cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Resposta policlonal das células B
Estimulación das células T colaboradoras
As células CD4+ a través do seu complexo receptor de células T-CD3 recoñece as moléculas MHC II unidas a epítopo na superficie de células presentadoras do antíxeno, e son así activadas. Con esta activación, estas células T proliferan e diferéncianse en células Th2. Isto fai que empecen a producir sinais químicos solubles que promoven a súa propia supervivencia. Porén, outra importante función que levan a cabo é a estimulación das células B ao estableceren un contacto físico directo con elas.
Coestimulación de células B por células T colaboradoras activadas
A estimulación completa das células T colaboradoras necesita a proteína B7 presente na célula presentadora do antíxeno para unirse coa molécula CD28 presente na superficie da célula T (en estreita proximidade co receptor da célula T). Igualmente, unha segunda interacción entre o ligando CD40 ou CD154 (CD40L) presente na superficie da célula T e o CD40 presente na superfice da célula B, é tamén necesaria. As mesmas interaccións que estimulan a célula T colaboradora tamén estimulan a célula B, de aí que se use o termo coestimulación. O mecanismo enteiro asegura que unha célula T activada só estimula a célula B que recoñece o antíxeno que contén o mesmo epítopo que recoñece o receptor TCR da célula T colaboradora coestimulante. A célula B queda estimulada, ademais de pola coestimulación directa, por certos factores de crecemento, como as interleucinas IL-2, IL-4, IL-5 e IL-6 de maneira parácrina. Estes factores son xeralmente producidos polas células T colaboradoras acabadas de activar. Con todo, esta activación ocorre só despois de que o receptor da célula B presente nunha célula B de memoria ou na propia célula B virxe se una ao correspondente epítopo, sen o cal os pasos que inician a fagocitose e o procesamento do antíxeno non terían ocorrido.
Proliferación e diferenciación das células B
Unha célula B virxe ou inexperimentada é a que pertence a un clon que nunca se atopou co epítopo para o cal é específico. En contraste, unha célula B de memoria é a que deriva da activación dunha célula B virxe ou de memoria. A activación dunha célula B virxe ou de memoria vai segida dunha gran proliferación desa determinada célula B, a maioría de cuxa proxenie se diferencia finalmente en células B plasmáticas; o resto sobrevive como célula B de memoria. Así, cando as células virxes pertencentes a un clon particular se encontran co seu antíxeno específico para dar lugar ás células plasmáticas, deixan tamén unhas poucas células diferenciadas como células B de memoria, isto coñécese como resposta inmunitaria primaria. No curso da proliferación deste clon, os xenes do receptor da célula B poden sufrir frecuentes mutacións (unha en cada dúas divisións celulares) nos xenes que codifican os parátopos dos anticorpos. Estas mutacións frecuentes denomínanse hipermutacións somáticas. Cada unha destas mutacións altera lixeiramente a capacidade de unión ao epítopo do parátopo, creando novos clons de células B no proceso. Algúns dos parátopos de nova creación únense máis fortemente ao mesmo epítopo (o que conduce á selección dos clons que os posúan), o que se coñece como maduración da afinidade. Outros parátopos únense mellor a epítopos que son lixeiramenre diferentes dos epítopos orixinais que estimularan a proliferación. As variacións na estrutura do epítopo prodúcense tamén xeralmente por mutacións nos xenes do patóxeno que codifica o seu antíxeno. Así, a hipermutación somática, fai que os receptores da célula B e os anticorpos solubles en posteriores encontros cos antíxenos, sexan máis inclusivos no seu potencial de recoñecemento de antíxenos con epítopos alterados, ademais de ofreceren unha maior especificidade para o antíxeno que induciu a proliferación no primeiro lugar. Cando as células de memoria son estimuladas polo antíxeno para que orixinen células plasmáticas (igual que na resposta primaria aos clons), deixan incluso máis células de memoria no proceso, isto denomínase resposta inmunitaria secundaria, o que se traduce en maiores cantidades de células plasmáticas e unha velocidade maior de produción de anticorpos que se mantén durante grandes períodos de tempo. As células B con memoria producidas como parte dunha resposta secundaria recoñecen o antíxeno correspondente máis rápido e únense máis fortemente a el (é dicir, con maior afinidade de unión) debido á maduración de afinidade. Os anticorpos solubles producidos polo clon mostran unha potenciación similar na unión ao antíxeno.
Clonalidade das células B
No corpo hai cantidades relativamente pequenas de células B de memoria e virxes. Como o corpo necesita poder responder a unha gran cantidde de patóxenos potenciais, mentén un conxunto de células B cun amplo rango de especificidades. En consecuencia, aínda que hai case sempre polo menos unha célula B (virxe ou de memoria) que pode responder a calquera epítopo determinado (de entre todos contra os que o sistema inmunitario pode reaccionar), hai moi poucos que sexan duplicados exactos. Porén, cando unha célula B encontra un antíxeno ao cal pode unirse, pode proliferar moi rapidamente. Ese grupo de células con idéntica especificidade para o epítopo é un clon, e deriva dunha célula "parental" común. Todas as células B "fillas" teñen a mesma especificidade para o epítopo que a célula "parental" orixinal e segregan anticorpos con parátopos idénticos. Estes anticorpos son anticorpos monoclonais, xa que derivan de clons da mesma célula parental. Unha resposta policlonal é aquela na cal clons de múltiples células B reaccionan co mesmo antíxeno.
Un antíxeno contén múltiples epítopos solapantes
miniatura|300px|esquerda|Monxes cegos examinando un elefante: unha [[alegoría da resposta policlonal; cada clon ou anticorpo recoñece diferentes partes dun só antíxeno grande.]]
Un só antíxeno pode ser considerado como unha secuencia de múltiples epítopos que se solapan. Aos diversos epítopos poden unirse moitos clons de células B únicos. Isto orixina unha multiplicidade aínda maior na resposta global. Todas estas células B poden ser activadas e producir grandes colonias de clons de células plasmáticas, cada unha das cales pode segregar ata mil moléculas de anticorpos iguais contra cada epítopo por segundo.
