cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Batalla de Pasca
A batalla de Pasca foi unha batalla entre o territorio sur da Confederación muisca, liderado polo seu zipa Saguamanchica, e a alianza entre os panches e os sutagaos, liderados polo cacique de Fusagasugá. A batalla tivo lugar c. 1470 preto de Pasca, na actual Cundinamarca, Colombia, e o resultado foi unha vitoria para Saguamanchica.
Contexto
upright=.5|esquerda|miniatura|[[Saguamanchica.]] Antes da conquista española dos muiscas, as terras altas centrais dos Andes colombianos (o Altiplano Cundiboyacense) estaban habitadas por varios grupos indíxenas. Os máis numerosos eran os muiscas, que vivían nos vales centrais da Cordilleira Oriental. O líder dos muiscas do sur naquela época era Saguamanchica, sucesor do seu tío Meicuchuca. Os veciños dos muiscas no noroeste eran os muzos, ao sur deles estaban os inimigos tradicionais dos muiscas, os panches, e na parte máis meridional da actual Cundinamarca estaban os sutagaos.
Batalla
miniatura|esquerda|upright=.5|Guerreiro sutagao en Fusagasugá. Pouco despois de tomar o poder arredor do ano 1470, Saguamanchica decidiu conquistar aos sutagaos. Enviou unha forza de avanzada para recoñecer a área e seguiu dende Bacatá cun exército de arredor de 30 000 güechas. Os sutagaos agocháronse nos outeiros arredor do río Pasca xunto con varios dos seus aliados panches, mais Saguamanchica forzounos a presentar batalla. Despois dunha loita que durou 12 horas, os muiscas capturaron a Uzatama, un importante "cacique" (líder) dos sutagaos, o que provocou a fuxida dos sutagaos e dos panches.
O cacique de Tibacuy foi quen negociou a submisión dos sutagaos a Saguamanchica.
Consecuencias
Uns vinte anos máis tarde, Saguamanchica volveu loitar noutra gran batalla, desta volta contra o líder dos muiscas do norte, o zaque Michuá. Nesta batalla, chamada batalla de Chocontá, morreron os dous líderes muiscas.
MVP da ACB
O MVP da ACB, actualmente coñecido como MVP Movistar por motivos de patrocinio, é un premio outorgado pola Asociación de Clubs de Baloncesto ao mellor xogador da Liga ACB. Este galardón foi entregado por vez primeira na temporada 1991-92. Desde aquela, tan seis xogadores conseguiron gañar o premio en máis dunha ocasión: Darryl Middleton (3 veces), Arvydas Sabonis, Tanoka Beard, Luis Scola, Felipe Reyes e Nikola Mirotić (2 veces). O gañador do trofeo está determinado por unha votación entre adestradores, xogadores, seareiros (por medio de votacións online) e os medios de comunicación.
Galardoados
thumb|210px|upright| [[Darryl Middleton foi 3 veces MVP (1992, 1993, 2000).]] thumb|210px|upright| [[Luka Dončić o xogador máis novo en conseguir o galardón (19 anos).]] A seguinte é unha lista dos gañadores do galardón temporada a temporada.
Adjuvilo
O adjuvilo é unha lingua artificial creada por Claudius Colas (baixo o pseudónimo de «Profesoro V. Esperema») en 1908. Aínda que era un idioma completo, nunca foi creado para falarse; Colas creouno para axudar a crear disensión nos crecentes movementos do ido.
Brenda Mondelo
Brenda González Fernández, coñecida como Brenda Mondelo, nada en Seixo (Pedrafita do Cebreiro) o 17 de decembro de 1994, é unha xornalista e poeta galega.
Traxectoria
Estudou ata os seis anos no CPI Poeta Uxío Novoneyra de Folgoso do Courel. Graduouse en Xornalismo e Ciencia Política en Madrid.
Ocupou o terceiro lugar na lista do Bloque Nacionalista Galego para as eleccións municipais de 2023 no concello de Pedrafita do Cebreiro.
Wall of Sound
miniatura|240x240px|Spector (centro) nos Gold Star Studios con Modern Folk Quartet en 1965 O Wall of Sound (muro de son), tamén chamado Spector Sound (son de Spector), é unha fórmula de produción musical desenvolvida polo produtor estadounidense Phil Spector nos Gold Star Studios nos anos 60, coa asistencia do enxeñeiro Larry Levine e o conglomerado de músicos de sesión posteriormente coñecido como "The Wrecking Crew". A intención era a de aproveitar as posibilidades da gravación en estudio para crear unha estética orquestral infrecuentemente densa que se transmitiu ben a través de radios e máquinas de discos da época. Spector explicou en 1964: "estaba buscando un son, un son tan forte que aínda que o material non fose o mellor, o son levaría ao disco. Era un caso de aumentar, aumentar. Todo encaixa como un crebacabezas".
Entre outras características do son, Spector incorporou unha serie de instrumentos orquestrais (cordas, vento-madeira, vento-metal e percusión) que anteriormente non estaban asociados coa música pop orientada á mocidade. Tamén resaltou a reverberación a partir dunha cámara de eco para unha textura adicional. Caracterizou os seus métodos como "un enfoque wagneriano do rock & roll: pequenas sinfonías para os nenos". A combinación de grandes conxuntos musicais con efectos de reverberación tamén incrementou a potencia de son media dun xeito que parece compresión. En 1979, o uso decompresión volvérase común na radio, marcando a tendencia que levou á "guerra do volume" nos anos 80.
As complexidades da técnica non tiñan precedentes no campo da produción de son para a música popular. Segundo Brian Wilson, o líder dos Beach Boys, que usou amplamente a fórmula: "nos 40 e 50 os arranxos consederábanse 'correctos aquí, escoita esa trompa ou escoita esta sección de cordas agora'. Todo era un son definido. Non había combinacións de son e, coa chegada de Phil Spector, atopamos combinacións de son, o que, cientificamente falando, é un aspecto brillante da produción de son".
Alejandra Benítez
Alejandra Jhonay Benítez Romero, nada en Caracas, Venezuela, o 7 de xullo de 1980, é unha política, odontóloga, modelo e esgrimista olímpica venezolana.
Melanitta deglandi
Etimoloxías
O epíteto específico, deglandi, é unha homenaxe de Bonaparte ao médico e zoólogo francés Côme-Damien Degland.
