cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fight Club
Guión
Uhls comezou a traballar nun primeiro bosquexo do guión adaptado, que excluía a voz en off. Cando se uniu Fincher o proxecto, considerou que a película debería ter unha narración en off, considerando que o humor do filme proviña da voz do Narrador, chegando a describir o filme sen a voz en off coma "triste e patético". Fincher e Uhls revisaron o guión durante seis ou sete meses e cara a 1997 produciron un terceiro bosquexo que reordenaba a historia e eliminaba varios elementos principais. Trala elección de Pitt para o filme, este considerou que o seu personaxe era demasiado unidimensional, polo que Fincher procurou o consello do guionista e director Cameron Crowe, quen suxeriu darlle máis ambigüidade ó personaxe. Fincher contratou tamén ó guionista Andrew Kevin Walker, e invitou a Pitt e a Norton ó proceso de revisión do guión, producindo en grupo un total de cinco revisións no transcurso dun ano.
Palahniuk eloxiou a adaptación cinematográfica fidedigna da súa novela, louvando que o guión do filme estivese máis simplificado que o do libro, e Fincher foi un propoñente da inclusión do xiro argumental do final. A novela de Palahniuk contén alusións homoeróticas, que o director incluíu no filme para provocar a incomodidade da audiencia e acentuar a sorpresa dos xiros argumentais. O Narrador atopa a redención ó final do filme ó rexeitar a dialéctica de Tyler Durden, un camiño que difire do final da novela no que o Narrador queda internado nun manicomio. Norton comparou esta redención coa d'O graduado, indicando que os protagonistas de ámbolos dous filmes atopan un punto medio entre dúas divisións de si mesmos. Fincher considerou que a novela obsesionábase demasiado co personaxe de Tyler Durden e cambiou o final para distanciarse del: "Quixen que a xente amase a Tyler, pero tamén quixen que estivesen de acordo coa súa desaparición".
Rodaxe
O orzamento inicial planeado para o filme foi de 23 millóns de dólares, orzamento que se incrementou ata os 50 millóns tralo comezo da produción. A metade deste orzamento proviña de New Regency. Durante a rodaxe as proxeccións escalaron o orzamento planeado ata uns 67 millóns de dólares, e o produtor executivo de New Regency Arnon Milchan pediulle a Fincher que reducise os custos do filme. O director negouse a isto e Milchan ameazou con que New Regency retiraría o seu financiamento. O produtor Bill Mechanic procurou evitar isto enviándolle a Milchan gravacións diarias da rodaxe de Fight Club para manter a súa confianza, e tras unhas tres semanas Milchan reafirmou o apoio financeiro de New Regency. O orzamento final da produción foi de 63 millóns de dólares.
As escenas das pelexas tiveron unha extensa coreografía, e a maquilladora Julie Pearce, que xa traballara con Fincher no filme The Game de 1997, estudou combates de artes marciais mixtas e boxeo en pago por visión para retratar os loitadores con exactitude. Deseñou unha orella extra simulando que lle faltaba un anaco de cartilaxe, citando como inspiración o combate de boxeo no que Mike Tyson lle arrancara parte da orella a Evander Holyfield. O equipo de maquillaxe optou por dous métodos para simular a suor, un deles consistindo en espallar auga mineral sobre unha capa de vaselina e outro usando a auga sen adulterar para simular a "suor húmida". Meat Loaf, que representa a un membro do club da loita que sofre de xinecomastia, levou un arnés duns 40 kg de graxa para simular os peitos do personaxe, ademais duns zapatos con alzas de 20 cm nas escenas xunto a Norton para quedar máis alto ca el.
A rodaxe durou uns 138 días, cun total de máis de 1500 rolos de película. As localizacións foron nos Ánxeles e nos arredores, incluíndo algunhas notables coma The Promenade Towers, Melrose Avenue, St. Brendan's Catholic Church, e a escultura de Michael Heizer "North, South East, West", a maiores dos máis de 70 escenarios construídos en Century City polo deseñador de produción Alex McDowell. O exterior da casa de Tyler Durden construíuse en Wilmington, California, mentres que as escenas do interior da casa graváronse nun dos escenarios do propio estudio de rodaxe, ó que lle deron unha aparencia decadente coa intención de ilustrar o mundo deconstruído dos personaxes. Pola súa banda, o apartamento de Marla Singer baseouse en fotografías de apartamentos do centro dos Ánxeles. No seu conxunto, a produción involucrou 300 escenarios, 200 localizacións e diversos efectos especiais.
Cinematografía
miniatura|dereita|Un dos vestiarios de Tyler Durden no filme, nunha exhibición no London Film Museum Fincher usou o formato Super 35 para rodar Fight Club xa que lle proporcionaba unha gran flexibilidade para compoñer as escenas, e contratou a Jeff Cronenweth coma cinematógrafo. Fincher explorou os estilos visuais dos seus filmes anteriores Seven e The Game, e xunto con Cronenweth seleccionaron elementos destes estilos para Fight Club. Aplicáronlle un estilo estridente ó filme, mentres que para o vestiario, o maquillaxe e a dirección artística decantáronse por cores fortemente desaturadas. A aparencia das escenas do Narrador sen Tyler Durden tiñan un estilo insulso e realista, mentres que as escenas nas que aparece Tyler foron segundo o propio Fincher "máis hiperrealistas nun sentido deconstruído". A Bonham Carter aplicáronlle unha maquillaxe opalescente para representar a súa personaxe romántica e nihilística. O estilo visual do filme estivo influenciado polo filme de 1973 American Graffiti, cunha aparencia mundana aplicada ós exteriores nocturnos ó mesmo tempo que incluía unha variedade de cores.
O equipo de gravación aproveitou tanto a luz natural coma luces prácticas nas localizacións do filme. As configuracións de iluminación empregadas foron diversas, utilizando iluminación fluorescente en determinadas localizacións para manter un elemento de realidade e iluminar as próteses das feridas dos personaxes. Fincher tentou asegurarse tamén que as escenas non tivesen unha iluminación demasiado forte como para que os ollos dos actores quedasen menos visibles, citando a técnica do cinematógrafo Gordon Willis como influencia disto. Fight Club rodouse principalmente de noite, e Fincher escolleu localizacións sombrías para as tomas diúrnas. Nas primeiras escenas de pelexas no soto a cámara situouse nun lugar fixo, mentres que en escenas posteriores Fincher desprazou a cámara dende o punto de vista dun observador ata o dos propios loitadores.