Múltiples clons recoñecen un só epítopo
Ademais de que diferentes células B reaccionen con diferentes epítopos do mesmo antíxeno, as células B que pertencen a diferentes clons poden tamén reaccionar co mesmo epítopo. Un epítopo que pode ser atacado por moitas células B distintas dise que é moi inmunoxénico. Neses casos, as afinidades de unión para os respectivos pares epítopo-parátopo varían, e algúns clons de células B producen anticorpos que se unen fortemente ao epítopo, e outros producen anticorpos que se unen debilmente.
Selección clonal
Os clons que se unen a un determinado epítopo con maior forza é máis probable que sexan seleccionados para experimentar unha maior proliferación nos centros xerminais dos folículos en varios tecidos linfoides como os ganglios linfáticos. Isto non é moi diferente da selección natural: os clons son seleccionados pola súa fitness para atacar os epítopos (forza de unión) do patóxeno que encontran. O que fai a analoxía aínda máis evidente é que os linfocitos B teñen que competir entre eles polos sinais que promoven a súa supervivencia nos centros xerminais.
Diversidade dos clons de células B
Como hai moitos e moi diversos patóxenos, moitos dos cales están mutando constantemente, é sorprendente que a maioría dos individuos permanezan libres de infeccións a maioría do tempo. Así, para o mantemento da saúde cómpre que o corpo recoñeza todos os patóxenos (os antíxenos que estes presentan ou producen) que poidan existir. Isto conséguese mantendo un conxunto enormemente grande (uns 109) de clons de células B, cada un dos cales reacciona contra un epítopo específico recoñecéndoo e producindo anticorpos contra el. Porén, en calquera momento moi poucos clons permanecen realmente receptivos ao seu epítopo específico. Así, todos os clons de células B combinados poden recoñecer aproximadamente 107 epítopos diferentes. Ademais, durante toda a vida dun individuo, este require xeralmente a xeración de anticorpos contra moi poucos antíxenos en comparación co número que o corpo podería recoñecer e contra os que podería responder.
Limitación do sistema inmunitario ante virus que mutan rapidamente
miniatura|300px|O clon 1 que foi estimulado polo primeiro antíxeno é estimulado polo segundo antíxeno tamén, o cal se une mellor ás células virxes do clon 2. Porén, os anticorpos producidos polas células plasmáticas do clon 1 inhiben a proliferación do clon 2.
Moitos virus sofren fecuentes mutacións que orixinan cambios na composición de aminoácidos de importantes proteínas virais. Os epítopos localizados na proteína poden tamén sufrir alteracións nese proceso. Un epítopo así alterado únese con menos forza cos seus anticorpos específicos que o epítopo orixinal que estimulaba o sistema inmunitario. Isto é algo desafortunado porque as hipermutacións somáticas darían lugar a clons con capacidade de producir anticorpos solubles que se unirían ao epítopo alterado con suficiente avidez como para neutralizalo. Pero estes clons consistirían en células virxes ás que os anticorpos debilmente unidos producidos polo clon estimulado anteriormente non lles permiten proliferar. Esta teoría coñécese como o pecado orixinal antixénico. Este fenómeno entra en funcionamento especialmente nas respostas inmunes contra virus como os da gripe, dengue e VIH. Porén, esta limitación non está imposta polo fenómeno da resposta policlonal, senón contra ela por unha resposta inmune que está nesgada en favor de células de memoria experimentadas e en contra das células virxes novatas.
Aumento da posibilidade de reaccións autoinmunes
Na autoinmunidade o sistema inmunitario recoñece por erro certas moléculas nativas do propio corpo como se fosen alleas, e desencadea unha resposta inmune contra elas. Como estas moléculas, que son compoñentes normais do corpo, sempre existen de forma natural no corpo, o ataque contra elas pode ser cada vez máis forte conforme pasa o tempo (similar ao que ocorre nas respostas inmunitarias secundarias). Ademais, moitos organismos presentan mimetismo molecular, o que comporta que mostren antíxenos na superficie celular que son antixenicamente similares a proteínas do hóspede. Isto ten dúas posibles consecuencias: primeiro, o organismo invasor pode ser considerado como un antíxeno propio e non ser atacado; ou en segundo lugar, os anticorpos producidos contra el uniranse tamén ás proteínas nativas propias imitadas. Os anticorpos atacarán os antíxenos propios e os tecidos que os albergan ao activárense varios mecanismos como o sistema do complemento e a citotoxicidade mediada por células dependente de anticorpos. Por tanto, canto máis amplo é o rango de especificidades dos anticorpos, maior é a posibilidade de que algún reaccione contra antíxenos propios (as moléculas nativas do corpo).
Produción de anticorpos monoclonais
Os anticorpos monoclonais son moléculas de inmunoglobulinas estruturalmente idénticas entre si con idéntica especificidade de epítopo (todas co mesmo epítopo e coa mesma afinidade), a diferenza dos anticorpos policlonais, que mostran variadas afinidades para o mesmo epítopo. Normalmente non se producen na resposta inmune natural, senón só en enfermidades como o mieloma múltiple, ou son producidos por técnicas especializadas de laboratorio. Debido á súa especificidade, os anticorpos monoclonais utilízanse en certas aplicacións para cuantificar ou detectar a presenza de substancias (as cales actúan como antíxenos dos anticorpos monoclonais), e para dirixilos contra determinadas células (por exemplo, células cancerosas). Os anticorpos monoclonais son útiles en varias modalidades de diagnóstico (como a western blot e a inmunofluorescencia) e en certas terapias, especialmente do cancro e de doenzas cun compoñente autoinmune. Pero, como virtualmente todas as respostas na natureza son policlonais, isto fai que a produción dos enormemente útiles anticorpos monoclonais non sexa tan fácil.
Historia
As primeiras evidencias da presenza dunha substancia neutralizante no sangue que podía contrarrestar as infeccións atopouse cando Emil von Behring xunto con Kitasato Shibasaburō en 1890 desenvolveu un soro contra a difteria, enfermidade bacteriana na que as bacterias soltan unha toxina. Isto fixérono transferindo soro producido por animais inmunizados contra a difteria a animais que a padecían. Ao transferiren o soro curaron os animais infectados. Behring recibiu o Premio Nobel por este traballo en 1901.
