cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Campionato do Mundo de Motociclismo
Moto3
Do mesmo xeito que nas categorías superiores, os motores de dous tempos deixaron paso aos de catro. A partir de 2012 as motos de 125cc foron substituídas por motos de catro tempos monocilíndricas de ata 250cc. Esta nova categoría, coñecida como Moto3, está aberta a todas as marcas construtoras e o custo do propulsor está limitado a 10.000€.
Circuítos
O calendario actual de grandes premios consiste en 19 premios en 15 países distintos dos 5 continentes: España (con 4 grandes premios), Italia (2 grandes premios), Estados Unidos, Qatar, Xapón, Francia, Gran Bretaña, Países Baixos, Alemaña, República Checa, Malaisia, Australia, Portugal, Austria e Tailandia.
Puntuación
O campión de cada categoría determínase cun sistema de puntos que se basea nos resultados do conxunto dos Grandes Premios da tempada. O mesmo sistema de puntos determina o piloto gañador e o construtor gañador do Campionato Mundial.
Disposición
A saída de cada carreira está conformada por 3 columnas en todas as categorías, tanto MotoGP como Moto2 e Moto3 (isto ocorre a partir da tempada 2011, posto que ata este momento foran de 4 columnas nas dúas categorías inferiores) e un número de filas dependente do número de pilotos (uns 20 en MotoGP). As posicións de saída decídense na quenda de clasificación. Cada carreira dura aproximadamente 45 minutos, sen paradas en boxes para encher combustible nin cambiar pneumáticos.
Pneumáticos
A elección dos pneumáticos de carreira é fundamental e extremadamente importante, xeralmente é o piloto o que toma esta decisión baseándose nas probas realizadas durante as sesións de prácticas, de cualificación e as quendas de arrequecemento antes das carreiras. A elección de pneumáticos tamén esta suxeita ás predicións meteorolóxicas. O normal é atopar unha combinación entre agarre e durabilidade. Canto máis brando é o composto do pneumático maior agarre terá, pero pola contra sufrirá un maior desgaste que un pneumático duro. Na categoría de MotoGP había un pneumático especial denominado 'Q' ou "pneumático de cualificación" que era usado na sesión de cualificación para intentar lograr a pole. Este pneumático 'Q' caracterizábase polo seu gran agarre, aínda que debido a isto só duraba unha volta ou como máximo dúas. O pneumático de cualificación foi eliminado debido aos altos custos. Para carreiras con choiva ou o asfalto mollado utilízanse pneumáticos especiais, que no caso de que se seque a pista sofren un elevado desgaste.
No 2005, outra regra foi incluída. Anteriormente, se unha carreira empezaba en condicións secas e empezaba a chover, os pilotos e os comisarios de carreira podían parar a carreira (mediante unha bandeira vermella), cambiar os pneumáticos á carreira e volver dar a saída disputándose o número de voltas restantes. Agora con esta nova regra, cando a carreira empece en seco e comece a chover os comisarios sacarán unha bandeira branca, que autoriza aos pilotos a entrar en boxes (cando eles desexen) e cambiar os pneumáticos de seco a húmido. En ningunha outra condición os pilotos poderán parar en boxes para cambiar os pneumáticos.
Pilotos
(Actualizado: 20 de maio de 2012) miniatura|200px|Giacomo Agostini no circuíto de [[Nürburgring en 1976.]] miniatura|200px|Mick Doohan disputando o GP do Xapón en 1990. miniatura|200px|Rossi no Gran Premio de Holanda en Assen, 2007 Os Campións do Mundial de Motociclismo de Velocidade son galardoados como os pilotos máis exitoso de cada tempada en cada unha das categorías. Giacomo Agostini foi o campión máis galardoado na historia dos GP con 15 títulos (8 en 500cc e 7 en 350cc). O piloto máis dominante foi Mick Doohan, gañando 12 de 15 carreiras en 500cc o 1997 (o 80% das carreiras do ano), no mesmo ano Valentino Rossi gañou 11 de 15 carreiras en 125cc. Valentino Rossi é o corredor actualmente en activo con mellor palmarés. Habendo gañado 9 títulos incluíndo 6 en MotoGP, 1 en 500cc, 1 en 250cc e 1 en 125cc.
Máis de 300 pilotos gañaron algún gran premio do Campionato do Mundo de Motociclismo. En canto aos pilotos con máis vitorias destaca Giacomo Agostini que conseguiu ata 122 primeiros postos. O piloto en activo con máis vitorias é Valentino Rossi con 105 (ata o inicio do campionato de 2011).
Na seguinte táboa preséntanse as vitorias agregadas pola nacionalidade dos pilotos (países con máis de 50 vitorias de gran premio).
Construtores
(Actualizado: 2 de maio de 2011) miniatura|dereita|[[Honda RC212V pilotada por Dani Pedrosa]]
Condado de Ribadeo
O condado de Ribadeo é un título nobiliario galego, creado no século XIV polo rei Henrique II de Castela.
Historia
En 1369, logo da guerra polo trono entre Pedro I o Cruel e Henrique de Trastámara, a vila de Ribadeo, pasou de estar baixo protección real a ser un condado. O 20 de decembro de 1369, o francés Pedro Le Vesque de Vilaines (Pierre de Villaines, ou Pierre le Begue, segundo outras fontes, compañeiro de Bertrand du Guesclin) recibiu o condado de Ribadeo de mans de Henrique II como pago polos seus servizos.
Ao pouco tempo, vendeu o condado a Rui López Davalos, Condestable de Castela, que se converteu no II conde de Ribadeo e que caeu en desgraza ante o novo rei Xoán II, o cal se viu na obriga, a falta de descendencia por parte do conde, de dividi-lo condado (outra versión indica que sinxelamente, pola caída en desgraza, o condado reverteu na Coroa).
En 1431 Xoán II volveuno a conceder no seu conxunto a Rodrigo de Villandrando. O título levou posteriormente parello o comer co Rei o día de Epifanía e levar o traxe que puxese o Rei ese día, como consecuencia de que o conde librara ao Rei de caer en mans do Infante don Henrique.
A comezo da idade moderna, cara a 1500 Ribadeo aparece en definitiva baixo o dominio particular dos seus condes, no que atinxe ó seu goberno, e dende o punto de vista económico da vila encontrábase estreitamente vinculada á economía do océano Atlántico, grazas ás exportacións de madeira en dirección a Sevilla e Lisboa, a construción de naos e á emigración cara a Sevilla e as Indias.
