cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Archaeopteryx
Relevancia filoxenética
A orixe das plumas constitúe un misterio que os arqueópterix non axudan a resolver, pois as súas son completamente modernas. Con todo, coñécense varios dinosauros celurosaurianos, estreitamente emparentados cos arqueópterix. Algúns deles tamén presentan plumas (como as descubertas no velocirráptor no 2007 ) e outras fibras de estrutura máis sinxela ou protoplumas. Os dinosauros emplumados confirman que as plumas se orixinaron antes cás primeiras aves como as arqueópterix. As plumas, do mesmo xeito que os pelos e as escamas reptilianas, están formadas por unha resistente proteína chamada queratina. Isto fixo supor durante moito tempo que a pluma procedía dunha escama. Actualmente as probas xenéticas, paleontolóxicas e embriolóxicas favorecen outra explicación distinta que se debe a Prum e Brush: as plumas proceden de estruturas ocas e cilíndricas semellantes a espiñas.
Pimpíns de Darwin
miniatura|dereita|Geospiza scandens (antes Cactornis scandens). miniatura|dereita|Geospiza magnirostris. Os pimpíns de Darwin (tamén chamados pimpíns das Galápagos) son un grupo formado por unhas catorce especies de aves paseriformes. Clasifícanse xeralmente na subfamilia Geospizinae tribo Geospizini. Aínda que se coñecen como pimpíns, foron clasificados durante moito tempo na familia Emberizidae (escribentes ), e máis modernamente algúns autores considéranos pertencentes á familia Thraupidae, polo que non serían "verdadeiros pimpíns" (frinxílidos) nin emberícidos (ver sección de taxonomía máis abaixo). Nun estudo xenético atopouse que a especie de ave estudada que está máis estreitamente emparentada cos pimpíns das Galápagos é Tiaris obscurus. Foron recollidos por prmeira vez por Charles Darwin nas Illas Galápagos durante a segunda viaxe do Beagle. Agás o pimpín da illa do Coco, que vive na illa do Coco, os outros pimpíns deste grupo (13 especies) só se encontran nas Illas Galápagos.
Teoría de Darwin
Durante a segunda viaxe do Beagle, Darwin non se decatou da importancia dos paxaros das Galápagos. Aprendera como conservar especies de paxaros na Universidade de Edinburgo e era entusiasta da caza, pero non era experto en ornitoloxía e nesa viaxe concentrouse principalmente en estudos de xeoloxía. Nas Galápagos deixou a caza en mans do seu criado Syms Covington. Non obstante, estas aves xogarían un importante papel no comezo da teoría de Darwin da evolución por selección natural.
Na súa estadía nas illas Galápagos e a partir de entón, Darwin pensou en "centros de creación" e rexeitou as ideas sobre a transmutación de especies. Baseándose nas ensinanzas de Henslow, estaba interesado na distribución xeográfica das especies, particularmente nas ligazóns entre especies das illas oceánicas e dos continentes próximos. Na illa de San Cristóbal (illa Chatham), rexistrou que un mímido era similar aos que vira en Chile, e despois de atopar outro similar na illa Floreana (illa Charles) anotou coidadosamente onde capturara os mímidos. A diferenza disto, prestou pouca atención aos pimpíns. Cando examinou os seus espécimes camiño de Tahití, Darwin decatouse de que todos os mímidos da illa Floreana eran dunha soa especie, os da illa Isabela (illa Albemarle) eran doutra, e os da illa de Santiago (illa James) e illa de San Cristóbal (Chatham) eran dunha terceira especie. Cando navegaba de volta á casa uns nove meses despois, isto, xunto con outros feitos, incluíndo o que oíra sobre as tartarugas das Galápagos, fixeron que se preguntase sobre a estabilidade das especies.
Despois de retornar da súa viaxe, Darwin presentou os pimpíns ante a Sociedade Xeolóxica de Londres na súa xuntanza do 4 de xaneiro de 1837, xunto con outros espécimes de mamíferos e aves que el recollera. Os espécimes de aves, incluíndo os pimpíns, fóronlle entregados a John Gould, un famoso ornitólogo inglés, para que os identificase. Gould interrompeu momentaneamente o seu traballo habitual e na seguinte xuntanza da Sociedade do 10 de xaneiro, informou que as aves das illas Galápagos que Darwin pensaba que eran ictéridos, "pimpíns de peteiro groso" e outros pimpíns, eran en realidade "unha serie de pimpíns do chan que son tan peculiares [como para formar] un grupo enteiramente novo, que contén doce especies".
Darwin estivera en Cambridge nese período. A principios de marzo, encontrouse con Gould outra vez e por primeira vez deulle un informe completo sobre os descubrimentos, incluíndo que o seu "troglodítido" de Galápagos era outra especies estreitamente relacionada cos pimpíns. Os mímidos que Darwin etiquetara co nome das illas onde se atoparan eran especies distintas e non simplemente variedades. Gould encontrou máis especies que as que Darwin esperaba, e chegou á conclusión de que 25 das 26 aves de terra eran formas novas e distintas, que non se atopaban en ningunha outra parte do mundo pero estaban estreitamente relacionadas coas encontradas no continente suramericano. Agora Darwin puido ver que se as especies de pimpíns estaban confinadas en illas individuais, igual que ocorría cos mímidos, e isto axudaría a explicar o número de especies das illas, e procurou información doutros membros da expedición. Tamén recolleran espécimes o capitán Robert FitzRoy, o sobrecargo de FitzRoy Harry Fuller e o criado de Darwin Syms Covington, que os etiquetara por illas. A partir destes, Darwin tratou de reconstruír as localizacións de onde recollera os seus propios espécimes. As conclusións apoiaban a súa idea da transmutación das especies.
dereita|miniatura|200px|Velaquí a radiación adaptativa do pimpín A (Geospiza magnirostris) noutras tres especies de pimpíns que se encontraron nas illas Galápagos. Debido á ausencia doutras especies de aves, os pimpíns adaptáronse a novos nichos. Os peteiros e corpos dos pimpíns cambiaron permitíndolles comer certos tipos de alimentos como noces, froitos, e insectos. 1. Geospiza magnirostris 2. Geospiza parvula 3. Certhidea olivacea 4. Geospiza fortis
Texto de The Voyage of the Beagle
Cando Darwin reescribiu o seu diario para a publicación co título Journal and Remarks (máis tarde The Voyage of the Beagle, A viaxe do Beagle), describiu os descubrimentos de Gould sobre o número de especies destas aves, indicando que "Aínda que as especies son peculiares do arquipélago, case todo na súa estrutura xeral, hábitos, cores das plumas, e mesmo ton de voz, é estritamente americano". Na primeira edición de The Voyage of the Beagle, Darwin dicía que "É moi salientable que unha gradación case perfecta da estrutura neste grupo pode ser rastreada na forma do peteiro, desde un que excede en dimensións ao do maior pimpín de peteiro groso, a outro que difire pouco do dos warblers [silvioides]".
