cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cirene
Asentamento bizantino e musulmán
As ruínas da cidade son importantes e permiten ver os restos de rúas, o acueduto principal, templos, teatros e tumbas, aínda que quedan tamén algunhas esculturas e pinturas. A vía que unía Cirene coa próxima cidade de Apolonia de Cirene aínda se pode seguir.
Lara Cacabelos
Lara Cacabelos Afonso, nada en Pontevedra o 22 de maio de 1989, é unha regatista galega.
Traxectoria
Compite na categoría match race nun equipo patroneado pola catalá Silvia Roca e a tinerfeña Eva González. Con ese equipo en 2010 proclamouse subcampioa Iberoamericana de vela, nun campionato disputado en Santander, ao rematar por detrás da tripulación patroneada por Támara Echegoyen. Tamén con Roca e González participou en 2011 tanto no campionato de España, onde se proclamou subcampioa, como no mundial de vela desa categoría olímpica, celebrado en Perth, e onde remataron clasificadas na posición 12ª.
Estudou na Escola Técnica Superior de Náutica da Universidade de Cantabria.
Matrimonio entre persoas do mesmo sexo
Recoñecemento
miniatura|250px|Taxa de nupcialidade de matrimonios homosexuais en España no 2008. {{legend|#faa6a6|0,127 - 0,060}} {{legend|#dcb9ff|0,060 - 0,040}} {{legend|#b3defd|0,040 - 0,020}} {{legend|#326599|0,020 - 0,013}} O matrimonio entre persoas do mesmo sexo -nos países en que se aprobou ata o de agora- estableceuse legalmente mediante a extensión da institución xa existente do matrimonio civil a aquelas parellas formadas por persoas do mesmo sexo. Polo xeral mantense a natureza, os requisitos e os efectos que o ordenamento xurídico viña recoñecendo previamente ós matrimonios.
Polo momento o matrimonio entre persoas do mesmo sexo foi equiparado ó heterosexual con igualdade plena ou parcial de dereitos en 14 países en todo o mundo: os Países Baixos en primeiro lugar (no ano 2001), Bélxica (2003), España (2005), Canadá (2005), Suráfrica (2006), Noruega (2009), Suecia (2009), Portugal (2010), Islandia (2010), Arxentina (2010), Dinamarca (2012), Uruguai (2013), Nova Zelandia (2013), Francia (2013) e Luxemburgo (2015). Existe o mesmo recoñecemento nalgúns territorios ou divisións administrativas dos Estados Unidos, Brasil, México e Reino Unido.
Xunto á institución do matrimonio, e como alternativa ou, en ocasións, superpoñéndose á regulación do matrimonio entre persoas do mesmo sexo, existen institucións civís adicionais, moi diferentes entre cada país e comunidade, con denominacións distintas como "parellas de feito", "unións civís" ou "concubinatos" (entre outras denominacións), cada unha dunha natureza, requisitos e efectos ad hoc, segundo a realidade social, histórica, sociolóxica, xurídica e política do lugar. Estas institucións son consideradas polos movementos LGTB coma institucións apartheid e en moitos casos son criticadas por fomentaren a discriminación.
Por outra banda, o matrimonio relixioso é rexeitado por unha maioría de confesións relixiosas. Nos últimos tempos unicamente unhas poucas relixións decidiron adoptar algún tipo de medidas que signifiquen normalizar a situación das persoas ou das parellas homosexuais dentro do conxunto de fieis.
Historia
Tense constancia da existencia de prácticas homosexuais desde os mesmos albores da humanidade, en todas as épocas e as civilizacións, con diferentes graos de recoñecemento ou de aceptación social.
En Europa
A pederastia na Grecia antiga era unha práctica que se usaba no seo da aristocrática. Consistía nunha relación de tipo pedagóxico entre un adolescente e un home adulto. Dentro dela tiñan cabida os vínculos afectivos e sexuais, que eran socialmente aceptados. A expresión formal da relación pederasta variaba considerablemente dunha zona a outra. En calquera caso, as relacións amorosas entre un home e un mociño víanse como cousa normal e estaban reguladas legalmente.
Como norma xeral na Roma antiga admítese o matrimonio entre home e muller. Porén, sábese dalgúns homes de posición social relevante que contraeron matrimonio con outros homes. Tal é o caso dos emperadores Adriano, Nerón ou Heliogábalo.
miniatura|250px|[[Serxio e Baco uníronse en adelphopoiesis.]]
Na Europa medieval practicábase o rito da Adelphopoiesis, que tiña a súa orixe na igrexa grega (equivalente á Bratotvorenia nas igrexas eslavas). Tratábase dunha cerimonia de creación dun nexo de parentesco artificial, como se fai co apadriñamento ou coa filiación adoptiva. A nova relación é de tipo fraternal, normalmente entre homes, e con frecuencia era empregada para formalizar unha relación amorosa homosexual. Os detractores do matrimonio homosexual negan este carácter da adelphopoiesis e preséntana como un rito simbólico de expresión dunha profunda amizade.
Unha virxe xuramentada é un rol social presente nas sociedades patriarcais dos Balcáns nos que debido a determinadas razóns algunhas mulleres optan por levar unha vida de home vivindo como tal e adoptan unha postura inflexible de castidade.
En América
miniatura|dereita|250px|Folla de Piñeiro, xefe berdache da tribo dos grow.
No século XIX e principios do XX, nos Estados Unidos, existiu o que se chamou Matrimonio de Boston. Consistía na cohabitación de dúas mulleres independentes de todo home. Tratábase dunha relación amorosa, moitas veces de natureza platónica, sen necesidade de relacións carnais. O mesmo fenómeno ou variantes existiron en toda Europa na mesma época, sen denominación específica.
