cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Necrópole de Gizeh
Poboado dos obreiros
O complexo de pirámides de Gizeh está rodeado por un gran muro de pedra, fora do cal Mark Lehner e o seu equipo descubriron un poboado onde se aloxaban os traballadores. A poboación localízase ao sueste dos complexos de Quefrén e Micerinos. Entre os achados no poboado dos traballadores encóntranse dormitorios comunais, panaderías, cervexerías, cociñas (con evidencias que mostran que o pan, a carne e o peixe eran elementos básicos da dieta), un hospital e un cemiterio (onde algúns dos esqueletos achados mostran signos de traumas asociados con accidentes no lugar de traballo). A cidade dos traballadores parece estar datada cara a metade da Dinastía IV (2520–2472 aC), despois do reinado de Queops e da construción da Gran Pirámide. Segundo Lehner e a Asociación de Investigadores do Antigo Exipto (AERA):
Sen datación polo carbono, usando só fragmentos de cerámica, impresións de selos e estratigrafía para datar o sitio, o equipo de investigadores conclúe:
Requinto (homónimos)
O termo requinto pode referirse a:
ABC
O termo ou o acrónimo ABC pode referirse a:
Maribel Verdú
María Isabel Verdú Rollán, coñecida profesionalmente como Maribel Verdú, nada en Madrid o 2 de outubro de 1970, é unha actriz española. É unha das actrices españolas máis populares e recoñecidas.
Traxectoria
Naceu en Madrid, sendo filla do madrileño Gregorio Verdú e da coruñesa Maribel Rollán Carvajal, natural do Campo de Marte.
Traballou con moitos dos grandes directores do cine español coma Fernando Trueba, Emilio Martínez Lázaro, Carlos Saura, Ricardo Franco, José Luis Garci, Manuel Gómez Pereira, Vicente Aranda, Montxo Armendáriz ou Bigas Luna entre outros. Tamén realizou numerosas obras de teatro e anuncios publicitarios, e en televisión destaca o seu papel protagonista en Canguros, a mediados dos anos 90.
Está casada con Pedro Larrañaga, fillo de Carlos Larrañaga e María Luisa Merlo e irmán de Luis Merlo e Amparo Larrañaga. Non teñen fillos.
Larin Paraske
Larin Paraske (1833 - 1904) foi unha cantora tradicional finlandesa.
Traxectoria
Naceu en Lempaala, Ingria, cantora da poesía tradicional finlandesa, Adolf Neovius comezou a recoller as súas composicións por volta de 1880 e dela transcribíronse máis de 32.000 versos e aínda que parte eran versións dun mesmo verso, estímase en 10.000 versos diferentes o que a converten na principal fonte para o coñecemento da poesía tradicional e a súa influencia foi enorme na literatura finlandesa.
UNESCO
A Organización das Nacións Unidas para a Educación, a Ciencia e a Cultura, UNESCO (en inglés United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization e en francés: Organisation des Nations unies pour l'éducation, la science et la culture) é un organismo especializado das Nacións Unidas cuxo obxectivo é promover a paz e a seguridade mundial mediante a cooperación internacional en materia de educación, artes, ciencias e cultura. Ten 194 estados membros e 12 membros asociados, así como socios das organizacións non gobernamentais, intergobernamentais e do sector privado. A súa sede atópase en París, Francia, mais a UNESCO ten 53 oficinas rexionais de campo e 199 comisións nacionais que facilitan o seu mandato global.
A UNESCO fundouse en 1945 como sucesora do Comité Internacional de Cooperación Intelectual da Sociedade de Nacións. A súa constitución estabelece os obxectivos da axencia, a estrutura de goberno e o marco operativo. A misión fundacional da UNESCO, que foi moldeada pola segunda guerra mundial, é promover a paz, o desenvolvemento sustentábel e os dereitos humanos facilitando a colaboración e o diálogo entre as nacións. Persegue estes obxectivos a través de cinco grandes áreas do programa: educación, ciencias naturais, ciencias sociais, cultura e comunicación. A UNESCO patrocina proxectos que melloran a alfabetización, proporcionan formación técnica e educación, fomentan a ciencia, protexen os medios independentes e a liberdade de prensa, preservan a historia rexional e cultural e promoven a diversidade cultural.
Como centro de coordinación da cultura e da ciencia mundiais, as actividades da UNESCO foron ampliándose ao longo dos anos; axuda na tradución e difusión da literatura mundial, axuda a establecer e asegurar o Patrimonio da Humanidade cultural e natural, traballa para tender unha ponte entre a fenda dixital mundial, e crea sociedades do coñecemento inclusivas mediante a información e a comunicación. A UNESCO lanzou varias iniciativas e movementos globais, como "Educación para Todos", para seguir avanzando nos seus obxectivos fundamentais.
A UNESCO está rexida pola Conferencia Xeral, integrada por estados membros e membros asociados, que se reúne semestralmente para fixar os programas e o orzamento da axencia. Tamén elixe os membros do consello executivo, que xestiona o traballo da UNESCO, e nomea cada catro anos un director xeral, que exerce como administrador xefe da UNESCO. A UNESCO é membro do Grupo das Nacións Unidas para o Desenvolvemento, unha coalición de axencias e organizacións da ONU destinadas a cumprir os Obxectivos de Desenvolvemento Sostíbel.
Características
Dedícase a orientar ós pobos nunha xestión máis eficaz do seu propio desenvolvemento, a través dos recursos naturais e os valores culturais, e coa finalidade de modernizar e facer progresar ás nacions do mundo, sen que por iso se perdan a identidade e a diversidade cultural. A UNESCO ten vocación pacifista, e entre varias cousas oriéntase moi particularmente a apoiar a alfabetización. Na educación, este organismo asigna prioridade ao logro da educación elemental adaptada ás necesidades actuais. Colabora coa formación de docentes, planificadores familiares e vivenda, administradores educativos e alenta a construción de escolas e a dotación de equipo necesario para o seu funcionamento.
As actividades culturais buscan a salvagarda do patrimonio cultural mediante o estímulo da creación e a creatividade e a preservación das entidades culturais e tradicións orais, así coma a promoción dos libros e da lectura. En materia de información, a UNESCO promociona a libre circulación de ideas por medios audiovisuais, fomenta a liberdade de prensa e a independencia, o pluralismo e a diversidade dos medios de información, mediante o "Programa Internacional para a Promoción da Comunicación".
