cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Voo 409 de Ethiopian Airlines
O voo 409 de Ethiopian Airlines era un servizo regular internacional dende Beirut ata Addis Abeba que se esnafrou no mar Mediterráneo pouco despois da engalaxe do aeroporto de Beirut-Rafic Hariri o 25 de xaneiro de 2010, matando ás 90 persoas a bordo. Este foi o primeiro accidente con vítimas mortais de Ethiopian Airlines dende o secuestro do voo 961 en 1996.
Raynald Denoueix
Traxectoria
En 2002 firmou polo club vasco da Real Sociedad. Na primeira tempada, Denoueix estivo moi cerca da fazaña, a Real Sociedad competiu con éxito durante toda a temporada co Real Madrid, ao non ceder o liderado ata a penúltima xornada da liga, tras perder pola mínima ante o Celta de Vigo. Pero a súa segunda tempada en España foi mais delicada: o equipo facía malabarismos entre a Liga e a Champions League 2003-2004 e Denoueix foi despedido na tempada 2003-2004.
Actualmente encóntrase sen equipo pero Raynald Denoueix traballa como consultor de Canal +, comentando o ocorrido na liga española no programa dos luns cos especialistas de Canal+sport.
Voo 409 de Ethiopian Airlines
Avión
O aparello involucrado no accidente era un Boeing 737-8AS, con rexistro ET-ANB e número de serie 29935. Realizara o seu primeiro voo o 18 de xaneiro de 2002 e fora entregado a Ryanair o 4 de febreiro dese ano como EI-CSW.[7] Almacenado en abril de 2009, Ethiopian Airlines fíxose co control do avión o 12 de setembro de 2009, arrendado a CIT Aerospace. Equipado con dous motores CFM56-7B26, o aparello pasara o último control de mantemento o 25 de decembro de 2009 sen que se lle atopane ningún problema técnico. O avión tiña 8 anos e 7 día cando correu o accidente.
Accidente
O Boeing 737 engalou da pista 21 do aeroporto de Beirut-Rafic Hariri no medio dunha treboada con 82 pasaxeiros e 8 tripulantes a bordo. Os datos do METAR indicaban ventos de 8 nós (15 km/h) de dirección variable e tormentas eléctricas na veciñanza do aeroporto. O avión trepou aos 9 000 pés (2,700 m) virou bruscamente cara á esquerda, entrou en perda, e esnafrouse no mar Mediterráneo. O contacto co radar perdeuse entre os catro e cinco minutos despois da engalaxe, mentres que algunhas testemuñas preto da costa informaron ver o avión en chamas chocando contra a auga.
Busca e rescuperación
Na mañá seguinte ao accidente, as autoridades libanesas informaron ter localizado o lugar do sinistro a 3,5 quilómetros da costa da vila de Na'ameh. A busca de superviventes realizouna o exército do Líbano usando helicópteros Sikorsky S-61, a armada libanesa e tropas da Forza Provisional das Nacións Unidas no Líbano (UNIFIL). Os militares estadounidenses, en resposta a unha petición do goberno libanés, enviaron o destrutor USS Ramage, un avión P-3 da armada, e o buque de salvaento USNS Grapple. A armada francesa enviou un avión de recoñecemento Breguet Atlantic. A UNIFIL enviou tres barcos e dous helicópteros ao lugar. A Royal Air Force e a unidade de aviación da Policía de Chipre enviaron outros helicópteros para axudar nos traballos de busca e rescate.
José Domingo Vidal Martínez
José Domingo Vidal Martínez, nado en 1926 e finado en Negreira o 24 de outubro de 1994, foi un médico e político galego.
Traxectoria
Foi nomeado alcalde de Negreira en 1975. Presentouse ás primeiras eleccións municipais encabezando a candidatura da UCD e foi elixido alcalde. Non se presentou á reeleción nas eleccións municipais de 1983, sendo substituído polo socialista José Manuel López Tuñas. Nas eleccións municipais de 1987 foi candidato de AP á alcaldía de Negreira, pero nesta ocasión foi derrotado polo PSdeG-PSOE de López Tuñas, que logrou a maioría absoluta. Foi tiroteado o 29 de setembro de 1994 por Elena Fariña Caamaño, coa que mantiña unha relación, e morreu a consecuencia dos disparos o 24 de outubro.
Edificio Bonín
O Edificio Bonín, ou Casa Bonín, é un monumental inmoble de planta baixa e tres andares, situado na rúa Areal, esquina rúa Oporto, de Vigo. Foi proxectado no ano 1909 polo arquitecto galego Jenaro de la Fuente Domínguez (1851-1922).
Historia e descrición
Foi promovido polos indianos Manuel Rodríguez Rodríguez e Angelina Bonín que estiveran emigrados en Guayaquil (Ecuador) e construído polo vigués Antonio González Romero.
É unha das obras emblemáticas do eclecticismo de acentos franceses que caracteriza ao ensanche vigués. Mantén na súa composición o repartimento regular de vans e amosa un excelente tratamento granítico cunha espectacular e recargada ornamentación que reflicte a perfección alcanzada polos mestres canteiros locais. Entre os elementos decorativos da fachada aparecen falsas claves, máscaras de rostros monstruosos, frontóns decorados con motivos vexetais enmarcados por arcos, balcóns corridos enmarcados por columnas xónicas e corintias e ménsulas decoradas.
Guido II de Spoleto
Guido II foi o fillo e sucesor do duque Lamberto I de Spoleto,
Traxectoria
Foi partidario de Carlos o Calvo, que o 876 retornou o ducado de Spoleto ao seu pai Lamberto, e nomeou margrave de Camerino ao irmán de Lamberto I, Guido de Camerino (o futuro Guido III de Spoleto). Guido sucedeu ao seu pai como duque de Spoleto á súa morte o 880.
O Papa convidouno a un encontro o mesmo ano 880 pero Guido ignorouno e enviou os seus exércitos a invadir o dominio pontificio. O Papa Xoán VIII pediu axuda a Carlos o Groso, rei de Italia, ao que coroou emperador o 12 de febreiro do 881. Pero Carlos deulle pouca axuda contra Guido. Nunha carta do Papa a Carlos, mencionábase a Guido co adxectivo "rabbia" (rabia) que Guido colleu como alcume.
