cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gran Premio de Hungría de 1994
A carreira foi unha cómoda vitoria para Michael Schumacher. Martin Brundle terminaría en terceiro lugar, pero sufriu unha falla no auto na última volta. Schumacher permitiu que o seu compañeiro de equipo Verstappen se desdobrara e así reclamar a posición de podio, o seu primeiro na Fórmula Un. Mika Häkkinen foi suspendido para a carreira logo da súa participación na colisión no Gran Premio de Alemaña. Häkkinen xa incorrera nunha prohibición para correr nunha carreira suspendida logo dun accidente con Rubens Barrichello no Gran Premio do Reino Unido.
Häkkinen foi substituído para esta carreira polo probador de McLaren Phillipe Alliot.
Escudo de Burundi
History
O antigo escudo de armas do Reino de Burundi foi usado dende 1962 até 1966 e asemellábase moito ó actual, agás polo karyenda real e os dous loureiros que se atopaban na parte superior como símbolo do mwami (rei). O lema nacional era Ganza Sabwa, que en kirundi significa "(o mwami) goberna e reina".
Louise Michel
miniatura|dereita|180px|Louise Michel.
Louise Michel, nada en Haute Marne o 29 de maio de 1830 e finada en Marsella o 9 de xaneiro de 1905, foi unha activa loitadora da Comuna de París, educadora popular, feminista e unha das figuras máis importantes do anarquismo francés.
Traxectoria
Era filla natural dunha serventa, recibiu educación e converteuse en mestra. En 1869 era secretaria da Sociedade Democrática de Moralización que tiña por finalidade axudar aos traballadores. Durante a Comuna de París, en 1871, animou o Club da Revolución e as súas milicias, comandando un batallón feminino que se enfrontou aos reaccionarios nas barricadas de París. Condenárona a dez anos de desterro logo de declarar no xuízo que se lle seguiu:
Deportada a Nova Caledonia, colaborou con quen loitaban pola independencia política desa colonia francesa. Dous anos logo do seu regreso a Francia en 1881, foi procesada por encabezar unha manifestación de desocupados que culminou cunha expropiación de comercios. Obtivo unha nova condena de seis anos de prisión. Finalmente, morreu en 1905 mentres daba unha conferencia para traballadores en Marsella. Escribiu Memorias da Comuna, en 1898 e, á súa morte, foi enterrada envolvida no estandarte da Comuna de París.
Australasia nos Xogos Olímpicos
Australasia competiu nos Xogos Olímpicos en dúas ocasións, en 1908 e 1912. O equipo estaba composto por deportistas de Australia e do dominio de Nova Zelandia. Logo da reanudación dos Xogos Olímpicos en 1920, que estiveran suspendidos pola primeira guerra mundial, as dúas nacións enviaron equipos separados aos Xogos.
Fosfato de alta enerxía
O termo fosfato de alta enerxía pode significar dúas cousas:
En realidade, hai que salientar que o termo enlace de 'alta enerxía' referido aos enlaces destes fosfatos é un pouco equívoco, porque o cambio de enerxía libre negativo non se debe directamente á rotura destes enlaces senón a toda a reacción química no seu conxunto. A rotura destes enlaces, como a rotura da maioría dos enlaces, é endergónica e consome enerxía en lugar de liberala. O que ocorre é que o cambio de enerxía libre negativo débese a que os enlaces que se forman despois da hidrólise (ou a fosforilación dun residuo polo ATP) son inferiores en enerxía aos enlaces que estaban presentes antes da hidrólise. (Isto inclúe todos os enlaces implicados na reacción, non só os enlaces dos fosfatos). Este efecto débese a diversos factores incluíndo unha estabilización de resonancia e a solvatación dos produtos en relación cos reactivos.
Os enlaces fosfato de alta enerxía son enlaces de pirofosfato, chamados enlaces anhidro ácidos (ou fosfoanhidro) formados por captación de derivados do ácido fosfórico e deshidratación. Como consecuencia, a hidrólise destes enlaces é exergónica en condicións fisiolóxicas, liberando enerxía.
Excepto no caso do PPi → 2 Pi, estas reaccións, en xeral, non están incontroladas nas células senón que están acopladas a outros procesos que precisan enerxía. Así, as reaccións de fosfatos de alta enerxía poden:
A única excepción é valiosa porque permite que unha soa hidrólise do ATP, como é ATP + 2H2O → AMP + PPi, xere a enerxía da hidrólise de dous enlaces de alta enerxía, ao hidrolizarse o PPi nunha reacción separada. O AMP é rexenerado a ATP en dúas etapas, coa reacción de equilibrio ATP + AMP 2ADP, seguida da rexeneración do ATP polos medios habituais, como a fosforilación oxidativa ou outras vías de produción de enerxía como a glicólise.
A miúdo, os enlaces fosfato de alta enerxía debúxanse utilizando o carácter '~'. Con esta notación o ATP escribiríase A-P~P~P. Esta notaciónn foi inventada por Fritz Albert Lipmann, que foi o primeiro que propuxo que o ATP era a principal molécula de transferencia de enerxía da célula, en 1941. A notación enfatiza a natureza especial deste enlaces. L. Stryer indica sobre eles o seguinte:
Marko Jarić
Europa
Jarić comezou a xogar coma profesional na tempada 1996-97 co Peristeri BC grego, onde disputou dúas tempadas a Copa Korać. As seguintes catro tempadas xogou na Lega Basket Serie A italiana e na Euroliga para o Fortitudo Bologna e o Virtus Bologna. Foi o primeiro xogador da historia en gañar a liga italiana dous anos seguidos para equipos diferentes, en 2000 co Fortitudo e en 2001 co Virtus Bologna.
NBA
Jarić foi seleccionado na 30ª posición do Draft da NBA de 2000 polos Los Angeles Clippers. Tras xogar tres tempadas cos Clippers, foi traspasado o 12 de agosto de 2005 xunto a Lionel Chalmers ós Minnesota Timberwolves, a cambio de [[Sam Cassell] e unha futura elección da primeira rolda do Draft.
O 26 de xuño de 2008, foi traspasado ós Memphis Grizzlies nun traspaso que incluíu a oito xogadores, entre eles ós rookies O.J. Mayo e Kevin Love.
