cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Buganvílea
As buganvíleas son plantas rubideiras pertencentes ao xénero Bougainvillea. Ten 17 especies aceptadas das 35 descritas. Son moi comúns coma rubideiras ornamentais en Galiza, normalmente abeiradas á casa ou gateando por muros ou pérgolas.
Descrición
Son rubideiras espiñentas de porte arbustivo que miden de 1 até 12 m de altura, e que medran en calquera terreo. Ruben por outras plantas usando as súas afiadas pugas que teñen a punta cuberta dunha substancia cerosa negra. Son plantas sempreverdes nas zonas chuviosas todo o ano, ou ben caducifolias nas de estación seca. As follas son alternas, simples e de forma oval-acuminada de 4–12 cm de longo e 2-6 de largo. As flores, hermafroditas, son axilares, conspicuas, tubulares, con 5-6 lóbulos curtos, xeralmente brancas, organizadas en grupos de 3, cada unha insertada nunha bráctea persistente de aspecto papiráceo e habitualmente vivamente coloreada de branco, amarelo, rosado, purpúreo, vermello, alaranxado... O número de estames varía de 5 a 10; con filamentos curtos e soldados na base. O ovario é fusiforme, glabro ou pubescente, con estilo lateral curto. O froito é un aquenio pentámero estreito, fusiforme ou cilíndrico.
Taxonomía
Bougainvillea: nome xenérico que foi creado por Philibert Commerson (1727-1773) en honra a Louis Antoine de Bougainville (1729-1811), o mariñeiro e explorador francés que trouxo por vez primeira a planta a Europa dende o Brasil, e de quen era o botánico que o acompañou na súa expedición arredor do mundo de 1766 a 1769. A súa publicación foi obra de Antoine Laurent de Jussieu no seu Genera Plantarum (Jussieu), 91, en 1789.
A especie tipo é: Bougainvillea spectabilis Willd..
In vitro
miniatura|Cultivo dunha [[vide in vitro.]] In vitro é unha locución latina que significa literalmente "no vidro". Refírese a unha técnica para realizar un determinado experimento nun tubo de ensaio, ou xeralmente nun ambiente controlado fóra dun organismo vivo.
A fecundación in vitro é un exemplo amplamente coñecido, que consiste nun procedemento de reprodución asistida realizado nun laboratorio. Ao igual que outros moitos experimentos relacionados coa bioloxía molecular que se levan a cabo fóra dos organismos ou células, e nos que as condicións non representan necesariamente as condicións intracelulares, os resultados son mencionados a miúdo como in vivo ("que ocorre ou ten lugar nun organismo vivo), in vitro ou in silico ("feito por computadora ou mediante unha simulación computacional").
Flevopolder
miniatura|right|220px|Vista aérea do Flevopólder
Flevopolder é unha superficie de varios pólders en terras gañadas ao mar situada na provincia de Flevoland nos Países Baixos. Flevopolder componse de dous pólders, o pólder meridional (Zuidelijk) drenado e construído en 1968 e o oriental (Oostelijk) finalizado antes en 1955. A diferenza doutros pólders, Flevopolder está rodeado completamente por auga, polo cal pode dicirse que é unha illa, ás veces é considerada a illa artificial máis grande do mundo. Flevopolder xunto co Noordoostpolder, forman a provincia de Flevoland xa que esta está feita enteiramente de pólders.
Fontes fluviais
Flevopolder está completamente rodeado por auga, bañado polos lagos de Ketelmeer, Vossemeer, Drontermeer, Veluwe, Wolderwijd, Nuldernauw, Nijkerkernauw, Eemmeer, Gooimeer, Markermeer, IJmeer e o IJsselmeer
Gmail
Gmail, coñecido como Google Mail en Alemaña, Austria e o Reino Unido por problemas legais, é un servizo de correo electrónico de balde con posibilidades POP3 e IMAP proporcionado pola empresa estadounidense Google dende o 15 de abril de 2004, que captou a atención dos medios de información polas súas innovacións tecnolóxicas e mais pola súa capacidade.
Dende novembro de 2012, é o servizo de correo electrónico con máis usuarios rexistrados a nivel global, superando a Outlook, propiedade de Microsoft. En 2014, Gmail superou as mil millóns de descargas en dispositivos Android.
Mondego
O topónimo Mondego pode referirse a:
Oído medio
miniatura|dereita|280px O oído medio é unha cavidade case cadrada, situada no interior da porción petrosa do óso temporal. É unha das tres partes do oído (as outras dúas son o oído externo e o interno), e encóntrase ao nivel da parte superior do cerebelo.
Na porción petrosa do óso temporal encóntrase o tímpano. Este contén a cavidade timpánica, espazo situado medialmente trala membrana timpánica, e o receso epitimpánico (recessus epitympanicus), que é o espazo superior a esta membrana. O oído medio comunícase por diante coa nasofarinxe, a través da trompa faringotimpánica, auditiva ou de Eustaquio. A cavidade timpánica comunícase na zona posterosuperior coas celas mastoides, a través do antro mastoide. A cavidade timpánica está tapizada por unha mucosa e continúase coa trompa auditiva, as celas mastoides e o antro mastoide.
Partes do oído medio
O oído medio comprende:
Caixa timpánica
A caixa timpánica é un espazo aproximadamente oblongo (como unha lente bicóncava) tapizado completamente por mucosa. Esta pequena cavidade está chea de aire, e comunícase por medio da tuba auditiva (trompa de Eustaquio), coas fosas nasais, permitindo que a presión do aire contido na caixa timpánica sexa a mesma que a do ambiente.
O antro mastoide é unha cavidade da apófise mastoide do óso temporal. O antro (igual que a cavidade timpánica) queda separado da fosa cranial media por un teito óseo delgado, o tegmen tympani. O solo do antro ten varios orificios polos que se comunica coas celas mastoides. O antro e as celas mastoides están tapizados por mucosa que se continúa co revestimento do oído medio. O antro mastoide relaciónase co conduto para o nervio facial na zona anteroinferior.
A caixa timpánica comunícase co oído interno mediante dúas aberturas provistas dunha fina membrana, a ventá oval e a ventá redonda.