En África
Os matrimonios entre mulleres téñense documentado en máis de trinta pobos africanos. Entre eles están o yoruba e o ibo na África occidental; o nuer no Sudán; o lovedu, o zulú e o sotho na África do sur; e o kikuyu e o nandi na África oriental. O casamento ten a súa cerimonia e a súa dote, e a parella é admitida no seo da nova familia. A parella mantén a estrutura xerárquica do matrimonio heterosexual, que se estende á definición de cada unha delas como pai ou nai dos eventuais fillos. A paternidade resólvese coa axuda de homes amigos ou parentes da parella, que inseminan á muller que vai xestar o neno. Os matrimonios entre homes foron documentados en áreas moito menos extensas. Distínguense en que poden disolverse de mutuo acordo.
En Oceanía
Os Fa'afafine son un terceiro sexo na cultura de Samoa. Son bioloxicamente homes que durante a súa nenez foron elixidos para asumiren roles femininos polas súas familias. Esta práctica é aceptada pola sociedade samoana.
Os Fakaleiti (tamén chamados leiti, fakafefine ou lady) son homes tonganos que se comportan de xeito efeminado, ao contrario co resto dos homes da illa, que tenden a comportarse dunha maneira moi masculina.
En Asia
Na China, especialmente en Fujian e durante a dinastía Ming, estaban reguladas as unións matrimoniais entre homes e entre mulleres. As unións eran socialmente aceptadas e reguladas, con atención ao dote, ao divorcio e á compra de mulleres para a reprodución. A unión duraba varios anos, despois dos cales o máis vello axudaba ao máis novo a formar unha familia heterosexual.
Estados que admiten o matrimonio civil
miniatura|upright=2|right|Situación legal das parellas compostas por persoas do mesmo sexo no mundo {{Legend|#025|Matrimonio}} {{Legend|#06f|Unións civís}} {{Legend|#9cf|Rexistro cohabitacional}} {{Legend|#CCC|Sen recoñecemento}}
En Europa
As relacións homosexuais despenalizáronse en 1811. Foi o primeiro país do mundo en aprobar o matrimonio entre persoas do mesmo sexo no ano 2001. A pesar de que mantivo vetada a adopción internacional ata o 2005, hoxe está permitida. Os territorios das Antillas Holandesas e Aruba, obrigados a recoñecer os matrimonios contraídos na metrópole, néganse a celebralos.
O 1 de xuño do 2003 recoñeceu os casamentos entre persoas do mesmo sexo. En principio esta equiparación estivo reservada a parellas das que polo menos un dos seus membros fose belga e a aquelas constituídas en países que tamén recoñecesen este tipo de matrimonios. Unha reforma legal en outubro do 2004 pasou a permitir o casamento de parellas sen importar a súa composición, só co requisito de que un dos esposos teña un tempo de residencia no país de polo menos tres meses.
Durante o ano 2007 celebráronse en España 3.250 matrimonios homosexuais, case un 29% menos que no ano 2006. Deles, celebráronse 77 en Galicia, 52 entre homes e 25 entre mulleres, o que representa unha das taxas máis baixas de España. Aínda así, estímase que arredor de 18.000 parellas do mesmo sexo casaron en España entre o ano 2005 e o 2009, das cales un 64,8% estaban formadas por homes e un 35,2% por mulleres. No ano 2009 en España celebráronse 175.952 casamentos, e deles 172.540 foron entre persoas de distinto sexo (21.482 menos que no 2008), mentres que 3.412 (o 1’94%) foron entre persoas do mesmo sexo (218 máis que no 2008). Destes últimos, 2.212 foron matrimonios entre homes, mentres que 1.200 foron matrimonios entre mulleres. Desde a aprobación da lei e ata o 2012 celebráronse en España 22.124 matrimonios homosexuais.
250px|miniatura|right|Situación legal das parellas compostas por persoas do mesmo sexo en Europa: {{Legend|#002255|Matrimonio}} {{Legend|#0066FF|Unións civís}} {{Legend|#99CCFF|Rexistro cohabitacional}} {{Legend|#CCCCCC|Sen unións civís}} {{Legend|#D40000|Matrimonio prohibido constitucionalmente}}
O 1 de abril do 2009 o Parlamento sueco aprobou por 261 votos a favor, 22 en contra e 16 abstencións a reforma da lexislación en materia de matrimonio. A devandita reforma entrou en vigor o 1 de maio do 2009. Suecia xa recoñecía ás parellas do mesmo sexo os mesmos dereitos que ás parellas casadas, incluída a adopción, pero baixo unha figura xurídica distinta.
Dende xaneiro do 2009 é posible contraer matrimonio en Noruega para as parellas do mesmo sexo. Antes diso había unha lei de unións civís dende 1993, que non permitía acceder á adopción ás parellas do mesmo sexo nin á inseminación artificial ás parellas de mulleres. Mantense a prohibición de doar sangue para as persoas homosexuais.
A modificación do Código Civil que fai posible o casamento entre persoas do mesmo sexo entrou en vigor o 31 de maio do 2010. Previamente o Tribunal constitucional de Portugal resolveu sobre a constitucionalidade desta lei nun proceso de fiscalización da legalidade requirido polo presidente da República. Esta modificación lexislativa non equipara plenamente os matrimonios heterosexuais e homosexuais, pois non contempla a posibilidade de que estes poidan adoptar nenos. Antes, no ano 2008, fora rexeitada unha proposición lexislativa neste mesmo sentido.
O 23 de marzo do 2010 o goberno islandés, presidido pola socialdemócrata Johanna Sigurdardóttir, primeira política lesbiana en ocupar o cargo de Primeira Ministra, presentou ante o Parlamento un proxecto de lei encamiñado a modificar a lei que regula o matrimonio para ampliar este dereito a parellas do mesmo sexo. Esta lei foi aprobada o 11 de xuño polo Parlamento por 49 votos a favor e ningún en contra, e entrou en vigor o 27 de xuño. Unha das primeiras persoas en casar foi a Primeira Ministra.