Regreso a Europa
Tras acordar a súa saída dos Grizzlies, Jarić asinou co Real Madrid da Liga ACB o 22 de decembro de 2009. O 14 de xaneiro de 2011, asinou co Montepaschi Siena ata o final da tempada 2010-11.
St. Paul Saints
Os St. Paul Saints son un equipo de béisbol estadounidense das Ligas Menores (Minor League Baseball) con sede en St. Paul, Minnesota. O club, de clase Triple-A, compite na Midwest Division da International League. Anteriormente, formou parte da Northern League (1993–2005) e da American Association (2006–2020), ambas ligas independentes. Desde 2021, a franquía está afiliada aos Minnesota Twins da Major League Baseball. O equipo xoga os seus encontros como local no CHS Field, un estadio inaugurado o 21 de maiode 2015 con capacidade para 7.210 espectadores.
Xácara
A xácara é un dos xéneros satíricos que se representaban no entreacto das comedias do Século de Ouro español, en forma de romance octosílabo. Posteriormente deu nome a varias composicións populares de tipo similar en todo o territorio hispanofalante.
Historia
O seu nome provén de xaque, "malfeitor, rufián, valentón". Antes de ser representada, a xácara xa existía como composición poética en romance, co mesmo ton e tema antes referido, e de aí pasou ao segundo entreacto dunha comedia, no cal era o normal que se representasen pequenas composicións, que podían ser bailes, loas, entremeses... A xácara era un destes xéneros.
O seu creador parece ser Rodrigo de Reinosa, heterónimo de Rodrigo de Linde, que escribiu no último cuarto do século XV o seu ''Razonamiento por coplas en que se contrahace la germanía e fieros de los rufianes e las mujeres del partido; e de un rufián llamado Cortaviento y ella Catalina Torres-Altas. Fechas por Rodrigo de Reynosa'', compostas en forma de quintillas dobres. Pero nun principio alternan dous tipos de xaques: as personificacións do soldado valentón ou fanfarrón o tópico renacentista dos miles gloriosus e o criminal chulo emparellado cunha daifa ou tronga á que coida e que o mantén. Desde la Relación de la cárcel de Sevilla de Cristóbal de Chaves (1591-1592) o xénero céntrase en personaxes claramente da mafia e á marxe da sociedade. Cultivárono despois Álvaro de Solana, Pedro de Padilla, Pedro Liñán de Riaza e Miguel de Cervantes. A primeira colección impresa foi a de Juan Hidalgo, Romances de germanía (Barcelona, 1609), pero o que fixou o xénero foi sen dúbida Francisco de Quevedo coa súa Jácara del Escarramán (1612), que presentaba ao personaxe e fíxose famosísima, coñecendo infinidade de glosas e imitacións. O xénero alcanza a súa madurez xusto en 1650, a metade do século XVII.
Calderón de la Barca, Francisco de Quevedo (cuxas xácaras destacan sobre as demais), Juan Vélez de Guevara e moitos outros cultivaron o xénero.
A xácara evolucionou, parodiando con frecuencia a haxiografía divina, até o punto de que se chegou a chamar "haxiografía xermanesca" en autores como Jerónimo de Cáncer e Antonio de Solís, e converteuse no século XVIII no romance de guapos, bandoleiros ou contrabandistas, destacando en especial os sete famosos romances de Francisco Esteban.
Xácara musical
Durante os séculos XVII e XVIII, a xácara foi tamén un estilo musical de carácter instrumental. Destacan as xácaras para guitarra de cinco ordes (hoxe chamada "guitarra barroca") dos compositores Antonio de Santa Cruz, Gaspar Sanz, Francisco Guerau e Santiago de Murcia; así como xácaras para arpa de dúas ordes de Lucas Ruiz de Ribayaz, e para tecla de Juan Bautista Cabanilles e Antonio Martín y Coll.
Do mesmo xeito que o canario, o vilán e as marionas, as xácaras gozaron dunha predilecta posición entre as danzas españolas do seu tempo.
Nos arquivos musicais hispanoamericanos tamén se conservan xácaras: por exemplo, a xácara de Roque Cerutti (1683-1760), composta en Lima, "Según veo el aparato".
Tom Meighan
Thomas Peter Meighan, nado o 11 de xaneiro de 1981 en Leicester, é un músico inglés, coñecido por ser o vocalista da banda de indie rock Kasabian.
Biografía
Meighan contribuíu ademais como cantante principal nas cancións "Viva La Revolution" de Superevolver e "Ghosts on Crusade", de Lysergic Suite. Fai os coros no sinxelo de Jersey Budd, "She Came Back".
Ademais dos numerosos premios que comparte cos demais membros de Kasabian, foi nomeado 19º mellor líder de banda de todos os tempos nunha votación dos lectores da revista Q Magazine.
A comezos de 2011, Meighan fixo o seu debut como actor no episodio piloto de Walk Like a Panther. Anteriormente, rexeitou unha oferta para aparecer en Marie Antoinette, debido ao compromiso cos compañeiros da banda.
Divi filius
miniatura|[[Denario coa efixie de Octavio. A inscrición di Imperator Cæsar Divi Filius Triumvir Iterum Rei Publicæ Constituandæ, en galego,"Emperador Octavio fillo do divino Xulio, triunfo por segunda vez para a restauración da República".]] Divi filius ("fillo divino" ou "fillo do divino") é un título que foi usado polo emperador romano Xulio César e, máis tarde, polo seu sobriño neto Octavio Augusto.
O 1 de xaneiro do ano 42 a.C., dous anos despois do asasinato de César (15 de marzo de 44 a.C.), pero antes da vitoria final do segundo triunvirato contra os autores da súa morte, o Senado romano recoñeceu a César como divindade. A partir de entón chamábaselle Divus Iulius (Divino Xulio), de modo que o seu fillo adoptivo, Octavio, adoptou o título de Divi filius (fillo do deificado, ou fillo do deus). Menos frecuente era o uso dunha fórmula máis completa: divi Iuli filius ("fillo do divino Xulio").
O uso deste título contribuíu a mellorar a situación política de Octavio, que terminou por eclipsar os demais competidores polo poder en Roma. O título foi para el "unha útil ferramenta de propaganda", polo que mandou gravar a inscrición nas novas moedas cuñadas.