Na época en que se publicou a primeira edición deste libro o desenvolvemento da teoría evolutiva de Darwin por selección natural estaba en progreso. Para a segunda edición de 1845 de The Voyage (agora titulado Journal of Researches), Darwin engadiu máis detalles sobre os peteiros das aves, e dúas frases finais que reflectían os cambios producidos nas súas ideas: "Vendo esta gradación e diversidade de estrutura nun pequeno e intimamente relacionado grupo de paxaros, un podería realmente imaxinar que a partir dun número escaso orixinal de paxaros neste arquipélago, tomouse e modificouse unha especie para dar diferentes resultados finais.
Texto de On the Origin of Species
Darwin discutiu a diverxencia das especies das Galápagos máis explicitamente no seu capítulo sobre a distribución xeográfica en On the Origin of Species:
Polimorfismo nos pimpíns de Darwin
Mentres que Darwin pasou só cinco semanas nas Galápagos, e David Lack tres meses, Peter and Rosemary Grant e os seus colegas fixeron viaxes de investigación ás Galápagos durante uns trinta anos, especialmente para estudar os pimpíns de Darwin. Examinaremos brevemente o caso do pimpín dos cactos grande Geospiza conirostris da illa Genovesa (ou illa Tower), que está formada por un escudo volcánico, e é o fogar de varias especies de aves. Estas aves, igual que todos os grupos ben estudados, mostran varios tipos de morfismos.
Os machos son dimórficos no seu tipo de canto: os cantos A e B son bastante distintos. Ademais, os machos con canto A teñen peteiros máis curtos que os machos B, o que supón unha clara difeenza. Con estes bicos, os machos poden alimentarse de maneira diferente nos seus cactos favoritos Opuntia. Os que teñen bicos longos poden facer buratos no froito do cacto e comer a polpa carnosa do arilo, que rodea as sementes, mentres que os que teñen bicos máis curtos desgarran a base do cacto e comen a polpa e calquera larva ou pupa de insecto que atopen alí (ambos os grupos comen flores e casulos). Este dimorfismo maximiza claramente as súas oportunidades de alimentarse durante a tempada non reprodutora cando o alimento escasea.
Se a poboación é panmítica, entón Geospiza conirostris mostra un polimofismo xenético equilibrado e non, como se supoñía orixinalmente, un caso de especiación simpátrica nos seus inicios. O mantemento do polimorfismo pola selección maximiza o nicho da especie ao ampliar as súas oportunidades de alimentarse. A xenética desta situación non pode esclarecerse sen un detallado programa de reprodución, pero unha posibilidade é que dependa de dous loci con desequilibrio de ligamento.
Outro dimorfismo interesante é o dos peteiros dos pimpíns xoves, que poden ser 'rosas' ou 'amarelos'. Todas as especies de pimpíns de Darwin mostran este morfismo, que perdura durante dous meses. Non se coñece ningunha interpretación deste fenómeno.
Taxonomía
miniatura|dereita|Geospiza parvula. miniatura|dereita|Geospiza fortis. miniatura|dereita|Certhidea olivacea.
Familia
Aínda que a estas aves se lles chamou pimpíns e ese nome foi o que perdurou, en realidade non son auténticos pimpíns (frinxílidos). Durante varias décadas os taxonomistas situaron estes paxaros na familia (Emberizidae) xunto coas escribentas do Novo e Vello Mundo (Sulloway 1982 ). Porén, a taxonomía das aves de Sibley–Ahlquist colócaos na familia Thraupidae (ver opinión de Monroe e Sibley 1993 ), e algúns traballos recentes seguen ese exemplo (Burns e Skutch 2003 ). A Unión de Ornitólogos Americana, sitúa na súa lista de especies de Norteamérica ao pimpín da illa do Coco (único pimpín de Darwin que vive fóra das Galápagos) na familia Emberizidae pero cun asterisco que indica que esta clasificación é probablemente incorrecta (AOU 1998–2006) ; ademais, na súa lista provisoria de aves de Suramérica, os pimpíns das Galápagos están sinalados como incertae sedis, de clasificación insegura (Remsen et al. 2007 ).
Base molecular da evolución do peteiro
Investigacións sobre o desenvolvemento destas aves feitas en 2004 encontraron que os efectos da proteína morfoxenética ósea 4 (BMP4), e a súa expresión diferencial durante o desenvolvemento, teñen como resultado unha variación do tamaño e forma do peteiro entre os pimpíns. A BMP4 actúa no desenvolvemento do embrión para establecer as características do esqueleto, incluíndo o peteiro. O mesmo grupo de investigadores mostrou que o desenvolvemento das diferentes formas do bico nos pimpíns de Darwin están tamén influenciadas por unha temporalización e expresións espaciais diferentes do xene da calmodulina (CaM). A calmodulina actúa de modo similar á BMP4, afectando a algunhas das características do crecemento do peteiro. Os autores suxiren que os cambios na expresión temporal e espacial destes dous factores son posibles controis do desenvolvemento da morfoloxía do peteiro.
Nun estudo recente a secuenciación do xenoma revelou un haplotipo de 240 kb que comprendía o xene ALX1, que codifica un factor de transcrición que afecta ao desenvolvemento craniofacial, o cal está fortemente asociado coa diversidade de formas de peteiros.
