cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Toril Moi
Toril Moi, nada en Farsund o 28 de novembro de 1953, é unha profesora norueguesa de literatura e estudos romances, profesora de inglés, filosofía e teatro na Universidade Duke. Moi é tamén directora do centro de filosofía, arte e literatura de Duke.
Traxectoria
Asistiu á Universidade de Bergen. Previamente, foi lectora de francés na Universidade de Oxford e foi directora do centro para a investigación feminista da Universidade de Bergen, en Noruega. Viviu en Oxford, dende 1979 até 1989. No presente vive en Carolina do Norte. Traballa na teoría feminista e nos escritos das mulleres "atopando maneiras de ler a literatura coa filosofía e a filosofía coa literatura sen reducir a unha á outra."
En 2002 foi galardoada co honoris causa pola Universidade Norueguesa de Ciencia e Tecnoloxía. En 1998 gañou o premio de Mestre do Ano da Universidade Duke, e en 2008 gañou o Premio de Excelencia na titoría de estudantes de posgrao.
Lepus timidus
miniatura|240px|Lebre de montaña con pelaxe invernal Lepus timidus, coñecida vulgarmente como lebre de montaña ou lebre de Eurasiao, é unha especie de mamífero lagomorfo da familia dos lepóridos pertencente ao xénero Lepus, encadrada no subxénero Lepus.
Toril Moi
Traxectoria
É membro da Academia Norueguesa de Ciencias e Letras.
Consello de Galiza (boletín)
O Consello de Galiza, subtitulado Boletín Oficial Informativo, foi unha publicación en galego do Consello de Galiza, o organismo no exilio fideicomisario da vontade de autogoberno galego que se lexitimaba no plebiscitado Estatuto de autonomía de Galiza de 1936. Foi publicado en Buenos Aires no período entre 1963 e 1967.
Lepus timidus
Características
En verán, en todas as poboacións de lebres de montaña (ao igual que as outras dúas do subxénero), a pelaxe pasa a presentar distintos tons apardazados. Para prepararse para o inverno moitos individuos cambian a súa pelaxe, que se volve branca (ou maioritariamente branca).
Os máis dos individuos da subespecie Lepus timidus hibernicus (lebre de montaña irlandesa) permanecen con plaxe marrón todo o ano, e raramente a cambian para volvela branca. Esta subespecie tamén pode ter a cola dun ton escuro ou gris, mentres que nas lebres pardas ou lebres comúns europeas (Lepus europaeus), é branca.
A cor da cola combinada co seu gran tamaño (en comparación coa maior parte das outras poboacións de lebres de montaña) e as variedades marrón que pode presentar a versión irlandesa, pode levar a quen as observe a confundir a lebre de montaña coa lebre parda (Lepus europaeus).
Hábitat
É unha lebre que se ha adaptou aos ecosistemas polares e montañosos.
Distribución
Habita na zona comprendida entre Fenoscandia (termo xeográfico e xeolóxico utilizado para describir o conxunto da península Escandinava, a península de Kola, Carelia e Finlandia), até o leste de Siberia; ademais, existen poboacións illadas nos Alpes, en Irlanda, en Polonia, no Reino Unido e en Hokkaidō. Foi introducida polo home nas illas Shetland e nas Feroe.
Costumes
Estudos demostraron que a dieta das lebres de montaña varía segundo a rexión en que habitan, parecen dependeren do hábitat particular en que vive a subespecie analizada. Por exemplo, ao norte de Escandinavia, onde a neve cobre todo o solo durante varios meses, as lebres consomen ramas caídas das árbores. En lugares máis cálidos, como en Irlanda, a herba pode ser un dos principais alimentos. De poder elixir, estas lebres parecen prefrir a herba, principalmente en Escocia e Irlanda.
No norte de Finlandia e de Suecia, esta lebre e a europea compiten polo aproveitamento do hábitat. A europea, por ser máis grande, adoita expulsar á lebre de montaña, pero está menos adaptada aos climas fríos: as súas patas son de menor tamaño, e a pelaxe invernal é unha camuflaxe moi boa nas rexións costeiras de Finlandia onde a neve cobre a costa durante un curto período.
Descrición
A especie foi descrita por Linneo en 1758, na páxina 57 do volume 1º do seu Systema Naturae.
Subespecies
Na actualidade recoñcense dentro da especie as subespecies seguintes:
Notas taxonómicas
A lebre ártica (Lepus arcticus) adoitaba ser considerada como unha subespecie da lebre de montaña, pero actualmente considéranse como dúas especies separadas. Algúns científicos tamén pensan que a lebre irlandesa (Lepus timidus hibernicus) podería considerarse como outra especie independente.
Nervio cutáneo medial do brazo
miniatura|200px|Área de innervación do nervio cutáneo medial do brazo
O nervio cutáneo medial do brazo é un nervio do membro superior humano. Deriva dunha póla do fascículo lateral do plexo braquial. Pasa a través da axila e o brazo, onde fura a fascia fonda e innerva a pel da superficie medial ou interna do terzo distal do brazo. Na axila, comunícase co nervio intercostobraquial de T2. As febras do cutáneo medial do brazo innervan tamén o chan da axila.
Eleccións municipais en Carnota
miniatura|dereita|[[Galería de imaxes de casas dos concellos de Galicia|Casa do concello de Carnota]] Corporacións democráticas en Carnota desde a aprobación da Constitución de 1978.
Candidatos: Ramón Noceda Caamaño (BNG), José Domingo Cipriano Oreiro Rodríguez (PP) e Jesús Manuel Campos Díaz (PSdeG-PSOE).
Candidatos: Juan Manuel Saborido Rama (PSdeG-PSOE), Agustín Manuel González Dosil (PP), Milucho Louro (BNG)
Pere Bosch i Gimpera
Pere Bosch i Gimpera (Barcelona 1891 - México 1974) foi un arqueólogo e prehistoriador e unha das personalidades científicas de Cataluña (España) máis coñecidas internacionalmente. Asinaba, ás veces, como Pedro Bosch Gimpera.
