cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sark
Os arrendatarios
miniatura|right | A Seigneurie (49.44°N, -2.36167°W) De conformidade coas patentes reais, o Seigneur tiña que manter á illa habitada por polo menos 40 homes armados. Polo tanto, das súas terras, foron subdivididas en 39 paquetes ou vivendas, cada unha suficiente para unha familia, e concedidas aos colonos, ou arrendatarios. Máis tarde, algunhas destas parcelas foron desmembradas, e partes da terra señorial foron vendidas, creando máis parcelas.
Orixinalmente o cabeza de familia de cada unha das parcelas tiñan dereito a votar polo Chief Pleas, pero en 1604 este dereito limitouse ás 39 vivendas orixinais requiridas pola patente real, os chamados Quarantaine Tenements (quarantaine: French for a group of forty) Vivendas de (quarantaine: Francés para un grupo de corenta). Os paquetes máis novos na súa maioría non tiñan a obrigación de portar armas. En 1611 prohibiuse o desmembramento de parcelas, pero a orde non foi seguida de inmediato.
En Sark, utilízase a palabra arrendatario (e, a miúdo pronunciada como en francés) no sentido de terratenente feudal. Orixinalmente, a palabra refírese a calquera propietario de terras, pero hoxe en día utilízase sobre todo para un titular dunha das Quarantaine vivendas.
Chief Pleas
right|thumb | 150x150px | Punto de encontro do Chief Pleas e o Tribunal do Senescal Chief Pleas (do francés: Chefs Plaids; Sercquiais: Cheurs Pliaids) é o parlamento de Sark. Ata a década de 2010, esta asemblea estivo orixinalmente composta só polos 40 arrendatarios orixinais nos que se subdividiu a illa, aínda que con posterioridade, en 1922, agregáronse 12 asentos para que fosen elixidos directamente pola poboación por medio de sufraxio universal por un prazo de tres anos. A estes integrantes sumábase o Seigneur e o Senescal da illa. O Preboste, o Greffier, e o Tesoureiro tamén asisten, pero non son membros; o Tesoureiro poderá tomar a palabra no Chief Pleas en materia de fiscalidade e finanzas.
Os executivos da illa son:
O Senescal, Preboste, Greffier e Tesoureiro son elixidos polo Seigneur, mentres que o Condestable e Vingtenier son elixidos polo Chief Pleas.
Desde o ano 2000, o Chief Pleas traballou na súa propia reforma, en resposta ás presións internas e internacionais. O 8 de marzo de 2006 por unha votación de 25-15 o Chief Pleas votou a favor dunha nova lexislatura composta polo Seigneur, o senescal, 14 terratenentes electos e 14 residentes electos Esta decisión foi controvertida posto que varios membros desexaban manter o feudalismo, mentres que as enquisas de opinión entre a poboación demostraron que esta desexaba un parlamento elixido totalmente por sufraxio universal. Logo da enquisa, o Chief Pleas votou o 4 de outubro de 2006 para substituír aos 12 deputados e 40 arrendatarios no Chief Pleas por 28 Conseillers elixidos por sufraxio universal. Esta decisión foi suspendida en xaneiro de 2007, cando o Chief Pleas sinalou que a maioría alcanzada do 56% fronte ao 44% non alcanzaba a maioría do 60% requirido para o cambio constitucional. A decisión foi substituída pola proposta de que o Chief Pleas debía constar de 16 arrendatarios e 12 Conseillers ambos elixidos por sufraxio universal para o período 2008-2012 e que logo un referendo vinculante debe decidir si esta composición debe manterse ou substituírse por 28 Conseillers. Esta proposta foi rexeitada polo Consello Privado e a opción de 28 Conseiller foi reinstalado en febreiro de 2008 e aceptado polo Consello Privado en abril de 2008.
En 2003, o Chief Pleas votou para variar a longa prohibición do divorcio na illa mediante a ampliación do poder da corte real de Guernsey de conceder divorcios.
As leis da Bailía de Guernsey e do Parlamento do Reino Unido pódense (as do Parlamento tamén en todas as demais illas da Canle) estenderase a Sark co consentimento do Chief Pleas. Na práctica, Sark non fai as súas propias leis penais, a responsabilidade do dereito penal se delega formalmente nos Estados de Guernsey pola Sección 4 (3) da reforma da lei de Sark de 2008.
Clameur de Haro
Entre as vellas leis das Illas da Canle está a antiga costume normanda da Clameur de Haro. O uso deste dispositivo legal, unha persoa pode obter o cesamento inmediato de calquera acción que considere unha infracción dos seus dereitos. Na escena debe, en presenza de testemuñas, recitar a Oración do Señor en francés e gritar "Haro, Haro, Haro! À mon aide mon Prince, on me fait tort!" ("Haro, Haro, Haro! Á miña axuda, o meu príncipe! Estou sendo ofendido!"). Logo debe ser rexistrado na Oficina do Actuario dentro das 24 horas. Todas as accións en contra da persoa deben entón cesar ata que o asunto sexa escoitado polo Tribunal. O último Clameur gravado en Sark elevouse en xuño de 1970 para evitar a construción dun muro de xardín.
Xornais
Un residente local en Sark puxo en marcha un xornal en liña chamado The Sark Newspaper (O Xornal de Sark), que expresa a súa preocupación pola forma en que réxese a illa e o impacto das súas políticas, malia as contribucións ou comentarios doutras persoas non se publican. Un grupo de insulares puxo en marcha unha revista trimestral chamada Sark Life, que promove unha visión positiva da illa e dá a benvida a contribucións.
Sercquiais
Sercquiais (Sarkese, ou, ás veces chamado Sark-francés) é un dialecto da lingua normanda falado polos habitantes máis vellos da illa. O seu uso diminuíu nos últimos anos debido á grande afluencia de persoas que se trasladaron a Sark.
Turismo
A economía de Sark depende principalmente no turismo e os servizos financeiros. Sark non ten rexistro da empresa e baséase en comisión de servizos financeiros de Guernsey.