Melo
Melo pode referirse a:
Os Blancos
Os Blancos é un concello da provincia de Ourense, pertencente á comarca da Limia. Segundo o padrón municipal, en 2014 tiña 885 habitantes, mentres que en 2003 tiña 1148. O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é ou.
Lugares dos Blancos
Para unha lista completa de todos os lugares do concello dos Blancos vexa: Lugares dos Blancos.
Eladio Cuíña
Eladio Cuíña Crespo, nado en Prado (Lalín) en 1952, é un empresario galego.
Traxectoria
Irmán de Xosé Cuíña Crespo. Licenciado en Ciencias Económicas pola Universidade de Santiago de Compostela. Foi cofundador, xunto co seu irmán Ramón, da empresa Inasus S.L.da que chegou a ser director xeral.
En 1978, pasou a ser directivo do holding empresarial familiar Grupo Aurela -creado polos irmáns Ramón e por Xosé Cuíña en 1970- formado por Inasus, Metaldeza, Aurela Energías e Aurela Inmobiliaria 2001 e que compartiu a un 50% co seu irmán Ramón.
Foi representante da Deputación de Pontevedra no consello de administración da Caixa de Aforros Provincial de Pontevedra (1988). Foi nomeado comendador do Cocido en 2015. En maio de 2017 anunciou a súa retirada dos negocios. Foi presidente do Club Balonmán Lalín (1984).
Vida persoal
Casou con Ana María Fernández Asorey e ten dous fillos, Alberto e Lucia.
Imperio colonial francés
miniatura|400px|As áreas en cor azul formaron parte do imperio colonial francés nalgún momento da súa historia. Francia tivo posesións coloniais, en varias formas, dende comezos do século XVII ata os anos 60. Entre 1919 e 1939, na súa cúspide, o segundo imperio colonial francés estendíase por máis de 13 500 000 km² de terra. Incluíndo a Francia metropolitana.
A maior parte do imperio estivo controlada polas Forzas Coloniais Francesas.
José Queizán Hermida
José Queizán Hermida, nado en Vigo en xuño de 1910 e finado en Vilanova de la Barca (provincia de Lleida) o 14 de agosto de 1938, foi un avogado galego.
Traxectoria
Estudou Dereito na Universidade de Santiago de Compostela (onde coñeceu a Ricardo Carvalho Calero, Luís Tobío Fernández e Francisco Fernández del Riego), e fixo as prácticas en Vigo con Roberto González Pastoriza. Despois traballou como pasante de Valentín Paz-Andrade.
En 1931 foi un dos promotores e secretario xeral da Federación Universitaria Escolar, que editaba a revista Resol. Publicou algún artigo en El Pueblo Gallego.
Durante o servizo militar, en 1933, foi ascendido a sarxento de complemento. Deste xeito, tras o alzamento nacional -xa como alférez de complemento- foi destinado ao rexemento nº 36 de Mérida. Despois como tenente foi destinado como avogado militar en consellos de guerra en Vigo, entre eles os do sindicalista Manuel del Río Vázquez, Jesús Gato Figueiras, o médico Francisco Bustelo Bustelo, a conserveira Flora de Dios Rodríguez, o garda forestal Jaime Martínez Estévez, o xastre Miguel Gómez Pardo ou a mestra Josefa García Segret. En 1937 foi destinado á fronte de guerra coa unidade de infantaría dos Tiradores de Ifni, na fronte de Aragón. Faleceu na batalla del Segre o 14 de agosto de 1938, e foi soterrado no cemiterio de Pereiró.
Vida persoal
Fillo do industrial vigués José Queizán Vila e da pontevedresa Carme Hermida Pérez, o 7 de outubro de 1935 casou con Concepción Vilas García. O fotógrafo da voda foi Luís Casado. En xullo de 1936 tiveron unha filla, (Concepción, finada o 11 de febreiro de 1938). Morreu cando a súa muller estaba embarazada doutra nena, María Xosé Queizán.
Batalla de Benevento
O nome de batalla de Benevento refírese a varios conflitos bélicos ao longo da historia na cidade italiana de Benevento (Campania):
Hokota
Hokota (鉾田市, ほこたし, Hokota-shi) é un concello xaponés da prefectura de Ibaraki. Está situado no centro da rexión de Kantō e ó oeste da prefectura, e na area da provincia histórica de Hitachi, na parte leste da illa de Honshu. A súa superficie é de 208,18 km² e a poboación de 50.478 habitantes (2009) e ten unha densidade de poboación de 242 hab./km².
Fariña
miniatura|Fariña. A fariña é un po resultante de moer o gran, xeralmente dos cereais (especialmente trigo, millo etc). É o principal ingrediente do pan, o alimento básico en moitas partes do mundo. Tamén se obtén fariña dalgúns legumes e de froitos secos, como a soia e a améndoa. miniatura|Detalle de plantación de trigo. A fariña é rica en amidón, que é un hidrato de carbono complexo. Cando a fariña se mestura con auga, o glute, unha proteína, actúa dándolle unha estrutura elástica á masa que permite "traballala" e que reteña burbullas de gas, o que resulta nunha textura final esponxosa. Este é un efecto buscado no pan, pasteis etc.
Algúns individuos padecen dunha intolerancia ao glute denominada celiaquía ou enfermidade celíaca, o que lles impide comer pan, pastas, pasteis ou calquera produto derivado do trigo, avea ou cebada, cereais que conteñen glute, pero hoxe pódense atopar no mercado produtos derivados de fariña sen glute.
Composición
miniatura|Fariña saíndo da roda Composición da fariña de trigo por cada 100 g:
Fonte: Administración de Drogas dos EUA.
Tipos de fariña segundo a elaboración
miniatura|dereita|Peneira para separar a fariña do farelo miniatura|dereita|Fariña de garavanzos..JPG miniatura|dereita|Fariña de pataca
Hokota
Historia
A cidade de Hokota foi fundada pola fusión de 3 concellos do distrito de Kashima (Asahi-mura, Hokota-machi e Taiyō-mura) no ano 2005.
