cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
18ª edición dos Óscar
A fin de semana perdida foi o primeiro filme que gañou o Óscar ao mellor filme e a Palma de Ouro do Festival de Cannes e The Bells of St. Mary's foi a primeira secuela candidata ao Óscar principal.
Beatriz Serén
Beatriz Serén Díaz, nada o 13 de xuño de 1987 en Lugo, é unha actriz galega.
Traxectoria
Estudou arte dramática e produción audiovisual, complementando a súa formación con mestres coma Fernando Piernas ou Macarena Pombo entre moitos outros. Tamén ten formación en danza, esgrima e hípica.
Iniciou a súa carreira profesional no 2008 participando en varias producións audiovisuais. Foi a protagonista de longametraxes como El camino de la vida (2009) ou Blockbuster (2013).
Participou en series da Televisión de Galicia como Matalobos e Pazo de familia, nesta última co personaxe de Claudia Pardo durante as oito temporadas da serie, papel polo que foi nomeada en 2017 e en 2019 a mellor actriz nos premios Mestre Mateo da Academia Galega do Audiovisual.
Presentadora de Luar xunto a Xosé Ramón Gayoso, tamén colaborou en diferentes programas da TVG como Land Rober Tunai Show ou Adiviña quen ven estar tarde. Presentou en solitario varios programas da mesma canle como Adiviña quen ven esta noite.
Vanadio
O vanadio é un elemento químico de número atómico 23 situado no grupo 5 da táboa periódica dos elementos. O seu símbolo é V. É un metal dúctil, brando e pouco abundante. Atópase en distintos minerais e emprégase principalmente nalgunhas aliaxes. O nome procede da deusa da beleza Vanadis na mitoloxía escandinava.
Características principais
O vanadio é un metal de transición branco, dúctil e brillante. Este metal de transición presenta unha alta resistencia ás bases, ao ácido sulfúrico (H2SO4) e ao ácido clorhídrico (HCl). Obtense de distintos minerais, así como de petróleos. Tamén se pode obter da recuperación do óxido de vanadio (V) en pos procedentes de procesos de combustión. Ten algunhas aplicacións nucleares debido á súa baixa sección de captura de neutróns. É un elemento esencial nalgúns seres vivos, aínda que non se coñece a súa función.
Nos seus compostos presenta variados estados de oxidación, sendo os máis comúns 2, 3, 4 e 5.
Aplicacións
Aproximadamente o 80% do vanadio producido emprégase como ferrovanadio ou como aditivo en aceiros.
Historia
O vanadio (da deusa da beleza na mitoloxía escandinava Vanadis debido ás cores dos seus compostos), foi descuberto nun principio polo mineraloxista español-mexicano Andrés Manuel del Río, en México, en 1801, nun mineral de chumbo. Primeiro denominouno pancromo, debido a que as cores eran parecidos aos do cromo, e logo eritronio debido á cor dos seus sales (volvíanse vermellos ao quentalos). Así a todo, o químico francés Hippolyte Victor Collet-Descotils cuestionou este descubrimento dicindo, erroneamente, que se trataba de cromo impuro. Isto provocou que del Río se retractara do seu descubrimento.
En 1830, o sueco Nils Gabriel Sefström redescubriuno nun óxido que atopou mentres traballaba nunhas menas de ferro e deulle o nome que hoxe se coñece. Despois, en 1831, Friedrich Wöhler concluíu que se trataba do mesmo elemento descuberto en 1801 por del Río.
O vanadio metálico non se preparou ata o ano 1867, por Henry Enfield Roscoe, mediante a redución de tricloruro de vanadio, VCl3 con hidróxeno.
Papel biolóxico
Atópase nalgúns encimas en distintos seres vivos. Por exemplo, nas haloperoxidasas (xeralmente bromoperoxidasas) dalgunhas algas, que reducen peróxidos e á vez haloxenan un substrato orgánico.
O Abeledo, Pedrafita, Guitiriz
O Abeledo é un lugar da parroquia de Pedrafita no concello lugués de Guitiriz na comarca da Terra Chá. Tiña 2 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 1 home e 1 muller, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 4 habitantes.
Vanadio
Papel biolóxico
Tamén acumula altas concentracións de vanadio o fungo amanita muscaria. Fórmase un complexo cun ligando ionóforo chamado amavadina.
Abundancia e obtención
O vanadio non se atopa nunca en estado nativo, pero está presente nuns 65 minerais diferentes, entre os que destacan a patronita, VS4, vanadinita, Pb5(VO4)3Cl, y la carnotita, K2(UO2)2(VO4)2·3H2O. Tamén se atopa na bauxita, así como en depósitos que conteñen carbono, por exemplo en carbón, petróleos, cru e alcatrán. Extráese do petróleo empregando porfirinas. Ademais, obtense pentóxido de vanadio, V2Ou5, recuperándoo da combustión do vanadio.
Os vanadatos disólvense mediante unha fusión alcalina. No medio acedo e tras outros procesos obtense o V2Ou5, que se reduce parcialmente con carbono, e logo con calcio en atmosfera de argon para obter vanadio metálico.
No caso de que non se parta dun mineral que conteña o vanadato, senón un sulfuro, este oxídase para obter o vanadato e realízase o mesmo procedemento para obter vanadio.
Se se quere obter vanadio máis puro, emprégase o método Van Arkel-de Boer (formación dun composto volátil e a súa posterior descomposición).
Isótopos
Na natureza pódese atopar un isótopo estable, o vanadio-51. Caracterizáronse quince radioisótopos, sendo os máis estables o vanadio-50, cunha vida media de 1,4 x 1017 anos, o vanadio-49, de 330 días, e o vanadio-48, de 15,9735 días. O resto teñen vidas medias de menos dunha hora, sendo a maioría de menos de dez segundos. Ademais, este elemento ten un metaestado.
O peso atómico dos isótopos de vanadio vai dende 43,981 uma (vanadio-43) ata 59,959 uma (vanadio-59). O principal modo de decaemento antes do isótopo máis estable, vanadio-51, é a captura de electróns (sendo os principais produtos de decaemento isótopos do elemento 22, titanio), mentres que logo deste, é a desintegración beta (dando como principais produtos de decaemento isótopos do elemento 24, cromo).
