cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Portuñol
miniatura|O portuñol americano. O portuñol é unha interlingua ou lingua de confluencia orixinada a partir da mestura de palabras da lingua portuguesa e da lingua castelá, linguas que teñen orixe no latín, moi común en cidades de fronteira entre países de lingua portuguesa e castelá.
Debido á semellanza entre ambas as dúas linguas derivada de posuíren como lingua materna o latín, é moi común ás persoas que dominan unha desas linguas sentírense confortábeis para falar na outra imaxinando que basta con trocar unha palabra de portugués para a súa correspondente en castelán ou viceversa, sen ter en conta a gramática e a concordancia.
É importante resaltar a dificultade de se clasificar o chamado "portuñol" como unha "lingua", visto que non presenta unha constancia de regras e termos, podendo variar de acordo con cada falante. No caso do castelán e portugués, é certamente unha maneira de se falar.
Alavus
Alavus é unha cidade de Finlandia situada na rexión de Ostrobotnia do Sur. En 2017 a súa poboación era de 11.746 habitantes. A superficie do termo municipal é de 1.151,46 km2, dos cales 52,31 km2 son auga. O concello ten unha densidade de poboación de 14,86 hab./km².
Limita cos municipios de Alajärvi, Kuortane, Seinäjoki, Ähtäri e Virrat, este último na rexión veciña de Pirkanmaa.
O concello é unilingüe en finés.
Mercedes Romero Abella
Mercedes Romero Abella, nada en Cee o 27 de xuño de 1907 e finada en Aranga o 19 de novembro de 1936, foi unha mestra republicana galega.
Traxectoria
Na súa mocidade viviu en Corcubión, onde o seu pai Manuel Romero Castro traballaba como fotógrafo. Comezou os estudos de Maxisterio na Coruña en 1922 e rematou en 1926. En 1931 casou con Francisco Mazariegos Martínez, empregado de banca e sindicalista da UGT no Banco Pastor. En 1936 era mestra en Monelos, foi presidenta da Federación Española de Trabajadores de la Enseñanza (FETE). Despois do asasinato do seu home, cando tentaba facer xestións para embarcar cara América foi detida. Violada e torturada, foi fusilada no pozo da Castellana (Aranga) o 19 de novembro de 1936. Foi enterrada nunha fosa común en Vilarraso.
Ela e María Vázquez Suárez son as dúas mestras executadas na represión fascista.
Copa do Rei de fútbol 2008/09
A Copa do Rei de fútbol 2008–09 foi a 105ª edición do torneo. A competición empezou o 2 de setembro de 1992 e rematou o 26 de xuño de 1993 coa final. O campión foi o Barcelona, que se impuxo na final ao Athletic Club.
Dezaseisavos de final
Os partidos de ida xogáronse os días 28, 29 e 30 de outubro, e os partidos de volta xogáronse os días 11, 12 e 13 de novembro de 2008.
Oitavos de final
Os partidos de ida xogáronse os días 6, 7 e 8 de xaneiro, e os partidos de volta xogáronse os días 14 e 15 de xaneiro de 2009.
Cuartos de final
Os partidos de ida xogáronse os días 21 e 22 de xaneiro, e os partidos de volta xogáronse os días 28 e 29 de xaneiro de 2009.
Semifinais
Os partidos de ida xogáronse os días 4 e 5 de febreiro, e os partidos de volta o día 4 de marzo de 2009.
Final
A final xogouse o 13 de maio de 2009 no Estadio de Mestalla de Valencia.
O Abeledo, Maniños, Fene
O Abeledo é un lugar da parroquia de Maniños no concello coruñés de Fene na comarca de Ferrol. Tiña 55 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 27 homes e 28 mulleres, o que supón un aumento con relación ao ano 2000 cando tiña 54 habitantes.
Carlos Solchaga
Carlos Solchaga Catalán, nado en Tafalla o 28 de maio de 1944, é un economista, político español e ex-dirixente do Partido Socialista de Navarra e do Partido Socialista Obrero Español. Foi ministro de Economía de España.
Traxectoria
Carlos Solchaga naceu na localidade navarra de Tafalla en 1944. Gradouse en Economía e Negocios pola Universidade Complutense de Madrid en 1966. Logrou un máster polo Instituto de Tecnoloxía de Massachusetts en 1971.
Solchaga comezou a súa carreira profesional no Banco de España. Foi o xerente de estudos económicos e conselleiro do Banco de Vizcaya dende 1976 até 1979.
Carreira política
Membro do Partido Socialista de Euskadi-PSOE dende 1974 (naquela época o PSE-PSOE agrupaba ós socialistas do País Vasco e Navarra), foi o número dous por Áraba nas listas do Partido Socialista Obreiro Español (PSOE) en 1979. O retroceso electoral socialista no País Vasco respecto das anteriores eleccións deixouno fóra do Congreso, ó que non accedeu até abril de 1980, tras a renuncia da cabeza de lista por Áraba. En devandita lexislatura, foi voceiro do Grupo Parlamentario "Socialistas Vascos" do Congreso dos Deputados, substituíndo a Txiki Benegas. Até a súa chegada ó Congreso, fora conselleiro de Comercio no Consello Xeral Vasco, o órgano preautonómico do País Vasco, baixo a presidencia de Carlos Garaikoetxea. Foi reelixido deputado nas eleccións de outubro de 1982, esta vez por Navarra (renovando escano pola mesma comunidade en 1986, 1989 e 1993).
Formou parte do primeiro gabinete de ministros de Felipe González. En decembro de 1982, foi nomeado Ministro de Industria e Enerxía, cargo dende o que impulsou o programa neoliberal de reconversión industrial, cunha considerable conflitividade laboral nos sectores afectados, especialmente o naval. En 1985, pasou a ocupar o Ministerio de Economía e Facenda de España, no que permaneceu até 1993.
En agosto de 1991, foi elixido presidente do Comité Interino (órgano executivo) do Fondo Monetario Internacional (FMI). A súa presidencia no FMI rematou en setembro de 1993 e foi sucedido polo Ministro de Economía de Bélxica, Philippe Maystadt. Tras as eleccións Xerais de 1993, foi elixido Portavoz do Grupo Socialista do Congreso dos Deputados. Mantivo fortes tensións coa facción "guerrista" do PSOE. En 1996 deixou a política activa pero non a vida pública.