As relacións homosexuais son legais dende 1933 e a idade de consentimento é a mesma que para as relacións heterosexuais dende 1977. No 2006 permitiuse ás lesbianas acceder á inseminación artificial e no 2009 aprobouse a igualdade coas parellas heterosexuais na adopción conxunta de menores. O Parlamento de Dinamarca aprobou por 85 votos a 24 a modificación da lexislación en materia de matrimonio, que quedou redactada de forma totalmente neutra con respecto ó xénero dos contraentes. A nova lei entrou en vigor o 15 de xuño do 2012. A reforma legal permite á Igrexa Luterana Evanxélica de Dinamarca celebrar casamentos entre persoas do mesmo sexo.
As relacións homosexuais foron despenalizadas en Francia en 1791, e en 1982 igualouse a idade de consentimento coas parellas heterosexuais. O 18 de maio do 2013 foi aprobada en Francia e promulgada polo presidente François Hollande a Lei 2013-404 que abre o matrimonio ás parellas de persoas do mesmo sexo. A decisión provocou unha forte reacción de sectores contrarios ó matrimonio igualitario, que se expresou en manifestacións, protestas e actos de violencia, especialmente desde posicións conservadoras e católicas.
O 18 de xuño do 2014, a Cámara de Deputados de Luxemburgo aprobou, por 56 votos a favor e 4 en contra, a lei que permite o matrimonio igualitario e a adopción homoparental plena. O proceso lexislativo comezou no ano 2010 e a lei entrou en vigor o 1 de xaneiro do 2015.
En América do Norte
250px|miniatura|dereita|Status legal das parellas homosexuais en América do Norte. {{Legend|#002255|Matrimonio}} {{Legend|#0066FF|Unións civís}} {{Legend|#9900CC|Recoñecemento de matrimonios homosexuais realizados noutros países ou estados no interior do país}}
En América do Sur
[[Ficheiro:State recognition of same-sex relationships (South America).svg|250px|miniatura|dereita|Status legal das parellas homosexuais na América Latina.
]]
Noutros continentes
A Constitución surafricana é unha das poucas do mundo que recoñece explicitamente o dereito á non discriminación por razóns de orientación sexual. Ademais disto, o país aprobou no 2006 o matrimonio entre persoas do mesmo sexo tras un ditame unánime do Tribunal Supremo, que considerou inconstitucional a súa prohibición. Isto contrasta coa situación vivida durante a época do apartheid, durante a cal as institucións levaron a cabo campañas de "curación" da homosexualidade a través do electrochoque e a castración química. Os propios costumes ancestrais do país son intolerantes á homosexualidade, como demostra a extensión de prácticas tales como as violacións correctivas a lesbianas.
Estados nos que se atopa en tramitación o matrimonio civil
Outros estados atópanse en proceso de tramitación parlamentaria ou aprobación das reformas lexislativas necesarias para recoñeceren o matrimonio entre persoas do mesmo sexo. Noutros casos hai resolucións xudiciais que sentan xurisprudencia ou previsiblemente desembocarán en cambios lexislativos favorables:
Relixións que admiten o matrimonio
Entre a infinidade de confesións relixiosas existentes, unha minoría ve con bos ollos a unión de parellas do mesmo sexo baixo a forma de matrimonio en pé de igualdade coas de diferente sexo. Menos aínda son as que admiten que este tipo de casamentos se formalice mediante os seus propios ritos. Polo momento estas últimas son todas igrexas de ámbito cristián.
Eleccións municipais en Castrelo do Val
Estes foron os resultados das eleccións municipais no concello de Castrelo do Val dende 1979. miniatura|dereita|[[Galería de imaxes de casas dos concellos de Galicia|Casa do concello de Castrelo do Val]]
Estadio Nacional de Pequín
O Estadio Nacional de Pequín (en 国家体育场/國家體育場, guójiā tǐyùchǎng) foi o estadio Olímpico para os Xogos do 2008 en Pequín, China, deseñado polos arquitectos suízos Jacques Herzog e Pierre de Meuron, os mesmos arquitectos que deseñaron o estadio Allianz Arena. Con eles colaborou na parte artística, o artista chinés Ai Weiwei.
Acollerá as cerimonias de inauguración e clausura, as probas de atletismo e a final de fútbol nos XXOO de Pequín.
O Estadio Olímpico de Pequín é, a xuízo dos arquitectos "un brillante desafío estético e estrutural" cuxa audacia artística e técnica tivo necesariamente que impresionar a un xurado do que formaban parte impresionantes profesionais como Koolhaas, Nouvel ou Perrault, outorgando así aos arquitectos suízos o encargo maior e quizais máis decisivo das súas carreira.
miniatura|300px|esquerda
Poligné
Poligné (en Polinieg) é unha comuna francesa do departamento de Ille e Vilaine, na Bretaña.
Polispermia
Efectos da polispermia
A pesar de que son moitos os espermatozoides que poden unirse a un óvulo, normalmente só un se fusiona coa membrana plasmática deste e inxecta o seu núcleo e outros orgánulos no citoplasma do óvulo. Se se produce a fusión de máis dun espermatozoide, e, por tanto, prodúcese o fenómeno da polispermia, xérase a formación de fusos mitóticos extra ou multipolares, o que ocasiona a segregación defectuosa dos cromosomas durante a división celular, de modo que se forman células non diploides e o desenvolvemento xeralmente queda detido.
No ourizo de mar, a fertilización por dous espermatozoides orixina un núcleo triploide, no que cada cromosoma está representado tres veces en lugar de dúas. Ademais, debido a que o centríolo cedido por cada espermatozoide se divide para formar os dous polos do aparato mitótico, os cromosomas triploides serán desprazados desde catro posicións diferentes por microtúbulos do fuso, formando catro células que terán unha carga cromosómica diferente. Estas células, por tanto, morren ou desenvólvense de xeito anormal.
En humanos, xeralmente a poliploidía é mortal para o embrión e foi detectada en abortos espontáneos aproximadamente no 10 ao 20% dos casos.
Bloqueo da polispermia
Debido á inviabilidade do embrión despois dun evento de polispermia, é importante que, a pesar de que se unen moitos espermatozoides á capa que rodea o óvulo, só un espermatozoide se fusione coa membrana plasmática e introduza o seu núcleo dentro deste. Para iso, os animais desenvolveron dous mecanismos principais.
