cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Club Deportivo Choco
Uniforme e cores
A cor que tradicionalmente definiu ao CD foi o vermello. Ademais de ser habitualmente a cor da primeira equipación do club, é tamén a cor predominante no escudo. Dito escudo está composto por brasón cun fondo vermello, no que se pode apreciar un choco de cor prata na parte central, na que se pode ler a palabra Choco en letras de cor negra. Nos costados do cefalópodo, sobresaen as letras "C" (de Club), "D" (de Deportivo) e "R" (de Redondela).
Estadio
300px|miniatura|left|Estadio de Santa Mariña, con campos de adestramento anexos.
O actual estadio do CD Choco é o Campo Municipal de Santa Mariña. Está situado na saída de Redondela cara a Pontevedra, e nese mesmo campo tamén xogan e adestran os seus equipos de categorías inferiores. Está constituído por herba sintética, e accédese a el a través da Rúa ao Campo de Fútbol, desde a estrada N-550.
Conta cun campo principal con capacidade para 1000 espectadores. En 2015 instaláronse novas bancadas e habilitáronse accesos para persoas discapacidatas, cun elevador para chegar aos asentos máis altas.
Ademais do estadio principal, existe un campo de adestramento anexo. A partir de 2013, a area da que estaba constituído foi substituída por herba artificial. As medidas do campo anexo son menores que o campo principal, e só se empregan para adestramentos ou partidos de fútbol 7.
Aínda que non se ten constancia exacta da data da súa construción, sábese que se deseñou para acoller os partidos como local do CD Redondela, club que existiu en redondela desde 1944 até 1952. A construción do estadio fíxose a base de terra, a meirande parte dela transportada desde o monte da Telleira, probablemnte empregando padiolas e carros de cabalos. Ao estar situado nunha marisma, existen testemuñas de anegamento do campo cando se producían mareas vivas.
Cadro 2015/16
250px|miniatura|dereita|[[Pablo Couñago xogou no CD Choco na tempada 2013/2014. Posteriormente fichou polo Honka FC finés.]]
Comuna de Anaa
miniatura|300px|Localización da comuna de Anaa
A comuna de Anaa é unha comuna da subdivisión Tuamotu-Gambier na Polinesia francesa, situada no centro do arquipélago. Consta de dúas comunas asociadas, Anaa e Faaite, máis dous atois deshabitados, Tahanea e Motutunga, que dependen de Faaite. A capital da comuna é Tukuhora, en Anaa. Está separado por unha distancia duns 60 km dos outros tres atois que forman unha aliñación no nordés.
Faaite
Faaite é un atol situado a 60 km ao norte de Anaa. A superficie total é de 9 km². A lagoa interior ten un paso navegable ao océano. A vila principal é Hitianau, cunha poboación total de 246 habitantes.
Foi descuberto polo inglés John Turnbull en 1802, o primeiro comerciante do Pacífico que facía a ruta de Tahití a Hawai. Historicamente o atol tamén se coñeceu co nome de Miloradovich.
Tahanea
Tahanea é un atol de 63 km², con tres pasos cara ao interior da lagoa. Está deshabitado e visitado ocasionalmente. Foi descuberto por Domingo Bonaechea en 1772, chamándoo San Xulián. Tamén se coñeceu co nome de Tchitschagof.
Motutunga
Motutunga é un atol deshabitado, cun paso ao interior da lagoa non navegable. Domingo Bonaechea chamouno San Blas. Tamén se coñeceu co nome de Adventure.
Alfaiate
Alfaiate pode referirse a:
Biosensor
Partes dun biosensor
Adoita constar das seguintes partes:
Aplicacións
Existen moitas aplicacións potenciais para os biosensores. Algúns exemplos de usos actuais son:
Club Melilla Baloncesto
O Club Melilla Baloncesto, coñecido tamén coma Melilla Sport Capital por motivos de patrocinio, é un club de baloncesto profesional español con sede na cidade autónoma de Melilla.
Holger Nielsen
Holger Louis Nielsen, nado en Copenhague o 18 de decembro de 1866 e finado en Hellerup o 26 de xaneiro de 1955, foi un militar, profesor de ximnasia, atleta, tirador de esgrima e tirador deportivo danés, gañador de tres medallas olímpicas e creador das primeiras normas escritas do balonmán.
Traxectoria
Nielsen pretendía estudar medicina pero non puido por razóns económicas e acabou entrando na Escola Militar (Hærens elevskole) en 1881 ao que lle aseguraba un posto como suboficial no exército, ao remate dos seus estudos en 1884 foi transferido a artillería como sarxento e admitido na Escola de Ximnasia do exército (Hærens Gymnastikskole), onde practicou intensivamente esgrima. En 1887 a Hærens elevskole admitiuno como profesor de educación física, pasou despois dous anos na Academia Sorø tamén como profesor de educación física, tras os cales volveu á Escola Militar e en 1891 ascendeu a tenente. De 1891 a 1914 foi profesor de educación física da Ordrup Latin- og Realskole e despois superintendente da Statens Gymnastikinstitut, onde se formaban en educación física os profesores de primaria e tamén serviu como xuíz en moitas competicións de ximnasia. Foi un dos fundadores da Danmarks Gymnastik Forbund en 1899 e da Dansk Svømme og Livrednings Forbund en 1907. Nielsen inventou en 1932 un método para a resucitación de afogados, que recibiu o apoio das autoridades sanitarias danesas en 1951 empregándose no país e noutros sitios ata que se substituíu polo boca a boca a partir de 1958.
miniatura|Método de Holger Nielsen nun folleto da RDA
Xogos Olímpicos
Nielsen foi un dos tres participantes daneses nos Xogos Olímpicos de 1896: competiu na proba de sabre de esgrima, onde derrotou o austríaco Adolf Schmal e o grego Georgios Latridis pero perdeu diante dos gregos Telemachos Karakalos e Ioannis Georgiadis. Ao final levou a medalla de bronce. E tamén participu en varias probas de tiro, foi quinto en pistola militar a 25 metros, gañou o bronce en pistola rápida a 25 metros, aínda que foi o último dos tres tiradores que remataron a competición. O seu mellor resultado foi segundo en pistola libre a 30 metros, tras do norteamericano Sumner Paine, logrando prata. Tamén competiu en lanzamento de disco.
