cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dundee
Historia
A cidade edificouse ao redor dun outeiro basático, chamado hoxe en día Dundee Law, de 174 m de altura. Durante a idade de ferro o lugar sobre o que actualmente asentase Dundee estivo ocupado por un asentamento picto. No seu History of the Scottish People (Historia do Pobo de Escocia), de 1527, Hector Boece suxeriu que o nome picto do lugar foi Alec-tum, que significa un lugar fermoso, nome que ata 1607, segundo William Camdem, foi utilizado xunto ao actual para referirse á cidade.
Desde 1975, a cidade é o centro administrativo da rexión de Tayside, e foi en si mesma administrada como un dos distritos da devandita rexión. Desde a abolición do sistema administrativo de dous niveis en Escocia no 1996, a cidade de Dundee, incorporando o burgo de Ferry, pasou a ser unha autoridade autónoma, converténdoa nunha das subdivisións gobernamentais locais máis pequenas de Escocia en termos de superficie.
Dundee celebrou o seu octoxésimo aniversario no 1991, e é coñecida como a Cidade do Discovery en honor ao RRS Discovery, a famosa nave de exploración antártica de Robert Falcon Scott, que foi construída na cidade.
O 5 de marzo de 2004, Dundee foi recoñecida como a Cidade do Comercio Xusto, o que significa o recoñecemento á cidade como promotora deste tipo de comercio.
Curiosidade
Dundee é a cidade escocesa máis soleada, con máis de 1.400 horas de sol de media ao ano.
Enhanceosoma
miniatura|Modelo estrutural dun enhanceosoma. O [[ADN bicatenario móstrase en verde e rosa; o dominio en hélice superenrolada de unión ao ADN ATF-2/c-Jun móstrase en púrpura; o factor de resposta ao interferón móstrase en beis; e o NF kappa B móstrase en laranxa (subunidade p105) e azul (subunidade p65).]]
O enhanceosoma (do inglés enhanceosome e, literalmente, amplificosoma) é un complexo proteico de orde superior que se ensambla nos amplificadores (enhancers) dos xenes e regula a expresión dun xene diana, especificando a localización, temporalización e magnitude da resposta. A unión e ensamblaxe das proteínas activadoras é cooperativa debido ás interaccións proteína-proteína enerxeticamente favorables formadas no complexo.
Jack Phillips
John George "Jack" Phillips, nado en Farncombre (Surrey) o 11 de abril de 1887 e finado no Atlántico Norte o 15 de abril de 1912, foi un mariño inglés, o radiotelegrafista principal do RMS Titanic, famoso transatlántico británico afundido tras chocar contra un iceberg o 15 de abril de 1912.
Phillips é recoñecido no seu país como unha persoa afouta, posto que mentres o barco se afundía e a sala de comunicacións se enchía de auga, el continuou firme enviando sinais de socorro a todos os barcos posibles. Foi un dos primeiros en utilizar o sinal de socorro SOS.
Elixio Villaverde
Elixio Villaverde García, nado no Irixo o 6 de abril de 1954 e finado en Santiago de Compostela o 14 de setembro de 2018, foi un historiador galego.
Traxectoria
Doutor en Historia pola Universidade de Santiago de Compostela coa tese La emigración gallega a México, 1878-1936, exerceu a docencia no ensino secundario. Concluíu a súa actividade docente no IES de Cacheiras. Colaborou en La Voz de Galicia, El Ideal Gallego, El Correo Gallego, La Región e Excelsior (México). Publicou artigos e recensións sobre temas migratorios na Gran Enciclopedia Gallega, Xerme (Caracas), Olláparo, Grial, A Trabe de Ouro. Desde 1973 desenvolveu iniciativas culturais como presidente da asociación Xoves Culturais do Barbanza (1988-1992) e promoveu a revista A Caramecha.
Chongqing
Chongqing ou Chunquin (ou Chungking; 重庆 en chinés) é unha das catro municipalidades controladas directamente polo goberno central da República Popular da China, con estatuto de provincia. O concello contaba cunha poboación de 31 442 300 habitantes en 2005.
Gran parte do concello, que ocupa unha superficie de arredor de 80.000 km² (máis de 2,6 veces a área de Galicia), é rural. A poboación da área urbana de Chongqing propio era "só" de 5 090 000 habitantes segundo datos de 2000.
Xeografía
Chongqing está situada sobre o río Yangtzé, xusto sobre o comezo do enorme lago artificial creado pola retención de augas do Encoro das Tres Gargantas. A aglomeración está construída na confluencia do Yangtzé e do seu tributario o Jialing. O centro da cidade érguese sobre a península formada por ambos os dous cursos de auga.
A topografía da cidade é moi particular: Chongqing está composta en realidade de outeiros pendentes, o que a fai a única grande urbe chinesa sen de bicicletas, pois as ladeiras son demasiado ásperas. Igualmente é a única na que o paso dos ríos que a atravesan se fai por medio de teleféricos. Desde a apertura internacional de Chongqing, sobre todo desde 1997, foron construídas numerosas pontes. miniatura|esquerda|200px|Climodiagrama de Congqing
O clima da cidade é de tipo subtropical húmido, e como no resto da Asia extremo-oriental a influencia do monzón é notábel. A media de precipitacións caídas na cidade no período 1961-90 foi de 1.101 mm, pero están concentradas nos meses que van de abril a setembro. A media anual das temperaturas é de 19 °C. As temperaturas son cálidas nos meses estivais; en xullo e agosto as medias máximas poden superar os 32 °C e as mínimas medias non baixar de 24 °C. Por contra no mes máis frío, xaneiro, as temperaturas máis altas apenas soben de 6 °C, e as mínimas de 5 °C.
Antequera
Antequera é un municipio de Andalucía, na Provincia de Málaga, España. A súa poboación é de 44.547 habitantes. Está situado na comarca do mesmo nome, a 45 km de Málaga e a 160 km de Sevilla.
Xeografía
miniatura|esquerda|200px|[[Dolmen de Menga.]] Antequera está situada entre dúas das grandes unidades xeográficas andaluzas: as Cordilleiras Sub béticas e o Suco Intrabético. As Cordilleiras Sub béticas están presentes de forma descontinua nas serras da Vega de Antequera, depresión da cadea que conforman o Suco Intrabético.
