cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
A Mezquita
Xeografía
O concello limita ao oeste coa Gudiña, ao norte con Viana do Bolo, ao nordeste e leste coa provincia de Zamora, e ao sur co distrito de Braganza (Portugal). A súa altitude media supera os 800 metros, o que dificultou historicamente un maior poboamento. Entre os seus cumios destacan os Altos de Aguallal (1664 m), Chao do Porco (1469 m), Valdeinfantes (1440 m), Portela da Canda (1262 m), o Alto de Marabón (1493 m), Castelo (1362 m), Zureira (1390 m), e a serra Esculqueira (1149 m) e o Penedo dos Tres Reinos (1.025 m), estes dous na fronteira con Portugal.
Ten un clima de montaña, moi rigoroso en inverno, con constantes xeadas e baixas temperaturas. Por esta razón a zona é coñecida como Terra das Frieiras.
Historia
A historia da Mezquita estivo vinculada desde o megalítico á do norte de Portugal (Trás-os-Montes) e á de Seabra, cos que compartiu a cultura predominante de vida pastoril.
Durante o período romano o territorio foi administrado polo goberno do Conventus Bracarensis, con capital en Bracara Augusta (actual Braga), agás un anaco da zona noroeste do concello, baixo a administración do Conventus Asturicensis, con capital en Asturica Augusta (actual Astorga).
Na época medieval, A Mezquita foi parte das terras do Condado de Monterrei e dos Pimentel de Benavente. Xunto con Cádavos, A Esculqueira, Manzalvos, O Pereiro e Santigoso, pasou a formar parte dun señorío real do cal a vila de Vilavella foi a cabeceira. A parroquia de Chaguazoso era señorío do conde de Amarante, en tanto que a igrexa e a casa-pazo da Mezquita estaban entre as posesións dos marqueses de Láncara.
Durante a idade contemporánea a emigración afectou fortemente á zona. En Santiago de Chile hai unha colonia de descendentes de habitantes da parroquia de Chaguazoso de preto de 400 persoas.
Administración local e eleccións
O alcalde actual é Rafael Pérez Vázquez do BNG. Sucedeu a José Luis Santamarina Ferro, do PSdeG, que gobernou en coalición co BNG tralas eleccións municipais de 2007. Este sucedeu no cargo a Francisco José Montesinos Rodríguez, que estivo na alcaldía entre 1995 e 2007.
Lugares da Mezquita
Para unha lista completa de todos os lugares do concello da Mezquita vexa: Lugares da Mezquita.
Gran Premio do Xapón de 1996
O Gran Premio do Xapón de 1996 (oficialmente o XXII Fuji Television Japanese Grand Prix) foi unha carreira de motor de Fórmula Un celebrada o 13 de outubro de 1996, no Circuíto de Suzuka, Suzuka. Foi a décimo sexta e última rolda da tempada de Fórmula Un. A carreira de 52 voltas gañouna Damon Hill co Williams que logrou a súa oitava vitoria da tempada, e con iso o Campionato de Pilotos, despois de que o seu compañeiro e pole Jacques Villeneuve fixera un mal comezo e retirárase cando perdeu unha roda. Villeneuve necesitaba gañar a carreira, sen que Hill puntuara, para gañar o Campionato. Michael Schumacher terminou segundo, permitindo a Ferrari arrebatar o segundo lugar no Campionato de Construtores a Benetton, mentres que Mika Häkkinen no McLaren, foi terceiro. Esta foi tamén a última carreira de Giovanni Lavaggi, Pedro Lamy e Martin Brundle.
Carreira
Foi a primeira vez desde que o Xapón organizou a última rolda do Campionato do Mundo, unha distinción reservada ao Gran Premio de Australia en Adelaide nas 11 tempadas anteriores.
Na cualificación, Villeneuve venceu a Hill na pole position por case medio segundo, con outros 0,7 segundos sobre Schumacher que foi terceiro. No día da carreira, a primeira saída cancelouse cando David Coulthard calou o seu McLaren. Na segunda saída, Villeneuve fixo unha pobre saída e caeu a sexta posición por detrás de Hill, Gerhard Berger, Häkkinen, Schumacher e Eddie Irvine. Mentres tanto, Jean Alesi, intentando recuperar varios lugares despois de clasificar noveno, trompeou na segunda curva e destruíu o Benetton. Na terceira volta, Berger intentou superar a Hill na chicana final, só para danar a súa á dianteira. Despois diso, Hill escapouse gradualmente, e Schumacher superou a Häkkinen polo segundo posto durante a primeira rolda de parada en boxes. Hill fixo a súa segunda parada en boxes cunha brecha de 25 segundos sobre Schumacher, saíndo por diante do Ferrari, antes de escaparse gradualmente unha vez máis para liderar por 13 segundos a falta de dez voltas. Mentres tanto, Villeneuve pasou a Irvine, logrou a volta rápida da carreira e foi cuarto antes de perder a roda traseira na volta 37, quedou fóra da carreira e entregou o Campionato de Pilotos a Hill, xa descartado por Williams para a seguinte tempada. Unha remontada tardía permitiu a Schumacher acercarse a Hill, pero Hill aguantou para gañar a carreira por 1´8 segundos, con Häkkinen 1´4 segundos máis atrás, mentres que Berger recuperouse para rematar cuarto. Martin Brundle quedou en quinto lugar no seu último Grand Prix ​​e Heinz-Harald Frentzen repetiu o seu resultado na mesma carreira un ano antes cando colleu o punto final no sexto posto.
Isolation
Isolation é o quinto álbum da banda americana Toto, editado en novembro de 1984. Este foi o primeiro dos dous álbums que sacou a banda con Fergie Frederiksen de cantante principal, o outro foi a banda sonora para a película Dune.
Vedismo
Denomínase vedismo a relixión do período védico que é a predecesora histórica das relixións dármicas. Por tanto, é historicamente anterior ao hinduísmo e outras relixións hinduístas.
Non se logrou dilucidar que cultura arqueolóxica foi a que produciu esta civilización. Pode estar relacionada coa cultura da cerámica negra pulimentada norteña.