Nesa época non se coñecía a natureza química da substancia que estaba no sangue e proporcionaba esta protección. Unhas poucas décadas despois demostrouse que ese soro protector podía neutralizar e facer precipitar as toxinas, e aglutinar bacterias. Todas estas funcións foron atribuídas a diferentes substancias presentes no soro, e denominadas en consecuencia antitoxinas, precipitinas e aglutininas. As tres substancias eran en realidade unha soa (proteínas gammaglobulinas), como demostrou Elvin A. Kabat en 1939. O ano anterior Kabat demostrara a heteroxeneidade dos anticorpos por medio de estudos de ultracentrifugación de soros de cabalos.
Posteriormente, en 1948, Astrid Fagraeus demostrou na súa tese de doutoramento que as células B plasmáticas eran as responsables da produción de anticorpos. O papel dos linfocitos nas respostas mediadas por células e humorais foi demostrado por James Gowans en 1959.
Para explicar a ampla variedade de antíxenos que pode recoñecer o sistema inmunitario, Paul Ehrlich en 1900 hipotetizara que uns "receptores de cadea lateral" preexistentes se unían a un determinado patóxeno e que esta interacción é a que inducía a célula que tiña o receptor a multiplicarse e producir máis copias do mesmo receptor. Esta teoría, chamada "a teoría selectiva" non se conseguiu probar durante as seguintes cinco décadas, e fora desafiada por varias "teorías instrucionais" alternativas, que estaban baseadas na noción de que un anticorpo adopta a súa estrutura efectiva ao pregarse arredor do antíxeno. Porén, a finais da década de 1950, os traballos de tres científicos: Jerne, Talmage e Burnet (que modificaron amplamente a teoría inicial), deron lugar á teoría da selección clonal, que probou todos os elementos da hipótese de Ehrlich excepto que os receptores específicos que podían neutralizar o axente eran solubles e non estaban unidos a membranas.
Dalai Lama
Dalai Lama, é un monxe da escola Gelug ou "Sombreiro Amarelo" do budismo tibetano, a máis nova das escolas do budismo tibetano fundada por Je Tsongkhapa. O décimo cuarto e actual Dalai Lama é Tenzin Gyatso.
Resposta policlonal das células B
Historia
A teoría da selección clonal demostrouse que era correcta cando Gustav Nossal mostrou que unha célula B sempre producía un único anticorpo.
Dalai Lama
O Dalai Lama é considerado sucesor dunha liña de tulkus, é dicir, encarnacións de Avalokiteśvara, o Bodhisattva da Compaixón. O nome é unha combinación da palabara mongol dalai que significa "océano" e a palabra tibetana བླ་མ་ (''bla-ma) "mestre, mentor". A palabra tibetana "lama" correspóndese coa palabra sánscrita "gurú".
Dende 1642 até a década de 1950 (agás dende 1705 a 1750), o Dalai Lamas ou o seu rexente dirixiu o Goberno Tibetano ou Ganden Phodrang que domina a meseta tibetana dende Lhasa con diversos graos de autonomía. Este goberno foi, polo xeral, suxeito de patronazgo e protección dos reis mongois dos khanatos de Khoshut e Dzungar (1642-1720) e dos emperadores manchús da Dinastía Qing (1720-1912).
Resposta policlonal das células B
Historia
En 1974, Rolf Zinkernagel e Peter C. Doherty demostraron o papel do MHC na presentación de antíxenos.
Dalai Lama
Os budistas tibetanos consideran que os Dalai Lama son emanacións do Buddha Avalokiteśvara, aínda que non é un mestre Buddha senón un Bodhisattva, é o patrón do Tíbet e crese que, tras a súa morte, a súa conciencia sutil tarda un intervalo de corenta e nove días, polo menos, para nacer de novo nun neno que xa desde o seu nacemento pode dar sinais do seu carácter especial. Avalokiteśvara é unha deidade importante para o budismo tibetano e é considerado nos ensinos vajrayāna como un buda. En cambio, para os ensinos mahāyāna é visto máis ben como un bodhisattva de elevado nivel.
Tras a morte do Dalai Lama, o Panchen Lama encárgase de recoñecer a súa reencarnación, ou tulku (normalmente un neno) por estes sinais, quen pasará a ser o novo Dalai Lama. Á súa vez, o Dalai Lama debe recoñecer á reencarnación do Panchen Lama tras a morte deste.
Lista de Dalai Lama
Ao longo da historia téñense recoñecido 14 reencarnacións do Dalai Lama:
Tamén houbo un Dalai Lama non recoñecido, Ngawang Yeshey Gyatso, declarado o 28 de xuño de 1707, cando contaba con 25 anos de idade, por Lha-bzang Khan como o "verdadeiro" 6º Dalai Lama – porén, nunca foi aceptado como tal pola maior parte da poboación.
Futuro da posición
Tradicionalmente, o Dalai Lama foi o líder espiritual e temporal do Tíbet; Tenzin Gyatso, actualmente no exilio, tras a ocupación e anexión forzada por parte da China maoísta, abandonou a preeminencia política tradicional, e creou un Ministro presidente do Kashag (gabinete), elixido por sufraxio universal. Tamén indicou que a institución podería ser abolida no futuro e que o próximo Dalai Lama se podería atopar fóra do Tíbet ou ser unha muller. O goberno chinés reclámase como o único autorizado para escoller o vindeiro Dalai Lama.
Mauregato
Mauregato, finado en Pravia no ano 789, foi princeps (título similar ao de rei ou gobernante) de parte da Galicia altomedieval entre os anos 783 e 789. As crónicas árabes medievais denomínano rei de Galicia.
Traxectoria
Pola etimoloxía do seu nome, algúns autores cren que era fillo bastardo do rei Afonso I e dunha muller de crenzas musulmás. Logo da morte do rei Silo, no 783, foi electo sucesor o aínda mozo Afonso (o futuro Afonso II), que protexía a raíña Adosinda, viúva de Silo. Mais Mauregato, apoiado por unha parte da nobreza, organizou unha forte oposición que callou no retiro de Afonso para Álava.