Debido á grande extensión do municipio (814 km2), este presenta un carácter físico heteroxéneo, no que hai tres diferentes unidades territoriais principais:
A maior parte do territorio esténdese sobre a chaira, área fértil onde concéntranse os cultivos de regadío e aséntanse a maioría dos centros urbanos municipais, incluíndo ao núcleo principal.
O conxunto de serras sub béticas que conforma a Cordilleira Antequerana, de litoloxía calcaria, constitúe unha grande barreira entre a depresión e o litoral da provincia. Esta cadea montañosa caracterízase pola ausencia de masas forestais e aproveitamentos agrícolas, debido ao seu carácter rochoso e xeografía abrupta. Están ocupadas por matogueira e monte baixo e un reducido número de cortixos e pequenos núcleos rurais.
Poboación
A poboación en 2011 segundo o INE era de 41.854 habitantes. Antequera é o noveno municipio da provincia de Málaga por poboación e o primeiro do interior. A densidade de poboación é de 55,85 hab/km². A maior densidade de poboación é a do casco antigo, centro da cidade. O resto dos habitantes concéntranse en pedanías, cortixos e viviendas rurais.
Igrexa de Santa María de Adina
A igrexa de Santa María de Adina é o templo parroquial de Adina, no concello de Sanxenxo.
Historia e arquitectura
Primitivamente consagrada á deusa pagá Minerva, Atinna ou Ataecina, foi posteriormente cristianizada, pasando a chamarse Santa María a Digna, até o topónimo actual de Adina.
Posúe unha capela de bóveda de crucería do século XVI, na que se cre que estaba o baldaquino situado na actualidade no frontal do altar. Este baldaquino, que representa a Anunciación, conserva dous arcos conopiais e unha imaxe tallada da Virxe co Neno no colo, situada entre eles; esta imaxe está picada e xa non se recoñece.
Carcasona
Carcasona (en Carcassonne; en Carcassona [karkasuno]) é un concello francés localizado no departamento de Aude, na rexión Languedoc-Rosellón. É unha cidade que contaba con 43 950 habitantes no ano 1999, sendo a capital (préfecture) do seu departamento. É coñecido baixo o apelativo "la Cité de Carcassonne" (A Cidadela de Carcasona) un conxunto arquitectónico medievo moi ben conservado e rexistrado no patrimonio mundial da UNESCO dende o ano 1997.
Historia antiga
Fundada durante o Período Galorromano, a cidadela recibe a súa reputación dos seus 3 km. de muros circundantes dobres intercalados por 52 torres. A cidade ten uns 2.500 anos de historia e ocupouse en diferentes idades por romanos, visigodos e Cruzados. Ao comezo da súa historia era un asentamento galo, entón no século III d.C., os romanos decidiron transformalo nunha cidade fortificada. As defensas romanas estaban en marcha no 333 d.C., cando a cidade é descrita como un castellum. Os muros orixinais estaban apoiados por entre 34 e 40 torres, espazadas entre 18 e 30 metros ao longo do muro cortina. Cada torre era de planta semicircular e tiña uns 14 metros de altura. Probablemente había 40 entradas principais á cidade.
As murallas galorromanas reconstruíronse durante a ocupación da vila polos visigodos nos séculos V e VI, pero a estrutura orixinal mantívose no seu lugar.
Bernard Aton IV Trencavel, vizconde de Albi, Nîmes e Béziers, iniciou un período de prosperidade para a cidade con numerosos proxectos de construcións. Durante este período, unha nova seita coñecida como Catarismo xurdiu en Languedoc. En 1096, o vizconde de Trencavel autorizou a construción da Basílica de Saint-Nazaire coa bendición do Papa Urbano II. En 1107, os cidadáns rexeitaron a súa soberanía e pediron a Ramón Berenguer III, conde de Barcelona que o destituira. Porén, coa axuda de Bertrand, Conde de Tolosa, Bernard Aton recuperou o control da Cidadela. En 1120, houbo unha segunda revolta, pero Bernard Aton restableceu a orde poucos anos despois. En 1130, comezou a construír un palacio para si e a restauración das fortificacións galorromanas. A Cidade de Carcasona rodeouse por primeira vez por unha fortificación completa.
Neste momento, a cidade tiña unha poboación de tres a catro mil habitantes, incluíndo os residentes dos dous asentamentos baixo os muros da Cité: o bourg Saint-Vincent ao norte e o bourg Saint-Michel ao sur da porta de Narbón.
En 1208, o Papa Inocencio III chamou aos baróns do norte a montar unha cruzada contra os cátaros, comezando coa Cruzada albigense. O conde de Tolosa, acusado de herexía, así como o seu principal vasalo, o vizconde de Trencavel, foron o principal obxectivo deste ataque. O 1 de agosto de 1209, a Cité foi asediada polos cruzados. Raimond-Roger Trencavel rendeuse rapidamente o 15 de agosto a cambio da vida dos cidadáns. A cidade arredor da Cité foi destruída e os cidadáns expulsados. O vizconde morreu de disentería no seu propio castelo o 10 de novembro de 1209.
As súas terras foron entregadas a Simon de Montfort, o líder dos cruzados. Cando morreu en 1218 no asedio de Tolosa, o seu fillo, Amaury de Montfort, tomou posesión da Cité, pero non puido mantela. Cedeuna a Luís VIII de Francia, pero Raimundo VII de Tolosa e os condes de Foix aliáronse contra el. En 1224, Raimond II Trencavel retomou a Cité. Porén, Luís VIII lanzou outra cruzada en 1226. A partir dese momento, a Cité converteuse nun dominio real. Sucedeu un período de terror, con numerosos masacres e a Inquisición.
thumb|left|A Cité vista co Pont-Vieux, construída no século XIV e clasificada como [[ monumento histórico desde 1926]] Despois de 1226, engadiuse unha liña adicional de fortificacións fóra das murallas romanas. A cidade foi finalmente anexionada ao Reino de Francia en 1247 d.C. Proporcionou unha forte fronteira francesa entre Francia e a Coroa de Aragón. Durante este período, as murallas interiores romanas foron en gran parte derrubadas e substituídas, mentres que as novas murallas exteriores foron reforzadas e ampliadas cara ao sur. As novas torres construídas durante esta obra eran principalmente circulares, pero dúas eran cadradas. A construción continuou durante o reinado de Rei Filipe IV a principios do século XIV.