Carlos convocou unha dieta en Rávena (febreiro do 882) na que Guido II, o seu tío Guido de Camerino, o Papa, e o rei Carlos acordaron unha paz xeral e que os dous primeiros devolverían os territorios pontificios ocupados.
Guido II morreu subitamente, bastante mozo, o mesmo 882, e só deixou fillos nenos (o futuro Guido IV de Spoleto e I de Benevento, e Itta, que foi esposa de Guaimaro I de Salerno). O seu tío Guido de Camerino vai tomar as rédeas do poder e foi recoñecido duque baixo o nome de Guido III de Spoleto.
Ásatrú
Ásatrú (Asa-Trú. Literalmente, Fiel ou Lealdade aos Deuses) é a recreación moderna da antiga relixión precristiana do Centro e Norte de Europa. Esta relixión tamén é coñecida como Norsk Sede (Tradición Nórdica), Forn Sede (Antiga Tradición), Vanatrú (o culto a deuses Vanir), Vor Sidr (A nosa tradición), Teodish (Fe Anglosaxoa),ou Odinismo. Formas clásicas destes cultos foron practicadas en Galicia en tempos dos Suevos, sendo a expresión relixiosa pagá da que máis información se conserva das practicadas no norte peninsular.
Ásatrú é un movemento espiritual orixinado o 16 de maio de 1973 en Islandia polo poeta Sveinbjörn Beiteinsson. Este fundou o grupo Ásatrúarmenn ('Os homes que confían nos deuses'), actualmente chamada Ásatrúarfélagið ('Asociación dos que confían nos deuses'). Esta corrente espiritual busca de recuperar as tradicións e relixión de pobos nórdicos.
Esta tradición pagá baséase no culto aos Deuses Æssir e Vanir, os Elfos, Disar e os Devanceiros familiares. As cerimonias practicadas son coñecidas como Blót, unha libación comunitaria en honra dos deuses. Entre o credo relixioso inclúese elementos do folclore dedicado aos cambios e estacións da Natureza, tradicións populares, poesía tradicional, elementos espirituais e algúns de carácter máxico (Maxia Rúnica e xamanismo nórdico coñecido como Seidr).
Entre os seus Deuses máis coñecidos podemos destacar: Odín (O Altísimo), Freyja, Frigga, Loki, Thor e Balder ou Baldr, e a lista pode continuar.
Esta relixión ten diferentes modelos de reconstrución segundo a súa diferentes tendencias. A base adoita ser a partir do modelo viquingo xa que é o que contén máis información. Algúns grupos reconstruíron a partir de antigas tribos como visigodos, anglosaxóns, teutóns, lombardos, burgundios etc.
O termo Ásatrú é un neoloxismo acuñado no contexto do romanticismo nacionalista do século XIX, utilizado por primeira vez por Edvard Grieg na súa ópera Olaf Trygvason, de 1870, a práctica relixiosa en si é unha reconstrución do culto ancestral dos pobos xermánicos.
Paulo I Pedro Masad
Traxectoria
Bulus Masad naceu en Axqut, no distrito de Kisruan, o 15 de febreiro de 1806. Traballou como pastor cando era pequeno, e logo de rematar a educación básica entrou no seminario en Aïn-Ourakat. Aos 18 anos foi enviado ao seminario de Propaganda Fide. Foi ordenado sacerdote o 13 de xuño de 1830.
Á súa volta ao Líbano, exerceu de secretario do patriarca Xosé VIII Pedro. En 1841 foi nomeado vigairo patriarcal, e consagrado bispo titular de Tarso o 28 de marzo de 1841 polo patriarca Xosé VIII Pedro.
Á morte de Xosé IX Pedro, o sínodo dos bispos maronitas elixiuno patriarca o 12 de novembro de 1854. Durante o seu pontificado tivo que afrontar situacións moi complicadas, como as revoltas campesiñas contra os xeques, as masacres de 1860, e a guerra de independencia de Yusif Karam; a súa intelixencia e prudencia foron determinantes ante estes acontecementos.
Publicou unha historia dos maronitas, un escrito sobre a virxindade perpetua de María, e unha refutación dos escritos de Marach. Exerceu o cargo até a súa morte o 18 de abril de 1890, e foi enterrado na igrexa da súa vila natal segundo os seus desexos.
Primeira Galicia
dereita|miniatura|Atlético Cuntis - Caselas FC da tempada 2022-23.
A Primeira Galicia é a sétima categoría de fútbol de Galicia. É a división inmediatamente inferior á Preferente Galicia e por encima da Segunda Galicia. É unha categoría non profesional e a súa organización corre a cargo da Federación Galega de Fútbol.
Sistema de competición
Desde a tempada 2012-13, a categoría está formada por 90 equipos repartidos en cinco grupos de 18:
Ata a tempada 2011-12, a categoría estaba formada por catro grupos, un por provincia, de 18 equipos cada un.
Ao finalizar a tempada, os primeiros e segundos de cada grupo ascenden á Preferente Galicia, excepto nos grupos 1 e 2, onde os segundos teñen que xogar unha promoción entre si, e no grupo 5, onde sobe tamén o terceiro clasificado. Os tres últimos descenden á Segunda Galicia, aínda que dependen dos ascensos e descensos das categorías superiores.
O Carballal, Cabanas, O Vicedo
O Carballal é un lugar da parroquia de Cabanas, no concello lugués do Vicedo, na comarca da Mariña Occidental. Segundo o IGE, en 2015 contaba cun habitante, un home.
Voo 771 de Afriqiyah Airways
O voo 771 de Afriqiyah Airways era un servizo regular internacional de pasaxeiros entre o aeroporto de Xohanesburgo-O.R. Tambo e o aeroporto de Trípoli. O día 12 de maio de 2010 o Airbus A330-202 que operaba a ruta esnafrouse ao redor das 06:01 hora local (04:01 UTC) cando se aproximaba a Trípoli. Dos 104 pasaxeiros e tripulantes a bordo só sobreviviu un neno neerlandés de nove anos chamado Ruben van Assouw. O accidente do voo 771 foi a terceira perda dun Airbus A330 con vítimas mortais, ocorrendo once meses despois do segundo deles, o accidente do voo 447 de Air France.
