cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gumersindo Pardo Reguera
Gumersindo Pardo Reguera, nado en Valgos (A Ribeira, Cervantes) o 24 de xaneiro de 1847 e finado na Coruña o 28 de abril de 1916, foi un farmacéutico e pintor galego. Retratou á burguesía coruñesa cun estilo realista, minucioso e veraz.
Traxectoria
A súa primeira actividade laboral foi como delineante de estradas e camiños. Xa casado, fixo a carreira de Farmacia na Universidade de Santiago de Compostela, licenciándose cun dos dous premios extraordinarios do ano 1880 (entre 1.399 alumnos). Despois estableceuse en Lugo, colaborando na vacinación contra a varíola. Foi catedrático de Química na Universidade de Granada. Deixou Granada e retornou á Coruña para ser profesor na Escola de Artes Industriais e na de Belas Artes. Abriu despacho de farmacia no número 96 da rúa Real e actuou como perito en xuízos por envelenamento.
Afeccionado á arte, comezou a pintar pasados os corenta anos de idade, retratando a Ramón Pérez Costales e a Manuel Pereiro Caeiro. Participou na Exposición Nacional de Belas Artes en 1895, e na de 1904 logrou mención honorífica. Retratista de corte moi realista, compartiu esta actividade na Coruña con Román Navarro. No paisaxismo ten semellanzas con Dionisio Fierros. Foi membro de número e secretario da Real Academia Galega de Belas Artes, e correspondente da Real Academia de Belas Artes de San Fernando. miniatura|306px|[[Pompa de xabón|Pompas de xabón, 1892 (Col. Pardo Yáñez). ]] Exerceu unha importante influencia sobre, o daquela neno, Pablo Ruiz Picasso, amigo do seu fillo, Antonio Pardo, durante a época no que o malagueño residiu na Coruña. miniatura|306px|[[Caravana, 1900 (Colección Afundación). ]] Finou por unha uremia na Coruña o 28 de abril de 1916 e foi enterrado no Cemiterio de Santo Amaro. A súa obra consérvase na Deputación da Coruña, que garda un retrato do rei Afonso XIII, no Museo Provincial de Lugo, na Colección Afundación e noutras coleccións particulares.
Con motivo do centenario do seu pasamento, fixéronse dúas exposicións da súa obra, comisariadas por Rubén Ventureira Novo, a primeira no Museo de Lugo, do 11 de agosto ao 20 de novembro de 2016, e a segunda no PALEXCO da Coruña, do 17 de febreiro ao 26 de marzo de 2017.
Vida persoal
Casou con Filomena García Reboredo e foi pai de catro fillos: Elena, Antonio, Mercedes e Gumersindo Pardo García.
Os Tarabelos, Chavín, Viveiro
Os Tarabelos é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Nacionalismo córnico
dereita|miniatura|Bandeira de Cornualla. miniatura|Porcentaxe de persoas que afirmaron ter unha identidade "córnica" na pregunta de identidade nacional no censo de 2011. O nacionalismo córnico é un movemento cultural, político e social que busca o recoñecemento de Cornualla como unha nación distinta de Inglaterra. O movemento nacionalista córnico baséase en que Cornualla ten unha identidade cultural celta diferente da identidade de Inglaterra, e que o pobo córnico ten unha identidade nacional, cívica e étnica separada do pobo inglés. Segundo esta corrente ideolóxica, Cornualla debería ter garantido un grao de autonomía e ser representada na forma dunha Asemblea Nacional Córnica; Ademais, os nacionalistas alegan que Cornualla é legalmente un ducado con dereito a veto na lexislación de Westminster, e non un simple condado de Inglaterra, que ademais nunca foi formalmente incorporado a Inglaterra a través dunha Acta de Unión, coma no caso galés, escocés e norteirlandés. .
A Pena, Chavín, Viveiro
A Pena é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Chionidi
Chionidi é unha suborde de aves Charadriiformes que inclúe os pernileiros, as pombas antárticas e o Pluvianellus socialis.
Piñeiro, Chavín, Viveiro
Piñeiro é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Chionidi
Familias
A suborde componse de trece especies distribuídas en tres familias:
Ibidorhyncha struthersii
Ibidorhyncha struthersii é unha especie de ave caradriforme da familia Ibidorhynchidae, sendo o seu único membro.
Descrición
Esta ave é inconfundíbel. O adulto é gris con ventre branco, patas rubias, peteiro longo e curvado cara a abaixo, a cara negra e o peito cunha banda negra. Os novos non teñen a cor negra na cara e o peito, e o peteiro é máis opaco. Os adultos en reprodución teñen unha patas rubias brillantes e nos inmaturos son de cor sepia. A pesar da súa aparencia espectacular pasa desapercibido no seu ambiente rocoso.
O seu canto é un resoante ‘kliu-kliu’ similar ao do do bilurico claro.
Taxonomía
A posición taxonómica da familia é controvertida. Pode estar relacionada coas gabitas e as avocetas. Para unha clasificación alternativa dos Charadriiformes véxase a taxonomía de Sibley-Ahlquist.
Distribución
Vive nas ribeiras de croios das mesetas altas de Asia Central e o Himalaia.
O Rego, Chavín, Viveiro
O Rego é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Janvāris
Janvāris é un filme dramático letón de 2022 dirixido por Viesturs Kairišs. Foi escollido como candidato de Letonia para o Óscar ó mellor filme internacional na 95ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
O Riaño, Chavín, Viveiro
O Riaño é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Lakshmibai
Lakshmibai, nada en Benarés o 19 de novembro de 1828 e finada en Gwalior o 18 de xuño de 1858, foi raíña consorte (rani) do estado de Jhansi e figura clave da rebelión india de 1857.