En 1659, despois do Tratado dos Pireneos, a provincia de Rosellón pasou a formar parte de Francia e a cidade perdeu a súa importancia militar. As fortificacións foron abandonadas e a cidade converteuse nun dos centros económicos de Francia, concentrándose na industria téxtil da lá.
miniatura|300 px|A vella ponte de Carcasona sobre o [[río Aude.]] miniatura|275px|A Cidade de Carcasona (la Cité de Carcassonne), cidade fortificada.
Restauración
thumb|La Cité de Carcassonne de Émile Roumens (c. 1900), Musée des Beaux-Arts de Carcassonne En 1849 o Goberno de Francia decidiu que as fortificacións da cidade debían demolerse. Esta decisión foi enérxicamente rexeitada pola poboación local. Jean-Pierre Cros-Mayrevieille e a personalidade literaria Prosper Mérimée, ambos os dous destacados arqueólogos e historiadores, levaron a cabo unha campaña para preservar a fortaleza como monumento histórico. Posteriormente o goberno revogou a súa decisión e en 1853 comezaron os traballos de restauración. O arquitecto Eugène Viollet-le-Duc foi o encargado de renovar a fortaleza. A obra de Viollet-le-Duc foi criticada durante a súa vida como inadecuada para o clima e as tradicións da rexión. Despois da súa morte en 1879, o traballo de restauración continuouno o seu alumno, Paul Boeswillwald, e máis tarde polo arquitecto Nodet.
thumb|Fogos artificiais para o [[Día da Bastilla en 2014]]
A lenda de Lady Carcas
Lady Carcas é un personaxe lendario da cidade de Carcassonne. Segundo a lenda, é a esposa de Ballak, o príncipe musulmán de Carcasona, que morreu en combate contra Carlomagno. A dama Carcas, tras a morte do seu marido, encargouse presuntamente da defensa da cidade contra o exército franco e repelíao. lady Carcas empregou primeiro un truco que consistía en facer soldados falsos, que fabricara e colocara en cada torre da cidade. O cerco durou cinco anos.
Pero a principios do sexto ano, a comida e a auga eran cada vez máis escasos. A señora Carcas quixo facer un inventario de todas as reservas que quedaban. A cidade era sarracena, polo que unha parte da poboación, sendo musulmá, non consumía carne de porco. Os veciños trouxéronlle un porco e unha bolsa de trigo. A ela tivo entón a idea de darlle de comer ao porco co saco de trigo e logo precipitalo dende a torre máis alta da cidade ao pé das murallas exteriores.
Carlomagno e os seus homes, crendo que a cidade aínda estaba chea de soldados e comida ata o punto de desperdiciar un porco alimentado con trigo, remataron co cerco. Ao ver que o exército de Carlomagno saía da chaira fronte á cidade, Lady Carcas encheuse de alegría polo resultado da súa artimaña e decidiu tocar todas as campás da cidade. Un dos homes de Carlomagno gritou entón: "¡Carcas está soando!", en francés "Carcas sonne!" creando así o nome da cidade.
Artigo
O termo artigo é unha palabra que deriva do latín articŭlus. Pode facer referencia:
S'Espalmador
S'Espalmador é unha illa balear situada ao norte da illa de Formentera e ao sur de Eivisa, que forma parte das Illas Pitiusas. Depende do municipio de Formentera e da parroquia de Sant Ferran de ses Roques, e está incluída no Parque Natural de ses Salines.
O nome da illa provén do verbo «espalmar», que se refire ás labores de limpeza e mantemento das embarcacións que se facían nas calas protexidas da illa.
Xeografía
250px|miniatura|left|Praia de S'Alga, vista de norte a sur. A illa ten forma alongada de norte a sur. A punta des Pas, ou de ses Savines, é o seu extremo meridional e máis oriental separado da punta des Borronar da península des Trucadors por un brazo de auga de 50 metros de ancho e 2 metros de profundidade. Segundo as condicións das correntes de auga, es Pas pódese cruzar camiñando. En determinadas épocas chegou a estar unido fisicamente a Formentera por unha lingua de area de pouca ou nula profundidade. Cando a marea está baixa pódese ir andando a través do chamado paso des Trocadors, aínda que as correntes da zona (en ocasións bastante importantes) fan totalmente desaconsellable esta práctica.
A súa costa é acantilada, exceptuando unha cala ao sur e outra, máis pequena, ao noroeste, que, por estar protexida por un pequeno illote, a Illa de Sa Torreta, constitúe un lugar ideal para o refuxio de embarcacións. Tamén contén unha pequena lagoa que é utilizada polos visitantes para tomar baños de lodo. As súas praias son de auga transparente e de area branca.
Historia
Existen restos de instalacións púnicas non escavadas que indican que existiu un asentamento entre os séculos III e I a.C. Nun promontorio ao norte da illa hai un xacemento arqueolóxico que podería ser unha vila romana.
Durante os séculos XVI e XVII, cando Formentera estaba practicamente despoboada, s'Espalmador foi escenario dalgúns episodios bélicos entre piratas e eivisencos.
Despois da repoboación de Formentera, os recursos de s'Espalmador eran aproveitados a través da pesca e a extracción de marès, unha rocha sedimentaria balear. Durante o século XX foi un punto estratéxico para o tráfico de produtos de contrabando.
Ao norte de s'Estanyol hai unha casa tradicional, chamada Can Vidal, que foi habitada desde o século XIX. En 1927 a illa foi comprada polo empresario mataroní Bernard Cinnamond James. Construíronse vivendas no Racó de S'Alga, ao norte da praia de S'Alga, cun oratorio dedicado a San Bernardo. Na actualidade é unha residencia de verán e a illa é propiedade dos seus descendentes.
Illa do Rei, Menorca
dereita|miniatura|Illa do Rei, no porto de Maó, Menorca.
A illa do Rei é un illote do porto de Maó, situado diante da vila de Es Castell (ao sur) e de Cala Llonga (ao norte), en Menorca.
Debe o seu nome ao desembarcou do rei Afonso III no ano 1287, cando chegou para conquistar a illa aos musulmáns.
Está caracterizada pola silueta das ruínas do antigo hospital militar, construído polos ingleses no século XVIII. Durante a dominación británica chamoulla Bloody Island (illa sanguenta) polas súas funcións de hospital. O recinto funcionou ata mediados do século XX, cando foi abandonado e iniciouse unha profunda decadencia. Actualmente, a través da asociación de Amics de l'Illa de l'Hospital (Amigos da Illa do Hospital), estase recuperando o illote e está previsto que os labores finalicen en 2011, cun orzamento de 3,5 millóns de €.