Avión e tripulación
O aparello era un Airbus A330-200, con rexistro 5A-ONG e número de serie 1024, fabricado no ano 2009. Foi entregado en setembro de 2009 e no momento do accidente tiña unhas 1 600 horas de voo nuns 420 ciclos. O avión estaba equipado con dous motores General Electric CF6-80E1. Estaba configurado para unha capacidade de 253 pasaxeiros. Este voo levaba 93 pasaxeiros e 11 tripulantes. A meirande parte dos pasaxeiros eran cidadáns neerlandeses regresando das súas vacacións en Suráfrica. Un traballador do aeroporto afirmou que 13 libios, entre pasaxeiros e tripulantes, e 70 neerlandeses morreran no accidente.
O capitán era Yousef Bashir Al-Saadi, de 57 anos. Fora contratado por Afriqiyah Airways en 2007 e tiña 17 016 horas de voo, incluídas 516 horas no Airbus A330. O primeiro oficial era Tareq Mousa Abu Al-Chaouachi, de 42 anos. Tiña 4 216 horas de experiencia, incluídas 516 no A330. O primeiro oficial de reserva era Nazim Al-Mabruk Al-Tarhuni, de 37 anos, con 1 866 horas, das que 516 eran no A330.
The Maltese Falcon (filme de 1941)
The Maltese Falcon é un filme de xénero negro estadounidense dirixido por John Huston en 1941. Está baseado na novela homónima de Dashiell Hammett, protagonizada polo detective Sam Spade e supuxo o debut no cinema do seu director.
O filme supuxo a terceira adaptación cinematográfica da novela, trala versión de 1925, con Ricardo Cortez e Satan Met a Lady (1936), con Warren Williams e Bette Davis.
Sinopse
En 1539 os Cabaleiros Templarios de Malta pagan ao emperador Carlos V un tributo cunha estatua que representa un falcón, pero a figura desaparece por culpa dos piratas.
1941. En San Francisco os detectives Sam Spade e Miles Archer atenden unha clienta, Ruth Wonderly, que di buscar á súa irmá, que ten unha relación cun home chamado Floyd Thursby. Wonderly está citada con Thursby e Archer decide seguilos. Esa noite Archer morre asasinado.
Ao día seguinte Spade atopa a Wonderly, que agora se fai chamar Brigid O'Shaughnessy e que lle di que probablemente Thursby matara a Archer.
Drenthe
Drenthe é unha das doce provincias que conforman o Reino dos Países Baixos. Do mesmo xeito que as demais, está gobernada por un comisionado ou comisario designado polo monarca e unha cámara lexislativa elixida mediante sufraxio universal. A capital é Assen. Limita coas provincias de Groninga, Frisia e Overijssel e o Estado federado alemán de Baixa Saxonia.
En Drenthe hai grandes brezais e tamén dolmens.
Lamberto I de Spoleto
Lamberto I foi duque e margrave de Spoleto do 860 ao 871 e do 876 ao 880.
Traxectoria
Era fillo de Guido I de Spoleto ao que sucedeu o 860 (ou talvez o 859). Casou con Xudit, filla de Eberardo de Friúl.
Unido ao conde de Marsi, a Maielpoto gastaldo de Telese, e a Guandalberto gastaldo de Boiano, loitou contra Sawdan, emir de Bari, que ameazaba a Italia Central despois de asolar Capua. Despois dunha sanguenta batalla, os longobardos entraron en Bari e ocupárona brevemente.
En abril de 860 uniuse a Hildeberto, conde de Camerino, e sublevouse contra o emperador Luís II de Francia. Un exército imperial derrotounos e Lamberto fuxiu a Benevento, onde gobernaba Adelchis. Luís asediou Benevento e finalmente perdoou a Lamberto e a Adelquis a cambio da súa renovada lealdade. Hildeberto de Camerino en cambio, fuxiu a Bari.
O 866 Luís II asediou sen éxito a Landulfo II conde-bispo de Capua. Luís concedeu o condado a Lamberto I coa encarga de continuar o asedio. Neste momento o ducado chegou á súa máxima expansión.
Lamberto abandonou o asedio e foi a Roma despois da elección de Hadrián II (13 de novembro do 867) e, durante a cerimonia de coroamento, saqueou Roma (13 de decembro), polo que foi excomungado. Luís II apoiou ao Papa e condenou ao seu vasalo que tivo que retornar a Spoleto. O 871 o emperador conquistou Bari e, ao mesmo tempo, Lamberto aliouse con Gaiferos de Salerno, Serxio II de Nápoles e Adelchis de Benevento e todos xuntos vanse rebelar, e Adelquis fixo prisioneiro ao emperador. Os sarracenos atacaron Salerno, e Adelquis soltou a Luís II debaixo xuramento de non emprender accións contra el, e dirixiu as súas forzas contra os atacantes. Luís, ao que quedou libre, emitiu un diploma no que destituíu a Lamberto e nomeou duque a Suppón, curmán da súa muller Engelberga.
O 873 o Papa dispensou a Luís do cumprimento do xuramento feito a Adelchis, e o rei asediou Benevento, pero non a puido ocupar.
Despois da morte de Luís II sucedeuno Carlos o Calvo, que nomeou outra vez a Lamberto como duque (entre febreiro e xuño do 876) e deu ao seu irmán máis novo Guido o margraviato de Camerino. O 16 de xullo do 876 Carlos confirmou a cesión dunha parte importante do ducado de Spoleto ao Papa, pero aínda Lamberto conservaba un poder considerábel.
Carlos o Calvo morreu o 877 e Lamberto apoiou a Carlomán de Baviera na loita pola sucesión. Lamberto entrou en Roma e intentou facerse coroar el mesmo, pero a Papa Xoán VIII sacoullo da cabeza. En marzo do 878 Lamberto I de Spoleto e Adalberto I de Toscana forzaron ao pobo de Roma a recoñecer como rei-emperador a Carlomán. O Papa, que se opuxo, foi asediado na cidade Leonina durante trinta días ata que fuxiu para Troyes, (Francia), onde o Papa coroou a Luís III o Tatexo, que adoptou a Bosón de Arle como fillo, e excomungou aos seus inimigos italianos Lamberto I de Spoleto e Adalberto I de Toscana.
Lamberto dirixiu entón os seus plans á conquista de Capua. Morreu mentres asediaba a cidade o 880. Sucedeuno o seu fillo Guido II de Spoleto.
Crowdsourcing
O crowdsourcing é unha estratexia polo xeral empresarial que se vale do traballo colectivo para sacar adiante unha determinada actividade, teña esta unha finalidade económica ou non.
