cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Pintura do romanticismo
A pintura romántica
Moitos dos pintores románticos foron grandes viaxeiros, e buscaron inspiración en países exóticos e pouco coñecidos polo occidental. Algúns chegaron a explorar os trópicos e o Ártico, ou penetraron en rexións inhóspitas divulgando as súas belezas naturais e contribuíndo para o des-bravamento e colonización de vastas áreas virxes, como foi o caso típico dos románticos norteamericanos. Outros, incapaces de se contentar con seu tempo cotián, localizaron a súa obra en tempos antigos, idealizando o pasado e reconstruíndo plasticamente unha historia e tradición das cales non había rexistro visíbel e dando substrato para a construción ou consolidación dun senso de identidade nacional, mesmo aínda que hoxe é obvio que a imaxe presentada frecuentemente non correspondía cos traxes revelados polas pescudas científicas posteriores.
Escolas nacionais
miniatura|John Constable: A catedral de Salisbury miniatura|William Turner: O incendio no Parlamento, 1835. Cleveland Museum of Art O Romanticismo inglés naceu ao redor de 1780 na obra de pintores como James Barry, John Hamilton Mortimer, John Brown, George Romney e Henry Fuseli, insatisfeitos co Academicismo reinante. Buscaron, influenciados polo Maneirismo italiano, na paisaxe e en temas literarios e imaxinarios a inspiración para o seu gosto ecléctico e inclinado ao heroico e o patético. O poeta e pintor William Blake foi influenciado por este grupo, evolucionando para a representación dunha cosmoloxía mística e simbólica que continuaba a tradición das iluminuras medievais, e crendo que soamente o xenio poético sería capaz de entender o infinito até mesmo nunha folla de herba. Blake foi unha referencia para as paisaxes soñadoras e intensas de Samuel Palmer e Edward Calvert, que non obstante non vían oposición entre o irracional e o empírico, e estimularon unha procura dos fenómenos naturais.
O interese pola natureza foi dirixido por outros para o retrato de animais, un xénero aí­nda case inexplorado e que tivo bos éxitos con Edwin Landseer e George Stubbs. Por outro lado, considerando esgotado o filón da paisaxe europea, artistas como William Hodges, Richard Parkes Bonington e Samuel Prout viaxaron extensamente en busca do pintoresco e do exótico, chegando á Australia. No campo do retrato desenvólvese unha preocupación en revelar o mundo interior e a psicoloxía do suxeito. Retratistas importantes foron Thomas Lawrence e Richard Payne Knight, mentres que a pintura histórica de carácter medievalista foi practicada por Richard Parkes Bonington.
A vida do interior foi retratada por David Wilkie de forma des-pretenciosa, exemplo que foi seguido por William Mulready cun ton máis idealista. A burguesía vitoriana foi un gran mercado para a pintura de xénero, narrativa e pintoresca, mostrando as escenas do cotián cunha atención simpática e observación minuciosa. Os temas podían pasar das vistas panorámicas, de William Powell Frith, ás escenas líricas e intimistas de Augustus Egg, ou xirar en torno ás dificultades das clases menos favorecidas, como en Luke Fildes, mesclando o sentimentalismo do Romanticismo tardío cunha descrición obxectiva influenciada polo Realismo.
Distritos de Alemaña
miniatura|280px|Os distritos de Alemaña. Os distritos urbanos están marcados en amarelo escuro
Pintura do romanticismo
Escolas nacionais
Ao final do século XIX o Romanticismo adquire unha facción peculiar na Escola Pre-Rafaelita, que aínda que aproveitando recursos do Realismo a súa base conceptual era toda romántica e idealista, desexando recuperar unha alegada espiritualidade e pureza que existiría na pintura renacentista anterior a Rafael. Reviviran un espírito corporativo que remitía ás guildas medievais, a súa obra é marcada por unha técnica de grande refinamento e intenso colorido, en imaxes de extraordinario nitidez. Centraban os seus temas en escenas pastorais, amorosas, lendas medievais ou folclóricas, e até na tradición clásica, moitas veces con propósitos moralizantes. Tamén deron un grande impulso á continuación da pintura relixiosa na Inglaterra. A escola perduraría activa até o inicio do século XX e os seus integrantes foron moitos, entre eles Ford Madox Brown, Edward Burne-Jones, Frederic Leighton,Edward Robert Hughes, William Holman Hunt e John Everett Millais.
Distritos de Alemaña
Estas unidades corresponden a unidades administrativas de nivel 3 na Nomenclatura das unidades territoriais estatísticas (NUTS 3) e son aproximadamente equivalentes aos condados dos Estados Unidos.
Pintura do romanticismo
Alemaña e Italia
Unha interpretación especial do Romanticismo alemán foi a dos Nazarenos, que con todo traballaron a maior parte na Itália. Formaron un grupo que en moitos puntos era irmáns dos pre-rafaelitas, buscando a pureza perdida da arte antiga e tentando emular o estilo de mestres como Rafael e Perugino. Levaban unha vida persoal austera e resucitaron o espírito corporativo medieval. A súa diferenza estivo na súa asociación co Catolicismo, na súa paleta de cores contidas e equilibradas e no emprego da técnica do fresco para moitas das súas obras. O seu líder foi Johann Friedrich Overbeck, coa participación importante de Peter von Cornelius, Joseph von Führich, Julius Schnorr von Carolsfeld e Philipp Veit.
Distritos de Alemaña
O termo oficial en todos os estados, menos en dous, é Landkreis, e Kreis nos estados de Renania do Norte-Westfalia e Schleswig-Holstein.
Pintura do romanticismo
Alemaña e Italia
Friedrich Wilhelm Schadow, tamén membro do grupo, máis tarde volveu á Alemaña e estabeleceuse en Düsseldorf, onde dirixiu a Academia local e centralizou o grupo coñecido como Escola de Düsseldorf, cuxos principios estaban nun paisaxismo detallista e imaxinativo, moitas veces incluirán escenas alegóricas ou relixiosas como foco temático. Actuaron neste círculo Carl Friedrich Lessing, Johann Wilhelm Schirmer e Oswald Achenbach, entre outros. A escola tamén contou con discípulos norteamericanos, George Caleb Bingham, Eastman Johnson, William Morris Hunt, que serían importantes para o Romanticismo nos EUA.
