cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pilar de Borbón e Borbón-Dúas Sicilias
Traxectoria
Pilar de Borbón foi presidenta da Federación Ecuestre Internacional desde 1994 ata 2005, cando foi sucedida no cargo pola princesa Haya bint Hussein de Xordania. Tamén era membro honorario do Comité Olímpico Internacional desde 2006, tendo sido membro activo desde 1996. Así mesmo formou parte do Consello de Honra do Comité Olímpico Español.
Contraeu matrimonio o 5 de maio de 1967, no mosteiro dos Jerónimos de Belém de Lisboa con Luis Gómez-Acebo y Duque de Estrada (1934-1991) vizconde de La Torre e primo irmán da raíña Margarida de Bulgaria, do cal naceron cinco fillos:
MPEG-4 Parte 14
MPEG-4 Parte 14 ou *.mp4 (non confundir con Reprodutor MP4) é un formato de arquivo (chamado contedor) especificado como parte do estándar internacional MPEG-4 de ISO/IEC. Utilizase para almacenar os formatos audiovisuais especificados por ISO/IEC e o grupo MPEG (Moving Picture Experts Group) ó igual que outros formatos audiovisuais dispoñibles. Utilizase tipicamente para almacenar datos en arquivos para ordenadores, para transmitir fluxos audiovisuais e, probablemente, en moitas outras formas.
A extensión m4a foi popularizada por Apple, quen iniciou o uso da extensión ".m4a" no seu software "iTunes" para distinguir entre arquivos MPEG-4 de son e vídeo (M4A e M4V respectivamente). Actualmente a maioría do software que soporta o estándar MPEG-4 reproduce arquivos coa extensión ".m4a". A maioría dos arquivos ".m4a" dispoñibles foron creados usando o formato AAC, pero outros arquivos en formatos como "Apple Lossless" e ".mp3" poden ser incluídos nun arquivo ".m4a".
MPEG-4 é unha serie de codecs e estándares internacionais de vídeo, son e datos creado especialmente para a web. Está formado por unha serie de algoritmos de compresión que codifica datos, son e vídeo optimizando a súa calidade de almacenamento, codificación e distribución en redes. Coas cámaras de hoxe, integrase, capturase e codificase nunha única acción, o que optimiza a potencialidade do usuario para emitir.
É posible enviar practicamente calquera tipo de datos dentro de arquivos <tt>*.mp4</tt> por medio dos chamados fluxos privados, pero os formatos recomendados, por razóns de compatibilidade son::
Estas son algunhas das extensións utilizadas en arquivos que conteñen datos no formato <tt>*.mp4</tt>:
Hadrián VI, papa
Hadrián VI, nado co nome de Adriaan Florenszoon Boeyens, tamén coñecido como Adriano de Utrecht, nado en Utrecht (daquela pertencente ao Sacro Imperio Romano Xermánico) o 2 de marzo de 1459 e finado en Roma o 14 de setembro de 1523, foi papa da Igrexa católica entre o 9 de xaneiro de 1522 e o 14 de setembro de 1523.
Lonxe da avidez, as manobras e a longa espera de anteriores aspirantes ao trono de San Pedro no afán por acadalo, Hadrián mostrouse indiferente ao cargo, non fixo nada por acadalo e, mergullado como estaba nas intricadas tarefas da rexencia de España, nin sequera asistiu ao conclave no que foi designado. De todos modos, a súa aparente desidia por erixirse na máxima autoridade da igrexa católica estaba plenamente compensada co interese do seu egrexio discípulo, o emperador Carlos V, que premeu canto foi necesario para lograr a chegada ao solio pontificio do seu antigo preceptor.
Traxectoria
Era fillo dun ebanista, e foi educado na devotio moderna, no amor á virtude e á ciencia. En 1479 ingresou na Universidade de Lovaina, onde máis tarde sería profesor de teoloxía e reitor.
Foi elixido por Maximiliano de Austria como mestre do seu neto Carlos de Gante. Exerceu o seu cometido durante dez anos (1505-1515), levando a cabo importantes misións en defensa dos intereses do seu pupilo.
En 1516 o herdeiro das coroas de Castela e Aragón enviou a Hadrián como legado ante o cardeal Cisneros, rexente dos reinos trala morte en xaneiro de Fernando o Católico.
Fernando fixo o seu testamento mentres presidía, xa enfermo, as Cortes de Burgos en xullo de 1515. Deixou como herdeiro ao infante Fernando. Este documento foi levado axiña ao mestre, que recibiu plenos poderes, mesmo para tomar posesión da Coroa de Castela.
Xa convertido en rei de España, Carlos I agradeceu os servizos prestados polo fiel mentor impulsando o seu ascenso na carreira eclesiástica, primeiro como bispo de Tortosa en 1516, máis tarde como inquisidor xeneral da Coroa de Aragón e despois da de Castela, e xa por fin como membro do colexio cardenalicio.
Rexente de Castela
Carlos V distinguiuno confiándolle a rexencia de España cando tivo que ausentarse do país en 1520 por mor da designación como cabeza do Sacro Imperio. Non foi unha encomenda fácil, pois nese momento os casteláns queixábanse da soberbia e cobiza dos borgoñóns. Ausente o rei, orixinouse a Guerra das Comunidades de Castela, que terminou coa batalla de Villalar, e a revolta das xermanías levantinas. Así, o 31 de outubro de 1520, contando con apoio suficiente inicia as hostilidades.
Pontificado
miniatura|dereita|200px|Tumba de Hadrián VI. O 9 de xaneiro de 1522 foi elixido Papa, sucedendo a León X. Nese momento estaba en Gasteiz exercendo a rexencia de España, preparando Navarra para a defensa fronte á invasión francesa. A noticia chegou á Casa do Cordón, onde se hospedaba, o 22 dese mes. Foi o último Papa non italiano até 1978, en que foi elixido o polaco Karol Wojtyła (Xoán Paulo II).
