cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Polonia Sanz y Ferrer
Traxectoria
Formada en odontoloxía, en 1843 foi titulada como "práctica da arte de curar" en Valencia na Universidade de Medicina. Despois de ser homologada pola Academia de Medicina e Cirurxía de Valencia e superar o correspondente exame o 20 de decembro de 1849 na Universidade de Valencia, obtén o título de Odontólogo ao ano seguinte, sendo unha das primeiras licenciadas nesta disciplina a nivel mundial. Aínda que podía exercer esta práctica sanitaria, en casos de intervención cirúrxica, Sanz tiña que estar supervisada por un dentista.
En 1850 consegue revalidar a súa licenciatura na Universidade de Madrid tras aprobar o exame na Facultade de Medicina e Cirurxía e comeza a traballar na capital. Para conseguir clientes publicou varios anuncios en revistas especializadas indicando as súas tarifas e que prestaba atención gratuíta a persoas sen recursos. Destacou en próteses, hixiene dental e odontoloxía infantil.
O labor social de atención a persoas sen recursos puido levarse a cabo grazas a que contaba con clientes nobres como o príncipe marroquí Muley el Abbas. Para aumentar a súa carteira de clientes nobres ou familias adiñeiradas, Sanz solicitou, sen éxito, o nomeamento honorífico de Odontólogo da Real Cámara de Isabel II. A pesar de non obter este título, anunciouse como "Odontólogo de SM" (en alusión á Súa Maxestade pero sen escribilo) por ter tratado membros da realeza, feito polo que foi denunciada polos seus compañeiros, aínda que tal denuncia non prosperou, xa que non utilizaba o termo oficial "Odontólogo de cámara". Porén, en 1861, o príncipe Muley el Abbas concedeulle o título de Primeira Dentista de Cámara da S.A.R.
Sanz tamén traballou como fotógrafa itinerante en Valencia e Madrid, realizando retratos daguerrotípicos baixo o nome de "Madama Sanz".
Morreu en 1892 en Madrid, deixando como herdeiros "os condutores dunha das compañías de tranvías de Madrid a cambio da amabilidade coa que lle axudaron a saír do coche", o que reforza a idea de que quería seguir axudando á xente do seu contorno.
Recoñecementos
Mes de abril axenda 2021-2022
Penamaior
O topónimo galego Penamaior pode referirse a:
Penamil
O topónimo galego Penamil pode referirse a:
Augustin Prosper Hacquard
Augustin Prosper Hacquard, M. Afr., nado o 18 de setembro de 1860 en Albestroff (na rexión da Lorena) e finado o 4 de abril de 1901 no río Níxer preto de Ségou (Malí), foi un padre branco francés, vigairo apostólico do Sáhara e o Sudán dende 1898 até o seu pasamento.
Traxectoria
Naceu o 18 de setembro de 1860 en Albestroff (na rexión da Lorena), fillo do agricultor Christophe Hacquard e de Thérèse Ohlmann, e estudou no seminario menor de Pont-à-Mousson. Entrou no novizado en 1878 preto de Alxer, e o 8 de setembro de 1884 foi ordenado sacerdote dos Misioneiros de África; posteriormente pasou a ser profesor no seminario menor de Saint-Eugène, e preparou un doutoramento especializándose en lingua árabe e linguas africanas.
Dentro da súa actividade misioneira destaca a súa participación dunha misión en 1894 entre os tuaregs, e a dirección da primeira expedición misioneira a Tombouctou, á que chegou o 21 de maio de 1895. O 19 de xaneiro de 1898 foi nomeado vigairo apostólico do Sáhara e o Sudán e bispo titular de Rusicade, con xurisdición sobre o Sudán francés. Recibiu a ordenación episcopal o 28 de agosto do mesmo ano, de mans do cardeal François-Marie-Benjamin Richard, e tivo como co-consagradores a Léon-Antoine-Augustin-Siméon Livinhac, superior da súa congregación, e a Alexandre-Louis-Victor-Aimé Le Roy, superior da Congregación do Espírito Santo.
Premios e distincións
O 24 de abril de 1897 foi nomeado cabaleiro da Lexión de Honra.
Burga de Xermeade
miniatura|364x364px|Pía de auga na burga de Xermeade.
A burga de Xermeade é un antigo manancial situado en Xermeade (Reis, Teo) á beira do río Ulla. Ten augas sulfuradas, cloruradas e sódicas, que xorden a unha temperatura constante de 15 °C. A fonte dun só cano, verte a un estanque circular duns 3 m de diámetro de pedra labrada, onde poden entrar a tomar o baño ata 24 persoas á vez. Non se sabe con certeza a época do seu descubrimento, pero polo menos hai máis de dous séculos que as augas medicinais se utilizan. Nesa época a fonte era de uso público, pero aló polos anos trinta do século XX unha familia tentou privatizar a fonte, pero os veciños de Pontevea presentaron un preito pola propiedade do manancial. Nos anos cincuenta dese mesmo século as autoridades permitiron a construción dunha pequena casa de baños mentres o xulgado non emitía sentenza sobre a titularidade das terras. Finalmente os veciños gañaron o preito e a casa de baños quedou en desuso, arestora está en ruínas reconvertida en merendeiro a carón da bañeira.
O manancial, de gran sona en toda a bisbarra, acolleu visitantes chegados de toda Galicia. As últimas décadas do século XIX e primeiras do século XX foron as de maior relevancia, chegando a computarse ata 300 bañistas diarios que repousaban nas diferentes fondas e "casas de baño de Pontevea", chegando a funcionar ata 5 casas de baño.
O manancial da burga de Xermeade figuraba nas principais publicacións sobre augas mineiro-medicinais dende mediados do século XIX, como o número 22 da Revista Médica publicado o 15 de xaneiro de 1849, aparecía recollido un artigo do ilustre químico galego Antonio Casares no que se mencionaban as sulfurosas augas da burga.
The Boat That Rocked
The Boat That Rocked é unha película de 2009 escrita e dirixida por Richard Curtis. Foi estreada o 1 de abril de 2009 no Reino Unido.
