cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Operación Marea Negra
Produción
O 23 de xuño de 2021, anunciouse que Amazon Prime Video estaba a desenvolver, xunto a Ficción Produciones, varias canles da FORTA (entre elas a CRTVG) e a canle pública portuguesa RTP, unha serie de 4 capítulos sobre o primeiro narcosubmarino aparecido en Europa, titulada Operación Marea Negra. Daniel Calparsoro foi contratado como o director principal da serie, mentres que Oskar Santos e o portugués Joao Maia tamén dirixiron a serie. O guión foi escrito por Patxi Amezcua e Natxo López.
En xullo de 2021, anunciouse que Álex González protagonizaría a serie, á vez que se anunciaron outros actores para a mesma.
Lanzamento e mercadotecnia
O 21 de decembro de 2021, Amazon Prime Video sacou as primeiras imaxes da serie e estreouse dobrada en febreiro de 2022.
Enrique Amado Domínguez
Enrique Amado Domínguez, nado en Caldas de Reis e finado en Santiago de Compostela o 17 de agosto de 1917, foi un escritor e xornalista galego.
Traxectoria
Irmán de José Amado Domínguez. Colaborou en Fray Prudencio. Ingresou por oposición no corpo de Aduanas en 1900. Foi secretario do Ateneo de Madrid. Traduciu a José Maria Eça de Queirós e foi amante da famosa cupletista Consuelo Bello, Fornarina. Finou en Santiago de Compostela o 17 de agosto de 1917 e os seus restos foron trasladados ao cemiterio de Caldas de Reis en 1927.
Zeltia Montes
Zeltia Montes Muñoz, nada o 22 de marzo de 1979 en Madrid, é unha compositora musical galega especializada en bandas sonoras de filmes.
Traxectoria
De pai galego e nai madrileña, ingresou no conservatorio de Madrid e con 9 anos comezou a compoñer. En 2002 recibiu o título de profesora de piano e de solfexo, para posteriormente especializarse en música moderna. En 2005 trasladouse ao Berklee College of Music de Boston, onde estudou con John Bavicchi, Tom McGah ou Dennis Leclaire. En 2007 graduouse "cum laude" e especializouse en bandas sonoras, sendo escollida compositora da súa orquestra sinfónica contemporánea. En 2008 trasladouse aos Ánxeles e vive entre España e os Estados Unidos de América.
El Demócrata (Caldas de Reis)
El Demócrata foi un periódico editado en Caldas de Reis entre 1903 e 1904.
Zeltia Montes
Traxectoria
En 2008 compuxo a súa primeira banda sonora para o filme galego Pradolongo de Ignacio Vilar, pola que gañou o Premio Jerry Goldsmith e a Medalla de Ouro á Excelencia no Park City Film Music Festival. En 2010 compuxo a banda sonora de A tropa de trapo no país onde sempre brilla o sol, pola que gañou de novo o premio Jerry Goldsmith e a Medalla de Ouro á Excelencia no Park City Film Music Festival. En 2015 gañou o premio á mellor música orixinal para o filme A esmorga na 13ª edición dos Premios Mestre Mateo. En 2017 foi candidata ao Premio Goya á mellor canción orixinal polo documental Frágil equilibrio e en 2019 por Adiós foi candidata ao Premio Feroz á mellor música orixinal e á Medalla do CEC á mellor música.
Gañou o Goya 2022 a mellor música orixinal composta para a película El buen patrón, sendo a primeira muller en conseguir este premio.
El Demócrata (Caldas de Reis)
Historia e características
Subtitulado Semanario republicano, apareceu en 1903. Promovido por Adolfo Mosquera, estaba dirixido por Ramón Paz Villar. Foi continuado por La Democracia.
Óscar Rial Lago
Óscar Rial Lago, nado en Isorna (Rianxo) o 22 de agosto de 1980, é un político e técnico deportivo galego do PSdeG-PSOE.
Traxectoria
Graduado en INEF pola UDC. Foi xogador de diversos equipos de fútbol coma o CD Unión de Asados, o CD Boiro ou o CF Noia, ós que posteriormente adestraría. Foi técnico do servizo municipal de Deportes do concello de Rianxo e posteriormente traballador da piscina municipal, a cal dirixe dende 2014
Involucrado no tecido asociativo do municipio, en outubro de 2022 anunciouse que sería o candidato do PSdeG-PSOE á alcaldía de Rianxo nas eleccións municipais de 2023, sendo ratificado pola militancia en novembro dese ano. Nese mesmo mes fíxose público que o Patrón Maior da vila, Miguel Iglesias, formaría parte da súa candidatura como número 2. Finalmente logrou un notable avance, sumando máis de 500 votos e subindo a 5 concelleiros, quedándose a tan só 20 votos da vitoria, a cal foi para a marea Rianxo en Común. Desta forma, pasou a ser portavoz do grupo na oposición, xa que Rianxo en Común optou por gobernar en minoría.
Vida persoal
Está casado e ten 3 fillos.
Gerena
Gerena é un municipio de España na provincia de Sevilla, comunidade autónoma de Andalucía.
Platero y Tú
Platero y Tú foi un grupo vasco de rock and roll, formado a finais dos anos 80 e disolto en 2001. Ten influencias de grupos como Leño, AC/DC ou Status Quo, e de guitarristas como John Fogerty, de Creedence Clearwater Revival. O seu estilo afastábase do rock radical vasco que triunfaba no momento. As súas cancións falan de bares, drogas e amor. Debe o seu nome á obra de Juan Ramón Jiménez, Platero e mais eu.
Historia
Co diñeiro das primeiras actuacións gravaron nos estudos Arion de Pamplona a súa primeira maqueta en xullo de 1990. Tomaron o nome de Platero y Tú, que acabaría por ser o definitivo. A maqueta, Burrock'n roll, que editaron ese mesmo ano con moi poucas copias, agora é unha verdadeira peza de coleccionista.
En 1991 a produtora barcelonesa Welcome Records contacta con eles para gravaren o primeiro disco, Voy a acabar borracho, nos estudos Lin. Porén, a promoción non foi o bastante boa e apenas foron coñecidos fóra de Bilbao. Aínda así, valeulles para que os coñecese a multinacional DRO. Esta reeditou Burrock`n Roll en 1992 como o segundo álbum, no que reconfiguraron a lista de cancións e melloraron a produción.