Precaucións
O po metálico é pirofórico, e os compostos de vanadio deberían de ser considerados como altamente tóxicos. A súa inhalación pode causar cancro de pulmón.
A Administración de Seguridade e Saúde Ocupacional (OSHA) estableceu un límite de exposición para o po de pentóxido de vanadio de 0,05 mg/m³, e de 0,1 mg/m³ para o gas de pentóxido de vanadio no aire do lugar de traballo para unha xornada de 8 horas, 40 horas á semana.
O Instituto Nacional de Saúde e Seguridade Ocupacional (NIOSH) recomenda que debe considerarse perigoso para a saúde e a vida un nivel de 35 mg/m³ de vanadio. Este nivel correspóndese ao cal pode causar problemas permanentes de saúde ou morte.
Comité Olímpico de Bosnia e Hercegovina
O Comité Olímpico de Bosnia e Hercegovina (en Olimpijski komitet Bosne i Hercegovine) é unha organización sen ánimo de lucro que representa a Bosnia e Hercegovina nos Xogos Olímpicos e no Comité Olímpico Internacional. Foi creado no ano 1992 e recoñecido oficialmente en 1993.
Os membros do comité son 30 federacións de deportes, as cales elixen o Consello Executivo composto do presidente e doce membros.
Fernando Cabeza Quiles
Fernando Cabeza Quiles, nado en Ponferrada en 1953, é un polígrafo galego que destaca pola súa obra sobre a toponimia de Galicia.
Traxectoria
Nado en Ponferrada, pero ligado toda a súa vida a Galicia, Cabeza Quiles diplomouse primeiramente en Maxisterio e despois licenciouse en Filoloxía Hispánica. Bergantiñán por residencia, viviu primeiro na Estrada e Ribeira, e actualmente mora en Carballo  (A Coruña). Colaborador en prensa e radio, é socio fundador do Instituto de Estudos Bergantiñáns. Tamén pertence á Asociación Galega de Onomástica. É sobriño-bisneto de Salvador Cabeza de León.
Cabeza Quiles, paralelamente ás súas investigacións toponímicas, desde mediados da década de 1990 publicou varios libros de relatos en galego, especialmente de narrativa infantil ou xuvenil. Escribe tamén poesía e forma parte do Batallón Literario da Costa da Morte.
Algúns dos seus traballos desenvolven temática etnográfica, histórico-ensaística e mesmo xacobea.
Laisenia Qarase
Laisenia Qarase, nado en Vanua Balavu o 4 de febreiro de 1941 e finado en Suva o 21 de abril de 2020, foi o primeiro ministro de Fidxi entre o 4 de xullo de 2000 e o 14 de marzo de 2001 e de novo dende o 16 de marzo de 2001 ata o 2006. Pertence ao Partido Fidxi Unido.
Excusatio non petita, accusatio manifesta
Excusatio non petita, accusatio manifesta é unha locución latina de orixe medieval, usada como aforismo, sentenza ou frase lapidaria.
Podería traducirse como «desculpa non pedida, culpa manifesta», sinalando que quen se escusa por unha falta sen que ninguén llo pedise está a sinalarse como autor da falta.
Unha expresión similar é usada por Xerome de Estridón na súa cuarta epístola, cando di dum excusare credis, accusas («mentres pensas que escusas, acusas»).
In extremis
In extremis é unha locución latina de uso actual que significa "nos últimos momentos", "nas últimas". Aplícase a certas persoas e situacións, indicando que están a piques de morrer, desaparecer, finalizar etc.
Un exemplo é cando algunhas parellas contraen matrimonio in extremis, ao estar un deles a punto de morrer, polo cal as lexislacións permiten acelerar os trámites necesarios.
Está formada pola preposición in ("en") e o ablativo plural de extremus, -a, -um ("último").
Bares
Co topónimo Bares podemos referirnos a varios lugares de Galicia, todos eles no concello de Mañón, na provincia da Coruña:
Soidade
miniatura|Pintura de [[Alexander Mann chamada O camiño solitario. A soidade pode ser desexada nalgunhas persoas, para acadar un maior estado de concentración.]] A soidade é un termo que se emprega para indicar o estado no que un individuo se atopa só, sen o acompañamento doutras persoas ou seres vivos. Esta situación pode xurdir de diferentes maneiras, xa sexa por decisión do propio suxeito, polo illamento imposto da sociedade ou mesmo pola presenza dalgunha enfermidade que o obrigue a permanecer illado.
Por decisión
Aínda que atoparse neste estado durante longos períodos de tempo pode afectar de maneira negativa á maioría de persoas dificultando a súa capacidade de establecer relacións cos demais e mesmo podendo chegar a causarlles depresión, o certo é que existen algunhas minorías ás que a soidade non parece desgustarlle. Nestes grupos podemos destacar os monxes, que ven nela unha forma de iluminación espiritual e de acercamento a Deus, sen as tentacións do mundo terreal. Tamén son propensos á soidade algúns filósofos, que a ven como unha maneira de acadar a excelencia e de escapar dunha sociedade decadente, feito que declarou o aclamado filósofo Arthur Schopenhauer. Non faltan tampouco os psicólogos, moitos dos cales recomendan a soidade como unha maneira de descubrir quen somos e que queremos.
Entre as soidades que un individuo pode buscar pola súa propia vontade, é importante distinguir entre a soidade física e a mental. As persoas poden buscar a soidade física (é dicir, afastarse doutras persoas) para eliminar distraccións e concentrarse ou meditar máis facilmente. Con todo, individuos adestrados na soidade como o son os monxes budistas, poden chegar a altos niveis de concentración independentemente de onde se atopen (pois ignoran todo ao seu redor) sendo isto denominado soidade mental.
Por outra parte, a soidade imposta pola sociedade pode causar todo tipo de problemas para o individuo, tales como ansiedade, distorsións espazo-temporais, depresión ou mesmo alucinacións. A universidade McGill en Montreal, Canadá, realizou un experimento no que illou varias persoas (que elixiran participar voluntariamente) en pequenas habitacións durante uns días e todas padeceron os síntomas mencionados.
