cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Antonio Pérez Ojea
Traxectoria
Mestre en Arantei (Salvaterra de Miño). Na ditadura de Primo de Rivera foi nomeado concelleiro e segundo tenente alcalde de Salvaterra de Miño o 24 de marzo de 1924 na corporación que presidiu Francisco Piñeiro Groba. Foi nomeado presidente da Unión Patriótica de Salvaterra a finais de 1924 e alcalde de Salvaterra de Miño en 1925. En 1929 trasladouse a Tomiño. En 1930 foi nomeado alcalde de Tomiño, permanecendo no cargo ata xaneiro de 1931. En 1934 trasladouse a Vigo e despois foi director da Escola Graduada do Centro.
Vida persoal
Casou coa tamén mestra Amelia Bernárdez Santomé.
Bandeira de Åland
200px|dereita|miniatura|Bandeira das [[Illas Åland xunto a bandeira de Finlandia]] A bandeira das Illas Åland componse dun fondo azul sobre o cal se superpón unha dobre cruz escandinava en amarelo ouro e vermello. Esta bandeira xorde dunha fusión entre as bandeiras de Suecia e a primitiva bandeira de Finlandia. A bandeira está deseñada por franxas horizontais en razón 16:3:4:3:26 e verticais en 12:3:4:3:12.
Historia
miniatura|esquerda|200px|[[Ficheiro:FIAV historical.svg|23px|Bandeira non-oficial das Illas Åland (1921-1954)]] miniatura|esquerda|200px|[[Ficheiro:FIAV_proposal.pngProposta "finlandesa" de bandeira]] O territorio das illas Åland foi unha antiga provincia de Suecia ata 1809 cando foi incorporada á Finlandia baixo dominación de Rusia. Coa independencia de Finlandia en 1917, os nativos aproveitaron a situación para tratar de reincoprosarse a Suecia, con todo, esta idea foi rexeitada pola Liga das Nacións que adxudicou o territorio aos fineses, pero baixo un maior grao de autonomía, en 1921.
Nesta época, xorde a primeira idea dunha bandeira que representase aos nativos das Illas Åland. En 1922 xorde unha bandeira bicolor non oficial con tres bandas horizontais, de cor amarela a central e as restantes en azul, baseados na bandeira de Suecia e no escudo da provincia.
Recentemente na década de 1950, propúxose a idea dunha bandeira oficial, abríndose un concurso. Os motivos favoritos eran a cruz Escandinava e as cores da insignia anterior. A primeira proposta elixida (campo azul e dobre cruz escandinava en amarelo e azul central) provocou o rexeitamento gobernamental debido á súa extrema semellanza á bandeira sueca. Outras ideas xurdidas foron a tribanda de 1921 e unha semellante á bandeira de Finlandia cunha cruz central amarela.
Finalmente, a elixida foi a proposta dunha cruz escandinava de cor amarela e vermello (cores do escudo de armas de Finlandia) sobre un campo azul como o pavillón de Suecia, mesturando en forma harmónica a ambos os dous países como signo de unión. Esta bandeira foi izada por primeira vez o 3 de abril de 1954 na cidade de Mariehamn.
Tomografía computadorizada
miniatura|Tomógrafo moderno. A tomografía axial computadorizada (TAC), ou tomografía computadorizada (TC),  é unha técnica de imaxe médica que é empregada para o diagnóstico. Utiliza raios X para obter cortes ou seccións de obxectos anatómicos con fins diagnósticos. Tomografía vén do grego τομον que significa corte ou sección e de γραφίς que significa imaxe ou gráfico. A posibilidade de obter imaxes de cortes tomográficos reconstruídas en planos non tranversais fixo que actualmente se prefira chamar a esta técnica TC en lugar de TAC.
Condado de Bihor
A poboación desta provincia é de 600.223 habitantes (en 2002) nunha superficie de 7.544 km², cunha densidade de poboación de 84 hab/km².
A maior parte da poboación está formada por valacos ou romaneses (67.38%), seguida por húngaros (25.96%), xitanos (5.01%), eslovacos (1.22%) e alemáns (0.19%).
Divisións administrativas
O distrito conta con 4 municipios, 6 cidades e 90 comunas.
Ramzan Kadyrov
miniatura|240px|Kadyrov no 2014. Ramzan Akhmadovich Kadyrov (en Рамзан Ахмадович Кадыров, en Къадар Ахьмат-кIант Рамзан), nado o 5 de outubro de 1976 é o Presidente da República de Chechenia e antigo membro do movemento checheno de independencia.
Traxectoria
É o fillo do antigo presidente checheno Akhmad Kadyrov, que foi asasinado en maio de 2004. En febreiro de 2007, Kadyrov substituíu a Alu Alkhanov como Presidente, o cal ocorreu pouco despois de cumprir 30 anos, que é a idade mínima que se precisa para ocupar o posto. Estivo involucrado en violentas loitas de poder cos señores da guerra Sulim Yamadayev e Said-Magomed Kakiev pola autoridade militar, e con Alu Alkhanov pola autoridade política.
Ramzan Kadyrov é membro de honra da Academia Rusa de Ciencias Naturais. Fundou o Club de Loita Akhmat e estabeleceu o torneo de estilo libre Ramzan Kadyrov & Adlan Varayev. Dende novembro de 2015 é membro da Comisión Consultiva do Consello de Estado da Federación Rusa.
En abril de 2017, xurdiron informes que confirman que os homes homosexuais de Chechenia estaban a ser arrestados, detidos en campos de concentración, e torturados como parte dun pogrom rexional. Kadyrov prometeu "eliminar" a poboación homosexual de Chechenia antes de que remate o mes de maio de 2017.
Vilariño, Bascoi, Mesía
Vilariño é un lugar da parroquia de Bascoi no concello coruñés de Mesía na comarca de Ordes. Segundo datos do INE en 2016 non tiña habitantes.
