cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Florín británico
1849: florín "sen Deus"
O florín de 1849, cuñado en prata de 925 milésimas, tiña un peso de 11,3 gramos —definíase como 4⁄11 de onza troy— e un diámetro de 28 milímetros. A lenda do anverso era o nome da raíña, VICTORIA REGINA, e no reverso amosaba con meridiana claridade o seu valor facial, coas lendas ONE FLORIN / ONE TENTH OF A POUND.
Para evitar confusións no incipiente experimento de decimalización, a moeda de media coroa —equivalente a 2 xilins e 6 peniques, ou un oitavo de libra—, que era moi próxima ao florín en tamaño e valor, non se emitiu entre 1850 e 1874, data esta na que se retomou a súa cuñaxe por petición do sector bancario, e as enquisas de popularidade revelaron que ambas as moedas desempeñaban senllos papeis útiles no comercio. Tanto o florín como a media coroa seguiron emitíndose xuntas ata a decimalización.
É probable que a emisión desta primeira moeda dun florín causase grande impacto na poboación, entre outras cousas porque por primeira vez en case 200 anos unha moeda británica amosaba un retrato coroado do monarca. E aínda máis chocante debeu resultar a inscrición do anverso, VICTORIA REGINA, na que se omitía o habitual D. G. (Dei Gratia, "pola graza de Deus"). Esta circunstancia deu lugar a que a moeda de 1859 pasase a coñecerse como o "florín sen Deus". Ademais, a omisión das devanditas iniciais xerou unha nova controversia, xa que algúns sospeitaron que o Master of the Mint da Casa da Moeda de Londres, o irlandés católico romano Richard Lalor Sheil, conspiraba así para derrocar o réxime protestante. Mais na realidade a inscrición sen mención a Deus fora suxerida por Alberte, o príncipe consorte, marido da raíña Vitoria. Sheil declarou na Cámara dos Comúns que a inscrición fora un erro, o que levou a que o florín se redeseñase para a súa seguinte emisión en 1851, aínda que sobre a base dos mesmos modelos creados por Wyon e Dyce.
1851-1887: florín "gótico"
miniatura|292x292px|Florín "[[Arte gótica|gótico" de 1859 (mdccclix), que recupera as habituais alusións a Deus nas súas lendas. ]] Este florín revisado tamén aumentou o seu diámetro, dos 28 aos 30 milímetros, aínda que sen variación do peso, e todas as súas inscricións están escritas en caracteres góticos. Ademais, a súa data está expresada en numeración romana. O busto de Vitoria e a heráldica permaneceron practicamente inalterados, mais a lenda do anverso si que cambiou notablemente, para recoller a mención a Deus, VICTORIA D G ("pola graza de Deus") BRIT REG F D ("defensora da fe"), ONE FLORIN ONE TENTH OF A POUND.
Malia o establecemento dunha comisión real para o efecto, o proxecto da decimalización perdeu pulo; só houbo un tímido apoio a unha moción de 1855 na Cámara dos Comúns que aplaudía a creación do florín e avogaba pola súa expansión a máis moedas de carácter decimal. O florín "gótico" emitiuse anualmente ata 1887, coas únicas excepcións de 1861 e 1882. Desde 1864 ata 1879, cuñáronse algúns exemplares de floríns con números de cuño gravados á dereita do broche do busto de Vitoria. Tamén nalgunhas ocasións, a partir de 1867, a abreviatura BRIT ("británica") transformouse en BRITT, seguindo a práctica latina de duplicar unha consoante final para o plural. Deste xeito perseguíase incluír as colonias e outros territorios do imperio, ao pasar de "Raíña de Gran Bretaña" a "Raíña dos británicos".
1887-1892: florín "do xubileu"
miniatura|291x291px|Florín "[[Moedas do Xubileu de Vitoria do Reino Unido|do xubileu", de 1889. ]] En 1887, como parte do redeseño da moeda británica para celebrar o xubileu de ouro ou quincuaxésimo aniversario do ascenso ao trono de Vitoria, estreouse un novo deseño para o anverso das moedas de ouro e de prata, obra de Joseph Boehm, que amosaba a raíña xa como unha muller de idade. As moedas con este novo deseño coñecéronse como "moedas do xubileu". No reverso deste novo florín suprimíronse as flores e substituíronse por cetros entre os escudos, cunha estrela da Xarreteira no centro.
A nova cabeza da raíña nas moedas do xubileu resultou ser moi impopular, en parte debido á coroa que portaba, que se considerou ridiculamente pequena. O florín do xubileu compartiu o seu reverso cun efémero dobre florín, cuñado entre 1887 e 1890, que Gertrude Rawlings describiu en 1898 como un "atizador do lume ou unha bandexa de té". O deseño do reverso foi creado e gravado por Leonard Charles Wyon —que tamén se encargara do gravado do anverso—, aínda que é probable que estivese influído polas moedas de ouro de Carlos II (1660-1685), deseñadas por John Roettiers.
1893-1901: florín da "cabeza velada"
Dada a falta de aceptación popular do busto das moedas do xubileu, en febreiro de 1891 estableceuse un comité para recomendar novos deseños. Para o anverso escolleuse un deseño de Thomas Brock e o comité recomendou varias opcións para os reversos. Este órgano consultivo avogou por que se utilizase un busto diferente no florín e na media coroa, para axudar a diferenciar ambas as moedas entre si, mais a recomendación non foi aceptada e o florín utilizou o mesmo anverso da "cabeza velada" ou "cabeza vella" que se introduciu para toda a moeda de prata e de ouro en 1893. Para mellorar a súa distinción con respecto á media coroa diminuíuse novamente o seu diámetro, ata os 28,5 milímetros. A lenda do anverso é VICTORIA DEI GRA BRITT REGINA FID DEF IND IMP e no reverso, de novo deseño e que amosa tres escudos separados por unha rosa, un trevo e un cardo —en referencia a Inglaterra, Escocia e Irlanda— lese a inscrición ONE FLORIN / TWO SHILLINGS. Este reverso foi creado por Edward Poynter. O derradeiro florín de Vitoria foi cuñado ininterrompidamente desde 1893 ata 1901, o ano da morte da raíña.