Biografía
Pere Bosch i Gimpera naceu en Barcelona o 22 de marzo de 1891. Comezou estudos de Dereito, mais pasou a realizalos de Filosofía e Letras. Trasladouse a Berlín entre 1911 e 1914, onde fixo estudos de Filoloxía Clásica e Prehistoria. En 1911 doutorouse en letras e en 1913 en Historia. As súas primeiras publicacións versaron sobre a civilización cretomicénica (1912) e sobre a orixe da traxedia grega (1913). Tamén traduciu a Homero. No ano 1915 foi nomeado director do servizo de escavacións do Institut d'Estudis Catalans e en 1916 gañou a cátedra de Historia Antiga na Universidade de Barcelona. En 1919 publicou Prehistoria catalana. Xa desde aquela época primeira mostrouse decididamente partidario do uso da lingua catalá nas publicacións científicas.
A partir de 1919 e até a súa morte mantería amizade e correspondencia privada co seu alumno e compañeiro Lluís Pericot i Garcia.
Logo da guerra civil houbo de se exiliar en México. Posteriormente foi sometido a unha campaña de desprestixio na Universidade de Barcelona baixo dominio franquista. No país azteca sería profesor da Universidade Autónoma e máis da Escola Nacional de Arqueoloxía da Universidade de México. En 1945 publicou en México La formación de los pueblos de España.
No ano 1971 obtivo a nacionalidade mexicana.
Obra
Bosch i Gimpera publicou varios libros e decenas de artigos. Entre os primeiros cabe sinalar:
Tui
Tui é un concello galego da provincia de Pontevedra, pertencente á comarca do Baixo Miño da que é capital. Tui foi a capital dunha das sete provincias de Galicia até 1833, da provincia de Tui. Segundo o IGE a súa poboación en 2016 era de 16.966 persoas. O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é.
Dende o 10 de febreiro de 2012, forma coa cidade portuguesa de Valença do Minho unha eurocidade, como mostra de cooperación e integración dos dous concellos, separados tan só polo río Miño.
Situación
O concello está emprazado no suroeste de Galicia, límitando ao sur co Río Miño e ao norte coa Serra do Galiñeiro e o Val da Louriña.
A súa superficie é de 68,3 km², e limita polo norte co Porriño e Gondomar, polo leste con Salvaterra de Miño e Salceda de Caselas, polo sur con Valença do Minho (Portugal) polo oeste con Tomiño, estando dividido en 155 entidades singulares agrupadas en doce parroquias. A parroquia de Tui é, xunto con algunhas zonas lindantes de Pazos de Reis e Rebordáns, a única de carácter urbano. O resto das parroquias son rurais ou rururbanas. Estas parroquias son Areas, Randufe, Rebordáns, Pexegueiro, Malvas, Ribadelouro, Guillarei, Caldelas de Tui, Baldráns, Paramos e Pazos de Reis. Esta última é, ademais, unha entidade local menor.
Clima
O clima do concello é de carácter oceánico con forte influencia mediterránea. Caracterízase por uns invernos suaves e chuviosos e uns veráns calorosos mais non extremos, xa que as temperaturas non adoitan superar os 35 °C. As xeadas son escasas no val e máis comúns nas zonas de maior altura. Hai unha media de 20,4 días ao ano con mínimas inferiores aos 0 °C e 98,1 días con temperaturas máximas superiores a 25 °C. Adoita haber seca estival nos dous meses máis cálidos do verán. As precipitacións son elevadas, cunha media anual de 1.633 mm. Segundo a clasificación de Köppen é un clima Csb, é dicir, morno con verán seco e suave, tamén coñecido coma clima mediterráneo de veráns frescos, típico de varias zonas das provincias de Ourense e Pontevedra. É un concello moi soleado, con entre 2.200 e 2.400 horas de sol anuais, entre as cifras máis altas de Galiza.
Demografía
312x312px|miniatura|Casa do concello de Tui A poboación de Tui variou ó longo da historia dependendo de factores externos e internos, coma as crises e consecuentes emigracións do século XIX, a guerra civil, ou o auxe do comercio con Portugal. Esta foi a súa evolución, segundo datos do INE:
Inmigración
Tui conta con 868 veciños de nacionalidade non española, o 5,1% do total da poboación. Máis da metade dos estranxeiros son de nacionalidade portuguesa. A poboación estranxeira creceu de maneira exponencial entre 1998 e 2009, a causa do boom económico do momento. Neste período a poboación estranxeira aumentou dunha cifra de apenas 254 (dos cales 169 eran portugueses) no 200 a 892 en 2010. Destaca o gran crecemento nestes 10 anos dalgunhas comunidades, como a marroquí, que pasou de 0 membros no 2000 a 184 só 10 anos despois. Co cambio de década a poboación estranxeira reduciuse lixeiramente, até os 868 actuais.
División administrativa
miniatura|356x356px|Mapa da división parroquial do concello. Tui divídese en 13 parroquias. Tui (O Sagrario) é a parroquia máis pequena, máis poboada e onde se localiza a sede municipal. A parroquia de maior superficie, Reboreda. Á súa vez, cada parroquia divídese en varios núcleos de poboación, coñecidos como entidades singulares e a nivel popular como barrios, aldeas ou lugares. Hai un total de 155 entidades singulares en Tui,.
Da prehistoria á romanización
A zona de Tui foi habitada desde a prehistoria, a xulgar polos sitios arqueolóxicos encontrados durante a construción da autovía a Vigo, xusto no límite co concello do Porriño, datados no paleolítico inferior.
O fértil val do río Miño e as súas condicións naturais permitiron acoller no territorio tudense asentamentos humanos desde tempos remotos. Consérvanse vestixios da época paleolítica (hai 22.000 anos) dos socalcos fluviais do Miño e do río Louro; tamén de época neolítica (hai 7.000 anos), coma a machada de Carrasqueira (Paramos) e monumentos megalíticos (Anta, Areas). A introdución da metalurxia hai 6.000 anos deixou testemuños, coma o casco de bronce ou as machadas de Caldelas de Tui (hoxe no Museo Diocesano tudense) ou os gravados rupestres de Randufe.
Na época castrexa (séculos VIII-VII a. C. a I d. C.) construíronse poboados estables e fortificados nos cumios dos montes e outeiros, os castros. Os autores da época sinalan a Tui (Tude) como capital do grupo xentilicio dos Grovios. No cumio do monte Aloia, Cabeza de Francos (Pazos de Reis), A Guía (Randufe), Alto dos Cubos e na mesma localización actual da cidade está documentada a existencia de poboados castrexos.
