cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Liñas de Nazca
Primeiras culturas
Os seus primeiros habitantes moraron na zona hai 10.000 anos. Alí se desenvolveron moito despois diversas culturas como a de Paracas, de Nazca e Tiahuanaco costeño.
Orixe das liñas de Nazca
A primeira referencia a devanditas figuras pertence ao conquistador Cieza de León en 1547.
Toribio Mejia Xesspe redescubre as Liñas para o mundo científico a principios do século XX. Mejía Xesspe conxeturaba que se trataba de "Seques" ou camiños sagrados. Prosegue as súas investigacións Paul Kosok, quen as considera Centros de Culto e Cerimonia.
miniatura|300px|esquerda|Imaxe satelital das liñas de Nazca O primeiro estudo de campo serio sobre estes debuxos débese, tras cinco tempadas de traballo de campo, ao equipo de Reindel e Isla. Devanditos arqueólogos documentaron e escavaron máis de 650 xacementos e conseguiron trazar a historia da cultura que xerou estes debuxos, ademais de darlles un sentido.
O aprovisionamento de auga xogou un importante papel na rexión. As escavacións sacaron á luz pequenas cavidades nos xeoglifos nas que se atoparon ofrendas relixiosas de produtos agrícolas e animais, sobre todo mariños. Os debuxos formaban unha paisaxe ritual cuxo fin debeu ser propiciar a invocación da auga. Ademais atopáronse paus, cordas e bosquexos de figuras. Destes elementos tan sinxelos servíronse os antigos poboadores de Nazca para trazar os debuxos. Cómpre lembrar que é unha das zonas máis secas do mundo o que favorece a conservación dos debuxos.
Vistas de preto, estas liñas convértense en sinxelos sucos no chan. As características xeolóxicas da pampa propician que non sexa necesario moito máis para obter un resultado visible. A superficie está composta por unha capa de pedras dunha cor avermellada escura causada pola oxidación, que cobre outra dunha cor amarelento claro. os nazcas limitáronse a retirar as pedras superiores seguindo un trazado que previamente sinalaran con paus, unidas por cordas, a partir dun modelo a escala menor e unhas doses de xeometría. As pedras eliminadas eran amoreadas en pequenos túmulos que aínda se conservan. O método de traballo foi completamente reconstruído a partir das probas recollidas polas expedicións arqueolóxicas.
Extensión
Entre Palpa e Nazca, na pampa de Socos, atópanse as liñas trazadas no chan, cuxa anchura oscila entre os 4 dm e 21 dm. É unha terra entre negruzca e avermellada que se torna violácea á noitiña. Un semicírculo de cerros ao lonxe conforma un xigantesco anfiteatro natural aberto cara ao poñente.
Nesta rexión, miles de liñas espállanse por 520 km², e algunhas ata se prolongan ata unha área de 800 km².
As lonxitudes das liñas son variables, chegando a medir algunhas ata 275 m de longo.
Figuras
miniatura|300px|dereita|Figura antropomorfa (que algúns identifican cun suposto astronauta)
Son numerosas as figuras que se atopan en Nazca, particularmente na Pampa de San José: figuras xeométricas, meandros, representacións animais, vexetais e humanas, labirintos, e outros debuxos xeométricos.
Case todos os debuxos foron feitos na superficie chá; só hai uns poucos nas ladeiras dos outeiros. Case todas as figuras que se sitúan nas ladeiras representan homes. Algúns están coroados por tres ou catro liñas verticais que quizais representen as plumas dun toucado cerimonial (algunhas momias peruanas levaban toucados de ouro e plumas).
As figuras das ladeiras aparecen menos definidas cás do deserto quizais porque as penas que rodaron pola ladeira borraron os detalles.
Máis de trinta son os xeoglifos ata hoxe atopados nas Pampas de Nazca. Os debuxos son menores en cantidade comparados cos deseños xeométricos que consisten en centos e centos de liñas, triángulos e cuadrángulos que ocupan grandes extensións de terreo. A súa técnica de construción foi coidadosa mediante a que os topógrafos do pasado levaron as liñas a cerros e cavorcos sen desviarse da súa dirección orixinal. miniatura|400px|Figura de araña
A profundidade das liñas nunca excede 30 cm e algunhas son sinxelas rabuñaduras na superficie, mais poden ser recoñecidas cando o sol está baixo e o relevo se acentúa.
Xeoglifos da Pampa de San José
Os antigos poboadores da cultura Naza legaron un monumento de gran transcendencia para o mundo, consiste no calendario das Pampas San José, formado por miles de liñas, prazas, debuxos xigantes de animais plantas, deseños, xeométricos, seres humanos, e outeiros.
Trazado
Tecnicamente as liñas de Nazca son perfectas. As rectas agochan unha perfección cunhas pequenas desviacións ao longo de quilómetros. Os debuxos están ben proporcionados, sobre todo se se pensa nas súas dimensións. Estas liñas tamén son testemuño dun gran coñecemento xeométrico dos antigos habitantes desta zona.
Apreciables só desde o aire
Dende terra, estes deseños pasan desapercibidos. Estas liñas soamente poden ser observadas dende o aire, ao sobrevoar o deserto a polo menos douscentos metros de altura. Isto amosa un gran coñecemento xeométrico dos antigos habitantes deste lugar.
Mosteiro de Alcobaça
O Mosteiro de Santa Maria de Alcobaça, tamén coñecido como Real Abadía de Santa Maria de Alcobaça ou sinxelamente como Mosteiro de Alcobaça, é a primeira obra plenamente gótica erguida en chan portugués. Foi comezado en 1178 polos monxes do Císter, e continuado entre os séculos XIII e XVI. Está clasificado como Patrimonio da Humanidade pola UNESCO e como Monumento Nacional, dende 1910, IPPAR. O 7 de xullo de 2007, foi elixido como unha das sete marabillas de Portugal. En 1834, os monxes foron forzados a abandonar o mosteiro, por mor do decreto de supresión de tódalas ordes relixiosas de Portugal, promulgado por Joaquim António de Aguiar, ministro dos negocios eclesiásticos e da xustiza do goberno da rexencia de Pedro, Duque de Bragança.
