Puente Viejo (1942).
Hidrografía
O río Biobío nace na ribeira oeste da lagoa Galletué e do lago Icalma, na reserva nacional homónima. O río avanza en dirección leste e, algúns quilómetros máis adiante, o río recibe as augas da achegada lagoa Icalma. Paseniño, comeza a virar o seu curso cara ó noroeste percorrendo os vales de forma serpeante e recibindo os leitos dalgúns ríos menores, como o Lonquimay, Rahue e Ránquil. O "Alto Biobío" comeza a ficarse nas ladeiras anteriores á cordilleira, aumentando a velocidade das súas augas.
Ó internarse na depresión intermedia, o río bole entre ladeiras chás aumentando de entre 60 a 120 metros de ancho, reducindo a súa velocidade, o cal permite a navegación nalgunhas zonas. Xa no seu treito medio, desemboca o río Vergara preto de Negrete, drenando gran parte meridional da conca ó recibir augas de ríos como o Malleco e o Renaico, que constitúeen unha rede de drenaxe paralela ó Biobío en sentido noroeste da meirande parte da zona setentrional da Rexión de Araucanía.
Ó leste da cordilleira da Costa, preto das cidades de San Rosendo e La Laja, desemboca o Río de La Laja, o principal afluente do Biobío considerando o seu leito. O río continua o seu curso aumentando o ancho considerablemente chegando ós dous quilómetros ó desembocar no océano Pacífico, enSan Pedro de la Paz, Gran Concepción.
O Alto Biobío ten un réxime esencialmente nival polo que o seu leito medra no verán por mor do desxeo da cordilleira. Porén, segundo que diversos leitos pluviais se unen ó río principal, este cambia a características de réxime mixto. O leito do Biobío, medido na zona da desembocadura, acada as súas máximas cifras durante os meses de outubro e novembro, aínda que se mantén alto entre maio e setembro, decaendo notablemente entre xaneiro e abril.
Con 353 m³/s, o río Biobío é o segundo máis caudaloso de Chile detrás do río Baker, con 875 m³/s.
Rublo ruso
O rublo (en ruso рубль, rublʹ) é a unidade monetaria actual da Federación Rusa e das repúblicas autoproclamadas de Abkhasia e Osetia do Sur. Foi a moeda oficial na Unión Soviética e no Imperio Ruso.
Historia
O rublo implantouse de forma definitiva xunto coa creación do Imperio Ruso no século XVI á chegada de Iván o Terrible Durante case tres séculos conviviu con outras unidades monetarias como o denga ou a polushka. Co tempo, o rublo abriuse camiño e as restantes moedas desapareceron ou se converteron na forma coloquial de chamar a unha fracción determinada de rublo. Durante o reinado de Nicolao II, último tsar de Rusia, a polushka era o equivalente a 1/400 de rublo, e 1/2 rublo recibía o nome de poltinik. Na era soviética denominábase comunmente chiervoniets á moeda de ouro de 10 rublos. Desde a súa aparición, a centésima parte do rublo recibe o nome de kópeck.
O rublo apenas perdeu o seu valor desde a súa aparición ata a Revolución Rusa en 1917 grazas ao control autocrático dos tsares. Cando a guerra civil rusa chegou ao seu fin, Lenin decidiu, como unha das medidas da NEP, a desvalorización do rublo nun 50%. Desde 1917, o rublo foi perdendo progresivamente valor no mercado internacional ata que en 1958, o secretario xeral do PCUS Nikita Khrushchev estableceu un cambio oficial e permanente de 1,5 dólares estadounidenses por rublo. Este cambio permaneceu ata a aparición da chamada perestroika, imposta a finais da década dos anos 1980 por Mikhail Gorbachev, que esixía unha nova desvalorización. O rublo pasou a valer 1/10 do seu valor anterior en 1990.
