cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nucleótido azucre
Historia
O anabolismo dos oligosacáridos e, por tanto, o papel dos nucleótidos azucres, non foi esclarecido ata a década de 1950 grazas aos traballos do bioquímico arxentino Luis Federico Leloir e os seus colegas, que descubriron que os encimas chave neste proceso eran as glicosiltransferases. Estes encimas transfiren un grupo glicosilo desde un nucleótido azucre a unha molécula aceptora.
Importancia biolóxica
Para actuar na doazón de glicosilos, estes monosacáridos deben estar nunha forma de alta enerxía. Esta forma son os nucleótidos azucres, que se orixinan da reacción entre un nucleósido trifosfato (NTP) e un glicosilo monofosfato (co fosfato unido ao carbono anomérico). O azucre queda unido ao último fosfato do nucleótido, polo que ten alta enerxía.
frameless|center|600px|Activación dos monosacáridos.
Tipos
Hai nove nucleótidos azucres nos animais complexos que actúan como doantes de glicosilo e poden clasificarse segundo o tipo de nucleósido fosfato (nucleótido) que conteñan:
Relacións entre as rutas de glicosilación e diferentes enfermidades
O metabolismo normal dos nucleótidos azucres é moi importante. Calquera disfunción nalgún dos encimas que contribúen no seu metabolismo orixina doenzas. Por exemplo:
Ciencia da información
miniatura|280px|A [[Biblioteca de Alexandría|Antiga Biblioteca de Alexandría, unha forma temperá de almacenamento de información e consulta.]] A ciencia da información é un campo interdisciplinar que se encarga da análise, colección, clasificación, manipulación, almacenamento, consulta, movemento, diseminación, e protección da información. Practicantes dentro e fóra do campo estudan a aplicación e o uso do coñecemento en organizacións xunto coa interacción entre persoas, organizacións, e calquera sistemas de información existente coa finalidade de crear, substituír, mellorar ou entender os sistemas de información. A ciencia da información é a miúdo (erradamente) considerada unha póla de informática; porén, emprega a ciencia informática e é un amplo campo interdisciplinario que non só incorpora elementos da informática, senón tamén doutros campos como a ciencia da arquivación, a ciencia cognitiva, o comercio, as comunicacións, a lei, a bibliotecoloxía, a museoloxía, a administración, as matemáticas, a filosofía, a política pública, as ciencias sociais, así como todos os campos de estudo porque a información existe en todos os campos.
Vaso de precipitados
miniatura|Vaso de precipitado, tipo Griffin. Un vaso de precipitados é un recipiente cilíndrico de vidro borosilicatado fino que se utiliza con frecuencia no laboratorio,  sobre todo, para preparar ou quentar substancias e traspasar líquidos. Son cilíndricos cun fondo plano; e poden ter capacidades diversas, que van desde 1 ml ata de varios litros. Normalmente son de vidro, de metal ou dalgúns tipos de plástico (especialmente polietileno, polipropileno ou politetrafluoretileno).
Adoitan estar graduados, pero esta graduación é inexacta pola mesma natureza do artefacto, xa que a súa forma regular facilita que pequenas variacións na temperatura ou mesmo no material que se verte pasen desapercibidas na graduación. Non é recomendable empregalo para medir volumes de substancias, xa que é un material que se somete a cambios bruscos de temperatura, o que o descalibra e favorece que dea medidas erróneas.
3 por 4
3 por 4 foi un programa concurso musical emitido pola Televisión de Galicia en 1988.
Desenvolvemento
No programa concursaban por unha banda cantantes solistas e pola outra grupos de rock e pop que tiñan que cantar en directo catro temas, deles un mínimo do 50% en galego. A orquestra do programa acompañaba os cantates solistas que podían levar temas propios ou alleos mentres os grupos tiñan obrigatoriamente que levar temas propios. Un xurado elixía os gañadores de cada programa mediante a visulización dunha cinta de vídeo, formábano o cantante Alberto Comesaña, o membro da Orquestra Os Player's José Meroño, o presentador de Radio Catro Marcos López, a cantante Uxía Senlle e o presentador de Radio Popular de Vigo Alfonso López. Os 10 con máis puntos de cada categoría pasaban á rolda final. O primeiro premio consistía en 1 000 000 de pesetas.
Vaso de precipitados
Tipos
Os cristalizadores (tipo C) reciben tamén o nome de vasos planos, e empréganse como recipiente para realizar a cristalización dun composto a partir dunha das súas disolucións, ou para quentar ao baño maría. Estes vasos polo xeral non teñen escala graduada.
Gomorra
miniatura|[[Lucas van Leyden (1490-1533): "Lot e as súas fillas".]] Gomorra (en hebreo עֲמוֹרָה) foi, segundo a Biblia, unha cidade veciña de Sodoma, arrasada por Deus ao mesmo tempo cá anterior, e que forma parte da pentápole bíblica. O seu nome probablemente veña da raíz gh m r, 'ser [auga] profunda, copiosa, abundante'
Galería de imaxes de Sarria
Galería de imaxes do concello de Sarria na provincia de Lugo.
Kevin Hooks
Kevin Hooks, nado en Filadelfia (Pensilvania) o 19 de setembro de 1958, é un actor e director estadounidense de televisión e cinema.
Traxectoria
Fillo de Robert Hooks, director e actor que actuou en varias películas nos setenta. Hooks é coñecido polo seu papel na película Sounder e sobre todo pola súa actuación en The White Shadow. Dirixiu o filme Pasaxeiro 57 e tamén traballou como director en Prison Break e nalgún capítulo de Lost. En 2003 dirixiu a película da ABC Wonderful World of Disney xunto con Paul Winfield.
Mario Delaš
Mario Delaš, nado o 16 de xaneiro de 1990 en Split, é un xogador profesional de baloncesto croata que xoga para o Gipuzkoa Basket da Liga LEB Ouro. Cunha estatura de 2,07 metros xoga na posición de ala-pivote-pivote.
Traxectoria
Delaš fixo o seu debut coma profesional no KK Split na tempada 2006-07. En xaneiro de 2010, asinou un contrato co BC Žalgiris Kaunas por tres tempadas e media. Durante a tempada 2010-11 foi cedido ó KK Cibona e ó BC Šiauliai. A maioría da tempada 2011-12 estivo cedido no BC Baltai, e regresou ó Žalgiris en marzo de 2013.