As escenas con Tyler Durden deseñáronse para non revelar que o personaxe era unha proxección mental do Narrador. Durden non aparece en ningunha escena xunto ó Narrador cando hai máis persoas en pantalla, nin tampouco en escenas sobre o ombreiro cando lle da ideas ó Narrador para manipulalo. Nas escenas anteriores a que o Narrador coñece a Tyler, inseriron fotogramas individuais del para crear un efecto subliminal, nas que Tyler aparece no fondo e sen enfocar. Fincher comentou sobre estes fotogramas subliminais: "O noso heroe está creando a Tyler Durden na súa propia mente, polo que nese momento só existe na periferia da conciencia do Narrador". Malia que Cronenweth tratou e expuxo a película de forma normal en Fight Club, aplicáronlle outras técnicas para mudar a aparencia do filme. Empregaron técnicas de flashing para gran parte da fotografía exterior nocturna, ampliaron o contraste a propósito, axustaron a impresión para que quedase subexposta, empregaron a técnica ENR silver retention de Technicolor nun determinado número de impresións para incrementar a densidade dos negros do filme e escolleron impresións de alto contraste para crear unha aparencia cunha pátina sucia.
Efectos visuais
Fincher contratou o supervisor de efectos visuais Kevin Tod Haug para crear os efectos especiais en Fight Club. Haug asignou ós artistas e expertos en efectos visuais a varias instalacións nas que trataron con diversos tipos de efectos: modelaxe, animación, composición e escaneado. Fincher usou tamén previsualizacións das escenas complexas con efectos visuais para evitar os posibles erros durante a propia rodaxe.
A secuencia do título é unha composición de efectos visuais de 90 segundos de duración que representa o interior do cerebro do Narrador a un nivel microscópico; a cámara afástase cara ó exterior, comezando no seu centro neurálxico do medo e seguindo o proceso mental iniciado polo seu impulso de medo. A secuencia, deseñada en parte polo propio Fincher, tiña un orzamento planeado separado do resto do filme nun primeiro momento, que o estudio concedeu en xaneiro de 1999. Fincher contratou a Digital Domain e o seu supervisor de efectos visuais Kevin Mack, que gañara un Oscar ós mellores efectos visuais co filme What Dreams May Come de 1998. A compañía usou un sistema L para xerar o mapa do cerebro, e a secuencia incluíu a representación de neuronas, impulsos nerviosos e un folículo piloso. Haug explicou a licenza artística de Fincher nesta escena: "Aínda que quería manter o pasaxe do cerebro semellante a unha fotografía de microscopio electrónico, tiña que emparellar esa aparencia cunha sensación húmida, inquietante e cun campo de visión moi baixo".
Outros efectos visuais incluíron unha escena na que a cámara desprázase rapidamente entre as rúas da cidade para amosar o equipo de destrución de Project Mayhem situado en aparcadoiros subterráneos, unha composición tridimensional de case 100 fotografías dos Ánxeles e Century City levada a cabo polo fotógrafo Michael Douglas Middleton. Pola súa banda, a escena final da demolición dos edificios de oficinas foi deseñada por Richard Baily de Image Savant, que traballou na escena durante máis de catorce meses. A metade de camiño do filme Tyler Durden racha a cuarta parede e sinálalle a marca de aviso—alcumada "queimadura de pito" no propio filme—á audiencia. Esta escena representa un punto de cambio que precede a inversión da realidade subxectiva existente ata ese momento no filme. Segundo Fincher: "De súpeto é coma se o proxeccionista se esquecese de cambiar o rolo, e os espectadores teñen que comezar a observar o filme dunha forma completamente nova".
Música
Fincher estaba preocupado por que un grupo con experiencia na composición de bandas sonoras non sería capaz de unir as temáticas do filme, polo que para a súa composición procurou un grupo que nunca compuxera música para o cinema. Inicialmente tentou contratar a Radiohead, pero finalmente escolleu o dúo Dust Brothers, que crearon unha banda sonora posmoderna incluíndo loops de batería, scratches electrónicos e samples xerados por ordenador. Un dos membros de Dust Brothers, Michael Simpson comentou: "Fincher quería rachar moldes con todo sobre o filme, e unha banda sonora non tradicional axudou a conseguilo". Para o final e os créditos o filme contou co tema "Where Is My Mind?" do grupo de rock alternativo Pixies.
Publicidade
miniatura|dereita|[[Xabóns publicitarios do filme]] A rodaxe rematou en decembro de 1998, e Fincher editou a gravación a comezos de 1999 para preparar unha emisión de Fight Club para os executivos en xefe, que non recibiron o filme de forma positiva preocupados de que non existiría unha audiencia para a película. O produtor executivo Art Linson, que apoiou o filme, comentou sobre isto: "Tantas incidencias de Fight Club eran alarmantes que ningún grupo de executivos podía determinalas". A estrea de Fight Club estaba planeada orixinalmente para xullo de 1999, pero pospúxose finalmente ó 6 de agosto de 1999. O estudio pospuxo de novo o seu lanzamento ata o outono, argumentando que a programación de verán estaba xa moi concorrida e que se apresurara demasiado o proceso de posprodución. Fontes externas ó filme chegaron a atribuír a causa destes atrasos ó masacre de Columbine que tivera lugar ese mesmo ano.
