cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Piperaceae
Posición sistemática
As piperáceas son un grupo primitivo de Anxiospermas. No pasado, consideráronse, xunto coas saururáceas, directamente derivadas das Magnoliales. Porén, as inflorescencias en espiga, a ausencia de perianto e a simetría floral bilateral distínguenas perfectamente. Tamén se postulou relación coas Monocotiledóneas en base á estrutura vascular. O APW (Angiosperm Phylogeny Website) considera que forma parte da Orde Piperales, sendo o grupo irmán das saururáceas.
Táxones incluídos
thumb|right|Macropiper puberulum A familia vense subdividindo en dúas subfamilias: Peperomioideae e Piperoideae. Porén, recentes análises filoxenéticas non confirman esta división básica, posto que o clado basal estaría formado polos xéneros Zippelia + Manekia, que sería o grupo irmán dun núcleo que contería o resto dos xéneros (Jaramillo et al., 2004, véxase referencias).
División de Honra de Rugby 1993-1994
A tempada 1993-1994 da Liga Española de rugby (División de Honra de Rugby) foi a edición número 27 da máxima categoría do rugby en España. A liga contou con 12 equipos e estivo formada por 16 xornadas, tralas que se disputaron uns playoff polo título entre os 4 primeiros clasificados. A vitoria final foi para o CR Ciencias por segunda vez na súa historia.
Final
O Club de Rugby Ciencias de Sevilla acadou o seu segundo título de liga.
Descenso
Bera Bera e Cisneros acadaron a permanencia. Valencia e U.Sevilla perderon a categoría.
Ramón González Fernández
Ramón González Fernández, nado en Ribadeo o 22 de abril de 1856 e finado no Porriño o 15 de decembro de 1925, foi un filántropo e empresario galego.
Traxectoria
Estudou Náutica e Comercio en Ribadeo. En 1871 emigrou á Arxentina. Instalouse en Rosario traballando primeiro como empregado na casa comercial Correa, Gana e Compañía, despois como socio na empresa Mendeto e Compañía, e máis tarde sucesor na Ramón González e Cía, retirándose en 1896 logo de amasar unha fortuna. Retornou a Ribadeo en 1899. Promoveu a apertura de sucursais do Banco Español del Río de la Plata en Vigo e Santiago de Compostela. miniatura|Porta norte da praza de abastos de Ribadeo, doada por Ramón González.|180x180pxDende a súa chegada dedicouse a facer numerosas doazóns ós concellos de Mos, O Porriño e Ribadeo. En Ribadeo foi membro da Sociedade Obreira de Socorros Mutuos A Concordia, da que foi presidente en 1910. Membro do Ateneo Biblioteca Popular, contribuíu ao seu desenvolvemento subvencionando clases de distintas materias e instrumentos musicais. Adxudicou bolsas a alumnos da vila para realizar os seus estudos. Subvencionou tamén a construción do Teatro, da Praza de Abastos e doou diñeiro para as Festas Patronais de 1925.En Porriño contribuíu á construción da casa do concello do Porriño deseñada polo arquitecto Antonio Palacios e o templo parroquial.
Foi deputado provincial de Pontevedra en 1925.
Recoñecementos
alt=Fachada oeste do corpo central da praza de abastos de Ribadeo, coa lenda da doazón de Ramón González|miniatura|Fachada oeste do corpo central da praza de abastos de Ribadeo, coa lenda da doazón de Ramón González|180x180px En 1915 a corporación municipal de O Porriño, acordou facelo fillo adoptivo do Porriño.
En 1922 deron o seu nome a unha rúa de Ribadeo e foi nomeado Fillo Predilecto de Ribadeo.
Foi condecorado coa Gran Cruz da Orde de beneficencia e coa Real Orde de Sabela a Católica.
Vida persoal
Casou no Porriño con Corona González Santos en 1900, fixando a súa residencia na casa familiar de Mos, coñecida como Vila do Adro. O matrimonio residiu por tempadas en Ribadeo e O Porriño.
Ramón González, finou en Porriño aos 69 anos de idade, sendo soterrado na súa vila natal de Ribadeo.
Parabéns para ti!
miniatura|Versión instrumental de "Good Morning to All".
"Parabéns para ti!" é unha canción popular orixinalmente en lingua inglesa e coñecida habitualmente nesa lingua como Happy Birthday to You ou simplemente Happy Birthday, adoita cantarse nas festas de aniversario. Compúxerona en 1893 as irmás Patty Hill e Mildred Hill, mestras de profesión co título Good Morning to All. A letra da canción foi rexistrada con copyright en 1935. Os dereitos da canción foron explotados pola editora musical Warner/Chappell ata 2015 cando pasaron ao dominio público por decisión xudicial.
O Seixo, Figueredo, Oza-Cesuras
O Seixo é un lugar da parroquia de Figueredo no concello coruñés de Oza-Cesuras, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2011 tiña 6 habitantes (3 homes e 3 mulleres).
Yoyes (filme)
Yoyes é un filme do cinema español dirixido por Helena Taberna, baseado na vida e morte da militante etarra Yoyes, a primeira muller que ocupou postos de responsabilidade en ETA.
Sinopse
Yoyes (Ana Torrent) logo do seu regreso do seu exilio en México intenta refacer a súa vida fóra de ETA. Ao chegar á súa terra intenta apartarse do seu pasado, pero os seus anos de militancia serviron para convertela nun mito, polo que os seus antigos compañeiros de ETA non poden permitir que se siga o exemplo do seu abandono da loita armada e deciden asasinala.
Uruk-hai
Os Uruk-hai son unha raza ficticia que aparece no universo da Terra Media de J. R. R. Tolkien. Foron introducidos na obra O Señor dos Aneis como unha raza nova de orcos que serven a Saruman e a Sauron. Trátase dunha raza forte e rexa quen de desprazarse e combater á luz do día. Os uruks aparecen saíndo de Mordor no ataque a Gondor do ano 2475 da Terceira Idade.
Terminoloxía
O nome "Uruk-hai" está formado por Uruk, que en lingua negra significa orco en relación á verba "Urko" da lingua quenya inventado por Tolkien, e hai que significa "xente" ou "pobo". Entón, pódese traducir "Uruk-hai" como pobo orco.