The Scorpion King 2: Rise of a Warrior
The Scorpion King 2: Rise of a Warrior é un filme de aventuras dirixido por Russell Mulcahy que foi estreado no 2008.
Sinopse
Historia do heroe Mathayus de novo, e os sucesos que o levaron a converterse no Rei Escorpión. Cando era un neno de 13 anos, Mathayus foi testemuña do rapto e asasinato do seu pai, un coñecido mercenario, por parte dun rival envexoso, Sargon. Enviado á prestixiosa academia da Orde do Escorpión Negro, Mathayus pasa os seguintes sete anos adestrándose para converterse nun loitador e nun asasino, animado polo seu voto de vingar, algún día, ó seu pai. Convencido de que a única esperanza de derrotar a Sargon consiste en recuperar a espada do Submundo, Mathayus embárcase nunha arriscada odisea sobrenatural, acompañado por unha aspirante a guerreira.
Vilagarcía, Paizás, Ramirás
Vilagarcía é un lugar da parroquia de Paizás, no concello ourensán de Ramirás. Segundo o IGE en 2009 tiña 28 habitantes (catorce homes e catorce mulleres), menos poboación ca no ano anterior.
Galería de imaxes de Vilamartín de Valdeorras
Galería de imaxes do concello de Vilamartín de Valdeorras na provincia de Ourense.
Don Adams
Donald James Yarmy, nado en Nova York o 13 de abril de 1923 e finado nos Ánxeles o 25 de setembro de 2005, foi un actor, humorista e director estadounidense, máis coñecido como Don Adams.
Traxectoria
Traballou durante cinco décadas na televisión, pero é sobre todo coñecido pola interpretación de Maxwell Smart (Agent 86) na comedia de situación Get Smart (1965–1970, 1995), para a que tamén escribiu e dirixiu algúns capítulos, e no filme The Nude Bomb (1980). Adams gañou tres Emmys consecutivos por ese papel (1967–1969).
Adams púxolle voz ás series de animación Tennessee Tuxedo and His Tales (1963–1966), Inspector Gadget (1983–1986), foi a voz de Principal Hickey en Pepper Ann (1997) e a de Sid Pickles en todos os episodios de Spike & Mike (1993–1999), e nos dous filmes que lle seguiron Spike and Mike's Festival of Animation e Spike and Mike: Got Hostaged. Tamén creou, dirixiu e actuou na serie The Partners (1971-1972), unha parodia das series de policía pero só se emitiu por unha tempada.
Cycas
Cycas é o xénero tipo e o único xénero recoñecido na familia Cycadaceae. Acéptanse 95 especies neste xénero. A primeira especie de cícada descrita foi Cycas circinalis, endémica da India, e foi a especie tipo do nome xenérico Cycas. A especie máis coñecida é Cycas revoluta, que se cultiva moito co nome de "falsa palma" debido ao seu aspecto de palma (pero non ten que ver taxonomicamente coas palmeiras ou Arecaceae).
O xénero é nativo do Vello Mundo, coas especies concentradas arredor das rexións ecuatoriais do leste e sueste de Asia, incluíndo as Filipinas con 10 especies (9 das cales son endémicas), leste de África (incluíndo Madagascar), norte de Australia, Polinesia, e Micronesia. Australia ten 26 especies, mentres que a área de Indochina ten unhas 30. India ten 9 especies. A especie que vive máis ao norte (C. revoluta) encóntrase a 31°N no Xapón meridional. A especie que vive máis ao sur (C. megacarpa) encóntrase a 26°S no sueste de Queensland. Debido á presenza dun gran número de especies de Cycas na China e Australia, estes dous países considéranse os dous centros de diversidade de Cycas.
Estas plantas son dioicas (con plantas macho e femia), e a familia Cycadaceae é singular entre as cícadas polo feito de que non forma conos con sementes nas plantas femias, senón grupos de estruturas parecidas a follas chamadas megaesporófilos que levan sementes nas marxes inferiores, e conos ou estróbilos produtores de pole nas plantas macho.
Jesús Busto Salgado
Jesús Busto Salgado, nado en Cambados o 12 de outubro de 1943, é un político galego do PPdeG.
Traxectoria
Licenciado en Matemáticas, é profesor de Instituto de Bacharelato. Foi Profesor do Colexio San Pablo CEU (Madrid) e profesor de Matemáticas do IES Otero Pedrayo de Ourense. Foi director Provincial do Ministerio de Educación en Ourense (1981-1982). Foi elixido deputado do Congreso pola provincia de Ourense na III e IV lexislaturas (1986-1993). Foi membro da executiva de Centristas de Galicia. Foi director do CIDE (Centro de Investigación e Documentación Educativa) en 1999.
Vida persoal
Casou con María Concepción Ramos Salgado.
Cycas
miniatura|Bosquete de Cycas media no norte de Queensland.
Centulle, San Xurxo de Asma, Chantada
Centulle e un lugar na parroquia de San Xurxo de Asma, no concello de Chantada, na comarca de Chantada, na provincia de Lugo. Segundo o IGE en 2011 tiña 106 habitantes, dos que 55 eran homes, e 51 eran mulleres; o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 119 habitantes.
Cycas
miniatura|Cycas platyphylla no norte de Queensland con novas follas durante a estación chuviosa, aínda en floración.
Centulle, San Xurxo de Asma, Chantada
O castro de Centulle atópase en mal estado de conservación. Pénsase que tiña unha configuración do modelo espiral, con dous corpos posuíndo tramos de tres. No recinto atopáronse restos de vaixela e de muíños de man. Diversas hipóteses defenden que aquí estaba a fortaleza dos Circa, arrasada polos normandos e máis tarde pertencente á casa de Altamira.
