cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fonte hidrotermal
Explotación
Dúas compañías están actualmente implicadas nas últimas etapas para comezar a explotar os sulfuros masivos do fondo oceánico. A compañía Nautilus Minerals está nunha fase avanzada para comezar a explotación do seu xacemento de Solwarra, no arquipélago Bismarck, e Neptune Minerals está aínda nun estado inicial no seu depósito Rumble II West, localizado no arco de Kermadec, preto das illas Kermadec. Ambas as compañías propoñen utilizar tecnoloxía xa existente modificada. Nautilus Minerals, en asociación con Placer Dome (que agora forma parte de Barrick Gold), conseguiu extraer ata a superficie con éxito en 2006 unhas 10 toneladas métricas de sulfuros metálicos do fondo oceánico utilizando cortadores de tambor modificados montados nun ROV (Remotely Operated Vehicle, Vehículo Operado Remotamente), por primeira vez no mundo. Neptune Minerals en 2007 extraeu mostras de sedimentos de sulfuros metálicos do fondo oceánico utilizando unha bomba de succión modificada da industria petroleira montada nun ROV, tamén por primeira vez.
Esta explotación mineira potencial dos fondos mariños ten impactos medioambientais como as columnas de po que levanta a maquinaria de minaría, que pode afectar aos animais que se alimentan por filtración, ou o colapso ou reapertura de respiradoiros hidrotermais, a liberación de clatratos de metano, ou mesmo escorregamentos de terras suboceánicos. As propias compañías están a facer moitos traballos para comprender mellor cales son os impactos no medio ambiente que pode producir esta explotación mineira e as medidas de control que deben implantarse antes de comezar a explotación.
No pasado realizáronse intentos de explotar minerais no fondo do mar. Nas décadas de 1960e 1970 houbo moita actividade (e inversión) na recollida de nódulos de manganeso das chairas abisais, con diverso éxito. Porén, isto demostra que é posible a extracción de minerais do fondo do mar.
Akiyuki Nosaka
Traxectoria
A súa primeira novela, Erogotoshi-tachi, foi publicada en 1963, e fíxoo famoso dentro do seu país, pero non foi até Hotaru no haka (1967), que comezou a despuntar a nivel internacional. Desta novela fíxose unha versión cinematográfica animada dirixida por Isao Takahata, que á súa vez está inspirada en feitos autobiográficos. Esta e outra novela, Hijiki America, valéronlle o premio Naoki na súa terra natal.
En 1983, entrou na Cámara de Conselleiros do Xapón. En 2003, sufriu un accidente cerebrovascular, que o afectou até o seu pasamento no 2015.
Squanto: A Warrior's Tale
Squanto: A Warrior's Tale é un filme estadounidense de Disney, dirixido por Xavier Koller e Christopher Stoia que foi estreado en 1994. Está baseado na figura de Squanto, e os acontecementos da chegada do Mayflower a América en 1620. Está protagonizado por Adam Beach no papel do personaxe principal, Squanto.
Sinopse
Un barco de comercio inglés trae a Inglaterra a dous guerreiros indios do Novo Mundo. O propietario do barco emprega ós guerreiros como atracción de feira. Un deles, Squanto, consegue fuxir e é atopado por unha comunidade de monxes, enfermo e malferido. Axiña se establece entre eles unha simbiose de culturas e esperta un gran afecto, pero Squanto sente a necesidade de volver ó seu pobo para que o seu corazón non morra.
Georg Cantor
Georg Ferdinand Ludwig Philipp Cantor, nado en San Petersburgo (Rusia) o 3 de marzo de 1845 e finado en Halle o 6 de xaneiro de 1918, foi un matemático alemán.
Xuventude e formación
Cantor naceu en 1845 na colonia de comerciantes occidentais de San Petersburgo, Rusia, e criouse nesta cidade ata os once anos. Georg, o maior de seis irmáns, destacaba como violinista, herdando os considerables talentos artísticos e musicais dos seus pais. O seu pai foi socio da Bolsa de San Petersburgo; en 1856 enfermou, e a familia mudouse a Alemaña, primeiro a Wiesbaden e despois a Frankfurt, na procura de invernos máis suaves cós de San Petersburgo. En 1860, Cantor obtivo o certificado de estudos (con matrícula de honra) na Realschule de Darmstadt; eran notorias as súas extraordinarias habilidades coas matemáticas, en particular coa trigonometría. En 1862, Cantor matriculouse na Escola Politécnica Federal de Zürich (hoxe ETH Zürich). En 1863 recibe unha herdanza considerable trala morte do seu pai, e continúa os seus estudos na Universidade de Berlín, recibindo clases de Kronecker, Karl Weierstrass e Ernst Kummer. Pasou o verán de 1866 na Universidade de Gotinga, xa daquela un moi importante centro de investigación matemática. En 1867, doutorouse en Berlín cunha tese en teoría de números titulada De aequationibus secundi gradus indeterminatis.
Profesor e investigador
Tras ser brevemente profesor nunha escola feminina de Berlín, Cantor asumiu un posto na Universidade de Halle, no que pasou toda a súa carreira profesional. Concedéuselle o requisito da habilitación pola súa tese en teoría de números.
Cantor ascendeu a Profesor Extraordinario en 1872, facéndose finalmente Profesor en 1879. Chegar a esta última categoría aos 34 anos foi un éxito notable, mais Cantor desexaba unha cátedra nunha universidade máis prestixiosa, coma Berlín, entón a máis punteira universidade xermana. De tódolos xeitos, a súa obra atopou demasiada oposición como para acadar os seus propósitos. A Kronecker, quen liderou a matemática berlinesa até a súa morte en 1891, incomodáballe cada vez máis a posibilidade de ter a Cantor coma colega, percibíndoo coma un "corruptor da mocidade" por ensinar as súas ideas á xeración de novos matemáticos. Peor aínda, Kronecker, que era unha figura arraigada na comunidade matemática e fora profesor de Cantor, estaba en desacordo co fundamental da obra de Cantor. Kronecker, hoxe en día recoñecido coma un dos fundadores do construtivismo matemático, non gustaba moito da teoría de conxuntos de Cantor porque esta aseguraba a existencia de conxuntos satisfacendo certas propiedades, sen dar exemplos concretos de conxuntos cuxos elementos verificarán efectivamente ditas propiedades. Cantor chegou a crer que a postura de Kronecker faríalle imposible incluso deixar Halle.