Alejandra Benítez
Formación universitaria
Obtivo o seu título de odontoloxía en 2006 na Universidade Central de Venezuela.
Melanitta deglandi
Sinónimos
Ademais de polo nome actualmente válido, a especie coñeceuse tamén polos sinónimos:
Alejandra Benítez
Modelo
Alejandra Benítez foi modelo para varios xornais e revistas. Causou algunha polémica un posado semi-espida previo ao seu nomeamento como Ministra.
Melanitta deglandi
Nota taxonómica
Anteriormente considerábase conespecífica con Melanitta fusca. Esta especie e Melanitta perspicillata conformaban o subxénero Melanitta, en oposición ao subxénero Oidemia, formado por Melanitta americana e Melanitta nigra.
Alejandra Benítez
Traxectoria deportiva
Durante a súa traxectoria deportiva obtivo numerosos títulos, entre os que destacan: Campioa do Mundo Júnior por Equipos Dijon- Francia 1999, Campionato do Mundo Júnior por Equipos, bronce en South Bend- EEUU. 2008, Subcampioa Panamericanos Sto. Domingo 2003 e Guadalaxara 2011. Participou nos Xogos Olímpicos de Atenas 2004, Pequín 2008 Londres 2012 e Río de Xaneiro 2016
Melanitta deglandi
Distribución
Melanitta deglandi cría no extremo nororiental de Asia, ao leste da conca do río Ienisei, e en Norteamérica. É un pato migratorio que tras a época de cría viaxa cara ao sur até rexións temperadas, os Grandes Lagos, as costas do norte dos Estados Unidos e o sur do Canadá, e en Asia chega até o sur da China.
Alejandra Benítez
Participación política
A. Benítez é membro activo do Partido Socialista Unido de Venezuela (PSUV) da Rexión Capital (Caracas/Dtto. Capital) onde traballou en diversas tarefas organizativas e formativas.
Melanitta deglandi
Características
Melanitta deglandi é a maior das tres especies de Melanitta de América do Norte. Caracterízase pola súa forma avultada e o seu gran pico. As femias pesan entre 950 e 1 950 g e miden entre 48 e 56 cm de lonxitude, son de cor parda con manchas pálidas na cabeza. Os machos pesan entre 1 360 e 2 128 g e miden entre 53 e 60 cm de longo, son completamente negros, excepto por un sector branco en torno aos ollos e espelliños brancos nas ás. A base do pico desta especie é negra e está avultada.
Alejandra Benítez
Participación política
Benítez foi nomeada deputada suplente ante a Asemblea Nacional pola rexión capital até xaneiro de 2016. O 21 de abril de 2013, o presidente de Venezuela, Nicolás Maduro, anunciou na televisión nacional que Alejandra pasaría a ser xefa do Ministerio do Poder Popular para o Deporte. rematando o seu mandato en xaneiro de 2014.
Melanitta deglandi
Ameazas
A caza supón unha ameaza importante para a especie, da que se abatiron, segundo estimaciós, de 6 000 a 14 000 individuos no período de 10 anos (de 2004 a 2014) nos Estados Unidos e o Canadá, pero cunha tendencia á baixa. Unha estimación recente suxire que a caza deMelanitta deglandi pode ser un 29-37 % superior á taxa máxima sostíbe.
Alejandra Benítez
Vida persoal
Alejandra é unha amante dos animais. A súa mascota Matheo, un can mini Yorkshire-Terrier aparecía nas súas redes sociais e perdeu a vida polo outro ataque doutro can en 2017.
Melanitta deglandi
Ameazas
A especie aliméntase a profundidades de 30 a 40 m e, polo tanto, é moi susceptíbel á captura incidental nas redes de pesca, como documentaron Good et al. As poboacións de muda e invernada tamén son vulnerábeis aos verteduras de petróleo xa que adoitan ocorrer en altas densidades nas proximidades das rutas de transporte de petróleo. Unha vertedura catastrófica podería afectar a unha gran proporción da poboación. A contaminación por petróleo tamén pode causar a interrupción a longo prazo do abastecemento de alimentos, o que pode ter efectos máis graves sobre as poboacións a longo prazo que a mortalidade directa por petróleo. documentaron probas dun efecto negativo a longo prazo como resultado do accidente do Exxon Valdez de 1989. A perturbación e a degradación do hábitat causada polo aumento dos niveis de exploración de petróleo e gas natural no Ártico probabelmente terá só impactos menores ou insignificantes nesta especie.
Alejandra Benítez
Traballo social
A Fundación Benítez Ven está presidida por A. Benítez e o seu principal obxectivo é axudar ás novas promesas deportivas e aos clubs e promover o deporte en colexios, comunidades, aldeas e zonas de escasos recursos de toda Venezuela, así como a través das doazóns recibidas de empresas públicas e privadas, e persoas físicas en Venezuela e fóra dela, favorecendo que os nenos e mozos sigan practicando deporte co préstamo e doazón de material de adestramento e competición.
Melanitta deglandi
Ameazas
Nalgúns lugares do noroeste do Pacífico, os patos mariños poderían estar expostos a niveis toxicoloxicamente significativos de cadmio asociados aos mexillóns que se alimentan de estruturas acuícolas, o que aumenta a posibilidade de que esa exposición estea a contribuír ao descenso da poboación observado. O cambio climático é unha ameaza adicional, xa que a teledetección mostra a diminución da do tamaño dos estanques no subártico de Alasca, sendo estas zonas húmidas un importante lugar de cría para a especie na actualidade. En xeral, prevese que o cambio climático provocará cambios dramáticos do hábitat na rexión ártica. A diminución da duración da cuberta de neve primaveral nas rexións boreais estivo relacionada co descenso da poboación de patos, probabelmente debido ao desaxuste trófico, que se prevé que cause un descenso da poboación do 31,0 % entre 1980 e 2080. A acidificación dos océanos pode provocar descensos dos moluscos que forman unha gran parte da dieta de Melanitta deglandi.