Eduardo VII (1901-1910)
miniatura|292x292px|Florín de 1909. Logo da chegada ao trono do fillo de Vitoria, Eduardo VII, redeseñáronse ambas as faces do florín, e dese redeseño encargouse o daquela gravador xefe da Royal Mint, George William de Saulles. O florín de Eduardo VII emitiuse anualmente entre 1902 e 1910, mantendo os 11,3 gramos de peso e os 28,5 milímetros de diámetro do florín anterior. O anverso amosa a cabeza do monarca cara á dereita, rodeado pola inscrición EDWARDVS VII DEI GRA BRITT OMN REX FD IND IMP, en tanto que o reverso amosa un sorprendente deseño no florín, consiste nunha representación de Britannia en pé, ao vento, que sostén un escudo coa súa man esquerda e un tridente coa dereita, xunto coa inscrición habitual, ONE FLORIN / TWO SHILLINGS, e a data no exergo. Este reverso foi cualificado como "moi pouco habitual e orixinal" polo Coincraft's Standard Catalogue of English and UK Coins. Peter Seaby, na súa historia da moeda británica, describiu esta figura da Britannia como "de pé sobre algún barco antigo e mítico que dificilmente podería navegar baixo o seu peso", aínda que lle atribuía "unha composición agradable.
De Saulles creou o novo florín deste xeito para o distinguir con claridade da moeda de media coroa, xa que a Casa da Moeda recibira queixas ao respecto. É probable que De Saulles se basease no deseño do dólar de comercio británico de 1895, tamén creado por el. A modelo para o deseño de Britannia foi Susan Hicks-Beach, a filla de Michael Hicks-Beach, o primeiro conde de St Aldwyn, que ocupaba o posto de Master of the Mint ("mestre de ceca"). As moi posteriores series de moedas de investimento e de colección da serie Britannia, emitidas pola Royal Mint, teñen un reverso moi semellante ao do florín de Eduardo VII.
Xurxo V (1910-1936)
Os floríns emitidos a nome de Xurxo V, que amosan no anverso a figura do novo monarca ollando cara á esquerda, foron deseñados por Bertram Mackennal e cuñáronse todos os anos do seu reinado, coa excepción de 1910 e 1934. O deseño inicial do reverso (1911-1926) desenvolveuse internamente na Casa da Moeda sobre a base do do dobre florín de 1887, moi similar ao do florín do xubileu. Nin o peso nin o diámetro da moeda sufriron variacións mais, por mor da suba do prezo da prata, a composición da aliaxe modificouse en 1920, pasando da ata entón común de 925 milésimas de prata a unha nova aliaxe de só o 50 % de prata, completado co 40 % de cobre e o 10 % de níquel. En 1922 modificouse novamente a 50 % de prata e 50 % de cobre, e finalmente en 1927 a 50 % de prata, 40 % de cobre, 5 % de níquel e 5 % de cinc. Estes cambios sucesivos na aliaxe a partir de 1920 debéronse a que a Royal Mint intentaba atopar unha composición con base de prata que seguise a ser atractiva á medida que se ía desgastando co uso. As inscricións desta primeira versión do florín de Xurxo V son GEORGIVS V D G BRITT OMN REX F D IND IMP no anverso e ONE FLORIN no reverso, xunto co ano de emisión.
En 1927 o deseño do florín sufriu unha nova modificación, obra de George Kruger Gray, que non supuxo unha gran alteración do deseño dos escudos e os cetros do reverso, aínda que si que se eliminaron as coroas dos escudos, que foron incorporadas aos cetros. No centro do deseño figura a inicial "G", do nome do rei. A lenda do anverso pasou a ser GEORGIVS V DEI GRA BRITT OMN REX e a do reverso FID DEF IND IMP, xunto coa data e a denominación do valor facial, ONE FLORIN. O busto do monarca no anverso tamén foi levemente modificado en 1927.
Eduardo VIII (1936)
miniatura|146x146px|Proposta para o florín de Eduardo VIII, que non chegou a emitirse. Ao longo de 1936, o único ano en que reinou Eduardo VIII, seguíronse a cuñar todas as moedas utilizando os deseños anteriores, correspondentes ao seu pai, Xurxo V, á espera que se preparasen os cuños cos deseños propios do novo monarca. Finalmente, non chegou a pórse en circulación moeda ningunha a nome de Eduardo VIII. No entanto, existe algún exemplar dunha cuñaxe de proba do florín, que debería ter recibido a aprobación aproximadamente no momento en que o rei abdicou, en decembro de 1936. Aínda que existía a tradición de alternar o lado cara ao que mira o busto do monarca en cada reinado, e Xurxo V ollaba cara á esquerda, Eduardo consideraba que ese perfil era o máis favorecedor, polo que o busto na proba do florín ao seu nome, deseñado por Thomas H. Paget, mantén a mesma orientación, rodeado pola lenda EDWARDVS VIII D G BR OMN REX. Pola súa banda, o reverso, obra de Kruger Gray, amosa unha rosa coroada no centro flanqueada por un cardo e un trevo, cun E debaixo do cardo e un R baixo o trevo, todo rodeado polas lendas FID DEF IND IMP e TWO SHILLINGS 1937.
Xurxo VI (1936-1952)
miniatura|292x292px|2 xilins (florín) de [[1948. ]] O florín de Xurxo VI, producido sen interrupcións entre 1937 e 1951, é moi semellante ao previsto na cuñaxe de proba a nome do seu irmán Eduardo VIII, no que tamén se omitía a denominación "florín", en favor de "2 xilins", algo que permanecerá durante o resto da existencia desta moeda.
O anverso, deseñado por Thomas Humphrey Paget, amosa unha efixie do monarca cara á esquerda coa lenda GEORGIVS VI D G BR OMN REX, en tanto que o reverso representa unha rosa coroada cun trevo e un cardo a cada lado, cun G e un R debaixo, respectivamente, e coa inscrición FID DEF IND IMP TWO SHILLINGS. Esta lenda do reverso mantívose ata 1948, e a partir de 1949 eliminouse a expresión IND IMP, en recoñecemento á independencia da India. A partir de 1947 modificouse o seu contido metálico, ao desaparecer a prata, do mesmo xeito que no resto das moedas británicas en circulación, e pasou a estar cuñada en cuproníquel, cun 75 % de cobre e un 25 % de níquel. Este cambio na aliaxe debeuse á necesidade de Gran Bretaña de devolverlle aos Estados Unidos a prata que lle debía en virtude da lei Lend-Lease, de 1941.
