cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Landulfo V de Benevento
Traxectoria
En 1003, unha rebelión liderada por Adelfero, conde de Avellino, depuxo a Pandulfo e ao seu fillo en Benevento. Os príncipes non estiveron no exilio moito tempo, con todo. En 1005 atopámolos outra vez gobernando desde a súa capital. A revolta foi un mal sinal: o malestar civil medraba no principado.
Asociou ao seu fillo Pandulfo III ao goberno de Benevento en 1012 aproximadamente. Dous anos despois, morreu o Pandulfo máis vello, deixando a Landulfo como único príncipe co seu fillo. Inmediatamente tras a súa morte, os cidadáns de Benevento fixeron unha revolta contra Landulfo e Pandulfo III. A rebelión, a diferenza da de Adelfero, non deu desaloxado aos príncipes do poder. Con todo, os cidadáns forzaron certas concesións de autoridade no seu favor e no da aristocracia da cidade. Os Annales din facta est communitas prima: "foi feita a primeira comuna."
Moito máis que durante o reinado do seu pai, o de Landulfo viu o declive do principado. Forzado a se someter primeiro aos bizantinos e despois a Henrique II, Benevento non podía proclamar a súa independencia mesmo de facto por moito tempo. Ademais, o longo período do seu reinado (47 anos) viu o principio do rexurdir bizantino en Apulia e a resposta longobarda. Benevento fixo o que puido por estar no bando gañador. Á súa morte, o outrora gran principado viu reducido o seu territorio a pouco máis que a cidade e a bisbarra próxima.
Diego Mariño
Diego Mariño Villar, nado en Vigo o 9 de maio de 1990, é un futbolista galego, que xoga de porteiro. Dende 2016 milita no Sporting de Gijón.
Comezos (1990-2004)
Comezou a xogar ao fútbol en varios equipos vigueses como o Santa Mariña, o Rápido de Bouzas, o Sárdoma e o Areosa. Comezou a destacar na portería deste último, e en 2004 interesáronse por el os observadores do Villarreal, club que o fichou para a súa canteira.
Paso polo Villarreal (2004-2013)
Pasou polas categorías inferiores do club amarelo e polo Villarreal C, e na tempada 2010/11 subiu ao Villarreal B, que militaba na Segunda División. Debutou na primeira xornada, contra o Real Valladolid no José Zorrilla, e foi titular durante 38 dos 42 partidos de liga no equipo de Javi Gracia. Repetiu como gardameta titular na seguinte campaña, que comezou con Molina no banco, pero o filial acabou perdendo a categoría a pesar de acabar 12º, arrastrado polo descenso do primeiro equipo.
Na tempada 2012/13 subiu ao primeiro equipo do Villarreal, pero disputou só dez encontros, sendo o gardameta titular Juan Carlos. O equipo logrou ese mesmo ano o ascenso, ao quedar segundo por detrás do Elche.
Real Valladolid (2013-2014)
Na campaña seguinte (2013/14) fichou polo Valladolid, da Primeira División, asinando un contrato por cinco anos. Debutou na máxima categoría na primeira xornada, nun partido na casa contra o Athletic, que acabou en derrota por 1-2, sendo Susaeta o primeiro en marcarlle un gol. Baixo as ordes do adestrador Juan Ignacio disputou 28 partidos durante a campaña, na que o equipo acabou descendendo.
Levante (2014-2016)
Para a seguinte tempada saíu cedido ao Levante, facendo efectiva unha cláusula do seu contrato que lle permitía unha cesión a un equipo de Primeira en caso de que o Valladolid descendese. Disputou 32 encontros no Levante, e ao remate da competición o club quedou co xogador en propiedade, despois de pagar o seu traspaso. Comezou a tempada 2015/16 como suplente do tamén galego Rubén Martínez, pero acabou facéndose coa titularidade trala 15ª xornada. Con todo, o equipo valenciano acabou descendendo, e Mariño foi traspasado ao Sporting de Gijón.
Sporting de Gijón (2016-actualidade)
Na súa primeira tempada no Sporting, co equipo en Primeira, apenas dispuxo de minutos, sendo o gardameta titular o emeritense Iván Cuéllar. Fíxose coa titularidade no seu segundo ano en Xixón, tralo descenso a Segunda, e ocupou a portería do club durante o seguinte lustro, xogando preto de 200 partidos. miniatura|A cidade de Vigo ós seus atletas.
Selección nacional
Foi internacional en todas as castegorías inferiores da selección española. Coa selección sub-17 chegou á final do Mundial de 2007 en Corea do Sur, mentres que coa sub-21 conquistou dúas Eurocopas, en 2011 e 2013, as dúas como suplente de David de Gea. En 2012 foi seleccionado para disputar os Xogos Olímpicos de Londres, onde estivo de novo como suplente de De Gea.
No 2016 representou a Galicia no partido amigable que a selección galega disputou contra Venezuela en Riazor, compartindo a portería co céltico Sergio Álvarez.
Palmarés
Selección española sub-21
Cantil
miniatura|Os cantís máis altos de Europa. [[Teixido, Cedeira|Santo André de Teixido, Cedeira (Galiza).]] miniatura|[[Cantís de Moher, Irlanda.]] miniatura|[[Acantilado de los Gigantes, Tenerife (España).]] miniatura|[[Isfjorden, Svalbard.]]
Un cantil ou acantilado é un accidente xeográfico que consiste nun lugar escarpado, de gran pendente vertical normalmente preto do mar, sobre o que forma un beiril ou balconada. Tamén poden considerarse cantís os que existen nas montañas, fallas e beiras dos ríos (cárcavas ou cavorcos).
Os cantís acostuman estar formados de rochas resistentes á erosión e ao desgaste pola acción da atmosfera, xeralmente rochas sedimentarias coma limonitas, arenitas, calcarias ou dolomías, malia aparecer tamén rochas magmáticas coma basaltos ou granitos, coma no caso das formacións galegas.
Moitos cantís presentan tamén fervenzas e espenucas ou furnas escavadas no baseamento. Ás veces os cantís morren ao final dunha crista, creando estruturas pétreas senlleiras.