Estado de conservación
A Unión Internacional para a Conservación da Natureza e dos Recursos Naturais, considerando que esta especie ten unha área de distribución moi grande e, polo tanto, non se aproxima aos limiares de vulnerábel baixo o criterio de tamaño da área de distribución e, a pesar de que a tendencia da poboación parece estar en diminución, non se cre que o descenso sexa o suficientemente rápido como para achegarse aos limiares de vulnerábel segundo o criterio de tendencia da poboación, e de que non se cuantificou o tamaño da poboación, pero non se cre que se achegue aos limiares de vulnerábe baixo o criterio do tamaño da poboación, cualifica o status da especie como LC (pouco preocupante).
Alejandra Benítez
Muller e Deporte
Forma parte do Sindicato Nacional de Mulleres UNAMUJER do seu país e loita pola igualdade de condicións das mulleres no deporte.
A Trapa, Abavides, Trasmiras
A Trapa é un lugar da parroquia de Abavides no concello ourensán de Trasmiras na comarca da Limia.
O Campo, Chamosiños, Trasmiras
O Campo é un lugar da parroquia de Chamosiños, no concello ourensán de Trasmiras na comarca da Limia.
O Regueiro, Chamosiños, Trasmiras
O Regueiro é un lugar da parroquia de Chamosiños, no concello ourensán de Trasmiras na comarca da Limia.
Elsa Sánchez de Oesterheld
Elsa Sara Sánchez de Oesterheld, nada como Elsa Sara Sánchez Beis en Buenos Aires o 20 de marzo de 1925 e finada na mesma cidade o 22 de xuño de 2015, foi unha activista arxentina de orixe galega, membro durante décadas das Avoas de Praza de Maio. Foi a muller do escritor, editor e guionista de banda deseñada Héctor Germán Oesterheld, famoso pola súa creación El Eternauta. Tanto o seu marido como as súas catro fillas, tres xenros e dous dos seus netos foron asasinados pola ditadura militar que gobernou a Arxentina entre 1976 e 1983.
Traxectoria
Naceu en Buenos Aires, sendo filla de Vicente Sánchez Asorey e Ramona Beis, dous emigrantes galegos orixinarios de Loño, Vila de Cruces.
Casou en 1948 co escritor, editor, guionista e creador de banda deseñada Héctor Germán Oesterheld, a quen coñecera catro anos antes. Tiveron catro fillas chamadas Estela (n. 1952), Diana (n. 1953), Beatriz (n. 1955) e Marina (n. 1957). O seu marido fíxose popular no país grazas ás súas clásicas e innovadoras creacións para a banda deseñada arxentina, comezando pola saga El Eternauta e continuando con destacadas obras como Ernie Pike e Mort Cinder, entre outras.
A principios da década de 1970, tanto Héctor como a súa filla Diana comezaron a militar na Juventud Peronista, á que se uniron máis tarde tamén o resto de fillas.
Asasinato da súa familia
A vida de Elsa quedou marcada pola perda de case toda a súa familia por causa dos asasinatos masivos levados a cabo pola última ditadura cívico-militar arxentina que se prolongou de 1976 a 1983. Héctor Oesterheld foi capturado polas tropas do exército en abril de 1977 e posteriormente trasladado a Campo de Mayo. Algúns superviventes dos centros de detención clandestino afirmaron que o viran vivo no centro El Vesuvio, e crese que foi asasinado na localidade de Mercedes en 1978.
Beatriz Oesterheld era a máis nova e a única cuxo cadáver foi recuperado. O 19 de xuño de 1976, Elsa quedou con ela na repostería Jockey Club da localidade de Martínez. Había tempo que non se vían e falaron case dúas horas. Tras despedirse, a moza dirixiuse a Villa la Cava, en San Isidro, pero nunca chegou. Dous días despois, un descoñecido achegouse a Elsa cando ía subir ao tren e díxolle que Beatriz fora secuestrada polo exército. Elsa acudiu á policía e a Campo de Mayo, encontrouse con xuíces e curas e presentou un hábeas corpus. O 7 de xullo foi citada na comisaría de Virreyes e alí comunicáronlle que a súa filla morrera xunto con outros cinco mozos. Entregáronlle o seu corpo e deulle sepultura.
Diana Oesterheld tiña 23 anos e un fillo dun ano, Fernando, e estaba embarazada de catro meses cando desapareceu o 7 de agosto de 1976. Militaba na organización Montoneros. Foi secuestrada en San Miguel de Tucumán pola policía tucumá, xunto co seu fillo Fernando, que foi abandonado como "NN" na Casa Berce da capital tucumá. Despois de varios intentos, o neno foi recuperado polos seus avós paternos. A casa onde vivían estaba ocupada por Albornoz, o xefe da policía de Tucumán, e a súa muller. A parella de Diana, Raúl Araldi, foi asasinado en 1977. Diana foi vista na Xefatura da Policía de Tucumán e crese que despois foi levada ao "Campo de Mayo" onde deu a luz.
Marina Oesterheld, tiña 20 anos, cando foi secuestrada xunto coa súa parella, Alberto Oscar Seindus, o 27 de novembro de 1976 en San Isidro. Crese que Marina deu a luz en Campo de Mayo.
Estela Inés Oesterheld, nada o 9 de xuño de 1952, era tamén militante peronista e montonera. Foi secuestrada na zona suroeste do Gran Buenos Aires (Longchamps), aos 25 anos. Segundo testemuños recompilados, o 14 de decembro de 1977 membros da forza policial mataron ao seu marido o "Vasco" Mórtola. Ela tratou de escapar e tamén morreu a tiros cun embarazo de catro meses no seu ventre. A parella deixou naquel momento un fillo de 3 anos e medio: Martín Miguel. Os responsables dos asasinatos levaron o neno e presentárono ao seu avó Héctor, que estaba detido nun CCD Tras isto, o neno foi entregado á súa avoa Elsa.
A finais da década de 1970, vítima do terrorismo de Estado imperante, Elsa perdera o seu marido, as súas catro fillas -xunto con tres dos seus xenros- e dous dos seus catro netos (dúas das súas fillas estaban embarazadas no momento dos seus secuestros).
Últimos anos
Nos últimos anos da súa vida, Elsa converteuse nunha fervente activista pola memoria e estivo vencellada ao traballo das Avoas de Praza de Maio. O Senado de Bremen creou, na súa sesión do 10 de novembro de 1987, o chamado Premio de Solidariedade de Bremen para honrar o compromiso de persoas e organizacións que traballan para superar a inxustiza nas relacións Norte-Sur e as consecuencias do colonialismo e o racismo. Elsa recibiu dito galardón en nome da Coalición contra a Impunidade na Arxentina e da Comisión de Familiares de Desaparecidos e Asasinados.