Como castigo
O illamento é frecuentemente empregado para reprender os nenos que se comportan mal, sendo o máis común obrigalos a quedar mirando para unha parede durante uns poucos minutos. Tamén é usado en moitos países para confinar os prisioneiros que cometeron delitos moi graves, e mesmo para aqueles que se atopan en perigo entre os outros presos.
Como tratamento
Nas institucións psiquiátricas algúns pacientes son illados co obxectivo de atender as súas necesidades e protexer o resto de enfermos da súa influencia.
Enrique Louzado Moriano
Enrique Louzado Moriano, nado en Villanueva de la Sierra o 24 de abril de 1933, é un investigador e un dos poetas referentes da literatura en estremeño.
Popscene
"Popscene" é unha canción da banda inglesa de rock alternativo Blur, editada como sinxelo o 30 de marzo de 1992. As baixas posicións nas listas foi un duro golpe para a banda, ne non pasaba por bos momentos financeiros nese momento. Pretendíase que fose o primeiro sinxelo do cancelado segundo álbum do grupo, e as restantes cancións dese disco foron colocadas como caras-b en varios sinxelos do seu real segundo álbum, Modern Life Is Rubbish, agás "Never Clever", o que sería segundo sinxelo para ese traballo, que foi editado no recompilatorio de Food Food 100, xunto con "Popscene" en 1997. "Popscene" sería posteriormente incluída nas versións xapnesa e estadounidense da re-edición de Modern Life Is Rubbish (como "Pop Scene").
Enrique Louzado Moriano
Traxectoria
Foi profesor diplomado e estudou nos seminarios de Coria e de Cáceres. Foi ordenado sacerdote no ano 1958, pero acabou secularizándose e comezou a traballar como mestre nun colexio privado placentino.
Soidade
A soidade e a filosofía
Schopenhauer declaraba que o ser humano non amaba a vida en sociedade, senón que temía a soidade, posto que nese estado tende a pensar máis e a deixarse acosar polos remorsos da súa propia conciencia. Ademais, outros filósofos como Nietzsche, Holan e Karigüe loaron o estado de soidade como medio idóneo para o pensamento e a concentración.
Popscene
A canción é un ataque á homoxénea natureza da industria musical e representa un cambio na dirección musical de Blur. Dende entón converteuse nunha das favoritas dos seus seguidores, e a banda continua tocándoa ao vivo. Está considerado un dos primeiros sinxelos editados do britpop. O tema nunca foi incluído nun dico británico de Blur, ata que no ano 2009 foi incluído no recompilatorio Midlife: A Beginner's Guide to Blur.
Enrique Louzado Moriano
Traxectoria
Alén da súa labor docente, Enrique escribiu en moitas revistas, como Valbón, Alconétar ou Alcántara e tamén o xornal Extremadura.
Soidade
Limitacións
Hai constancia de que o dereito á soidade foi limitado en maior medida para as mulleres. Por exemplo, no auto de bo goberno asinado polo alcalde-xuíz de Vigo Josef Antonio Sánchez o 7 de abril de 1802, as mozas solteiras que vivían soas eran castigadas cunha pena económica e con cárcere. A soidade para as mulleres aínda estaba limitada en 2015 en Arabia Saudita, onde está limitado o dereito a saíren soas á rúa.
Encián, Soandres, A Laracha
Encián é un lugar da parroquia de Soandres no concello coruñés da Laracha na comarca de Bergantiños. Tiña 31 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales eran 18 homes e 13 mulleres.
Picota
dereita|miniatura|Picota na [[A Alberguería, Laza|Alberguería, Laza.]] miniatura|dereita|220px|Picota de [[Toreno.]]
Unha picota é unha columna ou forca de pedra colocada nun lugar público dunha cidade ou vila, onde se expoñían os reos á vergonza pública para que servisen de escarmento, así como as cabezas dos que xa foran axustizados pola autoridade civil.
Disashop
Disashop é unha empresa galega con sede en Oleiros e Coirós adicada á comercialización de servizos tecnolóxicos, equipamento para pagamentos on-line, recargas telefónicas ou comercialización de electrónica.
Ten delegacións na República Dominicana, o Perú, Colombia e Ecuador. Disashop ten 20.000 puntos de venda en todo o mundo dende onde se procesan 350.000 operacións comerciais ao día.
Recoñecemento internacional
Disashop foi incluída en 2013 por IESE e a organización Europe´s 500 na súa listaxe de empresas europeas que máis medran e crean emprego no posto 113. A empresa ten certificación de calidade ISO 9001:2008.
Clientes
Son clientes da empresa Telefónica, Orange e outros operadores de telecomunicacións.
Deborah Kerr
Deborah Jane Kerr-Trimmer, nada en Glasgow o 30 de setembro de 1921 e finada en Botesdale, Suffolk o 16 de outubro de 2007 foi unha actriz escocesa.
Traxectoria
Iniciouse no mundo artístico como bailarina de ballet, para logo pasar á interpretación, sendo a súa primeira profesora a súa tía Phyllis Smale.
En 1940 interveu por primeira vez nun filme, pero as súas escenas foros eliminadas na montaxe final. A súa interpretación en Black Narcissus chamou a atención dos produtores de Hollywood, comezando a súa carreira no cinema estadounidense. Aínda que o seu acento británico a levou inicialmente a papeis de damas sofisticadas, a partir de De aquí á eternidade tivo máis oportunidades de demostrar a súa versatilidade.
A partir de 1969, debido aos papeis que lle ofrecían, abandonou o cinema a favor da televisión e o teatro.
Aínda que nunca gañou un Oscar, un premio BAFTA ou o premio de interpretación no Festival de Cannes, as tres organizacións déronlle premios honoríficos, en 1994, 1991 e 1984, respectivamente.
Finou en 2007, vítima dos efectos da enfermidade de Parkinson.
Reino de Borgoña
Foi un dos reinos constituíntes da monarquía dos reis merovinxios.