Historia
miniatura|Traslado do Gran Templo de [[Abu Simbel a un lugar seguro, en 1967.]] A UNESCO ten as súas raíces en 1942, durante a segunda guerra mundial, cando os países aliados comezan a prepararse para restablecer os seus sistemas educativos en canto remate a guerra. Na Conferencia de Ministros Aliados de Educación (Conference of Allied Ministers of Education, CAME), no Reino Unido, inícianse as conversacións entre países europeos.
Como resultado, prepárase unha conferencia das Nacións Unidas para temas de educación e cultura, do 1 ao 16 de novembro de 1945. Reúnense corenta e catro países, dos cales trinta e sete deciden fundar a UNESCO. A constitución da UNESCO asínase o 16 de novembro, e vinte estados ratifícana un ano despois, o 4 de novembro de 1946 (Arabia Saudita, Australia, o Brasil, o Canadá, Checoslovaquia, China, Dinamarca, Exipto, Estados Unidos de América, Francia, Grecia, India, Líbano, México, Noruega, Nova Zelandia, República Dominicana, Reino Unido, Suráfrica e Turquía). Poucos días despois iníciase a primeira Conferencia Xeral da UNESCO, en París.
Segundo se van normalizando as relacións internacionais rotas pola Segunda Guerra Mundial, vanse incorporando máis países. Así, o Xapón e a República Federal Alemá entran en 1951, España en 1953, a URSS en 1956 e os países africanos xurdidos na descolonización de África durante a década dos sesenta do século XX.
En 1957, por primeira vez un país membro abandona a UNESCO: o goberno de Suráfrica alega "interferencias" da UNESCO nos seus "problemas raciais". En 1996, con Nelson Mandela como presidente, Suráfrica volverá a incorporarse á UNESCO.
Durante a X Conferencia Xeral da UNESCO celebrada en París en 1958, acórdase crear un "Centro Latinoamericano de Estudos Superiores de Xornalismo". A iniciativa contou co apoio do Goberno e a Universidade Central de Ecuador, os cales o 9 de outubro de 1959 asinaron, xunto coa UNESCO, un acordo tripartito para a fundación e radicación en Ecuador de dito Centro, que hoxe leva o nome de Centro Internacional de Estudios Superiores de Comunicación para América Latina ou CIESPAL.
O 3 de novembro de 1958 inaugúrase a sede principal no número 7 da praza de Fontenoy, en París. A súa planta ten forma de Y. Os planos foron deseñados polos arquitectos Marcel Breuer, Pier Luigi Nervi e Bernard Zehrfuss e aprobados por un comité internacional de cinco membros: Lucio Costa, Walter Gropius, Le Corbusier, Sven Markelius e Ernesto Rogers. Tamén foi consultado Eero Saarinen.
En 1960 lánzase o primeiro proxecto de grandes dimensións: a protección do templo de Abu Simbel e outros 21 monumentos e complexos arquitectónicos en Exipto, ameazados pola construción do encoro de Asuán.
En 1985, Estados Unidos abandona a UNESCO alegando diferenzas en temas de xestión; o Reino Unido e Singapur tamén a abandonaron en 1986. Isto fixo que o orzamento diminuíra considerabelmente durante os anos seguintes. Os tres países reincorporáronse posteriormente (en 2003, 1997 e 2007 respectivamente).
Órganos reitores
Os órganos reitores da UNESCO son a Conferencia Xeral e o Consello Executivo.
A Conferencia Xeral
A Conferencia Xeral está formada por representantes de todos os Estados membros da organización. Reúnese cada dous anos, coa participación dos estados membros e dos membros asociados.Cada estado membro ten un voto, independentemente de cal sexa a súa achega ao orzamento da organización.
Tamén se invita a participar, en calidade de observadores, a Estados non membros, organizacións intergobernamentais, organizacións non gobernamentais e fundacións.
A Conferencia Xeral determina a orientación e a liña de actuación xeral da UNESCO. Decide o Programa e o orzamento da UNESCO para os dous anos seguintes. Elixe aos membros do Consello Executivo e designa, cada catro anos, ao Director Xeral.
Os idiomas de traballo da Conferencia Xeral son inglés, árabe, chinés, español, francés e ruso.
O Consello Executivo
O Consello Executivo, á unha sorte de consello de administración da UNESCO. Prepara o traballo da Conferencia Xeral e vela porque as decisións se executen axeitadamente.
As funcións e responsabilidades do Consello Executivo emanan da Constitución e dos regulamentos ou directivas establecidos pola Conferencia Xeral. Este regulamento complementase coas resolucións da Conferencia Xeral. Cada dous anos, a Conferencia Xeral encarga tarefas específicas ao Consello. Outras atribucións emanan de acordos asinados entre a UNESCO e a ONU, as institucións especializadas e outras organizacións intergobernamentais.
Os seus 58 membros son escollidos pola Conferencia Xeral. A selección respecta a diversidade de culturas e a orixe xeográfica que representa cada país; trátase de acordos complexos para lograr que haxa equilibrio entre as diversas rexións do mundo, e reflectir a universalidade da organización. O Consello Executivo reúnese dúas veces no ano.
Directores Xerais da UNESCO
En xuño de 2013, eran 11 os directores xerais da UNESCO dende a súa creación: nove homes e dúas mulleres. Os 11 directores xerais da UNESCO proceden de seis rexións da organización: Europa Occidental (5), América Central (1), América do Norte (2), África Occidental (1), Asia Oriental (1) e Europa Oriental (1).
Ata a data, non houbo ningún director xeral elixido das dez rexións restantes da UNESCO: sueste asiático, sur de Asia, Asia central e do norte, Oriente Medio, norte de África, África oriental, África central, Suráfrica, Australia-Oceanía e Suramérica.
Conferencia Xeral
Esta é a lista das sesións da Conferencia Xeral da UNESCO celebradas dende 1946:
Críticas á UNESCO
A Organización das Nacións Unidas para a Educación, a Ciencia e a Cultura foi fortemente criticada ó longo da súa historia. Os críticos a acusan de tomar posicións contrarias á liberdade de prensa e de mercados, en particular pola iniciativa New World Information and Communication Order que recoñecía o dereito dos estados a censurar á prensa. En 1984 os Estados Unidos abandonaron a organización en protesta.