A chegada de Décimo Xunio Bruto e as súas tropas no ano 137 a.C. marcaron o inicio da romanización deste territorio.
Ata o século XX foi tradición subir, nas rogativas, ó patrón local ata a pedra do sol, no alto do monte Aloia, que desde 1900 ten enriba unha cruz de pedra.
Idade Antiga
A romanización trouxo unha época de paz que permitiu ós habitantes da zona abandonar os castros e poboar as terras baixas próximas ó río Miño. As fontes clásicas (coma Plinio o Vello, Tolomeo ou Silio Itálico) documentan a existencia do Castellum Tude e da fundación mítica da cidade polo heroe grego Diomedes, fillo do heroe Tideo (de aí o nome Tui). Son moi abundantes os achados da época romana no territorio tudense, destacando sobre todo os da zona de Santa Eufemia-San Bartolomeu, con varias necrópoles escavadas, así como a propia cidade de Tui, que era unha das mansións da vía XIX, do itinerario de Antonino, como testemuñan os miliarios e outros restos atopados. Non quedaron moitos restos visibles desa época, aínda que si se documentaron en distintas escavacións. Por Tui pasaba a vía romana XIX, que unía Braga, Lugo e Astorga. Desta vía consérvase un miliario no museo de Pontevedra.
No Baixo Imperio e nos primeiros tempos medievais Tui continuou sendo un importante centro militar, administrativo e relixioso, documentándose a súa sé episcopal desde o século V. Figura como capital do reino co rei suevo Requimundo (458-463), e varias moedas da época foron cuñadas na ceca tudense, que continuou funcionando aínda despois da integración da conquista polos visigodos (585). Baixo o lousado da igrexa de San Bartolomeu de Rebordáns achouse unha necrópole sueva (onde é de destacar a tapa dun sarcófago de "estola" tipicamente suevo co nome de "Modesta"). A uns cen metros atópase a ponte romana sobre o río Louro. O rei godo Vitiza tivo a comezos do século VIII a súa corte e pazo en Tui, no lugar de Monterreal-Pazos de Reis. Isto debeuse a que a corte de Toledo era perigosa para os príncipes máis novos, polo que eran enviados a Tui para os manteren afastados das intrigas de pazo. No ano 711, cos musulmáns xa ás portas de Toledo, Vitiza asumiu o goberno da Hispania visigoda desde Tui, converténdoa en capital provisional do reino.
Idade media
Pouco despois Tui sufriu a invasión dos árabes, que asolaron a cidade. Foi supostamente liberada por Afonso I de Asturias no 739. No 850 Ordoño I mandouna repoboar, e no 915 Ordoño II restaurou a sé episcopal. Coa caída do imperio comezou a etapa de maior importancia histórica de Tui. Os seus bispos aparecen nos concilios de Braga, e deixan sentir a súa influencia nunha zona moi ampla, tanto ó sur como ó norte do Miño.
Nesa época os ataques normandos saquearon Tui de novo. A sé episcopal quedou vacante ata o ano 1071, cando o rei García e dona Urraca restauraron e dotaron novamente a sé, que se instalou no mosteiro de San Bartolomeu de Rebordáns, cunha igrexa datable no século IX, aínda que con vestixios anteriores.
Recuperou o seu esplendor ó converterse en capital da provincia de Tui do reino de Galicia e nun posto estratéxico na beira do río Miño, tanto para a guerra coma para o comercio. Este esplendor viuse aumentado no século XII, xunto con toda a franxa norte da península, ata o río Douro.
miniatura|Tui e Valença no [[Livro das Fortalezas de Duarte de Armas, c. 1509.]] Na primeira metade do século XII tivo lugar un feito transcendental, o nacemento de Portugal como reino independente de Galiza e Castela. Nesa época o río Miño adquiriu o seu actual carácter fronteirizo. Coa independencia do reino portugués, Tui foi escenario, ó longo dos séculos, de múltiples acontecementos bélicos relacionados coas loitas fronteirizas. En 1170 Fernando II mandou desprazar a poboación tudense desde a zona de San Bartolomeu á actual localización da cidade (que era un outeiro con viñas propiedade do bispado), dotándoa dun sistema amurallado, do que aínda se conservan diversos tramos, e concedéndolle un foro e privilexios ós poboadores de San Boaventura, nome co que pretendía designar á nova cidade, pero que non prosperou.
Os monarcas, tanto casteláns como portugueses, apoiaron á sé tudense con importantes doazóns. O bispo era o señor da cidade e do seu coto, e Tui experimentou un importante desenvolvemento socioeconómico e cultural. Así, en 1225 foi consagrada a Catedral de Santa María, construída en estilo románico e cunha portada expresión do primeiro gótico de Galiza. O seu claustro é algo máis tardío. Do mesmo estilo gótico é tamén o convento de San Domingos.
Nos séculos medievais Tui era un importante centro comercial, cun dinámico porto fluvial. Contaba con diversos gremios e unha comunidade xudía con sinagoga. Era lugar de paso da vía portuguesa do camiño de Santiago, dispoñendo dun hospital para os peregrinos. No actual centro histórico, que ocupa unha superficie dunhas 10 hectáreas, consérvanse numerosas edificacións de época medieval (especialmente do século XV, cos seus característicos arcos conopiais) e moderna (moitas delas brasonadas).
Idade moderna
miniatura|upright=2|Tui nunha acuarela de [[Pier Maria Baldi, 1669.]]
En 1623 a cidade recibe o título de Moi Nobre e Moi Leal, ó que en 1885 se lle engade o de Excelentísimo Concello. En 1640, con ocasión das guerras con Portugal, amplíanse as murallas medievais, adaptándoas ós novos sistemas defensivos. Ata 1833 Tui foi unha das sete capitais do Reino de Galicia (as outras seis foron Mondoñedo, Betanzos, A Coruña, Santiago de Compostela, Ourense e Lugo), e nela se celebraron as Xuntas do Reino de Galicia en 1664. A esta época corresponde a construción do convento das Clarisas ("Encerradas"), de San Antonio (San Francisco) e a igrexa de San Telmo.
