cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dawn Fraser
Despois da natación
Fraser converteuse en cantineira do Riverview Hotel de Balmain, e comezou a adestrar nadadores. En 1988, foi elixida como independente na Asemblea Lexislativa de Nova Gales do Sur por Balmain. Ese distrito electoral foi suprimido en 1991, e despois de que non conseguise obter o novo escano de Port Jackson, retirouse da política. Fraser é seareira e membro da directiva do club da NRL Wests Tigers.
Vida persoal
Fraser casou con Gary Ware o 30 de xaneiro de 1965 na igrexa de St Stephens, Macquarie Street, Sydney. O matrimonio durou pouco. Tivo unha filla nese matrimonio. Trasladouse a vivir a Noosa na Sunshine Coast de Queensland por ter un clima máis cálido e subtropical por mor da severa asma de Fraser.
Mary Sherman Morgan
Mary Sherman Morgan, nada en Ray o 4 de novembro de 1921 e finada o 4 de agosto de 2004, foi unha enxeñeira química estadounidense, inventora do combustible líquido Hydyne en 1957, que propulsou o Jupiter-C, o foguete que puxo en órbita o primeiro satélite dos Estados Unidos, Explorer 1.
Traxectoria
A súa familia que vivía nunha granxa en Ray, Dacota do Norte, era moi pobre e daba pouco valor á educación Trala educación secundaria inscribiuse na Minot State University, para estudar Química.
Carreira profesional
Cando estalou a Segunda Guerra Mundial, ofreceronlle o seu primeiro traballo nunha fábrica de municións, encargada da fabricación de trinitrotolueno (TNT), dinitrotolueno (DNT) e explosivos de pentolitos.
Mentres traballaba na aviación norteamericana, Mary coñeceu ao seu futuro marido, George Richard Morgan, un enxeñeiro mecánico graduado en Caltech, e xuntos tiveron catro fillos: George, Stephen, Monica e Karen.
A carreira espacial
miniatura| Comparación entre os foguetes Redstone, Jupiter-C e Mercury Durante o desenvolvemento do programa para o vehículo de reentrada de mísiles Jupiter, o equipo de Wernher von Braun usou mísiles Redstone modificados, denominados Jupiter-C. Para mellorar o rendemento da primeira fase, asinaron un contrato coa división Rocketdyne de North American Aviation para obter un combustible máis potente.
Mary traballou no proxecto e foi nomeada xefa debido ao seu coñecemento e experiencia con novos propelentes para foguetes. O seu traballo derivou en Hydyne e o primeiro voo de proba cun foguete de Redstone tivo lugar o 29 de novembro de 1956.
En 1957, a Unión Soviética e os EE. UU. tiñan como obxectivo poñer os satélites en órbita ao redor da Terra con motivo da celebración do Ano Internacional da Xeofísica. Para este esforzo internacional, o proxecto dos Estados Unidos chamouse Proxecto Vanguard. A Unión Soviética logrou pór en órbita a Sputnik o 4 de outubro de 1957, evento que pronto foi sucedido pola desastrosa explosión do foguete Vanguard. Grazas ao novo propelente conseguiuse pór en órbita o primeiro satélite norteamericano, Explorer I, o 31 de xaneiro de 1958.
Despois dos programas Jupiter-C e Juno I, os Estados Unidos cambiaron estes combustibles por outros máis potentes.
O nome Hydyne
Hydyne-LOX (osíxeno líquido) foi a combinación de propelentes usada no foguete de Redstone. O exército elixiu usar a versión curta de Hydyne. Unha mestura de 60% de dimetilhidrazina asimétrica (UDMH) e 40% de dietilenetriamina (DETA). Era máis potente que o etanol, pero moito máis tóxico. .
Legado
George, un dos fillos de Mary, quedou sorprendido ao descubrir a importancia do traballo da súa nai. Investigou a historia de Mary a fondo despois de que o xornal Los Angeles Times negásese a publicar a súa necrolóxica, alegando que non había confirmación dos feitos presentados.
Esta investigación converteuse nunha obra de teatro, posta en escena en Caltech en 2008 e publicada en forma de libro en 2013, chamada Rocket Girl: The Story of Mary Sherman Morgan, America's First Female Rocket.
Antonio Peinado García
Antonio Peinado García, máis coñecido como Mella, nado na Coruña c. 1894 e finado na mesma cidade o 27 de novembro de 1959, foi un futbolista, boxeador, bombeiro e sindicalista galego.
Traxectoria
Debutou na dianteira do Deportivo da Coruña o 30 de agosto de 1914, no primeiro dos dous partidos que os futbolistas do club xogaron contra o Real Club Coruña sen permiso da directiva e que provocaron a posterior escisión chamada Deportivo Auténtico. Militou na escisión durante os seus catro anos de existencia, disputando o Campionato de Galicia, e volveu ao Deportivo trala reunificación de 1918. Xogou no Deportivo nove anos máis, proclamándose campión galego na tempada 1926/27, aínda que os últimos anos pasounos como suplente. En abril de 1926 xogou un partido de cuartos de final da Copa do Rei, contra o Real Unión no estadio de Amute en Hondarribia. En 1927 pasou ao Olímpico FC (antigo Racing Orillamar), co que disputou a Serie B do Campionato de Galicia.
Posteriormente foi boxeador, derrotando entre outros a Eladio Cabaco ou Vázquez, e gañando o título de campión galego do peso wélter.
Bombeiro de profesión e de ideoloxía socialista, foi delegado da Federación Local de UXT e membro da Federación de Colectividades Socialistas. Coa chegada do franquismo foi xulgado na Coruña por rebelión e condenado a doce anos de prisión. Faleceu na Coruña o 27 de novembro de 1959, aos 65 anos,
Palmarés
Deportivo da Coruña
Bazar, Bazar, Lugo
Bazar é un lugar da parroquia de Bazar no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
BATSAT
BATSAT (acrónimo de Broadband Advanced Technologies Satellite), coñecido tamén como Teledesic T1, foi un satélite artificial de Teledesic lanzado o 26 de febreiro de 1998 mediante un foguete Pegasus XL desde a base Vandenberg da Forza Aérea.