Bloqueo rápido
O bloqueo rápido da polispermia conséguese por medio dun cambio no potencial eléctrico da membrana plasmática do ovo (ou óvulo), que actúa como unha barreira selectiva entre o citoplasma e o ambiente extracelular. Así, a concentración iónica difire significativamente entre un lado e o outro, sobre todo en canto aos ións sodio (Na+) e potasio (K+). Na auga do mar a concentración externa de sodio é especialmente alta, polo que este mecanismo utilízano principalmente os invertebrados mariños.
Este tipo de bloqueo lévase a cabo pola apertura de canais dependentes de sodio que permiten a entrada do ión no citoplasma celular, despolarizando a membrana, é dicir, incrementando as cargas positivas no interior desta (normalmente, o potencial de membrana, chamado potencial de repouso, é de -70mV, o que indica que as cargas negativas son maiores no interior da célula, pero coa fusión do esperma o potencial chega a valores positivos).
Un experimento no que se demostrou a importancia do sodio no bloqueo rápido da polispermia realizárono Laurinda Jaffe e colaboradores, cambiando a concentración deste ión no ambiente. Así, ao reducir a concentración de sodio incrementábase o número de ovos poliespérmicos, debido a que a apertura dos canais non levaba a unha entrada de suficientes moléculas no citoplasma e, por tanto, non se daba o cambio necesario no potencial.
En Rana pipiens o potencial de membrana cambia a +8mV, un segundo; incrementándose lentamente ata os +17mV. Este potencial mantense durante 20 minutos. Porén, este mecanismo non se presenta en píntegas, e tampouco é útil para evitar a polispermia na fertilización cruzada de ovos de Xenopus por espermatozoides de píntega. O bloqueo rápido por depolarización da membrana demostrouse ademais no verme mariño Urechis caupo, no que ademais se probou a importancia do cambio no potencial per se máis que o do fluxo de ións, e en dúas especies de algas fucoides (unha familia de algas pardas) e en estrelas de mar.
Mentres que especies non mamíferas utilizan este tipo de bloqueo de membrana, en mamíferos funciona por un mecanismo diferente, ao non observarse ningunha depolarización de membrana en ovos fertilizados de rato, hámster e coello. (Ver abaixo, Bloqueo en mamíferos).
Bloqueo lento
Cómpre un segundo mecanismo para evitar a entrada de varios espermatozoides no citoplasma do óvulo debido a que o mecanismo rápido é transitorio: o potencial de membrana dun ovo só se mantén positivo durante un período de tempo curto. Así, o segundo mecanismo involucra un evento duradeiro, a chamada reacción de gránulos corticais.
Cando o esperma se fusiona coa membrana plasmática do óvulo xera un incremento local no calcio citosólico, que se dispersa pola célula como unha onda. Existen probas que apoian a idea de que a onda ou as oscilacións (nalgúns mamíferos preséntanse oscilacións máis que ondas) de Ca2+ son inducidas por unha proteína que é introducida polo espermatozoide. Porén, en ourizos de mar e mamíferos, o incremento na concentración de calcio non se debe á entrada deste ión desde o medio extracelular, senón á liberación do ión desde depósitos intracelulares. Os ións calcio almacénanse no retículo endoplasmático do óvulo e son liberados pola activación de canais de calcio dependentes de inositol trisfosfato (IP3) da membrana do retículo endoplasmático. Este composto actívase precisamente polo contacto coas proteínas do espermatozoide. En ourizos de mar e ras o retículo endoplasmático esténdese ata o córtex celular e rodea os gránulos corticais, polo que o calcio é directamente responsable da propagación da reacción cortical. Unha vez expulsados dos seus depósitos, os iones libres teñen a capacidade de inducir a expulsión de máis calcio que aínda está secuestrado nos sitios de almacenamento, xerando así a onda de propagación e a exocitose dos gránulos corticais.
Bloqueo en peixes
A diferenza de moitos outros organismos, o contacto entre o espermatozoide e o ovo nos peixes dáse unicamente despois de que o gameto masculino entrou por un canal chamado micrópilo, situado nun sitio específico do ovo. Talvez por iso a maioría dos peixes non presentan acrosoma no seu espermatozoide.
Por tanto, os mecanismos de bloqueo da polispermia en peixes difiren considerablemente. Este proceso nos peixes lévase a cabo en polo menos catro pasos. Primeiro, danse cambios na estrutura do micrópilo, que se cerra para reducir o número de espermatozoides que alcanzan a membrana plasmática do ovo. Despois, prodúcese a formación do cono de fertilización, derivado da fusión entre as membranas de ambos os gametos, que tapona a apertura do micrópilo. Posteriormente, hai interaccións entre as lectinas liberadas dos gránulos corticais e os espermatozoides supernumerarios no vestíbulo do micrópilo: inicialmente as proteínas inmobilizan os espermatozoides que despois son expulsados do vestíbulo ao incrementarse a presión osmótica do fluído perivitelínico. Seguidamente, o fluído perivitelínico coas lectinas interacciona co exterior da capa fibrosa, para eliminar a orientación e atracción do esperma cara ao micrópilo. Finalmente, ten lugar a reacción de zona, endurecendo o corion e chegando así a pechar totalmente o micrópilo.
Bloqueo en mamíferos
Pénsase que varios procesos nos que está implicado o tracto reprodutivo da femia, como a capacitación e o contacto co reservorio ovidutal, serven para regular o número de espermatozoides que alcanzan o sitio de fertilización en moitas especies.
Nos mamíferos o bloqueo da polispermia no óvulo ocorre principalmente a dous niveis: na zona pelúcida (análoga á envoltura vitelínica en non mamíferos) e na membrana plasmática. Por tanto, existe unha diferenciación espacial, pero, a diferenza das especies non mamíferas nas que a diferenciación é ademais temporal, nos organismos desta clase non existe unha diferenza temporal entre os dous tipos de bloqueo.
