cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Alba Adriatica
miniatura|200px|Alba Adriatica Alba Adriatica é un concello italiano da provincia de Teramo, na rexión dos Abruzos. Ten 11.820 habitantes (en 2008) e esténdese por unha área de 9 km², tendo unha densidade de poboación de 1.244 hab/km².
Le plus beau jour de ma vie
«Le plus beau jour de ma vie» (en galego: «O día máis belo da miña vida») é unha canción composta por Claude Alix e interpretada en francés por Mony Marc. Foi elixida para representar a Bélxica no Festival de Eurovisión de 1956 tras ser seleccionada internamente pola emisora belga INR.
Selección
«Le plus beau jour de ma vie» foi seleccionada para representar a Bélxica no Festival de Eurovisión 1956 pola emisora belga INR.
No festival
A canción participou no festival celebrado no Teatro Kursaal de Lugano o 24 de maio de 1956, sendo interpretada pola cantante belga Mony Marc. A orquestra foi dirixida por Léo Souris.
Notas
<references group="lower-alpha"/>
Yap
right|120px right|80px
Yap ou Waqab (yapés Waqab ) é unha illa das Carolinas no Océano Pacífico occidental, no estado máis ao oeste dos Estados Federados de Micronesia. O nome "Yap" nos últimos anos serve tamén para referirse ao Estado de Yap, como un dos Estados Federados de Micronesia, inclúe a illa principal de Yap e as súas diversas illas exteriores. A "illa" de Yap consiste en realidade en catro illas continentais moi próximas (Marbaq), Gagil-Tamil, Maap (Maap′), e Rumung, xuntas e rodeadas por un arrecife de coral común. Formáronse a partir dunha elevación da Placa Filipina, e coñécense como illas "altas" en lugar dos habituais atois. O relevo é na súa maioría outeiros densamente cubertos de vexetación. Os pantanos de mangleiral alíñanse por gran parte da costa, aínda que hai praias nos lados norte das illas. A barreira externa de arrecifes rodea as illas, encerrando unha lagoa entre os arrecifes lindeiros e o bordo interno da barreira de arrecifes.
A cultura e tradicións indíxenas de Yap son fortes en comparación con outros estados de Micronesia, é quizais o máis tradicional dos catro estados dos Estados Federados de Micronesia.
Colonia é a capital do Estado de Yap, a súa administración inclúe as illas principais de Yap, as illas veciñas e as illas exteriores unhas 130 (na súa maioría atois) que chegan ata uns 800 km. ao leste e o sur das illas principais de Yap, están, os atois de Eauripik, Élato, Faraulep, Gaferut, Ifalik, Lamotrek, Ngulu, Olimarao, Piagailoe (West Fayu), Pikelot, Sorol, Ulithi, e Woleai, así como as illas de Fais e Satawal (véxase o mapa). Historicamente, existía un sistema tributario entre as illas veciñas e as illas principais de Yap. Probablemente relacionado coa necesidade de que as mercancías procedían das illas altas, incluídos os alimentos, así como a madeira para a construción de buques para a navegación marítima.
A poboación do estado en 2010 era de 11.377 habitantes, a suma de Colonia e os outros dez concellos. O estado ten unha superficie total de 102 km².
Xeral
O grupo está formado por catro grandes illas volcánicas unha decena de pequenos illotes de coral, que se atopan preto un do outro e rodeados dun arrecife común en forma de cuña. As catro illas principais son:
As dez illas restantes
As illas habitadas do grupo son de orixe volcánico, montañosas, boscosas e habitadas nas rexións costeiras. As outras illas de Yap son todas pequenas illas de coral planas e deshabitadas. O arrecife que rodea inclúe unha lagoa de 26 km².
A situación das illas
O illote Mitheathow, que se atopa, de acordo cos mapas antigos, a poucos metros da costa nordés de Gagil-Tomil, aparece nas imaxes de satélite actuais logo do crecemento do mangleiral como unida con Gagil.
Historia
dereita|250 px | Transporte da pedra do diñeiro á illa de Yap (1880) O primeiro avistamento rexistrado de Yap polos europeos produciuse durante a expedición española de Álvaro de Saavedra en 1528. O seu avistamento tamén rexistrouno a expedición española de Ruy López de Villalobos o 26 de xaneiro de 1543, que os identificou como Los arrecifes ("os arrecifes"). En Yap, a expedición de Villalobos recibiu o mesmo saúdo sorprendente, que xa recibiran previamente na Illa Fais dos nativos que se achegaron aos barcos en canoas, "Buenos días Matelotes!" ("Bos días mariñeiros!") en perfecto español do século XVI evidenciando a anterior presenza dos españois na zona. O relato orixinal desta historia inclúese no informe que o agostiño Frei Jerónimo de Santisteban, que viaxa coa expedición de Villalobos, escribiu para o vicerrei de Nova España, mentres estaba en Kochi durante a viaxe de regreso. Yap tamén apareceu nos mapas españois como Los Garbanzos (os garavanzos en galego) e Gran Carolina.
Desde o século XVII ata 1899, Yap foi unha colonia española dentro da Capitanía xeneral de Filipinas. O españois utilizaron a illa de Yap como prisión para os condenados durante a Revolución filipina. Despois da derrota contra os Estados Unidos en 1898 e a conseguinte perda de Filipinas, España vendeu estas illas e as súas outras posesións menores do Pacífico a Alemaña.
Yap foi un importante centro de comunicacións navais alemán antes da primeira guerra mundial e un importante centro internacional de telegrafía por cable, con ramificacións a Guam, Xangai e Manado (costa norte de Sulawesi). Foi ocupada polas tropas xaponesas en setembro de 1914, e pasaron a estar baixo o imperio xaponés polo Tratado de Versalles en 1919 como un territorio baixo mandato supervisado pola Sociedade de Nacións. Os dereitos comerciais dos Estados Unidos na illa asegurados por un tratado especial entre os EUA e o Xapón neste sentido, concluíron o 11 de febreiro de 1922.
Na segunda guerra mundial, os xaponeses, conservaron Yap xa que foi unha das illas pasadas por alto polos EUA na estratexia "de illa en illa", malia que foi bombardeada regularmente por barcos e avións dos Estados Unidos, os bombardeiros xaponeses baseados en Yap si fixeron algún dano. A guarnición xaponesa comprendía 4.423 homes do EIX baixo o mando do Coronel Daihachi Itoh e 1.494 homes da AIX.