En 1881 morre Eduard Heine, colega de Cantor en Halle, deixando unha cátedra libre. Acéptase en Halle a suxestión de Cantor de ofrecerlla a Dedekind, a Heinrich Weber e a Franz Mertens, por esa orde, mais todos declinan a oferta. Finalmente foi nomeado Friedrich Wangerin, con quen Cantor nunca tivo unha relación estreita.
En 1882 rematou a correspondencia matemática entre Cantor e Dedekind, aparentemente tralo rexeitamento de Dedekind da cátedra en Halle. Cantor principiou entón outra correspondencia importante co sueco Gösta Mittag-Leffler, e pronto comezou a publicar na revista Acta Mathematica de Mittag-Leffler. Mais en 1885, Mittag-Leffler estaba preocupado pola natureza filosófica e a nova terminoloxía dun artigo que Cantor presentara a Acta. Pediulle a Cantor que renunciara á publicación na revista cando xa estaba en probas de imprenta, escribíndolle que era "… arredor de cen anos demasiado cedo." Cantor cedeu, mais escribiu a outra persoa:
Esta crise emocional levouno a solicitar dar clases de filosofía en vez de matemáticas. Comezou tamén a estudar intensamente literatura isabelina nun intento de probar que Francis Bacon escribira as obras atribuídas a Shakespeare; isto rematou na publicación de dous panfletos en 1896 e 1897.
Cantor repúxose pronto, e fixo máis contribucións importantes, incluíndo o seu famoso argumento da diagonal e o teorema de Cantor. De tódolos xeitos, nunca recuperaría o alto nivel dos seus extraordinarios traballos do período 1874–1884. Finalmente intentou reconciliarse con Kronecker, quen xentilmente aceptou. Aínda así, subsistían os desacordos filosóficos e as dificultades que os dividían. Tense dito que os persistentes ataques depresivos de Cantor desencadeábanse pola oposición de Kronecker á súa obra. Aínda que as preocupacións matemáticas de Cantor e as súas dificultades para tratar con certas persoas foran enormemente ampliadas pola súa depresión, non hai dúbida de que nelas estaba a súa orixe. De tódolos xeitos, a súa póstuma diagnose de bipolaridade foi aceptada coma a causa do seu humor variable.
En 1890, Cantor contribuíu á fundación da Sociedade Matemática Alemá presidindo a súa primeira reunión en Halle en 1891; a súa reputación era suficientemente grande, malia a oposición de Kronecker á súa obra, como para asegurarlle a elección como primeiro presidente desta sociedade. Deixando os rancores a un lado, Cantor invitou a Kronecker á reunión, á cal non asistiu Kronecker polo grave estado de saúde da súa esposa.
Últimos anos
Trala hospitalización en 1884, non hai constancia de que Cantor estivera nun sanatorio até 1899. Pouco despois desta segunda hospitalización, morre o seu fillo máis novo de súpeto (mentres Cantor daba unha clase sobre as súas opinións acerca da teoría baconiana e William Shakespeare), esgotando esta traxedia moita da paixón de Cantor cara as matemáticas. Cantor foi hospitalizado de novo en 1903. Un ano despois, Julius König presentou un traballo no terceiro Congreso Internacional de Matemáticos que enfureceu e perturbou a Cantor. O traballo intentaba demostrar que os principios básicos da teoría de conxuntos transfinita eran falsos. Ao ser lido diante das súas irmás e colegas, Cantor víase humillado publicamente. Aínda que Ernst Zermelo demostrou en menos dun día que a proba de König estaba errada, Cantor ficou conmocionado, cuestionando momentaneamente a Deus. Cantor sufriu depresión crónica o resto dos seus días, causa pola que se lle permitiu non dar clases en varias ocasións e foi confinado en varios sanatorios. Os acontecementos de 1904 precederon unha serie de hospitalizacións a intervalos de dous ou tres anos. De tódolos xeitos non abandonou completamente as matemáticas, ensinando os paradoxos da teoría de conxuntos (paradoxo de Burali-Forti, paradoxo de Cantor, e paradoxo de Russell) nunha reunión da Sociedade Matemática Alemá en 1903, e asistindo ao Congreso Internacional de Matemáticos de 1904 en Heidelberg.
En 1911, Cantor foi un dos distinguidos eruditos foráneos invitados a asistir ao 500 aniversario da fundación da Universidade de St. Andrews en Escocia. Cantor asistiu, coa esperanza de atopar a Bertrand Russell, cuxo recentemente publicado Principia Mathematica citaba repetidamente os seus traballos, mais isto non aconteceu. Ao ano seguinte, a Universidade de St. Andrews nomeou a Cantor doutor honoris causa, mais descartouse a súa asistencia ao acto por mor da súa enfermidade.
Cantor retirouse en 1913, sufrindo pobreza, incluso a escaseza de alimentos, durante a primeira guerra mundial. A celebración pública do seu 70 aniversario cancelouse por culpa da guerra. Morreu o 6 de xaneiro de 1918 no sanatorio onde pasou o seu último ano de vida.
Obra matemática
As investigacións de Cantor entre 1874 e 1884 son a orixe da teoría de conxuntos. Anteriormente, o concepto de conxunto era bastante elemental e usárase implicitamente dende os comezos da matemática, remontándose ás ideas de Aristóteles. Ninguén se decatara de que a teoría de conxuntos non tiña ningún contido trivial: antes de Cantor, había só conxuntos finitos (que son fáciles de comprender) e "o infinito" (que se consideraba un tema de discusión filosófica máis que matemática). Demostrando a existencia de (infinitos) máis tamaños de conxuntos infinitos, Cantor estableceu que a teoría de conxuntos non era trivial, e que requiría ser estudada. A teoría de conxuntos xoga hoxe o papel dunha teoría de fundamentos para a matemática moderna, no sentido de que interpreta proposicións acerca de obxectos matemáticos (por exemplo, números e funcións) de tódalas áreas tradicionais da matemática (tales coma a álxebra, a análise e a topoloxía) dentro dunha única teoría, e proporciona un conxunto de axiomas estándar para demostralas ou refutalas. Os conceptos básicos da teoría de conxuntos son hoxe usados ao longo de toda a matemática.
