cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Feixó do demo
As falsas trufas son superficialmente semellantes aos peidos de lobo, cogomelos dos xéneros Calvatia, Calbovista e Lycoperdon, mais mentres os peidos de lobo adoitan ter unha soa saída no coto do chapeu a través da cal espallan as esporas, as falsas trufas simplemente creban para ceibar as esporas. Ademais, Scleroderma citrinum ten unha carne moito máis firme e unha gleba (miolo) de cor moura que medra moito antes ca os peidos de lobo. Scleroderma citrinum non ten pé, polo que liga ao chan con cordóns miceliais. O peridio (ou parede exterior, unha codia semellante á da laranxa, protexe o interior e se abre para permitir que as esporas se espallen) é grosa e firme, polo xeral de cor amarela ocre externamente con verrugas irregulares. O feixó do demo pode ser parasitado por Pseudoboletus parasiticus.
Etimoloxía
Scleroderma do grego skleros, duro e derma, pel: pel dura; e citrinum pola súa cor que lembra ao limón, cortado transversalmente coa gleba aínda sen "madurar" de todo na que se poden apreciar claramente estas dúas partes.
Distribución en hábitat
Scleroderma citrinum é quizabes o membro máis abundante deste grupo de fungos (peidos de lobo) na zona das Rías Baixas, e bastante doado de identificar. É común en toda a Europa Atlántica. Medra en grupos máis ou menos numerosos en bosques de coníferas e de folla ancha (micorrízico), ás veces sobre madeira podrecida (saprófito), de preferencia polos solos acedos. Aparece a finais do verán e polo outono. É moi común en Galiza xunto co fungato (Lycoperdon perlatum) e Pisolithus arhizus, quizabes os gasterais máis abondosos.
Descrición
O feixó do demo non ten nin pé, nin chapeu, nin lamelas. O corpo frutífero mide de 5–10 cm de diámetro, é globoso, algo esmagado polos polos, moi sólido. O peridio é de 2–3 mm de grosor, pardo amarelado ou pardo oliva, cuberto de largas escamas esmagadas ou areolado e furfuráceo. Cando madura ábrese polo ápice ceibando unha masa esporal pulverulenta. Carece de pé. A gleba é dura, abrancazada ou rosada, axiña torna a unha cor cinsenta ou cor lousa con tinguiduras violáceas e vénulas abrancazadas. Cheiro e sabor desagradábeis. Ao final se transforma nunha masa agrisada e escura de consistencia cotonosa e pulverulenta.
Comestibilidade
A inxesta de Scleroderma citrinum pode causar molestias gastrointestinais en humanos e animais, e algúns individuos poden experimentar lagrimeo, rinite, rinorrea, e conxuntivite coa exposición ás súas esporas. O fedor que bota xa denota a súa toxicidade.
La Defensa de Galicia
La Defensa de Galicia foi un periódico editado en Ourense en 1893.
Historia e características
Apareceu en xullo de 1893. De carácter rexionalista, foi fundado e dirixido por Alberto García Ferreiro. Serviulle a García Ferreiro para atacar a Lamas Carvajal, e os seus artigos publicados en El Eco de Orense. Entre os seus colaboradores estaba Francisco Álvarez de Nóvoa.
Orosa, Vilarraso, Aranga
Orosa é un lugar da parroquia de Vilarraso no concello coruñés de Aranga na comarca de Betanzos. Tiña 77 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 36 eran homes e 41 eran mulleres.
Toponimia
O orónimo Orosa (da voz prerromana *or- ou *oro-), fai referencia a un terreo montañoso.
Primi Nécega
Primitiva Nécega Gallo, nada en Foz o 11 de setembro de 1930, é unha escritora galega coñecida como Primi Nécega.
Traxectoria
Desenvolveu o seu labor dende os dezasete anos en Ribadeo. Ten publicado en diversos medios, nos primeiros tempos, facendo uso de diversos pseudónimos, uns para obras en castelán, e outros para obras en galego. A súa obra ten unha certa descontinuidade no tempo, debido ás vicisitudes persoais da autora.