Rebelión de 1857
O 10 de maio de 1857 estoupou a rebelión contra o dominio británico en Meerut e cando a noticia chegou a Jhansi, Lakshmibai pediulle ao oficial político británico, o capitán Alexander Skene, permiso para establecer un corpo de homes armados para a súa protección e Skene concordou. A cidade permaneceu relativamente en calma no medio dunha rexión axitada ata que en xuño rebeldes do 12º Rexemento de Infantería de Bengala tomaron o forte de Jhansi tras capitular a gornición británica so a promesa de non recibir represalias. Non obstante, os rebeldes non cumpriron a súa promesa e mataron entre 40 e 60 oficiais británicos e mais ás súas familias. Non hai certeza da implicación da rani no masacre. miniatura|Retrato de man de Lakshmibai (1857) As forzas rebeldes permaneceron catro días na cidade, e baixo ameaza de voar o palacio onde vivía a rani lograron que lle dese unha importante suma de diñeiro. Diante o baleiro de poder na cidade asumiu o goberno e escribiulle ao maior Erskine, comisionado da división de Sagar, para lle explicar o que acontecera. Na súa contestación, do 2 de xullo, Ekskine demandoulle administrar o distrito para o goberno británico ata chegar á cidade un superintendente británico. As forzas de Lakshmibai fixeron fronte ao intento do príncipe Sadashiv Rao, sobriño de Gangadhar Rao, para se facer co trono e tras capturalo quedou cativo.
Legado
A figura de Lakshmibai converteuse nun símbolo da loita pola independencia india, e así en moitas cidades indias hai estatuas ecuestres coa súa imaxe e a do seu fillo. Diversos poemas e canción patrióticas exaltan a súa figura, a composición máis importante é o poema en hindi Jhansi ki Rani (1930) da poeta Subhadra Kumari Chauhan e que se aprende nas escolas da India. En marathi é popular unha balada que lle dedicou o poeta Bhaskar Ramchandra Tambe. Varios filmes e series de televisión céntranse tamén na súa figura.
O Vilar, Chavín, Viveiro
O Vilar é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Ribas, Chavín, Viveiro
Ribas é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
O Temoral, Chavín, Viveiro
O Temoral é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Nacionalismo belaruso
miniatura|250x250px|[[Bandeira de Belarús dende 1991 a 1995.]] O nacionalismo belaruso é o nacionalismo que defende que os belarusos conforman unha nación. O nacionalismo belaruso comezou na primeira década do século XX. Malia que a República Popular Belarusa, declarada o 25 de marzo de 1918, foi a primeira manifestación belarusa con categoría de estado, os nacionalistas belarusos afirmaron que os lituanos que crearon o Gran Ducado de Lituania eran en realidade belarusos. A teoría pseudohistórica de que os belarusos foron os que en realidade crearon o Gran Ducado de Lituania é chamada litvinismo.
A Rubeira, Chavín, Viveiro
A Rubeira é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Telegram
Telegram Messenger é un servizo de mensaxería que permite aos seus usuarios enviarse mensaxes, fotos, vídeos e documentos entre eles (todos os tipos de ficheiros son compatíbeis). As aplicacións cliente son de código aberto e o servidor é software privativo (código pechado).
Historia
Telegram foi iniciado en 2013 polos irmáns Nikolai e Pável Dúrov, os creadores de VK, a maior rede social de Rusia.
Telegram Messenger LLP é unha empresa independente sen ánimo de lucro situada en Berlín, Alemaña, que non está conectada co Reino Unido.
Características
Telegram permite aos seus usuarios enviar notas de voz, fotos, vídeos e ficheiros de todo tipo, de maneira similar a outros softwares de mensaxería, como por exemplo WhatsApp. Ao igual que esta. usa un sistema similar de estados de lectura de mensaxes, con 1 comprobación=enviado, 2 comprobacións=lectura (aberto). Os grupos de Telegram poden ter un máximo de 200.000 membros
Identidade visual
Tanto Telegram como os seus servizos utilizan unha serie de logotipos para distinguir as distintas aplicacións. O avión de papel está resaltado nun fondo azul, e nun globo de conversa, que se mostra por orde de aparición:
A Seara, Chavín, Viveiro
A Seara é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Sokram
Marcos Couso Sánchez, nado en Ordes, é un artista multidisciplinar (ilustración, muralismo e rapeiro) galego coñecido co nome artístico de Sokram.
O Solloso, Chavín, Viveiro
O Solloso é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Sokram
Traxectoria
Musicalmente forma parte dos grupos Sokram e Dios ke te crew, e antes de 5Talegos. En 2015 editou o primeiro LP en solitario "Chuvia Ácida". En 2016 foi ecoñecido como o mellor artista de hip hop galego na III edición dos Premios Martín Códax da Música. Con importantes colaboracións musicais coma L.A.R. Legido (Sumrrá), Hevi (Malandrómeda, Fluzo), Jamas e MØU (Dios ke te crew) ou A Magnifique Bande dos Homes sen Medo entre outros.
En canto ao arte pictórico, forma parte de Mutante Creativo, onde desenvolve o seu traballo en deseño gráfico, arte mural, ilustración, audiovisual e creación musical. É o organizador e coordinador dos festivais de arte urbana DesOrdes Creativas de Ordes e do Rexenera Fest de Carballo, entre outros. O seu estilo bebe do graffiti, do cómic underground americano, da ilustración Lowbrow contemporánea e do deseño gráfico, mesturando liñas firmes e contundentes vectoriais cunha ampla gama cromática.
Impresión por transferencia
miniatura|Un típico prato de fonte da época do apoxeo da transferencia ou transferware en Inglaterra, 1820–50; Unha escena americana ("Fair Mount near Philadelphia") en cerámica de Staffordshire dereita|miniatura|Un xogo de café e té deWedgwood impreso por transferencia. c. 1775, Staffordshire, no [[:en:Victoria_&_Albert_Museum|Victoria & Albert Museum]] dereita|miniatura|Un cilindro de aceiro para impresión por transferencia co produto resultante A Impresión por transferencia (en inglés transfer-printing) é un método para decorar olaría cerámica ou outros materiais mediante unha placa de cobre ou aceiro gravada da que se toma unha impresión monocroma en papel que logo se transfire premendo sobre a peza de cerámica. A cerámica decorada usando a técnica coñécese en ocasións polo seu nome en inglés como transferware.