A súa denominación como augusto foille outorgada máis tarde, no ano 27 a.C.
I Love Love/I Hate Hate
I Love Love/I Hate Hate é o décimo single do artista xaponés Cornelius, lanzado ao mercado no Xapón o ano 2002 producido por el mesmo.
Historia da India
A historia da India na época precedente a 1947 é inseparable da historia do subcontinente asiático ao cal pertence esta nación. A civilización neolítica do terceiro milenio a.C estendíase no que hoxe é Paquistán e a parte occidental da República da India. A civilización védica estendeuse ata o primeiro milenio a.C sobre todo ao norte da India, desde o Punjab e a chaira do Ganxes ata Bangladesh.
Ao principio do período dos Reinos Medios, o norte da India estaba dominada polos arios, mentres que no sur a cultura dravidiana era prominente. A partir do século X, os imperios islámicos establecéronse no noroeste da India, culminando coa era Mogol. A historia colonial da India comeza no século XVII e esténdese ata o control da revolta por parte dos británicos en 1857. A independencia resultou na división do Raj británico en tres Estados, é dicir India, Paquistán e Bangladesh.
Era paleolítica
320px|miniatura|Pintura rupestre en Bhimbetka Restos humanoides indican que a India foi poboada nun período que oscila entre 200.000 e 700.000 anos. Estímase que os primeiros poboadores humanos se estableceron no subcontinente hai 12.000 anos; os primeiros poboados confirmados data de fai 9.000 anos e atópanse en Bhimbetka, no actual territorio do estado de Madhya Pradesh.
Era neolítica
A cultura neolítica do sur de Asia comezou aproximadamente cara a 7.000 anos a.C no que hoxe é Baluchistán, Paquistán e é coñecida como a cultura Mehgarh. Esta comunidade era principalmente pastora e vivía en casas de barro, tecían cestas e atendían aos seus rabaños de cabras e aos seus cultivos. Ao redor de 1550 a.C, apareceu a elaboración de vasillas e outros obxectos. Esta cultura desapareceu hai uns 2.000 anos.
O val do Indo
A transición entre comunidades agrícolas a comunidades urbanas máis complexas comezou entre o período de Mehgarh e 3.000 anos a.C. Este período marcou o principio dunha sociedade urbana na India, coñecida como a civilización do val do Indo, tamén chamada civilización Harappa, a cal chegou ao seu máximo desenvolvemento entre o 2800 e o 1800 a.C. Estaba centrada entre os ríos Saraswati e o Indo e estendíase ata as zonas de Ganges-Yamuna Doab, Gujarat e o norte de Afganistán.
Esta civilización fíxose notar polas cidades que construíu de ladrillos, con sistema de drenaxes e casas con múltiples cuartos. As referencias históricas máis antigas son as de Meluhla nos rexistros dos sumerios. Comparado coas civilizacións de Exipto e Sumeria (anteriores), a Civilización do Indo contaba cunha planificación urbana avanzada tecnicamente e con sistemas de medición sorprendentemente uniformes.
As ruínas de Mohenjo Daro foron nalgunha ocasión o centro desta sociedade. Os poboados da Civilización do Indo estendíase ata Bombai no sur, ata Delhi no leste, ata a fronteira con Irán no oeste e ata o Himalaia no norte. Entre as poboacións existían centros urbanos de certa importancia tales como os de Mohenjo-daro, Dholavira, Ganweriwala, Lothal e Rakhigarhi. No seu apoxeo estímase que esta rexión tivo unha poboación de máis de cinco millóns de habitantes. A día de hoxe, atopáronse máis de 2.500 cidades e poboados, principalmente na beira leste do río Indo en Paquistán, ao longo do que foi o río Saraswati. Pénsase que problemas xeolóxicos e o cambio do clima son os responsables de desecaren o río Saraswati, o que creou a aridez da rexión actual e a desaparición da civilización nesa rexión.
Era védica
A civilización védica é unha cultura Indo-Ariana descrita en textos indoeuropeos compostos en sánscrito Védico. A orixe desta cultura non está aínda ben coñecida, pero si se sabe que orixinalmente era unha sociedade pastoral que se converteu posteriormente, nunha sociedade agrícola composta de catro varnas ou clases.
Os textos principais desta primitiva relixión védica eran os catro Vedás (aínda non se escribiran os Puranás nin os Upanishads).
Os Mahajanapadas
No ano 600 a.C existían dezaseis monarquías hereditarias na chaira do Indo-Ganges estendéndose desde Afganistán ata Bangladesh. As nacións máis grandes eran Magadha, Kosala, Kuru e Gandhara. O dereito ao trono, non importa como se logrou, era lexitimado polos sacerdotes, os cales compuñan xenealoxías ficticias dándolle ao rei orixes divinas.
Ética feminista
Ética feminista é unha abordaxe ética que se basea na crenza de que, tradicionalmente, a teoría ética ten desvalorizado ou menosprezado a moral das mulleres e as súas experiencias e, polo tanto, escolle reinventar a ética a través dunha abordaxe e visión holística feminista.
Concepto
As filósofas feministas critican a ética tradicional como preminentemente enfocada na perspectiva dos homes, con pouca consideración ó punto de vista das mulleres. Cuestións de coidado e moralidade na vida privada e familiar, as responsabilidades eran tradicionalmente consideradas como asuntos triviais. Xeralmente, as mulleres son retratadas como eticamente inmaturas e superficiais en comparanza cos homes. A ética tradicional premia trazos masculinos culturais como "a independencia, a autonomía, o intelecto, as ganas, a desconfianza, a xerarquía, a dominación, a cultura, a transcendencia, o produto, o ascetismo, a guerra e a morte", e dá menos peso a trazos culturalmente femininos como "interdependencia, comunidade, conexión, repartición, emoción, corpo, confianza, ausencia de xerarquía, a natureza, a imanencia, o proceso, a alegría, a paz e a vida." A ética tradicional é convencionalmente orientada ó "macho", e a razón moral é visualizada a través dun cadro de regras, dereitos, universalidades e imparcialidades. As abordaxes "femininas" para a razón moral enfatiza as relacións, responsabilidades, particularidades e parcialidades.