Entre febreiro e marzo de 1992 gravaron o terceiro disco, Muy deficiente, con algúns dos temas clásicos dos seus concertos, como "El roce de tu cuerpo". Ademais contaron coa colaboración de Rosendo no tema "Sin solución". Con este disco fan unha xira que rolda o centenar de concertos.
O cuarto disco, Vamos tirando, gravado nos estudios Box e publicado en 1993, deulles proxección a nivel estatal. O disco ten unha versión de "R&R Batzokian", do grupo Hertzainak, e mais un tema en directo, "Mírame". Tamén se editou ese ano En directo a todo gas, un disco en vivo xunto coas bandas, Zer Bizio? e Sedientos.
En 1994 gravaron o quinto disco, Hay poco rock & roll, de novo con DRO nos estudos Box, coas colaboracións de Robe e Evaristo na canción "Juliette". Conseguiron o seu primeiro disco de ouro en España ao superar as 50.000 copias vendidas, e acabaría alcanzando o disco de platino. Neste álbum é claro o agravamento do son, talvez influenciados polas críticas que os acusaban de 'refinarse' no anterior traballo. Así, volveron ao son máis directo da súa primeira época.
Os anos 1995 e 1996 pásanos de xira e gravando o sexto álbum, A pelo, esta vez en vivo, co que conseguiron outro disco de ouro. Ademais, editouse un VHS con imaxes dos concertos.
No sétimo disco, 7, de 1997, notouse un cambio profundo nas cancións, máis maduras tanto na música como nas letras. Afastouse algo do rock dos inicios, o que foi criticado por algúns seguidores. Volve participar Robe no tema "Si miro a las nubes", e de novo conseguen o disco de ouro. 7 marca un punto de inflexión na historia do grupo e os seus compoñentes embárcanse noutros proxectos: Fito grava o seu primeiro disco con Fito & Fitipaldis e Uoho empeza a colaborar máis activamente con Extremoduro.
En 2000 gravan en "La casa de Iñaki" o oitavo e último disco, Correos, de novo coa colaboración de Robe en "Humo de mis pies". Volven obter disco de ouro e esta vez a promoción do disco chegou á televisión. Durante a xira publicouse o álbum Poesía básica baixo o nome de Extrechinato y Tú, proxecto que Fito e Uoho idearan xunto a Robe cinco anos antes, no que musicaron poemas de Manolo Chinato.
En agosto de 2001 dan un dos seus últimos concertos como Platero y Tú nas festas de Bilbao, con Marea de grupo convidado. O último concerto foi o sábado 27 de outubro de 2001 na sala La Riviera de Madrid, onde terminaron a xira '01. O ano seguinte, Fito confirmou nunha entrevista ante a prensa que abandonaba Platero y Tú, e como consecuencia, disolveuse a banda.
Dende entón, Fito continúa gravando como Fito & Fitipaldis. Uoho entra de xeito definitivo en Extremoduro, o que compaxina co seu labor como produtor doutros grupos. Mongol e Maguila forman La Gripe.
En 2007, Uoho embárcase nun novo proxecto, Inconscientes. Xunto a Robe, creou a discográfica Muxik. Durante a xira de promoción do disco interpretaron algúns temas de Platero y Tú. Ademais, contaron coa colaboración de Juantxu nalgúns deles.
Aljaraque
Ten unha área duns 33,82 km² e unha poboación de	21.474 habitantes (2020), o que daba unha densidade de poboación de 616,09 hab/km². Encóntrase situada a unha altitude de 35 m.
A Chave d'os Rayos
A Chave d'os Rayos foi un periódico publicado en Caldas de Reis en 1922.
Historia e características
Apareceu en xaneiro de 1922. No seu primeiro número anunciaba que "saldrá cando conveña" e proclamábase "defensor d’os intereses galegos e d’a xente honrada contra os pícaros". Dirixido por Laureano Salgado Rodríguez, entre os seus colaboradores figuraron Jaime Solá, Ramón Salgado Rodríguez, Antonio Palacios e José Palacios. El Ideal Gallego cualificouno como "defensor de los labradores gallegos y fustigador del caciquismo!". En abril anunciouse a publicación dun número extarordinario dedicado ás vodas de prata do cardeal José María Martín de Herrera.
José María Martínez Magdaleno
José María Martínez Magdaleno nado en Moaña, é un profesor e ex piloto de rallys galego.
Competiu durante décadas en diversos campionatos tanto a nivel nacional como autonómico, en probas de asfalto, terra e montaña. En 1998 proclamouse campión de España de Montaña no grupo N.
Traxectoria
miniatura|[[BMW 535 de José Luis Suárez e Martínez Magdaleno na Subida Cidade de Pontevedra de 2018]] Estudou Maxisterio en Ourense e afincouse no Carballiño, onde foi mestre e director do Colexio Vila do Arenteiro.
En 1977 disputou a súa primeira proba automobilística, a Subida a Laza. Dende entón disputou numerosas probas en distintas modalidades. En 1988, cun Lancia Delta HF 4WD saíu gañador do I Rally de Terra do Carballiño, unha das probas do Campionato de Galicia de Rallys de Terra, e ao ano seguinte gañou o Rally de Terra Concello de Barbadás. O Lancia Delta quedou calcinado no 2º Rally de Narón, despois de que envorcase cando ía segundo e que comezase a arder tras ser posto de novo sobre as rodas. Correu tamén durante anos o Campionato de Galicia de Rally, logrando algúns podios como o segundo posto no 25º Rally do Lacón ou o terceiro no 1º Rally do Albariño, en ambos casos cun Lancia Delta Integrale.