Sinopse
É unha comedia británica baseada na historia dunha radio pirata dos anos 1960 que emitía música rock, pop e de protesta desde os seus estudios nun barco petroleiro abandonado e ancorado nas augas do norte de Inglaterra as 24 horas di día, cando as radios locais e nacionais de Inglaterra só tiñan permiso para emitir 45 minutos de música rock ao día.
Banda sonora
A música inclúe cancións de The Kinks, The Rolling Stones, The Turtles, Jimi Hendrix, Duffy, Procol Harum, Box Tops, The Beach Boys, Dusty Springfield, The Seekers e The Who. Na película pódense escoitar 60 cancións, 32 das cales están recollidas nunha banda sonora editada en dous discos.
Naum Gabo
Naum Neemia Pevsner (en נחום נחמיה פבזנר), nado en Bryanks, Imperio Ruso, en 1890 e finado en Connecticut en 1977, foi un escultor construtivista ruso coñecido como Naum Gabo, un dos pioneiros da arte cinética.
Traxectoria
De orixe asquenací, mudou o seu nome de nacemento (Naum N. Pevsner) xa de maior para evitar confusións co de seu irmán Anton Pevsner. A súa principal influencia estivo no Reino Unido, onde viviu na década de 1930 e introduciu o construtivismo nunha xeración de artistas como Barbara Hepworth, Ben Nicholson, Victor Pasmore ou Peter Lanyon.
Gabo recibiu unha educación científica. Formouse no instituto Kursk en 1910-11 e ingresou na facultade de Medicina da Universidade de Múnic. En 1911-12 asistiu ás conferencias de Wölfflin sobre historia da arte, e en 1912 realizou unha viaxe a Italia para revisar as coleccións de arte de Venecia, Milán e Florencia. En 1913-14 visitou o seu irmán Pevsner en París e tivo a oportunidade de estudar pinturas cubistas. En 1914 marchou co seu outro irmán Aleksei a Dinamarca e Noruega, onde realizou as súas primeiras construcións en 1915. Cabeza construída nº 2, de 1916, resume as súas ideas desta época. Feita de pezas de metal soldadas, a estrutura interna da forma revelouse e incorporouse ao espazo dentro de si. En 1917 regresou a Rusia e estableceuse en Moscova; traballou no estudo do seu irmán Antoine nos Estudos Libres de Arte do Estado e participou nos debates artísticos da época. En agosto de 1920 resumiu as súas ideas no Manifesto Realistíchesk (en galego, Manifesto Realista). Gabo non puido aceptar o imperativo utilitario dos construtivistas rusos e en 1922 deixou Rusia e marchou a Berlín.
Construtivismo
Despois do estalido da guerra, mudouse a Copenhague (Dinamarca) xunto ao seu irmán máis novo, Aleksei, e realizou as súas primeiras construcións co nome de Naum Gabo en 1915. Estas primeiras construcións foron orixinalmente en cartón ou madeira figurativa como a Cabeza número 2 da colección Tate. Regresou a Rusia en 1917, involucrándose na política e na arte para o que pasou cinco anos en Moscova con Pevsner. Gabo doou o seu Agitprop e as exposicións ao aire libre, e impartiu arte e técnica en 'Vjutemás', con Vladimir Tatlin, Wassily Kandinsky e Alexander Rodchenko. Durante este período os relevos e a construción volvéronse máis xeométricos e Gabo comezou a experimentar, con todo, coa escultura cinética, da que a maior parte do traballo se perdeu ou destruíu.
Gabo escribiu e publicou xunto con Pevsner en agosto de 1920 o Manifesto Realista que proclamaba os principios do construtivismo puro: a primeira vez que se usou o termo. No manifesto Gabo criticou o cubismo e o futurismo por non converterse en artes totalmente abstractas e declarou que a experiencia espiritual era a raíz da produción artística. Gabo e Pevsner promoveron o manifesto organizando unha exposición nun posto de venda no Bulevar Tverskoi en Moscova e anunciaron o manifesto entre as multitudes da cidade.
Santuario das Aparicións
O Santuario das Aparicións ou Santuario do Inmaculado Corazón de María é un santuario mariano en Pontevedra. Aparecéronselle aquí, segundo relata Sor Lucía, o Neno Xesús e a Virxe María en 1925 e 1926 e, co corazón rodeado de espiñas, reveláronlle a devoción dos cinco primeiros sábados.
Alliance Niyigena
Alliance Niyigena, nada na Ruanda en 1992, é unha enxeñeira norueguesa, ten o dobre grao de enxeñaría eléctrica e enxeñaría mecánica, investigadora no campo da enerxía e a mobilidade, en novas fontes de enerxía para conseguir unha transición enerxética dos combustibles fósiles a fontes de enerxía sustentables.
Santuario das Aparicións
É o terceiro destino de peregrinación mariana máis visitado do mundo, con máis de 12 millóns de visitas rexistradas ata 2022.
Localización
O santuario está situado na rúa Sor Lucía, 3, no centro histórico de Pontevedra.
Alliance Niyigena
Traxectoria
Alliance Niyigena é filla dunha profesora e dun médico que debido á guerra (Xenocidio de Ruanda) tiveron que abandonar o país. Camiñaron durante oito meses e percorreron 8000 Quilómetros desde Ruanda, a través da República Democrática do Congo, até a República Centroafricana, para escapar dun xenocidio e tratar de conseguir un futuro mellor. A familia foi recollida pola Cruz Vermella, a súa nai estaba embarazada e ela tiña un ano e medio, quen os considerou unha familia vulnerable e ofreceulles a posibilidade de solicitar asilo político en Noruega.
Coleopsis
Coleopsis archaica é unha especie extinguida do escaravello do grupo troncal. É o único membro do xénero Coleopsis e da familia Coleopsidae. Só se coñece un único espécime do Permiano temperán (Asseliense) de Alemaña, cunha antigüidade estimada duns 297 millóns de anos. Actualmente é o escaravello máis antigo coñecido.
Santuario das Aparicións
Historia
No lugar onde se atopa o santuario, había un edificio da Alta Idade Media, do que se conservan restos de cantaría e unha porta tapiada con relevos decorativos.