Historia da India
Os Mahajanapadas
En 537 a.C, Gautama Buddha (Buda) crea o budismo, o cal inicialmente iría a suplir ao dharma hindú védico. Nese mesmo período, Mahavira fundou o xainismo. Ambas as dúas doutrinas eran simples e predicábanse en prácrito, o cal axudou á súa aceptación entre as masas. Aínda que o xainismo tivo un impacto limitado, o budismo estendeuse ao Tíbet, Sri Lanka e ao sueste de Asia.
Ao redor do ano 500 a.C, a rexión do Val do Indo foi invadida por Darío I, o rei persa, o cal converteu á India nunha satrapía do Imperio Achemenida. Os persas designaron a Taxila como a capital, pero a súa influencia foi marxinal e durou só 150 anos. Alexandre Magno derrotounos no cuarto século a.C, cruzando as montañas do Hindu Kush, invadindo o que é hogano Paquistán. Con todo as custosas campañas contra as forzas de Magadha e o desazo nas súas tropas, obrigou a Alexandre a replegarse logo de chegar ao río Beas en Punxab. Designou a gobernadores gregos para gobernaren a nova provincia adquirida, abrindo rutas de comercio entre a India e a Grecia. O reino de Alexandre o Magno ocupou a porción norte da península india e converteuse nunha nación marítima importante que comerciaba con Exipto e o Sueste de Asia.
O Imperio de Magadha
Entre os 16 reinos Mahajanapadas, tivo prominencia o de Magadha baixo un número de dinastías que chegaron ao seu apoxeo baixo o reinado de Asoka Maurya, un dos emperadores máis lendarios e famosos da India. Este Imperio formouse tras a conquista de dous reinos adxacentes e posuía un forte poderío bélico.
A dinastía Nanda
A dinastía Nanda foi establecida por un fillo ilexítimo do rei Mahanandin da dinastía Shishunaga. Mahapadma Nanda morreu á idade de 88 anos, reinando a maior parte dos cen anos que durou esta dinastía.
A dinastía Maurya
No ano 321 a.C, o xeneral exiliado Chandragupta Maurya derrocou ao rei de Dhana Nanda, establecendo o imperio Maurya. Chandragupta foi sucedido polo seu fillo Bindusara, quen expandiu o imperio ata chegar a dominar a meirande parte do subcontinente, excepto polos extremos sur e leste da India. Durante este período, por primeira vez, o subcontinente foi gobernado centralizadamente por un só goberno.
O reino foi herdado polo seu fillo Ashoka, quen tamén tratou de expandilo. Após unha encarnizada guerra tras a invasión de Kalinga, Ashoka renunciou á violencia, converténdose ao budismo. Os editos de Ashoka son os documentos preservados máis antigos da India. So o seu reinado propagouse o budismo a través do suroeste de Asia, cambiando a historia e o desenvolvemento desta rexión. Recoñécese a Ashoka como un dos máis grandes rexentes que viu o mundo.
A dinastía Shunga
A dinastía Shunga foi establecida no ano 185 a.C, 50 anos logo da morte de Ashoka, cando o rei Brihadratha, o último da dinastía Maurya, foi brutalmente asasinado polo xefe das forzas militares, Pusyamitra Shunga, o cal ascendeu ao trono.
Os Reinos Medios (era dourada)
Os Reinos Medios, particularmente os asociados coa dinastía Gupta, son tamén coñecidos como a Era Dourada da India, dado que foi unha época de desenvolvemento cultural incomparable. Os Kushanas invadiron o noroeste da India na metade do século I desde a Asia Central e fundaron un imperio que se estendía desde Peshawar á metade do Ganxes e posiblemente ata a Baía de Bengala. Tamén incluía Bactria (no norte de Afganistán e sur de Taxisquistán). O seu poderío chegou a estenderse polo Turquestán e axudaron a propagaren o budismo na China. Na India varios reinos xurdiron. O máis antigo é o reino de Pandy ao sur de Tamil Nadu, sendo a capital Madurai. Os reinos Indo-Gregos que xurdiron após a conquista de Alexandre o Magno, gobernaron Gandhara desde o ano 180 a.C ao 10 d.C. Por aquel entón, o reino de Dravinian Pandyan, ao sur da India, comezou a tomar forma.
Chandrayaan 1
Chandrayaan 1 ("vehículo lunar", en sánscrito) foi unha sonda lunar da India, lanzada o 22 de outubro de 2008, mediante un foguete PSLV-XL desde o centro espacial de Sriharikota.
Roxy Music
Roxy Music é unha banda inglesa de art rock formada en novembro de 1970 por Bryan Ferry, que se converteu no vocalista e principal compositor, e polo baixista Graham Simpson. Os outros membros son Phil Manzanera (guitarra), Andy Mackay (saxofón e óboe) e Paul Thompson (batería e percusión). Antigos compoñentes da banda foron Brian Eno (sintetizadores) e Eddie Jobson (sintetizadores e violín). Malia que o grupo parou as súas actividades en 1983, reuniuse para unha xira no 2001, e veñen tocando xuntos intermitentemente dende entón.
Chandrayaan 1
Órbitas
Chandrayaan 1 foi a primeira sonda lunar da India. Foi lanzada nunha órbita inicial moi elíptica, cun perixeo de 255 km e un apoxeo de 22.860 km, cunha inclinación orbital de 17,9 graos respecto do ecuador e un período dunhas 6 horas e media. O motor da nave foi usado varias veces para elevar progresivamente a órbita:
Roxy Music
Roxy Music acadou o éxito no Reino Unido, Europa e Australia durante a década de 1970 e comezos da de 1980, comezando co seu álbum de estrea, Roxy Music, publicado en 1972. A banda foi moi influente como principais expoñentes dos elementos máis experimentais e sofisticados do glam, ademais de ser unha influencia significativa no primeiro punk rock británico. Tamén foi un modelo para moitos artistas de New Wave e os grupos de electrónica experimental de principios dos 80. Roxy Music distínguese pola súa sofisticación visual e musical, e a súa preocupación polo estilo e o glamour. Ferry e Eno tamén tiveron unhas influentes carreiras en solitario, converténdose o segundo nun importante produtor nos últimos anos do século XX.