Nun dos seus primeiros traballos, Cantor probou que o conxunto dos números reais é "máis numeroso" que o dos números naturais; por vez primeira amosábase que existen infinitos conxuntos de diferentes tamaños. Tamén foi o primeiro en apreciar a importancia das correspondencias biunívocas na teoría de conxuntos. Empregou este concepto para definir conxuntos finitos e infinitos, subdividindo estes últimos en conxuntos numerables e conxuntos non numerables.
Cantor introduciu construcións fundamentais da teoría de conxuntos, coma a do conxunto de partes dun conxunto A, que é o conxunto que ten por elementos a tódolos posibles subconxuntos de A. Máis tarde demostrou que o tamaño do conxunto de partes dun conxunto A é estritamente maior có tamaño de A, aínda cando A sexa un conxunto infinito; este resultado non tardou en coñecerse coma teorema de Cantor. Cantor desenvolveu unha completa teoría e aritmética dos conxuntos infinitos, estendendo a aritmética dos números naturais. A súa notación para os números cardinais foi a letra hebrea \aleph (aleph) cun número natural coma subíndice; para os ordinais empregou a letra grega ω (omega). Esta notación aínda está en uso.
A hipótese do continuo, introducida por Cantor, foi presentada por David Hilbert coma o primeiro dos seus vinte e tres problemas abertos no seu famoso discurso no Congreso Internacional de Matemáticos de 1900 en París. A obra de Cantor chamou a atención positivamente máis aló desta famosa louvanza de Hilbert. O filósofo estadounidense Charles Peirce eloxiou a teoría de conxuntos cantoriana, e, tralas conferencias pronunciadas por Cantor no primeiro Congreso Internacional de Matemáticos, celebrado en Zürich en 1897, Hurwitz e Hadamard tamén expresaron a súa admiración. Neste congreso, Cantor restaurou a súa amizade e correspondencia con Dedekind. Dende 1905, Cantor escribíase co seu admirador e tradutor británico Philip Jourdain acerca da historia da teoría de conxuntos e das ideas relixiosas de Cantor, cartas que foron publicadas con posterioridade.
Teoría de números e teoría de funcións
Os dez primeiros traballos de Cantor foron en teoría de números, o tema da súa tese. A instancia de Eduard Heine, o catedrático en Halle, Cantor pasouse á análise matemática. Heine propúxolle resolver un problema aberto que eludiran Dirichlet, Lipschitz, Bernhard Riemann, e o mesmo Heine: a unicidade da representación dunha función como serie trigonométrica. Cantor resolveu este difícil problema en 1869. Entre 1870 e 1872, publicou máis artigos acerca das series trigonométricas, entre eles un no que define os números irracionais coma sucesións converxentes de números racionais. Dedekind, de quen Cantor se fixo amigo en 1872, citou este traballo máis tarde aquel ano, no artigo no que expuxo por vez primeira a súa coñecida definición dos números reais mediante cortes de Dedekind.
Teoría de conxuntos
dereita|miniatura|250px|Ilustración do [[argumento da diagonal de Cantor sobre a existencia de conxuntos non numerables. Para calquera lista infinita e ordenada de sucesións de dous caracteres m e w sempre poderemos construír unha sucesión que non está na lista. No exemplo a sucesión  difire de tódalas anteriores no díxito da diagonal.]] A miúdo establécese o comezo da teoría de conxuntos como rama da matemática a partir da publicación en 1874 do traballo de Cantor, Sobre unha propiedade inherente a tódolos números alxébricos reais (Über eine Eigenschaft des Inbegriffes aller reelen algebraischen Zahlen). Este artigo, publicado no "Journal de Crelle" grazas ao apoio de Dedekind (e pese á oposición de Kronecker), foi o primeiro no que se formulou unha proba rigorosa de que hai máis dunha clase de infinito. Esta demostración é a peza central do seu legado matemático, axudando a levantar a base do cálculo infinitesimal e a análise do continuo dos números reais. Con anterioridade asumíase implicitamente que tódalas coleccións infinitas tiñan o mesmo número de elementos. Despois probou que o conxunto dos números reais era non numerable, aínda que cunha demostración máis complexa que o famoso argumento da diagonal que publicou en 1891. Con anterioridade xa probara que o conxunto dos números racionais é numerable.
O quinto artigo desta serie, Fundamentos dunha teoría xeral de agregados (Grundlagen einer allgemeinen Mannigfaltigkeitslehre), publicado en 1883, foi o máis importante deles, sendo publicado tamén coma unha monografía por separado. Contiña a contestación de Cantor ás críticas. Amosaba os números transfinitos coma unha extensión sistemática dos números naturais. Comeza definindo a noción de conxunto ben ordenado, e introduce os números ordinais coma os tipos de orde de conxuntos ben ordenados. Cantor define entón a suma e multiplicación de números cardinais e ordinais. En 1885, Cantor estende a súa teoría de tipos de orde de xeito que os números ordinais pasan a ser simplemente un caso particular de tipos de orde.
En 1891, publicou un artigo que contiña o seu elegante "argumento da diagonal" para a existencia dun conxunto non numerable. Aplicou a mesma idea á demostración do teorema de Cantor: a cardinalidade do conxunto de partes dun conxunto A é estritamente maior que a cardinalidade de A. Isto establecía a riqueza da xerarquía de conxuntos infinitos, e da aritmética cardinal e ordinal que Cantor definira. O seu argumento é fundamental para solucionar o problema da parada e na demostración do primeiro teorema de incompletitude de Gödel.