Coleopsis
Taxonomía e sistemática
Aínda que orixinalmente foi interpretado como un membro da familia Tshekardocoleidae, esta interpretación foi revisada e cuestionada, xa que as análises máis recentes suxiren que é mellor situalo na súa propia familia, e pode ser o grupo irmán de todos os demais escaravellos. A familia foi orixinalmente publicada en 2016 como "Coleopsidae" pero unha publicación posterior afirmou que esta ortografía era errónea e propuxo a ortografía "Coleopseidae"; porén, baixo o ICZN, Artigo 29.4, os nomes con categoría de familia publicados orixinalmente despois de 1999 non están suxeitos a emenda debido a unha ortografía incorrecta, así que Coleopsidae sería mantido como a ortografía orixinal correcta.
Santuario das Aparicións
Historia
O edificio foi construído a mediados do século XVI. No século XIX, foi o palacio da familia Arias Teixeiro (Antonio e José, pai e fillo), sendo este último un político carlista e ministro universal.
En 1918, o marqués de Riestra alugouno ás irmás Doroteas que abriron nel un colexio.
En 1925, Sor Lucía, unha das tres videntes de Fátima, pasou a ser irmá dorotea en Galicia. Na súa habitación deste convento de Pontevedra, dous meses despois da súa chegada, o 10 de decembro de 1925, Sor Lucía tivo unha visión do Neno Xesús e da Virxe María co corazón rodeado de espiñas. A segunda aparición do Neno Xesús tivo lugar o 15 de febreiro de 1926 no xardín do convento. En 1927, Sor Lucía escribiu que a Virxe, na aparición de 1925, explicáralle en que consistía a comuñón dos primeiros sábados.
Alliance Niyigena
Traxectoria
Considerase inmigrante, viviu entre dúas culturas, a norueguesa e na ruandesa; valora a diversidade de culturas e persoas coas que coincidiu que lle permitiron explorar as diferenzas culturais que lle permitiron crecer en experiencias e en sabedoría.
Santuario das Aparicións
Historia
A Comuñón dos Primeiros Sábados consiste en confesarse, comungar todos os primeiros sábados de mes durante cinco meses (en reparación de cinco tipos de blasfemia), rezar o rosario e meditar os seus misterios.
Alliance Niyigena
Carreira
O percorrido profesional como investigadora levou a Alliance Niyigena a traballar e estudar en diferentes proxectos e en diferentes países, no campo relacionado con enerxía e mobilidade.
Santuario das Aparicións
Historia
O Papa Xoán Paulo II concedeulle a categoría de santuario no ano 2000 con motivo do 75º aniversario das aparicións.
O edificio foi reformado en 2022, co acondicionamento da segunda planta e unha nova cuberta.
Alliance Niyigena
Carreira
En Edimburgo, foi Presidenta da Sociedade de Enxeñaría Civil (2016/17).
Santuario das Aparicións
Historia
O santuario é coñecido como a "Fátima española".
Descrición
O edificio relixioso, tamén coñecido como a Casa das Aparicións, ten dúas plantas. A fachada é de pedra e ten un estilo sinxelo. Na planta baixa destacan o zócolo de pedra e os arcos de medio punto sostidos por medias columnas toscanas do século XV que enmarcan a porta e as xanelas.
Alliance Niyigena
Carreira
Foi unha do cincuenta gañadoras dunha bolsa Saltire Scholar (2018), estas bolsas permiten un ano de estudos superiores en calquera das universidades dos países: os Estados Unidos, o Canadá, a India, a China, Paquistán e o Xapón; os académicos elixidos Saltieres están considerados como embaixadores de Escocia.
Santuario das Aparicións
Descrición
No interior, hai unha capela principal (na planta baixa) e unha pequena capela onde o Neno Xesús e a Virxe María aparecéronse á irmá Lucía, a vidente de Fátima. Tamén hai unha porta tapiada cun arco conopial do século XVI. No primeiro piso están as habitacións do albergue do convento, que conta con 60 camas en diferentes habitacións de ata catro camas, e que a conferencia episcopal vai converter nun albergue de peregrinos. No segundo piso está a cela onde, segundo a crenza cristiá, a Virxe María apareceuse a Sor Lucía o 10 de decembro de 1925.
Alliance Niyigena
Carreira
En 2020 gana a bolsa Schwarzman (financiada na Universidade de Tsinghua en Beijing), sendo a primeira alumna de enxeñaría da Universidade de Edimburgo en conseguilo.
Xefa do equipo Hyperloop de Elon Musk da Universidade de Edimburgo (2019/20), coñecido como HYPED é un proxecto de transporte para persoas e mercadorías que consiste en desenvolver uns tubos de aceiro ao baleiro en cápsulas que levitan magnéticamente.
Desde 2020 é investigadora no Centro de Microelectrónica de Barcelona, dependente do Consello Superior de Investigacións Científicas (CSIC), dedicado ao desenvolvemento de novas micro e nanotecnoloxías, compoñentes e sistemas, onde desenvolve unha pila para dispositivos que se carga con fluídos corporais, como sangue ou suor. “Se queremos seguir vivindo como até agora, temos que atopar formas de xerar enerxía máis sustentables e eficientes. Imos necesitar cada día máis e máis enerxía, e sería enormemente útil se chegamos a xerar parte desta enerxía no corpo humano, particularmente para alimentar pequenos dispositivos eléctricos” “Sería ideal porque temos moita enerxía e estámonos movendo todo o día”. En 2021 Alliance Niyigena foi distinguida cunha portada de Telos, a revista de tecnoloxía da Fundación Telefónica.
Alliance Niyigena tivo entre os seus propósitos facilitar cos seus coñecementos soluciones de enerxía sustentable, desenvolvemento de infraestruturas e educación aos países emerxentes.
Rotoscopia
miniatura| [[Patente estadounidense para o rotoscopio orixinal]] miniatura|Filme "The Tantalizing Fly" de Max Fleischer, feito con rotoscopia en 1919 A rotoscopia é un método empregado na produción de animación para debuxar secuencias de imaxes. As escenas (na súa maioría gravadas individualmente) proxéctanse fotograma a fotograma desde atrás sobre un vidro esmerilado de tal forma que o animador pode copialas (por exemplo sobre papel cebola). O proceso de rotoscopia foi utilizado por primeira vez, e patentado, por Max Fleischer en 1914 para a serie de animación Out of the Inkwell, co obxectivo de conseguir un movemento convincente e realista nun tempo máis curto. O proceso utilizouse máis tarde principalmente para personaxes humanos deseñados de forma realista, especialmente cando se realizaban movementos complexos como por exemplo escenas de baile. Influentes artistas da época, como Cab Calloway, participaron en secuencias de rotoscopia. Na versión de Fleischer de Brancaneves, Calloway foi rotoscopiado primeiro como Koko e despois como unha pantasma mentres baila e canta St. James Infirmary Blues.
