cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Diego Valero González
Traxectoria
Membro do grupo de Rogelio García Morales O Maletas na zona nororiental da provincia de Pontevedra. Participou en varios asaltos na comarca de Deza. O 14 de xuño de 1944 produciuse a morte do garda civil José Salgueiro Rey nun enfrontamento no lugar de Ponte Retorta (Manduas), paso obrigado entre A Bandeira e as Minas da Brea. Como consecuencia foi detido con Luis Blanco López, Juan Rodríguez Alén e Manuel Rodríguez Díaz. Xulgados en Pontevedra en consello de guerra o 21 de maio de 1946, Luis e Diego foron condenados a morte e executados na prisión da Parda o 3 de setembro de 1946.
O Castro, Coucieiro, Muxía
O Castro é un lugar da parroquia do Coucieiro no concello coruñés de Muxía na comarca de Fisterra. Tiña 7 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 2 eran homes e 5 eran mulleres.
Club de Rugby Les Abelles
O Club de Rugby Les Abelles é unha sociedade deportiva de afeccionados ao rugby da cidade de Valencia.
Historia
O club foi fundado en 1971 por Noel Halangode, mestre do Colexio de Xesuítas de Valencia. Xogador durante un tempo do club londiniense London Wasps, tenta trasladar o nome e o espírito deste a un grupo de alumnos. Dende aquela encóntrase afiliado á Federación española de rugby e como club valenciano pertence á Federación Territorial da Comunidade Valenciana.
Con máis de trinta anos de historia, Les Abelles converteuse nun equipo de nome dentro do rugby español, debido aos diferentes títulos e galardóns obtidos. Na cidade de Valencia leva todo este tempo pelexando pola difusión e captación de practicantes deste deporte. Máis dun milleiro de persoas pasaron por este club, moitos deles foron elixidos para xogar tanto na Selección Valenciana coma na Selección Española.
Na tempada 1981-82 ascende por primeira vez á División de Honra. Logo de varios descensos, o equipo consegue volver á División de Honra B na tempada 1999-00, mais un novo descenso os relegaría novamente á terceira categoría do rugby español. Foi na tempada 2003-04 na que volveron á segunda categoría do rugby español, na que se mantiveron sempre entre os dous primeiros equipos do Grupo 2 ata o ascenso de novo á máxima categoría do rugby en España na tempada 2007-08, 25 anos despois do primeiro ascenso a esta categoría.
Despois de descender na tempada 2009-10 a División de Honra B, na tempada 2010-11 Les Abelles acadou a segunda posición na clasificación final do Grupo 2, por detrás do CRC Madrid. A continuación disputou fronte a Getxo RT unha eliminatoria de ascenso a División de Honra. O equipo valencián gañou o primeiro encontro xogado en Valencia por 15 a 13, pero no encontro de volta perdeu por 43 a 21, co cal seguirá competindo polo menos un ano mais na segunda categoría do rugby nacional.
Palmarés
''A División de Honra B existe dende a tempada 1998-99. Anteriormente a Primeira Nacional era a 2ª División do rugby español''.
Bakersfield
Bakersfield é a capital do condado de Kern (California) nos Estados Unidos. É unha das cidades con maior crecemento demográfico dos Estados Unidos, no censo de 2000 tiña 247.057 habitantes, pero en 2005 a poboación chega xa a 307.471. A economía da cidade baséase na extracción e refinado do petróleo.
Historia
Os indios yokut levaban asentados no val de San Xoaquín dende había 8000 anos, en 1776 o Padre Francisco Garcés foi o primeiro europeo en chegar á zona, en 1851 descubriuse ouro no río Kern, pero non foi ata 1858 en que se estableceu o primeiro asentamento, que se consolidou cando en 1865 se abriu o primeiro campo de petróleo, chegando aos 300 habitantes en 1869 e aos 800 en 1871.
Apolo (bolboreta)
A apolo (Parnassius apollo) é un lepidóptero da familia Papilionidae. Trátase dunha especie tradicionalmente asociada con hábitats de montaña. As súas poboacións esténdense por gran parte de Europa e Asia, e distribúense pola gran maioría das grandes rexións montañosas de Europa até o Tian Shan (China) e oeste de Siberia. Malia a súa ampla distribución, rara vez é común.
A súa vistosidade e maxestosidade durante o voo valeulle que sexa moi aprezada por algunhas comunidades: pola banda positiva é protagonista de numerosos selos, mentres que pola negativa é obxectivo principal polos coleccionistas, feito que xunto coa destrución do seu hábitat (incluíndo o cambio climático), conduciu á especie ó status de ameazada.
Medalla de Galicia
A Medalla de Galicia é unha distinción de honra que concede a Xunta de Galicia a persoas ou institucións polos seus méritos ao servizo de Galiza en calquera aspecto da realidade social, cultural ou económica.
Creadas en 1984 cun único distintivo de ouro, coñeceron un grande impulso cos sucesivos gobernos de Manuel Fraga. Se ben ata 1991 se outorgaran unicamente catro medallas, dúas delas a título póstumo, a partir desa data creáronse dous distintivos máis (prata e bronce) e chegaron a concederse ata 34 medallas por edición. Coa chegada ao goberno do bipartito liderado por Emilio Pérez Touriño reduciuse outra vez o número e a tipoloxía a unha soa, e de ouro.
É notoria a escaseza de mulleres entre os premiados.
Medallas de Prata de Galicia
[[José Luis Torrado, medalla de prata en 1998|miniatura|222px]]
Parménides de Elea
Parménides de Elea (arredor do 530 a.C. — 460 a.C.) naceu en Elea, hoxe Velia, Italia. Foi o fundador da escola eleática. Hai unha tradición que afirma que Parménides foi discípulo de Xenófanes de Cólofon mais non hai certeza sobre o feito, xa que unha tradición distinta afirma que foi o filósofo pitagórico Aminias (ou Ameinias) quen despertou a vocación filosófica de Parménides.
