cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Historia da xeoloxía
Século XVIII
Tamén durante o século XVIII, certos aspectos da historia da Terra (singularmente as diverxencias entre os conceptos aceptados pola relixión e as evidencias reais) volveron a ser asuntos populares para a discusión en sociedade. En 1749, o naturalista francés Georges-Louis Leclerc, conde de Buffon publicou a súa Histoire Naturelle (Historia natural) na cal atacou o popular relato bíblico dado por Whiston e outros teóricos eclesiásticos da historia da Terra. Experimentando con modelos de globos terráqueos en arrefriamento, atopou que a idade da Terra non era de só 4 000 ou 5 500 anos como o que se infería da Biblia, senón, segundo el, de 75 000 anos. Outro individuo que describía a historia da Terra sen facer referencia a ningún deus nin á Biblia foi o filósofo Immanuel Kant, que publicou a súa Historia natural universal e teoría dos ceos (Allgemeine Naturgeschichte und Theorie des Himmels) en 1755. Debido ás obras deste respectado home e polas doutros, foise facendo aceptable a mediados do século XVIII o cuestionamento dunha idade baixa da Terra. Estre cuestionamento representaba un punto de inflexión no estudo da Terra. Agora era posible o estudo da historia da Terra desde a perspectiva científica sen preconceptos relixiosos.
Coa aplicación de métodos científicos á investigación da historia da Terra, o estudo da xeoloxía podía converterse nun campo diferenciado da ciencia. Para empezar, elaboráranse as terminoloxías e definicións detalladas do que constituía o estudo xeolóxico. O termo "xeoloxía" foi usado tecnicamente por primeira vez en publicacións de dous naturalistas de Xenebra, Jean-André Deluc e Horace-Bénédict de Saussure, aínda que o termo "xeoloxía" non foi ben recibido ata que se incluíu nun compendio tan influente como a Encyclopédie, que empezou a publicarse en 1751 por Denis Diderot. Unha vez que o termo quedou establecido para indicar o estudo da Terra e a súa historia, a xeoloxía lentamente foi sendo xeneralizadamente recoñecida como rama da ciencia con entidade propia que podería ser ensinada como materia de estudo nas institucións educativas. En 1741 a institución máis coñecida no campo da historia natural, O Museo Nacional de Historia Natural de Francia, creou o primeiro posto de ensinanza especificamente de xeoloxía.
Na década de 1770, a química empezaba a xogar un papel central na fundamentación teórica da xeoloxía e emerxeron dúas teorías opostas con seguidores moi comprometidos. Estas teorías encontradas ofrecían diferentes explicacións de como se formaban as capas de rochas da superficie da Terra. Unha suxería que unha inundación líquida, quizais como o diluvio bíblico, creara todos os estratos xeolóxicos. A teoría ampliaba as teorías químicas que se desenvolveran desde o século XVII e era promovida polo escocés John Walker, o sueco Johan Gottschalk Wallerius e o alemán Abraham Werner. Destas personalidades, a visión de Werner fíxose influente internacionalmente por 1800. Argumentaba que as capas da Terra, incluíndo os basaltos e granitos, formáranse como un precipitado dun océano que cubrira toda a Terra. O sistema de Werner foi influente e os que o aceptaban eran coñecidos como diluvianistas ou neptunistas. As teses neptunistas eran as máis populares durante o final do século XVIII, especialmente entre os que tiñan formación química. Porén, outra tese alternativa paseniñamente foi gañando aceptación desde a década de 1780 en adiante. En vez da auga, algúns naturalistas de mediados do século XVIII como Buffon suxerían que os estratos se formaran por medio da calor (ou lume). A tese foi modificada e ampliada polo naturalista escocés James Hutton durante a década de 1780. Hutton argumentou en contra do neptunismo, propoñendo a súa teoría baseada na calor. Os que seguían esta tese durante os inicios do século XIX denominárona plutonismo: a formación da Terra por medio dunha solidificación gradual dunha masa fundida a lenta velocidade e polos mesmos procesos que ocorreran ao longo da historia e que continuaban no presente. Isto fíxolles chegar á conclusión de que a Terra era inmensurablemente antiga e non era posible explicala dentro dos límites da cronoloxía que se inferían da Biblia. Os plutonistas crían que os procesos volcánicos eran o axente principal na formación de rochas, non a auga da Gran inundación.
Século XIX
A inicios do século XIX a industria mineira e a Revolución Industrial estimularon o rápido crecemento do uso de columnas estratigráficas (“a secuencia de formación de rochas disposta segundo a súa orde de formación no tempo.” En Inglaterra o topógrafo de minas William Smith, desde a década de 1790, atopou empiricamente que o exame dos fósiles era un medio moi efectivo para distinguir entre formacións noutros aspectos similares da paisaxe cando viaxaba polo campo traballando no sistema de canles e elaborou o primeiro mapa xeolóxico de Gran Bretaña. Aproximadamente pola mesma época, o anatomista comparativo francés Georges Cuvier, axudado polo seu colega Alexandre Brogniart, na Escola de Minas de París decatouse de que as idades relativas dos fósiles podían determinarse desde un punto de vista xeolóxico tendo en conta a capa de rocha na que estaban localizados e a distancia á que estas capas de rocha estaban da superficie da Terra. Brogniart e Cuvier déronse conta de que os diferentes estratos podían identificarse polo seu contido fósil e que a cada estrato se lle podía asignar unha posición única nunha secuencia. Despois da publicación do libro de Cuvier e Brongniart, Description Geologique des Environs de Paris (Descrición xeolóxica dos arredores de París) en 1811, que describía o concepto, a estratigrafía fíxose moi popular entre os xeólogos; e moitos esperaban poder aplicar este concepto a todas as formacións rochosas da Terra. Durante este século varios xeólogos refinaron máis e completaron a elaboración da columna estratigráfica. Por exemplo, en 1833 mentres Adam Sedgwick estaba facendo mapas de afloramentos rochosos que el establecera que eran do Cámbrico, Charles Lyell estaba noutro lugar suxerindo unha subdivisión do Terciario; mentres que Roderick Murchison, facendo mapas en Gales, estaban asignando as partes superiores do "Cámbrico" de Sedgwick ás partes inferiores do seu propio Silúrico. A columna estratigráfica era significativa porque proporcionaba un método para asignar unha idade relativa a aquelas rochas ao encaixalas en diferentes posicións nas súas secuencias estratigráficas. Isto creou un método global para datar a idade da Terra e permitiu facer ulteriores correlacións a partir de semellanzas atopadas na constitución da codia terrestre en varios países. miniatura|esquerda|Mapa xeolóxico de [[Gran Bretaña de William Smith, publicado en 1815.]]
