cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Atol Toke
século 20 ao presente
En 1914, o Imperio xaponés ocupou as Illas Marshall, e transferiu as propiedades do goberno alemán ás súas, incluíndo Toke. Do mesmo xeito que os alemáns antes que eles, a administración colonial xaponesa non tratou de explotar o atol, e o norte das Illas Marshall continuaron como zonas para cazar e pescar sen ser molestado. Tras o final da segunda guerra mundial, quedou baixo o control dos Estados Unidos, como parte do Territorio en Fideicomiso das Illas do Pacífico, ata a independencia das Illas Marshall.
right | 400px | O patrón de choiva da [[Castle Bravo]] O atol Toke estaba dentro da zona de contaminación radioactiva da proba nuclear Castle Bravo.
Hasan Rashid
Abū l-Hasan Rāshid ibn Sulaymān al-Bilyānī (en árabe أبو الحسن راشد بن سليمان البلياني) foi un poeta andalusí do século XI. Considérase que naceu en Villena (Alacant), aínda que non se sabe con total seguridade. Escribiu tanto prosa como poesía. Tamén, foi secretario do emir de Murcia, Abu Abd al-Rahman Ibn Tahir, quen tamén compuxo poesía. Aínda que non hai datos sobre a súa morte, crese que tivo lugar en Murcia.
Da súa obra temos estes dous fragmentos, recollidos en Al-Mugrib fī ḥulā al-Magrib de Ibn Sa'īd al-Magribī:
Faro do cabo Cee
O faro do cabo Cee, tamén coñecido como faro de Cabo C ou faro do cabo de Corcubión,  é un faro galego situado no cabo de Cee, no concello de Corcubión, na provincia da Coruña. Comezou a funcionar por vez primeira o 31 de xullo de 1860.
Características
O faro está constituído por unha construción de planta cadrada de 100 m² con tellado a catro augas. Sobre o muro sur da casa álzase unha torre, de sección octogonal e case seis metros de altura, rematada por un balcón que alberga a lanterna que fai de faro.
Luciu por primeira vez no ano 1860, cun plano focal a sete metros do chan e a vinte e cinco sobre o mar, cunha lámpada de aceite a émbolo. Vinte anos despois foi engadida unha lámpada para petróleo con mecha que en 1934 se substituíu por unha instalación automática. Esta nova instalación está composta por unha chama con destellador AGA, válvula solar e queimador.
A súa luz non só sinala a terra, senón os perigos que supoñen as illas Lobeiras e as do Carrumeiro Grande ou Vello e o Carrumeiro Chico, Pequeno ou Novo.
Nogueira de Arriba, Nogueira de Miño, Chantada
Nogueira de Arriba é un lugar na parroquia de Nogueira de Miño, do concello de Chantada, na comarca de Chantada, pertencente a provincia de Lugo.
Gorís, Lamela, Silleda
Gorís é un lugar dentro da parroquia de Lamela no concello de Silleda, provincia de Pontevedra. No ano 2007 tiña 66 habitantes, 30 homes e 36 mulleres.
Tibia
A tibia é un óso humano longo que ocupa a parte interna da perna. Recibe o nome vulgar de canela.
Funcións
Ademais da función de sostén, contribúe á mobilidade do xeonllo e á do nocello.
Articulacións da tibia
Ademais das xa mencionadas do nocello e o xeonllo, están as articulacións tibio-peroneas.
Ibn Said al-Maghribi
Alī ibn Mūsà ibn Sa'īd al-Magribī (en علي بن موسى بن سعيد المغربي‎), nado en Alcalá la Real  en 1213 en finado en Tunes ou Alepo en 1275 ou 1286, foi un historiador, xeógrafo e compilador de poesía que viviu en al-Ándalus. Sufriu o exilio andalusí, polo que creceu en Marrakech, aínda que estudou en Sevilla. Ao longo da súa vida residiu ademais en Tunes, Alexandría, O Cairo, Xerusalén e Alepo, entre outras cidades.
É autor de dúas célebres antoloxías biográficas de poetas de al-Ándalus e o Magreb Al-Mugrib fī ḥulā al-Magrib (O extraordinario sobre as xoias de Occidente) e Kitāb rāyāt al-mubarrizīn wa-gāyāt al-mumayyizīn (Libro das bandeiras dos campións). Este libro evidencia o importante que era a poesía amorosa na educación andalusí, e recolle un dos poucos restos históricos de amor entre homes da época. Este tipo de poesía tivo unha grande influencia nas ideas da cabalería da Europa medieval, aínda que a cabalería europea estaba estritamente limitada no amor entre homes e mulleres.
En 1250 publicou Kitāb al-Jugrāfīyā (Libro da Xeografía) no que integra as experiencias das súas viaxes por todo o mundo islámico e as costas do Océano Índico. Ibn Sa'īd tamén visitou Armenia e estivo na corte de Hulagu entre 1256 e 1265.
Nauplio (bioloxía)
250px|miniatura|Larva nauplio dun [[decápodo.]]
A larva nauplio (tamén chamada nauplius) é a primeira larva característica dos crustáceos.
Etimoloxía
No nome nauplio foille aplicado a este tipo de larvas por Claus en 1858, en referencia a Nauplio, fillo do deus Poseidón e de Amimone, filla de Dánao e que, segundo a mitoloxía grega foi o fundador da cidade de Nauplia, aínda que algúnas atribúenlle o feito a O. F. Müller.
Morfoloxía
Un ocelo mediano, ou ollo nauplius, e un labro que oculta a boca, completan a súa descrición anatómica.
Partes do corpo
No corpo dun nauplius distínguense:
O tórax e o abdome aínda non se desevolveron.
Bioloxía
Este tipo de larva pode desenvolverse dentro do ovo o ser de vida libre. Cando é de vida libre, pode, ou non, alimentarse, sendo habitual que pase este estado reabsorbendo substancias de reserva (sen alimentación activa); de feito, en moitos casos non ten desenvolvido aínda o tubo dixestivo nin aberta a boca ao exterior.
Ao seren larvas dun crustáceo, para creceren necesitan mudas (écdise). A medida que van mudando e desenvolvéndose van incorporando segmentos entre as mandíbulas e a rexión final do corpo, o telson. A estes estados adoita denominárense metanauplius, ou tamén se poden nomear asignando números romanos detrás do termo nauplius como, por exemplo, nauplius I, nauplius IV, etc.