O bloqueo na zona pelúcida é bastante similar ao dos organismos non mamíferos. A fusión do espermatozoide co ovo tamén induce un sinal de Ca2+, iniciado no lado oposto ao sitio de unión do esperma, que activa ao ovo para realizar a reacción cortical. Porén, nos mamíferos non se crea a membrana de fertilización. En lugar disto, ocorre a modificación dos receptores na zona pelúcida, alterando a composición de proteínas da familia ZP. Este proceso denomínase reacción de zona.
Sen un incremento na concentración de Ca2+ non é posible a liberación dos gránulos corticais para previr a polispermia nin a continuación da meiose e a subseguinte entrada dentro dos ciclos celulares embriolóxicos. Ocilacións do calcio observáronse en peixes medakas, ourizos de mar, ras, ratos, hámsteres, bovinos, coellos e humanos.
Por outro lado, o bloqueo da membrana en óvulos de mamífero difire amplamente do mecanismo de despolarización atopado nos organismos non pertencentes a esta clase zoolóxica. En mamíferos este bloqueo parece ser a culminación de múltiples eventos que en conxunto modifican a receptividade da membrana do óvulo ao espermatozoide.
Como apoio á existencia dun mecanismo múltiple, McAvey e colaboradores mostraron que a taxa de espermatozoides fusionados por ovo (sen zona pelúcida) aumentaba cando eran tratados cunha droga que alteraba a actina do citoesqueleto, o que suxire que a diminución na receptividade ao espermatozoide posfertilización require de certas funcións do citoesqueleto da membrana plasmática do óvulo, e que non ten implicación nas oscilacións na concentración de calcio nin na exocitose de gránulos corticais, que era similar á dos óvulos control.
Ademais, certos experimentos que utilizaron marcadores fluorescentes para seguir certos lípidos de membrana en óvulos de rato indican que existen cambios na organización destes, inducidos pola fertilización. Porén, non se sabe moito máis. Finalmente, demostrouse que as ondas de incremento de calcio reguladas pola interacción co espermatozoide determinan o tempo de establecemento da membrana de bloqueo, un proceso que é máis lento en óvulos que experimentan unha ou ningunha onda de calcio. Porén, o calcio parece ser só un facilitador no bloqueo da membrana, que funciona xunto con eventos asociados á fertilización, aínda descoñecidos.
Vantaxe evolutiva
Na evolución produciuse unha carreira de armamentos entre as femias, ás que lles interesa evitar a polispermia, e os machos, aos que lles interesa ter espermatozoides con alta capacidade de fecundar, o que facilita que varios consigan á vez a fertilización, e os espermatozoides de varios machos compiten entre eles se a femia se aparea con varios machos. Por un lado a polispermia crea cigotos inviables e diminúe a eficacia biolóxica (firness) das femias, pero por outro, se as defensas que desprega a femia para evitalo son demasiado potentes, pode impedirse a fertilización. Isto leva a ter que chegar a un delicado compromiso entre os dous feitos, e suxeriuse que isto pode ser a causa da relativamente alta taxa de infertilidade observada nas especies de mamíferos.
Bee Movie
Bee Movie é un filme estadounidense de animación por ordenador dirixido por Steve Hickner e Simon J. Smith, que foi estreado no 2007. O elenco está composto por Jerry Seinfeld, Renée Zellweger, Matthew Broderick, Megan Mullally, John Goodman, Chris Rock, Kathy Bates, e Patrick Warburton.
Sinopse
Barry B. Benson (voz orixinal de Jerry Seinfeld), é unha abella recentemente graduada na universidade que se encontra algo decepcionada coa súa ocupación actual: facer mel. Un día coñece a Vanessa (voz de Renée Zellweger), unha florista de Nova York. A súa relación comeza a florecer, e tras descubrir que os humanos de feito comen o mel, decide demandalos.
Capadocia
Capadocia (en turco: Kapadokya; grego: Καππαδοκία) é unha rexión histórica de Anatolia central, en Turquía, que abarca partes das actuais provincias de Kayseri, Aksaray, Niğde e Nevşehir.
Capadocia caracterízase por ter unha formación xeolóxica única no mundo, e polo seu patrimonio histórico e cultural. No ano 1985, foi incluída pola UNESCO na lista do Patrimonio da Humanidade, cunha zona protexida de 9.576 ha.
Información xeral
miniatura|dereita|200px|Mapa de Cappadocia. Desde hai miles de anos e até a actualidade, houbo sempre asentamentos humanos na rexión. Algunhas civilizacións antigas floreceron aquí, como a hitita, e outras procederon de civilizacións europeas ou doutras rexións de Asia Menor, e todas elas deixaron a súa pegada na Capadocia.
As características xeolóxicas do lugar derón pé a que as súas paisaxes se describan como "paisaxes luares". A terra do lugar, chamada toba calcárea, adquiriu formas caprichosas tras millóns de anos de erosión, e é de abondo débil para permitir que o ser humano constrúa as súas moradas traballando a rocha, en troques de erixir edificios. Deste xeito, as paisaxes luares están cheos de cavernas, naturais e artificiais, moitas das cales continúan habitadas.
A situación xeográfica da Capadocia foi encrucillada de rutas comerciais durante séculos, e tamén obxecto de continuas invasións. Os habitantes da rexión construíron refuxios subterráneos (exemplos que poden ser visitados son as cidades de Kaymaklı e Derinkuyu), onde cidades enteiras podían refuxiarse debaixo da terra, e subsistir durante moitos meses sen arriscarse no exterior. Estas cidades subterráneas construídas en varios niveis (a cidade de Kaymaklı ten nove subterráneos, aínda que só catro están abertos ao turismo, o resto están reservados para investigación arqueolóxica e antropolóxica), e estaban equipadas con respiradoiros, cortes, panaderías, pozos de auga, e o necesario para albergar poboacións que podían chegar até os 20.000 habitantes. Cando estas cidades subterráneas foron usadas durante o cristianismo bizantino, algunas cámaras foron adaptadas como templos e decoradas con frescos nas paredes.