Existe un termo semellante: "Olog-hai" (pobo trol), utilizado para unha clase de troles especialmente fortes e quen de soportar a luz do Sol.
Christopher Tolkien describe ós "Uruks" como un anglicismo de "Uruk-hai" e o seu pai adoitaba utilizar ámbolos dous termos de xeito semellante bastantes veces. Aínda que "Uruk-hai" significa sinxelamente "pobo orco", este último termo estaba reservado para unha clase de orcos negros de gran forza, os cales chamaban "snaga" (escravo) ás demais clases.
Adaptacións
No filme animado de Ralph Bakshi The Lord of the Rings, non se ven diferenzas entre os orcos, malia que haxa variacións físicas e de vestimenta.
Na triloxía de Peter Jackson, os Uruk-hai de Saruman son creados en foxas debaixo de Isengarda e cando é o tempo "correcto" son desenterrados por orcos menores que traballan para Saruman. A representación que Jackson fai dos Uruks sendo enxendrados da lama provén da vella descrición de Tolkien como "criado das calores e os limos da terra." Tamén se di que foi o resultado de cruzar orcos e homes-goblin (semiorcos), no canto de orcos e homes. Nos escritos de Tolkien, "goblin" é sinxelamente outro termo para orco.
Na adaptación ó cinema, os Uruk-hai son altos, anchos, fortes e con longo cabelo negro. Polo xeral, empuñan espadas e picas enganchadas. O primeiro dos Uruk-hai é Lurtz, unha personaxe creada expresamente para o cinema, que é o primeiro dos Uruk-hai de Saruman en nacer e lidera unha incursión que embosca á Compañía do Anel en Amon Hen. Lurtz fire mortalmente a Boromir, pero é asasinado por Aragorn. Tamén se amosa que os Uruks levan béstas no Abismo de Helmo, malia que Tolkien non menciona esta arma no libro. Os uruks Berserker tamén foron empregados no asedio de Helmo, tanto para limpar as murallas dos defensores como para detonar minas explosivas e abrir unha fenda no muro. Estes uruks eran moi altos, non levaban armadura e foron preparados para batalla ó poñerse os cascos cheos co sangue dos seus inimigos.
Sauron é coñecido por crear os seus propios Uruk-hai, coñecidos como Uruks Negros. Poden verse cando Frodo Bulseiro é capturado en Cirith Ungol e a súa cota de mithril provoca unha liorta entre Shagrat, un Uruk negro de Mordor, e un orco de Minas Morgul chamado Gorbag.
Gandia, Valencia
Gandia (en valenciano pronunciado [ɡanˈdi.a]; en castelán: Gandía) é unha cidade da provincia de Valencia, capital da comarca da Safor. Está moi preto da costa e á beira do río Serpis. En 2008 tiña 90 020 habitantes.
Xeografía
O municipio de Gandia abarca 61,5 km². Áchase nunha localización privilexiada entre o mar Mediterráneo, con magníficas praias de area dourada: a de Ahuir, con sector nudista incluído, a de Venecia, a Norte e máis a de Rafalcaíd, a montaña: o Montdúver (841 m) e máis a horta, regada polo Serpis.
Clima
O clima de Gandia é mediterráneo pluvioso, con moita humidade, tanto en inverno como en verán. As choivas, aínda que son bastante abundantes, concéntranse no outono e poden seren espectaculares. De feito Gandía ten un rexistro de precipitacións máximas en 24 horas de 720 mm., que se recolleron o 3 de novembro de 1987. Con ocasión desa "gota fría" Gandia achegou en dous días 844 mm., rexistro só superado pola veciña poboación de Xàbia. Polo tanto está suxeita a fortes inundacións, sobre todo na beira do río Serpis.
Economía
Na actualidade o sector económico principal de Gandia é o turismo, que fan do concello unha potencia do ramo, e, como consecuencia arrastra dos servizos e do sector inmobiliario. O sector industrial non carece de importancia, mentres que a dedicación agrícola só ocupa un 4% da poboación activa.
Prehistoria e Historia Antiga
As covas de Parpalló e as das Meravelle, paleolíticas, mostran os restos máis antigos poboamento na zona. Tamén está constatado o paso dos iberos e dos romanos.
Idade Media
Aínda que a procedencia da cidade é árabe, non é até 1240, momento da ocupación cristiá do castelo de Bairén por Xaime I, cando se pode falar dun núcleo urbano; até entón Gandia era unha pequena vila que vivía do cultivo da cana de azucre. O amurallamento da localidade propiciou o agrupamento do diversos núcleos poboados dispersos polo termo. En 1323 Jaume II el Just concedeu a seu fillo, o infante Pere de Ribagorza, o señorío da vila.
En 1359 herdouno o fillo dese, Afonso de Aragón i Foix, de alcuño o Vello, quen, no ano 1399, recibiu de Martín l'Humá o título de duque, con Gandia como centro do ducado, estabelecendo na vila unha corte famosa na època. Seu fillo Afonso V de Ribagorza continuou a obra de seu pai: impulsou o cultivo da cana de azucre e o artesanto, edificou o Pazo Ducal de Gandia, o Mosteiro de Sant Jeroni de Cotalba, reformou a colexiata e seguiu a potenciar a corte, que acolleu figuras literarias como Ausiàs March (Gandía e Beniarjó disputan ser a cidade  natal March), Joanot Martorell ou Joan Roís de Corella. Á súa morte, sen descendencia, produciuse un preito pola sucesión dos seus estados, que se resolveu con o paso de Gandía ao dominio de Hugo de Cardona.