Estranxeiro
Entre os cantís costeiros máis altos do mundo áchanse o Thumbnail (ao sur de Groenlandia, con preto de 1500 metros sobre o mar), o Risco de Faneque na illa de Gran Canaria (Illas Canarias) con 1027 m ou un situado en Kaulapapa (Hawai, con 1010 metros). No Brasil salientan os da cidade de Torres, no Río Grande do Sur.
Entre os cantís interiores máis grandes do mundo atópanse a cara Rupal do Nanga Parbat, no Paquistán, con 4600 metros sobre o baseamento, a parede oriental das Torres do Trango (no cordal do Karakorum, Paquistán, con 1340 m de altura de parede case vertical) e o monte Thor (Illa de Baffin, no Canadá, con 1250 metros de parede vertical con zonas extrachumbadas.
Benjamin Constant
Henri-Benjamin Constant de Rebecque, nado en Lausana o 25 de outubro de 1767 e finado o 8 de decembro de 1830, foi un filósofo, escritor e político franco-suízo.
Traxectoria
Formouse con profesores particulares e máis tarde incorporouse a distintos centros e universidades, pois trasladouse con frecuencia coa súa familia por Europa. Así asistiu á Universidade de Erlangen, en Baviera, e á de Edimburgo no Reino Unido.
Unido sentimentalmente a Germaine de Staël, a súa colaboración intelectual converteulles nun equipo de traballo único. A principios do século XIX e até 1830 foi un político activo, membro da Asemblea Nacional situado na ala liberal e crítica. O seu modelo político trataba de imitar o inglés, ao que admiraba por diversos factores, tanto no político como no económico. Mostrouse contrario ás teorías que admiraban as antigas sociedades libres como as da Grecia Antiga, mesmo nunha Francia que coñecera o Consulado, ao considerar que estaban baseadas na escravitude da maioría para beneficio duns poucos, ademais de ser inaplicables a estados modernos moito máis grandes que os polis onde era imposible concentrar ao pobo nun foro para o debate público aberto e directo.
A súa teoría da liberdade baseábase na posesión e goce dos dereitos civís, do imperio da lei e da liberdade nun sentido amplo, confrontada neste sentido á actividade do Estado. Avogaba por unha serie de principios (entre eles a responsabilidade individual) sen os cales a sociedade sería un caos e a liberdade, inconcibible.
Obras súas de relevancia son Adolphe ou O caderno vermello (Le Cahier rouge).
Robert Malcolm Ward Dixon
Robert Malcolm Ward Dixon, nado en Gloucester, Inglaterra o 25 de xaneiro de 1939,  é un lingüista británico, profesor de lingüística no Cairns Institute, James Cook University, Queensland, e anteriormente director do Research Centre for Linguistic Typology na Universidade da Trobe, Melbourne, Australia.
Áreas de investigación
Dixon investigou en moitas áreas da teoría lingüística e realizou traballos de campo, tanto con falantes de linguas aborixes de Australia como na Amazonia. Publicou gramáticas do dyirbal e o yidiny,  así como de linguas non australianas como o Boumaa Fidxi e o jarawara.
En lingüística histórica, Dixon caracterizouse por ter unha postura moi firme e intrasixente respecto ó rigor preciso para aceptar o parentesco entre diferentes grupos de familias, rexeitando por completo a maioría de macrofamilias propostas alegando que as probas non son concluíntes. No eido da lingüística australiana rexeita radicalmente que as linguas pama-nyunganas formen unha familia lingüística ben estabelecida, argumentando que algunhas das semellanzas son o resultado da difusión lingüística e non unha mostra de parentesco xenético xenuíno. Tamén rexeita o uso do modelo de árbore filoxenética en moitas circusntancias, argumentando que só en certas ocasións devandito modelo é unha representación aceptable. Propuxo un modelo de evolución lingüística baseado no modelo de equilibrio puntuado da bioloxía evolucionista, defendendo que ese é o modelo correcto para explicar a diversificación das linguas aborixes australianas e amazónicas. A súa obra The Rise and Fall of Languages discute polo miúdo esas propostas. Aínda que ese traballo foi criticado por algúns australianistas máis tradicionais.
Omri Katz
Omri Haim Katz, nado nos Ánxeles (California) o 30 de maio de 1976, é un actor estadounidense. Coñecido polo seu papel de Max Dennison no filme Hocus Pocus (1993).
Perameles
Perameles é un xénero de mamíferos marsupiais australidelfos e orde dos peramelemorfos, que o tipo da familia dos peramélidos. Todos os membros da subfamilia son endémicos de Australia e Nova Guinea, e a maioría teñen un corpo rechoncho, arqueado cara a atrás, cabeza cun fociño longo, delicado e aguzado, orellas verticais moi grandes, e patas relativamente longas e finas, igual que a cola. Son coñecidos na bibliografía como bandicuts de fociño longo (do inglés Long-nosed bandicoots).
Descrición
O xénero foi descrito en 1804 polo naturalista francés Étienne Geoffroy Saint-Hilaire nun traballo publicado en ''Ann. Mus. Hist. Nat. Paris'', 4: 56.
Etimoloxía
Perameles (que significa "teixugo con bolsa") é un termo de etimoloxía híbrida (o que no é recomendábel na nomenclatura científica), xa que deriva do grego antigo πήρα pḗra, "bolsa", "saco", e do latín mēlēs, "teixugo".
É dicir que, literalmente, a pouco ortodoxa etimoloxía de Peramelinae significa "os parecidos ao teixugo con bolsa" (aludindo ao marsupio).
Especies
Segundo MSW e o ITIS, o xénerto conta con catro especies: miniatura|250px|[[Perameles bougainville.]] Xénero Perameles
Ademais, coñécense outras catro especie fósiles:
Kevlar
miniatura|250x250px|Estrutura química do Kevlar. Resaltado: unidade monomérica. Punteado: pontes de hidróxeno. miniatura|277x277px|Fibra de Kevlar. O Kevlar® ou poliparafenileno tereftalamida é unha poliamida sintetizada por primeira vez en 1965 pola química polaco-estadounidense Stephanie Kwolek (1923-2014), quen traballaba para DuPont. A obtención das fibras de Kevlar foi complicada, destacando a achega de Herbert Blades, que solucionou o problema de que disolvente empregar para o procesado. Finalmente, DuPont empezou a comercializalo en 1972. É moi resistente e a súa mecanización resulta moi difícil. A finais dos anos setenta, a empresa AkzoNobel desenvolveu unha fibra con estrutura química similar que posteriormente comercializou co nome de Twaron.