Así, mesmo no período dos anos 1970 e 1980, a organización recibiu repetidas acusacións de malgasto e corrupción.
Illa de Pascua
A Illa de Pascua é unha illa oceánica que pertence a Chile, famosa polas súas enormes estatuas de pedra coñecidas como moais. Fai parte da V Rexión de Valparaíso. En rapanui, o idioma local, é denominada Rapa Nui (illa grande), Te pito o te henúa (embigo do mundo) e Mata ki te ranxi (ollos fixos no ceo).
Xeografía
A Illa de Pascua é unha illa volcánica situada na Polinesia, ao sur do océano Pacífico (27º 09' latitude Sur e 109º 27' lonxitude Oeste) e a 3700 quilómetros de distancia da costa de Chile, posuíndo así un clima subtropical. A súa orixe volcánica remete á fusión de tres volcáns. O máis antigo deles é o Poike, con 3 millóns de anos, seguido polo volcán Rano Raraku, de 2,5 millóns de anos e, por fin, o máis novo deles, chamado de Maunga Terevaka (de 12 000 a 10 000 anos). A illa ocupa unha área de 163 km cadrados.
A illa sitúase sobre a placa de Nazca, preto dunha microplaca tectónica chamada "de Illa de Pascua" que se orixina na zona de diverxencia entre a de Nazca e a placa pacífica. Esta zona de diverxencia é a que produce un alto vulcanismo que, tras millóns de anos, deu orixe á illa. Fai aproximadamente tres millóns e medio de anos, os volcáns submarinos comezarían a emerxer: primeiro foi o Poike, logo o Maunga Terevaka e, finalmente, o Rano Kao. Estes tres volcáns conformarían os vértices do triángulo que forma a illa. Posteriormente, máis de 70 cráteres xurdirían para dar forma definitiva á illa, modelada ademais pola erosión mariña.
Como a illa atópase sobre a placa de Nazac, Rapa Nui móvese a unha velocidade de 9 centímetros por ano cara á costa chilena, debido ao fenómeno de subdución entre Naza e a placa suramericana.
Relevo
miniatura|Vista interior do cráter do [[Rano Kau]] A illa ten unha forma aproximada de triángulo rectángulo con lados de 16, 18 e 24 quilómetros e "hipotenusa" correspondente á costa suroriental. En cada vértice sitúanse tres volcáns inactivos. Ao norte atópase o Maunga Terevaka que con 539 metros de altitude é o punto máis alto da illa; polo suroriente sitúase o Puakatike ou Poike con 377 m e ao suroeste atópase o cráter do Rano Kau con 324 m, en cuxo interior existen diversas lagoas. Outros cerros de importancia son o Rano Aroi e o Rano Raraku.
O resto das illa corresponde a lombas e ladeiras. A costa, en tanto, é escarpada e rochosa cunha serie de illotes próximos, como o Motu Nui, Motu Iti e Motu Kaukau no extremo suroeste, o illote Motu Tautara na costa poñente e o Motu Marotiri na costa occidental. As únicas excepcións son a costa fronte a Hanga Roia e o sector de Anakena, onde se sitúa a praia do mesmo nome e a praia de Ovahe.
Clima
A illa posúe un clima subtropical debido á súa localización ao sur do Trópico de Capricornio sumada á influencia dos ventos e as correntes mariñas. A temperatura media anual é de 21,8 °C alcanzando o seu máximo de 24,6 °C en xaneiro (verán austral) e o mínimo de 19,2 °C durante agosto, polo que en xeral os invernos e veráns son tépedos.
As precipitacións, de media superior a 1 m/ano, repártense ao longo do ano, sen baixar dos 90 mm nin superar os 150 mm mensuais, cunha leve alza durante os meses de abril e maio. As choivas son esporádicas e breves, e as súas augas son absorbidas rapidamente polo chan, polo que non existen nin canles fluviais nin grandes reservas acuíferas, fóra dos lagos nos cráteres volcánicos.
O clima pascuense vese fortemente influenciado pola próxima e fría corrente de Humboldt e polos ventos provenientes desde a Antártida.
miniatura|Mapa topográfico da illa
A historia
O inicio da colonización das illas do océano Pacífico ocorre sobre o ano 1500 a. C., cando os pobos negroides da Oceanía efectúan unha viaxe polas illas localizadas ao leste da actual Australia, mais precisamente as illas da Melanesia, Micronesia e da chamada Polinesia francesa. Sobre o 150 a. C. chegaron ás illas Marquesas e no 500 xa ocuparan a illa de Pascua.
Esas persoas levaron canda si desde plantas necesarias para a súa alimentación, como a banana e a batata doce, como tamén cans, porcos, galiñas e ata mesmo ratos.
O rongo rongo
Atopáronse na illa taboletas cunha escritura misteriosa. Tal escritura, coñecida como Rongorongo, nunca foi descifrada a pesar do traballo de varias xeracións de lingüistas. Un profesor húngaro, Guillaume de Hevesy, no 1932 chamoulle a atención as aparentes similitudes entre algúns caracteres do rongorongo da Illa Oriental e as da civilización prehistórica do Val do Indo, na India, correlando ducias de sinos cos selos de Mohenjo-daro. Esta correlación foi republicada mais tarde, por exemplo por Z.A. Simon (1984: 95). O rongorongo pode significar paz-paz, e os seus textos puideran rexistrar documentos ou tratados de paz, posiblemente entre os "orellas longas" e os conquistadores "orellas curtas". Non obstante, tales explicacións son fortemente discutidas.
A illa despois dos europeos
A descuberta da illa polos europeos deuse séculos despois da chegada dos seus primeiros habitantes. Na noite do 5 de abril do 1722, un día antes do domingo de Pascua, o comandante neerlandés Jacob Roggeveen, xunto cos seus mariñeiros, desembarcou dos seus 3 navíos nunha das praias da illa. Dese xeito, cando puideron coñecer efectivamente a illa na mañá do día 6, bautizárona como Illa de Pascua.
Poboación
Os idiomas falados na illa son o español e mailo rapanui (ambos oficiais).
Goberno e administración
Actualmente a Illa de Pascua é unha provincia da Rexión de Valparaíso, no Chile, administrada por un goberno electo polo presidente chileno.