Teodomiro dos Ostrogodos
Teodomiro (en latín: Theodemir) ou Tiudimiro (Thiudimir) nado en data descoñecida e finado no 474, foi o primeiro rei ostrogodo da dinastía dos Amalos, e pai de Teodorico o Grande.
Traxectoria
Xordanes, no seu libro De origine actibusque Getarum, indica que foi fillo e sucesor de Vandalarius e que casou con Ereleuva, con quen tivo dous fillos: Teodorico e Amalafrida. Teodomiro era ariano mais a súa esposa, Ereluva, era católica e tomou o nome romano de Eusebia no seu bautismo.
Vasalo de Atila
Gobernaba conxuntamente cos seus dous irmáns, Valamiro e Videmiro. Como vasalo de Atila, participou nas conquistas levadas a cabo por el das terras romanas no Danubio e tamén participou, do seu lado, na batalla dos Campos Cataláunicos fronte a unha coalición de romanos, comandados polo xeneral Flavio Aecio, visigodos, dirixidos por Teodorico I, e outros pobos xermánicos como xépidos, alanos e francos. Ao perder Atila, nesta batalla a súa imbatibilidade, algúns dos seus vasalos, como os ostrogodos, decidiron rebelarse.
Tras a morte de Atila, e a conseguinte guerra civil entre os seus fillos, Teodomiro mantivo a rebelión conseguindo, en coalición cos xépidos, definitivamente, durante o inverno de 454, na Batalla de Nedao, a vitoria sobre os hunos que xa comezaban a se desintegrar.
Reino en Panonia
Tras a guerra contra hérulos, xépidos e esciros polo control da Panonia, no 473, os ostrogodos buscando mellores oportunidades no imperio romano dividíronse. Videmiro dirixiuse cunha porción dos ostrogodos cara a Italia, pero foi derrotado e o emperador Glicerio ubicouno na Galia xunto cos seus parentes os visigodos. Pola súa parte, Teodomiro quedou como único rei dos ostrogodos de Panonia.
Pouco despois, co apoio imperial, desprazouse a través dos Balcáns cara a Tracia, requiridos polo emperador, pois un xeneral ostrogodo, Teodorico Estabón, rebelárase e proclamárase rei, polo que ameazaba a posición rexia de Teodomiro e de seu fillo Teodorico. No 474, os ostrogodos de Teodomiro establecéronse na rexión de Macedonia, e Teodomiro conviertiu a Kyrros no centro do seu novo reino federado do Imperio. Nesta cidade designou a seu fillo Teodorico como sucesor e morreu pouco despois, ese mesmo ano.
María del Pilar Maspons i Labrós
María del Pilar Maspons i Labrós, nada en Barcelona o 4 de decembro de 1841 e finada o 31 de xaneiro de 1907, foi unha escritora da Renaixença catalá, que usou o pseudónimo de María de Bell-Iloc.
Traxectoria
Irmá de Francesc de Sales Maspons i Labrós e cuñada de Francesc Pelagi Briz, colaborou en prosa e verso en publicacións como Lo Gai Saber, La Renaixença, La Veu del Montserrat, Calendari Català ou La Llumanera de Nova York.
A súa obra está marcada polas tendencias da Renaixença, por un Romanticismo de carácter medieval, patriótico e tradicionalista. Deuse a coñecer como poeta, e foi unha das primeiras mulleres folcloristas, facendo traballo de campo para recompilar e transcribir lendas e narracións etnográficas que despois recreou e editou. É a autora da primeira novela da literatura catalá contemporánea, Vigatans i botiflers, publicada por fascículos entre 1878-1879 e ambientada durante a Guerra de Sucesión Española.
-1039
Outros
Historia ano a ano
A Teixoeira
Co topónimo A Teixoeira podemos referirnos a varios lugares de Galicia:
Perez Hilton
Mario Armando Lavandeira Jr. nado en Miami (Florida) o 23 de marzo de 1978, é un xornalista blogueiro estadounidense, especializado en novas rosas e ruxerruxes. O seu pseudónimo é Perez Hilton, imitando o nome da actriz Paris Hilton. É neto de galegos.
Traxectoria
Antes de comezar coa súa carreira de blogueiro, foi axudante de comunicación na GLAAD, unha asociación que loita contra a homofobia nos medios de comunicación e traballou e dirixiu diversas revistas gais. A finais de 2004 abre o seu primeiro blog, chamado PageSixSixSix, que se converte nunha referencia da prensa rosa na costa oeste estadounidense, e que en só seis meses recibe o cualificativo da web máis odiada de Hollywood. En 2006 pecha ese blog e abre PerezHilton, co título do seu pseudónimo, o blog co que se fixo mundialmente famoso. El mesmo sinala que tiña en xullo de 2007 case nove millóns de páxinas vistas nun só día. En setembro de 2007 iniciou a súa primeira experiencia televisiva como condutor da serie de seis episodios O que larga Pérez (What Perez Sez) na canle VH1.
A súa carreira profesional céntrase en ruxerruxes da vida persoal de actores e cantantes, o que lle provocou numerosas críticas. Ademais dos seus acertos, tamén ten cometido grandes erros, como cando o 17 de agosto de 2007 Lavandeira anunciou a morte de Fidel Castro. Tamén é coñecido pola súa posición anti-homofóbica, denunciando no seu blog comentarios ou actitudes en contra da homosexualidade, así como polo coming-out (desvelar publicamente a homosexualidade) de políticos que votaron contra leis que favorecían a gais e lesbianas, pero tamén de coñecidos cantantes, actores ou xornalistas.
O seu estilo é ácido e informal, e abonda en montaxes fotográficas.
Vida persoal
Os seus pais son cubanos emigrados a Miami, pero de procedencia galega. Na actualidade vive nos Ánxeles.
Recoñécese amigo da actriz Paris Hilton.
Pat Smear
Pat Smear, nado co nome de Georg Ruthenberg nos Ánxeles o 5 de agosto de 1959, é un guitarrista estadounidense, exmembro de bandas como The Germs, Nirvana e Foo Fighters. É tamén coñecido como actor e por copresentar o programa da MTV House of Style coa súa amiga e modelo Cindy Crawford.