Desde principios da década de 1990, o rastrexo realizouse principalmente no ordenador, ben a man, en programas baseados en píxeles, ou de forma semiautomática mediante vectorización (como en dúas películas Richard Linklater). En contraste coa captura de movemento, a rotoscopia é un método 2D (bidimensional). Os resultados poden variar desde medio realistas a moi estilizados. Un problema da tecnoloxía de animación é que a aceptación emocional dos movementos producidos coa rotoscopia cae por encima dun certo nivel de detalle, aínda que os datos subxacentes son claramente de orixe natural. Este efecto psicolóxico, postulado a principios do século XX por Sigmund Freud, e de recente aplicación no eido da robótica chámase Uncanny Valley.
Nicolás Camino
Nicolás Camino Huertas, nado en Pontedeume o 24 de decembro de 1941 e finado en Cacheiras (Teo) o 11 de setembro de 2021, foi un xornalista e locutor radiofónico galego.
Traxectoria
Como estudante estivo en Santiago de Compostela e Madrid. Durante un tempo foi profesor no instituto da Agra do Orzán, na Coruña.
Rotoscopia
Ademais da súa función estilística, a rotoscopia tamén se usa para corrixir erros. Tamén foi moi utilizada na composición de efectos visuais nos tempos da copia química. Úsase aínda hoxe como unha alternativa á tecnoloxía de pantalla azul, principalmente para axudar con configuracións complicadas (p. ex. con movemento brusco da cámara) para manter a planificación sinxela e non ter que recrear laboriosamente as condicións de iluminación no estudio. Por tanto, a rotoscopia úsase aínda hoxe en moitas das longametraxes con efectos visuais.
Nicolás Camino
Traxectoria
Comezou en Radiocadena Española. Desde finais de 1984 Camino empezou a traballar no equipo de preparación da Radio Galega desde un piso na rúa Xeneral Pardiñas de Santiago.
Coa creación da Radio Galega, Camino formou parte do equipo inicial. De feito, foi súa a voz primeira en emitirse cando comezaban as emisións da radio, e foi el quen anunciou que, logo de se escoitar o himno galego, comezaban as emisións en probas da radio. Xefe de programas nos primeiros anos da cadea, continuou vinculado á empresa presentando programas musicais nos que era especialista, 'Así canta Galicia' (dedicado á música coral) e 'Concerto popular', dedicado ás bandas de música. Xubilouse en 2009.
Fundou a Asociación Galega da Radiodifusión, que quería agrupar os profesionais da radio en Galicia, e foi o seu primeiro presidente.
Adú
Adú é un filme español de 2020 dirixido por Salvador Calvo, escrito por Alejandro Hernández e protagonizado por Luís Tosar, Álvaro Cervantes e Anna Castillo. xunto con Moustapha Oumarou no papel do pequeno Adú. O filme estreouse en España o 31 de xaneiro de 2020.
Sinopse
Tentando desesperadamente chegar a Europa na procura do seu pai, un neno de seis anos e a súa irmá máis vella agóchanse no tren de aterraxe dun avión que engala no Camerún. Non demasiado lonxe, un activista medioambiental español loita sen éxito contra a caza furtiva de elefantes, ó tempo que se reencontra coa súa problemática filla que acaba de chegar dende Madrid. Milleiros de quilómetros ao norte, en Melilla, un grupo de gardas civís prepárase para deter aos inmigrantes subsaharianos que tentan saltar o valado da fronteira.
IO (filme)
IO é un filme polaco de 2022 dirixido por Jerzy Skolimowski. O filme está inspirado no filme de Robert Bresson de 1966, Au Hasard Balthazar, e conta a vida dun burro nun circo polaco. O filme estreouse no Festival Internacional de Cinema de Cannes o 19 de maio de 2022, onde gañou o Premio do Xurado, xunto co The Eight Mountains. Foi escollido como candidato de Polonia para o Óscar ó mellor filme internacional na 95ª edición dos premios, chegando a saír nomeado.
Personaxes
O burro IO é interpretado por seis burros: Ettore, Hola, Marietta, Mela, Rocco e Tako.
Alma Viva
Alma Viva é un filme portugués-francés de 2022 por Cristèle Alves Meira. Foi escollido como candidato de Portugal para o Óscar ao mellor filme internacional na 95ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Sinopse
Como todos os veráns, a pequena Salomé volve á aldea familiar das montañas portuguesas para pasar as vacacións. Porén, a súa amada avoa morre de súpeto. Mentres os adultos están ocupados polo funeral, Salomé é perseguida polo espírito da que se pensaba que era unha bruxa.
Victoria Reyes-García
Traballa en proxectos internacionais de investigación centrados nos beneficios xerados polo coñecemento ecolóxico local e nos efectos que a economía de mercado provoca neste coñecemento. Reyes-García é investigadora principal do proxecto LICCI, financiado por Consello Europeo de Investigación, para coñecer o impacto do cambio climático en grupos indíxenas e comunidades locais de todo o mundo.
Traxectoria
Iniciou a súa formación universitaria na Universidade Autónoma de Barcelona, onde se licenciou en Historia en 1994. En 1995 realizou un posgrao sobre estudos amazónicos, na FLACSO, Ecuador, e en 1997 un máster en Desenvolvemento Sustentable na Universidade Internacional de Andalucía. Doutorouse en Antropoloxía na Universidade da Florida en 2001, e desde 2008 é profesora de Investigación ICREA no Institut de Ciència i Tecnologia Ambientals (ICTA), da Universidade Autónoma de Barcelona.