Os executivos de 20th Century Fox tiveron dificultades para facer publicidade de Fight Club, chegando incluso a considerar a súa promoción coma un filme artístico. Consideraban que a película estaba destinada principalmente a unha audiencia masculina por mor da súa violencia e crían que nin sequera a participación de Brad Pitt podería atraer a audiencia feminina. Tras varias probas de investigación determinaron tamén que o filme atraería principalmente a adolescentes. Fincher rexeitou a idea de que os avances e pósters do filme se centrasen en Pitt e procurou que o estudio contratase a empresa de publicidade Wieden+Kennedy para deseñar o plan de mercadotecnia. A empresa propuxo unha barra de xabón rosa co título "Fight Club" gravado nela como a principal imaxe de marca do filme, algo que os executivos de Fox consideraron "un mal chiste". Fincher publicou dous avances en forma de anuncios de servizo público falsos presentados por Pitt e Norton, que o estudio non considerou axeitados para a publicidade do filme. No seu lugar o estudio outorgou un financiamento de 20 millóns de dólares para unha campaña a grande escala incluíndo viaxes pagados á prensa, pósters, carteis e avances na televisión nos que destacaban as escenas de pelexas. O estudio tamén fixo unha promoción de Fight Club na televisión por cable durante emisións da World Wrestling Entertainment, algo ó que Fincher obxectou, crendo que crearía un falso contexto para o filme. Pola súa banda Linson afirmou que a campaña de publicidade "unidimensional e mal deseñada" por parte de Robert Harper contribuíu en gran medida a relativamente baixa recadación de Fight Club nos cinemas dos Estados Unidos.
Minnie Spotted-Wolf
Traxectoria
Spotted-Wolf, era membro do pobo pés negros. Antes de unirse ós marines, traballou no rancho co seu pai en tarefas como cortar madeira de valados, conducir camións e adestrar cabalos. Coñecida pola súa habilidade en domar bestas, describiu o campamento de marines como "duro pero non tanto".
Beautiful (canción de Robin Stjernberg)
O 26 de xuño de 2013, a canción forma parte do seu segundo álbum Pieces, ocupando a novena posición de doce cancións.
Minnie Spotted-Wolf
Traxectoria
Serviu nas bases militares de California e Hawai, operadora de cargamento pesado, e como condutora para os oficiais xenerais.
A cobertura da prensa do seu servizo en tempos de guerra incluíu titulares como Minnie, Pride of the Marines, Is Bronc-Busting Indian Queen. Segundo a súa filla, "ela podía superar ós rapaces a comezos de 1950."
Despois do seu servizo militar, obtivo unha licenciatura en Educación Primaria, e pasou 29 anos como mestra.
Meixonfrío, Taboada
Santa Mariña de Meixonfrío é unha parroquia do concello de Taboada na comarca de Chantada, na provincia de Lugo. Segundo o IGE en 2009 tiña 94 habitantes, deles 47 eran homes e 47 eran mulleres, o que supón unha diminución respecto do ano 1999 cando tiña 108 habitantes. En 2017 segundo o INE tiña 71 habitantes, 38 mulleres e 33 homes.
Fight Club
Emisión nos cinemas
A presentación mundial de Fight Club tivo lugar na 56ª edición do Festival Internacional de Cine de Venecia o 10 de setembro de 1999. Para a súa estrea nos Estados Unidos o estudio contratou o National Research Group para realizar probas de emisión, obtendo unha predición de ingresos de entre 13 e 15 millóns de dólares na súa primeira semana en cartel. Fight Club estreouse comercialmente nos Estados Unidos e no Canadá o 15 de outubro de 1999, obtendo un total de 11 035 485 $ en 1963 cinemas na súa semana inicial. O filme acadou o primeiro posto en número de espectadores nesa fin de semana, superando a Double Jeopardy e The Story of Us. A composición da audiencia de Fight Club nos Estados Unidos foi dun 61% de homes e un 39% de mulleres, cun 58% de espectadores menores de 21 anos. Malia todo isto, os seus ingresos na súa primeira semana de emisión non acadaron as expectacións do estudio. Durante a súa semana de emisión nos cinemas Fight Club tivo unha baixada dun 42,6% de ingresos, acadando os 6 335 870 $. En comparación co seu orzamento de produción de 63 millóns de dólares, o filme recadou uns 37 millóns de dólares nos cinemas dos Estados Unidos e do Canadá e uns 100,9 millóns de dólares nos cinemas do resto do mundo. A recadación comercial do filme por baixo das expectativas estragou a relación do executivo da 20th Century Fox Bill Mechanic con Rupert Murdoch, contribuíndo a dimisión de Mechanic en xuño de 2000.
A British Board of Film Classification (BBFC) revisou Fight Club antes da súa estrea o 12 de novembro de 1999 no Reino Unido, eliminando dúas escenas por mor da "indulxencia na excitación de mallar a cara dun home (indefenso) ata desfacela", e asignoulle un certificado de "18", limitando o filme ós adultos no país. A BBFC non censurou máis partes do filme, non facendo caso de afirmacións externas que indicaban que Fight Club contiña "información instrutiva perigosa" e podería "animar un comportamento antisocial".
Meixonfrío, Taboada
No lugar de Vila naceu a escritora Ana Vila Portomeñe.
Fight Club
Edicións domésticas
Fincher supervisou a composición do empaquetado da edición en DVD, que tivo dúas edicións, feito polo que se lle considera un dos primeiros directores en tomar parte neste proceso. Unha edición dun único disco incluíu unha pista de comentarios, mentres que a edición especial de dous discos incluíu a pista de comentarios, escenas tralas cámaras, avances, anuncios de servizo público falsos, o vídeo musical promocional "This is Your Life", anuncios publicados en Internet, galerías de imaxes, biografías do elenco de actores, storyboards e outros materiais publicitarios. O estudio desenvolveu o empaquetado durante dous meses, e Fincher traballou na edición do DVD como forma de finalizar a súa visión para o filme. Julie Markell, vicepresidenta de desenvolvemento creativo de 20th Century Fox, afirmou que o empaquetado do DVD complementaba a visión do director: "O filme está pensado para facerche cuestionar. O paquete, por extensión, tenta reflectir unha experiencia que debes ter por ti mesmo. Canto máis o miras, máis sacarás del" A edición especial en dous discos DVD empaquetouse de forma que semellaba estar cuberta cun envoltorio de cartón marrón. O título "Fight Club" etiquetouse de forma diagonal na fronte, e o empaquetado simulaba ir atado cunha corda.
Meixonfrío, Taboada
Toponimia
O topónimo deriva do latín, mesón frío.
Erchemperto
Erchemperto, monxe longobardo nado no Castrum Pilanum, no territorio que hoxe é da Comune di Conca della Campania (Ce), viviu na segunda metade do século IX, e escribiu unha Historia dos longobardos meridionais.