Características
BATSAT foi un satélite experimental e demostrador tecnolóxico previo para a constelación de satélites de comunicacións de Teledesic. Foi lanzado a unha órbita baixa (565 km de altura) desde a que se fixeron probas operativas simulando un satélite en produción. Entre os parámetros estudados co satélite estiveron o arrastre atmosférico á altura de operación do satélite, o control de potencia das ligazóns de radio, o retardo na propagación da radio en banda Ka debido á atmosfera, a sincronización co GPS, a estabilidade da ligazón láser e as interferencias causadas polo Sol e a Lúa. Despois de cumprir a súa misión, BATSAT reentrou na atmosfera terrestre o 9 de outubro de 2000.
Freshwater, Nova Gales do Sur
miniatura|250px|Praia de Freshwater
Freshwater é un suburbio do norte de Sidney, no estado de Nova Gales do Sur, en Australia.
Xeografía
O barrio está situado a unha altitude media de 10 msnm e ocupa unha superficie de 1,8 km2.
Segundo o censo de 2016 contaba con 8 866 habitantes, polo que a súa densidade de poboación, nese ano, era de 4 930 hab./km2.
O seu código postal é 2096.
O ingreso medio semanal dos sus fogares é de 1 833 AUD, por riba da media nacional.
O barrio está situado a 17 km ao nordeste do Distrito Central de Negocios de Sidney, na zona do goberno local do municipio de Warringah, na rexión das praias do norte.
Orixe dos seus residentes
Dos seus residentes, o 67,7 % naceron en Australia, o 8,4 % en Inglaterra e o 2,9 % en Nova Zelandia.
Historia
Desde 1923 até 2008 foi coñecida como Harbord.
Hämeenkatu, Tampere
Hämeenkatu (en galego rúa de Häme ou rúa de Tavastia) é a principal rúa da cidade de Tampere, en Finlandia. Localizada no centro da cidade, ten case un quilómetro de longo e 28,5 metros no seu punto máis ancho. A rúa cruza o Tammerkoski pola ponte Hämeensilta.
Paderne, Bazar, Lugo
Paderne é un lugar da parroquia de Bazar no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Hämeenkatu, Tampere
Hämeenkatu comeza no leste na intersección con Rautatienkatu, nas proximidades da estación de tren, corre de leste a oeste ata Hämeenpuisto e o seu pavimento é empedrado. Anteriormente a case todas as interseccións contaban con semáforos, mais na actualidade Hämeenkatu é unha rúa destinada a transporte público.
Coa construción da liña de tranvía que comezou en 2017, e en relación co proxecto, renováronse as beirarrúas, as árobores da rúa e a ilminación. Do mesmo xeito levouse a cabo a renovación da ponte Hämeensilta. O proxecto finalizará en 2021.
Tuíxe, Bazar, Lugo
Tuíxe é un lugar da parroquia de Bazar no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Nuno Júdice
Biografía
Licenciouse en Filoloxía Românica pola Facultade de Letras da Universidade de Lisboa e obtivo o grao de Doutor pola Facultade de Ciencias Sociais e Humanas da Universidade Nova de Lisboa, cunha disertación sobre Literatura Medieval.
Profesor do ensino secundario, desde 1992 até 1997, foi profesor da Facultade de Ciencias Sociais e Humanas, até á súa xubilación, como profesor asociado, en 2015.
Foi Director da revista literaria Tabacaria (1996-2009), editada pola Casa Fernando Pessoa e Comisario para a área da Literatura da representación portuguesa á 49ª Feira do Libro de Frankfurt. Foi tamén Conselleiro Cultural da Embaixada de Portugal (1997-2004) e Director do Instituto Camões en París. Organizou a Semana Europea da Poesía, no ámbito da Lisboa '94 - Capital Europea da Cultura. Desde 2009 foi Director da Revista Colóquio-Letras da Fundación Calouste Gulbenkian.
Poeta e narrador, a súa estrea literaria deuse con A Noção de Poema (1972). En 1985 recibiría o Premio Pen Club, o Premio D. Dinis da Casa de Mateus, en 1990. En 1994 a Asociación Portuguesa de Escritores, distinguiuno pola publicación de Meditação sobre Ruínas, finalista do Premio Europeo de Literatura Aristeion. Asinou aínda obras para teatro e traduciu autores como Corneille e Emily Dickinson.
A súa obra inclúe antoloxías, edicións de crítica literaria, estudos sobre Teoría da Literatura e Literatura Portuguesa. Mantén unha colaboración regular na prensa. Lanzou, en 1993, a antoloxía sobre literatura portuguesa do século XX, Voyage dans un siècle de Littérature Portugaise.
Ten obras traducidas en España, Italia, Venezuela, Inglaterra, Francia, México, Irán, China, Albania, Suecia, Dinamarca, Grecia, Marrocos, Líbano, Colombia, Canadá e República Checa.
En 2018 o PEN Galicia outorgoulle o Premio Rosalía de Castro.
Condecoracións
O 10 de xuño de 1992, foi feito Oficial da Orde Militar de Sant'Iago da Espada e, o 10 de xuño de 2013, foi elevado a Grande-Oficial da mesma orde.
A Airexe, Benade, Lugo
A Airexe é un lugar da parroquia de Benade no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Šílení
Šílení é un filme de 2005 dirixido por Jan Švankmajer. É unha coprodución entre a República Checa e Eslovaquia. O filme é vagamente baseado en dúas historias curtas, "O Sistema de Doutor Tarr e o Profesor Fether" (1845) e "O Enterro Prematuro" (1844), de Edgar Allan Poe. Tamén está parcialmente inspirado nas obras do Marqués de Sade. O filme foi escollido como candidato da República Checa para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 79ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Mytishchi
A cidade é o centro administrativo do distrito de Mytishchinsky e tamén é o maior centro industrial (construción de máquinas e industria de armamento, en particular) e centro educativo da rexión.
Canalización
Mytishchi é famosa polo seu acueduto, construído no século XVIII por orde de Catalina II de Rusia. Foi o primeiro sistema de abastecemento de auga construído en Rusia e estaba destinado a abastecer ao Kremlin de auga potable.