O seu pensamento está exposto nun poema filosófico titulado Sobre a Natureza, dividido en dúas partes distintas: unha que trata do camiño da verdade (alétheia) e outra que trata do camiño da opinión (dóxa), ou sexa, daquilo onde non hai ningunha certeza. Dun xeito simplificado, a doutrina de Parménides sustenta o seguinte:
Por estas características, algúns vén no poema de Parménides o propio xurdimento da ontoloxía. Ao mesmo tempo, o pensamento de Parménides é tradicionalmente visto como oposto ao de Heráclito.
O Apeadeiro, Aranga, Aranga
O Apeadeiro é un lugar da parroquia de Aranga no concello coruñés de Aranga na comarca de Betanzos. Tiña 11 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 6 eran homes e 5 mulleres.
Nas inmediacións está o apeadoiro de Aranga.
Gazeta das Illas Xónicas
A gazeta das Illas Xónicas foi a moeda de cobre emitida nestas illas do Mediterráneo en 1801 durante os protectorados ruso e do Imperio Otomán, e que mantivo a súa circulación ata 1819.
Antecedente: a gazeta veneciana
A gazeta foi unha moeda da República Veneciana nacida a mediados do século XVI e de ampla difusión polo Mediterráneo. Ademais da usada na metrópole, emitírase xa desde o século XVII para a súa circulación en diversos territorios coloniais venecianos, como Creta, Dalmacia ou Albania, e tamén para as Illas Xónicas.
Neste último caso, as moedas coloniais emitidas en Venecia no século XVIII para as Illas Xónicas amosaban nos anversos o tradicional león de San Marcos, símbolo da República Veneciana, e no reverso a inscrición CORF / ZEFAL / ZAN (Corfú, Cefalonia, Zante).
A gazeta das Illas Xónicas
Xa no inicio do século XIX, a gazeta substituíu nas Illas Xónicas a lira veneciana, mantendo o valor orixinario da gazeta veneciana: 1 gazeta = 2 soldos. Despois da época do protectorado, mantívose en circulación durante a existencia da República das Sete Illas. Finalmente, logo do inicio da soberanía británica sobre as illas, as gazetas foron contramarcadas co seu valor en kurus turcos para manterse na circulación, antes de ser substituídas polos óbolos en 1819, como moeda dos Estados Unidos das Illas Xónicas.
A gazeta das Illas Xónicas foi cuñada en Garitsa (Corfú) unicamente en 1801. A serie consistiu nos valores de unha, cinco e dez gazetas, cunha mesma tipoloxía e lendas: como motivo do anverso retómase o león das emisións coloniais venecianas, cun escudo e unhas setas, rodeado pola lenda en grego ΕΠΤΑΝΗΣΟΣ ΠΟΛΙΤΕΙΑ ("Estado das Sete Illas"), e no reverso unicamente a indicación do valor e a data, en tres liñas. No caso dos valores de cinco e de dez gazetas, hai exemplares coa indicación de valor en grego ( ΓΑΖΕΤΑΙΣ ) e outros coa palabra en italiano ( GAZZETE ).
Fokker F.III
O Fokker F.III foi un avión monomotor de á alta producido nos anos 20 polo fabricante neerlandés Fokker. Podía levar ata cinco pasaxeiros e tamén foi construído baixo licenza en Alemaña como Fokker-Grulich F.III.
Deseño
O Fokker F.III desenvolveuse directamente a partir do F.II. Unha cabina máis ampla permitía que se sentasen cinco pasaxeiros no seu interior; no avión anterior, un pasaxeiro sentábase ao lado do piloto. O piloto agora sentábase ao lado do motor, que estaba desprazado lateralmente uns 100 mm; podía ser á esquerda ou á dereita dependendo do tipo de motor instalado. Aínda que esta disposición infrecuente facía que os pílotos "queimáranse dun lado e conxeláranse do outro", tiñan moito mellor visibilidade que no F.II. A visibilidade mellorouse aínda máis cun corte no bordo de ataque da á por riba da cabeza do piloto, permitindo que o seu asento se elevase. Elimináronse os soportes exteriores das ás do F.II, deixando unha á en saínte limpa. As fiestras trapezoidais dos F.II de Grulich foron as estándar no F.III.
Ao igual que o seu predecesor, o F.III foi inicialmente equipado co motor excedente de guerra, e doadamente dispoñible, BMW IIIa de 185 cabalos, pero, como no anterior modelo, KLM remotorizou os seus exemplares co Armstrong Siddeley Puma de 230 cabalos.
Tecido (bioloxía)
miniatura|250px|Fotografía de [[tecido nervioso obtida a partir dunha imaxe de microscopía óptica (tinguidura con hematoxilina-eosina)]] En bioloxía, os tecidos son aqueles materiais constituídos por un conxunto organizado de células, cos seus respectivos organoides iguais ou duns poucos tipos de diferenzas entre células diferenciadas dun modo determinado, ordenadas regularmente, cun comportamento fisiolóxico coordinado e un orixe embrionaria común. Chámase histoloxía ao estudo destes tecidos orgánicos.
Características
Moitas palabras da linguaxe común, como polpa, carne ou cartilaxe, designan materiais biolóxicos nos que un tecido determinado é o constituínte único ou predominante; os exemplos anteriores corresponderíanse respectivamente con parénquima, tecido muscular ou tecido cartilaxinoso.
Só algunhas estirpes lograron desenvolver a pluricelularidade no curso da evolución, e destas en só dúas recoñécese unanimemente a existencia de tecidos, a saber, as plantas vasculares, e os animais (ou metazoos). En xeral admítese tamén que hai verdadeiros tecidos nas algas pardas. Dentro de cada un destes grupos, os tecidos son esencialmente homólogos, pero son diferentes dun grupo a outro e o seu estudo e descrición é independente.
Constitución
Nos animais estes compoñentes celulares están dispostos nunha matriz, máis ou menos extensa, de características particulares para cada tecido. Esta matriz é usualmente xerada polas células que compoñen o tecido, polo que se pode dicir que os tecidos están constituídos, fundamentalmente, por un compoñente celular e, nalgúns casos, por un compoñente extracelular. É un dos niveis de organización biolóxica, situado entre o nivel celular e o nivel orgánico.