Establecido en 561 polo nobre franco Gontrán, desapareceu definitivamente en 687 tras a batalla de Tetry, gañada por Pipino de Heristal.
O primeiro reino de Borgoña
miniatura|280px|O reino de Borgoña (en vermello) contra [[481, na repartición territorial da Galia despois da caída do Imperio romano (476).]] Un primeiro reino de Borgoña, tamén chamado reino dos burgundios, foi creado polo pobo burgundio no século V, despois da súa instalación nos bordos do lago Léman, e na conca do Ródano, na Sapaudia, que tivo uns límites variábeis pero sempre no leste e sueste da moderna Francia, ocupando tamén parte da actual Suíza. O seu soberano máis glorioso, Gundebaldo, gobernaba daquela un territorio que se estendía de Langres a Marsella, e desde o Rin até o Loira.
Á caída do Imperio romano en 476, a provincia da Galia quedou dividida entre o reino de Siagrio, xeneral romano que se independizara do Rómulo Augústulo, e os reinos francos. Pola súa parte, a provincia da Provenza foi repartida en tres dominios: o dos visigodos, o dos burgundios e o dos ostrogodos.
Despois da derrota e morte do líder burgundio Gundahario ou Gundicario (411-436) en Worms a mans de Atila, o seu sucesor, Gundioc (435-463), conduciu ao seu pobo que, baixo a forma de foedus, obtivo de Aecio a Saupadia (Savoia), con capital en Xenebra. Pouco a pouco os burgundios fóronse estendendo polos cursos do Saona e o Ródano, con dominio efectivo do Delfinado e do norte da Provenza, dominando a Occitania oriental.
As sucesivas Borgoñas
Durante os seis séculos seguintes á instalación dos burgundios na rexión, no curso da historia apareceron sucesivamente diferentes entidades xeopolíticas cuns límites territoriais sempre cambiantes que tomaron o nome de Borgoña. O tratado de Verdun de 843 dividiu a Borgoña en dúas grandes entidades territoriais: unha Burgoña franca ao oeste (futuro ducado, do que deriva a actual rexión de Borgoña), e unha Borgoña imperial ao leste, na que se encontraba sobre todo o futuro condado de Borgoña ou Franco Condado.
Contra 933, baixo o reinado de Rodolfo II, rei da Borgoña transxurana, os reinos de Borgoña e de Arlés únense. O reino así formado toma o nome de "reino de Borgoña e de Arlés, e se sitúa baixo a suzeranía do Sacro Imperio.
Os burgundios e os francos (532-561)
No ano 532, o reino dos burgundios foi atacado polos reis francos Clotario I e Childeberto I, sentenciando o destino do reino burgundio na batalla de Autun (532).
Clotario I, que reunira todos os reinos francos, faleceu en 561, e o reino de Borgoña converteuse nun dos tres reinos merovinxios, xunto con Austrasia e Neustria.
O segundo reino de Borgoña
Gontrán I (561-592) converteuse no novo rei de Borgoña, establecéndose en Chalon-sur-Saône. Na década de 570 tivo que conter as incursións de longobardos e saxóns. Pero, finalmente, viuse inmerso na guerra civil entre Austrasia e Neustria. Como os seus fillos faleceran estableceu unha alianza con Austrasia no tratado de Andelot (587), para que o sucedera o seu sobriño Childeberto II, como así foi en 592.
En 595 faleceu Childeberto, e sucedérono os seus fillos Teoderico II en Borgoña e Teodeberto II en Austrasia, que entraron en conflito bélico. O rei de Borgoña venceu ao de Austrasia, pero faleceu antes de atacar a Clotario II de Neustria. Sucédelle o seu fillo Sixeberto II, un menor que quedou baixo a rexencia da súa bisavoa Brunexilda, que intentou levar a cabo unha política de centralización, pero a nobreza conspirou contra ela e ofreceu a coroa a Clotario II de Neustria. Brunexilda e Sixeberto foron facilmente derrotados e executados, e Clotario II reuniu aos tres reinos francos, mantendo un goberno particular para cada un deles dirixido por un mordomo de palacio. En Borgoña, Clotario II tivo que aceptar o cargo vitalicio de Warnacario como mordomo de palacio, e cando faleceu en 626, os nobres rexeitaron un novo mordomo. Os nobres de Borgoña acudiron desde entón ao palacio de Neustria. Porén, máis que a presenza dun mordomo de palacio, á nobreza borgoñoa preocupáballe máis o mantemento das súas leis.
Clotario faleceu en 628, e o seu fillo Dagoberto I tivo que facer unha campaña en Borgoña para someter as exaccións da nobreza e impartir xustiza. Dagoberto, xa rei dos tres reinos, estableceuse en Neustria, o que motivou que a nobreza de Austrasia reclamara ao rei Dagoberto un rei propio, que sería o seu fillo Sixeberto III. Cando morreu Dagoberto en 639, sucedeuno o seu outro fillo Clodoveo II nos reinos de Neustria e Borgoña, que xa compartirían o mesmo monarca desde entón. E, por outro lado, a menoridade dos reis asegurou a preponderancia do poder político dos mordomos de palacio.
En 641, faleceu Aega, o mordomo de palacio de Neustria. Sucedeulle Erquinoaldo e este, xunto coa raíña nai, Nantilde, decidiron restaurar o cargo de mordomo de palacio de Borgoña, para contrarrestar aos nobres borgoñóns, os burgundofarones. En 642, Flaochad foi recoñecido como mordomo de palacio de Borgoña. Porén estalou a guerra contra o patricio Willebad, que se saldou coa morte de ambos os dous o ano seguiente. Non volveu a elixirse outro mordomo de palacio para Borgoña, e a nobreza borgoñoa volveu a asistir ás mesmas reunións que a de Neustria.
Á morte de Erquinoaldo, Ebroino, o novo mordomo de palacio de Neustria, levou a cabo unha política de centralización do poder monárquico que o enfrontou á aristocracia terratenente, polo que buscou a supremacía de Neustria sobre Austrasia, desprazou ás aristocracias laica e eclesiástica dos centros de poder, recuperou terras do fisco das que se apropiaran os nobres, prohibiu os cargos hereditarios, e prohibiu á aristocracia borgoñoa aparecer perante a corte de Neustria. A guerra acabou coa vitoria da facción aristocrática encabezada polos  arnúlfidas de Pipino de Heristal na batalla de Tertry (687).