Balonmán
Nielsen comezou en 1898 a experimentar cun xogo de pelota que se practicaba coa man, xa que o patio da escola onde daba clases non era suficientemente grande como para xogar ao fútbol e o director do centro mandara non mandar a pelota con forza polo perigo de romper cristais. Por esta razón Nielsen desenvolveu un deporte para xogar coa man no canto de facelo co pé, e escribiu algunhas regras que publicou en 1906 no libro "Vejledning i håndbold". Á súa vez, e sen se coñeceren, desde 1897 Rasmus Nicolaj Ernst profesor dunha escola de Helsingør desenvolvera tamén un xogo semellante para os seus estudantes. Un dos primeiros partidos de balonmán en disputarse foino precisamente entre as escolas de Nielsen e Ernst en 1907, encontro que gañou a escola de Nielsen por 21-0
Devin Wright
Devin Noel Wright Rodríguez, máis coñecido como Devin Wright, nado o 5 de outubro de 1986 en Lugo, é un xogador profesional de baloncesto galego que xoga no Covirán Granada da LEB Ouro. Cunha alzada de 2,01 metros ocupa a posicións de ala-pivote e pivote. Foi internacional coa selección española en categorías inferiores. É fillo do estadounidense Jimmy Wright, un dos xogadores máis importantes da historia do Breogán.
Quintás
O topónimo Quintás pode referirse a varios lugares de Galicia:
Pintura corporal
miniatura|290px|Ciclistas en [[Seattle, 2007.]]
A pintura corporal, tamén coñecida como body painting, é a aplicación na pel humana de pintura artística. Está considera unha das primeiras formas de expresión plástica utilizadas polo ser humano.
Historia
Na prehistoria comezaron a usarse como pigmentos a terra, o carbón de madeira, o xiz e o sangue de animais. O uso desta técnica de maquillaxe puido servir como camuflaxe para a caza, como pinturas de guerra para impresionar o inimigo, como sinal de recoñecemento na propia tribo ou como ritual. Ao longo do tempo esta pintura efémera inicial derivou nas diversas culturas en tatuaxes máis ou menos definitivas.
A finais do século XX a pintura corporal reapareceu en Occidente a nivel artístico. Actualmente existen diversos festivais, entre eles en Seeboden (Austria) e Bruxelas (Bélxica).
Diversidade
miniatura|325px|dereita|Pintura corporal no [[Carnaval de Loulé (Portugal).]]
Case todas as sociedades tribais practicaron a pintura corporal con axuda de arxila ou carbón. Utilizada habitualmente durante as cerimonias, practícase aínda en rexións como Australia e as illas do océano Pacífico.
Nalgunhas tribos do sueste dos outeiros do Nuba sudanés as cores das pinturas (xunto cos peiteados) indican a idade dos homes. Estas pinturas son realizadas polos mozos nas aldeas de Kau, Nyaro e Fungor.
En diversas rexións entre a India e o Magreb, as mulleres practican unha forma de pintura corporal máis duradeira con henna, decote en ocasións como celebracións relixiosas ou matrimonios. A decoración con henna colorea a pel en tons entre o laranxa e o negro.
Algúns pobos indíxenas de Suramérica utilizan o huito o genipapo (genipa americana), o annatto e o carbón. O huito, a semellanza da henna, é bastante estable, e a súa cor negra tarda algunhas semanas en borrarse.
Cores
As materias utilizadas para fabricar unha cor poden ser de orixe vexetal, mineral ou animal. Os pigmentos universalmente máis apreciados son o vermello, o negro, o branco e o ocre.
As cores máis utilizadas polos amerindios son o vermelo vivo (extraído do urucù), o negro verdoso (do xugo de xenipapo), o branco (da arxila) e o negro (da polpa da froita xenipapo e do carbón de madeira).
O branco adoita asociarse ao loito ou á purificación. O ocre cor do sangue e da terra fértil, acostuma representar a enerxía vital e a fecundidade. O negro, evocador da noite e o caos primordial, simboliza o nada.
Práctica artística
A pintura corporal practícase na actualidade nas sociedades occidentais cunha finalidade lúdica e decorativa. Parte do éxito está en que permite unha exposición do corpo espido sen tentar contra o sentido do pudor que prevalece en certas sociedades; con frecuencia a pintura escollida representa pezas de vestir.
Adoita recorrerse a motivos animais, transformándose as persoas modelos en felinos, cans, cebras ou vacas, por exemplo. Outro tema recorrente é o fantástico, debuxando ás, antenas ou garras. É común tamén a procura da camuflaxe e o mimetismo, buscando integrar o corpo no contorno. Tamén é frecuente o debuxo de motivos vexetais ou xeométricos (típicos tamén das tatuaxes).
Adoita usarse en eventos como o entroido (formando parte do disfrace) e eventos deportivos.
Irene (grupo musical)
Irene foi unha banda de indie pop de Gotemburgo, Suecia, creada en 2005 e disolta en 2009.
O Zapateiro
O topónimo O Zapateiro pode referirse a dous lugares de Galicia:
Casemiro
Carlos Henrique José Francisco Venâncio Casimiro, nado en São José dos Campos, São Paulo, o 23 de febreiro de 1992, coñecido deportivamente como Casemiro, é un futbolista brasileiro que xoga como centrocampista no Manchester United FC da Premier League inglesa. Tamén é internacional coa selección do Brasil.
Infancia
Naceu e medrou na cidade de São José dos Campos, a uns 94 quilómetros de São Paulo, unha das cidades máis ricas dese estado. Aínda así, Casemiro vivía nun dos barrios máis pobres.
Con só tres anos de idade, Casemiro tiña que ver como o seu pai abandonaba a súa familia, polo que tiña que coidar dos seus dous irmáns máis novos mentres a súa nai traballaba todo o día para manter a familia. Ela deixaba a comida feita e Casemiro encargábase de quentala para comer cos seus irmáns. Polas noites, tiñan que durmir na casa da súa tía ou da súa avoa porque non cabían todos na súa casa.
Xa nos seus comezos como futbolista, Casemiro tiña que pedirlle a algún compañeiro que lle deixara durmir na súa casa para chegar a tempo ós partidos.