Orixe e significado do nome
Crese que o nome "Capadocia" proven do vocábulo Katpadukya, ou Terra de belos cabalos. Os cabalos da rexión cobraron fama por ser ofrecidos como agasallo aos reis Asurbanipal, de Asiria, e Darío e Xerxes I, de Persia.
Xeografía e xeoloxía
miniatura|esquerda|270px|Moradas trogloditas miniatura|220px|[[Zelve]] A rexión de Capadocia pode considerarse un círculo de cincuenta quilómetros de diámetro, onde se atopan, entre outras, as cidades de Aksaray e Nevşehir, así como numerosas poboacións. A poboación na área non chega ao millón de habitantes, pero os asentamentos están tan próximos uns dos outros, que dan a impresión de tratarse dunha soa cidade estendida por unha rexión moi grande.
En moitos mapas, o nome de Capadocia non é mencionado xa que non se trata dunha demarcación política como tal. Máis ben tratase dunha rexión histórica que abarca anacos de varias provincias.
A paisaxe única de Capadocia é o resultado da acción de forzas naturais a través dos milenios. Fai 60 millóns de anos, formouse a cadea montañosa do Tauro en Anatolia meridional, ao mesmo tempo que se formaba a cadea alpina en Europa. A formación da cordilleira dos Montes Tauro provocou numerosas barrancas e depresións en Anatolia central. Fai dez millóns de anos, estas depresións foron enchidas polo magma e outros elementos volcánicos provistos polos numerosos volcáns en erupción de Anatolia central, especialmente os volcáns Erciyes, Keciboyduran, Develi, Göllü dağı e Melendiz. dereita|miniatura|222px|Vista panorámica de Göreme
Paseniñamente, as depresións foron desaparecendo, transformando a rexión nun altiplano. O mineral que encheu as depresións non é moi resistente á acción de ventos, choivas, ríos e diferenzas de temperatura; polo que a erosión foi "esculpindo" os numerosos vales polos cales Capadocia é famosa.
Algunhas das poboacións máis importantes son Aksaray, Nevşehir, Kayseri, Ürgüp, Uçhisar, Niğde, Gülşehir e Gülağaç.
Çatalhöyük e Puruskanda
Çatalhöyük é unha cidade que data do período neolítico. Nela foi atopado o que se considera o comezo da historia de Anatolia. Tratase dun fresco mural do ano 6200 a.C., que presenta en primeiro plano, as casas da localidade, e ao fondo, un volcán en erupción; crese que o volcán é o Hasandağ. O fresco está exposto no Museo das Civilizacións de Anatolia en Ancara, e é probablemente a pintura paisaxística máis antiga do mundo.
Entre o 5000 e o 4000 a.C., Capadocia tivo varios principados independentes. A cidade máis importante durante ese período era Puruskanda. Dezasete destes principados uníronse en 2300 a.C. para loitar contra o rei asirio Naram Sin, constituíndo a primeira de moitas alianzas na historia de Anatolia.
Período de colonias de comercio asirio
Ao inicio do II milenio a.C., Anatolia viviu unha etapa brillante na cal atraeu numerosos habitantes. Os asirios, célebres pola súa habilidade no comercio, instaláronse na rexión atraídos por esta riqueza, e organizaron bazares chamados Kârum. O Kârum máis importante é da cidadela de Kanesh (hoxe Kültepe). Os asirios levaban estaño, téxtiles e perfumes, e mercaban ouro, prata e cobre en Anatolia.
Este tipo de comercio durou cento cincuenta anos, até que se dispersou polas guerras entre reinos da rexión. En 1925, un equipo arqueolóxico descubriu en Kültepe as "Táboas da Capadocia", que describen esta colonia mercantil en tempos asirios, e que marcan o rexistro escrito máis antigo coñecido sobre a historia da Capadocia.
Período hitita
Aínda se ten pouca certeza sobre a orixe da civilización Hitita, pero o certo é que esta civilización floreceu en Anatolia central no II milenio a.C., sendo Hattusas (hoxe Boğazköy) o seu centro de poder na rexión, que chamaban Tabal. Os hititas fundaron varios poblados en conxunción cos habitantes da rexión, e conformaron un imperio que se estendía ata Babilonia. O imperio durou de seis a sete séculos, e puxo fin ao dominio da dinastía semita de Hammurabi. Especial lugar na historia hitita teñen os séculos XV e XVI a.C., que marcan o período de maior desenvolvemento da civilización. A finais de milenio, as guerras co Exipto (que culminarían no tratado de paz de Kadesh, de 1286 a.C.) desgastaron ao imperio, que finalmente caeu ante os invasores de Europa oriental.
Despois da caída do imperio hitita, Capadocia atravesou o período máis escuro da súa existencia, entre os séculos X e VII a.C.
Período persa
Capadocia caeu en mans persas no século VI a.C., estado que mantería ata a conquista por Alexandre Magno dous séculos despois. Os persas dividiron Anatolia en provincias, asignando un gobernador (sátrapa) a cada unha.
Os principados estaban ligados ao porto de Éfeso (preto da cidade turca de Kuşadası) pola "vía real", que comezaba en dita cidade, e pasaba polas cidades de Sardes e Mazaca (hoxe Kayseri), chegando a Mesopotamia e a Susa, capital de Persia. Os sátrapas enviaban a Persia os impostos que recadaban, en forma de ouro, carneiros, burros e os famosos cabalos de Capadocia.
Período helenístico
No século IV a.C. o conquistador macedonio Alexandre Magno emprendeu a conquista de Asia Menor, despois do famoso episodio do nó gordiano, arrebatando Capadocia das mans persas. Deixou ao seu tenente Cabictas para controlar a rexión, a cal estivo baixo o dominio macedonio ata a morte de Alexandre no 323 a.C. Un ano despois, Capadocia recuperou a súa independencia e soberanía baixo o liderado de Ariarates I.
Período romano
Capadocia comezou a súa larga historia de relacións co Roma, baixo o reinado de Ariarates IV, primeiro como inimigos (apoiando a causa de Antíoco o Grande), e despois como aliados, loitando contra Perseo de Macedonia.