Nunha solemne declaración, aceptou a elección o 8 de marzo de 1522. Proclamou a súa confianza en Cristo, «que lle dará forza, aínda sendo indigno, para defender a cristiandade contra os ataques do mal, e para reducir, ao exemplo do bo pastor, a unidade da Igrexa aos que erran e están enganados». Axiña emprendeu a viaxe, acompañado do seu secretario e biógrafo, o Doutor Blas Ortiz, seguindo o curso do Ebro até Tarragona, onde embarcou cara a Roma. A cerimonia de coroación tivo lugar o 31 de agosto.
Á chegada do Papa na cidade había unha praga de peste. Ao día seguinte da coroación pediu axuda aos cardeais para o seu duplo proxecto: a unión dos príncipes cristiáns para combater o Imperio Otomán e a reforma da curia. Tivo dificultades entre os cardeais, non habituados ao seu estilo de vida sobrio e austero. O seu costume de celebrar a misa a diario, algo insólito daquela, produciu rexeitamento. No consistorio do 26 de marzo de 1523 o cardeal de Santa Croce quixo pedir a confirmación dos indultos e privilexios concedidos por León X. Cando o cardeal lle lembrou a inaudita amabilidade coa que os cardeais o elixiran Sumo Pontífice, Hadrián retrucou que o chamaran ao martirio e o cárcere. Alí tiña unha Igrexa esgotada e pobre, polo que lles debía moi pouco; eles foran máis ben os seus verdugos.
Curtido nos avatares políticos antes da chegada a Roma, o seu breve paso polo Vaticano non lle deu oportunidade de utilizar a experiencia adquirida nas tarefas de estado. E malia que debía a elección como Papa ao empeño de Carlos V, non por iso lle foi dócil e submiso de forma incondicional.
Hadrián fixo esforzos por obrar con imparcialidade na pugna continuada entre Carlos e Francisco I de Francia. Malia todo, finalmente entrou en alianza secreta con Carlos V, Inglaterra e Venecia en contra de Francia. A súa morte temperá (setembro de 1523) impediulle realizar calquera acción no seo de tal alianza, como tampouco lle permitiu pór remedio algún ao avance da Reforma protestante de Martiño Lutero.
Durante o seu pontificado, Hadrián VI canonizou a Antonino de Florencia.
As profecías de San Malaquías refírense a el coma Leo Florentius (O león de Florencia), cita que fai referencia ao apelido familiar (Florenz), cuxo escudo de armas contén un león.
Jenaro Castro
Jenaro Castro Muíña, nado o 2 de febreiro de 1961 en Pol, é un xornalista galego.
Traxectoria
É licenciado en Ciencias da Información, na rama de Xornalismo, pola Universidade Complutense de Madrid. Comezou a traballar en 1985 na Cadena SER, onde realizou labores de redacción no programa informativo vespertino Hora 25 e o informativo Matinal. Traballou con Iñaki Gabilondo e Carlos Herrera, entroutros. Despois pasou á Cadena COPE, onde foi director de informativos da fin de semana, onde colaborou no programa de Luis del Olmo e onde foi subdirector do programa matinal con Manuel Antonio Rico.
Despois destes anos de xornalismo radiofónico, na década dos noventa deu o salto á televisión. En 1990 debutou en TVE, no programa Por la Mañana, que dirixía o veterano xornalista Jesús Hermida. Cando rematou o programa regresou á radio durante un tempo, ata que volveu a TVE cando se puso en marcha Diario Noche. Dende ese momento estivo ininterrompidamente en informativos, onde foi editor adxunto de Diario Noche, fixo os avances informativos da mañá, foi nomeado editor asistente do informativo Telediario Primera Edición, e finalmente se responsabilizou de presentar o avance da unha da tarde.
En 1997 fíxose cargo durante varios meses da edición e presentación do telexornal Telediario Fin de Semana e foi editor e presentador do telexornal matinal entre xaneiro de 1999 e setembro do 2000. Dende mediados de 2000, foi o editor de Telediario Segunda Edición espazo de noticias que dirixía Alfredo Urdaci. En 2004, coincidindo co cambio de goberno, pasou á segunda fila informativa no Canal 24 Horas. Oito anos despois, logo da vitoria do Partido Popular, volveu á primeira fila, e foi nomeado director de informativos non diarios de TVE e asemade dirixía e presentaba o veterano programa informativo Informe Semanal. Todo este traballo estivo salpicado de moitos especiais informativos con motivo de grandes acontecementos nacionais e internacionais.
Seguiu durante anos vinculado a programas de reportaxes informativos, entre eles no programa Documentos TV. En febreiro de 2021 foi elixido para ocupar unha cadeira no consello de administración de RTVE, a proposta do Partido Popular.
Recoñecementos e galardóns
En 2020 obtivo o Premio Andalucía de Periodismo por unha reportaxe titulada “Marta, la Niña de Sevilla”, que abordaba a desaparición dunha moza andaluza, Marta del Castillo.
Ligazóns externas
Jenaro Castro na páxina de TVE
Denis MacEoin
Denis MacEoin, nado en 1949 en Belfast, é un novelista e antigo profesor universitario de estudos islámicos.
Traxectoria
Estudou literatura inglesa no Trinity College de Dublín e literatura árabe e persa e estudos islámicos na Universidade de Edimburgo. De 1975 a 1979 realizou a súa tese sobre dous movementos heterodoxos do islam xiíta no King's College de Cambridge. Ensinou inglés, civilización islámica e tradución na Universidade Mohammed V de Fez (1979-1980) e foi profesor de estudos islámicos na Universidade de Newcastle (1979-1986) e despois profesor honorario do Centro de Estudos Islámicos e de Oriente Medio da Universidade de Durham aínda que se dedica principalmente a escribir. Avogado da medicina alternativa publicou Natural Medicine: A practical guide to family Health en 1999.