A Barca de Barbantes
O topónimo galego A Barca de Barbantes pode referirse a:
Rublo ruso
Historia
A partir da caída da Unión Soviética en decembro de 1991, o valor do rublo veu abaixo. Todas as repúblicas integrantes da CEI (todas as que formaban a URSS fóra de Estonia, Letonia e Lituania ademais de Moldavia e Xeorxia que ingresarían máis tarde) aceptaron continuar co rublo como moeda oficial. Ucraína violaría o acordo xunto con Taxikistán (que ironicamente volvería aceptar o rublo) en primeiro lugar. Para finais 1992 tan só Belarús e Rusia utilizaban rublos, e este sufriu unha depreciación que deixou o cambio en 100 rublos por dólar. En 1993, a caída foi máxima e o valor do rublo quedou a 1000 rublos por dólar e Belarús comezou a emitir os seus propios rublos. Entre 1993 e 1997 a tremenda inflación cesou e o rublo mantivo o seu pobre valor estabilizado. En 1997 fíxose unha enorme reforma que deixou o cambio oficial a 30 rublos por dólar. Belarús volveu adoptar o rublo emitido por Rusia despois de que os seus propios rublos sufrisen unha caída tal que se chegaron a facer emisións de billetes de varios millóns de rublos. Taxikistán tamén volveu aceptar o rublo ruso logo da revalorización.
Doutra banda, en 1946 unha compañía mineira soviética instalouse nas illas Svalbard ao norte de Noruega e no interior do Círculo Polar Ártico. Esta compañía, chamada Арктикунгол (Arktikungol), emitiu unha serie de moedas de kopieika para uso exclusivo dos habitantes da illa quen, a pesar de que vivían en terras norueguesas, eran en máis dun 80% de nacionalidade soviética. Tras a caída da Unión Soviética, a compañía emitiu en 1993 unha nova serie de moedas, esta vez de rublos enteiros debido á depreciación da moeda. Outras emisións realizáronse en 1999, 2000, 2002 e 2004. Estes rublos teñen valor comercial non só nas illas Svalvard (Шпицверген - Shpitsbiergien en ruso) senón en todo o territorio ruso. Debido á súa escasa tirada, os rublos das illas Svalbard son moi apreciados polos coleccionistas.
Moedas
Existen moedas de rublos nas seguintes denominacións: miniatura|dereita|250px|[[1998 Moeda de dous rublos da Federación Rusa]]
Billetes
Os billetes en circulación en 2005 son os das denominacións que a continuación se enumeran. Cada denominación está dedicada a unha cidade rusa, polo que os motivos que se representan pertencen a devandita cidade.
Billetes do Imperio Ruso
Estes son os billetes que circulaban a finais do século XIX, principios do século XX no Imperio Ruso:
Brai, San Vicenzo de Curtis, Vilasantar
Brai é un lugar da parroquia de San Vicenzo de Curtis, no concello coruñés de Vilasantar, na comarca de Betanzos. Segundo o Instituto Nacional de Estadística a súa poboación en 2018 era de 15 habitantes (11 homes e 4 mulleres).
KHTML
miniatura|dereita|O motor KHTML no Konqueror.
KHTML é o motor de renderizado de HTML feito para o proxecto KDE. Escrito na linguaxe C++, ten licenza LGPL.
Creouse para o navegador web e xestor de ficheiros Konqueror do contorno de escritorio KDE. O motor foi adoptado en xaneiro do 2003 por Apple para o seu navegador Safari, que prometeu colaborar no proxecto devolvendo tódalas melloras que fixera neste.
O KHTML tamén é utilizado por YellowTAB, que distribúe unha distribución de BeOS.
Normas suportadas
O KHTML admite as seguintes normas:
Love (álbum de Flipper)
Love é o cuarto álbum da banda estadounidense de punk rock Flipper, publicado o 19 de maio de 2009, 19 anos despois do seu anterior álbum de estudio, American Grafishy. Love é o único álbum de estudio do grupo ata a data en contar con Krist Novoselic e as sesións de gravación tiveron lugar en Murky Slough Studios, propiedade de Novoselic.