Capadocia entón elixiu un líder local chamado Ariobarzanes I, co apoio de Roma, en 93 a.C.. Porén, Ariobarzanes non puido comezar o seu reinado ata trinta anos despois, cando Roma alisoulle o camiño facendo a un lado aos reis armenios. Na guerra civil que Roma sostivo antes da ascensión ao poder de Xulio César, Capadocia cambiou de bandos entre Pompeio e César.
Posteriormente, a dinastía Ariobarzanes terminaría, e a rexión mantería a súa independencia tributaria até o ano 17, cando o Emperador Tiberio reduciría á rexión a ser unha provincia romana. Dúas lexións romanas formaron guarnicións permanentes baixo o Emperador Vespasiano, quen buscaba protexer a súa provincia de Levante. As guarnicións aumentaron e convertéronse en fortalezas baixo Traxano, que ademais construíu vías militares na rexión. No século III, as relacións comerciais entre Capadocia e as rexións de Esmirna e Éfeso estaban tan desenvolvidas, que foron emitidas moedas cos nomes destas cidades.
Período bizantino
A partir do século IV Capadocia comezou unha transformación máis, esta vez influenciada polos mosteiros de Palestina e Exipto, dos que os seus modelos foron seguidos na introdución da relixión cristiá, baixo o patrocinio do Imperio Bizantino.
O período iconoclasta de Bizancio (anos 725 a 843) tivo a súa repercusión nas igrexas de Capadocia, e numerosas pinturas murais sufriron danos, pois prohibiuse a representación de todas as figuras sagradas.
Período selxúcida
Os selxúcidas, considerados antepasados directos dos turcos occidentais, comezaron a chegar a Capadocia a partir do século XI, despois da Batalla de Manzikert no 1071 onde derrotaron ao exército bizantino, e comezaron a conquista paulatina do territorio. Despois da toma de Kayseri no 1082, os selxúcidas iniciaron unha grande expansión urbanística na rexión, construíndo mesquitas en Kayseri, Aksaray, Niğde e outras cidades, e unha academia de medicina no 1206. Ademais, construíron numerosos caravansarays ou caravasares (literalmente, palacio de caravanas), unha especie de refuxio para que as caravanas que transitaban a Ruta da seda, pernoctaran de forma segura no seu traxecto; algúns tiñan servizos adicionais ao de hostalería, como enfermería, cortes e mesquitas. Os caravansarays están dispersos por toda Anatolia, distanciados a uns 30 km entre si, e en tempos de guerra, servían como postos de defensa do territorio. Destaca o caravansaray de Agzikarahan, construído no século XIII.
Nos séculos que seguiron, Anatolia foi escenario de conflitos entre os selxúcidas, Bizancio e os cruzados. Estes últimos tomaron a capital selxúcida Iznik, e obrigaron aos selxúcidas a emigrar cara Konya, no centro de Anatolia. Os selxúcidas sentaron as raíces do Imperio Otomán, que viría a existir a partir do século XV pois non en balde os turcos otománs procedían dun dos sultanatos —núcleo orixinario do futuro Imperio otomán— escindidos do estado selxúcida baixo o mando do líder Osmán I Gazi— que daría o nome da dinastía otomá u osmanlíes.
Séculos XX e XXI
Capadocia sempre foi unha zona de atractivo turístico importante, coa afluencia de visitantes da rexión e de países veciños. A rexión chamou a atención de Europa e do resto do mundo nas décadas de 1930 e 1940, coa difusión da obra do sacerdote francés Guillaume de Jerphanion, que publicou os estudos que fixera das igrexias en Capadocia. Estes feitos levaron a un dramático crecemento na demanda turística na segunda metade do século XX. Durante as décadas de 1970 e 1980, Capadocia tivo unha explosión de turistas que non podía ser satisfeita cos hoteis existentes na rexión. Os poboadores comezaron a alugar cuartos e transformar as súas propiedades para poder acoller aos visitantes, mentres novas instalacións eran construídas, respectando as paisaxes e a natureza, e sen contradicir ao folclore local. Segundo as cifras oficiais, no 2005 visitaron a rexión 850.000 turistas estranxeiros e un millón de turistas nacionais.
Esta demanda revitalizou a actividade económica na rexión, pois non só a industria do turismo e a gastronomía se benefician, senón que ademais os produtores locais de cerámica, téxtiles e artesanías atopan un mercado amplo e receptivo.
Cristianismo en Capadocia
Capadocia ten un papel especial na tradición cristiá, por varios motivos.
Todos os días
Todos os días é unha novela xeracional de Alberto Ramos, publicada por Sotelo Blanco Edicións en 2012. Nese mesmo ano acadou o Premio Vicente Risco de Creación Literaria.
Trama
Iván é un xornalista de Carballo de 27 anos, que vive en Santiago de Compostela. Logo de trabalar como redactor nun xornal, a empresa pechou e quedou desempregado. A dous meses de que se lle remate a prestación do subsidio por desemprego, leva unha rutina diaria de total inactividade.
O luns 19 de novembro ten que ir á oficina de emprego para selar a tarxeta de parado. Como adoita deitarse tarde, queda durmido, e o seu amigo Marcos ten que ir espertalo. Ten o quentador de auga avariado, e dálle preguiza chamar ao caseiro. Logo de ir á oficina de emprego queda para comer cunhas amigas no barrio de San Pedro. O martes vai a unha entrevista con persoal do Servizo Galego de Colocación para procurar atopar traballo. Pola noite, logo de comezar cun gin tonic, colle unha borracheira ben gorda. O mércores volve espertalo Marcos, que procura animalo para que cambie de vida. Pola tarde vai a Vigo á presentación dun libro do seu antigo xefe, ao que quere pedir explicacións polo peche do xornal. Porén, cando coincide con el non se atreve a facerlle reproche ningún.
