cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Condado de Artois
Dinastía borgoñoa
Xoana, casada co rei Filipe V de Francia, tivera unha filla do mesmo nome que, en 1318, casou con Odón IV, duque de Borgoña, e a este matrimonio, en 1330, á morte da nai de Xoana (III), pasou o Artois e o Franco-Condado. Eudes IV morreu en 1350. O seu neto, Filipe I de Borgoña (Filipe de Rouvre) casou en 1357 con Margarida III de Flandres, aínda nena neste momento, que quedou viúva en 1361.
Oito anos despois, Margarida volveu casar con Filipe II de Borgoña, ao que o seu pai, o rei Xoán II de Francia, acababa de investir (6 de setembro de 1363) co Ducado de Borgoña, vacante pola morte de Filipe de Rouvre.
Artois e o Franco Condado, que este mesmo Filipe de Rouvre recibira da súa avoa Xoana (muller de Eudes IV de Borgoña), pasaron por herdanza á súa tía, Margarida, irmá de Xoana (III), filla de Filipe V. Esta Margarida era viúva nesa época de Luís I de Flandres (Luís de Crécy, morto en 1346) e foi condesa por dereito de 1361 á súa morte en 1382. Sucedeuna o seu fillo Luís de Mâle, que herdou o Artois e o Franco Condado. Así, Artois regresaba á casa de Flandres e incluía o señorío de Béthune, que lle fora incorporado por Filipe IV de Francia en 1311 e seguira os mesmos destinos que o condado.
Últimas liñaxes
Á morte de Luís de Mâle (1384), Artois pasou a Margarida de Mâle e ao seu marido Filipe o Intrépido, duque de Borgoña. En 1477, pasou con gran parte dos estados borgoñóns ao poder da Casa de Habsburgo, á que foi arrebatada polos franceses por conquista en 1640, anexión confirmada polo Tratado dos Pireneos en 1659 e a paz de Nijmegen en 1679. O condado de Artois xa non foi un feudo senón que pasou ao dominio real.
O título de Conde de Artois foi portado por varios príncipes franceses, dos que só se podería mencionar o terceiro irmán de Luís XVI de Francia, que despois sería Carlos X de Francia.
Avogado, avogada
miniatura|Avogado francés, principios do s. XX. Un avogado (do latín advocatus) é aquela persoa, licenciada en dereito que exerce profesionalmente a defensa das partes en xuízo e toda clase de procesos xudiciais e administrativos e, en xeral, o asesoramento e consello en materias xurídicas. Na maioría dos ordenamentos, para exercer esta profesión, requírese estar inscrito nun colexio de avogados.
Exercicio profesional
Persoa que exerce o dereito, sendo un colaborador activo e indispensable da Administración de Xustiza.
O avogado é un dos cooperadores ou axentes que interveñen no proceso da administración de xustiza defendendo os intereses das parte en litixio. Ao ser o avogado un profesional especificamente preparado e especializado en cuestións xurídicas, é a única persoa que pode ofrecer un enfoque adecuado do problema que ten o cidadán dende o punto de vista procesual.
Débese salientar que ademais da súa intervención en xuízo, unha función básica e principal do avogado é a preventiva. Con asesoramento, unha correcta redacción dos contratos e documentos etc, evítanse conflitos, de forma que o avogado, máis ca para os preitos ou xuízos, serve para non chegar a eles. Tanto é así que na maioría dos procedementos xudiciais é obrigatorio comparecer perante os tribunais e asistido ou defendido por un avogado.
A actuación profesional do avogado baséase nos principios de liberdade e independencia. O principio de boa fe preside as relacións entre o cliente e o avogado, que está suxeito ao segredo profesional.
Por medio dos colexios de avogados ou organismos pertinentes, dependendo do país, existen servizos de asistencia xurídica gratuíta (Servizo de orientación xurídica, quenda de oficio e asistencia a detidos) para os cidadáns que carecen de medios económicos para pagar os honorarios dun avogado.
Diversos colectivos profesionais prestan servizos próximos aos dos avogados, especializados no asesoramento ou na xestión de cuestións ou en materias moi concretas. O único profesional habilitado para o trámite completo dunha cuestión xudicial é o avogado.
Manuel Ferreiro Fernández
Manuel Ferreiro Fernández, nado en Saavedra (Begonte) en 1955, é un lingüista e escritor galego.
Traxectoria
Licenciado (1978), graduado (1979) e doutor (1990) en Filoloxía Hispánica (Subs.: Filoloxía Galego-Portuguesa) pola Universidade de Santiago de Compostela. É catedrático de Filoloxías Galega e Portuguesa na Facultade de Filoloxía da Universidade da Coruña, e é un recoñecido investigador da Lingüística Histórica e Historia da Lingua Galega, nas súas liñas de investigación tamén se inclúe a Ecdótica de textos antigos galegos (medievais, medios e decimonónicos) e a Crítica Textual galego/portuguesa.
Con anterioridade exercera durante varios anos a docencia como Catedrático de Lingua e Literatura Galega no Bacharelato (IES de Elviña, na cidade da Coruña). miniatura|Manuel Ferreiro Fernández con parte dos integrantes da 1ª promoción de Galego-Portugués da USC: [[Anxo González Guerra, Manuel Castelao Mexuto, Luís Cambeiro Cives, Vitoria Ogando, Tareixa Roca Sánchez, María dos Anxos González Refoxo, Ramona Giráldez Domínguez, María Xosé Queizán Vilas, María do Carme García Pereiro, Luís Gayoso Baqueiro, Carme Vázquez Castro, Manuel Figueiras Fernández, Francisco Salinas Portugal, César Morán Fraga. A Coruña, 09/09/2017]] Foi director da colección Documenta das publicacións da Biblioteca-Arquivo 'Francisco Pillado Maior' da Universidade da Coruña. Así mesmo, é o director de GLOSSA, que constitúe o primeiro repertorio lexical dicionarizado, contextualizado e exhaustivo do corpus da lírica profana galego-portuguesa: cantigas de amor, cantigas de amigo e mais cantigas de escarnio e maldicir, para alén dalgúns textos doutros xéneros con menor representación. Na actualidade, dirixe o proxecto Universo Cantigas, que está a realizar a edición do corpus completo das cantigas medievais galego-portuguesas.