Listaxe de cancións
Todas as cancións compostas por Bruce Loose, Ted Falconi, Krist Novoselic e Steve DePace.
Praia dos Cristais
miniatura|Panel feito de cristais acuñado co [[Nunca Máis, no carreiro de acceso á praia.]] A praia dos Cristais é un pequeno areal situado na vila de Laxe, na Costa da Morte.
A súa denominación débese a que a praia está chea de pequenos anacos de cristal, que semellan area multicolor. O vidro tirábase preto da praia e despois de se desgastar por erosión na costa foise acumulando nesta, xa que é unha zona de deposición. A praia ten un pequeno varadoiro que serve de refuxio para pequenas embarcacións e un palco de pedra onde se realizan actividades culturais coma o solpor poético. Preto da praia hai un miradoiro e o faro da Insua.
Nesta praia rodouse a serie Mareas vivas da TVG.
Por esta praia pasa a 4ª etapa da ruta de sendeirismo do Camiño dos Faros.
Sembat II Tiezerakal
Sembat II Tiezerakal (Amo do mundo) foi rei de Armenia bagrátida en Ani do 977 ao 989.
Traxectoria
Ao comezo do seu reinado Bardas Skleros, xeneral e cuñado do emperador bizantino Xoán Tzimiscés, e gobernador do thema de Mesopotamia, sublevouse (976) contra Basilio II e obtivo unha vitoria sobre os imperiais no thema de Likandos (finais do 976) supostamente gobernado por Sakhakios Brakhamios (Sahak Bahram) que sería de orixe armenia e favorable a Skleros. Este último obtivo tamén o apoio dos príncipes espoliados de Taron, Grigor e Pankratios (fillos de Ashot e netos de Gregorigos) e do seu curmán Romanos (fillo de Bagarat ou Pankratios), e tamén dun príncipe denominado Zaphraki, señor de Mokq ou Moxoene. En 978 Skleros derrotou en Amorium a Bardas Focas, enviado contra el. Bardas retirouse ao thema de Kharsianos, e despois a Sebaste onde pediu axuda ao curopalata de Klardjetia David, ao que, a cambio da axuda, lle cederon uns cantos distritos fronteirizos que foron Khaltoyarish, Tshormairi ou Tzurmere, Karin, Basean ou Fasiana, a fortaleza de Sevuk ou Mardali (hoxe Tekman), e prometéronlle tamén Harq e Apahuniq, é dicir, as terras do antigo emirato de Manazkert. David enviou doce mil homes dirixidos por Xoán Thornik e cun lugartenente de nome Djodjk, grazas aos cales Bardas Focas esmagou a Skleros na batalla de Pankalia o 24 de marzo de 979.
Reformou a cidade de Ani e no último ano do reinado empezou unha catedral (que acabou a súa irmá Katramida). Tamén construíu un mosteiro en Marmashen (un afluente oriental do Akhurean) construción encargada a Bahram Pahlavuni (foi acabado máis tarde do 994).
En 982 o seu irmán Gurgen, que recibira do pai o feudo de Tashir con Lorri como capital, (incluíndo o Tzoroget, o país do Sevordiq, os distritos de Kaien, Kaidzon, Khorkhoruniq e Bazkert (territorios denominados polos xeorxianos Somkhetia) tomou o título real (Thagavor = rei) sen que Sembat II puidese evitalo. Esta dinastía (reis Korikian de Lorri e tamén reis dos Aluanq ou Aghuans e reis de Tzoroget) durou do 982 ata a metade do século XIII. Gurgen morreu sobre o 989 e sucedeuno o seu fillo David Anholin (989-1048).