Batalla de Bassée
A batalla de Bassée foi unha batalla da Primeira guerra mundial, que forma parte da campaña da carreira cara ao mar, que enfrontou no norte de Francia a tropas alemás e británicas.
O VI Exército alemán conquistou Lille en outubro de 1914, mentres que o IV Exército atacou ás tropas británicas en Ypres. Os británicos tiveron que retirarse, mentres que os alemáns avanzaron sobre La Bassée e Neuve Chapelle. O 15 de outubro, os británicos contraatacaron, recuperando a posición de Givenchy. Non puideron volver a tomar La Bassée. Os días seguintes, as tropas xermanas recibiron reforzos e retomaron a iniciativa. Os británicos foron quen de manter a súa posición tras ser reforzados por tropas indias. Nos seguintes días e semanas, os británicos resistiron a ofensiva alemá. Finalmente, non se produciron máis cambios territoriais. Outra batalla, a primeira batalla de Ypres, eclipsou estes combates.
Veniamin Efsevidis
Veniamin Efsevidis (en Βενιαμίν Ευσεβίδης), nado como Dimitrios Efsevidis (en Δημήτριος Ευσεβίδης) en Constantinopla en 1821 e finado en 1895 foi un eclesiástico greco-católico.
Traxectoria
Naceu nunha familia ortodoxa grega en 1821 en Constantinopla. Estudou no Colexio Ortodoxo Grego de Fener e posteriormente na Escola Teolóxica de Halki. O 18 de agosto de 1851 foi nomeado arcebispo titular de Neápolis, e bispo auxiliar da metrópole de Dabar-Bosna, con sé en Saraxevo, entón baixo xurisdición da Igrexa ortodoxa de Constantinopla.
As súas tendencias filo-católicas foron descobertas nunha carta interceptada polos ortodoxos do patriarcado ecuménico de Constantinopla, e foi acusado de apostasía. En 1858, foi convocado polo patriarcado a Constantinopla onde, por iniciativa fanariota, foi arrestado e encerrado no mosteiro de Rila, na Bulgaria otomá. A delegación apostólica pontificia pediu axuda á embaixada francesa, e o embaixador Édouard Thouvenel implicouse na liberación do arcebispo, obtendo das autoridades unha orde para a súa liberación.
As fontes non son especialmente claras e as referencias tanxenciais, mais semella que por un breve tempo volveu á ortodoxia, para volver en 1861 ao catolicismo. Foi arrestado novamente en 1861 e encerrado no monte Athos, antes da súa liberación novamente grazas á intervención francesa.
Grazas ao sacerdote Joseph Lepavec, en 1863 viaxou a Roma, onde foi confirmado na súa sé. Foi nomeado auxiliar do vigairo latino de Constantinopla, exercendo o seu ministerio entre os católicos de rito bizantino da cidade. Durante a maior parte do resto da súa vida viviu en Péra, no mosteiro dos franciscanos conventuais, celebrando a divina liturxia diaria na igrexa de Santo Antón de Padua. O 17 de xuño de 1867 foi nomeado prelado asistente ao trono pontificio.
Participou no Concilio Vaticano Primeiro. En 1882 ordenou sacerdote a Isaias Papadopoulos, futuro exarca de Grecia.
Finou en 1895 /1897 e está enterrado na catedral do Espírito Santo de Istambul.
A Farrapa, Ribadelouro, Tui
A Farrapa é un lugar da parroquia de Ribadelouro, no concello pontevedrés de Tui, na comarca do Baixo Miño. Segundo o padrón municipal de habitantes do Instituto Galego de Estatística no ano 2019 tiña 74 habitantes (29 homes e 45 mulleres), un descenso de 10 habitantes respecto ao ano 1999.
San Pedro de Ancorados, A Estrada
San Pedro de Ancorados é unha parroquia que se localiza no concello da Estrada. Segundo o IGE en 2009 tiña 279 habitantes (142 mulleres e 137 homes), distribuídos en 9 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 317 habitantes.
Patrimonio
A igrexa de San Pedro de Ancoradosv é da segunda metade do século XII. Posúe unha soa nave de ábsida pentagonal e arranques paralelos. A portada principal ten arquivolta tórica semicircular sobre columnas e tímpano esculpido con tres cruces de entrelazos.
A parroquia celebra as festas no día de San Pedro, o 29 de xullo, continuadas ó día seguinte con Santo Antón (aínda que actualmente se trasladou este día ó fin de semana seguinte a San Pedro). Tamén se celebra a festa do Santo Cristo, o domingo anterior ó Corpus.
Celso López Gavela
Celso López Gavela, nado en Ibias (Asturias) o 10 de decembro de 1925 e finado en Ponferrada o 9 de marzo de 2018, foi un político berciano.
Bolo preñado
miniatura|Bolos preñados. O bolo preñado consiste nun bolo de pan no que se introduce un chourizo do país ben fritido. O normal é comelo quente, acabado de facer. Está elaborado con masa de pan, torresmos ou chourizo, cocidos ó forno.
Partículas idénticas
As partículas idénticas son partículas que en principio non poden ser distinguidas entre si. Tanto as partículas elementais como partículas microscópicas compostas (como protóns ou átomos) son idénticas a outras partículas da súa mesma especie.
En física clásica, é posible distinguir partículas individuais nun sistema, ata se teñen as mesmas propiedades mecánicas. Ou ben se pode etiquetar ou "pintar" cada partícula para distinguila das demais, ou ben se pode seguir con detalle as súas traxectorias. Con todo, isto non é posible para partículas idénticas en mecánica cuántica. As partículas cuánticas están especificadas exactamente polos seus estados mecanocuánticos, de forma que non é posible asignarlles propiedades físicas ou etiquetas adicionais, máis aló dun nivel formal. Seguir a traxectoria de cada partícula tamén é imposible, xa que a súa posición e o seu momento non están definidas con exactitude simultaneamente en ningún momento.
Isto ten consecuencias importantes en mecánica estatística. Os cálculos en mecánica estatística baséanse en argumentos probabilísticos, que son sensibles a se os obxectos estudados son idénticos ou non. Así pois, as partículas idénticas tñen un comportamento estatístico "masivo" marcadamente distinto do das partículas clásicas (distinguibles). Isto desenvólvese abaixo.