Naceu en Italia, desenvolveuse principalmente en Inglaterra a partir da década de 1750, e no século XIX fíxose enormemente popular nese país, aínda que relativamente pouco utilizado noutros países produtores de cerámica. A maior parte da produción procedía da industria cerámica dominante de Staffordshire. América era un mercado importante de produtos ingleses impresos por transferencia, cuxas imaxes se adaptaban a aquel mercado.
A técnica era esencial para engadir decoración complexa como o patrón Willow a cerámica relativamente barata.
Ademais da cerámica, a técnica foi utilizada en metal, e metal esmaltado, e ás veces en madeira e téxtiles. Aínda é utilizado hoxe, a pesar de que maioritariamente se emprega a por litografía. No século XIX desenvolvéronse os métodos de transferencia en cor.
Proceso
Comeza cunha placa de impresión de metal gravada similar ás que se usan para facer augafortes e outros tipos de gravados en papel. A placa úsase para imprimir o patrón en papel de seda, empregando como "tinta" mesturas de pigmentos especiais resistentes ao lume. A transferencia colócase do lado do pigmento cara abaixo sobre a peza de cerámica, de xeito que a tinta pegañenta se transfira á superficie cerámica. Normalmente, necesitábanse varias seccións de transferencia diferentes para cada peza se o deseño cubría todo o obxecto (ver ilustración). O papel flota ao mergullar a peza en auga ou déixase queimar no enfornado. Isto pódese facer por enriba ou por baixo o vitrificado da cerámica, pero o método de subesmalte ("underprinting") proporciona unha decoración moito máis duradeira. A cerámica é entón vidrada (se isto non se fixera xa) e cociñada nun forno para fixar o patrón. Coa impresión de esmalte só era necesario un lume a baixa temperatura. O proceso produce liñas finas semellantes ás impresións dos gravados.
Antes do transfer, a cerámica pintábase a man, un proceso laborioso e custoso. A impresión por transferencia permitiu que a alta calidade de representación desenvolvida na pintura sobre porcelana se fixese moito máis barata. Inicialmente, empregábase principalmente en porcelana, pero despois duns anos tamén se empezou a usar nos novos utensilios de barro de alta calidade que viñan desenvolvendo os oleiros ingleses, como Creamware (unha cerámica refinada de cor crema con esmalte de chumbo vítreo brillante e Pearlware (louza de mesa refinada recoberta cun esmalte vítreo levemente azulado contendo cobalto).
A finais do século XVIII, introduciuse unha técnica variante chamada "bat printed wares" (literalmente, "pezas impresas con morcegos"). A técnica asociouse coa introdución de punteado en lugar de gravado en liña como a técnica empregada nas placas de cobre. O proceso era moito máis complicado, e foi pouco utilizado após 1820.
Cor
miniatura|Baldosa deseñada por Walter Crane, c. 1890, fabricada en Wheeling, [[Virxinia Occidental|Virginia Occidental.]] Estas técnicas imprimían unha soa cor, que era a miúdo o azul de cobalto que se usou intensamente para pintar cerámica durante séculos en todo o mundo. O seu éxito foi porque a cor era atractiva e o cobalto mantña a súa cor incluso en fornos de porcelana a temperaturas moi altas. Inicialmente, o azul cobalto, o negro e o marrón eran probablemente as únicas opcións de cor para a impresión de transferencia de esmalte.
A Impresión por transferencia podería ser complementada con pigmentos ou dourados engadidos a man. O uso de transferencias múltiples, cada un cunha cor diferente, presentouse bastante cedo, ao principio de ser empregada a técnica, cando as áreas diferentes eran imprimidas en partes, por exemplo, un prato co centro nunha cor, e a fronteira noutro. Era máis difícil de construír unha imaxe completa policromada, mais isto foi perfeccionado por Messrs F&R Pratt de Fenton nos 1840s.
Historia dos deseños
No 1776 comezan a facerse pezas en Nova York, e América do Norte converteuse nun importante mercado. Nese momento a impresión por transferencia en cerámicas refinadas, como as creamware, era habitual. Un grande número de deseños celebraron a nova república dos Estados Unidos e en particular George Washington, con elaboradas decoracións arredor da imaxe central a medida que o século chegaba ao seu fin.
Italia
A pesar de que Inglaterra dominou a historia da impresión por transferencia, a técnica xa fora utilizada en Italia. Unhas cantas pezas de maiolica, probabelmente dos arredores de Turín, mestura elementos imprimidos e pintados na súa decoración. Datan de finais do século XVII, ou de principios do XVIII; Coñécense catro pezas sobreviventes. Entre 1749 e 1752, ao tempo das primeiras pezas de transfer-printting inglesas, a fábrica de porcelana Doccia preto de Florencia tamén usou impresión por transferencia. Eles tamén experimentaron con estarcido, e algunhas pezas mesturan estas técnicas. Sobre 50 pezas sábese que sobreviviron.
Inglaterra
miniatura|Battersea enamel, Venus Begging Arms From Vulcan, 1753-56 No 1750s tres homes fixeron avances significativos na aplicación da decoración imprimida en superficies cerámicas; probabelmente non eran conscientes dos precedentes italianos. A maioría de usos temperáns eran en caras pezas de porcelana, en contraste co século XIX, cando era moito máis utilizado en louza. Inicialmente, todas as pezas eran de esmalte overglaze impreso. Unha soa peza de porcelana de Chelsea sobrevive no Museo británico, a cal ten un deseño de transfer-printting coa marca da "forma de áncora" indicando unha data entre 1750 e 1752. Tamén está documentado que un artista de esmalte suízo facía a impresión nunha fábrica non identificada próxima (pero diferente) á de Chelsea, durante unha visita a Londres que rematou a finais de 1752.
En 1751, John Brooks, un gravador irlandés que entón radicaba en Birmingham, solicitou unha patente para "imprimir e revertir o esmalte e a porcelana a partir de placas gravadas e mezotintadas e de esqueixos sobre madeira e metal... " Preocupouse principalmente pola decoración impresa en esmaltes - caixas, placas, medallóns etc. A súa solicitude de patente fallou e mudouse de Birmingham a Londres, onde continuou solicitando sen éxito as patentes. Estivo involucrado na impresión inicial de esmaltes en Battersea en Londres e probablemente en Bilston, onda Birmingham.