Mind over Matter (álbum de Young the Giant)
Mind Over Matter é o segundo álbum do grupo musical estadounidense de rock alternativo Young the Giant. Foi producido por Justin Meldal-Johnsen, e estreado o 21 de xaneiro de 2014 a través do selo Fueled by Ramen. Lanzou dous sinxelos "It's About Time" e "Crystallized", e o álbum recibiu valoracións positivas por parte da crítica.
Santa Cruz de Grou, Lobeira
Santa Cruz de Grou é unha parroquia do concello de Lobeira, na comarca da Baixa Limia, provincia de Ourense. No ano 2021 tiña 138 habitantes, dos cales 65 eran homes e 73 mulleres, o cal supón un aumento con respecto ao ano anterior, cando contaba con 129, mais un descenso en relación cos anos 2017, cando tiña 147, e 2007, cando tiña 197.
Río Pequeno, río Miño
O río Pequeno é un afluente do Miño pola dereita, no seu curso alto, na provincia de Lugo.
Percorrido
O Pequeno nace no Cordal de Neda, a 700 msnm, no concello da Pastoriza, e percorre a chaira luguesa, atravesando os concellos de Castro de Rei e Cospeito, para despois duns 19 km, render as súas augas, na marxe dereita do Miño, a altura da freguesía de Bazar, de novo no municipio de Castro de Rei.
Afluentes
Os seus afluentes son todos pola esquerda, e de curta entidade, como os regos da Fraga e o rego de Vilar.
Euxenesia
dereita|miniatura|300px|"A euxenesia é a autodirección da evolución humana", lema do Segundo Congreso Internacional de Euxenesia, en 1921, representado como unha árbore que unifica gran número de campos diferentes.
A euxenesia é unha filosofía social que defende a mellora dos trazos hereditarios humanos mediante varias formas de intervención.
O termo foi cuñado en 1883 por Francis Galton (1822-1911), curmán de Charles Darwin e considerado como o pai da euxenesia moderna, co significando de 'ben nacido' (do grego εύ, 'ben', e γένεσις, 'nacemento').
Galton definiu a euxenesia como o estudo dos axentes que actúan sobre o control social e que poden mellorar ou empobrecer as calidades raciais das futuras xeracións, sexa física ou mentalmente. Noutras palabras, o melloramento xenético.
As metas perseguidas pola euxenesia variaron entre a creación de persoas máis sas e intelixentes, o aforro dos recursos da sociedade e o alivio do sufrimento humano. Os medios que se propuxeron antigamente para alcanzar estes obxectivos baseábanse na selección artificial, mentres que os modernos empregan o diagnóstico prenatal e a exploración fetal, a orientación xenética, o control de natalidade, a fecundación in vitro e a enxeñaría xenética.
A euxenesia é un asunto moi controvertido, particularmente despois do xurdimento da euxenesia nazi, que foi unha parte fundamental da ideoloxía da pureza racial, e que culminou no Holocausto. Pero xa desde o seu nacemento, e até os nosos días, diversos filósofos, sociólogos e científicos argumentaron que a euxenesia expuña serios problemas éticos, como a discriminación de persoas segundo categorías, xa que acaba por etiquetar ás persoas como "aptas" ou "non aptas" para a reprodución.
Mesmo coa cada vez maior utilización de técnicas de melloramento xenético empregadas actualmente en plantas e animais, aínda existen cuestionamentos éticos en canto ao seu uso en seres humanos, chegando até o punto de que algúns científicos declararon que é de feito imposíbel cambiar a natureza humana.
Significados da euxenesia
A euxenesia, desde o seu mesmo principio, significou varias cousas diferentes para moitas persoas. Historicamente, o termo usouse para designar calquera feito comprendido entre o coidado prenatal das nais até a esterilización forzosa e a eutanasia. No pasado houbo moitos debates, algúns dos cales continúan aínda na actualidade, sobre o que se considera exactamente que forma parte da euxenesia.
O termo euxenesia úsase a miúdo para referirse a algúns movementos políticos e sociais que tiveron grande influencia a principios do século XX. Nun amplo sentido histórico, a euxenesia tamén pode ser o estudo da "mellora das calidades xenéticas humanas". Algunhas veces aplícase para describir en termos xerais calquera acción humana cuxa finalidade sexa mellorar o acervo xenético. Algunhas formas de infanticidio nas sociedades antigas, a actual reproxenética, os abortos preventivos e os bebés de deseño chamáronse, non sen controversia, euxenesia.
Debido ás súas finalidades normativas e á súa relación histórica co racismo científico, así como a unha visión particular no desenvolvemento da ciencia da xenética, a comunidade científica internacional desvinculouse, hoxe en día, case totalmente do termo euxenesia; porén, aínda poden encontrarse, na comunidade científica, algúns defensores do que se deu en chamar a euxenesia liberal.
Os euxenistas defenden políticas específicas que (de teren éxito) levarían a unha mellora notábel do acervo xenético humano. Posto que definir as melloras que son desexábeis ou beneficiosas percíbese como unha elección cultural máis que como un asunto que poida determinarse obxectivamente (é dicir, por investigacións empíricas e científicas), a euxenesia é considerada a miúdo unha pseudociencia. O aspecto máis discutido dela foi a definición de "mellora" do acervo xenético humano, por exemplo determinar o que é unha característica beneficiosa e o que é unha característica defectuosa. Este aspecto da euxenesia foi contaminado historicamente polo racismo científico.
Os primeiros euxenistas estaban máis preocupados polos factores observábeis da intelixencia, que a miúdo se correlacionaban coa clase social. Moitos euxenistas inspiráronse na cría selectiva de animais (onde adoitaba traballarse daquela para lograr razas puras) como analoxía para a mellora da sociedade humana. A mestura de razas (ou miscexenación) adoitaba considerarse como algo a evitar en nome da pureza racial. Naquela época este concepto parecía ter certo apoio científico, e seguiu sendo un asunto belixerante até que o desenvolvemento avanzado da xenética levou ao consenso científico de que a división dos humanos en razas desiguais é totalmente inxustificábel. Pero algúns ven isto como un consenso ideolóxico, dado que a igualdade, o mesmo que a desigualdade, é unha elección cultural máis que un asunto que poida ser determinado obxectivamente.