Na Gran Bretaña de inicios do século XIX o catastrofismo foi adaptado para intentar reconciliar a ciencia xeolóxica coas tradicións relixiosas da Gran inundación bíblica. A inicios da década de 1820 xeólogos ingleses como William Buckland e Adam Sedgwick interpretaban os depósitos "diluviais" como o resultado do diluvio "universal" de Noé, pero a finais desa década revisaron as súas opinións en favor de inundacións só locais. Charles Lyell cuestionou o catastrofismo coa publicación en 1830 do primeiro volume do seu libro Principles of Geology (Principios de xeoloxía), que presentaba unha variedade de evidencias xeolóxicas de países como Inglaterra, Francia, Italia e España para probar que as ideas de Hutton do gradualismo eran correctas. Argumentaba que a maioría dos cambios xeolóxicos foran moi graduais na historia humana. Lyell proporcionou probas da doutrina xeolóxica do uniformismo ou uniformitarianismo, que indicaban que os procesos ocorren ás mesmas velocidades no presente que as coas que o facían no pasado e isto explicaba todas as características xeolóxicas da Terra. As obras de Lyell fixéronse moi populares e foron moi lidas, e o concepto do uniformitarianismo arraigou firmemente na sociedade xeolóxica.
Durante a mesma época na que se estaba completando a columna estratigráfica, o imperialismo fixo que varios países a inicios do século XIX explorasen terras distantes para expandir os seus imperios. Isto deu aos naturalistas a oportunidade de recoller datos nas súas viaxes. En 1831 o capitán Robert FitzRoy, que comandaba a expedición cartográfica costeira do HMS Beagle, buscou un naturalista para que o acompañase e examinase a terra e lle dese asesoramento xeolóxico. Ese cadrou ser Charles Darwin, que acababa de completar o seu grao de bacharel de artes (BA) e acompañara anteriormente a Sedgwick nunha viaxe de dúas semanas para elaborar os mapas de Gales despois de facer un curso de xeoloxía. Fitzroy deulle a Darwin o libro de Lyell Principles of Geology, e Darwin converteuse no primeiro discípulo de Lyell, teorizando imaxinativamente cos principios do uniformitarianismo sobre os procesos xeolóxicos que el vira na súa viaxe, e mesmo poñendo en discusión algunhas das ideas de Lyell. El especulou sobre a expansión da Terra para explicar os levantamentos, despois baseándose na idea de que áreas do océano se afunden a medida que a terra se eleva, teorizou que os atois de coral se formaban a partir dun anel de arrecife de coral que crecía sobre illas volcánicas en afundimento. Esta idea considerouna confirmada cando o Beagle examinou as illas Cocos (ou Keeling), e en 1842 publicou a súa teoría sobre A estrutura e distribución dos arrecifes de coral. O descubrimento de Darwin de fósiles xigantes axudoulle a labrarse unha boa reputación como xeólogo, e as súas teorizacións sobre as causas da extinción destes animais foron unha das razóns que o levaron a elaborar a súa teoría da evolución por selección natural publicada en A orixe das especies en 1859.
As motivacións económicas para o uso práctico dos datos xeolóxicos foron a causa de que os gobernos apoiasen as investigacións xeolóxicas. Durante o século XIX os gobernos de varios países financiaron os estudos xeolóxicos de campo que serviron para a elaboración de mapas xeolóxicos de vastas áreas dos seus países. Serviron para a localización de xacementos de minerais útiles e esa información puido utilizarse en beneficio da minería do país. Co financiamento gobernamental da investigación xeolóxica, podían estudar xeoloxía máis persoas e con mellor tecnoloxía e técnicas, o que supuxo unha expansión do campo da xeoloxía.
No século XIX, as investigacións científicas estimaran que a idade da Terra era de millóns de anos. A inicios do século XX descubríronse os isótopos radioxénicos e a datación radiométrica. En 1911 Arthur Holmes datou unha mostra procedente de Ceilán en 1,6 miles de millóns de antigüidade usando isótopos de chumbo. En 1921, os asistentes á xuntanza anual da Asociación británica para o avance das ciencias chegaron a un consenso básico sobre que a idade da Terra era dalgúns miles de millóns de anos, e que a datación radiométrica era un método fiable. Holmes publicou The Age of the Earth: An Introduction to Geological Ideas (A idade da Terra: unha introdución ás ideas xeolóxicas) en 1927, obra na que falaba dunha idade da Terra de entre 1,6 e 3,0 miles de millóns de anos. Posteriores datos afinaron a idade da Terra situándoa en aproximadamente 4,55 miles de millóns de anos.
Século XX
miniatura|upright|Alfred Wegener, arredor de 1925
En 1862, o físico William Thomson (lord Kelvin), publicou os seus cálculos que fixaban que a idade da Terra entre 20 e 400 millóns de anos. Asumiu que a Terra se formara como un obxecto completamente fundido, e determinou o tempo que tardaría en arrefriar ata preto da superficie ata a súa temperatura actual. Porén, co descubrimento da descomposición radioactiva a idade da Terra foi atrasada a unha data moito máis antiga. Arthur Holmes foi un pioneiro da xeocronoloxía. En 1913 Holmes traballaba no Imperial College, cando publicou o seu famoso libro The Age of the Earth no cal argumentaba decididamente a prol do uso dos métodos de datación radiométrica en lugar de métodos baseados na sedimentación xeolóxica ou do arrefriamento da Terra (moita xente daquela aínda se atiña aos cálculos de lord Kelvin dunha idade de menos de 100 millóns de anos). Holmes estimou que as rochas máis antigas do Arcaico eran de hai 1 600 millóns de anos, pero non especulou sobre a idade da Terra. Nesa época o descubrimento dos isótopos complicara os cálculos e el pasou os seguintes anos loitando con isto. Foi considerado o Pai da moderna xeocronoloxía. En 1927 revisou a súa cifra de 3 000 millóns de anos e na década de 1940 a 4 500±100 millóns de anos, baseándose en medidas da abundancia relativa de isótopos de uranio establecida por Alfred O. C. Nier. O método xeral é agora coñecido como o modelo de Holmes-Houterman en honor a el e a Fritz Houtermans, que o publicou no mesmo ano, 1946. A idade establecida da Terra foi refinada desde entón, pero non cambiou significativamente.