Articulacións tibio-peroneas
As articulacións tibio-peroneas son dúas articulacións por perna, unha superior e outra inferior.
Nauplio (bioloxía)
Usos
Os nauplios, ao igual que outras larvas de pequeno tamaño, utilízanse en acuicultura (piscifactorías), sendo á súa vez obxecto de cultivo (nos chamados cultivos auxiliares). Utilízanse na alimentación de peixes nas súas primeiras fases de crecemento, dado o seu alto valor en proteínas, e na doutras especies de interese comercial. Unha característica importante desta fonte de alimento é que ao encontrarse xeralmente nun ambiente salino, existe menor posibilidade de inclusión parasitaria.
Articulacións tibio-peroneas
Ligamentos da articulación
Hai tres ligamentos por articulación:
Mecánica funcional
Ambas son dúas pequenas artrodias con movementos de deslizamento pouco importantes.
Silva, Santaballa, Vilalba
Silva é un lugar da parroquia de Santaballa, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
L'Aquila
L'Aquila é a cidade capital dos Abruzos, rexión no centro de Italia, cunha poboación de 73.150 habitantes, e capital da provincia de L'Aquila. Aínda que está a menos de dúas horas con coche desde Roma, a cidade (rodeada de muros medievais) aínda non se viu influenciada polo turismo. L'Aquila alberga moitas industrias electrónicas.
Na madrugada do 6 de abril de 2009 foi o epicentro dun terremoto de 6,3 grados na escala de magnitude de momento, que provocou a morte de 294 persoas e deixou feridos a máis de 1.500 en toda a rexión dos Abruzos.
Mondariz, Mondariz
Santa Baia de Mondariz é unha parroquia que se localiza no concello pontevedrés de Mondariz. Segundo o padrón municipal de 2013 tiña 1.426 habitantes (715 mulleres e 711 homes), distribuídos en 9 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 1.493 habitantes.
L'Aquila
En xullo de 2009 a localidade acolleu o 35º Cumio do G8.
Fraccións
Aquilio, Aragno, Arischia, Assergi, Bagno, Bazzano, Camarda, Cansatessa, Casaline, Cermone, Cese, Civita di Bagno, Colle di Preturo, Colle di Sassa, Colle Roio - Poggio di Roio, Collebrincioni, Collefracido, Coppito, Filetto, Foce, Forcelle, Fossa, Genzano, Gignano, Monticchio, Onna, Paganica, Pagliare di Sassa, Pescomaggiore, Palombaia, Pettino, Pianola, Pile, Pizzutillo, Poggio Picenze, Poggio Roio, Poggio Santa Maria, Pozza di Preturo, Pratelle, Preturo, Ripa, Roio Piano - Poggio di Roio, San Demetrio Ne'Vestini, San Giacomo alto, San Giuliano, San Gregorio, San Leonardo, San Marco Di Preturo, San Martino di Sassa,san pio delle camere, Santa Rufina, Sant'Angelo, Sant'Elia, Santi, San Vittorino, Santi, Sassa, Tempera, Torretta, Valle Pretara, Vallesindola, Vasche.
Lugares de interese
Algúns lugares de interese son: A Rocca, un forte español do século XVI; construído baixo a dirección do enxeñeiro valenciano Pedro Luis Escrivá, a basílica románica de Santa María de Collemaggio (onde foi coroado e soterrado o Papa Celestino V); a basílica de San Bernardino; e a Fontana medieval dos 99 chorros (aínda non se sabe de onde provén a auga) que conmemora aos 99 pobos que se di que estableceron a cidade. A Fontana Luminosa é outro lugar de interese, unha escultura de dúas mulleres sostendo varios floreiros, feita durante os anos 30.
Nos arredores da cidade hai ruínas romanas (Amiternum), antigos mosteiros, e numerosos castelos. O máis coñecido de eles é o de Rocca Calascio, que é o castelo máis alto de Italia e un dos máis altos de Europa. Tamén hai pistas de esquí no Gran Sasso d'Italia, o maior dos Apeninos.
Salgueiros, Quembre, Carral
Salgueiros é un lugar da parroquia de Quembre no concello coruñés de Carral na comarca da Coruña. Tiña 14 habitantes no ano 2016 segundo datos do INE dos cales 6 eran homes e 8 eran mulleres.
Trota de Salerno
Trota de Salerno nada en Salerno e que viviu ao longo do século XII, foi unha doutora italiana que escribiu varios traballos influentes de medicina feminina, sendo o máis importante deles Passionibus mulierum curandorum, tamén coñecido como Trotula major.
Traxectoria
Pouco se sabe acerca da vida de Trota. Pénsase que foi profesora de medicina da Escola Médica Salernitana (que foi o primeiro centro médico sen conexión coa igrexa e é considerada por algúns autores como a primeira universidade europea) que aceptaba mulleres como profesoras e alumnas. Os seus libros céntranse nos problemas médicos das mulleres, incluíndo a menstruación e o parto. Os seus escritos reflectiron ideas moi avanzadas para o seu tempo: un exemplo é o seu apoio a que se lles subministrasen opiáceos ás mulleres durante o parto para mitigar a dor, unha práctica que entón era perseguida polas autoridades. Tamén afirmaba que os impedimentos á concepción podían ser debidos tanto ás mulleres como aos homes, en claro contraste coa arraigada crenza de que a esterilidade dunha parella sempre era debida á muller. Por outro lado, o seu traballo tamén estaba influído polas ideas da súa época: sostiña que ―a causa do pecado orixinal provocado por Eva―, as mulleres eran por natureza máis susceptíbeis de enfermar, e por iso precisaban dunha maior atención médica.
miniatura|Ilustración do manuscrito Passionibus mulierum, de Trota.
A primeira das súas obras, e máis coñecida é un tratado de xinecoloxía e obstetricia, Trotulae curandarum aegritúdinum mulierorium ante et post partum, máis coñecido como Passiónibus mulierum curandorum (‘curación das doenzas das mulleres’), de sesenta capítulos, no que se trata a menstruación, a concepción, o embarazo, o parto, o control da natalidade, ademais de diversas enfermidades xinecolóxicas e doutro tipo, así como dos seus remedios. Tamén se coñece este tratado como Trotula maior ou simplemente como o Trótula e usouse como texto obrigatorio de medicina nas universidades até o século XVI, sufrindo multitude de plaxios ao longo dos séculos. A outra obra é un tratado sobre a cosmética, así como do coidado da pel e a hixiene como prevención de enfermidades chamada Ornatu mulierum, tamén coñecida como Trótula minor.
miniatura|O tratado De ornatu mulierum.