Escritora que abrangue diversos campos, a súa meirande produción é como contista, con contos relacionados gran parte das veces coa súa propia historia, e cando non, con historias populares, por exemplo, referidas ó Nadal.
Antes de deixarse de editar, publicou en Las Riberas del Eo, pasando logo a ser colaboradora habitual en La Comarca del Eo, onde ten publicado multitude de historias, moitas delas en xeito de conto. En xeral, aínda que a súa obra é de raizame galega, publica en castelán.
Foi pregoeira na Xira de Santa Cruz (2001) e no Entroido de Ribadeo (2004), entre outros actos.
Corvelle de Abaixo
O topónimo galego Corvelle de Abaixo pode referirse a:
520
Véxase tamén
Historia ano a ano
Diglossa humeralis
Diglossa humeralis é unha especie de paxaro da familia Thraupidae da orde dos paseriformes. É orixinario de Colombia, Ecuador, o Perú e Venezuela.
Presidentes de Colombia
miniatura|120px|dereita|Brazón de Colombia. Segundo a constitución colombiana de 1821, o presidente era o xefe do poder executivo e o seu mandato era vitalicio. O vicepresidente asumía o cargo en caso de morte, remoción ou doenza do presidente. Antes da aprobación da constitución de 1821 polo Congreso de Villa del Rosario, o presidente de facto era Simón Bolívar, e o vicepresidente era Francisco de Paula Santander, pois o Congreso de Angostura deulles provisionalmente aqueles títulos ata que a constitución fose redactada.
Sociedade anónima
En España unha sociedade anónima ou S.A. é unha sociedade mercantil que ten un capital mínimo de 60.000€ dividido en accións. As débedas que contraia saldaranse unicamente có capital social, non respondendo persoalmente os accionistas por estas débedas. Réxense polo Texto Refundido da Lei de Sociedades Anónimas aprobado polo Real Decreto Lexislativo 1564/1989 do 22 de decembro.
Constitución
A sociedade debe constituírse mediante escritura pública e esta inscribirse no Rexistro Mercantil, co que adquire así personalidade xurídica
Presidentes de Colombia
Despois da Guerra dos Supremos e do caos económico do período federal, o presidente Rafael Núñez decidiu que tiña que redactarse unha nova constitución. Pola Constitución de 1886, o presidente era o xefe do poder executivo por 6 anos con posibilidade de reelección infinita (isto mudou o 1910 para 4 anos, sen posibilidade de reelección no período imediatamente seguinte) e o Senado indicaba o designado que substituía o presidente en caso de morte, ausencia ou deposición.
A constitución de Colombia de 1886 foi unha das máis duradeiras do hemisferio occidental e, coas reformas de 1910, 1936, 1958, 1968, 1973 e 1986, foi a constitución de Colombia ata 1991, cando unha nova foi editada. A Constitución de 1991 aínda é a constitución da República de Colombia.
Estes son os presidentes de Colombia e tamén da Gran Colombia.
Coenred de Mercia
Coenred de Mercia, nado c. 675 e finado despois do 709, foi rei de Mercia de 704 a 709, era fillo do rei Wulfhere quen, tras a súa morte no ano 675, foi sucedido no trono polo seu irmán Aethelred.
Traxectoria
En 704, Aethelred abdicou en favor de Coenred para converterse en monxe. O reinado de Coenred non está ben documentado, pero os rexistros de fontes contemporáneas consignan que se enfrontou aos ataques dos galeses. A mesma ameaza puido levar a Aethelbald a construír máis tarde a Muralla Wat, un terraplén de defensa na fronteira norte con Gales. Non se sabe que estivese casado nin que tivese fillos, aínda que crónicas posteriores o describen como un antecesor de Wigstan, rei de Mercia durante o século IX. Abdicou en 709 e foise en peregrinación a Roma, onde máis tarde morreu. Ceolred, fillo de Aethelred, sucedeuno no trono.