Vector de onda
O vector de onda é un vector que apunta na dirección de propagación da onda en cuestión e cunha magnitude que é o número de onda. A súa expresión matemática é:
onde \mathbf{u} é a dirección da propagación da onda. Deste modo, para unha onda xenérica teremos que:
Transversalidade das ondas electromagnéticas planas
O formalismo mediante o vector de onda permite ver rapidamente que as ondas electromagnéticas planas son transversais, é dicir, a oscilación do campo eléctrico e magnético é perpendicular á dirección de propagación da onda e perpendiculares entre si.
Para demostrar isto consideramos unha onda electromagnética plana da forma:
Supoñendo unha rexión do espazo sen densidade de carga, a lei de Gauss para a diverxencia do campo eléctrico lévanos a que:
De onde obtemos a perpendicularidade entre o campo eléctrico e a dirección de propagación:
Usando agora a lei de Faraday para o rotacional do campo eléctrico temos:
De, polas propiedades do produto vectorial, dedúcese:
Polo tanto das expresións e  pode concluírse que o campo eléctrico é perpendicular ao vector de onda, e polo tanto á dirección de propagación, e que o campo magnético é perpendicular tanto á dirección de propagación como ao campo eléctrico, formando os vectores  un triedro que en cada punto do espazo constitúe unha base vectorial.
Pepetela
En 2014 o Centro PEN Galicia outorgoulle o Premio Rosalía de Castro.
Traxectoria
A súa obra trata da historia contemporánea de Angola e os problemas que a sociedade angolana afronta. Durante a longa guerra, Pepetela, angolano de ascendencia portuguesa, loitou xuntamente co MPLA (Movemento Popular de Liberación de Angola) para a liberación da súa terra natal. A súa novela, Mayombe, retrata as vidas e os pensamentos dun grupo de guerrilleiros durante aquela guerra. Yaka segue a vida dunha familia colonial na cidade de Benguela ao longo dun século, e A Geração da Utopia mostra a desilusión existente en Angola despois da independencia. A historia angolana antes do colonialismo tamén forma parte das obras de Pepetela, e pode ser lida na Gloriosa Família e Lueji. A súa obra nos anos 2000 critica a situación angolana, textos que contan cun estilo satírico inclúen a serie de novelas policiais denominada Jaime Bunda. As súas obras recentes tamén inclúen Predadores, unha crítica áspera das clases dominantes de Angola, O Quase Fim do Mundo, unha alegoría pos-apocalíptica, e O Planalto e a Estepe, que examina as conexións entre Angola e outros países ex-comunistas. Licenciado en Socioloxía, Pepetela é docente da Facultade de Arquitectura da Universidade Agostinho Neto en Luanda.
dereita|miniatura|Autógrafo do Escritor Pepetela. Pepetela é descendente dunha familia de portugueses nacidos en Angola. Concluíu o ensino primario na súa cidade natal e despois partiu para o Lubango onde foi posíbel proseguir os estudos. Foi no Liceu Diogo Can que Pepetela completou o ensino secundario. O escritor creceu nun ambiente da clase media, mais frecuentou unha escola primaria con nenos de varias razas e clases. El di que a cidade de Benguela lle deu máis oportunidades para coñecer angolanos de todas as razas porque era a cidade angolana máis multiracial daquela época. Durante a súa adolescencia, un tío seu que era xornalista, presentoulle unha variedade de pensadores da esquerda. Durante os seus anos no instituto en Lubango, Pepetela tamén foi influenciado por un padre chamado Noronha, cuxa orientación política tamén era de esquerda, que o informou sobre a revolución e outros eventos contemporáneos.
En Lisboa Pepetela frecuentou a partir de 1958 o curso de enxeñaría no Instituto Superior Técnico, mudando en 1960 para o curso de letras na Universidade de Lisboa. Xa en 1961, Pepetela fai a opción política que viría a mudar o rumbo da súa vida e a marcar toda a súa obra, tornándoo un narrador dunha historia de Angola que coñece. Pepetela tornouse militante do MPLA en 1963.
Experiencia na guerra e primeiras obras
A primeira novela do Pepetela foi publicada en 1972, co título As Aventuras de Ngunga. Foi unha obra literaria que el escribiu para un público pequeno de universitarios. Na obra, Pepetela analiza o crecemento revolucionario de Ngunga, un mozo guerrilleiro do MPLA, usando un ton épico e didáctico. A novela introduce o lector aos costumes, á xeografía e á psicoloxía de Angola. Pepetela crea un diálogo entre a tradición angolana e ideoloxía revolucionaria, debatendo cales tradicións deben ser alimentadas, e cales deben ser alteradas. As Aventuras… é unha novela que exemplifica a carreira iniciante de Pepetela, manifestando un amor profundo por Angola, un desexo de examinar a historia e a cultura do país, un espírito revolucionario, e un ton didáctico. A novela tamén é interesante porque foi escrita e publicada mentres o autor loitou contra os portugueses na Fronte Leste. Aínda que Pepetela escribise Muana Puó e Mayombe durante o seu servizo de guerrilleiro, só despois da independencia foron publicados.
Coa independencia de Angola en 1975, Pepetela tornouse Viceministro da Educación no goberno do presidente Agostinho Neto. O autor exerceu o mandato por sete anos e deixouno en 1982 para se dedicar a súa escrita. Durante esta época, Pepetela tivo o apoio do presidente Neto para publicar dúas das súas novelas, incluíndo Mayombe. A súa escrita diversificouse coa publicación de dúas pezas de teatro que trataban da historia angolana e das políticas revolucionarias. Os anos 70, Pepetela foi membro do directorio da Unión dos Escritores Angolanos.