Cultura
En febreiro de cada ano celébrase a festa do Tapati, a principal actividade artístico-cultural de Rapa Nui, que comeza a primeira semana de febreiro e dura aproximadamente dúas semanas. Nesta festividade realízanse unha serie de cerimonias ancestrais como a competición de pintura corporal (ou Takona), o relato de historias épicas e lendas (Riu) e o descenso a gran velocidade por unha ladeira sobre troncos de plátanos (ou Haka Pei) e a elección da raíña da illa, que é coroada a primeira lúa chea do mes. Esta festividade enche a capacidade hoteleira e alimentaria de Rapa Nui.
Mitoloxía
A mitoloxía da illa de Rapa Nui presenta características únicas; produto de que esta illa é a máis afastada das illas polinésicas, que era orixinalmente transmitidas en forma oral, e posteriormente rexistradas en forma escrita logo da chegada dos occidentais.
Entre os mitos máis importantes atopamos o da chegada do Pobo rapanui dende o continente de Hiva, o culto ó deus Makemake, que está representado en Rapa Nui como o creador do mundo, e o posterior culto ó Tangata Manu (o home-paxaro).
Cultura
No ano 1994 realizouse a película estadounidense Rapa-Nui, dirixida por Kevin Reynold e producida por Kevin Costner.
No ano 2021 publicouse a Triloxía Pascuense, de Millán Picouto, formada por Atán, Iko e Ororoina, traxedias en cinco actos, tres e un, respectivamente, incluídas na súa obra completa "O macrocosmos", Linteo.
700px|center|miniatura|Illa de Pascua
O Cádavo, O Val, Narón
O Cádavo é un lugar da parroquia de Santa María a Maior do Val no concello de Narón na provincia da Coruña. Tiña 6 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 3 homes e 3 mulleres, o que supón un aumento con relación ao ano 2003 cando tiña 2 habitantes.
Galería de imaxes de Meis
Galería de imaxes do concello de Meis na provincia de Pontevedra.
Meis
<Gallery> Ficheiro:Casa consistorial de Meis.jpg|casa consistorial Ficheiro:Iglesia de San Salvador de Meis.jpg|Igrexa de San Salvador de Meis Ficheiro:Mosteiro 1 Feira Labrega canteiro 03.jpg|Algunhas das ferramentas do canteiro Ficheiro:Labirinto do Outeiro do Cribo.JPG|Labirinto do Outeiro do Cribo </Gallery>
A Armenteira
<Gallery> Ficheiro:Mosteiro de Santa María de Armenteira.jpg|Mosteiro de Santa María de Armenteira Ficheiro:Armenteira roseton.jpg|Rosetón da fachada Ficheiro:Armenteira claustro 2.jpg|Claustro Ficheiro:Armenteira absida.jpg|Ábsida Ficheiro:Armenteira pia 1.jpg|Pía de auga bendita Ficheiro:Armenteira san ero 1.jpg|Milagre de San Ero Ficheiro:Armenteira (aldea en pedra) capela detalle canzorro 05.jpg </Gallery>
1253
Outros
Historia ano a ano
James Cameron's Avatar: The Game
James Cameron's Avatar: The Game é un videoxogo de acción en terceira persoa do 2009, desenvolvido a partir do filme de James Cameron Avatar. O xogo foi creado por Ubisoft Montreal para as plataformas PlayStation 3, Xbox 360, PC, Wii e Nintendo DS o 1 de decembro de 2009, cunha versión para a PSP realizada o 8 de decembro de 2009. Ubisoft anunciou que empregarían a mesma tecnoloxía do filme para poder xogar en 3D. Nunha entrevista en Nintendo Power, fíxose público que a versión para Wii emprega o sistema Jade engine de Ubisoft. Para o 19 de maio de 2010, o xogo tiña vendido preto de 2,7 millóns de copias.
Sigourney Weaver, Stephen Lang, Michelle Rodriguez, e Giovanni Ribisi prestan a súa voz e imaxe para representar ós mesmos personaxes do filme.
Riotorto
Riotorto é un concello da provincia de Lugo, pertencente á comarca de Meira. Segundo o IGE en 2015 tiña 1.364 habitantes (1.634 no 2006, 1.669 no 2005, 1.726 no 2004, 1.762 no 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «» ou «».
Historia
Atopáronse restos fósiles do xurásico en diversos sitios. Os primeiros asentamentos humanos proceden da tribo dos albións, que se asentaron en torno ao río Eo, dominando até o río Navia.
Do período castrexo consérvase o castro da Coroa ou Croa, do que se conservan restos de muros e defensas. Nel atopouse o brazal de Riotorto, conservado no Museo Provincial de Lugo. É unha peza con enroscamento para axeitalo como enfeite de brazo datado entre os séculos III e I a. C.. Pesa 111,5 g, e ten un diámetro de 8,9 cm.
Durante a Idade Media a zona pertenceu á diocese de Mondoñedo e ao mosteiro de Meira. Consérvanse restos de tallas do século XII, como a Virxe románica da capela de San Bernabé e San Roque, en Espasande de Arriba, Santa Marta de Meilán), a de San Pedro da capela de San Pedro de Folgueirúa (Galegos), e século XIII, como a de Santa Ana da capela do Vilar de Santiago (A Muxueira). Pola parroquia de Órrea pasaba o camiño de Santiago procedente de Asturias.
Riotorto foi curato de presentación real ordinaria, pertencente á antiga Vigairía de Miranda. En xaneiro de 1203 Afonso IX dirimiu nun conflito entre o bispo de Mondoñedo e os fillos de Fernando Velaz polos coutos de Riotorto, Canedo e Vilameá. San Xillao de Ferreiravella aparece citado no testamento do bispo Martín de Mondoñedo, que gobernou a diocese entre 1219 e 1248.
En 1240 o abade Heimerico do convento de Meira concedeu a cen homes as herdades de Vilanova de Archai e de Albare para as poboaren, lindantes con varios lugares de Riotorto. O mosteiro de Meira tivo propiedades no concello entre os séculos XII e XVI. Os enfrontamentos do mosteiro e o bispo de Mondoñedo provocaron o saqueo das terras de Aldurfe, así como a destrución das súas colleitas e o ataque aos seus homes polos servos e vasalos do bispo.