Características
O nome vén da union de crowd (multitude) e sourcing (alimentación/nutrición), en referencia precisamente a ese traballo comunitario do que se nutre unha determinada empresa. A expresión foi creada polo escritor Jeff Howe e mailo editor da revista tecnolóxica Wired, Mark Robinson.
Trátase dun modelo de colaboración diferente ao dos proxectos de código aberto, onde o beneficio da colaboración é mutuo entre os colaboradores. A resolución do código aberto reúne persoas de todo o mundo a través de internet para crear softwares complexos, como o núcleo Linux, a base de datos MySQL ou o navegador Mozilla, entre outros.
Nos últimos anos a nova vaga de internet, coñecida como web 2.0 ou a web das redes sociais, evolucionou facilitando a colaboración en proxectos en liña de usuarios sen coñecementos técnicos. A importancia do crowdsourcing radica na posibilidade de que unha gran cantidade de participantes entusiastas poidan realizar o traballo dun pequeno grupo de profesionais experimentados.
O crowdsourcing parece estar destinada a ser unha das formas máis populares de creación de coñecemento. Se ben é certo que ten detractores que argumentan que "as masas son estúpidas" e o seu reflexo e creacións en moitas oportunidades non ten un resultado de calidade medianamente "aceptable", tamén é certo que certos mecanismos de control fronte á "alimentación" dada polas masas representan un método para lograr acumular valores ou captar a solución óptima a moitos problemas.
Consello d'a Fabla Aragonesa
O Consello d'a Fabla Aragonesa, normalmente abreviado en Consello, é unha asociación cultural nacida en 1976 e recoñecida legalmente en 1978, e cuxo ámbito territorial é Aragón.
-429
Outros
Historia ano a ano
Crowdsourcing
Funcionamento
O crowdsourcing non só se utiliza para acumular coñecemento, senón tamén para distribuír cargas de traballo ou focalizar a atención sobre determinado asunto ou obxecto, favorecendo así unha mellora sobre o obxecto focalizado.
Consello d'a Fabla Aragonesa
Os fins desta asociación son a defensa, promoción e extensión da lingua aragonesa en todos os seus aspectos: historia, literatura, gramática, léxico, toponimia, folclore, consideración social e legal, pedagoxía, didáctica etc., con especial fincapé no estudo, protección e desenvolvemento de todas as súas variantes locais e comarcais, as cales son a base do aragonés común ou estándar.
Crowdsourcing
Tipos
A propia Wikipedia é un dos máis coñecidos exemplos deste tipo de actividade. Miles ou millóns de persoas (multitude) contribúen con artigos, correccións, melloras, imaxes, revisións etc., como con accións puntuais que fan que a propia Wikipedia conteña cada vez máis coñecemento.
Consello d'a Fabla Aragonesa
As actividades do Consello baséanse en tres principios:
Os órganos de goberno do Consello son a Asemblea Xeral (Asambleya Cheneral) de conselleiros e a Xunta Directiva (Chunta Direutiba), cuxa composición e atribucións están regulados nas Ordinazions de o Consello. O presidente actual (desde 2004) é o escritor Chusé Inazio Nabarro.
Desde a súa creación, o Consello traballou na dignificación do idioma aragonés, contribuíndo a crear un estado de opinión favorable ao redor desta pequena lingua romance e difundindo o seu coñecemento a través de diversas publicacións, como Fuellas e Luenga & fablas. O seu director de publicacións é o filólogo Francho Nagore. É de feito a asociación de referencia da lingua aragonesa dentro de Aragón, sendo órgano de consulta obrigado por parte das institucións en cuestións de normalización do aragonés.
Gallaecia Fulget (álbum)
Gallaecia fulget é un álbum do grupo tradicional galego Milladoiro gravado no ano 1995 en Galiza, nos Estudios Cormorán polo técnico X. M. Tasende. É unha composición temática, encargo da Universidade de Santiago de Compostela para a exposición conmemorativa dos 500 anos da súa fundación. Dividida en catro movementos, o cuarto é unha suite de temas tradicionais galegos. Milladoiro conta neste álbum coa colaboración de voces solistas, coros de canto gregoriano e pandeireteiras. Foi lanzado no mercado xaponés pola editorial Marquee/Belle Antique.
Solaris (novela)
miniatura|dereita|250px|Océano de Solaris, segundo a descrición do autor Solaris é o nome dunha novela de ciencia ficción de Stanislaw Lem que transcorre no planeta de nome homónimo, publicada en Varsovia en 1961. Trátase, sen dúbida, da obra máis coñecida do autor e foi adaptada ao cinema por Andrei Tarkovskii, Solaris, en 1972, e posteriormente tamén por Steven Soderbergh, Solaris, 2002.
Gasterópodos
miniatura|180px|Unha [[Aplysia fasciata e unha parella de A. punctata .]]
A dos gasterópodos (Gasteropoda), ou gastrópodos (Gastropoda), é unha clase de animais pertencentes ao filo dos moluscos, de vida acuática ou terrestre, que xurdiron a principios do cámbrico e que hoxe están estendidos por todos os continentes e océanos ocupando tamén charcas, correntes de auga doce e lugares onde hai unha cantidade suficiente de humidade.
Este grupo contén un moi extenso número de especies descritas, ocupando o segundo lugar neste aspecto tras os insectos. Hai 611 familias de gasterópodos, das que 202 están extintas e só aparecen no rexistro fósil.
A clase dos Gastropoda (anteriormente coñecida como univalvos, e ás veces denominada Gasteropoda) constitúe unha parte moi importante do filo dos moluscos, e é a clase máis diversificada deste filo, con de 60 000 a 80 000 especies. A clase comprende cerca dunhas 15 000 especies fósiles e ao redor de 40 000 vivas, das cales as máis coñecidas son os caracois, os cornos, as bucinas, as lapas, as lesmas, as patelas, as borrachas, os caramuxos e as peneiras.
O tamaño dos membros deste grupo é moi variable, xa que vai dende formas microscópicas ata especies de gran tamaño como Pleuroploca gigantea duns 60 cm de longo, ou algúns dos individuos do xénero Aplysia que poden chegar a acadar 1 m de lonxitude. A meirande parte dos gasterópodos miden entre 1 e 8 cm de lonxitude, e existen fósiles que acadan os 2 m.