A impresión sobre esmalte comezou probablemente cara ao 1753 (unha carta de Horace Walpole datada o 7 de setembro de 1755 menciona unha caixa Battersea impresa) e cara ao 1756 o seu proceso estaba a usarse nalgunha porcelana de Bow (de Stattford-at-Bow, Londres), aínda que os resultados non foron excelentes, quizais como o esmalte foi "demasiado suave e fusible", dando a tendencia a esvaer a imaxe. As cores da década de 1750 eran un "negro violáceo ou marrón" ou un "fermoso vermello ladrillo cálido". Cara a 1760 había algunha impresión de esmalte en azul. miniatura|Blowing Soap Bubbles (Soprando Burbullas de Xabón), sobre 1760-1770, Staffordshire, salt-glaze earthenware (louza de esmalte con sal) Cinco anos após o primeiro intento de patente de Brooks, en 1756, John Sadler (en colaboración con Guy Green) afirmou nunha declaración xurada de patente que pasaran os últimos sete anos aperfeccioando un proceso para imprimir en azulexos e que podían "imprimir máis de 1200 baldosas de terras de diferentes patróns" nun período de 6 horas. Sadler e Green estamparon en Liverpool, onde o seu comercio incluía a impresión de arxila esmaltada, porcelana e creamware.
Algunhas pezas impresas presentaban formas complicadas e incluían dourado, o que demostraba que a técnica era neste momento considerada axeitada para produtos de luxo.
A partir de 1842 a Oficina de Patentes do Reino Unido introduciu un sistema de marcas rexistradas, normalmente impresas na parte inferior das pezas. Os deseños rexistrábanse facilmente enviando as transferencias impresas en papel. A tecnoloxía de impresión por transferencia estendeuse tamén a Asia. A cerámica de Kawana no Xapón desenvolveuse a finais do período Edo e era un tipo de porcelana branca e azul.
Galiza
A Real Fábrica de Sargadelos, tiña a materia prima necesaria para a cerámica de Sargadelos moi próxima: arxilas, caolins, leña, cursos de auga... Tamén o porto de San Cibrao para recibir e enviar mercadorías a lugares distantes, imitando así a iniciativa inglesa.
A creación da fábrica en 1806 implicou un novo sistema de produción, introducindo o proceso mecánico que substituiría a peza feita a man, tentando así tamén baixar os prezos. A pintura a man tamén foi substituída polo moderno sistema de estampación por transferencia importado de Bristol (Inglaterra). As pezas estaban feitas de louza fina, un produto intermedio entre a louza e a porcelana, un material duro e lixeiro ao mesmo tempo, feitas con lume entre 1.100 °C e 1.200 °C. Despois da cocción, a cor vólvese branca e é cando se aplica un verniz plumbífero (de chumbo). Este sistema difire da louza porque en vez de engadir area á pasta, engádense sílice, feldespato, caolín e calcio, obtendo diferentes resultados en función das cantidades engadidas. Sobre esta pasta superpón o patrón, cuxa técnica fora aperfeccioada en 1761 por John Sadler e Guy Green, na fábrica de Liverpool.
A partir de 1845 a empresa pasou a mans dunha familia compostelá e tomou un novo curso, chegando a contratar a numerosas familias (máis de mil, alén de 300 pares de bois e 22 barcos) que permitiron crear grandes cantidades de pezas de boa calidade, tanto estética como técnica. Nesa época fabricáronse tamén algunhas vaixelas reais para Isabel II —partes das cales se exhiben no Museo de Pontevedra—. Este período foi dirixido polo británico Edwing Forestier e un grupo de ceramistas ingleses chegou en 1847 desde Staffordshire. Os pratos estaban feitos con barro fino pero moi duro chamado "sílex".
A vaixela e as xerras tiñan unha decoración estampada en gran parte de xeito industrial, a técnica empregada consistía en gravar unha placa de cobre ou estaño co debuxo a copiar —as primeiras placas importáronse de Inglaterra—, posteriormente entintábase coa tinta mesturada con graxa. Esta placa era impresa nun papel fino que estaba pegado á superficie da peza. Esta absorbía a tinta e imprimíase o debuxo, retirábase o papel con auga e cubríase cun verniz plumbífero e pasábase a unha segunda cocción. A transparencia deste verniz permitía ver o debuxo impreso con claridade ademais de darlle un brillo especial. A decoración máis frecuente nesta época foi a chamada "góndola": un debuxo paisaxístico no que o primeiro termo é unha balaustrada, detrás da cal se pode ver un río cunha góndola; o fondo está formado por outeiros con edificios e árbores. Outras decoracións presentaban cisnes, pavos reais ou temas chineses. As cores empregadas foron o negro, o púrpura, o vermello, o verde e o azul cobalto claro. Houbo outra innovación exitosa que foi a serie chamada china opaca, a imitación do inglés flown blue. Consistiu en manipular a placa de estampación para que o debuxo quedase lixeiramente borroso ou desenfocado, dando así un aspecto enigmático. O tema era sempre chinés.
Non se perderon as pezas de tipo popular que tiveron tanto éxito na etapa anterior e continuou a fabricación de xerras de Mambrús e tamén se fixeron as figuras de macacos sentados, osos, cans, parrulos, pombas etc. Outros traballos foron pequenas cuncas para auga bendita, tinteiros ou pezas centrais. Tamén se fabricaron obxectos que deixaron de ser útiles despois dun século, como aguamaniles, cuspideiras (escupideras), urinarios e pediluvios.
Ricardo Picouto
Ricardo Picouto Fernández, nado cara a 1874 e finado en Ourense o 19 de xaneiro de 1935, foi un industrial e agrarista galego.
Traxectoria
Foi secretario da I Asemblea Agraria de Galicia e membro da mesa da II Asemblea Agraria de Galicia. Tamén foi secretario do Congreso Agrícola de Ourense celebrado o 8 de setembro de 1910. Na ditadura de Primo de Rivera foi nomeado deputado suplente corporativo da Deputación de Ourense en xuño de 1926. Tamén foi inventor, patentando unha "Elevadora e Arrastradora" e unha "Azufradora de Mochila".