No século XV o mosteiro da Órrea era coñecido coma o mosteiro de Donas, ó estar ocupado por monxas. O seu couto correspondía practicamente coas parroquias da Órrea e Galegos. As monxas cantaban na misa dos domingos, e segundo un documento de 1407 tiñan no convento dous cálices de prata e outro de chumbo. Os veciños, colonos e aforados, pagaban renda ao mosteiro.
Un documento de aforamento indica que en Galegos había un hospital.
Nos séculos XVI e XVII houbo fábricas de mazos e ferrerías, coa conseguinte actividade mineira, aparecendo contratos de saca de vea.
No século XVII introduciuse o cultivo do millo e da pataca na provincia de Mondoñedo, substituíndo a anterior agricultura pobre de centeo e nabos. No século XVIII, aínda no antigo réxime, con presenza de foros, había algúns fidalgos, destacando en Santa Marta de Meilán Pedro Trilles.
Lugares de Riotorto
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Riotorto vexa: Lugares de Riotorto.
Al Jefferson
Albus Ricardo "Al" Jefferson, nado o 4 de xaneiro de 1985 en Monticello, Mississippi, é un xogador de baloncesto profesional estadounidense que xoga como pivote ou ala-pivote nos Xinjiang Flying Tigers da Chinese Basketball Association (CBA). Seleccionado no Draft da NBA por Boston Celtics, xogou tamén nos Minnesota Timberwolves e nos Utah Jazz.
Traxectoria
Nado en Monticello, Mississippi, formouse no instituto de Prentiss. Tras acabar a súa formación decide non xogar no baloncesto universitario e declararse elixiíbel para o Draft da NBA, onde é seleccionado polos Boston Celtics na posición 15 do Draft de 2004. Así, converteuse no primeiro xogador procedente do instituto en ser elixido polo equipo de Boston. No seu ano rookie cumpriu nas súas medias: 6,7 puntos e 4,4 rebotes por partido. A súa achega iría aumentando até chegar aos 16,0 e 11,00 rebotes por partido no seu terceiro ano. O 31 de xullo de 2007 é traspasado aos Minnesota Timberwolves no intercambio que enviaba a Kevin Garnett aos Celtics. Á tempada seguinte, cuns destacábeis números (21,0 puntos e 11,1 rebotes) asina unha extensión do seu contrato por 65 millóns de dólares por cinco temporadas. O 13 de xullo de 2010, Jefferson é traspasado aos Utah Jazz a cambio de dúas futuras eleccións de primeira rolda. No equipo de Salt Lake City permanece tres temporadas, nas que rende a un gran nivel. En 2013 cambia de novo de equipo, chegando aos Charlotte Hornets. Na súa primeira temporada no equipo de Carolina do Norte consegue uns grandes números con 21,8 puntos e 10,8 rebotes por partido, sendo incluído no Terceiro equipo All-NBA.
Gilberto Vieira
Gilberto Vieira White, nado en Medellín o 5 de abril de 1911, e finado en Bogotá o 25 de febreiro de 2000, foi un político colombiano. Foi o fundador do Partido Comunista Colombiano, e serviu como Secretario Xeral do partido entre 1947 e 1991. Tamén foi parlamentario durante un período.
Traxectoria
Gilberto Vieira naceu o 5 de abril de 1911 en Medellín, Antioquia, fillo único de Joaquín Vieira Gaviria, de ascendencia galega e Mercedes White Uribe, de ascendencia inglesa.
Buffalo Bisons
Os Buffalo Bisons son un equipo de béisbol estadounidense das Ligas Menores (Minor League Baseball) con sede en Buffalo, Nova York. O club, de clase Triple-A, compite na Northeast Division da International League. Anteriormente, formou parte da Eastern League (1979–1984), de categoría Double-A, da American Association (1985–1997) e da Triple-A League (2021). A franquía está afiliada aos Toronto Blue Jays da Major League Baseball. Desde 1988, o equipo xoga os seus xogos como local no Sahlen Field, un estadio con capacidade para 16.600 espectadores, o que o fai o estadio máis grande da clase Triple-A das Ligas Menores.
Aeroescudo
miniatura|Representación artística dun orbitador Viking soltando o aterrizador, encerrado nun aeroescudo. Ilustración por [[Don Davis.]]
Os aeroescudos son compoñentes clave nas misións espaciais interplanetarias. Foron usados durante o programa Apollo á Lúa na década dos anos 1960 e 1970, no programa Viking a Marte (1975), na misión Mars Pathfinder de 1997, nas misións dos Mars Exploration Rover do 2003 e noutras moitas misións.
Amalia Pérez Otero
Amalia Pérez Otero, nada en Vigo o 6 de outubro de 1974, é unha psicopedagoga e escritora galega.
Traxectoria
Diplomada en Maxisterio na especialidade de Filoloxía pola Universidade de Vigo no 1995 e Licenciada en Psicopedagoxía pola Universidade da Coruña no 1998. Tras ter traballado como profesora en diversos centros de ensino, exerce, actualmente como mestra de Pedagoxía Terapéutica, desde o 1998.
Ten participado en diversos congresos e múltiples programas formativos sobre ensino, e desenvolve tamén actividades como contacontos e imparte cursos de formación do profesorado.
Requinto (cordófono)
O requinto ou guitarra de requinto ten seis cordas de nailon cunha lonxitude de escala de 530 a 540 mm, o cal é aproximadamente un 18% máis pequeno ca unha escala de guitarras estándar.
Os requintos feitos en México teñen un corpo máis profundo ca unha guitarra clásica estándar (110 mm en contraposición aos 105 mm). Os feito na Península Ibérica tenden a ser da mesma profundidade có clásico estándar. Son, así mesmo, de uso frecuente en moito países de Latinoamérica. Un importante executor do requinto foi Alfredo Gil, un dos fundadores do Trío Los Panchos.
O Casal, O Val, Narón
O Casal é un lugar da parroquia de Santa María a Maior do Val no concello de Narón na provincia da Coruña. Tiña 54 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 22 homes e 32 mulleres, o que supón que mantén o número de habitantes con relación ao ano 2003.
Pazo de Reboreda (Redondela)
Descrición
miniatura|Placa na casa. Foi fundado a finais do século XVII por García Prego de Montaos. Os Prego de Montaos emparentaron cos Troncoso de Lira e cos vascos Mondragón, que fixeron a capela, despois igrexa parroquial.