Investigación
En 1995 comezou os seus traballos de investigación nas aldeas de Ándelos e do Amazonas para estudar as diferenzas na xestión dos recursos naturais entre homes e mulleres. De 1999 a 2004 viviu entre os cazadores recolectores tsimane', un grupo indíxena da Amazonía boliviana, onde realizou unha investigación sobre a transmisión do coñecemento das plantas. Desde 2006 coordina o grupo de investigación do Laboratorio de Análise de Sistemas Socioecolóxicos nun Mundo Global (LASEG), que cataliza a investigación sobre as relacións dinámicas poboo-contorna para comprender mellor como o coñecemento local e indíxena pode contribuír á sustentabilidade ambiental.
É unha das catro persoas científicas españolas que participaron na elaboración do documento “Avaliación Global sobre a Biodiversidade” da Plataforma Intergobernamental de Ciencia e Política sobre Biodiversidade e Servizos Ecosistémicos (IPBES), presentado en 2019 pola ONU en París. Neste informe advírtese de que a crise da biodiversidade, cun millón de especies en risco de extinción, pode pór en perigo á especie humana en cuestión de décadas.
Proxecto LICCI
Reyes-García dirixe un proxecto (LICCI), financiado por Consello Europeo de Investigación, que ten como obxectivo coñecer o impacto do cambio climático en 40 grupos indíxenas e comunidades locais de todo o mundo que viven en lugares onde se concentran os recursos naturais e resultan inaccesibles para os científicos. Conta cun equipo interdisciplinario e unha ampla rede de colaboradores que engloba a investigadores, profesionais e público en xeral interesados nos sistemas de coñecemento indíxenas e locais e o cambio climático.
Liñas de investigación
As súas áreas de investigación céntranse nos indicadores locais do cambio climático; a participación pública na documentación do coñecemento local; a natureza adaptativa do coñecemento ambiental local; os pobos indíxenas e o cambio cultural, e a participación local na conservación da biodiversidade.
Recoñecementos
En 2020, Reyes-García obtivo a medalla a Medalla Narcís Monturiol ao mérito científico e tecnolóxico, outorgada pola Generalitat de Cataluña, e en abril de 2021 foi nomeada membro da Academia Nacional de Ciencias dos Estados Unidos, en recoñecemento aos seus distinguidos e continuos logros na investigación orixinal.
Publicacións
É autora duns 200 artigos, e ten tres libros editados. Entre eles o titulado Cambio global, cambio local. A sociedade tsimane’ ante a globalización, coeditado con Tomás Huanca, director de CBIDSI e investigador asociado da Universidade de Brandeis (EEUU). Icaría Editorial, 2015. ISBN 9788498886245.
Reyes tamén contou a súa experiencia materna mentres traballaba na súa investigación no Amazonas en “Mothering in the Fiel”, The Secret Lives of Anthropologists, (páxs. 182-203), publicado en 2019 por Routledge. ISBN 9781138501867.
Santa Trega, A Guarda, A Guarda
Santa Trega é un lugar da parroquia da Guarda, no concello pontevedrés da Guarda na comarca do Baixo Miño.
Abstracción xeométrica
dereita|miniatura|200x200px|[[Kasimir Malevich|Kazimir Malevich, ' Círculo Negro', 1913, Óleo en tea, Museo Ruso Estatal, San Petersburgo]] miniatura||200x200px|Theo van Doesburg 1917, Composición VII (as tres grazas) dereita|miniatura||270x270px|Teito da mesquita Umayyad, [[Damasco]] esquerda|miniatura|200x200px|Obelisco roto por Barnett Newman, en terreos da Rothko Chapel, [[Houston, Texas|Houston]]
A abstracción xeométrica é unha forma de arte abstracta baseada no uso de formas xeométricas en composicións non representativas. Esta arte non pretende representar o noso mundo visual cotián, senón que usa as formas da xeometría básica.
Wassily Kandinsky, un dos precursores da pintura puramente non-obxectiva, foi un dos primeiros artistas modernos en explorar este enfoque xeométrico na súa obra abstracta. Outros exemplos de abstraccionistas pioneiros como Kasimir Malevich e Piet Mondrian tamén adoptaron este enfoque cara á abstracción.
A abstracción xeométrica non é só un invento de artistas ou movementos de vangarda do século XX. Está presente en moitas culturas ao longo da historia tanto como motivos decorativos como como propias pezas de arte.
A arte islámica, no seu aniconismo, a prohibición de describir figuras relixiosas que se estendeu á menor representación figurativa doutros elementos animais ou vexetais, é un exemplo desta arte baseada en patróns xeométricos. Existiu séculos antes do movemento moderno en Europa, e en moitos xeitos influíron na arte occidental. Os patróns xeométricos eran a miúdo utilizados na arquitectura de civilizacións islámicas desde o século VIII ao XX, para conectar visualmente a espiritualidade coa ciencia e a arte. Anteriormente tamén as culturas clásicas da antiga Grecia, onde desenvolveron a xeometría euclidiana, e a Roma imperial utilizaron con profusión elementos decorativos sen referentes figurativos reconocíbeis na realidade.
A arte abstracta tamén se comparou historicamente coa música na súa capacidade para transmitir sentimentos e ideas emocionais ou expresivas sen depender nin facer referencia a formas obxectivas recoñecibles xa existentes na realidade. Wassily Kandinsky discutiu esta conexión entre a música e a pintura, así como sobre como a práctica da composición clásica influíra na súa obra, no seu ensaio fundamental Concerning the Spiritual in Art (Do espiritual na Arte).
A pintura abstracta expresionista, practicada por artistas como Jackson Pollock, é oposta á abstracción xeométrica.
Entre os artistas que traballaron intensamente na abstracción xeométrica atópanse Josef Albers, Theo van Doesburg, Wassily Kandinsky, Kasimir Malevich, Piet Mondrian, Barnett Newman, Kenneth Noland, Bridget Riley, Alexander Rodchenko e Sophie Taeuber-Arp, entre outros.
Flour
Flour é o proxecto musical e alcume do músico de Minneapolis Pete Conway, que compuxo cancións e tocou o baixo nas bandas Rifle Sport e Breaking Circus ata mediados dos anos 80. Conway publicou catro álbums en solitario a través do selo Touch and Go Records dende 1988 ata 1994 nos cales tocou a meirande parte dos instrumentos. Flour xirou como banda ao vivo dúas veces cunha formación que contaba co ex-guitarrista de Big Black Steve Albini no baixo e o antigo percusionista de Breaking Circus Todd Trainer na batería antes de que os dous formasen Shellac. As gravacións en solitario de Flour contán co característico son de caixa de ritmos de Big Black, que tamén foi usada por moitas outras bandas independentes de rock no Medio Oeste durante ese período de tempo. O terceiro álbum en solitario de Flour, Machinery Hill, foi descrito por Richard Foss de Allmusic como "unha estraña obra mestra de guitarras machacantes, baixo fluído, baterías martilleantes, e ideas moi creativas".