Aínda que se pensa que morreu anciá na súa cidade natal, nada se coñece con exactitude acerca da morte de Trota. A creación das universidades desde o século XII, onde só se permitían estudantes masculinos, excluíu as mulleres da educación superior e os mestres universitarios procuraron minimizar os traballos ou incluso ignorar a existencia destas médicas pioneiras anteriores, que chegaron a exercer un traballo logo reservado en exclusiva aos homes até finais do século XIX. Algúns estudosos chegaron a dubidar de que fose unha muller, e outros até mantiveron a opinión de que era un personaxe ficticio, polo que desde o século XV as súas obras se adoitaban atribuír a un varón, masculinizando o seu nome a Trótulo (Trotulus).
Glicolaldehido
miniatura|dereita|Estrutura química do glicolaldehido. O glicolaldehido (HOCH2-CH=O), tamén chamado 2-hidroxiacetaldehido ou 2-hidroxietanal, é a menor molécula posible que conteña á vez un grupo aldehido e un grupo hidroxilo (OH). Considérase unha diosa, a única posible, é dicir un monosacárido de dous átomos de carbono, aínda que as diosas non cumpren estritamente a definición de monosacárido.
Formación
O glicolaldehido é un intermediario na reacción formosa (formosa é a contracción de formaldehido e aldosa), que consiste na formación de azucres a partir de aldehidos.
O glicolaldehido pode formarse a partir de diversos precursores, incluíndo o aminoácido glicina.
Pode tamén formarse a partir da frutosa-6-fosfato por acción do encima transcetolase nunha variante da ruta da glicólise, chamada ruta da pentosa fosfato. Na reacción a frutosa-6-fosfato escíndese en eritrosa-4-fosfato e glicolaldehido (o cal está formado polos carbonos 1 e 2 da frutosa-6-fosfato). O glicolaldehido é transferido polo coencima pirofosfato de tiamina (especializado na transferencia de grupos aldehido) na ruta da pentosa fosfato ; o glicolaldehido permanece unido ao pirofosfato de tiamina no encima, formando o chamado glicolaldehido activo.
No metabolismo da urea pode formarse glicolaldehido. Dúas moléculas de glicolaldehido poden condensar para formar eritrosa-4-fosfato, que ingresa na vía da pentosa fosfato.
O glicolaldehido no espazo
Detectouse a presenza de glicolaldehido no espazo interestelar. Foi identificada a molécula nunha nube xigante de gas e po situada preto do centro da nosa galaxia, a Vía Láctea, e máis recentemente nunha rexión onde se están formando estrelas, o que indica que as reaccións químicas que teñen lugar no espazo orixinan moléculas orgánicas. O glicolaldehido podería ser unha molécula importante na orixe da vida, xa que pode orixinar ribosa, o azucre do ARN, ao reaccionar coa acroleína.
Caspase
Tipos de proteínas caspases
En 2009 identificáranse doce caspases nos humanos. Hai dous tipos de caspases apoptóticas: caspases iniciadoras (apicais) e caspases efectoras (executoras). As caspases iniciadoras (por exemplo, CASP2, CASP8, CASP9, e CASP10) clivan (cortan) proformas inactivas de caspases efectoras, o que causa a súa activación. As caspases efectoras (por exemplo, CASP3, CASP6, CASP7) á súa vez clivan outros substratos proteicos na célula, para desencadear o proceso apoptótico. A iniciación desta reacción en cadoira está regulada por inhibidores das caspases.
A CASP4 e a CASP5, que se sobreexpresan nalgúns casos de vitilixe e enfermidades autoinmunes asociadas causadas por variantes NALP1, non se clasifican actualmente como iniciadoras ou efectoras no MeSH, porque son encimas inflamatorios que, en concerto con CASP1, están implicadas na maduración de células T. A CASP14 non está implicada na apoptose ou inflamación, pero si no desenvolvemento das células da pel.
Cadoiro das caspases
As caspases son reguladas a nivel postraducional, asegurando que poden ser rapidamente activadas. Son sintetizadas primeiro como procaspases inactivas, que constan dun prodominio, unha pequena subunidade e unha subunidade grande. As caspases iniciadoras posúen un prodominio máis longo ca as caspases efectoras, que teñen prodominios moi pequenos. O prodominio das caspases iniciadoras contén dominios como o dominio CARD (por exemplo, as caspases 2 e 9) ou un dominio efector de morte (DED) (nas caspases 8 e 10) que permite que as caspases interaccionen con outras moléculas que regulan a súa activación. Estas moléculas responden aos estímulos que causan o agrupamento das caspases iniciadoras. Este agrupamento permítelles activarse automaticamente, para que poidan proceder á activación das caspases efectoras.
O cadoiro das caspases pode ser activado por:
480px|miniatura|dereita|Esquema das vías de [[transdución de sinais implicadas na apoptose.]]
Algunhas das dianas finais das caspases inclúen:
O papel da clivaxe do substrato polas caspases na apoptose non está claro. Porén, o ICAD/DFF45 actúa restrinxindo a CAD (DNase activada por caspase). A clivaxe e inactivación do ICAD/DFF45 por unha caspase permite á CAD entrar no núcleo e fragmentar o ADN, causando a característica escada de ADN das células apoptóticas.
En 2009, anunciouse que a caspase 1 e a 3 dos macrófagos están reguladas por p202 (unha proteína de unión ao ADN de dobre cadea) reducindo a resposta das caspases, e que a AIM2 (outra proteína de unión ao ADN de dobre cadea) incrementaba a activación das caspases.
Descubrimento das caspases e das súas funcións
Robert Horvitz estableceu inicialmente a importancia das caspases na apoptose e encontrou que se requiría o xene ced-3 para a morte celular que ten lugar durante o desenvolvemento do nematodo C. elegans. Horvitz e o seu colega Junying Yuan descubriron en 1993 que a proteína codificada polo xene ced-3 é unha cisteína protease con propiedades similares ás do encima convertidor de interleucina-1 beta de mamífero (ICE, hoxe coñecido como caspase 1), que naquel tempo era a única caspase coñecida. Despois identificáronse outras caspases de mamífero, ademais das caspases de organismos como a mosca da froita Drosophila melanogaster.