A euxenesia tamén se preocupou pola eliminación de enfermidades hereditarias tales como a hemofilia e a enfermidade de Huntington. Porén, hai varios problemas á hora de cualificar certos factores hereditarios como "defectos xenéticos":
Parecidas preocupacións xurdiron cando o diagnóstico prenatal dunha enfermidade conxénita leva ao aborto.
As políticas euxenésicas clasifícanse conceptualmente en dúas categorías:
A euxenesia negativa non necesita ser sempre coactiva. Un Estado podería ofrecer recompensas económicas a certas persoas que se sometan á esterilización, aínda que algúns críticos poderían responder que tal incentivo, xunto coa presión social, podería percibirse como unha coacción. Por outra parte, a euxenesia positiva tamén pode ser coactiva. O aborto en mulleres "aptas" era ilegal na Alemaña nazi.
A euxenesia recibiu o apoio de destacados pensadores, incluíndo a Alexander Graham Bell, George Bernard Shaw e Winston Churchill. E foi unha disciplina académica en moitos institutos e universidades. Durante o século XX, moitos países promulgaron políticas e programas euxenésicos, incluíndo promoción de taxas de natalidade diferenciais, esterilización obrigatoria, abortos forzosos, restrición do matrimonio, exploración xenética, control da natalidade, control da inmigración, segregación (tanto racial como dos enfermos mentais) e xenocidio.
A súa reputación científica comezou a decaer nos anos 1930, época en que Ernst Rüdin comezou a incorporar a retórica euxenésica ás políticas raciais da Alemaña nazi. Durante o período da posguerra gran parte do público e da comunidade científica comezaron a asociar a euxenesia cos horríbeis abusos nazis, que incluíron a "hixiene racial" e o "exterminio".
Historia
A selección artificial de seres humanos suxeriuse desde moi antigo, polo menos desde os tempos da Grecia antiga, onde Platón, que cría que a reprodución humana debía ser controlada polo goberno, deixou os seus puntos de vista ao respecto:
Platón propoñía que este proceso de control da reprodución polo goberno se ocultase ao público.
Outros exemplos antigos inclúen a suposta práctica dos espartanos de abandonaren aos acabados de nacer débiles fóra dos límites da cidade para que morreran.
Contrariamente a unha xeneralizada creza popular, a euxenesia é inglesa, non alemá, en invención, e estadounidense, non alemá, na súa incorporación ás leis, como veremos de contado.
Teoría de Galton
A versión moderna da euxenesia formulouna por primeira vez Sir Francis Galton, curmán de Charles Darwin. Baseado na obra deste, A orixe das especies, onde aparece o concepto de selección natural, Galton propuxo a selección artificial para o melloramento da poboación humana segundo os criterios considerados como mellores na época. 250px|miniatura|Sir [[Francis Galton iniciou o desenvolvemento de ideas sobre a euxenesia a partir de estatísticas sociais.]]
Despois da lectura de A orixe das especies, entre os anos 1860 e 1870, Galton sistematizou as súas ideas de acordo co novo coñecemento sobre a evolución do home e os animais. Interpretou a obra de Darwin no sentido de que os mecanismos da selección natural eran potencialmente frustrados pola civilización humana.
Razoou que, dado que moitas sociedades humanas procuraban protexer aos desfavorecidos e aos débiles, ditas sociedades estaban enfrontándose coa selección natural responsábel da extinción dos máis débiles. Só cambiando estas políticas sociais, pensou Galton, podería a sociedade salvarse dunha "reversión cara a mediocridade", unha frase que cuñou primeiro en estatística e que máis tarde cambiou para a hoxe frecuentemente usada "regresión cara á media".
Galton esbozou por primeira vez a súa teoría no artigo, escrito en 1865, "Talento e personalidade hereditarios" ("Hereditary Talent and Character"), explicándoa logo máis detalladamente no seu libro de 1869 O xenio hereditario (Hereditary genius: an inquiry into its laws and consequences).
Segundo Galton, a sociedade xa estaba fomentando as enfermidades disxenéticas, afirmando que os menos intelixentes se reproducían máis que os máis intelixentes. Galton non propuxo ningún sistema de selección, senón que esperaba que se acharía unha solución cambiando os bos costumes sociais de forma que animasen á xente a darse de conta da importancia da reprodución.
Ao escribir o seu libro Hereditary Genius (O xenio herdado), en 1869, Galton observou, recompilou datos e sistematizou a intelixencia en varios membros de diversas familias inglesas durante sucesivas xeracións. A súa conclusión foi que a intelixencia por riba da media nos individuos dunha determinada familia se transmite hereditariamente (Bulmer argumenta que Galton fora tan tendencioso na explicación pola hereditariedade que nin sequera tomou o coidado de analizar os medios neurosociais de forma imparcial e proporcional).
En 1904 Galton aclarou a súa definición de euxenesia como "a ciencia que trata sobre todas as influencias que melloran as calidades innatas dunha raza, e tamén con aquelas que as desenvolven até a maior vantaxe".
Por crer que a condición innata, e non o ambiente, determinaba a intelixencia, Galton propuxo unha euxenesia positiva a través de casamentos selectivos. Na súa época, a poboación inglesa crecía nas clases pobres e diminuía nas clases máis ricas e cultas, e se temía unha disxenia ou dexeneración biolóxica.