Presentan cefalización cunha verdadeira cabeza, un pé musculoso ventral e unha cuncha dorsal, polo miúdo polícroma que pode reducirse ou até perderse nos gasterópodos máis evolucionados.
A cuncha
Dun xeito xeral a estrutura da cuncha pódese dividir en 3 capas:
A cuncha dos gasterópodos cando existe é sempre univalva, a diferenza do que acontece con outros grupos como os bivalvos que presentan dúas.
miniatura|125px|[[Cuncha de Zonitoides nitidus, con torsión dextroxira.
Arriba: visión dorsal, posición espiral
Centro: visión ventral
Dino Pacio Lindín
Dino Pacio Lindín, tamén coñecido como Dino de Ximil,  nado  en Xemil, na parroquia de Bretoña   (A Pastoriza) o 18 de novembro de 1934, é un  sociólogo, escritor e profesor galego, coñecido pola súa actividade na educación bilingue de adultos entre a comunidade hispana dos Estados Unidos e por ser o fundador de Solidaridad Humana.
Gasterópodos
A cuncha
Abaixo: visión basal, posición umbilical.]]
Dino Pacio Lindín
Traxectoria
Fixo os seus primeiros estudos na Escola de Cadavedo, da mán do mestre republicano Eladio Iglesias.
Gasterópodos
A cuncha
Os primeiros gasterópodos que xurdiron no noso planeta tiñan a cuncha cónica, como se fose un sombreiro chinés. Estes seres pertencían a orde dos Cinostracos e só temos fósiles deles. A medida que a punta da cuncha foi crecendo esta foi enrolándose, posiblemente para poder manter o equilibrio e formaron os individuos da orde dos Cocleostracos. Estes gasterópodos tiñan simetría bilateral xa que aínda non sufriron a torsión. En conxunto estes dous grupos pertencen ao grupo dos Protogasterópodos e sobreviviron até o pérmico. Nos que seguiron a estes gasterópodos primitivos a cuncha formará un típico cono enrolado arredor dun eixe central en forma de espiral. As maioría das cunchas adoitan estar enroladas cara á dereita e por iso levan o nome de dextroxiras, só algunhas poucas están enroladas cara á esquerda outorgándoselle o nome de levoxiras. esquerda|miniatura|[[Larva trocófora de Haliotis asinina con anterioridade á torsión.]]
Dino Pacio Lindín
Traxectoria
Foi alumno do Seminario de Santa Catalina de Mondoñedo, onde obtivo o primeiro premio en Latín á idade de 17 anos.
Gasterópodos
A cuncha
A cuncha forma un longo tubo enrolado que ten un eixe central chamado columela. A apertura da cuncha está delimitada por dous labios : o externo e o interno que polo miúdo están decorados con dentes e nalgúns casos coa apertura dunha canle sifonal que intervén na entrada e saída de auga ao interior da cavidade paleal. ´É frecuente que estes animais teñan unha estrutura a modo de tapadeira chamada opérculo que serve para protexelos no interior da cuncha no caso, por exemplo, de que exista a ameaza dun depredador.
Dino Pacio Lindín
Traxectoria
Foi ordenado sacerdote o 29 de xuño de 1960 na igrexa parroquial de Bretoña e nese ano foi presbítero na parroquia de San Cosme de Galgao. Entre 1960 e 1965 foi profesor de Ética e socioloxía no Seminario Maior de Mondoñedo. Impartiu clases de socioloxía en Mondoñedo entre 1961 e 1966 e realizou un labor social de promoción educativa e humana para os nenos máis desfavorecidos nas aldeas da Pastoriza, Abadín e Mondoñedo.
En 1970 emigrou aos Estados Unidos de América onde ensinou socioloxía da xuventude nas universidades de Fisher e Forham.(Nova York)
Gasterópodos
A cuncha
Exteriormente as voltas da espiral (que levan o nome de espiras) están unidas por unha xuntura chamada sutura. Ás veces as paredes do tubo non se tocan e deixan no interior unha canle oca que pode verse na base da cuncha e que leva o nome de embigo ou umbo. As cunhas que teñen as espiras no mesmo plano chámanse planospirais e son características dos gasterópodos espiralizados máis primitivos, pero isto causaba algúns problemas xa que a última volta acadaba un gran tamaño. Logo xurdiron as conispirais nas que cada espira da cuncha está algo por debaixo da precedente acadando así unha estrutura máis compacta e un menor tamaño pero xeraba unha repartición desigual do peso da cuncha. Para solucionar isto balanceouse a cuncha, inclinándoa cara ao lado oposto e cara atrás
Torsión
miniatura|[[Protocuncha de Haliotis asinina cando a torsión xa é completa.]] A característica máis representativa dos gasterópodos e que ademais serve para diferencialos dos outros grupos de moluscos é a de que a masa visceral xirou 180º dentro da cuncha. Esta torsión prodúcese no estado de larva velixer e produce un drástico cambio na disposición das estruturas no interior do corpo. Así, antes da torsión, a cavidade paleal que contén as branquias e o ano, é posterior, pero logo da torsión pasa a ser anterior. Os nervios das vísceras e os ganglios que tiñan unha forma de asa sinxela despois do xiro pasan a ter unha forma de oito producíndose, polo tanto, un cruzamento dos mesmos.
Dino Pacio Lindín
Da "Escola nos apartamentos" a "Solidaridad Humana"
Para reforzar este proxecto educativo Dino Pacio realizaba un programa televisivo na cidade de Nova York titulado tamén Solidaridad Humana, que foi escollido como un dos programas máis destacados dos Estados Unidos entre a comunidade hispana no ano 1978. En 1980 un artigo do New York Times sinalaba o proxecto de Solidaridad Humana como un exemplo de éxito dun programa comunitario.
Dino Pacio tamén foi consultor no programa de formación do Sindicato de Traballadores da Confección e o Textil (Amalgamated Clothing and Textile Workers Union) Ademais traballou como asistente especial do Consortium for Workers Education (CWE) entre 1985 e 1989.
Gasterópodos
Torsión
A razóns polas que se produce a torsión son complexas e aínda non existe unha explicación totalmente satisfactoria, pero probablemente este xiro supón unha vantaxe para estes animais xa que así poden retraer o velo dentro da cuncha e deixarse caer ao fondo se é perseguido por algún depredador.