Publicou numerosos ensaios sobre o islam, contribuíndo á Encyclopaedia of Islam, Oxford Encyclopaedia of Islam in the Modern World, Encyclopaedia Iranica, Penguin Handbook of Religions. Foi membro da Fe Bahá'í de 1965 a 1980, pero deixouna por diferenzas coa súa dirección. En 1986 principiou unha carreira como novelista, escribindo 23 novelas, varias delas convertéronse en best-séllers, usando os nomes de Daniel Easterman e Jonathan Aycliffe, entre os títulos máis coñecidos co primeiro pseudónimo figuran The Seventh Sanctuary, The Ninth Buddha, The Judas Testament, Brotherhood of the Tomb, K is for Killing, The Final Judgement, Midnight Comes at Noon, Night of the Seventh Darkness e Maroc e co segundo Naomi's Room, Whispers in the Dark, The Matrix, The Lost e A Garden Lost in Time.
Coté Soler
Cote Soler, nado en Vigo en 1976, é un actor galego.
Televisión
(personaxes episódicos)
Broualan
Broualan é unha vila francesa do departamento de Ille e Vilaine, na rexión da Bretaña, en Francia.
Presidente da Nación Arxentina
O presidente da Nación Arxentina é o xefe de Estado e xefe de Goberno, responsable político da administración xeral da República Arxentina e comandante en xefe das Forzas Armadas.
Entre outros poderes e responsabilidades, o Artigo 99 da Constitución da Nación Arxentina encarga ao presidente «expedir as instrucións e regulamentos que sexan necesarios para a execución das leis», fai do presidente o comandante en xefe das Forzas Armadas, autorízao a nomear oficiais executivos e xudiciais, sitúao á fronte da política exterior da Arxentina, e permite ao presidente conceder indultos ou moratorias, aprobar ou vetar leis, introducir lexislación mediante decretos de necesidade e urxencia, e declarar o estado de sitio e a intervención federal.
O presidente é elixido mediante o sufraxio directo con posibilidade dunha segunda volta electoral para un mandato de catro anos. Desde a reforma da Constitución Arxentina de 1994, o mandatario ten a posibilidade dunha reelección inmediata, podendo repetir novamente o mandato despois de transcorrido un período. En caso de morte, destitución ou renuncia dun presidente, o vicepresidente asume a presidencia.
Até a data, houbo un total de corenta e nove persoas que asumiron o cargo e cincuenta e dúas presidencias (isto é porque Julio Argentino Roca, Hipólito Yrigoyen e Juan Domingo Perón foron reelectos tras un período presidencial como mínimo). Das persoas elixidas para o cargo, vinte e cinco foron electas en 31 eleccións (nove con sufraxio directo e 22 en forma indirecta) e doce son ditadores que se arrogaron o cargo de presidente de facto. Ademais sete vicepresidentes e cinco cidadáns por lei de acefalia (dous presidentes provisorios do Senado, un presidente da Cámara de Deputados, un gobernador e un senador) asumiron o cargo tras a falta dun presidente. En canto ao termo do mandato polo que foron elixidos, dezaseis terminaron o seu mandato, seis foron derrocados por golpes de estado, tres morreron por causas naturais e oito renunciaron.
O primeiro presidente foi Bernardino Rivadavia co cargo de «presidente das Provincias Unidas do Río da Prata», creado por lei do Congreso do 6 de febreiro de 1826. Despois da súa renuncia desapareceu o cargo na lexislación arxentina ata que en 1853 foi restablecido por unha nova constitución, dispondo que a elección se realizaba por seis anos, sen posibilidade de reelección inmediata; a designación facíase por votación indirecta nun Colexio electoral e se ningún candidato lograba máis da metade dos votos, decidía o Congreso entre os dous máis votados. Justo José de Urquiza foi o primeiro elixido de acordo co novo réxime e desempeñou o cargo como «presidente da Confederación Arxentina», do mesmo xeito que o seu sucesor, Santiago Derqui, quen logo das reformas constitucionais de 1860, asumiu como «presidente da Nación Arxentina», título vixente até a data. Adolfo Rodríguez Saá foi o que menos tempo permaneceu no cargo, con tan só 7 días, e Jullo Argentino Roca, cos seus 12 anos no posto, foi o que permaneceu por máis tempo.
O actual presidente é Alberto Fernández, da coalición Frente de Todos, que tomou posesión o 10 de decembro de 2019.
Orixe
miniatura|Cornelio Saavedra, presidente da Primeira Xunta das [[Provincias Unidas do Río da Prata]] miniatura|Nicolás Avellaneda foi o presidente máis novo da Arxentina asumindo o cargo con 37 anos. As orixes da Arxentina como nación remóntanse a 1776 cando, no marco das chamadas reformas borbónicas, o rei de España creou o Vicerreinado do Río da Prata –que abarcaba aproximadamente os territorios das actuais Arxentina, Bolivia, Paraguai, o Uruguai e sur do Brasil, separándoo do Vicerreinado do Perú. O xefe de Estado seguía sendo o rei, representado localmente polo vicerrei que, en xeral, era nacido en España.
Primeira Xunta de Goberno
A Primeira Xunta de Goberno, oficialmente Xunta Provisional Gubernativa das Provincias do Río da Prata a nome do Señor Don Fernando VII, foi a Xunta de goberno xurdida o venres 25 de maio de 1810 en Buenos Aires, capital do Vicerreinado do Río da Prata, como consecuencia do triunfo da Revolución de Maio que destituíu ao vicerrei Baltasar Hidalgo de Cisneros. A sede do goberno foi fixada no Forte de Buenos Aires, que servira dende 1776 como residencia dos vicerreis e onde hoxe se atopa a Casa de Goberno. A Primeira Xunta existiu como tal até o 18 de decembro do mesmo ano, xa que coa incorporación de deputados do interior transformouse na Xunta Grande.
Diretor Supremo
Cando se uniron representantes doutras cidades do interior e logo o goberno delegouse primeiro nun triunvirato e logo nun poder executivo unipersoal co nome de Director Supremo creado pola Asemblea Nacional de 1813.