En 1895 e 1897, Cantor publicou as dúas partes dun traballo en Mathematische Annalen sendo daquela editor Felix Klein; estes foron os seus últimos artigos de importancia na teoría de conxuntos. O primeiro artigo comeza coas definicións de conxunto, subconxunto etc., dun xeito que sería bastante admisible hoxe en día. Revísanse a aritmética cardinal e a ordinal. Cantor quería que o segundo artigo contivera unha proba da hipótese co continuo, mais tivo que arranxalo para expor a súa teoría de conxuntos ben ordenados e números ordinais. Cantor intenta demostrar que se A e B son conxuntos con A equivalente a un subconxunto de B e B equivalente a un subconxunto de A, entón A e B son equivalentes. Ernst Schroeder expuxo este teorema pouco despois, máis a súa proba, así como a de Cantor, era defectuosa. Felix Bernstein sacou unha demostración correcta en 1898 na súa tese doutoral; de aí que o resultado se coñeza coma teorema de Cantor-Schroeder-Bernstein.
Bixeccións
miniatura|Unha función bixectiva. O traballo publicado por Cantor en 1874 no Journal de Crelle foi o primeiro en falar da noción de correspondencia biunívoca, aínda que sen empregar ese termo. Comeza coa procura dunha bixección entre os puntos dun cadrado de lado un e os puntos dun segmento de recta de lonxitude un. Nunha carta a Dedekind de 1877, Cantor demostrou un resultado bastante máis forte: para calquera número positivo n, existe unha correspondencia biunívoca entre os puntos do segmento unitario e os puntos dun espazo n-dimensional. É famosa a frase que Cantor lle escribiu a Dedekind acerca deste descubrimento: "Je le vois, mais je ne le crois pas!" ("Eu véxoo, mais non mo creo!") Este resultado que lle parecera incrible ten consecuencias cara á xeometría e á noción de dimensión.
En 1878, Cantor presentou outro artigo ao Journal de Crelle, no que precisamente definía o concepto de bixección, e introducía a noción de "potencia" (termo que tomou de Jakob Steiner) ou "equivalencia" de conxuntos: dous conxuntos son equivalentes (teñen a mesma potencia) se existe unha correspondencia biunívoca entre eles. Cantor definiu os conxuntos numerables como aqueles conxuntos que se poden poñer en bixección co conxunto dos números naturais, e probou que o conxunto dos números racionais é numerable. Tamén demostrou que o espazo euclídeo n-dimensional Rn ten a mesma potencia que o conxunto dos números reais R, do mesmo xeito que tamén a ten un produto numerable de copias de R. Aínda que fixo un uso libre da noción de numerabilidade coma concepto, non escribiu a palabra "numerable" até 1883. Cantor tamén trataba sobre as súas ideas acerca da dimensión, facendo fincapé en que a súa bixección entre o intervalo unitario e o cadrado unitario non era unha función continua.
Hipótese do continuo
Cantor foi o primeiro en formular o que posteriormente deuse en chamar hipótese do continuo (ou abreviando HC): non existe ningún conxunto cuxa potencia sexa maior que a dos naturais e menor que a dos reais (ou equivalentemente, a cardinalidade dos números reais é exactamente \aleph_1, en vez de ao menos \aleph_1). Cantor cría certa a hipótese do continuo, e tentou en van durante moitos anos atoparlle unha proba. A súa incapacidade para demostrala causoulle unha ansiedade considerable.
A dificultade que Cantor tivera para probar a hipótese do continuo foi subliñada por desenvolvementos posteriores da matemática: un resultado de Gödel en 1940 xunto con outro de Paul Cohen en 1963 implican que a hipótese do continuo non se pode probar nin rexeitar co emprego da teoría de conxuntos estándar de Zermelo-Fraenkel xunto co axioma da escolla (combinación coñecida como "ZFC").
Paradoxos da teoría de conxuntos
A consideración de paradoxos na teoría de conxuntos comezou a ter lugar contra o fin do século XIX. Algúns deles implicaban problemas cos fundamentos da formulación teórica da teoría de conxuntos cantoriana. Nun traballo de 1897 acerca dun tema non relacionado, Cesare Burali-Forti expuxo o primeiro destes paradoxos, o paradoxo de Burali-Forti: o número ordinal do conxunto de tódolos ordinais ten que ser un ordinal, e iso leva á contradición. Cantor descubriu este paradoxo en 1895, e describiulla a Hilbert nunha carta de 1896. As críticas aumentaron até o punto de que en 1903 Cantor expuxo os seus contra-argumentos, coa intención de defender os principios básicos da súa teoría de conxuntos.
En 1899, Cantor descubriu o seu paradoxo epónimo: cal é o número cardinal do conxunto de tódolos conxuntos? Claramente ten que ser o maior cardinal posible. Mais para calquera conxunto A, o número cardinal do seu conxunto de partes é estritamente maior que o número cardinal de A (segundo o resultado hoxe coñecido como teorema de Cantor). Este paradoxo, xunto co de Burali-Forti, levou a Cantor a formular un concepto chamado limitación de tamaño, de xeito que a colección formada por tódolos ordinais, ou tódolos conxuntos, era unha "multiplicidade contraditoria" que era "demasiado grande" para ser un conxunto. Máis tarde este tipo de coleccións déronse en chamar clases propias.
Un punto de vista usual entre os matemáticos é que estes paradoxos, xunto co de Russell, demostran a imposibilidade de achegarse á teoría de conxuntos dende un punto de vista "intuitivo", ou non axiomático, sen risco de atopar contradicións, sendo esta unha das motivacións de Zermelo e outros para construír axiomatizacións da teoría de conxuntos. De tódolos xeitos, outros apuntan que os paradoxos non se teñen dende un punto de vista non formal motivado na xerarquía iterativa, a cal pódese ver coma unha explicación da idea de limitación de tamaño. Algúns cuestionan tamén se a formulación de Gottlob Frege da teoría de conxuntos intuitiva (que foi o sistema directamente refutado co paradoxo de Russell) é realmente unha representación fiel da concepción cantoriana.
Filosofía, relixión e a matemática de Cantor
A concepción da existencia dun infinito actual foi unha importante preocupación compartida entre os dominios da matemática, a filosofía e a relixión. Manter a ortodoxia da relación de Deus coa matemática, aínda que non do mesmo xeito en que a mantiñan os seus críticos, foi durante moito tempo unha preocupación para Cantor. Tratou directamente esta intersección de disciplinas na introdución ao seu Grundlagen einer allgemeinen Mannigfaltigkeitslehre, na que facía fincapé na conexión entre o seu punto de vista acerca do infinito, e o filosófico. Para el, a súa perspectiva matemática estaba ligada intrinsecamente coas súas implicacións filosóficas e teolóxicas—identificaba o Infinito Absoluto con Deus, considerando que o seu traballo en números transfinitos fóralle comunicado directamente por Deus, quen o escollera para revelalo ao mundo.