Mercia no século VII
dereita|miniatura|275x275px|Os reinos de [[Gran Bretaña no século VII.]] No século VII, Inglaterra estaba case totalmente dividida en reinos gobernados polos anglosaxóns que chegaran a Gran Bretaña 200 anos antes. O reino de Mercia ocupaba o que hoxe é a rexión dos Midlands ingleses. Os reinos veciños incluían Northumbria no norte, Anglia Oriental ao leste e Wessex, o reino dos saxóns occidentais, ao sur. Essex, o reino dos saxóns orientais, incluía Londres e estendíase entre Anglia Oriental e o reino de Kent. O primeiro rei de Mercia para o que existe información histórica definitiva é Penda de Mercia, avó paterno de Coenred.
A principal fonte para este período é a Historia ecclesiastica gentis Anglorum de Beda, completada ao redor de 731. A pesar do seu enfoque na historia da igrexa, este traballo proporciona información valiosa acerca dos primeiros reinos anglosaxóns. Beda tiña informantes que lle forneceron detalles da historia da igrexa en Wessex e Kent, pero parece que non tivo ningún contacto en Mercia. As cartas que rexistran subvencións reais de terra a individuos e a casas relixiosas, proporcionan información adicional sobre o reinado de Coenred, do mesmo xeito que a Crónica anglosaxoa, compilada en Wessex ao final do século IX. Poida que o escriba anónimo da crónica incorporase maior cantidade de información rexistrada en períodos anteriores. Coenred tamén é mencionado en dúas haxiografías do século VIII, as de Wilfrido de York e Guthlac de Crowland.
Corpo
Corpo humano
O corpo humano adoita consistir nunha cabeza, un pescozo, un torso, dous brazos e dous pernas, así como numerosos órganos internos agrupados en distintos sistemas, como o respiratorio, circulatorio e outro nervioso central.
Coenred de Mercia
Ascendencia e reinado
esquerda|miniatura|280x280px|Árbore xenealóxica de Coenred. En 658, Wulfhere, pai de Coenred, accedeu ao trono de Mercia como resultado dun golpe de estado, pondo fin a un período de tres anos de dominio por parte de Northumbria. Á súa morte en 675, foi sucedido polo seu irmán Aethelred, posibelmente debido a que Coenred era demasiado novo para gobernar. Northumbria viu reducido significativamente o seu poder e influencia grazas á decisiva vitoria de Aethelred na batalla do Trent en 679, seguida pola destrución do seu exército polos pictos na batalla de Nechtansmere en 685. Tamén hai evidencia de actividade de Mercia no sueste. Aethelred invadiu Kent en 676 e consérvanse cartas nas que confirma transferencias de terras feitas por Swaefheard e Oswine, reis do oeste e o leste de Kent. Outra carta de Aethelred, datada entre 693 e 704, concede terras a Waldhere, bispo de Londres. Con todo, non parece que Aethelred buscase unha maior expansión cara ao sur. A forza crecente dos saxóns occidentais baixo o mandato de Caedwalla e de Ine, limitaron as oportunidades de Mercia nesa dirección.
A Crónica anglosaxoa rexistra que Coenred accedeu ao trono no reino dos southumbrianos en 702 e que en 704 converteuse en rei de Mercia. Como a palabra southumbriano designaba aos que vivían ao sur do río Humber, límite norte de Mercia, o significado dos dous anais resultou enigmático. Coenred e Aethelred puideron gobernar conxuntamente por dous anos antes de que este último abdicase, ou poida que os cronistas rexistrasen o mesmo evento dúas veces e unha das fontes estaba equivocada por dous anos. De acordo co rexistro da vida de san Guthlac do século VIII, Aethelred nomeou o seu herdeiro a Coenred, a pesar de ter polo menos un fillo propio, Ceolred. Parece que Aethelred conservou certa influencia durante o reinado do seu sobriño: A Vita Sancti Wilfrithi (A vida de san Wilfrido) relata como chamou a Coenred e lle fixo xurar que apoiaría a Wilfrido no seu conflito coa xerarquía da igrexa.
Corpo
Limitacións
En certos contextos, unha parte superficial do corpo, como o cabelo, pode non ser considerado parte del, incluso cando se atopa suxeito. O mesmo é aplicable ás substancias excretables, coma as feces. Deste xeito, consideraríase que unha planta no posúe corpo algún malia estar formado por células.