Resistencia sistémica adquirida
A resistencia sistémica adquirida (SAR systemic acquired resistance en inglés) é unha resposta de resistencia que se presenta nivel de toda a planta que ocorre logo dunha exposición localizada perante un patóxeno. A SAR é análoga ao sistema inmune innato que se atopa nos animais. As plantas utilizan receptores de recoñecemento para identificar sinais microbianos. Este recoñecemento activa a resposta inmune. Os primeiros receptores deste tipo vanse identificar na planta do arroz (XA21, 1995) e en Arabidopsis (FLS2, 2000).
Erchemperto
A súa obra
A súa obra deixa entrever a súa sentida participación nos acontecementos dramáticos que atinxiron naqueles anos á nación longobarda.
Curiosidade
Erchemperto é hoxe o nome tamén dunha Asociación constituída por arqueólogos, historiadores e historiadores da Arte especializados, que traballan no campo da promoción e valorización dos bens culturais.
Meixonfrío, Taboada
Xeografía
A parroquia de Meixonfrío está situada no norte do concello de Taboada. Sofre un elevado grao de despoboamento e envellecemento da poboación.
Historia
En tempos houbo un cuartel da Garda civil e unha capela que estaban situados no lugar do Curro.
Patrimonio
A igrexa parroquial de Santa Mariña de Meixonfrío é do século XII, está no lugar de Meixonfrío.
¿Quién puede matar a un niño?
¿Quién puede matar a un niño? é unha película española de 1976, dirixida por Narciso Ibáñez Serrador, baseada na novela El juego de los niños de Juan José Plans e con música de Waldo de los Ríos, sendo esta a segunda e, até agora, última cinta dirixida por Ibáñez Serrador. A longametraxe constitúe unha das películas máis celebradas do xénero de terror no cine español. A película gañou o premio da crítica no Festival de Cine Fantástico de Avoriaz de 1977.
Argumento
A película empeza con imaxes de nenos e nenas morrendo en distintas guerras e fames negras, sobre as que se intercalan os títulos de crédito. As escenas correspóndense cun documental televisivo que están a ver Tom e Evelyn, unha parella de turistas estranxeiros de fala inglesa que chegan á localidade española de Benavís (vila ficticia na costa mediterránea, na provincia de Tarragona), co fin de navegar, ao día seguinte, até a igualmente ficticia illa de Almanzora para pasar uns días de vacacións.
Fight Club
Edicións domésticas
Fight Club gañou os premios da Online Film Critics Society ó Mellor DVD, Mellores Comentarios en DVD e Mellores Contidos Especiais en DVD, e Entertainment Weekly situou a edición especial de dous discos no primeiro posto da súa lista de 2001 "The 50 Essential DVDs". Tras esgotarse a primeira tirada, no 2004 o estudio publicou unha nova tirada desta edición a petición dos afeccionados. O filme vendeu máis de 6 millóns de copias e DVD e vídeo nos primeiros dez anos, converténdose nun dos obxectos de entretemento doméstico máis vendidos na historia do estudio, ademais de conseguir uns ingresos de máis de 55 millóns de dólares en alugueiro de vídeo e DVD. No cómputo global Fight Club xerou uns 10 millóns de dólares de beneficios para o estudio.
A Furada, Loira, Valdoviño
A Furada é un lugar da parroquia de Loira no concello coruñés de Valdoviño na comarca de Ferrol. Tiña 21 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 12 homes e 9 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2000 cando tiña 22 habitantes.
Fight Club
Edicións domésticas
A edición do filme en LaserDisc só se publicou no Xapón, o 26 de maio de 2000, e a edición en VHS publicouse o 31 de outubro de 2000 como parte da liña "Premiere Series" de 20th Century Fox. Fight Club publicouse tamén en formato Blu-ray Disc nos Estados Unidos o 17 de novembro de 2009. Fox Creative contratou a compañía Neuron Syndicate para deseñar o empaquetado deste formato. Neuron Syndicate comisionou 30 obras de arte a cinco artistas do graffiti, fusionando a estética urbana da Costa Leste e da Costa Oeste con influencias da arte urbana europea. A edición en Blu-ray comeza cunha pantalla de menú falso proveniente da comedia romántica Never Been Kissed con Drew Barrymore coma protagonista, pasando despois á pantalla real do menú de Fight Club.
Recepción da crítica
Trala presentación de Fight Club no Festival de Venecia produciuse un forte debate entre a crítica. Algúns críticos expresaron a súa preocupación de que o filme podería incitar un comportamento de imitación, semellante ó que tivo lugar trala estrea de A Clockwork Orange no Reino Unido tres décadas antes. Trala estrea do filme nos cinemas The Times informou sobre as reaccións: "Tocou un nervio na psique masculina que se debateu nos xornais de todo o mundo". Escribindo para o xornal Australian, Christopher Goodwin afirmou: "Fight Club está tornándose na meditación sobre a violencia máis contendida do mainstream de Hollywood dende A Clockwork Orange de Stanley Kubrick". Janet Maslin nunha recensión para o The New York Times eloxiou a dirección de Fincher e a edición do filme: "Fight Club levou consigo unha mensaxe de madurez contemporánea, e iso, se non se observa de cerca, o filme podería deconstruírse incorrectamente como unha aprobación da violencia e do nihilismo". Roger Ebert, nunha crítica para o Chicago Sun-Times, cualificou a Fight Club de "visceral e contundente", pero tamén "unha atracción facéndose pasar por filosofía", e posteriormente declarou que o filme era "apreciado por moitos, non por min". Posteriormente pedíronlle que fixese unha análise escena a escena de Fight Club na Conference on World Affairs, trala que afirmou "véndoa no transcurso dunha semana, admirei a súa habilidade aínda máis, e o seu pensamento aínda menos". Jay Carr de The Boston Globe opinou que o filme comeza cunha "axitación estimulantemente nerviosa e imaxinativa", pero que pasa a ser eventualmente "explosivamente parva". David Ansen de Newsweek describiu Fight Club coma "unha extravagante mestura de técnica brillante, filosofía pueril, sátira mordaz e sobrecarga sensorial". Richard Schickel de Time eloxiou as actuacións de Brad Pitt e Edward Norton, pero criticou o desenvolvemento "convencionalmente efectista" do filme e o fracaso á hora de facer interesante a personaxe de Helena Bonham Carter.