Tamén se conservan aínda os restos dunha basílica paleocristiá do século VI.
Neste illote vive unha lagarta endémica, a Podarcis lilfordi balearica.
A Carixa, Castrelo de Miño, Castrelo de Miño
A Carixa é un lugar da parroquia de Castrelo de Miño no concello ourensán de Castrelo de Miño na comarca do Ribeiro. Tiña 13 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 6 eran homes e 7 mulleres. Iso supón un mantemento da poboación respecto a 2010, cando tiña 13 habitantes (6 homes e 7 mulleres).
Para acceder a ela, hai que coller a estrada que vai dende Castrelo de Miño ó concello de Arnoia. É unha zona de aire puro, existindo moitos liques nas árbores preto da estrada. Na primavera e no verán é frecuente ver víboras na estrada. Dende o alto hai unha fermosa vista sobre un pequeno canón do río Miño, ata a xuntanza co río Avia.
The Wannadies
The Wannadies foron un grupo musical de rock alternativo formada en 1988 en Skellefteå, no norte de Suecia. Estaba composta por Pär Wiksten (voz e guitarra), Christina Bergmark (telcado e voz), Stefan Schönfeldt (guitarra) e o seu irmán Fredrik Schönfeldt (baixo) con Gunnar Karlsson (batería) e Björn Malmquist (violín).
Igrexa copta
O termo Igrexa copta referírese polo xeral a algunha das Igrexas que empregan o rito copto:
Raimonds Pauls
Raimonds Pauls, nado en Riga o 12 de xaneiro de 1936, é un político, intérprete de piano e compositor letón, ben coñecido na antiga Unión Soviética.
Traxectoria
Pauls estudou na Escola de música Emils Darzins. En 1958 gradouse na Academia de Música de Letonia co profesor de piano H. Braun, nesa época xa o tocaba en restaurantes, aprendendo cancións clásicas e contemporáneas de jazz, entre 1962 e 1965 estudou composición e de 1964 a 1971 dirixiu a Orquestra Filharmónica de Letonia, na que tamén tocaba o piano.
En 1972 creou un conxunto para a radio letoa, da que xurdiron varios grupos musicais, o máis coñecido foi o grupo "Modo".
Raimonds Pauls foi membro do Soviet Supremo da República Socialista Soviética de Letonia, e de 1988 a 1993 foi ministro de cultura letón. En 1993 converteuse en conselleiro do Presidente de Letonia, e desde 1998, deputado no Saeima, ao primeiro como xefe do Novo Partido, partido polo que se presentou como candidato ás eleccións presidenciais de 1999, e desde pouco antes das eleccións de 2002 ingresou no Partido Popular, resultando elixido por este partido nas eleccións de 2002 e 2006.
Pauls compuxo a música de seis filmes musicais e teatro musical, tres ballets e sobre 50 películas e actuacións teatrais.
Edith Schönert-Geiß
Edith Schönert-Geiß, nada o 7 de agosto de 1933 en Dresden (Saxonia) e finada o 12 de xuño de 2012 en Berlín, foi unha numismática alemá salientable polas súas investigacións sobre numismática grega, sinaladamente de Tracia.
Traxectoria
Logo de finalizar a educación secundaria en Dresden, Edith Schönert estudou Ciencias da Historia na Universidade Humboldt de Berlín. Aos seus 23 anos, o 1 de setembro de 1956, comezou a traballar no Instituto Central de Historia Antiga e Arqueoloxía, dependente da Academia de Ciencias da República Democrática Alemá, onde se implicou na continuación do proxecto Griechisches Münzwerk, sobre cecas gregas, que finalmente acabou por dirixir.
Aínda que o seu apelido orixial é Schönert, logo do seu casamento substituíuno polo do seu marido, Geiß, e máis tarde comezou a asinar as súas publicacións co composto Schönert-Geiß.
En 1960 acadou o doutoramento cunha tese titulada Provinzialprägung der Stadt Perinthos ("Cuñaxe provincial da cidade de Perinthos"), presentada na Universidade Humboldt. En 1966 logrou a súa habilitación como profesora universitaria co seu estudo Die frühe Silberprägung von Byzantion ("A primeira cuñaxe de prata de Bizancio").
Con motivo da súa xubilación o 31 de agosto de 1998 foi honrada cunha publicación científica na súa homenaxe.
Nick Nolte
Nicholas King "Nick" Nolte, nado en Omaha (Nebrasca) o 8 de febreiro de 1941, é un actor, produtor de cine, humorista, e modelo estadounidense.
Traxectoria
Como curiosidade, ó longo da súa carreira rexeitou moitos papeis que logo trouxeron moito éxito a aqueles que finalmente os protagonizaron. Entre os papeis máis famosos que rexeitou están Star Wars, Indiana Jones e Superman.
Nick Nolte casou catro veces; ten un fillo coa súa terceira muller, Rebecca Linger, e unha filla coa súa cuarta muller, Clytie Lane.
Filmografía
miniatura|dereita|Nolte no Festival Internacional de Cine de [[Toronto no 2005.]] miniatura|dereita|Nick Nolte e o embaixador estadounidense Miles en [[Tbilisi (Xeorxia) o 3 de xullo de 2003.]]
Ray Liotta
Raymond Allen "Ray" Liotta, nado o 18 de decembro de 1954 en Newark, Nova Jersey, e finado en Santo Domingo o 26 de maio de 2022, foi un actor e produtor estadounidense. É coñecido por interpretar os papeis de Shoeless Joe Jackson en Field of Dreams (1989), Henry Hill en Un dos nosos (1990) e Tommy Vercetti no videoxogo Grand Theft Auto: Vice City (2002).
Outros papeis destacados de Liotta inclúen a Ray Sinclair en Algo salvaxe (1986), polo cal recibiu un nomeamento aos Globos de Ouro, así como por protagonizar Unlawful Entry (1992), Cop Land (1997), Hannibal (2001), Blow (2001), John Q (2002), Identidade (2003), Observe and Report (2009), Mátaos suavemente (2012), The Place Beyond the Pines (2012), Marriage Story (2019) e The Many Saints of Newark (2021), ou a serie de televisión Shades of Blue (2016–2018).