A formulación de Galton da euxenesia estaba baseada nun enfoque estatístico, fortemente influído pola "física social" de Adolphe Quetelet. Porén, a diferenza deste, Galton non exaltaba ao "home medio" senón que o desprezaba por mediocre. Galton e o seu herdeiro estatístico Karl Pearson desenvolveron o que se chamou o enfoque biométrico da euxenesia, que fixo aparecer novos e complexos modelos estatísticos (máis tarde exportados a campos completamente diferentes) para describir a herdanza dos caracteres.
Porén, co redescubrimento das leis da herdanza biolóxica de Gregor Mendel, xurdiron dous bandos separados de defensores da euxenesia. Un estaba formado por estatísticos e o outro por biólogos. Os primeiros crían que os segundos tiñan modelos matemáticos demasiado primitivos, mentres que os biólogos pensaban que os estatísticos sabían ben pouco de bioloxía.
A euxenesia de contado transformouse nun movemento que acadou innumerábeis adeptos entre a inmensa maioría dos científicos e, sobre todo, entre a poboación en xeral na súa época dourada (1870-1933). Acabou promovendo a reprodución humana selectiva como intento de obter nenos con características desexábeis, xeralmente mediante o método de influír sobre as taxas de natalidade diferenciais.
Pero trouxo, porén, debido ao seu simplismo e ao arcaísmo da súa análise, a súa propia decadencia. No pasado, as políticas euxenésicas negativas foron desde a segregación e a esterilización forzosa, até o mesmo xenocidio. As políticas euxenésicas positivas tomaron tipicamente a forma de premios ou bonificacións para os pais "aptos". Prácticas relativamente inocuas como a orientación matrimonial, teñen vínculos coa ideoloxía euxenésica. Pero as súas ideas sobreviven.
A euxenesia é diferente do que máis tarde se coñecería como darwinismo social. Aínda que ambos sosteñan que a intelixencia é hereditaria, a euxenesia afirmaba que eran necesarias novas políticas para cambiar activamente o statu quo cara a un Estado máis "euxenésico", mentres que os darwinistas sociais argumentaban que a propia sociedade "advertiría" naturalmente o problema da "disxenesia" se non se poñían en práctica políticas de benestar social (por exemplo, os pobres poderían reproducirse máis, pero terían taxas de mortalidade máis elevadas).
Estados Unidos
Un dos primeiros defensores modernos das ideas euxenésicas (antes aínda de que foran cualificadas como tales) foi Alexander Graham Bell. En 1881 Bell investigou a taxa de xordeira en Martha's Vineyard, Massachusetts. Diso concluíu que a xordeira era de natureza hereditaria e recomendou a prohibición do matrimonio con xordos ("Memoria sobre a formación dun tipo de xordeira na raza humana") incluso a pesar de que el mesmo estaba casado cunha xorda. Como moitos outros dos primitivos euxensistas, propuxo controlar a inmigración con fins euxenésicos e advertiu que os colexios con internado para xordos poderían considerarse posibelmente como lugares de cría dunha raza humana xorda.
Nos EEUU foi onde xurdiu a euxenesia negativa, combinación entre as teorías euxénicas europeas e o racismo (xa existente naquel país), que consiste na eliminación das futuras xeracións de incapaces (doentes, individuos de razas indesexadas e empobrecidos) a través da prohibición de casamentos, esterilizacións coercitivas e eutanasia. Como teoría, floreceu no final do século XIX, cando os inmigrantes non xermánicos eran mal vistos polos descendentes dos primeiros colonizadores.
Comezando por Connecticut, en 1896, moitos estados dos EE.UU. aprobaron leis sobre o matrimonio con criterios euxenésicos, prohibindo casar a calquera que fose "epiléptico, imbécil ou débil mental".
O patrocinio privado á euxenesia comezou nos EE.UU. nos anos iniciais do século XX. Os seus principais financiadores, así como do racismo, foron os millonarios John D. Rockefeller, Harriman, Carnegie e tantos outros. Ao capital uníronse científicos de Harvard, Yale, Princeton e Stanford.
En 1898 Charles Davenport, un prominente biólogo estadounidense, comezou a traballar, como director dunha estación de investigación biolóxica do Brooklin Institute of Arts and Science, situada en Cold Spring Harbor, nuns experimentos sobre a evolución de plantas e animais. Alí, en 1904, Davenport recibiu fondos do Instituto Carnegie para que fundara a Estación de evolución experimental. Apoiado por criadores de animais e especialistas en sementes que participaban no movemento euxenista, fundou en 1909 o Eugenics Record Office(Oficina de rexistro de euxenesia), que creou un rexistro dos antecedentes xenéticos de americanos e co que pretendía forzar ao goberno para que promovera leis que propiciasen a prevención do nacemento de individuos indesexábeis. A Eugenics Record Office abriu en 1910, e Davenport e Harry H. Laughlin empezaron a promocionar a euxenesia. miniatura|esquerda|Diagrama dunha árbore [[xenealoxía|xenealóxica da familia Kallikak, destinado a ilustrar como un "descoido ilícito" podía provocar unha xeración completa de "imbéciles".]]
A Eugenics Record Office reuniu unha enorme colección de árbores xenealóxicas e concluíu que os quen eran "non aptos" procedían de entornas económica e socialmente pobres. Euxenistas como Davenport, o psicólogo Henry H. Goddard e o conservacionista Madison Grant (todos moi respectados na súa época) comezaron a presionar para lograr diversas solucións políticas ao problemas dos "non aptos". (Davenport avogaba pola restrición da inmigración e a esterilización como métodos principais, Goddard recomendaba a segregación no seu libro A familia Kallikak, e Grant era partidario de todo o anterior e, ademais, consideraba incluso a idea do exterminio).
Aínda que a súa metodoloxía e métodos de investigación considéranse actualmente moi defectuosos, na época pensábase que era unha investigación científica lexítima. Tivo, non obstante, detractores científicos (notabelmente Thomas Hunt Morgan, un dos poucos mendelistas que criticou explicitamente, naquela época, a euxenesia), aínda que a maioría deles cuestionaron máis a primitiva metodoloxía dos euxenistas e a consideración de case calquera característica humana como hereditaria, pero non na idea da euxenesia en si.