O peso do florín permaneceu inalterado en 11,3 gramos e o seu diámetro en 28,5 milímetros, malia o cambio na aliaxe.
Concello de Osby
Osby é un concello sueco no condado de Escania. A súa capital é a localidade de Osby. No mes de setembro de 2022 o municipio tiña unha poboación de 13 246 habitantes.
O concello de Osby limita cos municipios de Älmhult e Markaryd, en Småland, ao norte, co de Hässleholm ao oeste, cos de Östra Göinge e Kristianstad ao sur, e co de Olofström, en Blekinge, ao leste.
Florín británico
Isabel II (1953-1970)
Os floríns tiveron aínda unha ampla circulación logo do Día Decimal, en conxunto coa moeda de 10 peniques. En 1978, logo dun estudo acerca da moeda, o Goberno de Thatcher anunciou a súa intención de emitir unha nova moeda de 10 peniques de tamaño reducido. Este novo penique de pequeno tamaño entrou en circulación en 1992 e pouco despois o florín foi desmonetizado, o 30 de xuño de 1993. O florín, primeira moeda británica de carácter decimal, foi tamén a derradeira moeda á que se lle retirou a condición de curso legal, das que estaban en circulación antes da decimalización.
Tiraxes
Estas son as tiraxes anuais da moeda dun florín ou 2 xilins, desde a súa creación en 1849 ata ó cesamento da súa produción en 1970: Vitoria
Eduardo VII
Xurxo VI
Isabel II
Patrimonio da Humanidade en Benín
miniatura|180px| [[Ficheiro:Welterbe.svg|55px 70px ]] O Patrimonio da Humanidade da Organización das Nacións Unidas para a Educación, a Ciencia e a Cultura (UNESCO) componse de lugares de importancia para o patrimonio cultural ou natural descritos na Convención do Patrimonio Mundial da UNESCO, estabelecida en 1972. O patrimonio cultural está formado por monumentos (como obras arquitectónicas, esculturas monumentais ou inscricións), grupos de edificios e ruínas (incluíndo sitios arqueolóxicos). As paisaxes naturais (constituídas por formacións físicas e biolóxicas), as formacións xeolóxicas e fisiográficas (incluíndo os hábitats de especies de animais e plantas ameazadas) e os lugares naturais que son importantes dende o punto de vista da ciencia, a conservación ou a beleza natural, defínense como patrimonio natural. Esta é unha lista do Patrimonio da Humanidade en Benín, especificamente clasificada pola UNESCO e elaborada de acordo con dez criterios principais, cuxos puntos son xulgados por especialistas na área. Benín ratificou a convención o 14 de xuño de 1982, convertendo os seus lugares en elixíbeis para a súa inclusión na lista.
Irene Miguel-Aliaga
Irene Miguel Aliaga nada en Barcelona en 1973, é unha investigadora española especialista en bioloxía do desenvolvemento residente en Inglaterra, profesora de xenética e fisioloxía no Imperial College de Londres. Investiga a plasticidade dos órganos adultos e por que certos órganos cambian de forma en resposta aos cambios ambientais. Foi elixida membro da Royal Society en 2022, converténdose, xunto con Carola García de Vinuesa, nas primeiras científicas de orixe española en ingresar nesta institución.
Traxectoria
Irene Miguel-Aliaga creceu en Barcelona estudou bioquímica na Universidade Autónoma de Barcelona e doutorouse en xenética pola Universidade de Oxford, supervisada por Kay Davies en modelos invertebrados de enfermidades humanas.
Posteriormente trasladouse aos Estados Unidos para realizar unha investigación posdoutoral, uníndose ao laboratorio de Stefan Thor na Universidade de Harvard e máis tarde na Universidade de Linköping en Suecia onde caracterizou as neuronas de Drosophila. Recibiu unha bolsa Marie Skłodowska-Curie Actions e uniuse a Alex Gould no Instituto Nacional de Investigacións Médicas, onde estudou a especificación das neuronas produtoras de insulina que inervan o intestino. Regresou a Londres e en 2008 Miguel-Aliaga comezou a súa carreira investigadora independente na Universidade de Cambridge. Foi nomeada Wellcome Trust Career Development Fellow e finalmente uniuse ao Imperial College London. Alí, é profesora de xenética e fisioloxía.
Investigación xenética
Miguel-Aliaga interesouse polo desenvolvemento das neuronas e do sistema nervioso, a diversificación neuronal e as neuronas do intestino. {" Temos 500 millóns de neuronas no intestino, afirma (...) Trátase de ver como o intestino contrólanos a fisioloxía, o metabolismo, o comportamento ".
Investiga a plasticidade dos órganos humanos e, en particular, como os cambios ambientais afectan aos órganos adultos plenamente desenvolvidos. Para comprender estes procesos, fai uso do tracto gastrointestinal, xa que permite estudar como un órgano detecta sinais do seu medio interno e externo. Para comprender mellor o significado funcional de varios órganos, comparou o epitelio intestinal de homes e mulleres. Identificou que os diferentes sexos biolóxicos demostran diferentes comunicacións cerebro-intestino, especialmente durante a produción e formación de tumores Como parte deste traballo, o seu grupo identificou as vías de comunicación que existen entre o tracto gastrointestinal e outros órganos. Seguiu utilizando o organismo modelo da mosca Drosophila, xa que comparte máis do 60% dos seus xenes cos humanos.
Post coïtum animal triste
Post coïtum animal triste é un filme francés de 1997 dirixido e protagonizado por Brigitte Roüan.
Estreouse en galego o 22 de abril de 2002 a través da TVG.
Salva Ruiz
Salvador 'Salva' Ruiz Rodríguez, nado en Albal o 17 de maio de 1995, é un futbolista español. Xoga de lateral esquerdo no Castellón, da Primeira División RFEF.
Valencia e cesións
Formouse no Albal CF da súa localidade natal e na canteira do Valencia. Aos 16 anos debutou co filial, o Valencia Mestalla, na Segunda División B, disputando 19 partidos durante a tempada 2011/12. Continuou no filial na campaña seguinte, na que ademais fixo o seu debut co primeiro equipo da man do adestrador Pellegrino, no partido de volta dos 1/16 de final da Copa do Rei contra o Llagostera.