Un tecido pode estar constituído por células dunha soa clase, todas iguais, ou por varios tipos de células dispostas ordenadamente. A parte da bioloxía encargada do estudo dos tecidos orgánicos é a histoloxía. Se se profunda nos detalles, existe máis dunha centena de tecidos diferentes nos animais e algunhas decenas nos vexetais, pero a inmensa maioría son só variedades duns poucos tipos fundamentais. A estrutura íntima dos tecidos escapa a primeira ollada, polo cal se usa o microscopio para visualizala.
Tecidos animais
Existen catro tecidos animais fundamentais: epitelial, conectivo, muscular e nervioso. Estes tecidos, segundo a súa orixe embriolóxica, pódense clasificar en dous grandes grupos:
Tecidos vexetais
En plantas diferéncianse dous tipos de tecidos, os tecidos da planta en desenvolvemento e os tecidos adultos.
Lorenzo Piretto
Traxectoria
Entrou moi novo na Orde dos Predicadores, e foi ordenado sacerdote desta orde o 4 de agosto de 1966.
Obtivo a licenza en teoloxía na Universidade de Boloña en 1967 e o doutoramento en teoloxía na Universidade de Turín en 1972. Dende 1967 ata 1974 foi profesor de filosofía no seminario dominicano de Chieri e dende 1983 ata 2005 foi profesor de lingua italiana na Universidade de Marmara preto de Istambul.
É xornalista na revista Présence, e dende 2014, párroco na igrexa dos santos Pedro e Paulo en Istambul.
O 7 de novembro de 2015 foi nomeado arcebispo de Esmirna, e consagrado o 20 de decembro polo arquieparca católico armenio de Istambul Boghos Lévon Zékiyan.
Celeridade
A magnitude ou módulo da velocidade coñécese como celeridade ou rapidez. Adóitase expresar como distancia percorrida partido por unidade de tempo. Cando a velocidade é uniforme (constante), a celeridade pódese calcular dividindo a distancia percorrida entre o tempo empregado. Cando un obxecto está acelerado, o seu vector velocidade varía ó longo do tempo. A aceleración pode consistir nun cambio de dirección do vector velocidade, un cambio na magnitude ou ámbalas dúas cousas.
José Luis Azcueta
José Luis Azcueta Uriarte, nado en Galdakao (Biscaia) o 13 de outubro de 1936 e finado en Pontevedra o 22 de xullo de 2014, foi un futbolista español. Xogaba de defensa. Formou parte do equipo do Pontevedra que debutou en Primeira División.
Traxectoria
Na tempada 1959–60 debutou co Indauxtu en Segunda División. Case ao remate da campaña, firmou polo Real Betis, debutando así en Primeira División o 3 de abril de 1960, nunha vitoria a domicilio fronte ao Real Valladolid (0–1). Permaneceu no club andaluz até o remate da tempada 1961–62.
Cartucho (informática)
miniatura|IBM PCjr; conta con dúas rañuras para cartucho ROM baixo as rañuras para disquete. miniatura|Cartucho aberto para [[Game Boy con memoria volátil para gardar xogos.]] Un cartucho ROM, ás veces denominado simplemente como cartucho, é unha carcasa extraíble que contén dispositivos de memoria de só lectura destinados a ser conectados a un dispositivo de electrónica de consumo, tales como un computador persoal ou unha consola de videoxogos. Os cartuchos ROM pódense utilizar para cargar software, tales como videoxogos, ou outros programas de aplicación.
José Luis Azcueta
Traxectoria
Na campaña 1962–63 firmou polo Real Oviedo, onde participou en 12 partidos.
Cartucho (informática)
A rañura do cartucho podería ser utilizada para engadidos de hardware, por exemplo sínteses de fala. Algúns cartuchos tiñan memoria estática de acceso aleatorio apoiada por batería permitindo ao usuario gardar información, como as puntuacións de xogos cada vez que se usaban.
José Luis Azcueta
Traxectoria
Na tempada 1963–64 fichou polo Pontevedra, formando parte do once habitual que debutou en Primeira División. O seu debut produciuse na primeira xornada, nun empate fronte ao Real Zaragoza en Pasarón (1–1). Pese a que nesa campaña o equipo granate descendeu a Segunda División, permaneceu no club catro tempadas máis.
Cartucho (informática)
Uso
Un cartucho é un recipiente que normalmente aloxa un tipo de memoria externa ríxida, que se conecta a un dispositivo electrónico como: un teléfono móbil, unha PDA, un computador, unha vídeo consola, unha cámara dixital, etc. A diferenza do formato disco óptico, o formato cartucho non ten partes móbiles.
José Luis Azcueta
Traxectoria
Faleceu o 22 de xullo de 2014, aos 77 anos, logo dunha doenza.
Cartucho (informática)
Uso
Nun principio cada fabricante creaba un cartucho para o seu produto, até o nacemento dos estándares como EEPROM, memoria flash ou memory card. Existen varios estándares de encapsulados que conteñen tarxetas de memoria, promocionados e fabricados pola maioría das multinacionais dedicadas á produción de hardware.
Coucieiro, Coucieiro, Muxía
Coucieiro é un lugar da parroquia do Coucieiro no concello coruñés de Muxía na comarca de Fisterra. Tiña 10 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 4 eran homes e 6 eran mulleres.
Hérouville-Saint-Clair
Hérouville-Saint-Clair é un concello do departamento francés de Calvados, na rexión de Baixa Normandía, conta cunha poboación estimada de 21 411 habitantes. Sitúase na periferia de Caen e ata 1957 denominouse Hérouville. Nos anos 60 do século XX construíuse unha cidade planificada no seu termo municipal ata se converter no cabo do século no segundo concello por poboación do departamento tras multiplicar por trece a súa poboación en vinte anos.
As Barbudas, Aranga, Aranga
As Barbudas é un lugar da parroquia de Aranga no concello coruñés de Aranga na Comarca de Betanzos. Tiña 15 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 7 eran homes e 8 mulleres.
O Barreiro, Aranga, Aranga
O Barreiro é un lugar da parroquia de Aranga no concello coruñés de Aranga na Comarca de Betanzos. Tiña 8 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 3 eran homes e 5 mulleres.