Ademais competiu asiduamente no Campionato de Galicia de Montaña dende a súa primeira edición, en 1984. En 1995, correndo cun Renault Clio Williams, proclamouse campión do grupo N tanto no galego de montaña, como no Campionato Astur Galaico de Montaña, despois de lograr varias vitorias, como as conseguidas na Subida a Silleda ou na Subida a Almofrei. En 1996 cun Ford Escort Cosworth volveu gañar dentro do grupo N o campionato astur galaico, mentres que quedou subcampión no campionato galego. En 1997 revalidou de novo o título astur galaico do grupo N e rematou tamén campión de dito grupo no campionato galego de montaña, onde ademais acabou segundo na xeral absoluta, só por detrás do Peugeot 306 de Manuel Senra. Na tempada 1998 disputou o Campionato de España de Montaña, rematando o ano como campión do grupo N.
Correu tamén probas do Campionato de España de Rallys e da Copa de España de Rally e nos últimos anos compite como copiloto de José Luis Suárez en probas de montaña.
Presidiu a Escudería Pontevedra e encargouse da organización de varias edicións da Subida a Almofrei.
Carmen Figueira Ares
María del Carmen Figueira Ares, nada en Isorna (Rianxo) o 3 de xuño de 1964, é unha política galega do PSdeG-PSOE.
Traxectoria
Licenciada en Filosofía pola Universidade de Santiago de Compostela. Membro activo do tecido asociativo da súa parroquia, nas eleccións municipais de 1999 formou parte, como independente, da candidatura do PSdeG-PSOE en Rianxo que encabezaba o alcalde Pedro Piñeiro, a cal revalidou a súa vitoria con maioría absoluta e foi elixida concelleira, asumindo unha delegación especial para a parroquia de Isorna. Nas eleccións municipais de 2003 volveu formar parte da candidatura socialista que volveu revalida-la maioría absoluta e foi reelixida concelleira, asumindo nesta ocasión a área de Servizos Sociais. En xuño de 2004 afiliouse ao PSdeG. Volveu formar parte da candidatura socialista nas eleccións municipais de 2007, revalidando a maioría absoluta e sendo reelixida concelleira, encargándose das áreas de Economía, Facenda, Educación e Cultura.
Ante a retirada do alcalde Pedro Piñeiro de cara ás eleccións municipais de 2011, decidiu postularse, xunto con Carlos Gey Hermo, para encabeza-la candidatura socialista en ditos comicios. Desta forma, ambos concorreron a unhas primarias en xaneiro de 2011 que gañou Gey. En ditas eleccións, os socialistas perderon a alcaldía en favor do BNG pero seguiron formando parte do goberno coaligados con eles. De cara ás eleccións municipais de 2015 Gey decidiu recuperala como número 2 da candidatura, porén, este faleceu repentinamente en febreiro de 2015. Ante esta situación, en marzo dese ano procedeuse á renovación dos órganos de dirección local do partido, postulándose novamente para capitanealo PSdeG en Rianxo e logrando nesta ocasión a vitoria nas primarias ante o xuíz Eloy Rodríguez Frieiro.
Desta forma, encabezou a candidatura socialista en maio de 2015. Se ben non conseguiu recupera-la alcaldía, logrou escalar posicións na súa parroquia natal, Isorna, onde dobrou o apoio, e Leiro, conseguindo a vitoria en ambas e amortecendo o forte descenso que viña sufrindo o partido en anteriores convocatorias. Se ben nun principio negociou un pacto de goberno co BNG (6 concelleiros máis 4 socialistas), chegando a apoia-la investidura do nacionalista Adolfo Muíños, finalmente rompéronse as negociacións, pasando a goberna-los nacionalistas en minoría. Volveu encabeza-la candidatura socialista nas eleccións municipais de 2019 mantendo socialistas e nacionalistas a súa representación, se ben os primeiros perderon votos, manténdose en cabeza tan só na parroquia de Isorna. Nesta ocasión BNG e PSdeG alcanzaron un goberno de coalición, pasando Figueira a asumi-la primeira tenencia de alcaldía e as áreas de Urbanismo, Desenvolvemento Local, Comercio e Emprego.
Dende a asunción do liderado dos socialistas rianxeiros en 2015 formou parte dos Comités Nacional e Provincial coruñés do PSdeG. En marzo de 2022 renovou o liderado orgánico local, así como membro dos devanditos comités tralos Congresos levados a cabo nos anteriores meses. Tras manifesta-lo seu desexo de non volver encabeza-la candidatura socialista nas eleccións municipais de 2023, en outubro de 2022 anunciouse que Óscar Rial Lago sería proposto como novo cabeza de cartel dos socialistas rianxeiros, permanecendo Figueira á fronte do liderado orgánico do partido e das súas responsabilidades no concello ata o remate da lexislatura.
Vida persoal
Está casada e ten 2 fillos.
Ecyrus dasycerus
Ecyrus dasycerus é unha especie de escaravello da familia dos cerambícidos de ata 7 mm de longo. Foi descrito por Say en 1827.
Heilipus apiatus
Heilipus apiatus é unha especie de escaravello da familia Curculionidae (os gurgullos) de 14-16 mm de longo. Encóntrase en América do Norte.
Rizartrose
A rizartrose, tamén coñecida como artrose do polgar, é un tipo de artrose que afecta á articulación trapecio-metacarpiana. Esta articulación une o primeiro metacarpiano do dedo polgar co óso trapecio do carpo. A rizartrose prodúcese cando a cartilaxe articular, que conecta estas dúas estruturas, desgástase, a miúdo provocando dor, rixidez e limitación do movemento. Está estreitamente relacionada coa obesidade e adoita desenvolverse en idades avanzadas, sendo moito máis frecuente en mulleres que en homes. Ademais, é o segundo tipo de artrose máis común na man despois da artrose das articulacións interfalánxicas. O seu síntoma máis común é a dor na base do polgar que aumenta coa realización de movementos, especialmente se estes implican o uso de forza, como o movemento de pinza. O seu tratamento máis común consiste na combinación de fisioterapia, a colocación de férulas e a inxección de corticoides; sendo a cirurxía o último recurso en doentes nos que a sintomatoloxía non mellora co tratamento conservador.
Historia
Nos primeiros anos do século XVIII, Josias Weitbrecht, médico e profesor de anatomía e fisiología da Academia de Ciencia de San Petersburgo, estudou as articulacións e ligamentos de máis de cen cadáveres. O seu traballo veríase resumido nunha monografía, publicada en 1742, na que fai unha especial mención á articulación trapecio-metacarpiana, describíndoa como unha «articulación-interruptor», e mencionando a súa maior propensión a sufrir cambios dexenerativos.