No verán de 2013 fixo por segundo ano consecutivo a pre-tempada co primeiro equipo, adestrado por Miroslav Đukić, pero en agosto foi cedido ao Tenerife, da Segunda División. Con todo, só disputou seis encontros no equipo de Álvaro Cervera, e en xaneiro regresou a Valencia.
Volveu ingresar no filial, onde foi o lateral esquerdo titular do equipo de Nico Estévez durante o que restaba de tempada, e tamén na seguinte, xa con Curro Torres no banco.
No verán de 2015 acordouse a súa cesión máis a de Robert Ibáñez ao Granada, que comezaba a súa quinta campaña consecutiva en Primeira División. Debutou na máxima categoría xa na primeira xornada, contra o Eibar nos Nuevo Los Cármenes, onde xogou como titular pero foi expulsado no minuto 55 por xogo perigoso. O adestrador José Ramón Sandoval non o volveu aliñar ata a xornada 10, cando lle deu os minutos finais do partido contra o Espanyol en Cornellà, e durante o resto da tempada disputou só dous partidos de Copa.
Que veñen os rusos
O filme mostra o caos que segue á chegada do submarino soviético Спрут ("polbo") a unha pequena illa de Nova Inglaterra durante a guerra fría. O filme está protagonizado por Carl Reiner, Eva Marie Saint, Alan Arkin no seu primeiro papel importante, Brian Keith, Theodore Bikel, Jonathan Winters e Paul Ford.
Foi estreado en galego pola Televisión de Galicia o 23 de novembro de 2001.
Salva Ruiz
Mallorca
En xaneiro de 2018, asinou polo Mallorca, que militaba tamén na Segunda B. Xogou nove partidos, incluídos os dous partidos da final da promoción contra o Rayo Majadahonda, nos que o Mallorca logrou regresar á categoría de prata.
Na tempada 2018/19 en Segunda División comezou como titular indiscutible no lateral esquerdo mallorquino, pero unha lesión ante Las Palmas, que en principio non parecía grave, alongouse ata os catro meses afastado dos terreos de xogo. Reapareceu na xornada 28 e contribuíu nun novo ascenso do equipo balear, o segundo consecutivo.
Que veñen os rusos
Produción
miniatura|267px|Vista aérea de [[Noyo Harbor en California, onde se rodou parte do filme]] miniatura|267px|[[F-101B Voodoo do 84th Fighter-Interceptor Squadron]] Aínda que o filme está ambientado na ficticia illa de Gloucester na costa de Massachusetts, foi rodado na costa norte de California, principalmente en Mendocino. As escenas do porto foron filmadas en Noyo Harbor en Fort Bragg, California, unhas sete millas ao norte de Mendocino. A causa da rodaxe na costa oeste, as escenas do amencer do comezo do filme foron rodadas realmente ao solpor empregando un filtro rosa.
O submarino empregado era falso. A mariña estadounidense rexeitou emprestar un para a produción e prohibiu que o estudio trouxese un submarino ruso real. A Mirisch Company alugou unha maqueta dun submarino que xa fora usada no filme de 1965 Morituri.
Salva Ruiz
Mallorca
Foi recuperado polo Valencia no verán de 2019, e disputou con este club varios amigables antes do comezo da tempada. Con todo, o técnico Marcelino García prefiriu a chegada dun lateral con máis experiencia, Jaume Costa, e decidiuse darlle saída a Salva Ruiz.
Que veñen os rusos
Produción
Os avións eran F-101 Voodoo reais do 84th Fighter-Interceptor Squadron, da próxima Hamilton Air Force Base.
Salva Ruiz
Deportivo da Coruña
O 2 de setembro de 2019 anunciouse a súa fichaxe por tres tempadas polo Deportivo da Coruña, na Segunda División. Na Coruña volveu padecer lesións e pechou con 26 encontros unha tempada na que o club galego descendeu á Segunda División B por segunda vez na súa historia. Ao ano seguinte xogou 17 partidos, tendo que competir polo posto de lateral esquerdo con Héctor Hernández.
Piñeiro, Segán, O Saviñao
Piñeiro é un lugar da parroquia de Segán no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Ángel Mato Peña
Ángel Mato Peña, nado en Ferrol o 30 de xullo de 1892 e finado na mesma cidade o 6 de outubro de 1934, foi un mestre, sindicalista e político galego.
Traxectoria
Sendo estudante da Escola Normal da Coruña participou na constitución da "Academia Escolar" da Coruña en 1911, da que foi elixido tesoureiro da súa directiva. Aprobou as oposicións de Maxisterio e foi mestre da Escola nacional de Cangas dende xaneiro de 1916, onde participou na constitución da Agrupación Socialista de Cangas en 1923. En setembro de 1924 pasou á escola do Seijo (en Franza, Mugardos). Foi fundador e directivo da Federación Española de Trabajadores de la Enseñanza da UGT en Ferrol, colaborou en La Lucha e dirixiu El Obrero. Tamén pertenceu á directiva da Sociedad de Amigos del Paisaje Gallego. Foi candidato do PSOE pola provincia da Coruña nas eleccións de 1933 pero non resultou elixido. Foi abatido nun tiroteo con gardas municipais diante do Arsenal de Ferrol o 6 de outubro de 1934, cando encabezaba un grupo que trataba de destruír un transformador para dificultar a saída de Ferrol das tropas enviadas para reprimir a Revolución de Asturias de 1934.
Vida persoal
Casou na Coruña con Luz Lorenzo Mosquera en xaneiro de 1917.
Que veñen os rusos
Recepción
O filme foi un éxito de crítica e público. Segundo Norman Jewison, o filme (estreado en plena guerra fría) tivo un impacto considerable tanto en Washington como en Moscova. Foi un dos poucos filmes estadounidenses da época en que aparecía unha visión positiva dos rusos. O senador Ernest Gruening menciounou o filme nun discurso no Congreso, e proxectouse unha copia do filme no Kremlin. Segundo Jewison, cando se presentou na unión de escritores cinematográficos soviéticos, Sergei Bondarchuk rompeu a chorar.
Igor Matovič
Igor Matovič, nado en Trnava o 11 de maio de 1973, é un político eslovaco que exerce como o antigo primeiro ministro de Eslovaquia.
Matovič fundou o movemento Xente Común (Obyčajní ľudia), de centro-dereita, que se presentou ás eleccións coa anticorrupción por bandeira. Foi elixido para o Consello Nacional en 2010 nas listas do partido Liberdade e Solidariedade. A súa campaña anticorrupción centrouse especialmente nos privilexios parlamentarios e os subornos.