A continuación dedicouse a traballar para o sector privado. Dende 1991, Solchaga ocupa diversos cargos como conselleiro e consultor externo de grandes corporacións sendo o secretario da Fundación Euroamérica ademais de estar vinculado a diferentes organismos culturais, como o Museo Nacional Centro de Arte Raíña Sofía, de cuxo Padroado foi nomeado vicepresidente. Tamén é membro de numerosas institucións, incluíndo PRISA e Renta Corporación.
Laranxa (cor)
A cor laranxa atópase entre o vermello e o amarelo no espectro visible, nunha lonxitude de onda de aproximadamente 620-585nm. É a mesma cor que a da froita da cal toma o seu nome.
Mesturas
Nunha mestura aditiva, como no monitor dun ordenador ou un televisor, obtense o laranxa a partir da mestura do vermello e do verde, cunha intensidade menor deste último.
A súa cor complementaria é o azul.
Lago Issyk-Kul
O lago Issyk-Kul, tamén chamado Ysyk Köl (en Ысык - Көл; en Иссык-Куль) é un lago endorreico de Asia Central, situado no límite nororiental do Tian Shan, ao nordés de Kirguizistán. É o sétimo lago máis profundo do mundo, o décimo con maior volume e o segundo lago salgado tralo mar Caspio. Issyk-Kul significa "lago quente" en kirguiz; aínda que está arrodeado de picos nevados, nunca xea.
Santiurde de Reinosa
Santiurde de Reinosa é un concello da comunidade autónoma de Cantabria, España. Encóntrase na comarca de Campoo-Los Valles e limita polo norte con Bárcena de Pie de Concha, polo sur con Campoo de Yuso, polo oeste con Hermandad de Campoo de Suso e polo leste con Pesquera e San Miguel de Aguayo.
Lago Issyk-Kul
Xeografía
Ten unha lonxitude de 182 km, e un largo de 60 km, cunha superficie total de 6280 km², que o converten no segundo lago de montaña máis grande do mundo, despois do lago Titicaca. A súa altura media é de 1609 metros sobre o nivel do mar e a súa profundidade máxima é de 702 m. Ocupa unha conca pechada de orixe tectónica.
Santiurde de Reinosa
Localidades
Os seus 317 habitantes (INE, 2008) debúllanse por:
Lago Issyk-Kul
Xeografía
O lago é levemente salino, e permanece libre de xeo durante o invierno. É alimentado por mananciais e polo desxeo na primavera. A súa beira sur está dominada pola cordilleira o Tian Shan.
Santiurde de Reinosa
Economía
Un 39,4% da poboación activa do municipio emprégase no sector primario, un 16% na construción, un 13,8% na industria e un 30,9% no sector terciario.
Lago Issyk-Kul
Turismo
Durante a era soviética, o lago converteuse nun popular destino de vacacións, con numerosos sanatorios e casas de vacacións na beira norte, moitas concentradas na cidade de Cholpon-Ata e os seus arredores. Entrou en decadencia coa disolución da Unión Soviética, mais posteriormente volveron abrirse complexos hoteleiros e casas para alugar.
Historia
miniatura|esquerda|150px|Lápida [[igrexa nestoriana|nestoriana con inscricións en uigur atopada en Issyk-Kul, datada en 1312]] O lago Issyk-Kul era unha parada da ruta da seda que unía extremo oriente e Europa. O lago foi propiedade da dinastía Qing da China e posteriormente cedido a Rusia xunto que territorio circundante tralo tratado de Tarbagatai. Moitos historiadores cren que o lago foi o punto de orixe da peste negra que asolou Europa e Asia a principios e mediados do século XIV.
Segundo un mapa medieval empregado por mercadores venecianos da ruta da seda, na beira nordeste do lago existía un mosteiro armenio do século XIV.
O nivel do lago é 8 metros máis alto que na Idade Media. En 2007, unha expedición atopou baixo as súas augas restos dunha cidade duns 2500 anos de antigüidade.
En 1916 o mosteiro de Issyk-Kul foi atacado por rebeldes kirguiz que asasinaro sete monxes.
Durante a época soviética, as súas augas, cunha salinidade comparable á do océano, serviron como base secreta de experimentación con torpedos.
Medio natural
A troita de Sevan, un peixe endémico do lago Sevan en Armenia, foi introducida no lago Issyk-Kul durante a década de 1970. Se ben no seu lago de orixe é unha especie en perigo, ten maiores posibilidades de supervivencia no lago Issyk-Kul, onde está a desprazar as especies autóctonas.
O 12 de novembro de 2002, a Reserva Estatal Isyk-Kul foi designada como a primeira zona húmida de importancia internacional de Kirguizistán e foi incluído na listaxe Ramsar (n.º ref. 1231), cunha área de protección de 623 600 ha (anteriormente, o lago fora incluído pola antiga Unión Soviética, co n.º de ref. 109).
Pavillón Polideportivo A Malata
300px|miniatura|dereita|Exterior do Pavillón da Malata.
O Pavillón Polideportivo A Malata é un recinto deportivo cuberto sito na Malata, Serantes, no concello de Ferrol, que se dedica á práctica do baloncesto e do fútbol sala. Nel xoga os seus encontros como local o O'Parrulo FS, e tamén foi o fogar do desaparecido OAR Ferrol. A capacidade das bancadas é de 4200 persoas, que se reparten en dúas tribunas laterais, xa que o pavillón non ten bancadas de fondo.
Campionato mundial de baloncesto 1986
miniatura|dereita|300px|Final do campionato de España de tenis de 2008. Inaugurado en 1986, o pavillón foi elixido ese mesmo ano para ser unha das 7 ses que acolleron o Mundial de baloncesto 1986. Na Malata xogáronse tódolos encontros do Grupo B durante a primeira fase, con seleccións como Cuba, Israel, Australia, Angola, Uruguai e a Unión Soviética, que finalmente foi subcampioa do mundo.
Outros eventos
Nos seguintes anos o pavillón acolleu ducias de encontros do OAR Ferrol na Liga ACB, e do O'Parrulo FS na Primeira División da LNFS.
Na primeira semana de decembro de 2008, na Malata disputouse o campionato de España de tenis. A final xogouse o 7 de decembro, e nela enfrontáronse Fernando Verdasco e Tommy Robredo, con vitoria do segundo.