A primeira publicación científica que abordou directamente este aspecto dexenerativo propio da articulación data de 1936, por parte do radiológo Paul Robert, que exercía no Établissement Thermal d’Aix-lles-Bains. Esta obra sería máis tarde traducida ao inglés como «Radiography of the Trapeziometacarpal Joint — Degenerative Changes of This Joint». Aínda que na publicación de tres páxinas non había imaxes radiográficas mostrando rizartrosis, Robert fixo unha descrición en detalle da anatomía do óso trapecio, mencionando a súa concavidade no plano axial e a súa convexidade no plano saxital. Ademais, Robert explicaba como debía colocarse a man —en pronación forzada— para a realización dunha radiografía da articulación. Respecto dos cambios dexenerativos, Robert falou da presenza de esclerose subcondral, formación de osteofitos e degradación da articulación cun posible aumento progresivo da cavidade do óso trapecio. Tamén lamentou o feito de que dificilmente se realizaba un diagnóstico precoz nos casos de rizartrose, mencionando a eficacia dun posible tratamento nas primeiras etapas dexenerativas da enfermidade baseado, por aquel entón, no uso de termoterapia local e radioterapia.
O primeiro estudo que suxeriu a intervención cirúrxica data de 1949. Nel descríbese a realización dunha escisión do trapecio, técnica que se coñece como «trapeciectomía simple» e que aínda se utiliza hoxe en día.
Durante a segunda metade do século XX desenvolvéronse outras técnicas cirúrxicas, como a incorporación de implantes de silicona, a artroplastia de interposición de tendóns ou a osteotomía do primeiro metacarpiano. Como tratamento non cirúrxico, xeralmente utilízanse férulas, fármacos antiinflamatorios, inxeccións de corticoesteroides e exercicios de fortalecemento do polgar, aos que se segue recorrendo a día de hoxe.
Epidemioloxía
A prevalencia de artrite na man é elevada. Sen ter en conta a articulación afectada, esta é do 44,2% en mulleres e 37,7% en homes.
Respecto da rizartrose, esta afecta ao 7% dos homes e ao 15% das mulleres, independentemente da idade. A súa incidencia aumenta coa idade: en maiores de 40 anos ascende a un 21%, e na poboación maior de 80 anos acada o 91%. Sendo tamén máis común nas mulleres ca nos homes nunha proporción de 6:1, especialmente trala menopausa. A maior incidencia en mulleres foi atribuída a unha maior laxitude da articulación trapecio-metacarpiana.
A artrose da trapecio-metacarpiana é o segundo tipo de artrose da man máis frecuente trala artrose das articulacións interfalánxicas.
Signos e síntomas
Un dos síntomas máis comúns é a dor. Con todo, aínda que a incidencia é significativamente alta, estímase que unicamente un 28% dos doentes con diagnóstico de rizartrose por radiografía sofre dor na base do polgar. Esta dor adoita exacerbarse na realización de accións de pinza ou belisco. A zona da base do polgar pode atoparse nun estado de hipersensibilidade á palpación. Ademais os doentes poden manifestar debilidade na realización dos movementos descritos anteriormente e na oposición do polgar.
En fases máis avanzadas, a base do primeiro metacarpiano pode verse máis pronunciada, en ocasións unida a inestabilidade e crepitación no movemento da articulación.
Factores de risco
Viuse que aquelas persoas con profesións que impliquen a realización diaria de movementos repetitivos coa articulación trapeciometacarpiana son máis propensas a padece-la enfermidade. Un exemplo disto foi descrito nun estudo que concluíu que os traballadores que teñen que realizar tarefas de repasado desenvolven rizartrosis máis precozmente. A realización de traballos que impliquen maior destreza na man é, así mesmo, un factor de risco para o desenvolvemento de rizartrose. Describiuse unha maior incidencia de rizartrose en traballadores téxtiles, mecanógrafos, xastres ou modistas.
Tamén existen factores anatómicos que poden causar unha maior propensión. A articulación trapeciometacarpiana dos homes é máis congruente que a das mulleres, pola forma específica que posúen senllas superficies do óso trapecio e a diferenza en tamaño entre sexos. A consecuencia disto, a presión no contacto na articulación é maior nas mulleres que nos homes en condicións similares de uso da articulación. Por iso, na realización de actividades que leven o uso do movemento de pinza ou belisco, a articulación trapeciometacarpiana das mulleres pode experimentar un maior nivel de tensión que a dos homes.
Diagnóstico
Na avaliación clínica da dor do doente débense ter en conta a localización, a duración, o inicio, a frecuencia e a intensidade da dor, así como factores que poidan incrementar ou diminuíla. Na rizartrose os doentes quéixanse a miúdo de que os síntomas empeoran cando realizan a posición de pinza ou belisco da man. Ademais, hai que ter en conta a relevancia da profesión do paciente, e se a realización desta se ve limitada pola dor.
Avaliación física
Na avaliación, os doentes mostran sensibilidade na palpación da articulación trapeciometacarpiana pero non en articulacións similares adxacentes, como o compartimento dorsal extensor, a articulación radiocarpiana, o óso escafoides e a articulación escafo-trapecio-trapezoide. A protrusión da articulación faise máis evidente en fases máis avanzadas da enfermidade, podendo desenvolver inestabilidade e crepitación. O grao de inestabilidade en extensión da articulación tamén pode ser indicativo de rizartrose, se este é maior que no lado contralateral.
Algunhas técnicas de provocación poden pór de manifesto os síntomas:
A dor tamén pode provocarse a través da palpación directa da articulación trapeciometacarpiana. Dos test descritos, o test da panca ofrece a maior fiabilidade para avalia-la dor da rizartrose.