Categorías inferiores
Casemiro xogou para as categorías máis baixas do São Paulo Futebol Clube, club no que entrou con 11 anos. Alí xogou na escola de fútbol xuvenil Moreira en São José dos Campos, onde foi unha das promesas do CFA Cotia, logo de ser convocado en varias ocasións polos equipos júnior do Brasil. Alí conseguiu algúns éxitos antes de pasar ao primeiro equipo no ano 2010
Os seus comezos en São Paulo
Despois de realizar boas actuacións en tres encontros co equipo profesional e ao coincidir coa Copa do Mundo, o entón adestrador Ricardo Gomes ascendeuno ao equipo profesional de São Paulo. O 25 de xullo de 2010, Casemiro fixo o seu debut co São Paulo no clásico de Santos, en Belmiro, que rematou coa derrota do equipo tricolor, cheo de reservas. O 15 de agosto do mesmo ano marcou o seu primeiro gol como profesional do São Paulo nun partido contra o Fútbol Base Hospitalet del Infante, no campionato brasileiro durante un partido que terminou cun empate 2-2.
Casemiro chamou a atención do club e dos medios de comunicación tras rexeitar a petición do seu axente Giuliano Bertolucci de entrar en conflito con São Paulo e conseguir a súa saída do club.
Debido ás súas excelentes actuacións no equipo, co que debutou en 2010, foi convocado polo equipo sub-20 do seu país para o Campionato Suramericano Sub-20 de 2011, onde logrou marcar tres goles en oito partidos e iso tivo moito valor para o seu equipo xa que foi coroado campión.
Traxectoria no Real Madrid Club de Fútbol
O último día do mercado de transferencias de inverno de 2013 chegou cedido ao Real Madrid Castilla Club de Fútbol ata o final da tempada 2012-13. Deste xeito, rexistrase na Liga de Campións co primeiro equipo do club, o Real Madrid Club de Fútbol.
O 20 de abril de 2013 debutou co primeiro equipo nunha vitoria por 3-1 ante o Real Betis Balompié no Estadio Santiago Bernabéu. Máis adiante, o 10 de xuño, tras finalizar a súa cesión ao primeiro equipo e ter que regresar ao seu club de casa, o Real Madrid CF, fixo unha opción para adquirir o contrato do xogador, recalando así no primeiro equipo do club branco as seguintes catro tempadas. Debutou o 18 de agosto contra o Real Betis Balompié, curiosamente o equipo co que debutara como xogador do primeiro equipo a tempada anterior.
O 19 de xullo de 2014 acordouse a transferencia de dúas tempadas de Casemiro ao Futebol Clube do Porto, pero debido ao bo rendemento do primeiro ano o club de Madrid confirmou o regreso do xogador e o 31 de agosto de 2015 fixo oficial a renovación do seu contrato ata o 30 de xuño de 2021. Desde entón foi habitual nas aliñacións de Zinedine Zidane ata converterse no principal xogador disputado no centro do campo. Xeralmente está acompañado por Toni Kroos e Luka Modrić no mediocampo do Real Madrid, dando ao equipo un gran equilibrio e seguridade defensiva.
Na final da UEFA Champions League da tempada 2016-17, na que o Real Madrid venceu á Juventus Football Club, anotou o segundo gol do seu equipo para adiantar ao equipo italiano. O gol foi clave no partido e serviu para que o Real Madrid rematase xogando a final en Cardiff. Do mesmo xeito foi o autor do primeiro gol do Real Madrid no 2-1 ante o Manchester United Football Club que lle permitiu ao club gañar a súa cuarta Supercopa europea.
Selección nacional
Casemiro disputou a Copa Mundial De Fútbol de 2018 coa selección do Brasil. Foi o volante de contención titular da selección nos catro primeiros partidos. O partido de cuartos de final non o disputou ao estar suspendido e o Brasil foi eliminada ao perder contra Bélxica 2-1.
Palmarés
No seu palmarés encóntrase unha Copa Suramericana, unha liga de España, unha Copa do Rei, unha Supercopa de España, 4 Copas de Europa, dúas Supercopas de Europa e tres Mundiais de clubs.
Coa selección do Brasil conseguiu unha Copa Suramericana sub-20 e un Mundial sub-20.
Notas
<references group="Notas"/>
DOA (grupo musical)
Traxectoria
Doa xorde na Coruña en 1978, formado inicialmente por Bernardo Martínez (frauta), Xoan Piñón (guitarra) e Enrique F. Ferreira (violonchelo), comeza acompañando a Xosé Quintas Canella; o seu estilo ten como base a música popular e medieval galegas, incluíndo de cando en vez, composicións propias.
Coa incorporación de Miro Casabella (voz, zanfona, cítola), Xaquín Blanco (gaitas, bombarda, frautas) e Pedro Puértolas (violín), queda configurada a formación que rexistraría a primeira gravación.
Discografía
O grupo caracterízase por un dinamismo permanente nas súas diversas formacións e pola colaboración de numerosos músicos:
Jet Roller Club Genève
O Jet Roller Club Genève é un equipo de hóckey a patíns da cidade de Xenebra (Suíza). O club foi fundado en 2012 e na tempada 2015-16 competiu na segunda categoría do hóckey a patíns suízo, a LNB.
Historia
O club naceu en 2012 por iniciativa da Federación Suíza de Hóckey a Patíns (FSRH nas súas siglas en francés), que pediu ao Genève RHC que creara un novo equipo na cidade para que competira na segunda categoría e poder así crear unha fase de grupos en dita categoría. Xa que non está permitido que dous equipos dun mesmo club xoguen na mesma categoría nas ligas maiores fundouse un novo club chamado "Jet" en homenaxe ao Jet d'Eau, un dos símbolos da cidade helvética.
Carlos Francisco Poyán González
Carlos Francisco Poyán González foi un político galego.
Traxectoria
Foi nomeado concelleiro e elixido alcalde de Vilagarcía de Arousa o 31 de agosto de 1934, ocupando o cargo ata o 8 de xaneiro de 1936.