Coenred de Mercia
Ascendencia e reinado
O reinado escasamente documentado de Coenred menciónase en Vita Sancti Guthlaci (A vida de san Guthlac). O autor, Félix, informa de conflitos cos britanos: En principio pensábase que, para contrarrestar tales ataques, foi Aethelbald, chegado ao trono en 716, quen construíu a Muralla Wat, un terraplén de defensa na fronteira norte con Gales; pero isto agora parece pouco probábel, xa que unha escavación realizada na zona en 1997 atopou carbón vexetal procedente dun fogar, obténdose datas de carbono-14 que oscilan entre os anos 411 e 561.
Corpo
Antónimos
Segundo as opinións que saen da dicotomía mente-corpo, o corpo é considerado no comportamento e, polo tanto, considérase como pouco valorado e trivial. Por outra banda, moitos filósofos modernos da mente manteñen que a mente é algo que vai separado do corpo.
Coenred de Mercia
Ascendencia e reinado
Algunhas cartas que aínda sobreviven do reinado de Coenred revelan que exerceu señorío sobre os gobernantes dos saxóns orientais. Offa, un destes gobernantes, fixo unha concesión no territorio de Hwicce (co que puido estar vinculado por un matrimonio do seu pai, Sigeheard), que foi confirmado máis tarde por Coenred. Na carta, Coenred refírese a Offa como o seu subregulus, expresión que neste contexto pode interpretarse como rei vasalo. Coenred e tamén o seu sucesor, confirmaron subvencións a Waldhere, bispo de Londres, o que evidenciaba que Londres estaba firmemente baixo o señorío de Mercia. Máis tarde, os reis de Mercia trataron a Londres como a súa posesión directa e non como unha provincia gobernada por un rei vasalo, pero Coenred non foi tan lonxe. Sobrevive un documento que rexistra a concesión de terra en Herefordshire a unha monxa chamada Feleburg, así como algunhas cartas falsificadas en nome de Coenred que conceden privilexios á catedral de San Paulo de Londres e a Abadía de Evesham.
Miobatráquidos
Características
Na familia Myobatrachidae encóntranse formas de coidado parental únicas o reino animal. Nas dúas especies do xénero Rheobatrachus, pertencentes a esta familia, a femia traga as súas crías, e estas desenvolven a súa metamorfose no estómago materno. A ra Assa darlingtoni ten unhas bolsas a cada lado do seu corpo, e o macho vixía os ovos ata que eclosionan e despois axuda os cágados a pasar ás bolsas, onde completan a metamorfose. Outra forma peculiar de coidado parental, aínda que non único, encóntrase nas especies do xénero Limnodynastes, nas que os machos se enterran preto dunha masa de ovos para protexelos.
Coenred de Mercia
Ascendencia e reinado
A influencia de Mercia en Kent foi limitada, tanto antes, como durante o reinado de Coenred. Nunha carta que sobrevive (escrita en 704 ou 705), Waldhere, bispo de Londres, dille a Berhtwald, arcebispo de Canterbury, que Coenred o convidara a un concilio que levará a cabo sobre «a reconciliación de Elfthryth». Waldhere rexeitou a invitación xa que non coñecía a opinión de Berhtwald sobre a materia, que evidentemente era importante, aínda que non existe outra referencia sobre este asunto. A carta describe un concilio que se celebrará en Brentford para mediar entre os reis saxóns de oriente e occidente. En opinión do historiador Frank Stenton, a carta ilumina as «confusas relacións dos ingleses do sur nun momento en que non tiñan señorío común». O reducido prestixio de ambos, Coenred e, o seu sucesor, Ceolred, puido desencadear disturbios entre a nobreza de Mercia: Aethelbald estaba no exilio durante o reinado de Ceolred, e a supervivencia dunha crónica hostil sobre este pode indicar un descontento máis xeral coa liña dominante.