Textos
miniatura|300px|Exemplar do texto [[sánscrito Rig veda, escrito en escritura devanagari.]]
O vedismo baséase nos catro antigos textos sánscritos chamados Vedas. Son recompilacións de himnos, coleccións de oracións, fórmulas de consagración e expiación dirixidos aos deuses:
Os textos deste período védico, compostos nun tipo antigo de sánscrito chamado sánscrito védico, son principalmente os catro Samhitas védicos, pero tamén se consideran védicos os Bráhmanas, Araniakas e algúns dos Upanishad máis antigos, como Brihad-araniaka, o Chandoguia, e o Iaiminíia-upanishad-bráhmana.
Os Vedas rexistran a liturxia relacionada con rituais e sacrificios que deben realizar 16 ou 17 sacerdotes shrauta e os purohita.
De acordo coa tradición, os himnos védicos foron revelados aos rishi (sabios), que máis que autores considéranse «oíntes» (xustamente shruti significa 'o que se escoita').
Porén, os himnos do Rig veda claramente indican que foron escritos por autores individuais que competían uns con outros e buscaban unha recompensa monetaria polos xefes locais.
Tradición védica
Segundo a tradición hindú, as ensinanzas védicas transmitíanse oralmente —en sánscrito— e máis tarde puxéronse por escrito.
Adoración e rituais
A súa liturxia está explicada na sección mantra de cada un dos catro Vedas, que están escritos en idioma sánscrito. As prácticas relixiosas dirixíanas un clero que administraba ritos que xeralmente implicaban sacrificios de animais. Adorábase a unha trindade de deuses, a trindade védica (Agni, Indra e Surya) máis antiga e esquecida que a que a substituíu co correr do tempo, a trindade puránica de Brahmā, Vishnu e Shiva.
Esta forma de adoración cambiou un pouco no hinduísmo actual, e só unha pequena fracción de conservadores śrautas continúan a tradición da recitación oral de himnos aprendidos unicamente mediante a transmisión oral.
Adorábanse elementos (como o lume e os ríos), a deuses heroicos como Indra (unha idea bastante similar á da relixión grega), cantábanse himnos e realizábanse sacrificios.
Os sacerdotes bráhmana realizaban rituais moi solemnes para os guerreiros chatría e os ricos vaishia (comerciantes e donos de terras). A xente oraba pola abundancia de fillos, chuvia, gando (riqueza), unha vida longa e unha vida eterna no mundo celestial dos devanceiros.
Este tipo de adoración preservouse incluso até hoxe polo hinduísmo, onde o purohita (sacerdote) recita textos dos Vedas, para a prosperidade, a riqueza e o benestar xeral. Porén, os deuses védicos foron substituídos polos deuses da literatura puránica.
Algúns elementos da primixenia relixión védica poden rastrexarse até tempos protoindoiranios.
Crese que o período védico puidea terminar contra o século VI a.C., cando absorbeu influencias do budismo e comezou a metamorfosearse nas relixións da India.
Apareceron os primeiros Upanishads (o Chandoguia-upanishad e o Brihad-araniaka-upanishad), que son diálogos entre un discípulo e o seu mestre acerca do eu e culminan cunha tese sobre o eu universal unido coa totalidade do cosmos.
Les Couloirs du temps : Les Visiteurs 2
Les Couloirs du temps : Les Visiteurs 2 é un filme francés dirixido por Jean-Marie Poiré que foi estreado en 1998. É a secuela de Les Visiteurs. O filme tivo unha versión estadounidense do primeiro, Les Visiteurs, titulada Just Visiting. Les Visiteurs 2 vendeu máis de oito millóns de entradas en Francia.
Selección de baloncesto de España
A Selección de baloncesto de España é o equipo formado por xogadores de nacionalidade española que representa á Federación Española de Baloncesto (FEB) nas competicións internacionais organizadas pola Federación Internacional de Baloncesto (FIBA) ou o Comité Olímpico Internacional (COI): os Xogos Olímpicos, Campionato mundial de baloncesto e Eurobasket principalmente.
A Selección española está considerada, a 1 de marzo de 2022, a segunda mellor selección do mundo segundo o ránking que elabora a FIBA. Por diante de España tan só está a selección dos Estados Unidos.
A sección feminina da selección española non conseguiu clasificarse para uns mundiais ata de Australia 1994, tras gañar o Europeo de Perugia 1993, pero desde aquela non só se clasificou para os tres campionatos seguintes senón que ata o de agora acadou un oitavo posto (Australia 1994), e dous quintos consecutivos Alemaña 1998 e China 2002, o que resulta moi meritorio tendo en conta que só leva 12 anos relacionándose coa elite mundial. A sección feminina da selección española ocupa o 6º posto na clasificación da FIBA.
O maior éxito na historia da Selección Española foi a vitoria no mundial do Xapón 2006. Despois, a medalla de prata acadada nos Xogos Olímpicos de Los Ángeles de 1984. Nos Eurobasket conquistou sete medallas: cinco de prata e dúas de bronce. Cabe salientar que España gañou a medalla de ouro nos Xogos Mediterráneos de 1955, a de prata nos de 1987, e a de bronce en 2005. Pola súa parte, a sección feminina ademais do ouro no europeo de 1993, gañou tres bronces europeos consecutivos en 2001, 2003 e 2005, así coma outro bronce nos Xogos Mediterráneos de 2005.
A Selección de baloncesto de España conseguiu a vitoria no MundoBasket 2006 do Xapón no Saitama Super Arena nun partido ante Grecia (47-70), converténdose así en Campioa do Mundo. Poucos días despois deste triunfo consegue o Premio Príncipe de Asturias dos Deportes 2006. O xogador chantadino Fran Vázquez ía participar neste campionato como membro da selección, pero unha lesión fixo que non puidese estar presente e tivese que ser substituído por Marc Gasol, irmán da estrela do equipo, Pau.
A FEB ten Selección Española Sénior, (formada por xogadores séniores), así coma seleccións Sénior B, sub-20, sub-18, sub-16 e sub-15. Todas elas coas súas correspondentes seccións masculina e feminina. Ademais nas seccións femininas hai unha categoría máis, a sub-19, que no caso dos homes, é unha soa sección xunto cos sub-20.