Isabel Blanco (deportista)
Isabel Blanco, nada o 10 de maio de 1979 en Bergen (Noruega), é unha xogadora de balonmán norueguesa de ascendencia galega.
Traxectoria
Filla do futbolista Fernando Blanco Jiménez, que chegou a xogar co Deportivo da Coruña, naceu en Noruega, onde os seus pais estaban instalados. Comezou a xogar ao balonmán nese país, no Kjøkkelvik. Despois fichou polo Vadmyra, polo Nordnes de Bergen, polo Tertnes e finalmente marchou a xogar a España ao Club El Ferrobús Mislata, de Mislata (Valencia). Logo dunha tempada xogando en España fichou polo Ålborg DH dinamarqués. Na actualidade xoga no Ikast-Brande Elite Håndbold, tamén dinamarqués.
Ten representado a Noruega internacionalmente, e conseguiu coa súa selección a medalla de ouro nos campionatos de Europa de balonmán en 2004 e en 2008. Ademais, obtivo medallas de prata nos campionatos dinamarqueses de 2005 e 2008, e unha de bronce en 2006. Foi escollida nese ano tamén pivote do ano da liga dinamarquesa.
Lingua gótica
O gótico foi unha lingua xermánica hoxe extinguida, a dos godos e, máis particularmente, a dos visigodos. O gótico é, pois, unha lingua indoeuropea. É a máis antiga das linguas xermánicas testemuñadas, pero non é a orixe de ningunha lingua xermánica actual. Os documentos máis antigos datan do século IV. O gótico cesa de ser usado correntemente a partir da segunda metade do século VI en razón dos desastres visigodos contra os francos, da destrución dos godos de Italia (os ostrogodos), da conversión ao catolicismo dos Godos de Hispania, da latinización e romanización, do illamento xeográfico etc. A lingua goda sobreviviría polo menos ata mediados do século VII en Hispania, pero o franco Walahfrid Strabo menciona que ao principio do século IX, aínda se falaba gótico no curso inferior do Danubio e nas montañas illadas de Crimea. Os termos que parecen pertencer ao gótico atopados nos manuscritos posteriores (recollidos no século XVI) de Crimea non se corresponden se cadra exactamente coa mesma lingua.
O carácter arcaico do gótico fai del unha lingua básica en Lingüística comparada.
Por razóns de lexibilidade, as partes que atinxen ao alfabeto gótico e á pronuncia da lingua constitúen artigos separados.
Testemuños
O gótico está testemuñado por un número pequeno de documentos, que non permiten restituílo cunha grande precisión:
Así, cando se fala de gótico, trátase a maioría das veces do de Wulfila, pero os documentos son maioritariamente do século VI, é dicir, ben posteriores. Como esta lista non é exhaustiva, poderemos referirnos a esta páxina externa para unha descrición máis precisa dos testemuños da lingua.
Alfabeto
''Artigo completo: Alfabeto gótico. Resumo : ''
Sistema fonolóxico e fonético
Artigo completo: Fonoloxía do gótico
O gótico coñeceu a primeira mutación consonántica do xermánico común (ou lei de Grimm) así como a lei de Verner; é demasiado antigo como para ter sufrido a segunda mutación consonántica, propia do antigo alto alemán.
Podemos determinar con máis ou menos precisión a maneira na que se pronunciaban as palabras góticas de Wulfila grazas á fonética comparada, principalmente. Ademais, como Wulfila intentaba seguir o máis posíbel o texto grego que estaba a traducir, sabemos que empregou para o seu alfabeto convencións idénticas ás do grego desta época, cousa que por dedución permite adiviñar a súa pronunciación, pois a do grego nos é ben coñecida.
Continuación...
Sistema nominal
O carácter arcaico do gótico permitiulle conservar trazos propios das linguas indoeuropeas que non teñen necesariamente as linguas xermánicas modernas, como unha flexión nominal bastante máis rica en casos; atopamos en gótico o nominativo, o acusativo, o xenitivo e o dativo (así como algunhas pegadas dun vocativo a miúdo idéntico ao nominativo, por veces ao acusativo). A título de comparación, das linguas xermánicas só o islandés e o alemán posúen aínda todos estes casos. Están representados os tres xéneros IE, entre eles o neutro (como en alemán, noruegués e islandés e, en certo modo, como en holandés, danés e sueco, que opoñen o neutro ao «xénero común» (genus commune), é dicir, unha síntese do masculino e do feminino). Os nomes e adxectivos declínanse segundo dous números: singular e plural.
Unha das características máis rechamantes desta familia de linguas é a oposición entre as flexións nominais febles (simplificado: a terminación consonántica [n] do raíz) e fortes (simplificando: a terminación vocálica do raíz e con mestura de desinencias propias dos pronomes), oposición que se impón particularmente en gótico. Mentres que para un nome dado, só é posíbel unha soa flexión (segundo a final do raíz) certos adxectivos poden seguir unha ou outra flexión, en función do seu valor: un adxectivo empregado de maneira determinada e acompañado dunha forma pronominal deíctica, como o pronome demostrativo sa, þata, so que desempeña o papel dun artigo definido, declínase na forma feble; declínanse na forma forte os adxectivos non determinados. Este proceso aínda o atopamos en alemán, por exemplo, onde se di que sen artigo definido, o adxectivo leva as súas marcas flexivas:
Limitarémonos a dar algúns exemplos das declinacións nominais e adxectivas que opoñen as flexións forte e feble:
Guma, masculino, tema débil en -an, «home» ; dags, masculino, tema forte en -a, «día» ; blind, «cego».
Esta táboa, por suposto, non proporciona paradigmas completos (hai, en efecto, desinencias secundarias, sobre todo no neutro singular forte, irregularidades etc). Unha versión exhaustiva dos tipos de flexión presentaríase así para os nomes (as flexións son tratadas de maneira exhaustiva nun artigo á parte):
O sistema do adxectivo segue moi de preto o do substantivo: atópanse os mesmos tipos de flexión.