Historia da India
Imperio Kushan
O imperio Kushan, que reinou durante o período do primeiro ao terceiro século d.C., estendeuse desde o Taxiquistán ata o mar Caspio e do Afganistán ata o val do río Ganges. O imperio foi creado por tocarios no que é hoxe Turquestán Leste na China, pero era culturalmente dominado pola India do norte. Tiña contactos diplomáticos con Roma, a Persia e maila China e por varios séculos estivo no centro do comercio entre o Leste e o Oeste, expandindo o budismo a través da China.
Chandrayaan 1
Órbitas
Tralo último aumento do apoxeo, a nave chegou ás inmediacións da Lúa, onde o 8 de novembro ás 11:21 UTC acendeu o motor para frear a súa velocidade e entrar finalmente en órbita lunar. A órbita inicial arredor da Lúa tiña un periastro de 504 km e aun apoastro de 7502 km. miniatura|Auga detectada polo instrumento M3 de Chandrayaan 1 a altas latitudes na Lúa. Unha serie de manobras posteriores foi reducindo a altura da órbita sobre a Lúa:
Historia da India
Dinastía Gupta
O século IV e V a dinastía Gupta unificou a India.
Durante este período, denominado a Era de Ouro da India, a cultura, ciencia e administración política hindú atinxiron o seu apoxeo. Logo da súa caída no século VI, a India dividiuse novamente en numerosos reinos rexionais.
A orixe desta dinastía non está ben coñecida, aínda que o viaxeiro chinés I'tsing fala deste imperio, así como os Puranas Védicos tamén fan referencia a el. O imperio chegou á súa fin despois do ataque dos Hunos do Centro de Asia. Uns descendentes menores do clan Gupta seguiron gobernando Magadha logo da desintegración do imperio. Estes Guptas foron finalmente derrocados polo rei Vardhana Harsha, que estableceu a mediados do século VII un imperio que rivalizou co dos Guptas, malia que foi de curta duración.
Últimos Reinos Medios (era clásica)
miniatura|dereita|Buddha, século V Utar Pradesh, Mathura, período Gupta (Século IV - V)
Na época final dos Reinos Medios xurdiu o reino de Chola na zona norte de Tamil Nadu e o reino de Chera en Kerala. Os portos do sur da India comerciaban activamente co Imperio Romano e co sueste de Asia, principalmente en especias. No norte, o primeiro dos Rajputs, unha serie de reinados consolidáronse e chegaron a sobrevivir preto dun milenio ata a independencia da India da dominación británica.
O imperio Harsha
O rei Harsha de Kannauj logrou reunificar o norte da India durante o seu reinado no século VII. O seu reino colapsouse após a súa morte. Desde o século XVII ao IX, tres dinastías loitaron polo control do norte da India; os Prataharas de Malwa e despois Kannauj; os Pas de Bengala e os Rashtrakutas de Deccan.
Os Pratiharas, Pas e Rashtrakutas
Os Pratiharas, tamén chamados Gurjara-Pratiharas foron unha dinastía India que gobernaron varios reinos no norte da India desde o século VI ao XI. O Imperio Pa controlou Bengala e Bihar desde o século VIII ata o século XII. Os Rashtrukas foron unha dinastía que reinaron o Deccan desde o século VIII ao século X logo da caída do imperio Chalukya. Estes tres reinos disputáronse o dominio do norte da India no tempo en que os Cholas prosperaban no sur.
Os sultanatos islámicos
As primeiras incursións do islam no Sur de Asia aparecen no primeiro século após a morte do Profeta Mahoma. O califa Umayyad de Damasco enviou unha expedición a Baluchistán e Sindh no ano 711 liderizada por Muhammad bin Qasim (cuxo nome foi dado ao segundo porto de Karachi). A expedición chegou ata o norte en Multan, mais non conseguiu reter o control da devandita rexión, nin establecer o réxime islámico noutras partes da India. Porén, a presenza dunha colonia musulmá en Sindh permitiu o desenvolvemento do comercio e o intercambio cultural, do mesmo xeito cá propagación da relixión islámica a través de conversións nalgunhas partes da India.
Tres séculos despois, os turcos, persas e afgáns intentaron conquistar a India a través das rutas do noroeste. Mahmud de Ghazni (979-1030) encabezou unha serie de expedicións contra os reinos de Rajput e estableceu unha base en Punxab para futuras incursións.
O sultanato de Delhi
Durante os últimos 25 anos do século XII, Muhammad de Ghor invadiu a chaira do Indo-Ganges conquistando Ghazni, Multan, Sindh, Lahore e Delhi. Un dos seus xenerais, Qutab-ud-din Aybak proclamouse Sultan de Delhi. No século XIII, Shams ud din Iltumish (1211-1236), anteriormente un traficante de escravos, estableceu o reino turco de Delhi, o cal permitiu a outros sultáns nos 100 anos seguintes estendérense, chegando ao leste da Bengala e ao sur ata o Deccan. Este sultanato estivo suxeito a continuas conmocións, no momento en que cinco dinastías xurdiron e sucumbiron; a dinastía Slave (1206-90), a dinastía Khalji (1290-1320), a dinastía Tughlaq (1320-1413), a dinastía Sayyid (1414-51) e a dinastía Lodi (1451-1526). A dinastía Khalji baixo 'Á ud-Din (1296-1315) logrou rexentar o sur da India por un tempo, pero as loitas internas desmembraron as áreas conquistadas rapidamente. O poder en Delhi frecuentemente acadábase a través da violencia (16 dos 35 sultáns rexentes nesa época foron asasinados) e lexitimados grazas a lealdades tribais. As loitas internas e as intrigas na corte era tan frecuentes como traizoeiras; Os territorios que controlaba o sultán expandíanse e reducíanse dependendo da súa personalidade e fortuna.
Tanto o Corán como o xaria (lei islámica) trataron de substituír a relixión hindú, pero sen moito éxito. O sultán Á ud-Din tratou de instalar un sistema centralizado de goberno, o cal non logrou. Aínda que os musulmáns introduciron melloras na agricultura, mediante a construción de canles e outros métodos de irrigación, a inestabilidade política e os métodos de cobro de impostos influíron negativamente sobre a clase campesiña. Non obstante, os elevados gastos das clases aristocráticas favoreceron ao comercio nesta área, onde se viron favorecidos os artesáns que traballaban o metal e a pedra e os teceláns. Durante este período a lingua persa e moitos aspectos culturais de Persia fixéronse presentes nos centros de poder da India.