Idade contemporánea
Véxase tamén: Guerra civil no Baixo Miño
O sistema de foros continuou manténdose ata o século XIX. Por esta razón era imposible a transformación á agricultura capitalista. O movemento agrarista tivo en Tui un dos seus principais focos. Este movemento celebrou na cidade o seu I Congreso Agrario, en xullo de 1922. A loita antiforista viuse agravada tras o masacre de tres campesiños, un das cales estaba embarazada, no lugar de Sobredo (parroquia de Guillarei). Estes tres labregos son coñecidos como os Mártires de Sobredo. Estes eventos levaron á abolición dos contratos de foros en 1926, coa aprobación dunha lei que permitía ós campesiños acceder á propiedade da terra que traballaban tras un pago dunha indemnización ós aforadores.
Outro movemento que emerxeu con forza no concello nas primeiras décadas do século XX foi o movemento obreiro, tanto na súa vertente socialista (representado polo binomio Partido Socialista Obreiro Español/UGT) coma na anarquista (representado polo sindicato CNT). Este último tiña en Tui un dos seus principais feudos da provincia. Na Segunda República o concello tamén contou con importante presenza dos partidos republicanos e do Partido Galeguista.
Durante a guerra civil española Tui foi a última cidade galega en caer en mans do bando nacional, grazas á rápida organización dun Comité de Defensa da República na vila e á lealtade ao goberno lexítimo de parte dos mariñeiros do Cabo Fradera e do corpo de Carabineiros locais. Despois de que os golpistas se fixeran co control da cidade de Vigo tras tres días (20-23 de xullo) de duros combates, estes poideron atacar os focos de resistencia que quedaban na Provincia de Pontevedra, en particular as comarcas do Baixo Miño e O Condado. Tras unha primeira ofensiva infrutuosa, a chegada de reforzos de Ourense e o bombardeo da cidade fixeron que rematase a resistencia republicana, que organizou a última contenda no lugar da Volta da Moura. Esta condición de ser o último foco de resistencia custoulle a Tui unha represión feroz, cunha das cifras de fusilados máis altas de Galiza. A día de hoxe aínda non se coñece a cifra exacta de vítimas mortais da represión, aínda que existen diversos estudos, que cifran o número entre 300 e 117.
Outro fenómeno transcendente durante os séculos XIX e XX foi a emigración cara a América primeiro e a Europa despois.
Na actualidade Tui e a comarca do Baixo Miño están realizando un proceso de modernización no ámbito da industria, a agricultura, e os servizos.
Política local
miniatura|200px|Casa do Concello
Desde a aprobación da constitución española de 1978 a cidade tivo os seguintes alcaldes:
A entidade local menor de Pazos de Reis conta cun alcalde-pedáneo propio, cargo que na actualidade ostenta Enrique Pérez Martínez da formación (Ciudadanos). Igualmente, esta parroquia conta coa Xunta Local de Goberno, con cinco vocais: dous de Ciudadanos (un deles o propio pedáneo) e tres do Partido dos Socialistas de Galicia.
Edificios relixiosos
dereita|miniatura|200px|Entrada principal á catedral Tui conta cun amplo conxunto de edificios relixiosos debido á súa condición de sé episcopal e de lugar de establecemento de múltiples ordes relixiosas. No centro urbano podemos atopar os seguintes:
dereita|miniatura|200px|Convento de Santo Domingo
Espazos museísticos
thumb|Machados da [[Idade de Bronce conservados no Museo Diocesano.]]
Arquitectura militar
miniatura|200px|Detalle da Porta da Pía.
Arquitectura civil
dereita|miniatura|200px|A ponte deseñada seguindo o xeito de [[Eiffel que une Galiza e Portugal]] dereita|miniatura|200px|Monumento dos cabalos na Glorieta de Vigo
Cruceiros, petos de ánimas e elementos etnográficos
dereita|miniatura|200px|cruceiro de San Bartolomeu
Gastronomía
Ademais do meixón destacan as lampreas e as zamborcas. A cidade pertence á Denominación de Orixe Rías Baixas, producíndose viño albariño e do Rosal. Tamén teñen certa sona os "peixiños de améndoa" que elaboran as monxas do convento.
Transportes e mobilidade
Tui é unha cidade ben comunicada tanto por terra, mar e aire. A ela chega a autoestrada AP-9 e a estrada N-550, que percorren o corredor do Atlántico ata o norte de Galiza. Cara ao sur tamén está ben comunicada a través de autoestradas en dirección a Porto.
Conta con dúas estacións de ferrocarril. A estación central enlaza con Vigo e con Portugal a través da Ponte Internacional, e a estación de Guillarei é a última parada na provincia de Pontevedra do TALGO que enlaza con Madrid-Chamartín. Nela parou o rei Afonso XIII de camiño a Vigo.
A cidade está a 25 quilómetros do aeroporto de Peinador, que ten voos nacionais e internacionais.
Darius Miles
Traxectoria profesional
Miles foi elixido na 3ª posición do Draft da NBA de 2000 polos Los Angeles Clippers, nos que xogou as súas dúas primeiras tempadas na NBA, conseguindo en 2001 ser incluído no mellor equipo de rookies da tempada.
O 13 de decembro de 2008, Miles asinou cos Memphis Grizzlies.
Mondo Generator
Mondo Generator (coñecida tamén como Nick Oliveri And The Mondo Generator) é unha banda estadounidense procedente do barrio de Van Nuys nos Ánxeles, formada no ano 1997 por Nick Oliveri. O nome foi sacado dunha pintada que realizou Brant Bjork no lateral do amplificador de Oliveri. O nome aparece nun tema do álbum de Kyuss Blues for the Red Sun, editado en 1992, e o amplificador en cuestión sae no libreto do disco.
Nervio cutáneo medial do antebrazo
miniatura|200px|Área de innervación do nervio cutáneo medial do antebrazo
O nervio cutáneo medial do antebrazo ou cutáneo antebraquial medial é un nervio do membro superior humano.
Características
Deriva dunha póla do fascículo medial do plexo braquial. Sae da axila e chega ao brazo, onde dá unha póla para a pel situada sobre o músculo bíceps braquial. Despois continúa descendendo polo brazo para furar a fascia fonda xunto coa vea basílica e dirixirse inferiormente para innervar a pel situada sobre a superficie anterior do antebrazo. Innerva a pel da superficie medial do antebrazo ata o pulso.