Durante o século XX, os investigadores, convencidos da idea de que as enfermidades mentais podían transmitirse dentro das familias, levaron a cabo varios estudos para documentar a herdabilidade de enfermidades tales como a esquizofrenia, o trastorno bipolar e a depresión. Estes intereses terminaron asociados co movemento euxenista.
O estado de Indiana foi o primeiro a legalizar a esterilización forzosa, seguido por outros 27 estados. Estas leis prohibían o matrimonio e forzaban a esterilización dos enfermos mentais co fin de evitar a "transmisión" das enfermidades mentais á seguinte xeración. Algúns estados esterilizaron aos "imbéciles" durante boa parte do século XX. As leis foron ratificadas polo Tribunal Supremo dos Estados Unidos cando en 1927 sentenciou, no caso Buck contra Bell, que o estado de Virxinia podía esterilizar aos considerados "no aptos".
A época máis importante de esterilizacións euxenésicas forzosas foi entre 1927 e 1963 cando unhas 64 000 persoas, a metade delas en California, se esterilizaron forzosamente baixo as leis euxenésicas dos Estados Unidos.
Un informe favorábel sobre os resultados da esterilización en California, con moito o estado que máis esterilizacións realizou, publicouno en formato de libro o biólogo Paul Popenoe e sería amplamente citado polo goberno nazi de Alemaña como evidencia de que os programas masivos de esterilizacións eran factíbeis e humanos. E cando os dirixentes nazis foron xulgados por crimes de guerra nos Xuízos de Núremberg despois da Segunda guerra mundial, xustificaron as esterilizacións masivas (unhas 450 000 en menos dunha década) citando aos Estados Unidos como os seus inspiradores.
A idea do "xenio" e o "talento" tamén foi considerada por William Graham Sumner, un dos fundadores da American Sociological Society (actual American Sociological Association), que mantiña que se o goberno non interfería na política social de laissez faire, xurdiría unha clase de xenios no cumio do sistema de estratificación social, seguida dunha clase de talentos. E a maior parte do resto da sociedade caería na clase dos mediocres. Na súa idea, aqueles que se consideraban anormais (atrasados mentais, minusválidos etc.) tiñan un efecto negativo sobre o proceso social ao consumiren recursos necesarios para outras cousas, e deberían, por tanto, deixarse sós para que se valesen por si mesmos, e os da clase de delincuentes (criminais, pervertidos etc.) deberían ser eliminados da sociedade.
Coa aprobación da lei de inmigración Johnson-Reed, os euxenistas xogaron por primeira vez un papel protagonista no debate do Congreso dos Estrados Unidos como expertos asesores sobre a ameaza de "liñaxes inferiores" procedentes do leste e o sur de Europa. Isto reduciu o número de inmigrantes do estranxeiro ao 15 % do continxente de anos anteriores, ao controlar o número de individuos "non aptos" que entraban no país.
A nova lei reforzou as anteriores que prohibían a mestura racial nun intento por conservar o acervo xenético.
As consideracións euxenésicas tamén estiveron detrás da aprobación de leis sobre o incesto en boa parte dos Estados Unidos e usáronse para xustificar moitas leis antimiscexenación.
Varios autores, notabelmente Stephen Jay Gould, afirmaron repetidamente que as restricións sobre a inmigración aprobadas nos Estados Unidos durante os anos 1920 (e derogadas en 1965) estiveron motivadas pola euxenesia, en particular polo desexo de excluír ás razas consideradas "inferiores" do acervo xenético nacional. Durante o comezo do século XX, os Estados Unidos e o Canadá comezaran a recibir un número moi grande de inmigrantes do sur e o leste de Europa. Euxenistas influentes como Lothrop Stoddard e Harry Laughlin (que foi designado como experto para testemuñar diante do Comité do Congreso para a Inmigración e Naturalización, en 1920) argumentaban que estas eran razas "inferiores" contaminarían o acervo xenético nacional se o seu número non se restrinxía. E que isto levou aos Estados Unidos e ao Canadá a aprobar leis que creaban unha xerarquía de nacionalidades, clasificándoas desde os máis desexábeis, anglosaxóns e nórdicos, até os inmigrantes chineses e xaponeses, aos que se lles prohibiu case completamente entrar no país.
Porén, varias persoas, entre elas Franz Samelson, Mark Snyderman e Richard Herrnstein, argumentaron que, baseándose no exame dos rexistros dos debates do Congreso sobre política de inmigración, non se deu virtualmente consideración ningunha a estes factores. Segundo estes autores, as restricións foron primordialmente motivadas polo desexo de manter a integridade cultural do país fronte ao forte influxo dos estranxeiros. Esta interpretación, porén, non é aceptada pola maioría dos historiadores da euxenesia.
Alemaña nazi
As ideas alemás sobre euxenesia son antigas, e veñen do Essai sur l'inégalité des races humaines (Ensaio sobre as desigualdades das razas humanas) do Conde de Gobineau, publicado en 1854.
Pero alcanzan a súa máxima expresión no III Reich. O nazismo desenvolveu varias teorías con respecto das razas. Dicía que podían establecerse cientificamente unha xerarquía estrita entre as razas humanas; á cabeza, estaba a "raza nórdica", e máis abaixo, as "razas inferiores". No derradeiro chanzo desta xerarquía estaban as "razas parasitas", ou "Untermenschen", "subhumanos", os cales eran considerados como perigosos para a sociedade. Os que estaban máis abaixo de todos na política racial da Alemaña nazi eran os africanos, xitanos, polacos e xudeus. Os xitanos e os xudeus eran eventualmente considerados Lebensunwertes Leben ("de vida indigna de vivir").