Despois dunha sucesión de condes, o condado seguiu unificado ata que co casamento de Rodrigo de Silva e Sarmiento de Villandrando e a III dona da familia de Híjar, incorporouse, no canto o título o condado da Casa de Híjar até 1877, cando chega ó XXIV conde de Ribadeo e XVI duque de Híjar, Afonso de Silva y Fernández de Córdoba (Alfonso de Silva y Campbell). Trala súa morte en 1955, pasou á Casa de Alba. A herdeira foi a súa neta Cayetana Fitz-James Stuart, XXV condesa de Ribadeo, quen o cedeu en 2013 ó seu fillo Alfonso Martínez de Irujo, XXVI conde de Ribadeo.
Outros títulos nobiliarios relacionados con Ribadeo
O 25 de xuño de 2002 o Rei Xoán Carlos I de España concedeulle o título de "Marqués de la Ría de Ribadeo con Grandeza de España" a Leopoldo Calvo-Sotelo.
Boeing 720
O Boeing 720 é un avión de pasaxeiros de fuselaxe estreita fabricado por Boeing Commercial Airplanes. Foi anunciado en xullo de 1957 como un derivado do Boeing 707 para voos máis curtos dende pistas máis pequenas. O 720 voou por vez primeira o día 23 de novembro de 1959, foi certificado o 30 de xuño de 1960 e entrou en servizo con United Airlines o 5 de xullo dese ano. Fabricáronse un total de 154 Boeing 720 e 720B ata 1967. Como derivado do 707, o 720 tivo poucos custos de desenvolvemento, permitíndolle ser rendable a pesar das súas poucas vendas.
Comparado co 707-120, medía 2,7 m menos, tiña unha á modificada e unha estrutura máis lixeira para un menor peso máximo de engalaxe. Deseñouse orixinalmente para levar catro turborreactores Pratt & Whitney JT3C e o modelo inicial tiña un alcance de 5 200 km cunha capacidade de 131 pasaxeiros en dúas clases. O reconfigurado 720B, con turboventiladores JT3D, voou por primeira vez o 6 de outubro de 1960, e entrou en servizo en marzo de 1961. Podía levar a 156 pasaxeiros nunha clase a 5 900 km de distancia. Algúns 720 foron despois convertidos a 720B. Foi sucedido polo trirreactor Boeing 727. O 720 é o único reactor de pasaxeiros de Boeing que non segue o esquema "7x7" no seu nome.
A súa á modificada posteriormente foi engadida aos 707-120B e aos 707-120 adaptados ao estándar B.
707 de curto alcance
Boeing anunciou os seus plans para desenvolver unha nova versión do 707 en xullo de 1957. Esta variante desenvolveuse a partir do 707-120 para voos de curto a medio alcance dende pistas máis pequenas. O modelo designouse orixinalmente 707-020 antes de cambiarse a 720 por petición de United Airlines. Comparado co 707-120, ten catro seccións menos en fronte da á e unha menos detrás, cunha redución total da lonxitude de 2,54 m.
O novo modelo deseñouse para que tivese un menor peso máximo de engalaxe cunha á modificada e unha estrutura máis lixeira. As modificacións da á incluían flaps Krueger no na parte externa, velocidades máis baixas de engalaxe e aterraxe (acortando así os requisitos de lonxitude de pista), e un bordo de ataque interior máis ancho cunha forma en frecha lixeiramente maior. Estas modificacións incrementaron a súa velocidade con respecto o 707-120. Tiña catro turborreactores Pratt & Whitney JT3C-7 que producían 55,6 kN de pulo cada un.
En certo momento da fase de desenvolvemento foi coñecido como 707-020 e despois como 717-020, aínda que esa foi a designación de Boeing do KC-135 e estivo sen usarse nun avión comercial ata que se lle aplicou ao MD-95, tras a fusión de Boeing con McDonnell Douglas en 1997.
Debido a que os sistemas do avión eran semellantes ao do Boeing 707, non se fabricou ningún prototipo do Boeing 720; os sistemas distintos probáronse no Boeing 367-80. O primeiro 720 realizou o seu voo de estrea o 23 de novembro de 1959, e o tipo foi certificado o 30 de xuño de 1960. Entrou en servizo con United Airlines o 5 de xullo de 1960 e fabricáronse 65 unidades da versión orixinal.
Outros desenvolvementos
A versión 720B tiña motores turboventilador JT3D, que producían 75,6 kN de pulo cada un. Os JT3D consumían menos combustible e tiñan máis potencia. O peso máximo de engalaxe do 720B incrementouse ata os 106 000 kg. O 720B voou por primeira vez o 6 de outubro de 1960, e conseguiu a súa certificación e entrou en servizo con American Airlines en marzo de 1961. Fabricáronse un total de 89 720B e convertéronse 10 avións 720 de American a esta variante.
Deseño
miniatura|260x260px|720B de [[Maersk]] O Boeing 720 é un avión catrimotor con á baixa cantilever. Aínda que era semellante ao Boeing 707, era 2,74 m máis curto que a versión 707-120, e tiña unha estrutura máis lixeira debido ao uso de partes de metal forxado máis lixeiro e ao ter a pel da fuselaxe e outros elementos estruturais máis finos.
Fuselaxe
A máis traseira das saídas de emerxencia sobre as ás do 707 eliminouse en cada lado do 720, o que reducía a súa capacidade de pasaxe xa que esas saídas eran un requisito para configuracións de alta densidade.
Ás
O 720 usaba unha á mellorada baseada na do 707. A envergadura era a mesma que a do 707-120. Para o 720 cambiouse a parte entre a fuselaxe e os motores interiores engadindo unha luva na raíz da á. Este elemento reducía a resistencia da á.
Motores
Aínda que inicialmente estivo equipado con turborreactores, o motor dominante no Boeing 720 foi o Pratt & Whitney JT3D, unha variante turboventilador do JT3C con menos consumo de combustible e máis potencia. Os 720 con motores JT3D tiñan o sufixo "B"; algúns 720B de American Airlines eran conversións de 720 co JT3C.