Un Corpo de Paz americano esta activo en Yap desde 1966. Outras organizacións sen ánimo de lucro con sede nos Estados Unidos, teñen unha presenza continua tanto en Yap como nas súas illas periféricas, para reducir as disparidades e as desigualdades no estado.
Diñeiro de pedra
miniatura|esquerda|250px| Un grande exemplo (aproximadamente 2´40 metros de altura) de [[Moeda de pedra|diñeiro de pedra (rai) yapés na vila de Gachpar]] Yap é coñecida polo seu diñeiro de pedra, coñecido como rai, gran pedra en forma de rosquilla, discos tallados de calcita (polo xeral), de ata 4 m de diámetro e un peso de cinco toneladas (a maioría son moito máis pequenos). O máis pequeno pode ter 3´5 cm. de diámetro. Hai cinco tipos principais de moedas: Mmbul, Gaw, Fe'  ou Rai, Yar, e Reng, este último só de 0´3 m de diámetro. Moitas delas traídas doutras illas, como a distante Nova Guinea, pero a maioría chegaron en tempos antigos desde Palau. O seu valor baséase no tamaño tanto da da pedra como da súa historia. Por exemplo, cunha moeda de 10 centímetros pódese comprar un porco, cunha de catro metros, pódese adquirir todo un poboado. Os habitantes da zona coñecen o nome e a historia de todos os propietarios das grandes pedras. Historicamente os yapeses valoraron os discos xa que o material parécese ao cuarzo, e estes eran os obxectos máis brillantes dispoñibles. Co tempo as pedras convertéronse en moeda de curso legal e eran ata obrigatorio nalgúns pagos.
O valor das pedras mantense alto debido á dificultade e os riscos involucrados na obtención dos mesmos. Para sacar as pedras da canteira, aventureiros yapeses tiñan que navegar a illas distantes e facer fronte aos habitantes locais que ás veces eran hostís. Unha vez extraídas, os discos tiñan que ser transportado de volta a Yap en balsas remolcadas detrás de canoas impulsadas por velas. A escaseza dos discos, e o esforzo e o perigo necesario para conseguilos, fíxoas valiosas para os habitantes de Yap.
En 1874, un emprendedor irlandés, un capitán de barco estadounidense chamado David O'Keefe tivo a idea de importar "diñeiro" en forma de cargamentos de grandes pedras, tamén de Palau. O'Keefe logo negociou con estas pedras cos yapeses para mercar outras materias primas como o cogombro de mar e copra. Na película de 1954 A súa maxestade dos mares do sur Burt Lancaster interpreta o papel do capitán. Malia que algunhas das pedras O'Keefe son máis grandes que as pedras transportadas en canoa, son menos valiosa que a pedras anteriores debido á relativa facilidade coa que se obtiveron.
Como non se producen ou importan máis discos, esta oferta de diñeiro é fixa. Os insulares saben que é o dono da peza, pero non se move necesariamente cando cambia de propiedade. O seu tamaño e peso (as máis grandes requiren de 20 homes adultos para levala) fan moi difícil movelas. Aínda que hoxe en día o Dólar estadounidense é a moeda utilizada para as transaccións cotiás en Yap, os discos de pedra aínda se utilizan para o intercambios máis tradicionais ou cerimoniais. Os discos de pedra poden cambiar a propiedade durante o matrimonio, as transferencias de títulos de propiedade, ou como compensación polos danos sufridos pola parte prexudicada.
Estruturas habitables
Hai tres tipos de edificios tradicionais en Yap. O "tibnaw" é unha casa familiar e ten un teito de palla tecida (follas de palma secas). No interior, hai unha sala aberta sen lavabo. As cociñas son estruturas (Tang) separadas fóra da casa.
O "faluw" é a "casa dos homes", estes edificios foron construídos na costa, con fácil acceso ao mar. Antes da primeira guerra mundial, as mulleres eran secuestradas e levadas ao faluw. Hoxe en día esta práctica xa non se produce. As mulleres consideraban que era un honor ser elixida para o faluw, xa que só as mulleres máis belas eran levadas alí. Estas mulleres chamábanse "mispil" (muller residente) do faluw. A medida que a cultura da illa foi cada vez máis influenciada polo resto do mundo e os seus puntos de vista sobre a prostitución, esta práctica terminou.
A máis grande dos tres tipos é o "p'ebay ", un lugar que serve para unir a comunidade, para escola, bailes ou reunións. Do mesmo xeito que en todas as estruturas en Yap, é necesario obter permiso antes de entrar. Hai algunhas casas dos homes nas que se permite entrar á mulleres, con todo, a xente debe pedir sempre permiso.
Lingua e etnicidade
O yapés pertence á linguas austronesias, máis concretamente, ás linguas oceánicas. Yap foi inicialmente poboada por antigos emigrantes da península de Malaisia, o arquipélago de Indonesia, Nova Guinea e as Illas Salomón. Os habitantes das illas veciñas son descendentes de colonos da Polinesia, e como tal, existen diferenzas étnicas significativas na poboación das illas principais de Yap. A súa cultura e os idiomas (Ulithian e Woleaian) están estreitamente relacionados cos das illas exteriores de Chuuk.
miniatura| 250px | Estrutura de estilo tradicional co diñeiro de pedra, mostra unha gran riqueza. As primeiras pedras foron extraídas de [[Palau e levadas por canoa a uns 450 km.]]
Navegación
Os yapeses e os habitantes das illas veciñas, foron uns dos navegantes máis recoñecidos no Pacífico. Os mariñeiros yapeses viaxaban distancias fenomenais en canoas, sen a axuda de compás, navegaban polas estrelas e os patróns das ondas do mar, utilizando técnicas de Micronesia e da navegación polinesia. Durante os tempos pre-coloniais, o pobo da illa de Yap estableceu un imperio e dominaron sobre as illas veciñas que agora forman o Estado de Yap. A partir do século XIX, Yap foi colonizada polos españois, alemáns e xaponeses consecutivamente.