As pezas de Pepetela reflictem os temas presentes nas Aventuras de Ngunga. A primeira, A Corda foi a primeira peza de longa duración publicada en Angola pos-independencia. É unha peza que a crítica Ana Mafalda Leite describe como didáctica, ideolóxica, e de pouco interese literario. A peza ten un acto, e presenta dous grupos de persoas xogando tug of war con Angola como o premio. Un grupo representa os americanos e os seus clientes angolanos, e o outro representa os guerrilleiros do MPLA. A outra peza, A Revolta na Casa dos Ídolos, explota o pasado de Angola, creando un paralelo entre o reino dos Kongos nos 1500, e a loita pola independencia de Angola.
Obras publicadas nos anos 80 e a saída do goberno
Como xa se mencionou, Pepetela publicou varias novelas durante o seu servizo no goberno de Agostinho Neto. Destas novelas, Mayombe é a máis coñecida. A novela retrata a vida guerrilhlira do autor os anos 70, e funciona en dous niveis; un en que se exploran os pensamentos e as dúbidas dos personaxes, e outro no que se ilustran as accións dos guerrilleiros. Ana Mafalda Leite considera a novela unha obra simultaneamente crítica e heroica, ambos tentando destacar a diversidade étnica supostamente celebrada polo MPLA e ilustrar as divisións tribais presentes na sociedade angolana que por fin levarían á guerra civil. Leite tamén escribe que a novela exhibe un conflito que define a fundación da patria.
Despois da súa saída do goberno na fin de 1982, Pepetela dedicouse exclusivamente á escrita, comezando a súa obra máis ambiciosa, Yaka. Yaka, publicada en 1984, é unha novela histórica que examina as vidas dunha familia de colonistas portuguesas que viñeron a Benguela o século XIX. Un desexo para pescudar as súas orixes pode ser visto na escolla da temática do Pepetela, que é descendente de portugueses de Benguela. Como Muana Puó, Yaka incorpora obxectos espirituais tradicionais de Angola na súa narrativa. Onde a primeira novela enfoca nas máscaras, Yaka emprega a metáfora dunha escultura de madeira utilizada polos yakas, organizacións sociais dedicadas á prosecución da guerra. Ana Mafalda Leite escribe que a Yaka simboliza a consciencia de valores tradicionais e o espírito da nacionalidade. En 1986, o libro gañou o premio nacional de literatura.
El continuou escribindo ao longo da década, publicando en 1985 O Can e os Caluandas, unha novela que analiza os habitantes de Luanda e as mudanzas que eles viviron desde a independencia. A novela é notábel polo seu uso dos vagamentos por Luanda dun pastor-alemán para estrutrar a súa narrativa, e o emprego de varias voces narrativas. En 1989, publicou Lueji, unha obra que conten paralelos coa Revolta na Casa dos Ídolos, ambas as obras comparando a historia angolana e a situación contemporánea. A novela xustapón a princesa Lueji, unha figura importante na historia angolana, cunha bailarina que baila o papel de Lueji nun ballet contemporáneo. As vidas das dúas mulleres encaixan eventualmente. Na novela, Pepetela recrea a historia de Angola no século XVIII, un proxecto que el facía de novo co século XVII na súa novela de 1997, A Gloriosa Familia.
Novas direccións literarias e Premio Camões
Na década de 1990, a escrita de Pepetela continuaba a exhibir interese na historia de Angola, mais tamén comezou a examinar a situación política do país cun maior sentido de ironía e criticismo. A súa primeira novela da década, A Geração da Utopia de 1992, confronta moitos problemas xa explotados en Mayombe, mais desde a perspectiva da realidade de Angola pos-independencia. A guerra civil angolana e corrupción intensa no goberno levou a un cuestionamento dos valores revolucionarios promulgados na novela máis vella. Ana Mafalda Leite describe a novela como unha obra que é moi distante dos valores heroicos de Mayombe. O enredo do libro, que pasa en tres décadas, está dividido en catro partes, cada unha analizando un aspecto importante do século XX en Angola, incluíndo a opresión colonial, a guerra de liberación, a guerra civil, e a pausa curta na guerra que ocorreu no inicio dos anos 90. O interese na historia continúa evidente no libro, mais o criticismo do establecemento angolano foi algo novo que xurdiría no futuro.
A súa seguinte novela da década, O Desejo de Kianda, publicado en 1995, seguiu manifestando a desilusión exhibido na Geração de Utopia. A novela utiliza o realismo-máxico, un estilo que Pepetela aínda non utilizaba moito, presentando unha situación onde varios edificios en Luanda caen na praza Kinaxixi, con todos os habitantes sobrevivindo. A heroina, unha personaxe chamada Carmina Cara de Cu, sae da súa estadía no goberno e vólvese unha traficante de armas. Nun ensaio comparando a caída dos edificios na novela aos atentados do 11 de setembro de 2001, Philip Rothwell escribe que o libro continúa "o retrato profundo e condenador dunha utopía traizoada." O ano seguinte o autor publicou unha novela dun xénero distinto, A Gloriosa Família. Esta obra examina a historia da familia Van Dúnem, unha familia prominente de descendencia holandesa. Pepetela pasou anos pescudando a historia dos flamengos en Angola para escribir a novela. Esta obra non manifesta o ton cínico e desilusionado dos seus outros libros na década. É unha novela histórica cun ton épico que tamén emprega realismo máxico. Aínda que a novela non caiba dentro da maioría da obra do autor, a fascinación coa historia angolana cristalízase mellor neste libro.
A situación política empeorou en Angola ao longo da década de 1990, e Pepetela pasou máis e máis tempo en Lisboa e no Brasil. Porén, tornouse moito máis recoñecido no mundo lusófono. En 1997, foi galardoado co Premio Camões polo conxunto da súa obra. Pepetela foi o primeiro autor angolano e segundo autor africano en ser distinguido con este premio prestixioso. Foi o autor máis novo en recibir este premio. Cando abandonou a vida política, Pepetela optou pola carreira docente na Facultade de Arquitectura, en Luanda, dando clases de socioloxía. Nunca abandona o ensino, aínda que se manteña como escritor a tempo enteiro.