Cuadrilla de Añana
300px|miniatura|Situación da cuadrilla en [[Áraba.]] A Cuadrilla de Añana (en éuscaro: Añanako Kuadrilla) é unha das sete comarcas ou cuadrillas do territorio histórico de Áraba, no País Vasco.
US Open Cup
A Lamar Hunt U.S. Open Cup, tamén coñecida como U.S. Open Cup, é unha competición de fútbol estadounidense organizada pola federación de fútbol deste país, a USSF. A primeira edición desta competición xogouse en 1914, e é polo tanto a competición de fútbol máis antiga (en activo) dos Estados Unidos. Na súa centésimo cuarta edición bateuse o récord de participantes, un total de 99 equipos. Nesta copa participan equipos tanto profesionais como afeccionados das seguintes ligas: Major League Soccer, North American Soccer League, United Soccer League, Premier Development League e National Premier Soccer League.
O gañador da Lamar Hunt U.S. Open Cup clasifícase directamente para a Liga de Campións da CONCACAF.
Historia
A primeira U.S. Open Cup, que nesa época se coñecía como National Challenge Cup, xogouse no ano 1914 e foi gañada polo Brooklyn Field Club. Non foi ata o ano 1999 cando tivo lugar o cambio de nome en honor a Lamar Hunt, o propietario da MLS e pioneiro do fútbol nos Estados Unidos. Nas dúas primeiras décadas esta competición foi totalmente dominada polos equipos industriais, onde cabe subliñar o Bethlehem Steel FC que entre os anos 1914 e 1924 gañou cinco veces esta competición. E aínda conserva o título de equipo máis laureado da US Open Cup. Dentro da conxuntura deste país foi habitual ver participando nesta competición equipos totalmente formados por emigrantes europeos. Na década dos setenta e a comezos dos oitenta, coincicindo coa era dourada da NASL con estrelas como Johan Cruyff, Franz Beckenbauer, George Best e Pelé, os equipos desta liga negáronse a participar nesta copa. Coa creación da MLS, en 1996, os equipos estadounidenses desta liga comezaron a competir na Lamar Hunt U.S. Open Cup. E dende ese mesmo ano só un equipo que non formaba parte da MLS foi capaz de gañar esta competición, o Rochester Rhinos en 1999.
Dende a primeira edición o trofeo que se entregaba ós gañadores era a Copa Dewar, doada por Sir Thomas Dewar. No ano 1979 este trofeo foi retirado por mor dos estragos. Pero no ano 1997 volveuse a entregar a Copa Dewar, até 2006 cando foi retirada definitivamente.
Formato
Os equipos filiais dos clubs profesionais non poden participar nesta competición dende o ano 2016.
Todos os campións
Actualizada a 30 de maio de 2018
Mirjami Kuosmanen
dereita|220px|miniatura|Mirjami Kuosmanen nos "Premios Jussi" de [[1952 (a segunda pola dereita).]] Mirjami Kuosmanen, nada o 22 de febreiro de 1915 e finada o 5 de agosto de 1963, foi unha actriz finesa natural de Keuruu. Apareceu en numerosos filmes entre os anos 1937 e 1956. Estaba casada do director de cine Erik Blomberg.
O Pombal, Maniños, Fene
O Pombal é un lugar da parroquia de Maniños no concello coruñés de Fene na comarca de Ferrol. Tiña 19 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 9 homes e 10 mulleres, o que supón un aumento con relación ao ano 2000 cando tiña 18 habitantes.
Volkswagen Corrado
O Volkswagen Corrado é un cupé Hatchback tres portas de 2+2 prazas, creado por Volkswagen e construído por Karmann en Osnabrück, Alemaña, dende 1988 a 1995.
Gran Premio de Hungría de 1990
O Gran Premio de Hungría de 1990 foi unha carreira de Fórmula Un que se disputou o 12 de agosto de 1990, no circuíto de Hungaroring. Foi a décima carreira da tempada de 1990. A carreira foi o sexto Gran Premio de Hungría e a quinta en Hungaroring. A carreira, disputouse sobre 77 voltas do circuíto de catro quilómetros para unha distancia de carreira de 305 quilómetros.
O piloto belga Thierry Boutsen (Williams FW13B) logrou a súa terceira e última vitoria nun Grand Prix logo de liderar toda a carreira. O piloto italiano Alessandro Nannini pilotando un Benetton B190 competiu por un tempo, antes de ser eliminado nunha colisión co brasileiro Ayrton Senna. Senna, pilotando un McLaren MP4/5B sobreviviu o incidente e terminou centímetros detrás de Boutsen co brasileiro tres veces campión do mundo Nelson Piquet pilotando un Benetton B190 terceiro. Alain Prost retirouse xusto antes da metade da carreira, foron seis puntos de vantaxe no campionato para Senna.
Informe
A carreira foi a décima rolda da tempada de Fórmula 1 de 1990 con Ayrton Senna liderando o campionato de pilotos por catro puntos do seu rival Ferrari Alain Prost.
Xosé Manuel Villanueva
Xosé Manuel Villanueva Prieto, nado en Lugo en 1959, é un escritor galego.
Traxectoria
Licenciado en filoloxía hispánica pola Universidade de Santiago de Compostela. A finais dos anos 70 e inicios dos 80 formou parte do Equipo de Cine Imaxe, onde desenvolveu traballos de guionista, axudante de dirección e director.
Dende o 2005 é xerente do Consorcio de Santiago.
Elvira de Toro
Traxectoria
En 1063 seu pai convocou unha Curia Regia para dar a coñecer as súas disposicións testamentarias onde decidiu repartir o seu patrimonio entre os seus fillos, correspondéndolle á infanta Elvira a cidade de Toro, situada na actual provincia de Zamora, e, coa súa irmá Urraca, o infantado, isto é, «o padroado e mailas rendas de tódolos mosteiros pertencentes ó patrimonio rexio» coa condición de non poder contraer matrimonio. Ademais, a súa irmá, a primoxénita, tamén recibiu a cidade de Zamora, mentres Sancho, o irmán máis vello, recibiu Castela, Afonso recibiu León e García, o máis novo, recibiu Galiza.
Os seus abondosos bens do infantado distribuíanse principalmente entre os reinos de León e Galiza, con algúns outros no de Castela. Así mesmo, realizou doazóns ás igrexas de Santiago de Compostela, Ourense, Lugo, León e Burgos; e ós mosteiros de Celanova, Eslonza, Santo Isidoro de León e Oña.