O cargo de Director Supremo mantívose cando, logo de declarada a independencia o 9 de xullo de 1816 por un Congreso reunido na cidade de San Miguel de Tucumán, aprobouse unha Constitución en 1819, pero debido a circunstancias políticas, a mesma nunca entrou en vigor, o poder central disolveuse e o país quedou como unha confederación de provincias.
Unha nova constitución aprobada en 1826 creou por primeira vez o cargo de presidente, para o cal foi electo Bernardino Rivadavia, o primeiro presidente arxentino. Debido á guerra entre a Arxentina e o Brasil, Rivadavia renunciou despois dun breve período de tempo, e a oficina disolveuse pouco despois.
Unha guerra civil entre «unitarios» (unitaristas, é dicir goberno central con sede en Buenos Aires) e «federais» (federalistas con plena autonomía das provincias) produciuse nas décadas seguintes. Neste momento, non había unha autoridade central e o máis próximo a iso era o representante de relacións exteriores, polo xeral o gobernador da Provincia de Buenos Aires. O último en levar este título foi Juan Manuel de Rosas que, nos últimos anos do seu goberno, foi elixido xefe supremo da Confederación Arxentina, adquirindo poder efectivo no resto do país.
En 1852, Rosas foi derrocado e convocouse a unha asemblea constituínte. Esta constitución, aínda en vigor, estableceu un goberno federal nacional, coa oficina do presidente, electo mediante o Colexio electoral. O período de mandato fixouse en seis anos, sen posibilidade de reelección. O primeiro presidente elixido en virtude da Constitución foi Justo José de Urquiza. Despois dunha breve interrupción en 1860, a sucesión de presidentes realizouse respectando as normas legais ata que a partir de 1930 foi interrompida por varios golpes de estado, co cal se intercalaron presidentes de facto e outros legalmente elixidos.
En 1930, 1943, 1955, 1962, 1966 e 1976, golpes militares depuxeron aos presidentes electos. En 1930, 1943 e 1955 as Forzas Armadas designaron militares co título de presidente. Como resultado dos golpes de estado de 1966 e de 1976, o goberno federal foi exercido por unha xunta militar integrada polos xefes de cada unha das tres ramas das Forzas Armadas (Exército, Forza Aérea e Armada) a que, á súa vez, designou a un militar como presidente. En 1962, antes que os militares alcanzasen a nomear un novo presidente, asumiu ese cargo o presidente provisional do Senado que era o substituto legal do presidente deposto.
É discutible se estes xefes de estado militares adecuadamente poden ser chamados presidentes, dada a ilexitimidade dos seus gobernos. A posición do goberno arxentino actual é que os militares que desempeñaron o Poder Executivo entre 1976 e 1983 non foron explicitamente presidentes lexítimos, polo cal non se lle recoñeceu dereito a unha pensión presidencial. A situación dos anteriores presidentes militares non está definida, aínda que todos eles na actualidade xa faleceron.
Constitución de 1826
dereita|miniatura|Bernardino Rivadavia foi o primeiro responsable do Poder Executivo en ser denominado «presidente». A Constitución de 1826 establecía que o poder executivo era exercido por unha persoa baixo o título de presidente da República Arxentina (artigo 68). Os requisitos eran ser cidadán arxentino, ter trinta e seis anos, nove como cidadán e un capital de dez mil pesos (artigos 24 e 69). Tiña un mandato de cinco anos e non podía ser reelixido (artigo 71). En caso de enfermidade, morte, renuncia ou destitución o cargo era exercido polo presidente do senado (artigo 72). Era elixido da seguinte forma (artigos 73 ao 80): Na capital e en cada provincia formábase unha xunta de 15 electores que votaban catro meses antes de que finalizase o mandato con «papeletas asinadas». Unha vez terminada a votación e o escrutinio, a acta ía dirixida ao presidente do Senado quen xunto a catro membros do congreso facían o cálculo final. O que reunía as dúas terceiras partes dos votos era proclamado presidente. No caso de que ningún o reunise, era elixido polos 2/3 do congreso. Podía ser destituído por acusación da Cámara de Representantes por «delitos de traizón, concusión, malversación dos fondos públicos, violación da Constitución, particularmente con respecto aos dereitos primarios dos cidadáns, ou outros crimes que merezan pena infamante ou de morte», e ser destituído polo senado
As súas atribucións eran (artigos 81 ao 101) publicar e facer executar as leis, convocar ao congreso, facer anualmente a apertura de sesións, ordena as eleccións lexislativas, ser o comandante das forzas de mar e terra necesitando o permiso do congreso para mandar ao exército en persoa, prover a seguridade interior e exterior, tomar medidas para garantir a paz, facer tratados con aprobación do senado, nomear e destituír aos seu cinco ministros, nomear embaixadores e demais axentes con aprobación do senado, recibir delegacións estranxeiras, expedir as cartas de cidadanía, exercer o padroado xeral das igrexas, «Todos os obxectos e ramos de Facenda e Policía, os establecementos públicos, e nacionais, científicos e de todo xénero, formados e sostidos con fondos do Estado, as casas de moeda, Bancos nacionais, correos, postas e camiños son da suprema inspección e resorte do Presidente da República», aplicar indultos e nomear xuíces da corte suprema. Ademais, nomeaba aos gobernadores das provincias a proposta dun Consello de Administración e aprobaba os seus orzamentos. Todo proxecto de lei debía pasar polo poder executivo quen as aprobaba ou obxectaba.
Constitución de 1853
Os artigos 71.º a 90.º contiñan as estipulacións relativas ao poder executivo. O titular deste era unipersoal, e levaba o título de Presidente da Confederación Arxentina. Un vicepresidente, electo xuntamente con el, supliríao en caso de ausencia, inhabilidade ou renuncia.