Traxectoria
Raymond Allen Liotta naceu en Newark, Nova Jersey, o 18 de decembro de 1954. Logo de ser abandonado nun orfanato, foi adoptado á idade de seis meses pola empregada do concello Mary (Edgar) e o propietario da tenda de pezas de automóbiles Alfred Liotta. Alfred, fillo de inmigrantes italianos, foi director de persoal e presidente dun club local do Partido Demócrata. Os seus pais adoptivos postuláronse sen éxito para un cargo político local; lembrou asistir a pasarrúas para repartir folletos para a carreira política do seu pai. Liotta tiña unha irmá, Linda, que tamén era adoptada. Dixo que sabía que foi adoptado cando era un neno pequeno e que traballo sobre iso nunha tarefa de mostrar e contar do xardín de infancia. Contratou un detective privado para localizar á súa nai biolóxica nos anos 2000 e, posteriormente, soubo dela que era na súa maioría de orixe escocesa. Tiña unha irmá biolóxica, un medio irmán biolóxico e cinco medias irmás biolóxicas.
Liotta foi educado na fe católica no concello de Union, en Nova Jersey, aínda que a súa familia non era especialmente relixiosa. Asistiu á igrexa e recibiu a primeira comuñón e a confirmación, mais a familia non rezou moito. Ocasionalmente usaba a oración na súa vida diaria, dicindo nunha entrevista: "... se estou nun apuro rezarei... se me sinto incómodo por algo, digo "Noso pai" e "Salve Marías" ata hoxe". En 1973, graduouse en Union High School; e está no Salón da Fama de Union High School. Liotta gradouse posteriormente na Universidade de Miami, onde estudou interpretación e recibiu un título en Belas Artes en 1978. Actuou en musicais como Cabaret, Dames at Sea, Oklahoma e Sound of Music durante o seu tempo alí.
Ecdótica
Ecdótica en filoloxía é a crítica do texto cuxa finalidade é a de aproximar de novo un texto o máis posíbel á súa forma orixinaria, é dicir, á que quixo o autor. Deriva do grego ἔκδοτος ékdotos editado: ecdótica é o termo usado polo filólogo francés Dom Henri Quentin (1872-1935).
A crítica textual abrangue todo tipo de texto, do literario ao musical.
Tal crítica necesita o coñecemento doutros campos do saber, entre os cales están a historia, a literatura, a lingua e a filosofía subxacentes ao texto. No caso dun texto literario, a finalidade da ecdótica é establecer a edición do texto mesmo, posibelmente unha edición crítica.
Historia
Nada no período helenístico co obxectivo da restauración dos textos, a crítica textual adornouse durante o humanismo coa contribución de varias disciplinas, das históricas ás xurídicas.
A finais do século XVIII, grazas aos progresos da filoloxía, da técnica formal e da elaboración de referencias e modelos racionais, asumiu, aínda máis conscientemente, a función de historiador da tradición do libro que se estaba a examinar.
Fases
Habitualmente, a ecdótica segue as fases seguintes:
A Rachola, Sofán, Carballo
A Rachola é un lugar da parroquia de Sofán no concello coruñés de Carballo na comarca de Bergantiños. Tiña 6 habitantes no ano 2019 segundo datos do IGE, dos cales eran 2 homes e 4 mulleres.
HMGA2
A HMGA2 (do inglés high-mobility group AT-hook 2, gancho AT do grupo de alta mobilidade 2) é unha proteína que en humanos está codificada no xene HMGA2 do cromosoma 12.
Función
Este xene codifica unha proteína que pertence á familia de proteínas do grupo de alta mobilidade cromosómico non histónicas (HMG). As proteínas HMG funcionan como factores arquitecturais e son compoñentes esenciais do enhanceosoma (~amplificosoma). Esta proteína contén dominios estruturais de unión ao ADN e pode actuar como factor de regulación transcricional. A identificación de que a deleción, amplificación e o rearranxo deste xene están asociados con lipomas suxire un papel na adipoxénese e diferenciación mesenquimal. Un estudo de knockout de xenes en ratos demostrou que este xene está implicado na obesidade inducida pola dieta. Caracterizáronse variantes de empalme transcricional alternativo, que codifican diferentes isoformas.
A expresión de HMGA2 en tecidos adultos está comunmente asociado coa formación de tumores benignos e malignos, e tamén certas mutacións características que promoven o cancro. Proteínas homólogas con secuencias moi conservadas encóntranse en especies de mamíferos, incluíndo os ratos de laboratorio (Mus musculus).
A HMGA2 contén tres dominios de unión ao ADN básicos (ganchos AT), que causan que a proteína se poida unir a rexións ricas en adenina-timina (AT) do ADN nuclear. A HMGA2 non promove directamente nin inhibe a transcrición de ningún xene, pero altera a estrutura do ADN e promove a ensamblaxe de complexos proteicos que regulan a transcrición de xenes. Con poucas excepcións, a HMGA2 exprésase nos humanos só durante o desenvolvemento embrionario inicial, e redúcese ata ter niveis de transcrición indetectables ou case indetectables en tecidos adultos. O microARN let-7 é en gran medida responsable desta regulación dependente do tempo da HMGA2. A función aparente da HMGA2 na proliferación e diferenciación de células durante o desenvolvemento está apoiada pola observación de que os ratos con xenes HMGA2 mutantes son infrecuentemente pequenos (fenotipo pigmeo), e estudos de asociación de xenoma completo ligan os polimorfismos dun só nucleótido (SNP) asociados a HMGA2 con variacións na altura humana.
Regulación por let-7
Let-7 inhibe a produción de proteínas específicas por unión complementaria aos seus transcritos de ARNm. O transcrito maduro do ARNm de HMGA2 contén varias rexións complementarias ou case complementarias con let-7 na súa rexión non traducida 3' (3'-UTR). A expresión de let-7 é moi baixa durante o desenvolvemento embrionario humano inicial, o cal coincide coa maior intensidade de transcrición de HMGA2. A caída dependente do tempo da expresión de HMGA2 é causada por un aumento na expresión de let-7.