Recoñecemento
É recoñecido como o creador da teoría de conxuntos, teoría encadrada dentro dos fundamentos da matemática. Cantor estableceu a importancia da correspondencia biunívoca entre conxuntos, definiu conxuntos infinitos e ben ordenados, e demostrou que os números reais son "máis numerosos" que os naturais. De feito, o teorema de Cantor implica a existencia dunha "infinidade de infinitos". Definiu os números cardinais e os ordinais, e a súa aritmética. O traballo de Cantor é dun grande interese filosófico, do cal era el ben consciente.
Ao comezo, a teoría dos números transfinitos de Cantor considerábase tan pouco intuitiva, incluso chocante, que se topou coa resistencia de contemporáneos seus como Leopold Kronecker ou Henri Poincaré e máis tarde coa de Hermann Weyl e L. E. J. Brouwer, mentres que Ludwig Wittgenstein expuxo obxeccións filosóficas. Algúns teólogos cristiáns (especialmente os da neoescolástica) viron o traballo de Cantor coma un desafío á unicidade do infinito absoluto da natureza de Deus, equiparando nunha ocasión a teoría dos números transfinitos co panteísmo. Ás veces as obxeccións ao seu traballo foron virulentas: Poincaré referíase ás ideas de Cantor coma "enfermidade grave" que infectara as matemáticas, e a oposición pública de Kronecker e os ataques persoais incluían a descrición de Cantor coma un "científico charlatán", un "renegado" e un "corruptor da mocidade".
As duras críticas contrastaban cos eloxios a nivel internacional. En 1904, a Royal Society de Londres galardoou a Cantor coa Medalla Sylvester, o premio máis importante que outorga. Hoxe en día, a gran maioría dos matemáticos que non sexan construtivistas nin finitistas aceptan a obra de Cantor sobre a aritmética e os conxuntos transfinitos, recoñecéndoa coma un importante cambio de paradigma. Cantor pensaba que Deus comunicáralle a súa teoría dos números transfinitos. En palabras de David Hilbert: "Ninguén nos expulsará do Paraíso que Cantor creou."
Beade (homónimos)
O topónimo galego Beade pode referirse a:
Isla Mayor
No ano 2016 tiña 5 911 habitantes. A súa extensión superficial é de 114,38 km² e ten unha densidade de 51,68 hab/km². Atópase situada a unha altitude de 5 metros e a 45 km da capital de provincia, Sevilla.
O seu termo municipal atópase en terreos pertencentes ás Marismas do baixo Guadalquivir, e parte destes inclúense no ámbito do Parque Natural da Contorna de Doñana.
Absceso de Brodie
O absceso de Brodie é unha doenza ósea infecciosa. É unha complicación subaguda da osteomielite, que pode persistir durante anos até facerse crónica. O organismo que máis adoita causalo é o Staphylococcus aureus. Fisiopatoloxicamente, esta doenza é o resultado da formación dun absceso infeccioso que posteriormente queda arrodeado de óso de nova formación. O ósos do organismo máis frecuentemente afectados por esta doenza son as metáfises dos ósos longos, e de entre eles o máis afectado é a tibia, por ser ademais o óso máis afectado pola osteomielite. Deste xeito, o material pióxeno queda encerrado, como acontece en todos os abscesos. O termo provén do nome do cirurxián inglés Benjamin Collins Brodie.
Síntomas
O principal síntoma é a dor, que adoita ser localizada no lugar da lesión. É unha dor nocturna, que se alivia coa administración de aspirina. Ás veces, os síntomas poden ser semellantes aos do osteoma osteoide, o cal é típicamente menor de 1 cm de diámetro.
Diagnóstico
O método máis eficaz para diagnosticar un absceso de Brodie é a radiografía simple, por ser unha técnica barata e efectiva. Radiolóxicamente obsérvase unha zona radiolucente (branca) ovalada ou elíptica, de máis dun centímetro de diámetro, con tecido de granulación e certa esclerose. Outras técnicas de imaxe, coma a TAC ou a resonancia magnética son tamén útiles para o diagnóstico desta enfermidade.
Diagnóstico diferencial
O absceso de Brodie pode ser confundido con outras doenzas:
Tratamento
O tratamento principal para esta doenza é a cirurxía. O tipo de cirurxía dependerá do tamaño do absceso. Se este é pequeno, a cirurxía consiste na exérese do absceso, con posterior curetaxe e tratamento antibiótico. Se o absceso e de gran tamaño, haberá de fixarse o óso con enclavaxes endomedulares ou outros dispositivos cirúrxicos, tratamento semellante a unha fractura.
Hildeprando de Spoleto
Hildeprando foi duque de Spoleto desde 774 ata 789.
Traxectoria
Cando Teodicio de Spoleto morreu loitando no Cerco de Pavía en 774, os longobardos do ducado de Spoleto elixiron a Hildeprando como duque e sometéronse rapidamente aos francos. Hildeprando foi a Roma tras o exército franco e rendeu homenaxe ao papa Hadrián I. Con todo, a disputa entre Carlomagno e Hadrián sobre quen debía ter a soberanía sobre Spoleto foi resolta en favor dos francos nos seguintes anos. En xaneiro de 776, Hildeprandus gloriosus et summus dux ducatus Spoletani fixo unha doazón á Abadía de Farfa datada segundo o ano do reinado de Carlomagno. Este formulismo continuou en 777 de xeito que coa súa linguaxe excluía de feito a soberanía papal sobre o territorio.
En 775, Hadrián alegou que Hildeprando se unira á conspiración de Hrodgaud de Friúl e Arechis II de Benevento, pero non hai evidencia de que Hildeprando estivese involucrado. Hildeprando quedou como un firme rival do papado desde aquela.