Tributación
Sark é fiscalmente autónoma de Guernsey, e polo tanto ten o control sobre a forma en que aumenta os impostos. Non hai impostos sobre a renda, ganancias de capital ou herdanzas. Tampouco hai IVE aplicado aos bens e servizos, pero os dereitos de importación (Impôts) cárganse a algúns bens introducidos na illa, en torno ao 70-75% das taxas de Guernsey. Con todo, a illa aplica un imposto sobre o capital persoal, un imposto sobre a propiedade, un imposto de capitación (Imposto de aterraxe) nos visitantes que chegan á illa, e un Imposto de Transmisións Patrimoniais ( Actos Xurídicos Documentados) nas propiedades residenciais cando se venden.
A illa conta co seu propio asesor de impostos, Simón de Carteret, que cobra o Imposto á Propiedade, PTT, e o Imposto de Capital Persoal (imposto directo). Na actualidade, o Imposto ao Patrimonio Persoal oscila entre un mínimo de 320 £, ata un máximo de 5.760 £ ou 1% anual (o que sexa menor). En 2014, foron 5 os contribuíntes que pagaron a cantidade máxima de 6.400 £ (PCT e de Imposto sobre Bens Inmobles combinados), e 6 que pagaron cero impostos. Os residentes maiores de 69 non pagan o PCT. Se un residente decide non declarar o valor dos seus activos persoales, poden optar por pagar unha tarifa plana polo método Forfait.
En 2006, o Imposto sobre Transmisións Patrimoniais substituíu ao feudal Treizième.
Un individuo considérase un residente a efectos fiscais se permanece na illa durante polo menos 91 días en calquera ano fiscal.
Poboación
Notas:
Transporte
miniatura|left| O servizo de ferri de alta velocidade desde [[Illa de Jersey|Jersei chegando a Sark]]
A empresa Isle of Sark Shipping Company opera con pequenos ferries de Sark a Saint Peter Port, en Guernsey. O servizo tarda 45 minutos para a cruzar os 14 km. Un transbordador de pasaxeiros de alta velocidade da empresa francesa Manche Iles Express funciona no verán desde Jersey. Un barco de 12 pasaxeiros, o Lady Maris II, opera servizos regulares a Alderney.
A illa é unha Zona libre de coches onde os únicos vehículos permitidos son os vehículos tirados por cabalos, bicicletas, tractores, e buggies que funcionan con baterías ou bicicletas motorizadas para as persoas maiores ou discapacitadas. Os pasaxeiros e mercancías que chegan en transbordador desde Guernsey son transportados desde o peirao por vehículos tirados por tractores. Para consternación dos residentes, grandes tractores, que producen máis ruído e po que os coches do mesmo tamaño, proliferaron nos últimos anos.
Non hai aeroporto en Sark e voo sobre Sark por debaixo dos 731 metros está prohibido polas Regulacións de Navegación Aérea (Restrición de voo) (Guernsey) de 1985 (Guernsey 1985/21). Os aeroportos máis próximos son o Aeroporto de Guernsey e o Aeroporto de Jersey.
Control biolóxico
miniatura|dereita|Vespa parasita (Cotesia congregata) en verme do tabaco (Manduca sexta). O control biolóxico é un método de control de pragas, enfermidades e doenzas que consiste en utilizar organismos vivos con obxecto de controlar as poboacións doutro organismo.
Características
Hai que ter en conta que o seu uso tivo significados diferentes ao longo do tempo; así, os fitopatólogos tenderon a usar o termo para denotar métodos de control que inclúen rotación de cultivos, alteracións do pH do chan, uso de emendas orgánicas etc ; outros investigadores diferencian un control biolóxico clásico do control biolóxico moderno onde se inclúen as técnicas de control por interferencia. Con todo, a definición máis aceptada na actualidade é a que utilizaron tradicionalmente os entomólogos: É un método agrícola de control de pragas (insectos, ácaros, malezas, enfermidades das plantas etc.) que usa depredadores, parasitos, herbívoros ou outros medios naturais. Pode ser un compoñente importante do control integrado de pragas e é de grande importancia económica para a agricultura.
Gato de Schrödinger
Un gato nunha caixa selada. No interior da caixa existe un dispositivo que contén un núcleo radioactivo e mais un frasco de gas velenoso. O experimento arránxase de tal xeito que hai un 50% de posibilidades de que o núcleo radioactivo se desintegre en 1 hora; cando o núcleo se desintegra, emitirá unha partícula que accionará o dispositivo que abre o frasco, e polo tanto o gato morrerá. De acordo coa mecánica cuántica, o núcleo sen observar é descrito como unha mestura de "núcleo desintegrado" e de "núcleo non desintegrado ". Así e todo, cando abre a caixa, o investigador ve só un "gato morto/núcleo desintegrado" ou un "núcleo non desintegrado/gato vivo."
A pregunta é: cando deixa de ser o sistema unha mestura de estados e pasa a un ou ao outro estado? O obxectivo da experiencia é ilustrar que a mecánica cuántica está incompleta sen regras que describan cando a función de onda se colapsa e o gato se torna morto ou vivo, en vez dunha mestura de ambos.
Intención
Ao contrario da convicción popular, Schrödinger non pretendía mostrar que existan gatos mortos/vivos; o que el quería mostrar é que a mecánica cuántica é unha teoría incompleta.
O artigo orixinal apareceu na revista alemá Naturwissenschaften (Ciencias Naturais) en 1935: "Die gegenwärtige Situation in der Quantenmechanik" ("A situacion actual na mecánica cuántica "), Naturwissenschaften, 48, 807, 49, 823, 50, 844 (novembro de 1935). A intención era discutir o artigo EPR publicado por Einstein, Podolsky e Rosen o mesmo ano. Á parte de presentar o gato, Schrödinger tamén cuñou o termo alemán "Verschränkung" ("enredo") nese artigo.
miniatura|dereita|300px|O gato de Schrödinger: nunha hora hai un 50% de posibilidades de que se libere o gas venenoso e que este mate o gato.