Deporte
O Mytishchi Arena é un pavillón deportivo inaugurado en 2006 onde xoga o equipo de hóckey sobre xeo Atlant Moscow Oblast, pertencente á KHL, sede do Campionato do Mundo de hóckey sobre xeo masculino de 2007 xunto co Khodynka Arena.
Poboación
159.900 (censo de 2002), 154.068 (censo de 1989), 125.000 (censo de 1973), 60.000 (censo de 1939).
Esculina
A esculina (ás veces escrito aesculina) é un glicósido cumarínico que aparece de forma natural nas árbores das especies Aesculus hippocastanum (castiñeiro de Indias), Aesculus californica, no arbusto Bursaria spinosa, na dafnina (a resina verde escura de Daphne mezereum) e tamén na infusión de Taraxacum.
Usos
Como medicamento úsase ás veces como axente vasoprotector.
A esculina tamén se usa no laboratorio de microbioloxía para a identificación de especies bacterianas como as dos xéneros Enterococcus e Listeria, ao engadirse a placas de ágar de cultivo. Por exemplo, todas as cepas de estreptococos do grupo D poden hidrolizar a esculina en bile ao 40%.
Test de hidrólise da esculina
A esculina incorpórase ao ágar de placas de cultivo bacteriano con citrato férrico e sales biliares (ágar de bile esculina). Algunhas bacterias poden hidrolizar a esculina, o cal serve para a súa identificación. A hidrólise da esculina forma esculetina (6,7-dihidroxicumarina) e glicosa. A esculetina forma complexos de cor marrón escura ou negros co citrato férrico, o que permite a lectura do test.
O ágar de bile esculina é sementado coa bacteria e incubado a 37 °C durante 24 horas. A presenza dun halo marrón escuro ou negro indica que o test é positivo. Un test positivo pode producirse cando están presentes bacterias dos xéneros Enterococcus, Aerococcus e Leuconostoc, por exemplo. A esculina fluoresce baixo a luz ultravioleta (a lonxitudes de onda de 360 nm) e a hidrólise da esculina orixina a perda de dita fluorescencia.
Enterococcus normalmente dá positivo en só catro horas despois de ser inoculado.
miniatura|Espectro visible UV da esculina cun máximo de absorbancia a 346 nm
Advertencias
A inxestión de esculina, normalmente por comer castañas do castiñeiro de Indias, que son tóxicas, igual que toda a planta, pode producir intoxicacións en persoas e animais.
Limagne
thumb|200px|A aldea de Usson no bordo da chaira de Limagne A Limagne é unha gran chaira na rexión de Auvernia de Francia no val do río Allier, na beira do Macizo Central. Atópase enteiramente dentro do departamento de Puy de Dôme. O termo utilízase ás veces para incluír esta, e outras tres chairas menos extensas, que se atopan ao longo do val do Allier, caso en que a primeira coñécese como Grande Limagne para distinguila das outras. O nome deriva do latín Lacus Magnus, ou gran lago.
Xeoloxía
A chaira de Limagne é un graben, derrubado dende o Macizo Central por unha serie de fallas normais que bordean o bordo occidental da chaira. Contén uns 2 km de sedimentos, e a cantidade de estiramento da codia estímase entre 1,2 e 1,3.. A ruptura comezou a finais do Eoceno e a fase principal de subsidencia continuou ata o final do Oligoceno. O Graben de Limagne forma parte dun sistema de rifts ligados, incluíndo a Graben do Rin, coñecida como o Sistema de Rift Cenozoico Europeo, que se formou en resposta á deformación compresión do antepaís Alpino.
O vulcanismo acompañou ao agretamento e continuou ata o Plistoceno. Os sedimentos depositados na conca están afectados por numerosas intrusións. A zona foi a primeira onde se describiu peperitas, a partir dunha intrusión basáltica na calcaria lacustre.
Economía
A Limagne é unha chaira moi fértil e é principalmente unha zona de produción de cereal, con algo de tabaco e remolacha azucreira. Atópanse viñedos ao longo dos límites da chaira no bordo do Macizo Central, particularmente en Corent e Châteaugay.
Kuki Zalazar
José Luis Zalazar Martínez, máis coñecido como Kuki Zalazar, nado en Montevideo o 5 de maio de 1998, é un futbolista hispano-uruguaio que xoga como centrocampista no Deportivo da Coruña, da Primeira División RFEF. É fillo do exfutbolista internacional uruguaio José Luis Zalazar, histórico xogador do Albacete, e irmán do tamén futbolista Rodrigo Zalazar, que milita no Schalke 04.
Traxectoria
En maio de 2012, con 14 anos, foi fichado polo Málaga para o seu equipo cadete. Pasou polo equipo xuvenil e o 31 de agosto de 2014 debutou co Atlético Malagueño na Terceira División, nun empate sen goles ante o Atlético Mancha Real. Compaxinou o xuvenil de División de Honra co filial durante toda a campaña, ata que na 2015/16 subiu definitivamente ao Atlético.
En agosto de 2018 rescindiu o seu contrato co Málaga e fichou polo Valladolid B, tamén de Segunda B. O 31 de outubro de 2018 debutou co primeiro equipo do Valladolid, da man do técnico Sergio González, saíndo de titular nunha vitoria por 1-2 na Copa do Rei sobre o Mallorca en Son Moix. Xogou no filial durante esa campaña e dúas máis, chegando a exercer como capitán. Disputou un total 85 encontros co equipo, marcando 20 goles. Na xornada 19 da tempada 2020/21 debutou na Primeira División, contra o Elche (2-2), saltando ao campo de Zorrilla no minuto 89 como substituto de Óscar Plano.
En agosto de 2021 deixou Valladolid e fichou pola Ponferradina, da Segunda División. Xogou un total de 31 encontros no club do Bierzo, a maioría deles como suplente, e marcou un gol na Copa do Rei.
O 31 de agosto de 2022 anunciouse a súa fichaxe polo Deportivo da Coruña da Primeira División RFEF.
Vida persoal
É fillo de Eva Martínez e José Luis Zalazar, destacado futbolista uruguaio que foi 29 veces internacional coa selección uruguaia e que é o xogador con máis partidos na Primeira División da historia do Albacete. Seu irmán Rodrigo é tamén futbolista e milita no Schalke 04.