O 10 de decembro de 1068, nunha doazón de Elvira á diocese de Santiago de Compostela de varias vilas en Lemos, Triacastela, Valcárcere e outros lugares, a infanta aparece como «raíña» (Geluira regina); un erro do compilador do Tombo A segundo López Ferreiro.
En 1090 asistiu ós funerais en honor do seu irmán García canda a súa irmá Urraca.
Antes do 11 de novembro de 1095 xa se encargaba da educación da súa sobriña-neta Sancha Raimúndez, nada había pouco e filla da súa sobriña Urraca, futura raíña, e do seu esposo Raimundo de Borgoña, conde de Galiza.
Nunha das súas últimas aparicións, o 14 de marzo de 1099, testemuña nunha doazón do seu irmán Afonso VI ó mosteiro de San Pedro de Eslonza.
A infanta outorgou testamento estando doente na súa vila de Tábara o 11 de novembro de 1099, catro días antes de falecer. A súa irmá Urraca e os bispos de Tui, León e Oviedo confirmaron o testamento. Entre as disposicións testamentarias, á súa irmá Urraca deixoulle a súa herdade de San Pelaio, Santo Isidoro e Covarrubias. Á súa sobriña-neta Sancha legoulle Tábara, Wamba e outras herdades. Tamén fixo doazóns a varios mosteiros e igrexas. Aínda que antigos xenealoxistas afirmaban que a infanta Elvira casara, uns decendo que foi co conde García Ordóñez, e outros cun tal Sancho Fernández de quen tivera un fillo chamado Fernando Iohannes (Ibáñez), a infanta non menciona marido ou fillos ningúns no seu testamento. O rei Afonso VI, un par de meses despois da morte da súa irmá, confirmou o 16 de xaneiro de 1100 á Catedral de Santiago de Compostela a doazón que fixera Elvira a dita igrexa do mosteiro de Piloño.
En 1141, Sancha lembrou a súa tía-avoa cando doou o mosteiro de Wamba, con tódalas súas pertenzas, á Orde de San Xoán de Xerusalén:
Sepultura
miniatura|300px|[[Panteón dos Reis de Santo Isidoro de León|Panteón dos Reis de Santo Isidoro de León.]] Após o seu pasamento, o cadáver da infanta Elvira foi sepultado no Panteón de Reis de Santo Isidoro de León, onde recibiran sepultura seus pais e o seu irmán García. Sobre a tampa do seu sartego foi esculpido o seguinte epitafio latino:
O epitafio parece ser que foi unha ampliatio, isto é, unha inscrición que foi sendo realizada en diferentes épocas. O sartego foi destruído na Francesada, en 1809, cando as tropas francesas ocuparon a Basílica de Santo Isidoro de León, convertendo esta en cuartel e o panteón en corte. Para isto último, os sartegos foron profanados e tornados bebedoiros para cabalos, amoreando os restos nun curruncho. Estes foron recolleitos polos cóengos e levados á igrexa de Santa Mariña la Real de León, onde ficaron até seren, unha vez rematada a guerra, devoltos ó panteón e introducidos nos sarcófagos sen orde ningunha. Por mor disto, resulta imposíbel o recoñecemento dos seus restos, igual que acontece cos demais personaxes alí enterrados. En 1997 abríronse os sarcófagos de novo para un ambicioso estudo multidisciplinar co obxectivo principal de identificar os restos dos personaxes rexios alí enterrados. No entanto, despois de 10 anos de pescudas, o proxecto fracasou sen chegar a conclusión ningunha.
NGC 6729
NGC 6729 é unha nebulosa de reflexión/emisión da constelación de Corona Australis. Foi descuberta por Johann Friedrich Julius Schmidt no ano 1861.
Esta nebulosa ábrese en forma de abano a partir da estrela R Coronae Australis cara a estrela T CrA, que está cara ó sur-leste. R CrA é unha estrela na pre-secuencia principal do complexo molecular de Corona Australis, unha das rexións de formación de estrelas máis próximas da galaxia.
Teatro xesuíta
Historia
A primeira representación da que se ten noticia foi no colexio xesuíta de Messina (Sicilia) en 1551 e era pouco máis que un exercicio de declamación para os estudantes, que se foi estendendo por outros colexios xesuítas, e para fins do século e principios do XVII case todos os colexios da orde contaba cando menos cunha representación anual, polo xeral ao fin de curso cando se concedían os diplomas escolares. No Ratio Studiorum (1599), o documento que define os fundamentos do sistema educativo dos xesuítas, o teatro figura cunha especial importancia. Nesta primeira época do teatro xesuíta as pezas eran en latín e sen personaxes femininas, representándose nas igrexas dos colexios.
Ao longo do século XVII e sobre todo a partir da segunda metade as obras comezan a representarse nas linguas vulgares, e no exterior ou nunha sala de cerimonias; os temas secularízanse malia que permanece a fin moralizadora, introdúcese a coreografía e os papeis femininos, aínda que interpretados por mozos, mesmo póñense en escena comedias. No século XVIII os espectáculos convértense en fastuosos, adquirindo unha moi grande importancia na vida escolar dos colexios xesuítas, o latín pasa a ser minoritario nas representacións, e as alusións á vida contemporánea aumentan grandemente.
A prohibición dos xesuítas en varios países europeos a partir da segunda metade do XVIII e supresión da orde polo papado en 1773 puxo fin a esta tradición teatral.
Galicia
En Galicia o primeiro colexio xesuíta é o de Monterrei, existindo constancia de representacións teatrais en 1558, tres anos despois da súa creación. As interpretacións eran actos sociais, ás que podían acudir relixiosos doutras ordes, familiares dos alumnos, autoridades locais e público xeral, realizándose tamén actuacións extraordinarias para agasallar a visitantes ilustres e cando menos os colexios de Santiago de Compostela e Monforte de Lemos realizaban tamén postas en escena teatrais. Só se conserva unha obra escrita para ser representada nos colexios xesuítas galegos, a Égloga de Virgine Deipara de 1581 en latín, castelán, portugués e galego.
José Calviño Domínguez
José Calviño Domínguez, nado en Lores (Meaño) e finado en Madrid o 23 de xaneiro de 1947, foi un avogado e político galego.