Ao igual que o 707, o 720/720B usaba turbocompresores accionados polo motor para proporcionar aire a alta presión para a presurización da cabina. Os motores non podían proporcionar o suficiente aire para este propósito sen perder unha potencia considerable. As pequenas entradas de aire e chepas asociadas son visibles xusto enriba das entradas principais do motor dos dous motores interiores de todos os 720 e 720B; a falta da entrada do turbocompresor no motor esterior de estribor (o número 4) axuda a distinguir aos 720/720B da meirande parte dos 707, que tiñan tres turbocompresores.
Outro equipamento
O Boeing 720 carecía dunha unidade de potencia auxiliar, e dependía no seu lugar de potencia en terra e de aire pneumático para alimentar os sistemas da aeronave, proporcionar aire acondicionado e acender os motores mentres estaba en terra. A práctica normal nun Boeing 720 era acender o motor número 3 (o interno de estribor) primeiro, despois desconectar a potencia de terra e aire. Tras iniciar o primeiro motor usábase aire purgado dese para proporcionar a presión de aire necesaria para iniciar o resto un a un. En terra, co persoal de arranque en terra a man, os catro motores normalmente eran iniciados coa axuda deste persoal: así era máis fiable e rápido.
Historial operacional
miniatura|250x250px|United Airlines foi o cliente de lanzamento do Boeing 720 A primeira unidade foi un avión de produción para United Airlines que voou o 23 de novembro de 1959. A certificación para o 720 emitíuse o 30 de xuño de 1960. O primeiro servizo do 720 foi con United Airlines o 5 de xullo de 1960 na ruta Os Ánxeles-Denver-Chicago. American Airlines foi a segunte aeroliña en operalo estreándoo o31 de xullo dese mesmo ano. O 2 de xaneiro de 1962 o primeiro Boeing 720B de Pakistan International Airlines, a Boeing 720-040B con rexistro AP-AMG pilotado polo capitán Abdullah Baig e o copiloto Taimur Baig, estableceu un récord mundial durante un voo entre Londres e Karachi, durante a súa entrega, de velocidade nun voo comercial, realizando o voo en 6 horas, 43 minutos e 55 segundos a unha velocidade media de 938,78 km/h.
Despois da retirada do 720 nas grandes aeroliñas, moitos exemplares foron mercados por operadores de segunda categoría, sobre todo en Suramérica. miniatura|250x250px|720 do programa Controlled Impact Demonstration En 1984, un Boeing 720 voado por control remoto foi intencionalmente esnafrado na base de Edwards como unha parte do programa da FAA e da NASA Controlled Impact Demonstration. A proba proporcionou datos de aceleracións máximas durante un accidente. Durante o test tamén se probou o rendemento de combustible retardante de lume.
O primeiro 720 (N7201U) foi posteriormente bautizado "The Starship" e converteuse un chárter privado usado principalmente para levar de xira a bandas de rock. O seu principal usuario foi Led Zeppelin nos nos 70s. A capacidade de asentos reducíuse e instalouse un bar cun órgano eléctrico incorporado, xunto con camas, unha ducha, unha sala de estar, un televisor e un reprodutor de vídeo.
Honeywell operou o derradeiro Boeing 720 nos Estados Unidos, voando dende o aeroporto de Phoenix-Sky Harbor. O avión fora modificado cunha góndola extra para motores montada no lado dereito da fuselaxe para permitir probas dun motor de turbina en altitude, operando cunha certificación especial que lle permitía ser utilizado para uso experimental. Este 720B foi desguazado en xuño de 2008 e Honeywell substituíuno por un Boeing 757.
Pratt & Whitney Canada operou o derradeiro 720 ata o ano 2010. O seu derradeiro voo foi o 29 de setembro. Pratt & Whitney Canada substituíuno como banco de probas por un Boeing 747SP. En maio de 2012, o antigo 720 de PWC voou ata a base de Trenton, en Ontario, onde está exposto no National Air Force Museum of Canada.
720
Primeira variante de produción con catro motores turborreactor Pratt & Whitney JT3C. Varias unidades entregáronse con distintas configuracións de alta densidade a Eastern Airlines, incluídas catro saídas sobre as ás e ventiladores de refrixeración de freos para realizar paradas rápidas en sectores de rutas curtas. Estes avións, designados "720-025", estaban certificados para transportar ata 170 pasaxeiros, sempre que se cumprisen certos requerimentos de seguridade.
720B
Variante mellorada con catro motores turboventilador Pratt & Whitney JT3D. American Airlines converteu os seus 720 ao estándar 720B.
Esmirna
Esmirna (en İzmir) é unha cidade de Turquía, a terceira maior do país tras Istambul e a capital Ancara. Importante porto do Exeo, sitúase no fondo do golfo de Esmirna, na costa xónica de Anatolia. Ten 2,8 millóns de habitantes (censo de 2010) e arredor de catro millóns na área metropolitana.
Historia
A historia urbana de Esmirna ten un dos desenvolvementos máis longos coñecidos, pois recentes achados remontan un primeiro asentamento na área no sétimo milenio antes da nosa era. Concretamente no nordeste da metrópole actual, o sitio arqueolóxico neolítico de Yesilova Hoyuk mostra un proceso sen interrupción dende arredor do 6500 a.C. ata o 3000 a.C. no que seica un terremoto destruíu o lugar.
A primitiva Esmirna
Aproximadamente nese tempo (comezos do terceiro milenio antes da nosa era) aparece un novo asentamento relativamente próximo, na mesma chaira aluvial do fondo oriental do golfo. Nun promontorio (daquela unha península na liña costeira ) e coñecido coma Tepekule ou Bayrakli Hoyuk (polo barrio onde se atopa), floreceu na Idade de Bronce do Exeo en Anatolia (contemporáneo de Troia) e declinou na época escura de transición á Idade de Ferro (século XIII a.C., quizais destruído polos Pobos do Mar).
A reocupación ou refundación do lugar tivo lugar no século XI a.C. e xa por colonos helénicos, en concreto eolios. O nome Esmirna semella ter esa ascendencia e a vila, que se arrodeou dunha muralla no 850 a.C., foi a máis destacada da Dodecápolis da Eólida, no límite coas colonias xonias. Precisamente no 688 a.C. Esmirna pasou a formar parte da Liga Xonia e durante o século VII a.C. acadou o seu cénit coma colonia comercial no Mediterráneo oriental, avanzada en Asia Menor. Pausanias cítaa coma porto no profundo golfo e nesta época, tras un incendio, arrodeouse de novas murallas de destacada execución. Cun novidoso trazado pre-hipodámico (o primeiro exemplo en occidente ), rúas pavimentadas e o arcaico templo de Atenea (640-580 a.C.), Esmirna era tamén un foco cultural da rexión. Seica puido ser a cidade de Homero.