Aplicación práctica
Curiosamente, estas ideas teñen algún interese práctico, xa que poden ser aplicadas á criptografía cuántica. É posible enviar a través dunha fibra óptica, luz que é unha mestura de estados. Se fose posible colocar un aparello no medio do cabo que intercepte a transmisión e a retransmita, sería posible observar que a luz colapse nun dos estados. A través dunha análise estatística realizada na outra extremidade do cabo, é posible determinar se a luz foi interceptada e retransmitida ou non. Isto permite o desenvolvemento de sistemas de comunicación que non poden ser detectados sen que iso sexa observado. Esta experiencia (perfectamente realizable) tamén ilustra que a "observación" en mecánica cuántica non ten nada a ver con consciencia, xa que unha detección perfectamente inconsciente tamén afectará o sinal de forma detectábel.
Or, Leiro, Rianxo
Or é un lugar da parroquia de Leiro no concello coruñés de Rianxo, na comarca da Barbanza. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 15 habitantes (9 homes e 6 mulleres).
Abelenda, Leiro, Ribadumia
Abelenda é un lugar da parroquia de Leiro no concello pontevedrés de Ribadumia, na comarca do Salnés, segundo consta no Nomenclátor de Galicia. Non obstante, o IGE non rexistra habitantes neste lugar no censo de 2016, polo que non se poden achegar datos da súa poboación.
A aldea está atravesada pola estrada PO-300.
Navan
Navan (An Uaimh en irlandés) é unha cidade da República de Irlanda, na provincia de Leinster e no condado de Meath.
A1 Ethniki 2009-10
A tempada 2009-2010 da A1 Ethniki foi a 70ª edición da máxima competición de baloncesto en Grecia. A competición contou con 14 equipos, que se enfrontaron entre si ó longo de 26 xornadas. Trala tempada regular, os 8 primeiros da táboa disputaron as eliminatorias polo título de campión, título que rematou nas mans do Panathinaikos BC por 31ª ocasión, tras vencer ó Olympiacos BC na final.
Eliminatorias polo título
O campión da tempada 2009-10 da A1 Ethniki foi o Panathinaikos BC.
Caneiro, Carballido, Vilalba
Caneiro é un lugar da parroquia de Carballido no concello lugués de Vilalba na comarca da Terra Chá. Tiña 8 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales 5 eran homes e 3 eran mulleres.
SEAT 600
O SEAT 600 é un modelo de automóbil de turismo cativo do segmento A, producido polo fabricante español SEAT entre os anos 1957 e 1973, copiando o deseño do FIAT 600.
Historia e características
O primeiro coche deste modelo saíu da fábrica de Barcelona o 27 de xuño de 1957, a un prezo de venda de 60.000 pesetas (o salario medio daquela rondaba as 50.000 pesetas anuais). O último foi fabricado o 3 de agosto de 1973. A primeira serie tiña portas de abertura inversa.
O motor orixinal de gasolina tiña 4 cilindros en liña, 633 cc e producía 21'5 cabalos de potencia. En 1963 saíu ó mercado o modelo 600D, que contaba cun motor de 767 cc que entregaba 29 cabalos.
Na época na que estivo no mercado, tiña como principais rivais ó Citroën 2CV, ó Volkswagen Escaravello, ó Renault 4 ou ó Mini.
Do SEAT 600 producíronse case 800.000 unidades.
Milton Glaser
Milton Glaser, nado en Nova York o 26 de xuño de 1929 e finado na mesma cidade o 26 de xuño de 2020, é un ilustrador e deseñador norteamericano, moi prolífico e coñecido sobre todo polos seus deseños para discos e libros. Estudou na Cooper Union entre 1948 e 1951 para continuar a súa formación na Academia de Belas Artes de Bolonia co pintor Giorgio Morandi. Fundou canda Seymour Chwast o Push Pin Studio en 1974.
Cómodo
Era fillo de Marco Aurelio e de Faustina a Nova e foi o primeiro emperador, nunha serie de cinco, en ascender ao poder por lazos de sangue e non por adopción. A Cómodo sorprendeuno a morte do seu pai mentres completaba a submisión dos cuados. Firmou apresuradamente a paz cos cuados, marcomanos e buros e volveu a Roma. Este emperador era a antítese de Marco Aurelio. Cruel, caprichoso, corrupto e apaixonado dos combates dos gladiadores, nos que el mesmo participaba, ergueu as iras do Senado, alleouse do apoio do exército e non tardaron en se urdir conspiracións para o apartar do poder.
A estabilidade que oferecía o mecanismo sucesorio, e que tan bos resultados dera nos anos anteriores, entrou en crise. Estalaron motíns nas provincias e na mesma Roma, neste último caso pola carestía das subsistencias, e que se atribuíron aos manexos especulativos de Cleandro, favorito do emperador.
1582
Outros
Historia ano a ano
Cómodo
O sistema estaba canso, o que se traducía nunha progresiva ineficacia, e non sería xusto dicir que toda a responsabilidade era de Cómodo, pero non é menos certo que a súa desastrosa actuación agravou unhas condicións que terían necesitado dun gobernante enérxico, capaz e honrado para lle poñer freo.
Os derradeiros anos de Cómodo foron un auténtico delirio de extravagancias e crueldades da mais impúdica exhibición, dunha megalomanía que parecía non ter límites. O emperador presentouse como un deus e obrigou a adoptar o adxectivo de "comodiano" para designar todas as institucións. Incluso parece que pretendeu trocar o nome de Roma. Tramáronse numerosas conspiracións contra el mesmo, que eliminou con numerosas execucións nas que foron vítimas familiares e colaboradores. Nunha delas, tramada pola súa concubina Marcia, foi asasinado por un gladiador.
Tras o seu asasinato, o Senado votou a damniato memoriae, isto é, a condena da súa lembranza, polo que o seu nome foi borrado e omitido, e todos os seus decretos e disposicións, anulados.
As películas A caída do Imperio Romano (1964) e Gladiator (2000) están baseadas parcialmente na vida de Cómodo, mais débese ter cautela na rigorosidade histórica das mesmas.