Distritos de Alemaña
A maioría das grandes cidades de Alemaña non forman parte de ningún Kreis, senón que combinan as funcións dun municipio e dun Kreis; a tal cidade denomínase kreisfreie Stadt (literalmente, "cidade sen distrito"), termo oficial en todos os estados menos un), ou Stadtkreis (literalmente "distrito urbano"; termo oficial en Baden-Württemberg).
Pintura do romanticismo
Alemaña e Italia
Outros románticos italianos foron reunidos en torno a Giuseppe Bezzuoli, un dos principais pintores da súa xeración. Apreciador da arte do século XVII, foi un dos fundadores do Romanticismo na península. De entre os seus discípulos estaba Giovanni Fattori, líder máis tarde do grupo Macchiaioli, que desexaba romper coa tradición académica. A súa técnica de pinceladas libres foi unha precursora do impresionismo italiano. O seu estilo asimilou trazos realistas e elaborou unha visión poética da natureza e do cotián. Giuseppe Abbati, Silvestro Lega e Telemaco Signorini formaron parte dese grupo de vangarda.
Distritos de Alemaña
No se deben confundir coa Regierungsbezirk (rexión administrativa), que é outro tipo de distrito.
Pintura do romanticismo
Francia
Despois dos precursores en Rousseau e Diderot, Napoleón foi un dos incentivadores do cultivo de principios románticos na Francia. Entusiasmado coas teas históricas neoclásicas de David, estimulou outros a retrataren os eventos heroicos do momento e as conquistas gloriosas do imperio nunha liña romantizada. Horace Vernet seguiu nese camiño, asociando unha estrutura compositiva neoclásica cunha atmosfera romántica, sendo autor de moitas pezas de batallas. Napoleón tamén era un admirador dos Os cantos de Ossian, e os pintores ligados á corte, como Ingres, Gérard e Girodet-Trioson deixaron obras inspiradas neste libro. Alén diso, Napoleón usou o orientalismo como instrumento de propaganda do seu imperialismo, mostrando os países do oriente como bárbaros que precisaban das luces francesas. Antoine-Jean Gros e Alexandre-Gabriel Decamps produciron obras románticas nese xénero, que tivo unha grande voga ao longo de todo o século XIX. miniatura|300x300px|Théodore Géricault: A balsa da Medusa, 1818-1819. Louvre Despois de Waterloo ninguén se interesaba polo momento histórico de entón, salvo uns poucos como Géricault, que se inspirara no traballo de Caravaggio para pintar a súa célebre A balsa da Medusa, onde exhibía unha intensidade emocional sen precedentes. Nesta fase a sociedade francesa tíñase retraído para unha vida burguesa que renegaba do movemento dos días revolucionarios e imperiais. O descontento manifestábase nunha pintura introvertida e melancólica, fuxindo para o exotismo ou para o mundo das clases inferiores, tema onde Jean-François Millet deixou unha contribución notábel. Delacroix foi unha excepción importante. O seu estilo frecuentemente chocaba os Salóns parisienses co seu cromatismo intenso e contrastes marcantes, en composicións históricas axitadas por un emocionalismo exacerbado. Viaxou ao Marrocos e retratou a cultura e os tipos humanos locais, facendo escola. Sería unha das influencias máis fortes para a fermentación do romántico francés. Théodore Chassériau seguiu os seus pasos. Máis para os mediados do século o Romanticismo francés continuou coa moda polo oriente, adoptando ademais o gusto polo medievalismo, colorido por veces con toques simbolistas e realistas e dentro dun espírito sentimental e académico. Alexandre Cabanel é un exemplo típico desa tendencia ecléctica.
Distritos de Alemaña
Anteriormente, o título similar Reichskreis (Círculo Imperial) referíase a grupos de estados do Sacro Imperio Romano Xermánico.
Pintura do romanticismo
Francia
No inicio do século XIX o paisaxismo francés estaba atado ás ríxidas convencións do Academicismo, que consideraba o xénero pictórico algo secundario, atrás da pintura histórica. No máximo permitía aos artistas crearen escenarios inspirados pola literatura antiga. A situación mudaría na metade do século, coa Escola de Barbizon. Influenciada por Constable, deu impulso para o paisaxismo coa práctica ao ar libre, e introduciu outros elementos estilísticos na súa base romántica, prefigurando o Impresionismo. Prestixiou o esbozar e o improvisar, buscando con iso captar as impresións fugaces da luz e atmosfera, para as cales todos os seus membros eran extremadamente sensíbeis.
Distritos de Alemaña
O termo relacionado Landeskommissariat utilizouse para divisións administrativas similares nalgúns territorios alemáns até o século XIX.
Pintura do romanticismo
Francia
Alfred Sensier, amigo do grupo, dicía que a atracción deses pintores pola natureza "chegaba a un nivel tal de excitación que os tornaba incapaces de traballar. A augusta maxestade das vellas árbores, o estado virxe das rochas e do escenario intoxicábaos coa súa beleza e o seu aroma. Estaban, de facto, posuídos. Camille Corot foi talvez o nome máis célebre dese grupo e o máis importante paisaxista francés do século XIX. A súa formación clásica non o impedía de mostrar a súa penetrante capacidade de captar o mundo natural. Outro autor de relevancia foi Théodore Rousseau, que dicía que a arte só conseguía o pathos a través da sinceridade, o que implicaba unha abordaxe naturalista da paisaxe, mais o seu temperamento escollía escenario desertos e lúgubres. Charles-François Daubigny tamén merece mención, cun traballo semellante.
Distritos de Alemaña
Alemaña está dividida actualmente en 439 distritos.
Del otro lado
Del otro lado é un filme documental colombiano de 2021 dirixido por Iván Guarnizo. Estreouse o 29 de abril de 2021 no Festival Internacional de Documentais Hot Docs Canadian.