Sistema pronominal
O gótico posúe un xogo completo de pronomes, persoais (así como un reflexivo único para as tres persoas), posesivos, demostrativos (simples e compostos), relativos, interrogativos e indefinidos. Estes seguen unha serie de flexións particulares (que recolleu en parte a flexión nominal forte), a semellanza das outras linguas indoeuropeas. O trazo máis salientábel é sen dúbida a conservación do dual, número relativo a dúas persoas ou cousas, mentres que o plural atinxe ao que pasa de dous. Así, «nós os dous» e « nós (máis de dous)» dise respectivamente wit e weis. Mentres que o dual era utilizado en indoeuropeo en todas as categorías capaces de expresaren o número (atopámolo así en grego e en sánscrito, por exemplo), é digno de mención que o gótico só o conservase nos pronomes.
O pronome demostrativo simple sa (neutro: þata, feminino: so, da mesma orixe có artigo grego ὁ, τό, ἡ, é dicir *so, *seh2, tod; para este último cf. tamén latín istud), é utilizado como artigo e permite a construción de sintagmas nominais do tipo artigo definido + adxectivo débil + nome.
Outro trazo notábel, os pronomes interrogativos empezan todos por ƕ-, que continúa o fonema indoeuropeo *kw e se atopa efectivamente ao inicio de tales pronomes na lingua nai; é así que en inglés estes termos empezan xeralmente por wh-, que pode, como en gótico, notar [ʍ], en alemán por w- [v], en sueco v- etc. Atopamos en latín qu-, en grego τ ou π (sendo particular a evolución de *kw), sánscrito k- etc.
O detalle da flexión pronominal é obxecto dun artigo separado.
Sistema verbal
A gran maioría dos verbos góticos segue a conxugación indoeuropea chamada «temática», porque intercala unha vogal alternante *e/o entre a raíz e as desinencias. O latín e o grego fan igual:
A outra conxugación, chamada «atemática», onde se engade directamente á raíz outro xogo de desinencias, só subsiste en estado de vestixio, como en latín ou en grego. O paradigma máis importante é o do verbo «ser», que é tamén atemático en latín, grego, sánscrito etc.
Por outra parte, os verbos están tamén divididos en dous grandes grupos, os verbos febles e os verbos fortes. Os febles caracterízanse por un pretérito formado engadindo un sufixo en dental -da / -ta, como no participio pasado, -þ / -t, mentres que os fortes utilizan para o pretérito un xogo de alternancias vocálicas (modificación da vogal da raíz) e / ou de reduplicación da primeira consoante da raíz (como en grego e en sánscrito para o perfecto) sen sufixo particular. Esta dicotomía atópase en alemán, inglés, islandés, entre outras linguas xermánicas:
A flexión verbal posúe dúas diáteses (ou «voces»), a activa e a pasiva (derivada da antiga voz media), tres números (singular, dual –agás a terceira persoa- e plural), dous tempos, (presente e pretérito -un antigo perfecto-), tres modos persoais (indicativo, subxuntivo -un antigo optativo- e imperativo), así como tres series de formas nominais do verbo, un infinitivo presente así como un participio presente activo e pasado pasivo. Non están representados todos os tempos e todas as persoas e todos os modos e todas as voces, empregando a conxugación un sistema supletivo para certas formas.
Finalmente, é digna de mención a existencia de verbos chamados «pretérito-presentes»: trátase de antigos perfectos indoeuropeos que foron reinterpretados como presentes. Así wáit, do indoeuropeo *woid-h2e (verbo «ver» en perfecto), atopa a súa correspondencia exacta en sánscrito véda e en grego Ϝοἶδα, que significan etimoloxicamente «eu vin» (senso perfecto) de onde «eu sei» (senso preterito-presente). O caso é similar en latín con nōuī: «souben» de onde «eu sei». Entre os verbos preterito-presentes cóntase tamén tamén áihan («posuír»), kunnan («coñecer», cf. alemán kennen) etc.
Argos (can de Ulises)
miniatura|Argos recoñece a Ulises e morre. Ilustración de John Flaxman para a Odisea (1835) Na Odisea de Homero, Argos é o can de Odiseo ou Ulises, rei de Ítaca.
Argos aparece ao final do poema (Canto XVII ), cando Odiseo regresa a Ítaca logo de loitar na Guerra de Troia e deambular polo mar, tras vinte anos de ausencia. Odiseo, para se enfrontar mellor aos seus inimigos, aparece coas súas faccións disimuladas por Atenea e disfrazado de esmoleiro, de xeito que ninguén o recoñeza.
Mais Argos, aínda enfermo e descoidado, si o coñece e saúdao ledamente coa cola. Odiseo, decatado da fidelidade do seu can e do seu estado actual, pero imposibilitado de responder o saúdo para non quedar en evidencia, derrama unha bágoa e segue o seu camiño. O can, cumprida a súa misión de esperar vinte anos ao seu amo, morre aos seus pés.
Mugalari
miniatura|220px|O [[río Bidasoa, ao seu paso por Irún, marca a liña fronteiriza entre España e Francia.]] Mugalari é unha expresión da lingua éuscara referida ás persoas que axudaban a cruzar a fronteira política entre os Estados español e francés a quen estaba sendo perseguido por motivos políticos. Este tipo de actividades foron moi frecuentes durante a guerra civil española e o franquismo subseguinte, así como na segunda guerra mundial polo bando aliado.
Mugalari está composto de muga, 'fronteira', e o sufixo -lari para referirse a persoas, que indica aquel que vive en zona fronteiriza, e por extensión, contrabandista.
Un dos mugalaris máis coñecidos foi Korta, sobrenome de Manuel Mª Garmendia Zubiarrain, nado en Legorreta, Guipúscoa, o 6 de xuño de 1945 e abatido a tiros pola Garda Civil en Bera, Navarra, o 18 de abril de 1976, de quen provén o nome do grupo Kortatu.
Zapatería, Foxado, Curtis
Zapatería é un lugar da parroquia de Foxado no concello coruñés de Curtis, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2011 tiña tres habitantes (dous homes e unha muller).
Barbuda (homónimos)
Barbuda pode referirse á:
Atol Motutunga
Xeografía
Esta deshabitado.
Edward R. Murrow
Edward R. "Ed" Murrow, nado como Egbert Roscoe Murrow no condado de Guilford o 25 de abril de 1908 e finado en Pawling o 27 de abril de 1965, foi un xornalista estadounidense. Traballou como locutor de noticias para a CBS na radio e na televisión.