En 1912 Alfred Wegener propuxo a teoría da deriva continental. Esta teoría suxería que a forma dos continentes e as liñas e xeoloxía da costa que se correspondían entre algúns continentes indicaban que estiveran unidos xuntos no pasado e formaban unha soa masa de terra chamada Panxea; desde entón levan separándose e derivando como balsas sobre, segundo el cría, o fondo oceánico, ata alcanzar as posicións que teñen actualmente. Adicionalmente, a teoría da deriva continental ofrecía unha posible explicación sobre a formación de montañas. Posteriormente a tectónica de placas construíuse sobre os alicerces da teoría da deriva continental.
Desafortunadamente, Wegener non proporcionou un mecanismo convincente que explicase a súa deriva, e as súas ideas non foron aceptadas xeneralizadamente durante a súa vida. Arthur Homes aceptou a teoría de Wegener e proporcionou ese mecanismo explicativo do movemento dos continentes: a convección do manto. Porén, ata despois da Segunda guerra mundial non se empezaron a acumular novas evidencias que apoiaban a deriva continental. Seguiu un período de 20 anos de investigación moi excitantes nos que a teoría da deriva continental se desenvolveu e desde ser aceptada só por uns poucos pasou a ser a pedra angular da moderna xeoloxía. As investigacións que empezaron en 1947 encontraron novas evidencias no fondo oceánico, e en 1960 Bruce C. Heezen publicou o concepto de dorsal mesooceánica. Pouco despois disto, Robert S. Dietz e Harry H. Hess propuxeron que a codia oceánica se forma cando o fondo oceánico se expande ao longo das dorsais oceánicas no que se chama expansión do fondo oceánico. Isto considerouse unha confirmación da convección do manto e así desapareceu o principal escollo da teoría. As evidencias xeofísicas suxerían un movemento lateral dos continentes e que a codia oceánica é máis nova que a codia continental. Esta evidencia xeofísica tamén estimulou a hipótese do paleomagnetismo, o rexistro da orientación do campo magnético da Terra que quedou gravado nos minerais magnéticos. O xeofísico británico S. K. Runcorn suxeriu o concepto de paleomagnetismo a partir do seu descubrimento de que os continentes se movían en relación aos polos magnéticos da Terra. Tuzo Wilson, que foi un promotor da hipótese da expansión do fondo oceánico e a deriva continental desde os seus mesmos inicios, engadiu ao modelo o concepto de falla de transformación, completando as clases de Fallas necesarias para facer que funcione a mobilidade das placas no globo. Un simposio sobre a deriva continental celebrado na Real Sociedade de Londres en 1965 pode considerarse como o comezo oficial da aceptación da tectónica de placas pola comunidade científica. Os resumos do simposio foron publicados como Blacket, Bullard, Runcorn;1965. Neste simposio, Edward Bullard e colaboradores mostraron un cálculo computacional de como os continentes de ambos os lados do Atlántico cadrarían mellor para pechar o océano, que se acabou coñecendo como o famoso "encaixe de Bullard". A finais da década de 1960 o peso das probas dispoñibles facían que a deriva continental na súa nova forma de tectónica de placas fose unha teoría xeneralizadamente aceptada.
Xeoloxía moderna
Aplicando sólidos principios estratigráficos á distribución de cráteres de impacto na Lúa, pode dicirse que case da noite para a mañá, Gene Shoemaker sacou o estudo da Lúa das mans dos astrónomos e púxoas nas dos xeólogos lunares.
En anos recentes, a xeoloxía continuou a súa tradición do estudo do carácter e orixe da Terra e das súas características superficiais e estrutura interna. O que cambiou xa no pasado século XX é a perspectiva do estudo xeolóxico. A xeoloxía era agora estudada usando un enfoque máis integrador, considerando a Terra nun contexto máis amplo que comprenda a atmosfera, biosfera e hidrosfera. Os satélites localizados no espazo que toman fotografías e datos da Terra desde o espazo permiten esa nova perspectiva. En 1972, o Programa Landsat, unha serie de misións de satélites dirixida conxuntamente pola NASA e o Servizo Xeolóxico dos Estados Unidos (USGS), empezou a proporcionar imaxes de satélite que podían ser analizadas xeoloxicamente. Estas imaxes poden utilizarse para elaborar os mapas das unidades xeolóxicas maiores, recoñecer e correlacionar tipos de rochas en vastas rexións e rastrear os movementos da tectónica de placas. Unhas poucas aplicacións destes datos inclúen a capacidade de producir mapas xeoloxicamente detallados, localizar fontes de enerxía natural e predicir posibles desastres naturais causados en último extremo pola deriva das placas.
Mesa de mesturas de vídeo
miniatura|300px|Mesa de mesturas de vídeo dixital [[Sony DVS-9000.]] A mesa de mesturas de vídeo ou, simplemente, mesa de vídeo, é un sistema que permite seleccionar, mesturar e manipular diferentes fontes de vídeo. É similar á mesa de mesturas de son.
A mesa de mesturas de vídeo representa o corazón das canles de televisión, os estudos de produción e posprodución de televisión, ben sexan como elementos físicos ou simulados dentro dun sistema de edición de vídeo, tanto realizado ex profeso para iso, ou como aplicación informática.
Na bibliografía estadounidense utilízase o concepto de conmutación en vez do de mestura, que é máis "europeo"; por iso adoitan aparecer coa denominación inglesa de video switcher, en lugar da máis europea, tamén en inglés, de video mixer.