Traxectoria
Pat naceu e medrou en West, nos Anxeles, California. Tiña unha nai afroamericana/nativo-americana e un pai alemán. De adolescente, en 1972, Smear coñeceu a Darby Crash e xuntos formaron The Germs coa baixista Lorna Doom e a batería Dottie Danger (o seudónimo de Belinda Carlisle que formaría despois The Go-Gos).
Anos 80 e 90
Pat foi tocar con Nina Hagen, e fixo dous álbums propios en solitario: So You Fell In Love With A Musician e Ruthensmear. Nese tempo Pat recibiu unha oferta para unirse a Red Hot Chili Peppers, en lugar do guitarrista John Frusciante (que deixara a banda), pero rexeitou a invitación. Mentres traballaba en Breakin, Smear fíxose amigo de Courtney Love e en 1993 recibiu unha chamada do seu marido, o líder de Nirvana Kurt Cobain, convidándoo a unirse ao grupo. Pat aceptou immediatamente e fixo o seu primeiro concerto con eles o 25 de setembro de 1993 no Saturday Night Live. Estivo de xira con Nirvana uns seis meses antes da morte de Cobain en abril de 1994, e tamén aparece no seu álbum MTV Unplugged in New York. Tamén tocou durante pouco tempo con Meat Puppets.
Despois do final de Nirvana, o batería Dave Grohl formou a súa propia banda, á que bautizou co nome Foo Fighters. Smear uniuse ao grupo dende o principio, pero debido a que o seu primeiro álbum, Foo Fighters, foi unha colección de demos gravadas unicamente por Grohl, non aparecerá nun traballo da banda ata o álbum de 1997 The Colour and the Shape. Ese mesmo ano, debido ao cansazo, Pat anunciou a súa saída de Foo Fighters durante unha actuación no Radio City Music Hall en Nova York, xusto antes dos MTV Video Music Awards.
Actividades recentes
Dende a súa saída de Foo Fighters, Smear non estivo moi activo, producindo unicamente o álbum de debut da banda Harlow e facendo pequenas aparicións en televisión.
Máis recentemente foi contratado como asesor creativo nunha película sobre The Germs e Darby Crash, titulada What We Do Is Secret, por unha das cancións máis coñecidas da banda. A película está protagonizada polo actor Rick González.
No 2005 comezou a actuar na reunión de The Germs, xunto co actor Shane West (que interpreta a Darby Crash na película) actuando como vocalista.
En maio do 2006, Foo Fighters anunciou que realizarían uns poucos concertos acústicos a través de Norteamérica. Para sorpresa dos fans, anunciouse que Smear sería uns dos músicos de xira. Aparece tamén coa banda no Tonight Show de Jay Leno de setembro do 2006 e no mesmo escenario que Bob Dylan e The Eagles na festa Genentech's 30th Anniversary. O 21 e 22 de outubro do 2006 tamén se uniu á banda durante catro días para o Bridge School Benefit Concert, organizado por Neil Young.
Franz von Paula Schrank
Franz von Paula Schrank, nado o 21 de agosto de 1747 en Neuburg am Inn e finado o 22 de decembro de 1835 en Múnic, foi un xesuíta, botánico e naturalista alemán.
Traxectoria
Comezou a frecuentar o Colexio Xesuíta de Passau con nove anos, entrando aos quince ma Compañía de Xesús. Pasou o primeiro aoo do seu noviciado en Viena e o segundo en Ödenburg (hoxe Sopron en Hungría), onde seguiu os cursos dun misioneiro vindo do Brasil, o que lle fai interesarse na historia natural. Estudou logo en Raab, Tyrnau (hoxe Trnava, Hungría) e en Viena.
Ensinou no Colexio de Linz a partir de 1769. Ao suprimirse a súa orde trasladouse a Passau, onde foi ordenado sacerdote en decembro de 1774, obtendo o seu doutoramento en teoloxía en 1776, en Viena.
Nese ano de 1776 prepara Beiträge zur Naturgeschichte e foi nomeado profesor de matemáticas e física no Liceo de Amberg, e logo profesor de retórica en Burghausen.
En 1784 era profesor de elocuencia, e ensinaría botánica económica e economía rural na Universidade de Ingolstadt, para máis tarde ser conselleiro eclesiástico en Landshut.
En 1809 a Academia de Ciencias de Múnic elíxeo como membro coa condición que tome ao seu cargo op xardín botánico que se creara na cidade, cargo que ocupará até a súa morte.
Obras pricipais
Estudou igualmente os insectos (incluíndo os arácnidos, daquela considerdos como insectos) fisioloxía vexetal e micoloxía, así como o movemento dos infusorios.
Altamira, Anceis, Cambre
Altamira é un lugar da parroquia de Anceis no concello coruñés de Cambre, na comarca da Coruña. Segundo o padrón municipal (INE 2015) ten 358 habitantes (173 homes e 182 mulleres).
Sicilia (provincia romana)
Sicilia (oficialmente, Provincia Sicilia) foi o nome dado á primeira provincia romana da antiga Roma. A parte occidental da illa foi sometida ao control romano no 241 a.C ao finalizar a Primeira Guerra Púnica contra Cartago. Un pretor era asignado regularmente á illa desde o 227 a.C.. O Reino de Siracusa baixo Hierón II permaneceu como aliado independente de Roma ata a súa derrota no 212 a.C. durante a Segunda Guerra Púnica. A provincia incluía toda a Sicilia, a illa de Malta e os grupos de illas máis pequenas (as Illas Égadi, as Illas Eolias, Ustica, e Pantelleria).
Historia
Foi creada no 241 a.C. como un territorio baixo goberno proconsular, no período posterior á Primeira guerra púnica e corresponde á actual Sicilia
Durante os seis séculos seguintes, Sicilia foi unha provincia romana durante a República e o Imperio romano. O territorio foi un importante graneiro para a Roma Antiga, a súa explotación agrícola provocou levantamentos armados coñecidos como as Guerras servís no século II a.C.. O proceso de romanización non foi moi acentuado, tendo en conta que a illa estivera baixo a influencia da Grecia antiga. O feito máis destacable foi o penoso goberno de Cayo Verres, do que da conta Cicerón no ano 70 no seu traballo In Verrem. Nas guerras civís romanas, que acabaron coa República Romana, Sicilia foi controlada por Sextus Pompeio en oposición ao Segundo Triunvirato. Cando a illa finalmente quedou baixo o control de Augusto no 36 a.C., foi substancialmente reorganizada, con grandes colonias romanas que se estableceron en varias cidades importantes.