Masculina
Os seguintes xogadores disputaron o torneo masculino de baloncesto dos EuroBasket 2022.
Copa do Mundo da FIBA
Sección masculina
Sección feminina
Xogos Olímpicos
Sección masculina
Preolímpico europeo de baloncesto
Sección masculina
Eurobasket
Sección masculina Sección feminina
Xogos Mediterráneos
Sección masculina Sección feminina
Por partidos xogados
Xogadores que disputaron máis de 100 partidos coa selección:
Partidos históricos
Sección masculina
Xogos Olímpicos
Sección feminina
Campionatos do Mundo
Sección masculina
Sección feminina
Eurobasket
Sección masculina
Sección feminina
Voo 771 de Alitalia
O voo 771 de Alitalia era un servizo internacional multitraxecto dende Sydney ata Roma, con escalas en Darwin, Bangkok, Bombai, Karachi e Teherán. O día 8 de xullo de 1962 (ás 00:10 hora local) o Douglas DC-8-43 que operaba a ruta, con 94 persoas a bordo, esnafrouse nun outeiro a uns 84 km ao nordés de Bombai mentres se aproximaba ao aeroporto.
Avión
O aparello implicado no accidente era un Douglas DC-8-43 construído en 1962 e con rexistro I-DIWD. No momento do accidente o avión tiña 964 horas de voo. Tanto o rexistro como o certificado de aeronavegabilidade eran válidos. O capitán do voo asinara o certificado de mantemento o día 6 de xullo, horas antes do accidente. O avión estaba equipado cun receptor de navegación VHF, receptor de senda de planeo, receptor de baliza marcadora, receptor ADF, receptor Loran, radar doppler e un transpondedor; aínda que o avión non dispoñía de caixas negras.
Non se informou de problemas mecánicos e o centro de gravidade e peso do DC-8 estaban dentro dos parámetros permitidos.
Tripulación
Había nove tripulantes a bordo do avión. A tripulación de voo estaba formada por:
Os outros seis tripulantes eran asistentes de voo. Tanto o capitán como o copiloto tiñan adestramento como navegadores, aínda que non había un navegador no avión.
Accidente
Tras iniciarse con 45 pasaxeiros en Sydney e recoller máis persoas nas súas paradas en Darwin e Singapur, o voo 771 engalou de Bangkok ás 15:16 UTC con 94 persoas a bordo como indicaba a folla de carga, aínda que o plan de voo oficial dicía que había 98 persoas. O plan de voo non foi asinado polo piloto ao mando, violando o manual de operacións de Alitalia.
O voo 771 comunicouse por primeira vez co centro de información de voo de Bombai ás 17:20, e solicitou un informe meteorolóxico para a aterraxe, ademais de dicir que estimaba chegar ás 18:45 e que a súa altitude era de 36 000 pés. Entre as 17:30 e as 17:47 foron informados do tempo local. Varios informe de Bombai no momento do accidente indicaban que había chuvia lixeira pero non tormentas ou outras condicións perigosas.
Ás 18:20 o voo cambiou á frecuencia de aproximación de Bombai e solicitou iniciar o descenso cando se atopaba sobre o punto de Aurangabad a unha altitude de 20 000 pés. Aprobouse o descenso e a información meteorolóxica proporcionada foi recibida.
O voo iniciou o descenso ás 18:24:36 UTC, baixando de 35 000 a 20 000 pés, uns vinte minutos antes da aterraxe en Bombai. Ás 18:25 o voo foi autorizado a tomar un nivel de transición de 4 000 pés. Ás 18:28:04 transmitiuse novamente información meteorolóxica. Ás 18:29 o ATC foi informado da preferencia da tripulación de aterrar na pista 27. Ás 18:38:34 preguntóuselle ao voo se faría un xiro de 360° sobre a baliza ou aterraría directamente. Ás 18:38:49 a tripulación só respostou "OK" levando a algunha confusión sobre como se abordaría a aproximación. A tripulación aclarou pouco despois que realizaría un xiro de 360° sobre a baliza exterior.
Ás 18:38:54 o DC-8 chegou a unha altura de 5 000 pés; o plan de voo proporcionado por Alitalia prescribía un descenso de 100 millas a Bombai en 13 minutos. O avión continuou descendendo ata os 3 600 pés, bastante por debaixo da altura mínima de seguridade de 9 000 pés ademais de debaixo da altitude inicial de aproximación de 4 000 pés.
Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia
O Centro de Documentación Sociolingüística de Galicia forma parte do Consello da Cultura Galega. O seu obxectivo principal é a normalización lingüística do galego.
Ten dúas vías de traballo, por unha banda, como Arquivo de Planificación Lingüística compila a documentación relacionada coa planificación do galego e doutras linguas minorizadas e, por outra banda, como Centro de Documentación Sociolingüística xestiona documentación e información para a planificación lingüística.
Mariñaos
O topónimo galego Mariñaos pode referirse a:
Sleeping with Ghosts
Sleeping with Ghosts é o cuarto álbum da banda inglesa de rock alternativo Placebo, editado o 1 de abril do 2003. O álbum tivo éxito nas listas do Reino Unido, Australia e Europa.
Trombospondina 1
A trombospondina 1 é unha subunidade dunha proteína homotrimérica ligada por ponte disulfuro. Esta proteína é unha glicoproteína adhesiva que media as interaccións célula-célula e célula-matriz extracelular. Pode unirse ao fibrinóxeno, fibronectina, laminina, coláxeno tipo V e integrinas alfa-V/beta-1. Intervén na agregación plaquetaria, anxioxénese e tumoroxénese.
Función
A proteína trombospondina 1 é un dos membros da familia das trombospondinas. É unha glicoproteína de matriz multidominio que é un inhibidor natural da neovascularización e a tumoroxénese en tecidos sans. A esta proteína atribuíuselle unha modulación positiva e negativa da adhesión das células endoteliais, motilidade e crecemento, o cal non debería ser sorprendente tendo en conta que interacciona con polo menos 12 receptores de adhesión celular, como o CD36, as integrinas αv e β1, o sindecano e a proteína asociada á integrina (IAP ou CD47). Tamén interacciona con numerosas proteases implicadas na anxioxénese, como o plasminóxeno, uroquinase, metaloproteinase de matriz, trombina, catepsina e elastase.