Nel construíuse a mediados do século XX o santuario da Nosa Señora de Fátima. Promovido polo párroco Emilio Eyré Lamas, foi o primeiro santuario dedicado en España a Virxe de Fátima. O templo foi concibido a modo de fortaleza, coroado con cruces gaélicas, dun modo semellante ao dos castelos irlandeses. O santuario recolle unha mestura de elementos arquitectónicos mozárabes, románicos e gaélicos. A talla de Nosa Señora de Fátima foi elaborada por Capa na escola de Belas Artes de Madrid, sendo consagrada na Academia de San Fernando o 12 de xuño de 1945.
Cycas
O cáudice é cilíndrico, rodeado de bases de pecíolos persistentes. A maioría das especies forman troncos ben aparentes ramificados ou non, pero nalgunhas especies o tronco principal pode ser subterráneo e a coroa de follas parece saír directamente do chan. Teñen dous tipos de follaxe, follas típicas e escamosas. As follas típicas fotosintéticas son pinnadas (ou máis raramente bipinnadas) e dispostas en espiral, con queratinose dura e grosa. Non son permanentes e caen ao chan deixando na planta a base da folla. Os folíolos son articulados, teñen un nervio central pero carecen de nervios secundarios. As follas escamosas son persistentes, de cor marrón e de función protectora. Os megaesporófilos non están reunidos en conos. A polinización é anemófila.
A miúdo estas especies considéranse fósiles viventes, e os primeiros fósiles do xénero Cycas datan do Cenozoico, aínda que fósiles similares a Cycas, que poden considerarse Cycadaceae, poden atoparse xa nos estratos do Mesozoico. O xénero Cycas non está estreitamente relacionado con outros xéneros de cícadas, e os estudos filoxenéticos mostraron que Cycadaceae é o grupo irmán de todas as outras cícadas existentes.
As plantas tardan varios anos en medrar, e a reprodución sexual ten lugar despois de 10 anos de crecemento exclusivamente vexetativo, que ten lugar por medio de bulbilos que se orixinan na base do tronco. miniatura|dereita|Cono masculino de Cycas circinalis.
As especies de Cycas están ameazadas en todo o mundo e case todas as especies figuran na lista vermella da IUCN. Cycas beddomei é a única especie do xénero Cycas listada no Apéndice I de CITES. Cycas rumphii e Cycas pectinata son os que teñen unha distribución mundial máis ampla.
Periodontite
A periodontite ou piorrea é o nome que se dá a un conxunto de enfermidades inflamatorias que afectan ao periodontio, é dicir, ao tecido que rodea e sostén os dentes. A periodontite implica a perda progresiva de óso alveolar arredor do dente, e se non se trata, pode orixinar o afrouxamento e finalmente a perda de pezas dentais. A periodontite está causada por microorganismos que se adhiren e crecen sobre a superficie dos dentes, xunto cunha resposta inmunitaria moi agresiva contra eles. A diagnose da periodontite realízase inspeccionando os tecidos brandos das enxivas que rodean os dentes por medio dunha sonda periodontal (exame clínico) e avaliando as radiografías do paciente (exame radiográfico), para determinar a cantidade de perda de óso arredor dos dentes.
Etimoloxía
A palabra periodontite procede do grego peri, "arredor de", e odous/odontos, "dente", e a terminación médica ite, que indica inflamación. A palabra piorrea tamén procede do grego pyon, "descarga dunha chaga", e rhoē, "fluír". Piorrea pode usarse en xeral para calquera descarga de pus, e non só nesta enfermidade dental. O termo piorrea caeu en desuso en favor de periodontite.
Clasificación
A periodontite é un tipo de enfermidade periodontal, das cales hai varias clasificacións. O sistema de clasificación de 1999 para as enfermidades e condicións periodontais considera sete categorías de enfermidades periodontais, das cales da 2 á 6 considéranse destrutivas porque o dano é esencialmente irreversible. Estas sete categorías son:
Ademais, engádese aos termos anteriores terminoloxía sobre a extensión e gravidade da enfermidade periodontal para indicar a diagnose específica dun determinado paciente ou grupo de pacientes.
Extensión
A "extensión" da doenza refírese á proporción da dentición afectada pola enfermidade en termos de porcentaxe dos sitios afectados. Os sitios defínense como as posicións nas cales se fixeron medicións con sondas arredor de cada dente e, xeralmente, mídense seis sitios de sondaxe arredor de cada dente, e son os seguintes:
Se están afectados o 30% dos sitios da boca, a manifestación clasifícase como "localizada"; cando son máis do 30%, denomínase "xeneralizada".
Gravidade
A "gravidade" da doenza refírese á cantidade de fibras do ligamento periodontal que se perderon, o que se denomina "perda de inserción clínica". Un modo de clasificala é a seguinte:
Signos e síntomas
miniatura|dereita|1: A perda total de adhesión/suxeición (perda de inserción clínica) é a suma de 2: recesión xenxival, e 3: profundidade da sondaxe. Nas etapas iniciais, a periodontite ten moi poucos síntomas; e en moitos individuos a enfermidade avanzou bastante antes de que empezasen a buscar un tratamento.
Entre os síntomas están:
A inflamación xenxival e a perda de óso son en grande medida indoloros. Por tanto, ás veces a xente pode pensar que un sangrado indoloro cando lava os dentes non é significativo, cando podería ser un síntoma da progresión da periodontite.
Efectos fóra da boca
A periodontite foi asociada cun incremento da inflamación no corpo, como indican os altos niveis de proteína C reactiva e interleucina 6. Esta asociado por intermediación disto dun incremento do risco de accidente cerebrovascular, infarto de miocardio, e aterosclerose. Tamén está asociado en persoas de máis de 60 anos con trastornos na memoria e habilidades de cálculo. As persoas con niveis de glicosa en xaxún alterados e diabetes mellitus teñen maiores graos de inflamación periodontal, e a miúdo teñen dificultades para equilibrar o seu nivel de glicosa sanguíneo debido ao constante estado de inflamación sistémica causado pola inflamación periodontal. Aínda que polo momento non hai unha conexión causal probada, un estudo recente indicou unha asociación epidemiolóxica entre a periodontite crónica e a disfunción eréctil. Algúns estudos asociaron a enfermidade periodontal e a perda de dentes cun incremento do risco en pacientes masculinos de ter cancro.