A mediados dos anos 90 Conway foi parte dun trío de baixos chamado Brits Out of America, xunto con Dana Cochrane de Mickey Finn, Amy Larson de Strumpet, e Ben Ivascu de Polica, STNNNG e Marijuana Deathsquads. En 1992 Conway actuou como baixista na xira Fook You '92 do supergrupo Pigface.
Válvula aórtica
A válvula aórtica ou valva aórtica (especialmente cando o termo é referido a partes)  é unha das catro válvulas cardíacas, que separan o ventrículo esquerdo cardíaco da arteria aorta.
Funcionamento
Está aberta na sístole cardíaca, permitindo que o sangue pase do ventrículo á circulación sistémica. Cando o ventrículo se relaxa, na diástole cardíaca, esta válvula péchase, evitando o refluxo do sangue.
Composición
Está composta por un anel de apoio, que fixa tres compoñentes ou cúspides. De dúas cimas parten as arterias coronarias dereita e esquerda. Deste xeito, hai tres cúspides, a saber:
Insuficiencia
O peche da válvula aórtica permite que a presión na circulación sistémica se manteña alta mentres que ao mesmo tempo reduce a presión no ventrículo esquerdo para permitir que o fluxo sanguíneo dos pulmóns enche o ventrículo esquerdo. A perda brusca da función da válvula aórtica produce insuficiencia aórtica aguda e perda da presión arterial diastólica normal, o que leva a unha presión de pulso ampla e pulsos limitantes. O endocardio perfunde durante a diástole e, polo tanto, a insuficiencia aórtica aguda pode reducir a perfusión do corazón. En consecuencia, poden desenvolverse insuficiencia cardíaca e edema pulmonar.
O lento empeoramento da insuficiencia aórtica leva a unha insuficiencia crónica que permite que o corazón se compense (a diferenza da insuficiencia aguda). Esta compensación prodúcese a través da hipertrofia do ventrículo esquerdo e volve á presión de recheo normal.
Estenose
A apertura inadecuada da válvula aórtica, moitas veces debido á calcificación, ten como resultado un aumento das velocidades de fluxo a través da válvula e un aumento dos gradientes de presión. O diagnóstico de estenose aórtica depende da cuantificación deste gradiente. Esta condición tamén dá lugar á hipertrofia do ventrículo esquerdo.
Significado clínico
alt=Micrografía que demostra o engrosamento da capa esponxosa (azul) na dexeneración mixta da válvula aórtica.|miniatura
Unha válvula que funciona normalmente permite unha fisioloxía normal, e a disfunción da válvula produce hipertrofia ventricular esquerda e insuficiencia cardíaca. As válvulas aórticas disfuncionais adoitan presentarse como insuficiencia cardíaca con síntomas inespecíficos como fatiga, baixa enerxía e falta de aire durante o esforzo. As causas comúns de insuficiencia aórtica son: vasodilatación da aorta, febre reumática previa, infección como endocardite infecciosa, dexeneración da válvula aórtica e síndrome de Marfan. A estenose aórtica tamén pode ser causada pola febre reumática e a calcificación dexenerativa. A anomalía conxénita máis común do corazón é a válvula aórtica bicúspide (fusión de dúas cúspides xuntas). A síndrome de Turner, unha condición conxénita que afecta ás mulleres, adoita ter como un dos seus síntomas unha válvula aórtica bicúspide.
Unha vez diagnosticada, as dúas opcións son reparar ou substituír a válvula.
A Guarda, A Guarda, A Guarda
A Guarda é un lugar da parroquia da Guarda, no concello pontevedrés da Guarda na comarca do Baixo Miño. É a capital do concello ao que lle dá nome.
Válvula aórtica
Substitución da válvula aórtica
Hai dous tipos básicos de válvula cardíaca artificial: mecánica e tisular.
As válvulas biolóxicas dos tecidos poden durar entre 10 e 20 anos. porén, en pacientes máis novos poden deteriorarse máis rapidamente. Estanse investigando novas formas de preservar este tecido durante máis tempo. Un destes tratamentos de conservación do pericardio bovino nunha válvula biolóxica está dispoñible comercialmente na actualidade. Este tecido, chamado RESILIA™, mostra menos calcificación que o tecido control na investigación de ovellas e coellos, pero aínda non hai información dispoñible sobre o seu período a longo prazo durabilidade en pacientes humanos.
As válvulas de tecido biolóxico están dispoñibles con ou sen stent. As válvulas de stent pódense atopar en tamaños de 19 a 29 milímetros. * As válvulas stentless sutúranse directamente á raíz aórtica e a súa principal vantaxe é que reducen a brecha entre o paciente e a prótese (cando a zona da válvula protésica é demasiado pequena en relación ao tamaño do paciente, o que aumenta a presión dentro da válvula ) e pode ser útil para xestionar pequenas raíces aórticas. A súa desvantaxe é que tardan máis en implantarse que as válvulas con stent. *
O tratamento anticoagulante fai que estas persoas sexan máis susceptibles ao sangrado. As válvulas cardíacas mecánicas tamén poden causar anemia mecánica. hemolítico, un trastorno causado polo dano dos glóbulos vermellos cando pasan pola válvula. Os pacientes con válvulas mecánicas implantadas poden escoitar clics cando a válvula se pecha, o que é molesto para algunhas persoas.
A elección do tipo de válvula baséase nun equilibrio entre a menor durabilidade das válvulas biolóxicas e o maior risco de coágulos e sangrado das válvulas mecánicas. As guías de práctica clínica suxiren que a idade, o estilo de vida e o historial médico do paciente deben ser considerados na elección. As válvulas biolóxicas deterioráronse máis rapidamente en pacientes novos e durante o embarazo, pero son preferibles para as mulleres que desexan ter fillos, xa que o embarazo aumenta o risco de coágulos sanguíneos. As válvulas mecánicas son xeralmente recomendadas para pacientes menores de 60 anos e as válvulas de tecido biolóxico para os maiores de 65 anos.