A trombospondina 1 únese aos receptores de reelina, ApoER2 e VLDLR, afectando a migración neuronal na corrente migratoria rostral.
As diversas funcións das TSP foron atribuídas a varios motivos de recoñecemento. A caracterización destes motivos levou ao uso de proteínas recombinantes que conteñen estes motivos; estas proteínas recombinantes considéranse útiles na terapia do cancro. A TSP-1 3TSR é unha versión recombinante do dominio antianxioxénico THBS1 contén os tres dominios de repeticións de trombosopondina 1 tipo 1 (TSR), que pode activar o factor de crecemento transformante beta 1 (TGFβ1) e inhibir a migración de células endoteliais, a anxioxénese e o crecemento tumoral.
Estrutura
A actividade de trombospondina foi mapeada en varios dominios, en especial o dominio de unión á heparina amino terminal, o dominio procoláxeno, as repeticións similares á properdina tipo 1, e o dominio globular carboxilo terminal. A proteína tamén contén repeticións de tipo II con homoloxía similar ao factor de crecemento epidérmico e repeticións de tipo III que conteñen unha secuencia RGD.
N-terminal
O dominio de unión á heparina N-terminal da TSP1, cando é illado como un fragmento de 25 kDa, é un potente indutor da migración celular a altas concentracións. Porén, cando este dominio é clivado, os restantes dominios anti-anxioxénicos fan diminuír a actividade anti-anxioxénica a baixas concentracións onde ocorre un incremento da migración das células endoteliais. Isto pode explicarse en parte pola capacidade do dominio de unión á heparina de mediar a unión da TSP1 ás células, permitindo que os outros dominios exerzan os seus efectos. As diferentes funcións que desempeña a rexión de unión á heparina da TSP1 a altas concentracións comparadas coas que exerce a baixas concentracións poden ser en parte responsables de regular a dobre natureza do TSP1 e considérase un regulador tanto positivo coma negativo da anxioxénese.
Dominio de procoláxeno
Tanto o dominio de procoláxeno coma as repeticións de tipo I da TSP1 inhiben a neovascularización e a migración de células endoteliais. Porén, é improbable que o mecanismo de acción destes dous fragmentos sexa o mesmo. As repeticións de tipo I da TSP1 poden inhibir a migración de células endoteliais nun ensaio en cámara de Boyden despois dunha exposición de 3-4 horas, mentres que cómpre un período de exposición de 36 a 48 horas para a inhibición da migración de células endoteliais co dominio de procoláxeno. Mentres que os ensaios de membrana corioalantoica (CAM) indican que as repeticións de tipo I da TSP1 son anxioxénicas, tamén indican que a secuencia de procoláxeno carece de actividade antianxioxénica. Isto pode deberse en parte a que o extremo animo terminal da TSP1 difire máis que o carboxilo terminal entre especies, pero pode tamén suxerir diferentes mecanismos de acción.
A TSP1 contén tres repeticións de tipo I, e só se observou que as dúas últimas inhiban a anxioxénese. O motivo de repetición de tipo I é máis efectivo que a proteína completa na inhibición da anxioxénese e contén non só unha senón dúas rexións de actividade. O extremo amino terminal contén un motivo rico en triptófano que bloquea un factor de crecemento de fibroblastos (FGF-2 ou bFGF) que impulsa a anxioxénese. Tamén se encontrou que esta rexión impide a unión de FGF-2 a células endoteliais, suxerindo que o seu mecanismo de acción pode ser secuestrar FGF-2. A segunda rexión de actividade, a rexión de unión a CD36 da TSP1, pode encontrarse na metade carboxilo terminal das repeticións de tipo I. Suxeriuse que a activación do receptor de CD36 causa un incremento na sensibilidade das células endoteliais aos sinais apoptóticos. As repeticións de tipo I únense á heparina, fibronectina, TGF-β e outros, antagonizando potencialmente os efectos destas moléculas sobre as células endoteliais. Porén, o CD36 xeralmente considérase que é o receptor para a TSP1 de sinalización inhibitoria dominante, e a expresión de CD36 nas células endoteliais está restrinxida ás células endoteliais microvasculares.
As repeticións de tipo I solubles diminúen a cantidade de células endoteliais ao inhibir a proliferación e promover a apoptose. A unión de células endoteliais á fibronectina inverte parcialmente este fenómeno. Os fragmentos proteicos de repeticións de tipo I unidos serven como factores de adhesión das células endoteliais e de melanoma.
C-terminal
O dominio carboxilo terminal da TSP1 crese que media a unión celular e únese a outro importante receptor para a TSP1, o IAP (ou CD47). Ese receptor é considerado necesario para as respostas das células vasculares mediadas pola TSP1 estimuladas polo óxido nítrico e a sinalización por GMP cíclico. Varios dominios e receptores da TSP1 teñen actividades proadhesivas e quimiotácticas para as células cancerosas, o que suxire que esta molécula pode ter un efecto directo sobre a bioloxía do cancro independentemente das súas propiedades antianxioxénicas.
Tratamento do cancro
Bloquear a unión de TSP1 ao seu receptor da superficie celular (CD47) fai que o tecido normal se volva case inmune á terapia de radiación contra o cancro e axuda á morte do tumor.
Interaccións
A trombospondina 1 interacciona con:
This Boy's Life
This Boy's Life é un filme estadounidense dirixido por Michael Caton-Jones que foi estreado en 1993. É unha adaptación das memorias de Tobias Wolff recollidas no libro This Boy's Life.