O xoves vai a Carballo, a visitar o seu pai, que está doente. A súa irmá, Inma, pídelle que quede vivir con eles para botarlle unha man e coide o seu pai. El négase. O venres vai a Vigo para testificar nun xuízo dunha fotógrafa compañeira, que demandou á empresa en que traballaban. Porén, finalmente a rapaza chega a un acordo e non se celebra o xuízo. Toma un café con ela e regresa a Compostela. Como está arrefriado, déitase cedo. O sábado queda para comer con Marcos, pero discuten e enfádanse, logo de que este lle diga que debe visitar un médico, pois cuspe sangue. Despois vai de novo a Carballo para dicirlle a Xoán, o marido da súa irmá, que non ten pensado ir vivir alá con eles. Regresa á súa casa e bótase a durmir. O domingo esperta tarde. Xa á noitiña chama ao caseiro para que vaia arranxarlle o quentador. O luns pola mañá, mentres lle arreglan a auga quente, decide ir ao médico.
Narración
A obra está narrada en terceira persoa cun narrador omnisciente. Está ambientada principalmente en Santiago de Compostela, con situacións en Carballo e Vigo. O tempo narrativo abrangue unha semana. O tempo histórico é en outono, a finais do mes de novembro.
Os temas tratados son os efectos da crise económica na mocidade, creando unha falta de horizonte de expectativas que afecta á autoestima das persoas. Trátase o peche de medios de comunicación escritos; así, hai elementos autobiográficos, pois o autor viviu en primeira persoa o peche de Xornal de Galicia en 2011.
A Igrexa, Goiáns, Porto do Son
A Igrexa é un lugar da parroquia de Goiáns no concello coruñés de Porto do Son, na comarca de Noia. Segundo o padrón municipal (INE 2020) ten 2 habitantes (ningún home e 2 mulleres).
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Certificado de Aptitude Pedagóxica
O Certificado de Aptitude Pedagóxica (CAP) é o requirimento indispensable en España para que os licenciados, enxeñeiros superiores, arquitectos ou equivalentes poidan exercer o ensino secundario segundo a Lei Orgánica 1/1990 do 3 de outubro, de Ordenación Xeral do Sistema Educativo (LOGSE). Tamén se adoita denominar CAP ao Curso de Aptitude (ou Adaptación) Pedagóxica que leva á súa obtención.
A base normativa encóntrase na Lei Xeral de Educación de 1970 e na Orde Ministerial do 8 de xullo de 1971.
Segundo o Real Decreto do 4 de xuño de 1993, non é necesario cursalo para o ingreso nas especialidades de tecnoloxía, psicoloxía e pedagoxía e formación empresarial, nin tampouco en ningunha das correspondentes ao Corpo de Profesores Técnicos de Formación Profesional. É dicir, os diplomados ou enxeñeiros técnicos (ademais dos licenciados) que poden optar ás prazas de profesor de ditas áreas non están obrigados a cursalo.
O curso 2009/2010 foi o primeiro no que non se impartiu o CAP, e no seu lugar implantouse o Mestrado para o profesorado de educación secundaria obrigatoria, bacharelato, formación profesional e ensino de idiomas, debido á entrada en vigor do Espazo Europeo de Educación Superior (EEES), coñecido como Plan Boloña.
Unión Numismática Nórdica
Historia e composición
A Unión Numismática Nórdica fundouse en Copenhague, Dinamarca, o 27 de novembro de 1935, e inicialmente estaba constituída por catro gabinetes numismáticos e por cinco asociacións numismáticas de Suecia, Noruega, Dinamarca e Finlandia. A estas cinco uníronselles posteriormente as asociacións de Islandia, das Illas Feroe e de Turku:
Revistas
A NNU é a responsable de dúas publicacións periódicas:
Encontros
A unión celebra un encontro conxunto cunha periodicidade de entre dous e catro anos, nun dos países nórdicos. Os máis recentes foron os seguintes:
A Cabana, Tuimil, Bóveda
A Cabana é un lugar da parroquia de Tuimil, no concello lugués de Bóveda, na comarca da Terra de Lemos.
Quinteto
Un quinteto en música é unha agrupación de cinco instrumentistas ou intérpretes vocais. Tamén se emprega este termo para referirse á peza musical composta para ser interpretada por un conxunto destas características. É unha formación musical comunmente empregada en varios estilos musicais, como a música de cámara, o jazz ou o rock.
Trío
Trío pode referirse a:
Nogueira de Ramuín, Nogueira de Ramuín
San Martiño de Nogueira de Ramuín é unha parroquia do concello ourensán de Nogueira de Ramuín na comarca de Ourense. No ano 2007 tiña 88 habitantes (48 homes e 40 mulleres) distribuídos en 9 entidades de poboación, o que supón unha diminución de 8 habitantes en relación ao ano 2000.
Peter Revson
miniatura|right|Revson pilotando o McLaren nas [[500 Millas de Indianápolis de 1972.]]
Peter Jeffrey Revson, nado en Nova York o 27 de febreiro de 1939 e finado o 22 de marzo de 1974, foi un piloto de carreiras estadounidense que tivo éxitos na Fórmula 1 e nas 500 Millas de Indianápolis.
Antecedentes
Peter Revson era fillo de Julie e Martin Revson. e sobriño do propietario de Revlon, o magnate da industria de cosméticos Charles Revson. Herdou a fortuna do seu pai (ao parecer máis de mil millóns de dólares). Era un mozo solteiro e aposto que foi descrito como un "espírito libre", que deixou unha vida fácil para adicarse a unha vida de velocidade e perigo. Fóra da pista, levou a súa vida ao mesmo ritmo acelerado. Revson pilotaba un Chris Craft de 9´8 m. e fixo as veiras a algunhas das mulleres máis belas do mundo, como a modelo e Miss Mundo de 1973, Marjorie Wallace.
1963-1974 Fórmula Un, TransAm, Can-Am e Indianápolis
En 1963 Revson competiu profesionalmente mentres recorría Europa, pilotando un Fórmula Júnior. En 1968 formou parte do novo programa de carreiras Javelin establecido por American Motors (AMC). No primeiro intento na Trans-Am Series, as 12 Horas de Sebring, Revson e Skip Scott quedaron 12º na xeral e quintos na súa clase.