O Outeiro, Nigueiroá, Bande
O Outeiro é un lugar da parroquia de Nigueiroá no concello ourensán de Bande na comarca da Baixa Limia. Tiña 29 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 10 eran homes e 19 mulleres. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010, cando tiña 31 habitantes (12 homes e 19 mulleres).
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, que é unha parte alta ou elevación do terreo.
Aeroporto de Kandahar
O aeroporto internacional de Kandahar é un aeroporto situado a 17 quilómetros ao sueste da cidade de Kandahar, en Afganistán. É o segundo aeroporto máis grande do país e ten unha das bases militares máis grandes, con capacidade para albergar ata 250 avións de todos os tipos.
O aeroporto foi deseñado e construído polos Estados Unidos a finais dos anos 50. Foi ocupado pola Unión Soviética durante a guerra de Afganistán nos 80. Tras a súa retirada o aeroporto permaneceu en control do goberno de Mohammad Najibullah ata que renunciou en 1992. Así, señores da guerra locais e os talibáns fixéronse co control do aeroporto ata a invasión estadounidense a finais de 2001. Foi tamén o lugar onde ocorreu o incidente do secuestro do voo 814 de Indian Airlines en 1999.
Dende o ano 2007 o aeroporto foi reparado e ampliado. É usado tanto para voos militares como civís. É mantido pola Misión Resolute Support da OTAN e as Forzas Nacionais de Seguridade de Afganistán. A 3ª Á da Forza Aérea de Afganistán ten unha base separada dentro dos terreos do aeroporto, e a Policía Nacional Afgá é a encargada da seguridade dentro da terminal de pasaxeiros.
Historia troiana
miniatura|A Grande e general estoria de [[Afonso X é unha das fontes da Historia troiana.]]
A Historia troiana é unha obra literaria narrativa, escrita na Idade Media. Está escrita en dous códigos diferenciados, un que se pode identificar como galego-portugués e outro que é castelán. Xenericamente, encádrase no que se coñece como Ciclo troiano, pois fai referencia á historia clásica e ás lendas da cidade de Troia. Consérvase nun manuscrito da Biblioteca Menéndez Pelayo de Santander.
Manuscrito
Está composto por 220 folios, 140 escritos en castelán e 80 en galego-portugués, aínda que Ramón Lorenzo afirma que o manuscrito debeu de constar de máis de 350 folios. Con todo, a parte en galego-portugués é máis extensa, ao conter máis liñas de texto. A letra é da segunda metade do século XIV e a parte castelá sería anterior. É posíbel que existise unha versión castelá enormemente mutilada, que alguén completou en galego-portugués.
Distribución temática
A obra ten como fonte orixinaria o Roman de Troie de Benoît de Sainte-Maure e na parte galega inclúe episodios da General Estoria.
Afonso Vázquez-Monxardín
Afonso Vázquez-Monxardín Fernández, nado en Ourense o 12 de abril de 1960, é un arqueólogo e catedrático de lingua e literatura galegas, historiador, investigador, profesor e escritor galego.
Traxectoria
Fillo de Xosé Lino Vázquez-Monxardín Blanco. É licenciado en Xeografía e Historia, nas especialidades de Prehistoria e Arqueoloxía, Xeografía e Historia de Galicia e Arquivística e Biblioteconomía pola Universidade de Santiago de Compostela. Foi arqueólogo en escavacións en Galicia, Portugal e Italia, e en 1983 pasou á docencia de lingua e literatura galega.
É catedrático de ensino medio desde 1996. Foi profesor visitante da súa materia en centros galegos e universidades de América (Centro Galego, Centro Galicia e Universidade de Belgrano, en Buenos Aires; Universidade Federal da Bahía, no Brasil; e Lar Gallego de Chile). Foi o impulsor do proxecto Arquivo Sonoro de Galicia no seo do Consello da Cultura Galega e estivo durante trece anos no equipo directivo do IES As Lagoas de Ourense.
Foi colaborador de O Correo Galego, Galicia Hoxe e escribe dous artigos semanais en La Región.
En outubro de 2018 foi nomeado académico correspondente da Real Academia Galega.
Javier Alfonso Cendón
Javier Alfonso Cendón, nado en León o 21 de outubro de 1983, é un sindicalista e político leonés.
Traxectoria
De familia berciana residente na capital provincial, licenciouse en enxeñería informática na Universidade de León en 2005 e logo exerceu como profesor nesa universidade. Afiliado á UGT, foi o responsable de xuventude da UGT en Castela e León ata 2018 e foi membro da dirección moza da Confederación Europea de Sindicatos. Afiliado ao PSOE foi responsable de participación da agrupación local leonesa dende 2012 ata 2016 e dende finais de 2017 é secretario xeral provincial de León. Encabezou a lista do PSOE ao Congreso dos Deputados por León nas eleccións xerais de 2019.
Río Nalón
O río Nalón é un curso fluvial asturiano, sendo o máis longo do principado con 145 km.
Percorrido
O Nalón nace a 1.440 metros de altitude preto do porto de Tarna (Caso). En Forcinas (Pravia) únese co Narcea, formando a denominada ría de Pravia, que comunica co mar Cantábrico.
Afluentes
Pola esquerda:
Quintá, Nigueiroá, Bande
Quintá é un lugar da parroquia de Nigueiroá no concello ourensán de Bande na comarca da Baixa Limia. Tiña 29 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 5 eran homes e 5 mulleres. Iso supón unha diminución da poboación respecto a 2010, cando tiña 13 habitantes (8 homes e 5 mulleres).
Río Nalón
Afluentes
Pola dereita:
Torta de Santiago
Dende o 3 de marzo de 2006 a torta de Santiago fai parte do rexistro de Indicación Xeográfica Protexida baixo o nome castelán de "Tarta de Santiago".
Características
Un dos ingredientes principais da torta é a améndoa (33% do total da masa) que se esmaga e se mestura con ovo (outro terzo da masa) e azucre (o outro cuasi-terzo restante) nunha masa compacta (adoita levar algunha cantidade de manteiga) que se aromatiza con canela e reladura de limón, para ser posteriormente introducida no forno nun recipiente refractario, normalmente entre 180 °C e 200 °C durante case 45 minutos.
