cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ferrol
Lugares de interese
A Porta do Arsenal, coñecida tamén como Porta do Dique e un dos símbolos da cidade, foi levantada polo enxeñeiro Julián Sánchez Bort no século XVIII. Sitúase fronte a actual praza de Galicia, que tamén acolle hoxe o monumento aos Caídos en África, a sede de Correos e o Teatro Jofre. Trátase dunha torre de planta cadrada rematada por unha cúpula semiesférica con lanterna de ferro forxado. O seu arco triunfal, sobre o que se sitúa o escudo real de Carlos III, está flanqueado por dúas columnas toscanas.
O Museo Naval atópase no antigo penal de San Campio, no interior do Arsenal Militar. Nas súas salas expóñense obxectos relacionados co mar, a navegación e os barcos: restos de buques, planos, maquetas, armamento ou cartografía.
É unha fortificación militar, na súa maioría de estilo neoclásico. Sitúase na boca norte da ría, fronte ao Castelo da Palma, xa no concello de Mugardos, un dos puntos máis estratéxicos da ría. É un dos exemplos máis representativos de fortalezas do século XVIII utilizadas para a defensa da poboación e da ría.
Levantado sobre os restos dunha antiga igrexa románica, é o monumento relixioso máis importante da cidade. En 1959 obtivo o título de Concatedral, pertencente á Diocese de Mondoñedo-Ferrol.
En toda a contorna destacan construcións de arquitectura popular mariñeira, con cristaleiras e rúas empedradas, estreitas e irregulares. Na actualidade conserva unha estrutura compacta e orientada cara o porto, aínda que se atopa nun avanzado estado de deterioración.
miniatura|dereita|Ermida de Chamorro, [[Serantes, Ferrol|Serantes]]
Estradas
A autoestrada AP-9, principal vía de acceso á cidade, conecta Ferrol coas cidades galegas do eixe atlántico: A Coruña, Compostela, Pontevedra, Vigo e Tui, na fronteira con Portugal. A autovía A-6, accesíbel mediante a AP-9 a 10 km ó sur da cidade, conecta Ferrol coa Coruña, Lugo e Madrid.
Por outra parte, a autovía AG-64 conecta a cidade con Vilalba e coa A-8, que percorre o Mar Cantábrico ata Donostia.
Comunicación aérea
Tanto o aeroporto coruñés de Alvedro (41 km) como o compostelán da Lavacolla (90 km) conectan Ferrol a través da AP-9 coas principais cidades españolas e algunhas europeas.
Ferrocarrís
Ferrol conta cunha estación de ferrocarril empregada por Renfe e Feve que conecta a cidade co resto da comunidade autónoma e o país.
Autobuses
A cidade de Ferrol conta cunha rede de autobuses urbanos explotada pola compañía Tranvías del Ferrol. Amais de dar cobertura á cidade de Ferrol, algunhas das súas liñas chegan aos concellos de Narón e Neda. En total existen seis liñas de autobuses, amais dunha nocturna entre o Porto (Ferrol Vello) e Neda.
300px|Estación de autobuses de Ferrol
Pola súa parte, a compañía Rialsa conta con varias liñas urbanas e interurbanas. Da estación de autobuses de Ferrol saen a diario autobuses que comunican a cidade con outros puntos da xeografía galega e española.
Festas e tradicións
miniatura|dereita|Rally de Ferrol
Deporte
miniatura|dereita|200px|Estadio da Malata.
O Club Natación Ferrol tivo unha sección de tríatlon da que saíu o pentacampión do mundo, Javier Gómez Noya. Dende 2006 a cidade conta co Club Tríatlon Ferrol. Nas súas filas militan varias campioas de España e conta cunha escola de tríatlon das máis numerosas do Estado.
En fútbol o equipo máis destacado é o Racing de Ferrol, na Segunda división B. Xoga os seus partidos como local no Estadio Municipal da Malata. En fútbol sala a cidade conta co Parrulo FS.
En baloncesto destaca o Universitario de Ferrol, fundado en 1997. En 2014 ascendeu á Liga Feminina na que leva varias tempadas. O equipo xoga no Pavillón Polideportivo A Malata. O equipo masculino, o OAR Ferrol (fundado en 1951 e desaparecido en 1996) xogou varios anos na ACB.
En wáter-polo destaca o Club Marina Ferrol.
Nos deportes de motor, o Rally de Ferrol é unha competición oficial do Campionato de España de Rallyes, organizada pola Escudería Ferrol.
Escudo
O escudo do concello de Ferrol foi aprobado en sesión municipal o 22 de xuño de 1778. O alcalde, Pedro Bayón, declarou que o escudo heráldico de armas consistía nunha torre con farol, canón e áncora a cada lado. Este deseño foi modificado co tempo e ten variantes que se poden ver por toda a cidade. Nin o escudo de Ferrol nin a bandeira están aprobados pola Xunta de Galicia nin foron publicados no DOG. O concello de Ferrol emprega como deseño nas súas comunicacións un logo estilizado con coroa, castelo con farol, bandeiras e canóns.
Filmin
Comunidad Filmin S.L., ou tamén Filmin, é unha plataforma de cinema en liña creada en España. Ofrece contidos audiovisuais, cinema de autor, independente, cinema comercial en forma de vídeo baixo demanda en streaming e de forma legal baixo subscrición.
HBO Max
HBO Max é un servizo estadounidense de streaming propiedade de Warner Bros. Discovery. Foi lanzado nos Estados Unidos o 27 de maio de 2020, e o servizo constrúese arredor das bibliotecas de contido de HBO, Warner Bros., e as súas marcas relacionadas. O servizo tamén ofrece a primeira programación do servizo de televisión de pago de HBO, programación orixinal baixo o selo "Max Originals" (incluíndo os programas producidos en conxunto con Warner Bros. Discovery, como Cartoon Network e Adult Swim), e contido adquirido mediante acordos de bibliotecas de terceiros (como aqueles con estudios cinematográficos para dereitos de televisión de pago) e acordos de coprodución (como aqueles con BBC Studios e Sesame Workshop entre outros).
O servizo substitúe tanto a HBO Now, un servizo SVOD de HBO anterior, como a HBO Go, a plataforma de transmisión baixo demanda para os subscritores da televisión de pago de HBO. Nos Estados Unidos, os subscritores de HBO Now e os subscritores de televisión de pago de HBO migraron a HBO Max sen ningún custo adicional, suxeito á dispoñibilidade e á compatibilidade do dispositivo. HBO Max tamén suplantou o compoñente de streaming do servizo DC Universe de DC Entertainment, e a súa serie orixinal foi migrada a HBO Max como Max Originals. O servizo HBO Max comezou a expandirse nos mercados internacionais en 2021.