Foi reelixido en 2020 e o seu partido obtivo un número suficiente de escanos para formar un goberno de coalición con outros tres partidos de centro e dereita. O goberno que Matovič formou foi aceptado pola presidenta Zuzana Čaputová e foi nomeado primeiro ministro o 21 de marzo de 2020.
Carreira política
En 2010 fundou o movemento cívico Xente Común (Obyčajní ľudia, OĽaNO), de centro dereita e que poñía énfase na anticorrupción. Matovič anunciou o movemento cívico mediante folletos gratuítos distribuídos pola compañía de prensa da súa familia. Xunto con outros tres deputados de Xente Común, saíu elixido para o parlamento nas eleccións de 2010 na lista Liberdade e Solidariedade (SAS). Permaneceu no grupo do SaS ata febreiro do ano seguinte, cando a proposta do partido opositor Smer sobre a cidadanía múltiple. A oposición de Matovič á posición do goberno levou ao abandono da coalición por parte do SaS. En 2011, o goberno de Iveta Radičová caeu, o que provocou novas eleccións en 2012. Liderado por Matovič, Xente Común foi reconstituído en OĽaNO (Xente Común e Personalidades Independentes), un partido político independente. OĽaNO obtivo o 8,55% dos votos e 16 escanos. Permaneceu na oposición porque non estaba disposto a traballar con Smer-SD.
Como líder de OĽaNO, Matovič chamou a atención facendo campañas contra a corrupción. Para denunciar a inmunidade parlamentaria, aparcou deliberadamente o seu coche nunha beirarrúa e mostrou o seu pase parlamentario á policía cando esta pretendía remolcalo, mentres que para opoñerse á corrupción, someteuse a unha proba de polígrafo para probar que nunca aceptara subornos. Con todo, Robert Fico acusou a Matovič de falta de ética ao facer unha venda ficticia do negocio de regionPRESS por 122 millóns de coroas eslovacas ao empregado Pavel Vandák, que presuntamente obtivo o diñeiro dunha conta interna. Matovič negouno.
Primeiro ministro de Eslovaquia
O partido de Matovič, OĽaNO, obtivo nas eleccións parlamentarias eslovacas de 2020 53 escanos de 150 no Consello Nacional, co 25,02% dos votos. A corrupción foi o gran tema das eleccións, o que axudou a Matovič, que se situaba dende había tempo como un activista anticorrupción. O 13 de marzo Matovič anunciou que chegara a un acordo para unha coalición de goberno cos partidos de centro e dereita Somos Familia, Liberdade e Solidariedade e Para a Xente, aínda que non acordaran un programa de goberno común. Matovič presentou o seu goberno á presidenta Zuzana Čaputová o 16 de marzo e esta aceptou todos os nomeamentos. A composición do novo gabinete foi revelada o 18 de marzo e xuraron os cargos o 21 de marzo de 2020.
Salva Ruiz
Castellón
No verán de 2021 rescindiu o seu contrato co Deportivo e asinou por tres tempadas co Castellón, na Primeira División RFEF.
Selección española
Foi internacional coas categorías inferiores da selección española, dende a sub-16 ata a sub-20.
Segán de Arriba, Segán, O Saviñao
Segán de Arriba é un lugar da parroquia de Segán no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Segán de Abaixo, Segán, O Saviñao
Segán de Abaixo é un lugar da parroquia de Segán no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Arnold Lyongrün
Biografía
Lyongrün naceu o 2 de outubro de 1871 en Domnau, Prusia Oriental (hoxe Domnovo, Rusia). Creceu durante o período do Gründerzeit da Alemaña Imperial, estudando en Königsberg (agora Kaliningrado, Rusia) e Breslau (agora Wrocław, Polonia). Despois estudou na Académie Julian de París cos artistas franceses Jules Joseph Lefebvre e Tony Robert-Fleury, e realizou viaxes de estudos por Francia, Austria e Italia.
A partir de 1898, Lyongrün viviu e traballou en Buxtehude e Hamburgo, e en 1907 converteuse en profesor na Academia Estatal de Arte de Hamburgo. Durante a primeira guerra mundial foi recrutado polo exército alemán. Sobreviviu á guerra e en 1919 converteuse nun pintor independente. Fíxose membro da Sociedade de Artistas de Hamburgo (fundada en 1920) e, posteriormente, membro da Asociación Nacional Alemá de Artistas Visuales (Reichsverband Bildender Künstler Deutschlands). Uns anos máis tarde foi membro da colonia de artistas de Ahrenshoop, na península de Darss, no mar Báltico, en Hither Pomerania.
Carreira
Durante a súa estancia en Francia, o mozo Lyongrün inspirouse no movemento Art Nouveau exemplificado pola Escola de Nancy. Publicou unha serie de patróns para artes decorativas e artesanía, entre eles Motivos decorativos do mundo natural (1899) e New Ideas for Decorative Art (1901). Estas obras están custodiadas polo Metropolitan Museum of Art de Nova York.
Na historia da arte, Lyongrün é considerado principalmente como un pintor paisaxista e de mariñas. As súas pinturas inclúen escenas da Selva Negra, os breixos de Lüneburg, os arredores de Hamburgo e as costas do Báltico. Tamén pintou algúns retratos. As primeiras exposicións das obras de Lyongrün realizáronse en Hamburgo en 1911 e 1919.
AstraZeneca
AstraZeneca é unha compañía farmacéutica mundial con sede en Cambridge, Reino Unido. É a sétima compañía farmacéutica máis grande do mundo medida por ingresos e ten operacións en máis de 100 países. A compañía desenvolve, fabrica e vende medicamentos para o tratamento de enfermidades gastrointestinais, cardiovasculares, neurolóxicas, psiquiátricas, infecciosas, inflamatorias, respiratorias e oncolóxicas.
Principalmente cotiza na bolsa de Londres e é membro constituíndo do índice FTSE 100, pero tamén ten unha cotización secundaria na bolsa de Nova York no mercado de valores OMX.
Historia
Astra AB foi fundada en 1913 por 400 médicos e farmacéuticos en Södertälje, Suecia. En 1994 a compañía formou unha sociedade conxunta con Merck.
En 1993 a Imperial Chemical Industries (ICI) con base no Reino Unido segregou o seu negocio farmacéutico en dúas áreas de negocio (química agrícola e especialidades) para formar Zeneca Group plc.