José González-Sama García
José González-Sama García, nado en Sama (Langreu) o 5 de abril de 1916 e finado en Madrid o 16 de febreiro de 1986, foi un avogado e político asturiano.
Fight Club
Recepción da crítica
Gary Crowdus da revista Cineaste revisou a recepción da crítica en retrospectiva: "Moitos críticos eloxiaron a Fight Club, proclamándoo coma un dos filmes máis excitantes, orixinais e provocadores do ano". Sobre as opinións negativas escribiu: "Malia que Fight Club tivo numerosos campións de crítica, os seus atacantes foron moito máis vocais, un coro negativo que pasou a estar histérico polas escenas de pelexas que sentiron eran excesivas ... Consideraron que este tipo de escenas só servían para resaltar sen sentido a brutalidade, unha representación moralmente irresponsable, con medo de que animasen a mozos varóns a comezar os seus propios clubs de loita para baterse entre eles ata perder o sentido".
En Rotten Tomatoes, Fight Club mantén unha valoración de 79%, baseada en 162 revisións, cunha valoración media de 7,3 sobre 10. O consenso nesta web indica: "Unha sólida actuación, unha incrible dirección e un elaborado deseño de produción fan de Fight Club unha viaxe salvaxe". En Metacritic o filme acadou unha puntuación de 66 sobre 100, baseada en 35 valoracións, indicando que recibiu "críticas xeralmente favorables".
José González-Sama García
Traxectoria
Na Guerra civil uniuse á Columna galega que participou na liberación de Oviedo. Traballou na Vicesecretaría de Organización Social, foi Xefe de Servizos Provinciais de Abastecimentos, Secretario Asesor Sección Social do Sindicato Nacional de Industrias Químicas e Secretario Nacional de Información de FET y de las JONS. Foi procurador en Cortes pola Organización Sindical (1946-1967), gobernador civil de Tarragona (1951-1961), Pontevedra (1961-1964) e Zaragoza (1964-1969). Despois foi presidente da Xunta directiva da Federación Española Sindical de Armadores de Buques de Pesca.
Fight Club
Impacto cultural
Fight Club foi un dos filmes dos anos 1990 máis controvertidos e dos que máis se ten falado nos medios. Da mesma forma que outras películas publicadas ese mesmo ano, incluíndo Magnolia, Being John Malkovich e Three Kings, Fight Club quedou recoñecida como un filme innovador na forma e estilo do cinema xa que aproveitou novos desenvolvementos na tecnoloxía cinematográfica. Trala súa estrea nos cinemas tornouse máis popular grazas ó boca a boca, e a recepción positiva que tivo a súa edición en DVD a película estableceuse coma un filme de culto. O seu éxito tamén axudou a elevar o perfil de Chuck Palahniuk ata acadar unha fama global. Fight Club estivo nomeada para o premio Oscar á mellor edición de son no 2000, que finalmente gañaría a película Matrix. Helena Bonham Carter gañou o Premio Empire á Mellor Actriz Británica no ano 2000, e a Online Film Critics Society nomeou a Fight Club ós premios de Mellor Filme, Mellor Director, Mellor Actor (Edward Norton), Mellor Edición e Mellor Guión Adaptado (Uhls). Malia que finalmente o filme non gañou ningún destes premios, a organización listouno coma un dos dez mellores filmes de 1999. A súa banda sonora foi nomeada a un Premio BRIT tamén no ano 2000, que finalmente gañou Notting Hill.
Trala estrea de Fight Club os medios informaron da creación de varios "clubs de loita" nos Estados Unidos. Un deles, denominado "Gentleman's Fight Club" creouse en Menlo Park, California, no ano 2000, formado por membros na súa maioría pertencentes á industria das tecnoloxías. Varios grupos de mozos e adolescentes en Texas, Nova Jersey, Washington e Alasca comezaron tamén clubs publicando vídeos das súas pelexas en Internet, o que levou a que as autoridades locais a terminar eses clubs. No ano 2006 un participante dun destes clubs proveniente dun instituto local en Arlington resultou ferido nunha pelexa e seis adolescentes foron arrestados. Na Universidade de Princeton xurdiu tamén un club que organizou pelexas dentro do propio campus. O filme tamén se atribuíu coma unha posible influencia para Luke Helder, un estudante que colocou varias bombas en caixas do correo no ano 2002, co obxectivo de crear un padrón en forma de smiley no mapa dos Estados Unidos, de forma semellante a unha escena do filme.
O 16 de xullo de 2009 un mozo de 17 anos de idade que formara o seu propio club en Manhattan foi acusado de detonar unha bomba caseira as portas dunha cafetaría de Starbucks no Upper East Side, e o Departamento de Policía de Nova York informou que o sospeitoso estaba tentando emular a "Project Mayhem". En setembro de 2015 dous empregados de Lightbridge Academy, unha gardaría de Nova Jersey, foron acusados de instigar pelexas de estilo "Fight Club" entre nenos de catro a seis anos de idade, pelexas que foron gravadas e subidas a Snapchat e que segundo o informe involucraron a aproximadamente unha ducia de nenos e nenas e facían alusións o filme.
No 2003 Men's Journal incluíu a Fight Club na súa lista de "50 Mellores Filmes de Homes de Tódolos Tempos". En 2006 e 2008 o filme acadou a oitava e décima posición respectivamente na lista de mellores filmes de tódolos tempos da revista Empire, baseándose nas votacións dos seus lectores. Total Film declarou a Fight Club o "Mellor Filme da nosa Vida" no 2007 coincidindo co décimo aniversario da revista, e ese mesmo ano a revista Premiere seleccionou a liña de diálogo de Tyler Durden "A primeira regra do club da loita é que non se fala do club da loita", como a 27ª mellor liña de tódolos tempos. No 2008 os lectores de Empire escolleron a Tyler Durden no primeiro posto dunha lista dos "100 Mellores Personaxes do Cine", e na mesma publicación identificouse a Fight Club coma a décima mellor película de tódolos tempos. Pola súa banda, o American Film Institute nomeou o filme nas súas categorías AFI's 100 Years...100 Movie Quotes e AFI's 100 Years...100 Movies (10th Anniversary Edition).