A torta pode ter ou non base; se a ten non pode representar máis do 25% do total do peso. A base poder ser de follado, elaborado con fariña de trigo, manteiga, auga e sal ou de masa crebada (fariña de trigo, manteiga, azucre refinado, ovo enteiro, leite e sal).
Segundo as receitas pode incorporar brandy ou augardente como aromatizadores. O pastel queda no forno ata que se empeza a poñer unha capa dura na tona. É moi frecuente poñer un modelo coa silueta de cruz de Santiago e botar azucre glas sobre a superficie, de modo que ó retirar o modelo fica a cruz "impresa".
O aroma característico desta torta é unha mestura equilibrada entre a améndoa e o ovo, cando se corta o contido debe ter unha cor dourada e a súa textura debe ser lixeiramente esponxosa e algo graúda.
Historia
miniatura|En [[Portomarín fanse as tortas de Santiago Ancano.]] Non se sabe nada sobre o consumo de améndoa en Galicia durante a Idade Media pero sábese que a carestía deste alimento convertíao nun luxo reservado a poucos. A primeira noticia que se ten do uso deste "biscoito de améndoa", ó que hoxe coñecemos como torta de Santiago, procede de 1577 durante unha visita de Pedro de Porto Carrero á Universidade de Santiago aínda que daquela era denominada "torta real" pero tiña a mesma proporción nos ingredientes. As primeiras receitas fiables proceden de apuntamentos de Luis Bartolomé de Leybar que datan de 1838 baixo a epígrafe de "Tarta de Almendra".
A orixe da Cruz de Santiago representada na súa superficie data de 1924, ano no que a compostelá «Casa Mora» comeza a adornar as tortas de améndoa coa que sería a súa silueta característica, acadando grande éxito en Galicia e no resto de España.
O 3 de marzo de 2006 a torta de Santiago entrou no rexistro de Indicación Xeográfica Protexida baixo o nome castelán de "Tarta de Santiago".
Consumo
Aínda que na maioría dos casos adoita ser unha sobremesa servida tralas comidas, acompañada dun café con leite, existen outras variantes que permiten degustar esta torta cun viño doce.
Fumar
miniatura|370x370px|Distintas maneiras de fumar tabaco. Fumar é unha práctica onde unha substancia (comunmente tabaco, pero que tamén pode ser opio ou marihuana, entre outras) é queimada e a seguir próbase ou inhala o seu fume, principalmente debido a que a través da combustión se desprenden as substancias activas (como a nicotina), que son absorbidas polo corpo a través dos pulmóns.
O acto de fumar pode formar parte de distintos rituais, inducir a algún transo ou a alcanzar unha "iluminación espiritual", dependendo do tipo de droga.
Métodos para fumar
O método de fumar máis común na actualidade é a través de cigarros, principalmente aqueles manufacturados industrialmente, aínda que tamén están dispoñibles en formato para ser enrolados a man (tabaco de lear). Outras maneiras de fumar, aínda que non son tan comúns é a través de pipas, puros, narguiles ou bongs.
Historia
miniatura|286x286px|Muller fumando A acción de fumar pode remontarse até o século II a. C., aproximadamente, e está rexistrada en diferentes culturas ao redor do mundo. Fumar tabaco, nun principio era exclusivo do continente americano. Despois da conquista de América por parte dos europeos, a práctica de fumar tabaco (é considerada droga legal aínda que sexa nociva para a saúde pública) propagouse rapidamente polo resto do mundo. En rexións como a India e a África subsahariana mesturouse coas prácticas existentes (principalmente fumar marihuana). En Europa marcou o inicio dunha nova actividade social descoñecida até aquel entón.
Na cultura popular
miniatura|220x220px|Un cigarro nun cinseiro.|esquerda A percepción cultural que rodea o acto de fumar variou conforme o paso do tempo e entre un lugar e outro: sagrado ou pecaminoso, sofisticado ou vulgar. Só nos nosos días, e principalmente nos países industrializados, fumar comezou a verse como negativo. Estudos médicos probaron que fumar é causa de enfermidades tales como cancro de pulmón, paro cardíaco e enfermidade pulmonar obstructiva crónica , así como defectos de nacemento. Debido aos comprobados danos á saúde, moitos países estableceron altos impostos aos produtos relacionados co tabaco conxuntamente con campañas para deixar de fumar nun intento de frear este hábito. Moitos países, estados ou cidades impuxeron do mesmo xeito prohibicións en edificios públicos onde non está permitido fumar. A pesar dos esforzos, os países europeos seguen tendo os índices máis altos de fumadores ocupando a posición 18, conforme a unha lista publicada por ERC, unha empresa dedicada ao estudo do mercado. Nesta mesma lista Grecia aparece á cabeza, promediando 3000 cigarros por persoa ao ano en 2007.
De Facto
De Facto é un proxecto paralelo de dub reggae de Cedric Bixler-Zavala e Omar Rodríguez-López de At the Drive-In, xunto co teclista Isaiah Ikey Owens e o manipulador de son Jeremy Michael Ward fundado en 1993. O grupo separouse no ano 2003 pero regresou no 2008.
Kathryn Bigelow
Kathryn Ann Bigelow, nada o 27 de novembro de 1951 en San Carlos, California é unha directora de cine estadounidense.
Traxectoria
Estudou no San Francisco Art Institute de onde marchou a Nova York, graduándose na Universidade de Columbia. Debutou no cinema con The Loveless, en 1982, codirixida por Monty Montgomery.
Tres películas de acción, Aceiro azul, Chámanlle Bodhi e Strange Days déronlle recoñecemento como autora.
En 2002 dirixiu K-19: The Widowmaker, que non foi un éxito comercial e tivo críticas diversas. A súa seguinte película foi En terra hostil, coa que gañaría numerosos premios que rematarían co Óscar ó mellor director, converténdose na primeira muller en logralo. Ademais o filme gañou o Óscar ó mellor filme, superando a Avatar, dirixida por quen foi o seu marido entre 1989 e 1991, James Cameron.
Tras esta dirixiu Zero Dark Thirty, dramatización da busca de Osama bin Laden.
O Viñal, Nigueiroá, Bande
O Viñal é un lugar da parroquia de Nigueiroá no concello ourensán de Bande na comarca da Baixa Limia. Tiña 27 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 14 eran homes e 13 mulleres. Iso supón un mantemento da poboación respecto a 2010, cando tiña 27 habitantes (14 homes e 13 mulleres).