As relacións de Sembat II co seu tío Mushel rei de Kars foron tensas. A fortaleza de Shatik, que era de Mushel, foi ocupada por Sembat e Mushel pediu axuda ao curopalata de Klardjetia David (990-1001) que veu a Armenia e acampou en Bavatsdzor ao Shirak. Sembat tivo que devolver a Mushel a fortaleza de Shatik, e estableceuse a paz. Pero Mushel non quedou satisfeito e aliouse co musafírida Abul Haidja (Abelhadj) emir de Dwin e Arran. Este entrou en Vanad (Kars) pero fixo destrucións de igrexas; entón atacou ao emir de Goltn (Ordubad, ao sueste de Nakhichevan), Abu Dulaf al-Shaybani (dinastía Shaybànida de Goltn), que o derrotou e tomoulle as súas posesións armenias, principalmente Dwin e máis tarde Arran.
O emir kurdo de Ardjesh e Khelat, o marwanida Badh (Abu Abdallah al-Husain ben Daustak al-Tsharbukhti), mentres, conquistara en 983 Diyar Bakr, Mayyafariquin e Nisibe, que antes posuíran os emires búyidas ou Buwayihdes de Djibal e aproveitou as guerras dos bizantinos para fortificar Manazkert. Entón atacou e saqueou Mush no Taron e conservou Apahuniq (Manazkert) e Diyar Bakr ata a súa morte en 990 ó 991.
Sobre 987 o emir rawwádida Abul Haidja ben Rawwad (non confundir co musafírida Abul Haidja de Dwin e Arran, derrotado por Abu Dulaf e despois refuxiado en Constantinopla e devolto a Armenia, onde foi asasinado por un criado) derrotou ao emir Abu Dulaf de Goltn (este de Nakhichevan) e seguiu ata Dwin, que se lle someteu. Entón considerouse ostikan de Armenia como tempo atrás e demandou o tributo aos príncipes armenios. Sembat II, para evitar a guerra, pagou o tributo pedido e logo disto o emir volveu a Acerbaixán. En 988 o emir morreu durante unha expedición a Vaspurakan e o seu fillo e sucesor Mamlam ben Abul Haidja asinou un tratado de paz con Sembat II.
Despois do 979, canto acabou a revolta de Bardas Skleros, a política bizantina dirixiuse a prohibir o culto armenio entre os numerosos armenios do imperio, establecidos en Tracia e Macedonia, Capadocia e Cilicia entre outros lugares. Máis tarde pediuse ao patriarca Khatshik I que se unise á igrexa grega, cousa que non aceptou. En 986 Bardas Skleros volveu do seu exilio a Bagdad e proclamouse emperador en Melitene, e pediu a axuda do emir kurdo marwanida Badh, señor de Diyar Bakr, Khelat, Ardjesh e Manazkert. O emir envioulle ao seu irmán Abu Ali e numerosos soldados. Doutra banda o xeneral bizantino Bardas Focas sublevouse en Kharsian en Capadocia e tamén se proclamou emperador (15 de agosto do 987) e por unha traizón capturou a Skleros e encerrouno na fortaleza de Tyariaion (Ilghin) o 12 de setembro do 987. Os continxentes marwanidas volveron aos seus dominios pero aproveitaron para saquear territorios armenios. Niceforo Focas, fillo de Bardas, foi ao curopalato de Klardjetia e pediu axuda a David, que lle deu dous mil cabaleiros, ás ordes de dous fillos de Bagarat señor de Khaldia, probablemente dous príncipes de Taron (Romanos e un irmán) ou ben o lugartenente de David, Tshordvanel e o seu irmán; en cambio, Grigor, fillo de Ashot, da outra rama taronita, participou na loita ao lado de Constantinopla, e desembarcou con tropas en Trebisonda, que distraeron aos auxiliares xeorxianos de Focas. Entón Bardas puido ser derrotado na batalla de Abidos, nos Dardanelos, o 13 de abril do 989. Mentres os xeorxianos derrotaran a Grigor e apoderáranse de Derxene e Taron. Contra eles enviou o emperador ao patricio Xoán Portiz que gañou aos seus inimigos na chaira de Bagarich no Djerdjan (990). David de Kartli someteuse ao Imperio e prometeu que ao morrer había transferir os seus estados (Taiq ou Taoklardjetia) ao Imperio (David xa era maior e non tiña fillos): Basilio confirmou a David como curopalata.