Método Sainte-Laguë
O método Sainte-Laguë (tamén coñecido como método Webster ou método do divisor con redondeo estándar) é un método de media maior para asignar escanos en sistemas de representación proporcional por listas electorais. Os métodos de media maior caracterízanse por dividir, a través de distintos divisores, os totais dos votos obtidos polos distintos partidos, producindo secuencias de cocientes decrecentes para cada partido e asignándose os escanos ás medias máis altas. Leva o nome do matemático francés André Sainte-Laguë (1882-1950).
Os sistemas de representación proporcional tentan asignar os escanos ás listas de xeito proporcional ao número de votos recibidos. En xeral, non é posible alcanzar a proporcionalidade exacta, xa que non é posible asignar un número decimal de escanos. Dos métodos comunmente utilizados para a conversión proporcional de votos en escanos, o método Sainte-Laguë é un dos que conseguen maior proporcionalidade.
O método Sainte-Laguë úsase, entre outros, en Alemaña, Nova Zelandia, Noruega, Suecia, Dinamarca, Bosnia Herzegovina, Letonia, Kosovo, nos estados alemáns de Hamburgo e Bremen, e no Ecuador para as eleccións lexislativas.
Repartición
Logo de escrutar todos os votos, calcúlanse unha serie de cocientess para cada lista electoral. A fórmula para os cocientes é
onde:
O número de votos recibidos por cada lista divídese sucesivamente por cada un dos valores que dá a fórmula 2s+1 cando s é igual a 0, 1, 2, 3, etc.; o que supón dividir por 1, 3, 5, 7, etc. (é dicir, a sucesión de números impares). A asignación de escanos faise ordenando os cocientes de maior a menor e asignando a cada un deles un escano ata que estes se esgoten.
Método Sainte-Laguë Modificado
Existe unha variación do método Sainte-Laguë moi utilizada e coñecida como Método Sainte-Laguë Modificado, que consiste en modificar a fórmula inicial de cada lista (é dicir, cando s = 0, o partido non obtivo aínda ningún escano) de xeito que o cociente inicial sexa:
e a partir de que cada lista obteña o primeiro escano, utilizaríase a fórmula do método estándar:
Polo tanto, a sucesión de divisores sería: 1.4, 3, 5, 7 e os sucesivos números impares.
Método Sainte-Laguë Puro
Antes de comezar a asignación de escanos é necesario debuxar unha táboa de 7 filas (número de escanos) por 5 columnas (número de partidos). Na primeira fila escribimos os votos totais recibidos por cada partido (divisor 1). É preferible ordenar os partidos por número de votos, así simplificaranse as seguintes fases do algoritmo.
Primeira iteración
Terceira iteración
Cuarta iteración
Quinta iteración
Sexta iteración
Séptima iteración
Método Sainte-Laguë Modificado
Aquí divídese inicialmente por 1,4 no canto de 1. Logo séguese como no método estándar: 3, 5, 7, etc.
Reggie Williams
Reginald Leon "Reggie" Williams II, nado o 14 de setembro de 1986 en Prince George, Virxinia, é un xogador profesional de baloncesto estadounidense que actualmente xoga nos San Antonio Spurs da National Basketball Association (NBA).
Traxectoria profesional
Tras graduarse no Virginia Military Institute, Williams asinou co JDA Dijon Basket francés. Tras xogar en Francia, xogou na NBA Development League, onde foi elixido no Draft polos Sioux Falls Skyforce. Acadou 26 puntos e 5.7 rebotes por partido cos Skyforce antes de asinar un contrato de dez días cos Golden State Warriors, o 2 de marzo de 2010. O 12 de marzo de 2010, asinou outro contrato de dez días cos Warriors, e máis tarde, o 22 de marzo, os Warriors ficharon a Williams para o resto da tempada.
Tras o anuncio do lockout da NBA de 2011, o 23 de agosto de 2011 Williams asinou un contrato co Caja Laboral da Liga ACB.
O 11 de decembro de 2011, os Warriors rescindiron a oferta que lle fixeran a Williams para poder facerlle unha oferta ó pivote dos Los Angeles Clippers DeAndre Jordan, facendo a Williams axente libre non restrinxido.
O 15 de decembro de 2011, Williams asinou un acordo por dous anos e 5 millóns de dólares cos Charlotte Bobcats.
O 19 de xullo de 2013, asinou un contrato multianual cos Houston Rockets. Porén, foi cortado polos Rockets o 28 de outubro de 2013.
O 28 de xaneiro de 2015, Williams asinou un contrato de dez días cos San Antonio Spurs. O 8 de febreiro, asinou un segundo contrato dez días, e o 20 de febreiro de 2015, asinou cos Spurs para o resto da tempada.
Aurícula
En anatomía, a aurícula pódese referir a dous órganos diferentes:
Woodland, California
miniatura|Vista aérea de WoodlandWoodland é unha cidade, sede do condado de Yolo en California, localizada a 15 km ao noroeste de Sacramento (California), formando parte da súa área metropolitana. A poboación de Woodland era de 55.468 habitantes segundo o censo de 2010.
Xeografía
Woodland atópase nunha chaira do Val Central (California), co Yolo Bypass e o río Sacramento ao leste e o Capay Valley e a Cadea Costeira, está no sueste do centro xeográfico do condado, e mais é unha das cidades maiores ao norte de Sacramento ao longo da Interstate 5 ata Redding. O clima é mediterráneo, con veráns secos e calorosos e invernos fríos e relativamente húmidos.
As Pozacas, Cerqueda, Malpica de Bergantiños
As Pozacas é un lugar da parroquia de Cerqueda no concello coruñés de Malpica de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Xunto co lugar de Leduzo tiña 131 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 63 homes e 68 mulleres.
Luís Rodríguez Villar
Luís Rodríguez Villar, coñecido como Luís da Rogita, nado en Malpica de Bergantiños o 6 de abril de 1908 e finado no mesmo concello o 11 de xuño de 1987, foi un sindicalista galego.