No ano 1433 recibiuna o infante Joan, que a cedeu, en 1439, a seu fillo, o príncipe Carlos de Viana; á súa morte, en 1461, pasou á mans da Coroa de Aragón. En 1485 o ducado foi adquirido por Rodrigo de Borja (futuro papa Alexandre VI) para o seu fillo Pedro Luís Borja, logo de satisfacer un débeda que o rei tiña desde 1470 coa cidade de Valencia, e na que Gandía actuaba como peñor. Á morte daquel sucedeulle seu irmán Juan Borja, que casou con María Enríquez (curmá de Fernando o Católico). Deste matrimonio naceu Juan de Borja, o cal ficou orfo moi novo por mor do asasinato de seu pai en Roma, o ano 1497, e que logo foi pai de Francisco de Borja. O novo duque emprende un labor urbanizador -segunda muralla cidadá- e cultural, que levou a cidade a unha etapa de apoxeo cultural e político, nun estilo renacentista italiano. En 1550, cando ingresou na Compañía de Xesús, abdicou no seu fillo, Carlos Borja, que contraeu matrimonio con Magdalena Centelles e Folch, irmá e herdeira do conde de Oliva, e mantivo Gandía como un dos núcleos máis influentes e poderosos do panorama, até o endebedamento da nobreza e as Germanies, as cales na batalla do Vernisa, ou de Gandía, derrotaron o exército realista, saquearon o pazo ducal e atacaron o arrabalde, ou mouraría.
Idade Moderna
miniatura|esquerda|290px|O río Serpis ao paso por Gandia A expulsión mourisca, que fixo diminuír a poboación nun terzo, feito do que tardou uns 150 anos en se recuperar; a decadencia do cultivo da cana de azucre e a peste trouxeron un clima de crise que tivo que afrontar o cuarto duque, Francisco de Borja, o cal, acometeu a ampliación do recinto urbano coa construción da Vila Nova e máis un novo cinto de murallas que incluíu o colexio de Sant Sebastià (edificio que aínda se conserva), convertido en Universidade en 1548 e que deixou de funcionar en 1772, sen que xamais fose un centro importante. A perda dos foros a consecuencia da guerra de sucesión española, durante a cal Gandía apoiou o rei Borbón, ocorreu nun momento en que os duques abandonaran Gandia, que obtivo o título de cidade por privilexio de Filipe V.
En 1740 Luís Ignacio de Borja faleceu sen descendencia e o ducado pasou aos Benavent e despois aos Osuna, actuais posuidores do título. A reactivación económica durante este século veu da man do cambio dos cultivos: abandonouse a cana de azucre e apostouse pola moreira e a cría de vermes da seda, que orixinan unha importante industria. A finais do século hai un millar de teares de cinta de seda e vinte e catro doutros tecidos. O encurtido de coiros e a fabricación de azulexos e mesiñas tamén tiveron o seu papel na nomeada reactivación. No século XIX é a seda a que entra en crise e deixa paso ao viñedo, que trala epidemia de filoxera deixa, a súa vez, paso á laranxeira.
Idade Contemporánea
En 1881 comezou o derrubamento das murallas e sae á rúa o primeiro xornal da cidade, "El Litoral"; chegan tamén as primeiras máquinas de vapor para o tranvía, que unía Gandía con Carcaixent, para substituír as cabalerías e prolongar a liña até Dénia. Así mesmo desde 1890 o tren, coñecido popularmente como dos ingleses ou a xitxarra (chicharra) unía xa Alcoi con o Grau de Gandia (porto). O patricio local Sinisalbo Gutiérrez fixo as xestións oportunas coa compañía inglesa que instalou este ferrocarril para construír, en 1893, o porto de Gandía, que ten renome dende tempos da Idade Media no País Valenciano e que significou a revitalización para a cidade e a súa conversión definitiva no concello máis importante da zona. A súa construción provocou o impulso do cultivo da laranxeira, o que convertería o Grau de Gandia no primeiro porto laranxeiro valenciano, se ben a presenza doutros tipos de transporte diminuíu máis adiante a súa importancia.
No 1908 produciuse a primeira crise da laranxa por problemas de axuste do mercado. Na década dos vinte do século XX iniciouse unha recuperación que favoreceu unha rápida expansión. Os anos anteriores á guerra de 1936-1939 había maioría anarquista no Grau, mentres que na cidade a corrente principal era de signo blasquismo: radical e anticlerical; desde os anos cincuenta efectuouse un rápido crecemento demográfico, que tivo por causa a forte corrente inmigratoria, atraída pola auxe do turismo e do sector servizos, procedente do resto da comarca e do interior do País Valenciano, máis tamén de Andalucía e de A Mancha. No 1965 o concello foi ampliado ao seren anexionados os municipios de Beniopa e Benipeixcar.
Patrimonio arquitectónico
miniatura|Pazo ducal
Primeiro ministro de Malta
120px|dereita|miniatura|Escudo de Malta. O primeiro ministro de Malta é o xefe de goberno de Malta. É a figura máis poderosa no goberno do país, aínda que o presidente teña un cargo superior. O primeiro ministro é nomeado polo presidente, pero o presidente toma a decisión baseándose na situación do parlamento maltés. O primeiro ministro ten que contar cunha maioría de votos no parlamento para conseguir o mandato.
Catorce persoas ocuparon o cargo de primeiro-ministro de Malta desde que se creou o cargo en 1921. O cargo quedou vago no período entre 1933 e 1947 e entre 1958 e 1962.
Trente, Figueredo, Oza-Cesuras
Trente é un lugar da parroquia de Figueredo no concello coruñés de Oza-Cesuras, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2011 tiña 2 habitantes (1 home e 1 muller).
Linguas burmo-qiángicas
As linguas burmo-qiángicas ou tibeto-biramanas orientais forman un grupo ou área lingüística da familia lingüística sino-tibetana.
División
As ramas do grupo burmo-qiángico son:
Clasificación
Clasificación:
Robert Ndlovu
Robert Christopher Ndlovu, nado o 25 de decembro de 1955 en Tshongokwe (Matabeleland, Rodesia do Sur), é un eclesiástico católico latino cimbabuense, actual arcebispo metropolitano de Harare dende 2004.
Selección de fútbol de Ucraína
A Selección de fútbol de Ucraína (en ucraíno: Збірна України з футболу, zbirna Ukrayiny z futbolu) é o equipo que representa en competicións oficiais internacionais de fútbol a Ucraína. Dependente da Federación de Fútbol de Ucraína (Українська асоціація футболу, Ukrayinska asotsiatsiya futbolu), afiliada á UEFA, a selección naceu en 1992 após súa independencia despois de see disolver a Unión Soviética. Por tanto, previo a ese ano, Ucraína era un dos membros participantes da, a cal estivo moitas veces composta por importantes xogadores de orixe ucraína. Con todo, despois da fundación do equipo nacional de Ucraína, moitos dos grandes próceres do seleccionado soviético, como Andréi Kanchelskis, Víktor Onopko e Oleg Salenko, continuaron xogando no equipo de, sucesor oficial da antiga URSS.