Causas
A periodontite é unha inflamación do periodontio, é dicir, os tecidos que sosteñen os dentes. O periodontio está formado por catro tecidos:
miniatura|dereita|Esta radiografía mostra dos dentes mandibulares illados, que son o primeiro premolar esquerdo inferior e o canino esquerdo inferior, nos que se observa unha severa perda de óso do 30–50%. O alargamento do ligamento periodontal que rodea o premolar débese a un [[trauma oclusivo|trauma oclusivo secundario.]]
A etioloxía (causa) principal da xenxivite é unha hixiene oral mala ou ineficiente, o que leva a unha acumulación dunha matriz micótica   e bacteriana na liña da enxiva, chamada placa dental. Outras posibles causas son unha mala nutrición e problemas médicos subxacentes como a diabetes. Os diabéticos deben ser meticulosos co coidado diario dos seus dentes para controlar unha posible enfermidade periodontal.
Nalgunhas persoas a xenxivite progresa ata orixinar periodontite, con destrución das fibras xenxivais, separación dos tecidos xenxivais dos dentes e un suco profundizado, chamado bolsa periodontal. Os microorganismos subxenxivais (que viven por debaixo da liña das enxivas) colonizan as bolsas periodontais e causan máis inflamación nos tecidos da enxiva e a perda progresiva de óso. Exemplos de etioloxía secundaria son todas as que causan unha acumulación de placa, como partes sobresaíntes de restauracións dentais (empastes) e proximidade das raíces. 275px|miniatura|esquerda|O exceso de material restaurador en empastes, que excede os contornos naturais do dente, como os que se ven na foto serven como trampas para a acumulación de placa microbiana, o que potencialmente ocasiona unha periodontite localizada.
Fumar é outro factor que incrementa a aparición de periodontite, de forma directa ou indirecta,  e pode interferir ou afectar adversamente ao seu tratamento.
A síndrome de Ehlers–Danlos é un factor de risco de periodontite e tamén a síndrome de Papillon-Lefèvre, tamén chamada queratoderma palmoplantar.
Se se deixa acumular, a placa microbiana calcifícase formando cálculos dentais, que se coñecen como sarrio ou tártaro. Os cálculos situados sobre ou debaixo da liña das enxivas deben ser retirados completamente polo hixienista dental ou dentista para tratar a xenxivite e a periodontite. Aínda que a causa principal tanto da xenxivite coma da periodontite é a placa microbiana que se adhire á superficie dos dentes, hai moitos outros factores modificadores. Un factor de risco moi forte é a susceptibilidade xenética de cada suxeito. Varias condicións e enfermidades, como a síndrome de Down, diabetes, e outras enfermidades que afectan a resistencia dunha persoa á infección, tamén incrementan a susceptibilidade á periodontite.
Outro factor que fai que a periodontite sexa unha enfermidade difícil de estudar é que a resposta do hóspede humano pode tamén afectar á reabsorción do óso alveolar. Aínda que a resposta do hóspede a ataques bacteriano-micóticos está principalmente determinada pola súa xenética, o desenvolvemento da resposta inmunitaria pode xogar tamén algún papel na susceptibilidade.
Segundo algúns investigadores a periodontite pode asociarse con altos niveis de estrés.
Microscopia de biofilmes
miniatura|Imaxe do biofilm dun paciente con periodontite crónica con microscopio de contraste de fase a baixo aumento (100x). Os 20 obxectos negros ovais que se observan indican a presenza de amebas e o seu movemento formando canais durante o seu desprazamento. Unha imaxe a 1000 aumentos confirmaría o diagnóstico. Unha hipótese presentada xa ao inicio do século XX a partir de exames microscópicos dos biofilmes que se forman na boca, propón a existencia dunha correlación fundamental entre a presenza de amebas da especie Entamoeba gingivalis e a enfermidade periodontal activa, daquela chamada piorrea. Esta noción foi recalcada medio século máis tarde e corroborada demostrando que un biofilme xenxival saudable consta principalmente de bacterias non móbiles, pero o da xenxivite presenta principalmente bacterias móbiles (bacilos, espirilos, vibrios), acompañados dun número significativo de leucocitos polimorfonucleares (PMN) e finalmente, que a periodontite progresa desde unha condición bacteriana similar pero co engadido da presenza do protozoo Entamoeba gingivalis, e menos frecuentemente de Trichomonas tenax e números moi significativos de granulocitos. Esta teoría foi aplicada na década de 1980 por un odontólogo canadense e segundo os seus informes conseguíase a curación periodontal ao restablecer, por medio de hixiene, fármacos e monitorización por microscopio de contraste de fase, un biofilme comensal constituído por bacterias de varias formas cocoides, filamentos inmóbiles e ausencia de leucocitos. Esta correlación microscópica foi practicamente confirmada recentemente por análises de bioloxía molecular de PCR que relacionaron a presenza deste protozoo nos casos de enfermidade periodontal activa e a súa ausencia durante a saúde xenxival, mesmo en zonas localizadas da boca. Esta técnica de control antiparasitario propúxose como unha forma efectiva de superar a periodontite. Os danos causados no tecido xenxival están baseados principalmente na fagocitose do núcleo dos leucocitos neutrófilos polimorfonucleares realizada pola ameba e a liberación pola célula resultante enucleada dos encimas proteolíticos que contén nos tecidos que o rodean, como se propón para os abscesos amébicos hepáticos de Entamoeba histolytica na disentería amebiana. A terapia enfocada a eliminar estas amebas ten a vantaxe de eliminar as bacterias patóxenas ao mesmo tempo que os protozoos, e é doada de visualizar ao microscopio. Este proceso de fagocitose agora chamado exonucleofaxia explicaría a deterioración local do sistema inmunitario nas bolsas periodontais profundas e tamén se produce en infeccións peri-implantite. A presenza sistemática de protozoos e as células fantasma sen núcleo alterarían aos PMN impedíndolles realizar a súa actividade de defensa de trampa extracelular de neutrófilos. Os primeiros datos sobre esta terapia antiparasitaria parecen efectivos para curar os sucos periodontais.