The X-Files (filme)
The X-Files é un filme estadounidense dirixido por Rob Bowman que foi estreado en 1998. Está baseado na serie de televisión The X-Files.
Sinopse
No norte de Texas, un rapaz cae por unha fenda no chan mentres xogaba cos seus amigos, e estes contemplan como é atacado por un cáncer negro que tamén infecta a dous bombeiros que intentaban rescatalo. Mentres tanto os axentes do FBI Fox Mulder (David Duchovny) e Dana Scully (Gillian Anderson), apartados dos expedientes-x, inspeccionan un edificio federal de Dallas cando algo inesperado ocorre.
José Varela Basabrú
José Varela-Portas Basabrú, nado en Lugo o 1 de marzo de 1894 e finado no mesmo concello o 16 de xaneiro de 1959, foi un avogado e político galego.
Traxectoria
Iniciou os estudos de dereito na Universidade de Santiago de Compostela e trasladouse en 1913 á Universidade Central de Madrid. Avogado en Lugo. O 16 de febreiro de 1936, cando se celebraban as eleccións a Cortes, actuando como apoderado do seu cuñado José Benito Pardo Pardo nun colexio electoral de Antas de Ulla, disparou contra  José Sabariz García, militante de Izquierda Republicana, Victorino García Otero e outro; José Varela tamén resultou ferido. José Sabariz finou en marzo a consecuencia das feridas.
Vida persoal
Casou en 1924 con Josefa Pardo Pardo, filla de José Benito Pardo Rodríguez (Pepe Benito), e foi pai de José Ramón, Víctor, Juan, Javier, Santiago, María Teresa e Aurora Varela Pardo.
A Lama, Martín, Bóveda
A Lama é un lugar da parroquia de Martín no concello lugués de Bóveda, na comarca da Terra de Lemos. Segundo o IGE, en 2012 tiña 6 habitantes (3 homes e 3 mulleres).
Toponimia
O orónimo provén do latín, e indica un lugar con lama ou lodo.
Vestur-Ísafjarðarsýsla
Vestur-Ísafjarðarsýsla é un dos vinte tres condados de Islandia. A principal localidade do condado é Tunga, que conta cunha poboación de 460 habitantes.
Roberto I de Francia
Roberto I, nado en torno a 865 e finado o 15 de xuño de 923 en Soissons, foi rei da Francia Occidental dende o ano 922 ata a súa morte.
Vestur-Ísafjarðarsýsla
Xeografía
O condado de Vestur-Ísafjarðarsýsla está situado no noroeste de Islandia, na península máis grande da illa, na rexión de Vestfirðir. Limita cos condados de Austur-Barðastrandarsýsla ao sueste, Vestur-Barðastrandarsýsla ao sur, e co condado de Norður-Ísafjarðarsýsla ao oeste, amais de limitar ao nordeste coas cidades independentes de Ísafjörður e Bolungarvík. A súa superficie abrangue unha extensión de 1.221 quilómetros cadrados. A súa altitude media aproximada é de 722 metros. O seu fuso horario é o Atlantic/Reykjavik, que é empregado tamén no resto de Islandia.
Roberto I de Francia
Traxectoria
Fillo do Conde Roberto de Anjou e irmán do Rei Eudes, participou xunto co seu irmán na defensa de París ante o ataque viquingo de 885, e cuxa vitoria lle valeu a seu irmán o trono de Francia Occidental. Non se postulou coma sucesor do seu irmán, sendo recoñecidos os seus cargos militares e posesións territoriais coma Conde de París por Carlos III, permaneceu no norte de Francia encargado da defensa dos ataques viquingos.
Vestur-Ísafjarðarsýsla
Demografía
Nos 1.221 quilómetros cadrados do condado viven 4.225 persoas, o que supón unha densidade de poboación de 3,46 habitantes por quilómetro cadrado.
Localidades
Vestur-Ísafjarðarsýsla comprende as seguintes localidades:
Roberto I de Francia
Traxectoria
No ano 921 parte da nobreza franca e o clero levantáronse contra Carlos III O Simple, entre os que se atopaba Roberto. Carlos III foi derrotado e tivo que retirarse a Lotarinxia, polo que Roberto I foi coroado en Reims o 30 de xuño de 922. Porén o rei deposto reuniu un exército e enfrontouse a Roberto I o 15 de xuño de 923 preto de Soissons, onde Roberto foi asasinado.
Reino de Nova Galicia
O Reino de Nova Galicia, estaba formado por tres provincias maiores que abranguían a Provincia de Nova Galicia (Nayarit e Xalisco), a Provincia dos Zacatecas (Aguascalientes e Zacatecas) e a Provincia de Colima (Colima). O Reino de Nova Galicia era un dos dous únicos reinos autónomos dentro do Vicerreinado de Nova España. A conquista do territorio foi consumada por Nuño Beltrán de Guzmán. A primeira capital foi Tepic, trasladada en 1540 a Compostela, onde se estableceu un bispado sufragáneo do arcebispado. En 1560, a capital volveuse trasladar, esta vez a Guadalaxara. En 1786 as divisións políticas da Nova España foron establecidas en intendencias, por tanto, as Provincias de Nova Galicia e Colima pasaron a ser a Intendencia de Guadalaxara e a Provincia dos Zacatecas pasou a ser a Intendencia de Zacatecas.
Roberto I de Francia
Traxectoria
Carlos tampouco puido recuperar o trono e foi confinado, unha asemblea de nobres escolleu a Raúl, Conde de Borgoña, coma sucesor, Raúl I de Francia.
Reino de Nova Galicia
Historia
Nuño de Guzmán impuxo o nome de "Conquista do Espírito Santo da Maior España" aos territorios explorados e conquistados por el. Con todo, a raíña Sabela de Portugal, esposa de Carlos I, non estivo conforme co nome que lle outorgou Nuño de Guzmán ao territorio conquistado, polo que, por Real Cédula dada en Ocaña (España) o 25 de xaneiro de 1531, ordenou que se nomease ao territorio conquistado como "Reino de Nova Galicia" e se fundase unha cidade co nome de "Santiago de Galicia de Compostela" como capital.