Osículos do oído
O oído medio conta con 3 osículos ou osiños: martelo, bigornia, estribo (o proceso lenticular forma parte da bigornia, pero considerábase antes un óso separado, o lenticular). Teñen a función de conectar a membrana timpánica coa ventá oval, e son os que transmiten o son a través do oído medio. Estes osículos son ósos máis pequenos do corpo, cun peso moi pequeno: o martelo (22–24 mg), a bigornia (25 mg) e o estribo (2 mg).
Os osiños do oído forman unha cadea na cavidade timpánica que vai desde a membrana timpánica ata a ventá oval, a cal é unha abertura ovalada da parede media da cavidade timpánica que leva ao vestíbulo do oído interno (labirinto óseo), que está tapada pola base do estribo. Os osículos óticos son os primeiros ósos que se osifican por completo durante o desenvolvemento, e ao nacer encóntranse case maduros. O óso do que derivan é moi denso (duro). O martelo insírese na membrana timpánica e o estribo ocupa a ventá oval. A bigornia está situado entre os outros dous osiños e articúlase con eles, isto convérteo no óso máis feble da cadea, xa que non posúe un músculo ou nervio de sostén. Estes pequenos ósos están recubertos pola mucosa que reviste a cavidade timpánica, pero a diferenza doutros ósos do organismo non teñen unha cuberta perióstica directa.
Funcionamento da cadea de osiculos
O funcionamento desta cadea iníciase a partir do martelo. O martelo posúe cabeza, colo e mango ou manubrio, e unha apófise curta. O martelo a través do seu mango está unido á membrana timpánica. Del parten os ligamentos timpanomaleolares anterior e posterior que dividen a membrana timpánica en pars flaccida e pars tensa. A porción fláccida ten dúas capas: epitelial e endotelial; mentres que a porción tensa ten tres capas: epitelial, fibrosa e endotelial.
O martelo, no seu extremo oposto, únese firmemente á bigornia, de tal maneira que sempre que se move o martelo, a bigornia móvese á vez. A cabeza do martelo articúlase co corpo da bigornia (sinartrose), e este a través da súa apófise longa articúlase coa cabeza do estribo. Ao mesmo tempo, a platina da base do estribo insírese na ventá oval e transmite o estímulo aos líquidos perilaberínticos no proceso da audición, creando unha onda líquida neles.
O outro extremo da bigornia articúlase co "talo" do estribo e a base do estribo apóiase na abertura da ventá oval, onde os sons son transmitidos ao oído interno. A articulación da bigornia co estribo fai que este último rote cara atrás cada vez que o mango do martelo se move cara a dentro, e cara a fóra cada vez que o martelo vai cara a fóra, o cal provoca o desprazamento cara a dentro e cara a fóra da base do estribo ao nivel da ventá oval, producíndose o movemento do fluído coclear no oído interno.
Músculos asociados cos osiños do oído
Hai dous músculos que están asociados aos osículos do oído, que os revisten, e amortecen os movementos destes ósos. Un deles amortece ademais os movementos (vibración) da membrana timpánica. Estes músculos son: Ambos os músculos protexen o oído interno dos ruídos intensos e súbitos que poden causar lesións.
O músculo tensor do tímpano, xunto con outros ligamentos e tensores, atrae constantemente cara a dentro o mango do martelo. Grazas a este músculo, e xunto coa axuda doutro músculo en contacto coa cabeza do estribo, o músculo do estribo, move a cadea de osículos e manteñen en tensión a membrana timpánica, permitindo que as vibracións sonoras en calquera porción do tímpano sexan transmitidas ao martelo.
Os músculos actívanse de forma reflexa ante os sons (de 60 a 80 decibelios) e aparentemente por algúns outros estímulos sensoriais; o tempo de reacción deste reflexo é de aproximadamente 10 milésimas de segundo, o que significa que, ante sons de grande intensidade e igual ou menor duración, os músculos tensores non chegan a reaccionar e non protexen a cóclea, causando a fatiga de ditos músculos e un potencial perigo de perda auditiva.
O músculo tensor do tímpano tira do mango do martelo cara a dentro, mentres que o músculo do estribo tira deste óso cara a fóra. Cando estas dúas forzas se opoñen entre si, permiten que todo o sistema de osiños teña moita rixidez, diminuíndo así considerablemente a transmisión das frecuencias baixas (inferiores a 1000 Hz) ao oído interno. O reflexo de atenuación pode diminuír a intensidade de transmisión de sons ata 30 ou 40 dB, ou sexa, a diferenza entre un murmurio e o son emitido por un locutor de radio. A función deste mecanismo baséase, en parte, en permitir a adaptación do oído a sons de intensidades diferentes, pero sobre todo en protexer o caracol de lesións por ruídos excesivamente intensos. Ademais, cando unha persoa fala, manda sinais colaterais aos músculos do oído para diminuír a súa sensibilidade auditiva, de maneira que a súa propia palabra non estimule en exceso os mecanismos de audición.
Ligamentos do oído medio
O martelo está unido a tres ligamentos, chamados anterior, superior e lateral. A bigornia ten un ligamento posterior e o estribo un ligamento anular elástico unido ás beiras da ventá oval.
Trompa auditiva
A trompa ou tuba auditiva, faringotimpánica ou de Eustaquio é unha estrutura cartilaxinosa tubular que mantén unha comunicación entre a nasofarinxe e o oído medio, o que equilibra as presións a un lado e outro da membrana timpánica. Este aspecto é fundamental para a percepción do son e a súa ampliación no oído medio realizada pola cadea de osiños.
Noutros animais
Nos réptiles, aves, e os primeiros fósiles de tetrápodos, o oído ten un só osiño auditivo, chamado columela (que é homólogo do estribo dos mamíferos). Este está conectado indirectamente co tímpano por medio dunha extraclumela principalmente cartilaxinosa e medialmente cos espazos do oído interno por medio dunha ensanchada placa basal situada sobre a ventá oval. A columela é un derivado evolutivo do óso hiomandibular dos antepasados peixes, que tiña a misión de soster o cranio.