Durante a maior parte do período imperial romano, a provincia era un territorio pacífico e agrario. Como resultado, raramente menciónase en fontes literarias, pero a arqueoloxía e a epigrafía revelan varias cidades prósperas, como Lilybaeum e Panormus, no oeste e Siracusa e Catania no leste. Estas comunidades organizáronse dun xeito similar a outras cidades do Imperio romano e eran en gran parte autogobernadas. O grego antigo e o latín foron as principais linguas da illa, pero tamén se falou a lingua púnica, o hebreo e probablemente outros idiomas. Había varias comunidades xudeas na illa e ao redor do ano 200 d.C tamén hai evidencias de comunidades cristiás, e algúns dos mártires da primeira época eran naturais desta provincia, como Santa Ágata de Catania o Santa Lucía de Siracusa. Finalmente, a provincia foi ocupada no 440 polo famoso rei Vandalo Xenserico, que o anexionou ao seu reino, pero pronto foi devolto ao Reino de Italia e finalmente pasou aos bizantinos.
Aínda que estivese lonxe do poder central e, polo tanto, das correntes económicas, políticas e culturais da historia de Roma, deu á mesma personaxes notables como o historiador grego-romano Diodoro Sículo e o poeta Tito Calpurnio Sículo. Os restos arqueolóxicos máis importantes e notables son os mosaicos atopados na Vila Romana del Casale en Piazza Armerina.
Primeira Guerra Púnica
miniatura|left|upright=1.8| Sicilia durante a primeira guerra púnica entre Roma e Cartago (264-241 a.C.) Agatocles, tirano de Siracusa de 317 e rei de Sicilia entre 307 e 304 a.C., morreu no 289 a.C. Un grupo dos seus mercenarios campanios, chamados Mamertinos, recibiron unha compensación a cambio de abandonar a cidade. Tomaron o control de Messina, matando e exiliado aos cidadáns e raptaron ás súas mulleres.
En resposta a isto, o xeneral siracusano Hierón, reorganizou forzas e conseguiu controlar o bandolerismo no 269 a.C., antes de avanzar cara a Messina. Os cartaxineses, sempre ansiosos para evitar o excesivo apoderamento dunha soa forza e para manter a Sicilia dividida, ofreceron axuda aos mamertinos. Hierón tivo que regresar a Siracusa, onde asumiu o título de rei. Pouco despois, os mamertinos decidiron expulsar á gornición cartaxinesa e buscar a axuda dos romanos.
Esta foi a primeira vez que as forzas romanas fixeron campaña fóra da península italiana. Hierón, aliado con Cartago contra os mamertinos, tivo que enfrontarse ás lexións de Valerius Messalla. Os romanos expulsaron rapidamente aos siracusanos e cartaxineses de Messina. En 263 a.C., Hierón cambiou de bando, facendo un tratado de paz cos romanos a cambio dunha indemnización de 100 talentos, asegurando así o mantemento do seu poder. Demostrou ser un aliado leal dos romanos ata a súa morte no 215 a.C. Esta axuda foi esencial para a conquista da base cartaxinesa en Agrigentum no 262 a.C. A lealdade de Hierón reflíctese no tratado de paz imposto aos cartaxineses ao final da guerra, no que se lles prohibiu atacar a Hierón ou aos seus aliados. Parece, con todo, que o sentimento pro-romano non era universal en Siracusa e que había un grupo oposto a Hierón que favorecía aos cartaxineses.
Ao finalizar a Primeira Guerra Púnica, Roma conquistara a maioría da illa, con excepción de Siracusa, que mantivo unha ampla autonomía (aínda que recoñecía a supremacía romana na rexión). Ademais de Siracusa, o reino de Hierón recibiu varios centros na parte oriental da illa, como Akrai, Leontini, Megara, Eloro, Netum e Tauromenium, e probablemente tamén Morgantina e Camarina.
Ademais do mencionado Filino, houbo outros relatos da Primeira Guerra Púnica escritos por autores opostos a Roma, como Sosilus de Esparta. Políbio analizou e criticou o traballo de Filino, mentres que o de Sosilus foi totalmente rexeitado por el como un "chismorreo vulgar de barbería". Un relato pro-romano foi escrito polo historiador Fabius Pictor, que tamén foi criticado por Polibio. A representación resultante da guerra no antigo material de orixe é moi parcial, as motivacións dos mamertinos eran opacas e xa no tempo de Polibio (uns cen anos despois do comenzo da guerra) había opinións diferentes ata en Roma. A impresión dos relatos antigos de que unha guerra entre Cartago e Roma era inevitable tamén parece ser cuestionable. Ata a tradicional explicación de que Cartago ameazaba a Roma no estreito de Messina parece anacrónica segundo Moses Finley, xa que Cartago nunca mostrara ningunha inclinación para expandirse a Italia. Probablemente ninguén en Roma previse que a intervención en Messina levaría a un conflito a tal escala. Segundo o relato de Polibio, isto só cambiou despois da conquista de Agrigento. Finley di que "este argumento parece demasiado simple e esquemático, pero é correcto no sentido de que só entón Roma tomou a decisión esencial de crear unha frota, sen a cal non había esperanza de loitar contra os cartaxineses en igualdade de condicións". Con todo, a reacción dos cartaxineses á intervención romana é fácil de explicar: Sicilia sempre foi fundamental para o control cartaxinés dos mares.
En calquera caso, o feito de que os romanos conquistaran a illa fai difícil producir unha reconstrución equilibrada das condicións en Sicilia neste período. O certo é que a Primeira Guerra Púnica tivo un efecto desastroso no territorio. Tanto Roma como Cartago realizaron atrocidades: 250.000 habitantes de Agrigentum (patria de Filino) foron vendidos como escravos no 262 a.C e sete anos despois os cartaxineses demoleron as murallas da mesma cidade e a incendiaron. No 258 a.C, a conquista romana de Camarina viu como a maioría dos habitantes foron vendidos en escravitude e os 27.000 habitantes de Panormus sufriron o mesmo destino (aínda que 14.000 foron rescatados). No 250 a.C, Selinus foi arrasada polos romanos e non foi habitada de novo ata a antigüidade tardía. Lilybaeum resistiu un cerco romano durante dez anos, ata a conclusión da guerra logo da Batalla dos Aegates.