Os investigadores tomaron decisións sobre a nomenclatura aplicable ás caspases en 1996. En moitos casos, unha determinada caspase fora identificada simultaneamente por máis dun laboratorio, o que deu lugar a que se lle pouxesen diferentes nomes. Por exemplo, a caspase 3 foi coñecida como CPP32, apopaína e Yama. Por esa razón, as caspases foron numeradas na orde na cal foron identificadas. Así, o ICE foi renomeado como caspase 1. O ICE foi a primeira caspase de mamífero que foi caracterizada debido á súa semellanza co produto do xene de morte ced-3 de nematodo, pero parece ser que o papel principal deste encima é mediar na inflamación máis que na morte celular.
Para o descubrimento das caspases e outros aspectos da apoptose poden consultarse os artigos de Danial e Korsmeyer, Yuan e Horvitz, e Li et al. do número do 23 de xaneiro de 2004 da revista Cell.
Estudos recentes demostraron que as caspase proteases son tamén regulatorias de funcións non relacionadas coa morte celular, a máis notable das cales é a implicada na maduración dunha ampla variedade de células como os glóbulos vermellos do sangue e os mioblastos do músculo esquelético.
Augarrei, Canduas, Cabana de Bergantiños
Augarrei é un lugar da parroquia de Canduas no concello coruñés de Cabana de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Tiña 2 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales 1 era home e 1 era muller.
Xosé Franco Montes
José Franco Montes (en realidade José Franco Domonte), nado en Vigo o 22 de xaneiro de 1879 e finado ibídem o 31 de xullo de 1939, foi un escultor, arquitecto e político galego. miniatura|Casa do [[A Estrada|Concello da Estrada, obra do arquitecto.]]
Traxectoria
Fillo de Manuel Franco Franco (concelleiro de Vigo) e Matilde Domonte, fixo os seus primeiros estudos e bacharelato no colexio dos xesuítas de Camposancos, A Guarda. Estudou na Escola de Arquitectura de Madrid titulándose o 21 de agosto de 1903. Casou con Emérita Fernán-Díez na igrexa de Santiago de Vigo en 1915. Só tiveron unha filla, Matilde Franco Fernán-Díez, que casou co marqués da Sala de Partinico, Manuel Santiago Thomás de Carranza e de Luque-Romero. miniatura|[[Igrexa de Santa Cristina de Sabarís.]] En 1905 é nomeado arquitecto municipal de Vigo e en 1906 vicepresidente da Asociación de Arquitectos de Galicia. En 1908 funda a Cámara da Propiedade Urbana de Vigo. En 1909 é elixido secretario do Partido Liberal de Vigo e con 30 anos convértese en concelleiro do Concello de Vigo. Foi tamén deputado provincial e concelleiro honorífico da Coruña. En 1916 é nomeado arquitecto diocesano de Tui. Queda viúvo o 10 de xuño de 1936. Foi nomeado tenente de alcalde de Vigo en 1938, ostentando o cargo de alcalde en funcións de Vigo. Foi nomeado presidente do Padroado local de Formación Profesional de Vigo no mesmo ano.
Arquitecto da Real Academia de San Fernando, profesor de Máquinas da Escola de Artes e Industrias de Vigo, arquitecto municipal de Vigo e arquitecto diocesano de Tui. Foi vicepresidente e fundador da Asociación de Arquitectos de Galicia (actual Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia), fundador da Cámara da Propiedade Urbana de Vigo, secretario do Partido Liberal, concelleiro, a partir de 1910, do concello de Vigo polo Partido Liberal, tenente de alcalde do Concello de Vigo e alcalde en funcións, apartado da vida política coa chegada da II República e nomeado deputado provincial en xullo de 1939 polo goberno de Francisco Franco. Tamén foi escultor. O Concello de Vigo dedicoulle o nome dunha rúa no lugar de Lavadores.
Obra
miniatura|Casa Hermanos Suárez, 1920. A súa obra, de estilo modernista, desenvólvese dende 1904 até o final da súa vida. Entre os seus proxectos salientan:
Badenweiler
Badenweiler é unha vila-balneario localizada nos outeiros da Selva Negra, aproximadamente á mesma distancia (30 km) de Friburgo de Brisgovia e de Basilea en Suíza.
Etimoloxía
O topónimo "Badenweiler" está composta das palabras alemás "Baden" (bañar ou baño) e "Weiler" (aldea).
O nome do asentamento romano era "Aquae Villae" (cidade da auga).
William Ewart Gladstone
William Ewart Gladstone, nado en Liverpool o 29 de decembro de 1809 e finado en Hawarden o 19 de maio de 1898, foi un político liberal británico. Primeiro foi membro da Cámara dos Comúns e despois ocupou varios cargos no goberno. Foi líder do Partido Liberal nos períodos de 1866-1875 e 1880-1894, e chegou a ser Primeiro Ministro do Reino Unido en catro ocasións: de 1868 a 1874, de 1880 a 1885, en 1886, e de 1892 a 1894.
Foi un dos estadistas máis célebres da época vitoriana, rival de Disraeli, e aínda está considerado un dos máis importantes primeiros ministros que tivo o Reino Unido;   Winston Churchill citábao como inspirador.
Traxectoria
Gladstone procedía dunha familia adiñeirada, o que lle permitiu educarse no Eton College e en Oxford. Os seus primeiros pasos na política deunos en 1832 como deputado do partido conservador, entón chamado Partido Tory, no goberno bipartidista durante a época vitoriana, mais anos máis tarde deixou de ser conservador para unirse ao liberalismo (Whig), situándose a favor do libre cambio e achegándose máis á Igrexa.