Sinopse
En 1957, Caroline (Ellen Barkin), unha nai solteira e o seu fillo Toby (Leonardo DiCaprio) foxen da cidade para atopar unha nova vida. Rematan nun pequeno pobo chamado Concrete no Estado de Washington, onde ela coñece a un educado e amable mecánico de taller chamado Dwight (Robert De Niro). Caroline casa con Dwight, pero pronto descobre que o que parecía un amábel mecánico, é un autoritario e abusivo home que lle fai a vida imposible ó rapaz. Toby, pola súa actitude rebelde, continuamente se mete en problemas na escola. Mentres Toby medra, os abusos de Dwight empeoran, e na mesma medida aumenta a súa gana de deixar o pobo e abandonar o fogar de Dwight. Caroline e Toby loitan por manter a esperanza nunha situación que parece imposíbel de soportar.
A Fonte Vella, San Vicente de Fervenzas, Aranga
A Fonte Vella é un lugar da parroquia de San Vicente de Fervenzas no concello coruñés de Aranga na comarca de Betanzos. Tiña 7 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 2 eran homes e 5 eran mulleres.
Manitol
miniatura|dereita
O manitol (E 421) é un azucre-alcohol, polialcohol, ou poliol de tipo monosacárido hidroxenado. É un edulcorante obtido da hidroxenación do azucre manosa.
O manitol pode ter varias utilizacións:
Máis de 20 gramos de manitol ó día poden ocasionar diarrea.
O manitol ó 20% tamén se usa como diurético osmótico en situacións agudas, como a síndrome nefrótica, ou para aliviar a hipertensión intracranial. Facilita tamén a manipulación cirúrxica cranial. Está contraindicado na insuficiencia cardíaca polo posible edema agudo de pulmón que pode producirse polo exceso de volume. Dependendo da dose pode producir hiponatremia, ou deshidratación e hipernatremia e acidose. O seu emprego máis de 2 ou 3 días é de dubidosa utilidade e de alto risco. Pode producir efecto rebote e producir edema cerebral.
Castela e León
Castela e León (en castelán: Castilla y León, en leonés: Castiella y Llión) é unha comunidade autónoma constituída en 1983, cuxo territorio se sitúa na parte centro-norte do territorio español. Limita ó oeste con Galicia e Portugal; ó norte con Asturias, Cantabria, País Vasco e A Rioxa; ó leste con Aragón; e ó sur con Estremadura, Comunidade de Madrid e Castela-A Mancha.
Fonualei
Unha grande erupción en 1846, que comezou o 11 de xuño, destruíu gran parte da vexetación de Vavaʻu e estendeu cinzas polo menos un ano. Algunhas fontes afirman que outros tres volcáns veciños, Late, Tokū e outro, estouparon ao mesmo tempo. Probablemente se trate dun erro ao pasar barcos que identificaron mal a illa en erupción.
Castela e León
Forman esta comunidade nove provincias: Ávila, Burgos, León, Palencia, Salamanca, Segovia, Soria, Valladolid e Zamora; sendo a comunidade autónoma española con máis provincias. É a rexión máis extensa de Europa.
Fonualei
A illa máis próxima a Fonualei é Tokū a 19,7 km ao sueste.
Castela e León
Xeografía
250px|esquerda|miniatura|O [[río Tormes en Salamanca.]] A comunidade autónoma esténdese basicamente sobre a meseta norte, sendo asucada polo Douro, o cal forma a conca homónima, a maior de España. Polo tanto, os seus límites veñen configurados por cordilleiras ou outros accidentes xeográficos: ó norte coa Cordilleira Cantábrica, os Montes de León ó noroeste, co Sistema Central ó sur e coa Cordilleira Ibérica ó leste.
A superficie existente entre estes accidentes xeográficos é basicamente unha extensa meseta de moi elevada altura (700-900 metros sobre o nivel do mar). Estas altas chairas mostran na súa degradada vexetación a ocupación humana que contribuíu á perda forestal.
Os maiores ríos que asucan esta comunidade autónoma son o Douro e o Ebro. Os demais veñen sendo afluentes destes ou doutros ríos. Por tanto, o territorio de Castela e León está entre as tres vertentes españolas (cantábrica, mediterránea e atlántica). As maiores concas hidrográficas que hai en Castela e León son:
Tempada 2009/10 do Deportivo da Coruña
Durante a tempada 2009–10 o Deportivo da Coruña competiu na Primeira División (afrontando a súa 40ª campaña na máxima categoría), logrando o 10º posto ao remate do campionato.
Material deportivo
O equipamento do Deportivo foi proporcionada por Lotto e o patrocinador foi Estrella Galicia.
Castela e León
Clima
Debido á barreira montañosa de Castela e León, os ventos marítimos quedan freados, detendo dese modo as precipitacións. Debido a iso, as choivas caen dun xeito moi desigual no territorio castelán e leonés. Mentres que no centro da conca do Douro rexístrase unha media anual de 450 mm, nas comarcas occidentais dos montes de León e a Cordilleira Cantábrica as precipitacións chegan aos 1.500 mm ao ano.
A elevada altitude da Meseta e as súas montañas acentúa o contraste entre as temperaturas do inverno e o verán, así como as do día e a noite.
Historia
Castela e León é teoricamente o resultado da unión do territorio que comprendía os antigos reinos de León e Castela. Porén, as fronteiras non cadran, na súa unión, coas dos ditos reinos. Na práctica, é a unión das antigas rexións de León e de Castela a Vella, sen contar coa Rioxa nin Cantabria.
En 1978, Castela e León obtén un réxime preautonómico, e finalmente, en 1983, obtén a autonomía, por medio do seu Estatuto de autonomía.
Organización territorial
miniatura|dereita|Provincias de Castela e León
Recoñécese a concorrencia dunhas características xeográficas, sociais, históricas e económicas do Bierzo, no oeste da provincia de León, creándose a Comarca do Bierzo, administrada polo Consello Comarcal do Bierzo.
Demografía
Esta poboación, está, ademais, moi irregularmente distribuída. Existen catro cidades de máis de 100.000 habitantes (Valladolid, Burgos, Salamanca e León, ordenadas segundo a poboación). En 2005, 1 287 607 de persoas vivían en cidades con máis de 20.000 habitantes, nas cidades anteriormente citadas e Palencia, Ponferrada, Zamora, Segovia, Ávila, Miranda de Ebro, Soria, Aranda de Duero, San Andrés del Rabanedo, Laguna de Duero e Medina del Campo. Polo tanto, aproximadamente a metade da poboación vive en cidades maiores a 20.000 habitantes e a outra metade en menores a 20.000 habitantes. Isto dá lugar a un inxente número de vilas pequenas.