En 1998 colaborou con H.G.O., un documental biográfico sobre o seu marido. En 2008 participou no documental Imaginadores, un filme que analiza a evolución da banda deseñada arxentina, utilizando como principal recurso as entrevistas a figuras do medio.
Morreu por un infarto agudo de miocardio mentres durmía na súa casa o 22 de xuño de 2015, aos 90 anos. Os seus restos repousan no cemiterio da Chacarita.
O Barrio, Lobaces, Trasmiras
O Barrio é un lugar da parroquia de Lobaces, no concello ourensán de Trasmiras.
O Outeiro, Chamosiños, Trasmiras
O Outeiro é un lugar da parroquia de Chamosiños, no concello ourensán de Trasmiras na comarca da Limia.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, que é unha parte alta ou elevación do terreo.
Roberto o Forte
Roberto o Forte, nado entre 815 e 830 e finado o 2 de xullo de 866 na batalla de Brissarthe (Maine e Loira), foi un membro importante da aristocracia franca, da familia dos robertianos, antepasados da dinastía Capeto.
Traxectoria
Despois de participar nunha revolta contra Carlos II o Calvo en 858, someteuse en 861 e recibiu a marca de Neustria, a rexión entre o Sena e o Loira. Destacou entón na loita contra os bretóns e os normandos.
Orixe
Roberto o Forte era probabelmente fillo de Roberto III de Hesbaye (finado antes de 834), conde de Worms e Oberrheingau, e de [Waldrada, irmá de Odón de Orleáns[Waldrada]], irmá de Odón de Orleáns (finado en 834).
Durante un coloquio científico celebrado en Angers en 1987 con motivo do milenario dos Capeto, o historiador Karl Ferdinand Werner confirmou a orixe renana de Roberto o Forte apoiándose no testemuño de Rexinón de Prüm. Cun obxectivo controvertido, algúns autores difundiron a lenda de que Hugo Capeto non sería descendente de Roberto o Forte senón dun carniceiro como Dante na Divina Comedia. Esta idea foi retomada por exemplo na Historia de Francia contada a Juliette por Jean Duché, pero esta vez aplicada ao propio Roberto o Forte. Os Robertianos preséntase como procedentes dunha ilustre familia da que algúns membros foron servidores do reino e da Igrexa desde o final da época merovinxia, como Roberto, chanceler de Clotario III.
As orixes familiares de Roberto o Forte son descoñecidas durante moito tempo e fixéronse varias conxecturas. No século xx, a partir dos traballos de diversos historiadores como Karl Glöckner ou Karl Ferdinand Werner confirmados por Christian Settipani déronse retirado unha serie de hipóteses e case certezas sobre a historia e a xenealoxía de Roberto o Forte. Os seus antepasados formarían un grupo familiar de servidores dos últimos merovinxios en Neustria como Roberto, un referendario de Dagoberto I, e máis tarde magnates próximos aos primeiros carolinxios en Austrasia como Roberto I Conde de Hesbaye e de Worms morto en 764.
Apoio a Carlos II o Calvo e obtención dos condados de Tours e Angers
Roberto o Forte menciónase desde 836, ano no que abandonou a rexión do Rin Medio pero sen portar título ningún.
No momento das loitas de poder entre os fillos de Luís I o Piadoso, púxose do lado de Carlos II o Calvo, que era xenro de Odón de Orleáns e, polo tanto, marido da súa probábel prima irmá. Tivo que abandonar as súas terras, incorporadas ao reino de Lotario I, para se refuxiar en Occidente, coa súa familia materna.
En 852, Carlos II o Calvo nomeouno abade laico de Marmoutier (en Tours) ; despois, ao ano seguinte, Missus Dominicus de varios condados de Neustria, especialmente nas rexións de Tours e Angers.
Karl Ferdinand Werner explica o éxito do seu establecemento na rexión do Loira polas relacións familiares, que o vinculaban ao clan animado por Adalardo o Senescal e a dous grupos de parentes do oeste:
Revolta contra Carlos II e obtención do Marquesado de Neustria
En 856, Carlos II o Calvo instalou ao seu fillo Luís II de Francia á fronte dun "Ducado de Le Mans", territorio que corresponde á marca de Neustria. Non se menciona a Roberto nesta ocasión, nin a partir de novembro de 853 e no transcurso do ano 854 cando os normandos soben o Loira para saquear Angers, Tours ou Blois ; pode que nesta época perdera o seu cargo. Volve aparecer en 858 con Luís o Xermánico, contra Carlos e o seu fillo. Non se someteu ata 861, a cambio do Marquesado de Neustria.
Loita contra os normandos
En 862, 864 e 865, Roberto destacou na loita contra a ofensiva dos normandos, que establecera bases na desembocadura do río Loira (853) e do Sena (856) baixo a dirección do seu xefe Hasting. Bernardo III de Tolosa, non aceptando abandonar a súa herdanza paterna, foi atacar a Roberto o Forte que tivo que abandonar Autun e, para compensar, tomou posesión da abadía de Saint-Martin de Tours e expulsou o abade. En 866, Carlos II o Calvo concedeulle, ademais de ratificar o Marquesado de Neustria, a colexiata da abadía de Saint-Martin de Tours, unha prestixiosa abadía que tiña a vantaxe de poñer a disposición de Roberto unha mensa abacial que lle permitía dotar numerosos vasalos.
Roberto morreu o mesmo ano nunha batalla que o enfrontou, xunto a outros condes, contra os normandos, que baixaban polo río Sarthe despois de saquear Le Mans (batalla de Brissarthe).
Matrimonio e fillos
A esposa de Roberto o Forte non se menciona en ningunha fonte contemporánea. A este respecto, mencionáronse varias hipóteses.
No século XIII Alberico de Trois-Fontaines atribuíu a Roberto unha esposa chamada Rexina, concubina de Carlomagno. Ademais da imposibilidade cronolóxica desta afirmación, parece que isto resulta dunha confusión entre Hugo o abade, fillo de Conrado e xenro de Roberto o Forte, e Hugo o abade, fillo de Carlomagno e Rexina.