Orange S.A.
Orange S.A. (até o 1 de xullo de 2013 coñecida como France Télécom) é a maior empresa de telecomunicacións de Francia.
Con 170.000 empregados e máis de 230 millóns de clientes, é unha das principais compañías do sector.
A data de 28 de abril de 2021, tiña unha capitalización bolsista de 27.720 millóns de euros. A participación de control está en mans públicas (o 13,39% das accións), e o 6,14% é propiedade dos traballadores. É activo en telefonía fixa e móbil e é un provedor de servizos de Internet. Está presente, así como en Francia, en moitos outros países do mundo, incluíndo Marrocos, Reino Unido, España, Polonia, Exipto, Romanía, Moldavia, Bélxica, Eslovaquia e nas antigas colonias francesas.
É membro do Instituto Europeo de Normas de Telecomunicacións (ETSI).
Historia
A partir de 1889 o servizo de telefonía francés foi nacionalizado e a partir de 1921 foi xestionado por Postes, télégraphes et téléphones (PTT). France Télécom foi fundada en 1988 como unha empresa pública do goberno francés separada da Oficina de Correos, para despois ser privatizada en 1991. En 1996 cotizou en bolsa.
En Italia estivo activa de 1997 a 2003, como fundador, xunto con Enel e Deutsche Telekom, de Wind Telecomunicazioni.
Desde 2007, ofrece aos seus clientes descarga ADSL a 100 Mbit/s en París e arredores.
En 2008-2009, máis de 20 empregados da empresa suicidáronse. Os métodos de xestión e xestión de persoal foron acusados, e medidas foron solicitadas polo goberno francés.
A marca Orange foi fundada inicialmente en 1994 polos chineses de Hutchison Whampoa e despois dunha serie de cambios de mans foi logo vendida no ano 2000 por Vodafone a France Telecom. Desde o 1 de xullo de 2013, France Telecom cambiou o seu nome corporativo a Orange, para representar mellor o carácter internacional da empresa.
A compañía adoitaba posuír a plataforma de streaming Dailymotion, pero cedeu o 90% da súa participación a Vivendi en 2015.
Desde 1993 Orange tamén ten presenza no Reino Unido, pero de 2010 a 2015 realizáronse operacións para completar unha fusión con T-Mobile UK e crear o novo operador EE, que logo foi comprado por British Telecom en xaneiro de 2016.
Orange polo mundo
En 2018, Orange tiña 264 millóns de clientes, dos cales 32,5 millóns de clientes fixos, 56,2 millóns de clientes en conectividade móbil 4G e 9,6 millóns de clientes que usan servizos de televisión. Orange está presente en oito países europeos, dos que xera o 70% dos ingresos, xunto con outros países africanos e de Oriente Medio. Tamén posúe unha participación do 10,2% en Deezer.
Colaboración coa Fundación Wikimedia
O 23 de abril de 2009, a Fundación Wikimedia e Orange anunciaron unha asociación que permitiría aos clientes de Orange acceder aos contidos das diferentes edicións lingüísticas da Wikipedia sen custos de navegación. O 24 de xaneiro de 2012, Orange e Wikimedia anunciaron que este acordo se ampliaría e poñería en funcionamento en vinte países de África e Oriente Medio: os clientes de Orange que accedan desde unha rede móbil xa non terían que incorrer en custos de navegación para os dominios WMF. O acordo formaba parte dun proxecto chamado Wikipedia Zero, que rematou en 2018.
Slapstick
O slapstick é un xénero cinematográfico, comedia muda que basea a súa hilaridade na pantomima e nos gags visuais. Os grandes cómicos mudos carecían da palabra para provocar a risa así que recorreron á tradición do vodevil e do music-hall. Parece ser que debido á prohibición da lexislación inglesa, os cómicos de teatro non podían utilizar a palabra se facían pantomimas. Deste xeito víronse obrigados a crear unha nova comicidade baseada no xesto.
Características
O slapstick caracterízase pola mímica, pola acrobacia e por un ritmo frenético, case violento. É unha explosión da física e do ritmo. Os actores están continuamente a piques do accidente, do golpe, do tartazo. A persecución e a axitación son os seus estados naturais.
A chegada do cine sonoro puxo fin ó slapstick. Aínda que tería sido posible a súa continuidade o certo é que o público lles deu as costas ós cómicos mudos. Algúns sufriron traxicamente, como Keaton. Outros adaptáronse como puideron ó sonoro como Lloyd ou Laurel e Hardy. Uns poucos, como Chaplin intentaron resistir inutilmente.
Nacionalismo polaco
O antigo protonacionalismo polaco da Confederación de Polonia e Lituania, que se baseaba na identidade polaco-lituana da súa poboación, era multiétnico e multirelixioso, aínda que os polacos étnicos constituían a maioría da poboación e o catolicismo romano era a relixión máis dominante dentro da nación. A ideoloxía nacionalista que se desenvolveu pouco despois das Particións estivo inicialmente libre de calquera tipo de "nacionalismo étnico". Foi un movemento romántico que buscaba a restauración do estado soberano polaco. O nacionalismo romántico polaco foi descrito por Maurycy Mochnacki como "a esencia da nación" xa non definida por fronteiras senón por ideas, sentimentos e pensamentos derivados do pasado. O nacemento do nacionalismo moderno baixo o dominio estranxeiro coincidiu co Alzamento de Novembro de 1830 e a posterior Primavera das Nacións. Porén, a derrota sufrida polos polacos tamén rompeu o espírito revolucionario polaco. Moitos intelectuais recorreron ao darwinismo social de Herbert Spencer, culpando á filosofía romántica da perda da súa propiedade, da destrución masiva e, finalmente, da perda da nación. Coa chegada do positivismo entre 1860 e 1890, o nacionalismo polaco converteuse nunha causa elitista. Debido a que os poderes de partición non podían identificarse coa nación polaca, a ideoloxía fíxose máis restritiva en termos de etnia e relixión.
Silverio Yebra Granja
Silverio Yebra Granja, Atravesado, nado en Carracedo do Mosteiro (Carracedelo) en 1910 e finado en París, foi un guerrilleiro antifranquista.