A primeira provincia romana
A vitoria romana na Primeira Guerra Púnica colocou toda a illa de Sicilia en mans romanas. As anteriores conquistas romanas en Italia resultaran na anexión directa ou tratados asimétricos con Roma como poder hexemónico. Estes tratados garantían unha autonomía interna substancial aos socios, foron obrigados a contribuír con tropas cando se o solicitaron, pero non pagar ningunha forma de tributo. Probablemente debido á complexa mestura de etnias da illa e quizais tamén para recuperar os gastos sostidos durante a guerra a través dun sistema de control fiscal, que excluíu a concesión dunha ampla autonomía, a Sicilia aplicouselle un sistema institucional diferente.
Posteriormente, no 227 a.C., creáronse dous novos pretores ("praetores provinciales"): un, Gaius Flaminius, enviárono a Sicilia; o outro, Marcus Valerius Laevinus, á nova provincia de Corsica et Sardinia. Orixinalmente, o termo provincia indicaba a xurisdición dun maxistrado (especialmente a posesión de imperium), eventualmente chegou a indicar o territorio baixo o seu control. O cambio do 227 é relatado por Gaius Julius Solinus:
Foi no 227 a.C. que impúxose un tributo anual de grans ás comunidades sicilianas por un lex frumentaria. Isto é máis coñecido na provincia de Sicilia desde o século I a.C. contexto (como resultado do Verrines de Cicerón). Nese momento, o tributo consistía nunha décima parte da colleita e é posible que este sistema derivado do reino siracusano (a lex Hieronica, derivado á súa vez do imposto sobre o gran de Ptolomeo). O décimo decuma foi contratado ao mellor ofertante (quen se comprometeu a recoller a maior cantidade de modii). Estes contratistas foron chamados decumani. Parece que esta lex frumentaria tivo resultados que "non foron excesivamente graves para as cidades a pagar ... e os pequenos propietarios italianos viven na illa. Desenvolveuse no contexto do enfoque de Gaius Flaminius no desenvolvemento de propietarios pequenos e de súa clase. ".
Super League
A Super League é o torneo mais importante de Europa de rugby a 13 (rugby league en inglés). O campionato naceu en 1995 como sucesor do antigo Rugby Football League Championship (a liga inglesa de rugby a 13) coa intención de ser un torneo continental, espallándose por outros países fóra de Inglaterra. Actualmente o torneo está composto por 14 equipos, 12 ingleses, 1 francés e 1 galés.
A Super League é a principal competicións de rugby a 13 a nivel de clubs no hemisferio norte, e o campión compite cada ano co campión da NRL (liga de Australia e Nova Zelandia) no World Club Challenge (título semellante á antiga Copa Intercontinental de fútbol).
Dende 2011 a liga pode seguirse en España na canle Sportmanía. O actual campión é o equipo Leeds Rhinos, que venceu o 8 de outubro a St Helens por 32-16 diante de 69.000 seareiros que enchían Old Trafford, acadando dese xeito o seu 5º título. St Helens, que tamén ten 5 títulos no seu palmarés, ven de acadar 5 subcampionatos seguidos dende 2007 ata 2011.
-991
Outros
Historia ano a ano
Super League
Formato
Cada tempada comeza en febreiro e remata en outubro. Está composta por 27 xornadas. Cada equipo xoga 13 encontros como local na súa casa, 13 encontros como visitante, e finalmente unha xornada mais, no chamado Magic Weekend (fin de semana máxico), no cal o Millennium Stadium de Cardiff acolle 7 encontros en 2 días. Dende 1998, trala tempada regular dispútanse os play offs polo título, cos 8 primeiros equipos da táboa. A gran final do torneo Super League dispútase cada ano no estadio Old Trafford de Manchester, sendo un dos eventos deportivos máis populares e máis vistos pola televisión cada ano en Inglaterra.
Cando remata a tempada regular, antes de que comecen as eliminatorias polo título, a liga publica a lista dos 13 xogadores elixidos no Super League Dream Team, un premio que recoñece ó mellor xogador da tempada en cada unha das 13 posicións do campo.
Equipos
A maioría dos equipos da Super League pertencen á zona norte de Inglaterra onde naceu o rugby league no século XIX, entre as cidades de Liverpool, Manchester, Leeds e Hull. Fora desa rexión hai 2 equipos, 1 en Londres e 1 no sur de Francia.
La Defensa (Lalín)
La Defensa foi un periódico editado en Lalín entre 1905 e 1910.
Super League
Equipos
1000px|Map of areas where super league teams operate. 12px Catalans 12px Broncos 12px Vikings 12px St. Helens 12px Warrington 12px Wigan 12px Salford 12px Hull F.C 12px Hull KR 12px Castleford 12px Leeds 12px Wakefield 12px Bradford 12px Huddersfield
La Defensa (Lalín)
Historia e características
Subtitulado Periódico de intereses generales, Órgano defensor del Centro de labradores de este villa, apareceu o 11 de agosto de 1905. O seu director foi Hipólito Codesido Sánchez, a quen substituíu en decembro de 1907 Laureano Blanco Rodríguez. Editábase os días 1, 8, 16 e 24 de cada mes. Crítico coa actuación do alcalde de Lalín Antonio Crespo Pampín, debido a un enfrontamento con este tivo que imprimirse en Vila de Cruces. Defensor do sindicalismo católico pasou despois a apoiar o movemento agrarista solidario. A partir de setembro de 1906 incluíu o folletín Máximas y refranes gallegos reunidos por Jacinto del Prado e tamén da súa autoría é o Vocabulario Castellano-Gallego publicado dende 1907 ata o cesamento da edición. Cesou a súa publicación en 1910.
Lago Tanganica
dereita|miniatura|300px|Lago Tanganica (The University of Texas at Austin - Perry-Castañeda Library Map Collection). O lago Tanganica (do seu nome en Tanganyika) é un dos Grandes Lagos Africanos localizado na zona centro-oriental do continente africano. É o segundo maior lago de África, despois do lago Vitoria, e forma parte de Burundi, República Democrática do Congo, Tanzania e Zambia.