A estrutura do oído medio nos anfibios vivos varía considerablemente, e a miúdo está dexenerada. Na maioría dos anuros, é similar ao dos réptiles, pero nos outros anfibios, a cavidade do oído medio está a miúdo ausente. Nestes casos, o estribo ou tamén desapareceu ou, en ausencia do tímpano, conecta co óso cadrado do cranio, aínda que se pensa que aínda ten a capacidade de transmitir vibracións ao oído interno. En moitos anfibios, hai tamén un segundo osiño auditivo, o opérculo (que non se debe confundir co opérculo que cobre as branquias de moitos peixes). Trátase dun óso plano con forma de placa, que cobre a ventá oval, e conecta co estribo ou ben, por medio dun músculo especial, á escápula. Non se encontra noutros vertebrados.
Os mamíferos son os únicos nos que evolucionaron os tres ósos do oído medio independentemente dos varios oídos medios cun só osiño doutros vertebrados terestres, o que ocorreu durante o Triásico. Funcionalmente, o oído medio dos mamíferos é moi similar aos oídos medios dun só osiño dos non mamíferos, excepto porque responde a sons de maior frecuencia, e o oído interno capta tamén mellor as frecuencias altas que os dos non mamíferos. O martelo, evolucionou a partir do óso articular da mandíbula inferior, e a bigornia do óso cadrado. Noutros vertebrados, estes ósos formaron a articulación mandibular primaria, pero a expansión do óso dentario de mamíferos causou a evolución dunha articulación mandibular completamente nova, e a vella articulación quedou libre e converteuse en parte do oído. Durante un período de tempo, existiron á vez ambas as articulacións, unha medial e outra lateral. O proceso evolutivo levou á formación do terceiro osículo auditivo do oído medio, que foi un produto "accidental" da evoluición simultánea da articulación mandibular secundaria nova. En moitos mamíferos, o oído medio tamén quedou protexido dentro dunha cavidade, a ampola auditiva (bulla auditiva), que non se encontra noutros vertebrados. Esta ampola evolucionou posteriormente no tempo e independentemente numerosas veces en diferentes clados de mamíferos, e pode estar rodeado de membranas, cartilaxe ou óso. A ampola en humanos é parte do óso temporal.
Premio Princesa de Asturias de Ciencias Sociais
miniatura|170px|dereita|Escudo da Fundación.O Premio Princesa de Asturias de Ciencias Sociais (até 2014, denominouse Premio Príncipe de Asturias de Ciencias Sociales) é concedido, desde 1981, á persoa, grupo de persoas ou institución cuxo labor creador ou de investigación nos campos da Antropoloxía, Dereito, Economía, Xeografía, Historia, Psicoloxía, Socioloxía e demais Ciencias Sociais represente unha contribución relevante ó desenvolvemento das mesmas en beneficio da Humanidade.
Love Wedding Repeat
Produción
O filme foi anunciado en abril de 2019, con Sam Claflin, Olivia Munn, Freida Pinto e Eleanor Tomlinson no elenco. A rodaxe comezou en Roma o 6 de maio dese ano.
Edward Newton
Edward Newton, nado o 10 de novembro 1832 en Elveden, Suffolk, Inglaterra, e finado o 25 de abril de 1897 en Lowestoft, condado de Suffolk, foi un político, administrador colonial e ornitólogo inglés.
Era fillo do político William Newton, e irmán do tamén ornitólogo Alfred Newton (1829-1907), que foi profesor de Zooloxía e Anatomía comparada na Universidade de Cambridge.
Traxectoria
Nacido en Elveden, Suffolk, Inglaterra, era o sexto fillo do parlamentario William Newton, cuxa fortuna familiar debíase a unhas plantacións de azucre no Caribe, onde o avó de Edward, Samuel Newton, tiña unha en Saint Kitts, e unha propiedade en Santa Cruz. William Newton estableceuse en Inglaterra en 1813, adquirindo unha propiedade en Elveden, preto de Thetford (condado de Norfolk).
Estudou, como seu irmán máis vello, no Magdalene College, da Universidade de Cambridge, onde se graduou en 1857. Traballou para a administración colonial británica. Viviu en Mauricio entre 1859 e 1877 (como ministro de Colonias) e en Xamaica entre 1877 e 1883 (como tenente Gobernador).
O entusiasmo polas aves que sentía Alfred Newton fixo que fora compartido polo seu irmán máis novo Edward: os dous levaron a cabo observacións de aves cando estaban xuntos, e mantiveron correspondencia cando estaban separados.
Xunto co seu irmán, e outros, foi un dos fundadores da British Ornithologists' Union, e da súa revista Ibis.
Observou e recolleu moitos espécimes que enviou ao seu irmán Alfred, entre elas aves extintas, como o dodo (Raphus cucullatus) e o solitario de Rodrigues (Pezophaps solitaria).
Newton, en solitario ou co seu irmán, publicou numerosos artigos científicos. Entre eles destaca un importante artigo sobre as aves da Santa Cruz. Tamén publicou entre 1862 e 1869 varios artigos sobre as aves de Madagascar e as illas Mascareñas onde describiu varias novas especies.
Abreviaturas
As abreviaturas Newton e E. Newton, empréganse para recoñecer a como autoridade na descrición en taxonomía en zooloxía.
Epónimos
O lagarteiro de Madagascar (Falco newtoni) foille dedicado no seu honor por John Henry Gurney (1819-1890) en 1863, descrición que baseou nunha mostra recollida por Edward Newton.
Cárdidos
Os cárdidos (Cardiidae) son unha familia de moluscos bivalvos da orde Veneroida. As valvas distínguense pola súa simetría, forma acorazonada e as fortes e pronunciadas costelas lonxitudinais. As súas cunchas son comúns en moitas praias do mundo.
Aliméntanse, como tódolos bivalvos, bombeando auga e filtrando plancto. A cuncha do molusco ábrese para permitir a saída dos sifóns (inhalante e exhalante) e do pé, que lles permite enterrarse no substrato, preto da superficie da auga; algunhas especies son capaces de 'saltar' por pulo do seu pé.
Son predados por diferentes especies de peixes mariños.
Antoine Laurent de Jussieu
Antoine Laurent de Jussieu, nado en Lión o 12 de abril de 1748, e finado en París o 17 de setembro de 1836, foi un médico e botánico francés.
Universidade Rovira i Virgili
miniatura|Edificio do Reitorado. A Universidade Rovira i Virgili (en catalán e oficialmente: Universitat Rovira i Virgili), coñecida co acrónimo URV, é unha institución pública de ensino superior de Cataluña con centros en Tarragona, Reus, Vila-seca, Tortosa e El Vendrell, que ten como obxectivos prioritarios a docencia e a investigación.