Sátira e horizontes estranxeiros no milenio novo
Pepetela continúa como un escritor prolífico nas décadas dos 2000. A súa obra ten apropiada unha voz satírica na serie de novelas denominada Jaime Bunda, libros policiais que satirizam a vida en Luanda na década nova. Stephen Henighan escribe que o personaxe de Jaime Bunda, un detetive vacilante con raíces en dúas das familias angolanas máis prominentes, representa as mudanzas que aconteceron na poboación dos crioulos en Luanda. En vez de representar a vangarda revolucionaria que creará unha nova identidade angolana, agora os crioulos de Luanda representan unha oligarquia kleptocrata na serie Jaime Bunda, cuxo nome provém das súas nádegas enormes, é unha parodia de James Bond. O personaxe está obcecado cos filmes James Bond e as novelas policiais norteamericanas, un aspecto que Henighan describe como ilustrativo de elementos do subdesenvolvemento de Angola. Na primeira das dúas novelas, Jaime Bunda, Agente Secreto, publicada en 2001, o protagonista investiga un asasinato e violación que levan a un falsificador surafricano chamado Karl Botha, unha referencia ao ex-primeiro ministro surafricano P.W. Botha, quen autorizou a intervención surafricana en Angola en 1975. A segunda novela, Jaime Bunda e a Morte do Americano, publicada en 2003, ten lugar en Benguela en vez de Luanda, e trátase da influencia norteamericana en Angola, en que Jaime Bunda investiga o asasinato dun norteamericano e tenta seducir unha axente do FBI. A novela presenta a crítica de Pepetela da política exterior dos Estados Unidos, co comportamento pesado da policía angolana reflectindo a maneira como os norteamericanos trataron os sospeitosos de terrorismo durante o mesmo período. As novelas foron publicadas pola compañía Don Quixote, e eran extramamente populares en Portugal, tamén tendo éxito noutros países europeos como Alemaña, onde Pepetela era descoñecido antes.
Pepetela tamén publicou outros tipos de libro durante a década. O seu primeiro libro publicado nos 2000 foi A Montaña de Auga Lilás, en 2000, un libro para nenos que comenta as raíces de inxustiza social. En 2005, despois do éxito dos libros Jaime Bunda, publicou Predadores, a súa crítica máis mordaz sobre as clases poderosas de Angola. A novela acontece na Angola pos-independencia, e segue a vida de Valdimiro Caposso, un funcionario público que se torna home de negocios. Igor Cusack describe o protagonista como un mafioso asasino que "mora nun mar de tiburóns semellantes." Xa que comezou a súa crítica dos novos ricos en Angola coa Xeración da Utopía, é evidente na serie Jaime Bunda e no Predadores que a temática ten virado dominante na obra do autor.
Os últimos anos da década dos 2000 exhiben unha continuación da carreira prolífica do autor, con novelas estreadas en 2007, 2008, e 2009. A novela de 2007, O Terrorista de Berkeley, California, ten lugar nos Estados Unidos, e ten pouca conexión con Angola. O libro trata das actitudes actuais sobre terrorismo e tamén de aspectos da tecnoloxía presente na sociedade moderna. Como varias outras novelas del, Pepetela dixo nunha entrevista recente que el nunca pretendeu publicar a novela. A súa seguinte novela, O Quase Fim do Mundo, tamén foi escrita como un exercicio persoal. É unha obra que atinxe o xénero da ciencia ficción, retratando os desafíos que os sobreviventes dun desastre confrontan. Os personaxes sobreviven nun pequeno pedazo da África que Pepetela enfatiza que é preto do suposto berce da humanidade. Eles precisan crear un novo tipo de mundo. O libro segue a tendencia iniciada no Terrorista... porque non ten lugar en Angola, nin lida explicitamente coa realidade angolana. A súa última novela da década, O Planalto e a Estepe, aínda que lida con Angola, continúa a refletir a internacionalización da temática do autor na última década. O libro conta o namoro entre un angolano branco e unha mongol que se coñeceron mentres estudaban en Moscova. A novela volve á temática presente nas obras antigas de Pepetela, en particular, o descubrimento de Angola a través da súa natureza. Este descubrimento é mostrado na narración da infancia do Júlio, un dos protagonistas, na provincia de Huíla.
Mapamundi
miniatura|dereita Un mapamundi (do latín mappa mundi, «mapa do mundo») é unha representación cartográfica, é dicir, un mapa de toda a superficie da Terra. O material sobre o que se representa adoita ser papel ou pel. Dependendo da súa forma, un mapamundi pode ser un globo terráqueo, que reproduce a escala a forma practicamente esférica; ou un planisferio terrestre, que reproduce a escala o resultado teórico dalgún tipo de proxección xeográfica da esfera terrestre nun plano. Existen planisferios celestes para a representación das estrelas.
Patrick Ewing
Patrick Aloysius Ewing, nado o 5 de agosto de 1962 en Kingston, Xamaica, é un ex xogador de baloncesto estadounidense de orixe xamaicana que militou na NBA dende 1985 até 2002. Formou parte do denominado Dream Team que gañou a medalla de ouro nos Xogos Olímpicos de Barcelona 92. Actualmente traballa como adestrador asistente nos Charlotte Hornets.
Cunha altura de 2,13 metros xogaba na posición de pivote, dende onde dominou a liga en rebotes defensivos dous anos (1993, 1994). Ademais no seu primeiro ano foi nomeado Rookie do Ano (1986). Hoxe é adestrador asistente en Orlando Magic, o último equipo onde xogou, aínda que pasou case toda a súa carreira deportiva nos New York Knicks, que retiraron o dorsal 33 na súa honra. Forma parte do Basketball Hall of Fame dende 2008.
NBA
Foi elixido no Draft da NBA de 1985 na primeira posición da primeira rolda por New York Knicks, asinando un contrato estratosférico para un rookie. Non defraudou, e na súa primeira tempada fixo 20 puntos, 9 rebotes e 2 tapóns por partido, o que lle fixo ser considerado Rookie do Ano. Durante as súas trece primeiras tempadas non baixou dos 20 puntos por noite, sendo elixido en once ocasiones para disputar o All-Star Game, unha vez no mellor quinteto da NBA, seis no segundo mellor quinteto e tres no mellor defensivo. Nos Xogos Olímpicos de 1992 formou parte do lendario Dream Team que gañou a medalla de ouro e en 1996 tivo a honra de ser elixido entre os "cincuenta mellores xogadores da historia da NBA".