Vida persoal
Casou con Germana Gilquin.
Xeometría analítica
miniatura|[[gráfica dunha función|Gráfica de dúas hipérboles e as súas asíntotas.]] A xeometría analítica estuda as figuras xeométricas mediante técnicas básicas da análise matemática e da álxebra nun determinado sistema de coordenadas. O seu desenvolvemento histórico comezou coa xeometría cartesiana, continuou coa aparición da xeometría diferencial de Carl Friedrich Gauss e máis tarde co desenvolvemento da xeometría alxébrica. Actualmente a xeometría analítica ten múltiples aplicacións máis aló das matemáticas e a enxeñaría, pois forma parte do traballo de administradores para a planificación de estratexias e loxística na toma de decisións.
Giuseppe Poeta
Giuseppe Poeta, nado en Battipaglia o 12 de setembro de 1985, é un xogador de baloncesto italiano. Xoga de base e o seu actual equipo é o Auxilium CUS Torino da Lega Basket Serie A.
Xeometría analítica
As dúas cuestións fundamentais da xeometría analítica son: O innovador da xeometría analítica é que representa as figuras xeométricas mediante fórmulas do tipo f(x)=y, onde f é unha función ou outro tipo de expresión matemática: as rectas exprésanse como ecuacións polinómicas de grao 1 (por exemplo, 2x+6y=0), as circunferencias e o resto de cónicas como ecuacións polinómicas de grao 2 (a circunferencia, a hipérbole xy = 1) etc.
Construcións fundamentais
Nun sistema de coordenadas cartesianas, un punto do plano queda determinado por dous números, chamados abscisa e ordenada do punto. Mediante ese procedemento a todo punto do plano correspóndenlle sempre dous números reais ordenados (abscisa e ordenada), e reciprocamente, a un par ordenado de números correspóndelle un único punto do plano. Consecuentemente o sistema cartesiano establece unha correspondencia biunívoca entre un concepto xeométrico como é o dos puntos do plano e un concepto alxébrico como son os pares ordenados de números. Esta correspondencia constitúe o fundamento da xeometría analítica.
Coa xeometría analítica pódense determinar figuras xeométricas planas por medio de ecuacións e inecuaciones con dúas incógnitas. Este é un método alternativo de resolución de problemas, ou cando menos proporciónanos un novo punto de vista co cal poder atacar o problema.
Como distancia aos eixos
Na coordenada x, o signo positivo (que adoita omitirse) significa que a distancia se toma cara á dereita sobre o eixe horizontal (eixe das abscisas), e o signo negativo (que nunca se omite) indica que a distancia se toma cara á esquerda. Para a coordenada y, o signo positivo (tamén se omite) indica que a distancia se toma cara arriba sobre o eixe vertical (eixe de ordenadas), tomándose cara abaixo se o signo é negativo (en ningún caso se omiten os signos negativos).
A coordenada x adoita denominarse abscisa do punto, mentres que y se denomina ordenada do punto.
Os puntos do eixe de abscisas teñen polo tanto ordenada igual a 0, así que serán da forma (x, 0), mentres que os do eixe de ordenadas terán abscisa igual a 0, polo que serán da forma (0, y).
O punto onde ambos os eixes se cortan terá polo tanto distancia 0 a cada un dos eixes, logo a súa abscisa será 0 e a súa ordenada tamén será 0. Este punto —o (0, 0)— denomínase orixe de coordenadas.
Como proxección sobre os eixes
dereita|miniatura|238x238px|Coordenadas asignadas a tres puntos diferentes (verde, vermello e azul), as súas [[proxección ortogonal|proxeccións ortogonales sobre os eixes constitúen as súas coordenadas cartesianas.]] Considéranse dúas rectas orientadas (eixes) perpendiculares entre si, "x" e "y", cunha orixe común, o punto O de intersección de ambas as rectas.
Tendo un punto a, do cal se desexa determinar as coordenadas, procédese da seguinte forma:
Polo punto P trázanse rectas perpendiculares aos eies; estas determinan na intersección cos mesmos dous puntos, P ' (o punto situado sobre o eixe x) e o punto P  ( o punto situado sobre o eixe y'').
Eses puntos son as proxeccións ortogonales sobre os eixes x e y do punto P.
Aos puntos P ' e P  correspóndenlle por número a distancia dende eles á orixe, tendo en conta que se o punto P ' se atopa á esquerda de O, ese número será negativo, e se o punto P  se atopa cara abaixo do punto O, ese número será negativo.
Os números relacionados con P ' e P , nesa orde son os valores das coordenadas do punto P''.
Exemplo 1: P ' atópase á dereita de O unha distancia igual a 2 unidades. P  atópase cara arriba de O'', unha distancia igual a 3 unidades. Polo que as coordenadas de P son (2, 3).
Exemplo 2: P ' atópase á dereita de O unha distancia igual a 4 unidades. P  atópase cara abaixo de O'', unha distancia igual a 5 unidades. Polo que as coordenadas de P son (4, -5).
Exemplo 3: P ' atópase á esquerda de O unha distancia igual a 3 unidades. P  atópase cara abaixo de O'', unha distancia igual a 2 unidades. Polo que as coordenadas de P son (-3, -2).
Exemplo 4: P ' atópase á esquerda de O unha distancia igual a 6 unidades. P  atópase cara arriba de O'', unha distancia igual a 4 unidades. Polo que as coordenadas de P son (-6, 4).
Ecuacións da recta no plano
A ecuación xeral da recta é da forma:
na que a pendente é m = -A/B e a ordenada na orixe é b = -C/B.
Unha recta no plano represéntase coa función linear da forma:
Como expresión xeral, coñécese co nome de ecuación pendente-ordenada na orixe e podemos distinguir dous casos particulares. Se unha recta non corta un dos eixes, será porque é paralela a el. Como os dous eixes son perpendiculares, se non corta un deles forzosamente ten que cortar o outro (a condición de que a función sexa continua para todos os reais). Temos pois tres casos:
Seccións cónicas
dereita|miniatura|300x300px|Os tres exemplos de intersección dun plano cun cono: parábola (A), elipse (B) e hipérbole (C). O resultado da intersección da superficie dun cono cun plano, dá lugar ao que se denominan seccións cónicas, que son: a parábola, a elipse (a circunferencia é un caso particular de elipse) e a hipérbole.