Pintura do romanticismo
Rusia
A onda romántica chega a Rusia a fins do século XVIII a través de Alemaña e de Francia, iniciando un período en que o escenario local e a vida dos labregos comeza a merecer atención, aínda que dunha forma idealizada. Karl Briullov, Silvester Shchedrin, Vasily Tropinin, Orest Kiprensky e Alexey Venetsianov son nomes principais na transición do modelo neoclásico para o romántico. miniatura|Karl Briullov: Os últimos días de Pompeia, 1827-1833 No inicio do século XIX a invasión da Rusia por Napoleón abala a sociedade local e dá o estímulo necesario para iniciar a formación dunha consciencia nacionalista, que sería o foco de intenso debate entre os eslavófilos e os ocidentalizantes ao longo de todo o século. Durante o conflito, unha parte influínte da clase media, composta polos oficiais do exército, coñece de preto a vida do pobo e entra en contacto coa paisaxe nacional, contribuíndo a aumentar o interese pola maxestosa xeografí­a do país, a súa historia e os tipos humanos e costumes tipicamente locais. Algúns artistas, como Nikolai Nevrev, Pavel Chistyakov e Viktor Vasnestov adícanse entón a reconstruír imaxes dos tempos medievais, ou a ilustrar as lendas populares, mentres outros, como Maxim Vorobiev e Alexey Bogolyubov, integrando aínda a maioría, traballan nunha liña máis inespecífica do Romanticismo, dependente de principios do Academicismo internacional, pintando momentos de drama como naufraxios e incendios, pero sen se preocupar dunha caracterización tipicamente rusa do escenario ou do tema.
Del otro lado
Sinopse
miniatura|200px|O director do filme, Iván Guarnizo, na preestrea do filme en Barcelona. A nai de Iván morreu días despois logo de comezar as conversas de paz coa guerrilla das FARC. Antes de morrer, díxolle a Iván que perdoara aos seus captores e que non quería que ninguén máis vivise a súa experiencia. Estivera secuestrada durante case dous anos na selva colombiana. O seu irmán e el nunca falaran diso e mesmo chegaron a esquecer o diario que lle permitiron escribir e que levou sempre canda ela, no cal rexistrou os seus 603 días de secuestro.
Distritos de Alemaña
Tipos de distritos
miniatura|200px|División administrativa de Alemaña. A maioría dos distritos (295) son rurais. As cidades con máis de 100 000 habitantes (ou menos, nalgúns estados) non pertenecen a ningún distrito, senón que asumen elas mesmas tales responsabilidades formando un distrito por elas mesmas. Estes son os distritos urbanos (Kreisfreie Städte ou Stadtkreise).
En 2011 existían 107 distritos urbanos, formando xunto cos rurais un total de 402 distritos. En Renania do Norte-Westfalia hai algunhas cidades con máis de 100 000 habitantes que non forman distritos urbanos, como Iserlohn, Recklinghausen, Siegen, Paderborn, Bergisch Gladbach, Witten ou Neuss.
Parlamento do distrito
O parlamento do distrito (Kreistag) é o órgano lexislativo do distrito e é o responsábel da administración propia local. O parlamento é elixido directamente cada cinco anos, salvo en Baviera, onde se elixe cada seis anos, e en Schleswig-Holstein, onde se fai cada catro.
Pintura do romanticismo
Estados Unidos
Nos Estados Unidos o Romanticismo manifestouse principalmente na forma do paisaxismo. Os primeiros practicantes, como Karl Bodmer e sobre todo Washington Allston, eran influenciados pola poesí­a dramática inglesa e alemá, e a súa obre captura a natureza nos seus aspectos máis punxentes. Pero é co paisaxismo monumental da Escola do Rí­o Hudson que o Romanticismo norteamericano chega ao seu apoxeo. miniatura|290x290px|Thomas Cole: Serie A viaxe da vida: Madureza, 1840. Munson-Williams-Proctor Arts Institute. A escola floreceu entre 1820 e 1880. Os integrantes estaban na súa maioría vivindo na rexión de Nova York, en torno ao rí­o Hudson, mais viaxaron extensamente para as Montañas Rochosas e outras partes inexploradas do país a fin de buscar escenarios grandiosos. Fixeron uso da fotografía como auxiliar preparatorio dos seus traballos, que se caracterizaban por un detallismo por veces realista pero con grande sensibilidade para as belezas da natureza, en especial para a luz e efectos atmosféricos. O fundador foi Thomas Cole, influenciado pola Teoría do Sublime e a súa obra é marcada pola busca do grandioso e polo uso concomitante de alegorías, deixando series importantes como A traxectoria do Imperio e A viaxe da vida, de cuño moralizante.
A xeración seguinte tivo os seus maiores expoñentes en Frederic Church e Albert Bierstadt, que conquistaron unha fama inmensa no seu tempo e contribuíron para fortalecer o senso de identidade nacional, sendo considerados, no seu idealismo optimista, perfectos voceiros do Destino Manifesto americano. Nese sentido, estimularon o interese pola colonización do oeste norteamericano. A súa obra levou a paisaxe a unha dimensión heroica, defendendo a tese de que o home e a natureza podían convivir pacificamente. Outros membros dese grupo foron Samuel Colman, Jasper Francis Cropsey, Gifford Sanford Robinson, William Stanley Haseltine, Hermann Ottomar Herzog, Thomas Hill e Thomas Moran.
A mediados do século a Escola do Hudson tivo unha derivación cos Luministas e os Tonalistas, influenciados polos da Escola de Barbizon, que pintaron unha visión tranquila, lírica e intimista da natureza, cunha paleta discreta e atraentes efectos de atmosfera. Fitz Hugh Lane, David Johnson, Jasper Francis Cropsey, Leon Dabo e Martin Johnson Heade son bos exemplos desa tendencia.
No terreo do retrato son interesantes Nathaniel Jocelyn e John Neagle, e da pintura histórica o Romanticismo encontrou veículos importantes en John Trumbull e Emanuel Leutze. O rexistro dos indios, da cabaleiría, dos cowboys ou dos colonizadores foi explotado por Charles Deas, Frederic Remington, George Caleb Bingham, Charles Ferdinand Wimar, Alfred Jacob Miller, Charles Marion Russell e moitos outros.