Finou en Ourense o 19 de xaneiro de 1935 aos 60 anos.
Vida persoal
Casou en Ourense con Gregoria García Blanco en 1916, e foi pai de Ricardo, María Teresa, Carlos, Luz e Vicente Picouto García.
A Torre, Chavín, Viveiro
A Torre é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Jimena Quirós
Jimena Quirós Fernández y Tello, nada en Almería o 5 de decembro de 1899 e finada en Madrid en 1983, foi unha científica española, considerada como a primeira oceanógrafa do país.
Traxectoria
Jimena Quirós Fernández y Tello naceu en Almería o 5 de decembro de 1899. Foi a pequena dunha familia de varios irmáns. Foi educada pola súa nai, Carmen Fernández-Tello, unha cualificada docente e emprendedora que abriu un colexio privado na cidade andaluza e encargouse de manter e asegurar o futuro da familia.
O seu pai, José María Quirós Martín, era enxeñeiro e viaxaba continuamente instalando gas. Chegaron desde Madrid cando a el o contrataron como axente de explosivos para a minería e levaban algúns anos instalados en Almería. Ao pouco de nacer a pequena, os seus pais separáronse e o pai se desentendió da familia.
Quirós chegou a Madrid en 1917, antes de cumprir os 18 anos, para estudar Ciencias na Universidade Central. Residiu na Residencia de Señoritas, onde se relacionou con nomes que serían importantes para a cultura española da primeira metade do século XX: Maruja Mallo, María Zambrano, Matilde Huici, Clara Campoamor, Victoria Kent e outras científicas como a propia Quirós.
Ciencia
Especializouse en física e aplicou os seus coñecementos ao estudo do océano (estudo das masas de auga, temperatura, salinidade, correntes, etc.).
Santos García
Traxectoria
Fillo de Santos García Casqueiro e Manuela Rodríguez Mós. Estivo emigrado na Arxentina. Retornou e instalouse en Cesantes. Traballou como canteiro municipal. Agrarista, foi secretario da Federación Agrícola de Redondela. Foi membro da mesa da II Asemblea Agraria de Galicia. Na República foi concelleiro de Redondela, continuou apoiando a Federación Agraria Provincial, e foi elixido vogal da Federación Agraria de Redondela para 1936. Pertenceu á masonaría.
Jimena Quirós
Ciencia
En 1920, mentres terminaba os seus estudos, comezou a traballar no Instituto Español de Oceanografía (IEO). Licenciouse con premio extraordinario e, uns meses despois, converteuse na primeira muller en España en embarcar nunha campaña oceanográfica. Foi tamén a primeira en asinar un traballo científico en ciencias do mar. Á súa volta de devandita expedición polo Mediterráneo opositou e, con só 22 anos, incorporouse ao IEO como a primeira científica da historia da institución.
Quirós continuou formándose desprazándose á Universidade de París. En 1926 foille concedida unha bolsa dun ano para asistir ao Laboratorio de Fisiografía da Universidade de Columbia, en Nova York. Alí estudou Xeografía Física da Atmosfera e os Océanos con algúns dos mellores científicos da época na materia. Aínda que dominaba moitos campos das ciencias mariñas, a súa especialidade foi a física e a aplicala aos océanos dedicou os seus coñecementos.
Política
Ademais da a ciencia, Quirós dedicouse á política e en especial á loita pola igualdade de dereitos da muller. Presidiu o comité feminino do Partido Republicano Radical Socialista antes mesmo de que as mulleres tivesen dereito a votar. Para poder compaxinar a súa actividade política e científica, pediu excedencia no IEO para dedicarse ao ensino. Traballou en varios institutos ata que chegou a Guerra Civil; sobreviviu a esta, pero a súa carreira científica e a súa loita pola igualdade de dereitos quedou truncada. En 1940, a ditadura franquista cesouna dos seus cargos e botouna do IEO. Dedicouse, entón, a dar clases particulares.
Pharmacis aemilianus
Pharmacis aemilianus é unha avelaíña da familia Hepialidae. É endémica de Italia.
Lyceum Club Femenino
O Lyceum Club Femenino foi unha asociación de mulleres que funcionou en Madrid entre os anos 1926 e 1939. Entre o importante número de socias pode destacarse á súa impulsora e presidenta, a escritora María de Maeztu.
Antecedentes internacionais
Foi fundado en 1926, por un centenar de mulleres de ámbitos culturais ilustrados, seguindo o exemplo do primeiro lyceum creado en 1904 en Londres pola escritora británica Constance Smedley-Armfield. O obxectivo do Lyceum era a defensa dos intereses da muller, á vez que lles facilitaba un lugar de encontro e promovía o desenvolvemento educativo, cultural e profesional das mulleres, así como facilitaba a organización de obras de carácter social. Pronto xurdiron clubs similares en Berlín, París, Bruxelas, Nova York, Roma, A Haia e outras cidades do mundo. En 1908, organizouse unha federación internacional destas entidades. O club era aconfesional e apolítico, e a admisión como socia estaba restrinxida a mulleres que realizasen traballos literarios, artísticos ou científicos, participasen en causas sociais ou posuísen títulos académicos.
Constitución en España
O club español estaba formado por mulleres da elite sociocultural do país que polo seu ambiente familiar tiñan un elevado nivel de educación, interese pola cultura e tempo para desenvolver actividades. Esta asociación contaba no momento da súa fundación con 115 asociadas. A presidencia ostentábaa María de Maeztu. As vicepresidentas eran Victoria Kent e Isabel Oyarzábal. A secretaría recaeu en Zenobia Camprubí; Amalia Galárraga era a tesoureira, Helen Phillips a vicesecretaria e María Martos de Baeza a bibliotecaria. Baseábase nos Estatutos de Londres, que foron aprobados pola asociadas.
Tiña seccións de Literatura, Música, Artes Plásticas e industriais, Internacional, Hispanoamérica, Ciencias e Social. Os obxectivos xerais do club concretáronse en defender os intereses morais e materiais da muller, desenvolvendo as iniciativas económicas, científicas e artísticas; fomentar o espírito colectivo, facilitando o intercambio de ideas e a compenetración de sentimentos; organizar obras de carácter social, celebrar conferencias, etc.