Antoine Laurent de Jussieu
Traxectoria
Sobriño dos tamén botánicos Antoine, Bernard e Joseph de Jussieu, fixo os seus primeiros estudos en Lión, trasladándose a París para estudar medicina, graduándose en 1770.
Universidade Rovira i Virgili
Foi recoñecida como Campus de Excelencia Internacional Cataluña Sur (CEICS) polo Ministerio de Educación. Isto supón a consolidación da agregación estratéxica das diversas entidades e estruturas de docencia, investigación, transferencia de coñecemento e o sector produtivo do sur de Cataluña co obxectivo de converterse nun referente internacional nos ámbitos da Química e a Enerxía, a Nutrición e a Saúde, o Turismo, a Enoloxía, así como o Patrimonio e a Cultura.
Antoine Laurent de Jussieu
Traxectoria
Foi profesor de botánica no Jardín des Plantes de Paris desde 1770 a 1826.
Universidade Rovira i Virgili
Campus e centros
A Universidade Rovira i Virgili ten seis campus que aloxan as sete facultades, as tres escolas técnicas superiores e as dúas escolas universitarias, máis unha sede no Baix Penedès.
Antoine Laurent de Jussieu
Traxectoria
A súa revisión da clasificación das plantas da familia das ranunculáceas, en 1773, permitiulle ser postulado e elixido como membro da Academia de Ciencias. Seguía as ideas do seu tío Bernard acerca do Sistema Natural, ao que lle deu unha base teórica e aplicouno na práctica a análise taxonómica de diferentes familias de plantas.
O seu traballo principal foi Genera plantarum secundum ordines naturales disposita, juxta methodum in horto Regio Parisiensi exaratum anno 1774 (París, 1789). Este traballo permaneceu como a base para futuras ampliacións do Sistema Natural de clasificación de plantas, que influíu en varios investigadores franceses tales como Cuvier e de Candolle, e incluso en investigadores alemáns e ingleses que, nun principio, recelaban del, como froito da Revolución Francesa e que estaban traballando con sistema linneano.
En 1784 tras a resolución contra o magnetismo animal promovida polos comisarios designados polo rei, Antoine Laurent de Jussieu defendeu a teoría de Mesmer no seu Relatorio dun dos comisarios co rei do exame do magnetismo animal.
En 1804 ocupou a cátedra de botánica da Facultade de Medicina de París, posto que ocupou até 1826.
En 1829 foi elixido membro estranxeiro da Royal Society.
Volvéndos case cego, dimitiu do seu cargo de director do Museo Nacional de Historia Natural de Francia, sucendéndoo neste posto seu fillo Adrien-Henri de Jussieu, tamén botánico.
Morreu en París o 17 de setembro de 1836, e está soterrado no cemiterio de Montparnasse desta cidade.
Abreviatura
A abreviatutura Juss. emprégase para recoñecer a como autoridade na descrición e taxonomía en botánica.
Burning Man
miniatura|dereita O Burning Man (home que arde) é un festival estadounidense de carácter anual de seis días de duración que se desenvolve na cidade de Black Rock, en Nevada. Conclúe xusto no Día do Traballo, que no devandito país é no mes de setembro. Os organizadores do festival descríbeno como un experimento en comunidade, de autoexpresión e autosuficiencia radical. O nome do evento está tomado do ritual que consiste en queimar unha xigantesca escultura de madeira con forma de home durante a noite do sábado, o último día de celebración.
Cirela, Gres, Vila de Cruces
Cirela é un lugar da parroquia de Gres, no concello pontevedrés de Vila de Cruces, na comarca do Deza. Segundo o IGE, en 2017 tiña 58 habitantes (25 homes e 33 mulleres).
O río Deza baña a aldea, que conta cunha ponte que comunica Cirela coa parroquia silledense de Cira. Na aldea atópase o cruceiro de Cirela, que está realizado en granito e representa un Cristo crucificado e unha Virxe orante.
A Aira Vella, Allariz (Santo Estevo), Allariz
A Aira Vella é un lugar da parroquia de Allariz (Santo Estevo) no concello ourensán de Allariz na comarca de Allariz - Maceda. Tiña 16 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Galego de Estatística, dos cales 7 eran homes e 9 mulleres.
Caixa chinesa
miniatura|Caixa chinesa rectangular.A caixa chinesa ou bloque é un instrumento musical de percusión da familia dos idiófonos, dentro do subgrupo da pequena percusión na orquestra, que, como moito, vai dar dous tons, un alto e outro baixo. Canto máis grande sexa máis se vai notar esta diferenza de sons. Trátase dun taco de madeira rectangular, con forma similar á dun lingote, duro e plano. Está oco e cunha abertura a un lado, para permitir a resonancia. Percútese cunha baqueta dura.
Existe outro modelo, cilíndrico, que está baleiro no interior e separado, no medio, por dúas rañuras. Este modelo encóntrase en dous tons: alto e baixo. Na orquestra utilízase para os ritmos variados, só ou asociado con outros instrumentos (caixa clara, tomtoms, pratos, campaíñas).
É un instrumento primitivo do que os antigos se servían para marcar o ritmo nas súas danzas. Importado da China e introducido en Europa polas orquestras de jazz (1923).
Steampunk
O steampunk é un subxénero da ficción científica, froito dun século XIX imaxinario e anacrónico, que comezou a ter auxe entre as décadas de 1980 e 1990. O termo "steam" significa vapor en lingua inglesa, xa que este movemento baséase nun futuro alternativo no que se desenvolve a mecánica e a enerxía do vapor en troques da electrónica, facendo fincapé na estética das sociedades burguesas de finais do século XIX e no estilo vitoriano.
Características
miniatura| Os seus mundos están ambientados nunha época onde aínda se empregaba amplamente a enerxía do vapor —usualmente no século XIX e decote na Inglaterra vitoriana—, pero con elementos que proveñen da ciencia ficción ou da fantasía, inventos tecnolóxicos ficticios coma os das obras de H.G. Wells ou desenvolvementos tecnolóxicos reais coma os computadores. O subxénero é asociado decote co cyberpunk, co que comparte unhas bases semellantes de fans e temática de rebelión, pero coma movemento separado.