Os lidios, veciños do interior, conquistárona no final do século e no -545 os persas, que conquistaran Lidia a súa vez, destruíron finalmente a antiga Esmirna.
A nova Esmirna helenística e romana
Cando a conquista de Alexandre Magno, quíxose recuperar a cidade grega pero nun lugar máis amplo e defendible. Elixiron a aba do Monte Pagos (hoxe Kadifekale, primitiva acrópole) na franxa de terreo ata o mar, ao sur do primitivo asentamento. Foi un dos seus sucesores, Lisímaco (301-281 a.C.), quen construíu a cidade a grande escala coa intención de facela equiparable a Alexandría ou Efeso. Cun plan de rúas ortogonais, porticadas e pavimentadas, templos (Zeus Akraios), estadio, teatro e ágora no centro, contaba tamén con barrios de ribeira (1.750 m de litoral) a carón dun dobre porto (o interior, con 1.250 m de peiraos). Todo estaba protexido por unha muralla duns 5 km con polo menos tres portas principais (a de Efeso no suroeste sinaladamente).
O cristianismo tivo en Esmirna unha das primeiras comunidades fortes e activas. Pero a elección de Constantinopla como capital do Imperio de Oriente supuxo o declinar da importancia da cidade na época bizantina, quedando reducida a área dentro de murallas.
Época medieval
O crecente dominio turco sobre Anatolia illou o comercio por terra e o porto de Esmirna (que se entupiu progresivamente) converteuse en obxectivo de diversos poderes ao longo do medievo (seliúcidas, cruzados, xenoveses, beilicatos turcos). A vila, arruinada polas guerras e reconstruída parcialmente no século XIII, chegou mesmo a estar dividida en dous no século XIV (os turcos na cidadela do xa chamado Kadifekale e os cristiáns arredor da fortaleza do porto en poder dos templarios, S. Pietro, ambalasduas do s.XIII ). As murallas foran remetidas no suroeste (s.IX-XII).
Esmirna otomá
Dende 1426 a cidade cambiou o nome grego de Σμύρνα (Smyrna) polo turco de İzmir ao pasar definitivamente ao poder otomán e co ascenso do seu imperio, a recuperación comercial da vila provocou o crecemento progresivo da importancia do seu porto (consulados de Francia, Inglaterra e outros países no século XVII; importante comunidade grega, armenia e xudía sefardita fuxida de España en 1492). De apenas 5.000h en 1576 pasou a contar con arredor de 90.000h a finais do XVII.
A subseguinte expansión urbana tivo lugar cara ó norte (cos "Barrios Francos" dos comerciantes estranxeiros, cada nacionalidade co seu peirao ), na chaira costeira, con ganancias progresivas de terreo ao mar. O antigo porto interior rematou por encherse (1650-70 ata o s.XIX) e foi ocupado por edificacións (a área dos bazares, Kemeralti, onde xa se construíra a gran mesquita de Hisar en 1592 á que se engadira o caranvanserai de Kizlaragasi Han en 1744 ). A rúa curva que seguía o bordo é a principal do distrito. As murallas foron desaparecendo asemade co vello castelo de S.Pietro (futuro edificio do Concello no terreo).
O ferrocarril chegou a mediados do século XIX cando tamén se construíu o gran peirao do porto. Esmirna acadaba o seu cénit comercial cosmopolita e unha ampliación xeral da liña costeira foi levada a cabo cara ó final do século (recheo de 200 metros no golfo e dique de abrigo, coa nova avenida na beira, o Kordon ). Precisamente no seu extremo sur comezou a se conformar (entre un cuartel e o edificio do Goberno) unha praza na ribeira que vai devir o centro administrativo da urbe, a Praza Konak. As clases acomodadas ("levantinos") foron asentándose nas barrios xurdidos no norte mentres que as populares ocupaban o histórico e intricado barrio turco do sur baixo o Kadifekale.
Século XX
miniatura|300px
O grande incendio de 1922 nos barrios do norte, cando a caída do Imperio Otomán e a proclamación da república turca, permitiu un novo planeamento desa área segundo as características dos ensanches europeos, con amplos bulevares e un parque central (Parque Kultur). Outro parque xurdiu no suroeste, Bahribaba, apuntando o futuro crecemento da urbe tamén nesa dirección. Ademais suxería a construción dun porto moderno no norte da cidade histórica que foi completado nas décadas seguintes.
Dende os anos cincuenta a emigración das zonas rurais foi producindo a metropolización de Esmirna ao longo das beiras do golfo, asemade a aparición de barrios de infravivenda arredor de Kadifekale e a ágora.
Maserati 250F
O Maserati 250F foi un coche de carreiras feito por Maserati en Italia utilizaba un motor de '2,5 litros' e participou nas carreiras de Fórmula Un entre xaneiro de 1954 e novembro de 1960. Fabricáronse vinte e seis variantes.
Detalles mecánicos
miniatura|left | Maserati 250F no [[Salón do Automóbil de París de 2014]] O 250F utilizou principalmente o motor SSG 220 bhp (@ 7400 rpm) de 2.5-litros Maserati A6 6 en liña, Tambor de freo acanalado 13.4 ", suspensión dianteira independente Wishbone e un eixe traseiro De Dion. Foi construído por Gioacchino Colombo, Vittorio Bellentani e Alberto Massimino; o traballo tubular era de Valerio Colotti.
Unha versión simplificada con carrozaría cas rodas parcialmente cubertas (similar ao 1954 Mercedes-Benz W196 "Typ Monza"). Utilizouse no Gran Premio de Francia de 1956.
Historia nas carreiras
En presentou unha caixa de cambios de 5 velocidades, unha fuel injection SU (240 bhp) e freos de disco Dunlop. Jean Behra liderou un equipo oficial de cinco membros que incluía a Luigi Musso.
En 1956 presentaronse tres coches 250F T2 por primeira vez para os pilotos oficiais. Desenvolvido por Giulio Alfieri utilizando tubos de aceiro máis lixeiros que locian un delgado, carrozaría máis ríxida e nalgunha unidade o novo motor V12 de 315 bhp (235 kW), malia que non ofrecía ningunha verdadeira vantaxe sobre o maior 6 en liña. Máis tarde desenvolveuse o V12 de 3 litros que gañou dúas carreiras no Cooper T81 e T86 desde 1966 ata 1969, a última variante do motor, o "Tipo 10" tiña tres válvulas e dúas buxías por cilindro.