Relacións co cancro
En varios cancros humanos encóntrase unha expresión aumentada de HMGA2, pero o mecanismo preciso polo cal HMGA2 contribúe á formación do cancro é descoñecido. As mesmas mutacións que orixinan adenomas de pituitaria en ratos poden encontrarse en cancros humanos similares. A súa presenza está asociada cun mal prognóstico para o paciente, pero tamén coa sensibilización das células cancerosas a certas formas de terapia do cancro. Concretamente, os cancros con HMGA2 alta mostran unha resposta anormalmente forte ás roturas de dobre febra no ADN causadas pola radioterapia e algunhas formas de quimioterapia. A adición artificial de HMGA2 a algunhas formas de cancro que non responden a danos no ADN causan, ao contrario, que estes respondan ao tratamento, aínda que o mecanismo polo cal ten lugar este fenómeno tampouco se coñece. Porén, a expresión de HMGA2 está tamén asociada cun incremento da frecuencia de metástases no cancro de mama e de metástases e de recorrencia no carcinoma de células escamosas. Estas propiedades son responsables de que os pacientes teñan un peor prognóstico. Igual que pasaba cos efectos de HMGA2 sobre a resposta á radiación e quimioterapia, o mecanismo polo cal HMGA2 exerce estes efectos é descoñecido.
Mutacións características en cancros con alto nivel de HMGA2
Unha observación moi común en cancros con HMGA2 alta é a subexpresión de let-7. Isto non é de estrañar, dado que o papel natural de let-7 na regulación de HMGA2. Porén, moitos cancros teñen niveis normais de let-7 pero teñen tamén niveis altos de HMGA2. Moitos destes cancros expresan a proteína HMGA2 normal, pero o transcrito de ARNm maduro está truncado, xa que lle falta unha porción do 3'-UTR que contén as rexións complementarias con let-7 esenciais. Sen estas, let-7 non pode unirse ao ARNm de HMGA2, e, así, é incapaz de reprimilo. Os ARNm truncados poden porixinarse a partir dunha translocación cromosómica que ten como resultado a perda dunha porción do xene HMGA2.
ERCC1
A sobreexpresión de HMGA2 pode desempeñar un papel na represión frecuente de ERCC1 en cancros. O microARN let-7a reprime normalmente o xene HMGA2, e nos tecidos adultos normais, o nivel da proteína HMGA2 é case cero. A redución ou ausencia do microARN let-7a permite unha alta expresión da proteína HMGA2. Como demostraron Borrmann et al., a HMGA2 ten como diana e modifica a arquitectura da cromatina no xene ERCC1, reducindo a súa expresión. Estes autores sinalaron que a represión de ERCC1 (por HGMA2) pode reducir a reparación do ADN, o que orixina un incremento da inestabilidade xenómica.
A expresión da proteína ERCC1 está reducida ou ausente en do 84% ao 100% dos cancros colorrectais humanos. A expresión da proteína ERCC1 está tamén reducida en modelos de cancro de colon de rato relacionados coa dieta. Porén, hai outros dous mecanismos epixenéticos da represión de ERCC1 que tamén teñen un papel na redución da expresión de ERCC1 (metilación do ADN do promotor e represión de microARN).
Inmunoprecipìtación da cromatina
A análise de xenoma completo dos xenes diana de HMGA2 realizouse por inmunoprecipitación da cromatina nunha liña de células gástricas con sobreexpresión de HMGA2, e identificáronse 1.366 xenes como dianas potenciais. As vías que se identificaron como asociadas coa progresión da neoplasia maligna foron a vía das unións adherentes, as vías de sinalización MAPK, e Wnt, as vías de sinalización de p53, e de VEGF, a vía de sinalización Notch, e a de TGF beta.
Reparación do ADN por unión de extremos non homólogos
Li et al. demostraron que a sobreexpresión de HMGA2 retardaba a liberación de DNA-PKcs (necesaria para a reparación do ADN por unión de extremos non homólogos) a partir de sitios de roturas de dobre febra. A sobreexpresión de HMGA2 é dabondo por si soa para inducir anormalidades cromosómicas, que son unha marca distintiva de deficiencias na reparación do ADN mediada por NHEJ. Estas propiedades implican a HMGA2 na promoción do inestabilidade do xenoma e na tumoroxénese.
Reparación do ADN por escisión de bases
Summer et al. atoparon que a proteína HGMA2 podía clivar eficientemente o ADN que contén sitios apurínicos/apirimidínicos (AP), xa que é unha AP liase. Ademais, esta proteína tamén posúe a actividade relacionada de liase 5’-desoxirribosil fosfato (dRP). Estes autores demostraron que hai unha interacción entre a endonuclease AP 1 humana e a HMGA2 en células cancerosas, o que indica que a HMGA2 pode ser incorporada á maquinaria celular da reparación por escisión de bases (BER). O incremento da expresión de HMGA2 aumenta a BER, e permite que as células con HMGA2 incrementada sexan resistentes á hidroxiurea, un axente quimioterapéutico para tumores sólidos.
Interaccións
A HMGA2 presenta interaccións con PIAS3 e NFKB1.
O transporte de HMGA2 ao núcleo está mediado por unha interacción entre o seu segundo gancho AT e a importina-α2.
Rublo
O termo rublo fai referencia a varias moedas de distintos países da Europa do Leste. Actualmente hai tres países que empregan o rublo como moeda oficial: Rusia, Belarús e Trasnistria, se ben este último é un Estado non recoñecido e polo tanto o seu rublo carece de código ISO 4217 e non é unha moeda recoñecida internacionalmente.
Etimoloxía
miniatura|250px|dereita|Unha grivnia (aproximadamente 200 gramos de prata). Unha das teorías sobre o nome desta moeda é a que di que o termo rublo vén da palabra rusa rubl, derivado de rubitj, que significa cortar, xa que o antigo rublo era un anaco cortado dunha barra de prata. Segundo esta teoría, o primeiro rublo aparecido en Rusia foi un fragmento de prata cun peso de 200 gramos que se puxo en circulación no século XIII en Nóvgorod que se presentaba en distintas formas e se cortaba para conseguír pezas máis pequenas que finalmente se converterían en pezas acuñadas. I.K. Kondratiev no libro "Antigüidade de Moscova de pelo gris" escribiu:
Jozef Adamec
Jozef Adamec, nado en Vrbové o 26 de febreiro de 1942, é un antigo futbolista e adestrador eslovaco.