Traxectoria
Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 estivo agochado. O 16 de xullo de 1938 presentouse ás autoridades, foi condenado e saíu en liberdade condicional o 3 de agosto de 1940. Foi oficial de enlace da Federación de Guerrillas de León-Galicia, e dende 1942 o contacto entre a guerrilla e o axente británico Alexander Easton. O 8 de febreiro de 1944 incorporouse á guerrilla con Abel Ares Pérez. Pertenceu á II Agrupación do Exército Guerrilleiro de Galicia formada en setembro de 1947 e comandada por Guillermo Morán García. Silverio liderou un grupo que incluía a Augusto Diéguez Yáñez "Rubio", Francisco Martínez López "Quico", Oliveros Fernández Armada "Negrín" e Alfonso Rodríguez López. Representou á guerrilla de León na reunión dos grupos do Exército Guerrilleiro de orientación comunista que se celebrou en Cubela (Lugo) no verán de 1948, con Bernardo Álvarez Trabajo. En 1948 estivo na zona de Vilafranca do Bierzo con Abel Ares, César Ríos, Edelmiro Alonso García e Baldomero Gutiérrez Abella.
O 24 de febreiro de 1949 formaba parte do grupo guerrilleiro emboscado pola Garda Civil na Serra de Ocero, na Veiga de Espiñareda, na que foron asasinados os guerrilleiros Alfonso Rodríguez López e Enrique Orozco. En 1949 marchou a Francia con Manuel Girón Bazán, e regresou rapidamente con el a León. O 17 de xullo de 1950 foi sorprendido con Manuel Girón Bazán, Francisco Martínez López e Pedro Juan Méndez en Corporales (Truchas) onde despois dun combate de dez horas morreron os gardas civís Agustín Puente Martínez e Manuel Combarros García, e os guerrilleiros lograron romper o cerco. Marchou a Francia en 1951 con Francisco Martínez López, Manuel Zapico Terente e Pedro Juan Méndez. Instalouse en París onde morreu.
Chano Piñeiro
Luciano Manuel Piñeiro Martínez, máis coñecido coma Chano Piñeiro, nado en Forcarei o 12 de outubro de 1954 e finado en Vigo o 21 de marzo de 1995, foi un cineasta galego. Ata os anos 1990 en que empeza a despuntar o cine en galego, Chano Piñeiro foi considerado unanimemente o director galego por excelencia. Encarnou coma ninguén a ansia por facer cine en Galicia e en lingua galega.
Traxectoria
miniatura|Escultura-banco homenaxe a Chano Piñeiro, elaborada pola Escola de Cantería da [[Deputación de Pontevedra. Praza do Concello de Forcarei, xullo de 2021.]] A familia de Chano, no momento do seu nacemento, residía na vila de Forcarei. O seu pai, Manuel Piñeiro, era o boticario local. En 1971 ingresou na Universidade de Santiago de Compostela onde estudou Farmacia, probablemente máis por continuar o oficio familiar que por verdadeira vocación. Nese ano crucial na súa vida diagnostícanlle o mal de Crohn, unha afección intestinal crónica, que o levou a pasar reiteradas veces polos quirófanos. Tamén en 1971 coñeceu a que sería a súa dona, Mariluz Montes, tamén estudante de Farmacia e coa que casou en 1974. Foi ela quen lle regalou a Chano a súa primeira cámara de Super 8.
A carreira cinematográfica de Chano Piñeiro iníciase en 1977 coa curtametraxe Os paxaros morren no aire, supostamente inspirada no Sempre en Galiza de Alfonso Daniel Rodríguez Castelao. A curtametraxe, que parece ser non gustou nos ambientes composteláns, acadou, non obstante, varios premios en festivais. Os paxaros morren no aire é unha clara mostra do ideario cinematográfico de Chano Piñeiro: ó voluntarismo e do cine afeccionado (falta de financiamento, deficiencias narrativas, eivas técnicas) opón unha fe resolta no cine e, concretamente, no cine en galego. O argumento conta a historia dunha moza que intenta construír unha ponte para dar acceso a unha vila. Para facelo ponse a camiñar e atópase con Castelao e con Basilio Álvarez. A rodaxe contou entre os seus intérpretes con Xosé Manuel Olveira "Pico", Antón Casal, Pili Lorenzo, Xosé Ramón Rodríguez e Alfonso Armada. As localizacións pertencían a Rubillón (a terra de Mariluz), Ponte Caldelas, Cabrais, Ribeira e a praia de Area Longa.
En 1979 Chano e Mariluz abriron unha botica na rúa Torrecedeira de Vigo, cidade onde Chano Piñeiro se afincou para o resto da súa vida e da que moitos o consideran fillo adoptivo. Ese ano filma en Super 8 Eu, o Tolo, considerada por moitos a primeira longametraxe de ficción en galego (outros sosteñen que é Malapata de Carlos A. López Piñeiro). En calquera caso, trátase dunha iniciativa individual e bastante afeccionada como demostra o feito (por outro lado, claramente demostrativo do xeito en que Chano Piñeiro entendía o cine) de que Chano Piñeiro e máis Pablo Barreiro, o técnico de son e músico do filme, tivesen que percorrer persoalmente toda Galicia para exhibir, proxector e pantalla en man, a longametraxe. A estrea oficial só tería lugar o 12 de marzo de 1982 en Vigo grazas ó entusiasta apoio da Corporación Municipal. Eu, o Tolo é un relato surrealista e metafísico en torno a un extravagante personaxe, "Eu". "Eu" casa coa súa bicicleta. Acusado do asasinato do vehículo, foxe da cadea e chega a ser presidente do goberno.
O gran salto na filmografía de Chano Piñeiro prodúcese en 1984 cando fundou a produtora cinematográfica Piñeiro S.A. (despois Bubela S.L.), cuxa primeira realización sería a louvada curtametraxe en 35 mm, Mamasunción. O filme estréase o 28 de decembro de 1984 en Vigo e consegue atraer a atención de diversos festivais internacionais. Tal foi o éxito desta curtametraxe que o 25 de xullo de 1985 a TVG abre a súa primeira emisión con Mamasunción. Sen dúbida trátase do filme máis logrado na carreira de Chano Piñeiro que xa non volvería a acadar tan altos cumios no futuro. miniatura|Rúa de Chano Piñeiro en [[Forcarei]] Dende logo, o seu seguinte filme, Esperanza non estaría á altura das expectativas que creara Mamasunción. Estreado en 1986, Esperanza desenvolvía o tema do alcoholismo. Torpe e mal dirixida, Esperanza mostraba as deficiencias dun cineasta totalmente autodidacta e fóra dos circuítos comerciais.