En calquera caso, Roberto o Forte foi pai de dous fillos que foron reis de Francia:
Fauteuils d'orchestre
Fauteuils d'orchestre é un filme francés de 2006 dirixido por Danièle Thompson, cuxo guión foi escrito por ela e polo seu fillo, Christopher Thompson. O filme estreouse no Reino Unido e Australia como Orchestra Seats, e nos Estados Unidos e a área anglófona do Canadá como Avenue Montaigne. Foi escollido como candidato de Francia para o Óscar ó mellor filme internacional na 79ª edición dos premios, chegando a clasificarse na lista curta de xaneiro.
Currás, Curro, Barro
Currás é un lugar da parroquia de Curro no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra.
Chêne-Bougeries
miniatura|Igrexa miniatura|Escudo
Chêne-Bougeries é unha pequena cidade e comuna suíza do cantón de Xenebra.
Xeografía
Situada a 420 msnm, o municipio ocupa unha extensión de 4,13 km².
Limita ao norte coas comunas de Cologny e Vandœuvres, ao leste con Chêne-Bourg e Thônex, ao sur con Veyrier, e ao oeste con Xenebra.
Segundo o censo de 2014 contaba con 11 105 habitantes, polo que a súa densidade de poboación, nese ano, era de 2 689 hab./km².
A comuna de Chêne-Bougeries está situada anexa ao leste da cidade de Xenebra.
A maior parte do seu territorio está formado por chalés, e acolle o barrio de clase alta de Conches.
Outeda, Curro, Barro
Outeda é un lugar da parroquia de Curro no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra.
Os Casás, Agudelo, Barro
Os Casás é un lugar da parroquia de Agudelo no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra.
Concello, Agudelo, Barro
Concello é un lugar da parroquia de Agudelo no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra.
A Eirexa, Lobaces, Trasmiras
A Eirexa é un lugar da parroquia de Lobaces, no concello ourensán de Trasmiras.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Lidia González
Lidia Cristina González Calderón, nada en Puerto Montt o 27 de abril de 1967, é unha artesá e política chilena pertencente ao pobo orixinario yámana que foi concelleira da comuna de Cabo de Hornos por dous períodos, ademais foi encargada da oficina da Corporación Nacional de Desenvolvemento Indíxena (Conadi) na provincia Antártica chilena.
Traxectoria
Lidia González naceu en 1967 na comuna de Puerto Montt, sendo os seus pais Cristina Calderón e Teodosio González. É a menor de dez fillas de Cristina; ademais é sobriña de Úrsula Calderón. Logo do seu nacemento a súa familia mudouse a Caleta Eugenia, situada na Illa Navarino, dentro da comuna de Cabo de Hornos. Porén, creceu xunto con Ana Sarmiento e os seus pais. En 1973, viviu xunto cos seus pais en Rada Picton.
Carreira pública e política
Dende 2012, traballou na oficina de Promoción e Información dos Dereitos Indíxenas e logo como a encargada da Oficina de Asuntos Indíxenas da CONADI na cidade de Puerto Williams.
En marzo de 2019, participou nas protestas na Illa Navarino, impedindo a chegada das salmoneiras que buscaban asentar 134 gaiolas de crianza en Puerto Williams. As manifestacións proseguiron por meses, até o momento no cal as gaiolas e a industria se retiraron da zona. Durante a súa vida adulta desenvolveu moitas actividades de preservación e difusión do coñecemento da cultura e da lingua do seu pobo.
Juan Cruz Alli
Juan Cruz Alli Aranguren, nado en Pamplona o 21 de setembro de 1942, é un avogado, político e profesor español. Foi presidente do Goberno Foral de Navarra de 1991 a 1995 e, en funcións, entre xuño e setembro de 1996.
Lidia González
Convencional constituínte
Logo dos resultados do plebiscito nacional de 2020, e posterior organización das eleccións de convencionais constituíntes, os seus fillos e familia directa animárona a presentarse como candidata constituínte representando ao pobo yámana. Foi a única inscrita na cota de escanos reservados do pobo orixinario yámana. Como nome alternativo atopábase o do seu sobriño, o profesor Luís Francisco Gómez.
Gran Premio do 70º aniversario
O Gran Premio do 70 aniversario (coñecido oficialmente como o Emirates Formula 1 70th Anniversary Grand Prix 2020) é unha carreira de Fórmula 1 que se celebrará o 9 de agosto de 2020, no Circuíto de Silverstone, Northamptonshire e Buckinghamshire, Inglaterra, Reino Unido. A carreira é a quinta rolda da tempada de Fórmula 1. Celébrase como unha carreira de conmemoración de 70 anos do Campionato Mundial de Fórmula 1 e desde que o circuíto celebrou o primeiro premio do campionato de 1950 o 13 de maio de 1950.
Lidia González
Convencional constituínte
Á convención presentáronse cinco persoas interesadas en ser candidatas polo escano reservado. Despois deste proceso, Lidia González foi elixida para ser titular con 49 de 89 votos.
En maio de 2021, foi elixida como candidata única o 16 de maio de 2021 co 91,04% dos votos, pasando a ser unha das 155 persoas que compoñen a Convención Constitucional da República de Chile. O 6 de xaneiro de 2022, asumiu como vicepresidenta adxunta da Convención, xunto a Bárbara Sepúlveda, Amaya Alvez, Tomás Laibe e Natividad Llanquileo.