A sangría demográfica é moi grande: entre 1950 e 1981 baixou nun 10 %. A esta perda de poboación contribúe o avellentamento xeral da comunidade autónoma, pero especialmente das zonas rurais, enormemente elevado. Tamén baixou a súa poboación se a comparamos con España: mentres que en 1960 o 9,3 % dos españois vivía nas provincias que actualmente forman esta comunidade, en 1981 só era o 7 %, e esta cifra segue baixando.
Economía
miniatura|Nuevo Riaño, área turística miniatura|[[Muralla de Ávila]] Os campos de Castela e León son extremadamente áridos e secos, e polo tanto predomina o cultivo de secaño. Con todo, o regadío foi gañando importancia nas zonas dos vales do Douro, o Pisuerga e o Tormes. Destacan as novas tecnoloxías sobre todo en áreas como a Provincia de Valladolid ou a Provincia de Burgos onde a produción por hectárea é das máis elevadas de España. A área máis fértil castelán-leonesa coincide co val do Esla, en León, nos campos de Valladolid, xa Tierra de Campos, unha comarca que se estende entre Zamora, Valladolid, Palencia e León.
A industria de Castela e León ocupaba o 18% da poboación activa e achegaba o 25% do PIB en 2000. Tanto en Burgos como en Valladolid, onde hai unha importante industria do automóbil, papeleira e química, concéntrase a maioría da actividade industrial do territorio castelán-leonés. Outras industrias son a industria téxtil en Béjar, as industrias de tellas e os ladrillos en Palencia, a industria azucreira en León, Toro e Benavente, a industria farmacéutica en León e a metalúrxica e siderúrxica en Ponferrada.
Ao longo da década de 1990 creceu a afluencia turística en Castela e León, propiciada sobre todo polo valor histórico e cultural das súas cidades, e tamén polo atractivo natural e paisaxístico das súas diferentes comarcas. En 2001, Castela e León recibiu uns 315.000 visitantes, 42.000 dos cales eran estranxeiros.
O comercio interior de Castela e León concéntrase no sector da alimentación, a automoción, o tecido e o calzado. Para o comercio exterior, segundo a rexión, expórtanse principalmente vehículos e chasis de automóbiles en Ávila, Palencia e Valladolid, pneumáticos en Burgos e Valladolid, barras de aceiro e manufacturas de lousa en León, carne de vacún en Salamanca, porcos en Segovia, manufacturas de caucho en Soria e carne de cabra e ovella, xunto con viño, en Zamora. Castela e León tamén exporta moito veu sendo a provincia de Valladolid a que máis botellas vende no estranxeiro. En canto á importación, van á cabeza os vehículos e os seus accesorios, como os motores ou os pneumáticos.
Política
320px|dereita|miniatura|Sede das Cortes, na Avenida de Salamanca de [[Valladolid.]] O partido que goberna en Castela e León é o Partido Popular, que conseguiu maioría simple nas eleccións autonómicas de 2015. O presidente da Xunta de Castela e León é Juan Vicente Herrera.
Notas aAP-PDP-PL; bFederación de Partidos de Alianza Popular (AP); cA mediados de 2008, UPL suspendeu aos seus dous diputados, aínda que non abandonaron o seu escano.
Medios de comunicación
Castela e León posúe unha cadea de televisión propia, Castilla y León Televisión, así como unha emisora de radio. En prensa escrita ademais de diarios locais e provinciais destaca o El Norte de Castilla, primeiro xornal de Castela e León.
Transporte
Por esta rexión pasan as principais vías de comunicación que unen as rexións do norte de España coa capital, Madrid e o sur peninsular, así como as redes que aseguran unha rápida circulación entre a Europa continental e o continente africano. Doutra banda, a vía de transporte máis curta, rápida e cómoda que enlaza Portugal con Europa é a que atravesa esta rexión. En consecuencia, Castela e León atópase no centro no que se conectan os fluxos comerciais entre o norte e o sur da Península e entre Portugal e o resto de Europa. Ademais, a súa proximidade a Madrid é outro factor adicional que impulsa o tráfico que transcorre polas terras castelás e leonesas.
miniatura|Terminal de Burgos-Villafría. Os principais eixos viarios do tráfico de mercancías e viaxeiros son as estradas radiais A-1, autovía do Norte e A-6, autovía do Noroeste. Tamén ten importancia destacada a A-62, autovía de Castela, que enlaza as cidades de Salamanca, Valladolid, Palencia e Burgos. Nestas tres vías insérense localidades tan importantes como Medina del Campo, Aranda de Duero e Miranda de Ebro.
Castela e León conta con catro aeroportos abertos ao uso civil: o Aeroporto de Valladolid, na localidade de Villanubla, próxima a Valladolid, que rexistra o maior volume de tráfico aéreo da Comunidade e é de uso mixto civil e militar; o Aeroporto de León, na localidade de La Virgen del Camino, no alfoz leonés, tamén de uso mixto civil-militar; o Aeroporto de Salamanca, en Matacán, anteriormente exclusivo para voos chárter e hoxe xa con voos regulares, e o Aeroporto de Burgos, na localidade de Villafría, o de máis recente apertura (2008).
Ademais a rede de ferrocarril é moi ampla e as súas principais liñas van desde Madrid ata a cornixa cantábrica e Galicia, con paradas en Astorga, Burgos, León, Miranda de Ebro, Palencia, Ponferrada e Valladolid todas elas importantes nós ferroviarios. Tamén está a liña entre Irún e a fronteira portuguesa (Fuentes de Oñoro, en Salamanca) que é parte da liña París-Lisboa.