Alcanzou a fama como locutor de radio durante a segunda guerra mundial. As súas transmisións eran seguidas por millóns de ouvintes nos Estados Unidos. Os principais historiadores do período considérano unha das grandes figuras do xornalismo do seu tempo. Murrow contratou un equipo de correspondentes de guerra de grande altura e caracterizouse pola súa honradez e integridade á hora de difundir as novas. Foi un dos pioneiros da televisión e produciu unha serie de reportaxes que o enfrontaron co senador Joseph McCarthy.
Mogi Mirim Esporte Clube
O Mogi Mirim Esporte Clube é un club de fútbol brasilerio da cidade de Mogi Mirim, no Estado de São Paulo. Fundouse en 1932 e compite no Campionato Paulista de Futebol - Segunda Divisão.
Santiago TV
Santiago TV, coñecida como Localia Santiago ata novembro de 2010, é unha televisión local de Santiago de Compostela, propiedade do grupo de comunicación La Región que emite a través da canle 23 da Televisión Dixital Terrestre na demarcación de Santiago de Compostela, que tamén inclúe os concellos de Ames, Teo, Padrón, Brión, Negreira, Rois e Vedra. Formou parte como asociada da cadea estatal Localia TV ata que esta cesou as súas emisións a comezos de 2009.
A canle pertence ao grupo UTEGA, que distribúe contidos entre diversas televisións locais galegas.
Xorres, Couzadoiro, Ortigueira
Xorres é un lugar da parroquia de Couzadoiro no concello Coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Segundo o Instituto Galego de Estatística en 2009 tiña tres habitantes (tres homes), cinco menos ca en 2000.
Arcachon
Arcachon (Arcaishon en occitano) é unha comuna francesa situada no departamento de Xironda na rexión de Aquitania. En 1999 tiña 11 459 habitantes. A economía basease no balneario e na ostricultura.
Amancio
Amancio é un nome propio galego de home; procede do nome latino Amantius. O feminino é Amancia. No ano 2010 levaban o nome 483 residentes en Galicia.
Documento (homónimos)
Documento ou Documentos pode referirse a:
Valentín Briones Rey
Traxectoria
Fillo de Valentín Briones Manteca e Juana Rey Barreiro. Foi rexente da fonda La Argentina e despois propietario do Balneario La Concha de Arosa e a fábrica La Caneda de Vilagarcía de Arousa. Formou parte da Juventud de Defensa de Vilagarcía encabezada en 1918 por Laureano Gómez Paratcha que editaba o periódico Heraldo de Arosa, e foi concelleiro en 1922. Foi presidente do Recreo Liceo en 1924. Coa chegada da Segunda República foi elixido concelleiro e segundo tenente de alcalde. Destituído polo Gobernador civil en agosto de 1934, foi reposto no cargo o 8 de xaneiro de 1936 e logo da renuncia de Elpidio Villaverde a ocupar o cargo, foi elixido alcalde o 19 de xaneiro. Ocupou o cargo ata o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936. Detido o 10 de agosto, conducírono á prisión de Pontevedra o 22 de outubro. Xulgado en Pontevedra en consello de guerra por rebelión militar o 21 de novembro con Luis Pando Rivero, Manuel Oubiña López, Jesús Villaverde Rey, José Otero Lago, Román Mondragón Cores, Ángel Navia Cores e Román Torrado Torrado, foi condenado a cadea perpetua. Estivo preso no campo de concentración da illa de San Simón e trasladárono ao penal de San Cristóbal de Pamplona en febreiro de 1937. Volvérono trasladar á illa de San Simón en febreiro de 1939.
Vida persoal
Casou en 1928 con Carmen Gómez.
City of Angels (filme)
City of Angels é un filme estadounidense de romance e fantasía dirixido por Brad Silberling que foi estreado en 1998. O filme está protagonizado por Nicolas Cage e Meg Ryan. Está ambientado na cidade dos Ánxeles (California), e está vagamente baseado no filme alemán de Wim Wenders Der Himmel über Berlin, que está ambientado en Berlín.
Theodore Roosevelt, Jr.
Theodore Roosevelt Jr, tamén coñecido como Teddy Roosevelt, nado en Nova York o 27 de outubro de 1858 e finado en Sagamore Hill o 6 de xaneiro de 1919, foi presidente dos Estados Unidos de 1901 ata 1909.
Traxectoria
Secretario agregado á Mariña (1897-98), dimitiu para encabezar un corpo de cabaleiros voluntarios, o "Rough Riders" que se destacarían contra os españois durante a guerra de Cuba. Feito un heroe popular, elixírono gobernador de Nova York (1899-1900), logo vicepresidente dos Estados-Unidos (1900) e, a partir de setembro de 1901, sucedeu ao presidente McKinley, que acababa de ser asasinado. Reelixido en 1904, permaneceu na presidencia durante oito anos (1901-09).
esquerda|miniatura|140x140px| Theodore Roosevelt no [[anverso dun dólar presidencial de 2013. ]]
Campión dos dereitos "do pequeno home", contra o gran capitalismo, fixo máis eficaz a lexislación "anti-trusts" e interveu en favor dos obreiros nos conflitos sociais. Reforzou o goberno federal e aumentou a influencia do poder executivo a costa do lexislativo. Nos asuntos exteriores, efectuou unha política activa e enérxica, afirmándoa, por unha referencia un tanto abusiva da doutrina de Monroe, o dereito dos Estados Unidos a intervir en todos os asuntos latinoamericanos; logo de fomentar unha secesión en Colombia, obtivo da nova República de Panamá a concesión necesaria para construír unha canle e unha franxa de territorio de 15 quilómetros de ancho, para unir o mar Pacífico ao mar Caribe. A canle sería inaugurada en 1914. Rompendo así co longo illamento no que se atopaban os Estados-Unidos, interveu activamente na política mundial, proporcionou a súa mediación na guerra ruso-xaponesa, fíxose representar na conferencia de Alxeciras e erixiuse como o campión da arbitraxe internacional, o que lle valeu o Nobel da Paz (1906).
En desacordo co seu propio partido, Roosevelt creou o Partido Progresista e presentouse de novo á presidencia en 1912, pero desta vez xa non foi elixido.