Estrutura social
A sociedade de Yap baséase nun moi complexo "sistema de castas" que ten polo menos sete niveis de rango. Historicamente, o rango da casta dunha vila enteira podía aumentar ou diminuír en comparación con outras vilas en función de como lles ía nas guerras entre as aldeas. Os pobos gañadores subían de rango como parte do acordo de paz, mentres que os pobos perdedores terían que aceptar unha diminución de rango. En moitos casos requiríase que os pobos máis baixos no rango renderan homenaxe aos pobos de maior rango. Ademais, podían impoñerse tabús dietéticos aos pobos de rango inferior, é dicir, que poderían ter prohibidas determinadas colleitas e comer os mellores peixes e animais do mar. Ademais, dentro de cada vila cada familia tiña o seu propio rango.
Ata a chegada dos colonizadores alemáns, o sistema de clasificación de castas era fluída e os rangos das vilas e as familias cambiaban como consecuencia dás intrigas e guerras entre aldeas. A principios do século XX, a administración colonial alemá "pacificou" Yap e fixo cumprir a prohibición de conflitos violentos. A clasificación moderna de castas de cada vila en Yap, polo tanto segue sendo a mesma que era cando os alemáns conxelaron o sistema no lugar. A conxelación deixou ás vilas de Teb, Gachpar, e Ngolog hoxe en día os municipios de Tamil, Gagil e Rull, respectivamente, no rango máis alto.
Clima
miniatura|esquerda|250px
Campionato do mundo de piragüismo 2007
O XXXVI Campionato do mundo de piragüismo en augas tranquilas celebrouse do 8 ao 12 de agosto de 2007 na vila alemá de Duisburgo.
Celebráronse dezaoito probas masculinas e nove femininas. As masculinas foron en canoa canadense e en caiac, mentres que as femininas só son en caiac. As distancias cubertas, tanto para homes como para mulleres son 200 m, 500 m e 1.000 m, en categoría individual, por parellas e de a catro.
Nestes campionatos David Cal obtivo unha medalla de ouro (C1 500m) e unha de bronce (C1 1000m). Os grandes triunfadores foron a selección anfitrioa (Alemaña) e mais a húngara, con nove ouros cada unha delas.
Participantes
Neles participaron uns 1.400 piragüistas, representando a 89 federacións internacionais distintas, na súa maior parte (37) europeas. Entre as federacións participantes correspondían a países que non forman estado independente tres (Guam, Porto Rico e Hong Kong), ademais de Taiwán que só é recoñecido parcialmente.
Participantes galegos
Galicia non competía con selección de seu, senón integrada dentro da federación española. Os piragüistas galegos participantes foron 9, dúas deles mulleres: David Cal, Alfredo Bea, David Mascato, Borxa Prieto, Xaime Acuña, Carlos Pérez Rial, Xosé Luís Bouza, Sonia Molanes e Tareixa Portela.
Mateo (filme de 2014)
Mateo é un filme colombiano de 2014 dirixido por María Gamboa e protagonizado por Carlos Hernández. Foi escollido como candidato colombiano para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 87ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Sinopse
Mateo (Carlos Hernández) é un rapaz de 16 anos que é un extorsionador do seu tío Walter (Samuel Lazcano Monsalve), un recoñecido criminal. A súa nova misión é infiltrarse nun grupo de teatro para expoñer as actividades políticas dos actores que o conforman. Mateo, abraiado co mundo do teatro, debe decidir se revelar a información ó seu tío ou respectar as vidas dos seus novos amigos.
Hirohito
Hirohito (裕仁) ou Hiro-Hito, coñecido no Xapón co seu nome de reinado póstumo Shōwa Tennō (昭和天皇) ou Emperador Shōwa, nado en Toquio o 29 de abril de 1901 e finado na mesma cidade o 7 de xaneiro de 1989, foi emperador do Xapón desde o 25 de decembro de 1926 ata a súa morte.
Fillo do emperador Taishō e irmán dos príncipes Chichibu, Takamatsu e Mikasa, foi o 124º emperador segundo a tradición shinto. O seu reino coincide exactamente coa Showa (昭和), de onde tira o seu nome póstumo.
O emperador Shōwa é un dos personaxes principais da segunda guerra mundial. A cuestión da súa responsabilidade nas actividades militares do Xapón en Asia, antes e durante a Segunda Guerra Mundial, tivo e ten grande importancia política e é obxecto de numerosos traballos de investigación.
Traxectoria
O príncipe Hirohito naceu o 29 de abril de 1901 no pazo Aoyama en Toquio. Era o primeiro fillo do príncipe herdeiro Yoshihito (futuro emperador Taishō) e da princesa Sadako. Será o primeiro emperador nun centenar de anos do que a súa nai biolóxica era a vez a esposa oficial do seu predecesor. O seu nome persoal, Hirohito, está composto de kanji (裕仁) «riqueza, abundancia, fertilidade» e virtude» ; o segundo carácter, hito entra na composición do nome de practicamente todos os nenos homes da familia imperial xaponesa desde o século XI. Hirohito na mocidade levou o título de príncipe Michi (Michi no Miya).
A morte do emperador Meiji o 30 de xullo de 1912 converteuno no herdeiro da coroa, sendo formalmente investido como tal o 2 de novembro de 1916. Hirohito pasou a ser rexente do Xapón o 29 de novembro de 1921 a raíz dos problemas de saúde do seu pai. O 26 de xaneiro de 1924, casou con Kuni Nagako (emperatriz Kōjun). O mesmo ano, emprendeu unha viaxe de seis meses por Europa, primeiro por parte dun príncipe imperial nipón, no que visitou especialmente o Reino Unido, Francia, Italia, o Vaticano, os Países Baixos e máis Bélxica.
Conflitos internos e invasión da China
As décadas de 1920 e 1930 están marcadas pola violencia continua entre as dous principais facción da dereita, Kōdōha e Tōseiha. Un momento decisivo foi o asasinato do primeiro ministro Tsuyoshi Inukai en 1932, que sinala o fin do control do exército de Guandong polo consello de ministros.
O 26 de febreiro de 1936, xoves oficiais Kōdōha organizaron un intento de golpe de Estado. A insurrección respondía á perda de influencia da facción militar na Dieta logo de eleccións. O intento concluíu co asasinato de varios oficiais superiores e de membros do goberno. Abortou cando o emperador se opuxo resoltamente aos insurrectos, ameazando con porse á cabeza da garda imperial.
En 1936, o Emperador autorizou, cun decreto imperial, a ampliación da unidade de investigación bacteriolóxica de Shiro Ishii, incorporándoa no seo do exército de Guandong. Esta « unidade 731 » efectuou experimentos sobre varios miles de prisioneiros chineses, coreanos e rusos, mesmo mulleres e nenos.