Casa do Cabido
miniatura|268x268px|Casa do Cabido despois da rehabilitación de 2011. A Casa do Cabido é un edificio situado na Praza de Praterías de Santiago de Compostela, construído no século XVIII e concibido para o embelecemento urbano con obxecto de adornar a praza.
Historia e características
Proxectada polo arquitecto do barroco galego Clemente Fernández Sarela, data do ano 1758. Inicialmente foi sede do Cabido Catedralicio, é desde mediados do século XIX de propiedade particular. Os gremios medievais de prateiros deron nome á Praza das Praterías e á fachada sur e fronte á fonte das Praterías levantouse a Casa do Cabido, de estilo barroco, que con pouco máis de tres metros de fondo ten unha función soamente escenográfica, pechar un dos lados da bela praza a modo de pano de fondo, co seu típico estilo de placas do barroco galego.
Deste xeito a Casa do Cabido, fronte á Catedral, ten unha fachada de estrita orde compostelá do século XVIII, moi bo exemplo do estilo de placas propio do barroco pleno compostelán.
Na literatura e o cine
Inspirou a Valle-Inclán o conto Mi hermana Antonia, do mesmo xeito que a Fonte dos Cabalos inspirou a Federico García Lorca o poema Danza da Lúa en Santiago. No ano 2005 rodouse nela o filme O lapis do carpinteiro.
Luiz Caracol
Luiz Caracol, nado en Elvas (Portugal) o 9 de xaneiro de 1976, é un compositor, guitarrista e cantante portugués.
Traxectoria musical
É fillo de emigrantes retornados de Angola e creceu nun ambiente de multiculturalidade lusófona que se reflicte na súa música.
Comezou a súa carreira musical como autor en 2001. A partir de 2002, traballou coa súa primeira banda “Luiz e a Lata”. En 2009 colaborou no grupo de Sara Tavares e ao mesmo tempo iniciou a súa carreira en solitario.
Michael Collins (político)
miniatura|Michael Collins dirixíndose á multitude en [[Cork no día de San Patricio de 1922.]] Michael John ("Mick") Collins (en irlandés Mícheál Seán Ó Coileáin), nado en Sam's Cross (Condado de Cork) o 12 ou o 16 de outubro de 1890 e finado o 22 de agosto de 1922, foi un líder revolucionario irlandés, Ministro de Finanzas na República de Irlanda, Director de Intelixencia do IRA, e membro da delegación irlandesa durante as negociacións do Tratado Anglo-Irlandés, tanto como Presidente do Goberno Provisional e como Comandante en Xefe do Exército Irlandés.
Foi asasinado en agosto de 1922, durante a Guerra Civil Irlandesa. A pesar de que a maioría dos partidos políticos irlandeses recoñece a súa contribución á fundación do estado moderno irlandés, os membros e os simpatizantes do Fine Gael gardan a súa memoria con particular estima, téndoo como pai fundador do seu movemento.
Traxectoria
Naceu preto de Clonakilty. Aínda que moitas biografías dan como data de nacemento o 16 de outubro de 1890, a súa lápida di que naceu o 12 de outubro de 1890.
A súa familia, muintir Uí Choileáin, fora unha vez a dos señores de Uí Chonaill, preto de Limerick, pero como moitos irlandeses, foran desposuídos e reducidos ó nivel de simples granxeiros. A súa granxa de 145 acres (59 hectáreas) fíxolles máis acomodados que a maioría dos granxeiros irlandeses de finais do século XIX. A irmá máis vella de Michael, Helena, fíxose monxa, e foi coñecida como Irmá Mary Celestine; foi profesora en Londres.
Tras deixar a escola, Michael (entón con 15 anos) seguiu os pasos de moita xente da Irlanda, e trasladouse para Londres. Alí viviu coa súa irmá máis vella Johanna ("Hannie") e co fillo dela, Daniel.
En febreiro de 1906 Collins examinouse polo Servizo Civil Británico, no cal (para pasalo) gabou o "máis grande imperio", e foi empregado polo Servizo Postal en xullo de 1906.
Uniuse á Gaelic Athletic Association e, a través dela, á IRB, unha sociedade secreta que tiña como fin a liberación de Irlanda. Sam Maguire, un republicano protestante de Dunmanway, no Condado de Cork, introduciu o rapaz Collins de 19 anos na IRB. Co tempo tería un papel principal nesta organización.
O levantamento de Pascua de 1916
Michael Collins deuse a coñecer durante o Levantamento de Pascua de 1916. Organizador hábil de considerable intelixencia, era altamente respectado no IRB, tanto que fora nomeado encargado de finanzas para o Conde Plunkett, pai dun dos organizadores do levantamento, Joseph Mary Plunkett, do que Collins se converteu en axudante de campo.
Cando tivo lugar o devandito levantamento o Luns de Pascua de 1916, loitou a carón de Pádraig Pearse e outros na Oficina Postal de Dublín. O levantamento converteuse (como pensaban moitos) nun desastre militar. Mentres moitos celebraban o feito de que por fin se producira un levantamento, crendo na teoría do "sacrificio de sangue" (segundo a cal as mortes dos líderes do levantamento inspiraría a outros), Collins púxose en contra ó ver a súa inexperiencia, especialmente arredor do asalto a edificios importantes que eran imposibles de defender, dos que era imposible fuxir e difíciles de subministrar (durante a Guerra de Independencia el asegurouse de evitar tales tácticas de "cercar os edificios emblemáticos", cos seus soldados operando como guerrillas contra os británicos, atacándoos repentinamente e retirándose xusto despois, minimizando as perdas e aumentando o dano causado). miniatura|200px|dereita|[[Proclamación da República Irlandesa, leída por Pádraig Pearse ás portas da Oficina Xeral de Correos de Dublín ó comezo do Levantamento de Pascua de 1916.]]