Outros exemplos de steampunk conteñen presentacións de historias cunha fasquía tipo "o que acontecería se" certa tecnoloxía fose desenvolta naquela época até as súas derradeiras consecuencias, coma os dirixíbeis, os computadores analóxicos ou os de mecánica dixital (coma a máquina analítica de Charles Babbage).
Dasiuromorfos
miniatura|250px|[[Dasyurus maculatus, dasiúridos.]] miniatura|250px|[[Sarcophilus harrisii, dasiúridos.]] miniatura|250px|[[Myrmecobius fasciatus, mirmecobíidos.]]
A dos dasiuromorfos (Dasyuromorphia) é unha orde de mamíferos marsupiais do clado (ou magnorde, ou superorde, segundo as clasificacións) dos australidelfos, endémicos de Australia e illas próximas.
Clasificación
A orde foi establecida en 1872 polo zoólogo e paleontólogo estadounidense Theodore Nicholas Gill
Segundo o SIIT e máis o MSW, comprende as seguintes tres familias:
Historia evolutiva
A orixe dos dasiuromorfos está no oligoceno superior, sendo a familia dos tilacínidos (Thylacinidae) a primeira que comezou a diferenciarse.
A perda da hexemonía dos tilacínidos tivo lugar durante o mioceno tardío, coincidindo coa gran diversificación dos dasiúridos (Dasyuridae), aparecidos durante o mioceno medio.
Federico I Gonzaga
Federico I Gonzaga, nado o 25 de xuño de 1441 e finado o 14 de xullo de 1484, foi un nobre de Mantua, terceiro marqués de Mantua entre 1478 e a súa morte.
Dasiuromorfos
Historia evolutiva
Polo que respecta aos mirmecobíidos (Myrmecobiidae), os datos fósiles máis antigos que se coñecen proceden do plistoceno.
Federico I Gonzaga
Traxectoria
Casou con Margarida de Baviera o 6 de xuño de 1463, coa que tivo seis fillos. Ela era irmá do duque de Baviera, e o matrimonio foi favorecido pola nai del, Bárbara de Brandeburgo, para manter o marquesado na órbita xermana. Federico era intelixente e culto, e a súa muller pouco atractiva e elegante, tanto no vestir como no seu modo de ser.
Continuou a liña filo-milanesa do seu pai; xa antes de sucedelo á cabeza do marquesado militara como comandante das tropas milanesas. Por este motivo pasou frecuentes períodos lonxe de Mantua, durante os cales a administración do marquesado era confiada a Eusebio Malatesta, mentres que a guía das tropas era encargo do seu cuñado, Francisco Secco de Aragón, marido da súa irmá Caterina. Federico participou en diversas accións militares en defensa do ducado de Milán, máis en xeral contra Venecia, cuxa política naquelas épocas era moi agresiva. Durante unha destas operacións militares o cuñado Francisco Secco ocupou Asola, que tomara partido por Venecia, favorecido polo interdito que o papa Sisto IV, aliado da liga contra Venecia, lanzara contra o país. Axiña viu estipulada unha tregua entre os contendentes, e Ludovico Sforza (duque rexente de Milán) cedeu a conquista de Asola e doutros territorios ocupados, causando moita amargura a Federico. O marqués xa estaba enfermo, e seica o sufrimento pola perda das terras recentemente conquistadas tivo parte na súa morte. Foi soterrado na basílica de Santo André de Mantua.
Dasiuromorfos
Historia natural
Estes animais habitan Australia, Tasmania, Nova Guinea e nas illas menores próximas, colonizando gran variedade de ecosistemas desta rexión xeográfica.
A maior parte deles teñen hábitos terrestres, aínda que algunhas especies son exclusivamente arborícolas.
Os hábitos alimenticios varían desde a dieta exclusivamente a base de termes e outros insectos coloniais de Myrmecobius fasciatus á exclusivamente carnívora de Thylacinus cynocephalus.
Avión
Avión é un concello da provincia de Ourense, pertencente á comarca do Ribeiro. Segundo o IGE a súa poboación no ano 2016 era de 1910 habitantes (1962 en 2015, 2730 no 2006, 2780 no 2005, 2804 no 2004, 2881 no 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é.
Xeografía
miniatura|dereita|200px|Casa consistorial.
Sitúase no noroeste da comarca do Ribeiro. Limita ao norte con Beariz, ao sur con Carballeda de Avia, ao leste con Boborás e Leiro, e ao oeste cos concellos da Lama, Fornelos de Montes e Covelo.
É un concello montañoso e de relevo accidentado. As serras do Suído e Faro de Avión limitan o concello polo oeste superando os 1.000 metros de altitude. Desde os cumios o relevo descende abruptamente, dando lugar a vales encaixados que dificultan as comunicacións.
A rede fluvial está formada polo río Avia e os seus afluentes. O Avia nace en Fonte Avia, parroquia de Nieva, e recibe en Avión tres afluentes de importancia: o Couso, o Valderías e o río Cardelle, que forma o límite cos concellos de Boborás e Beariz.
O clima de Avión vén condicionado polas diferenzas de altitude entre as distintas terras do concello. Nas serras do Suído e Faro de Avión o clima é de montaña, frío en inverno e con intensas precipitacións mentres que nas zonas máis baixas as temperaturas son máis cálidas aproximándose ao tipo de clima mediterráneo da comarca do Ribeiro. Na zona intermedia entre a montaña e os vales pode dicirse que aparece un tipo de clima continental. O observatorio de Amiudal, a 553 m de altitude, rexistra unhas medias aproximadas de 5,5 °C en xaneiro e 19 °C en xullo.
Historia
No século XI Avión correspondía ao territorio xurisdicional do Metropolitano de Braga, recoñecido en 1010 polos bispos de Mondoñedo, Astorga, Lugo, Tui, Ourense, Lamego, Coímbra, Porto e Viseu. Porén, esa dependencia non debeu durar máis alá da implantación da Monarquía en Portugal en 1139.
En 1150, debido a unha competencia sobre límites das dioceses entre os prelados de Oviedo, Ourense e Astorga, o Papa Uxío III encomendoulle a resolución do conflito a Afonso VII de Castela. O rei dispuxo o 1 de marzo dese mesmo ano, que o Bispo de Oviedo cedese ao de Ourense a parte diocesana da Limia, desde o monte de Padrón ata Donia, e desde o río Azor até o Arnoia até a súa desembocadura no Miño; até Barroso coas igrexas de Petrayn e as de Castela; a de Orcellón; as igrexas de Avia e de Avión.