A invasión do resto da China a partir de 1937 dou lugar a inúmeras atrocidades contra a poboación civil. Tales atrocidades foran posíbeis, en boa medida, pola decisión imperial de agosto de 1937, que aprobaba unha directiva propondo a suspensión da aplicación dos acordos internacionais sobre os dereitos de prisioneiros de guerra. Entre as máis coñecidas crueldades están o masacre de Nankin e a operación denominada « mata todo, rouba todo, queima todo » (sankō sakusen) que entrañou, desde maio de 1942, a morte de 2,7 millóns de chineses nas rexións de Heibei e de Shandong.
Os arquivos militares e o dietario do xeneral Sugiyama, comentados por varios historiadores xaponeses como Yoshiaki Yoshimi e Seiya Matsuno (Dokugasen kankei shiryō II, Kaisetsu 1997), como tamén por Herbert Bix, indican ben que Hirohito se reservara o control das armas químicas, das que el autoriza a súa utilización sen restricións contra civís, sobre todo na China. As probas sobre estas autorizacións están fundadas en directivas imperiais específicas (rinsanmei), transmitidas aos xenerais por intermedio do xefe do Estado maior do exército (o príncipe Kan'in, despois polo xeneral Sugiyama desde 1940). Desde setembro a outubro de 1938, O Emperador autorizou así mesmo o emprego de gases tóxicos en 375 ocasións cando a invasión de Wuhan. En marzo de 1939, o xeneral Yasuji Okamura foi autorizado a usar bombas de gas tóxico en Shandong.
Na primavera de 1939, o incidente de Nomonhan desemboca nun ataque da Unión Soviética, que se saldou cun estrepitoso fracaso das forzas imperiais, obrigando ao Emperador a pechar un pacto de non-agresión que conducirá ao Xapón a dirixirse finalmente cara o Sur primeiro e logo cara o Océano Pacífico.
San Vicente de Fervenzas, Aranga
San Vicente de Fervenzas é unha parroquia que se localiza no ooeste do concello coruñés de Aranga na comarca de Betanzos. Segundo o IGE en 2018 tiña 222 habitantes (110 mulleres e 112 homes) distribuídos en 24 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 293 habitantes.
Eclesiasticamente pertence ó arciprestado de Xanrozo.
miniatura|Fervenzas no [[Catastro de Ensenada (1752).]] miniatura|Fervenzas no [[Diccionario geográfico-estadístico-histórico de España y sus posesiones de Ultramar de Pascual Madoz (1847). ]]
Xeografía
A parroquia de Fervenzas ten unha superficie de 13,91 km² e 24 núcleos de poboación.
Situación
Está situada no oeste do concello de Aranga e no leste do arciprestado de Xanrozo.
Limita ó norte coas parroquias de Santa María de Ois (do concello de Coirós) e Muniferral, tocando tamén nun punto a de Feás, ó leste coa de Vilarraso, ó sur e oeste coa de Rodeiro (Oza-Cesuras) e ó noroeste nun pequeno tramo coa de Bandoxa (Oza-Cesuras).
Patrimonio
Existen tres castros recoñecidos, O Valló, Casarellos, e o máis importante o das Cotorras, onde hai un pequeno petróglifo. Atopáronse numerosos obxectos prehistóricos, como un muíño de man nas proximidades da mámoa da Calzada de Mato, datado entre o 2500 e o 2000 a. C, así como o primeiro entrelazado castrexo coñecido da provincia da Coruña no muro da cabeceira da igrexa parroquial. Tamén se acharon dúas aras romanas adicadas a Xúpiter, conservadas no Museo das Mariñas: a primeira en 1967 baixo o altar da mesma igrexa de San Vicente e a segunda en 2023 nunha casa das inmediacións do propio templo. Escritos antigos sitúan no Monte do Gato un castelo no século XII, a torre de Teodomiro, cuxos restos foron identificados en 2021 onda o límite parroquial.
Galería de imaxes
<Gallery> Ficheiro:Muinhodeman.jpg|Muíño de man datado entre o 2500 e o 2000 a. C. atopado nas proximidades da mámoa da Calzada do Mato. Ficheiro:Ara_galaico-romana_adicada_a_Xúpiter.jpg|Ara galaico-romana adicada a Xúpiter atopada na igrexa parroquial. Ficheiro:Baliza anepigráfica em Fervenças.jpg|Antiga baliza anepigráfica do Camiño Real. Ficheiro:Baliza em Fervenças (2).jpg|Antiga baliza quilométrica que indica a dirección a Lugo. Ficheiro:Igreja de Fervenças (16).jpg|Fonte de Fervenzas. Ficheiro:Igreja de Fervenças (08).jpg|Igrexa parroquial. Ficheiro:Igreja de Fervenças (12).jpg|Cruceiro da igrexa parroquial. Ficheiro:Capela de Milreu (3).jpg|Capela de Milreu. </Gallery>
José Antonio Peteiro Freire
José Antonio Peteiro Freire, nado en Mezonzo o 20 de xullo de 1936 e finado en Santiago de Compostela o 25 de marzo de 2010, foi un relixioso franciscano e bispo católico galego, arcebispo de Tánxer entre 1983 e 2005.
Castro da Saceda
O castro da Saceda, cidá da Saceda ou castro de Seceda, é un castro galaico pertencente á cultura castrexa, situado no lugar da Saceda, na parroquia de Lucenza (Cualedro). É un castro escasamente romanizado que foi declarado Ben de Interese Cultural da provincia de Ourense no ano 2011.
José Antonio Peteiro Freire
Traxectoria
Naceu en 1936, no Campo da Feira, na parroquia de Mezonzo, concello de Vilasantar. En 1949 ingresou no seminario do convento de Santo Antonio de Herbón, en Padrón, onde estudou cinco anos de Bacharelato. O 20 de agosto de 1954 tomou os hábitos, facendo o noviciado no convento de San Francisco do Val de Deus. Iniciou os estudos de Filosofía no Convento de San Diego de Canedo (Ponteareas), seguíndoos en Compostela e rematando en Salamanca en 1962.
Castro da Saceda
Situación
O sitio arqueolóxico atópase a uns 780 metros de altitude.