Pipino de Heristal estableceuse en Austrasia, desde onde controlaba o poder. En Borgoña dividiu o territorio en dous ducados: un a norte, gobernado polo seu fillo Drogo, e outro no sur, mentres que os bispos organizaban os seus propios principados territoriaus.
Reino de Provenza
miniatura|280px|Borgoña contra o ano [[900: En verde: Reino da Alta Borgoña (inclúe o posterior condado de Borgoña e a Borgoña Transxurana), En beixe: Reino da Baixa Borgoña (inclúe a Borgoña Cisxurana e a Provenza En marrón: O ducado de Borgoña de Ricardo o Xusticeiro. ]]
No imperio de Carlomagno, a gran Borgoña compoñíase da Baixa Borgoña (Basse-Bourgogne), ao oeste do río Saona, a Alta Borgoña, ao norte do Jura, a Borgoña transxurana ao sur do Jura (na Suíza actual), e a Borgoña cisxurana, que comprendía as terras de Lión, Vienne, Savoia e o Delfinado).
Polo tratado de Verdún 843 repartiuse o conxunto: a Baixa Borgoña integrouse na Francia de Carlos II o Calvo, e o resto foi englobado no legado de Lotario I, o fillo de Ludovico Pío.
Cando o emperador carolinxio Lotario I abdicou antes de morrer en Prüm, en 855, o seu reino dividiuse entre os seus tres fillos varóns: a Alta Borgoña e a Borgoña Transxurana formaron parte do legado de Lotario II; a Borgoña Cisxurana e a Provenza pasaron a Carlos de Provenza, e Luís II o Mozo, recibiu Italia e o título de emperador.
Bosón de Provenza, cuñado de Carlos o Calvo, foi elixido rei de Provenza e de Borgoña o 15 de outubro de 879, converténdose así no primeiro rei non carolinxio dos Estados francos.
Rodolfo I de Borgoña fíxose elixir, á súa vez, rei da Alta Borgoña ou Borgoña transxurana en 888.
Hugo de Arlés, que gobernou o reino da Provenza, cedeuna en 934 a Rodolfo II de Borgoña, rei da Borgoña transxurana. A nova entidade foi o segundo reino de Borgoña-Provenza, tamén chamado reino de Arlés. Subsistiu até o ano 1032.
Condado e ducado de Borgoña
En 1016, o último rei de Borgoña, Rodolfo III, ao non ter herdeiros, recoñeceu ao seu sobriño, da casa dos otónidas, o emperador alemán Henrique II como soberano protector e herdou do seu reino, que a nova organización feudal carolinxia transformara de reino en ducado de Borgoña e condado de Borgoña e outros condados e señoríos.
Os condes de Borgoña, vasalos de Otón Guillerme, e outros señores do reino organizaron unha revolta militar contra o seu novo soberano alemán sen éxito (Sucesión de Borgoña (1032-1034)). O condado de Borgoña foi despois absorbido polo Sacro Imperio Romano e permaneceu baixo soberanía xermánica até 1678, cando Luís XIV logrou recuperalo para Francia.
Os duques de Borgoña intentaran restablecer a Lotarinxia no século XV, pero a morte de Carlos o Temerario sen lexítimos herdeiros directos varóns, seis anos despois da declaración de independencia, puxo fin a esa ambición.
Reis de Borgoña
Co debilitamento dos reis carolinxios, varios nobres proclamáronse reis de Borgoña, ou reis sobre as terras do antigo reino de Borgoña, que formarían o Arelato.
Canoa (deporte)
miniatura|336x336px|Canoa en augas bravas. A canoa é un deporte ou actividade recreativa que implica vogar unha canoa cun só remo. Nalgunhas partes de Europa, a canoa como deporte refírese ao piragüismo e ao kayak ao mesmo tempo, cunha canoa denominada Canoa aberta. Algunhas persoas lles chaman "Canoas canadenses" mais Canadá non foi o único país que inventou "A Canoa".
Un modo antigo de transporte, a canoa moderna foi estabelecida no século XIX. En 1924, asociacións de canoa desde Austria, Alemaña, Dinamarca e Suecia fundaron a Internationalen Representation for Kanusport, precursora da Internacional Canoe Federation. A canoa pasou a ser parte dos Xogos Olímpicos no verán de 1936. A forma principal de deporte competitivo era canoa sprint. Entre outras están canoa polo, canoa en augas bravas, canoa maratón, ICF canoa maratón, e playboating. Unha forma de actividade recreativa de canoa é canoa cámping.
Existen diversas asociacions de canoa en América, Canadá, Reino Unido, Escocia, e Gales.
Tipos de canoas
miniatura|288x288px|Canoa cámping. Hai diferentes tipos de canoas:
Muxa
O topónimo galego Muxa pode referirse a:
10 Things I Hate About You (serie de televisión)
10 Things I Hate About You foi unha serie de televisión estadounidense emitida na cadea ABC Family que comezou o 7 de xullo de 2009 a emitirse. A serie foi creada por Carter Covington e está baseada na película homónima de 1999. Tras ser emitidos os dez primeiros capítulos, o 11 de setembro anunciouse que se estaban gravando dez episodios máis.
O 29 de abril de 2010, o creador e produtor executivo Carter Covington, anunciou en Twitter que a serie fora cancelada polas malas audiencias obtidas na segunda parte da primeira temporada. O derradeiro episodio foi emitido o 24 de maio de 2010.
Sinopse
A serie trata das irmás Stratford, que se mudan a California para iniciar unha nova vida co seu pai. Kat é unha feminista que respecta as regras; mentres que a súa irmá Bianca quere chegar a ser a rapaza máis popular da escola. O Dr. Walter é un pai sobreprotector con ámbalas fillas. Na escola, Kat coñece a que será súa mellor amiga Mandella, unha rapaza solitaria á que lle gusta facer graffitis. Tamén coñece a Patrick, un mozo problemático do que se namora aínda que non o dea recoñecido. Bianca coñece a Cameron, que se converte no seu mellor compañeiro, enamorándose este dela desde o primeiro momento. Tamén intenta ser a mellor amiga de Chastity, a moza máis popular e a filla do superintendente do colexio.