Rally de Ferrol de 1992
O Rally de Ferrol de 1992 foi a 23ª edición de dito rally e a cuarta proba da tempada 1992 do Campionato de Galicia de Rally. Celebrouse o 5 de xullo de 1992 e os vencedores foron Germán Castrillón e a súa copiloto Estrella Castrillón. Foi o cuarto dos dez triunfos que lograron na proba ferrolá e o terceiro consecutivo.
Desenvolvemento
Dos 59 pilotos inscritos, 53 tomaron a saída, e destes 41 conseguiron completar o rally. Germán Castrillón colocouse primeiro no primeiro treito e ocupou a mesma posición ata o final do rally. Manuel Senra fixo o mesmo coa segunda posición, sufrindo algúns problemas na parte final da carreira que dificultaron a súa condución. Javier Paz completou o podio.
Arcane
Arcane (titulada en pantalla como Arcane: League of Legends) é unha serie de animación franco-estadounidense estreada en 2021 pola canle Netflix. Está ambientada no universo do videoxogo League of Legends. A serie anunciouse durante as celebracións do décimo aniversario de League of Legends. Está producida por Riot Games e Fortiche, un estudio francés con base en París que fixo os servizos de animación. Ambientada no pasado, conta a historia das orixes das cidades de Piltover e Zaun.
Universidade Técnica Estatal Bauman de Moscova
A Universidade Técnica Estatal Bauman de Moscova (en Московский государственный технический университет им. Н. Э. Баумана), ás veces tamén coñecida coloquialmente como Escola Bauman ou Báumanka ou MVTU (en ruso: МВТУ), é unha universidade técnica pública situada en Moscova, Rusia. Esta universidade é a universidade técnica rusa máis antiga e a maior que ofrece estudos de grao (BS), posgrao (MS) e doutoramento (PhD) en varios campos da enxeñaría e das ciencias aplicadas. esquerda|miniatura|Logotipo da universidade, coas siglas e a data de fundación
Štěstí
Štěstí é un filme checo-alemán de 2005 dirixido por Bohdan Sláma. Gañou a Cuncha de Ouro no Festival Internacional de Cinema de Donostia. O filme foi escollido como candidato da República Checa para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 78ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Illa de Armona
Características
miniatura|250px|Praia na illa de Armona miniatura|250px|Cabana turística na illa de Armona
A illa está formada por praias orientadas á Ría Formosa e fronte ao mar. As sús dimensións son de 9 km de lonxitude por de 0,1 a 1 km de largo.
Dispón de cámping e cabanas de alugueiro, e tamén é posíbel alugar casas particulares. Hai restaurantes preto do peirao, algúns deles con tradicións familiares transmitidas de xeración en xeración. Pola illa non circulan automóbiles, só vehículos motorizados de emerxencia e limpeza.
A conexión coa cidade de Olhão pódese facer diariamente por un ferri, nunha viaxe de 20 minutos, que circula de hora en hora no verán, e cun horario un pouco máis reducido no inverno, ou por taxi acuático, máis rápido.
A praia principal do lado atlántico da illa é inmaculada e está pouco masificada, polo que é un destino popular para os turistas que se hospedan en Olhão. O porto é un lugar moi popular no verán, cando os veciños e os veraneantes saltan desde o peirao ao mar.
Os afeccionados aos deportes acuáticos atoparán na illa de Armona un bo lugar para practicalos. Canoa, vela e mergullo son ​​só algúns exemplos. A pesca deportiva tamén é moi popular.
Ademais da parte habitada da illa, hai un treito cunha natureza máis salvaxe, onde é posible atopar, por exemplo, camaleóns e outros espécimes da fauna local.
A illa de Armona está integrada no Parque Natural da Ría Formosa.
En xuño de 2019 a illa estreouse coa bandeira azul, cunha das praias máis limpas do mundo.
Topónimo
Para algúns estudosos Armona ten orixe celta. Hai topónimos de localidades menores en España (en Galicia na foz do río Miño, e no País Vasco, e Armona e Armora en Sevilla).
Cristina Roccati
Cristina Roccati, nada en Rovigo o 24 de outubro de 1732 e finada na mesma localidade o 16 de marzo 1797, foi unha física, académica e poeta italiana. Tras graduarse na Universidade de Boloña en 1751 -o terceiro título universitario entregado a unha muller por unha universidade italiana- estaba comenzando unha ilustre carreira académica cando os problemas económicos forzaron o seu regreso ás provincias venecianas, onde continuou ensinando física durante décadas.
Traxectoria
Roccati, filla de Giovan Battista e Antonia Campo, pertencía a unha familia noble de Rovigo, Italia.
Foi galardoada polos seus poemas e sonetos en Boloña, como xa o fora en Rovigo. Ingresou na Academia Concordia (1749), na Accademia degli Apatisti de Florencia (1750) e na Accademia nell'Arcadia (baixo o nome de Aganice Aretusiana) (1753), así como na Accademia degli Ardenti de Boloña e na Ricoverati de Padua.
O 5 de maio de 1751, nun tempo no que as oportunidades de educación superior eran a miúdo negado ás mulleres, Roccati, quen era considerada un prodixio, obtivo o grao en filosofía, sendo, segundo Wertheim, "a terceira muller en obter tales cualificacións académicas." Continuou estudando na Universidade de Padua, centrándose en física newtoniana, grego e hebreo, mentres seguía cultivando os seus intereses literarios e compoñendo novos versos.
A cegoña
A cegoña é un relato de Ricardo Carvalho Calero publicado en 1957 en Vida Galega, nº 729, Lugo. Foi reeditado en 1982 en A gente da Barreira e outras histórias e en 1984 na Narrativa completa. Son unhas sete páxinas.