Mauregato tomou posesión do trono, sendo coroado novo rei. O seu enfrontamento co rei Afonso II levou a unha posterior difamación sobre el e o seu reinado:
O Adopcionismo
As fontes históricas apenas informan sobre o seu reinado. O acontecemento máis salientábel estivo constituído polas disputas orixinadas polo espallamento da doutrina adopcionista, que sostiña nesta altura o bispo de Toledo, Elipando. A ortodoxia foi defendida polo monxe Beato, residente nun mosteiro do val de Liébana, na actual Cantabria. O problema levaría á intervención do clero carolinxio, en anos posteriores xa ao reinado de Mauregato.
O tributo das cen doncelas
Segundo algunhas fontes, vencelladas con Afonso III, Mauregato tería conseguido o trono mercé ó apoio que recibiu do emir de Al-Andalus, Abd ar-Rahman I, a cambio dun tributo anual, a render en Córdoba, e consistente en 100 mozas. Este feito, lendario, é coñecido como o "tributo das cen doncelas", e cuxo pago se tería conservado até o ano 844. Neste ano a suposta batalla de Clavijo, tamén lendaria, gañada polo rei Ramiro I, sobre o emir Abd ar-Rahman II, na que mesmo sería decisiva a milagreira intervención do apóstolo Santiago, liberaría o reino de tan vergonzosa carga.
Consonte as mesmas fontes (nas cales Mauregato é presentado como unha personalidade negativa), a aristocracia palatina, desconforme con este ignominioso tributo, acabaría por asasinar o monarca.
Mauregato morreu (talvez de morte natural) no ano 789, sucedéndoo Bermudo o Monxe.
Descendencia
Mauregato, no que se coñece, non tivo descendencia.
Joseph Bédier
Joseph Bédier, nado en París en 1864 e finado en 1938, foi un escritor e filólogo francés, un dos máis importantes romanistas de comezos do século XX.
Traxectoria
Naceu en París pero a súa infancia e adolescencia pasou na terra de seu pai, a illa de Reunión. En 1883 ingresou na École Normale, onde permaneceu ata a súa graduación. Asistente habitual ás conferencias que ofrecían a École des Hautes Études e Collège de France, o que lle permitiu coñecer a Gaston Paris, que se converteu no seu mestre. Frecuentou tamén a Universidade de Friburgo, confesionalmente católica, que se viña de inaugurar, pero Bedier, agnóstico, non se sentía cómodo nese ambiente. Volveu a Francia en 1891 para ocupar unha praza na Facultade de Letras de Caen. Casou con Eugénie Bizarelli e con ela tivo tres fillos. Publicou artigos nas revistas Romania e Revue des Deux Mondes.
Cando en 1914 estoupa a guerra, a situación muda completamente. Foi asesor do Estado Maior polos seus coñecementos da lingua alemá, permanecendo afastado da docencia toda a guerra. En 1920 ingresou na Académie française, en substitución de Edmond Rostand. En 1929 foi elixido director do Collège de France. O seu labor administrativo restoulle tempo á súa carreira investigadora, con moi escasas publicacións despois desa data.
Obra
Bédier dedicou a súa vida ó estudo das obras máis relevantes da literatura medieval francesa, destacando a súa preocupación polo problema das orixes. Clasifica e compara todo ese corpus e chega á conclusión que a tradición era menos rica e variada do que se crera ata entón, e que os textos máis antigos posúen un fondo común de elementos, dispostos nunha orde constante, que se poderían remontar á mesma orixe.
A fama e o recoñecemento chéganlle en 1900 coa publicación do Roman de Tristan et Iseut, unha historia ata entón descoñecida para o gran público francés. Entre 1920 e 1924 traballou, xunto a Paul Hazard nunha Histoire illustrée de la littérature française. Entre as súas obras tamén destaca a edición da Chanson de Roland, así como diversos estudos dedicados á épica medieval e ás cuestións relacionadas coas orixes das obras clave da literatura francesa antiga. Un deles, Légendes épiques, recherches sur la formation des chansons de geste, postula unha tese individualista respecto á creación das xestas, considerando ás obras como son nos textos existentes no canto de procurar hipotéticos modelos perdidos das cancións de xesta.
Fieito real
O fieito real, fento real ou dentabrún (Osmunda regalis L.) é unha especie de fieito nativo de Europa, África, Asia, América, que medra en illós e nas beiras dos ríos, en zonas húmidas e relativamente baixas (ata 1.000 metros). A especie é ás veces coñecida como fieito florecido por mor da aparencia das súas fértiles frondes. É o maior fento de Galiza.
É unha planta perennifolia herbácea, isospórea, que produce separadamente frondes fértiles (as máis internas) e outras non (as externas). As estériles expándense 60 a 160 cm de altura e 30 a 40 cm de ancho, son bipinnuladas, con 7-9 pares de pínnulas de 3 dm de longo, onde cada pínnula con 7-13 pares de pínnulas de 2,5-6,5 cm de longo e 1–2 cm de ancho. As frondes fértiles son erectas e máis curtas, 20 a 50 cm de altura, xeralmente con 2-3 pares de pínnulas estériles na base, e 7-14 pares de pínnulas fértiles debaixo do esporanxio, densamente pechadas en forma de panícula. A súa esporulación é entre abril e setembro.
Topacio
miniatura|Topacio incoloro, [[Minas Gerais, Brasil.]] miniatura|Topacio azul puído. miniatura|Sistema cristalino do topacio.
Fieito real
O nome deriva por ser un dos máis grandes fieitos europeos. En moitas áreas, volveuse raro como resultado da drenaxe de terras pantanosas para agricultura.
A Pobra, Bascoi, Mesía
A Pobra é un lugar da parroquia de Bascoi no concello coruñés de Mesía na comarca de Ordes. Tiña 16 habitantes no ano 2016 segundo datos do INE, dos cales oito eran homes e oito eran mulleres.
Ao pé da Pobra están as ruínas da torre e fortaleza de Mesía, un castelo de estilo gótico tardío e que sufriu unha deterioraión desde a revolta irmandiña. Tamén están na Pobra as capelas de San Roque e a da Pobra e unha antiga escola.