En 1988, Chano Piñeiro iniciou a rodaxe de Sempre Xonxa, a primeira longametraxe galega en 35 mm. Era un proxecto demasiado ambicioso para as posibilidades de Chano Piñeiro. A rodaxe alongouse durante máis dun ano e medio por mor das eivas financeiras e das complexidades da produción. Esta rodaxe esgotou o patrimonio de Chano Piñeiro e derramou a súa fráxil saúde. Con todo, conseguiu estreala en 1989 (ano mítico para o cine galego no que coincidiría a estrea de Sempre Xonxa de Chano Piñeiro, Urxa de Carlos A. López Piñeiro e Continental de Xavier Villaverde). A película obtivo certo recoñecemento internacional, e queda na conciencia colectiva dos galegos coma un fito na historia da cultura galega.
En 1993 recibiu o encargo institucional de rodar O Camiño das Estrelas mediometraxe destinado a promocionar o Xacobeo 93, suceso turístico-promocional que a Xunta de Galicia, presidida por Manuel Fraga, acababa de inventar. Chano Piñeiro deseña unha película a medio camiño entre a realidade e a ficción. A estrea tivo lugar o 25 de xullo dese ano no Monte do Gozo. Sería a súa última película, e malia contar con medios técnicos nunca visto ata entón no cine galego, representa claramente o punto máis baixo na filmografía de Chano Piñeiro. O argumento xira ó redor da historia de amor entre un lobishome e unha serea, o cal serve de escusa ou de contrapunto para ir presentando as terras do Camiño de Santiago. Pero o argumento acaba sendo do máis manido e o resultado global moito controvertido.
Lamentablemente, non lle deu tempo a rodar máis películas, ó falecer en 1995 con só 40 anos. A súa morte conmocionou os cidadáns de Vigo, onde chegara a ser todo un persoeiro. O Concello de Vigo, que tantas veces apoiara os seus filmes, dedícalle unha rúa.
Recoñecementos
Obtivo no ano 1993 o premio San Martiño de normalización lingüística do Concello da Estrada.
Trala súa morte, creáronse para honralo os Premios Chano Piñeiro que levaban o seu nome. Logo dun ano de celebración, estes premios pasaron a denominarse Premios Mestre Mateo. Posteriormente, foron creados outros Premios Chano Piñeiro, en paralelo ós anteriores.
Eurostar
Eurostar é un operador de trens de alta velocidade que une Dover con París (Gare du Nord), Lille e Bruxelas (Gare du Midi). O tren cruza a Canle da Mancha pasando polo Eurotúnel. En Inglaterra existe unha liña cos mesmos estándares, que foi concibida a través dun proxecto en dúas fases coñecido como Channel Tunnel Rail Link (CTRL), a súa explotación comezou na estación londiniense de St. Pancras en 2007.
Chano Piñeiro
Recoñecementos
Recibiu a Medalla de Prata de Galicia en 1995, a título póstumo.
Eurostar
Eurostar entrou en servizo en novembro de 1994 e desde entón estableceu unha cota de mercado dominante para as rutas que serve: o 68% nas rutas París-Londres e o 63% en Londres-Bruxelas en novembro de 2004. A compañía afirma que estes pasaxeiros representan o equivalente a 393.000 voos de curta distancia que producen dióxido de carbono.esquerda|miniatura|265x265px| Eurostar e Thalys xuntos na Gare du Nord, [[París.]]O tempo de viaxe actualmente entre Londres e París é de aproximadamente 2 horas e 15 minutos, e de Londres a Bruxelas o total estimado é de 2 horas. A finalización do CTRL tamén provocou un aumento do número de trens Eurostar que serven Londres. Ao rematar a fase 2, foi posible alternar até 8 trens por hora en cada sentido entre Londres e Europa continental, o horario non se viu afectado polas restricións de horas punta, grazas á separación das liñas CTRL do resto da rede británica por ferroviario, moito máis lento. Algúns servizos de Eurostar operan desde Ashford International e tamén desde Calais - Fréthun e Lille, no norte de Francia, ademais das tres cidades terminais da liña. Os trens Eurostar serven a Euro-Disney desde París, Aviñón no verán e, na tempada de esquí, Bourg-Saint-Maurice, Aime-la-Plagne e Moutiers, nos Alpes franceses. miniatura|301x301px|En ocre/dourado a liña de Eurostar En 2007, todos os trens Eurostar comezaron a circular pola liña CTRL até o novo St. Pancras. A empresa intentou manter algúns servizos da terminal existente de Waterloo, pero non foi aceptada polos elevados custos que suporía. Algúns trens tamén serven para as estacións de Ebbsfleet preto de Dartford, no noroeste de Kent, e a estación de Stratford International, no leste de Londres.
Chano Piñeiro
Recoñecementos
Un colexio de Gondomar e o IES de Forcarei levan o seu nome.
En Vigo decidiron colocar unha placa na casa na que viviu.
Eurostar
Eurotunnel, a concesionaria de Eurotúnel, é unha entidade completamente separada de Eurostar.
Organización
Os servizos de Eurostar son xestionados unificados por Eurostar International Limited (EIL) (SNCF (55 %), Caisse de dépôt et placement du Québec (CDPQ) (30 %), Hermes Infrastructure (10 %) e SNCB (5 %).
Microfibrila
O termo microfibrila utilízase para designar unha fibrila moi fina ou filamento, que pode estar formado por proteínas (fibrilina, coláxeno) ou por compostos non proteicos como a celulosa da parede celular das plantas.
Microfibrilas de celulosa
A celulosa sintetízase pola celulosa sintase da membrana celular. A medida que se sintetizan as fibrilas de celulosa, crecen extracelularmente e son empurradas contra as células veciñas. Finalmente, isto ten como resultado que a célula queda envolta por unha capa de microfibrilas, a cal constitúe a parede celular. A organización das microfibrilas que forman a parede celular primaria é bastante desorganizada. Porén, na parede celular secundaria teñen unha maior organización en capas, nas cales as microfibrilas son paralelas en cada capa, pero teñen distinta dirección nas sucesivas capas.