Avaliación radiolóxica
alt=|miniatura|Imaxe radiográfica antero-posterior mostrando signos de rizartrose severa con subluxación da articulación nunha doente de 87 anos. Dentro das probas radiolóxicas, a que ofrece maior fiabilidade para o diagnóstico de rizartrose é a radiografía. As proxeccións estándar inclúen a postero-anterior, lateral e oblícua. Con todo, aínda que estas proxeccións permiten diagnosticar rizartrose de forma fiable, ningunha delas permite avalia-la evolución dos cambios artrósicos na articulación. A posición de Gedda, realizada mediante unha rotación externa do pulso e a colocación da man en posición oblícua respecto da placa radiográfica, permite unha maior fiabilidade á hora de avalia-la situación do espazo intraarticular, pero a dificultade á hora de coloca-la man do doente nesta posición fai que non se trate dun método estandarizado.
Tratamento
O tratamento da rizartrose evolucionou considerablemente nas últimas décadas, especialmente en canto a técnicas cirúrxicas. En xeral, o tratamento ten como obxectivo reduci-la dor, recupera-la estabilidade da articulación e proporcionar mobilidade, así como gañar forza nas estruturas periféricas á mesma.
Tratamento conservador
Xeralmente prefírense métodos de tratamento conservadores nos estadios iniciais da enfermidade. Entre estes destacan antiinflamatorios non esreoideos, exercicios de fisioterapia, colocación de férulas e inxeccións de corticoesteroides e ácido hialurónico.
Os exercicios de fisioterapia poden ofrecer resultados positivos á hora de mellora-los niveis de dor e a función dos pacientes con rizartrose.
As inxeccións de corticoesteroides administradas de forma repetida poden debilita-la cápsula articular e complicar futuros procesos cirúrxicos. Por iso, a miúdo indícase o seu uso unicamente en procesos inflamatorios agudos.
Charge
miniatura|Cargo de [[Honoré Daumier, "Gargantua", litografía, 1831. Por mor desta caricatura, do rei de Francia como Gargantua, Daumier foi encarcerado durante seis meses en Ste Pelagic en 1832.]] A charge é un tipo de debuxo caricaturaresco cuxa finalidade é satirizar un feito determinado, como unha idea, un suceso, situación ou persoa, que implica principalmente casos públicos. Como crítica político-social, a charge é un medio polo cal o debuxante expresa graficamente a súa visión de feitos salientables da vida cotiá da sociedade. a través do humor e da sátira.
A palabra é de orixe francesa e significa carga, é dicir, esaxera os trazos de carácter de alguén ou algo para facelo burlesco.
A charge pode ter un maior alcance que os editoriais, por exemplo, polo que os debuxos animados, como debuxos críticos, poden ser temidos polas persoas con poder. Por este motivo, cando a censura se establece nun país, a caricatura pode ser o primeiro obxectivo dos censores.
O discurso irónico
Os debuxos animados recorren a diversas estratexias discursivas para producir os efectos cómicos e reflexivos que propoñen. Na maioría dos casos, só se empregan algunhas técnicas na mesma produción, pero certos elementos son frecuentes ou mesmo esenciais.
Linguaxe visual
miniatura|Caricatura de Edmund S. Valtman ([[1914|1914-2005), satirizando o estilo oratorio de Fidel Castro.]] O elemento visual de humor gráfico é unha característica presente en calquera charge. As codificacións visuais proporcionan unha maior comprensión das críticas que pretende transmitir o debuxante. Por suposto, a maioría das veces, as imaxes combínanse coa linguaxe verbal para enriquecer o elaborado discurso.
A esaxeración
A maioría dos debuxos animados tratan sobre o tema da esaxeración. Esaxerando, o debuxante consegue salientar o que pretende dicir destacando aspectos rechamantes do que a obra pretende retratar. Son distorsións que afastan o deseño da realidade, pero que o achegan á verdade. Ao mesmo tempo, as esaxeracións son as encargadas de potenciar o carácter cómico dos debuxos animados e de facer rir aos lectores.
A xente rí do ridículo humano, das cousas que se afastan da normalidade das accións humanas, da vida cotiá. As viñetas buscan expor a personaxes públicos a situacións ridículas ou mostrar, dun xeito pouco convencional, temas normalmente tratados con maior seriedade.
Ruptura discursiva
Un final inesperado é un factor que adoita usarse nos debuxos animados para provocar o efecto cómico. É unha ruptura do discurso construído. A risa asóciase a esta repentina ruptura de lóxica que sorprende ao lector. A sorpresa é un factor esencial neste caso, e a virtude dun bo debuxante é saber ocultala sutilmente ao lector para revelala só no momento oportuno.
Polifonía
Vemos en varias viñetas diferentes enunciadores, cuxos discursos dialogan para producir o significado que o autor pretende transmitir aos lectores. Esta polifonía pódese aplicar de diferentes xeitos: dous personaxes; un personaxe e un texto explicativo que contextualiza a situación etc.
Genista ancistrocarpa
Genista ancistrocarpa é unha especie de planta con flor pertencente á familia das leguminosas.
Charge
Intertemporalidade
Un debuxo de Charge non adoita explicarse por si mesmo. O discurso artístico -como todos os discursos- está asociado a outros discursos, unha rede de acontecementos que o contextualizan cunha determinada situación da sociedade. Moitas viñetas dialogan con noticias e editoriais do xornal no que foron publicadas. Esta interdisciplinariedade é empregada polo debuxante, xeralmente de forma implícita, que esixe que o lector teña coñecementos previos dos discursos actuais para poder comprender a viñeta.
Genista ancistrocarpa
A autoridade científica da especie é Spach, sendo publicada en Annales des Sciences Naturelles; Botanique, sér. 3 3: 105. 1845.
Charge
Intertemporalidade
No século XIX, Thomas Nast iniciou unha campaña de "Charge" contra William Tweed e o Tammany Hall. Tweed, acusado de corrupción, fuxiu foi apresado en Vigo grazas ás caricaturas de Nast.
Euphorbia uliginosa
Euphorbia uliginosa é unha especie de planta fanerógama da familia das euforbiáceas da península Ibérica.
Distribución e hábitat
Atópase en matogueiras e lugares temporalmente asulagados ou moi húmidos, mais relativamente cálidos; a unha altitude de 100-400 metros no oeste da península Ibérica.
Taxonomía
Euphorbia uliginosa foi descrita por Welw. ex Boiss. e publicado en Prodromus Systematis Naturalis Regni Vegetabilis 15(2): 127. 1862. Véxase: Euphorbia
uliginosa: epíteto latino que quere dicir "nos pantanos".