Logo disto David enfrontouse con Bagrat III o unificador de Abiasia. Segundo o historiador armenio Asolik (non se menciona nas fontes xeorxianas) David (e o seu aliado Bagrat II Regwan de Kartli) pediu axuda ao rei de Armenia que foi con continxentes propios, do rei de Kars, do de Vaspurakan, do de Siunia e do de Aghuania e Bagrat pediu a paz. Bagrat tivo que ceder como indemnización de guerra a fortaleza de Sakhureth preto de Shamshwilde, que foi dada a Sembat (volveu a Abiasia á morte do rei).
Ao final da súa vida o historiador Asolik repróchalle unha execución inxusta dun tolo; unha alianza co emir Abul Haidja contra Abu Dulaf, e relacións coa súa sobriña, filla da súa irmá.
Sembat II morreu en 989 e sucedeuno o seu irmán Gagik I.
Sakae Osugi
Sakae Osugi (en xaponés 大杉 栄,Ōsugi Sakae), nado en Marugame (Kagawa) o 17 de xaneiro de 1885 e finado en Toquio o 16 de setembro de 1923, foi un anarquista e activista xaponés.
Traxectoria
En 1902, estudou literatura en Toquio e comezou a mostrar interese polo cristianismo e o socialismo. Sakae Osugi traduciu moitos autores anarquistas occidentais ó xaponés e participou no desenvolvemento do esperanto.
Estivo no cárcere en varias ocasións. En 1923, foi executado sumariamente xunto co seu sobriño e con Noe Ito pola policía militar xaponesa durante o "Incidente de Akamasu", tralo Gran terremoto de Kantō.
Así mesmo, foi un forte defensor da lingua internacional esperanto.
Subrexión de Äänekoski
miniatura|200px|Localización da subrexión de Äänekoski. A subrexión de Äänekoski (en finés Äänekosken seutukunta) é unha das seis subrexión da rexión de Finlandia Central. En 2017 tiña unha poboación de 22 018 habitantes.
Poboación
A seguinte táboa amosa a tendencia demográfica da subrexión cada cinco anos dende 1980.
Bernard Makuza
Bernard Makuza, nado en Butare o 30 de setembro de 1961, foi primeiro ministro de Ruanda dende o 8 de marzo de 2000 até o 6 de outubro de 2011.
Traxectoria
Previamente ao seu nomeamento como primeiro ministro, foi embaixador en Burundi e en Alemaña. Foi nomeado polo presidente Pasteur Bizimungu despois da destitución do antigo xefe de goberno Pierre-Célestin Rwigema, que fora duramente criticado pola prensa ruandesa e outros parlamentarios. Na última reorganización ministerial realizada polo presidente Paul Kagame, en marzo de 2008, Makuza foi confirmado no cargo. En outubo de 2011 foi substituído no seu cargo por Pierre Habumuremyi.
1794
Outros
Historia ano a ano
Voo 1502 de American Airlines
O voo 1502 de American Airlines era un voo de adestramento da tripulación dende o aeroporto internacional Idlewild. O 28 de xaneiro de 1961 o avión esnafrouse no océano a 8 quilómetros de Montauk Point, Nova York. Os seis tripulantes a bordo do avión morreron no accidente.
Avión
O avión era un Boeing 707-123 rexistrado nos Estados Unidos como N7502A e bautizado Flagship Oklahoma. Voou por vez primeira o 2 de novembro de 1957 e foi entregado a American Airlines o 27 de xaneiro de 1958.