Historia
Ucraína é unha das seleccións máis importantes da antiga Unión Soviética. Un dos mellores xogadores do mundo, Andriy Shevchenko, é parte desta selección; con todo, a súa presenza non puido evitar a constante eliminación do seu equipo nas clasificatorias aos diversos torneos internacionais. , e  eliminaron a Ucraína consecutivamente nas clasificatorias para a Copa Mundial de Fútbol de 1998, a Eurocopa 2000, a Copa Mundial de Fútbol de 2002 e a Eurocopa 2008.
Con todo, Ucraína logrou obter o liderado do Grupo 2 nun brillante proceso, converténdose no primeiro clasificado europeo para Alemaña 2006, sendo esta a primeira participación de Ucraína nun torneo internacional. Ucraína foi emparellada no Grupo H, xunto a, e. A pesar do seu irregular desempeño, logrou chegar a cuartos de final tras derrotar en oitavos de final a nos lanzamentos de penalti e perder logo ante  por 3 a 0.
Liñares
O topónimo Liñares pode referirse a varios lugares de Galicia:
Escanlar
O topónimo galego Escanlar pode referirse a:
El Condado
El Condado foi un semanario editado en Salvaterra de Miño entre 1917 e 1920.
Historia e características
Subtitulado Órgano de las sociedades agrarias de Salvatierra de Miño, apareceu en 1917. Foi continuación de La Voz del Condado. Cesou a súa publicación en 1920.
Valmala
O topónimo Valmala pode referirse a:
Crocodylus moreletii
Taxonomía e etimoloxía
O crocodilo de Morelet descubriuse para a ciencia en México en 1850 e recibiu o nome do naturalista francés que a descubriu, Pierre Marie Arthur Morelet (1809–1892). Durante bastante tempo foi confundido co crocodilo americano e o crocodilo cubano debido ás súas similares características e unha ambigua localidade tipo. Non se aceptou que fose unha especie separada ata a década de 1920.
Características
O crocodilo de Morelet ten un morro bastante ancho con de 66 a 68 dentes cando chegan á madurez. Son de cor marrón agrisada escura con bandas negras e manchas polo corpo e cola. Esta é unha coloración similar á doutros crocodilos, como o crocodilo americano, pero o de Morelet é algo máis escuro. Os crocodilos xuvenís son amarelos claros con algunhas bandas escuras. O iris do crocodilo é marrón prateado. Teñen catro patas curtas, polo que ten unha forma de andar bastante escarranchada, e unha longa cola, que uttiliza para nadar. Os pés posteriores teñen membranas interdixitais. Teñen capacidades explosivas na carreira breve porque os seus músculos son fortes, polo que son corredores rápidos.
Tamaño
O crocodilo de Morelet é pequeno comparado coa maioría doutros crocodilos. Os machos son máis grandes que as femias. Un adulto medio mide uns 2,1 m, e adoitan estar no intervalo entre 1,5 e 2,7 m (a cifra inferior representa a lonxitude media total dunha femia madura silvestre duns 7 ou 8 anos). Case todos os individuos que pasan de 2,5 m son machos e nese avanzado estado de madurez, o macho experimenta un significativo cambio na morfoloxía osteolóxica cranial, xa que o cranio incrementa a súa anchura e robustez. Os machos adultos grandes poden alcanzar unha lonxitude de 3 m, e superar esta medida considérase algo excepcionalmente raro nesta especie, aínda que o récord rexistrado é de 4,5 m. A masa corporal desta especie adoita estar entre os 38 e 58 kg, pero na medida están incluídos individuos en catividade probablemente con sobrepeso; a media de peso en individuos silvestres de Belize medidos foi duns 27,7 kg. O peso dun macho grande silvestre de 3 m é como media de 83,9 kg. En conxunto, esta especie é de aparencia similar ao crocodilo cubano e, ao máis grande, crocodilo americano.
Distribución e hábitat
miniatura|esquerda|400px|Crocodilo de Morelet silvestre preto do lago [[Coba, Quintana Roo, México.]]
O crocodilo de Morelet pode encontrarse en hábitats de augas doces de América Central e Golfo de México desde Belize e Guatemala, a México. Os bosques de piñeiros de Belize son un exemplo do tipo e ecorrexión na que viven. Nos hábitats de auga doce prefire áreas illadas moi apartadas. Esta especie de crocodilo pode encontrarse principalmente en pantanos e marismas, que están localizados terra adentro, e en grandes ríos e lagos. Son hábitats con cuberta forestal que lles axuda a esconderse. miniatura|Crocodilo de Morelet no Zoo Schönbrunn de Viena Pode tamén atoparse ao longo da costa en augas salobres e nas sabanas herbosas da península do Iucatán. A súa áre ade distribución amplíase moito durante as estacións chuviosas cando teñen lugar inundacións e é máis fácil para eles desprazarse.
Os crocodilos xuvenís viven en zonas con cubertas densas para protexerse doutros depredadores e permanecen alí ata que son máis vellos e capaces de defenderse de seu. Os crocodilos adultos escavan buratos durante a estación seca. A área de distribución deste crocodilo pode solaparse coa do crocodilo americano, o cal ás veces fai que ambos sexan confundidos.
Recentemente, o crocodilo de Morelet foi introducido no Río Grande (Río Bravo en México). Varios periódicos mexicanos informaron que algúns réptiles que vivían no río non parecían ser aligátores, que son nativos de Texas, senón crocodilos de Morelet, que son nativos de Tamaulipas desde San Fernando cara ao sur. Avistáronse crocodilos nas cidades de Matamoros,  Reynosa      e tan ao norte como Nuevo Laredo. Os avistamentos fixeron que as autoridades policiais da zona puxesen sinais de advertencia para que a xente non entre no río.
Bioloxía e comportamento
miniatura|Crocodilo de Morelet esperando para tender unha emboscada.