Fibrilina
As microfibrilas de fibrilina fórmanse no tecido conectivo, principalmente feitas de fibrilina-1 e proporcionan elasticidade. Durante a ensamblaxe, as microfibrilas teñen unha disposición repetitiva de colar de doas producida polos enlaces cruzados entre as moléculas que forman un padrón estriado cunha periodicidade dada cando se ven tinguidas baixo o microscopio electrónico. Na formación de fibras elásticas, as microfibrilas de fibrilina guían o depósito de tropoelastina (precursor da elastina) e permanecen formando a capa externa das futuras fibras de elastina maduras. As microfibrilas están tamén asociadas coa comunicación celular. A formación de microfibrilas na rexión pericelular afecta á actividade dun factor de crecemento chamado TGFβ.
O Outeiro, Celeiros, Ponteareas
O Outeiro é un lugar da parroquia de Celeiros no concello pontevedrés de Ponteareas o cal se atopa lindando coa parroquia de Oliveira. No ano 2022 tiña 71 habitantes (35 homes e 36 mulleres).
Patrimonio
Os monumentos máis emblemáticos deste barrio son unha fonte do ano de 1936 e unha vivenda do ano de 1862, aínda que poden haber outras vivendas máis antigas, xa que hai evidencias da existencia deste barrio no século XVIII.
Microfibrila
Coláxeno
O coláxeno está formado por monómeros de tropocoláxeno. Os monómeros de tropocoláxeno colócanse liñalmente cabeza con cola e paralalemente a outros e con certo desfase, formando microfibrilas e despois fibrilas. O coláxeno así formado pode unirse ás membranas celulares por medio de diversas proteínas, como a fibronectina e a integrina. As fibrilas de coláxeno poden unirse formando fibras de coláxeno máis grandes.
O Outeiro, Celeiros, Ponteareas
Toponimia
A orixe do topónimo ven do latín, que é unha parte alta ou elevación do terreo.
Zombieland: Double Tap
Zombieland: Double Tap é un filme estadounidense de 2019 dirixido por Ruben Fleischer e escrito por Rhett Reese, Paul Wernick e David Callaham. Unha secuela de Zombieland (2009), está protagonizado por Woody Harrelson, Jesse Eisenberg, Abigail Breslin e Emma Stone, que retoman os seus papeis do filme orixinal, xunto cos novos membros do elenco, Rosario Dawson, Zoey Deutch, Avan Jogia, Luke Wilson e Thomas Middleditch.
Pokémon Unite
Pokémon UNITE é un videoxogo por estrear de estilo Multiplayer online battle arena (MOBA) desenvolvido por TiMi Studios e publicado por The Pokémon Company para dispositivos Android, iOS, e para a consola Nintendo Switch. Foi anunciado en Pokémon Presents o 24 de xuño de 2020.
The Predator (filme)
The Predator é un filmes estadounidense de 2018 dirixido por Shane Black e escrito por Black e Fred Dekker. É o cuarto título da franquía Predator. Black tivo un papel secundario no filme orixinal, mentres que John Davis regresou como produtor dos primeiros tres filmes. Está protagonizado por Boyd Holbrook, Trevante Rhodes, Jacob Tremblay, Keegan-Michael Key, Olivia Munn, Thomas Jane, Alfie Allen e Sterling K. Brown, e segue a un grupo de soldados afectados por trastorno postraumático e a un científico que deben unirse para loitar contra un par de Predators e descubrir os seus plans para a humanidade.
Jiří Trnka
Jiří Trnka nado o 24 de febreiro de 1912, en Plzeň e finado o 30 de decembro de 1969 en Praga, foi un titiriteiro, ilustrador, animador e director de cine checo, coñecido polas súas obras cinematográficas.
Traxectoria
Jiří Trnka licenciouse na Escola Superior de Artes Aplicadas de Praga, en 1936 idealizou un teatro de monicreques, creado ao comezo da Segunda guerra mundial e no canto do teatro, deseñou escenarios e ilustrou libros para nenos durante toda a guerra.
Despois da guerra creou un departamento de animación nos estudos cinematográficos de Praga. Trnka era coñecida mundialmente por ser o mellor titiriteiro do método checo e gañou varios premios en festivais de cine. Foi chamado "The Walt Disney of the East".
En 1946, no Festival de Cannes, gañou un premio, un ano despois comeza a traballar no cine. As súas películas foron feitas para un público adulto. A principios de 1948, o goberno comunista checo comezou a subvencionar o seu traballo, aínda que o seu estilo e mensaxe permaneceron inalterados, ademais de películas, tamén debuxou debuxos animados, escribiu guións para a maioría das súas películas. En 1949 gañou o premio Hans Christian Andersen, o máximo galardón da literatura infantil. Morreu en 1969 por problemas cardíacos.
Esquí nórdico
miniatura|[[Anna Haag no Campionato do Mundo de esquí nórdico 2011 en Oslo]] O esquí nórdico engloba os distintos tipos de esquí en que a punta da bota está fixada de xeito que permite que o talón se eleve do esquí, a diferenza do esquí alpino, en que a bota está unida ao esquí dende os dedos ao talón. As disciplinas recreativas inclúen o esquí de fondo e o telemark.
Os eventos olímpicos son o esquí de fondo competitivo, o salto de esquí e a combinación nórdica, un evento que combina o esquí de fondo e os saltos. Os Campionatos do Mundo de Esquí Nórdico da Federación Internacional de Esquí (FIS) acollen estes deportes cada ano impar, mais tamén hai campionatos separados noutros eventos, como telemark e saltos de esquí. O bíatlon combina o esquí de fondo e o tiro con rifle, mais non está incluído como disciplina nórdica segundo as regras da FIS, senón que está baixo a xurisdición da Unión Internacional de Bíatlon.
A biomecánica do esquí de fondo competitivo e do salto de esquí foi obxecto de serios estudos. O esquí de fondo require forza e resistencia e o salto de esquí require eficiencia aerodinámica; os dous requisitos tradúcense en habilidades específicas que se optimizan no adestramento e na competición.