Maiha Ishimura
Maiha Ishimura (石村 舞波) (20 de novembro, 1992 en Chiba, Xapón) é unha cantante xaponesa de J-Pop. A súa carreira comezou en 2002 cando superou a audición de Hello! Project Kids, un grupo de pop formado por nenas abarcado dentro do Hello! Project. O 2 de outubro de 2005, Ishimura graduouse de Berryz Kobo e Hello! Project para centrarse nos seus estudos.
Ronrón
miniatura|dereita|Ronrón dun gato doméstico. miniatura|dereita|Gatos relaxados.
O ronrón é unha vocalización emitida por algúns félidos e vivérridos. Este son de baixa frecuencia é producido tanto na expiración como na inspiración e aparece dende os dous días de vida. O mecanismo que produce o ronrón aínda non está ben explicado, pero a teoría dominante é que o son é xerado pola contracción dos músculos da larinxe provocada por unha oscilación neural e que fai vibrar as cordas vocais. A posibilidade de que un félido ronrone ou non tamén é obxecto de debate, especialmente polos grandes felinos da subfamilia dos panterinos. O gato doméstico pode ronronar tanto de pracer como de sufrimento, de xeito que o significado desta vocalización de contacto é pouco evidente. Na natureza, o ronrón acotío se restrinxe ás relacións nai-crías. Algúns autores téñeno comparado co sorriso e o seu rol nas comunicacións con outros gatos ou cos humanos é esencial. Hai unha teoría que defende as capacidades curativas do ronrón; segundo algúns autores, as baixas frecuencias emitidas reforzan os ósos, músculos e tendóns e teñen efectos analxésicos. A terapia de ronróns explota o efecto calmante nos humanos.
MMDS
miniatura|Antena utilizada nos servizos MMDS. O Servizo de Distribución Multipunto Multicanal, coñecido polas siglas inglesas MMDS (Multichannel Multipoint Distribution Service), é unha tecnoloxía de telecomunicacións sen fíos que se pode utilizar nas redes de banda larga aínda que o habitual é empregalo como un sistema alternativo para a recepción de programas de televisión por cable. A recepción dos sinais enviados vía MMDS require unha antena especial de microondas e un decodificador conectado ao televisor.
Utilízase xeralmente en áreas rurais, onde instalar unha rede por cable non é viable economicamente, pero tamén se utiliza nas cidades. A banda de MMDS emprega frecuencias de microondas con rangos de 2 GHz a 3 GHz en gama dependendo de cada país, así nos Estados Unidos vai dos 2.5 a 2.686 GHz.
Desenvolvemento
A súa orixe está no Servizo de Distribución Multipunto (MDS), licenza que o regulador norteamericano de telecomunicacións, a Federal Communications Commission estableceu en 1974. O primeiro sistema comercial implantouno Marquee Television en 1975 en Washington, D.C.. A expansión da televisión por cable a comezos da década de 1980 levou a que os operadores de MDS solicitasen á FCC o establecemento dun novo servizo multicanal para poder competir con ela, o que se logrou en 1983 ao dar a FCC licenzas de MMDS, que orixinalmente podía ofrecer entre 30 e 40 canles pero coas novas tecnoloxías de procesado dixital de imaxe aumentou o número de canles ata as 200.
Tempada 2010-2011 da OK Liga
A 42ª edición da Liga española de hóckey a patíns, denominada OK Liga, iniciouse o día 2 de outubro do 2010 e finalizou o 28 de maio do 2011. Nesta edición, ao igual que na anterior, non se disputou play-off polo título, polo que o campión da liga regular será o campión da liga. Os equipos ascendidos de Primeira División foron o CP Voltregà (campión) e o C.E. Vendrell (subcampión). A novidade desta tempada respecto da anterior é a redución do número de equipos, polo que se pasou de 16 equipos a 14. Ao contrario que na edición anterior, nesta serán 3 os equipos de descendan a Primeira, fronte aos catro da pasada campaña. O campión desta edición da liga foi o Tecnol Reus Deportiu, que gañou o seu 5º título de liga.
O equipo máis goleador foi o Barcelona Sorli Discau con 117 goles, o menos goleador foi o C.H. Lloret con 54 goles. O equipo menos goleado foi o Barcelona Sorli Discau con 55 goles encaixados, mentres que o C.P. Tenerife foi o equipo máis goleado da competición con 108. Raúl Marín (Tecnol Reus Deportiu) foi o "pichichi" con 40 goles.
Ao finalizar a liga, os tres equipos descendidos foron o C.P. Tenerife, GEiEG e o C.H. Lloret.
O final do dominio blaugrana
Esta tempada da OK Liga supuxo a fin do dominio que o FC Barcelona tiña dende a tempada 1997-98 e que supuxo a consecución de 13 títulos consecutivos para o equipo culé (ata o inicio desta época o club barcelonés contaba con 10 títulos). O mal inicio da competición ligueira do FC Barcelona fixo que os culés se viran a 7 puntos da cabeza da liga comandada polo Coinasa Liceo e o Tecnol Reus Deportiu (33 puntos cada un polos 26 do Barcelona) no seu particular man a man polo título, malia este mal comezo, o Barcelona foi recortando a diferenza respecto dos dous primeiros, mostrando unha notable mellora, especialmente dende a consecución da Copa do Rei. Na xornada 24 o FC Barcelona aínda contaba con escasas opcións matemáticas de conquistar o seu 14º título de liga consecutivo, tódalas súas esperanzas pasaban por gañar en Reus ao Tecnol Reus Deportiu, porén tódalas súas opcións se desvaneceron co empate a 2 goles conseguido en Reus e que o situaba a 7 puntos do Tecnol Reus e a 4 do Coinasa Liceo cun partido menos a falta de dúas xornadas (6 puntos). Finalmente o título foi ás vitrinas do Reus Deportiu, que aproveitou o tropezo do Liceo en Barcelona (7-4) na última xornada e gañou o seu partido contra o Tenerife en Reus (4-1), enviando aos canarios a Primeira División, deste xeito, o Reus Deportiu conquistaba o quinto título ligueiro da súa historia 38 anos despois do último e poñendo fin ao dominio do FC Barcelona.