España
No paso do século XVIII para o XIX destaca o aragonés Francisco de Goya como un dos grandes nomes do Romanticismo. A partir de 1790 consagrouse a temas dramáticos, mesturando o fantástico e o real. Cando pintou os acontecementos das guerras napoleónicas ou peninsulares fíxoo creando unha atmosfera de pesadelo, nun documento histórico case de reportaxe bélica, de fondura artística e humana que o coloca entre os pintores máis potentes e visionarios da súa xeración, un dos románticos máis xeniais. miniatura|400x400px|[[O aquelarre (1823)|El Aquelarre ou El Gran Cabrón ("O grande Bode") (1820-1823), pintura mural ao óleo desprazada para tea, 140 x 438 cm, Museo do Prado, unha das pinturas negras de Goya]] Son obras tipicamente románticas, dentro da produción goyesca, A carga dos mamelucos e Os fusilamentos do 3 de maio (1814, Museo do Prado). Goya, falecido en 1828, demostra nas súas obras tardías un interese romántico polo irracional. Destácanse neste período, as Pinturas Negras da Quinta del Sordo (1819-1823, Museo do Prado).
Outros pintores románticos españois son José Casado del Alisal, centrado en temas históricos; os andaluces Antonio María Esquivel, José Gutiérrez de la Vega e Manuel Rodríguez de Guzmán; Francisco Lameyer y Berenguer, Antonio Fabres e Mariano Fortuny, de tendencia orientalizante; o paisaxista Manuel Barrón Y Carrillo; Eugenio Velázquez, con obra relixiosa; Francisco Pradilla y Ortiz e Eduardo Rosales, pintores de escenas medievalistas; Valeriano Domínguez Bécquer con cadros sobre personaxes populares de diversas rexións e Leonardo Alenza, pintando cadros no estilo duro e tráxico de Goya, cun costumismo amargo. Mención a parte noutro apartado teñen pintores galegos, como Pérez de Villaamil ou Ovidio Murguía.
Galiza
Despois de que no século XVIII autores como Xerónimo Feijóo e Martín Sarmiento valorizasen a lingua galega como veículo de cultura, no século XIX a literatura galega entra no Rexurdimento. Autores como Pondal e Rosalía seguen as correntes románticas europeas e o Romanticismo chega tamén á pintura. A primeira metade do século é convulsa para Galicia, e na segunda metade hai certos avances nas artes. Destacará a tendencia naturalista de artistas como Juan Sanmartín, Isidoro Brocos, Ramón Núñez ou Rafael de la Torre. miniatura|[[Ovidio Murguía de Castro: Rosalía morta (1885)]] É neste século cando xorde a primeira xeración de pintores galegos, comezando a tradición que chega ata os nosos días. É o caso de Jenaro Pérez Villaamil e Juan José Cancela del Río, enmarcado dentro da corrente romántica; Serafín Avendaño, cunha pintura de carácter naturalista; Modesto Brocos, na vertente do realismo costumista e Dionisio Fierros, precursor da pintura rexionalista. Este aumento de pintores no contexto da arte galega explícase polo cambio social que supuxo a aparición dunha pequena burguesía cuns valores diferentes aos da pequena aristocracia tradicional. Revalorízase a tradición popular e a consolidación da paisaxe como en toda Europa. O século péchase coa coñecida como Xeración Doente, un grupo formado por Jenaro Carrero, Ovidio Murguía, Parada Justel e Joaquín Vaamonde, promesas da pintura galega no auxe do realismo que finaron todos prematuramente en torno ao ano 1900 por mor da tuberculose.
A investigadora Judit Salgado resalta que a presenza da maxia na cultura e paisaxe galegas é fundamental na pintura paisaxística galega entre 1830 e 1930, afondando no estudo do concepto de maxia como noción estética e a súa relación coa paisaxe galega, a mitoloxía e os perfís simbólicos e morais que conforman a imaxinación popular da sociedade galega.
Brasil e Portugal
Tamén o Brasil testemuñou un importante movemento romántico na pintura, que floreceu tardiamente, na segunda metade do século XIX, exhibindo características singulares. Trouxo forte carga neoclásica e pronto se mesturou co Realismo nunha síntese ecléctica. O centro da arte nacional era entón a Academia Imperial de Belas Artes, cuxos principios estéticos ríxidos non permitiron unha expresión do individualismo creativo que marcou o Romanticismo noutros países. Tampouco a dramaticidade foi especialmente buscada, salvo casos ben raros, asumindo os románticos locais un ton máis contido e poético. miniatura|Rodolfo Amoedo: O último Tamoio, 1883. Museo Nacional de Belas Artes No Brasil tivo o seu foco no nacionalismo e no Indianismo, nun ambiente académico que se formaron os principais nomes da xeración: Manoel de Araújo Porto-alegre, Victor Meirelles, Pedro Américo, Rodolfo Amoedo e Almeida Júnior. A súa obra, maioritariamente patrocinada polo Estado, foi fundamental para elaborar un imaxinario simbólico capaz de aglutinar as forzas nacionalistas daquel momento no que o imperio brasileiro acababa de se formar e carecía dunha historia "civilizada" para poder pleitear un lugar digno entre as nacións avanzadas. A saída foi apelar para o retrato de membros da nova casa reinante e para eventos que marcaran a historia nacional, como as grandes batallas que definiron o territorio. Até había pouco considerados bárbaros e despreciábeis, os indios pasaron a ocupar unha posición destacada na arte romántica brasileira como o prototipo de cultura pura e integrada no seu ambiente. Artistas estranxeiros tamén foron atraídos polo exótico escenario tropical. De entre estes pódese citar Nicola Antonio Facchinetti, paisaxista, Eduardo de Martino, marinista, e José María de Medeiros, François-René Moreaux e Augusto Rodrigues Duarte pintores históricos.
Portoalegre foi un talento polimorfo e foi o precursor da xeración seguinte, mais súa importancia maior estivo na organización da Academia e en promover o nacionalismo. Pedro Américo, cuxas escenas históricas A batalla de Avaí e O grito do Ipiranga se tornaron inmediatamente célebres, foi un caso raro entre os seus pares de cultivo paralelo intensivo do orientalismo e da pintura relixiosa, onde se sentía á vontade pero no non constituíron a súa produción máis relevante. Victor Meirelles, seu principal concorrente na época, foi tamén autor de escenas históricas emblemáticas da identidade nacional, como Moema e A Primeira Misa no Brasil, onde adopta o Indianismo e se funden súa vea lírica coas súas inclinacións clasicistas ou neo-barrocas. Amoedo iniciou con temas mitolóxicos e bíblicos, pero despois interesouse polo Indianismo, producindo obras importantes. Almeida Júnior, o outro gran nome do período, despois dun inicio romántico onde deixou obras significativas, evolucionou rápido para a incorporar o Realismo, con grande interese polos tipos populares do interior.