San Xusto, Carballeda de Valdeorras
San Xusto é unha parroquia que se localiza no oeste do concello de Carballeda de Valdeorras. Segundo o padrón municipal de 2004 tiña 121 habitantes (65 mulleres e 56 homes), distribuídos en 2 entidade de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 155 habitantes. Segundo o IGE, no 2014 a súa poboación descendera ata os 86 habitantes, sendo 39 homes e 47 mulleres.
Escola de párvulos
miniatura
A escola de párvulos foi fundada en Madrid en 1838, polo pedagogo Pablo Montesino (Zamora, 1781-1849), seguindo o modelo británico que descubriu a raíz dos 10 anos que estivo exiliado en Londres (1823-1833), e defendendo que esta escola sería adicada a aqueles cativos de entre dous e seis anos, sendo estes pobres e de ámbolos dous sexos. Estes rapaces quedaban ó coidado dunha persoa que facía de ‘nai’ común. Esta persoa tiña como labor encargarse da súa educación principal así como do seu coidado persoal. Polo tanto, as escolas de párvulos posuían unha dobre ocupación clara, posto que se trataba dunha institución que ofrecía unha función tanto educativa como asistencial. Outro dato a recalcar e de relevante importancia é que, en opinión de Montesino, este tipo de escolas ou institucións precisaban de varios docentes, e así mesmo varóns, pois para el eran máis efectivos.
Pero ó crear a primeira escola de párvulos, o pedagogo decatouse de que os mestres destas novas institucións precisarían de instrucións que lles servisen de guía para o seu día a día na escola, polo que na súa obra Manual para maestros de la escuela de Párvulos (1840) incluíu todas as súas ideas pedagóxicas para resolver todas esas posibles dúbidas. Este manual converteuse no primeiro tratado de pedagoxía para a formación e ensinanza dos cativos de até 10 anos, o que deu lugar á primeira obra sistemática de pedagoxía feita e publicada en España.
O Manual tiña como obxectivo primordial presentarse coma un tratado de pedagoxía para todos aqueles mestres das escolas de párvulos que carecían da formación profesional necesaria ou para aqueles que non tiñan moi clara a idea do que representaban pedagoxicamente e socialmente este tipo de escolas. Pero esta obra non solo está dedicada ós mestres, senón a todas aquelas persoas que estivesen relacionadas dalgunha forma ou outra coa ensinanza, xa foran nais, nodrizas ou políticos, entre outros.
Esposa (grupo musical)
Esposa é un grupo galego de música pop formado en 2014 en Santiago de Compostela. Está formado por Mar Catarina (sintetizador), Cibrán Tenreiro (voz e batería), María Villamarín (voz e sintetizador) e Xacobe González (voz e guitarra). O seu estilo musical foi definido "entre o C86 e o garage minimalista".
Historia
O grupo ten a súa orixe en 2014, nun acompañamento para a poeta Eba Reiro por parte de Cibrán e Xacobe, co nome de Eba Reiro y Esposa.
En 2016 editaron o EP Señor de, autoeditado, con portada de Leo Sousa. En 2017 publicaron o disco Xardín interior, que incluía as catro cancións de Señor de. O disco, producido por Bobby Perú e con portada de Mar Catarina, foi gravado e mesturado por Ibán Pérez en Estudio Terraforma (O Hío) e masterizado por Martin Ballesta en Last Punch Mastering (Glasgow). O disco inclúe unha versión de Fantasmage, "Vaciada", no que Ibán Pérez toca a trompeta e sintetizadores.
En 2017 representaron Galiza no festival Suns Europe, dedicado ás artes escénicas en linguas minoritarias, que se celebrou en Udine.
Klaus von Klitzing
Traxectoria
Tras concluír o curso de Física en Braunschweig, pasou 10 anos na Universidade de Würzburg, realizando traballos de pescuda no Laboratorio Clarendon, en Oxford (Reino Unido), e tamén en Grenoble (Francia). Converteuse en profesor en Múnic en 1980, e desde 1985 é o director do Instituto Max Planck para Investigación en Estado Sólido, na cidade de Stuttgart.
Actualmente dedícase a pescudar as propiedades de sistemas electrónicos de dimensión reducida, tipicamente a baixas temperaturas e sometidos a fortes campos magnéticos.
SM
As siglas SM ou Sm poden referirse a:
Charles Konan Banny
Charles Konan Banny, nado en Divo o 11 de novembro de 1942 e finado o 10 de setembro de 2021, foi un economista e político africano marfilés.
Foi presidente do Banco Central dos Estados da África do Oeste (BCEAO) desde 1993. Ocupou o cargo de Primeiro Ministro interino de Costa do Marfil desde o 4 de decembro de 2005 ata o 30 de marzo de 2007, cando foi substituído por Guillaume Soro.
Foi gobernador interino do BCEAO de 1990 a 1993 trala dimisión de Alassane Ouattara.
En setembro de 2021, Konan Banny foi evacuado a Europa por motivos de saúde.
Agencia Española de Medicamentos y Productos Sanitarios
A Axencia Española de Medicamentos e Produtos Sanitarios (AEMPS), en castelán Agencia Española de Medicamentos y Productos Sanitarios (AEMPS), é unha Axencia estatal de España que foi creada pola Lei 66/1997, de 30 de decembro, con rango de organismo autónomo até 2011 e a partir de entón como axencia estatal.
Depende do Ministerio de Sanidade e as súas competencias foron ampliadas pola Lei 50/1998. Pola Lei 16/2003, de Cohesión e Calidade do Sistema Nacional de Saúde, determina que son competencias da Axencia Española de Medicamentos e Produtos Sanitarios a avaliación e autorización dos produtos sanitarios e cosméticos.
A Axencia Española do Medicamento está presidida por quen ostenta a Secretaría Xeral de Sanidade e Consumo. E a súa directora, desde do 20 de xullo de 2018, é María Jesús Lamas Díaz.
Funcións
As principais funcións da Axencia son:
Organigrama
A estrutura da Axencia é:
The Beastmaster
The Beastmaster é un filme estadounidense dirixido por Don Coscarelli que foi estreado en 1982.