Dino Pacio Lindín
Da "Escola nos apartamentos" a "Solidaridad Humana"
Foi membro da Casa Galicia, na que levou os asuntos culturais entre 1986 e 1990.
Gasterópodos
Torsión
Por outra banda, a torsión, tamén supón desvantaxes como o feito de que o ano é levado xusto enriba da cabeza, co que o animal corre o risco de contaminar os órganos respiratorios e algúns dos órganos dos sentidos que hai nela.
Dino Pacio Lindín
Da "Escola nos apartamentos" a "Solidaridad Humana"
Impartiu cursos de doutoramento na Universidade de Málaga entre 2001 e 2005
Gasterópodos
Torsión
O xiro adoita acontecer en dúas fases: 90 º e 180 º. O xiro completo pode durar uns poucos minutos o máis tempo. Nalgunhas especies como a peneira (Haliotis sp.) a torsión faise en dous tempos: a primeira parte do xiro acostuma durar tan só uns minutos e vai até os 90 º, e logo acontece un segundo xiro moito máis lento ata os 180º
Dino Pacio Lindín
Da "Escola nos apartamentos" a "Solidaridad Humana"
En 2017 seguía a formar parte da Universidade Estatal de Nova York (SUNY) como Mentor Emérito no SUNY State College
Gasterópodos
Anatomía interna
[[Ficheiro:Schizoglossa novoseelandica digestive system.jpg|miniatura|esquerda|Debuxo do aparato dixestivo do carnívoro Schizoglossa novoseelandica.
1-2 – Masa bucal,
1 - Boca,
2 - Farinxe,
3 – Músculos retractores da farinxe
4 – Glándulas salivares,
5 – Conduto salivar,
6 – Esófago e estómago,
7 - Inpestino,
8 – Condutos hepáticos.]]
Aparato dixestivo
O aparato dixestivo dos gasterópodos foi, ao longo da súa evolución, adaptándose a diversos tipos de dietas nos diferentes grupos, así temos que existen individuos carnívoros, herbívoros, preeiros, depredadores, filtradores, e incluso parasitos. miniatura|dereita|200px|Diagrama no que se amosa a rádula en vista transvesal da cavidade bucal dun gasterópodo As partes principais dos sistema dixestivo dos gasterópodos son as seguintes:
As dúas características máis distintivas do aparello dixestivo destes animais son: a rádula e o papel que desenvolve en cada tipo de alimentación específica, e a torsión que se produciu no animal que fai que o ano se atope xusto enriba da cabeza. As adaptacións son moi variadas e son dende arpóns, branquias para a filtración, redes de mucus para atrapar presas, ou estruturas para a perforación ou altamente modificadas para o parasitismo
A parte anterior do tubo dixestivo pode modificarse nunha probóscide extensible que contén a rádula. A rádula é unha cinta dentada de quitina que serve para raspar ou cortar os alimentos e así facilitar a súa entrada no esófago.
dereita|miniatura|200px|Estrutura xeral dos ganglios dun gasterópodo. Na maioría das especies, o cerebro fúndese nun só órgano, de seis lóbulos.
Sistema nervioso
O sistema nervioso está ben desenvolvido. Conta cun anel periesofáxico no que hai 3 pares de ganglios conectados por cordóns nerviosos principais e con pequenos nervios periféricos ramificados. Os ganglios da área cerebral son os seguintes: Dos ganglios pleurais e cara a rexión posterior saen 2 cordóns nerviosos nos que se pode detectar a pegada deixada pola torsión que sufriu o animal, xa que pódense atopar cruzados. Sobre eles encontramos outros dous tipos de ganglios: dereita|miniatura|200px|Rinóforos de [[Aplysia californica.]]
Órganos dos sentidos
Os gasterópodos carecen do sentido da audición e os seus órganos dos sentidos son moi variados. Entre eles podemos distinguir os seguintes: Son órganos quimiosensoriais situados na base do sifón dentro da cavidade palial. Adoitan servir para detectar posibles presas. Nalgúns casos a súa función pode ser mecanorreceptora ou é descoñecida.. Situados normalmente na rexión cefálica, tamén poden adoptar outras localizacións, usualmente cerca do pé. O igual que os anteriores tamén poden ter funcións tanto mecanorreceptoras como quimiorreceptoras. Hai unha morfoloxía moi variada. Nos gasterópodos terrestres pulmonados hai manchas oculares na punta ou na base dos tentáculos. Estes varían desde simples ocelos nos que non se pode proxectar unha imaxe (simplemente distinguir a luz da escuridade), a ollos con lente e córnea máis complexos. A visión non é un sentido moi importante nos gasterópodos terrestres, porque son animais principalmente nocturnos. Típica depresión ciliada con estatocistos no seu interior, normalmente está cerca do pé.
Aparato circulatorio
Na maioría dos gasterópodos o corazón ten só dúas cámaras: unha aurícula e un ventrículo mais nos gasterópodos primitivos ten 2 aurículas e un ventrículo. A aorta é curta e divídese en dúas ramas: unha que vai cara á cabeza e o pé e a outra que vai cara ás vísceras. Durante parte do seu circuíto polo corpo, o sangre sae dos vasos e baña as células directamente nos espazos chamados senos paranasais.
Aparato excretor
O aparato excretor dos gasterópodos funciona cun órgano chamado nefridio que se encarga de eliminar os desfeitos nitroxenados e de manter a homeostase. Os gasterópodos primitivos tiñan dous nefridios, pero nos máis modernos, un deles desapareceu quedando un único órgano excretor.
O nefridio nos gasterópodos mariños abre na cavidade do manto, e, nos caracois de terra, no lado dereito do corpo ao lado da cavidade do manto e a abertura anal. As especies acuáticas excretan amoníaco xa que teñen acceso á auga na que poden diluír o tóxico amoníaco. As especies terrestres excretan ácido úrico insoluble.