Existen alternativas ás válvulas de tecido animal. Nalgúns casos, pódese implantar unha válvula aórtica humana. Estas válvulas chámanse homoinjertos. A durabilidade das válvulas de homoinjerto é probablemente a mesma que a das válvulas de tecido porcino. Outro procedemento para a substitución da válvula aórtica é o procedemento de Ross (de Donald Ross) ou autoinjerto pulmonar. O procedemento de Ross consiste en extirpar a válvula aórtica mediante un cirurxía e substituíla pola propia válvula pulmonar do paciente. Despois utilízase un homoinjerto pulmonar (unha válvula pulmonar extraída dun cadáver) ou unha válvula protésica para substituír a propia válvula pulmonar do paciente.
A primeira cirurxía mínimamente invasiva da válvula aórtica tivo lugar na Cleveland Clinic en 1996.
Endocardite
A Endocardite é unha infección do corazón e moitas veces fai que vexetación medre nas válvulas. Aínda que é posible que afecte á válvula aórtica, non é o lugar máis probable.
Avaliación
A avaliación da función da válvula aórtica pódese facer de varias maneiras. A auscultación cun estetoscopio é rápida e sinxela. A ecocardiografía transtorácica (ETT) úsase como primeira proba porque non é invasiva. Usando ETT, pódese cuantificar o grao de estenose e insuficiencia e, así, graduarse a disfunción valvular. A ecocardiografía transesofáxica utilízase con menos frecuencia para a estenose e a insuficiencia aórtica porque o ángulo entre o tubo e a válvula aórtica non é óptimo (a mellor visión prodúcese na vista transgástrica). A MRI e a tomografía computarizada tamén se usan para avaliar a válvula, pero con moita menos frecuencia que a TTE.
A cuantificación da velocidade máxima a través da válvula, a área de apertura da válvula, a calcificación, a morfoloxía (tricúspide, bicúspide, unicúspide) e o tamaño da válvula (anular, sinusal, unión sinotubular) son parámetros comúns na avaliación da válvula aórtica.
A medición invasiva da válvula aórtica pódese realizar durante o cateterismo cardíaco no que se pode medir simultaneamente a presión no ventrículo esquerdo e a aorta.
Dipodomys phillipsii
Dipodomys phillipsii é unha especie de roedor da familia Heteromyidae.
Distribución xeográfica
É endémica de México.
Hábitat
O seu hábitat natural son os desertos áridos
Proxecto estreleira
O proxecto estreleira é unha iniciativa popular para a difusión dos símbolos da nación galega. O seu nome fai referencia á estreleira, bandeira asociada ao nacionalismo galego de esquerda.
Historia
O 21 de novembro dese mesmo ano, conmemorando a celebración da primeira asemblea nacionalista, organizaron unha cadea humana para rodear a muralla de Lugo con bandeiras galegas. O 26 de xuño do 2022, na mesma data na que se proclamara a efémera Primeira República Galega, organizou un desfile pola cidade de Ourense portando, entre outras bandeiras, emblemas representando as comarcas galegas. Esta nova iconografía foi creada polo especialista en heráldica Heitor Picallo coa colaboración do historiador Antóm Santos e a deseñadora gráfica Helena Penas.
Os Casás, Salcidos, A Guarda
Os Casás é un lugar da parroquia de Salcidos, no concello pontevedrés da Guarda na comarca do Baixo Miño.
Nick Frost
Nicholas John Frost, nado en Dagenham, Londres, o 28 de marzo de 1972, máis coñecido como Nick Frost, é un actor, comediante e guionista británico. É famoso por actuar en varias películas e series humorísticas xunto ao seu amigo, o tamén actor Simon Pegg. Os seus traballos máis destacados foron nas películas Shaun of the Dead, Paul e Hot Fuzz, aínda que tamén apareceu no filme The Boat That Rocked e nas series televisivas Spaced e Sick Note. Ademais, interpretou a Bajie na serie de televisión estadounidense Into the Badlands, da canle AMC. Antes do seu papel en Spaced traballaba como camareiro.
Brais Val
Brais Val Alonso, nado en Vigo o 1 de xuño de 2002, é un futbolista galego, que xoga como centrocampista no Fabril, da Terceira División RFEF.
Traxectoria
Na tempada 2021/22 subiu ao Fabril, onde tivo como adestrador de novo a Gilsanz, e afianzouse no centro do campo titular do equipo. O 23 de maio de 2022 debutou co primeiro equipo do Deportivo da Coruña, da man de Borja Jiménez, na derradeira xornada da Primeira División RFEF ante o Unionistas, substituíndo na segunda parte ao capitán Bergantiños.
Mesembryanthemum nodiflorum
A Mesembryanthemum nodiflorum é unha planta herbácea papiloso-hialina, glauco, verde ou avermellada, de escaso porte, da familia das Aizoáceas.
Morfoloxía
Mostra talos de 2-22 cm, ergueitos ou decumbentes, moi ramificados desde a base, carnosos. As súas follas son subcilíndricas e papilosas, verdes ao principio e avermelladas ou purpúreas na madurez, de 1-4 cm de lonxitude e 1-2 mm de ancho, basais opostas e superiores alternas. Flores solitarias brancas de 1 cm de diámetro, de sépalos desiguais, crasos, papilosos, e pétalos de aproximadamente o mesmo tamaño que os sépalos, brancos ou amarelos. Anteras amarelas. Sementes de 0,8-1 por 0,5-0,6 mm, triangulares ou semicirculares, de cor pardo-avermelladas, verrugosas.
Vida e reprodución
Florece de febreiro a xullo. Ciclo anual (terófito). A final de primavera adquire a súa característica cor vermella. Esténdese sobre chans espidos.
Distribución
Rexión Mediterránea, península ibérica (tanto as costas mediterráneas como atlánticas), Illa de Alborán, Canarias, norte de África.
Taxonomía
Mesembryanthemum nodiflorum foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 1: 480. 1753.