Prevención
A hixiene oral diaria prevén as enfermidades periodontais, e inclúe:
Os hixienistas dentais ou os dentistas usan instrumentos especiais para limpar os dentes por debaixo da liña das enxivas e destruír as placas en crecemento debaixo da liña das enxivas. Este é un tratamento estándar para previr calquera progreso a peor dunha periodontite estabilizada. Os estudos indican que despois desta limpeza profesional, a placa microbiolóxica tende a crecer outra vez ata niveis preclínicos nuns tres ou catro meses. Non obstante, a continua estabilización do estado periodontal do paciente depende en grande medida ou principalmente da hixiene oral do paciente en casa ou onde vaia. Sen unha hixiene diaria, a enfermidade periodontal non se pode superar, especialmente se o paciente ten un historial de enfermidade periodontal extensiva.
Causas que contribúen poden ser o consumo de alcohol ou unha dieta baixa en antioxidantes.
Xestión da doenza
miniatura|dereita|Sección dunha radiografía panorámica que mostra os dentes do cuadrante inferior esquerdo, que mostran unha perda de óso grave xeneralizada do 30–80%. A liña vermella mostra o nivel óseo existente, mentres que a liña amarela indica onde a enxiva se localizaba orixinalmente (1–2 mm por enriba do óso), antes de que o paciente desenvolvese a enfermidade periodontal. A frecha rosa, da dereita, sinala un [[defecto de furcación, ou unha perda de óso suficiente para descubrir a localización na que as raíces dun molar empezan a ramificarse desde o seu tronco común; este é un signo de enfermidade periodontal anvanzada. A frecha azul do medio, mostra unha perda do 80% no dente #21, e clinicamente, este dente presenta unha grande mobilidade. Finalmente, o óvalo cor melocotón da esquerda, resalta a natureza agresiva coa cal a enfermidade periodontal afecta xeralmente aos incisivos mandibulares. Como as súas raíces están xeralmente situadas moi preto unhas das outras, con moi pouco óso interproximal, e debido á súa localización na boca, onde a acumulación de placa e os cálculos son grandes, os dentes mandibulares anteriores sofren este problema especialmente. A división na liña vermella mostra as distintas densidades de óso que contribúen a unha vaga rexión que marca a altura de óso definitiva.]]
A pedra angular dun tratamento exitoso periodontal é empezar por establecer unha hixiene oral excelente. Isto inclúe o cepillado dúas veces ao día e o uso diario do fío dental. Ademais, o uso dun cepillo interdental especial é útil se o espazo entre os dentes o permite. Para espazos máis pequenos, produtos como uns ganchos dentais estreitos con suaves sedas de goma proporcionan unha excelente limpeza manual. Ás persoas con problemas de mobilidade, como as que teñen artrite, a hixiene oral pode serlles difícil e poden requirir un coidado profesional máis frecuente e o uso de cepillos eléctricos. As persoas con periodontite deben darse conta que é unha enfermidade inflamatoria crónica e que son necesarios un réxime durante toda a vida de excelente hixiene oral e os coidados profesionais dun dentista/hixienista dental ou periodontista para manter os dentes afectados.
Reavaliación
Moitos estudos clínicos mostran que a limpeza de dentes e raíces non cirúrxica é xeralmente exitosa se as bolsas periodontais son dunha profundidade menor a 4–5 mm. O dentista ou hixienista debe realizar unha reavaliación de catro a seis meses despois da limpeza, para determinar se a hixiene oral do paciente mellorou e se a inflamación diminuíu. As sondaxes deberían evitarse entón, e unha análise polo índice xenxival debería determinar a presenza ou ausencia de inflamación. A reavaliación mensual da terapia periodontal debería implicar un historial periodontal como unha mellor indicación do éxito do tratamento, e ver se poden identificarse outros cursos de tratamento. As bolsas periodontais de máis de 5–6 mm que persisten despois da terapia inicial, con sangrado na sondaxe, indican unha enfermidade activa continuada e probablemente provocarán unha ulterior perda de óso co tempo. Isto é especialmente certo nos dentes molares onde hai furcacións (áreas entre as raíces) que foron expostas.
Cirurxía
Se a terapia non cirúrxica non ten éxito en tratar os signos da actividade da enfermidade, pode ser necesaria a cirurxía periododontal para parar a progresiva perda de óso e rexenerar o óso perdido onde sexa posible. Utilízanse moitas estratexias cirúrxicas no tratamento da periodontite avanzada, como o desbridamento de colgallo (flap) aberto e cirurxía ósea, e a rexeneración de tecidos guiada e o enxerto de óso. O obxectivo da cirurxía periodontal é acceder aos cálculos para a súa definitiva eliminación e o tratamento cirúrxico de irregularidades óseas resultantes do proceso da doenza para reducir así as bolsas todo o posible. Nas periodontites moderadamente avanzadas, os estudos a longo prazo mostran que os casos tratados cirurxicamente a miúdo teñen unha menor descomposición posterior co tempo e, cando se complementan cun réxime de mantemento post-tratamento regular, teñen éxito en practicamente deter a perda de dentes en case o 85% dos pacientes.
Mantemento
Unha vez que se completou un tratamento periodontal exitoso, con ou sen cirurxía, requírese un réxime de "mantemento periodontal". Este implica revisións regulares e limpezas minuciosas cada tres meses para previr a repoboación por microorganismos causantes de periodontite, e monitorizar estreitamente os dentes afectados para aplicar un tratamento temperán se a enfermidade volve a aparecer. Normalmente, a enfermidade periodontal prodúcese debido a un mal control da placa, polo que se non se modifican as técnicas de cepillado é probable a recorrencia da enfermidade periodontal.
Tratamentos alternativos
A maioría dos tratamentos alternativos da enfermidades das enxivas “en casa” implican inxectar solucións antimicrobianas, como peróxido de hidróxeno, nas bolsas periodontais por medio de aplicadores delgados ou irrigadores bucais. Este proceso altera as colonias de microorganismos anaerobios e é efectiva na redución de infeccións e inflamacións cando se usa diariamente. Hai outros produtos, funcionalmente equivalentes ao peróxido de hidróxeno, dos que se dispón comercialmente, pero son moito máis caros. Porén, eses tratamentos non atacan a formación de cálculos, polo que son pouco duradeiros, xa que as colonias anaerobias se rexeneran rapidamente arredor dos cálculos.