Traxectoria
Comezou a súa carreira, xa como dianteiro, nos equipos xuvenís do Iskra Vrbové, e profesionalizouse en 1959 nas ringleiras do Spartak Trnava, o club que por máis tempo defendeu. Durante o servizo militar (daquela aínda co estado de Checoslovaquia), entre 1961 e 1963, xogou no Dukla Praga, o equipo do exército. Pasou aínda polo Slovan Bratislava e, xa no fin da súa carreira, no Slovan Viena, de Austria. Coa Selección de fútbol de Checoslovaquia xogou 44 partidos entre 1960 e 1973 marcando 14 goles.
Como adestrador estivo ao cargo de dous dos seus antigos clubs, o Spartak Trnava e o Slovan Bratislava. Adestrou tamén a Selección de fútbol de Eslovaquia entre 1999 e 2001.
Bandeira do Líbano
Descrición
A proporción non se menciona na constitución, pero é de 2:3. O seu significado non é claro, pero o branco é a cor dos iemenitas e maronitas, en tanto que o vermello é o dos kaisitas. Esta bandeira é nacional e de Estado, en terra e en mar, e ten tamén outros usos con algunhas variacións:
A forza aérea utiliza un emblema vermello cun triángulo branco co tres lados iguais, dentro do cal hai un disco verde.
Historia
miniatura|180px|Bandeira posterior á caída do [[Imperio Otomán.]] miniatura|180px|Bandeira durante o mandato francés ([[1918–1943).]] miniatura|180px|Deseño orixinal. miniatura|180px|Deseño almacenado na [[Organización Mundial da Propiedade Intelectual|OMPI.]] Dende o século XVII, os cristiáns maronitas do Líbano utilizaron o cedro como emblema das súas bandeiras brancas. A primeira información certa do seu uso foi en outubro de 1848. A efémera república de Kisrawan, proclamada o 1858, empregou esta bandeira. Na primeira guerra mundial os soldados libaneses (dentro o exército otomán) utilizaron unha bandeira consistente nunha cruz de Santo André vermella sobre fondo branco, e o cedro verde escuro encima, pero tratábase dunha bandeira militar e non nacional.
O 1918 os libaneses izaron a bandeira branca con cedro verde na parte inferior segundo o deseño do escritor emigrado Shukri al-Juri e de Naum Labaki, preparada antes da revolta libanesa de 1918, que precedeu á ocupación francesa. Esta bandeira usábase desde 1919 baixo a autoridade do Mejlis ou Consello administrativo. Ocupada a rexión polos franceses en 1919, o tratado Sikes-Picot de 1916 entre Francia e Gran Bretaña entrou en vigor, quedando o Líbano integrado no Mandato de Siria (tras a Conferencia de San Remo, en abril de 1920). Ao estalar a loita contra o rei de Siria, reino do cal nominalmente o Líbano formaba parte, o Gran Líbano declarouse independente baixo mandato francés. O xeneral Gourad declarou posesión francesa os distritos da Beeka, Hasbaia, Baalbeck e Rashaia o 3 de agosto de 1920, os cales tradicionalmente formaban parte de Siria, considerándoos a base do Gran Líbano, o cal foi proclamado en Beirut o 1 de setembro de 1920 coas fronteiras que conserva o Líbano actual.
A partir deste ano 1920, empezouse a usar a mesma bandeira branca con cedro pero coa francesa na esquina esquerda, e o cedro desprazado á parte baixa, e tamén a bandeira nacional francesa pero co cedro verde na parte inferior da banda branca. A primeira bandeira do Líbano xurdiu definitivamente en 1921, e foi a bandeira francesa co cedro no centro. Foi proposta en 1919 ao presidente Poincaré polo político Naum Moukarzel, líder do Movemento polo Renacemento Libanés. O Gran Líbano constituíu un dos mandatos franceses, e desde 1922 foi administrado conxuntamente cos outros mandatos de Siria (entidade Siria-Gran Líbano), pero desde 1924 obtivo administración separada.
Unha nova constitución o 23 de maio de 1926 estableceu a república autónoma libanesa baixo mandato francés, pero non se produciu ningún cambio na bandeira. O artigo 5 da constitución dicía: "A bandeira libanesa é azul, branca e vermella, co cedro na parte branca", isto é, a bandeira francesa cun cedro no centro. O 26 de novembro de 1941 o xeneral Catroux, en nome do xeneral De Gaulle, e apoiado por tropas británicas, proclamou a independencia e a soberanía do Líbano. O xeneral Dentz, Alto Comisario designado por Vichy, entregoulle o poder. No entanto, a independencia non foi realmente efectiva até 1945, cando as tropas aliadas deixaron o país. Como non era adecuado o uso da bandeira francesa, volveuse a empregar a bandeira branca co cedro.
O 11 de novembro de 1943 producíronse manifestacións contra a detención do presidente Bechara Khalil al-Khoury e algúns ministros, efectuados polo Alto Comisario francés ao derrogar o parlamento, a instancias do presidente, os artigos da constitución que habilitaban a tutela de Francia sobre o Líbano. Sete deputados entraron no parlamento e decidiron establecer unha nova bandeira nacional que seguramente deseñou Henri Pharaon. Estableceuse un goberno provisional en Bechamun que aceptou a bandeira, pero crese que a dividiu en tres franxas horizontais iguais co cedro verde na banda branca ("coa bandeira libanesa" dentro da banda branca). O deseño dos parlamentarios realizouno Saade Munla no Parlamento e foi levado a Bechamun por membros do partido Kataeb e do Najjad (Renacemento), o 19 de novembro de 1943, sendo izada a bandeira o domingo 21 de novembro de 1943. O debuxo do deseño parlamentario mostra unha bandeira en franxas 1:2:1 pero co cedro moito menos natural. O artigo 5 da Constitución foi cambiado: "A bandeira libanesa é vermella, branca e vermella en franxas horizontais co cedro verde ao centro da franxa branca". O día 21 de novembro foi establecido como día da bandeira nacional en 1979.
Ulm
Ulm é unha cidade alemá do estado federado de Baden-Württemberg, situada entre Stuttgart no oeste e Augsburg e Múnic no leste, ás beiras do Danubio. O río separa Ulm de Neu-Ulm, a nova parte da cidade, que xa se atopa no estado federado de Baviera. Ulm é coñecido pola súa Catedral, santuario protestante de arquitectura gótica, coa torre de igrexa máis alta do mundo (161,53 m), pola súa cidade universitaria, na que se integrou a Escola de Ulm, sucesora da Bauhaus, e por ser a cidade natal de Albert Einstein.