En 1999 Astra AB e Zeneca Group plc fusionáronse para formar AstraZeneca plc operada por Lira e Asociados Int.
2018
En febreiro de 2018, AstraZeneca anunciou que estaba a transformar seis fármacos experimentais en fase inicial nunha startup centrada na biotecnoloxía, para coñecerse como Viela Bio, valorada en 250 millóns de dólares.
Patrimonio da Humanidade en Nova Zelandia
miniatura|180px| [[Ficheiro:Welterbe.svg|55px 70px ]] O Patrimonio da Humanidade da Organización das Nacións Unidas para a Educación, a Ciencia e a Cultura (UNESCO) componse de lugares de importancia para o patrimonio cultural ou natural descritos na Convención do Patrimonio Mundial da UNESCO, estabelecida en 1972. O patrimonio cultural está formado por monumentos (como obras arquitectónicas, esculturas monumentais ou inscricións), grupos de edificios e ruínas (incluíndo sitios arqueolóxicos). As paisaxes naturais (constituídas por formacións físicas e biolóxicas), as formacións xeolóxicas e fisiográficas (incluíndo os hábitats de especies de animais e plantas ameazadas) e os lugares naturais que son importantes dende o punto de vista da ciencia, a conservación ou a beleza natural, defínense como patrimonio natural. Esta é unha lista do Patrimonio da Humanidade en Nova Zelandia, especificamente clasificada pola UNESCO e elaborada de acordo con dez criterios principais, cuxos puntos son xulgados por especialistas na área. Nova Zelandia ratificou a convención o 22 de novembro de 1984, convertendo os seus lugares en elixíbeis para a súa inclusión na lista.
AstraZeneca
2019
En marzo de 2019, AstraZeneca anunciou que pagará até $ 6,9 mil millóns para traballar con Daiichi Sankyo Co Ltd nun tratamento experimental contra o cancro de mama. AstraZeneca planea utilizar parte das ganancias dunha emisión de accións de $3,5 mil millóns para financiar o acordo. O acordo sobre o medicamento coñecido como trastuzumab deruxtecan fixo que as accións de Daiichi do Xapón se disparasen un 16 %.
En setembro de 2019, a compañía anunciou que cesaría a produción de medicamentos na súa sede alemá en Wedel, o que provocaría a perda de 175 postos de traballo para fins de 2021.
En outubro de 2019, AstraZeneca anunciou que vendería os dereitos comerciais globais do seu medicamento para tratar o refluxo ácido á compañía farmacéutica alemá Cheplapharm Arzneimittel GmbH por ata US $276 millóns de dólares.
2020
En febreiro de 2020, AstraZeneca acordou sublicenciar os seus dereitos globais (excluíndo Europa, Canadá e Israel) ao fármaco Movantik, a Redhill Biopharma.
En xuño de 2020, AstraZeneca Plc realizou unha aproximación preliminar á farmacéutica rival Gilead Sciences Inc. sobre unha posible fusión, valorada en case 240.000 millóns de dólares. Non obstante, estes plans foron posteriormente abandonados porque distraerían á compañía da súa propia liña de produción e dos esforzos continuos para a vacina COVID-19.
En xullo, a compañía iniciou a súa segunda colaboración con Daiichi Sankyo, centrada no desenvolvemento do DS-1062, un fármaco conxugado de anticorpos. O acordo podería valer ata 6.000 millóns de dólares para Daiichi.
Operacións
A sede da corporación atópase en Cambridge, Reino Unido e a sede da área de investigación e desenvolvemento (I+D) está situada en Södertälje, Suecia. A compañía emprega máis de 11 000 persoas nas áreas de investigación repartidas entre o Reino Unido, os Estados Unidos, Suecia, Francia, España, o Canadá, a India, a China e o Xapón.
A compañía ten unha gran presenza en Suecia na área da investigación e desenvolvemento, con aproximadamente 4000 persoas empregadas en centros en específicos en Lund, Mölndal e Södertälje.
Resposta ó coronavirus (COVID-19)
En marzo de 2020, a compañía anunciou que doaría EPP (equipo de protección persoal), incluídos 9 millóns de máscaras, para axudar e apoiar a varias organizacións internacionais de saúde que mitigan a pandemia de COVID-19.
En abril, o director executivo, Pascal Soriot, informou que a empresa estaba a traballar con GlaxoSmithKline e a Universidade de Cambridge para desenvolver un novo laboratorio capaz de realizar 30 000 probas de Covid-19 por día. A compañía tamén anunciou plans para un ensaio clínico para avaliar o uso potencial de Calquence no tratamento de Covid-19.
O Sisto, Segán, O Saviñao
O Sisto é un lugar da parroquia de Segán no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
A Agra, Sobreda, O Saviñao
A Agra é un lugar da parroquia de Sobreda no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Axio (economía)
Axio (do italiano aggio, "engadido") é un termo usado en comercio e finanzas de tipo de cambio, descontos e subsidios (en inglés Discounts and allowances, en francés remises) que denomina a:
O axio considérase como o oposto ao desaxio, o cal se basea nunha depreciación dos valores (por exemplo o dos títulos públicos), coa intención de pagar por eles un valor por baixo do valor (considerado constante) dos mesmos.
Variacións da paridade fixa ou os tipos de cambio nas moedas de diversos países
Na maioría dos países que utilizan o patrón ouro (Gold standar ou estándar ouro), o valor da moeda de norma mantívose até certo punto uniforme de "finura", de modo que unha moeda inglesa mantén un tipo de crédito chamado "mint" que ten unha relación fixa con outras moedas recentemente acuñadas doutros países nunha situación similar: un ₤ = francos. 25-221 = mks. 20 a 429 US$ = 4-867 etc.
Este índice coñécese como o par perfecto de estado de cambio. Pero o par de cambio e de crédito chamado mint, entre Francia e Inglaterra non era necesariamente o valor de mercado da moeda francesa en Inglaterra, ou da moeda inglesa en Francia. A balanza comercial entre os distintos países determinaría a taxa real de cambio. En caso da balanza comercial en contra de Inglaterra, o diñeiro foi remitido a Francia no pago da débeda. Os custos da migración da moeda en valor metálico dun país a outro creou unha demanda das letras xiradas sobre Francia como o método máis barato e máis rápido.