Trama
Comeza describindo o país de Erika. Erika ten sete anos, ollos azuis, pequenas trenzas louras e dous irmáns máis noviños. Ela xoga cos animais pero bota moito de menos outra irmá coa que poder xogar. Súa nai está no cuarto pechada e o pai vai buscar a señora Dorothea que xa veu cando naceu o seu irmán. O pai déitaa e dille que esa noite vai vir a cegoña. No país de Erika os nenos son cousa da cegoña, están no fondo do río durmindo e cando os pais queren un neno pídenllo á cegoña. E ata se pode escoller, se se quere unha nena tres terróns de azucre a carón dos vidros da fiestra, se se quere un neno, dous. A cegoña vén, mira o azucre e vai buscar a criatura sen que a vexan. E a nena vai á cociña coller os tres terróns, déixaos na xanela e volve durmir, pois pensa que irmá nena está encargada.
Á mañá o pai chámaos, xa hai meniño, é un neno e chámase Hans. A nena ve voar a cegoña, pero trabucouse, estará medio cega ou vella. Vai durmir e esperta mentres os pais dormen. Colle o sei irmanciño e vai cara ao río. Alí deposítao na auga para que durma ata que outros pais doutra granxa o pidan. Volve á casa e pon os tres terróns, e outros tres na outra banda por se a cegoña non ve ben. Erika ten sono e dorme feliz, todo se solucionará.
Características
Na edición de 1984 sinálase:
Henrique Rabuñal comenta:
Gundín, Benade, Lugo
Gundín é un lugar da parroquia de Benade no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Young Marble Giants
Young Marble Giants foi unha banda galesa de post-punk formada en Cardiff no ano 1978. A súa música xiraba ao redor das voces de Alison Statton e da instrumentación minimalista dos irmáns Philip e Stuart Moxham. O seu son inicial contrastaba fortemente co punk rock agresivo que dominaba a escena underground da época. Young Marble Giants publicaron só un álbum de estudio, Colossal Youth, en 1980. A banda separouse no ano 1981.
Benade, Benade, Lugo
Benade é un lugar da parroquia de Benade no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
A Fontenova, Benade, Lugo
A Fontenova é un lugar da parroquia de Benade no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Mouriz, Benade, Lugo
Mouriz é un lugar da parroquia de Benade no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Horem pádem
Horem pádem é un filme checo de 2004 dirixido por Jan Hřebejk. O filme foi escollido como candidato da República Checa para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 77ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Cronoloxía da invasión rusa de Ucraína en 2022
Esta cronoloxía da invasión rusa de Ucraína en 2022 é unha lista dinámica e fluída, pode non estar completa e algúns eventos poden ser comprendidos ou descubertos só no futuro.
Fondo
O 24 de febreiro de 2022 Rusia lanzou unha invasión a grande escala de Ucraína, marcando un importante punto de escalada na Guerra Ruso-Ucraína comezada en 2014. A campaña estivo precedida por unha prolongada mobilización militar rusa desde principios de 2021, así como por numerosas demandas rusas de medidas de seguridade e prohibicións legais contra a adhesión de Ucraína á OTAN.
Cronoloxía
miniatura|300x300px| Primeira fase da guerra: do 24 de febreiro ao 7 de abril de [[2022. Esta fase caracterizouse polas ofensivas rusas en múltiples frontes de batalla (norte, sur e leste).]] O avance ruso inicial de febreiro a finais de marzo centrouse en tres frontes de batalla distintos: ao norte, a través de Belarús e os oblasts rusos de Kursk e Voronezh, Rusia avanzou sobre os oblasts ucraínos de Kíiv, Zhitómir, Chernihov e Summy, para apoderarse do grandes cidades, centros industriais e corazón político de Ucraína; no leste, atacaron desde os territorios ocupados de Lugansk e Donetsk e tamén vía Rostov, para garantir a integridade das dúas repúblicas autónomas recoñecidas por Moscova, rodeando tamén Khárkiv para asegurar o flanco nordeste; e no sur, a través de Crimea, o mar de Azov e Donetsk, os rusos avanzaron por Khersón, tomando a capital da rexión en seis días, coa intención de marchar sobre Mykolaiv e ocupar posteriormente a cidade de Odesa, onde se atopa o maior ucraíno. o porto está situado. Ao mesmo tempo, unha segunda forza rusa no sur avanzou sobre o Óblast de Zaporizhia, tomando Melitopol camiño de Mariupol. Ao final, perseguir tantos obxectivos ao mesmo tempo, sumado á resistencia das tropas ucraínas e aos problemas loxísticos e á baixa moral, desgastaron as forzas armadas rusas, que posteriormente tiveron que abandonar a fronte norte e interromper boa parte do ataques no sur para concentrar o seu poderío militar no leste. miniatura|300x300px| Segunda fase da guerra: do 7 de abril ao 5 de setembro de 2022. Este período caracterizouse por un cambio no foco do conflito, cesando as operacións militares no norte e aumentando en intensidade os combates e as ofensivas no sur e leste. En maio, un mes despois de abandonar a primeira liña no norte, Rusia retomou as súas ofensivas no leste. As cidades de Severodonetsk e Lysychansk foron tomadas entre maio e xullo. Mariupol tamén caeu en maio. Pero de novo, os avances rusos estancáronse despois destas conquistas, mentres que Ucraína recibiu armas e subministracións de Occidente. miniatura|300x300px| Terceira fase da guerra: de setembro a decembro de 2022; caracterizouse polas contraofensivas ucraínas e as retiradas rusas en múltiples frontes. En agosto, Ucraína iniciou unha forte contraofensiva, no sur (en Khersón) e no leste (en Khárkiv), logrando varios éxitos iniciais. O avance sorprendeu aos rusos, obrigándoos a retroceder. Como resposta, o goberno ruso iniciou o proceso de anexión dos territorios no leste e sur de Lugansk, Donetsk, Zaporozhia e Khersón, ao tempo que anunciou unha mobilización de 300.000 reservistas.