Ademais, a periodontite pode tratarse de maneira non invasiva con doxiciclina, un antibiótico de administración oral que se viu que reduce a perda de óso. O seu mecanismo de acción implica en parte a inhibición das metaloproteinases de matriz (como as colaxenases), que degradan a matriz extracelular nas condicións inflamatorias. Isto leva finalmente á redución da perda de óso alveolar en pacientes con enfermidade periodontal (e noutros pacientes sen periodontite).
Prognose
Os dentistas e hixienistas dentais miden a enfermidade periodontal utilizando un aparello chamado sonda periodontal, que é unha delgada "regra de medición" que se sitúa coidadosamente no espazo entre as enxivas e o dente, e se introduce debaixo da liña das enxivas. Se a sonda pode introducirse máis de 3 mm por debaixo da liña das enxivas, dise que o paciente ten unha bolsa xenxival se non houbo migración da adhesión epitelial ou unha bolsa periodontal se houbo migración apical. En certo modo este termo é un pouco inexacto, xa que calquera profundidade acadada indica en esencia unha bolsa, a cal á súa vez se define pola súa profundidade, é dicir, unha bolsa de 2 mm ou de 6 mm. Porén, considérase xeralmente que as bolsas as pode limpar un mesmo (o paciente en casa, cun cepillo de dentes) se son de 3 mm ou menores. Isto é importante porque se unha bolsa ten máis profundidade arredor dun dente, non será suficiente unha limpeza caseira, e deberá facela un profesional. Cando a profundidade da bolsa chega a 6–7 mm, os instrumentos manuais e cavitróns usados polos dentistas pode que non cheguen a suficiente profundidade na bolsa para limpar a placa microbiana que causa a inflamación xenxival. En tales situacións, o óso ou a xenxiva arredor do dente deberían ser alteradas cirurxicamente ou persistirá sempre a inflamación, que probablemente orixinará máis perda de óso arredor do dente. Unha forma adicional de parar a inflamación é administrar ao paciente antibióticos subxenxivais (como minociclina) ou sometelo a algún tipo de cirurxía xenxival para acceder ás partes profundas das bolsas e quizais mesmo cambiar a profundidade das bolsas para que pasen a ser de 3 mm ou menos e poidan outra vez ser limpadas axeitadamente en casa con cepillo de dentes.
Se os pacientes teñen bolsas de 7 mm ou máis profundas, están en risco de probablemente perder pezas dentais co paso dos anos. Se esta condición periodontal non se identifica e os pacientes non son conscientes da natureza progresiva da doenza, entón anos máis tarde, poden verse sorprendidos porque algúns dentes se van afrouxando progresivamente e poden ter que ser extraídos, e ás veces orixinan unha grave infección ou dor.
Segundo un estudo deito sobre os traballadores do té de Sri Lanka, en ausencia de calquera hixiene oral, aproximadamente o 10% sufrirá unha enfermidade periodontal grave con perda rápida de adhesión (>2 mm/ano). Un 80% sufrirá dunha perda moderada (1–2 mm/ano) e o restante 10% non sufrirá perdas.
Epidemioloxía
miniatura|[[Anos de vida potencialmente perdidos para a enfermidade periodontal por 100.000 habitantes en 2004. {{legend|#b3b3b3|sen datos}} {{legend|#ffff65|<3,5}} {{legend|#fff200|3,5-4}} {{legend|#ffdc00|4-4,5}} {{legend|#ffc600|4,5-5}} {{legend|#ffb000|5-5,5}} {{legend|#ff9a00|5,5-6}}
{{legend|#ff8400|6-6,5}} {{legend|#ff6e00|6,5-7}} {{legend|#ff5800|7-7,5}} {{legend|#ff4200|7,5-8}} {{legend|#ff2c00|8-8,5}} {{legend|#cb0000|>8,5}}]]
A periodontite é moi común, e considérase a segunda enfermidade dental máis común en todo o mundo, despois da carie. En países desenvolvidos a incidencia é menor, pero non pequena. Por exemplo, nos Estados Unidos afecta ao 30-50% da poboación, pero só un 10% presenta as formas graves.
A periodontite crónica afecta a uns 750 millóns de persoas o que era o 10,8% da poboación mundial en 2010.
Noutros animais
A enfermidade periodontal é a enfermidade máis común dos cans e afecta a máis do 80% dos cans de tres anos ou máis vellos. A súa prevalencia nos cans increméntase coa idade, pero diminúe co aumento no peso corporal; é dicir, os cans de razas pequeniñas son os máis gravemente afectados. Poden orixinarse enfermidades sistémicas porque as enxivas están moi vascularizadas e a corrente sanguínea pode transportar os microorganismos anaeróbicos, e estes son filtrados polos riles e fígado, onde poden crear colonias e microabscesos. Os microorganismos que viaxan polo sangue poden tamén adherirse ás válvulas cardíacas, causando unha endocardite vexetativa. Outras doenzas que se poden orixinar son a bronquite crónica e a fibrose pulmonar.
Cultivar
Cultivar é a designación dada a determinada forma dunha planta cultivada e corresponde a un determinado xenotipo e fenotipo que foi seleccionado e recibiu un nome único e debidamente rexistrado con base nas súas características produtivas, decorativas ou outras que o tornen interesante para o cultivo. O cultivar debe presentar durante o cultivo, e manter durante o proceso de propagación, un conxunto único de características que o distingan de maneira consistente de plantas semellantes da mesma especie. O termo foi cuñado polo especialista en horticultura Liberty Hyde Bailey, que o derivou das palabras inglesas "cultivated" e "variety" ("cultivado" e "variedade"), co que significaría estritamente "variedade cultivada" dunha especie vexetal. O termo non ten o mesmo significado cá designación taxonómica variedade ou có termo legal variedade de planta utilizado no comercio de plantas e as súas sementes. O concepto foi oficialmente adoptado no XIII Congreso de Horticultura, realizado en Londres (1952), co obxectivo de distinguir as variedades cultivadas das de ocorrencia natural.
Corredor do Henares
Denomínase Corredor do Henares ao territorio situado nas comunidades de Madrid e Castela-A Mancha próximo á veiga do río Henares (afluente do Jarama). Esténdese entre Madrid e Guadalaxara entre as que se sitúan as localidades principais do eixo, sendo estas Torrejón de Ardoz, Alcalá de Henares, Azuqueca de Henares e Guadalaxara.