Ideoloxía nazi
A ideoloxía nazi entendía que por ser a nación a expresión da raza, a importancia da raza podería avaliarse de acordo coa capacidade e desexo dunha "raza" de obter unha gran terra natal. As realizacións xermanas en ciencia, tecnoloxía, filosofía e cultura eran interpretadas como evidencias científicas para apoiar a ideoloxía racista nazi. A "pureza racial" considerábase como carente de proteción, mentres que as clínicas Lebensborn trataban de xerar unha "raza aria máis pura", incluso a través de accións como a de quitarlle á forza a nais norueguesas os seus fillos e levalos para seren criados no Terceiro Reich.
Certas artes consideránbase capaces de xerar dexeneración racial polo que se cualificaron como artes dexeneradas ("Entartete Kunst"), e acusadas de seren non xermánicas senón "xudeu-bolxeviques".
Este conxunto de alegacións fíxose a partir dun movemento maior de racismo científico, desenvolvido conxuntamente con teorías de darwinismo social e evolucionismo uniliear, que situaban a cultura europea no liderado mundial. O racismo científico ensinábase nas mellores universidades de Europa e dos Estados Unidos durante a década de 1930.
O nazismo combinou isto con teorías panxermánicas e antisemitas, que inspiraron as políticas raciais do Terceiro Reich, en particular as leis de Núremberg de 1935. Alén diso, desenvolveu reivindicacións polos "Heimatvertriebene" ("alemáns desterrados"), isto é, membros do pobo alemán residentes fóra do Reich (por exemplo, os sudetes en Checoslovaquia). Tales teorías do racismo científico tamén se mesturaron con algunhas correntes nazis como a "Ariosofía", parte do misticismo nazi, que creara un mito en torno á chamada "raza aria".
Filósofos e outros teóricos tamén participaron na elaboración da ideoloxía nazi. A relación entre Heidegger e o nazismo é aínda un asunto controvertido na historia da filosofía. De acordo co filósofo Emmanuel Faye, Heidegger di de Spinoza que era "ein Fremdkörper in der Philosophie", un "corpo estraño na filosofía" (Faye observa que Fremdkörper era un termo pertencente ao glosario nazi, e non ao alemán clásico). O xurista Carl Schmitt elaborou unha filosofía do dereito louvando o Führerprinzip e o pobo alemán, en tanto que Alfred Baeumler instrumentalizou o pensamento de Nietzsche, en particular o seu concepto de "Vontade de poder", nun intento de xustificar o nazismo.
Catro libros pertencentes á ideoloxía do racismo científico, que reivindicaban que as diferenzas raciais percibidas eran xerárquicas e centrais para a orde social, tiveron unha influencia preponderante sobre a traxectoria das teorías raciais nazis:
Euxenistas estadounidenses intercambiaron ideas cos seus conxéneres na Alemaña nazi (véxase Lombardo, 2002; Kühl 1994).
Cara ao exterminio
En 1935 as "leis de Núremberg" prohibiron o casamento e calquera contacto sexual de alemáns con xudeus, persoas con problemas mentais, doenzas contaxiosas ou hereditarias, aínda que en 1933 xa era lei a esterilización de persoas con problemas hereditarios e a castración de delincuentes sexuais, ou de persoas que na cultura nazi así as cualificara, como era o caso dos homosexuais.
Segundo algúns historiadores a Alemaña Nazi levou as políticas euxénicas ao extremo, porén, segundo outras fontes, crese que o que ocorreu cos xudeus durante o Terceiro Reich foi un xenocidio, e non a aplicación de ideas euxénicas o que causou o holocausto, e si o odio racial entre grupos étnicos distintos. O único consenso é que a euxenesia foi praticada con alemáns que tiñan deficiencias físicas ou mentais, a través do exterminio e da esterilización.
Como vimos, existen distincións entre dúas formas de euxenesia, a euxenesia positiva e a euxenesia negativa. A euxenesia positiva incentiva ás persoas saudábeis para que teñan máis fillos, mentres que a euxenesia negativa impide que persoas con certas limitacións se reproduzan.
Entre outras actividades, os nazis realizaron extensos experimentos en seres humanos vivos para comprobar as súas teorías xenéticas, indo desde a simple medida das características físicas aos horrendos experimentos efectuados por Josef Mengele e Otmar von Verschuer con xemelgos nos campos de concentración.
Tamén implantaron varias políticas euxenésicas positivas, outorgando premios ás mulleres arias que tiñan un gran número de fillos e promovendo un servizo no que mulleres solteiras "racialmente puras" eran fecundadas por oficiais das SS (Lebensborn). Moitas das súas preocupacións sobre a euxenesia e a hixiene racial estiveron tamén presentes no exterminio sistemático de millóns de persoas "indesexábeis", incluíndo xudeus, xitanos, testemuñas de Xehová e homosexuais durante o Holocausto (boa parte do equipo e os métodos de exterminio usados nos campos de concentración desenvolvéranse inicialmente nun programa de eutanasia).
O alcance e a coacción dos programas euxenésicos alemáns, xunto co abundante uso da retórica euxenésica e a chamada "ciencia racial" durante todo o réxime, crearon unha indelébel asociación cultural entre a euxenesia e o Terceriro Reich nos anos de posguerra.
Euxenesia en Latinoamérica. O Caso do Brasil
miniatura|dereita|200px|Redención de Cam (1895). Avoa negra, filla mulata, xenro e neto brancos. Para o goberno da época, en cada xeración sucesiva o brasileiro ficaría máis branco. Cadro de [[Modesto Brocos.]]
As políticas estatais dalgúns países latinoamericanos defenderon o predominio social branco incrementando a inmigración europea e erradicando as poboacións indíxenas. Isto é particularmente obvio na Arxentina, Chile e o Brasil, países nos que este proceso se coñece como blanqueamiento e branqueamento, respectivamente.