Topacio
O topacio é un mineral silicatado de aluminio e flúor. Emprégase a miúdo como pedra preciosa e algunhas veces foi confundido co diamante: o chamado Diamante de Bragança, incluído como diamante na coroa portuguesa.
Etimoloxía
O nome "topacio" deriva do grego topazos ("buscar"), que era o nome dunha illa no Mar Vermello, segundo Plinio o Vello, difícil de encontrar e da cal se sacaba unha pedra amarela (actualmente sabido que era olivina amarelada). Na Idade Media, o nome topacio era usado para calquera xema amarela, mais actualmente o nome aplícase tecnicamente ao mineral aquí descrito.
Subrexión de Forssa
miniatura|200px|Localización da subrexión de Forssa. A subrexión de Forssa (en finés Hämeenlinnan seutukunta) é unha das tres subdivisións da rexión de Tavastia Propia. En 2017 tiña unha poboación de 33 491 habitantes.
Poboación
A seguinte táboa amosa a tendencia demográfica da subrexión cada cinco anos dende 1980.
Topacio
Etimoloxía
Comercialmente inténtanse vender algunhas variedades de cuarzo con denominación de topacio.
Fieito real
Usos
A raíz, como noutras especies de Osmunda, emprégase para producir "fibra de osmunda", material que se usa como soporte de crecemento de orquídeas cultivadas e outras plantas epífitas.
Topacio
Propiedades
Cristaliza no sistema ortorrómbico coa fórmula xeral Al2SiO4(OH, F)2, indicando a paréntese arredor de OH e F que a proporción entre fluoruros F e hidróxidos OH pode variar nun amplo rango, aínda que a súa suma sempre será constante.
Fieito real
Usos
De acordo á mitoloxía eslava, os esporanxios, chamados "flores de Perun", teñen poderes máxicos, como darlles aos seus posuidores a habilidade de derrotar demos, cumprir desexos, destrabar segredos, entender a lingua das árbores. Con todo, coleccionar os esporanxios é un proceso dificultoso. Nas tradicións máis temperás, debíase buscar en noites de Kupala; máis tarde, despois do arribo da cristiandade, a data mudouse para Pascua. Pero sempre, a persoa que busca as flores de Perun debe permanecer dentro dun círculo debuxado ao redor da planta e quitar as tretas dos demos.
Topacio
Propiedades
A súa densidade é de 3,5 - 3,6 g/cm³.
A súa cor é normalmente marela-acastañada; podéndose encontrar tamén exemplares con tons de ocre, azul, violeta, vermello ou, incluso, incoloro. Ademais, pode ser variada facilmente con medios artificiais: aplicando raios gamma ou feixes de electróns conséguense tonalidades pardas ou lixeiramente verdosas e quecéndoo obtéñense tonalidades azuis ou arroibadas.
Aínda que na escala de Mohs lle corresponde dureza de 8, fractura facilmente, sendo difícil de traballar.
Variedades
As distintas variedades distínguense pola cor, que varía segundo a presenza máis ou menos importante do flúor, podendo ser de moi diversas cores.
As máis estimadas son, o topacio imperial de cor alaranxada, o topacio oriental ou zafiro amarelo e o incoloro.
Depósitos
Atópase habitualmente en forma de cristais prismáticos crecidos en ocos que están unidos coa rocha troncal. Ademais existe unha variante masiva ou granulosa. Normalmente áchase acompañado de berilio, turmalina e apatita en rochas ácidas magmáticas como as permatitas. Tamén se encontra nos gneises.
Algunhas das reservas máis importantes encóntranse no Brasil, República Checa, Saxonia, Noruega, Suecia, o Xapón, México, Sri Lanka, Birmania, Paquistán e os Estados Unidos.
Usos
Algunhas variedades empréganse en xoiería e son moi estimadas polos coleccionistas e tamén se empregan na industria cerámica.
PlayStation 4
PlayStation 4 (プレイステーション4) É a cuarta videoconsola do modelo PlayStation. Forma parte das videoconsolas de oitava xeración. Foi anunciada oficialmente o 20 de febreiro de 2013 no evento PlayStation Meeting 2013, aínda que o deseño da consola non foi presentado ata o 10 de xuño no E3 2013. É a sucesora da PlayStation 3 e actualmente compite coa Xbox One de Microsoft e a Wii U de Nintendo. O seu lanzamento foi o 15 de novembro de 2013 en Estados Unidos e en Europa e Latinoamérica foi o 29 de novembro de 2013, mentres que no Xapón foi o 22 de febreiro de 2014.
Entre as novas aplicacións e servizos, Sony lanzou a aplicación PlayStation App, permitindo aos que teñan un PS4 converter os teléfonos intelixentes e as tabletas nunha segunda pantalla para mellorar a xogabilidade ou en teclados externos para máis comodidade no momento de escribir. A compañía tamén planeaba debutar con Gaikai, un servizo de xogo baseado na nube que aloxa contidos e xogos descargables. Mediante a incorporación do botón "Share" no novo controlador fai que sexa posible compartir en calquera momento capturas de pantalla, trofeos, compras ou vídeos en páxinas como Facebook, Twitter e facer stream do que se xogue e ver o doutros amigos en directo desde Ustream ou Twitch, Sony planeou colocar máis énfase no xogo social. A consola PS4 o primeiro día do seu lanzamento vendeu máis de 1 millón de consolas só en territorio dos Estados Unidos. Ao comezo da súa conferencia de prensa na Gamescom 2014, Sony anunciou que xa vendera máis de 10 000 000 unidades da PlayStation 4 no mundo a usuarios finais. Está deseñada para a ampla integración con Playstation Vita.
O Firmware actual da consola é o 5.02, onde se mellorou a calidade do rendemento do sistema.
A mediados de 2016, Sony anunciou a nova PlayStation 4 Slim e Pro.