Traxectoria
Fillo de Claudio Calviño Cobas e María Domínguez, e sobriño de José Calviño Cobas. Licenciado en Dereito pola Universidade de Santiago de Compostela (1913). Foi nomeado Xuíz municipal de Meaño para o período 1918-1922, pero renunciou ao cargo e estableceuse na Coruña como procurador en 1918. Colaborou en Vida Gallega e El Ideal Gallego e na revista Vida e foi correspondente de El Pueblo Gallego na Coruña. Presentouse ás eleccións municipais de 1920 como republicano, pero non foi elixido. Integrou a delegación da Irmandade Nazonalista Galega na Coruña dende a súa fundación en xaneiro de 1923. Militante de Acción Republicana, en 1930 formou parte do Comité Executivo da Federación Republicana Gallega e participou no Pacto de Lestrobe. Coa proclamación da República foi nomeado gobernador civil de Lugo en abril de 1931, pasando en agosto a ser gobernador de Pontevedra e en outubro de Biscaia, onde permaneceu ata setembro de 1932, cando foi nomeado Director xeral de Administración civil (o 17 de setembro de 1932) e posteriormente Director Xeral de Beneficencia (o 6 de maio de 1933), posto do que dimitiu o 19 de setembro de 1933. miniatura|Con [[Ramón Fernández Mato no parque do Hotel Cristina, 1933.]]
Integrado en Izquierda Republicana, foi elixido deputado do Fronte Popular pola provincia da Coruña nas eleccións xerais de 1936. Ao rematar a guerra civil exiliouse en Biarritz (Francia) onde foi detido pola Gestapo ao confundilo con José Calviño Ozores. Retornou a España pola fronteira de Irún, moi enfermo, a principios de xaneiro de 1947. Finou en Madrid o 23 de xaneiro de 1947 e foi soterrado en Lores (Meaño).
Vida persoal
Casou con Dolores Iglesias Babé en 1923, e foi pai de María del Carmen (nacida en 1925) e Dolores Calviño Iglesias (nacida en 1927).
Yosyf Rutskyi
Yosyf Veliamyn Rutskyi (en Йосиф Велямин Рутський; en Józef Welamin Rucki; en Іосіф Вельямін Руцкі ), nado en 1574 en Ruta (hoxe no distrito de Navahrudak, Belarús) e finado o 5 de febreiro de 1637, foi un eclesiástico grecocatólico ucraíno, metropolita de Kíiv e Galicia dende 1613 até a súa morte en 1637.
Traxectoria
Naceu en Ruta, preto de Navahrudak (entón parte do Gran Ducado de Lituania, hoxe en Belarús), nunha familia orixinalmente ortodoxa mais conversa pouco despois ao calvinismo. Comezou os seus estudos en escolas calvinistas de Niasviž e Vilnius. Arredor de 1590, cando estudaba na Universidade Carolina de Praga e baixo influencia dos xesuítas, converteuse ao catolicismo, adoptando o catolicismo latino. Entre 1593 e 1596 estudou Filosofía na Universidade de Würzburg, e a partir de 1603 no Colexio Grego de Santo Atanasio de Roma. A petición de Clemente VIII, pasou ao rito bizantino.
A súa volta a Lituania, traballou en Vilnius (entón principal sé da Igrexa ucraína) xunto ao metropolita Ipatii Potii, e alí fundou unha escola de preparación para o sacerdocio. Entre 1605 e 1606 viviu en Moscova co legado papal Paulo Simeón, e á súa volta a Roma presentou ao papa Paulo V un programa de reforma relixiosa da Igrexa católica ucraína. Á súa volta a Vilnius ingresou no mosteiro da Santa Trindade (1607), onde foi ordenado e tomou o nome relixioso de "Yosyf" (1608). En 1613 foi consagrado bispo, e á morte de Ipatii Potii foi nomeado metropolita.
Gerardo Fentanes Portela
Traxectoria
Licenciado en Dereito pola Universidade de Santiago de Compostela. Foi xuíz de Tinéu, Lalín, Úbeda e Sevilla e maxistrado da Audiencia Territorial de Sevilla. Militante de Acción Republicana, en maio de 1932 foi nomeado gobernador civil de Xaén, e en novembro dese ano da Coruña, posto no que permaneceu ata setembro de 1933. Foi maxistrado do Tribunal Supremo ata o final de Guerra civil. Exiliouse en Francia, onde morreu en 1944.
Vida persoal
Casou en Santiago de Compostela con Laura Merino Simón en xuño de 1911.
Carmen Rey
Carmen Rey é unha cantante de jazz e mestra de música galega.
Traxectoria
Na actualidade ten unha banda propia coa que interpreta temas de jazz, soul, R&B ou funk. Antes formou parte da banda de Xosé Manuel Budiño e colaborou con Nani García. Ademais, actualmente ten diversos proxectos vocais en activo coma o coro Sisters in the House, o seu cuarteto Ejazz e o trío Gospel 3.
Ligazóns externas
Páxina oficial: http://www.carmenrey.es/
Eredivisie 2013-2014
A tempada 2013–14 da Eredivisie é a 58ª edición da máxima competición ligueira de fútbol dos Países Baixos. O torneo comezou o 2 de agosto de 2013 e finalizará o 18 de maio de 2014. O defensor do título é o AFC Ajax.
Entertainment!
Entertainment! é o álbum de estrea da banda inglesa de post-punk Gang of Four, editado en setembro de 1979 a través de EMI no Reino Unido e de Warner Bros. nos Estados Unidos.
A música deste primeiro traballo amosa unhas claras influencias do punk rock, aínda que tamén incorpora influencias do funk, o reggae e o dub, ao igual que outras bandas da época como Public Image Ltd., Pere Ubu e The Pop Group.
O álbum foi eloxiado polos músicos de rock. Flea, dos Red Hot Chili Peppers, afirmou que a primeira vez que o escoitou "cambiou completamente a forma de ver a música rock e inicioume na miña viaxe como baixista". No ano 2003 o disco foi elixido número 490 na lista da Rolling Stone dos 500 mellores álbums de todos os tempos. No 2012 situouse no posto 483 na revisión da citada lista. En marzo de 2005, a revista Q colocou á canción "At Home He's a Tourist" no número 52 da súa lista das 100 mellores cancións de guitarra. Pitchfork Media listou a Entertainment! como o oitavo mellor álbum dos anos 70.