Entón, neste caso, a adquisición das divisas necesarias esixían o pago dunha prima ou extra, chamada o axio (aggio).
Diferencial de tipos de cambio no mesmo país
O termo axio adoita ser utilizado tamén para denotar a diferenza de cambio entre dúas moedas no mesmo país cando, por exemplo, a moeda de prata é a moeda de curso legal; entón un axio está permitido ás veces para o pago na forma máis conveniente de ouro ou cando o valor do papel moeda dun país cae por baixo do valor en ouro que nominalmente tal papel moeda di representar.
Especulación (economía)
A especulación é un termo polisémico cun mesmo orixe etimolóxico, do latín speculari, observar; referido á filosofía a especulación refírese á observación teórica sobre un asunto (do grego theoría =visión), adquire un significado especial no eido do cartos e a economía. A persoa que especula chámase especulador. Un especulador non compra bens para posuílos, senón para vendelos despois. O motivo é que quere obter beneficios coa variación do prezo.
Téntase comprar os produtos cando son baratos e vendelos cando son caros. Hai unha boa oportunidade de beneficiarse sempre que o prezo de mercado dun ben económico cambie a miúdo en diferentes direccións.
A especulación inclúe a compra, tenencia, venda e venda en curto de accións, bonos, mercadorías, moedas, obxectos de colección, inmobles, derivados ou calquera instrumento financeiro valioso. É o contrario de comprar porque se quere utilizar un ben para a vida diaria ou obter ingresos con eles (como dividendos ou intereses).
A especulación é un dos principais papeis do mercado nos mercados financeiros occidentais. Os outros son cobertura, investimento a longo prazo e arbitraxe. Os especuladores non planean manter un activo durante moito tempo.
A especulación é contraria a certas escalas de valores éticos e relixiosos.
A especulación inmobiliaria é un tipo particular de especulación.
Armada, Sobreda, O Saviñao
Armada é un lugar da parroquia de Sobreda no concello do Saviñao, na comarca da Terra de Lemos.
Concello de Orsa
Orsa é un concello sueco no condado de Dalarna. A súa capital é Orsa, sendo un dos 42 concellos suecos que teñen como capital unha antiga localidade municipal (municipalsamhälle). No mes de setembro de 2022 o municipio tiña unha poboación de 6 930 habitantes.
O concello atópase formalmente en Svealand pero ten un terreo máis típico de Norrland. Debido ao feito tan pouco probable de que un meteorito caíse na zona, formouse un anel de rochar brandas e calcarias, coñecido como Siljansringen. Ao longo deste anel de calcaria desenvolveuse un asentamento agrícola condensado dende principios da Idade Media. Fóra do anel de calcaria medran bosques de coníferas.
Hemoglobina fetal
A hemoglobina fetal ou hemoglobina F (HbF ou α2γ2) é a principal proteína transportadora de oxíxeno do feto humano. A hemoglobina F encóntrase nos glóbulos vermellos fetais e está implicada no transporte de oxíxeno desde o torrente sanguíneo materno que chega á placenta aos tecidos do feto. Empeza a producirse arredor das 6 semanas de embarazo e os seus niveis permanecen altos no neno despois do nacemento ata que o meniño ten 2–4 meses de idade. A hemoglobina F ten unha composición diferente á das formas de hemoglobina do adulto, o que lle permite unirse ao oxíxeno máis fortemente; isto á súa vez facilita que o feto en desenvolvemento recolla oxíxeno do sangue materno, o cal ocorre na placenta que comunica o feto co útero materno.
No neonato, os niveis de hemoglobina F diminúen gradualmente e chegan aos niveis do adulto (de menos do 1% da hemoglobina total) xeralmente no primeiro ano de vida, xa que se empezan a producir as formas adultas da hemoglobina. Enfermidades como a beta-talasemia, que afectan a compoñentes da hemoglobina adulta, poden atrasar este proceso e causar que os niveis de hemoglobina F sexan máis altos do normal. Na anemia falciforme, o incremento da produción de hemoglobina F utilizouse como tratamento para aliviar algúns dos síntomas.
Estrutura e xenética
A hemoglobina F, igual que a hemoglobina adulta (hemoglobina A e hemoglobina A2), consta de catro subunidades ou cadeas. Cada subunidade contén un grupo hemo cun ión ferro que é clave para a unión e liberación do oxíxeno. A hemoglobina F pode adoptar dous estados: oxihemoglobina (unida ao oxíxeno) e desoxihemoglobina (sen oxíxeno). Como a hemoglobina F ten en total 4 grupos hemo, pode unirse a 1, 2, 3 ou 4 moléculas de oxíxeno. Está composta por dúas subunidades α (alfa) e dúas γ (gamma), mentres que a hemoglobina A (97% do total da hemoglobina en adultos) está composta por dúas subunidades α e dúas β (beta).
Nos humanos a subunidade α está codificada no cromosoma 16 e a subunidade γ no 11. Existen dous xenes moi similares que codifican a subunidade α: HBA1 e HBA2. A proteína que producen é idéntica, pero difiren nas rexións regulatorias do xene que determinan cando e canta proteína hai que producir. Isto fai que HBA1 e HBA2 contribúan co 40% e 60%, respectivamente, do total das subunidades α producidas. Como consecuencia, as mutacións do xene HBA2 é de esperar que teñan un efecto máis forte que as mutacións no xene HBA1. Hai tamén dúas copias de versións similares do xene que codifica a subunidade γ, HBG1 e HBG2, pero a proteína producida é lixeiramente diferente, xa que varía nun só aminoácido: HBG1 codifica a forma da proteína que ten alanina na posición 136, mentres que HBG2 codifica no seu lugar a glicina (ver ). BCL11A e ZBTB7A son proteinas represoras da produción de hemoglobina F, que funcionan uníndose ao xene codificante da subunidade γ na súa rexión promotora. Isto ocorre naturalmente conforme o meniño neonato empeza a cambiar desde a produción de hemoglobina F á produción de hemoglobina A. Algunhas doenzas xenéticas poden producirse debido a mutacións dos xenes que codifican os compoñentes da hemoglobina F. As mutacións nos xenes HBA1 e HBA2 poden causar alfa-talasemia e as mutacións nas rexións promotoras de HBG1 e HBG2 poden facer que a hemoglobina F siga producíndose despois do momento en que o cambio á produción de hemoglobina A debería de ter ocorrido, o cal se denomina persistencia hereditaria da hemoglobina fetal.