Cabanelas
O topónimo Cabanelas pode referirse a:
Baamonde, San Vicenzo de Curtis, Vilasantar
Baamonde é un lugar da parroquia de San Vicenzo de Curtis, no concello coruñés de Vilasantar, na comarca de Betanzos. Segundo o Instituto Nacional de Estadística a súa poboación en 2018 era de 16 habitantes (10 homes e 6 mulleres).
Presidente da Nación Arxentina
Constitución de 1853
Os requisitos para a elección como presidente eran similares aos esixidos para os senadores; engadíaselles a condición de nativo, ou de ser fillo dun en caso de nacer fóra do territorio nacional, e a práctica da relixión católica, única concesión aos montoneros. O seu mandato estenderíase por un período de seis anos, sen posibilidade de reelección ata que pasase un período completo; ningunha causa permitía a extensión deste máis aló dos seis anos cumpridos dende a data orixinal de asunción.
O procedemento para a elección presidencial era indirecto; o electorado de cada provincia escollería un número de delegados, igual ao dobre da cantidade total de deputados e senadores que se elixisen pola mesma. Os electores de cada provincia votarían discrecionalmente aos candidatos que xulgasen máis convenientes, e remitirían copia selada da súa resolución ao Senado da Nación; unha vez recibidas todas as listas, a Asemblea Lexislativa realizaría o escrutinio destas. De haber como resultado maioría absoluta dun candidato, a proclamación sería automática. En caso de non contar ningún coa mesma, a Asemblea Lexislativa elixiría inmediatamente e a simple pluralidade de sufraxios entre os dous candidatos máis votados, ou máis en caso de haber empate no primeiro ou segundo posto. Neste último caso, de non haber candidato con maioría absoluta en primeira instancia, realizaríase unha segunda volta entre os dous candidatos máis votados na primeira volta. O quorum para esta elección era de tres cuartas partes dos congresistas.
De acordo co primeiro inciso do artigo 90.º, o presidente era a autoridade suprema da Confederación, no que se denomina un réxime presidencialista: non respondía das súas accións, dentro do marco imposto pola Constitución, a ningunha autoridade superior, e non requiría da aprobación do Congreso para o exercicio das atribucións que lle competen. Era ademais o titular do poder executivo da cidade designada capital federal, e o xefe das forzas armadas.
O presidente gozaba de facultades lexislativas: ademais da sanción e promulgación das leis ditadas polo Congreso, incluíndo a facultade de veto, estaba ao seu cargo a expedición dos regulamentos necesarios para a aplicación da lei, chamados decretos, aínda que respectando o espírito orixinal da mesma. A firma de tratados con outros estados estaba ao seu exclusivo cargo, así como a decisión de dar ou non trámite aos documentos emitidos polo pontífice católico.
Como autoridade en materia de política exterior, era o encargado do nomeamento de embaixadores e outros ministros destinados á negociación coas potencias estranxeiras; a elección e remoción dos titulares de embaixada requiría acordo senatorial (un vestixio da influencia da constitución norteamericana, na que o Senado comparte co presidente a potestade sobre as relacións exteriores, sobre os convencionais), pero a dos funcionarios de rango inferior estaba enteiramente ao seu cargo. Polo mesmo, era a autoridade a cargo da xestión dos asuntos militares, dispondo do exército, designando aos oficiais de leste (con acordo do Senado, en caso dos postos superiores da escala), emitindo patentes de corso, declarando a guerra ou decretando o estado de sitio cando a súa causa fora o ataque dunha potencia estranxeira.
A súa implicación coas tarefas do Congreso non se limitaba á promulgación das leis: estaba a cargo do presidente a apertura das sesións en Asemblea Lexislativa, na que comunicaba ao mesmo as súas consideracións acerca da súa tarefa, e a prórroga ou convocatoria a sesións fóra do período ordinario.
Con respecto ao poder xudicial, estaba ao seu cargo a designación dos xuíces dos tribunais federais, para o que requiría o acordo senatorial; ademais, contaba coa facultade de indultar aos condenados por delitos de xurisdición federal, salvo en casos de xuízo político. Non tiña a facultade de impor condenas, pero si de, en estado de sitio, decretar o arresto temporal ou o traslado de persoas, salvo que estas preferisen abandonar o territorio nacional. Se non contaba co acordo do Congreso ao ditalas, estas medidas caducaban automaticamente aos 10 días.
A Constitución fixaba como axudantes do presidente a cinco ministros, elixidos por este, en carteiras de Interior, de Relacións Exteriores, de Facenda, de Xustiza, Culto e Instrución Pública, e de Guerra e Mariña. O referendo ministerial era necesario para os decretos de goberno. Os ministros estaban ademais obrigados a dar informes ao Congreso na apertura de sesións, e facultados a tomar parte nos debates deste, aínda que sen voto. A tarefa era incompatible co exercicio do poder lexislativo nacional.
Reformas constitucionais
miniatura|349x349px|[[Bartolomé Mitre, primeiro presidente da nación unificada.]]
Poderes e deberes
miniatura|[[Juan Domingo Perón foi o presidente en asumir o goberno con maior idade, contando con 78 anos en 1973.]] miniatura|165x165px|Arturo Umberto Illia accedeu ao cargo de presidente da Nación Arxentina nun escenario de proscripción do [[Partido Xusticialista e con alta porcentaxe de voto en branco.]]
Artigo 99
O presidente da Nación ten as seguintes atribucións:
Poderes executivos
O presidente é o xefe supremo da Nación, xefe de goberno e responsable político da administración xeral do país (inciso 1), e está á cabeza do poder executivo do goberno, cuxa responsabilidade é «Expedir as instrucións e regulamentos que sexan necesarios para a execución das leis» (inciso 2). Para levar a cabo este deber, outórgaselle o control dos catro millóns de empregados do poder executivo federal.