Os sultanatos do Sur
O fracaso dos sultáns de asegurárense o dominio de Deccan e do Sur da India resultou na aparición dunha serie de dinastías tales como o Sultanato de Bahmani (1347-1527) e o imperio hindú de Vijayanagara (1336-1565).
Ra Patera
Ra é un volcán ou patera que está situado na superficie da lúa de Xúpiter, Ío. Trátase dun volcán activo.
Chandrayaan 1
Órbitas
O 14 de novembro ás 14:36 UTC Chandrayaan 1 soltou a subsonda Moon Impact Probe (MIP), que impactou na zona do polo sur lunar ás 15:01 tras un voo de 25 minutos. Chandrayaan 1 continuou explorando a Lúa desde a súa órbita durante os dous anos seguintes.
Historia da India
Os sultanatos do Sur
Zafar Khan, un gobernador provincial baixo os Tughluqs, rebelouse contra os turcos e proclamouse Sultán tomando o título de Á-ud-Din Bahman Shah en 1347. O sultanato Bahmani, localizado ao norte de Deccan, durou preto de dous séculos, ata que foi fragmentado en 1527 en cinco Estados menores coñecidos coma os sultanatos de Deccan (Bijapur, Golconda, Ahmednagar, Berar e Bidar). O sultanato de Bahmani adoptou os métodos de cobro de impostos e de administración establecido polos sultáns de Dehli e a súa caída foi orixinada pola competencia e odio dos inmigrantes musulmáns e hindús conversos máis estranxeiros e oficiais en servizos temporais. O sultanato de Bahmani iniciou un proceso cultural importante particularmente na arquitectura e a pintura.
Escalidóforos
O dos escalidóforos (Scalidophora) é un clado de invertebrados pseudocelomados proposto para agrupar tres filos: quinorrincos, priapúlidos e loricíferos. Esta agrupación foi recoñecida como monofilética en varios estudos (Halanych 2004).
Historia da India
Era Mogol
miniatura|esquerda|200px|O Taj Mahal, monumento da Era Mogol A principios do século XVI, os descendentes de Xenxis Kan invadiron a través do Paso de Khyber e estableceron a dinastía Mogol, a cal durou 200 anos. Este imperio reinou no norte do subcontinente indio desde 1526 e comezou a declinar lentamente logo do 1707 para finalmente desaparecer tras a Guerra de Independencia de 1857. Este período tivo importantes repercusións sociais ao ser unha maioría hindú gobernada por emperadores mogois, algúns dos cales patrocinaron a cultura hindú, mentres que outros destruíron templos e fixaron impostos aos habitantes non musulmáns. Durante a fase de decadencia do imperio Mogol, que no seu apoxeo chegou a ter as dimensións do antigo imperio Maurya, xurdiron varios reinados para encheren o baleiro que deixou a desaparición de coitado imperio.
Chandrayaan 1
Nave
Chandrayaan 1 tiña forma de cubo, cunha masa de 1380 kg no lanzamento e de 675 kg unha vez en órbita lunar, tras gastar parte do propelente. Levaba 11 instrumentos científicos a bordo e estabilizábase nos tres eixos mediante dous sensores estelares, xiroscopios e catro volantes de inercia. A enexía era proporcionada por un único panel solar que podía producir ata 750 vatios de potencia. Durante os momentos de eclipse a enerxía era proporcionada por baterías de ión litio. O sistema de propulsión bipropelente proporcionou o aumento de órbita necesario para alcanzar a Lúa. As comunicacións tiñan lugar mediante unha antena parabólica de 0,7 metros de diámetro con mecanismo de cardán para seguir a estación terrestre unha vez en órbita lunar e sando a banda X para a transmisión de datos e a banda S para telemetría, seguimento e a transmisión de comandos. Os datos podíanse gardar a bordo, en tres grabadoras de estado sólido con capacidades de 32, 10 e 8 Gbit.
Historia da India
O imperio Vijayanagara
miniatura|320px|dereita|Estatua de Shiva e a súa esposa Uma. Smithsonian Institute - Wáshington O imperio Vijayanagara (coñecido así polo nome da súa capital a cal actualmente se denomina Karnataka) expandiuse axiña cara a Madurai ao sur e Goa ao oeste. Os seus gobernantes seguiron as prácticas dos Cholas, especialmente na agricultura e comercio, promovendo as asociacións comerciais e honrando os templos con importantes dádivas. Existía, por outra banda, unha forte rivalidade co sultanato de Bahmani polo control sobre o val do río Krishna-Tungabhadra, o cal cambiaba de dominio en función ao poderío militar do momento. As asociacións de mercadores lograron baixo este imperio un grande auxe como tamén acadaron maior poder cós terratenentes e os brahmanes na corte. O comercio pasou eventualmente a mans de estranxeiros, onde árabes e portugueses competían para controlaren os portos occidentais. No 1510 Goa pasou a ser colonia portuguesa.
Baltazar Porras
Baltazar Enrique Porras Cardozo, nado en Caracas o 10 de outubro de 1944, é un eclesiástico católico latino venezolano, arcebispo de Mérida dende 1991.
Roxy Music
A revista Rolling Stone colocou a Roxy Music no número 98 da súa lista dos 100 mellores artistas de todos os tempos. A súa música estvo influenciada por artistas británicos da época como os Beatles, que era a banda favorita de Ferry, King Crimson, David Bowie, Elton John, Pink Floyd, The Kinks, The Move, The Rolling Stones, Traffic, The Who, The Creation e The Pretty Things. Os "tratamentos" de Eno estiveron influenciados polo so de The Velvet Underground.
Chandrayaan 1
Instrumentos científicos
Chandrayaan 1 levaba 11 instrumentos científicos a bordo:
Historia da India
O imperio Vijayanagara
A cidade de Vijayanagara contiña numerosos templos con ricos ornamentos e diversos altares para os deuses. Entre os máis coñecidos está o templo dedicado a Virupaksha, unha das manifestacións de Shiva, o principal deus dos rexentes de Vijayanagar. Os templos foron un núcleo de diversas actividades culturais e intelectuais, aínda que estas actividades estaban baseadas máis nas tradicións locais que na realidade política do momento. Non había, porén, intercambio cultural cos musulmáns, xa que estes eran considerados coma impuros e, xa que logo, excluídos de entraren nos templos. Cando os rexentes dos cinco sultanatos de Deccan se uniron e atacaron Vijayanagara no 1565, o imperio derrubouse na batalla de Talikot.