Está localizado no brazo occidental do Gran Val do Rift, a unha altitude de 773 m e esténdese por 673 km nunha dirección aproximadamente norte-sur (é o lago máis longo do mundo), cunha largura media de 50 km e ten unha profundidade máxima de 1470 metros (entre os 3° 20' e os 8° 48' S e os 29° 5' e os 31° 15' E). Estímase que este lago é o segundo máis antigo e o segundo máis profundo do mundo, despois do lago Baikal na Siberia. Cobre unha área de 32 900 km² e ten unha liña de costa de 1 828 km e unha profundidade media de 570 m; o seu volume estímase en cerca de 19 000 km³.
Existen catro áreas protexidas nas súas marxes: a Reserva da Natureza de Rusizi, no Burundi (un sitio Ramsar), o Parque Nacional de Gombe Stream (onde se encontran os chimpancés de Jane Goodall), o Parque Nacional das Montañas Mahale, na Tanzania e o Parque Nacional de Nsumbu, na Zambia.
Ademais de ser un excelente medio de comunicación entre os países e poboacións ribeirías, o lago Tanganica é rico en peixes, sendo unha importante fonte de proteínas para os pobos da rexión. Estímase que cerca de 45 mil persoas traballan directamente nas pescarías, operando en case 800 centros de pesca; no entanto, pénsase que máis dun millón de persoas dependen desta actividade.
O lago foi descuberto polos europeos en 1858, cando os exploradores Richard Francis Burton e John Speke o acadaron mentres buscaban a fonte do río Nilo. Speke continuou as súas investigacións cara ó norte e realmente encontrou unha das súas fontes, o lago Vitoria.
Xeografía e historia xeolóxica
A área de captación do lago é de 231 000 km2. Dous ríos principais desembocan no lago, así como outros ríos e regatos máis pequenos (cunhas lonxitudes limitadas polas escarpadas montañas arredor do lago). O principal fluxo de saída é o río Lukuga, que desemboca na cunca do río Congo. As precipitacións e a evaporación teñen un papel maior que os ríos. Polo menos o 90 % da afluencia de auga provén da choiva que cae sobre a superficie do lago e polo menos o 90 % da perda de auga é por evaporación directa.
O principal río que desemboca no lago é o río Ruzizi, formado hai uns 10 000 anos, que entra ao norte do lago desde o Kivu. O río Malagarasi, que é o segundo río máis grande de Tanzania, entra no lado leste do lago Tanganica. O Malagarasi é máis antigo que o lago Tanganica e, antes de que se formase, probablemente era unha cabeceira do río Lualaba, principal corrente do río Congo.
O lago ten unha historia complexa de patróns de fluxo cambiantes, debido á súa elevada altitude, gran profundidade, ritmo lento de recarga e situación montañosa nunha zona volcánica turbulenta que sufriu cambios climáticos. No pasado apenas tiña saída ao mar e por ese motivo foi descrito como "practicamente endorreico". A conexión do lago co mar depende dun alto nivel de auga que permite que a auga desborde do lago a través do río Lukuga cara ao Congo. Cando non se desborda, a saída do lago ao río Lukuga normalmente está bloqueada por barras de area e masas de maleza e, no seu lugar, este río depende dos seus propios afluentes, especialmente o río Niemba, para manter o caudal.
Debido á situación tropical do lago, ten unha alta taxa de evaporación. Así, depende dunha entrada elevada a través do Ruzizi fóra do lago Kivu para manter o lago o suficientemente alto como para desbordar. Esta saída aparentemente non ten máis de 12 000 anos de antigüidade, e resultou dos fluxos de lava que bloqueaban e desviaban a saída anterior da cunca do Kivu cara ao lago Eduardo e despois ao sistema do Nilo, e por outra banda desviaban cara ao lago Tanganica. Os sinais das costas antigas indican que ás veces o Tanganica puido ser ata 300 m máis baixo que o nivel actual da súa superficie, sen saída ao mar. Mesmo a súa saída actual é intermitente, polo que é posible que non estivese operativa cando foi visitada polos exploradores occidentais por primeira vez en 1858.
O lago tamén pode ter ás veces entradas e saídas diferentes; propúxose que existiron nalgún momento da historia do lago fluxos interiores desde o máis alto lago Rukwa, o acceso ao lago Malawi e unha ruta de saída ao Nilo.
O lago Tanganica é un lago antigo. As súas tres concas, que en períodos con niveis de auga moito máis baixos eran lagos separados, son de diferentes idades. O central comezou a formarse hai 9-12 millóns de anos, o norte hai 7-8 millóns e o sur 2-4 millóns.
Entre as illas do lago Tanganica, as máis importantes son Kavala, Mamba-Kayenda, Milima e Kibishie na República Democrática do Congo e Mutondwe e Kumbula en Zambia.
Hidroloxía
O lago é coñecido pola excepcional claridade das súas augas, o que permite a visibilidade até 25 metros de profundidade. A auga do lago Tanganica é de gran riqueza minela, e os seus parámetros son moi específicos. A auga do lago é alcalina, cun pH de 9,5 na superficie e de 8,6 a -1300 metros. A condutividade segue un patrón similar, movéndose entre arredor de 670 μS/cm na superficie e os 690 μS/cm nas áreas máis fondas.
As temperaturas superficieis adoitan rondar os 24 °C na parte sur a principios de agosto ata os 28-29 °C a finais da tempada de choivas en marzo-abril. A máis de 400 m de profundidade a temperatura é moi estable, de 23.1-23.4 °C. A auga foi quéntandose dende o século XIX e isto viuse acelerado por mor do quecemento global dende a década de 1950.
O TAC é 12-19, de escaso valor en termos de proporcións de sales. Así, os principais sales (os valores son en miligramos por litro) son:
Debido á súa enorme profundidade e localización tropical, as augas do lago non sofren a viraxe estacional propia dos lagos das rexións frías e, como consecuencia, as súas augas profundas considéranse "auga fósil" e son anóxicas (sen osíxeno). Por iso, máis alá dos douscentros metros de profundidade a vida é imposible para a meirande parte dos organismos, principalmente por mor da ausencia de osíxeno e a presenza de sulfuro de hidróxeno.