Outros países
Na Suíza un gran representante do Romanticismo foi Arnold Böcklin. Inspirado pola obra do alemán Friedrich e ligado tamén ao Simbolismo, creou un mundo de fantasía que enfatizaba o misterio e a morte, abordando a mitoloxía e a alegoría. Foi unha influencia importante para artistas do século XX como Max Ernst, Salvador Dalí e Giorgio de Chirico. Outros autores de nomeada son Albert Anker e Konrad Grob, Antonio Ciseri, Barthélemy Menn, e Johann Gottfried Steffan, importante paisaxista con grande senso para atmosfera. miniatura|300x300px|Antonio Ciseri: Traslado do corpo de Xesús ao sepulcro, 1864-1870. Santuario della Madonna del Sasso miniatura|300x300px|Eugene von Guérard: Vista nordeste do Monte Kosciuszko, 1863. Galería Nacional da Australia Na Dinamarca o Romanticismo aparece soamente a mediados do século XIX, após a caí­da do absolutismo e a fundación do novo Estado. Entón o interese vólvese para temas nacionalistas e a arte italianizada anterior cede o lugar para escenas mostrando as facendas e os pescadores locais. O nacionalismo chega a un punto alto en torno ao debate sobre a primeira Constitución dinamarquesa, cando a pintura se illa do resto da Europa e adquire un carácter provinciano. Esa tendencia foi quebrada en torno a 1870, cando artistas como Peder Severin Krøyer viaxan polo continente e entran en contacto coas novas correntes naturalistas e realistas. Entre os seus mellores representantes están Christen Dalsgaard, Julius Exner, Jørgen Sonne e Frederik Vermehren, que traballaron principalmente escenas e temas nacionalistas folclóricos situados nas planicie da Xutlandia, dando grande atención aos efectos atmosféricos e dando paso ao Realismo no seu país.
A Noruega tivo en Alemaña un centro principal para a formación dos seus principais pintores. Hans Gude e Johan Christian Dahl, que se acabaron radicando alí. Foron mestres en Düsseldorf, Karlsruhe e Berlín de tres xeracións de pintores noruegueses, entre os cales Frederik Collett, Erik Bodom, Amaldus Nielsen e Gunnar Berg. En liñas xerais o Romanticismo en Noruega seguiu o camiño dos outros países de Europa. Despois de 400 anos sendo vista unha provincia atrasada, o impulso nacionalista xurdido despois dunha independencia parcial conquistada á Dinamarca en 1814 só puido encontrar trazos identitarios na cultura rural e na bela paisaxe da rexional, que se tornan os centros de interese para a arte. Outros autores foron Peter Nicolai Arbo, Lars Hertervig, Knud Bergslien, Peder Balke e Adolph Tidemand.
Legado
A énfase na orixinalidade, na subxectividade, na independencia creativa, no illamento do artista no seu medio, son aportacións románticas a unha idea aínda prevalente do que é ser un artista. Como unha crítica, baixo un outro ángulo eses atributos tamén poden ser considerados unha descida cara á auto-indulxencia, ao sentimentalismo, ao orgullo creativo, ao escapismo ou a indisciplina. Tamén se nota nalgúns unha tendencia ao pesimismo e a unha fixación mórbida no lado escuro da vida. Non obstante, a súa apreciación reverente polas belezas da natureza e o seu desexo de integración a ela foron influencias importantes para as xeracións posteriores e poden ser das primeiras manifestacións do que hoxe se coñece polo nome de Ecoloxí­a. A súa fe no individuo e nas súas capacidades latentes, ben como a súa preocupación por unha sociedade xusta e igualitaria, e a súa rexeita ás convencións arbitrarias e dogmáticas de estruturas sociais e culturais tradicionalistas, foron as molas propulsoras dunha revisión profunda nos sistemas de goberno, de arte e de crenzas, que orixinaron a liberdade de pensamento e a democracia modernas. Seu interese polos folclores nacionais e por estilos antigos como o gótico e o románico, antes tidos como expresións bárbaras, rescatou elementos culturais importantes para unha nova concepción da historia e fomentou movementos nacionalistas en varios países. Tamén deron forza a unha maior integración internacional coa súa busca de paisaxes exóticas e o seu fascinio polo oriente. A pintura romántica foi fundamental na organización de escolas estéticas subsecuentes, permanecendo como unha referencia até o advento do Modernismo no século XX, cando alimentou o Surrealismo e o Expresionismo e, logo, o Neo-Romanticismo. O seu impacto sobre as artes e a cultura do occidente foi tan extenso e duradeiro que, se considerarmos os seus valores de primacía da liberdade, da orixinalidade e da auto-expresión, podemos dicir que toda arte moderna é, en certo sentido, romántico, ou cando menos filla do romántico.
Santa Marta, Barantes, Sober
Santa Marta é un lugar da parroquia de Barantes no concello lugués de Sober na comarca da Terra de Lemos.
Walter Rudolf Hess
Walter Rudolf Hess, nado en Frauenfeld o 17 de marzo de 1881 e finado en Locarno o 12 de agosto de 1973, foi un fisiólogo suízo que gañou o Premio Nobel de Fisioloxía ou Medicina en 1949, compartido con António Egas Moniz, por determinar as áreas do cerebro relacionadas co control dos órganos internos.
Traxectoria
Hess naceu en Frauenfeld, cantón de Turgovia (Suíza). Recibiu o título de médico pola Universidade de Zúric en 1906, e converteuse en cirurxián e oftalmólogo. En 1912 deixou a lucrativa práctica privada da oftalmoloxía e dedicouse á investigación.
Os seus principais intereses foron a regulación sanguínea e a respiración. Como un abandono destas primeiras investigacións, empezou a mapear as partes do diencéfalo que controlan os órganos internos. Desde 1917 até 1951 foi profesor e director do Departamento de Fisioloxía da Universidade de Zúric.