Roxy Music
Un novo álbum de estudio, que sería o noveno, comezou a gravarse no ano 2005. Tería sido o primeiro traballo da banda con Brian Eno dende 1973, que compuxera dous temas ademais de tocar os teclados. Porén, Bryan Ferry finalmente confirmou que o material gravado nesas sesións sería publicado como un álbum en solitario de Ferry, con Eno tocando nun feixe de cancións, e tamén dixo que non cría que volvesen a gravar como Roxy Music novamente.
Escalidóforos
Os membros deste grupo comparten algunhas características, entre as que destacan a presenza de aneis introvertidos, flósculos, dous aneis introvertidos retráctiles e crecemento mediante a muda da cutícula, ou écdise.
Historia da India
A dinastía Maratha
miniatura|Extensión da Confederación Maratha no [[1760 ]]
Os xefes tribais de Maratha estaban ao servizo dos sultáns de Bijapur ao oeste de Deccan na época en que estaban asediados polos mogoles. Shivaji Bhonsle (1627-80), un feroz combatente recoñecido coma o "pai da nación Maratha" aproveitou este conflito e estableceu o seu principado preto de Pune, que posteriormente se convertería na capital de Maratha. Adoptando tácticas guerrilleiras, atacaba as caravanas para incrementar o seu poder en diñeiro, armas e cabalos. Shivaji atacou con éxito a enclaves mogoles, incluíndo o porto de Surat. En 1674 asumiu o título de Señor do Universo nunha pomposa coroación, a cal sinalou a súa determinación de retar ao poderío mogol, do mesmo maneira que restablecer o reino hindú en Maharashtra, de onde era orixinario. Aurangzeb pelexou tenazmente aos sucesores de Shivaji entre 1681 e 1705, mais temporalmente retrocedeu ao norte da India cando as súas finanzas comezaron a verse afectadas por esta loita e os miles de mortos ocasionados pola guerra e outras calamidades. No 1717 un emisario mogol asinou un tratado cos Marathas outorgándolles o dominio sobre Deccan a cambio do recoñecemento do reino Mogol e a remisión de certos impostos anuais. Con todo, deseguido os Marathas capturaron Malwa, Orissa e Bangala do dominio Mogol. O sur da India tamén caeu so poder dos Marathas. O recoñecemento do seu poder político finalmente ocorreu cando o emperador mogol lles invitou a que actuasen coma auxiliares dos asuntos internos do imperio, así como solicitou a súa axuda para sacar aos afgáns do Punxab.
Os Maratha a pesar do seu poderío militar non estaban equipados para administraren unha nación, nin para introduciren cambios socioeconómicos. As características deste reino era o pillaxe, o cal espavoreceu aos campesiños. Paulatinamente comezou a debilitarse o seu poderío e foron derrotados polos afgáns na sanguenta batalla de Panipat no 1761. Isto deu orixe a unha división do reino en cinco Estados independentes. Finalmente os Marathas sucumbiron ás forzas británicas na guerra Anglo-Maratha.
Ra Patera
Características
Foi estudado por vez primeira no ano 1979, grazas ás imaxes tomadas pola sonda Voyager 1, a cales definiron a súa xeoloxía, topografía e concretaron o lugar da fonte das erupcións. No momento do seu descubrimento, a súa montaña tiña ó redor dun quilómetro de altitude e posuía numerosos regueiros de lava, pola forma destes regueiros, estes deben estar formados por lavas de baixa viscosidade ou a través de erupcións de grandes masas de lava.
Encrucillada de odios
Encrucillada de odios (en Crossfire) é un filme negro estadounidense de 1947 que trata o tema do antisemitismo, igual que a gañadora do Óscar ao mellor filme dese ano, Gentleman's Agreement. Foi dirixido por Edward Dmytryk e o guión foi escrito por John Paxton, baseado na novela de 1945 The Brick Foxhole, do guionista e director Richard Brooks. O filme, protagonizado por Robert Mitchum, Robert Young, Robert Ryan, Gloria Grahame e Sam Levene, recibiu cinco candidaturas aos premios Óscar. Foi o primeiro filme de serie B que recibiu unha candidatura como mellor filme.
Foi estreado en galego pola Televisión de Galicia o 5 de abril de 2020.
Argumento
Despois de ser chamado para investigar o brutal asasinato de Joseph Samuels (Sam Levene), que foi atopado morto na súa casa, o investigador da policía Finlay (Robert Young) descobre que pode haber un asasino entre un grupo de soldados desmobilizados que foran vistos con Samuels e a súa amiga no bar dun hotel esa noite.
Ra Patera
Características
Posiblemente sexa un volcán que emite gran cantidade de xofre líquido. Recibiu o seu nome oficial no ano 1979, o seu nome procede da mitoloxía exipcia, onde Ra era o deus Sol.
Escalidóforos
Pénsase que dúas especies do xénero Markuelia, que se coñece a partir de embrións fosilizados do cámbrico, parcen estar entre os escalidóforos máis primitivos.
Encrucillada de odios
Argumento
Mentres, o sarxento Keeley (Robert Mitchum), avisado de que o seu amigo Mitchell (George Cooper) pode ser o principal sospeitoso, decide investigar o crime para limpar o nome do seu amigo. A cada investigador, os soldados sospeitosos contan a súa versión da noite mediante flashbacks.
Escalidóforos
Antigamente este grupo considerábase un único filo, o dos cefalorrincos, dividido en tres clases.
Encrucillada de odios
Produción
O guión do filme está baseado na novela de Richard Brooks. Brooks escribiu a novela mentres era sarxento do corpo de marines realizando filmes de adestramento en Quantico, Virxinia, e Camp Pendleton, California. Na novela, a vítima era homosexual. Como se conta no filme The Celluloid Closet e no documental incluído na versión en DVD de Encrucillada de odios, o código Hays prohibía calquera mención á homosexualidade, polo que o tema do libro foi cambiado ao racismo e ao antisemitismo.