As socias
En 1927, un ano despois da súa fundación, o número de socias aumentara considerablemente. O acceso á condición de membro do club non viña restrinxido por motivos ideolóxicos. As mulleres podían ser socias se cursaran estudos superiores ou se destacaran como escritoras, artistas, ou intelectuais. Tamén podían pertencer aquelas que participaran en obras sociais. Como o acceso aos estudos estaba limitado de feito ás persoas de clase media e alta, este grupo predominaba no club. Entre as socias non había tampouco restrición por estado civil ou orientación sexual, incluíndose algunhas mulleres abertamente lesbianas, como era o caso de Victorina Durán. En 1930, de preto de 500 socias, 475 estaban casadas.
Foron asociadas ao Lyceum Club, entre outras, Carmen Baroja, Matilde Calvo Rodero, Clara Campoamor, Zenobia Camprubí, Ernestina de Champourcín, María de Maeztu, Victorina Durán, Elena Fortún, Amalia Galárraga, Matilde Huici, Victoria Kent, María Lejárraga, María Teresa León, Concha Méndez, Margarita Nelken, Isabel Oyarzábal, Helen Phillips, Mabel Rick, Rosario Lacy, Pura Maortua, Carmen Gallardo Martín-Gamero, María Martos Arregui O'Neil, María do Mar Terrones Villanueva, Carmen Monné, María Francisca Clar Margarit, Julia Iruretagoiena e Rosa Spottorno. Na presidencia honorífica figuraban a raíña Vitoria Uxía e a Duquesa de Alba.
Desaparición
Co estalido da Guerra Civil Española e a derrota e exilio da República en 1939, desmantelouse o Lyceum, que pasou a ser o "Club Medina", rexido pola Sección Feminina.
Tras Viveiro, Chavín, Viveiro
Tras Viveiro é un lugar da parroquia de Chavín, no concello de Viveiro, na comarca da Mariña Occidental.
Adolf Meyer (arquitecto)
miniatura|[[Fábrica Fagus, Alfeld.]]
Adolf Meyer, nado en Mechernich, Eifel, en 1881 e finado en Baltrum en 1929, foi un arquitecto alemán.
Primeiros anos
Cursou os seus estudos na rexión de Eifel, en Köln e na Escola de Arte de Düsseldorf desde 1904, con Peter Behrens e Johannes Ludovicus Mattheus Lauweriks.
Primeiros traballos de arquitectura
En 1907, Behrens contratouno para traballar no seu estudio en Berlín. Entre 1909 e 1910, Meyer traballou para Bruno Paul e ese mesmo ano Walter Gropius contratouno como xerente no seu estudio en Neubabelsberg. miniatura|esquerda|Fábrica Elektrizitätswerk, [[Frankfurt Gutleutstraße.]]
Profesor na Bauhaus
Da man de Gropius, foi profesor na Bauhaus entre 1919 e 1925, un centro de estudo cun revolucionario método de aprendizaxe, que reivindicaba as vangardas, a unidade entre arte e artesanía, ao xeito que os movementos do Arts & Crafts ou o Wchutemás de Moscova, e facía especial énfase na colaboración entre alumnos e docentes. Iso deu lugar a unha multiplicidade de estilos e producións, que derivou entre outras cousas no racionalismo na arquitectura moderna (en especial após a dirección de Mies van der Rohe e o exilio por causa do nazismo) e na formación de centros experimentais posteriores como a Escola de Ulm. Adolf Meyer foi responsábel da compilación e desenvolvemento tipográfico do libro Ein Versuchshaus (unha casa prototipo, onde se expresaban as ideas troncais da escola).
Non confundir con Hannes Meyer, outro arquitecto alemán profesor na Bauhaus, e segundo director da escola.
Arquitecto en Weimar
Despois das presións crecentes dos nazis, a Bauhaus tivo que trasladarse a Dessau e logo a Berlín antes de pasar ao exilio (New Bauhaus, Black Mountain College, etc.), porén Adolf Meyer decidiu ficar en Weimar e continuar a súa carreira como arquitecto independente.
Obra
En 1926 foi nomeado arquitecto municipal de Frankfurt, onde realizou a maior parte das súas obras. As súas obras máis recoñecidas foron as realizadas xunto a Walter Gropius, director da Bauhaus, que contou con el como docente, e con quen colaborou na Fábrica Fagus (1910-1911) e no Teatro Municipal de Jena (1922-1923), onde tamén fixo o Planetario.
Serlio
Sebastiano Serlio, coñecido como Serlio, nado en Boloña o 6 de setembro de 1475 e finado en Fontainebleau arredor de 1554, foi un arquitecto e teórico da arquitectura renacentista italiana. A súa sona débese a un tratado titulado I Sette libri dell'architettura (en galego, Os sete libros da arquitectura) que tivo unha importante difusión contribuíndo a espallar a linguaxe clasicista e as novas tendencias maneirista por toda Europa.
Traxectoria
Aínda son escasas as novas sobre a biografía de Serlio e, en particular, sobre o período de formación en Boloña, como futuro pintor. Tras abandona-la súa cidade natal, marchou traballar a Pesaro, e chegou a Roma cara o 1514. Resulta complicado coñece-los feitos na súa estadía en Roma, aínda que semella certo que formou parte do círculo de Baldasarre Peruzzi, do que foi aprendiz durante seis anos e do que conseguiu planos e debuxos artquitectónicos que despois empregou na redacción do seu tratado, segundo recoñeceu o propio Serlio.