A lixeireza e a excepcional resistencia á rotura destas poliaramidas fan que sexan empregadas en pneumáticos, velas náuticas e en chalecos antibalas.
Historia
Máis tarde descubriríase que a seda de araña tamén se forma a partir dunha solución de cristal líquido de maneira análoga á síntese do Kevlar, mais cunha composición diferente.
Máis tarde, a compañía Akzo desenvolvería un novo método de procesado da poli (para-fenilen-tereftalamida), empregando como disolvente N-metil-pirrolidona, menos daniño que o empregado até entón por DuPont, a hexametilfosforamida, empregaría tamén este método e isto deu lugar a unha "guerra de patentes", que non fixeron máis que mitificar máis a historia de desenvolvemento e produción deste material.
Síntese
A síntese deste polímero realízase en solución N-metil-pirrolidona e cloruro de calcio, a través dunha polimerización por pasos a partir da p-fenilendiamina e o dicloruro do ácido tereftálico ou cloruro de tereftaloílo. A reacción realízase a temperaturas baixas debido á súa grande exotermicidade. Posteriormente o polímero faise precipitar e disólvese en ácido sulfúrico concentrado no cal Kevlar (e outras poliarilamidas) forma unha solución cristalina que se emprega para precipitar ou coagular as fibras á vez que se estiran mediante un sistema de fiado.
Noutras variantes de sínteses de poli(aril)amidas, outros autores empregan outros disolventes como a dimetilacetamida (DMAc). centro|566x566px|A reacción de 1,4-fenil-diamina (para-fenilendiamina) con cloruro de tereftaloílo dando Kevlar. A síntese química de Kevlar a partir de (para-fenilendiamina) e cloruro de tereftaloílo. A poli(arilamida) así obtida (trátase dunha aramida) ten un alto grao de orientación molecular á vez que aí se dan un gran número de interaccións por pontes de hidróxeno entre os grupos amida. Por estas interaccións e este empaquetado, as fibras obtidas presentan unhas prestacións moi altas.
Tipos de fibras de Kevlar
Esencialmente hai dous tipos de fibras de Kevlar: Kevlar 29 e Kevlar 49.
O Kevlar 29 é a fibra tal e como se obtén da súa fabricación. Úsase tipicamente como reforzo en tiras polas súas boas propiedades mecánicas, ou para tecidos. Entre as súas aplicacións está a fabricación de cables, roupa resistente (de protección) ou chalecos antibalas.
O Kevlar 49 emprégase cando as fibras vanse embeber nunha resina para formar un material composto. As fibras de Kevlar 49 están tratadas superficialmente para favorecer a unión coa resina. O Kevlar 49 emprégase como equipamento para deportes extremos, para altofalantes e para a industria aeronáutica, avións e satélites de comunicacións e cascos para motos.
Rixidez
O Kevlar posúe unha excepcional rixidez para tratarse dunha fibra polimérica. O valor do módulo de elasticidade a temperatura ambiente é de ao redor de 80 GPa (Kevlar 29) e 120 (Kevlar 49). O valor dun aceiro típico é de 200 GPa.
Resistencia
O Kevlar posúe unha excepcional resistencia á tracción, de ao redor dos 3,5 GPa. En cambio, o aceiro ten unha resistencia de 1,5 GPa. A excepcional resistencia do Kevlar, e doutras poliarilamidas similares, débese á orientación das súas cadeas moleculares, en dirección do eixe da fibra, así como á gran cantidade de enlaces por pontes de hidróxeno entre as cadeas, entre os grupos amida (ver estrutura).
Elongación a rotura
O Kevlar posúe unha elongación a rotura de en torno ao 3,6 % (Kevlar 29) e 2,4 % (Kevlar 49) mentres que o aceiro rompe en torno ao 1 % da súa deformación. Isto fai que o Kevlar sexa un material máis tenaz e absorba unha cantidade de enerxía moito maior que o aceiro antes da súa rotura.
Tenacidade
A tenacidade (enerxía absorbida antes da rotura) do Kevlar está ao redor dos 50 MJ·m−3, fronte aos 6 MJ·m−3 do aceiro.
Propiedades térmicas
O Kevlar descomponse a altas temperaturas (entre 420 e 480 graos Celsius), mantendo parte das súas propiedades mecánicas mesmo a temperaturas próximas á súa temperatura de descomposición.
O módulo elástico redúcese ao redor dun 20 % cando se emprega a fibra a 180 graos Celsius durante 500 h. Esta propiedade, xunto coa súa resistencia química, fan do Kevlar un material moi utilizado en equipos de protección.
Usos do Kevlar
miniatura|[[Vela (tea)|Vela para embarcacións de tecido laminado de Kevlar e fibra de carbono.]] miniatura|Luvas de Kevlar. miniatura|Casco de [[bombeiro fabricado con Kevlar.]] miniatura|Membrana de [[altofalante feita con fibra de Kevlar.]] O Kevlar desempeñou un papel significativo en moitos usos vitais. Os cables de Kevlar son tan fortes como os cables de aceiro, mais teñen só preto do 20% do seu peso o que fai deste polímero unha excelente ferramenta con múltiples utilidades.
O Kevlar tamén se usa en:
Aramida
As aramidas pertencen a unha familia de nailons, incluíndo o nomex e o Kevlar. O Kevlar utilízase para facer chalecos a proba de balas e pneumáticos resistentes ás picadas.
As mesturas de nomex e de Kevlar utilízanse para facer roupas resistentes ás chamas, motivo polo que o empregan os bombeiros.