Escavacións
Entre 1982 e 1988 producíronse varias campañas de escavacións, dirixidas por Antonio Rodríguez Colmenero. No ano 2015, foi estudado de novo por un equipo dirixido por Martiño Xosé Vázquez Mato e certificouse que a súa antigüidade máxima era do século -V.
José Antonio Peteiro Freire
Traxectoria
Membro da Orde dos Freires Menores, foi ordenado sacerdote o 17 de marzo de 1962. O 2 de xullo de 1983 foi nomeado arcebispo de Tánxer, sendo consagrado bispo o 24 de setembro do mesmo ano por Duraisamy Simon Lourdusamy, entón secretario da Congregación para a Evanxelización dos Pobos. Retirouse o 23 de marzo de 2005, pasando a ser entón arcebispo emérito. Pasou os seus últimos anos na enfermería da igrexa de San Francisco de Noia, e foi soterrado na súa parroquia natal.
AD Xiria
A Asociación Deportiva Xiria é un club polideportivo da cidade de Carballo, A Coruña (Galiza) que conta na actualidade con equipos federados de balonmán, baloncesto, xadrez e voleibol. Fundada en 1983 tamén contou con seccións de atletismo e tenis de mesa, que finalmente acabarían por desaparecer.
Três Marias
miniatura|300 px|Localización de Três Marias no Estado de Minas Xerais Três Marias é unha municipalidade do estado de Minas Xerais, no Brasil. A súa superficie é de 2.675 km², a poboación de 25.171 habitantes (2006) e a densidade de poboación de 9.4 h/km². A economía susténtase na agricultura, gandería, pesca, turismo e industria.
O clima é quente e húmido, cunha temperatura media de 22.5 °C, cun máximo de 28,8º e un mínimo de 16,5º; a precipitación media é de 1442 mm
No termo municipal está o encoro das Três Marias, rematado en xaneiro de 1961, a súa potencia instalada é de 396 MW e fornece o 80% da enerxía consumida no norte de Minas Gerais.
Três-Marias-Stausee
1969 (filme)
1969 é un filme de drama realizado en 1988, escrito e dirixido por Ernest Thompson.
Sinopse
1969 conta a historia de tres mozos de finais dos anos 1960 nos EUA e retrata as súas penas indo para a Universidade, cuxos camiños se afastan a medida que van madurecendo.
Der Ring des Nibelungen
Der Ring des Nibelungen (en galego O anel do Nibelungo), é un ciclo de catro óperas épicas compostas entre 1848 e 1874 polo compositor alemán Richard Wagner, quen foi o autor da música e o libreto das catro óperas. As obras baséanse libremente en personaxes das lendas heroicas xermánicas, a saber, as sagas lendarias nórdicas e os Nibelungenlied. O compositor denominou o ciclo como "Bühnenfestspiel" (obra teatral do festival), estruturado en tres días precedidos por unha Vorabend ("noite preliminar"). A miúdo chámase ciclo do Anel, O Anel de Wagner ou simplemente O Anel.
Wagner escribiu o libreto e a música ao longo duns vinte e seis anos, de 1848 a 1874. As catro partes que constitúen o ciclo Anel son, en secuencia:
As obras individuais da secuencia adoitan interpretarse por separado, e, de feito, as óperas conteñen diálogos que mencionan acontecementos nas óperas anteriores, de xeito que un espectador puidese ver calquera delas sen ter visto as partes anteriores e aínda comprender a trama. Non obstante, Wagner pretendía que se interpretasen en serie. A primeira representación en ciclo abriu o primeiro Festival de Bayreuth en 1876, comezando con Das Rheingold o 13 de agosto e rematando con Götterdämmerung o 17 de agosto. O director de escena da ópera, Anthony Freud, afirmou que Der Ring des Nibelungen "marca a cota máxima da nosa arte, o desafío máis grande que pode emprender calquera compañía de ópera".
Título
O título de Wagner aparece literalmente como O anel do Nibelungo. O Nibelungo do título é o anano Alberich, e o anel en cuestión é o que fabrica a partir do Ouro do Rin. Polo tanto, o título indica "O anel de Alberich".
Carroucha de umbela
A carroucha de umbela ou queiroga de umbela (Erica umbellata) é unha urce (familia das ericáceas) común en Galiza, aínda que é máis termófila ca outras uces.
Descrición
Arbusto de 15 cm a 1 m de altura, coas pólas algo tortas. Follas en verticilos de 3, curtas, de 3 a 4 mm, sen vilosidade, lineares, aciculares e coa marxe revirada ocultando o envés case totalmente. As flores deste mato permite recoñecer a especie de xeito doado. Inflorescencias terminais con 3-6 flores ovoides, máis estreitas no extremo. Sépalos ovais curtamente ciliados. Estames saíntes e sen apéndices nas anteras. A cor das flores é rosada – lila, os pétalos están fusionados en forma de pequenos globos piramidais que penduran nos acios das terminacións das franzas, en número de 3 a 6, polos que sobresaen os estames mouros. Florea na primavera e no verán. O froito é unha cápsula. As sementes son ovais e de cor moura ou rubia.
Hábitat
En Galiza medra en solos acedos (silíceos) empobrecidos. Representan a etapa de degradación dos bosques clímax de Galiza das zonas húmidas por baixo dos 1300 m de altitude. Esta carroucha é algo máis termófila que outras.
A Cuqueira, Santa Uxía de Asma, Chantada
A Cuqueira é un lugar na parroquia de Santa Uxía de Asma, do concello de Chantada, na comarca de Chantada, pertencente a provincia de Lugo. No ano 2011 tiña 6 habitantes segundo datos do INE e do IGE deles 4 eran homes e 2 eran mulleres.
Carroucha de umbela
Distribución
Medra na metade occidental da Península Ibérica e o noroeste de África
Ecoloxía e ameazas
As ameazas pasan pola redución especialmente en Galiza dos ecosistemas costeiros e especialmente pola substitución das uceiras, carroucheiras e toxeiras por plantacións forestais de eucaliptos e piñeiros. Outros problemas son a utilización de fertilizantes artificiais, a desaparición da gandaría rústica extensiva, a creación de vías forestais, a instalacións de enerxía eólica, ou a minaría. A desaparición das toxeiras e carroucheiras ten un efecto moi negativo na recuperación da vexetación e do solo.