En 779, Hildeprando viaxou a Virciniacum, probabelmente preto de Compiègne, para profesar fidelidade a Carlomagno. Levou canda el regalos e marchou coa promesa de que o rei había protexer os seus intereses dos do papa.
En 788, Hildeprando uniuse ás tropas francas e longobardas na resistencia á invasión bizantina. Morreu ao ano seguinte e, por designación real, sucedeuno un franco chamado Winixiso.
As Bouzas, Mañón, Mañón
As Bouzas é un lugar da parroquia de Mañón no concello coruñés de Mañón, na comarca do Ortegal. Segundo o IGE, en 2011 estaba despoboado.
The Island of Dr. Moreau (filme de 1977)
The Island of Dr. Moreau é un filme de ficción científica baseado na novela de H. G. Wells A illa do doutor Moreau. Está dirixida por Don Taylor e foi estreada en 1977.
Sinopse
Ano 1912. Andrew Braddock é un náufrago que foi parar a unha illa solitaria do Pacífico. Practicamente inconsciente, Braddock é rescatado do ataque duns estraños animais por Montgomery, un home do lugar que o leva a unha preciosa casa localizada no centro da illa. O dono da casa é o doutor Moreau, un científico que vive cunha moza chamada María. Braddock comeza a sentir curiosidade polo traballo do doutor, e vai descubrindo a finalidade dos experimentos do sinistro doutor, que trata de dar aparencia e comportamento humanos a unha serie de animais... Adaptación da novela de H. G. Wells. En 1996 fíxose un remake, (The Island of Dr. Moreau), con Marlon Brando no papel do Dr. Moreau, aquí interpretado por Burt Lancaster.
Vicente Turnes
Vicente Turnes del Río Maldonado, nado en Santiago de Compostela o 16 de setembro de 1786 e finado na mesma vila o 13 de xaneiro de 1865, foi un escritor e xornalista galego.
Traxectoria
Seguiu a carreira de Leis na súa cidade natal, doutorándose na mesma. Aos vinte e sete anos, Turnes comezou a padecer de cegueira, motivo polo cal non desenvolveu unha actividade literaria máis extensa. De tendencia liberal provincialista, colaborou en El Centinela de Galicia, El Eco de Galicia e La Esperanza. Participou en diversas actividades da Real Sociedade Económica de Amigos do País de Santiago, para a que elaborou a “Memoria sobre los obstáculos que se oponían a los progresos de la Agricultura”.
Publicou unha abundante obra poética en castelán. Foron atribuídos a el, igualmente, algúns diálogos. Os seus versos en galego non foron recollidos en ningún libro, mais si en xornais e follas soltas. Segundo Ricardo Carvalho Calero, a súa produción poética pode dividirse en catro grandes bloques temáticos: Poesías áulicas de tema palatino, poesías patrióticas, poesías satíricas e vilancicos de Nadal. Traduciu ao galego o Evanxeo de Mateo por encargo de Louis Lucien Bonaparte, mais este considerou a tradución moi castelanizada e encargoulle unha segunda versión a José Sánchez de Santa María.
Universidade do Sur de Florida
A USF aparece clasificada pola Carnegie Foundation for the Advancement of Teaching no nivel superior de universidades en canto á investigación, e é unha das catro únicas universidades en Florida que obtén esta clasificación. Na clasificación do ano 2011, a Intellectual Property Owners Association clasificou á USF na décima posición a nivel mundial en canto ao número de patentes rexistradas. A universidade conta cun presuposto anual de 1.500 millóns de dólares e ten un impacto económico de 3.700 millóns de dólares. Segundo unha clasificación realizada pola National Science Foundation, a USF atópase entre as 50 universidades dos Estados Unidos que adican un gasto maior á investigación, sendo só superada en Florida pola Universidade de Florida.
A USF aparece no top 100 das mellores universidades públicas do ano 2012 segundo U.S. News & World Report. Nese mesmo ano, foi considerada como a oitava universidade con maior progresión por esa mesma revista. A universidade foi nomeada líder na educación en liña pola Guía de Universidades en liña.
Accidente de Los Rodeos
O accidente de Los Rodeos foi un choque fatal entre dous Boeing 747 ocorrido o domingo 27 de marzo de 1977 na pista do Aeroporto de Los Rodeos (agora coñecido como Aeroporto de Tenerife Norte), na illa de Tenerife. Cun total de 583 mortes, o choque é o peor accidente da historia da aviación.
O estoupido dunha bomba no Aeroporto de Gran Canaria, e a ameaza dunha segunda bomba, causaron que moitos avións fosen desviados ao Aeroporto de Los Rodeos. Entre eles estaban o voo 4805 de KLM e o voo 1736 da Pan Am, os dous avións involucrados no accidente. No aeroporto, os controladores do tráfico aéreo víronse forzados a aparcar moitos dos aparellos na pista de rodaxe bloqueándoa. Para complicar aída máis a situación, mentres as autoridades agardaban para reabrir Gran Canaria, unha densa néboa caeu sobre Tenerife, reducindo enormemente a visibilidade.
Cando Gran Canaria reabriu, requiriuse a ámbolos dous Boeing 747 que rodasen pola única pista para que tomasen posición para engalar. A néboa era tan densa que os avións non podían verse entre si, nin os controladores na torre podían ver a pista e os 747 nela. Xa que o aeroporto non tiña radar de terra, o único xeito que tiñan os controladores de identificar a posición de cada aparello era a través de informes de voz pola radio. Como resultado de varios malentendidos nas comunicacións, o voo da KLM intentou engalar mentres o da Pan Am aínda estaba na pista. A colisión resultante destruíu ámbolos dous avións, matando aos 248 ocupantes do voo de KLM e a 335 dos 396 ocupantes do da Pan Am. Sesenta e unha persoas do avión estadounidense, incluídos os pilotos e o enxeñeiro de voo, sobreviviron ao desastre.