O Brasil foi o primeiro país da América do Sur en ter un movemento euxénico organizado. A Sociedade Eugênica de São Paulo, que se creou en 1918. O movemento euxénico no Brasil foi bastante heteroxéneo, traballando na saúde pública e a saúde psiquiátrica. Unha parte do movemento euxenista, que pode ser cualificada de inxenua ou menos radical, dedicouse a áreas como o saneamento e a hixiene, sendo estes esforzos sempre aplicados en relación co movemento racial.
En 1931 creouse o Comitê Central de Eugenismo, presidido por Renato Kehl e Belisário Penna. Propoñía o fin da inmigración de non brancos, e "prestixiar e auxiliar as iniciativas científicas ou humanitarias de carácter euxenista que sexan dignas de consideración". Medidas que trataban impedir a miscixenación. No Brasil, hixienismo e euxenismo confúndendense.
A Revista Brasileira de Enfermagem pasou por tres fases en relación coa euxenesia; conceptuación (1931-1951), conflitos éticos, legais e morais (1954-1976), e euxenesia como asunto do comezo do século XX (1993-2002). Expresa tres categorías de conceptos:
Outros países
Case todos os países occidentais non católicos adoptaron algunhas leis euxenésicas.
O Canadá levou a cabo miles de esterilizacións forzosas até os anos 1970. Moitos First Nations (nativos canadenses), así como inmigrantes do leste de Europa, foron obxecto deste programa que identificaba como xeneticamente inferiores ás minorías raciais e étnicas.
Suecia esterilizou pola forza a 62.000 persoas, principalmente enfermos mentais, nas últimas décadas, pero tamén minorías étnicas e raciales ao principio, como parte dun programa euxenésico que durou 40 anos. Como foi o caso doutros programas, críase que a etnia e a raza tiñan relación coa saúde mental e física. Aínda que o programa non era do agrado de moitos suecos, os políticos normalmente o apoiaban, máis como un medio de mellorar a saúde social que como a medida de proteccionismo racial que en realidade era. (O goberno sueco indemnizou posteriormente aos afectados.)
Á parte dos programas a grande escala dos Estados Unidos e Alemaña, e os citados do Canadá e Suecia, outros países como Australia, o Reino Unido, Noruega, Francia, Finlandia, Dinamarca, Estonia, Islandia e Suíza levaron a cabo programas de esterilización de persoas declaradas deficientes mentais polo estado. Singapur practicou unha forma limitada de euxenesia positiva que incluía a promoción do matrimonio entre graduados universitarios coa esperanza de que enxendrarían mellores fillos.
Nas últimas décadas denunciouse en Australia o engano por parte de certos médicos que, aproveitando o descoñecemento e a confusión respecto á medicina e á linguaxe occidental, obtiñan nesgadas autorizacións para faceren ligaduras de trompas de Falopio a mulleres aborixes, incluso sen fillos, cando acudían a revisar outros problemas aos hospitais. Estas prácticas subrepticias buscaban reducir a natalidade entre as etnias nativas da illa-continente.
Algúns dos que non están de acordo coa idea da euxenesia en xeral sosteñen que a pesar diso a lexislación euxenésica tivo beneficios. Margaret Sanger (fundadora de Planned Parenthood of America) pensou que era unha ferramenta útil para impulsar a legalización dos métodos anticonceptivos. No seu tempo a euxenesia era vista por moitos como científica e progresista, como aplicación natural do coñecemento sobre reprodución ao campo da vida humana. Antes dos campos de exterminio da Segunda guerra mundial, a idea de que a euxenesia puidera levar ao xenocidio non se consideraba seriamente.
Estigmatización da euxenesia nos anos seguintes ao nazismo
Moitas sociedades científicas publicaron as súas propias "declaracións raciais" e a Declaración Universal dos Dereitos Humanos, desenvolvida en resposta aos abusos cometidos na Segunda guerra mundial, adoptada pola ONU, afirma no seu Artigo 16 que "Os homes e as mulleres, a partir da idade núbil, teñen dereito, sen restrición ningunha por motivos de raza, nacionalidade ou relixión, a casar e fundar unha familia". A continuación, a declaración da UNESCO en 1978 sobre a raza e os prexuízos raciais declara que a igualdade fundamental de todos os seres humanos é o ideal cara ao que deberían converxer a ética e a ciencia.
Como reacción aos abusos nazis, a euxenesia pasou a ser case universalmente vilipendiada en moitas das nacións nas que fora unha vez popular (porén, os programas euxenésicos, incluíndo a esterilización, continuaron discretamente durante décadas). Moitos euxenistas dedicados antes da guerra ao que máis tarde sería cualificado como "criptoeuxenesia" enterraron decididamente as súas crenzas euxenésicas e convertéronse en respectados antropólogos, biólogos e xenetistas na posguerra (incluíndo a Robert Yerkes nos Estados Unidos e a Otmar von Verschuer en Alemaña). O euxenista californiano Paul Popenoe fundou a orientación familiar durante os anos 1950, un cambio de profesión que xurdiu dos seus intereses euxenésicos por promover os "matrimonios saudábeis" entre persoas "aptas".
Os libros de texto de educación secundaria e universitaria adoitaban teren entre 1920 e 1940 capítulos sobre o progreso científico que suporía a aplicación de principios euxenésicos sobre a poboación. Moitas publicacións científicas antigas dedicadas á xenética eran editadas por euxenistas e incluían artigos euxenésicos xunto con estudos sobre a herdanza en organismos non humanos. Despois de que a euxenesia caera en desgraza ante a comunidade científica, a maior parte das referencias á euxenesia elimináronse dos libros de texto e das edicións das publicacións importantes. Incluso cambiaron os nomes dalgunhas delas para reflectir as novas actitudes. Por exemplo, Eugenics Quarterly converteuse en 1969 en Social Biology (a revista segue existindo, pero parécese ben pouco á súa predecesora). Entre os membros notábeis da American Eugenics Society (1922–94) durante a segunda metade do século XX están Joseph Fletcher, creador da ética situacional; o Dr. Clarence Gamble, da empresa farmacéutica Procter & Gamble, e Garrett Hardin, un defensor do control de natalidade e autor de A traxedia dos comúns.