Respiración
miniatura|250px|O gasterópodo Arion rufus amosando o pneumostoma Dentro do grupo dos gasterópodos os sistemas respiratorios son moi variados sobre todo dependendo de se o hábitat do animal e mariño ou terrestre. Así temos que a maioría dos gasterópodos mariños realizan a respiración mediante as branquias típicas dos moluscos que levan o nome de ctenidios (ctenidium) situados na cavidade do manto. Os gasterópodos máis simples (arqueogasterópodos dibranquios) teñen dúas branquias pero a medida que van evolucionando van respirando tan só por unha das branquias mediante unha corrente de auga en forma de U que atravesa a cavidade do manto. A tendencia evolutiva é a de redución do ctenidio esquerdo que chega a adherirse a parede do manto (branquia monopectinada). A tendencia redutora na branquia continúa ata que desaparecen os filamentos branquiais converténdose a parede do manto nunha especie de pulmón aéreo ou acuático (como nos prosobranquios e os pulmonados). No manto aparece un orificio chamado pneumostoma a través do cal sae e entra o aire. Nos janélidos os pulmóns forman traqueas que se estenden por todo o corpo para aumentar a eficacia na absorción de osíxeno.
Alimentación
miniatura|dereita|250px|Detalle microscópico dunha rádula do gasterópodo do xénero Patella amosando os dentículos Os hábitos alimenticios dos gasterópodos son tan variados como as súas formas e os seus hábitats pero todos inclúen diversas adaptacións da rádula como un elemento importante deste proceso. Así dentro dos gasterópodos mariños ou terrestres temos diversos modos de alimentarse:
Locomoción
Os gasterópodos son, polo xeral, animais sedentarios, con movementos lentos debido a que moitos deles teñen que arrastrar as súas pesadas cunchas. Case todos teñen un pé aplanado que adoita ser ciliado e está cuberto de células glandulares que producen un muco que utiliza para arrastrarse polo substrato. Algúns usan os cilios para impulsarse polo camiño mucoso que van creando. Un gran número de gasterópodos utiliza ondas de contracción muscular para o movemento do pé. Noutros casos o pé serve para aferrarse as rochas ou o substrato como no caso das lapas (xénero Patella) ou para a natación como no caso dos nudibranquios ou das lebres de mar (xénero Aplysia).
As cunchas son o seu principal mecanismo de defensa, aínda que tamén contribúen a este feito a camuflaxe que lle dá a súa coloración. Isto non evita que sexan presas de diversos depredadores como aves, insectos, pequenos mamíferos, peixes e incluso os seres humanos utilizan na súa dieta os caracois (escargots).
Reprodución e desenvolvemento
Dentro deste extenso grupo dos gasterópodos existe unha gran variedade tanto de aparatos reprodutores como de comportamentos e estratexias reprodutivas que inclúen en moitos grupos o chamado cortexo chegando nalgúns casos como nos caracois terrestres a empregar estruturas como os chamados dardos do amor (en inglés, love darts).
A copulación supón en moitas especies un intercambio de espermatozoides que están nunhas cápsulas chamadas espermatóforos que son introducidos no órgano sexual feminino durante a cópula (fecundación interna).
Os ovos fecundados poden colocarse en cápsulas e flotar na auga o no caso dos caracois terrestres en ambientes húmidos e a partir deles poden xurdir larvas trocóforas aínda que en xeral esta fase acontece antes da eclosión, polo que a maioría dos novos individuos comezan como larvas velixer ou pasan esta etapa na cápsula e logo emerxen como caracois pequenos trala metamorfose como no caso dos neogasterópodos.
Descrición
A clase dos moluscos foi descrita en 1797 polo naturalista francés Georges Cuvier na páxina 448 da súa obra "Second mémoire sur l'organisation et les rapports des animaux à sang blanc, dans lequel on traite de la structure des Mollusques et de leur division en ordres, lu à la Société d'histoire naturelle de Paris, le 11 Prairial, an III". Magazin Encyclopédique, ou Journal des Sciences, des Lettres et des Arts 2: 433-449.
Etimoloxía
O termo Gastropoda formouno Cuvier cos elementos do latín científico gastro-, tirado da palabra do grego antigo γαστήρ gastḗr, 'cavidade', 'ventre', e -poda, plural de -podo, derivado do grego πούς ποδός poús, podós, 'pé'. Literalmente: 'os que teñen o pé no ventre'.
Clasificación
Tradicionalmente, a clase dos gasterópodos subdividíase en tres subclases:
Ás que algúns engadían a dos Gymnomorpha (os gasterópodos sen cuncha)
A taxonomía dos gasterópodos está aínda hoxe suxeita a revisión, e cada vez máis a vella taxonomía está sendo abandonada a medida que os resultados dos estudos de ADN van, pouco a pouco, sendo máis concluíntes. Porén, algúns dos vellos termos como "opistobranquios" e "prosobranquios" aínda moitas veces se utilizan dunha maneira descritiva.
A clasificación máis moderna é a seguinte:
Clase Gastropoda (Cuvier, 1797)
Incertae sedis Subclase Eogastropoda (Ponder & Lindberg, 1996) (as lapas, antes en Prosobranchia) Subclase Orthogastropoda Ponder & Lindberg, 1996 (todos os gasterópdos quitando as lapas; antes en Prosobranchia e Opisthobranchia)
Incertae sedis Superorde Cocculiniformia Haszprunar, 1987 Superorde Hot Vent Taxa Ponder & Lindberg, 1997 Superorde Vetigastropoda Salvini-Plawen, 1989 (lapas) Superorde Neritaemorphi Koken, 1896 Superorde Caenogastropoda Cox, 1960 Superorde Heterobranchia J.E. Gray, 1840 miniatura|dereita|Clausiliidae
Single Mega-Mix
Single Mega-Mix é o oitavo álbum, e o primeiro de remixes, do grupo xaponés de J-Pop chamado w-inds, lanzado o 21 de marzo do ano 2007 baixo o selo Pony Canyon e producido por Flight Master.
Joy.Discovery.Invention
"Joy.Discovery.Invention" é unha canción da banda escocesa de rock alternativo Biffy Clyro, editada o 15 de xullo do 2002 como cuarto sinxelo do seu álbum de estrea Blackened Sky. Apareceu coa tamén cara-a "Toys, Toys, Toys, Choke, Toys, Toys, Toys", un tema do seu segundo álbum, The Vertigo of Bliss. Acadou o número 86 na lista británica de álbums.
Francesco Balilla Pratella
200px|miniatura|dereita|Cuberta da edición de 1912 de Musica futurista, de Francesco Balilla Pratella (deseño de [[Umberto Boccioni.]]
Francesco Balilla Pratella, nado en Lugo di Romagna o 1 de febreiro de 1880 e finado en Rávena o 17 de marzo de 1955, foi un compositor e musicólogo italiano da primeira metade do século XX, considerado como un dos máximos expoñentes do futurismo musical.