En 1993, os Knicks parecían que por fin se ían a clasificar para as Finais da NBA tras levar unha vantaxe de 2-0 sobre Chicago Bulls. Con todo, catro vitorias consecutivas apearon sorprendentemente aos Knicks grazas ao liderado de Michael Jordan e os seus Bulls. Con Jordan retirado en 1994, a liga estaba máis aberta e os Knicks debían aproveitarse do momento. No sétimo partido das Finais de Conferencia, Ewing realizou un memorable partido con 24 puntos, 22 rebotes e 7 asistencias, levando aos Knicks á vitoria ante Indiana Pacers. Ewing liderou ao equipo ás súas primeiras Finais da NBA, perdidos nos segundos finais do sexto e sétimo encontro ante Houston Rockets, a pesar de eliminar previamente aos Bulls en sete partidos nas Semifinais de Conferencia e aos Indiana Pacers de Reggie Miller tamén en sete encontros nas Finais de Conferencia. Os Knicks gañaron o segundo partido das Finais en Houston, pero deixaron escapar o terceiro en casa, aínda que saíron vitoriosos nos dous seguintes encontros e aterraron en Houston cunha vantaxe de 3 a 2. Pero unhas actuacións terribles de John Starks no sexto e sétimo partido privaron aos Knicks da vitoria e os Rockets alzáronse co primeiro anel na súa historia. Ewing aproveitou para bater a marca de máis tapóns totais nunhas Finais, posteriormente superado por Shaquille O'Neal.
En 1997, Ewing sufriu unha lesión na boneca que debilitou moito o seu xogo e potencialmente terminou coa súa carreira, aínda que tratou de retornar para os partidos de postempada. Ewing devolveu aos Knicks ás Finais da NBA en 1999, pero tívose que perder a parte final dos playoffs debido a unha lesión do tendón de Aquiles e contribuíu a que os Knicks perdesen as Finais por un claro 4-1 ante San Antonio Spurs. O 20 de setembro de 2000, Ewing foi traspasado a Seattle SuperSonics nun intercambio a catro bandas no que os Knicks recibían a Glen Rice, Luc Longley, Travis Knight, Vernon Maxwell, Lázaro Borrell, Vladimir Stepania e dúas primeiras e segundas roldas do draft de 2001. Tras unha tempada nos Sonics facendo 9,6 puntos e 7,4 rebotes de media en 79 partidos, asinou como axente libre con Orlando Magic, onde disputaría a última campaña na súa carreira profesional.
Estadísticas na NBA
miniatura|Patrick Ewing xogou 15 temporadas (1985–2000) cos New York Knicks.
Isaac Abravanel
Isaac Abravanel ou Abarbanel (יצחק בן יהודה אברבנאל Isaac ben Yehuda de Abravanel) nado en Lisboa en 1437 e finado en Venecia en 1508, foi un teólogo, comentarista bíblico e empresario xudeu que estivo ao servizo dos reis de Portugal, Castela e Nápoles, así como da República de Venecia. Foi o pai do coñecido filósofo León Hebreo.
Traxectoria
Os seus antepasados pertencían a unha destacada familia de xudeus de Sevilla, que emigrou a Portugal tras as persecucións de 1391. O seu avó, Samuel Abravanel, fora tesoureiro dos reis Henrique II e Xoán I de Castela.
Isaac foi tesoureiro do rei de Portugal, Afonso V, pero en 1483 fuxiu a Castela debido á represión lanzada polo novo rei, Xoán II, contra a Casa de Bragança, coa que Abravanel estaba relacionado. Instalouse primeiro en Plasencia e posteriormente en Alcalá de Henares e Guadalaxara. Foi axente probado, comercial e financeiro, dos reis Isabel e Fernando, aos que prestou importantes sumas para financiar a guerra de Granada. Na facenda castelá relacionouse co tamén xudeu Abraham Senior, o seu protector, do que se fixo íntimo amigo. asociándose aos seus negocios e ocupando o cargo de factor maior. Ambos tamén realizaron xestións, inicialmente infrutuosas, a favor do proxecto de expedición transatlántica de Cristovo Colón.
Ao contrario que Senior, negouse a converterse cando o edicto de Granada (31 de marzo de 1492) dispuxo a expulsión dos xudeus de España, que ambos tentaran inutilmente evitar utilizando a súa influencia sobre os Reis. Obrigado a saír de España, aínda que conservando a súa fortuna, instalouse no reino de Nápoles, onde estivo ao servizo do rei Ferrante e do seu sucesor, Afonso II. Cando o reino foi invadido por Carlos VIII de Francia (1495), Abravanel debeu exiliarse a Sicilia co rei Afonso II. Posteriormente residiu en Corfú, na cidade de Monopoli, no norte de África, e por último en Venecia, onde faleceu en 1508.
Segundo a carta do pintor Leonid Pasternak, pai de Borís Pasternak, ao poeta Jaim Najman Biálik escrita en 1923, os Pasternak descendían de Isaac Abravanel.
Patrologia Orientalis
dereita|miniatura|325x325px| Capa do Tomo 8, fascículo 2 da Patrologia Orientalis A Patrologia Orientalis é unha tentativa de crear unha colección completa das obras dos Padres da Igrexa orientais escritas en siríaco, armenio, árabe, copto, ge'ez, xeorxiano e eslavo. Foi proposta para complementar as xa completas e influentes Patroloxías de Migne do século XIX: a Patrologia Graeca e a Patrologia Latina.
Comezou en 1897 como Patrologia Syriaca, foi descontinuada nesta forma e reeditada como Patrologia Orientalis. A colección comeza cos textos litúrxicos que tratan de haxiografías. Desde entón, foron publicadas edicións críticas da Biblia, obras teolóxicas, homilías e cartas.