Collins, como moitos dos participantes no levantamento, foi arrestado, case mandado á forca e recluído no Campo de Internamento de Frongoch. Alí, como esperaban moitos, amosou o seu hábil liderado. Para a data da liberación xeral, Collins convertérase nunha das figuras liderantes do Sinn Féin, un pequeno partido nacionalista que o goberno británico e os medios de comunicación irlandeses responsabilizaron equivocamente do levantamento. Foi rapidamente requirido polos superviventes do levantamento, para capitalizar a notoriedade que o movemento gañara cos ataques británicos. En outubro de 1917, con habilidade, Collins converteuse en membro da executiva do Sinn Féin e director da organización dos Óglaigh na hÉireann; Éamon de Valera foi presidente de ámbalas dúas organizacións.
Primeiro Dáil
Como tódolos membros maiores do Sinn Féin, Michael Collins foi nomeado para ocupar un escano nas eleccións xerais de 1918 para elixir os parlementarios irlandeses para a Casa Británica dos Comúns en Londres. E como a maioría deles, Collins foi elixido, converténdose en parlamentario por Cork Sur. Porén, ó contrario que os seus rivais do Partido Parlamentario Irlandés, os parlamentarios do Sinn Féin anunciaron que eles non tomarían posesión dos seus escanos en Westminster, pero que establecerían un Parlamento Irlandés en Dublín. Ese novo parlamento, chamado Dáil Éireann (en galego Asemblea de Irlanda, véxase Primeiro Dáil Éireann) reunidos en Mansion House (Dublín) en xaneiro de 1919. De Valera e os líderes do Sinn Féin foron arrestados. Collins fora avisado pola súa rede de contactos e alertara ás figuras importantes do Sinn Féin. De Valera optou por ignorar as advertencias, crendo que se os arrestos se levaban a cabo constituirían un golpe de propaganda, só para atoparse con que, cos líderes detidos, poucas persoas estaban dispostas a faceren o necesario nos medios de comunicación. En ausencia de Éamon de Valera, Cathal Brugha foi elixido Príomh Aire (literalmente primeiro ministro, pero traducido a miúdo como "Presidente do Dáil Éireann"), para ser substituído por de Valera, cando Collins o axudou a escapar da prisión de Lincoln en abril de 1919.
Collins tivo en 1919 varios cargos. No verán foi elixido presidente da IRB (e polo tanto, coas ideas desta organización, presidente da República Irlandesa). En setembro foi nomeado director de Intelixencia do Irish Republican Army, no que se converteran os Voluntarios (o nome simboliza a vontade da organización de ser o exército da república irlandesa). A Guerra de Independencia Irlandesa comezou o mesmo día que o Primeiro Dáil se reuniu en xaneiro de 1919, cando dous policías foron tiroteados por Voluntarios do IRA que actuaron sen orde previa, en Soloheadbeg, Condado de Tipperary. (Véxase tamén Dan Breen)
Ministro de Finanzas
En 1919, o xa atarefado Collins recibiu outra responsabilidade máis cando De Valera o nomeou Ministro (Aireacht) de Finanzas.
Era comprensible que nas circunstancias dunha guerra brutal, na que os ministros eran propensos a seren arrestados ou asasinados en calquera momento pola Policía Irlandesa, por calquera da súas dúas organizacións paramilitares (os Black and Tans e os Auxiliaries, ou ben polo Exército Británico, a maioría dos ministros existiran só no papel, ou ben como unha ou dúas persoas traballando nunha habitación dunha casa particular.
Mais, porén, ese non foi o caso de Collins, quen formou un Ministerio de Finanzas que foi quen de organizar unha grande emisión de bonos na forma dun "Empréstito Nacional" para fundar a nova República Irlandesa. Tal foi a reputación de Collins que incluso Lenin oíu verbo dese espectacular empréstito nacional, e enviou un representante a Dublin para pedir prestado cartos á República Irlandesa para axudar a fundar a República Rusa, ofrecendo algunha das Coroas Imperiais de Rusia coma garantía. (As xoias permaneceron nunha caixa forte de Dublín, esquecidas por tódalas partes, ata os anos 1930, cando foron atopadas por casualidade).
Visto dende os nosos días, a magnitude do traballo de Collins e os seus logros foron impresionantes. Dende crear un batallón especial de asasinos chamados "Os Doce Apóstolos" para matar axentes británicos ata a organización dun "Empréstito Nacional" de fama internacional; dende dirixir o IRA ata dirixir o goberno cando De Valera viaxou e permanaceu nos Estados Unidos por un longo período de tempo; e organizar unha operación de contrabando de armas; Collins case se converteu nunha revolucion dun só home.
Collins e Richard Mulcahy foron os dous principais organizadores do Exército Republicano Irlandés, e ata onde lles foi posible dirixiron as accións das espalladas e fortemente localizadas unidades guerrilleiras. A Collins se lle atribúe a miúdo a organización das "Columnas Volantes" da guerrilla do IRA durante a Guerra de Independencia, aínda que suxerir que Collins as organizou individualmente sería falso. Tivo unha parte prominente na formación das columnas volantes, pero o principal organizador tería sido Dick McKee, executado posteriormente polos Británicos en represalia polos feitos do Domingo Sanguento en 1920. Amais, unha gran parte da actividade do IRA foi levada a cabo por iniciativa dos líderes locais, seguindo as tácticas e a estratexia xeral establecidas por Collins ou Mulcahy.
Para 1920, cando tiña 30 anos de idade, os británicos ofreceron unha recompensa de 10.000 Libras Esterlinas (unha suma enorme daquela) por calquera información que levara á captura ou á morte de Michael Collins. A súa fama transcendeu alén o movemento do IRA alcumándoo "The Big Fella" (O Gran Tipo).
Tras unha tregua, fixéronse os preparativos para que tivese lugar unha conferencia entre o Goberno Británico e os líderes da, aínda non recoñecida, República Irlandesa. Á parte da Unión Soviética, a cal precisaba cartos e por tanto deu recoñecemento diplomático á República Irlandesa, ningún outro estado fixo tal, a pesar das prolongadas presións levadas a cabo en Washington por De Valera e outros prominentes estadounidenses de orixe irlandesa, así coma na Conferencia de Paz de París de 1919 por Seán T. O'Kelly.