Bandeira do Líbano
Historia
O 22 de novembro de 1943, o xeneral Catroux, que retornara ao Líbano para terminar cos disturbios, libera aos gobernantes e restitúeos nos seus cargos, polo que se considera tal data como o día da Independencia. A nova bandeira se oficializa o 7 de decembro de 1943. O 27 de decembro a Francia de De Gaulle recoñeceu á República e acordou a evacuación a partir de 1944. O inicio da evacuación alargouse até 1945 e non se completou até o decembro de 1946.
Ulm
Xeografía
Ulm está na desembocadura dos ríos Blau e Iller no Danubio. A maior parte da cidade está na beira esquerda do río, estando no outro costado a súa cidade xemelga, Neu-Ulm (nova Ulm), que cos seus 50.000 habitantes está situada no land de Baviera.
A cidade está dividida en 18 distritos: Ulm-Mitte, Böfingen, Donaustetten, Donautal, Eggingen, Einsingen, Ermingen, Eselsberg, Gögglingen, Grimmelfingen, Jungingen, Lehr, Mähringen, Oststadt, Söflingen (con Harthausen), Unterweiler, Weststadt e Wiblingen.
Historia
miniatura|esquerda|180px|A Catedral vista dende o Danubio Ulm é mencionada por primeira vez en 854, sendo declarada cidade por Frederico I Barbarroxa en 1164. Floreceu durante o século XVI, debido maiormente á exportación téxtil. Estes séculos representan o cénit da arte en Ulm, especialmente para pintores e escultores.
En 1803, deixou de ser unha "Cidade Libre Imperial" e foi absorbida por Baviera. Durante a batalla de Ulm de 1805, no marco das Guerras Napoleónicas, o exército francés fixo unha emboscada á invasión da armada austríaca en mans do Xeneral Mack en Ulm forzando a súa retirada. En 1810, foi incorporada no Reino de Württemberg, pertencente á Confederación do Rin.
En 1938, de novo pasou a ser unha "cidade libre" ou Stadtkreis, o que significa que non pertence a ningún dos distritos rurais da contorna, formando un de tipo urbano.
Economía
miniatura|esquerda|150px|Torre medieval miniatura|Torre da Catedral A proximidade de Stuttgart fai que boa parte da actividade industrial da cidade estea ligada á produción automotriz. EvoBus, a división de autobuses e autocares de Daimler, ten a súa planta de produción principal de vehículos da marca SETRA nesta cidade, así como unha planta de montaxe de camións de IVECO.
En xeral, o estado federado de Baden-Württemberg é unha das rexións economicamente máis prósperas de Alemaña e, naturalmente, da Unión Europea (UE).
Francia nos Xogos Olímpicos
Francia competiu en cada unha das edición dos Xogos Olímpicos modernos, dende os Xogos de 1896 en Atenas. Os deportistas franceses gañaron un total de 749 medallas nos Xogos Olímpicos de Verán, con esgrima e ciclismo como os deportes que máis medallas lle reportaron. Francia tamén gañou outras 124 medallas nos Xogos Olímpicos de Inverno, a maioría delas en esquí alpino.
Liña 8 do metro de Barcelona
esquerda|L1|50px 300px|miniatura|Estación de Espanya, na liña 8. A Liña 8 do metro de Barcelona é un servizo de ferrocarril metropolitano que forma parte da Liña Llobregat-Anoia de Ferrocarrís da Generalitat de Cataluña (antigos Ferrocarrils Catalans), compartindo infraestrutura con cinco servizos máis. Camins de Ferro del Nord-est d'Espanya (NEE) construíu e inaugurou o ferrocarril no ano 1912.
O trazado da liña que une Barcelona - Pl. Espanya e Molí Nou | Ciutat Cooperativa, é de dobre vía soterrada no 73% do percorrido e dobre vía en superficie o resto do trazado.
No 2007, inaugurouse unha nova estación entre Ildefons Cerdà e Gornal chamada Europa | Fira, baixo a Plaça d'Europa de l'Hospitalet de Llobregat e está programada unha nova estación chamada Cornellà Salines entre Cornellà-Riera e Sant Boi, entre outras ampliacións como a creación de dos tramos de 11 e 14 km.
Illa d'en Colom
250px|miniatura|Illa d'en Colom, Menorca
A Illa d'en Colom é un illote de 58 Ha, separado uns 200 metros da costa nordeste da illa de Menorca, nas Illas Baleares. Antigamente utilizouse como lazareto. Unha parte utilizouse para o cultivo; tamén se intentou a explotación dunha mina de chumbo. É propiedade da familia Roca (natural de Maó) desde 1904, cando don Antonio Roca i Várez a adquiriu nunha poxa. Na actualidade (2005) forma parte do Parque Natural de s'Albufera des Grau.
Flora e fauna
200px|miniatura|[[Tamarindos da Illa d'en Colom.]] A vexetación está formada pola comunidade de Launaea cervicornis, especie que forma pequenos coxinetes espiñentos. Entre as plantas máis interesantes destaca o arbusto endémico Daphne rodriguezii que abunda no illote.
O tamarindo (Tamarix africana) é outra planta bastante característica da illa. Trátase dunha especie de arbusto de orixe africana situado na praia dos Tamarindos, á que dá nome. Cada arbusto pode chegar a adquirir unha altura de 6 metros e un diámetro de 1´3 metros, e en xeral teñen máis de 100 anos de antigüidade. A distribución inicial destes arbustos parece que seguia a de dúas fileiras, pero esta característica foi desaparecendo cos anos e a alteración natural das dunas.
En canto á fauna, a illa de Colón conta con numerosas aves mariñas. Destacan o corvo mariño xigante e o corvo mariño emplumado, a pardela furabuchos (Puffinus puffinus) e a pardela cincenta (Calonectris diomedea). Destacan tamén o miñato real (Milvus milvus), a aguia peixeira (Pandion haliaetus) así como dúas especies de falcóns. Polo que se refire á fauna terrestre, destaca unha variedade endémica da lagarta das Gimnesias, a Podarcis lilfordi brauni de cor azul.
HTTP 404
miniatura|275px|Mensaxe de erro 404 nun Firefox 3 en versión inglesa.