Revista de Galicia (1850)
Revista de Galicia, foi un periódico quincenal publicado en Santiago de Compostela entre 1850.
Historia e características
Apareceu o 1 de xuño de 1850. Dirixido por Manuel Vázquez de Parga. En defensa dos intereses materiais, morais e intelectuais de Galicia. Foron os seus redactores José María Gil, economía política e agricultura; José Pardo Bazán, xurisprudencia e lexislación; Germán Castro Arias, xeografía; Tomás Martínez Servida, química aplicada; Antonio de la Iglesia, instrución pública; e Manuel Vázquez de Parga, traballos históricos e literarios.
Demodex
Demodex é un xénero de pequenos ácaros parasitos que viven nos folículos pilosos ou glándulas sebáceas da pel de mamíferos, incluídos os humanos. Demodex é o único xénero da familia Demodicidae. Coñécense unhas 65 species de Demodex. Dúas destas especies viven no ser humano, que son: Demodex folliculorum e Demodex brevis, que se denominan ácaros das pestanas ou da cara. Distintas especies de animais son hóspedes de diferentes especies de Demodex; por exemplo, Demodex canis vive nos cans. A infestación por Demodex é común e xeralmente non causa síntomas, polo que se pode dicir que son normalmente inofensivos, pero ocasionalmente poden causar algunhas doenzas da pel. 'Demodex' deriva do grego 'dēmos', graxa, e 'dēx' verme da madeira.
D. folliculorum e D. brevis
As dúas especies de Demodex máis importantes medicamente son as que infestan aos humanos, que son D. folliculorum e D. brevis. D. folliculorum foi descrito en 1842 e del separouse formando unha especie propia D. brevis en 1963. D. folliculorum vive nos folículos pilosos, e D. brevis nas glándulas sebáceas conectadas cos folículos pilosos. Ambas as especies atópanse principalmente na cara, preto do nariz, nas pestanas e cellas, pero tamén noutras partes do corpo.
Os adultos miden só de 0,3 a 0,4 mm de longo e as larvas son menores. D. brevis é algo máis pequena que D. folliculorum. Ambos teñen un corpo semitransparente alongado que consta dunha porción inicial coa cabeza e o tórax e un abdome; no tórax hai catro pares de patas articuladas con ganchos. O corpo está cuberto con escamas, que lles axudan a ancorarse aos folículos. Ten pezas bucais con forma de alfinete para alimentarse de células da pel e aceites (sebo), que se acumulan nos folículos pilosos. Os ácaros poden abandonar os folículos pilosos e camiñar lentamente pola pel, a unha velocidade de só de 8 a 16 mm por hora, especialmente de noite, xa que procuran evitar a luz. Os ácaros transfírense dun hóspede a outro por contacto co pelo, cellas, pel da cara etc, e empeza a adquirirse pouco despois de nacer.
As femias de Demodex folliculorum son maiores e máis arredondadas que os machos. Tanto machos coma femias teñen unha abertura xenital, e a fertilización dos ovos é interna. O apareamento ten lugar na abertura dos folículos, e os ovos deposítanse dentro dos folículos ou das glándulas sebáceas. As larvas teñen seis patas e eclosionan tres ou catro días despois da posta, e desenvólvense en adultos nuns sete días. A duración total da súa vida é dalgunhas semanas.
As persoas xeralmente teñen maior cantidade de ácaros canta máis idade teñan: un estudo atopou que aproximadamente un terzo dos nenos e adultos xoves, a metade dos adultos, e dous terzos dos vellos teñen estes ácaros. As taxas baixas en nenos poden deberse a que producen menos sebo. Porén, estes estudos buscan visualmente con microscopio os ácaros e as cifras poden estar subestimadas. Recentemente, un estudo de 29 adultos (de 18 anos ou máis) en Carolina do Norte, EUA, atopou que o 70% dos de 18 anos tiñan os ácaros e que todos os adultos os tiñan. Este estudo utilizou métodos de detección do ADN de Demodex, máis sensibles que os métodos microscópicos tradicionais, e, xunto con varios estudos en cadáveres, suxiren que a infestación é moi alta, talvez do 100% en adultos, aínda que o pequeno tamaño da mostra e a súa área xeográfica limitada non permiten sacar conclusións definitivas.
Poden observarse os Demodex propios arrincando unha pestana ou cella e observándoa nun microscopio composto normal. Tamén poden recollerse cun coitelo sen gume como os coitelos para manteiga, raspando a pel da fronte para recoller sebo e observalo ao microscopio.
Demodicose
Na gran maioría dos casos os Demodex pasan desapercibidos, e non producen síntomas adversos, pero en certos casos (xeralmente relacionados con inmunosupresión, causada por estrés ou doenzas) as poboacións de ácaros poden incrementarse drasticamente, orixinando unha condición chamada demodicose, caracterizada por proído, inflamación e outros trastornos da pel. Tamén poden orixinar blefarite (inflamación das pálpebras). Hai evidencias dunha correlación entre a infestación por Demodex e a acne vulgaris, o que suxire que pode xogar un papel en promover a acne.
Malin Åkerman
Malin Maria Åkerman, nada en Estocolmo o 12 de maio de 1978, é unha actriz, modelo e cantante sueca-canadense.
Dygra Films
Dygra Films foi un estudio de animación por computadora e multimedia galego, activo entre 1987 e 2012. Dygra Films centraba os seus esforzos en dúas liñas de negocio: produtos de produción propia e servizos a clientes.