Caza e dieta
Como a maioría dos crocodilianos, o crocodilo de Morelet é moi oportunista e depreda practicamente calquera cousa que poida capturar e dominar que haxa no seu territorio. Os crocodilos xuvenís aliméntanse principalmente de peixes e insectos ata que son máis grandes e máis capaces de atrapar grandes presas. Os adultos cazan principalmente pequenos mamíferos, aves e outros réptiles así como gasterópodos, crustáceos e outros invertebrados. Estes pequenos mamíferos poden ser animais domésticos como gatos e cans. Hai rexistros de exemplares grandes que comeron cans e cabras, e un exemplar de 2,9 m matou un can pastor inglés de 35 kg. Os adultos víronse en ocasións comendo vacas bastantes grandes e un tapir adulto, aínda que nestes casos eran carcasas, e o tapir fora matado por un xaguar. Tamén se observou neles canibalismo de individuos máis pequenos. Aínda que antes se pensaba que eran inofensivos, hai informes recentes de que atacaron a humanos en moitas ocasións, e houbo polo menos 12 casos documentados de mortes. Malia o tamaño relativamente pequeno da especie, os espécimes adultos son agresivos e poden facilmente someter unha persoa desprevida que está preto da auga. Debido a que consumiron parte das capturas, os ataques mortais rexistrados son probablemente casos de depredación máis que de autodefensa.
Reprodución
miniatura|esquerda|Exemplar de 6 meses, en Tiergarten Schönbrunn
Conservación
miniatura|Crías de crocodilo de Morelet no [[Cotswold Wildlife Park, Inglaterra.]] O crocodilo de Morelet leva moito tempo ameazado pola destrución do hábitat e a caza ilegal. Ambos os factores fixeron que se reducise significativamente a súa poboación. Foron cazados pola súa pel durante as décadas de 1940 e 1950 porque son de gran calidade.
Un dos principais grupos protectores dos crocodilos hoxe é o CSG, ou Crocodile Specialist Group, que empezou as súas actividades en 1971. É unha organización de ámbito mundial de biólogos e outros profesionais dedicados á conservación de todas as especies de crocodilianos. O CSG monitoriza todo o comercio de peles de crocodilo e axuda a determinar se as peles son legais ou de procedencia ilegal. Cando esta organización empezou, todas as especies de crocodilos estaban en perigo ou ameazadas. Pero actualmente a situación de moitas delas mellorou.
“En 1996 un terzo das especies de crocodilianos eran suficientemente abondosas para soportar unha captura anual regulada, outro terzo xa non estaba en perigo de extinción, e o terzo restante aínda seguen en perigo.”
Bomba de cobalto
Co termo bomba de cobalto podémonos referir a:
Aeroporto de Hamilton (Nova Zelandia)
O aeroporto de Hamilton é un aeroporto situado a 14 quilómetros ao sur da cidade de Hamilton, na rexión de Waikato en Nova Zelandia. Está situado en Rukuhia, que foi o nome da base da Real Forza Aérea de Nova Zelandia no mesmo lugar durante a segunda guerra mundial. Hamilton é o décimo aeroporto máis concorrido do país en termos de pasaxeiros, con 335 000 durante o ano 2017.
La Era
La Era foi un periódico editado nas Neves entre 1911 e 1916.
Ezetaerre
Ezetaerre é un grupo de hip hop galego formado na Coruña no 2015.
La Era
Historia e características
Subtitulado ''Publicación mensual. Se publica los días 20 de cada mes'', apareceu o 20 de setembro de 1911. A partir de xaneiro de 1913 subtitulouse Primer periódico nevense e a súa periodicidade pasou a ser quincenal. Impulsado por Manuel García Golmar, foi fundado e dirixido por Cesáreo García Álvarez. En 1912 pasou a dirixilo Daniel Antero Costas que deixou a dirección antes de xaneiro de 1914. En 1915 o director era Emilio Veiga Valenzano. Entre os seus redactores figuraron Alejandro e Manuel García Durán, que era redactor xefe en 1916. . Seguiu a liña política de Gabino Bugallal. Mantivo polémicas con El Azote. Incluíu poemas de Rosalía de Castro e coplas populares ou satíricas asinadas por Antero Costas, X. Antelo ou Manolete. Publicou o relato "¡Calquer ten amigos!" asinado por M. Borrás. Cesou a súa publicación en setembro de 1916.
Ezetaerre
Traxectoria
A traxectoria do grupo comezou en xuño de 2015, cando os tres integrantes fixeron unha canción satírica contra a fusión de facultades na Universidade da Coruña. O nome da banda vén das iniciais de "El zulo rojo", xa que así era como lle chamaban ao piso no que vivían, daquela, dous dos integrantes. A finais dese mesmo ano, publicaron Berros do mar, tema que se integrou posteriormente na maqueta do grupo, publicada en marzo de 2016 e composta por 10 temas.
En novembro de 2018, publicouse o seu segundo disco, titulado Pólvora e tormenta, da man do selo New Beats. Este disco, no que fan paralelismos coa Gran Depresión e o Dust Bowl que asolaron os Estados Unidos de América na década de 1930, consta de 11 temas e contou con numerosas colaboracións, entre elas as de High Paw, ZOO ou La Pegatina.
Bruna Lombardi
Bruna Patrizia Maria Teresa Romilda Lombardi, nada en São Paulo ou Río de Xaneiro    o 1 de agosto de 1952, é unha actriz, modelo e escritora brasileira.
Traxectoria
Filla do fotógrafo e cineasta italiano Ugo Lombardi e da actriz turca Yvonne Sandner Lombardi, Bruna estudou no Colexio Dante Alighieri, e formouse en dúas facultades, FAAP e ESPM.
En 1967 comezou a traballar como modelo. A súa estrea na televisión foi en 1977, na telenovela Sem Lenço, sem Documento, de Mário Prata, pola Rede Globo. En 1978 foi para a TV Tupi para traballar na telenovela Aritana, onde coñeceu o actor Carlos Alberto Riccelli, o seu marido. Bruna volveu para a Rede Globo para actuar na miniserie Avenida Paulista, de 1982, escrita por Daniel Más e Leilah Assumpção, e, en 1983, interpretou Patrícia en Louco Amor, telenovela escrita por Gilberto Braga.