En coordenadas cartesianas, as cónicas exprésanse en forma alxébrica mediante ecuacións cuadráticas de dúas variables (x,y) da forma:
na que, en función dos valores dos parámetros, se terá:
Clasificación da xeometría analítica dentro da xeometría
Dende o punto de vista da clasificación de Klein das xeometrías (o Programa de Erlangen), a xeometría analítica non é unha xeometría propiamente dita.
Desde o punto de vista didáctico, a xeometría analítica resulta unha ponte indispensable entre a xeometría euclidiana e outras ramas da matemática e da propia xeometría, como son a propia análise matemática, a álxebra lineal, a xeometría afín, a xeometría diferencial ou a xeometría alxébrica.
Critias
Critias (grego antigo Κριτίας Kritías), nado en Atenas sobre -460 e finado en Muniquia en -403, foi un sofista grego. Fillo de Calescro, foi tío carnal de Platón.
Xeometría analítica
Clasificación da xeometría analítica dentro da xeometría
En física empréganse os sistemas de coordenadas para a representación de movementos e vectores entre outras magnitudes.
Critias
Aínda que é principalmente lembrado por formar parte do goberno dos Trinta Tiranos imposto polos espartanos tras a súa vitoria sobre Atenas, tamén produciu unha ampla gama de obras, ademais de dedicarse ao ensino e a poesía.
Xeometría analítica
Historia da xeometría analítica
Existe unha certa controversia sobre a verdadeira paternidade deste método. O único certo é que se publicou por primeira vez en 1637 como "Xeometría analítica", apéndice ao Discurso do método, de Descartes, aínda que se sabe que Pierre de Fermat coñecía e empregaba o método antes da súa publicación por Descartes. Aínda que Omar Khayyam xa no século XI utilizase un método moi parecido para determinar certas interseccións entre curvas, é imposible que algún dos citados matemáticos franceses tivesen acceso á súa obra.
Critias
Critias é unha das figuras atenienses máis enigmáticas e polémicas do século -V  Poucos escritores da Grecia clásica foron tan prolíficos. Existe certo disenso acerca da autoría dalgunhas obras que lle atribúen, conservándose unicamente fragmentos das mesmas.
Xeometría analítica
Historia da xeometría analítica
O nome de xeometría analítica correu parello ao de xeometría cartesiana, e ambos son indistinguibles. Hoxe en día, paradoxalmente, prefírese denominar xeometría cartesiana ao apéndice do Discurso do método, mentres que se entende que xeometría analítica comprende non só á xeometría cartesiana (no sentido que acabamos de citar, é dicir, ao texto apéndice do Discurso do método), senón tamén todo o desenvolvemento posterior da xeometría que se basee na construción de eixes coordenados e a descrición das figuras mediante funcións —alxébricas ou non— até a aparición da xeometría diferencial de Gauss (dise "paradoxalmente" porque se emprega precisamente o vocábulo "xeometría cartesiana" para aquilo que o propio Descartes bautizou como "xeometría analítica"). O problema é que durante ese período non existe unha diferenza clara entre xeometría analítica e análise matemática —esta falta de diferenza débese precisamente á identificación feita na época entre os conceptos de función e curva—, polo que resulta ás veces moi difícil tentar determinar se o estudo que se está a realizar corresponde a unha ou outra rama.
A xeometría diferencial de curvas si que permite un estudo mediante un sistema de coordenadas, xa sexa no plano ou no espazo tridimensional. Pero no estudo das superficies, en xeral, aparecen serios obstáculos. Gauss salva estes obstáculos creando a xeometría diferencial, e marcando con iso o fin da xeometría analítica como disciplina. É co desenvolvemento da xeometría alxébrica cando se pode certificar totalmente a superación da xeometría analítica.
Critias
Carreira política
Nos anos posteriores á caída do réxime, Critias estivo implicado activamente en política como asociado de Alcibíades. Critias proclama nun dos seus poemas elexíacos que propuxo a volta de Alcibíades do exilio, probabelmente ao redor do ano -408 (fragmentos 4 e 5). Debido á opinión popular ateniense contra Alcibíades, Critias probablemente seguiu a Alcibíades ao exilio no ano -406. Durante este tempo, Critias estivo implicado nunha insurrección en Tesalia, pero descoñécese o alcance da súa participación, á parte da enigmática declaración de defensa de Terámenes sobre o xuízo e a execución dos xenerais atenienses acusados de non rescatar aos sobreviventes na Batalla de Arxinusas: Non se posúe suficiente información sobre a historia de Tesalia, como para saber quen era Prometeo, ou determinar a natureza da revolución "democrática" na cal Critias puido estar implicado.
Xeometría analítica
Historia da xeometría analítica
A denominación de analítica dada a esta forma de estudar a xeometría provocou que a anterior maneira de estudala (é dicir, a maneira axiomático-dedutiva, sen a intervención de coordenadas) terminase denominándose, por oposición, xeometría sintética, debido á dualidade análise-síntese.
Eitan Livni
Ieruham "Eitan" Livni (en hebreo: ירוחם "איתן" לבני‎), nado en Grodno (Polonia, actualmente Belarús) en 1919 e finado en Israel o 27 de decembro de 1991, foi un activista do revisionismo sionista, membro do Irgún, e político israelí.
Biografía
Livni, cuxo alcume Eitan significa "forte" en hebreo, naceu na entón cidade polaca de Grodno, e emigrou a Palestina no 1925, con seis anos de idade. No 1938, cando contaba con 19 anos, uniuse ao entón clandestino Irgún, onde serviu coma axente operativo. Destacou na súa actividade a fuga da prisión de Acre, logo de pasar dous anos dos quince aos que fora condenado polas autoridades británicas.