De 1843 a 1845 foi ministro de comercio, e de 1845 a 1846 ministro das Colonias durante o mandato de Robert Peel, o líder da ala liberal dos conservadores. Trala morte deste, chegou a ser ministro de facenda e aproveitou para impulsar a liberación do comercio exterior durante os gobernos de Aberdeen, de 1852 a 1855, e Palmerston, de 1859 a 1865. Ese ano foi determinante para a historia política británica, xa que trala morte de Palmerston se produciu un realiñamento de partidos, fusionándose o Tory e o Whig ao Partido Liberal, e sobre todo, polo definitivo paso de Gladstone como esquerdista, ao converterse no líder de devandito partido. En 1868 convirteuse en primeiro ministro, cargo que ocupou ata 1874. Dende 1880 a 1885 volveu encabezar o gabinete, repetindo en 1886 e dende 1892 a 1894. Entre os seus labores máis importantes destacou a reapertura do exército e das universidades, suprimindo prexuízos relixiosos e privilexios económicos. Tamén estendeu o sistema de oposicións para o acceso á función pública, formou o sistema educativo, e en 1872 introduciu o voto secreto.
A Peroxa, Lamela, Silleda
A Peroxa é un lugar dentro da parroquia de Lamela no concello de Silleda, provincia de Pontevedra. No ano 2007 tiña 41 habitantes, 19 homes e 22 mulleres.
William Ewart Gladstone
Traxectoria
A crise agrícola de finais do século XIX levouno a aceptar a adquisición forzosa de novos mercados, tendo que ir en contra das súas ideas contrarias ao imperialismo. Isto foi o que provocou a ocupación de Exipto en 1882 e a entrada no Sudán en 1885.
Ditou as Leis da Terra (1870 e 1881) e a Lei de prevención de crimes de 1882 para reprimir a violencia nacionalista que colapsaba Irlanda, mais como isto non foi suficiente, impulsou o proxecto de lei Home Rule en 1886 que implicaba para este país un parlamento autónomo. Este proxecto non foi aprobado polos liberais unionistas, que pasaron ao partido conservador liderados por Joseph Chamberlain. O autogoberno de Irlanda e a oposición ao imperialismo na política exterior provocaron que fose postergado nas seguintes eleccións. Dimitiu en 1894, retirándose da política despois de que a Cámara dos lords vetase o seu último proxecto de Home Rule para Irlanda, aprobado nos Comúns. Foi sucedido por Lord Salisbury, que fora o seu rival dende a morte de Benjamin Disraeli.
En 1885 declinou a oferta dun condado que lle fixo a raíña.
Gladstone faleceu o 19 de maio de 1898 en Hawarden Castle, Hawarden, aos 88 anos. Foi coidado pola súa filla Helen que renunciara ao seu traballo para ocuparse do seu pai e da súa nai.
A Templanza, Santaballa, Vilalba
A Templanza é un lugar da parroquia de Santaballa, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Alejandro González Pascual
Alejandro González Pascual, nado na Coruña o 20 de novembro de 1930 e finado na mesma cidade o 13 de novembro de 1993, foi un pintor galego.
Traxectoria
Estudou na Escola de Artes e Oficios da Coruña, e formou parte dos colaboradores da revista Atlántida. En 1954 fixo a súa primeira exposición na galería coruñesa Lino Pérez. Casou con Blanca Docampo, construíu unha pequena casa xunto ao río Mera, e comezou a centrarse nas árbores e os troncos; desde 1959 centrou a súa actividade artística na paisaxe galega. En 1974 comezou a expoñer, participando en mostras colectivas como a de pintura galega contemporánea feita en Santiago de Compostela en 1983. Tamén fixo exposicións en Madrid e París. A súa obra está presente en diversos museos e coleccións de institucións públicas galegas.
Faleceu en 1993 na Coruña, cidade na que se celebrou unha exposición antolóxica no Kiosco Alfonso, no ano 1997. Na mesma cidade, en 2021 organizouse unha mostra retrospectiva no Museo de Belas Artes, ampliada até o 1 de abril de 2022.
Obra
Basea o seu traballo nun debuxo preciso, achegándose á neofiguración en cadros próximos ao hiperrealismo. Ten traballado con gamas case monocromas, como a de azuis intensos, grises e negros.
Na exposición retrospectiva do Museo de Belas Artes da Coruña (2021-2022), participou a súa filla Blanca González Docampo, historiadora da arte, e estableceu catro pautas temáticas segundo os seus eixes de traballo e as etapas correspondentes, distribuídas nos bloques Natureza, Bodegón, Retrato e Estudo, que se achegan a correntes e autores que influíron nel, como Picasso, o cubismo, a abstracción ou o informalismo.
Paleolítico inferior
O Paleolítico inferior é un período do Paleolítico que durou aproximadamente desde hai 2,5 millóns de anos, coincidindo coa aparición das primeiras ferramentas creadas por homínidos, até hai 120.000 anos.
Gastronomía de Portugal
miniatura|O [[bacallau, introducido na dieta dos portugueses dende o século XIV, era adecuado ás necesidades da época por ser un produto de fácil conservación.]] A gastronomía de Portugal mostra influencias mediterráneas (incluíndose na denominada dieta mediterránea) e atlánticas, destacando polo alto consumo de peixe.
Paleolítico inferior
Hai 3 millóns de anos o clima foi moito máis húmido que o actual, producíndose secas de duración variable. Durante estes períodos húmidos, a fauna era moi abundante, e é nesa época cando apareceron os primeiros grupos humanos, co Australopithecus e o Homo habilis.
Os datos de hábitat e modos de vida de Australopithecus son imprecisos, aínda que cabe supor que se desenvolvería a súa existencia nas beiras dos lagos, onde tiñan mellor asegurada a súa subsistencia.
Con respecto a Homo habilis, podemos diferenciar tres tipos de hábitat:
Aparecen xunto a Homo habilis as primeiras estruturas habitables, compostas por unha acumulación circular de pedras, sobre as que posiblemente se situarían unhas ramas.
O modo de subsistencia de Homo habilis era unha dieta a base de tubérculos, raíces e bagas.
Gastronomía de Portugal
Características
Un dos pratos principais dos portugueses é o bacallau, para o cal existen centos de receitas, como o Bacalhau à minhota ou os bolinhos de bacalhau. Xunto co bacallau, os dous pratos de peixe máis populares son as sardiñas asadas e a caldeirada. En canto á carne, os pratos típicos da cociña portuguesa inclúen carne de gando vacún, porco, cordeiro, ou polo, destacando entre os pratos de carne a feijoada, cozido à portuguesa, frango de churrasco, e a carne de porco à alentejana.