Cara o 2009, Entertainment! levaba vendidas máis de 100.000 copias no Reino Unido. En xullo de 2016 a publicación dixital Paste colocouno no posto 1 da súa lista dos 50 mellores álbums de postpunk.
Listaxe de cancións
Todos os temas compostos por Dave Allen, Hugo Burnham, Andy Gill e Jon King.
Cancións extra de 1995
A edición en CD de EMI Records (masterizada por Andy Gill e John King) inclue os seguintes sinxelos:
A edición en CD de Infinite Zero Archive/American Recordings inclue o Yellow EP:
Edicións Castrelos
Historia
Fundada en Vigo en 1964, con capital dos irmáns Xosé María e Emilio Álvarez Blázquez, coa finalidade de lograr unha maior penetración social do libro galego mediante a impresión de obras de elaboración menos custosa que as publicadas pola Editorial Monterrey. Até 1967 publicou "Cuadernos de arte gallego", unha colección sobre o patrimonio artístico, histórico e etnográfico de Galicia. Escrita en castelán, publicou textos de Xosé María Castroviejo, Xesús Taboada Chivite, Hipólito de Sa e Xosé Trapero Pardo, con fotografías en branco e negro. Saíron do prelo case vinte e cinco monografías.
Colección Pombal
A colección Pombal estaba destinada á recuperación dos clásicos da literatura galega, aínda que despois publicou obras de autores coetáneos, como Cemiterio privado de Celso Emilio Ferreiro, Adiós, María de Xohana Torres, Contubernio catro de Tomé S. de Alfredo Conde ou Remuíño de sombras de Neira Vilas. Saíron posteriormente Aires da miña terra de Curros Enríquez, Follas novas de Rosalía de Castro, Queixumes dos pinos e outros poemas de Eduardo Pondal, As cruces de pedra na Bretaña de Castelao, e O siñor Afranio, ou como me rispei das gadoupas da morte de Antón Alonso Ríos.
Colección O Moucho
A colección O Moucho tivo como primeiro número Catecismo do labrego de Valentín Lamas Carvajal, asinado co pseudónimo Frai Marcos da Portela. A venda resultou espectacular, chegando a máis de 10 edicións nos tres primeiros anos, difundíndose máis de 30.000 exemplares a 100 pesetas. O seu deseño baseábase en cores vivas e debuxos de Bofill que lle outorgaron moita sona. O éxito deste libro permitiu que a editorial puidese continuar a súa traxectoria e tirar do prelo novos títulos. Co lema "Libros do pobo pra o pobo" publicou 64 obras. Segundo os seus promotores, a colección vendeu en total máis de 300.000 exemplares; máis da metade dos títulos reimprimíronse. Entre outras obras, saíron nesta colección Retorno a Tagen Ata de Xosé Luís Méndez Ferrín, O tío Miseria de Enrique Labarta Pose, A Virxe do Cristal de Curros Enríquez, Pauto do demo de Ánxel Fole, O Maroutallo de Otero Pedrayo ou Pedro Madruga de Vasco da Ponte.
As últimas obras publicadas foron A boda de Reimundo (24 de decembro de 1980), Parábolas chairegas (31 de agosto de 1981), A boda de Esganarello (24 de abril de 1982), A regueifa (24 de abril de 1982), Refraneiro galego (16 de maio de 1983) e Refendas de vida e morte (16 de abril de 1983).
O Catalán, Maniños, Fene
O Catalán é un lugar da parroquia de Maniños no concello coruñés de Fene na comarca de Ferrol. Tiña 73 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 40 homes e 33 mulleres, o que supón un aumento con relación ao ano 2000 cando tiña 70 habitantes.
¡Ya hera ora!
¡Ya hera ora! é o primeiro álbum musical do cantautor punk aragonés Manolo Kabezabolo, publicado o 30 de marzo de 1995 polo selo navarro GOR Discos.
Século de Ouro
miniatura|200px|Anaco do Enterro do Conde de Orgaz do [[El Greco|Greco]]
O Século de Ouro é o período histórico do século XVII, no que a literatura en castelán e as artes en España acadan un dos seus mellores niveis. Durante os reinados de Filipe III e Filipe IV, autores -como Miguel de Cervantes, Lope de Vega, Francisco de Quevedo ou Calderón de la Barca-, pintores e músicos de España fan que as letras castelás e as artes hispanas sexan admiradas por toda Europa.
Talvez sería máis apropiado falar dos Séculos de Ouro, en plural, pois abarcan a época clásica ou de apoxeo da cultura española tanto do Renacemento (século XVI) como do Barroco (século XVII). Existen dúas datas clave : O punto máis alto deste apoxeo atópase na obra de Miguel de Cervantes e Lope de Vega.
O cadro deste período
O Século de ouro español correspondelle á época na cal a economía e a política da España se estenden polo mundo. Xeralmente iniciase co ano 1492, ano de tres destacados sucesos: o final da Reconquista, a primeira viaxe ao Novo Mundo de Cristovo Colón e a publicación da Gramática de Nebrija. O período acábase despois da independencia das Provincias Unidas fronte á España dos Habsburgo, recoñecida en 1648.
É un período de vitalidade arística extraordinaria na España e nos países castelanfalantes do Novo Mundo. Na historia da Arte o período é asimilado ao Renacemento español. Esta vitalidade atópase tamén nos países castelanfalantes de América latina. Juana Inés da Cruz, o último grande escritor desta idade de ouro morre en Nova España no 1695. Na literatura e nas artes identifícase o Século de ouro, nos seus aspectos culturais co século XVII.
Santiurde de Toranzo
Santiurde de Toranzo é un concello da comunidade autónoma de Cantabria, España. Limita polo norte con Santa María de Cayón, Castañeda e Puente Viesgo, polo sur con Vega de Pas e Luena, polo oeste con Corvera de Toranzo e polo leste con Villafufre e Villacarriedo. Atópase na comarca do Pas-Miera (ou Vales Pasiegos) e polo seu territorio corre o río Pas.
Patrimonio
Dentro do seu patrimonio artístico destacan tres Bens de interese cultural con categoría de monumento: Tamén hai un Ben de interese local, o Santuario de Nuestra Señora del Soto, en Iruz.