Sinopse
Tralo nacemento do novo fillo non nato do rei, Dar, é secuestrado por un sacerdote da orde de Jun que pretende sacrificalo. Pero antes de que consiga rematar o ritual, o sacerdote é derrotado por un campesiño que adopta ó bebé sen saber quen é realmente. Cando o mozo Dar esta preto de chegar á idade adulta, contempla como o seu pobo é asasinada por hordas de salvaxes, e descobre, nese momento, que ten a facultade de comunicarse con calquera clase de animal. Dar iniciará entón o camiño da vinganza para dar cos asasinos da súa familia.
Water (filme de 2005)
Water é un filme indo-canadense escrito e dirixido por Deepa Mehta que foi estreado no 2005. Está ambientado no ano 1938 e explora as vidas dunhas viúvas nunha ashram de Benarés, na India. O filme é o terceiro e derradeiro título da triloxía dos elementos de Mehta. Foi precedido por Fire (1996) e Earth (1998). Estreouse no Festival Internacional de Cinema de Toronto, e en todo o Canadá en novembro dese ano. Foi estreado na India o 9 de marzo de 2007.
Manuel Morán Morán
Manuel Morán Morán, nado en Los Barrios de Luna (León) o 5 de xaneiro de 1929 e finado na Coruña o 21 de xuño de 2003, foi un veterinario e político galego.
Xocín, San Martiño de Porqueira, Porqueira
Xocín é un lugar na parroquia de San Martiño de Porqueira no concello de Porqueira, na comarca da Limia, na provincia de Ourense. No ano 2008 tiña 89 habitantes, deles 44 eran homes e 45 eran mulleres, o que supón un aumento de 14 habitantes respecto do ano 2000.
Manuel Morán Morán
Traxectoria
Licenciado en Veterinaria pola Universidade de León. Instalado como veterinario en Bergondo, de onde pasa a Ferrol (1956) e despois a Santiago de Compostela (1958). Marcha despois a Vila de Cruces onde permanece ata 1964. Fundou a empresa INGASA. Foi fundador do Partido Gallego Independiente con Meilán Gil, pero despois afiliouse a AP. Foi elixido parlamentario pola provincia da Coruña nas primeiras eleccións autonómicas por Alianza Popular.
Water (filme de 2005)
En 2008, Dilip Mehta dirixiu un documental inspirado polo filme, The Forgotten Woman sobre as viúvas da India. Este documental tamén foi escrito por Deepa Mehta.
Premio Chave de Cristal
O Premio Chave de Cristal, que recibe o seu nome da novela de Dashiell Hammett A Chave de Cristal, é un premio literario anual que concede a a Skandinavisk Kriminalselskab a unha novela negra dun autor dinamarqués, finlandés, islandés, noruegués ou sueco. O premio consiste nunha chave de cristal.
Xocín, San Martiño de Porqueira, Porqueira
Neste lugar naceu en 1714 o ilustrado Pedro González de Ulloa.
Resonancia orbital
Na mecánica celeste, unha resonancia orbital acontece cando dous corpos que orbitan a outro teñen unha influencia gravitacional regular polo que os seus períodos orbitais están relacionados nunha razón fracción de números enteiros simple. A resonancia orbital aumenta a influencia gravitatoria mutua, e na meirande parte dos casos non existe unha interacción inestable (a cal deixaría de ser resoante co tempo ao mudar o impulso e as órbitas). Noutros casos a resonancia estabilízase e autocorríxese, permanecendo os corpos na resonancia. Exemplos de resonancia son a 1:2:4 (número de órbitas completado no mesmo intervalo de tempo) das lúas de Xúpiter Ganímedes, Europa e Io; e a resonancia 2:3 entre Plutón e Neptuno (Plutón completa 2 órbitas no tempo en que Neptuno completa 3). Exemplo de resonancia inestable son as lúas de Saturno. Caso especial de resonancia 1:1 (que produce grandes corpos orbitantes) son as órbitas dos planetas xigantes do sistema solar, que sobreviviron ao expulsar os demais obxectos orbitantes ao Sol na zona da súa órbita arredor do Sol, efecto utilizado para a definición actual de planeta.
José Cao Moure
José Cao Moure, coñecido como P.P.K.O., nado en 1880 e finado en Vigo o 11 de febreiro de 1960, foi un editor e escritor galego. .
Resonancia orbital
Historia
Dende o descubrimento da lei de Newton da gravitación universal no século XVII, a estabilidade do sistema solar ten preocupado a moitos matemáticos, a partir de Laplace. As órbitas estables que xorden na aproximación de dous corpos ignora a influencia doutros corpos. O efecto engadido destas interaccións a estabilidade do Sistema Solar e moi pequeno, pero non se sabía se se podería agregar ao longo de períodos mais extensos para modificar de xeito significativo os parámetros orbitais e conducir a unha configuración completamente diferente, ou se algún outro efecto estabilizador podería manter a configuración das órbitas dos planetas. Laplace atopou as primeiras respostas que explican o baile notable das lúas de Galileo. Este campo de estudo tense mantido moi activo dende entón, existindo moitas interaccións por resolver (p. ex., as interaccións das lúas cas partículas dos aneis dos planetas xigantes que permiten a subsistencia dos aneis).
José Cao Moure
Traxectoria
Estableceuse en Vigo e foi propietario da editorial PPKO. As súas obras, moi comerciais, conteñen abundantes fotografías. Editou os libros de ouro de Santiago de Compostela, Lugo, Pontevedra, Marín, Ourense e A Coruña. Publicou tamén un manual para tipógrafos. Colaborou en Faro de Vigo.
Manuel Morán Morán
Vida persoal
Casou con Presvinda García e foi pai de Gloria e Manuel Morán García.
Resonancia orbital
Resonancia de Laplace
A resonancia mais coñecida e remarcable e a das tres lúas Galileanas, inclúe a relación que limita a posición das lúas nas súas órbitas:
José Cao Moure
Traxectoria
O seu libro Los Pazos Gallegos (1927-1932), en colaboración con Javier Ozores e o Marqués de Quintanar, percorre a arquitectura galega máis representativa dos pazos en Galicia.
Resonancia orbital
Resonancia de Laplace
onde \lambda son as lonxitudes medias das lúas. Esta restrición fai imposible unha tripla conxunción das lúas.