En Juan Manuel Fangio logrou catro vitorias de campionato, incluíndo a súa lendaria última vitoria no Gran Premio de Alemaña en Nürburgring (4 de agosto de 1957), onde recuperou 48 segundos en 22 voltas, pasando ao líder da carreira, Mike Hawthorn, na última volta para levarse a vitoria. Ao facelo, rachou a marca de volta en Nürburgring, 10 veces.
Na tempada, o 250F foi totalmente superado polos novos coches de F1 con motor traseiro. Con todo, o coche seguía sendo o favorito dos pilotos privados, incluíndo a María Teresa de Filippis, e foi utilizado ata a tempada de F1 de, o último da fórmula 2,5 litros.
En total, o 250F competiu en 46 carreiras do campionato de Fórmula Un con 277 entradas, logrando oito vitorias. O éxito non se limita aos eventos do Campionato Mundial, o 250F gañou moitas carreiras fóra do campionato do mundo.
Stirling Moss dixo máis tarde que o 250F fora o mellor coche de F1 con motor dianteiro.
Austin Powers: A espía que me achouchou
Austin Powers: A espía que me achouchou (en Austin Powers: The Spy Who Shagged Me) é un filme estadounidense de 1999 e o segundo título da serie Austin Powers. Foi precedido polo filme orixinal, Austin Powers: International Man of Mystery (1997) e seguido por Austin Powers in Goldmember (2002). Foi dirixido por Jay Roach, co-escrito por Mike Myers e guionizado por Michael McCullers, e unha vez máis, Myers interpreta as personaxes principais. O título do filme é unha referencia ó filme de James Bond 007: A espía que me amou (The Spy Who Loved Me).
O filme recadou máis de $312 millóns en todo o mundo, conseguindo máis recadación na primeira semana de estrea que toda a recadación do seu predecesor. Foi nomeado na 72ª edición dos Oscar na categoría de mellor maquillaxe (Michèle Burke e Mike Smithson).
San Facundo de Ribas de Miño, Paradela
San Facundo de Ribas de Miño é unha parroquia do concello de Paradela na comarca de Sarria, na provincia de Lugo. Segundo o IGE en 2013 tiña 13 habitantes (6 homes e 7 mulleres), o que supón unha diminución respecto do ano 1999 cando tiña 17 habitantes.
Toponimia
Segundo Nicandro Ares San Facundo de Ribas de Miño foi priorado subsidiario do mosteiro cisterciense de Castro de Rei. O nome está relacionado con ribeiras do río Miño.
Subdivisións do Imperio Austrohúngaro
O Imperio Austrohúngaro, como monarquía dual, compoñíase de dúas entidades estatais: Austria por un lado, e Hungría polo outro. Ademais, Bosnia e Hercegovina formaba un condominio baixo administración conxunta austríaca e húngara. Os territorios da coroa austríaca reciben o nome de Cisleitania e os da húngara Transleitania.
(Nota: entre paréntese o nome en alemán)
Administración conxunta
Fonte: Geographischer Atlas zur Vaterlandskunde an den österreichischen Mittelschulen. Viena 1911. Datos de acordo co censo do 31 de decembro de 1910.
Lestón, Valenza, Coristanco
Lestón é un lugar da parroquia de Valenza no concello coruñés de Coristanco na Comarca de Bergantiños. Tiña 73 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 38 homes e 35 mulleres.
Estación de Franza
Franza foi unha estación e posteriormente un apeadoiro ferroviario de Adif situado en Franza, no concello de Mugardos, provincia da Coruña. Actualmente non ten servizos de pasaxeiros.
Joaquim Rodríguez
Joaquim Rodríguez Oliver, coñecido como Purito Rodríguez, nado o 12 de maio de 1979 en Barcelona, é un ciclista español. Comezou a competir como profesional no ano 2001. É quen de acadar vitorias en clásicas, en carreiras dunha semana, e boas clasificacións en carreiras de 3 semanas. O seu punto feble son as contra o reloxo. miniatura|Joaquim Rodríguez no [[Tour de Francia 2010.]]
Palmarés
Ten acadado vitorias en carreiras dunha semana como a Volta a Cataluña, a Semana Catalá ou a Volta a Burgos. No seu palmarés tamén hai 4 vitorias parciais na Vuelta a España e 1 no Tour de Francia. O máis salientable da súa carreira profesional foi:
Estación de Franza
Situación ferroviaria
Atópase no punto quilométrico 28,9 da liña férrea de ancho ibérico que une Betanzos con Ferrol a 73 metros de altitude, entre as estacións de Cabanas-Areal e de Barallobre. O tramo é de vía única e está sen electrificar.
Historia
A estación foi inaugurada o 5 de maio de 1913 coa apertura da liña Betanzos-Ferrol, tras un longo período de proxectos e obras, tras quedar deserto o concurso para a súa construción e explotación. Encargouse a Norte que efectuase o mantemento necesario para a posta en servizo desta liña. Encargouse finalmente da explotación MZOV, e a partir de 1928, a Compañía Nacional dos Ferrocarrís do Oeste. En 1941, a estación pasou a depender da recentemente creada Renfe, quen xestionou a mesma ata a separación da compañía en Adif e Renfe Operadora o 31 de decembro de 2004.
Deep Blue
Deep Blue é un termo en lingua inglesa co significado en galego de «azul profundo» e que pode referirse a:
República Italiana (1802-1805)
A República Italiana foi unha República irmá, un Estado satélite da Primeira República Francesa, que existiu entre 1802 e 1805, e estaba situado no norte de Italia, con capital na cidade de Milán, e que ocupaba o territorio do antigo Ducado de Milán e parte da Emilia-Romaña.
Historia
Francia ordenou modificar a Constitución dun dos seus estados satélite, a República Cisalpina, para permitir que o Primeiro Cónsul francés, Napoleón Bonaparte, se convertese no seu presidente, pasando a denominarse República Italiana. O territorio que comprendía a República Cisalpina non cambiou coa nova denominación.
Esta república deixou de existir o 26 de maio de 1805, cando se transformou no Reino de Italia, logo da coroación de Napoleón Bonaparte como emperador de Francia, asumindo este o título de rei de Italia.