O Kevlar é unha poliamida na cal todos os grupos amida están separados por grupos para-fenileno. É dicir, os grupos amida únense ao anel fenilo en posicións opostas entre si, nos carbonos 1 e 4. O Kevlar é un polímero altamente cristalino. Levou tempo atopar unha aplicación útil para o Kevlar, dado que non era solúbel en ningún disolvente. Polo tanto, o seu procesado en disolución estaba descartado. Non se fundía por baixo de 500 °C.
O nomex, por outra banda, posúe grupos meta-fenileno, é dicir, os grupos amida únense ao anel fenilo nas posicións 1 e 3.
O polietileno de peso molecular ultraalto ten unha capacidade elástica maior que a do Kevlar, substituíndoo na confección de chalecos antibalas.
A Cuqueira
O topónimo galego A Cuqueira pode referirse a:
Ortografía
miniatura|As dúbidas ortográficas poden resolverse co uso dun [[dicionario.]]
Ortografía (do grego ορθο, 'correcto' e γραφος, 'escrita') é a forma correcta de escribir as palabras.
Características
Un dos sistemas ortográficos máis complexos é o da lingua xaponesa que usa unha combinación de varias centenas de caracteres ideográficos kanji, de orixe chinesa, dous silabarios, katakana e hiragana, e tamén o alfabeto latino, nomeado romaji. Todas as palabras en xaponés poden ser escritas en katakana, hiragana ou romaji.
Ortografía fonética e ortografía etimolóxica
Analizando as linguas europeas poden identificarse dúas tendencias ortográficas diferentes:
Salvo o caso do Alfabeto Fonético Internacional, que consegue facer a transcrición a caracteres alfabéticos de todos os sons, non hai sistemas ortográficos pura e exclusivamente fonéticos. Porén, podemos dicir que son eminentemente fonéticas as ortografías das linguas búlgara, finesa, italiana, rusa, turca, alemá e, até certo punto, a da lingua española. No caso particular do español, podemos admitir que se trata dunha ortografía fonética en relación ao español estándar falado en España, pero non tanto en relación aos falares americanos, especialmente aos da Arxentina e de Cuba, nos cales se verifica menos aínda a correspondencia entre son e letra ou grupo de letras (polo seseo, a relaxación da pronuncia de certas consoantes intervocálicas, as aspiradas, a influencia do inglés etc.).
Ortografía do galego
Cando se comezou a escribir o galego, na Gallaecia só había tradición da escrita en latín, polo que foi a súa ortografía a que se empregou para escribilo, pero había algúns sons no galego que non tiñan representación no latín polo que unha serie de variantes apareceron para representar estes sons:
Estes usos non impedían que noutros casos se usase algún destes signos para outro son, principalmente por criterios etimolóxicos, así no mesmo texto podíase escribir allo e cavallo (cabalo). Pero o galego non chegou á Idade Moderna como lingua escrita, período no que outras linguas do contorno comezaron a adoptar unhas determinadas normas ortográficas. Cando se comezou a escribir galego de novo durante o Rexurdimento volveron as vacilacións, mais esta vez non respecto ao latín senón á ortografía española da época: así houbo un forte debate sobre a representación do fonema palatal ʃ existindo unha liña etimoloxista (baixo, igreja, gente, geologia) e outra foneticista, que se impuxo por practicidade, diferencialismo do español e fundamentalmente porque non se sabía ben cal era a forma correcta de moitas palabras.
Ao longo do século XX este debate seguiu até que a Xunta de Galicia estabeleceu unha ortografía oficial coa declaración das NOMIG como normativa oficial. Aínda así, había algunhas variantes que diverxían das escollas das NOMIG, especialmente entre ASPG ou o BNG, polo que en 2003 se adoptou unha modificación das NOMIG para integralas, no que se deu en chamar a normativa de concordia. Porén ademais da ortografía oficial existe, aínda que de xeito minoritario, a ortografía reintegracionista propugnada pola AGAL e os partidarios do acordo ortográfico luso-brasileiro de 1945. En xaneiro de 2011, o xornal reintegracionista Novas de Galicia pasou a aplicar o Acordo Ortográfico de 1990.
Outras ortografías
Un exemplo típico de ortografía etimolóxica é a escrita do inglés. En inglés un grupo de letras (por exemplo: ough) pode ter máis de catro sons diferentes, dependendo da palabra onde estea inserido. É tamén a etimoloxía que rexe a escrita da gran maioría das palabras no francés, onde un mesmo son pode ter até nove formas de escrita diferentes, caso das palabras homófonas au, aux, haut, hauts, os, aulx, oh, eau, eaux.
Factor limitante
Un factor limitante é a variable dun sistema que, se está sometida a un pequeno cambio, causa un cambio significativo nunha entrada ou outra medida do sistema. Un factor non limitante sobre certo dominio das condicións iniciais pode ser limitante sobre outro dominio de condicións iniciais.
Introdución
A identificación dun factor como limitante só se fai en relación a outro ou outros factores que non son limitantes. As distintas disciplinas difiren no uso do termo en canto a se permiten a existencia simultánea de máis dun factor limitante (que pode ser chamado "colimitante"), pero todos requiren a existencia de polo menos un factor non limitante cando se usa o termo. Hai varios escenarios posibles de limitación cando está presente máis dun factor. O primeiro escenario, chamado limitacion simple ocorre cando só un factor, o que ten a máxima demanda, limita o sistema. Unha colimitación en serie é aquela na que un factor non ten efectos limitantes directos sobre o sistema, pero debe estar presente para incrementar a limitación dun segundo factor. Un terceiro escenario, a limitación independente, ocorre cando dous factores teñen ambos efectos limitantes sobre o sistema, pero funcionan por diferentes mecanismos. Outro escenario, a limitación sinerxista, ocorre cando ambos os factores contribúen ao mesmo mecanismo de limitación, pero de diferentes modos.
Ecoloxía
En ecoloxía, os recursos que actúan como factores limitantes comúns son condicións ambientais que limitan o crecemento, abundancia, ou distribución dun organismo ou unha poboación de organismos nun ecosistema. O concepto de factor limitante está baseado na lei de Liebig do mínimo, que afirma que o crecemento non está controlado pola cantidade total de recursos dispoñibles, senón polo recurso que sexa máis escaso. Noutras palabras, un factor é limitante se un cambio en dito factor produce un incremento do crecemento, abundancia, ou distribución dun organismo, cando outros factores necesarios para a vida do organismo non o produce. Os factores imitantes poden ser físicos ou biolóxicos.