Isabella Karle
Isabella Helen Lugoski, máis coñecida como Isabella Karle, nada o 2 de decembro de 1921 en Detroit (Míchigan) e finada o 3 de outubro de 2017 en Arlington (Virxinia), foi unha investigadora estadounidense que se destacou polo desenvolvemento de técnicas para determinar a estrutura tridimensional de moléculas por cristalografía de raios X. Karle recibiu varios premios e recoñecementos polas súas contribucións científicas, como a Medalla Nacional da Ciencia, e o Premio da Armada ao Servizo Civil Distinguido, pero foi excluída do Premio Nobel de Química que concederon ao seu marido e compañeiro de investigación en 1985.
Traxectoria
miniatura|Isabella (sentada no centro) e [[Jerome Karle (ao fondo á esquerda) na súa cerimonia de xubilación en 2009.]] Isabella Helen Lugoski naceu no seo dunha familia de inmigrantes polacos. Decidiu estudar a carreira de Química tras cursar un ano desta materia na escola. Asistiu cunha bolsa á Universidade de Míchigan e licenciouse en Fisicoquímica aos dezanove anos. Posteriormente completou un máster en Ciencia e un doutoramento en Ciencias Físicas en 1940. Durante a súa estancia na universidade coñeceu a Jerome Karle, co que casou en 1942.
Isabella Karle traballou no Proxecto Manhattan durante a Segunda guerra mundial, no desenvolvemento de técnicas para a extracción de cloruro de plutonio a partir de materiais con contido de óxido de plutonio. Ao acabar a guerra, volveu por un breve tempo a Míchigan, onde foi a primeira muller membro da facultade de Química.
En 1946, empezou a traballar no Laboratorio de Investigación Naval dos Estados Unidos, onde permaneceu até o final da súa carreira. Alí realizou importantes avances no desenvolvemento de aplicacións prácticas para as ideas do seu marido para resolver a estrutura de cristais mediante a análise directa da difracción de raios X. As súas contribucións foron clave para confirmar experimentalmente a validez destes métodos, polos que Jerome Karle e o seu colaborador Herbert Hauptman obtiveron o premio Nobel de Química de 1985. Usando estas técnicas, Isabella Karle logrou determinar a estrutura de numerosas moléculas orgánicas, como esteroides, alcaloides, toxinas, ionóforos e péptidos. Ademais do impacto desta área de investigación en química e bioloxía, no desenvolvemento de produtos farmacéuticos e en medicamento, as estruturas elucidadas por Karle serviron de base para o desenvolvemento de métodos computacionales na cristalografía de raios X. Foi elixida socia da Academia Estadounidense das Artes e as Ciencias en 1993. Tamén foi Presidente da Asociación Americana de Cristalografía, e membro de varios comités nacionais para o avance da química e cristalografía.
En xullo de 2009, xubilouse xunto ao seu marido despois de máis de sesenta anos ao servizo do Goberno dos Estados Unidos. A cerimonia de xubilación contou coa presenza do entón Secretario da Armada dos Estados Unidos, Raio Mabus, quen outorgou a ambos os investigadores o Premio da Armada ao Servizo Civil Distinguido, o máximo recoñecemento outorgado a empregados civís da Armada estadounidense.
O 3 de outubro de 2017 faleceu nun centro de coidados paliativos de Arlington (Virginia) a consecuencia dun tumor cerebral.
Premios
Isabella Karle recibiu numerosos premios e recoñecementos, entre eles:
A Rañoa, Bascoi, Mesía
A Rañoa é un lugar da parroquia de Bascoi no concello coruñés de Mesía na comarca de Ordes. Tiña 6 habitantes no ano 2016 segundo datos do INE dos cales 2 eran homes e 4 eran mulleres.
Monte Longo, Lobeira
Santa Cristina de Monte Longo é unha parroquia do concello de Lobeira, na comarca da Baixa Limia, provincia de Ourense. No ano 2007 tiña 82 habitantes, dos cales 39 eran homes e 43 mulleres.
Patrimonio
miniatura|esquerda|200px|Capela de Vilariño. A igrexa de Santa Cristina de Monte Longo, datada en 1732, está construída sobre o castro de Coto da Xulleira. No muro do evanxeo ten o escudo de armas dos Feijoo e dos Soutelo. Ten unha imaxe da Piedade do século XVII, e outras tallas de Santa Tareixa e da Virxe do Carme.
A capela de Vilariño, dedicada á Nosa Señora da Virxe do Rosario, ten imaxes de San Pedro, San Roque e Santo Antón.
Condado de Bacău
O condado de Bacău (en romanés Judeţul Bacău) é unha provincia de Romanía con capital en Bacău.
A poboación desta provincia é de 706.623 habitantes (en 2002) nunha superficie de 6.621 km², cunha densidade de poboación de 113 hab/km².
A gran maioría da poboación son moldovos ou romaneses, cunha minoría católica de orixe húngara composta dos chamados csangos.
Divisións administrativas
O distrito conta con 3 municipios, 5 cidades e 80 comunas.
Gag 100kaibun Aishite Kudasai
"Gag 100kaibun Aishite Kudasai" (ギャグ100回分愛してください) é o noveno single do grupo xaponés de J-Pop chamado Berryz Kobo, lanzado ó mercado o día 23 de novembro de 2005 baixo o selo Piccolo Town e producido por Tsunku. A canción sería o opening do anime "Futari wa Pretty Cure Max Heart 2 ~Yukisora no Tomodachi".
Raúl Alberto Lastiri
Raúl Alberto Lastiri, nado en 1915 e finado en 1978, foi administrador público e político arxentino, que foi presidente da Arxentina entre o 13 de xullo e o 12 de outubro de 1973.
Traxectoria
Presidiu brevemente a Nación tras a renuncia ao seu cargo de Héctor José Cámpora e do vicepresidente Vicente Solano en 1973. Nese momento, por influencia do ministro López Rega, considerou conveniente interfirir o dispositivo constitucional de sucesión presidencial, para o cal se mandou ao vicepresidente provisional do Senado, Díaz Bialet (segundo na liña sucesoria), a unha viaxe a Europa cun obxectivo incerto. Deste xeito, o terceiro na liña constitucional, é dicir, o presidente da Cámara de Deputados, Raúl Lastiri, puido asumir provisionalmente a presidencia e convocar a novas eleccións, nas que entregou o mando a Juan Domingo Perón, electo para o seu terceiro mandato.