Partículas idénticas e enerxía de intercambio
É posible clarexar estas afirmacións con algo de detalle técnico. A "identidade" das partículas está ligada á simetría dos estados mecanocuánticos tralo intercambio das etiquetas das partículas. Isto dá lugar a dous tipos de partículas que se comportan de diferente forma, chamadas fermións e bosóns. (tamén hai un terceiro tipo, anyones e a súa xeralización, plektóns). O que segue derívase do formalismo desenvolvido no artigo formulación matemática da mecánica cuántica.
Se se considera un sistema con dúas partículas idénticas, pódese supoñer que o vector de estado dunha partícula é |ψ>, e o vector de estado da outra partícula é |ψ'>. Pódese representar o estado do sistema combinado, que é unha combinación non especificada dos estados dunha partícula, como:
Esta propiedade chámase simetría de intercambio. Un xeito de satisfacer esta simetría é que a permutación só induza unha fase:
Non embargantes, dúas permutacións teñen que levarnos á identidade (pois as etiquetas volveron á súa posición inicial), logo e2iα = 1. Entón, ou
(estado totalmente simétrico), ou
(estado totalmente antisimétrico).
Fermións, bosóns, anyóns e plektóns
Na discusión precedente, non se demostrou que os estados totalmente simétricos ou antisimétricos sexan a única forma posible de satisfacer a simetría de intercambio. Con todo, é un feito contrastado empiricamente que as partículas atopadas na natureza teñen estados cuánticos que son totalmente simétricos ou totalmente antisimétricos, con excepcións menores que se discuten máis adiante. Por exemplo, os fotóns sempre forman estados totalmente simétricos, e os electróns sempre forman estados totalmente antisimétricos.
Protectorado Español de Marrocos
O Protectorado Español de Marrocos (en árabe: حماية إسبانيا في المغرب ḥimāyat Isbāniyā fi-l-Magrib) é a figura xurídica aplicada a unha serie de territorios de Marrocos nos que España, segundo os acordos franco-españois asinados o 27 de novembro de 1912, exerceu un réxime de protectorado.
Partículas idénticas
Fermións, bosóns, anyóns e plektóns
As partículas que exhiben estados totalmente antisimétricos chámanse fermións. A antisimetría total dá lugar ó principio de exclusión de Pauli, que prohibe que fermións idénticos estean no mesmo estado cuántico, esta é a razón da táboa periódica, e da estabilidade da materia. O principio de exclusión de Pauli leva á estatística de Fermi-Dirac, que describe sistemas de moitos fermiones idénticos.
As partículas que amosan estados totalmente simétricos chámanse bosóns. A diferenza dos fermións, os bosóns idénticos poden compartir estados cuánticos. Por mor disto, os sistemas con moitos bosóns idénticos descríbense pola estatística de Bose-Einstein. Isto dá lugar a fenómenos variados como o láser, o condensado de Bose-Einstein e a superfluidez.
Protectorado Español de Marrocos
O protectorado consistía en dous territorios do actual Marrocos, xeograficamente separados: a zona do norte de Marrocos, que inclúe as rexións do Rif e Yebala, e a de Tarfaya, lindando coa ex colonia española do Sáhara Español, ao suroeste e ao norte co río Draa como fronteira. Oito meses antes dos acordos, Francia creara o seu propio protectorado sobre a maior parte do actual Marrocos. Con todo, a creación dunha administración colonial sobre os territorios do protectorado no Rif non se produciría ata 1927, unha vez a zona fora pacificada. O protectorado duraría ata o día 7 de abril de 1956, salvo o que se coñecía como o protectorado meridional ou rexión norte das tres en que se dividiu o Sáhara Español.
Partículas idénticas
Fermións, bosóns, anyóns e plektóns
Hai unha estatística máis, para os plektóns.
O teorema de estatística de spin relaciona a simetría de intercambio de partículas idénticas co seu spin. Afirma que os bosóns teñen spin enteiro, e os fermións teñen spin semientero. Os anyóns teñen spin fraccionario.
Estatísticas
Máis arriba, comentouse que os bosóns, os fermións e as partículas distinguibles dan lugar a estatísticas diferentes. Isto pode amosarse cun modelo de dúas partículas:
Protectorado Español de Marrocos
Antecedentes
As orixes remotas do protectorado poderían acharse nos intentos casteláns e portugueses de expansión no norte de África. Durante a segunda metade do século XV e primeira do XVI, Castela ocuparía sucesivamente Melilla (1496), Cazaza e Mazalquivir (1505), o Peñón de Vélez da Gomera (1508), Orán (1509), o peñón de Alxer, Béjaïa e Trípoli (1510), Bona, Bizerta, Tunisia e La Goulette (1535), en tanto que Portugal centraba a súa expansión no litoral atlántico, tomando Ceuta (1415), Tánxer (1471), Mazagán (1502), Mogador (1516), Agadir (1505)...
Partículas idénticas
Estatísticas
Trátase dun sistema de dúas partículas, A e B, no que cada partícula poida estar en dous posibles estados, etiquetados |0> e |1>, da mesma enerxía. Se este sistema evoluciona no tempo, interaccionando cunha contorna "ruidosa" (intercambiando enerxía de forma aleatoria), os estados poboaranse de forma aleatoria (xa que os estados |0> e |1> son energeticamente equivalentes). Ao cabo de certo tempo, o sistema distribuirase probabilisticamente en todos os seus estados posibles.
Protectorado Español de Marrocos
Antecedentes
A maior parte das prazas foron perdidas durante o mesmo século XVI, de forma que á asunción da coroa portuguesa por parte de Filipe II, as únicas prazas en mans dos reis hispánicos eran Melilla, o Peñón de Vélez da Gomera, Orán-Mazalquivir (polo lado castelán) e Ceuta, Tánxer e Mazagán (polo portugués).