Logo da creación de Israel, foi membro da Asemblea de Herut, onde apoiou as posturas do logo primeiro ministro Menachem Begin. Posteriormente ingresou no Likud, partido co cal ocupou o cargo de deputado na Knesset durante tres lexislaturas consecutivas, do 1973 ao 85.
O seu matrimonio con Sarah Rosenberg, compañeira do Irgún, foi o primeiro que se celebrou en Israel, casándose o 15 de maio de 1948 ao día seguinte da declaración de independencia. Froito desa relación naceu a súa filla Tzipora, que despois do falecemento do seu pai comezou a súa andaina na política, chegando a ser presidenta do Kadima no 2008 e candidata por ese partido ao Goberno de Israel.
Hymie's Basement
Hymie's Basement é unha banda estadounidense de indie rock formado por Yoni Wolf e Andrew Broder, da banda Fog. O grupo só ten publicado un álbum, Hymie's Basement, editado a través do selo Lex Records en 2003.
Brión, Leiloio, Malpica de Bergantiños
Leiloio é un lugar da parroquia de Leiloio no concello coruñés de Malpica de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Tiña 58 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales eran 27 homes e 31 mulleres.
Provincia de Cunene
miniatura|250px|Situación da provincia de Cunene en Angola.
Cunene é unha das 18 provincias en que se divide administrativamente Angola, localizada na rexión sur do país.
A súa capital é a cidade de Ondijiva, no municipio de Cuanhama.
Xeografía
Limita ao leste coa provincia de Namibe, ao norte coa provincia de Huíla, ao oeste coa provincia de Cuando Cubango e ao sur con Namibia, a través do río Cunene, que marca a fronteira entre ambos os países.
A provincia comprende os municipios de Cahama, Cuanhama, Curoca, Cuvelai, Namacunde e Ombadja.
É nesta provincia na que o río Cunene toma o seu nome.
Segundo as proxeccións de poboación de 2018, elaboradas polo Instituto Nacional de Estatística de Angola, ten unha poboación de 1 121 748 habitantes, e unha superficie de 78 342 km².
A provincia de Cunene é a que ten menos homes para cada grupo de cen mulleres.
Ten un clima tropical seco. Os seus principais cultivos son o millo, a iuca e as hortalizas.
Tamén se explotan o ferro e o cobre.
Critias
Carreira política
Á chegada do seu exilio na primavera do ano -404, Critias era un dos cinco xefes que lideraban varias faccións oligárquicas da posguerra ateniense. Critias era tamén membro principal dos Trinta Tiranos, cuxo reinado de terror brutal nos anos -404 a –403  foi vivamente relatado por Xenofonte. No reinado de terror dos Trinta Tiranos cometéronse execucións sumarias, incautación de propiedades e o exilio de centos de demócratas atenienses. Mesmo Terámenes, un dos membros fundadores dos Trinta, foi executado sen dereito a réplica tras terse oposto a Critias en público. Outra vítima dos Trinta foi o aínda exiliado Alcibíades, que permanecía no seu estado fortificado de Tracia. Segundo os informes de Cornelio Nepote e Plutarco, que se encargaron de escribiren a vida de Alcibíades máis tarde, foi o propio Critias, o seu vello compañeiro, quen ordenou o seu asasinato no ano -403.
Hai indicios de que Critias tiña certo grao de control sobre a cabalaría ateniense e sobre "Os Once", que actuaban como verdugos. Critias tamén parece ser o guía dos elementos máis extremistas dos Trinta. Converteuse no seu indiscutido líder tras a execución de Terámenes no ano -403. Tamén aparece como un dos principais lexisladores da oligarquía.
Nun só día, en maio do ano -403, nunha batalla entre as forzas comandadas por Trasíbulo, as forzas de Critias e os partidarios dos Trinta, a mente mestra do movemento oligárquico foi derrotado. Naquela época Critias, comandante da falanxe, optou por unha liña de 50 escudos hoplitas. Os propios membros dos Trinta atopábanse entre as primeiras filas, no extremo esquerdo da falanxe. Lonxe de evitar o perigo do campo de batalla, Critias colocouse no extremo esquerdo da liña. Con todo, a formación da falanxe nunha columna profunda fallou, custando moitas vidas nunha batalla sanguenta. Critias foi un dos máis de 70 que perderon a vida en dita batalla. A morte de Critias deixou aos membros restantes dos Trinta e a outros 3.000 homes sen líder e confusos. As tentativas de establecer un novo goberno oligárquico fallaron e a democracia foi restaurada pouco tempo despois.
Erixiuse un monumento a Critias e Os Trinta, no que se podía ver a personificación da oligarquía levando fachos e dando lume á democracia. Unha inscrición na base do monumento rezaba «Isto é un monumento conmemorativo a eses nobres homes que refrearon aos hubris atenienses dos demócratas atenienses durante un breve período ». O prezo que tiveron que pagar por iso foi a vida de polo menos 1500 atenienses.
Perspectivas antigas sobre Critias
Xenofonte caracterizou a Critias como un tirano desapiadado, sen moral, cuxos crimes poderían desembocar na morte de Sócrates. Filóstrato continuou estendendo esta visión negativa de Critias, a quen chamou «o maior malvado... de todos os homes». Por outra banda, en catro diálogos de Platón (Lisis, Cármides, Critias e Timeo), Critias aparece como un membro refinado e instruído dunha das familias aristocráticas máis antigas e distinguidas de Atenas, así como un participante da cultura filosófica ateniense.
Aínda que estas representacións de Critias difiran tanto, non se contradin. A familia de Critias estaba entre as máis prominentes dos vellos clans eupátridas aristocráticos que gobernaran Atenas antes da chegada da democracia. Non menos de catro dos seus antepasados directos foran arcontes epónimos, o maior cargo ao que se podía chegar no Estado de Atenas. Un deles foi Drópides nos anos -645 e -644. Solón era un dos seus parentes máis famosos, e tanto Solón como o poeta Anacreonte eloxiaron os antepasados de Critias nos seus poemas.