Traxectoria
Foi fundado na Coruña en 1987 como un estudio de deseño gráfico. Apostou pola creación dun estudio asociado á innovación tecnolóxica e creativa. En 1991 crearon os primeiros interactivos táctiles. Desenvolveron en 1995 as primeiras webs de Unión Fenosa e TVG, e en 1996 crearon un dos primeiros simuladores de xogo, Bicho. Crearon o prototipo “Santi” (percusor do Googlemaps), a primeira película 3D animada en Europa, O bosque animado (2001), o primeiro anuncio en Dixital 3D estereoscópico na historia da publicidade española, (Campaña Movistar 2008-2009) e a primeira película animada en Dixital 3D en España (Holy night! estreada no Nadal do 2010).
En xaneiro de 2012 anunciouse o peche da empresa tras diversos problemas como o non pagar en 7 meses a todos os seus traballadores e non recibir diñeiro por parte da Xunta de Galicia e as televisións.
La Chapelle-du-Lou
La Chapelle-du-Lou (en Chapel-al-Loc'h, en galó: La Chapèll-du-Lóc) é unha comuna francesa do departamento de Ille e Vilaine, na Bretaña.
Unión de Ligas Europeas de Baloncesto
A Unión de Ligas Europeas de Baloncesto ou ULEB, acrónimo do francés Union des Ligues Européennes de Basket, é unha organización europea fundada en 1991 co ánimo de contribuír a desenvolver o profesionalismo nas competicións nacionais masculinas de clubs de baloncesto mediante a cooperación dos actualmente dezaseis membros asociados. A vontade da ULEB é coordinar a súa misión coas respectivas federacións nacionais e internacionais (ás que fai responsable do baloncesto non profesional) naqueles aspectos que afecten ao profesionalismo, sobre todo no que a torneos se refire.
Historia
Aproveitando a disputa do Eurobasket, representantes da ACB (España), a Lega (Italia) e a LNB (Francia) reuníronse en Roma o 25 de xuño de 1991, fundaron a ULEB como grupo de presión contra a Federación Internacional de Baloncesto (FIBA) e nomearon presidente ao entón máximo dirixente da liga italiana, Gian Luigi Porelli.
A HEBA (Grecia) e a LCB (Portugal) integráronse en 1996, durante do mandato de Porelli. Xa baixo a tutela de Portela, que foi elixido presidente en París o 18 de marzo de 1998, fóronse incorporando o resto de actuais membros, que son: BLB (Bélxica), BBL (Inglaterra) e LNBA (Suíza), en decembro de 1999; BBL (Alemaña), FEB (Países Baixos) e PLK (Polonia), en outubro de 2001; Liga do Adriático (que representa aos clubs da antiga Iugoslavia), en febreiro de 2002; ÖBL (Austria), en outubro de 2002; LKL (Lituania), en xuño de 2003; ALK (República Checa), en xaneiro de 2004, e BSL (Israel), en xullo de 2005.
Actividades
A unión que actualmente preside Eduardo Portela, e cuxa sede está en Barcelona, organiza a nova Euroliga dende a tempada 2000-2001 e a Copa da ULEB dende a 2002-2003; ámbolos torneos están abertos a representantes de Ligas non asociadas á ULEB. Controlar as competicións de clubs do continente estaba na mente dos promotores españois e italianos desta organización, posto que xa deran algúns anos antes ese mesmo paso no ámbito dos seus respectivos países ao fundar a ACB e a Lega.
Xosé Manuel Reboredo Baños
Xose Manuel Reboredo Baños, nado en Cuntis en 1958, é un político galego.
Traxectoria
Iniciouse na política local da Estrada en 1991 na lista do PPdeG, encabezada por Elvira Fernández. Na súa vida política tivo responsabilidades de goberno, como as concellarías de Deportes, Cultura e, na última lexislatura, Urbanismo. Tamén foi secretario xeral do partido na Estrada durante varios anos. No 2007 tivo discrepancias co PP polo cal abandonou a formación e concorreu as eleccións coa marca Cidadáns de Galicia, coa cal logrou dous concelleiros. Posteriormente, en agosto de 2009, ambos deixaron o partido, incorporándose ao PPdG. En marzo de 2011 anunciou o seu abandono da política local.
En 2012 era o director do C.E.I.P de Figueroa, situado no Concello da Estrada.
Kompa
a Kompa é un xénero musical haitiano de raíces africanas e europeas. Foi adoptado e recoñecido como a música nacional de Haití, e é decote presentado en festivais haitianos e acontecementos; mundialmente, varios festivais anualmente presentan música de Kompa e outros aspectos de cultura haitiana. Ten certas similitudes co zouk das Antillas francesas e cántase xeralmente en crioulo.
Expoñentes
Os seus principais expoñentes son:
Ducado de Suárez
O Ducado de Suárez é un título nobiliario español, que vai acompañado da honra de Grandeza de España.
Historia
O título creouno o 25 de febreiro de 1981 o rei Xoán Carlos I co propósito de outorgarllo a Adolfo Suárez, que daquela acababa de dimitir como presidente do Goberno de España (posto que ocupara entre 1976 e 1981). A tradición de outorgar títulos nobiliarios aos expresidentes de goberno comezouna Xoán Carlos I con Carlos Arias Navarro, e seguiuna por Adolfo Suárez e Leopoldo Calvo-Sotelo Bustelo.
O primeiro herdeiro do título foi o fillo varón máis vello de Adolfo Suárez, Adolfo Suárez Illana. Pero unha modificación lexislativa impulsada polo goberno de José Luis Rodríguez Zapatero mudou a preeminencia dos homes en favor dun trato igualitario. A herdeira e definitiva posuidora do título pasou a ser, pois, Alejandra Romero Suárez, filla da primoxénita, María Amparo Suárez Illana, finada en 2004.
Acontecementos en Vitoria en 1976
miniatura|dereita|Monumento ás vítimas. Os acontecementos de Vitoria de 1976 refírense a un feitos ocorridos o 3 de marzo de 1976 na cidade alavesa de Vitoria, no País Vasco, durante a chamada etapa de Transición española. Neles produciuse o enfrontamento da policía armada, da cal o responsable máximo era o daquela ministro Manuel Fraga, con traballadores que realizaban unhas xornadas de folga e que se refuxiaron na igrexa de San Francisco de Agarrades no barrio de Zaramaga, co resultado da morte de 5 deles.