Gastronomía
miniatura|250px|Un prato de lechazo asado de Castela e León A Gastronomía de Castela e León é amplamente coñecida pola calidade dos seus viños e carnes. Algunhas das súas marcas de calidade son mundialmente coñecidas: os seus viños, con 9 denominacións, entre as que destacan D.O. Ribera del Duero, D.O. Toro ou D.O. Rueda. Embutidos e carnes curadas ou frescas, con 16 Indicacións Xeográficas Protexidas e marcas de calidade, entre as que destacan Xamón de Guijuelo, Lechazo de Castela e León, Cochinillo de Segovia, Chacina de León ou Chourizo de Cantimpalos.
Algúns dos seus pratos típicos son: o lechazo asado, o cochinillo asado, a sopa de allo, os judeones de segovia, a galiña en pepitoria, ou as variedades da morcilla de Burgos, como a morcilla de Aranda. Tamén son típicos varios doces e sobremesas de repostería, como as Xemas de Santa Teresa.
Torrente de Abaixo, Mera de Abaixo, Ortigueira
Torrente de Abaixo é un lugar da parroquia de Mera de Abaixo no concello coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Tiña 2 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Galego de Estatística, dos cales eran 1 home e 1 muller, o que non supón ningún cambio con relación ao ano 2000 cando contaba cos mesmos habitantes.
Atol Ontong Java
O atol Ontong Java ou Luangiua é un dos maiores atois na terra. Ás veces coñécese como atol Lord Howe que non se debe confundir con Illa de Lord Howe ao leste de Australia.
Descrición
Administrativamente Ontong Java pertence á Illas Salomón. Como parte da periferia da provincia de Malaita, que constitúe a zona máis setentrional deste estado, máis de 250 km ao norte da Illa de Santa Isabel. A terra máis próxima, con todo, é a do atol Nukumanu, que se atopa a só 38 km ao norte da punta norte de Ontong Java e que está baixo a administración de Papúa Nova Guinea.
Ontong Java ten máis ou menos forma de bota. O tamaño total do atol é de 1400 km², pero hai só 12 km² de terra, repartidos en 122 pequenas illas. As illas son na súa maioría terras baixas de formacións de coral, a elevación máis alta é de 13 metros.
Aproximadamente 2.000 persoas viven no atol, 1200 na illa de Luaniua no extremo oriental e 800 en Pelau no nordés.
Historia
miniatura|esquerda|[[Carta náutica histórica do atol Ontong Java]] As illas foron habitadas por polinesios, aproximadamente fai 2.000 anos. O primeiro avistamento europeo verificable foi feito por Abel Tasman en 1643, que a chamou Ontong Java, con todo, non foi ata 1791 que os europeos poñen o pé nas illas (un inglés chamado John Hunter, que o chamou atol de Lord Howe). En 1893 as illas foron anexadas por Alemaña e posteriormente cedidas a Gran Bretaña en 1899.
Hoxe en día os habitantes do atol teñen unha economía de subsistencia a través do cultivo do coco e o taro (raíz), así como da pesca. Ata a prohibición en 2005, a principal fonte de ingresos era dos cogombros de mar e das cunchas de trochus, que eran enviados a Hong Kong. Os habitantes tamén están involucrados na produción de copra. Tamén conta cun prolífico número de aves mariñas.
Antropoloxía e a lingüística
Os habitantes de Ontong Java manteñen un carácter polinesio a pesar da súa localización no arquipélago Melanesio das Illas Salomón. En tempos pasados os homes e as mulleres usaban elaborados tatuaxes en todo o corpo. Os dialectos que se falan nesta illa son Luangiua e Pelau e pertencen á poboación da Polinesia.
A primeira investigación seria sobre os habitantes de Ontong Java levarona a cabo os etnógrafos alemáns Ernst Sarfert e Hans Damm, durante unha expedición de científicos alemáns aos Mares do Sur que tivo lugar en 1908-1910. Esta expedición visitou ambos, Ontong Java e o veciño atol Nukumanu, onde tamén levaron a cabo a súa investigación. O seu traballo, "Luangiua und Nukumanu" foi publicado en 1931. Sarfert e Damm afirmaron que os nomes dos dous atois, Lord Howe e Ontong Java, eran incorrectos e chamaron a este atol Luangiua nas súas obras.
Lei de Fourier
A lei de Fourier, enunciada por primeira vez polo matemático e físico francés Joseph Fourier, establece que a fluxo de calor por condución a través dun material é proporcional ao gradiente negativo de temperatura é á sección do material. A constante de proporcionalidade entre o gradiente de temperatura e o fluxo de calor denomínase condutividade térmica. Esta lei é unha das bases do estudo dos fenómenos de transporte xunto coa lei de Fick e a lei de Newton, que describen o transporte difusivo de materia e de cantidade de movemento respectivamente.
En forma diferencial
A lei de Fourier en forma diferencial amosa que a densidade de fluxo de calor, é igual ao produto da condutividade térmica k, e ao gradiente negativo de temperatura, -\nabla T. A densidade de fluxo de calor é a cantidade de enerxía que se transmite por unidade de superficie e de tempo. Represéntase por un vector que indica a magnitude e a dirección do fluxo.
onde (incluíndo as unidades do SI)
A condutividade térmica, k, tómase a miúdo como constante aínda que non sempre esta aproximación é axeitada. Polo xeral a condutividade térmica dun material varía coa temperatura aínda que esta variación poida ser pequena no rango de temperaturas do que se trate. Ademais, en materiais anisótropos a condutividade térmica pode variar coa orientación polo que se representa por un tensor. En moitas aplicacións sinxelas, a lei de Fourier é aplicada na súa forma monodimensional. Así, na dirección x,
Kevin Young
Kevin Young, nado no barrio de Watts, na cidade dos Ánxeles (California), o 16 de setembro de 1966, é un atleta americano, medalla de ouro nos Xogos Olímpicos de 1992 en 400 m valados.
Traxectoria
Como estudante da Universidade de California gañou os NCAA de 400 m valados de 1987 e 1988. Debutou internacionalmente quedando segundo nos Xogos Panamericanos de 1987. Nos Xogos Olímpicos de 1988 acabou cuarto, igual posto que nos Campionatos do Mundo de 1991. Nos Xogos Olímpicos de 1992 conseguiu un novo récord do mundo con 46.78, batendo o récord que desde 1983 tiña Edwin Moses.