Nun movemento que apampou os observadores, De Valera —quen en agosto de 1921 fixo que o Dáil (Parlamento) elevase a categoría ó seu posto de Primeiro Ministro a Presidente da República para convertelo no equivalente do rei Xurxo V nas negociacións— entón anunciou que, xa que o Rei non ía asistir, entón tampouco asistiría el como Presidente da República.
No seu lugar, co consentimento un tanto remiso do seu gabinete, De Valera nomeou un equipo de delegados encabezado por Arthur Griffith, con Michael Collins como o seu axudante. Con serias dúbidas, crendo que De Valera debería encabezar a delegación, Collins accedeu a ir a Londres.
Tratado Anglo-Irlandés
Os delegados do tratado irlandeses - Arthur Griffith (líder), Robert Barton e Michael Collins (con Robert Erskine Childers como Secretario Xeral da delegación) - estableceron a súa base de operacións no número 22 de Hans Place en Knightsbridge o 11 de outubro de 1921 e residiron alí até a conclusión das negociacións do tratado. As negociacións levaron ó acordo do Tratado Anglo-irlandés que foi asinado o 6 de decembro de 1921, que establecía un novo estado irlandés, chamado o "Estado Libre Irlandés" (unha tradución literal do termo irlandés Saorstát Éireann, que aparecía na cabeceira que de Valera empregaba, traducido polo mesmo de Valera menos literalmente como República Irlandesa.
O Tratado establecía a posibilidade dun estado que abarcase a totalidade da Irlanda, suxeito ó dereito dunha rexión de seis condados ó nordeste que podía optar por saír do Estado Libre (o que fixo axiña). Se isto sucedía, unha Comisión de Fronteiras Irlandesa tería que ser establecida para redebuxar a fronteira irlandesa, que Collins esperaba que reduxese o tamaño da Irlanda do Norte o suficiente para facela inviable economicamente, permitindo así a unidade, xa que a maioría da poboación unionista estaba concentrada nunha área relativamente pequena ó leste do Ulster.
O novo Estado Irlandés sería un Dominio, cun parlamento bicameral, co poder executivo concedido ó rei pero exercido por un goberno irlandés elixido por unha cámara baixa chamada Dáil Éireann (traducida esta vez como Cámara dos Deputados), un sistema de cortes independente, e unha forma de independencia que excedía amplamente calquera cousa soñada por Charles Stewart Parnell ou polo Partido Parlamentario Irlandés.
Os republicanos puristas viron isto como unha traizón, coa substitución da república por un status de dominio dentro do Imperio Británico, e cun Xuramento de Lealdade feito ó rei. Actualmente sábese que o Xuramento era feito ó Estado Libre Irlandés, cun xuramento subsidiario de fidelidade ó rei como parte do Tratado, non ó rei unilateralmente. (Véxase Xuramento de Lealdade (Irlanda))
O Sinn Féin desmarcouse do tratado, e o Dáil debateu amargamente o problema durante dez días até que foi aprobado por 64 votos a favor e 57 en contra. No proceso Cathal Brugha remarcou que Michael Collins non era un militar maior e mentres os xornais o describían como o home que gañou a guerra. A realidade era, porén, que Collins fora o home principalmente responsable do esforzo do IRA durante a Guerra Anglo-Irlandesa. De Valera uniuse á facción contraria ó tratado opoñéndose ó que consideraba como concesións. Os seus opoñentes acusárono de que tiña coñecemento previo de que a coroa tería representación segundo os termos do acordo. Os seus adversarios máis belixerantes acusárono de levar mal a delegación, sabendo que a república non sería posible nun curto espazo de tempo.
Tripla aprobación
Polos termos do tratado, tres parlamentos individuais tiñan que aprobar o documento.
Goberno provisional
Baixo a Constitución do Dáil adoptada en 1919, o Dáil Éireann (Parlamento Irlandés) continuou existindo. De Valera dimitiu da presidencia e procurou a reelección (nun intento de destruír o tratado recentemente aprobado), mais Arthur Griffith venceuno nas urnas e asumiu a presidencia. (Griffith chamábase a si mesmo "Presidente do Dáil Éireann" antes que "Presidente da República", como tan acotío adoitaba facelo De Valera.) Porén, ese goberno, ou Aireacht, non tiña status legal na Lei Constitucional británica, polo que xurdiu outro goberno co-existente, nominalmente responsable perante a Casa dos Comúns de Irlanda do Sur.
Collins formou o novo Goberno Provisional (Rialtas Sealadach na hÉireann), e el mesmo converteuse en Presidente do Goberno Provisional (ou sexa, Primeiro Ministro). Tamén permaneceu coma Ministro de Finanzas da administración republicana de Griffith. Un exemplo da complexidade que iso supuxo púidose ver na forma da súa investidura:
Ao parecer, Collins chegou sete minutos tarde a esta cerimonia e debido a iso foi reprendido por Fitzalan. Collins contestou:
O Tratado foi extremadamente controvertido na Irlanda. En primeiro lugar, Éamon de Valera, o Presidente da República Irlandesa non estaba conforme con que Collins asinase ningún trato sen a súa autorización nin a do seu gabinete. En segundo lugar, os contidos do Tratado foron tremendamente discutidos. De Valera e moitos outros membros do movemento republicano opúñanse a que a Irlanda tivese un status de dominio de seu do Imperio Británico e ao simbolismo de ter que facer un xuramento de lealdade ao Rei británico. Tamén foi controvertida a retención británica do control de tres importantes portos da costa sur da Irlanda pola Mariña Real Británica. Ambas as cousas ameazaban con cederlle á Gran Bretaña o control sobre a política exterior irlandesa. Case a metade dos deputados do Dáil opuxéronse ao Tratado, o cal foi aprobado o 7 de xaneiro de 1922, por 64 votos a 57, unha marxe de tan só 7 votos. E o máis importante foi que a maioría do Exército Republicano Irlandés se opuxo ao tratado, abrindo así as posibilidades dunha guerra civil.