Baltazar Porras
Presbiterado e episcopado
Comezou como un coroinha entre sete ou oito anos. Foi ordenado sacerdote o 30 de xullo de 1967 por Miguel Antonio Salas. Foi consagrado como bispo auxiliar de Mérida o 17 de setembro de 1983 por José Alí Lebrún, arcebispo de Caracas. Foi ascendido a arcebispo de Mérida o 30 de outubro de 1991.
Encrucillada de odios
Produción
O libro publicouse mentre Brooks estaba cos marines. Un membro do corpo en nome de Robert Ryan falou con Brooks e díxolle que estaba interesado en participar nunha versión para a pantalla da novela.
Baltazar Porras
Presbiterado e episcopado
É adversario do presidente venezolano, Hugo Chávez, que resultou en ataques verbais de Chávez, os ataques dos seus seguidores.
Historia da India
Os sikhs
A derrota dos Maratha a mans dos afgáns acelerou a separación de Punxab de Delhi e axudou a crear o reinado Sikh no noroeste da India. O movemento Sikh orixinouse no século segundo a.C, mais non tivo maior relevancia senón nos séculos XV e XVI, cando os ensinos dos gurús sikhs atraíron aos campesiños das rexións do norte. Sendo perseguidos polos mogois, os sikhs, baixo o mando do Gurú Gobin Singh formaron o que se dominou o Khalsa ou Exército dos Puros. O Khalsa rebelouse contra a represión económica e política dos Mogois no Punxab ao final do reinado de Aurangzeb. Con tácticas das guerrillas, aproveitaron a inestabilidade política creada polas guerras dos mogois cos afgáns e persas, enriquecéndose e expandindo o seu control territorial. En 1770, a hexemonía Sikh estendíase desde o Indo no Oeste ata Yamuna no leste e desde Multan no sur ata Jammu no norte. Pero os sikhs, do mesmo xeito que os Maharathas, eran un conglomerado desunido de doce reinos que confrontaban continuas loitas internas. Foi Ranjit Singh (1780-1839) quen promoveu a unidade dos Sikhs e a convivencia cos hindús e musulmáns. Ranjit Singh empregou oficiais europeos e introduciu unha estrita disciplina militar que lle permitiu expandir o seu territorio a partes de Afhganistan, Kashemira e Ladakh.
Época europea
A procura da riqueza e o poder atraeu aos europeos ás costas da India. En 1498, Vasco da Gama, o navegante portugués chegou a Calicut (actualmente Kozhikode, Kerala) na costa occidental. Na procura de especias e conversos ao cristianismo, os portugueses retaron a supremacía árabe no Mar de Arabia e no golfo Pérsico. No 1510 os portugueses apoderáronse de Goa, cidade que se converteu no centro do seu poder comercial e político na India e que controlaron durante de catro séculos e medio.
A competencia entre as nacións europeas ocasionou a fundación de compañías de comercio en Inglaterra (A East India Company, fundada no 1600) e nos Países Baixos (Verenigde Oos-Indische Compagnie - Compañía Unida do Leste da India - fundada no 1602). Estas compañías tiñan como misión capturaren para si o comercio das especias, rompendo o monopolio portugués na Asia. Malia que os holandeses, con maior capital e soporte do seu goberno, se adiantaron e nun primeiro momento excluíron aos ingleses do comercio das especias nas Indias Orientais, principalmente no que é hoxe Indonesia, ambas as dúas compañías estableceron a súa presenza ao longo da costa da India. Xa no 1609 os holandeses usaron varios portos na Costa Coromandel ao sur da India, especialmente Pulicat, a 20;km ao norte de Madras, onde comerciaron con escravos para as súas plantacións en Indonesia e con algodón para as súas fábricas de teas.
Os ingleses chegaron máis tarde e foi no 1639 que se estableceron en Madras. Os gobernadores indios da época viron con beneplácito a chegada dos holandeses e ingleses coa esperanza de enfrontalos aos portugueses. No 1619, Jahangir deulles permiso para comerciaren no seu territorio de Surat (en Gujarat) na costa occidental e Hunghli (en Bengala) na costa oriental. Estes e outros lugares na península, convertéronse en centros de comercio de especias, algodón, azucre, pementa e índigo.
Os axentes das compañías inglesas familiarizáronse cos costumes e linguas indias, incluíndo o persa que era o idioma oficial baixo o reino dos mogoles. En diversas formas os axentes ingleses daquela vivían como os indios, mesturándose en matrimonio e moitos deles nunca regresaron ao seu país de orixe. O coñecemento que adquiriron os ingleses sobre a India e os acordos que chegaron cos comerciantes indios deulles aos ingleses unha vantaxe competitiva sobre outros europeos. Os franceses, pola súa banda, viaxaron á India no 1664 fundando a ''Compañía das Indis Orientais, fundando un enclave no Pondicherry na Costa Coromandel.
Escalidóforos
Descrición
O clado foi descrito en 1995 por Chistian Lemburg.
Filoxenia
Segundo a interpretación de Zrzavý et al. na súa análise conxunta de datos morfolóxicos e moleculares, as relacións dos escalidóforos con outros grupos achegados son:
Historia da India
Época europea
No 1717 o emperador Mogol, Farrukh-siyar deulle aos británicos permiso para establecérense en trinta e oito pobos preto de Calcuta, recoñecendo a importancia de manter continuidade no comercio da rexión de Bengala. Do mesmo xeito cós holandeses e franceses. Os ingleses pagaban con prata e cobre, favorecendo as arcas dos Mogois e incrementando o emprego dos artesáns e comerciantes locais. Os poboados fortificados dos ingleses deulles poderes extraterritoriais, o cal lles permitía administraren as súas leis criminais e civís e ofrecern numerosas oportunidades de emprego, así como asilo, a estranxeiros e indios. As fábricas británicas competían favorablemente cos seus rivais en tamaño e a poboación so a influencia inglesa comezou a aumentar. As poboacións orixinalmente pesqueiras de Madras e Calcuta, así como Bombai caeron baixo a administración británica. As súas factorías e os lugares adxacentes coñecidos como Pobos Brancos, representaban a preeminencia dos británicos en termos de poder político, social e cultural. Os indios que traballaban para os ingleses moraban nos denominados Pobos Negros, a varios quilómetros das factorías.