Marcha a Venecia
Tras escapar do saqueo de Roma (1527), en 1528 refuxiouse, así como outros artistas, en Venecia onde chegou canso e enfermo até tal punto que pensou oportuno ditar testamento. No Véneto, onde permaneceu até 1541, viaxou até Istria e Dalmacia e frecuentou intelectuais, escritores e artistas como Tiziano, Michele Sanmicheli, Aretino e Francisco de Hollanda e tamén ambientes de inspiración evanxélica e antipapal. Aínda que non foi quen de establecerse profesionalmente no difícil ambiente veneciano, contribuíu a difundir a linguaxe arquitectónica clasicista da escola romana en Venecia, publicando en 1528 nove táboas dedicadas ás ordes arquitectónicas gravadas por Agostino Veneziano, que tiveron unha gran difusión e, en 1537 e en 1540, os dous primeiros volumes do seu tratado (Libro IV e Libro III) na prensa de Francesco Marcolini de Forlì. As oportunidades profesionais foron poucas e parece que estivo involucrado no proxecto de Palazzo Zen, que normalmente se lle atribúe, e tamén no da igrexa de San Francesco della Vigna.
En 1539, Serlio marchou a Vicenza e moi probablemente coñeceu a Palladio.
Francia
miniatura| O patio interno do Castelo de Ancy-le-Franc |esquerda Pouco despois, no 1541, colleu cara a Francia, onde o chamara Francisco I primeiro en calidade de asesor para a construción do castelo de Fontainebleau mais despois se converteu en "pintor e arquitecto xefe do rei". En realidade, Serlio non tivo xeito de realizar obras significativas para o rei, por mor da oposición dos mestros construtores franceses que o suplantaron en varias, atopándose, para a súa decepción, cada vez máis excluído da vida artística da corte, a pesar de recoñecérselle o seu papel no deseño e na dirección da construción de vairios castelos, incluído o castelo de Ancy-le-Franc e, sobre todo, o hotel de Grand Ferrara do palacio de Fontainebleau. miniatura|Ventá serliana da Galería Vittorio Emanuele III ([[Messina).]]Finalmente, sen ter unha actividade concreta na Corte, adicouse á realización do seu tratado e, tamén, deseñou obras para outros clientes da nobreza como o muro que circunda o pequeno xardín da abadía de Chaalis, onde un dos seus principais mecenas, o cardeal Hipólito II de Este, residiu en 1544. Trala morte do rei, o seu sucesor Henrique II marxinouno.
Lión
Sen nada que facer, marchou cara a Lión, onde residiu entre 1549 e 1553 e na que se adicou a escribir e publicar varios dos volumes do seu tratado de arquitectura. Malia non participar en ningunha obra durante a estancia lionesa, o seu libro Extraordinario Libro publicado por Jean de Tournes, en 1551, tivo unha grande influencia nos gustos dos notables lioneses durante os séculos seguintes.
En 1552, o cardeal François de Tournon (1489-1562) pediulle a construción do Castelo de Roussillon, composto por tres edificios dos cales dous están unidos por unha ponte, ademais de arcadas e no que presentou as súas ideas innovadoras características do Renacemento (escaleiras de honra, balaustradas, frontóns, grutescos).
Mais a súa maior contribución foi o seu tratado de arquitectura en 8 volumes, escrito coa intención de servir de manual ilustrado para arquitectos. Tivo moita influencia en Francia, nos Países Baixos e Inglaterra onde foi considerado un gran modelo da arquitectura renacentista italiana.
Ao final da súa vida dedicouse á construción de teatros. As ilustracións de arquitectura escénica que aparecen en diferentes libros representando unha escena “cómica”, unha escena “tráxica” e unha escena “satírica” que se inspiraba en modelos antigos, por exemplo Vitruvio, influíron nos pintores da súa época.
Finalmente, acabou retornando a Fontainebleau, onde morreu. Na memoria dos arquitectos permaneceu por mor dos seus escritos teóricos e por un motivo arquitectónico: o serliano.
I Sette libri dell'architettura
A importancia cultural de Serlio está ligada ao seu tratado coñecido como I Sette libri dell'architettura di Sebastiano Serlio bolognese (en galego, Os sete libro de arquitectura de Sebastián Serlio de Boloña), cuxos libros individuais foron publicados a partir de 1537, nunha orde irregular.
Foi o primeiro tratado sobre arquitectura cuxo propósito era máis práctico que teórico e o primeiro en codificar as cinco ordes. Destaca polo seu ton pragmático, pola súa intención didáctica e pola grande importancia que se lle dá ás imaxes que prevalecían sobre o texto, dando como resultado un paso importante e anticipatorio non só na historia dos tratados arquitectónicos, senón tamén na historia do gravado, en xeral. Difundiu a linguaxe de Bramante e Rafael por toda Europa, intentando unificar os esquemas da tradición clásica cos elementos da arquitectura moderna e ofrecendo un amplo repertorio de motivos, incluída a fachada, formada por un arco central e dous ocos laterais arquitrabados, que leva o nome de serliana porque é coñecida e difundida a través das ilustracións do seu tratado.
Libro IV
A partir deste primeiro tomo, Serlio presentou o plan xeral da obra que pretende desenvolver.
Libro III
O seguinte foi o Libro III (Terzo libro, nel quale si figurano e si descrivono le antiquità di Roma -Terceiro libro, no que se amosan e describen as antigüidades de Roma-) publicado en 1540 e adicado, de novo, a Francisco I, valeulle unha invitación del para ir a Francia, á Corte en Fontainebleau. Xunto ás ilustracións dos monumentos antigos, atópanse edificios modernos, incluíndo as plantas das obras de Bramante, Rafael e de Peruzzi para San Pedro do Vaticano. Especialmente importantes, dende o punto de vista documental, son os debuxos que ilustran algúns dos proxectos orixinais de Bramante, como o do Tempietto di San Pietro en Montorio.
Libros I e II
Os libros I e II (Il primo ed il secondo libro d'Architettura -O primeiro e segundo libros de Arquitectura-) están, un adicado á xeometría e fundamentos matemáticos da arquitectura e outro á perspectiva e a escenografía. Completáronse durante a súa estadía en Fontainebleau e publicáronse en París en 1545 nunha edición bilingüe, así como o seguinte libro V, coa tradución do arquitecto Jean Martin que nos anos seguintes será o primeiro tradutor francés de Vitruvio.
As ilustracións de arquitectura escénica que deu no seu Segundo Libro, representando unha escena “cómica”, unha escena “tráxica” e unha escena “satírica” inspirada en concepcións antigas, influíron nos pintores da súa época.