Hess morreu en Locarno, cantón de Tesino (Suíza).
Armando Picchi
Armando Picchi, nado en Livorno o 20 de xuño de 1935 e finado en Sanremo o 26 de maio de 1971, foi un futbolista e adestrador italiano, que xogaba como defensa. Está considerado como un dos mellores líberos da historia do fútbol italiano.
Comezou a súa carreira nas filas do Livorno, no que xogou durante cinco anos (de 1954 a 1959) consolidándose como lateral dereito, antes de pasar ao SPAL. En 1960 ingresou no Inter de Milán, onde Helenio Herrera o recolocou como líbero. Militou no club lombardo ata 1967, acumulando un total de 257 partidos e 2 goles. Capitaneou o club na conquista de tres ligas italianas, dúas Copas de Europa e outras tantas Copas Intercontinentais. Rematou a súa carreira en 1969 xogando no Varese. Menos afortunada foi a súa experiencia coa selección italiana, coa que disputou 12 partidos, pero sen participar en ningún Mundial ou Eurocopa.
Como adestrador dirixiu primeiro o Varese (na dobre función de adestrador e xogador) e máis tarde o Livorno. En 1970 foi contratado pola Juventus, á que dirixiu con bos resultados ata a súa prematura morte en 1971.
Traxectoria
Nacido en Livorno, criouse en Vada, unha fracción do concello de Rosignano Marittimo. Comezou a xogar ao fútbol seguindo os pasos do seu irmán máis vello, Leo.
Debutou co Livorno na Serie A na tempada 1954/55, facéndose axiña coa titularidade, despois de pasar do posto de mezzala ao lateral. Permaneceu no club da Toscana durante cinco tempadas, xogando 105 partidos e anotando 5 goles. En 1959 foi contratado polo SPAL, tamén da Serie A. Militou unha soa tempada no equipo de Ferrara, acadando o quinto posto no campionato, o mellor resultado da historia do club.
Para a seguinte campaña foi adquirido polo Inter de Milán, que pagou por el uns 24 millóns de liras, ademais das venda definitivas de Oscar Massei, Enzo Matteucci e Ambrogio Valadè. No equipo nerazzurro comezou a xogar como lateral dereito, posición que xa ocupara en Livorno e Ferrara. Tralo remate da tempada 1961/62, Helenio Herrera moveuno ao centro para que actuase como líbero, e acabou por converterse nun dos máximos expoñentes mundiais de dita posición. En 1962 sucedeu a Bruno Bolchi como o capitán do equipo e levantou tres títulos de liga, dúas Copas de Europa e dúas Copas Intercontinentais. Foi titular e capitán do equipo nas tres finais da Copa de Europa que o club disputou na década de 1960: as gañadas ante o Real Madrid de Di Stéfano e o Benfica de Eusébio, e a perdida contra o Celtic dos Lisbon Lions.
Disputou un total de 257 partidos co Inter, nos que marcou 2 goles. Nos seus últimos tempos no club, a súa relación con Helenio Herrera foise deteriorando, e no verán de 1967 o técnico díxolle ao presidente Angelo Moratti que debía escoller entre os dous.
Deste xeito, Picchi foi traspasado ao Varese, co que xogou dous anos máis na Serie A, no segundo deles exercendo a dobre función de xogador-adestrador. Colgou finalmente as botas en 1969.
Selección italiana
Debutou coa selección italiana en Xénova o 4 de novembro de 1964, nunha goleada por 6-1 sobre Finlandia. Con todo, apenas contou para o seleccionador Edmondo Fabbri e non foi convocado para o Mundial de 1966 en Inglaterra.
Máis tarde, xa con Ferruccio Valcareggi e Helenio Herrera á fronte da selección, foi convocado para todos os partidos de clasificación para a Eurocopa de 1968. Con todo, o 6 de abril do mesmo ano, nun partido ante Bulgaria, sufriu unha fractura de pelve que o deixou fóra do torneo continental do que Italia se proclamou campioa. A súa grave lesión puxo fin á súa carreira internacional.
Adestrador
miniatura| Picchi adestrador da Juventus na tempada 1970-1971, uns meses antes da súa morte. A súa carreira nos bancos comezou no Varese durante a parte final da tempada 1968/69, na que actuou como xogador-adestrador xunto con Sergio Brighenti trala destitución de Bruno Arcari. Non conseguiron manter a categoría e o equipo acabou descendendo á Serie B. Para a tempada seguinte colgou definitivamente as botas e colleu as rendas do Livorno na Serie B, tralo cesamento de Aldo Puccinelli. Conseguiu sacar o equipo da zona de descenso, grazas ás súas 12 xornadas como invicto, e acabou no noveno posto final. A partir destas primeiras experiencias, Picchi amosaba nos bancos unhas hábiles calidades presaxiaban unha carreira como adestrador de alto nivel.
Despois de deixar o equipo amaranto, foi chamado polo seu antigo adestrador e naquel momento director deportivo da Juventus, Italo Allodi, para poñerse á fronte do club piemontés na tempada 1970/71. O club estaba inmerso nunha profunda renovación, e contaba con prometedores xogadores como Bettega, Capello e Causio. Aos seus 35 anos, Picchi era o adestrador máis novo da Serie A.
A campaña comezou de xeito irregular na liga, pero contando por vitorias todos os seus encontros na Copa de Feiras. Con todo, os síntomas da enfermidade que o levarían á súa prematura morte obrigárono a abandonar o banco da Juve xa nos primeiros meses de 1971, sendo substituído polo checoslovaco Čestmír Vycpálek. O último partido que dirixiu foi o 7 de febreiro, en Boloña, no que acabou expulsado por protestas. A nova Juve que montou -que, de feito, sentou as bases do triunfante equipo dos anos 70- pechou o torneo de liga en cuarta posición, e acadou a final da Copa de Feiras (perdida ante o Leeds United), á que Picchi xa non puido asistir, pois faleceu o día antes do partido de ida.
Morte
Morreu o 26 de maio de 1971, pouco antes de cumprir os 36 anos, por mor dun tumor na columna vertebral. O seu irmán Leo, doutor en farmacia, argumentou que a causa da súa enfermidade fora un tratamento incorrecto trala fractura da pelve que sufriu en 1968.