Etimoloxía
A orixe do nome vulgar galego carroucha non está claro. Podería derivar, igual que outras denominacións coma carrasca, carqueixa e queiruga, do latín carex -icis, etimoloxía xeralmente aceptada polos filólogos para carrizo, pero tamén podería ter unha orixe común ás palabras con carba: carballo ou carpaza, cuxa orixe probábel é unha raíz prerromana preindoeuropea car- ou k-ar-, que significa rocha, cousa de constitución dura, planta de monte, áspera e dura. Outra posibilidade, xunto coa orixe da palabra carpaza, é que derive do latín carpere, que significa rañar e, outra posibilidade máis é que estea relacionada coa palabra carapaccia, étimo que suxestiona para o castelán calabaza.
Nomes comúns
Tamén recibe os nomes comúns galegos de queiroa de umbela, carrasco de umbela, carpaza etc.
Ligazóns externas
http://www.vexetaciondegalicia.es/ma-erica-umbellata.html
Greenwich Village
dereita|miniatura|250px|Arco de Washington Square. Greenwich Village /AFI: ˌgɹenɪʧ 'vɪlɪʤ/ é unha área residencial do lado oeste de Manhattan, en Nova York. O barrio limita coa rúa Broadway polo leste, co río Hudson polo oeste, coa rúa Houston polo sur e pola rúa 14 polo norte.
Orixinalmente, o barrio era un núcleo á parte, Groenwijck en holandés, convertida en vila oficialmente en 1712. En 1822, unha epidemia de febre amarela en Nova York provocou que os residentes se mudaran a Greenwich Village en busca de mellor ar.
esquerda|miniatura|250px|Localización de Greenwich Village En Greenwich Village áchase a rúa Christopher e a pousada Stonewall, onde se levaron a cabo as revoltas de Stonewall en 1969, que deron inicio ao movemento de liberación gai. O nome "Village" pronto se volveu un termo xenérico empregado para denominar a calquera barrio de tendencia homosexual (por exemplo, The Village People).
"The Village," como é chamado usualmente, tamén inclúe o campus principal da Universidade de Nova York (NYU).
Call of Duty: World at War
Call of Duty: World at War é a quinta entrega principal da serie Call of Duty. Programado por Treyarch e distribuído por Activision, sitúanos na fronte xaponesa da segunda guerra mundial. World at War foi o retorno de Call of Duty a esta contenda tras Call of Duty 4: Modern Warfare. Comparte co seu predecesor o motor gráfico e diversos recursos técnicos. Foi lanzado en novembro de 2008 para Playstation 2, Playstation 3, Xbox 360, Wii e PC Windows. Posteriormente púxose á venda unha versión para Nintendo DS, que ao igual ca de PS2, difire en diversos aspectos. As versións de PS3, Xbox 360, PC e Wii céntranse en diversas batallas no Pacífico e da fronte oriental, nas que interveñen tropas da Alemaña Nazi, dos Estados Unidos, do Imperio Xaponés e da Unión Soviética. Ademais do modo dun xogador, inclúe un multixogador coperativo e un multixogador competitivo en liña, con varios modos de xogo. Parte das funcións en liña foron deseñadas por Certain Affinity.
Recepción e crítica
En xeral, foi ben acollido pola prensa e público, acadando un 85 para PS3, un 83 para PC e un 84 para Xbox 360
Vendas
A versión de Xbox 360 logrou vender máis de 6 millóns de copias. A de PS3 superou os 3 millóns.
A Arribada, Cespón, Boiro
A Arribada é un lugar da parroquia de Cespón no concello coruñés de Boiro, na comarca da Barbanza. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 41 habitantes (23 homes e 18 mulleres).
Na Arribada atópanse:
Sulpicio o Pío
Biografía
Coa morte de santo Austrexesilio, foi elixido bispo de Bourges. Completou o proceso de cristianización dos seus fregueses, erradicando o paganismo e convertendo aos xudeus. Partecipou no concilio de Clichy de 627, e foi mestre de Remaclo e Desiderio de Cahors, posteriormente venerados tamén como santos. Desiderio de Cahors foi consagrado bispo por Sulpicio, e del escribiu unha Vita.
Opúxose ás tentativas hexemónicas de Dagoberto I, defendendo os privilexios da súa diocese. Dedicouse á atención aos pobres e enfermos da súa diocese, converténdose en obxecto da devoción popular xa antes do seu pasamento: a tradición conta que os seus funerais tiveron que ser atrasados para permitir a unha grande multitude render homenaxe aos seus restos mortais.
Culto
No Martiroloxio Romano é lembrado deste xeito no 17 de xaneiro:
É titular do seminario e da igrexa de San Sulpicio de París, e patrón dos padres sulpicianos.
BBC Three
miniatura|dereita|175px|Logotipo da BBC Three. A BBC Three é unha cadea de televisión da BBC que emite vía dixital, cable, terrestre e satélite. A cadea foi descrita pola BBC como "un espazo para os dramas, novos talentos, comedias, películas e noticias". A emisión comeza ás 19:00 ata as 4:00, e comparte o sinal terrestre coa candea CBBC. O controlador actual é Danny Cohen, e o xefe de programación é Dan McGolpin.
Historia
A cadea é sucesora de BBC Choice e comezou as emisións o 9 de febreiro de 2003, once meses despois da data planeada orixinalmente, (co lanzamento de BBC Four). A demora foi provocada polo debate sobre o seu formato, xa que se dicía que non sería moi diferente doutras cadeas para a mocidade.
Sant'Omero
Sant'Omero é un concello italiano da provincia de Teramo, na rexión dos Abruzos. Ten 5.398 habitantes (en 2007) e esténdese por unha área de 33 km², tendo unha densidade de poboación de 163 hab/km².
Fai fronteira cos concellos de: Bellante, Campli, Civitella del Tronto, Corropoli, Mosciano Sant'Angelo, Nereto, Sant'Egidio alla Vibrata, Torano Nuovo e Tortoreto.
Brea, Cespón, Boiro
Brea é un lugar da parroquia de Cespón no concello coruñés de Boiro, na comarca da Barbanza. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 47 habitantes (20 homes e 27 mulleres).