Orixe
O esquí recreativo comezou con probas de esquí e carreiras organizadas polas infanterías norueguesa e sueca. As carreiras e os exercicios militares incluían descensos por terreos accidentados, prácticas de tiro mentres esquiaban costa abaixo e esquí de fondo de 3 km coa mochila militar chea. Slálom (en slalåm) é unha palabra de orixe norueguesa que entrou no vocabulario internacional do esquí. Na década de 1800 os esquiadores da rexión de Telemark desafiábanse mutuamente en "pendentes salvaxes" (ville låmir), mentres que as pendentes máis suaves tiñan o adxectivo "sla". Algunhas carreiras eran en "cursos accidentados" (kneikelåm) e ás veces incluían "saltos empinados" (sprøytehopp) por dificultade. Estas carreiras do século XIX en Telemark tiñan lugar en camiños particularmente difíciles, xeralmente dende unha montaña empinada, por escorregadoiros de madeira e remataban cun xiro pronunciado ("xiro de Telemark") nun campo ou lago xeado.
Toros de Tijuana
Os Toros de Tijuana son un equipo profesional de béisbol mexicano que compite na Liga Mexicana de Béisbol (LMB). O club, fundado en 1974, ten a súa sede en Tijuana, Baixa California. O club posúe no seu palmarés dous títulos de liga, o último conseguido no ano 2021 após vencer na Serie del Rey aos Leones de Yucatán no sétimo e último partido. O seu estadio como local é o Estadio Chevron, parque con capacidade para 17.000 espectadores.
Agamenón (obra)
Agamenón (Ἀγαμέμνων) é unha obra de Esquilo, a primeira da triloxía da Orestíada (Ορέστεια), conformada xunto coas Coéforas e as Euménides. Foi presentada nas Grandes Dionisias do ano 458 a. C. (ano segundo da Olimpiada oitenta), durante o arcontado de Filocles. O corego que a sufragou foi Xenocles de Afidnas. Con dita triloxía tráxica e o drama satírico Proteo, Esquilo obtivo o primeiro premio.
Introdución
Esquilo narra o regreso de Agamenón, rei de Micenas (aínda que se lle chama rei de Argos cando Argos se refire ao Peloponeso e non á cidade de Argos), da guerra de Troia só para atopar a morte. Agardándoo na casa está a súa esposa, Clitemnestra, que artellou a súa morte en vinganza polo sacrificio da súa filla, Ifixenia. Ademais, durante os dez anos de ausencia de Agamenón, Clitemnestra estabeleceu unha relación adúltera con Existo, curmán de Agamenón e descendente dunha rama desherdada da familia, que está decidido a recuperar o trono que cre que legalmente lle pertence.
Contexto histórico
O contexto no que se representou Agamenón é clave para comprender a obra. Esquilo participara nas Guerras Médicas, especificamente na batalla de Maratón. Estes acontecementos consolidaron o desenvolvemento da democracia ateniense, na que xa comezara a destacar a figura de Pericles, quen impulsou a expansión da supremacía da cidade sobre os seus aliados da Liga de Delos. A partir deste momento, Atenas continuou o seu crecemento mediante unha política expansionista, que castigaba as cidades que intentaban abandonar a alianza e anexionaba novas cidades pola forza. Esquilo estaba en desacordo con esta política e, de feito, reflectiuse a súa intención de educar un bo cidadán nesta última triloxía do autor.
Prólogo (versos 1-39)
A obra comeza co monólogo dun vixía, que leva un ano agardando sobre o tellado do palacio real o sinal da vitoria dos aqueos sobre Troia. Este personaxe pon ao expectador en contexto: láiase de que a súa encomenda se prolonga de máis, e de que a casa de Agamenón esmorece. De súpeto, divísase a esperada luz, e invádeo a alegría; pero axiña esta ledicia se fai menor, cando recorda a situación no palacio e a súa obriga de manter silencio.
Párodo (vv. 40-257)
Entra en escena o coro de anciáns de Argos, que non puideron ir á guerra por razón de idade, e transporta ao espectador dez anos atrás. A expedición arxiva atopábase parada en Áulide ante os ventos desfavorables. Entón sucedeu un prodixio: dúas aguias lanzáronse sobre unha lebre preñada e devoraron as súas crías. Esta visión asociouna Calcante cos dous Atridas, Agamenón e Menelao. O masacre das crías da lebre enfureceu a Ártemis, e para calmala Agamenón viuse obrigado a sacrificar a súa filla Ifixenia; aceptou a pesar dos problemas familiares que isto lle podería ocasionar. Mediante este canto o Coro recorda que Zeus leva ao home ao coñecemento a través do sufrimento, e subliña a inexorabilidade do destino. Nos versos finais o Corifeo dá paso a Clitemnestra.
Episodio 1º (vv. 258-366)
Clitemnestra confirma a vitoria dos aqueos, e explica por que ese resplandor lle indica que houbo vitoria: Agamenón e mais ela acordaran que a noticia sería comunicada con sinais deste tipo de monte en monte, dende o Ida ata terras arxivas. A raíña refire o sufrimento que supón que estarán pasando os troianos, e os saqueos que estarán a facer os gregos; desexa que non se guíen pola ambición, pois aínda teñen que regresar. Este sensato pensamento é, para o Corifeo, digno dun home; estas atribucións a Clitemnestra son unha constante na obra.
Estásimo 1º (vv. 367-488)
O Coro agradece a Zeus garante da xenía que castigase a afronta de Paris a Menelao, e explica que aquel levou para Troia a Helena. A continuación, nun ton máis queixoso, deixa entrever a outra cara da moeda: os Atridas, organizadores da guerra, van recibir o odio de quen perdeu os seus familiares no conflito, como pago polas atrocidades que deberon cometer. O Coro remata o canto, logo dunha breve reflexión sobre a aurea mediocritas, mostrando o seu escepticismo sobre o sinal da fin da guerra que Clitemnestra dá por certa.
Episodio 2º (vv. 489-680)
Entra en escena o heraldo traendo a noticia da vitoria aquea sobre os troianos: reborda de alegría de poder volver con vida á casa tras arrasar Troia. Clitemnestra reproba a incredulidade do Coro, e prepárase para recibir ao seu esposo: mente sen reparo afirmando que o leva agardando fiel dende que marchou. O Corifeo pregúntalle por Menelao ao heraldo, que lle responde que non se sabe nada da súa nave dende a tempestade que sufriron á volta, da que a nave de Agamenón saíu ilesa.
Estásimo 2º (vv. 681-781)
O Coro califica a Helena de “destrutora de navíos”, “destrutora de homes” e “destrutora de cidades”, empregando un xogo de palabras; desenvolve tamén unha breve fábula na que un león criado co mellor trato nunha casa acaba matando o rabaño do amo, e identifica dito león con Helena, bastante denostada en toda a obra. Finalmente, reflexiona sobre a desmesura e tamén sobre a xustiza, que premia ao virtuoso aínda que sexa pobre, e se aparta do presuntuoso.