Características
Trátase dunha zona de importancia empresarial pola súa localización estratéxica: próximo á capital, ao Recinto Feiral (Parque Feiral Juan Carlos I) e ao aeroporto de Madrid. Ademais, dispón de boas comunicacións, sobre todo mediante ferrocarril (atravésana dúas liñas, a de ferrocarril convencional e a de Alta Velocidade, con estacións en Madrid e Guadalaxara) e estrada (ten dúas vías de alta capacidade, a autovía A-2 e a autoestrada R-2).
Na zona realizáronse diversas melloras entre as que destaca a existencia do Porto Seco de Madrid en Coslada e outro en Azuqueca, un parque tecnolóxico en Alcalá etc.
A paisaxe humana e industrial configurou un continuo urbano desde Madrid ata a cidade de Guadalaxara no que sobresaen, por número de habitantes os municipios de Alcalá de Henares (204.120), Torrejón de Ardoz (118.441), Coslada (91.218), Guadalaxara (83.789), San Fernando de Henares (41.384), Azuqueca de Henares (33.735), Mejorada del Campo (22.812) e Meco (12.580).
Municipios
Os municipios que conforman o Henares atópanse distribuídos entre as comunidades autónomas de Madrid e Castela-A Mancha. Por orde alfabética:
Sobrealimentador
thumb | 250px | Sobrealimentador instalado nun motor americano AMC V8 para a aceleración [[Dragster.]]
Un sobrealimentador (temén chamado frecuentemente supercargador, como tradución da palabra inglesa supercharger) é un compresor de aire que aumenta a presión ou densidade do aire subministrado a un motor de combustión interna. Isto dá a cada ciclo de admisión do motor máis osíxeno, deixándoo queimar máis combustible e facer máis traballo, aumentando así a potencia de saída.
A potencia do sobrealimentador proporciónase mecanicamente mediante correas, cadeas ou eixes conectados ao veo de manivelas do motor. Dependendo de que tipo de sobrealimentador se trate, no caso dun centrífugo, esta enerxía converte un rotor con pas que introduce aire presurizado no motor. Isto proporciona a cada ciclo de admisión de motor máis osíxeno, permitindo que se queime máis combustible e faga máis traballo, aumentando a potencia do combustible.
Historia
thumb | Animación do sobrealimentador
En 1848 ou 1849, G. Jones de Birmingham, Inglaterra presentou un compresor de estilo Roots.
En 1860, os irmáns Philander e Francis Marion Roots, fundadores da Roots Blower Company de Connersville, Indiana, patentaron o deseño dun motor de aire para o seu uso en alto fornos e outras aplicacións industriais.
Dugald Clerk ​​fabricóu o primeiro motor sobrealimentado funcional e realmente probado do mundo, que o usou para o primeiro motor de dous tempos en 1978.<! - A finais do século XIX chegou a Alemaña, onde un enxeñeiro chamado Krigar inventou unha bomba de aire que utilizaba dous eixes rotativos que comprimían o aire. A combinación do par de invencións resultou nunha terceira. -> Gottlieb Daimler recibiu unha patente alemá para sobrealimentar un motor de combustión interna en 1885. Louis Renault patentou un sobrealimentador centrífugo en Francia en 1902. Lee Chadwick de Pottstown, Pensilvania construíu un coche de carreiras sobrealimentado, en 1908 que supostamente alcanzou unha velocidade de 160 km/h.
Os primeiros coches producidos en serie do mundo con sobrealimentadores foron os Mercedes 6/25/40 hp e Mercedes 10/40 / 65 hp. Ambos modelos presentáronse en 1921 e tiñan sobrealimentadores Roots. Distinguíronse como modelos " Kompressor", a orixe da insignia Mercedes-Benz que continúa na actualidade.
O 24 de marzo de 1878, o alemán Heinrich Krigar obtivo a patente nº 4121, patentando o primeiro compresor tipo parafuso. Máis tarde ese mesmo ano o 16 de agosto obtivo a patente nº 7116 despois de modificar e mellorar o seu deseño orixinal. Os seus deseños mostran un conxunto de rotor de dous lóbulos con cada rotor coa mesma forma que o outro. Aínda que o deseño se asemellaba ao compresor de estilo Roots, os "parafusos" amosáronse claramente con 180 graos de torsión ao longo da súa lonxitude. Desafortunadamente, a tecnoloxía da época non era suficiente para producir tal unidade e Heinrich non avanzou máis co compresor de parafuso. Case medio século despois, en 1935, Alf Lysholm, que traballaba para Ljungströms Ångturbin AB (máis tarde coñecido como Svenska Rotor Maskiner AB ou SRM en 1951), patentou o deseño con cinco rotores femia e catro machos. Tamén patentou o método para mecanizar os rotores do compresor.
Funcionamento
esquerda | miniatura | 250px Os sobrealimentadores nos anos 90 son simplemente compresores é o aire que reciben o seu mando do motor, é dicir, son alimentados pola potencia do motor. Usados ​​nos turismos, os sobrealimentadores reciben a forza por unha correa desde o eixo do veo de maivelas, a un ritmo que vai coa velocidade do motor. Aínda que o supercargador consome certa potencia do motor, a ganancia de potencia obtida é maior.
Existen varios tipos de deseños de sobrealimentadores, sendo o máis común a variedade Rootes. Neste deseño, a potencia do motor acciona un eixe que percorre toda a lonxitude da tapa do sobrealimentador. Este eixe está acoplado a través de engrenaxes a un segundo eixe, paralelo a el, tamén dentro da tapa. Ambos os eixos teñen rotores con lóbulos que se engrenan entre si, como unha engrenaxe moi grosa de 2 ou 3 dentes. Os rotores xiran de xeito que os lóbulos se separan xusto na admisión da tapa, absorvendo aire dentro da tapa. Mentres os rotores xiran e os seus lóbulos separanse un doutro, cada un leva ao interior da tapa o aire frío atrapado nos lóbulos. Cando os lóbulos volven atoparse no escape da tapa, os lóbulos mesturadores dos rotores obrigan a que o aire flúa cara ao colector de admisión.