Benito Colín Veiga
Traxectoria
Xastre. Retornado da emigración en Cuba nos anos vinte, abriu unha xastrería na Praza do Lugar. Foi un dos fundadores da UGT de Cervo. Militante de Unión Republicana da que era tesoureiro do Comité local de Cervo en 1936. Logo da vitoria do Frente Popular nas eleccións de febreiro de 1936, foi nomeado alcalde de Cervo en maio. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 21 de xullo. Xulgado en Lugo en consello de guerra por rebelión militar, foi condenado a pena de morte. Foi executado en Lugo 10 de decembro de 1936 con José María Correa Miranda.
Francisco Fuente Riego
Traxectoria
Emigrante retornado de Cuba. Fundou a Ferretería Fuente de Foz en 1900. Tesoureiro da Agrupación Socialista de Foz en 1934. Logo da vitoria do Frente Popular nas eleccións de febreiro de 1936, foi nomeado alcalde de Foz en marzo. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido. Sufriu expediente de responsabilidades políticas.
Uzy-Bory
Uzy-Bory (en Узы-Боры, en Ягода-Клубника) é un filme ruso-polaco de 2011, rodado en lingua udmurta, e dirixido por Piotr Pałgan. Está baseado nunha historia de Darali Leli, quen tamén escribiu o guión. O filme foi producido polo estudio udmurto-polaco "Inwis kinopottonni". Antes de que o filme fose estreado, a historia do cinema udmurto compoñíase só de dous filmes, Соперницы ("The Rivals", 1929) e Тень Алангасара ("The Shadow of Alangasar", 1994).
Bandeira de Aragón
A bandeira de Aragón baséase no tradicional Sinal Real dos reis de Aragón, que era antigamente empregada soamente polo Rei. O emblema foi empregado dende os tempos de Afonso II.
Bacelo
dereita|miniatura|Bacelos verdes en primavera.
Bacelo pódese referir a:
Como topónimo pode referirse a:
Emil Aarestrup
Emil Aarestrup, nado en Copenhaguen en 1800 e finado en Odense en 1856, foi un poeta dinamarqués. As súas obras completas foron editadas postumamente, en 1877, por Ch. Winther. Destacou na temática erótica.
Derramán, Santa Uxía de Asma, Chantada
Derramán é un lugar na parroquia de Santa Uxía de Asma, do concello de Chantada, na comarca de Chantada, pertencente a provincia de Lugo. No ano 2011 tiña 24 habitantes segundo datos do INE e do IGE deles 12 eran homes e 12 eran mulleres.
Lista de concellos da provincia de Teramo
A provincia de Teramo conta con 47 concellos. Estes son:
Bartolomeu Dias
200px|miniatura|dereita|Estatua de Bartolomeu Dias na [[Cidade do Cabo.]] Bartolomeu Dias, nado cara ao ano 1450 e finado preto do Cabo de Boa Esperanza o 29 de maio de 1500, foi un navegador portugués. Non se coñecen os seus antepasados, pero as honras e armas a el outorgadas pasaron aos seus descendentes.
Traxectoria
Dise que era descendente de Dinis Dias escudeiro de Xoán I e como navegador descubriu Cabo Verde en 1445. Ignórase o seu lugar e data de nacemento, pero algúns historiadores afirman que naceu en Mirandela, Tras os Montes.
Na súa xuventude frecuentou as aulas de Matemáticas e Astronomía na Universidade de Lisboa, e serviu na fortaleza de São Jorge da Mina. Así, era quen tanto de determinar as coordenadas dun local, como de enfrontarse a tempestades e calmarias como as do Golfo da Guinea.
En 1486, Xoán II confioulle o comando de dúas carabelas e unha naveta de mantementos co propósito público de ter noticias do Preste Xoán. Ao comando da carabela S. Pantaleão estaba Xoán Infante. O propósito non declarado da expedición sería investigar a verdadeira extensión cara ao sur das costas do continente africano, e avaliar a posibilidade dun camiño marítimo para a India. Pero antes diso, capitaneara un navío na expedición de Diogo de Azambuja ao Golfo da Guinea.
Mariñeiro experimentado, o primeiro en chegar ao Cabo das Tormentas, como o batizou en 1488 (chamado así porque alí atopou grandes vendavais e tempestades), un dos máis importantes acontecementos da historia das navegacións. A expedición partira dende Lisboa en agosto de 1487. A bordo levaban dous homes e dúas mulleres de raza negra, capturadas por Diogo Cão na costa occidental africana. Ben alimentados e vestidos, foron deixados na costa oriental para que desen testemuña ás poboacións daquelas rexións da bondade e grandeza dos portugueses, e ao mesmo tempo recoller información sobre o reino de Preste Xoán.
En decembro alcanzou a costa da actual Namibia, o punto máis ao sur cartografado pola expedición de Diogo Cão. Continuando cara ao sur, descubriu primeiro a Angra dos Ilhéus, sendo apañado, por un violento temporal. Trece días despois, buscou a costa, atopando só o mar. Aproveitando os ventos chegados da Antártida que colen vigor no Atlántico Sur, navegando para nordeste, redescobrindo a costa, que aí xa tiña a orientación leste-oeste e norte (xa ao leste do cabo de Boa Esperanza, que foi renomeado polo rei portugués Xoán II, por asegurar a esperanza de chegar á India, para comprar as tan necesarias especias e outros artigos de luxo. Continuou cara ao leste, cartografou diversas baías da costa da actual Suráfrica (útiles no futuro como portos naturais), e chegou ata a baía de Algoa (800 km ao leste do cabo de Boa Esperanza).
Motín e volta a Lisboa
No entanto, a tripulación amotinouse e obrigou ao capitán a volver a Portugal pola liña de costa cara ao oeste. No regreso, coa costa sempre visible, descubriu o cabo das Agullas, o punto máis ao sur do continente, e o cabo das Tormentas, actual cabo de Boa Esperanza, cuxa lonxitude tiña contoranado por alto mar na viaxe de ida. Nesta viaxe de volta especificou patróns de pedra nos principais puntos descubertos: na actual False Island, a punta do cabo das Tormentas, entón descuberto, e o cabo da Volta, hoxe Diaz Point. Volveu a Lisboa en decembro de 1488.
Acompaña a construción de buques e acompaña a escuadra de Vasco da Gama, en 1499 como capitán dun dos buques que tiña como destino São Jorge da Mina. A expedición parte en 1497. En 1500, acompañou a Pedro Álvares Cabral na famosa viaxe que descubriu o Brasil. Cando a frota seguía para a India, o navío no que ía Bartolomeu Dias naufragou e o valente mariñeiro achou a morte xunto a súa descuberta máis famosa, o cabo de Boa Esperanza.