O día do funeral, que tivo lugar en público a pesar da vontade contraria da familia, houbo unha numerosa participación da cidadanía de Livorno. Un mes despois da súa morte, creouse na súa honra o Torneo Picchi. En 1971 fundouse en Livorno o Armando Picchi Calcio, club de fútbol que xoga os seus partidos no Campo Sportivo Armando Picchi. Ademais, en 1990 o estadio do Livorno foi rebautizado como Stadio Armando Picchi.
Características técnicas
Comezou a súa carreira xogando como dianteiro ou centrocampista, ata que o adestrador Mario Magnozzi atrasou a súa posición ata a defensa. Máis tarde estableceuse como lateral dereito, posto no que se mostrou duro e áxil, distinguíndose tamén pola súa facilidade para o ataque.
Coa súa chegada ao Inter de Milán foi gradualmente reconvertido á posición de líbero polo adestrador Helenio Herrera, e colocado no mando da retagarda. Porén, este estilo de xogo limitou considerablemente as súas saídas ofensivas, e esta foi unha das causas das súas poucas internacionalidades coa selección. O seleccionador de Italia entre 1962 e 1966, Edmondo Fabbri, considerábao demasiado defensivo.
Tamén estaba dotado dunha gran personalidade que, sumada á habilidade para ler os partidos, converteuno nunha especie de "adestrador no campo".
Vida persoal
Casado con Francesca, tivo dous fillos: Leo e Gianmarco.
Amanece, que no es poco
Amanece, que no es poco é un filme español escrito e dirixido por José Luis Cuerda no ano 1989.
Sinopse
Trátase dun filme coral de humor absurdo, cun guión surrealista cheo de situacións de humor delirante nunha aldea da montaña de Albacete.
Un mozo enxeñeiro español que traballa na Universidade de Oklahoma regresa ao seu país natal para gozar dun ano sabático. Xunto ao seu pai, chega a unha remota aldea de montaña que parece deshabitada, aínda que en realidade tódolos veciños están en misa, como cada día do ano.
As Chouselas, Bolmente, Sober
As Chouselas é un lugar da parroquia de Bolmente no concello lugués de Sober na comarca da Terra de Lemos.
Cacedo, Bolmente, Sober
Cacedo é un lugar da parroquia de Bolmente no concello lugués de Sober na comarca da Terra de Lemos.
Camilo, Bolmente, Sober
Camilo é un lugar da parroquia de Bolmente no concello lugués de Sober na comarca da Terra de Lemos.
Hematocromo
O hematocromo é un pigmento biolóxico amarelo, laranxa ou máis comunmente vermello presente nalgunhas algas verdes, especialmente cando se expoñen a unha luz intensa. É un termo usado principalmente en literatura científica vella. O hematocromo é unha mestura de pigmentos carotenoides e os seus derivados.
A Cruz, Bolmente, Sober
A Cruz é un lugar da parroquia de Bolmente no concello lugués de Sober na comarca da Terra de Lemos.
Capela da Misericordia de Tui
A Capela da Misericordia, tamén coñecida como a Capela da Santa Casa da Misericordia, é unha igrexa de estilo renacentista situada na zona histórica da cidade de Tui
Historia
A Santa Casa da Misericordia foi fundada en Tui seguindo o modelo das misericordias portuguesas. A edificación data orixinalmente de 1542 e os estatutos serían aprobados polo bispo Miguel Muñoz en 1542, o que fai que esta Misericordia sexa a máis antiga de España. Unha das súas finalidades era dar lugar de sepultura e socorro ás persoas máis necesitadas. Durante o século XVI ampliaríase a primitiva capela contando na fronte cunha curiosa tripla portada que quedaría rematada en 1571 coas obras da facha central realizadas polo mestre canteiro Melchor Alonso Feal, que aínda se conservan.
No interior consérvase o retablo maior, manierista, e as imaxes de devoción da Semana Santa tudense. Entre as imaxes procesionais destaca A Dolorosa da autoría de Agustín Querol. A última reforma data de 1916 pero conserva obras de diferentes épocas e estilos.
O mestre canteiro fixo constar a súa autoría co texto "Feal a fez 1575" que ademais de reivindicar o seu traballo constitúe un dos textos en galego máis tardíos nun edificio público.
Carlos Guastavino
Carlos Guastavino, nado no ano 1912 e finado no ano 2000, foi un compositor arxentino.
Traxectoria
De ascendencia italiana, naceu en Santa Fe, mais os seus estudos principais foron en Buenos Aires da man de Athos Palma. Os seus primeiros traballos para voz e piano, Arroyito serrano e Tres canciones sobre un texto de Frida Schulz Mantovani datan do 1939. Mantivo contacto con compositores de diversa índole, dende populares ou folkloristas coma Falú ou Yupanqui ata máis clásicos, coma Manuel de Falla.
Obra
A súa orientación foi folclórica, compoñendo pezas que teñen pasado ó imaxinario popular tales coma Se equivocó la paloma (1941) ou Milonga de dos hermanos. Dende os seus comezos, o seu ton morriñento e popular lle fixeron ganar o favor do público. Mais diversos musicólogos coma Mansilla e Plesch teñen defendido a súa figura coma un compositor máis complexo e variopinto. Unha das súas obras máis salientábeis foron as dúas series de Indianas de inspiración popular e compostas entre o 1967 e 1968. Nelas o canónico coexiste cun estilo máis intelectual e heterodoxo, cun evidente trasfondo popular. Algunhas destas indianas son:
Casanova, Bolmente, Sober
Casanova é un lugar da parroquia de Bolmente no concello lugués de Sober na comarca da Terra de Lemos.
Isabelle Stone
Isabelle Stone, nada en Chicago en 1868 e finada en 1944, foi unha física estadounidense e unha das fundadoras da American Physical Society. Foi a primeira muller en obter un doutoramento en Física nos Estados Unidos.
Traxectoria
Isabelle Stone era filla de Harriet e Leander Stone. Estudou a licenciatura no Wellesley College, titulándose en 1890, e a mestría en Ciencias na Universidade de Chicago, onde se graduou en 1896. Posteriormente realizou estudos de doutoramento na Universidade de Chicago, converténdose na primeira muller en obter un doutoramento en Física nos Estados Unidos en 1897.