Gran Premio do 70º aniversario
Cualificación
Valtteri Bottas conseguiu a pole position por diante de Lewis Lewis por 0,064 segundos na terceira quenda da clasificación (Q3) con Nico Hülkenberg clasificando 3º por diante de Max Verstappen no 4º e Daniel Ricciardo 5º. Tanto a parella Mercedes (Hamilton e Bottas) como Ricciardo fixeron os seus mellores voltas na Q3 co pneumático medio en contraposición ao pneumático brando que, en teoría, debería ser máis rápido. O resto dos 10 primeiros postos da grella foron Lance Stroll 6º, Pierre Gasly 7º, Charles Leclerc 8º, Alexander Albon 9º e Lando Norris 10º. Esteban Ocon clasificouse orixinalmente no 11º lugar pero recibiu unha penalización de 3 postos por obstaculizar a George Russell na primeira quenda da clasificación (Q1). Sebastian Vettel loitou e quedou eliminado na segunda quenda da clasificación (Q2), só conseguiu o décimo segundo posto máis rápido no seu Ferrari, sen poder explicar a súa falta de rendemento. Carlos Sainz logrou o 13º posto por diante de Romain Grosjean no Haas mentres que Russell fixo a 4ª aparición consecutiva na Q2 da tempada. Daniil Kvyat foi 16º e caeu na Q1 despois de ver eliminado o seu mellor tempo de volta por saltarse os límites da pista. Remataron a grella Kevin Magnussen 17º, Nicholas Latifi 18º, Antonio Giovinazzi 19º e o ex campión do Mundo Kimi Raikkonen 20º e último.
Grella de saída
miniatura|centro|600px|Grella de clasificación do Gran Premio do 70º aniversario.
Notas
<references group="lower-alpha"/>
Juan Cruz Alli
Doutor en Dereito e Técnico Urbanista. Foi profesor na Facultade de Dereito de Burgos da Universidade de Valladolid e profesor titular de Dereito Administrativo da Universidade Pública de Navarra. Anteriormente foi letrado do Concello de Pamplona e avogado.
Actividade política
O seu ingreso na política foi a través do Partido Social Demócrata Foral fundado por Jaime Ignacio del Burgo que se integrou en Unión de Centro Democrático en 1977. Posteriormente pasou a Unión del Pueblo Navarro (UPN), ocupando os cargos de concelleiro de Pamplona entre 1983 e 1987, parlamentario foral entre 1987 e 1995 e presidente do Goberno de Navarra entre 1991 e 1995. Allli avogou por levar a UPN a posicións máis centristas e menos intransixentes no seu navarrismo, propugnando un mellor entendemento coa Comunidade Autónoma do País Vasco e co nacionalismo vasco en xeral, a definición de Navarra como nación e de UPN como partido nacionalista navarro, así como a reforma constitucional en sentido federalista, como solución aos problemas de integración de España á que define como nación de nacións.
Esa independencia de criterio fíxose patente xa no primeiro mes do seu cargo como Presidente da Comunidade Foral, cando declarou que non lle parecería mal unha negociación entre ETA e o Estado se con iso se acababa o terrorismo e declarouse partidario do principio de acordo alcanzado en agosto de 1991 entre a Coordinadora Lurraldea e a Deputación de Guipúscoa, algo que provocou críticas por parte dos socialistas e foi recibido cun malestar non disimulado por un amplo sector do seu partido.
En 1994 entrou en conflito co seu partido que o levou a abandonalo en 1995 para converterse en líder dun novo, Converxencia de Demócratas de Navarra. Como membro do mesmo foi Vicepresidente e Conselleiro de Economía e Facenda do Goberno de Navarra entre 1995 e 1996. Tras a dimisión de Javier Otano como Presidente do Goberno de Navarra, exerceu o cargo en funcións entre os meses de xuño e setembro de 1996, cando foi substituído por Miguel Sanz, elixido presidente polo Parlamento Foral. Desde 1995 é Parlamentario Foral e Portavoz do Grupo Parlamentario de Converxencia de Demócratas de Navarra.
No ano 2000 comezou un paulatino achegamento a UPN, primeiro, asinando un pacto orzamentario co seu antigo partido e, finalmente, tras as eleccións autonómicas de 2003, asinou en representación de Converxencia de Demócratas de Navarra un pacto de Goberno de Coalición entre UPN e CDN, goberno do que non entrou a formar parte.
No ano 2007, tras a deterioración electoral de CDN nas eleccións autonómicas presentou a súa dimisión da presidencia do partido, aínda que permaneceu como deputado no Parlamento Navarro durante toda a lexislatura. José Andrés Burguete, candidato á alcaldía de Pamplona neses comicios, tomou a substitución de Alli no congreso do partido, en marzo de 2008.
Nese mesmo congreso, Alli foi nomeado presidente de honra da formación.
Cesou como parlamentario o 15 de xuño de 2011, tras as eleccións forais do 22 de maio, nas que a CDN non conseguiu representación parlamentaria. Desde entón, non ocupa cargos políticos e dedícase á actividade académica.
Barrio de Arriba, Trasmiras, Trasmiras
Barrio de Arriba é un lugar da parroquia de Trasmiras, no concello ourensán de Trasmiras.
Peso Constituínte
Contexto histórico
En 1859, a provincia de Atacama levantouse en armas contra o Goberno de Manuel Montt na chamada Revolución Constituínte, centrada na cidade de Copiapó, co obxecto de derrocar tanto o Goberno como a Constitución de 1833. Á marxe de motivacións políticas de índole liberal, un dos detonantes da revolta foi a suba, por parte do Goberno, dos impostos ás exportacións do cobre, a prata e o ouro. O estoupido revolucionario, denominado "constituínte", tivo lugar o 5 de xaneiro de 1859, e Pedro León Gallo foi nomeado pola xunta revolucionaria como intendente de Atacama, e proclamado como tal polo pobo de Copiapó reunido en asemblea.
Faxil, Agudelo, Barro
Faxil é un lugar da parroquia de Agudelo no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra.
Peso Constituínte
Contexto histórico
Esta situación cortou calquera comunicación coa capital do país, o que, entre outras cousas, provocou a imposibilidade de enviar prata á capital desde a mina Chañarcillo, propiedade da familia Gallo e situada na zona revolucionaria, en Copiapó. A dobre consecuencia desta incomunicación foi tanto a escaseza de moeda oficial circulante na zona revolucionaria como a falta de prata na capital, que impedía ao estado a fabricación de moeda deste metal.
A compra de armas lixeiras, municións e canóns que entraban pola baía de Caldera esixía a disposición de moeda de prata, e os "constituíntes" tiñan ao seu favor a abundante materia prima da mina de Chañarcillo. De inmediato decidiuse crear senllas moedas de prata de boa lei, con valores dun peso e de medio peso, das que se produciron 400.000 exemplares —390.000 dun peso e 10.000 de 50 centavos—. Estas moedas déronse en coñecer como as "Constituíntes" de Copiapó ou as "moedas de Pedro León Gallo". A súa creación non só favoreceu a importación e reactivou o comercio local, senón que lle deu pulo á Revolución.