Partículas idénticas
Estatísticas
Se A e B son partículas distinguibles, o sistema composto ten catro estados posibles (e equiprobables): |0>|0>, |1>|1>, |0>|1>, e |1>|0>. A probabilidade de obter as dúas partículas no estado |0> é 0,25; a probabilidade de obter as dúas no estado |1> é 0,25; e a probabilidade de obter unha no estado |0> e outra no estado |1> é 0,5.
Se A e B son bosones idénticos, o sistema composto só ten tres estados posibles: |0>|0>, |1>|1>, e 2-1/2(|0>|1> |1>|0>). Cando se realice a medida, a probabilidade de obter dúas partículas no estado |0> será agora 0,33; a de obter as dúas no estado |1> será 0,33; e a de obter unha en cada estado será 0,33.
Protectorado Español de Marrocos
Antecedentes
miniatura|Left|300px|A [[Batalla de Tetuán, de Mariano Fortuny (MNAC)]]
Partículas idénticas
Estatísticas
Se A e B son fermións idénticos, só hai un estado dispoñible ao sistema composto: o estado totalmente antisimétrico 2-1/2(|0>|1> - |1>|0>). Ó facer a medida, inevitablemente atoparase que unha partícula está en estado |0> e a outra en estado |1>.
Protectorado Español de Marrocos
Antecedentes
As prazas conservaran sempre un carácter de presidios, cuxa ampliación fora unha constante durante o século XVIII. En 1774, o sultán Sidi Mohamed atacou Melilla, a cal estivo sometida a un asedio que durou tres meses. Con todo, o asedio foi infrutuoso e o sultán de Marrocos decidiu adoptar unha política amigable cara a España.
Condado de Middlesex, Massachusetts
O condado de Middlesex (en inglés Middlesex County) é un condado do estado de Massachusetts. Segundo o censo do ano 2010 a súa poboación era de 1 503 085 habitantes, sendo o 23º condado máis populoso dos Estados Unidos e o primeiro de Nova Inglaterra. Para propósitos administrativos o condado organízase en dúas rexións, Middlesex-North coa capital en Lowell, e Middlesex-South coa capital en Cambridge.
Protectorado Español de Marrocos
Antecedentes
Xa no século XIX, a debilidade do sultanato marroquí leva a unha progresiva intervención de países occidentais nos seus asuntos internos, notablemente Francia, Reino Unido e España. No caso español, co pretexto de responder a un ataque sobre Ceuta levado a cabo por algunhas tribos limítrofes (as tribos de Anyera), España ataca ás forzas marroquís desenvolvendo unhas operacións militares de certa envergadura que desembocan na batalla dos Castillejos, a toma de Tetuán (1860) e a firma dos tratados de 1860 (Tratado de Paz e de Amizade entre España e Marrocos ou de Wad-Ras) e 1861. Mediante estes tratados:
Partido Liberal Español
O Partido Liberal Español foi un partido da dereita liberal creado por Ángel López-Montero en 1976 como asociación política co nome de Agrupación Liberal Democrática e rexistrado como partido en 1977, centraba o seu programa no fomento da iniciativa privada e ao dereito á propiedade privada. Próximo a grupos ultras o avogado López-Montero defendeu a funcionarios de prisións acusados de tortura.
Protectorado Español de Marrocos
Antecedentes
Aínda que o pago da indemnización creou enormes dificultades financeiras a Marrocos, a indemnización foi finalmente pagada, polo que Tetuán foi devolta o 2 de maio de 1862.
Condado de Middlesex, Massachusetts
O goberno do condado aboliuse en 1997, pero os seus límites continúan describindo un distrito do estado par xurisdicións xudiciais e para outros propósitos administrativos, como un indicador para as eleccións.
Protectorado Español de Marrocos
Antecedentes
Marrocos converteuse nunha encrucillada dos intereses europeos: Reino Unido, moi sensible a calquera ameaza á súa ruta imperial cara á India, recelaba da presenza francesa no norte de África. Francia, dona xa de Alxeria e logo de Tunisia, desexa consolidar o seu dominio sobre o norte de África, á vez que velaba pola seguridade de Alxeria, pronto dividida en tres departamentos franceses. España, pola súa banda, buscaba asegurar os seus presidios norteafricanos á vez que impedir ser afogada por outros países, notablemente Francia. Tamén buscaba unha alternativa aos imperios coloniais perdidos en América. Finalmente, Alemaña interviría en Marrocos buscando atizar as diverxencias entre Reino Unido e Francia. Son precisamente as apetencias alemás as que forzan a Francia e Reino Unido a chegar a un acordo, de forma que en 1890, Reino Unido decide deixar mans libres en Marrocos a Francia, que fixo o propio con Exipto en favor de Alemaña.
Partículas idénticas
Estatísticas
Como se pode ver, ata un sistema de dúas partículas ten diferente comportamento estatístico entre bosóns, fermións e partículas distinguibles. Nos artigos estatística de Fermi-Dirac e estatística de Bose-Einstein esténdense estes principios a un número maior de partículas, con resultados cualitativamente semellantes.
Protectorado Español de Marrocos
Antecedentes
A estes enfrontamentos seguiu un novo período de paz relativa, que habería de cambiar tras a perda das últimas colonias en América e o Pacífico en 1898. A partir de entón, a política exterior de España céntrase no norte de África. Ademais España intenta saír do seu illamento internacional e intentar participar nas novas políticas de alianzas que se dan en Europa a comezos do século XX. Desde 1898 España intentou establecer acordos entre Francia, Inglaterra ou ambos á vez, pero foron dificultados polos continuos cambios de goberno. Foi achegando posicións con Francia, estando interesada esta en dominar Marrocos para unificar o norte de África baixo dominio francés. Xa en 1902 ofreceu a España a repartición de Marrocos en dúas zonas de influencia. Daba a España unha zona ao norte, entre os ríos Sebú e Muluya, e outra ao sur, en torno ao antigo establecemento de Santa Cruz do Mar Pequeno. O goberno español non aceptou entón, reclamando que Inglaterra fose informada para evitar a súa hostilidade. España intentou un novo acordo ao ano seguinte, pero xa non interesaba a Francia, que iniciara un achegamento a Inglaterra. Nestes momentos España era partidaria de manter o status quo na zona, pero en 1904 unha declaración conxunta franco-británica deixaba sen efecto esa política, pasando á idea de penetración pacífica en ausencia dun goberno estable ou a existencia dun goberno hostil. España non tiña intereses coloniais en Marrocos, vía a cuestión como unha necesidade de defensa nacional, vendo con malos ollos que unha potencia como Francia fose fronteira tanto ao norte como ao sur.