Economía
Un 18,7% da poboación activa do municipio emprégase no sector primario, un 20,1% na construción, un 21,9% na industria e un 39,3% no sector terciario. A taxa de actividade é do 43,3% e a taxa de paro é do 11,1%.
Román Sudupe Olaizola
Román Sudupe Olaizola, Azkoitia, Guipúscoa o 21 de xuño de 1947, é un enxeñeiro e político de ideoloxía nacionalista vasca. Ocupou cargos políticos de significación dentro da súa provincia natal de Guipúscoa da que foi Deputado Xeral entre 1993 e 2001. Tamén ocupou o cargo de presidente do Partido Nacionalista Vasco entre 1984 e 1985.
Acción Galega
Acción Galega foi unha organización que actuou coma un partido político conformado por exmilitantes do BNG, do PPdG e outros independentes, ademais de cinco partidos galeguistas de centro (Partido Galeguista, o Partido Galeguista Demócrata , Coalición Galega, Partido Nacionalista Galego-Partido Galeguista e Terra Galega.
Román Sudupe Olaizola
Biografía
Realizou os seus estudos de formación profesional na Escola Profesional de Azkoitia e na Escola Politécnica de Mondragón. Posteriormente cursou a carreira de enxeñeiro técnico industrial en Donostia. A súa traxectoria profesional estivo sempre ligada á empresa Acería e Forxas de Azkoitia (AFORA), posteriormente integrada en GSB e no grupo CIE Automotive. Sudupe reintegrouse a esta empresa nos intervalos que tivo da súa extensa traxectoria política.
Acción Galega
Acción galega, e polo tanto as formacións que o integran, forma parte de Compromiso por Galicia.
Román Sudupe Olaizola
Biografía
No plano persoal está casado e ten 3 fillos, dous mozos e unha moza.
Acción Galega
Ten como principais referentes públicos ao ex-militante do PPdG Rafael Cuíña, á ex-conselleira do BNG Teresa Táboas e ao exsenador do Bloque Nacionalista Galego Xosé Manuel Pérez Bouza e ó secretario xeral do PNG-PG Xosé Mosquera.
Román Sudupe Olaizola
Comezos da súa carreira política
Afiliouse ó Partido Nacionalista Vasco na súa mocidade. Entre 1977 e 1979, foi membro do Gipuzkoa Buru Batzar (GBB), executiva deste partido en Guipúscoa.
Foi elixido alcalde da súa localidade natal, Azkoitia en 1979 nas primeiras eleccións municipais da democracia. Permaneceu neste cargo durante 8 anos. Durante estes anos impulsou intensamente o desenvolvemento da actividade industrial na comarca do Urola e foi un dos promotores das instalacións de polígonos industriais.
En 1983, é elixido presidente do GBB, converténdose na cabeza do PNV en Guipúscoa e en 1984 finalmente é elixido presidente do Euskadi Buru Batzar, executiva nacional do PNV.
Presidente do PNV (1984-85)
Sudupe foi elixido presidente do PNV en maio de 1984. Naquel momento o partido atopábase xa claramente dividido en 2 sectores, os que gravitaban ó redor das figuras do anterior presidente do partido, Xabier Arzalluz e do lehendakari do Goberno Vasco Carlos Garaikoetxea. O sector de Arzalluz considerábase de carácter máis conservador, mentres que o de Garaikoetxea, máis socialdemócrata ou liberal. Aínda que a elección de Sudupe supuña a saída de Arzalluz da executiva, considerábase a Sudupe un home afín á liña política de Arzalluz, que ía proseguir unha política continuista do anterior executivo. Os analistas políticos consideraban que Arzalluz mantiña intacto o seu poder dentro do partido ó copar a dirección do mesmo con homes da súa confianza.
As tensións non finalizaron tras aquel feito, outro punto de fricción entre os sectores do PNV foi a Lei de Territorios Históricos (LTH). Fronte á decisión da dirección do PNV de promover unha LTH que outorgaba grandes competencias ás deputacións forais, o executivo vasco de Garaikoetxea desexaba unha LTH que outorgase maiores competencias ao Goberno Vasco central. Sudupe enfrontouse directamente ó lehendakari Carlos Garaikoetxea para facer valer a disciplina do partido no referente á LTH. Aquel encontrón acabou forzando a dimisión de Garaikoetxea como lehendakari a comezos de marzo de 1985. Este feito pasoulle factura a Sudupe. A principios de 1985 o sector de Garaikoetxea logrou unha abafadora vitoria na renovación do GBB (Gipuzkoa Buru Batzar) deixando fóra do mesmo a Sudupe. Desautorizado por este feito Sudupe viuse forzado a dimitir sendo substituído polo veterano militante nacionalista Jesús Insausti de forma interina. O mandato de Sudupe á fronte do PNV durou uns 9 meses de profunda crise. Finalmente o sector de Arzalluz logrou manterse á fronte do PNV pero á conta da marcha do sector de Garaikoetxea que abandonou en masa a organización para formar un novo partido político, Eusko Alkartasuna.
Apaxco
Apaxco é un concello do norte do Estado de México, en México. Limita ao norte co estado de Hidalgo, ao sur co Tequixquiac, ao leste co Hueypoxtla e ó oeste co estado de Hidalgo (concello de Atotonilco de Tula). Abrangue unha superficie de 75.73 km², e a súa poboación era de 27.521 habitantes no ano 2010. A cabeceira municipal é Apaxco de Ocampo, a segunda poboación é Santa María Apaxco.
Topónimo
Apaxco identifícase co o nome na lingua náhuatl de Apatzco (cfr. náhuatl actual Atl, (auga), o verbo patzca (espremer), e o sufixo de lugar -co). O seu actual nome provén do náhuatl ou mexicano, o que significa 'lugar onde as augas escorren'.
Historia
En 1152, os aztecas no camiño até o Val de México, procedentes de Tula Xicocotitlan deciden establecerse eles en Apaxco por un curto período de tempo celebráronse o fogo novo.
José María Benegas
José María Benegas Haddad, coñecido como «Txiki» Benegas, nado en Caracas o 25 de xullo de 1948 e finado en Madrid o 25 de agosto de 2015, foi un político e avogado español. Membro do Partido Socialista de Euskadi integrado no Partido Socialista Obrero Español. Licenciado en Dereito, foi deputado no Congreso dos Deputados desde 1977, obtendo a última vez o escano en 2011 por Biscaia.