Os factores limitantes non están limitados ás condicións das especies. Algúns factores poden ser incrementados ou reducidos dependendo das circunstancias. Un exemplo dun factor limitante é a luz solar nunha selva, onde o crecemento está limitado para todas as plantas do chan da selva a non ser que dispoñan de máis luz (xeralmente as árbores tapan case toda a luz). Isto diminúe varios factores potenciais que poderían influír nun proceso biolóxico, pero só un está actuando en calquera lugar e momento. Este recoñecemento de que hai sempre un só factor limitante é vital en ecoloxía; e o concepto ten paralelos en moitos outros procesos. O factor limitante tamén causa a competencia entre individuos dunha poboación dunha especie. Por exemplo, o espazo é un factor limitante. Moitos predadores e presas necesitan unha certa cantidade de espazo para sobrevivir, onde encontran alimento, auga e outras necesidades biolóxicas. Se a poboación dunha especie é demasiado alta, empeza a competir por esas necesidades. Así, os factores limitantes manteñen a poboación nunha área ao causaren que algúns individuos busquen mellores perspectivas noutro lugar e outros permanezan e morran de fame. Algúns outros factores limitantes en bioloxía son a temperatura e outros factores relacionados co tempo climático. As especies poden tamén estar limitadas pola dispoñibilidade de macro- e micronutrientes. Hai evidencias de colimitación en ecosistemas de pradería. Un estudo publicado en 2017 mostrou que un micronutriente como o sodio non tiña efecto por si mesmo, pero cando estaba en combinación con macronutrientes como o nitróxeno e fósforo, non mostraba efectos positivos, o cal é unha evidencia de colimitación en serie.
Economía e tecnoloxía
O concepto tamén se aplica en economía e tecnoloxía. AllBusiness.com define factor limitante (restritivo) como un "ítem que restrinxe ou limita a produción ou venda dun produto dado". Exemplos son: "as horas de máquina limitadas e horas de traballo e a escaseza de materiais e de traballo especializado. Outros factores limitantes poden ser os centímetros cúbicos de exhibición ou de espazo de almacén, ou o capital de traballo." O termo é tamén utilizado frecuentemente na literatura tecnolóxica.
A análise de factores limitantes económicos é parte dun programa de avaliación e revisión técnica, da análise de vías críticas e da teoría das restricións tal como se presenta na novela The Goal (O obxectivo).
En química
Designa o substrato (reactivo limitante) que desaparece máis rápido e así limita a cantidade de produto formado ou o factor (substrato, concentración, temperatura, encima ou outro catalizador) que limita a velocidade da reacción.
Panasturianismo
miniatura|250px|Unha das bandeiras de Asturias propostas. O panasturianismo é unha corrente ideolóxica minoritaria do nacionalismo asturiano. Esta ideoloxía defende a creación dunha única entidade administrativa formada polos territorios do ámbito lingüístico asturleonés, incluíndo Asturias, León, Cantabria e Miranda do Douro.
Historia do panasturianismo
A ideoloxía, como parte da corrente na que se insire, o nacionalismo asturiano, é de recente creación. Porén, o panasturianismo presenta certas variantes, como as que rexeitan a inclusión de Cantabria e as que consideran ó mirandés unha lingua irmá pero que non desexan a súa unión co territorio lingüístico asturleonés.
En 1865, o escritor cántabro Gumersindo Laverde publicou o Gran Almanaque de las dos Asturias, e defendeu o proxecto do ferrocarril cántabro en cartas e artigos publicados en El Trabajo, Revista Ovetense e La Abeja Montañesa de Santander, que provocaron o rexeitamento xeral de case toda a prensa asturiana. Tamén defendeu con forza a unión das Asturias de Oviedo e Santander; é dicir, a unión do Principado e da Montaña en termos eclesiástico e universitario creando un único distrito; a Administración de Xustiza con audiencia territorial; no militar coa creación dunha Capitanía xeneral para os dous territorios; o sindicato agrario, industrial e artístico, celebrando congresos, exposicións e certames; o culto ás glorias e tradicións, erixindo en Covadonga un panteón onde repousasen as cinzas dos seus homes ilustres e a unión, en definitiva, en "todo e para todo honesto, fermoso e útil", propoñendo crear infraestruturas para promover o comercio mutuo. Así entendía Laverde a unión das dúas Asturias: “Traballar solidariamente no labor da súa civilización común, así como no da civilización xeral peninsular, como parte principal da nacionalidade ibérica”.
En 2009, o escritor e etnólogo asturiano Xaviel Vilareyo publicou a obra Los ámbitos de la Nación Asturiana. Neste libro sobre etnoloxía asturiana defende a reunificación territorial da nación asturiana, As Asturias, a unión cultural e política de todos os territorios asturianos.
Na política
Historicamente, os partidos nacionalistas asturianos teñen defendido a inclusión dos territorios vencellados coa cultura asturiana. O Partíu Asturianista expuxo esta iniciativa na Xunta Xeral do Principado de Asturias a comezos da década dos 90.
Simboloxía
A simboloxía do panasturianismo é variada e diversa, e caracterízase ben polo emprego de elementos das bandeiras dos países que formarían a nación pan-astur (Asturias e León), ou ben por versións da vella bandeira branca coa Cruz de San Xurxo, que foi a primeira bandeira empregada polo Reino de Asturias.
George Hincapie
É un destacado clasicómano, aínda que a fama veulle por ser un dos mellores gregarios de Lance Armstrong na consecución dos seus sete Tours de Francia. Ademais, tamén participou na primeira vitoria de Alberto Contador no ano 2007 e na recente vitoria de Cadel Evans no ano 2011.
Presidencia
Presidencia da República
Nunha república, a xefatura de Estado acostuma a recibir o nome de presidente desa república. Nalgúns países con goberno presidencialista a presidencia é tamén a xefatura de goberno (ex: Arxentina, Estados Unidos), namentres, noutros con réxime parlamentario (ex: Italia) a xefatura de goberno recae no Primeiro Ministro.