Ao presidente correspóndelle o nomeamento e remoción de varios membros do poder executivo. Embaixadores (Segundo a lei 20.957, o Goberno pode designar até 25 embaixadores da súa confianza sen aprobación do Senado, que deben deixar as súas funcións cando o presidente termina o seu mandato), ministros plenipotenciarios e encargados de negocios, son todos designados polo presidente co «consello e consentimento» dunha maioría do Senado; e por si só nomea e destitúe a membros do Gabinete e outros oficiais federais (inciso 7). Os nomeamentos realizados mentres o Senado non está en período de sesións son temporais e expiran ao final da seguinte sesión do Senado (inciso 19).
Supervisa o exercicio dos seus ministros (inciso 10) e pode pedir os informes que crea convenientes (inciso 17). Xeralmente, o presidente pode cesar e encher vacantes aos funcionarios executivos á súa discreción (inciso 19).
Quizais o máis importante de todos os poderes presidenciais é a súa posición á fronte das Forzas Armadas arxentinas como o seu comandante en xefe (inciso 12). Mentres que o poder de declarar a guerra corresponde constitucionalmente ao Congreso (inciso 15), o presidente comanda e dirixe aos seus exércitos e é responsable de planear a estratexia militar e conceder empregos e graos militares (incisos 13 e 14).
Xunto coas forzas armadas, o presidente tamén está á fronte da política exterior. A través do Ministerio de Relacións Exteriores e o Ministerio de Defensa, o presidente é responsable da protección dos arxentinos no estranxeiro e dos cidadáns arxentinos en territorio nacional. O presidente decide se hai que recoñecer novas nacións e novos gobernos, recibe os seus ministros e admite cónsules, e negocia tratados con outras nacións, que se fan vixentes na Arxentina cando son aprobados polas dúas terceiras partes do Senado (inciso 11). O presidente tamén pode negociar «acordos executivos» con poderes estranxeiros que non están suxeitos á confirmación do Senado.
En materia de seguridade interior, o presidente está facultado para declarar o estado de sitio (inciso 16) ou a intervención federal (inciso 20) dunha ou varias provincias en caso de ataque exterior con acordo do senado e en caso de conmoción interior debe convocar ao congreso para o seu tratamento, pero non poderá condenar por si ou aplicar penas (artigo 23).
Concede xubilacións, retiros, licenzas e pensións (inciso 6); e pode ausentarse do territorio nacional, con permiso do Congreso (inciso 18).
Poderes lexislativos
O primeiro poder conferido ao presidente pola Constitución é o poder lexislativo de veto presidencial. Calquera proxecto de lei aprobado polo Congreso deberá ser presentado ao presidente antes de que poida converterse en lei. Unha vez que a norma legal foi presentada, o presidente ten tres opcións:
Logo promúlgaas e fainas publicar no Boletín Oficial. Ademais, o presidente ten capacidade para introducir lexislación directamente, a través de decretos de necesidade e urxencia, sempre que non regulen en materia penal, tributaria, electoral ou o réxime dos partidos políticos, en acordo xeral cos ministros e sendo analizados e aprobados polo Congreso (inciso 3).
O presidente pode desempeñar un papel importante na súa conformación, sobre todo se o partido político do presidente ten maioría nunha ou ambas as Cámaras do Congreso. Os membros do poder executivo non poden ocupar simultaneamente o seu posto e un escano no Congreso, pero é habitual que redacten a lexislación e que un Senador ou Deputado o presente por eles. O presidente pode influír dunha forma importante no poder lexislativo a través do informe anual, escrito ou oral ao facer a apertura das sesións ordinarias, que constitucionalmente debe presentar ao Congreso. Este discurso a miúdo perfila a oferta lexislativa para o ano próximo (inciso 8). De acordo cos artigos 63 e 99 inciso 9, o presidente pode convocar a unha ou a ambas as Cámaras do Congreso para unha sesión extraordinaria mediante un decreto, indicando os proxectos de lei a tratar.
Poderes xudiciais
O presidente tamén ten a facultade de propor xuíces federais, incluídos membros da Corte Suprema da Arxentina, sobre a base dunha proposta vinculante do Consello da Maxistratura (inciso 4). Con todo, estes nomeamentos requiren a confirmación do Senado por dous terzos dos membros presentes e isto pode supor un impedimento importante ante a posibilidade de que un presidente quixese formar unha xudicatura federal cunha postura ideolóxica particular. Tamén pode conceder perdóns e indultos, pero non intervir en acusacións da Cámara de Deputados (inciso 5). miniatura|277x277px|O expresidente [[Raúl Alfonsín. Primeiro presidente constitucional logo do Proceso de Reorganización Nacional, que iniciou o ditador Jorge Rafael Videla.]]
Elexibilidade
Na Constitución de 1994, no seu artigo 89 da sección segunda, sobre o poder executivo, marca os requisitos para ser presidente:
Elección
Dende 2015, os candidatos participan en debates televisados a escala nacional. Os nomeados de cada partido fan campaña ao longo de todo o país para explicar os seus programas electorais, convencer aos votantes e solicitar contribucións á campaña. dereita|miniatura|320x320px|Urna electoral de 2015 Entre 1853 e 1994, o presidente foi elixido mediante o voto indirecto, é dicir, elixíanse electores para o Colexio Electoral que permitía gañar por amplas maiorías, xa que, con excepción da elección de Domingo Faustino Sarmiento en 1868, en todas as demais o candidato gañador tiña logrado a maioría no Colexio na elección. A elección a presidente era a voto cantado e con fraude, sendo necesario a maioría absoluta (a metade máis un dos electores) para ser presidente. A sanción da Lei Sáenz Pena en 1912 instaurou o voto secreto e obrigatorio entre homes maiores de 18 anos usando o padrón militar sendo aplicado nas eleccións de 1916, 1922 e 1928 gañadas pola Unión Cívica Radical, e en 1946 gañadas polo actual Partido Xusticialista.