O proceso de cuñaxe
O propio Pedro León Gallo contribuíu para a produción das moedas con 1.000 marcos de prata en barras da súa propiedade, e a súa nai, dona da mina máis produtiva de Chañarcillo, puxo a disposición a existencia total das barras de prata que tiña nos seus almacéns de Copiapó.
A Ceca de Copiapó estableceuse nun vello obradoiro de ferraría e fundición fronte á Praza de Armas, propiedade do arxentino Alejo Molina, onde tamén se produciron armas e canóns para o Exército Constituínte. Baixo a dirección de Carabantes contratouse como persoal, entre outros, dous mecánicos estadounidenses apelidados Brower, e un antigo xoieiro e reloxeiro francés, como gravador dos cuños.
Á parte das moedas, Pedro León Gallo mandou emitir tamén vales revolucionarios en pesos Constituíntes, que contaban co amparo da súa especie en prata.
Dorios
dereita|miniatura|Hoplita do século V a.C., ou "soldado de armas pesadas", posiblemente o rei espartano Leónidas, un dorio, que morreu sostendo o paso na [[batalla das Termópilas.]] Os dorios (en Δωριεῖς, Dōrieîs, en singular Δωριεύς, Dōrieús) ou dóricos foron un dos catro grandes grupos étnicos nos que se dividiron os helenos (ou gregos) da Grecia clásica (xunto cos eolios, aqueos e xonios).
Orixe
miniatura| Xacemento dorio de [[Lato na illa de Creta.]] A mención literaria máis antiga deles é na Odisea, onde xa se atopan habitando a illa de Creta. Os relatos varían en canto ao lugar de orixe. Unha teoría dos tempos antigos é que se orixinaron nas rexións montañosas de Grecia, como Macedonia e Epiro, e circunstancias escuras os levaran ao sur do Peloponeso, até certas illas do Exeo, a Magna Grecia, Lapithos e Creta. A Arqueoloxía e a Xenética modernas sitúan as súas orixes en Anatolia, que é moi paralela á mitoloxía que di que son de orixe grega a través do fundador, Doro, fillo de Hellen, que era fillo de Deucalión o patriarca mitolóxico dos helenos.
Substitución do dialecto do Peloponeso
dereita|miniatura| [[Peloponeso. Esparta estaba no val da baía máis baixa.]] A orixe dos dorios é un concepto polifacético. Nos estudos modernos o termo significa a miúdo a localización da poboación que difunde o dialecto do grego dórico dentro dunha hipotética poboación de fala protogrega. O dialecto coñécese polos rexistros do noroeste clásico da Grecia, o Peloponeso e Creta e algunhas das illas. A información xeográfica e étnica atopada na obra literaria máis antiga coñecida de Occidente, a Ilíada, combinada cos rexistros administrativos dos antigos estados micénicos, demostran que os falantes do grego oriental foron unha vez dominantes no Peloponeso pero sufriron un retroceso alí e foron substituídos. polo menos nos círculos oficiais dos falantes de grego occidental. Un acontecemento histórico está asociado co derrocamento, chamado antigamente o Retorno dos Heracleidai e polos modernos a Invasión Doria.
Organización
Eran diversos en forma de vida e organización social, variando desde o populoso centro comercial da cidade de Corinto, coñecido polo seu estilo ornamentado en arte e arquitectura, até o estado illacionista e militar de Esparta. Aínda así, todos os helenos sabían que localidades eran dorias e cales non. Os estados dorios en guerra poderían máis probablemente, pero non sempre, contar coa axuda doutros estados dorios. Os dorios distinguíanse polo dialecto grego dórico e polas tradicións sociais e históricas características.
Etnia
No século V a.C., dorios e xonios foron as dúas ethnē gregas máis importantes politicamente, cuxo enfrontamento final resultou na Guerra do Peloponeso. O grao en que os helenos do século V se autoidentificaron como "xónicos" ou "dóricos" foi discutido. Nun extremo, Édouard Will conclúe que non había un verdadeiro compoñente étnico na cultura grega do século V a.C., a pesar dos elementos antidorianos na propaganda ateniense. No outro extremo John Alty reinterpreta as fontes para concluír que a etnia si motivou accións do século -V. Os modernos que ven estas identificacións étnicas a través da tradición literaria dos séculos -V e IV a. C. víronse profundamente influenciados pola súa propia política social. Ademais, segundo E. N. Tigerstedt, os admiradores europeos do século XIX das virtudes que consideraban "dóricas" identificáronse como "Laconófilos" e tamén atoparon paralelos receptivos na cultura da súa época; os seus prexuízos contribúen á interpretación moderna tradicional dos "dorios".
Distribución postmigratoria dos dorios
Aínda que a maioría dos dorios asentáronse no Peloponeso, tamén se instalaron en Rodas e Sicilia e no que hoxe é o sur de Italia. En Asia Menor existía a Hexápolis dórica (as seis grandes cidades dorias): Halikarnassos (Halicarnaso) e Cnidos (Cnido) en Asia Menor, Kos, e Lindos, Kameiros e Ialyssos na illa de Rodas. As seis cidades converteríanse despois en rivais coas cidades xónicas de Asia Menor. Os dorios tamén se asentaron en Creta. As tradicións de orixe mantivéronse fortes nos tempos clásicos: Tucídides viu a Guerra do Peloponeso en parte como "Xónicos loitando contra os dorios" e relatou a tradición de que os siracusanos en Sicilia eran de orixe doria. Outras colonias "dorianas" deste tipo, orixinarias de Corinto, Megara e das illas dorias, salpicaban as costas do sur de Sicilia desde Siracusa ata Selinus. Tamén Taras era unha colonia espartana.
Cultura
A orde dórica da arquitectura na tradición herdada por Vitruvio incluía a columna dórica, coñecida pola súa sinxeleza e forza.
Os dorios parecen ofrecer o culto do continente central para Helios. A dispersión dos cultos ao deus do sol en Sición, Argos, Ermioni, Epidauro e Laconia, e os seus rabaños de gando sagrado en Tenarum, parecen suxerir que a deidade era considerablemente importante na relixión doria, en comparación con outras partes da antiga Grecia. Ademais, quizais fosen os dorios os que importaran o seu culto a Rodas.