En 1156 o Bispo de Ourense e o Cabido de Tui fixeron unha partición de igrexas das súas dioceses, na que figura o arciprestado de Novoa e Avión; segundo isto, parte do territorio de Novoa e Avión (mais non Ribadavia), pertencían xa a aquela diocese, e a outra parte do territorio, chamada terras de Avia e Avión, formaba parte da diocese de Ourense. En 1215 chega a Orde do Temple a Avión, á igrexa de San Andrés de Abelenda.
En 1375 instáurase o señorío dos Sarmiento, condes de Ribadavia. A súa xurisdición abarcaba as freguesías de Avión, Abelenda, Amiudal, Barroso, Nieva, Couso (que compartía co mosteiro de Melón) e Córcores. Todas elas debían pagar o tributo da "fumaza" ou "fogaza", abolido por Isabel II en 1837.
Trala división territorial de España en 1833 foi concello de seu até xuño de 1843, cando a casa consistorial se trasladou a Abelenda de Avión.
Toponimia
O seu nome procede do veciño río Avia. Porén popularmente asociouse o nome ao da Andoriña de cu branco, que tamén recibe o nome de avión, polo que no escudo do concello aparece este animal. Avia procede da raíz indoeuropea celta av- ou au-, fonte, corrente de auga. Comparte orixe co río Ave (chamado Avó na época da Gallaecia, hoxe Ave, ao norte do Porto) e con outros ríos franceses, españois e italianos.
Patrimonio etnográfico
Salientan, entre as innumerables construcións tradicionais, os chozos do Suído.
Condados históricos de Inglaterra
miniatura|dereita|150px|Os condados históricos de Inglaterra e Gales nun mapa de [[1824]] Os condados históricos (en inglés: historic counties) son antigas subdivisións de Inglaterra. Foron utilizados en diversas funcións durante centos de anos e constituíron, en certo xeito, a base do goberno local inglés moderno. Tamén son coñecidos como condados antigos (en inglés: ancient counties).
Avión
Lugares de Avión
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Avión vexa: Lugares de Avión.
Castañeda
Castañeda é un concello da comunidade autónoma de Cantabria (España). Limita polo norte con Piélagos e Villaescusa, polo oeste con Puente Viesgo, polo sur con Santiurde de Toranzo e polo leste con Santa María de Cayón.
O municipio está situado na cunca do río Pas, na comarca do Pas-Miera. Por Castañeda discorre o río Pisueña.
Partido Popular (homónimos)
Partido Popular é o nome dunha serie de partidos políticos:
Castañeda
Economía
Tradicionalmente, as actividades económicas do municipio foron as do sector primario: agricultura e gandaría, pero grazas ás industrias próximas e ao turismo, a actividade despregouse cara os sectores secundario e de servizos.
Historia
Desde a Idade Media, cando Henrique II de Castela entregou estas terras en señorío a seu irmán o infante Tello de Castela, e Xoán II de Castela as instituíu en condado, Castañeda estivo vinculada durante a baixa Idade Media e todo o Antigo Réxime á casa dos Marqueses de Aguilar de Campoo cuxos primoxénitos ostentaron tradicionalmente o título de condes de Castañeda. miniatura|300px|Vista de [[Pomaluengo.]]
Patrimonio
miniatura|esquerda|Colexiata de Santa Cruz de Castañeda, do [[século XII.]] Destaca a Colexiata da Santa Cruz, en Socobio, ben de interese cultural con categoría de monumento. Ademais, é ben inventariado o muíño El Carabío, en Pomaluengo. Outras obras arquitectónicas destacadas son o Palacio da Gándara, da Idade Moderna, o Palacio de Larrinaga, dos anos 30 do século XX (Casa do Concello), a ermida de San Fernando no barrio de Colsa, con frescos do século XVI e a Torre do Reloxo en Pomaluengo, antigas escolas.
Demografía
Fonte: INE
Administración
As seguintes táboas mostran os resultados das eleccións municipais celebradas no 2003 e no 2007.
Porto y Cía. Editores
'''Porto y Cía. Editores''' foi unha editorial galega fundada por Ángel Porto Anido.
En lingua castelá
[[Ficheiro:Historia compostelana, o sea hechos de D. Diego Gelmirez, primer arzobispo de Santiago.jpg|miniatura| HISTORIA COMPOSTELANA o sea HECHOS DE D. DIEGO GELMÍREZ primer arzobispo de Santiago
Traducida del latín al castellano por el R. P. Fr. Manuel Suárez (†) de la Orden de los Frailes Menores
Alfred Hitchcock
Alfred Joseph Hitchcock, nado en Leytonstone (Londres) o 13 de agosto de 1899 e finado no barrio de Bel Air (Os Ánxeles) o 29 de abril de 1980, foi un director de cinema británico nacionalizado estadounidense. Está considerado como unha das figuras máis influentes da historia do cinema. Nunha carreira de seis décadas, dirixiu máis de 50 longametraxes, moitas das cales aínda hoxe son moi vistas e estudadas. Coñecido como o "Mestre do suspense", fíxose tan coñecido como calquera dos seus actores grazas ás súas numerosas entrevistas, os seus papeis de cameo na maioría dos seus filmes, e a súa presentación e produción da antoloxía televisiva Alfred Hitchcock Presents (1955–65). Os seus filmes obtiveron 46 nomeamentos aos Premios Óscar, incluíndo seis galardóns, aínda que nunca gañou o premio ao mellor director malia estar nomeado en cinco ocasións.