Subdivisións
A República Italiana estaba dividida e 12 departamentos: (Entre parénteses, as capitais respectivas).
Xixón
Xixón  (en castelán e oficialmente: Gijón; en asturiano: Xixón ) é un concello e unha cidade do norte de España, situada a carón do mar Cantábrico, na costa do Principado de Asturias.
Cunha poboación de 277 559 habitantes en 2011 é o concello máis poboado de Asturias, por riba do da capital. A cidade está situada a 27 km de Oviedo e 25 km de Avilés, formando parte da grande área metropolitana do centro da comunidade, de 869 723 habitantes (2009).
Conta cun importante porto, El Musel, que alimenta e comunica a súa industria. É o sexto na clasificación de España e o cuarto en explotación.
Xeografía
A cidade está situada no treito costeiro central do concello, nunha baía dividida pola península de Cimadevilla (casco antigo) que separa a praia de San Lorenzo ao oeste, do porto deportivo, praia de Poniente e praia do Arbeyal, estaleiros e porto de El Musel, ao leste.
Historia
As primeiras testemuñas da presenza do home no que hoxe se coñece como concello de Xixón sitúanse no Monte Deva, onde existen unha serie de túmulos (primitivos soterramentos) e no Monte Areo (Carreño), onde se encontra un conxunto dolménico neolítico considerado como o máis importante do norte de España.
miniatura|esquerda|Eloxio do horizonte de Eduardo Chillida
A dominación romana comeza coa conquista do lugar por parte de Sesto Apuleio, a quen lle foron entregados honores polo Senado de Roma, e este coma mostra de gratitude erixiu un monumento (cerca do fondeadoiro de Torres) sinalando a súa vitoria e dedicado a Xúpiter e a Augusto, sendo esta cidade coñecida dende entón por Gigia.
Baixo o dominio romano a cidade seguiu florecendo, e o igual que con anterioridade logrou atraer os comerciantes cartaxineses, tamén fixo o propio cos romanos, grazas á riqueza dos minerais, a madeira, a calidade das pedras das canteiras e incluso pola manufactura dunha das bebidas máis populares do Imperio (unha mestura de viño, peixe e sal).
Trala caída do Imperio romano e as posteriores invasións a civitas xixonesa foi abandonada, mais non se coñecen as causas do seu despoboamento no transcurso da Alta Idade Media, período no que escasean as noticias sobre Xixón, que revive para a Historia no intre no que o soberano Afonso X lle outorga, o 12 de maio de 1270, a condición de pobra, feito que é reflectido en documentos de San Vicente de Oviedo. Non obstante, esa reaparición histórica vese ensombrecida polos acontecementos que seguiron á morte do rei Afonso XI, na seguinte centuria; Xixón serve, entón, de escenario a un enfrontamento entre partidarios do rei lexítimo Pedro I e Henrique de Trastámara(de Trans Támaris, máis alá do río Tambre). No século XIV gobernou Xixón Rodrigo Álvarez Asturias, quen gobernaba os condados de Xixón e Noreña. Foi titor de Henrique de Trastámara, fillo bastardo de Afonso XI, ó que Xixón apoiou nos seus enfrontamentos co seu medio irmán Pedro I. Henrique de Trastámara] deu ao seu fillo, Afonso Enríquez, os condados de Xixón e Noreña, rebelándose contra o rei Xoán I, e facéndose forte en Xixón, en 1383, para rematar derrotado e feito prisioneiro. Escapa posteriormente a Francia e deixa ó mando da vila a súa esposa Isabel, quen en 1395 incendia a cidade antes de abandonala. Entón, o rei toma a determinación de que Xixón se incorpore á Coroa.
A repoboación da vila comeza no século XIV e en 1480 os Reis Católicos dan a súa autorización para que en Xixón se constrúa un porto e que se lle dean os medios para levalo a cabo. Dende entón a historia de Xixón aparece vencellada estreitamente ao desenvolvemento do seu porto. No século XV créase o primeiro peirao de mar, complementado en 1552 cun peirao de terra. Xixón comeza a súa actual fisionomía no século XVII ao estenderse sobre o areal e a lagoa que puña cerco ao seu antigo asentamento. O Real Decreto de 1765 e o Regulamento de 1778 foron dúas disposicións que permitiron ao porto de Xixón o libre comercio coas colonias americanas, o que levou a vila a coñecer un moderado crecemento urbano, cuxo ordenamento contemplouse no Plan de Melloras para a cidade deseñado por Jovellanos e aprobado polo Concello en 1782.
En maio de 1809 é ocupada polas tropas napoleónicas, para ser definitivamente abandonada polas mesmas en xaneiro de 1812.
O auxe da explotación do carbón na conca central asturiana favoreceu as comunicacións da cidade co ferrocarril Sama-Xixón en 1856 e a construción en 1893 do novo porto de El Musel.
Xixón pasou a ser efémera capital de Asturias tras gañar maioritariamente (64% dos votos) as eleccións de 1936 o Frente Popular. Dende o comezo da guerra civil sufriu bombardeos, tanto aéreos (principalmente, Lexión Cóndor) como marítimos (cruceiro Almirante Cervera), ata que o 21 de outubro de 1937 foi ocupada polas tropas de Franco.
A partir da ditadura franquista chegou o engalaxe dos sesenta coa creación da factoría siderúrxica de Uninsa (1971), a ampliación de El Musel e a inauguración da autoestrada Y (A-66) en 1976, que mellorou as comunicacións con Oviedo e Avilés.
miniatura|center|800px|Panorámica do porto deportivo, co barrio de Cimadevilla ao fondo.
Demografía
300px|miniatura|esquerda|Evolución demográfica de Xixón
Economía
miniatura|Vista da praia artificial de Poniente de Xixón. Cidade tradicionalmente industrial, a economía de Xixón sufriu grandes cambios a partir das duras reconversións do sector industrial desde a década dos setenta.
A engalaxe económica de Xixón iniciouse a finais do século XIX, debido á confluencia de varios factores:
O modelo industrial xerado, típico da primeira Revolución Industrial, constaba xa que logo dun forte sector secundario, con gran presenza da industria metálica, siderúrxica, cerámica, vidro e téxtil. O sector terciario, ademais da actividade comercial xerada pola cidade, incluíu a incipiente actividade turística do Xixón da época, que tamén aspirou a converterse nunha gran estación balnearia. Con todo non chegou a prosperar o esperado debido ao tardío enlace ferroviario que conectou Asturias coa meseta.