Episodio 3º (vv. 782-974)
Tras a chegada de Agamenón no seu carro acompañado de Casandra, o Corifeo insinúalle que axiña se decatará de quen se alegra da súa chegada e quen non. Agamenón, tras dar grazas efusivamente aos deuses, ratifica estas palabras: o aprecio que lle tiñan algúns dos aliados resultou ser falso, mentres que Odiseo, que tratou por todos os medios de non ir á guerra, acabou respectándoo moito. Clitemnestra saúda emocionada ao seu marido presentándose como esposa fiel, e relátalle como sufriu durante a súa ausencia e os rumores que sobre ela pendían, e por que non se atopa o seu fillo Orestes en palacio. Pretende ademais que Agamenón entre á casa sobre unha alfombra purpúrea; comeza entón un agón entre os esposos no que Agamenón se nega a entrar deste xeito para non irar aos deuses, mais acaba cedendo ante a insistencia de Clitemnestra.
Clitemnestra e o Corifeo (vv. 1035-1071)
Clitemnestra e o Corifeo tratan de convencer a Casandra de que entre tamén a palacio para participar das libacións canda os demais escravos, pero, ante o silencio da troiana, Clitemnestra entra.
Kommós de Casandra e o Corifeo (vv. 1072-1330)
Comeza o canto de Casandra, contestado polo Corifeo, que lle fai preguntas porque non a comprende; Casandra entoa cantos fúnebres a Apolo rememorando o asasinato dos fillos de Tiestes e pouco a pouco vai desentrañando un terrible vaticinio, o asasinato de Agamenón a mans de Clitemnestra, que o corifeo non acaba de entender. Entón explica claramente que Agamenón vai ser asasinado e ela mesma tamén. O Corifeo, consternado, compadécea; ela, resignada, entra en palacio.
Corifeo, Coro e Clitemnestra (vv. 1331-1406)
miniatura|[[Clitemnestra dubida antes de matar a Agamenón durmido. Ao seu carón, Existo úrxea para que o execute. Óleo sobre lenzo, 1817, obra de Pierre-Narcisse Guérin.]] Tras unha reflexión do Corifeo sobre a mutabilidade da felicidade humana, séntense os berros de Agamenón: está sendo asasinado. Entón o Coro, no que se distinguen as intervencións dos doce coreutas, delibera que se debe facer. A continuación, Clitemnestra entra en escena, confesando que matou a Agamenón e como o fixo, e manfesta a súa alegría por telo feito.
Diálogo epirremático entre Clitemnestra, o Corifeo e o Coro (vv. 1407-1576)
Clitemestra, exultante, establece un diálogo co Coro. Móstrase satisfeita por vingar o sacrificio de Ifixenia; o Coro, que preferiría ter morto antes que presenciar o sucedido, augúralle que vai pagar polos seus actos, pois a familia está unida a Ate.
Escena final: Existo, Corifeo e Clitemnestra (vv. 1577-1673)
Aparece en escena Existo, que se gaba de matar a Agamenón en vinganza do engano que sufriu seu pai Tiestes, e se proclama novo soberano de Argos. O Corifeo replícalle que vai ser obxecto do rancor do pobo, e vaticina que Orestes vai regresar para ser o seu executor e o de Clitemnestra. Prodúcese unha disputa dialéctica que non remata nas mans grazas á raíña, que se retira con Existo. Neste punto remata a traxedia.
Na poesía épica
Da Odisea podemos extraer un relato completo do mito a partir da información aportada por diferentes personaxes. Pódese deducir que Homero fusiona dúas versións diferentes dos feitos míticos, que circularían en época arcaica, unha de orixe xonio e outra doria.
Na ausencia de Agamenón, Existo comezou a cortexar a Clitemnestra. Esta, nun principio, rexeitouno. Entre outras cousas, Agamenón deixara un aedo para que velase pola raíña. Existo, abandonando o cantor nunha illa, conseguiu levar ao seu fogar a Clitemnestra. Zeus menciona no primeiro canto que Hermes xa advertira a Existo das consecuencias que terían os seus futuros crimes. Agamenón chegou finalmente a Micenas. Alí foi localizado por un garda contratado por Existo. Este último, tras ser coñecedor da súa chegada, invitou ao rei a un banquete no palacio, onde o matou. Os homes de ambos loitaron e ningún deles ficou con vida. Clitemnestra mata a Casandra enriba de Agamenón e non respecta o máis mínimo o corpo do seu marido. Existo reina en Micenas durante sete anos. Ao oitavo, Orestes regresa e vinga ao seu pai matando a Existo e Clitemnestra.
Unha constante nesta epopea é a identificación por pares entre Agamenón, Clitemnestra e Orestes // Odiseo, Penélope e Telémaco. Esta non-analoxía entre o fogar de Agamenón e o de Odiseo é empregada como elemento de contraste: Orestes constitúe o paradigma de lealtade filial para Telémaco, Clitemnestra oponse moralmente á virtude feminina de Penélope, Agamenón morre traizoado fronte ao triunfo do regreso de Odiseo.
Museo Emil Aaltonen
O Museo Emil Aaltonen (en finés Emil Aaltosen museo) é un museo situado no barrio de Pyynikinrinne, no centro da cidade de Tampere, Finlandia. O museo, inaugurado o 8 de xuño de 2004, presenta o desenvolvemento da industrialización e a obra de vida e colección de arte do industrial e filántropo Emil Aaltonen. As instalacións do museo encóntranse en Pyynikinlinna, onde Aaltonen residiu durante moito tempo.
Agamenón (obra)
Na poesía épica
Por outra banda, os Nóstoi deberon ofrecer unha versión do mito moi semellante á da épica (se callar máis secuencial) onde a única diferenza sería a aparición da pantasma de Aquiles a Agamenón nos momentos previos a partir de Troia, advertindo sobre os perigos que o agardaban no fogar.
Manuel Guzmán Soto
Manuel Guzmán Soto, nado en Muras, foi un empresario e político galego.
Museo Emil Aaltonen
O museo pechou as súas portas en decembro de 2019 debido á renovación de Pyynikinlinna e reabrirá no verán de 2021.