Miobatráquidos
Características
Aínda que moitas especies están adaptadas a escavar, o que serve de axuda para sobrevivir en ambientes semiáridos ou estacionalmente áridos, a Myobatrachus gouldii e a Arenophryne rotunda chegan a poñer os seus ovos directamente en area húmida a decenas de centímetros por debaixo da superficie, en vez de facelo na auga. Estas especies carecen de cágados, xa que os seus ovos eclosionan directamente como pequenas ras.
Coenred de Mercia
Abdicación e sucesión
Parece que Coenred foi un rei moi relixioso. Beda conta a historia dun amigo do rei cuxos pecados o levaron á condenación, a pesar das súplicas deste de que se arrepentise e se reformase. En 709, Coenred abdicou en favor do seu primo Ceolred, fillo de Aethelred, co fin de marchar a Roma e converterse en monxe; a historia de Beda foi citada polo cronista medieval Guillerme de Malmesbury como a razón para a decisión de Coenred, aínda que isto probabelmente sexa só conxecturas. Na súa viaxe a Roma estivo acompañado por Offa, o rei dos saxóns orientais, e foi convertido en monxe polo papa Constantino I. O Liber pontificalis, un rexistro inicial da vida dos Papas, recolle a chegada da súa comitiva: Unha fonte posterior, do século XI, Vita Ecgwini, afirma que Ecgwine de Worcester acompañou a Coenred e Offa a Roma, pero os historiadores trataron esta afirmación con escepticismo. Os historiadores polo xeral aceptaron o informe de Beda das abdicacións de Coenred e Offa, pero Barbara Yorke suxeriu que é posíbel que non renunciasen ao seu trono voluntariamente. Existen casos de reis que foron desprazados pola forza e colocados en ordes sacras para que isto os convertese en inelixíbeis para reinar, un deles foi Osred II de Northumbria, que foi obrigado a entrar nun mosteiro. Por outra banda, se Coenred foi pola súa vontade, como Beda refire, entón a relación aparentemente amigábel entre Offa e Coenred, o seu señor, deixa claro que a relación entre un señor e o seu subregulus non era hostil en todos os casos.
Miobatráquidos
Características
As ras desta familia carecen de discos adhesivos nas dedas como as que teñen as ras arborícolas. A familia subdivídese en subfamilias baseándose principalmente nos seus hábitos na posta de ovos. Os da subfamilia Limnodynastinae forman niños de escuma. A femia crea a escuma axitando un composto químico da súa pel coas mans. A escuma pode flotar ata a superficie da auga ou estar en terra. A subfamilia Rheobatrachinae contén as dúas especies de ras que fan a crianza no estómago, e o resto están na subfamilia Myobatrachinae.
Taxonomía
Os miobatráquidos divídense en tres subfamilias: Myobatrachinae, Limnodynastinae e Rheobatrachinae. Aínda que a maioría das fontes clasifican estes tres grupos como subfamilias, algúns taxónomos recoñécenos como familias.
Coenred de Mercia
Abdicación e sucesión
Coenred permaneceu en Roma até a súa morte, cuxa data é descoñecida. Non hai rexistros de que tivese esposa ou fillos. As crónicas que se conservan na Abadía de Evesham, con todo, afirman que era antepasado de Wigstan. Non din se foi a través do seu pai, Wigmund, fillo de Wiglaf, ou a través da súa nai, Elfflaed, filla de Ceolwulf.
Xogos Paralímpicos de Verán
Os Xogos Paralímpicos de Verán son a competición olímpica para atletas con discapacidades físicas, mentais e sensoriais. Isto inclúe discapacidades motoras, amputacións, cegueira e parálise cerebral.
A súa denominación débese á intención de diferencialos dos Xogos Paralímpicos de Inverno, adicados aos deportes de inverno, que se practican no xeo e a neve. A pesar diso, os xogos non se levan necesariamente a cabo en verán, dependendo a estación da cidade na que se realice o eventos.
Dende 1988 os Xogos Paralímpicos de Verán son organizados pola mesma cidade que organiza os Xogos Olímpicos de Verán dese ano, celebrándose un tempo despois destes.
Medalleiro histórico
Tralos xogos de 2012, o medalleiro histórico é:
Anthony Yeboah
Anthony "Tony" Yeboah, nado en Kumasi o 6 de xuño de 1966, é un antigo xogador profesional de fútbol ghanés que xogou como dianteiro de 1981 a 2003.