A Puga, Benade, Lugo
A Puga é un lugar da parroquia de Benade no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
O Vilar de Bocamaos, Bocamaos, Lugo
O Vilar de Bocamaos é un lugar da parroquia de Bocamaos no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
San Xillao, Bocamaos, Lugo
San Xillao é un lugar da parroquia de Bocamaos no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Bocamaos, Bocamaos, Lugo
Bocamaos é un lugar da parroquia de Bocamaos no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Glía de Müller
A glía de Müller ou células de Müller son un tipo de células gliais da retina, recoñecidas e descritas por primeira vez polo anatomista alemán Heinrich Müller. Encóntranse na retina dos vertebrados, onde exercen como células de soporte ou apoio das neuronas, como todas as células da glía fan. Son o tipo máis común de célula glial atopado na retina. Aínda que os seus corpos celulares están localizados na capa nuclear interna da retina, as súas prolongacións se estenden por todo o grosor da retina.
A principal función das células de Müller é manter a estabilidade estrutural e funcional das células da retina. Isto comprende a regulación do ambiente extracelular por medio da captación de neurotransmisores, eliminación de residuos, regulación dos niveis de K+, almacenamento de glicóxeno, illamento eléctrico de receptores e outras neuronas e o soporte mecánico da retina neural.
Desenvolvemento
A glía de Müller deriva durante o desenvolvemento de dúas poboacións distintas de células. A célula de glía de Müller é a única célula glial da retina que comparte unha liñaxe celular común coas neuronas da retina. Un subconxunto da glía de Müller orixínase a partir das células da crista neural. Son esenciais para o desenvolvemento da retina de ratos, servindo como promotores do crecemento retinal e da histoxénese, por medio dun mecanismo mediado por unha esterase non específica. A glía de Müller tamén está implicada nun labor de célula poste indicador para o desenvolvemento dos axóns das neuronas na retina de polos. Estudos feitos usando un modelo de peixe cebra da síndrome de Usher indicaron que as células de Müller exercen un papel na sinaptoxénese, a formación de sinapses.
Apoio ás neuronas
miniatura|Relación espacial entre as células de Müller e a [[microglía.]]
Como células gliais que son, a glía de Müller desempeña un papel secundario pero moi importante para as neuronas. Funcionan como importantes mediadores da degradación de neurotransmisores (acetilcolina e GABA concretamente) e o mantemento dun ambiente favorable na retina nas tartarugas. A glía de Müller é importante na indución do encima glutamina sintetase en embrións de polos, que é un importante actor na regulación das concentracións de glutamina e amoníaco no sistema nervioso central. A glía de Müller foi tamén identificada como fundamental para a transmisión da luz a través da retina dos vertebrados debido á súa especial forma de funil, orientación na retina e propiedades físicas máis favorables.
Papel na rexeneración da retina
A glía de Müller está sendo estudada actualmente polo seu papel na rexeneración neural en animais, un fenómeno que non foi observado ata agora en humanos. Realizáronse estudos das propiedaes rexenerativas da glía de Müller nas retinas do peixe cebra e do polo, pero o mecanismo molecular exacto non está claro. Posteriores estudos realizados en ratos mostraron que a sobreexpresión de Ascl1 na glía de Müller en conxunción coa administración dun inhibidor da histona desacetilase permite a rexeneración de neuronas retinianas a partir da glía de Müller. Estudos en modelos humanos demostraron que a glía de Müller ten o potencial de servir como células nai na retina adulta e son proxenitoras eficientes dos fotorreceptores bastóns.
Os danos nas células da retina induce as células de Müller a orixinar gliose (proliferación da glía). O resultado da resposta varía dependendo dos danos e o organismo no cal ocorreron estes. En peixes cebra e ratos viuse que a glía de Müller sofre desdiferenciación dando células proxenitoras multipotentes. A célula proxenitora pode despois dividirse e diferenciarse en varios tipos de células da retina, incluíndo as células fotorreceptoras, que puideron ser danadas durante unha lesión. Outras investigacións mostraron que a glía de Müller pode actuar como colector de luz no ollo de mamíferos, análogo a fibras ópticas, canalizando a luz cara aos foorreceptores conos e bastóns.
Selección feminina de hóckey sobre xeo de Hungría
A selección feminina de hóckey sobre xeo de Hungría é o equipo que representa a Hungría nas competicións internacionais de hóckey sobre xeo en categoría feminina. En 2022, a IIHF publicou a clasificación mundial de seleccións, na que a República Checa ocupou o 11º posto. En 2022 había 1 144 xogadoras na República Checa.
Passiflora ligularis
Descrición
É unha planta trepadora vigorosa que se une aos soportes mediante gabiáns. As follas son longas, basifixadas, enteiras, amplamente ovadas, profundamente cordadas, abruptamente subcaudadas-acuminadas, de 8-17 cm de longo, 6-15 cm de ancho; con pecíolos de 5-15 cm de longo, con 3-5 pares de glándulas filiformes alongadas; estípulas foliáceas, ovadas, de 1-3 cm de lonxitude. Pedúnculos de 2-5 cm de longo, articulados directamente debaixo da flor; brácteas implicadas e foliáceas, ovadas, de 2-4 cm. longo. As flores, con cheiro almizclado, miden 7-9 cm de diámetro; cáliz oblongo, de 3-5 cm de lonxitude; sépalos verde pálido estreitamente lanceolados de 3-4 cm de longo; pétalos brancos rosas; filamentos de coroa de cor púrpura azulado en dúas series, a máis externa tan longa como os pétalos.
O froito ovoide é unha baga verde cando está inmatura e vólvese de cor amarela laranxa con pequenas manchas brancas cando está madura. O seu tamaño é de 6,5 a 8 cm de longo e de 5,1 a 7 cm de diámetro. A casca é fina, lisa e quebradiza. A polpa (arilo), de sabor moi aromático, é de cor branca amarelada a laranxa con textura mucilaxinosa. Contén numerosas sementes planas e negruzcas. miniatura|Semente miniatura|Sección do froito. miniatura|Flor e froitos. miniatura|Flor en detalle.
Distribución e hábitat
Esténdese desde o centro de México, por toda América Central e o oeste de América do Sur, desde Colombia, Venezuela, Ecuador, o oeste de Bolivia até o sur do Perú. Cultívase e naturalízase en Xamaica e nas zonas montañosas de Haití. O seu hábitat natural son as zonas de clima subtropical xa que non resiste a calor, temperaturas entre 15° e 18 °C, 600 a 1000 mm de precipitación anuais e altitudes de 1700 a 2600 metros sobre o nivel do mar.