Enrique Chaneton
Enrique J. Chaneton, falecido en 2019, foi un ecoloxista arxentino.
Traxectoria
Terminou a súa licenciatura en Ciencias Biolóxicas en 1986, estudou na Universidade de Buenos Aires e completou unha mestría en 1995, traballando con Rolando León. Logo trasladouse á Universidade de Londres e fixo un doutoramento con John Lawton, onde se graduou en 1998. A súa investigación centrouse na estrutura e dinámica das comunidades vexetais nas pampas ou pasteiros da Arxentina. Dentro deste sistema, estudou a perturbación biolóxica e, especificamente, a invasión biolóxica. Traballou como editor asociado da revista Biological Invasions. Foi un pioneiro no uso de experimentos de campo, nun momento en que o estudo observacional era máis común. Chaneton tamén realizou algunhas investigacións nas estepas arxentinas e nos bosques patagónicos. Impartiu cursos de posgrao na Universidade de Buenos Aires, na Facultade de Agronomía, onde foi profesor asociado. Tamén presidiu o programa de posgrao da Facultade de Agronomía no momento da súa morte á idade de 56 anos.
Hydrocharis morsus-ranae
Hydrocharis morsus-ranae é unha especie de planta de flor que pertence ao xénero Hydrocharis, da familia Hydrocharitaceae. A especie é orixinaria de Europa e partes de Asia, mais foi introducida no Canadá na década de 1930 e converteuse nunha especie invasora no leste do Canadá e o nordeste dos Estados Unidos, particularmente arredor dos Grandes Lagos.
Carmesí
O carmesí, é unha cor que corresponde especificamente á coloración do po que resultaba de triturar os corpos secos das femias do insecto chamado quermes (Kermes vermilio), que se recollían principalmente dos arbustos Quercus coccifera, e que se comercializaba nos países mediterráneos como pigmento para tinguir teas.
Tamén se chamaron "carmesí" ás cores subministrados pola tintura do quermes —que se asemella ao "carmín" das pinturas artísticas que hoxe en día se comercializan baixo esa denominación de cor— e os panos de seda ou de la tinguidos de cor escarlata nos que, polo xeral, se empregaba como mordente alume, e se tinguían con carmesí. Máis amplamente, por carmesí pode entenderse a cor escarlata ou calquera tea tinguida de vermello vivo.
<div class="color_swatch" style="background: #F9F9F9; border: solid 1px #AAA; float: right; margin: 0 1em 1em 0; font-size: 90%; text-align: center; width: 10em;"> <div style="background: #AE0E36; border-bottom: solid 1px #AAA; color: #000000; height: 7em;" title="#AE0E36"> Carmesí (Pantone) <div class="color_swatch" style="background: #F9F9F9; border: solid 1px #AAA; float: right; margin: 0 1em 1em 0; font-size: 90%; text-align: center; width: 10em;"> <div style="background: #E51A4C; border-bottom: solid 1px #AAA; color: #000000; height: 7em;" title="#E51A4C"> Carmesí (específico)
Etimoloxía
O vocábulo "carmesí" aparece na lingua castelá a mediados do século XV, aínda que foi precedido por clemesín, utilizado durante o século XIV. Deriva do latín medieval cremesinus, por vía do árabe hispánico qarmazí, "da cor do quermes". E do castelá pasou ao galego
Cor web
As cores web establecidos por protocolos informáticos para o seu uso en páxinas web inclúen os carmesí (Crimson) que se mostran abaixo. En programación á posíbel invocalo polo seu nome, ademais de polo su valor hexadecimal. Véxase Triplete hexadecimal.
Vexiloloxía española
A carmesí é considerada a cor vexilolóxico tradicional de Castela (España). Os pendóns de moitas vilas e pobos casteláns defínense, actual e tradicionalmente, por esa cor. Porén, a confusión acerca da cor precisa deste "carmesí" deu lugar a variantes.
Cómpre recordar que "carmesí" non é só unha denominación de cor, senón que tamén designa aos tecidos de seda ou de la tinguidos desa cor ou de escarlata e, por extensión, a calquera pano tinguido de vermello vivo.
Nos séculos XVIII e XIX xulgouse que a chamada carmesí representaba a púrpura heráldica, levando a considerar o pendón castelán portado polos comuneiros como púrpureo, aínda sen ter probas diso. Posteriormente varios especialistas xustificaron o erro na decoloración de moitas bandeiras e estandartes de tafetá carmesí que, co paso dos anos, toman un ton violáceo ou purpúreo.
Na actualidade, numerosos territorios e localidades de España definen a cor das súas bandeiras como "carmesí", algúns simplemente de forma nominal e outros precisando a súa coloración de maneira exacta mediante especificacións técnicas, dando lugar a variacións. O máis habitual son as construcións coas armas do organismo ou municipio sobre un pano carmesí, como é costume cos reposteiros.
Vermello Cartagena
<div class="color_swatch" style="background: #F9F9F9; border: solid 1px #AAA; float: left; margin: 1em 2em 1em 0; font-size: 90%; text-align: center; width: 10em;"> <div style="background: #862633; border-bottom: solid 1px #AAA; color: #000000; height: 7em;" title="#862633"> Pantone 202 C
Na rexión española de Murcia, a carmesí vexilolóxica denomínase vermello Cartagena; recibe ese nome debido a que é a cor da bandeira do municipio de Cartagena.
Trátase dun vermello purpúreo escuro.
Municipios españois
Municipios cuxas bandeiras se inscriben nun único campo carmesí:
Galería
<Gallery mode="packed"> Carmine.JPG|O pigmento carmín ou quermes é o referente da cor carmesí - Parthenocissus quinquefolia 01 -.jpg|Follaxe de Parthenocissus quinquefolia Tableau curtain central opening system - Grand théâtre d'Angers.JPG|Telón do gran teatro de Angers Louise d'Orléans, reine des Belges.jpg|Raíña María Luísa de Bélxica Bandera Arequipa.jpg|Bandeira de Arequipa Roof Japan.jpg|Tellado xaponés </Gallery>
Christine (filme de 1983)
Christine (titulado en pantalla como John Carpenter's Christine) é un filme estadounidense de terror de 1983 dirixido por John Carpenter e protagonizado por Keith Gordon, John Stockwell, Alexandra Paul, Robert Prosky e Harry Dean Stanton.