A edición continúa. Os editores foron René Graffin, (†1941); François Nau (†1931); Max, Príncipe da Saxonia (†1951) e, a partir de aí, François Graffin. O volume 1 foi publicado en 1904 e en 2008 foi publicado o volume 50.
Plutón
Plutón (símbolos: e  ) é un planeta anano do Sistema Solar. Foi descuberto o 18 de febreiro de 1930 por Clyde William Tombaugh (1906-1997) dende o Observatorio Lowell en Flagstaff (Arizona). Consideróuselle planeta ata que a Unión Astronómica Internacional modificou a definición de planeta o 24 de agosto de 2006.
Órbita
A súa órbita é moi excéntrica, e durante 20 dos 249 anos que tarda en percorrela, está máis cerca do Sol ca Neptuno.
A máxima aproximación (perihelio) foi en setembro de 1989. Plutón estivo máis próximo do sol ca Neptuno ata o mes de marzo de 1999. Non volverá cruzar a órbita de Neptuno para estar máis próximo do sol ca este ata setembro do 2226.
Satélites
Plutón ten 5 lúas: Hydra, Cérbero, Nix, Estixia e Caronte, esta última a máis grande das cinco e a máis interior. Caronte ten 1.192 km de diámetro e está a 19.640 km do planeta.
miniatura|esquerda|Imaxe do descubrimento de Estixia tomada polo [[Hubble Space Telescope|Hubble, podemos ve-la lúa dentro dun círculo, e o resto de lúas coas súas órbitas marcadas (excepto Caronte). Na imaxe, tanto a Plutón coma Caronte, foille reducido moito o seu brillo, para así poder aprecia-lo resto das lúas do sistema.]]
Co tempo, a gravidade freou as rotacións de Caronte e Plutón, polo que agora se presentan sempre a mesma cara mutuamente (rotación sincrónica. A rotación desta parella é única no Sistema Solar. O seu centro de masas está nun punto no espazo entre ambos corpos, máis achegado a Plutón, que ten 7 veces máis masa ca Caronte. Adoita dicirse que constitúen un planeta dobre.
As órbitas das lúas de Plutón son practicamente circulares e planas, "perfectamente aniñadas ... un pouco coma as bonecas rusas", e as catro lúas máis pequenas, Hydra, Estixia, Nix e Cérbero, forma parte dunha secuencia notable de quasi-resonancias de 1:3:4:5:6. esquerda|miniatura| Imaxes da lúa P4 obtidas polo [[Telescopio Espacial Hubble|Hubble]]
Cérbero (lúa)
O 20 de xullo do 2011, Mark Showalter do instituto SETI anunciou o descubrimento da cuarta lúa de Plutón, oficialmente bautizada como Cérbero. Foi descuberta polo Hubble Space Telescope durante unhas observacións en busca dalgún posible anel planetario que puidese posuír o planeta anano. Estímase que ten entre 13 e 34 km de diámetro e orbita entre Nix e Hydra.
Cérbero foi detectado nunha foto tomada o 28 de xuño do 2011 polo telescopio Hubble. E foi confirmada a súa existencia en imaxes tomadas posteriormente polo propio Hubble, concretamente os días 3 e 18 de xullo do mesmo ano.
Estixia (lúa)
Estixia (lúa) tamén coñecido coma S/2012 (134340) é quinta lúa confirmada de Plutón, que foi descuberta o 26 de xuño do 2012, case xusto un ano despois do descubrimento de Cérbero, que foi a cuarta lúa descuberta no sistema de Plutón. Estimase que a lúa ten un diámetro de entre 10 a 25 km, e un período orbital de 20,2 ± 0,1 días.
Posible orixe do sistema de satélites de Plutón
O sistema de lúas ó redor de Plutón é inesperadamente complexo e podería se-lo resultado dunha colisión no pasado distante entre Plutón e outro obxecto de tamaño considerable do cinto de Kuiper. As lúas formaríanse a partir dos restos espallados trala colisión, moi posiblemente un evento destas características tería conducido ós obxectos que colisionaron, a unha perda da meirande parte dos xeos volátiles, tales coma os do nitróxeno ou do metano. As lúas de Plutón poderían se-la fusión dos cascallos xurdidos a partir dun evento destas características, semellante á teoría do Big Splash, esta teoría formula que a creación da lúa terrestre foi a partir dunha gran colisión. As resonancias orbitais podería actuar coma fendas para recolle-los materiais espallados dentro do sistema de Plutón.
Atmosfera
miniatura|A [[sonda espacial da NASA, New Horizons, capturou esta imaxe de alta resolución, mellorada e colorada de Plutón no 14 de xullo de 2015.|250x250px]] Plutón ten unha fina atmosfera, formada por nitróxeno, metano e monóxido de carbono, que xea e cae sobre a superficie cando se vai afastando do Sol. A NASA preparou a misión “Pluto-Kuiper Express” para que chegase a Plutón o ano 2008, antes que xease a atmosfera (un par de naves pequenas e rápidas a menos de 15.000 km do planeta), mais finalmente a misión foi cancelada no ano 2000, por mor dos sobrecustos acumulados.
Astureses, Boborás
San Xulián de Astureses é unha parroquia do concello ourensán de Boborás. Segundo o IGE en 2011 tiña 212 habitantes (105 homes e 107 mulleres).
Xeografía
A parroquia limita coas parroquias de Corneda (O Irixo), Madarnás e Longoseiros (O Carballiño), Moldes e Xuvencos (Boborás). A parroquia está cruzada polo oeste, de norte a sur, polo río Pedriña, un afluente do Arenteiro, e ten ao longo do seu percorrido varios muíños que hoxe en día é difícil visitar, aínda que en Fondo de Vila existe un muíño totalmente funcional. Está formada por varios núcleos de poboación. O núcleo de Batallás está formado polos lugares de Batallás de Abaixo, Batallás do Medio e Batallás de Arriba, este pertencente ao Carballiño.
Economía
Parte da poboación traballa no sector servizos en vilas próximas como O Carballiño ou mesmo Ourense. Existe un alto nivel de emigración. Demograficamente a poboación está envellecida.