Lugares de cultivo
Colombia é o primeiro produtor mundial deste froito, cunha produción que alcanzou as 53.000 toneladas en 2011, extraídas de preto de 4.600 hectáreas plantadas en todo o territorio nacional. Comercialízase con éxito en mercados nacionais e internacionais, principalmente no continente europeo. Os principais produtores de Passiflora ligularis son: Colombia, Ecuador, Costa Rica, o Perú e Bolivia. Os principais importadores son México, os Estados Unidos, o Canadá, Bélxica, os Países Baixos, Francia e España.
Taxonomía
Passiflora ligularis foi descrita por Antoine Laurent de Jussieu e publicada en Annales du Muséum National d'Histoire Naturelle 6: 113–115, t. 40. 1805.
Etimoloxía
Véxase: Passiflora
ligularis: epíteto latino que significa "con lígulas".
Nomes comúns
O seu nome en castelán e portugués varía en todo ámbito iberoamericano : "granada china", "granada de moco" (México), "granadilla" (Andes), "granadita", "granadilla común" (Guatemala), "granadilla" (Ecuador), "parcha dulce", "parcha importada" (Venezuela), "pachío" (Bolivia), "maracujá doce" (Brasil).
Propiedades
Contén vitaminas A, B2, B3, B6, B9, C, E e K. Tamén contén minerais como calcio, cobre, ferro, magnesio, fósforo, potasio, selenio, sodio e cinc. O zume ten:
Jan Svatopluk Presl
miniatura|270px|Lápida da tumba dos irmáns Presl, no cemiterio de Vyšehrad Jan Svatopluk Presl, nado o 4 de setembro de 1791 preto de Praga, e finado o 6 de abril de 1849 en Praga foi un botánico, químico, mineralólogp, paleontólogo, xeólogo, zoólogo e político do Reino de Bohemia.
Ademais foi un lexicógrafo, impulsor da lingua checa para a linguaxe científica, cando unicamente se escribía en alemán. Foi o autor da terminoloxía científica checa de varias ramas da ciencia, incluída a nomenclatura química. Foi tamén coautor dunha importante obra taxonómica checa, O Přirozenosti Rostlin.
Como científico
Jan Presl estudou o bacharelato no Gymnasium dos escolapios de Praga, e máis tarde medicina na Universidade Carolina de Praga, onde alcanzou o título de doutor. Porén, nunca exerceu como médico, senón que foi profesor audante de zooloxía e mineraloxía. En 1818 traballlou en Olomouc (Moravia) até 1820. Logo regresou a Praga, onde foi profesor de zooloxía e mineraloxía na Universidade Carolina durante 28 anos.
Foi cofundador da terminoloxía checa en moitos campos científicos, especialmente en mineraloxía, química, zooloxía e botánica. Introduciu palabras dobres para a designación de compostos inorgánicos e diferenciou o número de oxidación coa axuda de sufixos. Porén, non se puido utilizar toda a súa terminoloxía. As súas obras foron posteriormente complementadas ou revisadas por Vojtěch Šafařík, Alexandr Sommer-Batěk e Emil Votoček.
Desccribiu máis de 800 especies de plantas.
Abreviatura
A abreviatura J.Presl emprégase para recoñecer a como autoridade na descrición e taxonomía en botánica.
Azolla microphylla
Azolla microphylla é unha especie de pteridófita (fentos ou fieitos) da clase das polipodiópsidas, orde das salviniales e familia das salviniáceas, unha das sete comprendidas no xénero Azolla.
Como outras salviniáceas é unha planta invasora.
Barbaín, Bóveda, Lugo
Barbaín é un lugar da parroquia de Bóveda no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Vilardón, Bocamaos, Lugo
Vilardón é un lugar da parroquia de Bocamaos no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Bóveda, Bóveda, Lugo
Bóveda é un lugar da parroquia de Bóveda no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Filmes de Tailandia propostos ó Óscar ó mellor filme internacional
Tailandia presentou filmes para o Óscar ó mellor filme internacional dende o ano 1984. O premio é concedido anualmente pola Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas dos Estados Unidos de América a unha longametraxe producida fóra dos Estados Unidos e cuxo diálogo estea principalmente nunha lingua diferente do inglés. O galardón foi creado para a 28ª edición dos premios, sucedendo os premios honoríficos non competitivos que se presentaron entre 1947 e 1955 en recoñecemento dos mellores filmes en lingua estranxeira estreados nos Estados Unidos.
Propostas
A Academia das Artes e das Ciencias Cinematográficas convidou as industrias cinematográficas de varios países a presentar os seus mellores filmes para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa dende o ano 1956. O Comité desta categoría supervisa todo o proceso e revisa tódolos filmes enviados. Despois disto, realízase unha votación secreta para determinar os cinco nomeados ó premio. A continuación amósase unha lista dos filmes que presentou Tailandia para a súa valoración pola Academia co respectivo ano e cerimonia de entrega.
Buratai, Bóveda, Lugo
Buratai é un lugar da parroquia de Bóveda no concello lugués de Lugo na comarca de Lugo.
Ceuta
Ceuta é unha cidade autónoma española, enclave situado na costa norte de África rodeada por Marrocos. Separada da península Ibérica polo estreito de Xibraltar, Ceuta é o límite entre o mar Mediterráneo e o océano Atlántico.
Marrocos reivindicou a súa anexión como parte do seu territorio pola súa proximidade xeográfica, xunto con Melilla e outros territorios españois de menor entidade no norte de África. O Goberno de España nunca estableceu negociacións de ningún tipo, xa que é parte do reino ibérico dende o século XVII.
Ceuta, como tamén Melilla, foi un porto libre antes de que España entrara na Unión Europea. En 2008 tiña unha poboación de 75.276 habitantes, formada por cristiáns, musulmáns e pequenas minorías de xudeus.
Foi considerada como parte da provincia de Cádiz ata o 14 de marzo de 1995, cando a cidade aprobou o seu Estatuto de Autonomía e quedou constituída como cidade autónoma, aínda que a Constitución española de 1978 recoñece o seu dereito a constituírse en comunidade autónoma.