En 1985 actuou como Reinaldo Diadorim na miniserie Grande Sertão: Veredas, da Globo. En 1986 protagonizou a miniserie Memórias dun Gigolô e a telenovela Roda de Fogo.
En 2002 fixo a serie da Globo O Quinto dos Infernos como Branca Camargo.
Foi tamén presentadora do programa de entrevistas con personalidades Gente de Expressão, presentado nos domingos, ao final da noite, na Rede Manchete. No programa participaron como entrevistados grandes celebridades, tales como Mariah Carey, Dustin Hoffman, Jean-Claude Van Damme e Mel Brooks.
Posou para a revista Status, na edición de xuño de 1980, e para a Playboy (destaque na capa) en xaneiro de 1991.
Vida persoal
Esta casada co actor Carlos Alberto Riccelli, con quen ten un fillo, Kim, nacido en 1981. A familia vive entre os Estados Unidos e São Paulo.
Atol Tetiaroa
Tetiaroa (Teti´aroa en tahitiano) é o único atol do grupo das illas de Barlovento no Arquipélago da Sociedade, na Polinesia Francesa, unha colectividade de ultramar de Francia no Océano Pacífico. Antigamente era o lugar de vacacións da realeza tahitiana. Actualmente é un atol privado coñecido por ser comprado por Marlon Brando.
Xeografía
O atol é de propiedade privada e forma parte administrativamente da comuna (municipio) de Arue, ao norte de Tahití. Atópase a 53 km. ao norte de Tahití. O atol esténdese sobre unha superficie total de 6 km², as aproximadamente 585 hectáreas de superficie están divididas en 13 motus (illotes) con diferentes superficies. A lagoa ten aproximadamente 7´2 km. e 30 m de profundidade. A lagoa, que non ten ningún paso navegable ao océano, facendo o acceso en barco case imposible. En varios illotes illados, como Tahuna Iti e Tahuna Rahi, hai importantes colonias de aves.
Hai unha cincuentena de habitantes no illote do oeste, motu Onetahi. Dispón dun aeródromo e dun pequeno hotel pechado ao turismo. Fóra do hotel só se permiten excursións organizadas ao illote Tahuna Iti. En 1983 sufriu serias desfeitas provocadas por un furacán.
Os illotes (ou motus), en orde á dereita a partir da esquina suroeste, son:
Historia e propiedade
dereita|322px|Mapa de Tetiaroa En tempos históricos, o atol utilizouse como residencia de verán polos grandes xefe do distrito de Arue, de Tahití, e posteriormente pola familia real Pomare, gobernantes de Tahití. A familia real deixaba Teti'aroa ao coidado dos serventes fieis que vivían alí. Antigamente chamábase Teturoa. Logo da investidura de Tu como rei de Tahití, e de acordo co chamado costume pi'i, foron prohibidas todas as palabras que tivesen a sílaba " tu" e, desta forma, Teturoa foi cambiado por Tetiaroa.
Tetiaroa xa fora visto polos primeiros descubridores de Tahití, pero non puido ser explorado ata o 1789 polo inglés William Bligh que foi o primeiro europeo en visitar o atol na procura dos primeiros amotinados antes da saída da HMS Bounty que co tempo sufriu un motín completo. O español Domingo Bonaechea chamouno Os Tres Irmáns.
En 1904 a familia Pomare cedeu Tetiaroa ao canadense Johnston W. Williams, o único dentista en Tahití, como recoñecemento polos seus servizos. Posteriormente Williams converteuse en cónsul do Reino Unido de 1916 a 1935. Williams administrou Teti'aroa como unha residencia e como unha plantación de copra.
En 1960, Marlon Brando "descubriu" Teti'aroa mentres buscaba localizacións para a rodaxe de Rebelión a bordo , que foi rodada en Tahití e na veciña Moorea. Unha vez terminada a filmación, Brando contratou a un pescador local que levouno a Teti'aroa. Foi "máis magnífico que todo o que anticipara", marabillouse na súa autobiografía de 1994 Songs My Mother Taught Me, (As cancións que ensinoume a miña nai).
Brando finalmente adquiriu por 99 anos os motus de Teti'aroa a un dos descendentes directos de Williams, a señora Durán. O arrecife e a lagoa pertencen á Polinesia Francesa. (Williams e a súa esposa están enterrados no motu Rimatuu). Comprou a maior parte do atol en 1966 por 200.000 $ e a outra parte en 1967 por 70.000. $ Tivo que superar a interferencia política e a resistencia local á venda do atol. Localizáronse, moitos sitios arqueolóxicos importantes que foron identificados e estudados. Polo tanto, a importancia histórica de Teti'aroa fan que o pobo e o goberno da Polinesia Francesa continúen cuestionando a venda para o seu desenvolvemento futuro.
Para vivir no atol, Brando construíu unha pequena aldea no Motu Onetahi en 1970. Consistía nunha pista de aterraxe para chegar alí sen romper o arrecife, 12 bungalows sinxelos, unha cabana cociña, comedor e bar, todo iso construído con materiais locais, madeira de coco, teitos de palla e ata grandes cunchas de mar para os sumidoiros. A aldea converteuse nun sitio para os amigos, a familia e os científicos que estudaban a ecoloxía e arqueoloxía do atol.
Cos anos, Brando pasou tanto tempo como puido alí e utilizouno como escapada da súa axitada vida en Hollywood. Malia que non pasaba tanto tempo alí como el desexaba, dise que sempre apreciaba os seus momentos en Teti'aroa. Durante a súa estancia na illa era visitado a miúdo polos seus fillos, netos e bisnetos. Á súa morte, o fillo de Brando Teihotu viviu na illa durante algún tempo.
Finalmente, a aldea converteuse nun modesto hotel xestionado pola súa esposa tahitiana, Tarita Teriipaia, que interpretara o seu amor na pantalla en Rebelión a bordo. O hotel funcionou durante máis de 25 anos, logo de que Brando deixou a Polinesia Francesa a regresar a Os Ánxeles. Moitos dos hóspedes do hotel lamentábanse a falta de servizos que normalmente atópanse nunha illa resort.".