Foi membro da Comisión Executiva Federal do PSOE como secretario de Organización e como vogal, sendo chave a súa participación no Congreso de Suresnes para a elección de Felipe González como líder da organización. Foi importante a súa achega no debate do proxecto da Constitución de 1978 e do Estatuto de Guernica de 1979.
Traxectoria
Naceu en Venezuela, fillo de pai vasco (o avogado donostiarra José María Benegas Echeverría, militante do Partido Nacionalista Vasco e exiliado en Venezuela por mor da Guerra civil) e de nai venezolana de orixe libanesa e xudía, Doris Haddad. A súa irmá Doris Benegas (1951-2016) foi unha política nacionalista castelá e presidenta do partido Izquierda Castellana. Presentouse ás eleccións europeas de 2009 como número dous da candidatura Iniciativa Internacionalista, que encabezou Alfonso Sastre.
Estaba casado con Maite Urabayen, coa que tivo dous fillos, Teresa e Pablo Benegas (1976), este último integrante do grupo musical español La Oreja de Van Gogh.
Cuadrilla de Agurain
A Cuadrilla de Agurain (en éuscaro: Aguraingo Eskualdea) é unha das sete comarcas ou cuadrillas do territorio histórico de Áraba, no País Vasco. Sitúase no nordés da provincia e ocupa a metade oriental dun amplo val coñecido como a Llanada Alavesa.
Trátase dunha comarca de forte carácter agrario (cereais, pataca, remolacha) constituída por máis de 60 aldeas de pequeno tamaño (cada unha delas da orde dunhas decenas de habitantes). Estas aldeas agrúpanse formando os 8 municipios da comarca. As vilas de Araia e Dulantzi son algo maiores, xa que superan os mil habitantes e posúen algo de industria. A capital e principal poboación é a vila de Agurain; antigo centro comercial contorna ao que gravitaba a comarca, que tamén conta con algo de industria. A comarca está crecendo na actualidade en poboación, xa que os seus principais núcleos de poboación (especialmente Agurain e Dulantzi) están crecendo pola chegada de xente procedente da cidade de Vitoria. Conta cunha poboación de 12.189 habitantes (2010).
Gaivina de cara branca
A gaivina de cara branca (Chlidonias hybridus ou Chlidonias hybrida) é unha ave mariña da familia Laridae (antes clasificábase na familia Sternidae). Ten diversas razas xeográficas que se diferencian polo tamaño e algúns pequenos detalles da plumaxe.
Descrición
A plumaxe na época de cría e gris escura, os adultos teñen as meixelas brancas, feito que lles dá o seu nome. Ten na cabeza unha pucha negra característica. A cola é curta e ten forma de galleto. O bico é forte (mide de 29 a 34 mm nos machos e de 25 a 27 mm nas femias). En inverno a plumaxe son dun gris moito máis pálido, e a fronte é branca. A plumaxe dos exemplares novos é semellante á plumaxe invernal dos adultos, agás polo lombo de cor xenxibre.
Costumes
Os exemplares tropicais son sedentarios, pero os que viven en Europa e Asia emigran en inverno a ägfrica e o sur de Asia. Cría en colonias, a miúdo mesturado con algunhas especies de gaivota. Poñe, entre maio e xuño, uns 3 ovos.
Aliméntase de peixes pequenos, crustáceos e insectos que captura na superficie da auga.
A Armada, Maniños, Fene
A Armada é un lugar da parroquia de Maniños no concello coruñés de Fene na comarca de Ferrol. Tiña 223 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 107 homes e 116 mulleres, o que supón un aumento con relación ao ano 2000 cando tiña 211 habitantes.
Translocación de grupo PEP
A translocación de grupo PEP, tamén chamada sistema da fosfotransferase ou PTS, é un método utilizado polas bacterias para a captación de azucres do seu medio no que a fonte de enerxía para o transporte é o enlace de alta enerxía do fosfato do fosfoenolpiruvato (PEP); dito fosfato pasa á molécula transportada durante ao seu paso a través da membrana. É un sistema de múltiples compoñentes que sempre implica a algún encima da membrana plasmática e outros do citoplasma. Un exemplo deste transporte atópase na bacteria Escherichia coli. O sistema foi descuberto por Saul Roseman en 1964.
O sistema da fosfotransferase está implicado no transporte de moitos azucres ao interior da bacteria, como glicosa, manosa, frutosa e celobiosa. Os azucres PTS poden diferir dun grupo bacteriano a outro, xa que indican as fontes de carbono máis axeitadas dispoñibles no ambiente no que evolucionou cada grupo bacteriano. O grupo fosforilo do fosfoenolpiruvato (PEP) é finalmente transferido ao azucre importado por medio de varias proteínas. O grupo fosforilo transfírese ao Encima E I (EI), á Proteína estable á Calor (HPr) ou ao Encima E II (EII) uníndose a un residuo do aminoácido histidina conservado, ou é transferido ao Encima E II B (EIIB) uníndose xeralmente a un residuo de cisteína (e só máis raramente a un de histidina).
No proceso do transporte PTS de glicosa específico das bacterias entéricas, o PEP transfire o seu fosforilo a un residuo de histidina en EI. Á súa vez, EI transfire o fosfato á HPr. Desde a HPr o fosforilo pasa ao EIIA. O EIIA é específico para a glicosa e despois transfire o grupo fosforilo ao EIIB xustamembrana (adxacente á membrana a un lado dela). Finalmente, EIIB fosforila a glicosa mentres cruza a membrana plasmática a través do Encima II C transmembrana (EIIC), formando glicosa 6-fosfato. A vantaxe de transformar a glicosa en glicosa 6-fosfato é que ao estar cargada no grupo fosfato non pode saír da célula, o que orixina un gradiente de concentración de glicosa nunha soa dirección. A HPr é común aos sistemas de fosfotransferase doutros azucres antes mencionados, igual que o EI.
As proteínas que están nesta ruta encimática augas abaixo de HPr tenden a variar segundo os azucres trnasportados. A transferencia dun grupo fosfato ao substrato unha vez que este foi importado a través do transportador de membrana impide que o transportador recoñeza o substrato de novo (só recoñece o substrato non fosfatado), mantendo así o gradiente de concentración que favorece a importación de máis substrato a través do transportador.