Moi modificado, o seu estado de conservación é bo. Está comunicado coa igrexa por unha pasaxe elevada. Feito con perpiaño e cachotería, con cuberta a dúas augas, ten un portalón ameado cara ao oeste, un hórreo na leira, e dous escudos na fachada leste, amais do escudo da ábsida da igrexa.
1254
Mortes
Historia ano a ano
Susana Rey
Susana Rey Crespo, é unha guionista e realizadora audiovisual galega.
Traxectoria
Estudou na facultade de Belas Artes de Pontevedra, licenciándose pola Universidade de Vigo en 1995 e doutorándose en 2004 pola Universidade Politécnica de Valencia.
Traballou con Fernando León de Aranoa, Isabel Coixet e Gracia Querejeta.
Manuel Casado Nieto
Manuel Casado Nieto, nado en Castro Caldelas o 28 de setembro de 1912 e finado en Barcelona o 18 de decembro de 1983, foi un escritor, tradutor e fiscal galego.
Traxectoria
Estudou Matemáticas e Dereito nas universidades de Santiago e Madrid. En Madrid foi redactor xefe da revista Galicia. En 1935 ingresou na carreira xudicial, e obtivo destinos primeiro en Oviedo, logo en Pontevedra e máis tarde en Barcelona, onde desenvolveu a maior parte da súa carreira como fiscal da audiencia.
En Barcelona estivo moi integrado na vida da comunidade galega e foi presidente do Centro Galego de Barcelona dende 1954 ata 1970. Ademais das múltiples colaboracións en xornais e revistas, e da súa faceta como escritor en galego e en castelán, foi un dos primeiros tradutores ao galego de libros bíblicos: o Libro de Xob, o Eclesiastés, a Cántiga das Cántigas (1968) ou o Novo Testamento, en 1974. Tamén traduciu algúns poemas de Salvador Espriu.
Obra en galego
miniatura|200px|Momumento a Casado Nieto en Castro Caldelas.
José María Castro Madriz
José María Castro Madriz, nado en San Xosé o 1 de setembro de 1818 e finado ibídem o 4 de abril de 1892, foi presidente de Costa Rica en dúas oportunidades (1847-1849 e 1866-1868). Liberal, era un profundo crente nas virtudes da ilustración e na liberdade de prensa.
Biografía
Fillo de Ramón Castro Ramírez e Lorenza Madriz Cervantes, casou con Pacífica Fernández Oreamuno, filla do xefe de Estado Manuel Fernández Chacón e María Oreamuno Muñoz de la Trindad.
Fixo de bacharelato en Filosofía e doutorouse en Leis e en Filosofía na Universidade de León, Nicaragua.
Foi declarado Benemérito da Patria o 2 de outubro de 1847. Destacado membro da masonería e un dos primeiros masóns costarriqueños, iniciándose en Colombia en 1864 e participando en Costa Rica da primeira loxa masónica, a "Logia Caridad".
Rebelión irlandesa de 1798
miniatura|dereita|Batalla de Vinegar Hill. A rebelión irlandesa de 1798 (en irlandés Éirí Amach 1798), tamén coñecida como a Rebelión dos Irlandeses Unidos (en irlandés Éirí Amach na nÉireannach Aontaithe) foi un levantamento nacionalista irlandés que tivo lugar en 1798 contra o dominio británico en Irlanda. Os Irlandeses Unidos, un grupo revolucionario irlandés de orientación republicana e influenciado polas ideas das revolucións americana e francesa foron os principais artífices da revolta.
The Secret of Monkey Island
The secret of Monkey island foi o quinto xogo en usar a tecnoloxía SCUMM (tras Maniac Mansion, Zak McKracken, Indiana Jones and the Last Crusade: The Graphic Adventure e Loom), un potente (para a época) motor para aventuras gráficas, baseado nunha linguaxe script propio e desenvolvido para a primeira aventura: Maniac Mansion. Orixinalmente, consistía en catro disquetes de baixa densidade, con gráficos EGA (16 cores), pero subseguintes melloras no SCUMM deron lugar a versións con gráficos VGA (256 cores) e, finalmente, en CD-ROM con melloras de son.
Argumento
No profundo do Caribe atópase Mêlée Island e un novo aventureiro, chamado Guybrush Threepwood, que vai facer todo para ser un pirata recoñecido. Non sabe que namorará da gobernadora da illa, Elaine Marley, e que lle traerá problemas, levándoo así a Monkey Island onde terá que lidar con perigos repentinos e cuns caníbales para logo atoparse co malvado pirata LeChuck e a súa fantasmal tripulación que ten secuestrada á Gobernadora...
Xogabilidade
LucasArts perfecciona neste xogo o sistema creado nos seus anteriores títulos Maniac Mansion ou Indiana Jones and the Last Crusade: The Graphic Adventure, o motor SCUMM que crea a esencia das aventuras gráficas point-and-click.
Impacto social
A saga de Monkey Island dispón de fans acérrimos, o cal levou a crear unha obra teatral ou grupos que reproducen a súa melodía nos seus concertos.
O creador desta saga, Ron Gilbert, levantou certa polémica ao asegurar que a película Piratas do Caribe: A Maldición da Perla Negra e as súas secuelas estaban máis que baseadas na trama e ambientación conseguida nos xogos da saga de Monkey Island.
Esther Corral Díaz
Esther Corral Díaz, nada en Begonte o 12 de xullo de 1961, é unha filóloga galega, profesora titular da Universidade de Santiago de Compostela na área de Filoloxía Románica. É directora do proxecto "Voces de mulleres na Idade Media".
Xurdir Edicións
Xurdir Edicións é unha empresa de servizos editoriais e organización de eventos con sede en Santiago de Compostela. A editora responsable é Carmen Vázquez.
Xosé Rodríguez Ferrer
Xosé Rodríguez Ferrer, nado en Vilamartín de Valdeorras o 6 de xaneiro de 1946, é un escritor galego.
Traxectoria
Colabora co periódico O Sil do Barco de Valdeorras coa serie de relatos curtos Historias da miña aldea.
Alberto G. Aneiros
Alberto Gómez Aneiros, nado en Ferrol en 1959, é un escritor galego.