Roberto I de Francia
Descendencia
Tivo dúas esposas:
Antananarivo
miniatura|300px|dereita|Antananarivo pola noite
Antananarivo (Francés: Tananarive, ) tamén coñecido pola súa forma de taquigrafía colonial Tana, é a capital e maior cidade de Madagascar. área urbana máis grande que rodea a cidade, coñecida como Antananarivo-Renivohitra ("Antananarivo-Mother Hill" ou "Antananarivo-Capital"), é a capital da rexión de Analamanga. A cidade atópase situada no centro da illa, a uns 145 km da costa oriental que é a máis próxima e a 1.280 m. por enriba do nivel do mar e foi o maior centro de poboación da illa desde polo menos o século XVIII.
Antananarivo foi historicamente a capital dos pobos Merina, que continúan formando a maioría dos habitantes estimados en 1.300.000 habitantes (2013 ) así como as áreas urbanas circundantes que en total teñen unha poboación metropolitana total próxima aos tres millóns. Todos os 18 grupos étnicos malgaxes, así como residentes de chineses, indios, europeos e outras orixes están ben representados na cidade.
Antananarivo é o corazón político, económico, educativo, cultural, demográfico e xudicial de Madagascar. A presidencia da Madagascar, a Asemblea Nacional de Madagascar, o Senado de Madagascar e a Corte Suprema de Madagascar están localizados aquí así como 21 misións diplomáticas e a sede de moitos negocios nacionais e internacionais e ONG. Antananarivo tamén alberga o maior número de universidades, discotecas, lugares de arte, servizos médicos e outras institucións de servizos sociais de calquera cidade da illa. Varios equipos deportivos nacionais e locais.
Historia
Antananarivo fundouse entre 1610 a 1625, cando o rei Merina Andrianjaka (1612-1630) expulsou aos veciños Vazimba da vila de Analamanga no punto de encontro máis alto de dúas cristas boscosas que se elevan por enriba das chairas de outeiros circundantes. Declarándoo o sitio da súa capital, Andrianjaka construíu unha rova (vivenda real fortificada) que se expandió para converterse nos palacios reais do Reino de Imerina. Segundo a historia oral, despregou unha gornición de 1.000 soldados para capturar e protexer o sitio; O cerro e a súa cidade retiveron o nome de Analamanga ata o reinado do rei Andriamasinavalona (1675-1710), que o nomeou Antananarivo ("Cidade dos Mil") en honor dos soldados de Andrianjaka. A cidade serviu como capital do Reino de Imerina desde a súa fundación ata 1710, cando Imerina dividíase en catro cuadrantes en guerra. Antananarivo foi declarada a capital do cuadrante sur, permaneceu así ata que o rei Andrianampoinimerina de Ambohimanga capturou a provincia e restableceu o seu papel de capital do Reino Unido de Imerina en 1794. Os seus éxitos diplomáticos e militares ampliaron a Imerina moito máis alá das súas fronteiras tradicionais, tomando as terras de grupos étnicos veciños baixo o control de Merina. Estas conquistas continuaron baixo o seu fillo, Radama I, cuxo control estendeuse finalmente en dous terzos da illa, o que o levou a ser considerado rei de Madagascar polos diplomáticos europeos, con Antananarivo como a capital da illa. Antananarivo permaneceu como a capital da illa despois de que Madagascar fora colonizada polos franceses en 1897 e permaneceu así despois da independencia en 1960.
Antananarivo expandiuse gradualmente desde os palacios reais do seu centro, que dominan todas as vistas desde a súa localización no cumio dunha crista curva aberta 200 m por riba das chairas circundantes de Betsimitatatra. No século XVII, as llanuras transformáronse en campos de arroz para satisfacer a necesidade da poboación, agora cubertos pola evolución das vivendas a medida que a poboación da cidade creceu rapidamente no século XX. Ao redor dos palacios, que foron destruídos nun incendio de 1995, e foron parcialmente reconstruídos, atópase o barrio histórico anteriormente poboado por membros da "nobreza". Moitos dos seus fogares aínda se conservan. O val de Analakely na base da crista foi a sede dun mercado dos venres establecido no século XVIII que, ata a súa interrupción en 1997 debido á conxestión de tráfico, era considerado o maior mercado ao aire libre do mundo. Este barrio desenvolveuse aínda máis baixo o dominio francés e segue a servir de corazón económico da capital. A cidade está administrada pola Commune Urbaine d'Antananarivo (CUA) baixo a dirección do seu presidente da Delegación Especial, Ny Havana Andriamanjato, nomeada en marzo de 2014. Os fondos limitados e a mala xestión dificultaron os esforzos da CUA para xestionar a superpoblación e o tráfico, a xestión de residuos, a contaminación, a seguridade, a auga pública e a electricidade e outros retos relacionados co crecemento demográfico explosivo. Os principais monumentos históricos e atraccións da cidade inclúen os palacios reais reconstruídos e o Palacio Andafiavaratra, a tumba de Rainiharo, o Zoo de Tsimbazaza, o Estadio Mahamasina, o Lago Anosy, catro catedrais mártires do século XIX, e o Museo de Arte e Arqueoloxía.
Tinguidura de Schmorl
A tinguidura de Schmorl é empregada para a visualización da matriz ósea, das lagoas e dos canículos óseos. Schmorl tamén é debilmente positivo en granuloma cerebrifoide no endometrio.
Descrición
A tinguidura provócana dous axentes colorantes: a tianina amoniacal e o ácido pícrico saturado. A tianina precipita nas lagoas e canalículos, mentres que o pícrico forma picratos na matriz ósea. O resultado é que lagoas e canalículos colóranse de marrón escuro a negro, e a matriz ósea de amarelo a marrón claro.
Esta técnica é apta para óso, fixado en formol e seccionado a 5 micrómetros, e incompatible cos fixadores que conteñen sublimado, cortes de conxelación ou celoidina. O pH da solución da tionina é decisivo para unha boa tinguidura, por iso se deberían de realizar varios ensaios coa porcentaxe deste colorante (20% e 50%), así como engadindo algunhas gotas de amoníaco para alcanzar a solución.
Matemática discreta
A matemática discreta é unha área das matemáticas encargadas do estudo dos conxuntos discretos: finitos ou infinitos numerables.