Durante o breve goberno de Lastiri -que fora escolleito deputado polo partido Fronte Xusticialista de Liberación arxentino, pese a pertencer á á conservadora do xusticialismo- produciu un xiro á dereita no goberno peronista; Lastiri era parente e seguidor do célebre ideólogo da Alianza Anticomunista Arxentina José López Rega, a quen Perón seleccionara como ministro do Benestar Social para o goberno de Cámpora.
Alberto Juan Vignes, tamén afín ás ideas de López Rega, emprazou a Juan Carlos Puig en Relacións Exteriores e Benito Llambí a Esteban Righi, considerado afín a Monteneros, como ministro de Interior.
O 25 de setembro de 1973, o secretario xeral da CGT, Confederación Xeral do Traballo, José Ignacio Rucci foi asasinado; aínda que na primeira instancia negaron a autoría, finalmente descubriuse a implicación dos membros de Montoneros nos feitos. Ese mesmo mes, o ERP asaltaba o Comando de Sanidade do Exército no barrio de Parque Patricios da Cidade Autónoma de Buenos Aires, cun saldo dun morto, o que se utilizou para xustificar a súa ilegalización e a clausura do diario El Mundo.
Acusouse a Lastiri de ter vínculos coa loxa masónica P2 de Licio Gelli.
O Pereiro, Milmanda, Celanova
O Pereiro é un lugar da parroquia de Milmanda no concello ourensán de Celanova na comarca da Terra de Celanova. Tiña 7 habitantes no ano 2011 segundo datos do INE e do IGE, dos cales 4 eran homes e 3 mulleres. Iso supón un mantemento da poboación respecto a 2010, cando tiña 7 habitantes (4 homes e 3 mulleres).
Os Casás, András, Vilanova de Arousa
Os Casás é un lugar da parroquia de András, no concello pontevedrés de Vilanova de Arousa na comarca do Salnés. Tiña 43 habitantes no ano 2016 segundo datos do IGE, dos que 22 eran mulleres e 21 homes, o que representa un aumento respecto ós anos 2010, cando tiña 40 veciños, e 2005, cando eran 38.
Parada, Lobeira
Santa Eufemia de Parada é unha parroquia do concello de Lobeira, na comarca da Baixa Limia, provincia de Ourense. No ano 2007 tiña 103 habitantes, dos cales 49 eran homes e 54 mulleres.
Río Caselas
O río Caselas é un pequeno río galego da provincia de Pontevedra, afluente do Miño, no seu curso baixo, pola marxe dereita.
Percorrido
O Caselas nace ao norte do concello de Salceda de Caselas, nas inmediacións do monte Corucho (450 msnm).
Camuflaxe para a neve
miniatura|upright=1.3|[[Lagopus|Lagomorfo en proceso de cambiar de cor desde a camuflaxe de inverno á coloración disruptiva de verán na primavera. O macho está aínda principalmente con plumaxe de inverno.]] miniatura|upright=1.3|Soldados do [[Exército Vermello soviético en camuflaxe para a neve preto de Moscova, decembro de 1941. Na imaxe hai polo menos 11 soldados.]] A camuflaxe para a neve é o uso dunha coloración ou padrón para conseguir unha camuflaxe efectiva en inverno, a miúdo combinada cunha camuflaxe de verán diferente. Os padróns de verán son normalmente disruptivos con combinacións de tons marróns e grises ata o negro, mentres que os padróns invernais están dominados polo branco para cadrar cos tons das paisaxes nevadas.
Río Caselas
Percorrido
Atravesa o municipio de Salceda de Caselas para entrar logo no de Salvaterra de Miño, encurvándose e servindo de linde entre os dous concellos. No seu tramo final é linde entre os concellos de Tui e Salvaterra, antes de desaugar no río Miño. O seu percorrido total atinxe 12 km.
Camuflaxe para a neve
Entre os animais, a camuflaxe para a neve variable é un tipo de polifenismo estacional cunha plumaxe ou pelame diferenciados de inverno. Atópase en aves como o lagópodo, mamíferos lagomorfos como a lebre ártica, mustélidos como o armiño, e un cánido, o raposo ártico. Como estas especies evolucionaron separadamente, a súa aparencia similar débese a unha evolución converxente. Isto foi aducido como unha das primeiras probas presentadas da selección natural (ver evidencias de coloración da selección natural). Algunhas especies árticas como o bufo nival (Bubo scandiacus) e o oso polar permanecen con cor branca durante todo o ano.
Río Caselas
Afluentes
Os seus afluentes son regatos de escaso desenvolvemento.
Camuflaxe para a neve
No uso militar, os soldados a miúdo cambian o seu padrón disruptivo dos uniformes de verán por outro invernal de camuflaxe para a neve máis groso no que se imprimen diversas versións de padróns de cor principalmente branca, ou usan monos brancos sobre os seus uniformes. Algúns exércitos utilizaron uniformes reversibles, impresos con diferentes padróns estacionais en cada lado. Os vehículos e armas adoitan ser simplemente repintados de branco. Ocasionalmente, os avións tamén son repintados con padróns de camuflaxe para a neve.
Río Caselas
Réxime hídrico
É un río de réxime pluvial, de tipo oceánico.
Camuflaxe para a neve
Camuflaxe branca
Charles Darwin mencionou a coloración branca invernal do lagópodo na súa obra de 1859 A orixe das especies:
A coloración branca protectora dos animais árticos xa suscitou a atencion dun dos estudosos iniciais da camuflaxe, o naturalista Alfred Russel Wallace no seu libro de 1889 Darwinism; nel menciona o oso polar, a lebre polar americana, o bufo nival Bubo scandiacus e o falcón Falco rusticolus, os cales manteñen a súa cor branca todo o ano, mentres que o raposo ártico, lebre ártica, armiño e lagópodo cambian de cor ao longo do ano, e sinalou que "a explicación obvia" era que servía para a ocultación, nun período no que a aceptación do darwinismo estaba en recesión. Zoólogos posteriores como Hugh B. Cott fixéronse eco destas observacións, engadindo que outros animais do Ártico como o boi almiscreiro, alce, reno, glutón e corvo nunca se volven brancos "incluso nas partes máis frías da súa área de distribución". Cott indicou que tanto os animais que cazan, como o oso polar e o armiño, coma o que son presas, como o lagópodo e a lebre de montaña, necesitan a camuflaxe para esconderse de presas e predadores, respectivamente. Hai poucas evidencias experimentais da adaptividade da cor branca como camuflaxe, aínda que o ornitólogo W. L. N. Tickell, examinando as explicacións propostas da plumaxe branca das aves, escribiu que no lagópodo "é difícil evitar a conclusión de que a plumaxe de verán marrón críptica convértese nun lastre na neve e a plumaxe branca é, por tanto, outra adaptación críptica." Igualmente, indicou que "malia a plumaxe invernal, moitos lagópodos no nordés de Islandia morren a mans dos falcóns brancos durante o inverno."