A seguinte etapa de gran crecemento económico de Xixón produciuse a finais da década dos sesenta, debido á construción da factoría de Uninsa (Ensidesa) e á actividade do porto e dos estaleiros.
Tras unha dura crise e reconversión nos anos oitenta, na actualidade, o sector terciario é o máis importante da economía xixonesa, seguido do sector secundario (industrias siderúrxicas e metálicas). O peso do sector primario na economía do municipio é practicamente irrelevante.
O Concello de Xixón ten unha débeda pública de 140,145 millóns de euros, sendo o municipio do Principado máis endebedado en datos absolutos, e o terceiro en termos relativos (505 €/habitante) tras Carreño (644 €/hab) e Oviedo (603 €/hab).
Porto de Xixón
El Musel é o primeiro porto español de mercadorías a granel, o sexto na clasificación xeral de portos españois e o cuarto en resultados de explotación. O Porto de Xixón está equipado coas máis modernas instalacións, aptas para manipular todo tipo de tráficos. miniatura|centro|800px|Porto do Musel desde a Campa de Torres.
Lugares de interese
miniatura|Casa do concello
miniatura|Igrexa de San Lorenzo
Praias
miniatura|[[Praia de San Lorenzo e Cimadevilla]]
Festas
No contexto da Semana Grande, o primeiro domingo de agosto ten lugar unha xira popular ao cerro de Santa Catalina coñecida coma Día de Asturias en Xixón, que outrora remataba cun grande desfile de carrozas polo centro da cidade.
Cidades irmandadas
Xixón está irmandada coas seguintes cidades:
Iámblico
O nome Iámblico (Ἰάμβλιχος) pode referirse a:
San Martiño de Castro, Paradela
San Martiño de Castro é unha parroquia do concello de Paradela na comarca de Sarria, na provincia de Lugo. No ano 2007 tiña 74 habitantes, deles 33 eran homes e 41 eran mulleres, o que supón unha diminución de 0 habitantes en relación ao ano anterior, 2006.
En San Martiño de Castro naceu o crego Xesús Mato.
Bring 'Em In
Bring 'Em In é o álbum de estrea da banda sueca de garage rock Mando Diao, editado no ano 2002 en Suecia. No 2003 foi lanzado internacionalmente e tivo unha boa recepción entre a crítica.
A edición xaponesa contén tres cancións extra, mesturadas entre os temas da versión orixinal. No ano 2005 lanzouse unha edición limitada cun segundo disco de caras-B e demos.
Portoquintáns, Valenza, Coristanco
Portoquintáns é un lugar da parroquia de Valenza no concello coruñés de Coristanco na Comarca de Bergantiños. Tiña 31 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 16 homes e 15 mulleres.
Bacelares, Oleiros, Carballedo
Toponimia
O topónimo fai referencia a un terreo de bacelos de vides, de vides novas ou para replantar. En latín, diminutivo de.
Abanto
Abanto é un concello español da provincia de Zaragoza, situado na comarca da Comunidade de Calatayud. A súa poboación era de 97 habitantes en 2018, sobre unha superficie de 64 km², o que daba unha densidade de 2,34 hab/km².
Xeografía
Sitúase ó suroeste da serra de Pardos, preto do río Ortiz.
Castroncelos
O topónimo galego Castroncelos pode referirse a:
Ángel Rizo Bayona
Ángel Rizo Bayona, nado en Madrid o 7 de xuño de 1887 e finado en México en 1959, foi un político español.
Traxectoria
Masón, Gran Maestre del Gran Oriente Español. Procedía da Mariña mercante. A principios dos anos vinte pasou á Armada, co cargo de capitán de corveta, adscrito á Comandancia de Cartaxena. Pasou á Comandancia de Ferrol a finais da Ditadura de Primo de Rivera. Nos meses anteriores á República foi desterrado a Canarias. Coa República regresou a Cartaxena, onde foi elixido presidente do Comité local do Partido Radical. Nas eleccións a Cortes Constituíntes de 1931 foi elixido deputado por Cartaxena. Nas eleccións de 1933 non obtivo acta de deputado. Logo do triunfo do Fronte Popular foi nomeado Director Xeral da Mariña Mercante e despois foi Almirante da Mariña de Guerra. Despois da Guerra civil exiliouse en México en 1942, onde finou en 1959.
Illas Banks
miniatura|300px|Illas Banks As Illas Banks (en Bislama Bankis) son un grupo de illas situadas ao norte de Vanuatu. Xunto cás Illas Torres ao noroeste, constitúen a provincia de Torba a máis ao norte de Vanuatu. O grupo atópase a uns 40 km. ao norte de Maewo, e inclúen as illas de Gaua e Vanua Lava, dúas das 13 illas máis grandes de Vanuatu. En 2009, as illas tiñan unha poboación de 8.533 habitantes
Xeografía
miniatura|300px|Mapa das Illas Banks A illa máis grande é Gaua (anteriormente chamada Santa María), que ten un terreo accidentado, co Monte Gharat, un volcán activo no centro da illa, de 797 m. de altura. A Lago Letas de auga doce no cráter é o lago máis grande de Vanuatu. A lixeiramente máis pequena Vanua Lava, é máis alta 946 m., tamén ten un volcán activo, o Monte Suretamate (tamén escrito Süretimiat ou Sere'ama). Cara ao leste atópanse dous illotes, Ravenga e Kwakea (ou Qakea). Sola, a capital provincial, atópase nesta illa. A terceira illa máis grande, Ureparapara (tamén coñecida como Parapara), é un antigo cono volcánico que foi invadido polo mar, formando a baía Divers na costa leste.
Ao leste das illas máis grandes atópanse unha serie doutras máis pequenas. A máis afastada, 50 km ao nordés de Ureparapara, é Vet Tagde (Vot Tande ou Vot Ganai), un volcán extinto cuxa última erupción fai 3 500 000 anos. As Illas Rowa (ou Reef Islands) son algunhas illas de coral moi pequenas e baixas nun atol. Mota Lava é a máis grande e máis alta (411 m) da cadea oriental das illas, fronte á súa costa sur, unida por altos corais polos que se pode camiñar durante a marea baixa, atópase o pequeno illote de Ra. Mota, Merig e Merelava completan a parte do sueste do arquipélago.