BBC World News
miniatura|dereita|150px|Logotipo da BBC World News. BBC World News é a cadea de noticias internacional da BBC. Ten máis audiencia que calquera outra cadea da BBC e cadea de noticias no mundo.
Historia
Comezou a emitir en 1991 como BBC World Service Television fóra das fronteiras europeas. En 1994 BBC World Service, dividiuse en dúas cadeas: BBC Prime de subscrición e BBC World en aberto. No ano 2008 cambiou o seu nome a BBC World News. Emite 24 horas e a súa programación inclúe boletíns de BBC News, documentais, programas sociais e entrevistas. O seu principal competidor é CNN International, aínda que tamén compite co resto de emisoras internacionais. A BBC World News conta con máis correspondentes e reporteiros que calquera outra cadea de noticias e é a que ten máis sedes internacionais. É xunto coa CNN a cadea de noticias máis vista do mundo.
David Unaipon
David Unaipon, (nado como David Ngunaitponi) (28 de setembro de 1872 - 7 de febreiro de 1967) foi un escritor, inventor e predicador aborixe australiano dos Ngarrindjeri. Chegou a ser un dos aborixes máis coñecido de toda Australia e rachou con moitos dos estereotipos dos aborixes. En conmemoración á súa figura, a súa face é a que sae nos billetes de 50$ australianos.
Daniel Higiénico
Daniel Soler, máis coñecido como Daniel Higiénico, nado en Barcelona en 1960, é un artista polifacético catalán que destaca como cantante e compositor humorístico. Ademais, na súa faceta de escritor, ten publicados varios libros. Acadou sona en todo o Estado grazas ao grupo Daniel Higiénico y la Quartet de Baño Band, onde interpretaba o personaxe de El Hombre Cucaracha.
Central Lechera Asturiana
Central Lechera Asturiana (Corporación Alimentaria Peñasanta, S.A., CLAS) é unha empresa leiteira de orixe asturiana.
Condutas anticompetitivas
En 2015 a Comisión Nacional dos Mercados e a Competencia (CNMC) de España impuxo a Central Lechera Asturiana unha multa de 698.477 euros por condutas anticompetitivas por pactar prezos e repartir o mercado.
Agaricus excellens
Agaricus excellens é un raro fungo do xénero Agaricus. É unha especie nativa de Europa.
Descrición
esquerda|miniatura|Unha foto da especie A. excellens. Píleo: é de cor amarela esbrancuxado. Ten de 10 a 15 cm de diámetro, é convexo e un pouco aplanado, con coloración lixeiramente amarelada no centro, sobre todo ao envellecer, está densamente cuberto de pequenas escamas fibrosas da mesma cor.
Estipe: o talo é de 100-140 x 20-35 mm, de cor branca; o anel é groso e branco. A parte inferior é escamosa ou fibrilar.
As Láminas son de cor rosa clara.
Esporas e características microscópicas: ten esporas de cor negra violácea, de forma elíptica, que miden de 9-12 x 5-7μ.
Carne e cheiro: a carne do sombreiro (píleo) é de cor branca-avermellada. Ten un sabor doce, e cheira un pouco a anís e améndoas.
Hábitat
Normalmente atópase nos bosques de coníferas e caducifolios, crece durante o outono e no verán entre a herba de bosques abertos, especialmente de abetos. Atópase tipicamente en altitudes de entre 0 a 914 metros.
Casuals
Os casuals é a denominación inglesa dun grupo de seareiros de fútbol británicos que se caracterizaban por vestir roupa formal. Tiveron o seu momento de apoxeo entre os anos 70 e 80 do século XX. Poderiamos traducilos polos formais.
Orixes
Os casuals comezaron a medrar cando os seareiros de fútbol británicos regresaban das competicións futbolísticas por Europa continental, particularmente os ingleses Nottingham Forest, West Ham United F.C. e moi en especial Everton F.C. e Liverpool F.C.. Moitos deles traían destas viaxes roupa mercada en tendas de deseñadores italianos ou franceses, que lles daba un aspecto formal, en contraste coas roupas deportivas que vestían ao saír do Reino Unido. A roupa procedía en casos concretos de saqueos a tendas, que nacían de liortas protagonizadas polos hooligans ou seareiros violentos.
Os seareiros vestidos de formal, os casuals, foron neses anos motor de conflitos e liortas ao infiltrárense entre os afeccionados dos equipos contrarios. O éxito desta moda debeuse fundamentalmente a dous factores: dunha banda, esta vestimenta servíalles de camuflaxe diante das accións da policía, que procuraba seareiros violentos de estética skin-head ou vestidos con roupas deportivas do club que animaban. Doutra, permitíalles continuar as liortas nos pubs, pois moitos deles tíñanlle (e aínda teñen) prohibida a entrada a seareiros portando bufandas, puchos ou camisolas identificativas de determinados equipos.
Entre as marcas de roupa preferidas polos casual están Fila, Stone Island, Fiorucci, Pepe, Benetton, Sergio Tacchini, Ralph Lauren, Lyle & Scott, Le Coq Sportif, Ellesse, Lacoste, Quiksilver, Rip Curl, Kappa, Kickers, Pringle, Burberry e Slazenger.
Selección de baloncesto de Francia
A selección de baloncesto de Francia representa ó seu país nos torneos de baloncesto profesional internacionais. Está organizada pola Fédération Française de Basketball.
Xogos Olímpicos
miniatura|230px|right|Selección francesa de baloncesto nos [[Xogos Olímpicos de 2012.]]
Equipo actual
Equipo para o Campionato do Mundo de Baloncesto de 2019.
Ácido montánico
O ácido montánico ou ácido octacosanoico é un ácido graxo de cadea liñal con 28 átomos de carbono, cuxa fórmula molecular é, que se simboliza como C28:0.
A temperatura ambiente moderada é sólido e funde aos 90,0–90,9 °C. A súa densidde é de 0,8191 g/cm3 entre 4 e 100 °C, e o seu índice de refracción é de 1,4313 a 100 °C.
O seu nome común de ácido montánico provén do alemán Montanwachs e esta do latín montanus, ‘relativo á montaña’ e do alemán wachs, 'cera'; xa que se illa da cera montana, extraída do lignito. A cera montana contén aproximadamente un 50 % de ácido montánico.