Libro V
Publicouse tamén en Francia, en 1547, o libro V e tamén nunha edición bilingüe. Trata das diferentes formas dos templos sagrados en varios tipos cun plan central e lonxitudinal, presentando 12 solucións ilustradas que seguen un fío lóxico partindo do templo circular para continuar coas formas elípticas, pentagonais, hexagonais, octogonais, coas combinacións xeométricas e coas plantas cruzadas e lonxitudinais.
Libro Extraordinario
miniatura En 1551, publicouse en Lión o, denominado, Libro Extraordinario, un apéndice non incluído no plan editorial que Serlio propuxera trece anos antes. Trátase dunha verdadeira antoloxía de licenzas manieristas, no que Serlio manifesta a súa forza inventiva e un certo espírito antivitruviano, propondo sorprendentes solucións arquitectónicas baseadas no uso dos muros almofadillados e da orde rústica. É un libro feito case exclusivamente de imaxes, impresas a partir de matrices de cobre, que contén 50 proxectos de portais monumentais acompañados de breves subtítulos e unha introdución en italiano e francés.
Libro VII
Daquela, trala morte de Francisco I, xa vello e en difícil situación financeira, no período lionés, Serlio vendeu os seus manuscritos ao anticuario Jacopo Strada que imprimiu, postumamente, en Frankfurt, o Libro VII (1575) que trata dende palacios e vilas -é dicir, "vivendas de tódolos tipos de persoas"-, até o planeamento urbanístico.
Xunto a moitas solucións arquitectónicas, Serlio tamén presenta variacións "ao xeito de Francia" aceptando elementos da tradición edificatoria que atopou en Francia nunha ecléctica convivencia de diferentes estilos. Hai dúas versións escritas a man do libro que parecen demostrar, nas imaxes, unha evolución desde a década dos 40, cara ao abandono das "licenzas" manieristas.
Libro VI
O Libro VI, elaborado durante o período de Lión en dúas versións sucesivas, trata sobre arquitectura civil como o Libro VII e, en particular, das "habitacións de todo tipo de persoas". Despois da morte de Jacopo Strada, permaneceu inédito durante séculos, aínda que se supón que tivo certa difusión, tanto en Francia como en Italia, por exemplo entre os arquitectos cremoneses do século XVI Francesco e Giuseppe Dattaro.
Libro VIII
Serlio tamén deixou un estudo sobre Castramentatio, reconstruíndo a estrutura do campamento militar romano segundo as indicacións de Polibio. O manuscrito, ilustrado e listo para ser impreso foi erroneamente valorado por Strada, quen non foi quen de publicalo como o Libro VIII do Tratado, adicado á arquitectura militar. O manuscrito con texto latino e italiano consérvase en Múnic.
Obras
Outras obras arquitectónicas:
Serlio escenógrafo
A contribución serliana á historia da escenografía teatral merece ser lembrada como un paso fundamental na evolución da escena renacentista. Xa en 1539, en Vicenza, Serlio colaborara na construción dun teatro temporal, feito de madeira para a representación de Intermezzi, con pasaxes de carrozas alegóricas e danzas mouras, que se inspirara nas solucións do teatro grecorromano: unha das maiores estruturas concibidas até entón.
Mais, no seu Secondo Libro di Perspectiva, ilústranse as súas teorías sobre a "nova" escenografía, introducindo o uso de perspectivas e escenas tridimensionais, nun escenario inclinado. Isto resultou moi novidoso porque se ben é certo que, antes que el, outros estilistas -por exemplo, o seu propio mestre Baldassarre Peruzzi- empregaran xa fondos simples pintados en perspectiva, esta era de xeito bidimensional coa presenza, como moito, dalgúns poucos elementos en relevo.
As súas ilustracións das teorías de Vitruvio sobre os tres tipos fundamentais de escenografía do teatro romano (tráxica, cómica e satírica) converteranse, a pesar das críticas doutros escenógrafos e arquitectos (por exemplo, Daniele Barbaro que lle criticou a inxenuidade de non ter feito que o punto de vista da escenografía coincidise co punto de vista do espectador) nun punto de referencia decisivo para a práctica teatral dos anos vindeiros, dirixida a conciliar, como o resto da cultura artística daquel tempo, modelos de latinidade clásica e as novas necesidades de representacións realistas do mundo.
Nacionalismo bérber
miniatura|A [[Bandeira dos bérberes|bandeira bérber adoptada no Congreso Mundial Amazigh (Agraw Amadlan Amazigh) en 1998.]] miniatura|Manifestación de [[Pobo cabilo|cabilos nas rúas de París, en abril de 2016.]] O nacionalismo bérber, tamén chamado berberismo ou amazighismo, é un movemento político bérber baseado no nacionalismo cultural e étnico. Comezou principalmente en Cabilia (en Alxeria) e en Marrocos, e posteriormente estendeuse ao resto de comunidades bérberes da rexión do Magreb, no norte de África. Un grupo bérber, os tuaregs, declaráronse en rebelión contra Malí no ano 2012, e estabeleceron temporalmente un estado independente de facto chamado Azawad, que se identificaba a si mesmo como bérber.
O movemento berberista en Alxeria e Marrocos é unha oposición cultural á arabización e á ideoloxía panarabista. En Azawad (norte de Malí), o movemento tuareg-berberista é tamén secularista e está en oposición tanto ao arabismo como á discriminación percibida contra os tuareg nómades por parte doutros grupos malianos e do goberno.
280px|miniatura| {{legend|#FFC90E|Tmaziɣt ([[Lingua rifeña|Rifeño)}} {{legend|#ED1C24|Tamaziɣt (Tamazight de Marrocos central)}} {{legend|#22B14C|Tacelḥit (Shilha)}} {{legend|#000000|Tuḍḍungiyya (Zenaga) }} {{legend|#3F48CC|Tamaceq (Tuareg)}} {{legend|#FFAEC9|Tacenwit (Shenwa)}} {{legend|#A349A4|Taqbaylit (Cabila)}} {{legend|#B97A57|Tacawit (Shawiya)}} {{legend|#880015|Tanfusit (Nafusi)}} {{legend|#B5E61D|Outras (wargli,       mozabite, Siwa, etc.)}} ]]