Paleolítico inferior
Distínguense os seguintes grupos de cultura: miniatura|280px| [[Bifaz achelense ]]
Gastronomía de Portugal
Características
Entre os pratos de comida rápida son característicos a francesinha do Porto, e as bifanas (porco grelado), prego (carne de vaca grelada) ou o leitão (sándwichs de leitón). Entre os pratos máis típicos da pastelería portuguesa, destacan os pastéis de Belém (ou pastéis de nata) orixinarios de Lisboa, e os ovos-moles de Aveiro. A gastronomía portuguesa é moi variada, existindo pratos típicos de cada unha das rexións. Entre os portugueses existe un culto pola boa comida, existindo, ao longo do país milleiros de restaurantes e tascas.
Os viños portugueses teñen soa mundial, sendo coñecidos xa dende o tempo dos romanos, quen asociaban o seu deus Baco. Hoxe en día, os viños portugueses son ben coñecidos internacionalmente, tendo recibido diversos recoñecementos pola súa calidade. Algúns dos mellores viños portugueses son: Vinho Verde, Vinho Alvarinho, Vinho do Douro, Vinho do Alentejo, Vinho do Dão e o Vinho da Bairrada e os doces viño do Porto, viño de Madeira e mailo Moscatel de Setúbal e Favaios. O viño do Porto é o viño portugués máis coñecido no estranxeiro, a súa rexión vitivinícola, e unha das máis antigas do mundo.
Somalia francesa
A Somalia francesa (en francés: Côte française des Somalis (Costa francesa dos somalís) e, despois, Territoire français des Afars et des Issas (Territorio francés dos Afars e dos Issas), foi unha colonia francesa (1896-1946), e logo un territorio de ultramar francés (1946-1967), situado no chamado corno de África, ao redor do golfo de Tadjoura.
O Territorio francés dos Afars e dos Isas
En 1958, a continuidade da soberanía francesa sobre o territorio foi aprobada por un referendum. Djibuti, como as Comores, non participou no movemento independentista das outras colonias francesas de África en 1960. En xullo dese ano, as antigas Somalia italiana e Somalia británica fusionáronse para formar a República Federal de Somalia, que de contado reivindicou o territorio djibutiano para crear a Gran Somalia.
En agosto de 1966, con ocasión do paso pola zona do xeneral de Gaulle, que fixo un alto no camiño en Etiopía á volta da conferencia de Phnom Penh, produciuse unha primeira manifestación independantista, que foi violentamente reprimida. Novos disturbios en setembro e outubro desde ano non foron contidos polas expulsións masivas, e unha barreira instalouse ao redor da cidade de Djibuti.
O 14 de xuño de 1967 foi promugado un novo estatuto: a Côte française des Somalis pasa a ser o Territoire français des Afars et des Issas. As responsabilidades de goberno repártenses entre o Estado, representado por un Alto Comisario, e o territorio, dirixido por un xefe do goberno elixido poloa Asemblea territorial. O seu titular foi brevemente Mohamed Kamil Mohamed, e despois por Ali Aref Burhan.
Porén, dez anos despois o nivel de violencia obriga a cuestionar a presenza francesa. Ali Aref retirouse en xullo de 1976, sendo substituído por Abdallah Mohamed Kamil e, tras un novo referéndum para optar pola independencia, o territorio logrou independizarse.
Así e todo, a dependencia colonial persistiu, polo que en novembro de 1976 a ONU exixiu a celebración dun referéndum de autodeterminación que, convocado o 8 de maio de 1977, abriu o camiño da independencia real da República de Djibuti, que foi efectiva o 27 de xuño de 1977.
Lobeznos
Lobeznos (Llobécianos en leonés) é unha localidade do municipio de Pedralba da Pradería, na provincia de Zamora. Está situado a 3,5 km de Pobra de Seabra na estrada que une esta poboación con Braganza. En 2020 tiña 28 habitantes. O seu nome derívase da abundancia de lobos no pasado.
Lingua
Os veciños son bilingües en castelán e en leonés na súa variedade seabresa.
Ligazóns externas
Lobeznos.es
50 Cent
miniatura|250px|50 Cent en 2006 Curtis James Jackson III, nado o 6 de xullo de 1975 en Nova York, máis coñecido polo sobrenome artístico de 50 Cent é un rapeiro e actor estadounidense, que se fixo famoso polos seus álbums Get Rich or Die Tryin' (2003) e The Massacre (2005) que venderon entre os dous máis de vinte e un millóns de discos.
Traxectoria
Naceu en South Jamaica, Queens, non coñeceu a seu pai e súa nai morreu cando tiña oito anos, xa ós doce anos trapicheaba con droga, pero deixouno pola música. No ano 2000 diparáronlle nove veces durante un escuro incidente, mais sobreviviu. Descubriuno o rapeiro Eminem tras sacar ó mercado o álbum Guess Who's Back? en 2002, asinou contrato con Interscope Records, coa axuda de Eminem e Dr. Dre converteuse nun dos rapeiros máis vendidos do mundo. En 2003 fundou o seu propio selo discográfico, G-Unit Records, que ten en contrato a rapeiro como Young Buck, Lloyd Banks e Tony Yayo. Tamén actuou en varios filmes, como o semiautobiográfico Get Rich or Die Tryin' de 2005, ademais de Home of the Brave de 2006, Righteous Kill de 2008 ou Escape Plan de 2013
Cadela
O termo cadela pode referirse a:
A Vesura, Santaballa, Vilalba
A Vesura é un lugar da parroquia de Santaballa, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Peroné
O peroné ou fíbula é un óso longo da parte externa da perna. Posúe unha epífise proximal, diáfise e epífise distal.
Merlene Ottey
Traxectoria
Ottey tivo a carreira máis longa dun velocista de alto nivel internacional, que rematou en 2012 coa súa participación co equipo de remudas 4×100 metros esloveno nos campionatos de Europa de atletismo de 2012, con 52 anos. Nove veces medallista olímpica, ten o récord de máis participacións (sete) de calquera atleta. Gañou catorce medallas nos campionatos do mundo, e en 2017 aínda tiña o récord de máis medallas en especialidades individuais con dez. Os seus méritos durante a súa carreira e a súa lonxevidade valéronlle ser chamada "Raíña da Pista". Ademais, a súa tendencia a lograr medallas de bronce en grandes campionatos supuxéronlle o título de "Raíña de Bronce".