Os presidentes pódense distinguir segundo as súas funcións e poderes do seguinte xeito:
Presidencia do Goberno
Nalgúns países con monarquía parlamentaria, o xefe de goberno recibe o título de presidente do Goberno. É o caso de España.
ADN ribosómico
miniatura|400px|right|Disposición do ADNr eucariótico 18S, 5.8S e 28S en tándem. O ADNr 5S codifícase separadamente. NTS: espazador non transcribíbel, ETS: espazador transcribíbel externo, ITS: espazador transcribíbel interno.
O ADN ribosómico (ADNr ou rDNA) é unha secuencia de ADN contida nos cromosomas que codifica ARN ribosómico (ARNr). Estas secuencias regulan a transcrición e iniciación da amplificación e conteñen segmentos espazadores transcribíbeis e non transcribíbeis. As unidades de transcrición do ARN ribosómico agrúpanse en tándem. Estas rexións de ADNr denomínanse tamén rexións de organización do nucléolo.
No xenoma humano existen cinco cromosomas con ADN ribosómico: os cromosomas 13, 14, 15, 21 e 22.
O nivel baixo de polimorfismo na unidade de transcrición do ADNr permite a caracterización de cada especie usando só uns poucos exemplares e fai que este ADN sexa útil para a comparación interespecífica.
Ademais, as repeticións das diferentes rexións de codificación do ADNr mostran distintas taxas de evolución. Como resultado diso, este ADN pode proporcionar información sobre case calquera nivel sistemático.
Galería de imaxes do mosteiro de San Salvador de Lérez
O mosteiro de San Salvador de Lérez está localizado na beira norte do río Lérez. O lugar recibe, segundo os documentos, o nome de Espinareto, Espinedelo ou Canoso.
Copa Ouro da CONCACAF
A Copa Ouro da CONCACAF é a principal competición masculina de seleccións de fútbol organizada pola CONCACAF. Nas súas 24 edicións só sete países conseguiron gañar o título. México é a selección dominadora do torneo con 10 títulos conseguidos e o vixente campión, os Estados Unidos, é o seu máis inmediato perseguidor con seis títulos, seguido de Costa Rica con tres. Canadá conseguiu dous títulos e Honduras, Haití e Guatemala teñen un só campionato.
Historia
Antes de que a CONCACAF se conformara en 1961 o fútbol na rexión estaba dividido en asociacións rexionais máis pequenas. Entre estas destacaban dúas: a Confederación Centroamericana e do Caribe de Fútbol (CCCF) fundada en 1938 e a North American Football Confederation (NAFC) fundada en 1946 (EUA, México, Canadá e Cuba). Cada confederación mantiña o seu propio torneo, a CCCF organizou dez edicións da Copa da CCCF entre 1941 e 1961 (dos que Costa Rica gañou sete e O Salvador, Panamá e Haití un cada un) e a NAFC dúas edicións da súa Copa da NAFC gañadas por México en 1947 e 1949.
Desde a conformación da CONCACAF aínda pasaron dous anos até a organización dun campionato de seleccións no que competisen todas as federacións nacionais, O primeiro campionato celebrado no Salvador en 1963 levou por nome Campionato de nacións da CONCACAF e celebrouse a partir de aí cada dous anos até 1971.
A partir de entón non houbo formalmente ningún campionato que establecese que selección era a dominadora do continente. Aquel equipo que conseguía o mellor posto nas clasificación para o mundial de fútbol pasaba a ser considerado coma o mellor da Confederación.
En 1990 a CONCACAF decidiu crear novamente un torneo como principal evento da Confederación para coroar á mellor das súas seleccións nacionais. Nacía a Copa Ouro da CONCACAF cuxa primeira edición tivo lugar nos Estados Unidos en 1991. O torneo, no que participaban oito equipos, foi gañado polos anfitrións. México converteuse nos anos 90 no dominador do torneo con tres títulos consecutivos en 1993, 1996 e 1998. Na edición de 1996 a Copa Ouro convidou a participar por primeira vez a un equipo doutra Confederación, os naquel intre vixentes campións do mundo, Brasil.
Coa edición de 2000 o torneo pasou a estar disputado por doce equipos e o Canadá conseguiu o seu único título. Desde a creación do torneo o título foi gañado en catro ocasións por México e os Estados Unidos e só un equipo máis, Canadá, conseguiu gañar outro título.
Resultados do torneo
(Equipos convidados en cursiva) 1 Non se disputou formalmente torneo. O campión na clasificación para o Mundial era considerado o campión da CONCACAF. 2 Costa Rica e Xamaica remataron empatados a 1 logo da prórroga e compartiron a terceira praza. 3 Non houvo partido polo terceiro e cuarto posto polo que a cuarta praza foi compartida
Resultados acumulados
A seguinte táboa compila os resultados obtidos polas diferentes seleccións nos torneos rexionais da Confederación. En itálico destácanse os títulos obtidos antes de ser establecida a Copa Ouro.
Máximos goleadores
En itálico torneos anteriores á Copa Ouro
Akron, Ohio
Akron, capital do condado de Summit, en Ohio, Estados Unidos. No ano 2003 tiña 212,215 habitantes. Sede da Universidade de Akron. Os Alcólicos Anónimos fundouse aquí en 1935.
Historia
Fundada en 1811 nas terras mercadas polo Xeneral Simon Perkins, no ano 1832 inagúrase a canle Ohio&Erie, no ano 1840 establécese o condado de Summit e Akron foi elixida capital. En 1871 Benjamin Franklin Goodrich estableceu aquí a primeira fábrica de obxectos de caucho; e dende 1910 comezou o seu gran desenvolvemento debido á demanda de lamias, pneumáticos e outros produtos de caucho para automóbiles.
Guillermo Rojo
Guillermo Rojo Sánchez, nado na Coruña o 29 de marzo de 1947, é un lingüista galego. Na súa mocidade formou parte do colectivo musical Voces Ceibes.