Aínda que non hai constancia literaria acerca da mocidade de Critias, o seu biógrafo Filóstrato dixo que o ensino que obtivo Critias foi da clase máis nobre, e Ateneo di que o seu adestramento como frautista o fixo famoso na súa mocidade. Existe un fragmento dunha dedicatoria en dúas vitorias nos Xogos Ístmicos e dúas vitorias nos Xogos Nemeos en -438, na que aparece Critias, fillo de Calescro, aínda que a restauración do nome segue sendo incerta. Aínda que parece claro que Critias sobresaíu en dous dos elementos máis importantes da educación ateniense tradicional: a música e o atletismo.
Se Platón tivese divulgado exactamente o carácter de figuras históricas nos seus diálogos, talvez os ditos diálogos proporcionasen máis trazos do carácter e o comportamento de Critias. No Protágoras de Platón, Critias aparece entre os sofistas principais (Protágoras, Hipias maior, Pródico) e a elite educada de Atenas. No Protágoras, Critias participa no diálogo xunto a Alcibíades. Este emparellamento parece irónico, xa que Xenofonte relatara a cólera ateniense sobre o comportamento imprudente e destrutivo de Critias e Alcibíades, ambos os dous discípulos de Sócrates. Esa asociación foi unha das razóns que motivaron a execución de Sócrates no ano -399. É significativo que a única contribución de Critias en dita discusión filosófica é unha súplica aos participantes a ser imparciais e xustos nun punto no cal os presentes parecían máis a favor de Sócrates ou de Protágoras. En contraste coa representación de Xenofonte como tirano desapiadado, a representación de Critias, feita por Platón, como exemplo de moderación é un contrapunto notábel.
Palleiro, Leiro, Rianxo
Palleiro é un lugar da parroquia de Leiro no concello coruñés de Rianxo, na comarca da Barbanza. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 45 habitantes (23 homes e 22 mulleres).
Critias
Perspectivas antigas sobre Critias
Aínda que esta definición, en particular, abandónase na discusión descrita no Cármides, reaparece nunha forma ampliada como o último significado da δικαιοσύνη dikaiosýne ('xustiza') na República: "que cada individuo debe actuar nos asuntos da cidade tan ben como sexa capaz de facelo ". Esta definición da xustiza (dikaiosyne), é sostida por Platón como a virtude máis alta e é o seu alicerce central no seu concepto utópico de ordenar as clases sociais e políticas do estado ideal.
Relación con Sócrates
Entre as leis bosquexadas por Critias había un decreto de prohibición de "instrución na arte de palabras ". Xenofonte divulga que Sócrates respondeu cunha contestación sarcástica: "se alguén fose un pastor e fixese o seu rabaño menor e máis pobre, el non diría que é un mal pastor; se alguén fose un líder dunha cidade e fixese aos seus cidadáns máis pobres, el non estaría avergoñado nin pensaría que é un mal líder ". Aínda que é a relación entre Critias e o seu profesor anterior a que Xenofonte nega, é Caricles quen ameaza a Sócrates co castigo se non renuncia a seguir facendo declaracións contra o réxime. Critias permanece no fondo da conversación, facendo soamente unha observación sobre a afinidade do filósofo cara aos "curtidores, artesáns, e aos traballadores do bronce ". Noutro cara a cara, Sócrates rifa a Critias pola súa atracción e comportamento excesivamente celoso por un fermoso rapaz chamado Eutidemo dicindo que el se fregaba contra outro home novo "como un pequeno porco que se rasca contra unha rocha ". Anécdotas como estas de Sócrates e de Critias, demostraban que ambos se divertían e se coñecían mutuamente, pero tamén estaban a miúdo en desacordo o un co outro.
A pesar das ameazas e a obvia tensión que había entre os dous, Sócrates sobreviviu ao terror e á guerra civil posterior. Quizais foi pola insistencia de Critias polo que o comportamento insubordinado de Sócrates foi pasado por alto durante o terror. Fose a que fose a razón, está claro nos acontecementos do procesamento de Sócrates no ano -399  e as reprimendas dispersadas na literatura dos séculos -IV e -III, que a unión entre Critias e o filósofo se propagou rapidamente na mente popular.
Redondallo, San Lourenzo de Fustáns, Gomesende
Redondallo é un lugar da parroquia do San Lourenzo de Fustáns no concello ourensán de Gomesende na comarca da Terra de Celanova. Estaba deshabitado no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE
Sinérese
A sinérese é, en métrica, un recurso que permite ligar as vogais dun hiato desfacéndoo. Para isto, debilítase o timbre da vogal máis feble a fin de crear un ditongo artificial, co propósito de diminuír nunha unidade o cómputo total de sílabas do verso. É o contrario da diérese, pero, de forma distinta a esta, non se sinala con ningún signo gráfico especial.
En lingüística, a sinérese prodúcese con frecuencia nalgunhas linguas en que existe unha tendencia antihiática pronunciada, por exemplo o galego. Así, por exemplo, é bastante frecuente, nunha pronunciación relaxada, oír *rialmente no canto de realmente. O proceso non se detén aí, senón que continúa debilitando a vogal máis feble do antigo ditongo ata a súa desaparición total (aférese, síncope ou apócope) ou a modificación do seu timbre: *Uropa no canto de "Europa"; induropeo ou *indouropeo, no canto de "indoeuropeo", *donme en vez de dóenme etc.
GnuCash
miniatura|dereita|Captura de pantalla de GnuCash. GnuCash é un sistema de finanzas persoal en software libre que utiliza a dobre entrada. Pretendía inicialmente desenvolver capacidades similares ás do programa comercial Quicken da compañía Intuit, é dicir xestión de finanzas persoais. A evolución actual está máis próxima a desenvolver ferramentas para pemes, ademais das finanzas individuais.
Características
GnuCash forma parte do proxecto GNU e funciona en moitas plataformas: en GNU/Linux (baixo GNOME), e tamén en Windows (Windows 2000 ou superior), VOS X, FreeBSD, Solaris e outras plataformas UNIX.