Curiousamente, por outra banda a partición da Irlanda entre o Estado Libre de Irlanda e a Irlanda do Norte non foi controvertida. Unha das principais razóns diso foi que Collins estaba planeando en segredo lanzar unha guerra de guerrillas clandestina contra o Estado do norte. Durante os primeiros meses de 1922, xa estivera enviando unidades do IRA á fronteira e mandando armas e cartos ás unidades norteñas do IRA. En maio-xuño de 1922, el e máis o Xefe do Estado Maior do IRA, Liam Lynch organizaron unha ofensiva de unidades do IRA — tanto a favor coma en contra do Tratado — ao longo de toda a nova fronteira. As armas británicas subministradas ao Goberno Provisional de Collins foron intercambiadas coas armas das unidades do IRA, que foron enviadas ao norte. Esta ofensiva foi cancelada oficialmente o 3 de xuño debido á presión británica e Collins fixo pública unha declaración, dicindo que non se permitiría invadir a área dos seis condados a ningunha das tropas, tanto a aquelas que están so control oficial (pro-tratado) coma a aquelas que están adscritas ao Executivo (IRA, anti-tratado). Porén, os ataques a baixa escala continuaron na fronteira. Tal actividade foi interrompida polo estalido da guerra civil no sur, pero se Collins vivise, tiña tódalas papeletas de ter lanzado unha ofensiva guerrilleira a grande escala contra a Irlanda do Norte. Por iso, a maioría das unidades do norte apoiaban a Collins e 524 deles pasáronse ao sur para unírense ao Exército do Estado Libre na Guerra Civil Irlandesa.
Nos meses que precederon ao estalido da guerra civil en xuño de 1922, Collins tentou desesperadamente pechar as fisuras no movemento nacionalista para evitar a guerra. De Valera, que se opoñera ao Tratado no Dáil, abandonou a asemblea cos seus seguidores. Collins asegurou un compromiso, o "pacto", no cal as dúas faccións do Sinn Féin, pro- e anti-Tratado, presentaríanse conxuntamente ás eleccións do Estado Libre, tras o cal formarían unha coalición de goberno.
Collins propuxo que o Estado Libre tivese unha constitución republicana, que non mencionase ao Rei Británico, sen repudiar o Tratado, un compromiso aceptable para todos agás para os republicanos máis intransixentes. Para fomentar a unidade militar, estableceu un "comité de reunificación do exército" con delegados das faccións pro- e anti-Tratado. Tamén fixo esforzos para empregar a secreta Irmandade Republicana Irlandesa, da que era presidente, para conseguir que os oficiais do IRA aceptasen o Tratado. Así e todo, os británicos vetaron a proposta de constitución republicana baixo a ameaza dun bloqueo económico, argumentando que asinaran o Tratado de boa fe e os seus termos non podían cambiarse. Xa que logo, Collins foi incapaz de reconciliar á facción anti-Tratado. As accións seguintes por parte dalgúns homes do IRA opostos ao Tratado conduciu a loitar e á posterior guerra civil.
Guerra Civil Irlandesa
En abril de 1922, un grupo de douscentos homes do IRA contrarios ó tratado ocuparon o Na Ceithre Chúirteanna en Dublín nun desafío ó goberno provisional. Collins, que quería evitar a guerra civil a calquera custo, non os atacou até xuño de 1922, cando a presión inglesa forzou a man. O 22 de xuño de 1922, Sir Henry Wilson, un xeneral británico retirado, sufriu disparos até morrer por parte de activistas do IRA en Belgravia, Londres. Naquel momento, supúxose que a facción contraria ó tratado do IRA era a responsable e Winston Churchill díxolle a Collins que, de non moverse contra os golpistas, el, (Churchill) usaría tropas británicas para facelo.
De feito, foi probado dende entón que o mesmo Collins ordenou matar a Wilson como represalia pola súa participación nos ataques ós católicos na Irlanda do Norte. Joe Dolan — un membro do "Squad" ou unidade de asasinatos de Collins durante a Guerra de Independencia e en 1922 capitán do Exército do Estado Libre Irlandés — revelou isto nos anos 50, xunto coa revelación de que Collins ordenoulle tentar rescatar os dous voluntarios antes de que fosen executados. De calquera xeito, isto forzou a Collins a actuar contra os membros do IRA gornecidos no Na Ceithre Chúirteanna e a provocación final veu cando eles mataron o Xeneral do Estado Libre Irlandés J.J. O'Connell. Tras unha derradeira tentativa de persuadir os homes de que abandonasen o edificio, Collins pediu prestados dúas grandes pezas de artillaría ós británicos e bombardeou o edificio até a rendición dos que resistían nel.
Isto levou á Guerra Civil Irlandesa cando a comezou a loita polo control de Dublín entre os membros do IRA contrarios ó tratado e as tropas do Estado Libre Irlandés. Baixo a supervisión de Collins, o Estado Libre rapidamente tomou o control da capital. En xullo de 1922, as forzas contrarias ó tratado controlaban a provincia sureña de Munster e outras varias áreas do país. De Valera e os outros deputados contrarios ó tratado aliñáronse coa facción do IRA contraria a el. A mediados de 1922, Collins fixo efectivas as súas responsabilidades como Presidente do Goberno Provisional para converterse en Comandante en Xefe do Exército Irlandés, o cal arrodeou os núcleos de membros do IRA antitratado. O Exército do Estado Libre que fora armado e fundado polos británicos foi despregado decontado para a guerra civil. Collins, xunto con Richard Mulcahy e Eoin O'Duffy decidiron unha serie de desembarcos en áreas controladas polos republicanos que retomaron Munster e o oeste en xullo-agosto de 1922. Como parte da súa ofensiva, Collins viaxou a súa cidade nativa de Cork, contrariamente ós consellos dos seus compañeiros, e a pesar da súa doenza de estómago e da depresión. Collins semella que contestou ós seus camaradas que Non me dispararán no meu propio condado.
Morte
dereita|miniatura|A tumba de Michael Collins.