101 Dalmatians (filme de 1996)
101 Dalmatians é un filme estadounidense baseado na adaptación animada de 1961 que á súa vez está baseada na novela de Dodie Smith The Hundred and One Dalmatians. Dirixido por Stephen Herek e coproducido por John Hughes e Ricardo Mestres, está protagonizado por Glenn Close, Hugh Laurie, Mark Williams, Tim McInnerny, Jeff Daniels e Joely Richardson.
Raymond Kurzweil
Raymond Kurzweil, nado en Queens (Nova York) o 12 de febreiro de 1948, é un pioneiro nos eidos do recoñecemento óptico de caracteres (OCR), síntese de texto-voz, das tecnoloxías para o recoñecemento da fala e dos instrumentos electrónicos de teclados. É autor de varios libros sobre intelixencia artificial e transhumanismo, entre eles: A era das máquinas intelixentes (The Age of Intelligent Machines) e A Singularidade está próxima: cando os humanos sobrepasen a bioloxía (The Singularity Is Near: When Humans Transcend Biology.
Traxectoria
Ray (como é coñecido familiarmente) Kurzweil naceu e criouse en Queens, Nova York. Cando tiña doce anos escribiu o seu primeiro programa informático no que analizaba patróns de composicións musicais. Con este proxecto gañou o primeiro premio dunha feira internacional de Ciencia, sendo un dos 40 “talentos” que puideron visitar ó presidente Lyndon Johnson. Na súa xuventude foi un ávido lector de ciencia ficción. En 1970, ós vinte e dous anos, licenciouse no MIT en ciencias computacionais e literatura.
Kurzweil e o seu equipo foron os creadores do primeiro recoñecedor óptico de caracteres de calquera tipo de fonte, do primeiro lector-conversor de letra impresa a voz para cegos, o primeiro escáner CCD flat-bed, o primeiro sintetizador de texto-voz completo, e combinaron estas tres tecnoloxías no que foi a primeira Máquina Lectora Kurzweil (a KRM) texto-fala para cegos. A KRM foi presentada nunha rolda de prensa o 13 de xaneiro de 1976 cuberta polos máis importantes medios de prensa e televisión americanos. En 1980 Kurzweil vendeu a súa compañía a Xerox que viu no escáner e na tecnoloxía OCR o camiño cara á electrónica. En 1982 creou Kurzweil Music Systems que desenvolvería con Stevie Wonder como asesor musical o primeiro instrumento de síntese musical electrónica capaz de recrear o son do piano de cola e outros instrumentos orquestrais. Grazas á tecnoloxía desenvolvida, calquera rapaz pode dende aquela tocar todos os instrumentos dunha banda de rock ou dunha orquestra dende o seu cuarto. En 1990 vendería esta empresa a unha importante compañía coreana de instrumentos, a Young Chan.
Pereira de Abaixo, Pereira, Chantada
Pereira de Abaixo é un lugar na parroquia de Pereira, do concello de Chantada, na comarca de Chantada, pertencente a provincia de Lugo. No ano 2011 tiña 11 habitantes segundo datos do INE e do IGE deles 6 eran homes e 5 eran mulleres.
Raymond Kurzweil
Traxectoria
Ó mesmo tempo que fundara a empresa de sistemas musicais Ray Kurzweil tamén comezara a Kurzweil Applied Intelligence en 1982 co obxecto de desenvolver o recoñecemento de voz a través do computador. Froito da investigación neste terreo introduciu o primeiro sistema de recoñecemento lingüístico comercializado cun vocabulario extenso. A empresa foi vendida en 1997 a Lernout & Hauspie (L&H).
En total, Kurzweil é o fundador de nove empresas nos campos do OCR, da síntese electrónica de música, do recoñecemento da fala, da tecnoloxía de lectura, de realidade virtual, de simulación médica, investimento fincanceiro e arte cibernética.
Tamén é o creador dunha alter ego de 25 anos, Ramona, coa que actúa virtualmente para ilustrar as posibilidades dos computadores para a interacción interpersoal. Este proxecto inspirou a trama da película S1mOne.
Filosofía
Como experto que é en tecnoloxías de sistemas de sinal e en intelixencia artificial, Ray Kurzweil pertence ó grupo de tecnólogos que tende a mostrarse optimistas con relación ó desenvolvemento da civilización humana. Kurzweil cre firmemente na posibilidade do melloramento humano a través dos avances científicos e técnicos. Neste sentido, subscribe posicións futuristas favorables ó estudo desprexuizado da intelixencia artificial.
Segundo a súa visión do futuro da humanidade, a fusión dos humanos e das máquinas é inescapable de maneira que nun futuro próximo poderiamos asistir, segundo as súas predicións, á supresión das barreiras entre o biolóxico e o artificial. A súa crenza sostena na expansión exponencial do coñecemento. O propio ritmo de cambio dese crecemento exponencial dirixirá, segundo a súa teoría, o noso destino colectivo independentemente da miopía que amosemos, de que nos aferremos ó pasado ou de que queiramos ou non cambiar. A nosa evolución biolóxica, segundo Kurzweil está a piques de ser suplantada pola nosa evolución tecnolóxica.
Segundo as previsións de Kurzweil estamos a asistir nos comezos do século XXI á saída dun mundo no que a bioloxía humana aínda nos é próxima e estamos entrando na era posthumana na que os coñecementos de bioquímica, neuroloxía e cibernética nos permitirán reconstruír totalmente os nosos corpos e mentes. A idea central é que as novas tecnoloxías cambiarán radicalmente o que significa ser "humano". A súa última posición con relación ás máquinas e a tecnoloxía é máis precavida cá dalgún dos seus colegas tecnofilicos, achegándose en certa maneira á tradición distópica que imaxina un futuro non só dominado por máquinas e subordinado a elas senón a propia desaparición do espírito humano.
Premios e recoñecementos
Ray Kurzweil recibiu numerosos premios e recoñecementos públicos. No 2002 foi postulado para o Vestíbulo da fama de Inventores Nacionais establecido pola Oficina de Patentes dos Estados Unidos. Recibiu o Premio Lemelson-MIT dotado con 500,000$, o maior premio americano dos relacionados coa innovación e a invención. Recibiu así mesmo a Medalla Nacional da Tecnoloxía de 1999, de mans do Presidente Bill Clinton nunha cerimonia celebrada na Casa Branca. É doutor “honoris causa” por 12 universidades e recibiu 7 premios nacionais e internacionais polos seus filmes. The Age of Spiritual Machines foi traducida a 9 linguas.