Xa que o accidente ocorreu en territorio español, este país foi o responsable da súa investigación. Investigadores dos Países Baixos e dos Estados Unidos tamén participaron. A investigación revelou que a principal causa do accidente foi que o capitán do voo da KLM engalou sen permiso do Control de Tráfico Aéreo (CTA). A investigación especificou que o capitán non engalou intencionadamente sen o permiso; realmente cría que tiña autorización debido aos malentendidos entre a tripulación e o CTA. Os investigadores neerlandeses puxeron un maior énfase que os seus homólogos españois e estadounidenses, pero finalmente KLM admitiu que a súa tripulación foi a responsable do accidente, e a aeroliña compensou monetariamente os familiares das vítimas.
O accidente tivo unha duradeira influencia na industria, particularmente na área de comunicación. Púxose unha maior énfase no uso de fraseoloxía normalizada na comunicación entre os pilotos e controladores, co obxectivo de minimizar os posibles malentendidos. Como parte deses cambios, a palabra "takeoff" (engalaxe) foi eliminada do uso xeral, e só podía dicila o CTA cando realmente autorizaba a un avión a engalar. Alentouse aos tripulantes menos experimentados a que desafiasen aos seus capitáns cando cresen que algo non era correcto, e os capitáns foron instruídos para escoitar a súa tripulación e avaliar todas as decisións que preocupasen aos seus compañeiros. Este concepto estendeuse posteriormente no que hoxe é coñecido como Crew Resource Management (Xestión de Recursos da Tripulación). O adestramento en CRM é agora obrigatorio para todos os pilotos de aeroliña.
Voos
miniatura|250px|O PH-BUF, o 747 de KLM involucrado no accidente Para ámbolos dous avións, Tenerife foi unha parada non planeada. O seu destino era o Aeroporto de Gran Canaria, que servía á cidade de Las Palmas na illa veciña de Gran Canaria.
O voo 1736 da Pan Am procedía do Aeroporto Internacional de Los Angeles, cunha escala no Aeroporto Internacional John F. Kennedy. A avión era un Boeing 747-121, con rexistro N736PA, chamado Clipper Victor. Dos 380 pasaxeiros (a meirande parte xubilados, pero entre os cales había tamén dous nenos), 14 embarcaran en Nova York, onde tamén cambiou a tripulación. A nova tripulación estaba formada polo capitán Victor Grubbs, o primeiro oficial Robert Bragg, e o enxeñeiro de voo George Warns; no avión había 13 tripulantes máis. Ese mesmo avión foi o que realizou o primeiro voo comercial do 747 o 22 de xaneiro de 1970.
O voo 4805 de KLM, un voo chárter para Holland International Travel Group, chegara do Aeroporto de Ámsterdam-Schiphol. O seu capitán era Jacob Veldhuyzen van Zanten, o instrutor de voo xefe da KLM. O primeiro oficial era Klaas Meurs e o enxeñeiro de voo Willem Schreuder. O avión era un Boeing 747-206B, con rexistro PH-BUF, chamado Rijn. O aparello tiña 14 tripulantes e 235 pasaxeiros, incluídos 52 nenos. A meirande parte eran neerlandeses; había tamén catro alemáns, dous australianos e dous estadounidenses. Despois de que avión aterrase en Tenerife, os pasaxeiros foron levados á terminal do aeroporto. Un deles, que vivía na illa, decidiu non volver a embarcar no 747, quedando 234 pasaxeiros a bordo.
Desvío dos avións a Los Rodeos
En total, polo menos cinco grandes avións foron desviados a Los Rodeos, un aeroporto rexional que non podía acomodalos doadamente. O aeroporto tiña só unha pista e unha grande de rodadura paralela a ela, ademais de pequenas que conectaban a principal de rodadura coa pista. Mentres se agardaba á reapertura de Gran Canaria, os avións desviados ocupaban tanto espazo que foron aparcados na pista de rodadura grande, polo que esta non podía ser usada para a rodaxe. En cambio, os avións que saían debían rodar ao longo da pista para posicionarse para a engalaxe, un procedemento coñecido como "backtaxi" ou "backtrack".
Despois de que a ameaza no aeroporto de Gran Canaria fose contida, as autoridades reabrírono. O avión da Pan Am estaba preparado para partir de Tenerífe, pero o de KLM e un vehículo de abastecemento de combustible obstruían o seu acceso á pista. O aparello da Pan Am era incapaz de manobrar ao redor do de KLM ao que estaban cargando de combusible, chegar á pista e engalar debido a unha falta de espazo de tan só 3,7 m. O capitán Veldhuyzen van Zanten decidira repostar en Los Rodeos en vez de en Las Palmas, aparentemente para aforrar tempo. A repostaxe durou uns 35 minutos. Despois de rematar, os pasaxeiros regresaron a avión. A busca dunha familia de catro membros perdida atrasou o voo aínda máis.
Rodaxe e preparacións para a engalaxe
Despois das instrucións da torre, o avión de KLM foi autorizado a rodar ao longo da pista 30 e realizou un xiro de 180° para colocar o aparello en posición de engalaxe. mentres o 4805 estaba facendo "backtaxiing" pola pista 30, os controladores pedíronlle á tripulación que informase cando estivese lista de copiar a autorización do CTA. Debido a que tripulación estaba realizando a lista de comprobacións, a copia desta autorización postpúxose ata que o avión estivo posicionado para a engalaxe na pista 30.
Pouco despois, o Pan Am 1736 tamén recibiu instrucións para o "backtaxi". Tiña que seguir ao avión de KLM pola mesma pista e saír dela tomando a terceira saída pola esquerda e entón usar a pista de rodaxe paralela. Inicialmente, a tripulación non tiña claro se os controladores lles dixeran a primeira ou terceira saída. A tripulación pediu aclaracións e o controlador respondeu enfaticamente dicindo: "A terceira, señor; unha, dúas, tres; terceira, a terceira". A tripulación comezou a rodar e procedeu a identificar as saídas sen identificar usando un diagrama do aeroporto a medida que chegaban a elas.
A tripulación identificou con éxito as dúas primeiras saídas (C-1 e C-2), pero a súa discusión na cabina nunca indicou que visen a terceira (C-3), a cal tiñan que usar. Non había marcas ou sinais para identificar as saídas e había unhas condicións de pouca visibilidade. A tripulación do Pan Am parecía estar insegura da súa posición na pista ata a colisión, que ocorreu preto da intersección coa cuarta saída (C-4).