José Cao Moure
Traxectoria
Cabaleiro da Orde Civil de Afonso XII dende 1906 e comendador de número a partir de 1920. Académico da Real Academia Galega dende 1913 e da Real Academia de Belas Artes de San Fernando dende 1920. No ano 1923 nomeárono equivalente do portugués Instituto de Estudos do Minho e en 1940 recibiu a encomenda de Afonso X o Sabio. Foi concelleiro de Vigo.
As Orxas, Curtis, Curtis
As Orxas é un lugar da parroquia de Curtis no concello coruñés de Curtis da comarca de Betanzos. Tiña 10 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales 7 eran homes e 3 eran mulleres.
José López Domínguez
José López Domínguez, nado en Marbella (Málaga) o 29 de novembro de 1829 e finado en Madrid o 17 de outubro de 1911, foi un militar e político español. Ocupou a presidencia do goberno dende o 6 de xullo de 1906 ó 30 de novembro de 1906.
Traxectoria
Como tenente de artillería tomou parte no pronunciamento de Leopoldo O'Donnell en 1854. Pertenceu á comisión militar española que acudiu á guerra de Crimea e participou nunha misión en Italia durante a guerra con Austria de 1859. Loitou na guerra que España sostivo contra Marrocos en 1859-1860, acadando o grao de coronel.
Afiliado ó partido moderado da Unión Liberal, foi elixido deputado a Cortes en varias lexislaturas. Parente do xeneral Serrano, participou con el na Revolución Gloriosa de setembro de 1868. Acompañouno na batalla de Alcolea, na que os lealistas de Pavía foron derrotados e grazas á cal ascendeu ó xeneralato.
Foi deputado nas Cortes Constituíntes de 1869. Constituído o goberno provisorio con Serrano como rexente e Prim como presidente do goberno, foi nomeado subsecretario da presidencia, e logo secretario da rexencia.
En 1871 ascendeu a mariscal de campo e Amadeu I nomeouno o seu axudante militar. Elixido xefe do exército do Norte, loitou contra os carlistas en 1873. Ese mesmo ano Emilio Castelar chamouno para que sitiara Cartagena, sublevada polos cantonalistas. Unha vez rendido o cantón polas disensións internas dos seus xefes regresou ó norte e liberou Bilbao, sitiado polos carlistas.
En 1874, tras o golpe de estado de Pavía, e sendo de novo Serrano xefe do poder executivo, foi capitán xeneral de Cataluña.
Gregorio de Tours
Traxectoria
Gregorio pertencía a unha prestixiosa e influente familia galorromana de rango senatorial cuxos membros serviran anteriormente aos emperadores romanos e servían agora aos reis francos. Desde o século V estaban ao cargo de varias sedes episcopais, especialmente as de Lión, Tours e Arles, mentres que a súa familia materna rexentaba a de Langres.
José López Domínguez
Traxectoria
En 1888 iniciou unha nova aproximación a Sagasta, sendo de novo ministro da guerra con el de 1892 a 1895. A chamada guerra de Melilla beneficiouno cun ascenso a capitán xeneral.
Gregorio de Tours
Traxectoria
O seu pai morreu sendo el moi novo, polo que creceu coa súa nai preto de Cavaillon. Logo trasladouse a Clermont, onde a súa formación estivo a cargo do seu tío Gall, bispo de Clermont (morto en 551) e do arquidiácono Avito. En 563 foi enviado a Lión, para acabar os seus estudos co seu tío Nizier, bispo de Lión.
José López Domínguez
Traxectoria
Membro do Senado por Málaga e por dereito propio ocupou a presidencia desta cámara ata. En xullo de 1906 foi finalmente nomeado presidente do goberno nun gabinete apadriñado por Canalejas e os sectores máis esquerdistas dos liberais. No comezo do seu mandato ocupouse inicialmente da carteira do Ministerio da Guerra ata que se fixo cargo dela Agustin de Luque y Coca. Combatido duramente por membros do seu propio partido, cando apenas levaba catro meses no desempeño do cargo, foi derrubado por unha manobra pouco honesta de Segismundo Moret.
Tras a súa dimisión viviu apartado da política. Finou en 1911.
Gregorio de Tours
Traxectoria
Pouco despois, foi ordenado diácono e establécese na basílica de Saint-Julien de Brioude, onde permaneceu ata o ano 573.
En 573, tendo 34 anos de idade, foi designado para suceder ao seu curmán materno Eufronio como bispo de Tours grazas á boa vontade do rei Sixeberto I de Austrasia (561-575) e da raíña Brunequilda. Esta cidade estaba baixo autoridade austrasiana e era unha das máis importantes sedes episcopais da Galia.
A partir de entón exerceu o seu episcopado no marco das loitas civís que esgazan o reino franco durante a segunda metade do século VI. Viaxou con moita frecuencia para asistir a concilios ou tratar asuntos políticos.
Polas súas orixes e a súa gran cultura, Gregorio é un herdeiro da Antigüidade, lector de Virxilio, Sidonio Apolinar e Marciano Capela.
A Historia dos francos
Evidentemente a historia tomada en conxunto posúe un carácter edificante. Céntrase moito na Galia merovinxia que Gregorio ben coñece: cinco dos dez libro se o Libro dos milagres concirnen o tempo do autor. Este debuxa un retrato máis ben sombrío, poñendo o acento sobre as consecuencias desastrosas do comportamento de certos reis por oposición ao comportamento dos seus devanceiros cristiáns, comezando por Clodoveo.
Tamén, en razón do seu tema central, a obra puido ser rebautizada tardiamente Historia dos francos (Historia Francorum) ou Xesta dos francos (Gesta Francorum) ou mesmo, máis simplemente Crónicas (Chronicae). En todo caso fai de Gregorio o pai dunha «historia nacional» dos francos, o principal historiador dos merovinxios e a fonte maior da que dispoñemos sobre os reinados destes últimos.
A Historia dos francos foi continuada por mans anónimas durante os séculos seguintes: estas coñécense so os nomes de Fredegario e Pseudo-Fredegario. A primeira impresión do libro, realizada en París, data de 1561.