¿Quién puede matar a un niño?
Argumento
Evelyn atópase embarazada de sete meses do seu terceiro fillo e veñen dispostos a relaxarse ao máximo na illa, na que Tom pasou unha tempada anos atrás. Con todo, nada máis chegar a Almanzora, empezan a notar que todo está moi raro no lugar: todo parece abandonado, soamente ven nenos e non hai nin rastro dos adultos. Por outra banda, os turistas non tiveron ocasión de ler as noticias que chegaran á costa, acerca de varios cadáveres que ían chegando ao continente arrastrados pola auga.
A parella descansa da súa viaxe á illa nun bar, onde atopan todo como se a xente marchara a fume de carozo, deixando incluso os polos dentro do forno, xa carbonizados. Mentres Tom vai en busca de comida, unha nena entra e acariña o ventre a Evelyn, sorríndolle sen dicir unha palabra, e marchándose despois. Mentres tanto, Tom estivo investigando polas casas ao crer ouvir ruídos nunha delas. Ao non atopar a ninguén, diríxese á tenda, tamén baleira, aprovisionándose de comida. Alí, Evelyn e Tom reciben unha chamada telefónica dunha rapariga que fala nun idioma estranxeiro e cun ton de voz angustiado, cortándose a comunicación pouco despois. Tras comer, os esposos van en busca do hotel, onde tampouco hai ningunha persoa maior de idade, aínda que descobren que hai turistas suecos rexistrados (un matrimonio e a súa filla), e pensan na rapariga estranxeira da chamada. Evelyn, asomada á porta do hotel, ve por fin a un vello que parece que xoga ao agocho cun nena pero, aterrada, verá como a nena lle quitará o bastón e golpearalle con el na cabeza até matalo. Máis tarde, ao subir ás habitacións en busca da familia sueca, atopa os cadáveres do matrimonio, pero nin rastro da moza. No hotel, finalmente atopan un habitante adulto do pobo: un pescador, Antonio Iranzo, que se atopa en estado de shock e cóntalles que, uns días antes, todos os nenos contraeron unha especie de tolemia colectiva e dedicáronse a asasinar a todos os adultos do pobo, mentres estes foron incapaces de facer nada, xa que como ben di o pescador: "quen pode matar un neno?".
Tom e Evelyn escapan ao outro lado da illa, mais non logran saír dela. Regresan á vila e refúxianse nunha habitación. Cando un neno está a piques de dispararlle a Evelyn pola ventá, Tom mátao e os nenos foxen. Pola noite, Evelyn morre porque sente que o feto -que unha nena acariciara a través da barriga- a está a matar.
Tom escapa cara ao peirao. Mentres monta na barca para regresar ao continente comeza unha pelexa cos nenos. Chega a policía, que ve a Tom agredilos, e mátao.
Diferenzas coa novela de Juan José Plans
Se ben a película é bastante fiel á na novela El juego de los niños (1976) do xixonés Juan José Plans, hai algúns cambios entre o libro e o filme:
O máis obvio é o nome dos protagonistas (que no libro se chaman Malco e Nona) e o nome da illa (Ta na novela), quedando oculto o nome da localidade na costa. Por outra banda, engádense algúns personaxes que non están na película, así como as situacións que estes protagonizan (unha parella de gardas, un premio nobel de medicina, unha parella de anciáns nunha granxa da illa e un home bébedo que descobre o primeiro cadáver, mentres que na película o atopa un neno que está a se bañar na praia).
No libro dáse, aínda que cunha interpretación aberta, unha posible explicación ao ocorrido como unha vinganza da Natureza contra todo o mal que o home lle causa. Pola súa banda, na película, esta comeza cunha serie de imaxes reais sobre traxedias caídas sobre os nenos pola guerra e a fame.
O que na película era unha especie de trastorno contaxioso pola mirada duns nenos a outros, no libro explícase pola choiva dun pole amarelo que é o que trastorna aos nenos da illa. É necesario que haxa contacto entre os nenos e o pole para que se convertan en novos sicarios, cando na película é unha especie de hipnose entre nenos o que os transforma. De feito, no libro menciónase varias veces que hai algo dentro dos nenos, que eles só son autómatas dun plan superior, pero ninguén explica con claridade que é o que teñen os nenos dentro e a interpretación, novamente, queda moi aberta.
Outra diferenza importante a marca a diferenza da profesión do personaxe cinematográfico de Tom (biólogo) e a da súa alter ego literario Malco (escritor de contos infantís), xa que na novela se usa en numerosas ocasións un dos personaxes do escritor que, mediante frases moi infantís, describe as situacións máis misteriosas ou truculentas coas que se vai atopando o matrimonio, de forma que o escritor proxecta os seus propios pensamentos en pasaxes dos seus contos.
Produción
Orixinalmente Ibáñez Serrador quería a Anthony Hopkins para o papel de Tom, se ben o actor tivo que rexeitar a oferta por compromisos adquiridos con anterioridade. Posteriormente, o director declarou sentirse inconforme coa interpretación de Fiander, aínda que si quedou moi satisfeito co traballo de Prunella Randsome, a actriz que interpreta a Evelyn.
Segundo a idea orixinal de Ibáñez Serrador os diálogos entre a parella protagonista debían ser rodados en inglés xa que Evelyn —ao non entender as explicacións de ninguén en castelán- non se decataba do que estaba a pasar, pois o seu marido (o seu único enlace co exterior e quen si sabía falar castelán), ademais de que sospeitaba que algo estraño está a ocorrer na illa, negábase a llo explicarllo, para con iso acentuar a atmosfera de incomunicación e a cada vez crecente angustia da futura nai ao estar nunha illa descoñecida sen saber o que ocorre, sen entender nada e sen que o seu marido quixese contarlle nada. Con todo cando a película estaba en proceso de posprodución para a súa estrea, os produtores decidiron que se dobrasen as voces de Prunella Randsome e Lewis Fiander ao castelán, pois consideraban incómodo para ter que ler subtítulos. O director sempre manifestou a súa desconformidade con esta decisión.