Traxectoria
Estudante de Filoloxía Románica na Universidade de Santiago de Compostela, a súa etapa universitaria coincide coas mobilizacións estudantís compostelás de abril de 1968. Nese contexto, Guillermo Rojo participará no que será considerado o acto fundacional da Nova Canción Galega, o recital na Facultade de Medicina o 26 de abril de 1968. Diante dunhas 2000 persoas, e acompañado de Benedicto, Xavier, Xerardo Moscoso, e Vicente Araguas, Guillermo Rojo interpreta as cancións Quen tivera vinte anos, Tirade ao chan os fusiles, A vós irmáns e Señor, eu fun poeta. Deste xeito fica vencellado ao grupo que uns días despois conformará o colectivo Voces Ceibes, e participa tamén do seu concerto máis importante, o 1 de decembro do mesmo 1968 no cine Capitol de Compostela. Guillermo Rojo é un dos membros do colectivo que gravará un traballo discográfico coa casa barcelonesa Edigsa, un EP de catro temas baixo o nome de “Guillermo”. Malia isto, abandonará o colectivo xunto coa carreira musical no ano 1970.
Carreira como Lingüista
Formado na escola de Emilio Alarcos, Guillermo Rojo é especialista en teoría sintáctica do español e experto en Lingüística Informática. Dende 1970 imparte clases na Universidade de Santiago de Compostela, sendo catedrático de Lingua Española na mesma dende 1981.
É director académico do Banco de Datos do Español e tamén coordinador científico de Lingüística do Centro Ramón Piñeiro para a Investigación en Humanidades, dependente da Xunta de Galicia.
Colaboracións
Ademais, dirixe proxectos da RAE dende 1995.
Commit Yourself Completely
Commit Yourself Completely é o segundo álbum ao vivo da banda estadounidense de indie rock Car Seat Headrest, publicado dixitalmente o 17 de xuño de 2019 a través do selo Matador Records. O disco recompila cancións tocadas pola banda na xira de 2018 nos Estados Unidos, Reino Unido e Francia, cos membros de Naked Giants tocando co grupo nunha formación de sete persoas. O recompilatorio inclúe cancións dos álbums Teens of Denial (2016) e Twin Fantasy (2011, 2018), ademais dunha versión do tema de Frank Ocean "Ivy". Foi promocionado cun vídeo da interpretación de "Fill in the Blank" no Newport Music Hall de Columbus, Ohio.
Oudalan
Oudalan é unha provincia de Burkina Faso localizada na rexión de Sahel. A súa capital é a cidade de Gorom-Gorom.
Departamentos
A provincia divídese en cinco departamentos: miniatura|esquerda|Departamentos de Oudalan.
Vea porta
A vea porta ou vea portal hepática é unha vea que transporta o sangue que provén dos órganos dixestivos (bazo e intestino) directamente ao fígado, de onde sairá, xa filtrada, pola vea hepática. Isto vén a significar que o fígado se atopa situado entre dúas veas, no canto de estar entre unha arteria e unha vea como vén a ser normal. Esta disposición especial é rara nos mamíferos, e recibe o nome de sistema portal. Ademais do sistema portal hepático, hai outros no organismo, como o sistema portal hipofisario.
Está formada pola reunión das veas mesentéricas superior e inferior e a vea esplénica.
Anthony Mundine
Anthony Mundine, nado o 21 de maio de 1975, é un boxeador profesional e antigo xogador de rugby league australiano. No boxeo, tivo dúas veces o título de campión en peso supermedio da WBA entre 2003 e 2008, así como o título de peso medio da IBO dende 2009 até 2010, e o título WBA ínterim en peso superwélter dende 2011 até 2012. Mundine é coñecido polas súas grandes rivalidades cos seus compañeiros australianos Danny Green e Daniel Geale.
Antes de comezar no boxeo, Mundine foi o xogador mellor pagado da NRL. El considérase a si mesmo como o mellor atleta australiano da historia. É o fillo do boxeador Tony Mundine que pertence ó pobo bundjalung da costa norte de Nova Gales do Sur.
Mundine foi nomeado a persoa aborixe e insular de Torres do ano 2000. É o primeiro boxeador da historia en retransmitir todas as súas pelexas profesionais para televisión e en xerar máis pay-per-view que calquera outro boxeador australiano dende que se converteu en profesional. Steve Bunce describiuno como "posiblemente o mellor atleta versátil da historia do boxeo". Mundine tivo unha relación treboenta cos medios de comunicación: e a súa conversión ó islam en 1999, a súa autopromoción e as súas opinións xeraron unha relación de amor-odio coa opinión pública australiana. Mundine tamén foi descrito como "o atleta máis polarizante na historia deportiva de Australia".
Monção
Monção é unha vila raiana portuguesa no Distrito de Viana do Castelo, rexión Norte e subrexión do Minho-Lima, con cerca de 2 600 habitantes.
Xeografía
esquerda|250px|miniatura|Praza Deu-La-Deu. esquerda|250px|miniatura|Freguesías do concello de Monção.
Monção é a sede dun municipio que ten unha superficie de 211,51 km², e unha poboación, no ano 2001, de 19 957 habitantes.
Limita ao norte con Galiza (Salvaterra de Miño), ao leste co municipio de Melgaço, ao sur con Arcos de Valdevez, ao suroeste con Paredes de Coura e ao oeste con Valença.
O concello está subdividido en 33 freguesías:
O punto máis alto é o Alto de Santo António, a 1 114 metros sobre o nivel do mar, na freguesía de Riba de Mouro.
Historia
Monção recibiu un foro do rei Afonso III o 12 de marzo de 1261.
A vila fíxose célebre no curso das guerras fernandinas debido á enérxica acción de Deu-la-Deu Martins, esposa do alcalde local, que atacou ás tropas castelás que asediaban a vila bombardeándoas cos últimos víveres que lles quedaban.
Iso é o motivo polo cal, aínda hoxe, aparece no escudo de armas desta vila unha muller sobre unha torre sostendo un pan en cada man. Ao seu redor obsérvase, nunha bordadura, a divisa da vila, facendo referencia ao nome daquela heroína: ''Deus o deu. Deus o há dado''.