Francisco Romero Blanco
Francisco Romero Blanco, nado en Tállara (Lousame) o 21 de outubro de 1838 e finado en Noia o 21 de novembro de 1918, foi un médico galego.
Traxectoria
Foi catedrático de Anatomía Descritiva (1871) e reitor da Universidade de Santiago de Compostela en tres ocasións, á que representou como senador en 1896. Foi probablemente quen fixo a primeira exposición en Galicia das teorías de Darwin. Colaborou en El Eco de Santiago, El Fin del Siglo, El Zumbido, El Alcance, Gaceta de Galicia, O Tio Marcos d'a Portela e O Novo Galiciano. Empregou ás veces o pseudónimo Franrobla. Académico da Real Academia Nacional de Medicina, foi académico fundador da Real Academia Galega.
Foi pai do tamén médico Francisco Romero Molezún.
Pequeno profeta (Donatello)
miniatura|O Pequeno profeta de [[Donatello.]] O Pequeno profeta é unha obra atribuída a Donatello que data do ano 1407 e que foi erixida en mármore branco cunha altura de 128 centímetros.
Na porta da Mandorla da catedral de Santa María del Fiore, está emparellado con outro pequeno profeta atribuído principalmente a Nanni di Banco. Non está claro se estas dúas obras son os citados nos documentos de pagamento da catedral a nome de Donatello, con data de 1406 e 1408, en recompensa do traballo realizado en dúas estatuas de profetas (dos que non se describen os seus detalles). miniatura|esquerda|Imaxe dos dous pequenos profetas. Á marxe das diferenzas estilísticas entre as dúas figuras que poden deberse á inexperiencia pola xuventude do artista e por outro lado a súa semellanza con obras similares de Nanni di Banco. Hoxe en día, o profeta da esquerda que se atribúe xeralmente a Donatello, sobre a base de comparacións con outras obras desta mesma época coma o David de mármore do Bargello. Non ten os atributos dun profeta, pero a súa pose lembra a un dos anxos anunciando, que orixinalmente estaba, quizais, xunta a estatua da Virxe da Anunciación.
O feito de que a outra estatua é probabelmente obra de Nanni di Banco non é absolutamente incompatíbel cos documentos de pago, pois nese momento están ambos os dous escultores en asociación e participan na decoración da porta da Mandorla.
Jefferson Hall
Jefferson Hall, nado en Coventry é un actor inglés, o seu papel máis popular foi na serie de televisión Game of Thrones.
Traxectoria
Cursou os seus estudos dramáticos na Central School of Speech and Drama de Londres.
Meixide, Borraxeiros, Agolada
Meixide é un lugar da parroquia de Borraxeiros, no concello pontevedrés de Agolada, na comarca do Deza. Segundo o INE, no 2008 tiña 13 habitantes (6 homes e 7 mulleres), o que supón unha diminución de 3 habitantes con respecto ao ano 2000.
Fibronectina
miniatura|dereita|Fibronectina 1. miniatura|dereita|400px|Estrutura modular da fibronectina e os seus [[dominio proteico|dominios de unión.]] A fibronectina é unha glicoproteína da matriz extracelular que se une a proteínas receptoras que abranguen todo o grosor da membrana plasmática celular denominadas integrinas. É unha proteína de elevado peso molecular (~440kDa) similar ás integrinas, que se une a compoñentes da matriz extracelular como o coláxeno, fibrina, e os proteoglicanos de heparán sulfato (como os sindecanos).
A fibronectina existen en forma de dímero, e consta de dous monómeros idénticos (é un homodímero) unidos por un par de pontes disulfuro. A proteína fibronectina prodúcea un só xene situado no cromosoma 2 humano, mais o splicing alternativo dos seus pre-ARNm dá lugar a que se formen varias isoformas.