Traxectoria
Francesco Balilla Pratella naceu nun ambiente familiar favorable para a práctica da música. O seu pai tocaba a guitarra e foi de quen recibiu as súas primeiras clases cando era un neno. En 1899 foi admitido no Conservatorio de Pésaro, onde estudou composición con Pietro Mascagni e Cicognani, graduándose en 1903.
Finalizados os seus estudos trasladouse a París, onde coñeceu a Luigi Russolo e se converteu en parte integrante do grupo de artistas futuristas animado por Marinetti, creador da corrente futurista en 1909 e que estaba interesado en promocionar a música futurista. O Manifesto tecnico della musica futurista 1911 proclamaba «o atonalismo, a enharmonía, a polifonía en sentido absoluto, e o ritmo libre». Un ano antes, no seu Manifesto dei musicisti futuristi. xa abogaba polo emprego de escalas microtonais e combinacións polirrítmicas, así como pola introdución na música do espírito da multitude, de grandes fábricas, de trens, liñas transatlánticas, de combates navais, de coches e de avións".
Antes de reunirse e unirse ao futurista Marinetti, había un grande interese nas cancións populares da súa rexión que influirán á escritura de cinco poemas sinfónicos titulados Romagna, que logo acabaron na ópera dialectal La Sina’d Vargöun (Rosellina dei Vergoni), escena da Romagna baixa para a música en tres actos. La Sina’d Vargöun gañou o concurso Baruzzi e púxose en escena en 1909 no Teatro comunal de Boloña. O 20 de agosto de 1910 Pratella levou a cabo o intermedio de La Sina’d Vargöun no Teatro comunal de Imola, onde coñeceu a Marinetti, con quen xa tivera correspondencia.
A partir de 1911, a casa de Pratella converteuse nun punto de referencia para pintores, músicos e literatos atraídos pola corrente da que Pratella era un dos máximos expoñentes. Entre as personalidades que frecuentaban o "cenáculo artistico lughese" encóntranse: Giorgio Morandi, Osvaldo Licini, Filippo De Pisis, Riccardo Bacchelli, Domenico Rambelli, Roberto Sella e Nino Pasi entroutros.
Principais publicacións
Entre 1910 e 1912 Pratella publicou tres manifestos radicais:
Chavín, Cabanas, O Vicedo
Chavín é un lugar da parroquia de Cabanas, no concello lugués do Vicedo, na comarca da Mariña Occidental. Segundo o IGE, en 2015 tiña 6 habitantes (4 homes e 2 mulleres).
Iztaccíhuatl
Iztaccíhuatl é a terceira montaña máis alta de México, despois do Pico de Orizaba (5.610 m) e o Popocatépetl (5.452 m).
Esta montaña ten varios picos, o máis alto a 5.286 m é o denominado "Pecho". Sobresaen tamén a cabeza e os pés. A silueta da montaña, que case sempre está cuberta de neve, ten forma dunha muller deitada co cabelo estendido para o lado oposto do seu corpo. Por esta razón tamén se coñece a montaña como muller durmida. A montaña Iztaccíhuatl encóntrase a uns 70 km ao sueste da Cidade de México e algunhas veces pode verse desde esta. Anteriormente, cando non existía contaminación na Cidade de México, a montaña Iztaccíhuatl e o seu compañeiro Popocatépetl sempre eran visíbeis, dominando parte de horizonte. Do feito anterior e de que a Cidade de México foi o centro cultural, político e económico, primeiro do Imperio Azteca e agora do país México, xeráronse múltiples expresións artísticas e literarias sobre estas montañas.
O primeiro rexistro de ascenso desta montaña data de 1889, mais a evidencia arqueolóxica indica que os Aztecas e incluso culturas anteriores ascenderon esta montaña.
250px|esquerda
Lenda do Popocatépetl e Iztaccíhuatl
Na mitoloxía Azteca, Iztaccíhuatl foi unha princesa que se namorou dun dos guerreiros do seu pai. O seu pai enviou o namorado a unha batalla ao Estado de Oaxaca, prometéndolle que lle entregaría a súa filla se regresaba vitorioso, o que o seu pai daba por imposíbel. Un pretendente de Iztaccíhuatl díxolle a esta que o seu guerreiro amado morrera na batalla e logrou convencela de casar con el. Cando despois dalgún tempo, o guerreiro regresou vitorioso, Iztaccíhuatl, que xa se entregara ao rufián, e ante a imposibilidade de darlle a súa pureza ao seu amor, matouse, co consecuente suicidio do seu amor. Polo grande amor entre eles os deuses convertéronos en inmensas montañas ao redor do Val de México, Iztaccíhuatl e Popocatépetl, para que eternamente estiveran xuntos recordándolles a todos o seu grande amor.
Omnisciencia
A omnisciencia é unha técnica narrativa caracterizada por ser narración en terceira persoa desenvolvida mediante a perspectiva daquel que ten un coñecemento total de todo o narrado e por narrar (historia), sendo quen de achegar no relato mesmo os sentimentos máis íntimos dos personaxes. O narrador omnisciente coñece os acontecementos exteriores e os sentimentos máis íntimos dos personaxes. É un narrador é extradiexético.
O Casal do Salgueiro, San Fiz de Monfero, Monfero
O Casal do Salgueiro é un lugar da parroquia de San Fiz de Monfero no concello coruñés de Monfero na comarca do Eume. Tiña 8 habitantes no ano 2010 segundo datos do INE dos cales 3 eran homes e 5 eran mulleres.
Trombomodulina
miniatura|dereita|Trombomodulina. A trombomodulina (TM) ou CD141 ou BDCA-3 é unha proteína integral de membrana que se expresa na superficie das células endoteliais e funciona como cofactor para a trombina. Reduce a coagulación do sangue ao converter o encima procoagulante trombina nun encima anticoagulante. A trombomodulina tamén se expresa nas células humanas mesoteliais, monocitos e un subconxunto de células dendríticas.
Caracterización
Nos humanos a trombomodulina está codificada no xene THBD do cromosoma 20. A proteína ten unha masa molecular de 74kDa, e consta dunha soa cadea con 5 dominios distintos. Na unión da trombomodulina coa trombina os contactos fundamentais son interaccións hidrofóbicas entre as cadeas laterais dos residuos Ile 414 e Ile 424 da trombomodulina e un peto hidrofóbico na superficie da trombina.