Produción
miniatura|upright=1.5|[[Expresión xénica da hemoglobina antes e despois do nacemento, mostrando os tipos de células e órganos onde as diferentes subunidades se producen co paso do tempo (datos en Wood W.G., (1976). Br. Med. Bull. 32, 282.).]]
En adultos sans a composición da hemoglobina é a seguinte: hemoglobina A (~97%), hemoglobina A2 (2,2 - 3,5%) e hemoglobina F (<1%).
Certas anormalidades xenéticas poden causar que falle o cambio á síntese de hemoglobina adulta, o que orixina unha condición coñecida como persistencia hereditaria da hemoglobina fetal.
Factores que afectan á afinidade polo oxíxeno
Os catro grupos hemo, que son as partes ás que se une o oxíxeno na hemoglobina, son similares na hemoglobina F e noutros tipos de hemoglobina, incluíndo a hemoglobina A. Así, a característica clave que permite que a hemoglobina F se una máis fortemente ao oxíxeno é ter subunidades γ (en vez das β, por exemplo). De feito, algunhas moléculas naturais do noso corpo poden unirse a hemoglobina e cambiar a súa afinidade de unión ao oxíxeno. Unha desas moléculas é 2,3-bisfosfoglicerato (2,3-BPG), que aumenta a capacidade da hemoglobina para liberar o oxíxeno. O 2,3-BPG interacciona moito máis coa hemoglobina A que coa hemoglobina F. Isto débese a que a subunidade β do adulto ten máis cargas positivas que a subunidade fetal γ, que atrae as cargas negativas do 2,3-BPG. Debido á preferencia do 2,3-BPG pola hemoglobina A, a hemoglobina F únese ao oxíxeno con máis afinidade como media.
Gründerzeit
miniatura| Gründerzeit - probabelmente a culminación da industrialización en Alemaña e [[Imperio Austrohúngaro|Austria-Hungría .]] miniatura| Unha fila de casas típicas daquela época, en Chemnitz.O termo Gründerzeit e Gründerjahre (do alemán Gründer = fundación e Zeit = tempo, pronunciado [ˈɡrʏndɐˌtsaɪ̯t],  Gründer ou Jahre = ano, en alemán "tempo dos  fundadores" ou "ano das fundacións") no século XIX en Europa central (Prusia, Imperio alemán e Imperio Austrohúngaro) é referido ao período comprendido desde 1871 (fin da guerra franco-prusiana) até a caída da bolsa de 1873.
Hemoglobina fetal
Unha afinidade polo oxíxeno aínda maior: a hemoglobina de Barts (catro subunidades γ)
A hemoglobina de Barts é unha forma anormal de hemoglobina producida na síndrome da hemoglobina de Barts ou alfa-talasemia maior, a forma máis grave de alfa-talasemia. A alfa-talasemia é un trastorno sanguíneo xenético e unha das enfermidades relacionadas coa hemoglobina máis comúns, que afecta á podución das subunidades α da hemoglobina. Dependendo de cantos dos xenes que codifican a subunidade α son afectados (entre un e catro), os pacientes con esta doenza poden ter reducida ata a non produción a expresión xenética da subunidade α da hemoglobina. Como consecuencia, está dispoñible menos hemoglobina e isto afecta a subministración de oxíxeno aos tecidos. A hemoglobina da síndrome de Barts maniféstase cando todos os catro xenes que codifican a subunidade α sufriron deleción. Isto adoita ser mortal para o feto que teña este trastorno, xa que en ausencia de subunidades α, prodúcese unha forma de hemoglobina con catro subunidades γ, chamada hemoglobina de Barts. Esta forma da hemoglobina non é axeitada para o intercambio de oxíxeno precisamente debido á súa moi alta afinidade polo oxíxeno. Aínda que a hemoglobina de Barts é moi eficiente para unirse ao oxíxeno, reteno con tanta forza que non libera o oxíxeno aos órganos e tecidos. A enfermidade é mortal para o feto ou neonato a non ser que se realice unha diagnose e intervención temperáns durante o embarazo e, aínda así, o neno será dependente das transfusións de sangue durante toda a súa vida.
Gründerzeit
Razóns e consecuencias
Grazas ás reparacións francesas de posguerra, a rendición de Alsacia-Lorena ao Imperio Alemán e outras facilitacións económicas (eliminación de muros aduaneiros internos; unificación da lei comercial, etc.) a economía nos territorios correspondentes aproximadamente á actual Alemaña comezou a florecer intensamente: prosperaron a industria, o comercio e a banca.
Hemoglobina fetal
Cuantificación da unión do oxíxeno
Para cuantificar a fortaleza coa que se une ao oxíxeno cada tipo de hemoglobina, é dicir, a súa afinidade polo oxíxeno, adoita usarse o parámetro chamado P50. Nunha situación determinada, o P50 pode entenderse como a presión parcial de oxíxeno á cal a hemoglobina está saturada ao 50%. Por exemplo, a hemoglobina F ten un P50 menor que a hemoglobina A. Isto significa que se temos a mesma cantidade de hemoglobina F e hemoglobina A no sangue e engadímoslle oxíxeno, a metade da hemoglobina F se unirá ao oxíxeno antes de que a hemoglobina A consiga facelo. Por tanto, un P50 máis baixo significa unha unión máis forte ou maior afinidade polo oxíxeno.
Gründerzeit
Razóns e consecuencias
A febre da construción tamén era típica daquela, imitando deliberadamente tempos anteriores (o chamado Historicismo) e levantou edificios neobarrocos, neogóticos e neorrenacentistas.
Hemoglobina fetal
Cuantificación da unión do oxíxeno
Como referencia, a P50 da hemoglobina fetal é de aproximadamente do 19 mmHg (unha medida de presión), mentres que a da hemoglobina adulta é de aproximadamente 26,8 mmHg (ver presión parcial dun gas en sangue).
Gründerzeit
Razóns e consecuencias
A excesiva abundancia de diñeiro en circulación provocou unha intensa especulación e axiotaxe. Moitas sociedades anónimas quebraron tras a crise económica mundial de 1871 ou tiveron que declararse en bancarrota.
Outro uso da palabra
Nun sentido máis amplo e en relación con outros países centroeuropeos, a palabra tamén se aplica ás primeiras décadas posteriores á década de 1870.