Tras o golpe de estado de 1930, as eleccións de 1931 e 1937 realizáronse con fraude electoral e a Unión Cívica Radical proscrita até 1935. Coa reforma de 1949, eliminouse o colexio electoral e instaurouse o voto directo coa inclusión das mulleres mediante unha lei de 1947, sendo necesario o 50% dos votos afirmativos para ser electo con posibilidade de segunda volta electoral entre as dúas primeiras forzas. Así foi reelecto Juan Domingo Perón en 1951. O golpe militar de 1955 reinstaurou o sistema electoral anterior coa proscrición dos partidos Peronista e Comunista, aplicándoo ás eleccións de 1958 e 1963. En 1972, a ditadura militar gobernante instaurou o voto directo universal, necesitando o 50% dos votos afirmativos con posibilidade de segunda volta entre as fórmulas que sacaron máis do 15% dos votos e o fin das proscricións. Isto aplicouse ás eleccións de marzo e setembro de 1973. Tras o fin do Proceso de Reorganización Nacional, ditadura que gobernaba desde 1976, as eleccións de 1983 e 1989 levaron a cabo mediante o voto indirecto universal con colexio electoral necesitando a maioría absoluta dos electores para ser presidente.
En 1994 reformouse a Constitución e dispúxose, que o candidato é elixido directamente polo pobo en dobre volta (Art. 94). A elección é efectuada dentro dos dous meses anteriores á finalización do mandato do presidente saínte (Art. 95). Na primeira volta, se a fórmula obtén o 45 % máis un dos votos, ou obtendo 40 % supera por 10 % ao segundo, computando unicamente os votos afirmativos, isto é excluíndo os votos en branco ou nulos, os seus integrantes serán proclamados como presidente e vicepresidente (Arts. 97 e 98). As Xuntas Electorais dentro de 10 días corridos deberán informar ao Presidente do Senado o resultado da elección, quen convocará a Asemblea Lexislativa para proclamar a fórmula electa (Art. 120 do Código Nacional Electoral). Se ningunha fórmula cumpre os requisitos logo do anuncio do resultado pola Asemblea Lexislativa levará a cabo a segunda volta entre as dúas fórmulas máis votadas, aos 30 días posteriores á elección, que será proclamada por maioría simple dos votos afirmativos. As fórmulas deben confirmar a súa participación á Xunta Electoral da Capital Federal dentro do quinto día da proclamación da Asemblea, de non ser así a outra fórmula será electa (Arts. 150, 151, 152 C.N.E.).
Xuramento
De acordo co artigo 91, o mandato presidencial comeza o mesmo día en que cesa o mandato anterior. Esta data marca o principio do mandato de catro anos tanto do presidente como do vicepresidente. Antes de poder exercer, debe realizar un acto de toma de posesión do cargo e, de acordo coa Constitución, requírese que preste o xuramento presidencial en mans do presidente do Senado e ante ambas as cámaras do congreso:Aínda que non é unha esixencia, os presidentes utilizaron tradicionalmente unha Biblia para prestar o xuramento, e engadindo ao principio deste «Xuro por deus, o noso señor, e sobre estes santos evanxeos.» e cara ao final «Se así non o fixer, que Deus e a Patria mo demanden». Aínda que esta fórmula, como a anterior, adoita ser modificada levemente por quen preste xuramento. miniatura|Traspaso do Bastón e a Banda presidencial de [[Raúl Alfonsín a Carlos Menem no Salón Branco da Casa Rosada, 8 de xullo de 1989]] O acto comeza co percorrido desde a Casa Rosada cara ao Congreso pola Avenida de Maio xunto á escolta do Rexemento de Granaderos a Cabalo, quen entoan a Marcha de San Lourenzo. O presidente electo é recibido polo presidente Provisional do Senado, o presidente da Cámara de Deputados e dúas comisións compostas por catro deputados e catro senadores cada unha chamada «exterior» que o recibe ao ingresar e a «interior» que o recibe no Salón Azul. Mentres se dirixe ao recinto da Cámara de Deputados onde está reunida a Asemblea Lexislativa, pasa polo cordón de honra de cadetes da Policía Federal, fai unha reverencia á copia da Constitución de 1853 no Salón Azul e asina os libros de honra de ambas as cámaras. Tras pasar polo Salón dos Pasos Perdidos e unha vez chegado ao recinto, o presidente provisional do Senado convida primeiro ao vicepresidente e logo ao presidente a prestar xuramento. Tras iso, o vicepresidente convida o presidente a dar un discurso. Logo diríxese á Casa Rosada acompañado pola escolta presidencial, xa entoando a Marcha de Ituzaingó, para recibir os atributos presidenciais (a banda e o bastón de mando) de mans do presidente saínte no Salón Branco, tomar xuramento ao seu equipo de goberno e recibir a delegacións estranxeiras no Palacio San Martín.
O «Regulamento de Protocolo e Cerimonial da Presidencia», que data da década de 1960, rexe o referido á cerimonia formal do traspaso de mando: a entrega da banda e do bastón. Estipula que a mesma debe desenvolverse no Salón Branco da Casa Rosada:Concluída a cerimonia prescrita, o regulamento indica:O primeiro mandatario que recibiu os atributos presidenciais foi Domingo Faustino Sarmiento, de mans de Bartolomé Mitre o 12 de outubro de 1868, nun lembrado e tumultuoso acto, no que centos de mozos simpatizantes do presidente electo entraron pola forza ao recinto da Casa de Goberno onde se celebraba a cerimonia; e apertándose cos invitados especiais, romperon vidros e xanelas; chegando a subirse aos mobles da sala, para poder apreciar mellor o momento. Historicamente, o traspaso dende Domingo Faustino Sarmiento fíxose na Casa Rosada e só se lembran catro excepcións porque a lei non o prohibe: José María Guido en 1962 realizada no Palacio de Xustiza, e Néstor Kirchner (2003) e Cristina Fernández de Kirchner (2007 e 2011) realizadas no recinto da Cámara de Deputados da Nación.