Porto y Cía. Editores
En lingua castelá
con notas aclaratorias e introducción por el R. P. Fr. José Campelo de la misma orden
Alfred Hitchcock
Hitchcock formouse inicialmente como funcionario técnico e redactor antes de entrar na industria cinematográfica en 1919 como deseñador de intertítulos. O seu debut como director foi o filme mudo británico-alemán The Pleasure Garden (1925). O seu primeiro filme de éxito, The Lodger: A Story of the London Fog (1927), axudou a dar forma ao xénero do suspense e Blackmail (1929) foi o primeiro filme británico con son. Os seus filmes de suspense The 39 Steps (1935) e The Lady Vanishes (1938) están clasificados entre os mellores filmes británicos do século XX. En 1939, xa tiña recoñecemento internacional e o produtor David O. Selznick convenceuno para que se mudase a Hollywood. A continuación realizou unha serie de filmes de moito éxito, entre eles Rebecca (1940), Foreign Correspondent (1940), Sospeita (1941), Shadow of a Doubt (1943) e Notorious (1946). Rebecca gañou o Óscar ó mellor filme, e Hitchcock foi noemado ó mellor director; posteriormente foi nomeado por Lifeboat (1944) e Spellbound (1945). Despois dunha breve pausa no éxito comercial, regresou con Strangers on a Train (1951) e Dial M for Murder (1954); entón pasou a dirixir catro filmes a miúdo clasificados entre os mellores de todos os tempos: A ventá indiscreta (1954), Vertixe (1958), Coa morte nos talóns (1959) e Psicose (1960), o primeiro e o último deles valéronlle nomeamentos ao mellor director. Os paxaros (1963) e Marnie (1964) tamén tiveron éxito financeiro e son moi apreciados polos historiadores do cinema.
Infancia
Alfred Joseph Hitchcock naceu o 13 de agosto de 1899 no piso superior da tenda de verdulería alugada polos seus pais no 517 High Road, Leytonstone, nos arredores do leste de Londres (daquela parte de Essex), sendo o máis novo de tres fillos de Emma Jane (nada Whelan; 1863–1942) e William Edgar Hitchcock (1862–1914), cun irmán, William Daniel (1890–1943), e unha irmá, Ellen Kathleen ("Nellie") (1892–1979). Os seus pais eran ambos católicos, con raíces parciais en Irlanda; O seu pai era verduleiro, como o fora o seu avó.
Tiña unha familia extensa, incluíndo ao tío John Hitchcock coa súa casa vitoriana de cinco dormitorios en Campion Road, Putney, con criada, cociñeiro, chofer e xardineiro. Cada verán, o seu tío alugaba unha casa á beira do mar para a familia en Cliftonville, Kent. Hitchcock dixo que aí comezou a tomar conciencia de clase, notando as diferenzas entre turistas e veciños. Describíndose a si mesmo como un neno ben educado, o seu pai chamábao o seu "cordeiro sen mancha", Hitchcock dixo que non lembraba ter un compañeiro de xogos. Unha das súas historias favoritas para os entrevistadores foi a de que o seu pai o enviou á comisaría local cunha nota cando tiña cinco anos; o policía mirou a nota e encerrouno nunha cela durante uns minutos, dicindo: "Isto é o que lles facemos aos rapaces fedellos". A experiencia deixoulle, segundo dixo, un medo de por vida aos policías; en 1973 díxolle a Tom Snyder que estaba "asustado de calquera cousa ... que teña que ver coa lei" e que nin sequera conduciría un coche en caso de recibir unha multa.
Cando tiña seis anos, a familia trasladouse a Limehouse e alugou dúas tendas nos 130 e 175 de Salmon Lane, que tiñan como tenda de fish and chips e peixería respectivamente; vivían enriba da primeira das tendas. Hitchcock attended his first school, the Howrah House Convent in Poplar, which he entered in 1907, at age 7. Segundo o biógrafo Patrick McGilligan, permaneceu en Howrah House como máximo dous anos. Tamén asistiu a unha escola conventual, a Wode Street School "para as fillas de cabaleiros e nenos pequenos", dirixida polos Fieis Compañeiros de Xesús. Logo asistiu a unha escola primaria preto da súa casa e estivo por pouco tempo internado no Salesian College en Battersea.
miniatura|esquerda|Gasolineira no lugar de 517 High Road, [[Leytonstone, onde naceu Hitchcock; mural conmemorativo nos núms. 527–533 "(dereita)" ]] A familia mudouse de novo cando el tiña 11 anos, esta vez a Stepney, e o 5 de outubro de 1910 Hitchcock foi enviado ao St Ignatius College en Stamford Hill, Tottenham (incorporado no novo distrito londiniense de Haringey), unha escola xesuíta de gramática cunha reputación de impartir disciplina. Como castigo corporal os sacerdotes utilizaban unha ferramenta/arma plana, dura e elástica feita de gutapercha e coñecida como "férula", que golpeaba toda a palma da man; o castigo sempre era ao final do día, polo que os rapaces tiñan que pasar as clases anticipando o castigo. Máis tarde dixo que aquí foi onde desenvolveu o seu sentido do medo. O rexistro escolar indica o seu ano de nacemento como 1900 en lugar de 1899; o biógrafo Donald Spoto di que foi matriculado deliberadamente como un neno de 10 anos porque levaba un ano atrás na súa escola.
A súa materia favorita era a xeografía, e interesouse polos mapas e os horarios de ferrocarril, tranvía e autobús; segundo John Russell Taylor, podía recitar todas as paradas no Orient Express. Tamén tiña un interese particular nos tranvías de Londres. A gran maioría dos seus filmes inclúen escenas de tren ou tranvía, en particular The Lady Vanishes, Strangers on a Train e Number Seventeen. Unha claqueta mostra o número da escena e o número de tomas, e Hitchcock adoita tomar os dous números da claqueta e murmurar os nomes das rutas do tranvía de Londres. Por exemplo, se a claqueta mostraba a Escena 23; Toma 3; Hitchcock murmuraba "Woodford, Hampstead": Woodford é o destino do tranvía da ruta 23, e Hampstead o final da ruta 3.
Carreira
A partir de 1920 traballou facendo rótulos para varios filmes e en 1923 comezou a súa carreira como axudante de dirección e en 1925 dirixiu a súa primeira película, The Pleasure Garden, que resultou un fracaso comercial, o mesmo que a seguinte, The Mountain Eagle. En 1927 co seu primeiro filme de suspense, The Lodger: A Story of the London Fog (1927), foi un éxito de crítica e público. En 1929 dirixiu o primeiro filme sonoro británico, Blackmail. The Man Who Knew Too Much (1934) e The 39 Steps (1935) son frecuentemente considerados os mellores filmes da súa etapa británica.
En 1926 casou con Alma Reville, a quen coñeceu traballando con ela nas súas primeiras películas e que sería a súa man dereita até á fin dos seus días.