Mesembryanthemum: nome xenérico que foi outorgado por Linné, seguindo a Dillenius, e supón que tal nome indica que o embrión adoita estar colocado no medio da flor (do grego: mesós = "colocado no medio" e émbryon = "ser recentemente nado" // bot. "xerme"; e ánthemon = "flor"). Pola contra, Breynius, creador da palabra, escribe Mesembrianthemum e explica a súa etimoloxía supoñendo que as súas flores se abren ao mediodía ( mesémbría = "o mediodía" e ánthemon = flor).
nodiflorum, epíteto do latín nodus (nodo ou nodoso), e florus (flor), en referencia ás flores que xorden dos nodos dos talos.
A Castiñeira, Salcidos, A Guarda
A Castiñeira é un lugar da parroquia de Salcidos, no concello pontevedrés da Guarda na comarca do Baixo Miño.
O Castro, Salcidos, A Guarda
O Castro é un lugar da parroquia de Salcidos, no concello pontevedrés da Guarda na comarca do Baixo Miño.
Rally de Terra Xacobeo 93
O Rally de Terra Xacobeo 93 foi a última proba da tempada 1991 do Campionato de Galicia de Rallys de Terra. Celebrouse nas inmediacións de Santiago de Compostela o 24 de novembro de 1991 e o vencedor foi Tito Rodríguez, a bordo dun Citroën AX Proto.
O piloto do Carballiño Andrés González chegaba a este rally como líder do campionato, seguido a pouca distancia por Manuel Senra, proclamándose campión galego por segunda vez despois do abandono de ambos. Foi a única edición de dito rally xa que a Escudería Compostela, organizadora da proba, suspendeu por falta de financiamento a edición de 1992, así como o Rally Botafumeiro e outras probas previstas para ese ano.
Fosorial
miniatura|230px|[[Geosciurus inauris un esquío escavador do sur de África.]]
Imaculat
Imaculat é un filme romanés de 2021 escrito e dirixido por Monica Stan. Foi escollido como candidato de Romanía para o Óscar ó mellor filme internacional e o Óscar ó mellor documental na 95ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
The Sims FreePlay
The Sims FreePlay (en galego, Os Sims Gratuíto) é un videoxogo de simulación social creado por EA Mobile e distribuído por Electronic Arts para dispositivos móbiles. É o segundo xogo deste tipo da serie, sendo o primeiro The Sims 3. Foi lanzado entre 2011 e 2013 para iOS, Android, Blackberry e Windows Phone.
Fosorial
Un animal fosorial (do latín fossor, 'escavador') é un animal adaptado a escavar no substrato, que vive principalmente ou polo menos bastante tempo en galerías baixo terra. Algúns exemplos son as toupas, os teixugos, as ratas-toupeiras peladas, as ameixas, os suricatas, as píntegas Ambystoma, moitos escaravellos e outros insectos. Os que pasan pouco tempo baixo terra denomínanse ás veces subfosoriais.
Emiliano Insúa
Emiliano Adrián Insúa Zapata, nado en Buenos Aires o 7 de xaneiro de 1989, é un futbolista arxentino. Xoga como lateral esquerdo e defensa central no Racing Club, da Primeira División da Arxentina. É irmán do tamén futbolista Emanuel Insúa.
Fosorial
Tipoloxías
Os animais fosoriais poden clasificarse polo seu grupo sistemático (aves, réptiles, mamíferos etc.) ou segundo o seu hábitat preferencial:
Emiliano Insúa
Formado nas categorías inferiores de Boca Juniors, debutou profesionalmente co Liverpool FC con tan só 18 anos en 2007. Tras pasar polo Galatasaray e o Sporting de Portugal, fichou en 2013 polo Atlético de Madrid, club co que gañou unha liga, unha Copa do Rei e unha Supercopa de España. Posteriormente xogou no Rayo Vallecano, o VfB Stuttgart e o Los Angeles Galaxy, antes de regresar en 2021 á Arxentina, para fichar xunto co seu irmán polo Aldovisi.
Frederico Lourenço
Frederico Maria Bio Lourenço, nado en Lisboa en 1963, é un escritor, tradutor e profesor universitario portugués. É gran especialista en linguas e literaturas clásicas, en particular en grego clásico.
Traxectoria
Frederico Maria Bio Lourenço naceu en Lisboa, en 1963, fillo de M. S. Lourenço (1936-2009) e de Manuela Lourenço (1937-1998). Fixo a instrución primaria en Inglaterra (Oxford), onde a familia viviu entre 1965 e 1973. Frecuentou o Lycée Français Charles Lepierre de Lisboa, mais preferiu dedicarse ao estudo da música (Academia dos Amadores de Música, Conservatório Nacional; máis tarde Escola Superior de Música de Lisboa) e da lingua alemá (con profesores e por conta propia desde os 12 anos e despois no Goethe Institut de Lisboa) e por iso fixo o ensino secundario como auto-proposto.
Licenciouse, en 1988, en Linguas e Literaturas Clásicas na Universidade de Lisboa, onde máis tarde se doutorou cunha tese sobre os cantos líricos de Eurípides, sendo aprobado por unanimidade por un xurado que incluíu Maria Helena da Rocha Pereira (Universidade de Coímbra) e James Diggle (Universidade de Cambridge). A tese foi publicada co título "The Lyric Metres of Euripidean Drama" (Coímbra, Classica Digitalia, 2011). De 1989 a 2009 foi docente da Facultade de Letras da Universidade de Lisboa. Desde novembro de 2009 foi profesor asociado da Facultade de Letras da Universidade de Coímbra.
Téndose dedicado durante anos ao estudo e tradución da poesía grega (sobre todo con Homero), comezou a volverse para outros intereses a partir de 2007: Estudos Bizantinos, Xermanística e Historia da Danza.
O 10 de abril de 2008, estreou, con grande éxito crítico, no Teatro da Cornucópia de Lisboa, a súa versión da peza Don Carlos de Friedrich Schiller, con encenificación de Luís Miguel Cintra.
Colaborou coa Cinemateca Portuguesa na elaboración de textos sobre cinema e na realización de catálogos, e nos xornais e revistas O Independente, Expresso, Público, Diário de Notícias, Journal of Hellenic Studies, Classical Quarterly, Euphrosyne, Humanitas, Colóquio-Letras e Os Meus Livros.
Tradución
Traduciu tamén dúas traxedias de Eurípides, Hipólito e Íon.