Estreouse en galego o 26 de agosto de 1996 na TVG.
Plásticos estándar
miniatura|450x450px|Demanda de resinas plásticas en Europa durante [[2017 como porcentaxe da demanda total de plásticos. ]] Os plásticos ou polímeros estándar, plásticos de mercadorías ou polímeros de produtos básicos (en inglés commodity plastics ou commodity polymers) son plásticos producidos en grandes cantidades para aplicacións nas que non se necesitan propiedades excepcionais dos materiais (como empaquetado, envases de alimentos ou xerais, produtos domésticos, etc.). En contraste cos plásticos de enxeñería (para aplicacións técnicas) e cos plásticos de alto rendemento (para aplicacións especiais), os plásticos básicos tenden a ser termoplásticos baratos de producir e presentan propiedades mecánicas relativamente débiles.
Exemplos
A nivel mundial, os termoplásticos máis utilizados son o polipropileno e o polietileno.
Usos
Os produtos fabricados con plásticos inclúen todo tipo de empaquetado, bolsas, vasos e pratos desbotables, cintas fotográficas e magnéticas, roupa, bandexas sanitarias, etc..
Notas
<div class="reflist" style="-moz-column-count: 3; -webkit-column-count: 3; column-count: 3; list-style-type: decimal;"> <references group="" responsive="0">
Maryna Viazovska
Maryna Sergiivna Viazovska (en Марина Сергіївна В'язовська), nada en Kíiv o 2 de decembro de 1984, é unha matemática ucraína coñecida polo seu traballo sobre o empaquetado de esferas. É profesora titular de teoría de números na Cátedra do Instituto de Matemáticas da École Polytechnique Fédérale de Lausana (Suíza). Foi galardoada coa medalla Fields en 2022.
Henry Bergh
Henry Bergh, nado en Nova York o 29 de agosto de 1813 e finado ibídem o 12 de marzo de 1888, foi un empresario e filántropo estadounidense que destacou na loita contra os tratos crueis, ás veces impostos aos animais.
Maryna Viazovska
Traxectoria
Como estudante da Universidade de Kíiv, Viazovska participou no Concurso Internacional de Matemáticas para estudantes universitarios en 2002, 2003, 2004 e 2005, e foi unha das primeiras gañadoras en 2002 e 2005.
Carreira académica
Viazovska obtivo o primeiro posgrao científico Candidate of Sciences do Instituto de Matemáticas da Academia Nacional de Ciencias de Ucraína en 2010, e un doutoramento (Dr. rer. nat.) na Universidade de Bonn en 2013. A súa tese de doutoramento refírese á teoría analítica de números e foi supervisada por Don Zagier e Werner Müller. Foi investigadora posdoutoral na Escola de Matemáticas de Berlín e na Universidade Humboldt de Berlín.
Henry Bergh
Traxectoria
esquerda|miniatura|Mr. Bergh to the rescue, caricatura de [[charge, feita por Thomas Nast e publicada no Harper's Weekly o 19 de agosto de 1871. Representa un gorila que se queixa de que Charles Darwin afirmou ser o seu descendente, o que provocou que Henry Bergh, fundador da ASPCA, acuse a Darwin de maltrato animal.]]
Maryna Viazovska
Carreira académica
En 2016 resolveu o problema de empaquetamento da esfera na dimensión 8 e, en colaboración con outros, dentro da dimensión 24. Anteriormente, o problema só se resolvera para tres ou menos dimensións, e a proba da versión tridimensional (a conxectura de Kepler) implicaba longos cálculos informáticos. Pola contra, a proba de Viazovska para 8 e 24 dimensións é "sorprendentemente sinxela".
Henry Bergh
Formación
Fllo dun destacado construtor naval, asistiu á Universidade de Columbia e traballou co seu pai na industria do transporte marítimo.
Maryna Viazovska
Carreira académica
Así como polo seu traballo sobre o empaquetado de esferas, Viazovska tamén é coñecida polas súas investigacións sobre deseños esféricos con Bondarenko e Radchenko. Con eles demostrou a conxectura de Korevaar e Meyers sobre a existencia de pequenos deseños en dimensións arbitrarias. Este resultado foi unha das contribucións polas que o seu coautor Andriy Bondarenko gañou o Premio Vasil A. Popov de teoría da aproximación en 2013.
Henry Bergh
Carreira
En 1863 foi nomeado para un posto diplomático na corte rusa do tsar Alexandre II. Nese momento, comezou o seu traballo para esclarecer a inhumanidade do home no trato cos animais.
Maryna Viazovska
Carreira académica
Gañou a Medalla Fields no ano 2022, outorgada pola International Mathematical Union, polo seu traballo sobre o empaquetamento de esferas na dimensión 8 e por outras contribucións aos problemas de interpolación na análise de Fourier. É a segunda muller despois de Maryam Mirzakhani, que gaña esta medalla.
Youthsat
YouthSat é un satélite artificial colaboración entre o ISRO e a Univesidade M. V. Lomonosov lanzado o 20 de abril de 2011 a bordo dun foguete PSLV desde o Centro Espacial Satish Dhawan.
Henry Bergh
Carreira
Animado polo éxito da súa "Declaración dos Dereitos dos Animais", Bergh propuxo á Lexislatura do Estado de Nova York recoñecer á Sociedade Americana para a Prevención da Crueldade contra os Animais (ASPCA) que tivo lugar o 10 de abril de 1866. Nove días despois, aprobouse unha lei contra a crueldade e a ASPCA recibiu o poder policial para aplicala.
Hycleus
Hycleus é un xénero de escaravello da familia dos meloidos que viven en África e Asia. O xénero contén unhas 400 especies, que historicamente se confundiron co xénero Mylabris.