Agamenón (obra)
Na poesía épica
No Catálogo das mulleres, atribuído tradicionalmente a Hesíodo, menciónase o adulterio de Clitemnestra e Existo, incidindo explicitamente no matricidio a mans de Orestes. A causa das dificultades na datación da obra e a determinación da súa autenticidade, non é seguro afirmar que neste texto se realice a primeira referencia clara a Orestes como matricida.
Manuel Guzmán Soto
Traxectoria
Foi correspondente de El Pueblo Gallego en Muras dende 1931. Coa proclamación da República foi nomeado presidente da Comisión Xestora de Muras. Militou no Partido Republicano Radical do que foi presidente en Muras, e despois foi dirixente de Izquierda Republicana no concello de Muras. Co triunfo da Fronte Popular en febreiro de 1936 foi nomeado delegado gobernatico no concello de Muras. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 fuxiu e estivo agochado. Logrou marchar a Cuba.
Agamenón (obra)
Na poesía lírica
Os primeiros rexistros que posuímos do uso deste mito na lírica datan do século VI a.C. A obra en dous libros de Estesícoro, tamén chamada Oresteia (circa 550 a.C.) e da cal pouco sabemos, probablemente tería unha notable influencia sobre a triloxía de Esquilo.
Píndaro fai referencia na Pítica XI (oda adicada a Trasideo, un mozo tebano vencedor no estadio pítico) ao mito da casa dos Atridas. O poeta retrata a Clitemnestra como a ‘desapiadada’ (νηλής) perpetradora de ambos asasinatos, empregando como arma un ‘bronce agrisado’. Tamén establece o interrogante sobre cal sería a motivación da raíña; ben o sacrificio de Ifixenia, ben a infidelidade con Existo (é interesante que o poeta dispoña esta dobre motivación, que podería ter servido a Esquilo á hora de propoñer a percepción da δίκη en Clitemnestra). Píndaro presenta a Agamenón como rei de Amiclas (próxima a Esparta, no canto de Micenas). Cúlpao de xeito bastante directo da morte de Casandra. Orestes, tras ser criado por Estrofio, un antigo amigo, regresa para matar á súa nai e a Existo (a diferenza da Odisea, non está tan clara aquí a concepción de Orestes como un ‘modelo de fillo’ a seguir por mor do matricidio).
Na arte
As fontes artísticas poden ofrecer diferentes perspectivas da concepción orixinaria do mito, pois reflicten momentos concretos e destacados da historia. O que pareceu espertar máis interese nos artistas figurativos foi o momento do asasinato de Agamenón. Consérvase unha crátera protoática do Pintor do Vaso dos Carneiros (circa 680-670 a.C.). A figura negra quizais represente a Existo atacando polas costas a Agamenón empregando unha arma branca e unha rede, con Clitemnestra presente. Da Creta do século VII a.C. consérvase un pínax con tres figuras (625 a.C.) que tamén poderían identificarse coa parella adúltera e o rei nunha tensa situación. Semella que é Clitemnestra quen fire ao rei polas costas mentres Existo o inmobiliza.
Argos foi unha localización que moi probablemente estaría interesada na historia, pois era unha das posibles patrias de Agamenón. Alí atopouse unha placa de bronce cun relevo que se adoita identificar con Clitemnestra matando a Casandra (c. 650 a.C.).
Existen indicios de que o mito chegou a circular tamén pola Magna Grecia. Algúns propoñen que a métopa 11 do Heraion en Foce del Sele podería representar á nodriza intentando frear a Clitemnestra, que porta unha machada (c. 560 a.C.). Esta arma erixiuse como o atributo de Clitemnestra nas representacións artísticas posteriores.
A única representación ática do mito de tempos de Esquilo (pero anterior á traxedia) que se conserva é a fermosa crátera de cáliz do Pintor de Dokimasia. Reproduce os asasinatos de Agamenón e Existo en espello (470-60 a.C.). Agamenón parece estar envolto nunha fina tela que limita o seu movemento.
Tratamento esquileo do mito
Esquilo, seguindo a liña temática tradicional do nóstos, centrouse no regreso de Agamenón e as súas consecuencias. A acción sitúase fóra do palacio, en Argos. Raeburn e Thomas dinnos que: Aeschylus uses the looming presence of the house with its resident δαίμων to focus on the internecine nature of the cycles of vengeance (en galego: Esquilo utiliza a presenza inminente da casa co seu residente δαίμων para se centrar na natureza intestina dos ciclos de vinganza).
Cando Agamenón chega, semella cómodo e sen temor. Pódese deducir, polo tanto, que o autor omite a advertencia ofrecida pola sombra de Aquiles nos Nóstoi. Quizais a decisión máis importante para a trama é o feito de situar a Clitemnestra como executora de ambos asasinatos. Ademais, o xeito en que esta realiza premeditadamente o engano en escena para matalos só provoca que o pathos da morte do rei (a mans da súa muller infiel e tras regresar da guerra) medre progresivamente: primeiro, tras acoller a Agamenón á súa chegada como unha leal esposa, que estivera apenada pola ausencia do marido, manipúlao para que entre en palacio adornado con riquezas e pisando unha luxosa alfombra púrpura (algo que en principio o rei rexeita, ao consideralo un acto cheo de hybris). Despois, como describe Casandra nos desesperados lamentos que dirixe ao coro agoirando ambas as mortes, Clitemnestra elixe o momento do baño para matar ao rei. Con este longo episodio, a profetisa (á que Esquilo da un papel máis importante que o que ten noutras fontes do mito) contextualiza o asasinato do rei no pasado, presente e futuro do fogar de Atreo: o banquete de Tiestes, a consecuente vinganza de Existo e finalmente a de Orestes. Por último, a propia raíña aparece con ambos corpos e describe friamente como matou ao seu marido con tres golpes (ao modo dunha besta nun sacrificio. O rei, en lugar de prepararse para un sacrificio pola súa chegada, está sendo ‘sacrificado’), tras envolvelo nun manto que describe como ‘unha rede inextricable, como para peixes’. Xustifica os seus actos como consecuencia xusta das maldades do seu marido: o sacrificio de Ifixenia e a deshonra do seu leito con Casandra. Constrúese así dende o principio para o espectador un perfil de maliciosidade, intelixencia e dominancia (γυναικὸς ἀνδρόβουλον κέαρ) arredor de Clitemnestra, mais tamén un ambiente cargado de presentimentos e mal agoiro subxacentes.