Patrimonio
A igrexa de San Xulián de Astureses está situada en Outeiro e para chegar a ela pódese tanto ir por Fondo de Vila como pola Penela.
Na ermida da Saleta celébrase unha romaría anual. Está rodeada por unha carballeira, e antigamente celebrábase unha competición automobilística de rallys, coñecida como Subida á Saleta.
Festas
As tres festas principais son o San Bertolameu (24 de agosto), a Romaría da Saleta (19 de setembro), e o San Xulián, patrón da parroquia, que se celebra o 7 de xaneiro. As dúas primeiras son máis concorridas debido ás datas de verán e a que a festa patronal coincide co remate do Nadal.
Río Guadiana Menor
O río Guadiana Menor é un río do sur da Península Ibérica que discorre polas provincias de Granada e Xaén, en Andalucía. Ten unha lonxitude total de 152 km (íncluída a lonxitude dunha das súas fontes, o río Barbata), e drena unha ampla conca de 7.251 km². Desemboca no río Guadalquivir.
Toponimia
O nome ten unha orixe independente do río Guadiana, pois provén do seu nome orixinal hispano (Anas) co prefixo Wadi.
Xeografía
O Guadiana Menor procede da confluencia dos ríos Fardes e Barbata ou Guardal, do que son afluentes o Castril, o Cúllar, o Baza e o Guadalentín, que non debe confundirse co afluente do río Segura, e no que se atopa o encoro do Negratín (Comarca de Baza, provincia de Granada).
Nalgúns casos aplícase tamén o nome de «Guadiana Menor» ao tramo entre o encoro e a confluencia co río Fardes aínda que, antigamente, este tramo era chamado «o río Grande», polo grande aumento de caudal que se producía ao chegar ao Guardal os ríos Castril e Guadalentín, máis caudalosos que o río principal.
A Confederación Hidrográfica do Guadalquivir publicou en 1977 un libro, chamado Guadalquivires, no que daba por boa a tese de que a verdadeira fonte do Guadalquivir é o río Guadiana Menor.
Conca hidrográfica
A súa conca inclúe a zona de Baza e Guadix, antigo mar interior no plioceno que abriu as súas augas ao Guadalquivir pola Pechada do Negratín formando o actual Guadiana.
Nesta antiga conca endorreica, á sombra de choivas, as precipitacións son moi escasas, o que sumado ao carácter do seu chan formado na súa maioría por yesos provoca que os ríos que conflúen cara ao Guadiana teñan carácter intermitente e irregular. A ampla conca engloba terreos das provincias de Granada, Xaén, Albacete, Murcia e Almería. O Canellón do Salgar, na pedanía de Topares (Almería) é o punto da conca do Guadalquivir onde máis distancia ten que percorrer a auga para chegar ata a súa desembocadura.
A conca do Guadiana Menor é a segunda en extensión dos afluentes do Guadalquivir cunha superficie de 7.251 km². A primeira é a do río Genil. Ademais dos mencionados anteriormente, os seus principais afluentes son os ríos Fardes e Guadahortuna.
Pione Sisto
Pione Sisto Ifolo Emirmija, nado o 4 de febreiro de 1995, é un futbolista danés que xoga como centrocampista para o Celta de Vigo.
Traxectoria
O 31 de xullo de 2016 anunciouse a súa fichaxe polo Celta de Vigo.
Folosa pálida
miniatura|250px|Ovos de Hippolais pallida. miniatura|250px|Hippolais pallida. Lámina de 1875. miniatura|250px|Hippolais pallida. Fotografía tirada o 29 de abril de 2008.
A folosa pálida,  ou fulepa abuada, Hippolais pallida, é unha ave da orde dos paseriformes, suborde dos páseros, infraorde dos paséridos, superfamilia dos silvioideos e familia dos acrocefálidos, pertencente ao xénero Hippolais,
Características
As principais características da folosa pálida son :
Hábitat
A folosa pálida cría en lugares próximos á auga, especialmente en bosques de ribeira e outras zonas con vexetación arbustiva, e tamén en canavais de zonas áridas, oliveirais, palmeirais, cultivos de cítricos e xardíns. Aniñan a pouca altura do solo, en arbustos ou en árbores pequenas.
Distribución
Esta ave presenta unha área de distribución descontinua, que inclúe Europa, África e Asia.
Encóntrase ben distribuída poa península Balcánica e a conca baixa do Danubio, chegando polo leste até o Casaquistán.
Cría tamén nos oasis saharianos, no val do Nilo e en zonas do sur do Sahel até o corno de África e Nixeria, sendo estas poboacións as únicas que se comportan como sedentarias.
(Ver mapa á dereita).
Etimoloxía
Ver Hippolais O epíteto específico pallida é o nominativo feminino singular do adxectivo latino pallidus, -a, -um, "pálido", debido á cor máis apagada desta especie en relación coa súa perente Hippolais polyglotta. A forma feminina débese a que o substantivo Hippolais é feminino (tamén o Iduna).
Subespecies
Na especie distínguense, segundo o Congreso Ornitolóxico Internacional, as cinco subespecies seguintes:
Porén, algúns autores só recoñecen catro, e outros aumentan o seu número a seis.
Segundo a Clements checklist:
Para outros autores:
En Galicia
Segundo Penas Patiño et al. a presenza desta especie en Galicia é escasa.
Lingua nostrática
dereita|miniatura|330x330px|Árbore filogenético proposto por Bomhard. O nostrático é unha hipotética familia de linguas, ou mellor unha macrofamilia, que incluiría ás linguas indoeuropeas xunto coas linguas urálicas, as linguas altaicas, as linguas afroasiáticas e as linguas dravídicas, entre outras. Existen diversas propostas sobre que linguas forman parte da macrofamilia nostrática. Na súa versión máis ampla, incluiría tanto linguas de Europa, Asia e África como de América do Norte. Unha versión máis moderada desta idea é a proposta do euroasiático, que incluiría só algúns dos grupos anteriores.
A protolingua ancestral hipotética da que derivarían por diversificación todas as linguas nostráticas denomínase convencionalmente protonostrático, De ser correcta a hipótese nostrática, o protonostrático falaríase cara ao final do paleolítico superior nalgunha rexión de Eurasia occidental.