Nesta obra atópanse algunhas das primeiras referencias ao Reino de Galiza
Outras obras
As seguinte sobras perdéronse:
Os Currás, Lagoa, Alfoz
Os Currás é un lugar da parroquia de Lagoa no concello lugués de Alfoz na comarca da Mariña Central. Segundo o IGE, en 2011 tiña 8 habitantes (5 homes e 3 mulleres).
As Paredes, Curtis, Curtis
As Paredes é un lugar da parroquia de Curtis no concello coruñés de Curtis da comarca de Betanzos. Tiña 7 habitantes no ano 2010 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales 4 eran homes e 3 eran mulleres.
José Pedro Moreno González
José Pedro Moreno González, nado en Verín o 22 de febreiro de 1948, é un avogado e político galego.
Traxectoria
Licenciado en Dereito pola Universidade de Oviedo. Exerceu como avogado na Coruña, onde foi asesor de varios Bancos e empresas. Foi elixido parlamentario pola provincia de Ourense nas primeiras eleccións autonómicas por UCD.
Castelo de Habsburg
miniatura|300px|Vista exterior do castelo
Habichtsburg ou castelo de Habsburgo é un castelo situado na localidade suíza de Habsburg, no cantón de Argovia, preto do río Aar. Localízase a unha altitude de 505 metros sobre o nivel do mar, na crista alongada do outeiro de Wülpelsberg. Foi a sede inicial da dinastía da familia Habsburgo.
Historia
O ascenso político dos Habsburgo iniciouse coa adquisición de posesións territoriais en torno a este castelo, para chegar a ser a casa real máis importante de Europa a partir de fins do século XV, moi pouco logo de perder a posesión deste castelo e todas as súas terras na actual Suíza. Aínda que os Habsburgo non gobernaron estas terras desde o século XV, as armas históricas dos Habsburgo -un león sobre un fondo dourado- continuaron formando parte do seu escudo ata o final do período imperial. A área ao redor deste castelo foi cuberta por bosques e só foi limpada ao redor do ano 1500.
miniatura|Vista do castelo na Topographia Helvetiae, Rhaetiae et Valesiae de [[Matthäus Merian (1642)]]
O castelo foi inicialmente construído cara a 1020 ou 1030 polo conde Radbot. O seu neto, Otón II de Habsburgo, é o máis antigo membro desta familia documentado que se referiu a si mesmo como "de Habsburgo", no ano 1108. En varias etapas fóronse agregando outros edificios, transformándoo nun dobre castelo e alcanzando a súa máxima extensión a principios do século XIII, cuns 3000 m².
Pierre Desfontaines
Pierre-François Guyot Desfontaines, máis coñecido como Pierre Desfontaines, nado en Ruán o 29 de xuño de 1685 e finado en París o 16 de decembro de 1745, foi un xornalista, crítico, tradutor e divulgador de Historia francés.
Castelo de Habsburg
Historia
Tras a expulsión dos Habsburgo, a metade oriental do castelo -a parte máis antiga- quedou en ruínas e posteriormente derrubouse. A parte máis nova, considerada a parte traseira do castelo -cara ao oeste- mantívose e conservou a súa aparencia orixinal. Excepto por unhas poucas modificacións, esta parte do castelo aínda se conserva. En 1948 foi incorporado ao inventario dos bens culturais de importancia nacional de Suíza. O palacio utilízase como un restaurante desde o ano 1979, e achego sitúase un museo sobre a historia do castelo.
Nos anos 1978/83 e 1994/95 se escavaron extensas zonas de interese arqueolóxico no lugar.
Pierre Desfontaines
Foi coñecido sobre todo polas súas disputas con Voltaire. Pode considerarse como o fundador da crítica literaria e o xornalismo moderno en Francia, sobre todo na medida en que pretendía realizar unha crítica estética e moral das obras, no canto de limitarse a resumir ou a reproducir longos extractos.
Muros (homónimos)
O topónimo Muros pode referirse a:
Fatiha Boudiaf
Fatiha Boudiaf, nada en Orán o 28 de novembro de 1944, é unha activista alxeriana, viúva do antigo presidente Mohamed Boudiaf. Tralo seu asasinato en 1992, estableceu a Fundación Boudiaf para divulgar a mensaxe de paz do seu marido. Foi unha crítica da reclusión de Lambarek Boumaarafi, dicindo que unha conspiración maior estaba involucrada na morte do seu marido e pediu que se reabrise a investigación.
Morte de Mohamed Boudiaf
Boudiaf era a segunda esposa do presidente alxeriano Mohamed Boudiaf. Denunciou a investigación oficial do asasinato do seu marido, suxerindo que non foi obra un fanático solitario, senón que formou parte dun plan maior. Intentou visitar a Lambarek Boumaarafi, o home que foi apresado polo homicidio, mentres estaba en prisión, mais a petición foi rexeitada polas autoridades.
Mantén a teoría de que a persoa que asasinou o seu marido se agachou baixo a mesa en fronte del e aínda non foi arrestado. En 2016, acusou catro antigos oficiais do exército do asasinato e enviou unha carta aberta ao antigo presidente Abdelaziz Bouteflika pedindo que se reabrise o caso.
Activismo
Boudiaf estableceu a Fundación Boudiaf, pola que recibiu o Premio Princesa de Asturias de Cooperación Internacional en 1998. A fundación creouse en honra do marido de Boudiaf e intenta esparexer unha mensaxe de paz e educación para todos os habitantes de Alxeria. Cada ano, no aniversario do pasamento, celebra a súa vida.
Ntare Mwine
Ntare Guma Mbaho Mwine nado en Nova Hampshire en maio de 1967, é un actor, dramaturgo, fotógrafo e documentalista estadounidense-ugandés.
Traxectoria
Mwine naceu nos Estados Unidos de América nunha familia de ascendencia ugandesa. O seu pai era un avogado educado na Universidade de Harvard. Cando tiña sete anos, os seus pais sepáranse pero seguía pasando tempo co seu pai (que entón traballaba nas finanzas nos Estados Unidos, incluído un período no Banco Mundial en Washington DC) e coa súa nai (que regresou a África para ensinar psicoloxía na Universidade de Nairobi).
Aínda que ó longo da súa carreira como actor predominan os traballos en series de televisión (algunhas de moito éxito), tamén aparece en filmes como Diamante de sangue ou 40.