En ruta a través do Condado de Cork o 22 de agosto de 1922, na vila de Béal na mBláth (voz irlandesa para "a boca de flores"), Collins foi asasinado nunha emboscada que durou aproximadamente corenta minutos, entre as 7:30 e as 8:10 da tarde. Collins foi a única vítima mortal na acción. Ordenou ó seu convoi parar e devolver o fogo, no canto de escoller a opción máis segura de viaxar no seu coche, ou acollerse á seguridade do coche blindado que lles acompañaba, como o seu compañeiro, Emmet Dalton, desexara. Collins tiña 31 anos cando morreu. Non hai consenso sobre quen efectuou o disparo fatal, e incluso a afiliación do asasino é descoñecida. Algúns libros suxeriron que o disparo foi efectuado por Denis ("Sonny") O'Neill, un antigo tirador do Exército Británico morto en 1950. Isto é sostido por testemuñas oculares do ocorrido, así como acerca do tipo de munición empregada para matalo: o tipo de bala empregada, chamada "dumdum" ou bala "flat nosed", era comunmente empregada por Black and Tans. O'Neill admitiu trala emboscada que el estivo a empregar este tipo de munición. Alén disto, na autopsia os doutores concluíron que o disparo fora un golpe directo, e non unha bala rebotada, examinando o tamaño e a forma da ferida. Asustados por que algo podería ocorrerlle o "tipo grande", os homes de Collins levaron o seu corpo de volta a Cork onde foi transportado cara a Dublín xa que temían que o corpo fose roubado nunha emboscada se o corpo era transportado por estrada. O seu corpo estivo exposto durante tres días en Rotunda onde decenas de centos de seguidores foron a renderlle os seus respectos.
Filmes sobre Michael Collins
Unha versión ficcionalizada da vida de Collins aparece no filme de 1936 Beloved Enemy, no que aparece David Niven como un Oficial Inglés. Contrariamente ó verdadeiro Michael Collins, o Collins de ficción "Dennis Riordan" (Brian Aherne) sofre un disparo e recupérase.
Un documental británico de Kenneth Griffith, Hang Up Your Brightest Colours foi feito para ITV en 1973, pero negouse a retransmitilo. Foi finalmente emitido pola BBC no País de Gales en 1993 e en todo o Reino Unido ó ano seguinte.
En 1996, fíxose un filme sobre Michael Collins polo director Neil Jordan. Co título Michael Collins, Liam Neeson fai de protagonista, e Julia Roberts fai da prometida de Collins, Kitty Kiernan. Malia ser gabado por levar a historia de Michael Collins a un plano internacional, moitos historiadores criticaron o filme por tomarse certas liberdades cos feitos.
Ángela Rodríguez Martínez
Ángela Rodríguez Martínez, coñecida como Pam, nada en Pontevedra o 2 de outubro de 1989, é unha política galega.
Soexo, Vilalba
Santa María de Soexo é unha parroquia do concello de Vilalba (Lugo). Segundo o IGE, en 2022 tiña 50 habitantes (25 homes e 25 mulleres) repartidos entre 3 entidades de poboación: As Casas Novas, Gaián e A Igrexa, o que supón unha leve diminución en relación a 1995 cando tiña 63 habitantes.
Ángela Rodríguez Martínez
Traxectoria
Licenciada en Filosofía pola Universidade de Santiago de Compostela. Posgrao en Pensamento Contemporáneo. Investigación e creación en Arte Contemporánea. É secretaria de Coordinación e Igualdade de Podemos Galicia. Número dous da candidatura de En Marea para as Eleccións xerais de 2015 pola provincia de Pontevedra, foi elixida deputada. Repetiu candidatura nas Eleccións xerais de 2016.
Nas Eleccións xerais de abril de 2019 foi candidata na lista de En Común-Unidas Podemos ao Congreso pola Provincia de Pontevedra. Repetiu candidatura nas Eleccións xerais de novembro do mesmo ano, pero non saíu elixida en ningún dos casos. Logo da formación dun goberno de coalición no estado entre o PSOE e Unidas Podemos, Pam exerceu de asesora no Ministerio de Igualdade. , baixo as ordes da ministra Irene Montero. Logo da dimisión a finais de setembro de 2021 da gaditana Noelia Vera, Pam pasou a ser a nova secretaria de estado de Igualdade.
Soexo, Vilalba
Historia
A parroquia foi creada eclesiasticamente en 1895 polo bispo de Mondoñedo con lugares das parroquias de Alba e Pígara (esta última do concello de Guitiriz) e mais dúas casas da da Torre. Porén, administrativamente só se formou cos lugares do concello de Vilalba, isto é, os procedentes de Alba.
Poké Ball
miniatura|Poké Ball clásica, empregada como icona principal da franquía [[Pokémon.]] A Poké Ball, coñecida no Xapón como Monster Ball (Monsutābōru) no mundo ficticio de anime e videoxogos RPG de Pokémon, é un aparello especial para capturar e transportar Pokémon.
Estes son mantidos no seu interior "descansando" (pero non recuperándose) mentres non están en batalla. Hai diferentes clases de Poké Balls, sendo a Master Ball, a máis poderosa de todas as balls, capturando un Pokémon salvaxe o 100% das veces.
Da serie de anime, pódese describir a Poké Ball como un aparello pequeno (cabe no puño dun neno de dez anos, o cal fai estimar o seu tamaño nuns 4 ou 5 centímetros de diámetro). A pesar diso, pode conter no seu interior un Pokémon de gran tamaño (como Snorlax ou Wailord). Para cargalas, un adestrador preme o botón do centro comprimindo o seu tamaño a ao redor de 1 cm de diámetro, o cal pode cargar no seu cinto.
O seu nome provén de Pocket Ball, ou bóla de peto, o cal se debe ao seu pequeno tamaño ou ben do propio nome dos Pokémon.
O triunfo do ovo
O triunfo do ovo (en The Triumph of the Egg, tamén coñecido polo título completo O triunfo do ovo. Un libro de impresións sobre a vida americana en relatos e poemas, en The Triumph of the Egg: A Book of Impressions from American Life in Tales and Poems) é un libro publicado orixinalmente en 1921 escrito polo estadounidense Sherwood Anderson. Foi o terceiro libro de Anderson en ser publicado por B.W. Huebsch e a súa segunda colección de historias despois do éxito de Winesburg, Ohio. O libro contén 15 historias precedidas por fotografías de sete esculturas de barro da muller de Anderson naquel entón, feitas polo escultor Tennessee Mitchell, que foron inspiradas polas personaxes do libro.