Duración
miniatura|[[Julio Argentino Roca foi o presidente con máis tempo no cargo, 12 anos e o primeiro en ser reelecto.]] De acordo coa reforma aprobada en 1994, a duración do mandato do presidente é de catro anos con posibilidade de reelección inmediata por outros catro anos. Unha persoa que cumpriu dous mandatos consecutivos queda habilitada para outra reelección unha vez transcorrido polo menos un período presidencial desde que deixou o cargo. Estas restricións aplícanse na mesma forma para quen desempeñen como vicepresidentes nun ou nos dous períodos.
Só houbo cinco persoas reelectas no cargo, Julio Arxentino Roca en 1898 e Hipólito Yrigoyen en 1928 pola reforma constitucional de 1898, Juan Domingo Perón en 1952 pola reforma de 1949 e en 1973 pola reforma de 1957, e Carlos Saúl Menem en 1995 e Cristina Fernández de Kirchner en 2011 pola reforma de 1994.
Cargo vacante
A oficina presidencial pode quedar vacante por varias circunstancias: morte, dimisión e destitución. Até a data, tres persoas morreron exercendo o cargo, todas por causas naturais, Manuel Quintana en 1906, Roque Sáenz Peña en 1914 e Juan Domingo Perón en 1974.
No caso da renuncia ao cargo, o presidente redacta unha carta de renuncia dirixida ao presidente provisorio do Senado, a cal debe ser aceptada polo congreso reunido en Asemblea Lexislativa. Este feito ocorreu oito veces na historia: Bernardino Rivadavia en 1827, Santiago Derqui en 1861, Miguel Juárez Celman en 1890, Luís Sáenz Peña en 1895, Roberto Marcelino Ortiz en 1942, Héctor Cámpora en 1973, e Fernando de la Rúa e Adolfo Rodríguez Saá en 2001.
En canto á destitución, no artigo 53 da constitución faculta á Cámara de Deputados acusar ante o Senado ao presidente, vicepresidente, Xefe de Gabinete, ministros e xuíces da Corte Suprema por «mal desempeño ou por delito nas súas funcións; ou por crimes comúns» pola maioría de dúas terceiras partes. Así iníciase o proceso de xuízo político (artigos 59 e 60) por parte do Senado presido polo presidente da Corte Suprema (no caso de que o presidente sexa o acusado), sendo declarado culpable polas dúas terceiras partes con destitución do cargo e inhabilitación para exercer cargos públicos e a condena segundo o Código Procesual Penal.
Subrogación e sucesión presidencial
No caso de que o presidente en exercicio non puidese continuar exercendo o cargo, por motivos tales como enfermidade, ausencia, morte, renuncia ou destitución, o cargo é exercido polo vicepresidente (artigo 88 da Constitución nacional).
En caso de requirirse unha substitución para o presidente nunha circunstancia na que non se dispoña dun vicepresidente, a Constitución establece no seu artigo 88 que corresponde ao Congreso establecer quen asumirá o cargo. A tal fin sancionouse a Lei 20.972, de Acefalia, establecendo a liña sucesoria para ese caso: transitoriamente o Poder Executivo debe ser desempeñado polo presidente provisorio do Senado, a falta de leste o presidente da Cámara de Deputados, e a falta de ambos polo presidente da Corte Suprema de Xustiza. Ese funcionario estará a cargo do Poder Executivo sen asumir o título de «presidente».
Se a vacante é transitoria estes funcionarios deben exercer o Poder Executivo até o retorno do presidente. Se a vacante non é transitoria, o Congreso en asemblea, dentro do prazo de dous días debe elixir un presidente para gobernar ata que se realicen novas eleccións (artigo 88 da Constitución nacional). Ese funcionario debe ser elixido entre os senadores, deputados ou gobernadores. Talles foron os casos de Vicente López y Planes en 1827, José María Guido en 1962, Raúl Lastiri en 1973; Ramón Porta, Adolfo Rodríguez Saá, Eduardo Camaño e Eduardo Duhalde en 2001 e 2002; e Federico Pinedo en 2015.
O vicepresidente
miniatura|[[José Figueroa Alcorta, entón Vicepresidente, asumiu o cargo tras a morte de Manuel Quintana en 1906.]] O vicepresidente é o compañeiro de fórmula do presidente, sendo ambos os dous únicos membros electos do poder executivo arxentino. O vicepresidente é o substituto do presidente en caso de viaxes ou licenzas. Un caso notable foi o do vicepresidente Marcos Paz, quen substituíu de maneira interina ao presidente Bartolomé Mitre, durante cinco anos, mentres este último dirixía na fronte as tropas arxentinas na Guerra de Paraguai. Paz morreu mentres exercía a presidencia, o que obrigou a Mitre a retornar a Buenos Aires para reasumir o mando. É tamén o substituto do presidente en caso de morte ou renuncia, de forma definitiva. Talles foron os casos dos vicepresidentes Juan Esteban Pedernera en 1861, Carlos Pellegrini en 1890, José Evaristo Uriburu en 1895, José Figueroa Alcorta en 1906, Victorino de la Plaza en 1914, Ramón Castillo en 1942 e María Estela Martínez de Perón en 1974.
Así mesmo, tamén é presidente do Senado da Nación Arxentina, aínda que sen dereito a voto salvo caso de empate.
Caso especial de asunción de José María Guido
A noite do 29 de marzo de 1962, algunhas personalidades civís encabezadas por un membro da Corte Suprema de Xustiza da Nación, o doutor Julio Oyhanarte, elaboraron unha manobra para evitar que a creba institucional fose total. Foi así como tomaron a detención de Frondizi como un caso de acefalia que permitía asumir a presidencia a quen estivese no primeiro lugar da liña sucesoria segundo a Lei 252, que no caso era o doutor José María Guido, un senador do mesmo partido que Frondizi que presidía provisionalmente a Cámara de Senadores, debido á renuncia anterior do vicepresidente Alejandro Gómez. Baseados nesa interpretación fixeron que esa mesma noite Guido xurase ante a Corte Suprema de Xustiza como novo presidente.