En 1980, o famoso maxi iate S/Y Condor of Bermuda encallou no arrecife Onetahi. O iate foi rescatado e enviado a Nova Zelandia para a súa reparación.
En 2002, dous anos antes da morte do actor, Brando asinou un novo testamento e non deixou instrucións para Teti'aroa. Logo da súa morte en 2004, o atol é propiedade do seu fillo Teihotu Brando, os executores do testamento outorgaron os dereitos de desenvolvemento a Pacific Beachcomber SC, unha empresa de Tahití que posúe hoteis en toda a Polinesia Francesa.
Futuro de Teti'aroa
Teti'aroa Pacific Beachcomber SC comezou a construción en Teti'aroa en 2009. A primeira fase da construción incluía a reconstrución e a reorientación da pista de aterraxe, xa que a superficie orixinal estaba en mal estado e non cumpría coas regulacións actuais da aviación. Ademais, foi construído un peirao no arrecife para permitir a transferencia de subministracións desde o lado do océano do arrecife á beira da lagoa.
O motu Onetahi inclúe un eco-hotel de luxo (The Brando), spa, centro de investigación, aldea para o persoal e pista de aterraxe privada.
En febreiro de 2014, anunciábase que o edificio do resort terminárase. The Brando abriuse oficialmente ao público en xullo de 2014. The Brando Estate e oito dos dezaseis fillos de Marlon Brando están involucrados no proxecto.
Notas
Waltzing with Brando by Bernard Judge
Ramon Saizarbitoria
Ramon Saizarbitoria, nado en Donostia o 21 de abril de 1944, é un escritor vasco en lingua éuscara.
Traxectoria
Licenciado en socioloxía e director do Centro de Documentación e Estudios Sociolóxicos SIIS, publicou numerosos libros no eido dos servizos sociais. En 1967 creou a editorial LUR xunto con outros escritores, e na década dos 70 creou a revista literaria Oh Euzkadi.
Traballou principalmente a novela, mais tamén escribiu ensaio e poesía. Está considerado un dos autores máis importantes da literatura en éuscaro. Está considerado, canda Txillardegi, como o modernizador da novela vasca. Publicou a maioría dos seus traballos na editorial Erein. En 1985, o director Alfonso Ungría levou ao cinema o seu libro Ehun metro.
Foi elixido membro correspondente da Real Academia da Lingua Vasca (Euskaltzaindia).
Itaipava Arena Pernambuco
O Itaipava Arena Pernambuco é un estadio de fútbol brasileiro construído en São Lourenço da Mata, concello da rexión metropolitana de Recife para os partidos da Copa das Confederacións de 2013 e da Copa do Mundo de 2014 no Estado de Pernambuco. Con categoría internacional, o estadio ten capacidade para 46.154 persoas e 4.700 prazas de estacionamento, sendo 800 cubertas. O estadio posúe 102 camarotes (1.600 asentos), 1.800 asentos business e 2.700 asentos premium. O espazo tem perfil multiuso, e será utilizado tamén após o Mundial para partidos de fútbol, outras competicións deportivas, feiras, convencións e grandes espectáculos. Ao seu redor, deseñouse un nova centro urbano será criada para aproveitar o desenvolvemento da zona Oeste da rexión metropolitana de Recife. O custo foi de 532 millóns de reais brasileiro. Alén dos torneos internacionais, é tamén o estadio do club de fútbol Náutico de Capibaribe e Sport Club do Recife.
A Última Cea (Leonardo)
A Última Cea (en italiano: Il cenacolo ou L'ultima cena) é unha pintura mural orixinal de Leonardo da Vinci executada entre 1495 e 1497, atópase na parede sobre a que se pintou orixinariamente, no refectorio (comedor) do convento dominico de Santa Maria delle Grazie en Milán (Italia). Este representa a escena da Última Cea de Xesús como se anuncia no Evanxeo de Xoán 13:21, cando Xesús anuncia que un dos seus Doce Discípulos traizoaríao. A pintura foi elaborada, para o seu patrón, o duque Ludovico Sforza de Milán. Non é un fresco tradicional, senón un mural executado ao témpera e óleo sobre dúas capas de preparación de xeso estendidas sobre enlucido. Mide 460 cm. de alto por 880 cm. de ancho. Moitos expertos e historiadores da arte, consideran a A Última Cea como unha das mellores obras pictóricas do mundo.
Autor
miniatura|esquerda|125px|[[Leonardo da Vinci.]] Leonardo da Vinci naceu en 1452. Aos 17 anos entrou no prestixioso taller do pintor florentino Andrea del Verrocchio, onde estudou xunto a Sandro Botticelli e Perugino. Desenvolveu o estudo das matemáticas, a xeometría, a perspectiva e todas as ciencias da observación do medio natural, as cales considerábanse indispensables na época. Como educación complementaria, tamén estudou arquitectura e enxeñaría. Leonardo foi un humanista renacentista que destacou en múltiples disciplinas. Serviu a persoas tan distintas e influentes como Lourenzo de Medici, ao duque de Sforza, aos soberanos de Mantua e ao rei Francisco I de Francia.
Entre as súas obras máis destacadas están os dous cadros dedicados "A Virxe das Rochas", A batalla de Anghiari, A Gioconda, Home de Vitruvio e por suposto, A última cea.
Historia
Leonardo creou A Última Cea, a súa mellor obra, a máis serena e afastada do mundo temporal, durante eses anos característicos polos conflitos bélicos, as intrigas, as preocupacións e as calamidades. Crese que en 1494 o duque de Milán Ludovico Sforza, chamado "o Mouro" encargou a Leonardo a realización dun fresco para o refectorio da igrexa dominica de Santa Maria delle Grazie, Milán. Iso explicaría as insignias ducais que hai pintadas nas tres ventás superiores. Leonardo traballou nesta obra máis rápido e con maior continuidade que nunca durante uns tres anos. Dalgún xeito, a súa natureza, que tendía cara ao colosalismo, soubo achar neste cadro unha tarefa que o absorbeu por completo, forzando ao artista a finalizala.