Polifenismo estacional
miniatura|O [[Lagopus lagopus|lagápodo escandinavo dos bosques do norte e a tundra cambia de plumaxe en inverno; a poboación británica (lagópodo vermello) non.]]
Algúns animais do extremo norte, como a lebre americana e a lebre ártica, raposo ártico, armiño e lagópodo cambian a cor da pelame ou plumaxe (pola muda de plumas ou crecemento de novo pelo) da cor marrón ou gris da camuflaxe de verán á branca do inverno; o raposo ártico é a única especie da familia dos cánidos que o fai. Porén, as lebres árticas que viven na parte máis setentrional do Canadá, onde o verán é moi curto, manteñen a cor branca todo o ano. Como estes animais de grupos taxonómicos moi diferentes evolucionaron por separado, a semellanza de coloración débese a evolución converxente, asumindo que a selección natural favorece unha determinada coloración nun ambiente particular.
O polifenismo estacional no lagópodo Lagopus lagopus difire entre as poboacións escocesas e escandinavas. En Escocia, ten dúas plumaxes (de época reprodutora e non reprodutora), mentres que en Escandinavia hai unha terceira plumaxe, un morfo de inverno. A base xenética disto non é o sistema do pigmento melanina, e é debido probablemente a cambios regulatorios. O comportamento de femias en muda na primavera depende do estado en que se encontre a súa plumaxe: adoitan quedar sentadas sobre a neve se xa son predominantemente brancas, pero elixen o límite entre a neve e o chan sen neve cando teñen aínda máis plumas escuras. Parece que escollen o mellor compromiso entre a camuflaxe e a calidade da comida.
O cambio climático resultado do quecemento global está causando unha falta de correspondencia entre a coloración da pelame estacional nalgúns animais árticos como a lebre americana co incremento das paisaxes libres de neve.
Uso militar
miniatura|Patrulla militar de esquiadores austro-húngara na fronte italiana con camuflaxe para a neve, 1915-1918 O principio de cambiar a coloración co cambio de estacións ten aplicacións militares.
Primeira guerra mundial
Na primeira guerra mundial, as posicións de tiro e de observación eran pintadas a man con padróns disrupivos por artistas chamados camufladores, e ás veces variaban os seus padróns estacionalmente. Os uniformes eran principalmente dunha soa cor, como o uniforme caqui británico; pero roupas para a camuflaxe na neve empezaron a usarse nalgúns exércitos en 1917. Por exemplo, as tropas austro-húngaras na fronte alpina italiana usaban equís e vestían batas e sobrepantalóns con camuflaxe para a neve sobre os seus uniformes e teas brancas improvisadas sobre as gorras.
Segunda guerra mundial
Varios exércitos na Segunda guerra mundial en paíes do norte de Europa preferían usar uniformes de inverno específicos en troques de batas ou monos que se vestían sobre o uniforme. As Waffen-SS levaron isto un paso máis adiante, desenvolvendo os uniformes reversibles con debuxos diferentes para o verán e o outono, así como sobreuniformes brancos invernais para poñeren sobre o uniforme. Outras unidades alemás que loitaban no leste de Europa estaban ao principio mal equipadas para o inverno, tendo que apañarse cos seus uniformes de verán odinarios, pero no inverno de 1942 a 1943 empezaron a chegarlles novos sobreuniformes brancos de dúas pezas con caparuza e longas luvas mitón. As tropas americanas en Europa no inverno de 1944 a 1945 improvisaron capas para a neve e cubertas para os cascos de tea branca como a das sabas de cama.
O Exército Vermello elaborou un informe titulado, "Tendencias tácticas e técnicas, Nº 17" en xaneiro de 1943 sobre a camuflaxe de tanques en inverno. Aconsellaba ou ben unha cor toda branca usando branco de cinc ou pintura branca de titanio para o combate en campo aberto e chairo, ou ben unha camuflaxe disruptiva de inverno de dúas cores para áreas máis variadas como "bosques, maleza, pequenas pobaocións, zonas dexeadas de terra". As dúas cores podían obterse deixando sen pintar dun cuarto a un terzo da pintura de camuflaxe de verán do vehículo, ou repintando todo o vehículo de branco con manchas grises ou marróns cincentas. Aconsellábase ás unidades non pintar todos os vehículos de maneira idéntica, e deixar algúns tanques totalmente brancos, algúns brancos con raias verdes e algúns brancos con manchas grises ou marróns cincentas. A camuflaxe de inverno non estaba limitada á pintura: as pegadas de rodadura deixadas na neve debían ser borradas, os vehículos aparcados cubertos, os faros dianteiros cubertos con tea branca, os refuxios construídos ou outros vehículos debían cubrirse con tea branca ou con tea escura sobre a que se espallaba neve.
Posguerra
Posteriormente, no século XX, a medida que os uniformes de padrón disruptivo se foron xeneralizando, foron desenvolvéndose padróns con variantes de inverno como o Flecktarn, nos que a cor de fondo (como o verde) era substituída por branco para fomar un Schneetarn (padrón de camuflaxe para a neve). Os avións despregados en inverno levan ás veces camuflaxe para a neve como o Sepecat Jaguar da táboa en exercicios en Noruega.
A camuflaxe para a neve fabrícase comercialmente para o seu uso por cazadores. Por exemplo, a compañía NaturalGear deriva os seus padróns de imaxes fotográficas usando "as cores da natureza".