Fausto Garagarza
Fausto Garagarza Dugiols, nado en Hondarribia (Guipúscoa) en 1833 e finado en Madrid o 13 de febreiro de 1905, foi un profesor e político español.
Traxectoria
Profesor de Farmacia na Universidade de Santiago de Compostela. No Sexenio Democrático foi militante do Partido Radical, gobernador civil da provincia de Pontevedra, o 26 de marzo de 1870 foi nomeado presidente da Deputación de Pontevedra. Foi decano da Facultade de Farmacia da Universidade Central de Madrid.
Napoleón (homónimos)
Lugares
Amais, o topónimo Napoleon pode referirse a varios lugares nos Estados Unidos de América:
OMIM
O proxecto Online Mendelian Inheritance in Man (en galego, Herdanza mendeliana online en humanos) é unha base de dados que cataloga todas as doenzas humanas que teñan unha compoñente xenética. Cando é posíbel fai a ligazón desas doenzas aos seus respectivos xenes.
O código MIM
A cada doenza e xene élle atribuído un díxito con seis cifras. A primeira cifra reflicte o tipo de herdanza.
Se sei vivo spara
Se sei vivo spara, tamén coñecido como Django Kill, é un filme italiano dirixido por Giulio Questi que foi estreado en 1967.
Sinopse
Unha banda de bandoleiros formada por Barney, Oaks, cinco mexicanos e uns cantos norteamericanos apodéranse dun gran cargamento de ouro. Pero a ambición fai que Oaks e os norteamericanos maten a Barney e os mexicanos. Porén, Barney non morre, xa que a bala é detida pola bolsa de ouro que levaba. Con ese ouro, fabrica balas que logo usará contra tódolos que o traizoaron.
August Ferdinand Möbius
August Ferdinand Möbius, nado en Schulpforta (Saxonia) o 17 de novembro de 1790 e finado en Leipzig o 26 de setembro de 1868, foi un matemático e astrónomo teórico alemán, coñecido polo descubrimento xunto ao matemático alemán Johann Benedict Listing da banda de Möbius, superficie de dúas dimensións non orientábeis cun só lado cando está somerxido no espazo euclidiano tridimensional.
Möbius foi o primeiro en introducir as coordenadas homoxéneas en xeometría proxectiva. A transformación de Möbius, importante en xeometría proxectiva, non se ha confundir coa transformada de Möbius, usada na teoría de números, que tamén leva o seu nome. Interesouse tamén pola teoría de números, a importante función aritmética de Möbius μ(n) e a fórmula de inversión de Möbius, nomeadas así por el. Era descendente de Martiño Lutero.
Ocludina
A ocludina é unha proteína que nos humanos está codificada polo xene OCLN. É unha proteína integral de membrana de 65 kDa e 522 aminoácidos localizada nas unións herméticas que unen unhas células con outras. Foi descrita por primeira vez en 1993 por Shoichiro Tsukita. Xunto coas proteínas claudinas, as ocludinas son os principais compoñentes das unións herméticas.
August Ferdinand Möbius
Ligazóns externas
Biografía, por J. J. O'Connor e E. F. Robertson
Ocludina
Estrutura
Segundo a hidrofilidade global da molécula, esta atravesa a membrana catro veces, formando dous bucles extracelulares e expoñendo no citosol os seus extremos N-terminal e C-terminal. A interacción da ocludina con varias proteínas citoplasmáticas da placa de unión ocorre polo seu extremo C-terminal, mentres que os bucles extracelulares crese que están implicados na regulación da permeabilidade paracelular e a adhesión celular. A fosforilación/desfosforilación xoga un papel fundamental na regulación da ocludina e das unións herméticas.
Asociación con enfermidades
Os trastornos na regulación da ocludina son un importante aspecto de diversas doenzas, xa que se distorsionan as barreiras celulares. As estratexias para previr ou reverter esta regulación á baixa poden ser un importante recurso terapéutico. Está implicada en diarreas, cancro, doenzas inflamatorias, alerxias, diabetes, esclerose múltiple, entre outras.
miniatura|dereita|300px|Diagrama dunha unión hermética.
Interaccións
A ocludina interacciona coa proteína 2 das unións herméticas,  YES1 e coa proteína 1 das unións herméticas.
Illa de Alborán
A illa de Alborán é un illote español, do mar de Alborán de orixe volcánica, situada entre o litoral andaluz e o norte de África, a uns 92,6 quilómetros do litoral de Almería, provincia á que pertence. A 100 metros dirección nor-leste sitúase o Illote da Nube e outro pequeno roquedal. No centro da illa hai unha canle subterránea que a traspasa dun lado a outro e é navegable con bo tempo denominado Cova das Morenas.
O nome de Alborán procede do corsario tunesino Al-Borany, quen utilizou este illote como lugar de refuxio e fondeadeiro para o asalto de navíos mercantes en augas do Estreito de Xibraltar, e como plataforma de lanzamento de ataques contra as costas almerienses. Nas súas proximidades, o 1 de outubro de 1540 produciuse a batalla da Illa de Alborán, unha das primeiras accións da Armada Española. Administrativamente, na actualidade a Illa de Alborán pertence ao concello de Almería e concretamente ao distrito almeriense do barrio de Pescadería.
Debido ao seu gran valor estratéxico, a mediados dos anos 1960 producíronse varios intentos de supostos barcos de pesca soviéticos de establecer un asentamento estable en Alborán, o que motivou ao exército español a establecer na illa un destacamento permanente de Infantería de Mariña para o control e protección da mesma. Entre as escasas construcións existentes, hai que sinalar o faro (actualmente automatizado). Aínda que resulte sorprendente a illa conta tamén cun campo de fútbol e un cemiterio. Situada nunha importante zona sísmica na que choca a placa africana coa europea, en Alborán sitúanse os epicentros dun bo número de sismos de baixa intensidade. En 1899 descubriuse nela un novo mineral que recibe o nome de alboranita.
A illa e a súa contorna foi declarada Reserva Mariña e Reserva de Pesca en 1997 e no 2003, o Parlamento andaluz aprobou por unanimidade a Lei de Declaración do Paraxe natural de Alborán, o illote da Nube e as augas e fondos mariños que a rodean.