Etimoloxía
A orixe do nome de Ceuta pode remontarse á designación dada polos romanos aos sete montes da rexión, Septem Fratres. De Septem > Septɘ > Sebta > Ceuta.
Os xeógrafos e historiadores da Antigüidade non citan o topónimo da poboación pero un deles, Pomponio Mela, daba noticia das peculiaridades orográficas do Oeste da Almina cos seus sete montículos simétricos cualificados como Sete Irmáns. Pola súa semellanza fonética pénsase que do numeral Septem (arabizado como Sebta) derivou o topónimo de Ceuta.
Xeografía
Localízase a 35º 55' - 35º 32' Latitude Norte e 01º 35' - 01º 41' lonxitude Oeste. Ten unha superficie de 18,5 km². O principal accidente orográfico é o monte Hacho, unido ao continente africano por un istmo e coa illa de Santa Catalina.
Considerada tradicionalmente como a divisoria entre as augas do Mediterráneo e do Atlántico, Ceuta está rodeada polo mar que forma dúas baías, unha polo norte e outra polo sur.
Clima
O clima é de tipo mediterráneo, caracterizado pola suavidade nas temperaturas e a irregularidade nas precipitacións. Con todo, está matizado por dous importantes factores: o relevo e o mar que a rodea. O relevo, representado polo Yebel-Musa, actúa como pantalla ante os ventos atlánticos cargados de humidade, e a influencia marítima fai que as temperaturas sexan suaves tanto no verán como no inverno. A media anual non excede os 16,6 graos centígrados. As máximas absolutas prodúcense en xullo, mentres que as mínimas ocorren en xaneiro/febreiro, sendo anormal que descendan de 3 graos.
A diferenza de temperatura entre as augas que separan o Estreito e os ventos cargados de humidade procedentes do Atlántico fan que as choivas sexan abundantes, cun total de máis de 600 litros por metro cadrado. O réxime de precipitacións é moi irregular, cun máximo no inverno e grande aridez estendida entre os meses de maio e setembro. A humidade relativa tamén é elevada, 84% de media anual.
Historia
250.000 a. C. - Primeiros vestixios da presenza humana en Ceuta.
Século VII a. C. - Ocupación fenicia do promontorio da Catedral.
A cidade foi fundada por colonos fenicios, coa denominación de"Abyla", e ocupada por gregos focenses, que a renomearon como "Hepta Adelphoi". No 319 a. C., Cartago toma a cidade, que pasaría a ser un dominio púnico. miniatura|200px|Restos da basílica paleocristiá de Ceuta. En 201 a. C., coa rendición de Cartago como final da segunda guerra púnica, a cidade é cedida ao Reino de Numidia. En 47 a. C., esta pasará a dominio mauritano. No ano 40 d. C., Calígula anexiónase o reino, que pasa a ser territorio romano e parte da provincia de Mauritania Tingitana. A rexión do norte de África e a cidade caen no 429 en poder dos vándalos.
No 534, o xeneral bizantino Belisario reconquista a cidade (campañas no norte de África baixo o emperador Xustiniano). A dominación sería breve, caendo en mans visigodas. No 709 a cidade cae en mans musulmás, debido ás disputas internas entre os visigodos. De feito, algunhas lendas falan da sublevación do conde Julián de Ceuta como a causa da súa caída.
No 788, foi invadida polo emirato Idrisí. No 931, o omeia Abd al-Rahman III conquista a cidade para o califato hispano. Non moito despois sufriría a división do Califato en Reinos de Taifas.
No 1024 Ceuta baixo a taifa de Málaga.
En 1061 Suqut al-Bargawati proclama a Señoría Independente.
En 1084 os almorábides, dirixidos por Yusuf ibn Tasufin conquistan a cidade.
En 1147 os almohades ocúpana.
En 1227 ten lugar o martirio de San Daniel e os seus compañeiros.
No ano 1232 a cidade é capturada pola Taifa de Murcia, aínda que o seu dominio sería bastante curto, xa que en 1233 Ceuta sería unha cidade independente. Tamén breve sería o período de independencia ceutí, xa que en 1236 o Reino de Fes ocúpaa, para en 1242 ser de novo conquistada, esta vez polos hafsíes.
En 1249 a dinastía dos azafíes faise co poder en Ceuta.
Segundo o Tratado de Monteagudo de las Vicarías (1291, entre Castela e Aragón), a cidade queda na zona de influencia de Castela. En 1305, sendo parte do Reino nazarí de Granada, a cidade entra no xogo da política mediterránea de Castela.
Con todo no 1309 é conquistada polo Reino de Fes con axuda aragonesa. En 1310 os azafíes volven tomar o control sobre a cidade. En 1314 o Reino de Fes a captura. En 1315 os azafíes volven tomar o control sobre a cidade. En 1327 o reino de Fes a captura. En 1384 o Reino de Granada a captura. En 1387 o Reino de Fes captúraa outra vez. miniatura|Azulexos conmemorativos da toma de Ceuta polo Infante Enrique na Estación de São Bento, en [[Porto, Portugal|Porto.]] O 21 de agosto de 1415 o rei de Portugal Xoán I, cos seus fillos Eduardo, Pedro e Henrique o Navegante desembarcan nas actuais praias de San Amaro e conquistan a cidade para o Reino de Portugal. Ante os despropósitos de varios capitáns para facerse cargo da cidade tras a conquista, Pedro de Meneses presentouse ante o Rei e cun pau chamado "Aleo" (co que se facía un xogo moi popular da época) promulgou tal himno: "Señor, con este pau bástome para defender a Ceuta de todos os seus inimigos" á pregunta de Xoán I de Portugal de se era o suficientemente forte para facerse cargo de tal responsabilidade. Pedro de Meneses foi designado primeiro Gobernador e Capitán Xeneral da cidade. O famoso Aleo consérvase actualmente no Santuario de Santa María de África e foi pasando de man en man a través de todos os xenerais que acceden ao mando da praza xurando defender a cidade tal como citou Pedro de Meneses. Tras un tratado co Reino de Fes, este recoñece Ceuta como portuguesa. A cidade foi recoñecida como portuguesa polo Tratado de Alcáçovas e o Tratado de Tordesillas.