Euxenesia moderna e enxeñaría xenética
Desde comezos dos anos 1980, cando o coñecemento sobre a xenética avanzou significativamente, a historia e os conceptos euxenésicos foron amplamente discutidos. Esforzos como o Proxecto xenoma humano lograron que a modificación efectiva da especie humana volva a parecer posíbel (como fixo a teoría orixinal da evolución de Darwin nos anos 1860, xunto co redescubrimento das leis de Mendel a principios do século XX). A diferenza a principios do século XXI é a actitude cautelosa cara á euxenesia, que se converteu nunha consigna a temer máis que a abrazar.
Só uns poucos investigadores científicos (como o controvertido psicólogo Richard Lynn) pediron abertamente a adopción de políticas euxenésicas usando a tecnoloxía moderna, pero representan unha opinión minoritaria nos actuais círculos científicos e culturais. Un intento de implantación dunha forma de euxenesia foi un "banco de esperma de xenios" (1980-99) creado por Robert Klark Graham, no que foron concibidos cerca de 230 nenos (o doante máis coñecido foi o gañador do premio Nobel William Shockley). Porén, nos Estados Unidos e Europa estes intentos foron moi criticados por teren o mesmo espírito racista e clasista que as iniciativas euxenésicas dos anos 1930.
Debido á súa relación coa esterilización forzosa e os ideais raciais do Partido Nazi, a palabra "euxenesia" rara vez se usa polos defensores de tales programas.
Unha política parecida de exploracións (incluíndo a exploración prenatal e o aborto) destinada a reducir a incidencia da talasemia existe nas dúas partes da illa de Chipre. Desde a implantación do programa nos anos 1970, reduciuse a porcentaxe de nenos nacidos con esta doenza sanguínea hereditaria de 1 de cada 158 a practicamente cero. Dor Yeshorim, un programa que busca reducir a incidencia da enfermidade de Tay-Sachs en certas comunidades xudías, é outro programa de diagnóstico que se compara coa euxenesia. En Israel, desde o Estado, anímase á poboación en xeral a realizar probas xenéticas para diagnosticar enfermidades antes do nacemento dun neno. De diagnosticarse a enfermidade de Tay-Sachs a un feto pode optarse pola interrupción do embarazo de forma voluntaria. A maioría das comunidades xudías asquenacís tamén efectúan programas de diagnóstico debido ás altas taxas de incidencia de certas enfermidades hereditarias. Nalgunhas comunidades xudeas, o antigo costume da terzaría (shidduch) séguese practicando, e nun intento por evitar a traxedia da morte infantil que sempre resulta de ser homocigótico para a Tay-Sachs, asociacións como a moi relixiosa Dor Yeshorim (que fundou un rabino que perdeu catro fillos por esta enfermidade para evitar que outros sufriran a mesma traxedia) realizan probas ás parellas novas para comprobar se teñen risco de transmitir esta enfermidade o algunha outra mortal. Se ambos resultan ser portadores de Tay-Sachs, é frecuente que o compromiso se rompa. O xudaísmo, como moitas outras relixións, desaconsella o aborto salvo que haxa risco para a nai, en cuxo caso a saúde desta ten preferencia. Debe tamén advertirse que, dado que todos os nenos coa enfermidade morrerán na súa infancia, estes programas intentan evitar tales traxedias máis que directamente erradicar o xene, o que é unha coincidencia secundaria.
Na literatura bioética moderna, a historia da euxenesia presenta moitas cuestións morais e éticas. Os comentaristas suxeriron que a "nova euxenesia" xurdirá de tecnoloxías reprodutivas que permitirán aos pais crear os chamados "bebés de deseño" (o que o biólogo Lee M. Silver denominou "reproxenética"). Argumentouse que este tipo "non coactivo" de "mellora" biolóxica estará predominantemente motivado pola competitividade individual e o desexo de lograr "as mellores oportunidades" para os fillos máis que polo impulso de mellorar a especie que caracterizou as formas de euxenesia de principios do século XX. Debido a esta natureza non coactiva, a falta de implicación do Estado e as diferenzas nas metas, algúns comentaristas cuestionaron que estas actividades sexan euxenésicas.
Algúns activistas prominusválidos argumentan que aínda que as súas discapacidades poden provocarlles dor e malestar, o que realmente lles incapacita como membros da sociedade é un sistema sociocultural que non recoñece o seu dereito a un trato xenuinamente igualitario. Tamén se mostran escépticos sobre que algunha forma de euxenesia puidera beneficiar aos discapacitados de terse en conta o trato que lle dispensaron as campañas euxenésicas históricas.
James D. Watson, o primeiro director do Proxecto xenoma humano, iniciou o Programa de implicacións éticas, legais e soiales (Ethical, Legal and Social Implications Program), que financiou varios estudos sobre as implicacións da enxeñaría xenética humana (canda un importante sitio web sobre a historia da euxenesia), porque:
Distinguidos xenetistas entre os cales están os gañadores do premio Nobel John Sulston ("Non creo que un deba traer ao mundo a un neno claramente minusválido") e Watson ("Unha vez que temos unha forma para mellorar os nosos fillos, ninguén pode detela") apoian o diagnóstico xenético. Que ideas deberían describirse como "euxenésicas" segue a ser un asunto polémico en círculos de investigadores e de opinión pública. Algúns observadores como Philip Kitcher describiron o uso do diagnóstico xenético por parte dos pais como a habilitación dunha forma de euxenesia "voluntaria".
Algunhas subculturas modernas defenden diferentes formas de euxenesia apoiada por clonación humana e enxeñaría xenética humana, algunhas veces como parte dun novo culto (véxase o movemento raeliano, cosmoteísmo ou prometeísmo). Estes grupos falan tamén de "neoeuxenesia", "evolución consciente" ou "liberdade xenética".