Narciso Ibáñez Serrador ten un cameo no filme, como o home a carón do autobús ao que Tom pregunta sobre o ruído na vila.
A banda sonora, composta por Waldo de los Ríos, integra varias tendencias musicais cinemáticas da época, como a que Krzysztof Komeda compuxera para a película Rosemary's Baby (Roman Polanski, 1968), ou a de John Williams para Jaws.
Horas
thumb|Alegoría da paz e a felicidade do Estado. Na pintura aparecen Dice (xustiza), Eunomia (orde) e Irene (paz) Na mitoloxía grega, as Horas (en grego Ὧραι; en latín, Horae) eran fillas de Zeus e Temis e representaban ás estacións do ano. Os seus nomes eran Talo (retoño), Auxo (crecemento) e Carpo (froita), aínda que tamén foron coñecidas como Irene (paz), Eunomia (orde) e Dice (xustiza).
Desenvolvían funcións secundarias dentro da xerarquía dos deuses. Así, foron matronas de Hera e de Plutón, compañeiras de Perséfone e de Dioniso, coidaban dos cabalos de Helios e vixiaban as portas do ceo.
Son representadas como tres mozas vestidas con túnicas e bailando.
Marita Koch
Marita Koch (despois Meier-Koch), nada en Wismar o 18 de febreiro de 1957 é unha ex atleta de velocidade alemá. Durante a súa carreira logrou dezaseis récords do mundo ao aire libre e catorce en probas baixo teito. A súa marca de 47.60 nos 400 metros, establecida o 6 de outubro de 1985, aínda non foi superada.
Traxectoria
Nada en Wismar, República Democrática Alemá, Marita Koch demostrou unha velocidade excepcional xa de nena, e derrotaba a nenos moito máis vellos ca ela cando estaba no colexio. No momento en que cumpriu quince anos, adestraba con Wolfgang Meier. Meier traballaba como enxeñeiro naval, pero tamén adestraba atletas a tempo parcial. Koch e Meier mudáronse a Rostock, onde Koch comezou a estudar medicina. Porén, decidiu abandonar os seus estudos e centrarse nas carreiras. Koch foi adestrada por Meier durante toda a súa carriera e máis tarde casaron. Ela conservou o seu nome de solteira, sendo coñecida como Marita Koch-Meier. Tiveron unha filla de nome Ulrike.
Koch tivo récords do mundo en varias distancias, dende os 50 m aos 400 m. Algunhas das súas mellores actuacións foron:
miniatura|esquerda|Koch nos campionatos de atletismo de Alemaña Oriental de 1984 en Erfurt, Turinxia Koch correu os cuartos de final dos 400 m nos Xogos Olímpicos de 1976 en Montreal (51.87 segundos), pero renunciou debido a unha lesión. Estableceu o seu primeiro récord do mundo en 1977 en Milán, onde correu os 400 m baixo teito en 51.8 segundos. O seguinte ano, logrou o seu primeiro récord ao aire libre nos 400 m con 49.19 segundos. Superouno con outras dúas marcas mundiais nun mes. En 1979 Koch converteuse na primeira muller que correu os 200 m en menos de 22 segundos. O seu tempo de 21.71 segundos (vento +0.7 m/s) establecido no Karl Marx Stadt foi a marca mundial durante nove anos. Igualouna en 1984 (21.71 segundos +0.3 m/s Potsdam). Non obstante, o seu récord dos 200 m foi igualado en dúas ocasións en 1986 por Heike Drechsler. Unha das marcas de Drechsler de 21.71 segundos foi lograda con vento de cara, mentres que ambas as marcas de Koch de 21.71 foron con vento de cola.
Nos Xogos Olímpicos de Moscova 1980 Koch gañou a medalla de ouro nos 400 m. Tres semanas antes dos Xogos Olímpicos de 1984, igualou o seu propio récord, mais o boicot dos países do bloque oriental evitou a súa competición nos Xogos. Tamén gañou os Campionatos de Europa nos 400 m en 1978, 1982 e 1986. Mantivo o récord de Europa dos 200 m ata o 28 de agosto de 2015 cando Dafne Schippers gañou a final dos 200 m do Campionato do Mundo de Atletismo de 2015 cun tempo de 21.63 segundos. Como membro do equipo de remudas da Alemaña Oriental, tamén estableceu máis récords do mundo, no 4×100 m en 1979 e 1983. O mesmo equipo gañou a prata nas remudas 4×400 m nos Xogos Olímpicos de 1980. Tamén o lograron na mesma distancia en 1980, 1982 e 1984. En outubro de 1986, recibiu unha Estrela da Amizade do Pobo de ouro (segunda clase) polos seus éxitos deportivos.
Koch retirouse das carreiras en 1987 como unha das atletas de máis éxito de Alemaña. Sufriu unha lesión no tendón de Aquiles e quixo centrarse na súa vida familiar.
A carreira da marca mundial dos 400 m
O 6 de outubro de 1985, na reunión da copa do mundo, Koch estableceu o récord do mundo de 400 m en 47.60 segundos. Este tempo está considerado lonxe do alcance mesmo das mellores atletas actuais. O encontro tivo lugar no Bruce Stadium de Camberra, que está a 605 metros de altura. A carreira do récord dos 400 m foi ben planeada, e a súa velocidade e resistencia fora probada en varias carreiras de adestramento nas semanas previas. Unha semana antes de establecer a marca, algúns informes anecdóticos suxiren que Koch correra os 200 m en 21.56 segundos (tempo automático). Esta actuación non foi verificada pola IAAF e permanece como non oficial.
miniatura|250px|Koch en Berlín, 21 de agosto de 1986 Na carreira do récord, Koch, correndo pola rúa 2, saíu dos bloqueos cun paso abrasador e eliminou a maioría das súas competidoras ao final da primeira curva. O seu tempo nos primeiros 100 m foron de 11.3 segundos, mentres que o dos 200 m foi de 22.4 segundos. Os 300 m fíxoos en 34.1 segundos (tempo manual), mllor marca da distancia de todos os tempos. Durante as fases finais da carreira, o vídeo orixinal só capta a Koch e a Olga Vladykina da URSS, que estaba a seguila,mais pechando o oco. O resto das competidoras estaban tan lonxe atrás que non aparecían en cámara cando Koch e Vladykina cruzaron a liña. Koch gañara demasiada vantaxe nas primeiras fases da carreira, e Vladykina foi incapaz de alcanzar a Koch antes da liña de meta. Vladykina tamén correu no seu mellor tempo (48.27 segundos) nesa carreira.