O xiro constante dos rotores trae máis aire ao motor do que pode consumir, provocando que a acumulación de aire presione o colector. Cando se abren as válvulas individuais de admisión do cilindro, o aire presurizado é forzado dentro dos cilindros.
Para evitar subidas de presión perigosas na admisión, ábrese unha válvula controlada polo ordenador do motor, que permite que o aire volva circular cara ao lado de admisión do sobrealimentador. Esta válvula tamén regula o nivel de potencia segundo as condicións de funcionamento do motor.
Como o sobrealimentador está conectado directamente ao motor mediante unha correa, o seu reforzo conséguese a todas as velocidades do motor. Isto proporciona un mellor rendemento en todo o rango de velocidades, incluídas as de cruceiro.
Limburgo, Países Baixos
Limburgo (Limburg en neerlandés e limburgués, Limbourg en francés) é unha provincia situada no sueste dos Países Baixos, con fronteira coas provincias de Güeldres e o Brabante do Norte, con Bélxica ó oeste, e co estado alemán de Renania do Norte-Westfalia ó leste. Ten unha extensión de 2.153 km² e 1 120 006 habitantes (decembro de 2013). A súa capital e cidade máis poboada é Maastricht.
Ten o seu propio idioma, o limburgués, recoñecido oficialmente como lingua rexional dende 1997.
Nome
O nome de Limburgo deriva da cidade fortificada do mesmo nome, situada á beira do río Vesdre, preto de High Fens, agora na próxima provincia belga de Liexa. O seu nome deriva dos elementos xermánicos lindo, "árbore de lima" e burg, "fortificación".
Nina Zimina
Nina Nikolaevna Zimina, nada en Beloret o 11 de outubro de 1942 e finada na mesma cidade o 24 de xuño de 2014, foi unha poeta e tradutora de lingua rusa de Bashkortostán.
Traxectoria
Naceu na entón República Autónoma Socialista Soviética de Baskiria. Con seis anos pasou a polio e como resultado ao longo da súa vida padeceu dificultades para andar con liberdade. Logo de se graduar na escola local nº 15 traballou como axudante de laboratorio durante un ano e en 1961 ingresou na facultade de filoloxía rusa do Instituto de Pedagoxía de Magnitogorsk.
Entre 1966 e 1976 ensinou lingua e literatura rusa nunha escola nocturna obreira da súa cidade natal e alí estivo involucrada na vida social e cultural, foi unha das fundadoras da asociación literaria Plavka e dirixiu a asociación cultural Chetver. En 1996 admitírona na Unión de Escritores da Federación Rusa e mais na da República de Bashkortostán. En 2011 logrou a distinción de "cidadá honoraria da cidade de Beloretsk".
Literatura
Nina comezou a escribir de nena e cando ía en noveno grao apareceu o seu primeiro poema publicado nun xornal local e escribiu ata o fin da súa vida. Moitos dos seus poemas publicáronse no xornal local, Beloretskii Rabochii e no Ural así como en numerosas colleitas de poesías. O primeiro libro publicouno en 1984 so o título de Raduga. O tema central da súa poesía é a meditación filosófica sobre o significado do amor e en xeral da vida. Ademais de coleccións de poesías publicou libros de relatos, en Chistiie nebesa (2005) as súas historias teñen como eixo a Gran Guerra Patria. En 2003 publicou o libro autobiográfico Etiud v biryuzovom svete e tamén traduciu ao ruso diversos poetas bashkires. En 2007 por Raduga nad Agideliu gañou o premio a mellor libro baskir do ano.
Alfonso Senra Bernárdez
Alfonso Senra Bernárdez, nado en Tui en 1877 e finado en Madrid o 10 de decembro de 1951, foi un avogado, xornalista e político galego.
Traxectoria
Fillo de Ricardo Senra Fernández. Estudou Dereito e trasladouse a Madrid. Colaborou nos xornais El Imparcial, Diario Universal, La Época e La Nación. Foi deputado na Deputación Provincial de Madrid representando o distrito de Hospital-Congreso, proclamado en sesión celebrada o 3 de maio de 1915. Subsecretario do Ministerio de Fomento de España, foi tamén Director Xeral de Minas, Metalurxia e Industrias Navais, cesando o 21 de setembro de 1923.
Nas eleccións de 1916 foi proclamado deputado polo distrito de Ordes. Nas eleccións de 1918 volveu ser elixido polo mesmo distrito e foi reelixido nas sucesivas eleccións ata 1923.
Avogado da Unión Patriótica, durante a Ditadura de Primo de Rivera foi membro da Asemblea Nacional Consultiva en dúas lexislaturas: 1927-1928 e 1928-1929. Foi vicepresidente primeiro do Ateneo de Madrid de 1926 a 1930, nomeado por Real Orde de 25 de xuño de 1926 na xunta presidida por José Soto Reguera.
Michael Ende
Michael Andreas Helmut Ende, nado en Garmisch-Partenkirchen, Baviera, RFA o 12 de novembro de 1929 e finado en Stuttgart, na Alemaña reunificada, o 28 de agosto de 1995, foi un escritor alemán. As súas obras foron traducidas a máis de 40 linguas con vendas de máis de 35 millóns de exemplares.
Biografía
Foi o fillo único do pintor surrealista Edgar Ende e a fisioterapeuta e despois tamén pintora Luise Bartholomä. Segundo Michael Ende, o pai fora marcado polos nazis como "artista dexenerado" e era ela a que sostiña economicamente á familia. Os seus pais estaban separados desde 1953, o pai morreu en 1965 e a nai en 1973, aos 81 anos.
Sendo estudante participou na agrupación anti-nazi "Frente Libre Bávaro", pero debeu suspender os estudos para servir no exército alemán da RFA. Tempo despois mudouse coa súa familia a un barrio de artistas en Múnic, o que lle supuxo unha grande influencia. En 1947 entrou na escola Waldorf, seguidora da liña antroposófica creada polo filósofo Rudolf Steiner en Stuttgart. En 1948 entra na Escola de Teatro de Cámara, de Otto Falckenberg, en Múnic.