Casa Buonarroti
Casa Buonarroti é un museo consagrado a Michelangelo na cidade de Florencia, situado no palacio da familia Buonarroti, na esquina da vía Ghibellina e da vía Buonarroti.
Protectorado Español de Marrocos
Antecedentes
A nova situación internacional supuña a marxinación de Alemaña. En resposta a esa situación e coa escusa das crecentes presións francesa sobre o goberno marroquí, o Káiser desembarcou en Tánxer en 1905, reclamando a independencia do sultán. Para evitar unha guerra, convocouse unha Conferencia internacional para falar sobre Marrocos. En 1906 celebrouse a Conferencia de Alxeciras (15 de xaneiro-7 de abril), a cal, aínda que afirmando respectar a independencia marroquí, significaría de feito o seu fin. Na conferencia víronse frustrados os intentos alemáns por participar na repartición de Marrocos, pero se acordou o dereito de todos os países de lograr acordos económicos con Marrocos. Ademais, aceptábase a repartición do país en zonas de influencia entre Francia e España, e o dereito destas a intervir nelas, se o sultán non era capaz de manter a orde. Tras as desordes de Casablanca (1907), comézase a ocupación das diferentes zonas de influencia. Finalmente, Francia e España aceptan retirar as súas tropas tras diversos episodios bélicos. No caso de España, hai que destacar a denominada guerra de Melilla de 1909, na que as tropas españolas sofren un grave revés militar no monte Gurugú e o barranco do Lobo (endereitado a duras penas) con graves repercusións na política interior española (Semana Tráxica). O resultado sería finalmente a ampliación da zona de influencia melillense pola conca do río Kert ata Zeluan e Nador por unha banda, e ata o Cabo Tres Forcas pola parte oposta.
En 1911, Marrocos estaba en completa anarquía. De acordo co previsto na Conferencia de Alxeciras, o sultán pediu axuda a Francia. As tropas francesas ocuparon a capital de Marrocos, Fes. España ocupou Larache e Alcazarquivir. Alemaña enviou un canoneiro a Agadir. Isto deu lugar ao acordo franco-alemán polo que Alemaña renunciaba a Marrocos, e aceptaba o Protectorado francés sobre este, a cambio dunha cesión de territorios no África Ecuatorial.
Casa Buonarroti
O aspecto externo do palacio é moi simple. Distínguese só o portal, sobre o que se atopa un busto de bronce, copia do retrato de Michelangelo feito por Daniele da Volterra e conservado no museo do Bargello.
Protectorado Español de Marrocos
Evolución do protectorado
As continuas inxerencias franco-españolas fan insostible a posición do sultán, que en marzo de 1912 asina o Tratado de Fes con Francia, polo que se establece formalmente o protectorado. Mediante o Tratado hispano-francés asinado o 27 de novembro, Francia recoñeceu a España o territorio da zona norte de Marrocos, establecéndose o protectorado español, con capital en Tetuán. Establecíanse os límites entre as zonas francesa e española ao norte do río Uarga. Mediante real decreto de 27 de febreiro de 1913 estableceuse a súa organización.
Casa Buonarroti
O principal interese deste museo é a bela colección de obras do ilustre escultor reunida ao longo dos séculos pola familia Buonarroti, descendentes do seu irmán, xa que o propio Michelangelo non tivo fillos.
Protectorado Español de Marrocos
Evolución do protectorado
En febreiro de 1913, comeza a ocupación formal do territorio, coa ocupación pacífica de Tetuán por parte do xeneral español Felipe Alfau Mendoza. Posteriormente chega o primeiro jalifa ou representante do sultán da zona Muley Mohammed Mehedi Uld Ben Ismael, substituído polo seu fillo Muley El Hassan Ben El Mehdi en 1923. A prensa do día seguinte titulou: «La bandera de España tremola al viento sobre la Alcazaba de Tetuán como 53 años ha» (recordando así a primeira entrada realizada en 1860 polo xeneral Prim.
A resistencia dos marroquís á ocupación fixo que houbese que enviar reforzos: en 1913 alcanzáronse os 50.000 soldados españois. Con todo, o comezo da Primeira guerra mundial, fixo que España deixase de ocupar territorios, para evitar unha guerra con outras potencias europeas.
Casa Buonarroti
Nos ambientes nobiliarios están os frescos do século XVII que exaltan a vida e as obras de Michelangelo, algún deles obra de Artemisia Gentileschi.
Protectorado Español de Marrocos
Evolución do protectorado
Terminada a guerra, renóvanse as operacións militares que levan en 1919 ao alto comisario, xeral Dámaso Berenguer, a establecer a paz en Anyera, o Haus e Wad Ras. En 1920 tómanse as alturas do Gorges e Ben Karrich e en setembro, tras unha longa marcha, as alturas de Beni Hasan e Xauen. Tras o desastre de Annual, en xullo de 1921, ante as cábilas de Abd el-Krim, ábrese o camiño cara á ditadura de Primo de Rivera. Sería no entanto o ditador o que organizaría en 1925 o desembarco de Alhucemas, que con axuda francesa suporía o fin das guerras de Marrocos e o inicio da pacificación definitiva da zona e a súa articulación administrativa.
Durante a Guerra do Rif, en 1921-1927, forzas combinadas franco-españolas lanzaron bombas de gas mostaza sobre os rebeldes bérberes. 100.000 soldados españois e 325.000 franceses foron necesarios para completar o control do territorio.