Nos vertebrados hai dous tipos de fibronectinas, que son:
A fibronectina xoga un importante papel na adhesión celular, crecemento, migración, e diferenciación celulares, e é tamén importante en procesos como a curación de feridas e o desenvolvemento embrionario. A alteración da expresión xénica da fibronectina, a súa degradación, e organización foi asociada con diversas patoloxías, como o cancro e a fibrose.
Estrutura
A fibronectina existe en forma de proteína dímera, que consta de dous cadeas polipeptídicas practicamente idénticas unidas por un par de pontes disulfuro C-terminais. Cada monómero de fibronectina ten un peso molecular de 230–250 kDa e contén tres tipos de módulos: tipo I, II, e III. Os tres módulos están compostos por dúas follas β antiparalelas; porén, os tipos I e II están estabilizados por pontes disulfuro intracatenarias, mentres que o tipo III non conteñen pontes disulfuro. A ausencia de pontes disulfuro nos módulos de tipo III permítelles despregarse parcialmente cando se aplica unha forza.
Hai tres rexións de splicing variable ao longo do protómero de fibronectina. Na fibronectina celular poden estar presentes un ou ambos os módulos do tipo III "extra" (EIIIA e EIIIB), pero estes nunca aparecen na fibronectina do plasma. Entre III14–15 (módulo de tipo III 14º e 15º) existe unha rexión V "variable". A estrutura da rexión V é diferente da dos módulos de tipo I, II, e III, e a súa presenza e lonxitude pode variar. A rexión V contén o sitio de unión para as integrinas α4β1. Está presente na maior parte da fibronectina celular, pero só unha das dúas subunidades do dímero de fibronectina do plasma conteñen unha rexión V.
Os módulos están dispostos en varios dominios funcionais e de unión a proteínas ao longo de toda a lonxitude do monómero de fibronectina. Hai catro dominios de unión á fibronectina, por medio dos cales a fibronectina se asocia con outras moléculas de fibronectina. Un destes dominios de unión á fibronectina, o I1–5, denomínase "dominio de ensamblaxe", e é necesario para a iniciación da ensamblaxe da matriz de fibronectina. Os módulos III9–10 corresponden ao "dominio de unión á célula" da fibronectina. A secuencia RGD (Arg–Gly–Asp) está situada en III10 e é un sitio de adhesión celular a través das integrinas α5β1 e αVβ3 da superficie celular. O "sitio de sinerxía" está en III9 e ten unha función na modulación da asociación da fibronectina coas integrinas α5β1. A fibronectina tamén contén dominios para unión á fibrina (I1–5, I10–12), ao coláxeno (I6–9), fibulina-1 (III13–14), heparina e sindecano (III12–14).
Tom Wolfe
Thomas Kennerly Wolfe Jr., nado en Richmond (Virxinia) o 2 de marzo de 1931 e finado en Nova York o 15 de maio de 2018, foi un escritor e xornalista estadounidense, considerado o pai do chamado novo xornalismo.
Fibronectina
Funcións
A fibronectina xoga un papel crucial na curación de feridas. Xunto coa fibrina, a fibronectina do plasma deposítase no lugar da lesión, formando un coágulo que para a hemorraxia e protexe o tecido subxacente. A medida que avanza a reparación do tecido danado, os fibroblastos e macrófagos empezan a remodelar a área, degradando as proteínas que forman a matriz do coágulo provisorio e substituíndoa por matriz similar á dos tecidos normais que a rodean. Os fibroblastos segregan proteases, como as metaloproteinases da matriz, que dixiren a fibronectina do plasma, e despois os fibroblastos segregan fibronectina celular e ensámblana na matriz extracelular insoluble. Suxeriuse que a fragmentación da fibronectina polas proteases promove a contracción da ferida, un paso fundamental para a curación de feridas. A fragmentación da fibronectina expón en maior medida a súa rexión V, que contén o sitio para a unión da integrina α4β1. Estes fragmentos de fibronectina crese que potencian a unión ás células das integrinas α4β1, o que lles permite adherirse e contraer enerxicamente a matriz que os rodea.