Pobo carelio
Os carelios (en karjalaižet) son un pobo fino-báltico nativo da rexión histórica de Carelia, que está dividida entre Finlandia e Rusia.
En Rusia, os carelios viven maioritariamente na República de Carelia e noutras zonas adxacentes da Federación Rusa. Tamén existen enclaves carelios significativos nos óblasts de Tver e Nóvgorod, xa que algúns carelios migraron a esas zonas despois da guerra rusosueca de 1656-1658.
En Finlandia, os carelios viven tradicionalmente nas rexións de Savonia, Carelia do Norte e Carelia do Sur.
Branca Vilela
Branca Vilela Fernández, nada na Coruña o 6 de agosto de 1964, é unha poeta galega.
Traxectoria
Realizou estudos de Xestión Empresarial. Foi armadora dunha empresa francesa e outra española. Despois foi empresaria de restauración e agora traballa na organización de congresos e recitais.
Escritora dende moi nova, gañou algúns premios literarios. O seu primeiro poemario Anclas varadas en la memoria (en castelán) apareceu en 2004. Co poemario A faciana das augas (2005) participou nun estudo da Universidade de Dakota do Norte e recibiu a mención de honra ao mellor poemario escrito en lingua romance o que a levou a facer unha xira por diferentes estados dos Estados Unidos. En 2008 foi finalista do II Premio Internacional Rubén Darío co libro Préstame tu voz. Premio Escriduende o conxunto da súa obra (2016).
É membro da Asociación de Escritores en Lingua Galega, socia fundadora do Pen Club España e pertence a comisión de mulleres escritoras do Pen Club Internacional. Foi codirectora das Xornadas Literarias: Fisterra Patrimonio Cultural Europeo, I Encontro Cabana de Bergantiños, I Encontro e organizadora do I Recital Poético Solidario.
Califato de Córdoba
250px|miniatura|O califato de Córdoba. O califato de Córdoba foi un estado musulmán andalusí proclamado por Abd al-Rahman III en 929. O califato puxo fin ao emirato independente instaurado por Abd al-Rahman I en 756 e perdurou oficialmente ata o ano 1031, en que foi abolido dando lugar á fragmentación do Estado omeia en multitude de reinos coñecidos como taifas.
O califato de Córdoba foi a época de máximo esplendor político, cultural e comercial do Al-Andalus.
Apoxeo do califato
miniatura|250px|Alcázar de [[Medina Azahara.]] miniatura|250px|O Castelo de Gormaz. Os reinados de Abd al-Rahman III (929-961) e o seu fillo Alhakén II (961-976) constitúen o período de apoxeo do califato omeia, no que se consolida o aparello estatal cordobés.
Para afianzar o aparello estatal os soberanos recorreron a oficiais fieis á dinastía omeia, o cal configurou unha aristocracia palatina de fata'ls (escravos e libertos de orixe europea), que foi progresivamente aumentando o seu poder civil e militar, suplantando así á aristocracia de orixe árabe. No exército incrementouse especialmente a presenza de continxentes bérberes, debido á intensa política califal no Magreb. Abderramán III someteu aos señores feudais, os cales pagaban tributos ou servían no exército, contribuíndo ao control fiscal do califato.
As empresas militares consolidaron o prestixio dos omeias fóra do Al-Andalus e estaban orientadas a garantir a seguridade das rutas comerciais. A política exterior canalizouse en tres direccións: os reinos cristiáns do norte peninsular, o Norte de África e o Mediterráneo.
Relacións cos reinos cristiáns
Durante os primeiros anos do califato, a alianza do rei leonés Ramiro II con Navarra e o conde Fernán González ocasionaron o desastre do exército califal na batalla de Simancas. Pero á morte de Ramiro II, Córdoba puido desenvolver unha política de intervención e arbitraxe nas querelas internas de leoneses, casteláns e navarros, enviando frecuentemente continxentes armados para controlar aos reinos cristiáns. A influencia do califato sobre os reinos cristiáns do norte chegou a ser tal que entre 951 e 961, os reinos de León, Navarra e Castela e o condado de Barcelona rendíanlle tributo.
As relacións diplomáticas foron intensas. A Córdoba chegaron embaixadores do conde de Barcelona Borrell, de Sancho Garcés II de Navarra, de Elvira Ramírez de León, de García Fernández de Castela e o conde Fernando Ansúrez entre outros. Estas relacións non estiveron faltas de enfrontamentos bélicos, como o cerco de Gormaz de 975, onde un exército de cristiáns enfrontouse ao xeneral Galib.
Castro do Monte das Ermidas
O Castro do Monte das Ermidas, tamén coñecido como Castelo das Ermidas é castro, un poboado fortificado da Idade de Ferro, quizais fundado no século IV a.C., pertencente á parroquia de Jesufrei do concello de Vila Nova de Famalicão.
Sitúase nun outeiro xunto ao lugar de Palhares, a carón do río Guizando. Pode que fora habitado até a Idade Media.
Ilyushin Il-18
O Ilyushin Il-18 (nome en clave da OTAN: Coot) é un grande avión de pasaxeiros turbohélice que voou por vez primeira en 1957 e converteuse nun dos avións soviéticos máis coñecidos e duradeiros da súa época. O Il-18 foi un dos principais avións de pasaxeiros do mundo durante varias décadas e foi amplamente exportado. Debido á resistencia da súa fuslaxe, moitos exemplares acadaron as 45.000 horas de voo e o modelo aínda opera tanto en versións militares como civís. O sucesor do The Il-18 foi o reactor de longo alcance Ilyushin Il-62.
Castro do Monte das Ermidas
Estaría rodeado por uma muralla de paredes compostas de perpiaños graníticos asentados en seco, en aparello poligonal, constituída por dous paramentos paralelos enchidos con pedra miúda que, nalgúns lugares, chegaría aos 4 metros de altura e de espesor. No lado mais exposto, a muralla estaba reforzada por dous fosos. Apesares de non se atopar vestixios visíveis, foran atopadas na zona interior da muralha, construcións cun núcleo de casas predominantemente de planta circular, con indícios de que os arruamentos e, especialmente un patio central, estarían pavimentados con laxas de granito.