Historia
A hipótese nostrática é similar á hipótese euroasiática formulada por Greenberg e Ruhlen. De feito algúns lingüistas como Sergéi Stárostin traballaron por unificar ambas as propostas. De tal maneira que diversos partidarios da hipótese nostrática consideran que as linguas euroasiáticas constitúen unha rama propiamente dita da macrofamilia nostrática.
Evidencias a favor
Os partidarios da teoría nostrática argumentan que a técnica usada para reconstruír o protonostrático, e por tanto, probar en última instancia o parentesco de varias grandes familias de Eurasia, é precisamente o método comparativo, a mesma técnica usada para reconstruír o protoxermánico ou o protoindoeuropeo. Con todo, as reconstrucións e a teoría tiveron pouca aceptación, polo que resulta clara a frustración dos nostraticistas pois aínda que están a usar os mesmos métodos que os indoeuropeístas, os resultados obtidos son rexeitados pola maioría de indoeuropeístas.
Esta situación paradoxal xorde dunha mala comprensión do método comparativo pois a aplicación de devandito método a todo o léxico dunha lingua para buscar coincidencias léxicas razoábeis non sempre é adecuada, xa que pode existir un número aleatorio de parecidos razoábeis. A situación cambia se a comparación se restrinxe inicialmente a unha área concreta do léxico con significados ben definidos, e só unha vez que se atopan correspondencias fonéticas regulares se toma en consideración o resto do léxico. Cando os indoeuropeístas iniciaron a reconstrución do protoindoeuropeo sobre a base de relacións de afinidade evidentes, termos que de antemán se sabía eran cognados evidentes, inicialmente non se reconstruíron termos cuxa posíbel cognacidade era evidente.
Aínda hoxe a mellor evidencia a favor do nostrático é a impresionante lista de termos reconstruídos, aínda que como algúns argumentan a pesar da lonxitude da lista existen problemas co número de cognados nos que se basean.
A evidencia morfolóxica por outra banda é escasa e non vai moito máis alá dalgunhas poucas marcas pronominais e interrogativos:
Argumentos en contra
Un dos principais argumentos contra o traballo dos nostraticistas, é o argumento estatístico dado por Ringe (1995 e 1999), un indoeuropeísta. Ringe parte da lista de cognados reconstruídos para o protonostrático, considerando as seis familias principais en que se divide, e conta cantas delas aparecen en dúas, tres, catro, cinco ou seis das familias. O número de cognados testemuñados en tres, catro, cinco ou seis familias diminúe rapidamente a medida que aumenta o número de familias, o cal si que sucedería se as coincidencias fosen azarosas. Máis concretamente Ringe calculou que a distribución se parece moito ao que sucedería se cada raíz puidese ter unha probabilidade de 40% con algunha palabra dentro de cada familia. E suxire que por tanto a impresionante lista de cognados é compatíbel cun número de coincidencias azarosas. Aínda que 40% pode parecer unha probabilidade de coincidencia, improbábel por mero azar, a laxitude empregada nos dicionarios de nostrático para considerar que dúas palabras teñen significados relacionados, e dado que as raíces reconstruídas son case na súa totalidade monosilábicas.
Unha forma de entender os resultados de Ringe é considerar seis sacos cheos de croios de diferentes mármores con diferentes texturas e cores. O traballo de reconstruír cognados nostráticos pareceríase a atopar croios da mesma cor nas diferentes bolsas, cando a probabilidade de coincidencia é do 40%. Tipicamente a maioría de coincidencias aparecerían en só dúas das bolsas, sendo as coincidencias triplas ou cuádruplas moito menos frecuentes.
Outro argumento provén do feito de que existen actualmente dúas reconstrucións diferentes do protonostrático, a da "escola de Moscova" e a de Bomhard, aínda que ambas se basean na hipótese glotálica para as oclusivas do protoindoeropeo, ambas dan valores fonéticos diferentes ás fonemas protoindoeuropeos tradicionalmente reconstruídos como d e *t. Por tanto só unha das dúas propostas estaría a dar cos valores fonéticos correctos, non podendo ser os dous correctos. Por conseguinte, parece posíbel obter unha lista longa de cognados aínda con valores fonéticos incorrectos, polo que a probabilidade de falsos positivos é alta.
Comparación léxica
! Glosa ! Protoindoeuropeo ! Protofinougrio ! Protoaltaico ! Protokartveliano ! Protodravídico ! Protosemítico ! Protoesquimó
Estes numerais mostran só unhas poucas coincidencias superficiais e non parecen remontarse a un único sistema de conta antigo común.
Louis Prima
Louis Prima, nado en Nova Orleáns o 7 de decembro de 1910, e finado ibídem o 24 de agosto de 1978 foi un cantante, actor e trompetista estadounidense. Era coñecido como «o rei do Swing» polas grandes obras que compuxo.
A Casanova, Sancovade, Vilalba
A Casanova é un lugar da parroquia de Sancovade, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Toponimia
Segundo Nicandro Ares Casanova coincide co latín: casa nova.
2008
Foi designado:
Día das letras galegas dedicado a:
Historia ano a ano
Praia de Lóngara
A praia de Lóngara está na costa cantábrica, na provincia de Lugo, parroquia de San Pedro de Benquerencia, Barreiros. Nos últimos anos recibe, a máis dos bañistas na época estival, surfista ó longo de todo o ano.
Casavedra, Sancovade, Vilalba
Casavedra é un lugar da parroquia de Sancovade, no concello lugués de Vilalba, na comarca da Terra Chá.
Lambre, San Pantaleón das Viñas, Paderne
Lambre é un lugar da parroquia de San Pantaleón das Viñas no concello coruñés de Paderne da comarca de Betanzos. Tiña 77 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE, dos cales 37 eran homes e 40 eran mulleres.
Spacecraft Charging At High Altitudes
Características
A misión de SCATHA foi medir o proceso de adquisición de cargas eléctricas do satélite durante o seu paso polo plasma que rodea á Terra para evitar os seus efectos adversos en futuras naves.