Traxectoria
Licenciado en Filosofía e Ciencias da Educación (Secc. Psicoloxía), vive en Santiago de Compostela, onde traballa na Biblioteca Xeral da USC. Entre outros galardóns literarios, resultou premiado no Certame Literario Ramón del Valle-Inclán (2008); obtivo accésits no Premio Modesto R. Figueiredo nas edicións dos anos 2007, 2008, 2009 e 2012; gañou o XII Certame de Narración Curta Ánxel Fole (2010), o I Concurso de Microrrelatos da Universidade de Santiago de Compostela (2013), o XIII Certame Literario de Relato de Aventuras Antón Avilés de Taramancos (2014), I Premio de Teatro Breve Jenaro Marinhas del Valle (1º accésit) (2018).
Revolución de 1854 en España
miniatura|Leopoldo O'Donnell. A Revolución de 1854, tamén coñecida co nome de Vicalvarada -por se iniciar co enfrontamento entre as tropas sublevadas ao mando do xeneral Leopoldo O'Donnell e as tropas gobernamentais nas proximidades da vila madrileña de Vicálvaro- foi un pronunciamento militar seguido dunha insurrección popular, que se produciu entre o 28 de xuño e o 28 de xullo de 1854 durante o reinado de Isabel II. Púxose fin así á década moderada (1844-1854) e deuse paso ao bienio progresista (1854-1856).
Desenvolvemento
O antecedente máis inmediato produciuse en febreiro de 1854 cando militares adeptos ao Partido Democrático trataron de levar a termo unha sublevación en Zaragoza, co apoio de elementos civís, pero fracasaron.
Ante o fracaso do pronunciamento, os militares que o encabezaron buscaron o apoio popular. O xeneral O'Donnell reuniuse co xeneral Serrano en Manzanares que o convenceu de que era necesario dar un xiro ao movemento ofrecendo cambios políticos "que non figuraban nas súas intencións iniciais". Así xurdiu o Manifesto de Manzanares redactado por un mozo Antonio Cánovas del Castillo, onde se suscitaba a «conservación do trono, pero sen camarilla que o deshonre» e prometíase a rebaixa dos impostos e o restablecemento da Milicia Nacional, dúas vellas aspiracións de progresistas e demócratas. Desta xeito, segundo Jorge Vilches, os conxurados pretendían "agrupar á oposición ao Goberno [do conde de San Luis] e conseguir máis elementos de presión sobre a raíña". O Manifesto fíxose público o 7 de xullo e nel prometíase a "rexeneración liberal" mediante a aprobación de novas leis de imprenta e electoral, a convocatoria de Cortes, a descentralización administrativa e o restablecemento da Milicia nacional, todas elas propostas clásicas do Partido Progresista.
Foi entón cando empezou a segunda fase da que se chamaría despois a "revolución de 1854" cuxo protagonismo correspondeu aos progresistas e aos demócratas que iniciaron a insurrección o 14 de xullo en Barcelona -onde revestiu especial gravidade pola participación dos obreiros- e o 17 de xullo en Madrid -onde a difusión dende mediados de xullo do Manifesto de Manzanares mobilizou ás clases populares azoutadas polo paro e onde foron asaltados os pazos do marqués de Salamanca, e do propio presidente do goberno, o Conde de San Luis, entre outros, así como o da raíña nai María Cristina de Borbón, que tivo que refuxiarse cos seus fillos no Palacio de Oriente; así mesmo foi asaltado o cárcere do Saladero para liberar os demócratas Nicolás María Rivero e Sixto Cámara-.
A sublevación de Barcelona e de Madrid foi secundada noutros lugares onde tamén se formaron xuntas, como en Valencia ou en Valladolid -nesta última cidade a insurrección tomou o carácter de motín antifiscal ao berro de «máis pan e menos consumos», o mesmo que aconteceu noutras cidades castelán-leonesas e asturianas-. Segundo algunhas fontes non contrastadas, os sublevados pretendían ademais do restablecimiento da Milicia Nacional, a supresión da Constitución moderada de 1845 e unha ampla amnistía para os presos políticos. Tamén houbo alzamentos en Zaragoza e Logroño. Segundo esas mesmas fontes o pronunciamento foi financiado por distintos sectores económicos e, sobre todo, polo banqueiro Juan Bruil. thumb|Xeneral [[Baldomero Espartero.]] Ante o empeoramiento da situación, a raíña destituíu o día 17 de xullo ao conde de San Luís substituíndoo polo xeneral Fernando Fernández de Córdova que formou un goberno no que había moderados "puritanos" e progresistas pero aos dous días cedeu a presidencia ao duque de Rivas, que este só durou dous días máis xa que a revolta popular -Madrid o 18 de xullo estaba cheo de barricadas- fixo imposible que os militares pronunciados O'Donnell e Serrano puidesen aceptar o arranxo de compromiso que lle ofreceu o goberno. O duque de Rivas intentou reprimir a sublevación popular -polo que o seu goberno foi coñecido como «ministerio metralla»- esperando a volta das tropas que saíran de Madrid.
Finalmente a raíña, talvez aconsellada pola súa nai, decidiuse a chamar ao xeneral Baldomero Espartero, retirado en Logroño, para que formase goberno, á vez que pedía a O'Donnell que regresase á corte. Para aceptar o cargo, Espartero esixiu a convocatoria de Cortes Constituíntes, que a reina nai María Cristina respondese das acusacións de corrupción e que Isabel publicase un manifesto recoñecendo os erros cometidos. A raíña aceptou todas as condicións e o 26 de xullo publicou o manifesto dirixido ao país no que dicía:
O 28 de xullo o xeneral Espartero facía a súa entrada triunfal en Madrid aclamado pola multitude, abrazándose co seu antigo inimigo o xeneral O'Donnnell. Así deu comezo o bienio progresista.
Spooky
Spooky é o segundo álbum de estudio da banda inglesa de rock alternativo Lush, publicado o 27 de xaneiro de 1992 a través do selo 4AD. O disco, producido por Robin Guthrie de Cocteau Twins, seguiu ao mini álbum de estrea da banda, Scar, a varios EPs, e ao recompilatorio Gala. Spooky chegou ao top 10 británico e foi número 1 nas listas indie do país. Do disco lanzáronse tres sinxelos: "Nothing Natural", "Superblast!" e "For Love".