Aplicacións do imperialismo norteamericano
miniatura|Faciana de Roosevelt no [[Monte Rushmore en Keystone, Dacota do Sur.]] O presidente Theodore Roosevelt en 1904 engadira á doutrina Monroe un "corolario" que xustificaba a política da gran bastonada (big stick) pensando en aplicala respecto a América Latina.
O imperialismo norteamericano manifestouse durante estes anos en ben outros países. Tras o presidente Roosevelt (1901-1909), William Howard Taft (1909-1913) inaugurou a diplomacia do dólar, máis directamente preocupada pola defensa dos intereses económicos.
Para os pequenos países de Centroamérica e o Caribe, a diferenza pasou un tanto inadvertida, ata 1933, foron numerosos os países que se converteron en protectorados financeiros norteamericanos. Así pois, en 1905, un Tratado asinado coa República Dominicana permitiu aos Estados Unidos tomar o control dos dereitos de aduana deste país ata 1941. Haití coñeceu a mesma situación entre 1915 e 1934. En 1920, o National City Bank xa controlaba as finanzas da facenda pública.
Makedonía ksakustí
Makedonía ksakustí (en Μακεδονία ξακουστή) é unha marcha militar, a miúdo considerada o himno nacional da rexión grega de Macedonia, e é usada polo Exército de Grecia dende as Guerras balcánicas.
Biduído de Arriba, Couzadoiro, Ortigueira
Biduído de Arriba é un lugar da parroquia de Couzadoiro no concello coruñés de Ortigueira na comarca do Ortegal. Segundo o Instituto Galego de Estatística en 2009 tiña tres habitantes (dous homes e unha muller), catro menos ca en 2000.
Casa de Campo
250px|miniatura|Lagoa da Casa de Campo, coa [[Torre de Madrid e o Edificio España ao fondo.]] A Casa de Campo é o maior parque público do municipio de Madrid. Situado ao oeste da cidade, sitúase administrativamente no barrio de Casa de Campo (distrito de Moncloa-Aravaca), lindando ao sur co distrito de Latina e ao oeste co municipio de Pozuelo de Alarcón. O parque está anexo ao Monte de El Pardo e ten unha extensión de 1722,6 ha, incluíndo os terreos do Club de Campo, ao que cedeu parte da súa superficie. Esta superficie duplica a do Bois de Boulogne, en París, é dúas veces e media maior que o Parque Fénix de Dublín, cinco veces máis grande que o Central Park de Nova York ou 6,5 veces máis grande que Hyde Park de Londres.
A Casa de Campo foi propiedade histórica da Coroa Española e coto de caza da realeza. Tras a proclamación da Segunda República, foi cedida polo Estado ao pobo de Madrid o 1 de maio de 1931, estando desde entón aberta ao público.
Sevil
Co topónimo Sevil podemos referirnos a varios lugares de Galicia:
Feáns
O topónimo galego Feáns é un fitónimo que indica un lugar onde abunda o feo, do latín, de ("feo") + o derivativo de abundancia. Pode referirse a:
30
Outros
30er
31
Outros
30er
Jacobus Henricus van 't Hoff
Jacobus Henricus van 't Hoff, nado en Rotterdam o 30 de agosto de 1852 e finado en Berlín o 1 de marzo de 1911, foi un químico neerlandés que recibiu o primeiro Premio Nobel de Química da Historia, o 1901. Os seus estudos concentráronse na cinética química, no equilibrio químico, na presión osmótica e na cristalografía.
Traxectoria
Fillo dun médico, desde mozo interesouse pola ciencia e, en contra dos desexos do seu pai, estudou química no entón Instituto Politécnico de Delft, posteriormente na Universidade de Leiden, na de Bonn (onde coincidiu con Friedrich Kekulé), na de París onde estudou con Charles Adolphe Wurtz, recibindo o doutoramento na Universidade de Utrecht en 1874. En 1878 van 't Hoff casa con Johanna Francina Mees coa que tivo dúas fillas, Johanna Francina (n. 1880) e Aleida Jacoba (n. 1882), e dous fillos, Jacobus Hendricus (n. 1883) e Govert Jacob (n. 1889).
Posteriormente foi profesor nas universidades de Ámsterdan e Berlín, onde faleceu o 1 de marzo de 1911.
Investigacións científicas
Considerado un dos precursores da estereoquímica, a fin de explicar as dúas formas isómeras do ácido tartárico e outros casos de isomería óptica, propuxo en 1874, ao mesmo tempo que o francés Joseph A. Le Bel, a hipótese do carbono tetraédrico asimétrico.
Posteriormente levou a cabo estudos sobre afinidade química e sobre cinética das reaccións. Mediante a aplicación de conceptos termodinámicos ao estudo dos equilibrios químicos, determinou a relación entre constante de equilibrio e temperatura absoluta (ecuación ou isocora de Van’t Hoff).
Apple Bay
Apple Bay é o primeiro álbum de estudio do grupo indie pop sueco Irene, publicado no 2006.
Jacobus Henricus van 't Hoff
Recoñecementos
En 1901 foi galardoado co Premio Nobel de Química polo descubrimento das leis da dinámica química e da presión osmótica nas solucións químicas, converténdose no primeiro premiado nesta categoría dos Premios Nobel instaurados aquel ano.
Na súa honra bautizouse o cráter Van' t Hoff sobre a superficie da Lúa.
Harry S. Truman
Harry S. Truman, nado en Lamar (Missouri) o 8 de maio de 1884 e finado en Kansas City o 26 de xaneiro de 1972, foi presidente dos Estados Unidos polo Partido Demócrata dende 1945 ata 1953.
Traxectoria
esquerda|miniatura|140x140px|Harry S. Truman no [[anverso dun dólar presidencial de 2015.]]
As estatísticas mostran que Truman é o "presidente do século", pola súa aceptación, popularidade entre a clase media americana e o bo recordo que deixou o seu mandato. Chegou a presidente por ser o vicepresidente de Franklin Roosevelt, que morreu no exercicio do cargo. No verán de 1945 aprobou o emprego de armas atómicas contra o Xapón en dúas ocasións (en Hiroshima e Nagasaki) dando fin á segunda guerra mundial. Durante o seu mandato tivo lugar a guerra de Corea, antesala da longa loita que terían os EUA contra o comunismo no curso da guerra fría. Sucedeuno o heroe de guerra Dwight D. Eisenhower, que fora Comandante Supremo do Exército Aliado en Europa.