Os ventos predominantes durante o verán austral, que son ventos do sueste, causan a subida á superficie destas augas anóxicas, polo que os peixes e outros organismos non teñen outra opción que fuxir ou morrer.
Bioloxía
miniatura|[[Lamprichthys tanganicanus, único membro do seu xénero]] miniatura|220px|dereita|Pescadores no lago Tanganica. No lago encóntranse polo menos 250 especies de cíclidos, 98 % dos cales son endémicos, o que supón unha importante fonte biolóxica para o estudo da especiación na evolución. Os cíclidos dos Grandes Lagos Africanos, incluído o Tanganica, representan a maior diversidade de radiación adaptativa nos vertebrados. A maioría dos cíclidos do Tanganica viven ao longo da costa ata unha profundidade de 100 m, mais algunhas especies de augas profundas baixan regularmente ata os 200 m. Atopáronse especies de Trematocara excepcionalmente a máis de 300 m, a máis profundidade que calquera outro cíclido do mundo. Algúns dos cíclidos de augas profundas como o Bathybates, o Gnathochromis, o Hemibates e oXenochromis, foron capturados en lugares virtualmente baleiros de osíxenos, mais descoñécese como poden sobrevivir.
Habitan tamén unhas 80 especies doutros grupos de peixes, 60 % endémicas, a maioría dos cales vive na zona béntica (no fondo); no entanto, a maior parte da biomasa de peixes vive na zona peláxica (augas abertas) e está dominada por seis especies, dúas de sardiñas do Tanganica (Limnothrissa miodon e Stolothrissa tanganicae) e catro do predador Lates, que está relacionada (mais non é a especie) coa perca do Nilo que devastou a ictiofauna indíxena do lago Vitoria. As catro especies de Lates, todas endémicas do Tanganica foron vítimas da sobrepesca e os individuos grandes agora son estraños. Entre os peixes máis estraños do lago están os parasitos facultativos de niñada endémicos "peixe gato cuco", incluídos polo menos Synodontis grandiops e S. multipunctatus.
O elevado endemismo encóntrase tamén nos numerosos invertebrados do lago que son coñecidos pola súa converxencia con especies acuáticas, especialmente moluscos, caranguexos, copépodes etc. Coñécense un total de 83 especies de caracois acuáticos (65 endémicas) e 11 especies de bivalvos (8 endémicas). Os crustáceos tamén son enormemente diversos no lago, con máis de 200 especies, a metade endémicas. Non se coñece ben a diversidade doutros grupos de invertebrados no lago Tanganica, mais hai descritas polo menos 20 especies de sambesugas (12 endémicas), 9 esponxas (7 endémicas), 6 briozoos (2 endémicos), 11 platihelmintos (7 endémicos), 20 nematodos (7 endémicos), 28 anélidos (17 endémicos) e a pequena medusa hidrozoa Limnocnida tanganyicae.
O lago Tanganica e as zonas húmidas asociadas albergan crocodilos do Nilo (incluído o famoso Gustave), tartarugas como Pelusios rhodesianus, Pelusios sinuatus e Pelusios subniger (esta última non no propio lago senón nas lagoas adxacentes). Unha subespecie ameazada da cobra Naja annulata e que se alimenta principalmente de peixes, só se atopa no lago Tanganica, onde prefire as costas rochosas.
Pesca
O lago Tanganica é un importante lugar de pesca que proporciona, segundo a fonte, entre o 25–40 % ou o 60 % da proteína animal da dieta dos pobos da rexión.
A pesca comercial no lago comezou a mediados da década de 1950 e tivo un crecemento rápido até finais dos anos 70, cando parece ter atinxido o rendemento máximo sustentábel; en 2016 a captura total acadou preto das 200 000 toneladas, mais téñense verificado grandes flutuacións interanuais (o que é normal en peixes peláxicos). Existen dous proxectos internacionais para a xestión das pescarías do lago Tanganica, un organizado pola FAO e outro pola IUCN e o Banco Mundial, para a xestión da biodiversidade.
Historia
Os primeiros occidentais coñecidos que viron o lago foron os exploradores británicos Richard Burton e John Speke, en 1858. Localizárono mentres buscaban a fonte do río Nilo. Speke continuou e atopou a fonte real, o lago Vitoria. Máis tarde David Livingstone pasou polo lago. Anotou o nome "Liemba" pola súa parte sur, unha palabra probablemente da lingua fipa, e en 1927 foi escollido como novo nome para o barco conquistado da primeira guerra mundial Graf von Götzen que aínda está a serivr no lago. [93]
En Ujiji, na ribeira do lago, tivo lugar o encontro entre o xornalista Henry Morton Stanley e o explorador David Livingstone, en que o primeiro saudou o segundo coa frase Dr. Livingstone, I presume ("Doutor Livingstone, supoño").
Cepelos, Santalla de Agrón, Melide
Cepelos é un lugar da parroquia de Santalla de Agrón no concello coruñés de Melide na comarca da Terra de Melide. Tiña 26 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 13 eran homes e 13 eran mulleres.
O Coto, A Capela, A Capela
O Coto é un lugar da parroquia da Capela, no concello da Capela, na comarca do Eume. No ano 2010 tiña 11 habitantes segundo datos do INE, deles 3 eran homes e 8 eran mulleres.
Carballeira de San Lourenzo
miniatura|right|A carballeira durante o verán de 2012, vista dende un dos paseos laterais.
A carballeira de San Lourenzo é unha carballeira compostelá cunha extensión de 8.000 metros cadrados. Está situada á beira do río Sarela, xusto ao pé do convento franciscano de San Lourenzo de Trasouto, que foi fundado no século XIII.
Por medio desta zona arborada transcorre o Camiño de Santiago, en dirección a Fisterra. No interior da carballeira hai dispostos unha fonte e dous cruceiros de interese.
Anceis, Anceis, Cambre
Anceis é un lugar da parroquia de Anceis no concello coruñés de Cambre, na comarca da Coruña. Segundo o padrón municipal (INE 2016) ten 129 habitantes (67 homes e 62 mulleres).