Les Neiges du Kilimandjaro (filme)
Les Neiges du Kilimandjaro é un filme francés dirixido polo cineasta marsellés Robert Guédiguian e levado ás salas de cine en 2011.
Doom
Doom é un xogo para ordenador lanzado en 1993 por Id Software. Trátase dun dos títulos do xénero de tiro en primeira persoa. Combina gráficos 3D con violencia gráfica. Foi inmensamente popular, cun lanzamento en versión shareware que se estima que é xogada por 15 millóns de persoas. Alén de definir moitos elementos dos xogos de tiro en primeira persoa, Doom estabelece unha sub-cultura por popularizar os xogos en rede e permitir expansións creadas polos xogadores (WADs). O logro do xogo influenciou o boom de xogos nos anos 90 até o punto de que eses xogos fosen, algunhas veces, chamados "clons do Doom".
Thermoprotei
Thermoprotei é unha clase de arqueas Crenarchaeota.
Doom
A franquía Doom continuou con Doom II: Hell on Earth (1994) e numerosos paquetes de expansión como Ultimate Doom (1995), Master Levels for Doom II (1995), e Final Doom (1996). A maioría creado por fans, sendo lanzados para o PC/DOS, eses xogos foron levados a varias plataformas, incluíndo nove xogos diferentes para consolas. A serie perdeu o atractivo cando o mecanismo gráfico do Doom se tornou obsoleto no final dos anos 90 mais foi revivido en 2004 co lanzamento do Doom 3, unha relectura do xogo orixinal usando nova tecnoloxía.
Thermoprotei
Filoxenia
Taxonomía actualmente aceptada baseada na LPSN e no NCBI e filoxenia baseada no ARNr 16S da LTP 111 do The All-Species Living Tree Project.
Doom
Historia
Doom ten un tema de ficción de horror, e un enredo ben simple, que só aparece no manual, e a historia dentro do xogo en si é mostrada en mensaxes entre os episodios.
Thermoprotei
Filoxenia
Notas: ♠ Cepas que se encontran na lista do National Center for Biotechnology Information (NCBI) pero non na List of Prokaryotic names with Standing in Nomenclature (LPSN)
Doom
Historia
O xogador recibe o papel dun fusileiro espacial, "Un dos máis duros na terra, endurecido en combate e adestrado para a acción", que foi deportado a Marte por mallar nun oficial superior cando lle ordenara matar civís desarmados. É forzado a traballar para a Union Aerospace Corporation (UAC), un complexo militar-industrial que está realizando experimentos secretos en teletransporte entre as lúas de Marte, Fobos e Deimos. De súpeto, algo erra e criaturas do Inferno comezan a vir das áreas de teletransporte. Unha resposta defensiva da seguridade da base falla en deter a invasión, e é rapidamente dominada por demos, con toda a gornición morta ou transformada en zombis. Ao mesmo tempo, Deimos desaparece enteiramente. Un equipo da UAC en Marte é enviado a Phobos para investigar o incidente, mais o contacto por radio cesa e só un deles permanece vivo; o xogador, cuxa tarefa é escapar vivo. miniatura|dereita|Modelo da Spider Mastermind Para terminar o xogo, o xogador precisa loitar en tres episodios contendo nove fases cada un. Knee-Deep in the Dead, o primeiro episodio (e o único, na versión shareware), pásase nunha base militar high-tech en Phobos. Remata co xogador loitando contra os Barons of Hell e entrando no teletransportador que leva a Deimos, onde el é atacado por monstros e aparentemente morre. No segundo episodio, Shores of Hell, o xogador fai unha xornada a través das instalacións en Deimos, cuxas áreas mostran unha arquitectura bestial. Despois de encontrar o Cyberdemon (un demo cunha bazuca no lugar dun brazo), a verdade sobre a lúa desaparecida é descuberta: ela flota sobre o Inferno! O xogador descende até a superficie e o episodio final, Inferno, comeza. Despois de destruír o xefe final, Spider Mastermind (unha especie de cerebro con patas, altamente armado), unha porta secreta ábrese para o heroe, que "probou ser forte de máis para o Inferno conter" (proved too tough for Hell to contain), pola que é levado de volta á Terra. O paquete de expansión Ultimate Doom engade un cuarto episodio contando as aventuras da volta ao lar do fusileiro. Doom foi elixido o mellor xogo en 1994, polos internautas.
Xogabilidade
miniatura|dereita|Captura de pantalla de [[FreeDoom, mostrando a visión en primeira persoa.]] Sendo un xogo de tiro en primeira persoa, opunto de vista de Doom é o do protagonista. O obxectivo de cada fase é simplemente atopar a saída que leva ao próximo nivel, un botón cun sinal de "EXIT" en vermello, despois de sobrevivir a todos os perigos ao longo do camiño. Entre os obstáculos encóntranse monstros, tanques con residuos tóxicos, teitos que se veñen abaixo e esmaga o xogador e portas atrancadas, que se abren atopando unha chave ou un interruptor. Os niveis son ás veces labirínticos, e presentan unha grande abundancia de áreas secretas con power-ups como recompensa para que o xogador as explore. Para axudar no camiño hai un mapa.
Doom é notabel polo arsenal dispoñíbel, que se tornou nunha especie de prototipo para os xogos de tiro en primeira persoa. O xogador comeza armado apenas cunha pistola, e cos seus puños, mais pódense apañar armas mellores: a motoserra, a escopeta, a metralladora, o lanza foguetes, o rifle de plasma, e a inmensamente poderosa BFG 9000 (BFG é un acrónimo de Big Fucking Gun, no filme aparece como Bio Force Gun version 3.14, mais o personaxe Sarge a chama polo nome orixinal). Hai unha gran variedade de power-ups, como a mochila que aumenta a capacidade de cargar munición, armadura, kit de primeiros auxilios para restaurar a saúde, e esferas que poden facer ao xogador máis forte (invulnerability, megasphere, soulsphere e invisibility sphere). Hai tamén o "berserker kit", que permite ao xogador causar grandes danos cos puños.
Alén do modo monoxogador, Doom presenta dous modos multixogador: cooperativo, no que de 2 a 4 xogadores loitan contra as lexións do Inferno, ou deathmatch, no que os xogadores loitan entre si.
Fases do Xogo
Estas fases son as orixinais da primeira edición de Doom. No xogo son abreviadas ExMy (episodio x, misión y)