Rebecca (1940) foi o primeiro filme da etapa americana de Hitchcock, producida por un David O'Selznik que naquel momento estaba en alza co rotundo éxito de Foise co vento (1939), un melodrama gótico de intriga que gañou o Óscar ó mellor filme. Pero o certo é que os egos de produtor e director chocaron e Hitchcock buscou a vida fóra deses estudios e pasou por MGM, Warner Brothers ou Universal, entre outras.
Entre as súas películas máis celebradas da etapa americana atópanse Vertixe (1958), A ventá indiscreta (1954), Psicose (1960), Coa morte nos talóns (1959) ou Os paxaros (1963), entre outras.
Ademais tamén conduciu o programa para a televisión chamado Alfred Hitchcock Presenta..., onde presentaba curtametraxes de suspense co seu habitual sentido do humor macabro que tanta fama lle deu.
Legado
miniatura|dereita|Estrela de Hitchcock no [[Paseo da Fama de Hollywood.]]
Arquivos
A Colección Alfred Hitchcock atópase no Academy Film Archive en Hollywood, California. Inclúe películas caseiras, películas de 16 mm rodadas no set de Blackmail (1929) e Frenzy (1972), e as primeiras imaxes en cor coñecidas de Hitchcock. The Academy Film Archive conservou moitas das súas películas caseiras. Os Papeis de Alfred Hitchcock atópanse na Biblioteca Margaret Herrick da Academia. As coleccións de David O. Selznick e Ernest Lehman aloxadas no Harry Ransom Humanities Research Center de Austin, Texas, conteñen material relacionado co traballo de Hitchcock na produción de The Paradine Case, Rebecca, Spellbound, Coa morte nos talóns e Family Plot.
Notas
<references group="lower-alpha"/>
Pepe Fechoría
José Alberte Rodríguez, chamado Pepe Fechoría, nado na Arnoia en 1931 e finado no mesmo concello o 22 de abril de 2016,  foi un restaurador galego.
Mosteirón
O topónimo galego Mosteirón pode referirse a:
Tetrarquía
A Tetrarquía foi un sistema de goberno creado polo emperador romano Diocleciano por forma a resolver serios problemas militares e económicos do imperio romano. miniatura|esquerda|Os tetrarcas, escultura en [[pórfiro saqueada dun pazo bizantino en 1204.]] Dividiu o seu poder sobre o imperio entre os sectores orientais (pars Orientis) e occidentais (pars Occidentis). Mantivo o control persoal do sector leste e o seu colega Maximiano controlou o occidente. Diocleciano non dividiu propiamente o poder co seu compañeiro de armas Maximiliano, pois, na realidade, Diocleciano estaba colocado en posición superior á de Maximiliano. A partir de aí, o Imperio pasou a ter dos Augustos (augustus), cada cal con exército, administración e capital propios, aínda que Diocleciano continuase a ser o xefe do Estado, representando a unidade do mundo romano.
Oito anos máis tarde, considerando que era necesaria maior concentración en problemas cívicos e militares, decidiu dividir aínda máis o poder ao nomear un "Imperator Iunior", ou César (caesar), reportando a cada "Imperator Senior", ou Augusto. Os Césares eran xefes militares capaces de gobernar e protexer o imperio, adoptados como fillos polos Augustos, a quen sucederían en caso de morte, incapacidade provocada pola vellez ou transcorridos vinte anos dos seus gobernos. Os césares, lugartenente dos Augustos, tamén posuían capital, exército e administración propios. A esa organización dáselle o nome de tetrarquía, ou o goberno de catro, pois hai dous Augustos e dous césares. A Tetrarquía durou ata 324.
O pai de Constantino I, Constancio Cloro foi nomeado César na Tetrarquía en 293. Despois da abdicación de Diocleciano (305), tivo inicio unha guerra entre os Augustos e os Césares por el nomeados. Instaurouse a anarquía. En 312, no combate da Ponte Milvia, Constantino derrotou a Maxencio. De 316 a 323, Constantino e Licinio gobernaron Roma. A partir de 323, Constantino pasou a gobernar só.
Lista de éxitos musicais
Unha lista de éxitos musicais é unha maneira de darlle á música un grao, que vén da súa popularidade. estadounidense Billboard Hot 100 é unha das listas máis populares. A información sobre listas vén dalgunhas fontes diferentes, como o número de vendas, ás veces que se programou na radio, ou que se descargau, e outros criterios. Existen listas para xéneros musicais específicos, como é o caso de por exemplo o Top 10 Rock Songs.
Aparato
O termo aparato xeralmente úsase para referirse a:
Peregrinación
miniatura|Peregrinos chegando á Meca miniatura|[[Peregrinación a Santiago de Compostela|Peregrinación a Compostela, peregrinos seguindo as frechas amarelas chegando a Salamanca]]
Unha peregrinación é unha viaxe feita por devoción ou promesa normalmente a un santuario ou lugar sagrado con importantes connotacións relixiosas. É, tamén, unha viaxe efectuada por un crente (ou grupo de crentes) ata un lugar de devoción ou un lugar considerado como sagrado segundo cadansúa relixión. O termo peregrinación provén do latín peregrinatio e significa viaxe ao estranxeiro ou estancia no estranxeiro. Segundo as orixes etimolóxicas, o peregrino é o expatriado ou exiliado. O desprazamento, xeralmente a pé, de homes e mulleres cara lugares sagrados é unha práctica común de todas as relixións e culturas, un fenómeno universal da antropoloxía relixiosa. En galego tamén se emprega a palabra romaría, aínda que adoita referirse a unha festa popular en que a xente acode a un santuario por motivos relixiosos e, ao mesmo tempo, divírtese.
É de sona mundial a peregrinación, o hajj, dos fieis musulmáns á Meca, a peregrinación dos fieis católicos a Santiago de Compostela, ou a Shalosh Regalim, a dos observantes xudeus a Xerusalén, durante as tres festividades de Pésaj, Shavuot e Sucot. A peregrinación pódese realizar por mera profesión de fe ou coma método para expiar algún pecado segundo a relixión practicada, e incluso coma agradecemento por peticións concedidas á figura relixiosa pertinente.
A última visita de Xesús a Xerusalén, sendo observante da lei xudía, foi coma peregrino durante a festa de Pésaj.