Prince of Persia (videoxogo de 1989)
Prince of Persia é un videoxogo de plataformas do xénero de fantasía orixinalmente desenvolvido e publicado por Brøderbund e deseñado por Jordan Mechner para Apple II en 1989. No xogo, o xogador controla un personaxe sen nome que debe atravesar diversos alxubes para derrotar ó gran visir Jaffar e salvar a princesa apresada.
Criptobrancoideos
A dos criptobrancoideos (Cryptobranchoidea) é unha suborde de anfibios da orde dos caudados ou urodelos.
O grupo constitúe un clado monofilético''.
Na actualidade comprende dúas familias, criptobránquidos e hinobíidos, con xéneros, con numerosas especies.
Características
As súas especies son coñecidos como salamánigas primitivas, en contraste coa da suborde dos salamandroideos ou salamántigas avanzadas.
As especies da familia dos Cryptobranchidae, que son completamente acuáticas, coñécense como salamánigas xigantes debido ao seu gran tamaño.
Distribución
Encóntrase no leste dos Estados Unidos, na China en Taiwán e no Xapón.
Taxonomía
miniatura|240px|Andrias japonicus. miniatura|240px|Hynobius kimurae. miniatura|240px|Paradactylodon persicus.
Descrición
A suborde foi descrita en polo herpetólogo estadounidense Emmett Reid Dunn, no seu traballo:
Etimoloxía
O nome científico Cryptobranchoidea está formado polos elementos do latín científico crypto-, -branch- e -oidea (plural de -oideus), tirados, respectivamente, dos termos do grego antigo κρυτός cryptós, 'oculto'; βράγχια bránchia, 'branquia' e εἴδος eídos, 'aspecto', 'aparencia', 'forma'. Literalmente: 'os que teñen as branquias aparentemente ocultas' (debido a que presentan fendeduras branquiais durante o estado adulto).
Clasificación
A suborde comprende na actualidade só dúas familias, cos doce xéneros que se indican:
Suborde Cryptobranchoidea Dunn, 1922
Outras familias extinguíronse no pasado e só se coñecen polos seus restos fósiles.
Castro de Rupiallo
Castro de Rupiallo é un castro fortificado situado en San Sadurniño.
Está situado no extremo dunha elevación no monte. Ten forma elíptica con eixe maior L-O de 90 metros e N-S de 55 metros, cunha soa liña defensiva e foxo. O acceso ao antecastro é polo leste.
Teruel
Teruel é unha cidade de Aragón, na zona centro-oriental de España, capital da provincia do mesmo nome e capital do Mudéxar. Con 35.037 habitantes en 2008, é a capital de provincia menos poboada de España. Está na confluencia dos ríos Guadalaviar e Alfambra. Situada a unha altitude de 915 m o seu clima caracterízase por invernos fríos e veráns cálidos e secos.
Entre os seus atractivos turísticos encóntranse as súas edificacións mudéxares, o mausoleo dos amantes de Teruel, o centro paleontolóxico Dinópolis e unha gran riqueza natural. A súa arte mudéxar recorda o seu pasado multicultural. Os monumentos máis destacados deste estilo son a Igrexa de Santa María, Catedral da diocese de Teruel, as torres de O Salvador, San Martín e San Pedro, a cuxos pés se encontra a igrexa que recibe o mesmo nome, tamén de arte mudéxar.
No camiño de Santa Bárbara, pódese apreciar a mellor vista da cidade e a súa contorna desde o Miradoiro dos Mansuetos, coa súa mesa de interpretación.
Historia
Teruel estivo poboada desde os tempos dos Íberos; que chamaban ao lugar Turboleta. Hai restos no sitio do Alto Chacón. A zona foi ocupada posteriormente polos romanos, quedando restos en poboacións próximas, como os de Cella.
Algúns autores aseguran que na mesma localización da actual cidade de Teruel (concretamente no barrio da Judería), asentábase "Tirwal", enclave musulmán citado no ano 935. Con todo, aínda que se detectou arqueoloxicamente a presenza de ocupación islámica deste espazo, os restos localizados non pertencen a un núcleo de poboación de entidade.
O 1 de outubro de 1171 o rei aragonés Afonso II de Aragón conquistou Tirwal coa intención de reforzar a fronteira meridional do seu reino, que consideraba ameazado pola toma da cidade de Valencia polos almohades. Segundo unha lenda, as hostes do rei chegaron ao lugar onde hoxe se atopa a cidade tras seguir a un touro bravo sobre o que se desprazaba unha estrela á mesma velocidade.
Os habitantes de Teruel interviñeron na conquista de Valencia aos musulmáns, e na Guerra dos Pedros contra Castela, séndolle outorgada á poboación o título de cidade en 1347 por Pedro IV de Aragón, grazas á súa colaboración nas guerras da Unión.
Existen diversas teorías sobre a orixe do nome da cidade. Hai quen apuntou o topónimo árabe Tirwal, que á súa vez obviamente procede do latín Turiolis, é dicir pequeno Turia (o río Guadalaviar).
Durante a Guerra da Independencia Española (1808-1814) recibe ordes do Capitán xeneral de Aragón, José Rebolledo de Palafox e Melci, para levantarse en armas contra o Invasor Francés, poucos meses despois, e con escasa resistencia será ocupada por forzas Imperiais ao mando do Mariscal Suchet. Que manterán a praza baixo o seu poder ata a súa evacuación en 1813. Os franceses voarán varias edificacións civís e conventos da capital, como herdanza a estas destrucións quedan os espazos abertos da praza do Seminario e o Óvalo. En 1817 execútanse obras de reparación no Seminario. Sede da guarnición francesa durante a guerra.
Durante as Guerras Carlistas, a capital mantense fiel aos Isabelinos fronte ao poder Carlista do Maestrazgo, xamais a Capital foi ameazada polo xeneral Ramón Cabrera, aínda que si se prepararon expedicións realistas para sufocar o acoso Carlista sobre a Terra Baixa, e socorro ao sitio que sufriu Alcañiz en 1838. Durante a Terceira Guerra Carlista a cidade foi atacada por Marco de Belo e o infante Afonso con numerosas tropas pero fracasaron e só conseguiron penetrar nos arrabaldes da cidade.