Stone investigou sobre a resistencia eléctrica e outras propiedades das películas delgadas. A súa tese, On the Electrical Resistance of Thin Films, demostrou que as películas de metal moi delgadas mostraban unha resistencia máis alta que as pezas de metal máis voluminosas.
Stone foi profesora en varias universidades, entre elas a Bryn Mawr School e o Vassar College e foi unha das fundadoras da American Physical Society. Dos 836 asistentes ao Primeiro Congreso Internacional de Física en París, foi unha das dúas mulleres presentes, a outra foi Marie Curie.
A data exacta da súa morte é descoñecida.
Gabriel Abad
Gabriel Abad, nado en Ferrol, foi un obreiro fogueiro anarquista e despois socialista galego emigrado na Arxentina.
Traxectoria
En 1885 colaborou no periódico anarquista La Unión Obrera editado en Ferrol. En 1888, xa en Buenos Aires, militou no anarquismo xunto a Rafael Roca, o autor en outubro de 1889 do Manifiesto de Barracas. Detido xunto con outros militantes, exiliouse en Montevideo onde editou con Rafael Roca o periódico La Voz del Trabajador.
Retornou a Buenos Aires e militou no socialismo, fixo unha disertación na reunión de constitución da Sociedad de Obreros Gasistas, Hojalateros y anexos, no Centro Socialista Obrero o 22 de xullo de 1894, impartiu unha conferencia o 11 de novembro de 1894 en memoria dos “mártires de Chicago” e falou no acto do 1° de maio de 1895 no salón do Club Vorwarts.
Foi cofundador do Centro Socialista de Barracas en 1895 e candidato a deputado nacional pola Capital Federal nas eleccións do 8 de marzo de 1896, as primeiras ás que se presentou o Partido Socialista. No Congreso constituiente do Partido Socialista do 28 e 29 de xuño de 1896 foi delegado pola Sociedad de Mecánicos.
Filópodo
O termo filópodo pode referirse a:
Pacios, Bolmente, Sober
Pacios é un lugar da parroquia de Bolmente no concello lugués de Sober na comarca da Terra de Lemos.
José Ángel Iribar
José Ángel Iribar Kortajarena, nado en Zarautz o 1 de marzo de 1943, é un exfutbolista e ex adestrador vasco.
Porteiro histórico do Athletic Club, é un dos xogadores máis importantes da historia do club, así como o futbolista que máis partidos oficiais disputou coa súa camiseta (614). Gañou co Athletic dous campionatos de Copa (1969 e 1973) e un Trofeo Zamora nas 18 tempadas que ocupou a portería de San Mamés. Ademais, foi tres veces subcampións de Copa, unha vez subcampión de Liga e xogou a final da Copa da UEFA en 1977.
Foi o gardameta indiscutible da selección española entre 1964 a 1976, e formou parte do once titular que gañou a Eurocopa de 1964 contra a Unión Soviética.
Retirouse ao final da tempada 1979/80, aínda que foi o 12 de decembro de 1979 cando disputou o seu último partido como profesional. Posteriormente, pasou a traballar como adestrador nas categorías inferiores do Athletic, e adestrou o primeiro equipo na tempada 1986/87. Posteriormente exerceu de adestrador de porteiros ata 2001.
Comezos
Naceu o 1 de marzo de 1943 na localidade guipuscoana de Zarautz, nun baserri chamado Makatza. Durante a súa infancia comezou a xogar ao fútbol na praia de Zarautz. Estudou no Colexio La Salle e, posteriormente, aprendeu o oficio de torneiro na Escola de Mestres Antonianos. Durante un tempo traballou no torno nunha pequena empresa.
O primeiro equipo no que xogou, con 12 anos, foi o Salleko infantil. Pouco despois pasou a xogar no equipo dos Antonianos e máis tarde no xuvenil do CD Zarautz.
Basconia
En 1961, con 18 anos, pasou unha proba para fichar polo CD Basconia, que militaba en Segunda División, cando este equipo aínda non era filial do Athletic. Debutou na categoría de prata na sétima xornada contra o Indautxu, aproveitando unha lesión de Arego e xa non volveu saír do once titular.
Co Basconia xogou a Copa do Xeneralísimo 1961/62 e, para sorpresa de moitos, eliminou ao Atlético de Madrid, club que militaba en Primeira División e que gañara as dúas últimas edicións do torneo. A grande actuación de Iribar nesa eliminatoria e ao longo da tempada chamou a atención de varios clubs de todo o país, como o FC Barcelona, o Valencia CF ou o Atlético de Madrid, que estaban interesados en adquirir os seus servizos.
Finalmente, o Athletic Club pagoulle ao CD Basconia un traspaso dun millón de pesetas polo xogador, cifra récord para a época.
Athletic Club
A súa primeira tempada no Athletic non foi doada, xa que a portería estaba ocupada polo internacional Carmelo Cedrún, que fora o dono indiscutible da meta branca e vermella durante máis de dez anos. O 23 de setembro de 1962, debido á lesión de Carmelo, debutou como xogador do equipo vasco substituíndo ao porteiro biscaíño aos 61 minutos de xogo, nun partido contra o CD Málaga. O 14 de abril de 1963 foi titular por primeira vez nunha derrota por 3-2 ante o Real Betis. O 21 de abril de 1963 xogou o seu primeiro partido en San Mamés, que acabou cunha derrota ante o Real Madrid (0–1) tras un gol de penalti de Puskás.
Na seguinte tempada, con Carmelo lesionado, Iribar consolidouse como porteiro titular. As súas boas actuacións valéronlle a admiración da afección e, ademais, relegou definitivamente ao banco a Carmelo, que marchou ao Espanyol ao final da tempada.
Na tempada 1976/77 foi subcampión tanto da Copa da UEFA como da Copa do Rei, tras perder sendas finais contra a Juventus e o Real Betis respectivamente. Na quenda de penaltis ante o Betis, Iribar tirou o vixésimo lanzamento, sendo detido polo gardameta contrario, o tamén vasco Esnaola, o que fixo que o título fose a parar ás vitrinas andaluzas.