Begoña Fernández Molinos
Begoña Fernández Molinos, nada en Vigo o 22 de marzo de 1980, é unha xogadora de balonmán galega, que xoga na posición de pivote.
Traxectoria
Internacionalmente, representou a España en diversas ocasións, e en 2008 obtivo a medalla de prata nos campionatos de Europa, onde ademais foi escollida mellor pivote do campionato.
En 2012 participou nos Xogos Olímpicos de Verán coa selección feminina de España, clasificándose para semifinais, onde foron derrotadas por Montenegro, aínda que conseguirían a medalla de bronce, ao imporse ao conxunto de Corea do Sur por 29-31 no partido polo terceiro posto.
Recoñecementos
En 2013 recibiu o Premio á "Mellor deportista" da Asociación de Mulleres Deportistas Galegas (MUDEGA) no marco da II Gala do Deporte Feminino Galego.
Salve, Oh Patria
¡Salve, oh patria! é o himno nacional de Ecuador. Componse de 6 estrofas e un máis un coro, das cales só se cantan a segunda estrofa e o coro. A súa letra foi escrita por Juan León Mera e a súa música foi composta polo francés Antonio Neumane, quen se inspirou na do Himno a Pío IX de Gaetano Magazzari. O himno tivo algúns proxectos de reforma até acadar a súa forma definitiva en 1948. Foi oficialmente estreado o 10 de agosto de 1870 durante a segunda presidencia de Gabriel García Moreno
É a composición musical patriótica que representa ó país e que, xunto coa bandeira e o escudo, ten a categoría de símbolo patrio.
Tratado de Londres de 1915
O Tratado de Londres (en inglés Treaty of London e en italiano Patto di Londra), foi firmado en Londres o 24 de abril de 1915. Por el, Italia entrou na primeira guerra mundial do lado da Entente. O tratado era secreto e os países asinantes foron: o Reino de Italia, Reino Unido de Gran Bretaña e Irlanda, Francia e o Imperio ruso.
Segundo o tratado, Italia recibiría as zonas habitadas por italianos no Imperio austrohúngaro, gran parte da costa dálmata e o resto dos territorios balcánicos do Imperio austrohúngaro repartiríanse entre tres estados independentes: o Reino de Serbia, o Reino de Montenegro e Croacia.
A cambio, Italia comprometíase a abandonar a Tripla Alianza, que a unía aos imperios alemán e austrohúngaro e entrar na guerra ao lado da Entente. O cambio de bando acordouse xa a comezos de setembro de 1914 nun convenio secreto asinado en Londres. A entrada na guerra debía producirse en menos dun mes desde a firma do tratado e así se fixo; a declaración de guerra italiana anunciouse o 23 de maio.
A aplicación do tratado quedou moi condicionada pola disolución do Imperio austrohúngaro e o xurdimento de novas nacións, especialmente Iugoslavia, que non estaban dispostas a aceptar as concesións prometidas a Italia pola Entente, e pola entrada na guerra dos Estados Unidos, que definiron novos obxectivos bélicos e negáronse a admitir a entrega de territorios de maioría eslava a Italia. Finalmente, Italia obtivo só unha parte dos territorios prometidos a través dunha serie de acordos rubricados a inicios da década de 1920. Por outra banda, o réxime fascista italiano sinalou que o país fora enganado e non lograra os territorios que lle correspondían polas maquinacións dos seus aliados. A esta situación os italianos denominárona a Vittoria Mutilata (en galego: a vitoria mutilada) debido a que consideraron que o Reino Unido e Francia non fixeron o suficiente para apoialos nos seus reclamos territoriais.
Negociacións italianas
O 16 de outubro de 1914, morreu o principal ministro do gabinete de Antonio Salandra e este caeu a finais de mes; foi reconstituído o coa presenza do novo ministro de Asuntos Exteriores Sidney Sonnino. De ideas claras e moderado, Sonnino mostrouse partidario da inclusión do Reino de Italia na Tripla Alianza desde o comezo. Xa no verán de 1914 defendera a entrada en guerra de Italia ao lado dos Imperios Centrais. En novembro, aínda inseguros da súa duración no cargo, o primeiro ministro e o seu ministro de Asuntos Exteriores mostráronse moi cautos cara aos bandos enfrontados. Malia unha campaña de prensa a favor da inclusión de Istria e Dalmacia (cun 96 % de poboación eslava na segunda e un 54 % na primeira) o Goberno non esixiu a súa entrega, aínda que o diario de Sonnino, o Giornale d'Italia, mostrouse favorable aos irredentistas.
Estratovisión
miniatura|Empregados da Westinghouse co B-29 empregado para realizar as probas da estratovisión A estratovisión é a difusión de emisións de televisión desde avións a grande altitude que fan de estacións intermedias entre as emisoras ampliando o alcance das transmisións.
Tratado de Londres de 1915
Negociacións italianas
O ministro de Asuntos Exteriores italiano, [[Sidney Sonnino, que levou a cabo negociacións secretas en paralelo cos dous bandos enfrontados na primeira guerra mundial, e asinou finalmente o Tratado de Londres coa Entente.|miniatura|dereita|200px]] O 3 de decembro de 1914, o Goberno recibiu o apoio do parlamento e Sonnino decidiu pasar á acción, ordenando ao embaixador italiano en Viena, o duque de Avarna, que reclamase compensacións territoriais ao Imperio austrohúngaro de acordo ao artigo VII do pacto da Tripla Alianza. O Goberno de Viena non respectara as cláusulas do tratado de alianza, que estipulaban a consulta ao resto de aliados antes do comezo de operacións militares e a compensación a Italia en caso de vantaxes nos Balcáns para Austria-Hungría, e permitira así que o Goberno de Roma puidese manter a neutralidade na guerra. Unha vez quedou clara a imposibilidade dunha rápida vitoria austro-xermana, Italia decidiu negociar cos dous bandos para lograr o maior beneficio posible da situación.