Tom Wolfe
Traxectoria
Fillo dun agrónomo e dunha deseñadora, estudou literatura e xornalismo na Universidade Washington and Lee tras rexeitar a oferta de ingresar na Universidade de Princeton. Tras graduarse en 1952 intentou dedicarse ao béisbol, mais desistiu ao declararse sen condicións para iso. Nos seus inicios colaborou en The Washington Post, Enquirer e New York Herald.
Fibronectina
Funcións
A fibronectina é necesaria para a embrioxénese. A inactivación do xene da fibronectina é letal para os embrións temperáns. A fibronectina é importante para guiar a adhesión e migración celular durante o desenvolvemento embrionario. No desenvolvemento dos mamíferos, a ausencia de fibronectina causa defectos no desenvolvemento do mesoderma, tubo neural, e sistema vascular. De xeito similar, nos anfibios en desenvolvemento a ausencia dunha matriz de fibronectina normal causa defectos no deseño do mesoderma e inhibe a gastrulación.
Tom Wolfe
Traxectoria
Afirmaba que o seu obxectivo como escritor de ficción era retratar a sociedade contemporánea de acordo ao realismo, seguindo a tradición literaria de John Steinbeck, Charles Dickens e Emile Zola, empregando técnicas adoptadas do xornalismo. De feito, as primeiras obras de Wolfe consistían en ensaios críticos e ata 1987 non escribiu a súa primeira novela, The Bonfire of the Vanities. Respecto a esta novela e a A Man in Full comentou que ambas afirmaban a necesidade de novelas que xurdan do realismo, e no seu caso, as súas propias raíces proviñan dunha procura coidadosa ou da reportaxe, dando importancia ao ambiente social das súas personaxes como como medio para explicar as súas ideas e condutas, explorando os temas do sexo, a raza, o diñeiro e a ideoloxía como elementos divisorios e ao mesmo tempo integradores da sociedade estadounidense.
Fibronectina
Funcións
A fibronectina tamén se encontra na saliva humana normal, onde axuda a impedir a colonización da cavidade oral e farinxe por bacterias potencialmente patóxenas.
Ensamblaxe da matriz
A fibronectina celular ensámblase formando unha matriz extracelular fibrilar insoluble nun proceso complexo mediado por células. A ensamblaxe da matriz de fibronectina empeza cando as células (xeralmente fibroblastos) segregan os dímeros de fibronectina compactos solubles. Estes dímeros solubles únense a receptores de integrinas α5β1 da superficie celular e axudan na agrupación das integrinas. A concentración local de fibronectina unida a integrinas aumenta, o que permite que as moléculas de fibronectina unidas interaccionen máis doadamente con outras. Despois, fibrilas curtas de fibronectina empezan a formarse entre as células adxacentes. A medida que avanza a ensamblaxe da matriz, as fibrilas solubles convértense en fibrilas máis grandes insolubles que constitúen a matriz extracelular.
Tom Wolfe
Traxectoria
A obra de Wolfe pasou por varias etapas marcada nos anos sesenta por unha defensa da chamada cultura pop e nas décadas seguintes por radicais polémicas contra o narcisismo dos anos oitenta e atacando politicamente os liberais, así como cuestionando o mainstream intelectual estadounidense en aspectos como a arquitectura, a arte moderna ou a propia literatura. En 2001 recibiu a National Humanities Medal.
Fibronectina
Papel no cancro
Varios dos cambios morfolóxicos observados nos tumores e liñas celulares derivadas de tumores foron atribuídos á diminución da expresión da fibronectina, ao incremento da degradación da fibronectina, e á diminución da expresión dos receptores para a unión de fibronectina, como as integrinas α5β1.