Henry Bergh
Últimos anos
Até 1888, ano da morte de Bergh, a idea de que os animais debían ser protexidos da crueldade tocara as conciencias estadounidenses. En todo o país xurdiron sociedades cos mesmos obxectivos, seguindo o exemplo de Nova York, como en Buffalo, Boston e San Francisco. Durante os próximos anos, 37 estados da unión promulgaran leis contra a crueldade.
Hycleus
Ecoloxía
Os adultos aliméntanse principalmente de flores dunha ampla variedade de familias de plantas. O primeiro ínstar ou estadio larvario é unha forma triungulina activa que é un predador de insectos brandos como os áfidos. Aínda que os individuos novos adoitan ser beneficiosos para as colleitas ao suprimiren outros insectos comedores de plantas, os adultos poden ser un problema cando se presentan en gran número. Os comedores de follas causan unha diminución do rendemento e isto pode ser un problema nalgunhas colleitas de leguminosas. Porén, son doadamente controlados por recollida manual
Youthsat
Características
Youthsat, cunha masa de 92 kg, foi deseñado e contruído pola axencia espacial india ISRO e a universidade rusa M. V. Lomonosov. Os obxectivos da misión de YouthSat son
Henry Bergh
Últimos anos
Foi enterrado no cemiterio de Green-Wood.
Youthsat
Características
O satélite leva a bordo os seguintes experimentos:
Kimiya Yui
Kimiya Yui, nado en Nagano (Xapón) o 30 de xaneiro de 1970, é un astronauta xaponés que formou parte da misión Soiuz TMA-17M e foi membro das expedicións 44 e 45 á Estación Espacial Internacional.
Traxectoria
Yui graduouse na escola de ciencia e enxeñaría da Academia de Defensa Nacional do Xapón en 1992, sendo seleccionado como candidato a astronauta pola JAXA en febreiro de 2009, completando o seu adestramento en xullo de 2011. Participou na misión Soiuz TMA-17M e foi membro das expedicións 44 e 45 á Estación Espacial Internacional, pasando un total de 141,67 días no espazo.
Hycleus
Ecoloxía
No norte de Nixeria fortes infestacións de Hycleus terminatus, Hycleus fimbriatus, Hycleus hermanniae e Hycleus chevrolati afectaron as sementeiras de coleitas de millo miúdo.
Lista parcial de especies
<!-- A lista de arriba está verificada; esta outra lista máis vella cómpre comprobla -->
Golpe de Estado de Pavía
O golpe de estado de Pavía, ou simplemente golpe de Pavía, foi un golpe de estado que se produciu en España o 3 de xaneiro de 1874, durante a Primeira República e que estivo encabezado polo xeneral Manuel Pavía, capitán xeneral de Castela a Nova cuxa xurisdición incluía Madrid. Consistiu na ocupación do edificio do Congreso dos Deputados por gardas civís e soldados que desaloxaron do mesmo aos deputados cando se estaba procedendo á votación dun novo presidente do Poder Executivo da República en substitución de Emilio Castelar que acababa de perder a moción de censura presentada por Francisco Pi e Margall, Estanislao Figueras e Nicolás Salmerón, líderes do sector do Partido Republicano Federal oposto á política «fóra da órbita republicana» do republicano unitario Castelar. Precisamente o obxectivo do golpe era impedir que Castelar fose desaloxado do goberno, aínda que como este tras o golpe non aceptou seguir no poder por medios antidemocráticos, o xeneral Pavía tivo que reunir aos partidos contrarios á república federal que decidiron pór á fronte do goberno nacional que promovía Pavía ao líder do conservador Partido Constitucional, o xeneral Francisco Serrano. Así se iniciou a segunda etapa da República que se adoita denominar «República Unitaria» ou «Ditadura de Serrano».
O xeneral Pavía nunha intervención parlamentaria do 13 de marzo de 1875, é dicir, despois de se produci-la Restauración borbónica, explicou con detalle o «acto do 3 de xaneiro», como el designou ao golpe de estado que encabezara —explicación que en 1878 publicou en forma de folleto—.
Contexto: a proclamación da República Federal e a rebelión cantonal
O 11 de febreiro de 1873, ao día seguinte da abdicación de Amadeu I, o Congreso e o Senado, constituídos na Asemblea Nacional, proclamaron a República por 258 votos contra 32, pero sen definila como unitaria ou federal, aprazando a decisión á futuras Cortes Constituíntes e nomeado presidente do Poder Executivo ao republicano federal Estanislao Figueras.
En maio celebráronse as eleccións ás Cortes Constituíntes, que debido ó retraemento do resto dos partidos supuxeron unha contundente vitoria para o Partido Republicano Federal. Pero esta situación era enganosa xa que en realidade os deputados republicanos federais dos electores estaban divididos en tres grupos:
A pesar desta división, non tiveron problemas para proclamar a República Federal o 8 de xuño, unha semana despois de que se abrisen as Cortes Constituíntes baixo a presidencia do veterano republicano "intransixente" José María Orense, por 218 votos a favor e dous.
Cando o presidente Figueras, que sufriu unha grave depresión pola morte da súa muller, soubo que os xenerais "intransixentes" Juan Contreras e Blas Pierrad preparaban un golpe para iniciar a República federal "desde abaixo", á marxe do goberno e das Cortes, temeu pola súa vida e o 10 de xuño fuxiu a Francia. Foi substituído polo republicano federal "centrista" Francesc Pi i Margall, que fixo prioritario derrotar aos carlistas que xa levaban máis dun ano en armas, na chamada Terceira guerra carlista, e o desenvolvemento e aprobación da nova Constitución da República Federal. Mais, a seguir, o goberno de Pi i Margall atopouse coa oposición dos "intransixentes" republicanos federais porque algunhas das demandas históricas dos federais non foran incluídas no seu programa, como a abolición do estanco de tabaco, da lotaría, das taxas xudiciais e de consumos repostos, de novo, en 1870 por falta de recursos. Pero sobre todo o que demandaban os "intransixentes" era que as Cortes, mentres se elaboraba e aprobaba a nova Constitución da República democrática federal, se constituísen nunha Convención da que emanaría unha Xunta de Saúde Pública que ostentaría o poder executivo, proposta que foi rexeitada por Pi i Margall e pola maioría dos deputados "centristas" e "moderados" que apoiaron o goberno.