O ángulo da terceira saída requiría que o avión realizase un xiro duns 148°, e que o levaría cara a aínda chea plataforma principal. Ao final de C-3, tiña que facerse outro xiro de 148°, co obxectivo de continuar rodando cara o inicio da pista. A saída requiría dous xiros de só 35°. Un estudo levado a cabo pola Air Line Pilots Association tras o accidente concluíu que realizar o segundo xiro de 148° no final da pista de rodaxe podería ter sido "unha imposibilidade práctica". Posteriores cálculos de comportamento e probas de rodaxe cun 747 xirando nunha intersección como a C-3 de Tenerife, como parte da investigación neerlandesa, indicaron que era case seguro que o xiro non se puidese facer. O informe oficial das autoridades españolas explica que os controladores instruíron ao avión da Pan Am para que usase a terceira saída debido a que era a primeira que podía tomar para chegar á zona non obstruída da pista de rodadura paralela.
Condicións meteorolóxicas en Los Rodeos
O aeroporto de Tenerife/Los Rodeos está a 633 metros sobre o nivel do mar, o que fai que o comportamento das nubes sexa distinto que o da meirande parte dos aeroportos. As nubes a 600 m sobre o nivel do mar na costa próxima, están ao nivel do chan en Los Rodeos. As nubes á deriva de diferentes densidades causan variacións moi grandes de visibilidade, dende sen trabas nun momento ata por debaixo dos mínimos no seguinte. A colisión tivo lugar nunha nube de alta densidade.
Léopold Eyharts
Léopold Eyharts, nado en Biarritz, Francia, o 28 de abril de 1957, é un astronauta francés que formou parte das misións Soiuz TM-26, Soiuz TM-27, STS-123 e STS-122 e formou parte da Expedición 16 á Estación Espacial Internacional.
Accidente de Los Rodeos
Condicións meteorolóxicas en Los Rodeos
Mentres tanto, o avión da KLM aínda tiña boa visibilidades, pero con nubes soprando pola pista cara eles. O aparello da KLM completou o seu xiro de 180º cun tempo relativamente claro e alineouse na pista 30. A segunte nube estaba a uns 900 m na pista e movéndose cara o avión a uns 12 nos.
Léopold Eyharts
Traxectoria
Eyharts graduouse en Física pola Universidade de Colonia en 1977, e é máster en física experimental 1983. Doutorouse en Física en 1986 e ten un grao menor en fisioloxía humana.
Accidente de Los Rodeos
Malentendidos nas comunicacións
Immediatamente despois de alinearse, o capitán do KLM adiantou os aceleradores e o avión comezou a moverse. O copiloto avisou ao capitán de que non tiñan aínda autorización do CTA, e o capitán Veldhuyzen van Zanten respondeu, "Seino, adiante, pregunta." Meurs entón radiou á torre que estaban "listos para a engalaxe" e "agardando pola nosa autorización do CTA". A tripulación do KLM recibiu instrucións que especificaban a ruta que o avión tiña que seguir tras a engalaxe. As instrucións usaban a palabra "takeoff" (engalaxe), pero non incluían unha afirmación explícita de que estaban autorizados a engalar.
Léopold Eyharts
Traxectoria
Ewald traballou como enxeñeiro na Academia da Forza Aérea de Salon-de-Provenceen 1979. Cualificouse como piloto en Tours en 1980 e graduouse na escola de pilotos de proba de Istres en 1988. En 1990 foi seleccionado como astronauta polo CNES e asignado ao programa Hermes de avión espacial tripulado. Entre 1991 e 1993 adestrouse no Centro de Adestramento Yuri Gagarin cerca de Moscova. Formou parte da avaliación do transbordador espacial Buran en Moscova, onde voo no Tupolev 154 modificado para simular o transbordador. Entrou no corpo europeo de astronautas, dependente da ESA, en 1992. Posteriormente foi membro das misións Soiuz TM-26, Soiuz TM-27, STS-123 e STS-122 e da Expedición 16 á ISS.
Accidente de Los Rodeos
Malentendidos nas comunicacións
Meurs leulle a autorización de voo de volta ao controlador, completando a lectura coa afirmación: "Estamos agora na engalaxe." O capitán Veldhuyzen van Zanten interrompeu ao lectura do copiloto co comentario, "Estamos indo".
O controlador, que non podía ver a pista debido á néboa, inicialmente contestou cun "Ok" (terminoloxía que non é estándar), o cal reforzou a mala interpretación do capitán do KLM de que estaba autorizado a engalar. O resposta do "Ok" do controlador á afirmación non estándar "agora na engalaxe" do copiloto debeuse probablemente a que este malinterpretou que estaban en posición de engalaxe e listos para comezar a rodar en canto recibisen a confirmación para engalar, e non no proceso de engalaxe.
Unha chamada de radio simultánea da tripulación do Pan Am causou interferencias mutuas na frecuencia de radio, que foi audible na cabina do KLM como un silvido de tres segundos (ou heterodino). Isto causou que a tripulación do KLM non escoitase a crucial parte final da resposta da torre. A transmisión da tripulación do Pan Am foi "Aínda estamos rodando pola pista, o clipper un sete tres seis!". Esta mensaxe foi tamén bloqueada pola interferencia e foi inaudible para a tripulación do KLM. Calquera destas mensaxes, se fosen escoitadas na cabina do KLM, poderían alertar á súa tripulación da situación e darlles tempo para abortar o intento de engalaxe.
Debido á néboa, ningunha tripulación foi capaz de ver o outro avión na pista diante súa. Ademais, ningún dos avións podía verse dende a torre de control, e o aeroporto non estaba equipado con radar de terra.
Despois de que o avión da KLM iniciase a súa carreira de engalaxe, a torre instruíu á tripulación de Pan Am para que informase cando a pista estivese despexada. Esta contestou: "Ok, informaremos cando estea despexada". Ao escoitar isto, o enxeñeiro de voo do KLM expresou a súa preocupación sobre que o avión da Pan Am non despexara a pista preguntándolle aos seus pilotos, "Non despexou, ese Pan American?". Veldhuyzen van Zanten enfaticamente replicou "Oh, si" e continuou coa engalaxe.