Cadalso, Cantabria
Cadalso é un casarío do concello de Valderredible en Cantabria conta cunha soa casa e 3 habitantes (2004), a súa igrexa é rupestre, unha ermida dedicada á Virxe do Carme instalada nunha cova de 12 metros cadrados que recibe luz a través da porta de por unha fiestra aberta na rocha. O culto iniciouse durante a época visigoda e o culto cristián mantívose durante a etapa musulmá.
Serantes
O topónimo Serantes pode referirse a:
Amais, como apelido pode referirse a:
Íñigo Larrinaga
Íñigo Larrinaga, nado o 4 de abril de 1968 en Bilbao, Biscaia, é un actor vasco principalmente coñecido por interpretar o papel de Koldo na serie de televisión Goenkale.
Rudolf Kárpáti
Rudolf Kárpáti (en húngaro: Kárpáti Rudolf), nado en Budapest o 17 de xullo de 1920 e finado na mesma cidade o 1 de febreiro de 1999, foi un músico militar e tirador de esgrima húngaro, gañador de seis medallas olímpicas de ouro.
Íñigo Larrinaga
Ligazóns externas
Ainhoa Aierbe
Rudolf Kárpáti
Traxectoria
Militar profesional, estudou violín no conservatorio e musicoloxía na universidade, foi membro das seccións de esgrima do Vasas SC e do Budapest Honvéd compatibizándoo co posto de instrutor musical na Academia Militar Central. Participou, aos 28 anos, nos Xogos Olímpicos de 1948 celebrados en Londres, gañando a medalla de ouro na proba de equipos de sabre, competición que gañou de novo nos Xogos Olímpicos de 1952 de Helsinqui nos Xogos Olímpicos de 1956 de Melbourne e nos Xogos Olímpicos de 1960 de Roma. Tamén gañou a competición de sabre individual nas edicións de 1956 e 1960.
Valdeolmillos
Valdeolmillos é un concello español da provincia de Palencia (Castela e León). A súa poboación é de 67 habitantes (INE 2012).
Santa Cristina, Lamela, Silleda
Santa Cristina é un lugar dentro da parroquia de Lamela no concello de Silleda, provincia de Pontevedra. No ano 2007 tiña 32 habitantes, 13 homes e 19 mulleres.
Manuel Aenlle Losada
Manuel Aenlle Losada, finado en Trabada o 23 de outubro de 1900, foi un perito agrícola e político galego.
Traxectoria
Perito agrícola. Militante do Partido Liberal, foi alcalde de Trabada durante 30 anos. Foi pai de José e Francisco Aenlle. Finou en Trabada o 23 de outubro de 1900.
Para mal o para bien
Para mal o para bien é o sétimo álbum de estudio do músico de rock español Rosendo Mercado. Publicouse en 1994 polo selo DRO.
Antón Losada
O nome de Antón Losada pode referirse a:
División de Honra B de Rugby 1999-2000
A tempada 1999-2000 da División de Honra B foi a segunda edición da nova segunda división do rugby en España, creada o ano anterior pola Federación Española de Rugby co nome de "Campionato de Liga Nacional Primeira Especial".
Formato de competición
Nesta edición o número de participantes pasou de oito a dez, e o formato foi máis sinxelo, contanto cunha única fase de liga regular, trala cal os dous primeiros equipos da táboa acadaron o ascenso directo á División de Honra, e os dous últimos o descenso directo a Primeira Nacional.
Os dez equipos participantes foron o Cisneros, CAU Valencia, CRAT e L'Hospitalet participantes na edición anterior; o CDU Sevilla, Valencia e Montjuic descendidos da División de Honra; o CAR ascendido da Primeira Nacional; o MARU que foi o resultado da fusión de La Moraleja (presente na anterior edición) e Alcobendas (acabado de ascender da Primeira Nacional); e o Bera Bera que descendera o ano anterior, pero que foi repescado ó quedar unha praza libre trala fusión do Alcobendas con La Moraleja.
A liga contou con 18 xornadas divididas en dúas voltas nas que cada equipo xogou dúas veces contra cada rival, unha vez como local e outra como visitante, sumando dous puntos por vitoria e un por empate.
Clasificación
Posicións de ascenso directo (1º e 2º). Posicións de descenso directo (9º e 10º).
PX - Partidos xogados PG - Partidos gañados PE - Partidos empatados PP - Partidos perdidos
PF - Puntos a favor PC - Puntos en contra
O campión da categoría foi o Moraleja Alcobendas Rugby Union
A Outra Banda, Cesullas, Cabana de Bergantiños
A Outra Banda é un lugar da parroquia de Cesullas no concello coruñés de Cabana de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Xunto co lugar de Ponteceso de Cabana tiña 100 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales 50 eran homes e 50 mulleres.
Por este lugar pasa a 3º etapa da ruta de sendeirismo do Camiño dos Faros.
Svarog Patera
Svarog Patera é un patera (un cráter irregular), ou un cráter complexo con ladeiras escaleiradas, na lúa de Xúpiter, Ío. Ten aproximadamente 124 kms de diámetro e está situado a 48,66° S 265,74° O. O nome de Svarog provén da mitoloxía rusa, onde Svarog era un deus ferreiro, este nome foi aprobado pola Unión Astronómica Internacional no 1979. Ó norte de Svarog Patera está Lyrcea Planum, ó norte da cal está Babbar Patera. Cara ao sur podemos atopa-lo Silpium Mons, e cara ao leste está Hermes Mensa. En dirección sueste están Pyerun Patera e Epaphus Mensa. Svarog Patera foi un dos puntos quentes detectados grazas á misión Voyager.
Wehha de Anglia Oriental
Wehha, finado c. 571, foi o primeiro rei de Anglia Oriental, un dos antigos reinos anglosaxóns da a actual Inglaterra, (século VI).
Traxectoria
Posiblemente Wehha formou o reino tras unir aos pobos que habitaban o norte (Norfolk) e sur (Suffolk) da rexión.