Nas carreiras dos 400 m as únicas mulleres que romperon a barreira dos 48 segundos son Koch e Jarmila Kratochvílová (47.99 segundos, Helsinqui, 1983). Kratochvílová foi a principal rival de Koch na distancia e tamén posuíu o récor mundial a principios da década de 1980. Cada unha delas bateu as marcas dos 400 m da outra.
Controversia sobre a dopaxe
Os logros de Koch, xunto cos doutras deportistas de Alemaña Oriental, estiveron baixo a sospeita de que se conseguisen coa axuda de drogas para mellorar os resultados. Estas drogas eran e continúan a ser ilegais, pero non eran detectables nesa época. En 1991, os activistas antidopaxe alemáns Brigitte Berendonk e Werner Franke, puideron rescatar varias teses de doutoramento e outros documentos escritos por científicos que traballaban nos programas de investigación sobre drogas de Alemaña Oriental. Os documentos listan as doses e os horarios para a administración de esteroides anabólicos a moitos atletas da antiga RDA, entre eles Marita Koch. Segundo estas fontes, Koch empregou o esteroide Oral-Turinabol (4-Chlorodehydromethyltestosterona) de 1981 a 1984 cun rango de doses de 530 a 1460 mg/ano.
Maialen Lujanbio
dereita|miniatura|Maialen Lujanbioren no 2009. miniatura|250px|Maialen canda [[Joxe Agirre no 2009.]]
Maialen Lujanbio Zugasti, nada en Hernani (Gipúscoa) o 26 de novembro de 1976, é unha bertsolari vasca.
Licenciada en Belas Artes, no 2009 converteuse na gañadora do Campionato de Bertsolaris de Euskal Herria, converténdose na primeira muller en obter o galardón.
Teófilo Forero
Teófilo Forero Castro, nado en Natagaima, Tolima en 1937 e finado en Bogotá o 27 de febreiro de 1989, foi un obreiro metalúrxico, dirixente sindical e comunista colombiano, fundador da Confederación Sindical de Traballadores de Colombia (CSTC). Foi asasinado en 1989.
Traxectoria
Naceu en Natagaima, Tolima, nunha familia labrega. Tivo tres fillos. Marchou a Bogotá fuxindo da violencia e converteuse en obreiro, posteriormente dirixente do sindicato de Talleres Centrais.
Militante do Partido Comunista Colombiano (PCC) dende a década de 1950, ingresou durante a ditadura de Gustavo Rojas Pinilla, na cal o Partido actuaba na clandestinidade.
En 1964 foi fundador da Confederación Sindical de Traballadores de Colombia (CSTC) formando parte do seu primeiro comité confederal.
Contribuíu á fundación da Federación Sindical de Traballadores de Cundinamarca (Festrac), da cal foi o seu presidente.
Foi concelleiro de Bogotá durante varios períodos, posición á que o levou o movemento sindical e popular. Tamén exerceu en varias ocasións como deputado da Asemblea Departamental de Cundinamarca.
Morte
Trala súa morte foi fundado a Fronte 55 Teófilo Forero do Bloque Oriental das FARC-EP.
Tapetum lucidum
miniatura|Reflexo producido por unha cámara con flash sobre o tapetum lucidum dos ollos dun gato. miniatura|Na escuridade, o brillo ocular revela a presenza dun [[mapache.]] O tapetum lucidum (do latín: "tapiz ou tapete brillante") é unha capa de tecido que se encontra no ollo de moitos vertebrados (pero non nos humanos), situada inmediatamente detrás da retina, que reflicte a luz visible en dirección á retina, o que incrementa a luz dispoñible para excitar os foptorreceptores. Aínda que pode facer algo borrosa a imaxe inicial, o tapetum lucidum contribúe a unha visión nocturna superior en moitos animais. Moitos destes animais son de hábitos nocturnos ou con moita actividade nocturna, especialmente carnívoros que cazan as súas presas de noite, ou animais mariños de zonas profundas a onde chega pouca luz. Tamén o teñen cans, morcegos, cabalos, cetáceos, crocodilos e bóvidos. Xeralmente non está presente en animais de hábitos predominantemente diúrnos. Non está presente no ollo humano nin no de moitos primates e moitas aves, canguros vermellos, porcos e esquíos.
O Foxo, Bretoña, A Pastoriza
O Foxo é un lugar da parroquia de Bretoña, no concello lugués da Pastoriza, na comarca da Terra Chá. Segundo o IGE, en 2015 tiña 10 habitantes (5 homes e 5 mulleres).
Tapetum lucidum
Adaptacións similares teñen algunhas especies de arañas, aínda que non se deben a que teñan un tapetum lucidum.
Brillo ocular
O brillo ocular é un efecto visible causado polo tapetum lucidum. Ao brillar a luz dentro do ollo dun animal que ten tapetum lucidum, a pupila parece resplandecer. Este brillo pode verse en moitos animais, tanto na natureza coma en fotografías feitas con flash. Con pouca luz, unha lanterna manual é suficiente para producir estes ollos brillantes visibles para os humanos (malia a nosa visión nocturna inferior); esta técnica de iluminar aos animais é utilizada polos naturalistas e cazadores para buscar animais pola noite. Este brillo ocular pode ter diversas cores, como branca, azul, verde, amarela, rosa e vermella. Porén, como o brillo ocular pode producir iridescencia, a cor varía lixeiramente segundo o ángulo de observación e os minerais que se poidan atopar no tapetum lucidum.
Aínda que moitos peixes poden presentar este brillo nos ollos, especialmente o Sander vitreus; os ollos con brillo azul aparecen en moitos mamíferos, como cabalos; os de brillo verde en gatos, cans, e mapaches; e os de brillo vermello en coiotes, roedores, opóssums e algunhas aves. miniatura|Un can Labrador negro de tres meses con brillo ocular.