Charles Smith
O apelido Charles Smith pode estar referido a:
Illas Banks
Idiomas e cultura
A poboación das Illas Banks fala quince idiomas diferentes, todos pertencen ao subgrupo das linguas oceánicas da familia Austronesia. Varias destas están en perigo de extinción, fálanse por non máis duns poucos centos de persoas, os últimos falantes. O idioma con máis falantes é o Mwotlap, a lingua da Mota Lava, con 2.100 falantes.
Transporte
Hai aeroportos en Mota Lava, Vanua Lava e Gaua, que teñen uns poucos voos por semana con Air Vanuatu. os barcos transportan principalmente mercadorías, pero tamén levan pasaxeiros.
Campionato Mundial de Fórmula 1 de 1970
O Campionato Mundial de Fórmula 1 de 1970 foi a 21ª tempada de Fórmula 1 organizada pola Fédération Internationale de l'Automobile (FIA), e a 13ª Copa Internacional de construtores de F1. O campionato contou con trece Grandes Premios que se iniciaron o 7 de marzo e finalizaron o 25 de outubro.
Resumo
1970 viu a introdución dos pneumáticos lisos por parte de Goodyear.
O triplo campión Jack Brabham retirouse ao final do ano.
Equipos e pilotos
Equipos e pilotos participantes no Campionato do Mundo FIA de 1970.
Clasificación do Mundial de Construtores de 1970
Os puntos para o Campionato Mundial de Construtores de 1970 outorgáronse da seguinte forma 9-6-4-3-2-1 aos seis primeiros en cada carreira. Só puntuaba o coche mellor clasificado de cada fabricante, en cada carreira. Contabilizabanse os seis mellores resultados das sete primeiras carreiras e os cinco mellores resultados das últimas seis carreiras.
Castrosante
O topónimo galego Castrosante pode referirse a:
VIP
VIP é unha sigla que provén do inglés Very Important Person (que significa Persoa Moi Importante). Emprégase para referirse a personaxes destacados, como políticos, empresarios, famosos etc, que asisten a eventos ou a recintos con zonas reservadas (aeroportos, hoteis, estadios, discotecas, concertos etc), e que requiren dunha atención especial e dun servizo exclusivo.
Así mesmo, existen os pases VIP, que se empregan en inauguracións, presentacións de produtos novos ou en festas privadas, e que lle garanten ó portador a consideración de VIP (aínda que non o sexa) no tocante a dereitos de acceso a zonas reservadas e servizos varios (comida, bebida etc).
Ewelina Hańska
Ewelina Hańska, nada como Rzewuska, nada en Pohrebyshche o 6 de xaneiro de 1801 e finada en París o 10 de abril de 1882, foi unha fidalga polaca, coñecida por ser a parella de Honoré de Balzac, con quen casou cinco meses antes de morrer o escritor.
Traxectoria
Eveline naceu en Wierzchownia, en Volhynia en Ucraína. Era irmá de Henryk Rzewuski. Sendo adolescente casou con Wacław Hański, nobre latifundista, que era 20 anos máis vello que ela. Após a súa morte converteuse na esposa do romancista Honoré de Balzac en 1850.
O primeiro encontro de ambos produciuse en 1833, e dende entón escribíronse de maneira regular. En 1841, Henryk morreu, e en 1843 Balzac viaxou a San Petersburgo para coñecela. Fixeron varias viaxes acompañados (Alemaña, Bélxica, Italia). En 1846, ela tivo un neno que naceu morto. En 1847, viaxaron por Ucraína e enseguida Balzac retornou a Parí­s en 1848. El volveu a Ucraína un ano despois e finalmente puido casar coa condesa o 14 de marzo de 1850. Honoré de Balzac morreu cinco meses despois, o 18 de agosto, en Parí­s.
Deep Blue (computadora)
miniatura|dereita Deep Blue foi unha computadora de IBM que xogaba ao xadrez. Trátase da primeira máquina que venceu a un campión do mundo vixente, Garri Kasparov, cun ritmo de xogo lento. Isto ocorreu o 10 de febreiro de 1996. Con todo, Kaspárov gañou 3 e empatou 2 das seguintes partidas, derrotando a Deep Blue por 4-2. O encontro concluíu o 17 de febreiro de 1996.
91ª edición dos Óscar
A 91.ª entrega dos premios Óscar, que recoñece os filmes de 2018 tivo lugar o día 24 de febreiro de 2019 no Dolby Theatre dos Ánxeles (Estados Unidos). Foi a primeira cerimonia de entrega que non tivo presentador dende a 61ª cerimonia, que tivo lugar en 1989.
Okja
O filme competiu pola Palma de Ouro na sección principal do Festival de Cannes de 2017. Foi estreado a través de Netflix o 28 de xuño de 2017.
91ª edición dos Óscar
Gañadores e nomeados
right|miniatura|150px|[[Alfonso Cuarón, mellor dirección, mellor fotografía e mellor filme en lingua non inglesa|alt=Imaxe de Alfonso Cuarón en 2016.]] right|miniatura|150px|[[Olivia Colman, mellor actriz|alt=Imaxe de Olivia Colman en 2014.]] right|miniatura|150px|[[Rami Malek, mellor actor|alt=Imaxe de Rami Malek en 2015.]] right|miniatura|150px|[[Regina King, mellor actriz secundaria|alt=Imaxe de Regina King en 2010.]] right|miniatura|150px|[[Mahershala Ali, mellor actor secundario|alt=Imaxe de Mahershala Ali en 2012.]] right|miniatura|150px|[[Peter Farrelly, mellor filme e mellor guión orixinal|alt=Imaxe de Peter Farrelly en 2009.]] right|miniatura|150px|[[Spike Lee, mellor guión adaptado|alt=Imaxe de Spike Lee en 2018.]] right|miniatura|150px|[[Lady Gaga, mellor canción orixinal|alt=Imaxe de Lady Gaga en 2019.]]
Premios de Honra
A Academia tamén celebrou a décima edición dos Premios Gobernadores o 8 de novembro de 2018, durante a cal foron presentados os Oscar de Honra e o Irving G. Thalberg Memorial Award.
Abigail Campbell Kawānanakoa
Abigail Wahiʻikaʻahuʻula Campbell Kawānanakoa, nada o 1 de xaneiro de 1882 en Honolulu (Oahu) e finada o 12 de abril de 1945 na mesma cidade, foi unha política e princesa hawaiana.