Na súa novella LVIII, Matteo Bandello, que coñeceu ben a Leonardo, escribe que o observou moitas veces
Esta forma de pintar, tan distinta da rapidez e seguridade que esixe a tradicional pintura ao fresco, explican que o pintor optase por unha técnica distinta e tamén que se demorase durante anos o seu acabado.
Giorgio Vasari en Le Vite tamén describe en detalle como o traballou, como algúns días pintaría como unha furia, e outros pasaría horas só mirándoo, e como paseaba polas rúas da cidade buscando unha cara para Xudas, o traidor; respecto diso conta a anécdota de que esta forma de traballar impacientaba ao prior do convento e este foi a queixarse ao duque, quen chamou ao pintor para pedirlle que acelerase o traballo:
Igualmente, o escritor Giambattista Giraldi, fíxose eco desta forma de traballar baseándose nos recordos do seu pai:
Así pois, Leonardo observaba coidadosamente os modelos do natural, pero isto non era algo habitual naquela época. En xeral copiábanse os tipos coñecidos e xa probados; algúns artistas repetían unha e outra vez ao longo da súa vida un tipo que lles saíu ben e tivera éxito, como, por exemplo, Perugino, o condiscípulo de Leonardo. Este, xamais se repetiu a si mesmo, sempre considerou cada unha das súas obras unha tarefa completamente nova, peculiar e diferente da anterior. Leonardo procurou dotar ás súas figuras da maior diversidade posible e do máximo movemento e contraste. No seu libro de pintura aconsella «Os movementos das persoas son tan diferentes como os estados de ánimo que se suscitan nas súas almas, e cada un deles move en distintos graos ás persoas [...]». Noutra pasaxe refírese ao efecto dos contrastes «[...] O feo xunto ao belo, o grande xunto ao pequeno, o ancián xunto ao mozo, o forte xunto ao débil: hai que alternar e confrontar eses extremos tanto como sexa posible.» Esta proximidade e antagonismo das figuras é o que dá a súa riqueza A Última Cea: Xudas, o malvado/Xoán, o belo e bo; cabezas anciás/cabezas novas; persoas excitadas/persoas tranquilas. Aínda o mundo pode apreciar o carácter innovador do cadro por mor das innumerable imitacións e reproducións posteriores, a obra prodúcenos un efecto de serenidade e sinxeleza, de concentración ao redor do núcleo da escena que nela se desenvolve.
Cando acabou, a pintura foi encomiada como unha obra mestra de deseño e caracterización. Deuna por terminada, aínda que el, eterno insatisfeito declarou que tería que seguir traballando nela. Foi exposta á vista de todos e contemplada por moitos. A fama que o «gran cabalo» fixera xurdir asentouse sobre cimentos máis sólidos, desde ese momento consideróuselle sen discusión un dos primeiros mestres de Italia, se non o primeiro. Os artistas acudían desde moi lonxe ao refectorio do convento de Santa María delle Grazie, miraban a pintura con esmero, copiábana e discutíana. O rei de Francia, ao entrar en Milán, acariñou a idea de desprender o fresco da parede para levalo o seu país.
Deterioración da pintura e sucesivas restauracións
Pronto se puxo en evidencia, con todo, que nada máis acabarse xa empezaba a desprenderse da parede. Desgraciadamente, o emprego experimental do óleo sobre xeso seco provocou problemas técnicos que conduciron á súa rápida deterioración cara ao ano 1500 o cal provocou numerosas restauracións na magnífica obra. Leonardo, en lugar de usar a fiable técnica do fresco, que esixía unha rapidez de execución impropia del, experimentara con diferentes axentes aglutinadores da pintura, que foron afectados por balor e se escamaron.
Desde 1726 leváronse a cabo intentos errados de conservación e restauración. Goethe, que viu a estancia con escasas transformacións, descríbea así:
En 1977 iniciouse un programa facendo uso das máis modernas tecnoloxías, como consecuencia do cal experimentáronse algunhas melloras. Aínda que a maior parte da superficie orixinal perdeuse, a grandiosidade da composición e a penetración fisionómica e psicolóxica dos personaxes dan unha vaga visión do seu pasado esplendor.
A pintura mantívose como unha das obras de arte máis reproducidas, con innumerables copias realizadas en todo tipo de medios, desde alfombras ata camafeos.
Análise
miniatura|esquerda|A última cea, detalle da mesa, con esta e o prato en perspectiva. Leonardo escolleu, poida que a suxestión dos dominicos, o momento quizais máis dramático. Representa a escena d'A Última Cea dos últimos días da vida de Xesús de Nazaret segundo narra a Biblia. A pintura está baseada en Xoán 13:21, na cal Xesús anuncia que un dos seus 12 discípulos o traizoaría.
Aínda que se basea nas representacións precedentes de Ghirlandaio e Andrea del Castagno, Leonardo crea unha formulación nova. Como pode verse no debuxo preparatorio, Leonardo pensou inicialmente na composición clásica, con Xudas diante da mesa, e os outros once apóstolos en fronte, con Xesucristo no medio como un máis. Leonardo apartouse desta tradición iconográfica e inclúe a Xudas entre os demais apóstolos, porque elixiu outro momento, o posterior ao seu anuncio de que un o traizoará. Leonardo cambiou a posición de Xesucristo, que inicialmente estaba de perfil falando con Xoán o Evanxelista, que parece en pé ao seu lado, (hai outro apóstolo que tamén estaba de pé), e sitúao no centro, cara ao que converxen todas as liñas de fuga, destacando aínda máis ao perfilarse contra a ventá do centro, rematado cun arco e separándoo dos apóstolos. A ambos os dous lados de Xesucristo, illados en forma de triángulo e destacados con cores vermello e azul, están os apóstolos, agrupados de tres en tres.
A mesa cos trece personaxes enmárcase nunha arquitectura clásica representada con exactitude a través da perspectiva lineal, concretamente central, de maneira que parece ampliar o espazo do refectorio coma se fose un Trompe-l'œil (enganar ao ollo) salvo pola diferente altura do punto de vista e o monumental formato das figuras. Iso lógrase a través da representación do pavimento, da mesa, os tapices laterais, as tres fiestras do fondo ou, en fin, os casetóns do teito. Esta construción en perspectiva é o máis destacado do cadro.