Outros artigos
Arte Lingua
Mitoloxía
Historia
Lista de estados dorios
Fonte do Curro, Curro, Barro
Fonte do Curro é un lugar da parroquia de Curro no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra.
Bill Cosby
William Henry Cosby Jr., nado en Filadelfia o 12 de xullo de 1937, é un cómico, actor e escritor estadounidense.
Traxectoria
Cosby comezou a súa carreira como cómico de stand-up no famoso club nocturno hungry i de San Francisco durante os anos sesenta. Ao longo da década publicou varios discos de comedia que lle valeron o premio Grammy ao mellor álbum de comedia de xeito consecutivo de 1965 a 1970. Tamén tivo un papel protagonista no programa de televisión I Spy (1965-1968) xunto a Robert Culp. Cosby fixo historia cando gañou o premio Emmy ao mellor actor protagonista nunha serie dramática en 1966, o que o converteu no primeiro afroamericano en gañar un Emmy como intérprete. A súa carreira como actor continuou protagonizando a comedia de situación The Bill Cosby Show, que durou dúas tempadas entre 1969 e 1971.
En 1972, usando a personaxe de Fat Albert que desenvolveu durante as súas rutinas de stand-up, Cosby creou, produciu e presentou a serie de televisión animada Fat Albert and the Cosby Kids que se emitiu ata 1985, centrada nun grupo de mozos amigos que medraban nunha zona urbana. Ao longo da década de 1970, Cosby protagonizou varios filmes, incluíndo Uptown Saturday Night (1974) de Sidney Poitier e Let's Do It Again (1975) e California Suite de Neil Simon (1978) xunto a Richard Pryor. Tamén formou parte do elenco orixinal de The Electric Company xunto a Rita Moreno e Morgan Freeman de 1971 a 1973. En 1976 obtivo un doutoramento en educación pola Universidade de Massachusetts Amherst, regresando á facultade posteriormente para completar un mestreado en artes alí en 1972. Na súa disertación falou do uso de Fat Albert and the Cosby Kids como ferramenta de ensino nas escolas de primaria.
A partir dos anos oitenta, Cosby produciu e protagonizou a serie de televisión The Cosby Show, que se emitiu entre 1984 e 1992 e foi considerada como a serie número un nos Estados Unidos dende 1985 a 1989. A comedia de situación destacou as experiencias e o crecemento dunha familia afroamericana de clase acomodada. Durante este tempo, Cosby conseguiu a reputación de "America's Dad" pola súa interpretación de Cliff Huxtable. Cosby produciu o spin-off A Different World, que se emitiu entre 1987 e 1993. Tamén protagonizou The Cosby Mysteries (1994-1995), a sitcom Cosby (1996-2000) e presentou Kids Say the Darndest Things (1998-2000). Despois creou e produciu o programa infantil animado Little Bill (2000-2004).
En 2014, Cosby converteuse en obxecto de numerosas denuncias por agresións sexuais que foron moi publicitadas durante o movemento Me Too. En 2018, Cosby foi condenado por agresión indecente agravada contra Andrea Constand. Estivo preso ata que a sentenza condenatoria foi anulada en 2021 polo Tribunal Superior de Pensilvania por violacións dos dereitos de trámite de Cosby segundo a 5.ª e 14.ª emenda.
O Couto, Vila de Rei, Trasmiras
O Couto é un lugar da parroquia de Vila de Rei, no concello ourensán de Trasmiras.
Seixas, Vila de Rei, Trasmiras
Seixas é un lugar da parroquia de Vila de Rei, no concello ourensán de Trasmiras. No ano 2022 tiña 12 habitantes, dos cales 7 eran homes e 5 mulleres.
Vila de Rei, Vila de Rei, Trasmiras
Vila de Rei é un lugar da parroquia de Vila de Rei, no concello ourensán de Trasmiras. No ano 2022 tiña 108 habitantes, dos cales 58 eran homes e 50 mulleres.
Goimil, Agudelo, Barro
Goimil é un lugar da parroquia de Agudelo no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra.
Madalena, Agudelo, Barro
Madalena é un lugar da parroquia de Agudelo no concello pontevedrés de Barro na comarca de Pontevedra.
Yair Lapid
Yair Lapid (en יאיר לפיד), nado o 5 de novembro de 1963 en Tel Aviv, é un político, xornalista, actor, novelista e poeta israelí. Foi o Primeiro Ministro de Israel dende o 1 de xullo ata o 29 de decembro do 2022.
Orixes e carreira xornalística
Yair Lapid é fillo do político liberal centrista Tommy Lapid, ex viceprimeiro ministro de Israel e presidente de Yad Vashem, e da novelista Shulamit Lapid. A súa familia paterna procede de Serbia e a materna de Transilvania (Romanía).
Aínda que medrou en Tel Aviv, tamén pasou tempadas en Londres. Ademais, o seu servizo militar coincidiu coa Guerra do Líbano de 1982. Na década de 1980, tamén, tivo un primeiro matrimonio que acabou en divorcio, tras o que se trasladou a Os Ánxeles traballando no sector da televisión.
Debutou no xornalismo como correspondente militar de Ba-Mahane, o semanario das Forzas de Defensa Israel. Tamén traballou en Ma'ariv (fundado por un grupo de xornalistas, incluído o seu avó materno, David Guiladi). Deixou Ma'ariv en 1988 para unirse á edición de Tel Aviv de Yediot Aharonot. Desde 1991, escribiu un editorial semanal na edición de fin de semana Ma'ariv, a continuación, no Yediot Aharonot.
En 1994 converteuse en xornalista de televisión na canle Canle 1, operada pola pública Autoridade de Radiodifusión de Israel. En 1999 uniuse á Canle 2, privada, onde presentou un programa de entrevistas chamado Yair Lapid. En 2008, pasou a presentar outro programa informativo semanal que tivo unha importante popularidade.
Lapid é autor de 11 libros, principalmente novelas, pero tamén de libros infantís. Algunha das súas obras tivo moi éxito en vendas e foron traducidas a outros idiomas. Tamén escribiu o guión dunha serie emitida en 2004 na Canle 2 da televisión de Israel.