O 1 de maio de 1931 os obreiros marroquís maniféstanse pedindo a igualdade cos españois, e 800 notables marroquís envían unha carta ao Presidente Niceto Alcalá-Zamora pedíndolle a igualdade en todos os aspectos cos españois. Con todo, a II República só trouxo dous cambios: concedeuse a nacionalidade española aos xudeus, e o 5 de abril de 1934 ocupouse Ifni. En xullo de 1936, España dispuña en Marrocos dun exército de 32.000 homes, incluídos os nativos. O 17 de xullo de 1936 iníciase en Melilla a sublevación militar que se estende ao resto do protectorado. O día 19 chega a Tetuán o xeneral Franco por vía aérea desde as illas Canarias, para facerse cargo do exército de África, cuxo paso ao territorio metropolitano sería clave no desenvolvemento da sublevación e consecuente Guerra Civil.
O réxime franquista aproveitou a derrota francesa en 1940 para ocupar a cidade de Tánxer (ata entón cun estatuto de cidade internacional). A ocupación duraría ata o final da segunda guerra mundial en 1945.
Coa liberación do Marrocos francés en 1942, os marroquís fundaron partidos políticos en todo Marrocos. No Protectorado español xurdiron o Reformista e o Unionista, que rapidamente se fusionaron no Partido Reformista e publicaron un manifesto pedindo a independencia. Ambos os partidos foron apoiados por Ahmed Belbachir Haskouri, a man dereita do Jalifa. Ambos foron tolerados por España. Entre tanto, o sultán de Marrocos Mohamed V refusou por primeira vez en 1944 as decisións do Residente francés (principal representante do goberno). Este xesto era un síntoma da crecente axitación nacionalista en contra do dominio estranxeiro. En 1946 o Partido Reformista reclama que os marroquís poidan explotar as riquezas do seu país en empresas mixtas cos españois, ao estilo do que xa se permitía no Marrocos francés.
En 1948 os partidos nacionalistas marroquís forman unha Fronte Nacional co obxectivo de lograr a independencia. En repetidas ocasións, o sultán sinalou que el desexaba o mesmo. Por iso, en 1952 Francia depuxo ao sultán e desterrouno substituíndoo por outro. España mostrou o seu descontento por non ser informada previamente: en 1954 Franco declara que o Protectorado español permanecerá baixo a soberanía do jalifa, nomeado polo sultán, xa que o cesamento deste esixe o consentimento previo español. En 1955, O Glaoui e as autoridades francesas en Marrocos apoiadas por Valino querían ofrecer provisionalmente o trono de Marrocos enteiro ao jalifa. Ahmed Belbachir Haskouri opúxose á idea xa que os franceses estaban perdendo a guerra en contra da resistencia. Isto fixo que a situación no Marrocos francés fose deteriorándose, o que levou aos franceses a permitir o regreso do sultán en 1955. Un ano despois, o 2 de marzo de 1956, Mohammed V conseguiu o recoñecemento da independencia do seu país por parte de Francia. O 7 de abril de 1956, España, a pesar das protestas formuladas polo Exército (entre outros polo xeneral García Valiño, alto comisario) fai o propio recoñecendo a independencia marroquí. Finalizaban desta forma os protectorados exercidos por Francia e España, respectivamente, sobre Marrocos. A zona sur (Cabo Juby ou Tarfaya) non pasou a soberanía marroquí ata 1958, en tanto que Ifni, que se converteu en provincia española ese mesmo ano, fixo o propio once anos máis tarde, seguindo as resolucións de Nacións Unidas.
Administración
O réxime administrativo do Protectorado derívase do concepto mesmo de protectorado, existindo unha dualidade formal de autoridades. Por unha banda, existe unha administración marroquí, á fronte da cal atopábase o jalifa, o cal exercía, por delegación do sultán, todos os seus poderes, fundamentalmente o lexislativo, que exercía mediante o dahir (decreto). Tamén era a máxima autoridade relixiosa. Este goberno dirixido polo jalifa recibía a denominación de Majzén e atopábase dividida en departamentos, a modo de ministerios, coordinados polo Gran Visir. Os ministros eran o qadi al-qudat (xefe ou xuíz de xuíces), o Visir dos Habus (patrimonio inalienable cuxas rendas destinar a unha obra ou institución piadosa ou relixiosa), o amin al-amlak e o amin al-umana (ministro de Facenda). Contaba cun consello consultivo formado por dous representantes de cada unha das cinco rexións. O jalifa era elixido polo sultán de entre unha dupla proposta polo goberno español. O primeiro jalifa, Muley el Mehdi, tomou posesión do seu cargo en Tetuán o 27 de abril de 1913. Só dous jalifas ocuparon o cargo ata a independencia de Marrocos, o xa citado Muley el Mehdi (entre 1913 e 1923) e o seu fillo Muley el Hassán bin el Mehdi (que asumiu aos trece anos, «reinando» entre 1925 e 1941 e máis tarde entre 1945 e 1956), pertencentes á familia real marroquí e descendentes do príncipe Muley Ismail, irmán do Sultan Muley Hassan I.
A administración española estaba dirixida por un alto comisario, unha figura desenvolvida a imaxe e semellanza dos altos comisionados ingleses, formalmente acreditada ante o jalifa, como representante do sultán, pero de feito a máxima autoridade no Protectorado. A Alta Comisaría dirixía a acción política de España no Protectorado, e dela emanaban as ordes e instrucións. O alto comisario estaba asistido por diversas departamentos (Asuntos Indíxenas, Fomento e Facenda). Existía un interventor territorial en cada unha das rexións, representado directamente á Delegación de Asuntos Indíxenas. Subordinados a el existía un seguinte chanzo, con interventores comarcais e, finalmente, interventores locais.
O mantemento da orde estaba a cargo dos Regulares (forzas do exército español con "indíxenas") e da Policía Indíxena. No aspecto militar, o alto comisario estaba asistido por tres comandantes con sede en Ceuta, Melilla e Larache.
Houbo un total de vinte altos comisarios nos corenta e tres anos de duración do Protectorado, sendo na súa inmensa maioría militares (todos menos Silvela, que exerceu en 1923, e tres dos cinco nomeados pola República, Luciano López Ferrer, Juan Moles e Manuel Rico Avello):
Organización territorial
300px|miniatura|Territorios e posesións españolas no norte de África cara a 1950.