Tempada 2013-14 da KHL
A tempada 2013-2014 da Kontinental Hockey League foi a sexta tempada desta competición euroasiática de hóckey sobre xeo. A liga estivo formada por 28 equipos, dous máis que na tempada anterior, repartidos en dúas conferencias (leste e oeste) de dúas divisións cada unha. Nesta edición os equipos procederon de oito países distintos, sendo Rusia, ao igual que nas edicións pasadas, o país que máis equipos achegou con 22, mentres que Belarús, Casaquistán, Eslovaquia, Letonia, República Checa e Ucraína achegan un equipo cada un. Cada equipo xogou un total de 54 partidos. O KHL All-Star Game tivo lugar o 11 de xaneiro en Bratislava (Eslovaquia), e foi seguido dun parón de 27 días polos Xogos Olímpicos de Sochi do 30 de xaneiro ao 25 de febreiro. A liga regular comezou o 4 de setembro finalizou o 4 de marzo.
Dezaseis equipos, oito de cada conferencia, se clasificaron para disputar os play-offs polo título, que comezaron o día 7 de marzo de 2014. O campión de cada conferencia, Metallurg Magnitogorsk do leste e Lev Praha do oeste, enfrontáronse na final da Copa Gagarin. No sétimo e último partido xogado o 30 de abril no Arena Metallurg de Magnitogorsk (Rusia), o Metallurg gañou ao Lev por 7 goles a catro, alzándose co título de liga por primeira vez na súa historia. todos os partidos dos play-offs se disputaron ao mellor de sete partidos.
Trocos nos equipos
A finais de abril de 2013 anunciouse que un novo equipo creado en Vladivostok sería admitido na liga e se convertería no segundo equipo do afastado oriente. O equipo é chamado Admiral Vladivostok e o seu nome e escudo foron escollidos polo público. O seu equipo inicial foi conformado no draft de expansión o 17 de xuño.
Uns días antes da admisión de Vladivostok na liga foi tamén confirmado que o KHL Medveščak de Zagreb (Croacia), se uniría á liga. O Medveščak anteriormente xogara na EBEL austríaca. A incorporación á competición do equipo de Zagreb converteu a Croacia no oitavo país cun equipo na KHL.
En xuño de 2013 o Vityaz Chekhov anunciou oficialmente o seu traslado á cidade de Podolsk (Óblast de Moscova onde podería xogar nun pavillón maior.
Liga regular
A liga regular comezou o 4 de setembro de 2013 coa disputa da Lokomotiv Cup entre os finalistas da tempada anterior, o Dynamo Moscova e o Traktor Chelyabinsk, e finalizou o 4 de marzo de 2014, unha vez que todos os equipos xogaron os seus 54 partidos.
Clasificacións da liga
Fonte: KHL.ru
As clasificacións das conferencias determinana os emparellamentos nos play-offs polo título. As dúas primeira prazas de cada conferencia están reservadas para os campións de cada división.
Y – Campión de división; C – Campión da Continental Cup; BOB – División Bobrov, TAR – División Tarasov
Y – Campión de división; Z – Campión de conferencia KHA – División Kharlamov, CHE – División Chernyshev
Líderes de anotación
PX = Partidos xogados; G = Goles; A = Asistencias; Pts = Puntos; +/– = Plus-minus; PIM = Penalty minutes
Mellores porteiros
PX = Partidos xogados; Min = Minutos xogados; V = Vitorias; D = Derrotas; SOP = Shootouts xogados; GC = Goles en contra; SO = Shutouts; SV% = Porcentaxe de paradas; GAA = Media de goles en contra
Play-offs
Dirante as primeiras tres roldas os equipos que xogaron con vantaxe de campo foron determinados polo posto que ocuparon na clasificación da súa Conferencia. Nas series finais o equipo mellor clasificado na liga regular partiu con vantaxe de campo. Se os postos na clasificación das súas referencias eran iguais tomaríase o mellor balance na liga regular.
O campión da edición 2013-2014 da KHL foi o Metallurg Magnitogorsk.
Líderes de anotación
Fonte: khl.ru
Mellores porteiros
Fonte: khl.ru
Copa Nadezhda
Os 12 equipos que non se clasificaron para as series polo título participaron na Copa Nadezhda. Os clubs clasificados no 9º e 10º posto das súas conferencias comezaron estas series directamente nos Cuartos de Final, mentres que os outros equipos comezaron nunha eliminatoria previa. A primeira rolda consistiu en dous partidos. En caso de empate a 1 ao final da primeira rolda disputouse un tempo extra de 5 minutos e un penalty shootout, en caso de ser necesario, a continuación do segundo partido. as outras roldas consistiron un catro partidos. Se ao final dunha rolda había un empate a 2, a serie se decidiría nun tempo extra de 20 minutos cun shootout en caso de ser necesario.
* Nota: Spartak Moscova foi excluído da Copa Nadezhda de 2014 a causa dos seus problemas financeiros.
Xogadores do mes
Os mellores xogadores do mes da KHL foron os seguintes:
Venus de Mal'ta
miniatura|dereita|100px|Venus de Mal'ta (dubidosa)
A Venus de Mal'ta é unha estatuíña do Paleolítico Superior que representa unha muller. Foi descuberta na estación arqueolóxica de Mal'ta, nas beiras do río Belaya, afluente do Angara, a uns 100 km de distancia do Lago Baikal, en Siberia, Rusia.
Historia arqueolóxica
O asentamento foi descuberto en 1928, sendo escavado por varios arqueólogos en varias campañas. Descubríronse 3 tipos de habitáculos: a) cabanas circulares; b) casas rectangulares, semisubterráneas, duns 3 x 4 m, semellantes ás de Gagarino e Kostienki, nas beiras do río Don; e, c) dúas grandes "edificacións" de 6 x 14 m. Os útiles aparecidos son de pedra, marfil e óso.
Datación do sitio
As datas de Mal'ta obtidas polo método do C-14 son relativamente tardías: 12.800 a.C, o que converte a estación en coetánea do Magdaleniano europeo. O material lítico ou non, é paralelo do europeo magdaleniano.