Traxectoria
A súa carreira transcorreu entre 1988 e 2001 en clubs europeos: 1. FC Saarbrücken, Eintracht Frankfurt, Leeds United e Hamburger SV. Tamén xogou no Asante Kotoko, Cornerstones Kumasi, Okwawu United e Al-Ittihad Doha e foi seleccionado 59 veces pola selección nacional de Ghana, marcando 29 goles. Tras a súa retirada da competición leva unha axencia deportiva internacional e unha cadea de hoteis en Ghana.
Santa Comba de Baroncelle, Moialde, Vilardevós
Santa Comba de Baroncelle é un lugar da parroquia de Moialde, no concello ourensán de Vilardevós na comarca de Verín. Segundo o IGE do 2009 tiña 19 habitantes dos que 10 eran homes e 9 eran mulleres, o que supón un mantemento de habitantes con respecto a 2008.
Marian Jaworski
Marian Franciszek Jaworski (en Мар'ян Францішек Яворський), nado o 21 de setembro de 1926 en Lwów (Polonia) e finado o 5 de setembro de 2020, foi un eclesiástico católico latino, arcebispo de Lviv dos Latinos dende 1991 até 2008, e cardeal dende 1998.
Traxectoria
Marian Jaworski naceu o 21 de agosto de 1926 en Lwów, entón parte da Segunda República de Polonia (hoxe Lviv, Ucraína). Logo rematar a secundaria en 1945, entrou no seminario maior de Lviv, e posteriormente estudou en Kalwaria Zebrzydowska. O 25 de xuño de 1950 foi ordenado sacerdote polo arcebispo de Lviv Eugeniusz Baziak. Doutorouse en 1952 en Teoloxía pola Universidade Iaguelónica de Cracovia, e en 1955 en Filosofía pola Universidade Católica de Lublin.
O 21 de maio de 1984 foi nomeado administrador apostólico de Lviv e bispo titular de Lambaesis. Recibiu a consagración episcopal na catedral de Cracovia o 23 de xuño, de mans do arcebispo de Cracovia Franciszek Macharski. O 16 de xaneiro de 1991 foi nomeado arcebispo de Lviv.
No consistorio do 21 de febreiro de 1998 o papa Xoán Paulo II creouno cardeal in pectore. No seguinte consistorio, en 2001, o papa revelou o seu nome, co título de cardeal-presbítero de San Sisto.
Retirouse como arcebispo de Lviv o 21 de outubro de 2008. Finou o 5 de setembro de 2020.
George Graham
George Graham, nado en 1673 en Cumberland (Inglaterra) e finado en Londres o 16 de novembro de 1751, foi un reloxeiro e inventor británico membro da British Royal Society. Foi un estreito colaborador do influente reloxeiro Thomas Tompion. A Graham foi atribuído o invento de varias melloras no reloxo de péndulo, inventando o péndulo de mercurio.
Estroma (tecidos)
miniatura|dereita|Corte histolóxico da próstata no que se ven elementos glandulares rodeados por un estroma.
O concepto histolóxico de estroma
O concepto de estroma en histoloxía fai referencia ao tecido (células e elementos extracelulares) que cumpre función cohesiva unindo outros tipos de tecidos nun organismo pluricelular. É parte importante da histoarquitectura dun órgano. Clasicamente, considerábase ao estroma como o tecido de sostén ou soporte do outro tecido do órgano, e era este último o que cumpría a función específica dese órgano. O órgano tamén está está formado por células que forman o tecido denominado "parénquima", polo que se contrapón estroma a parénquima.
Estes conceptos están baseados nas ideas de épocas pretéritas da Histoloxía, e teñen unha visión morfolóxica máis que funcional, cando ao tecido conectivo se lle asignaba soamente as funcións de sostén e cohesividade, debido ao descoñecemento "doutras funcións" do tecido conectivo. Actualmente as interaccións estroma-parénquima están sendo investigadas, e enténdese que sen ditas interaccións (colaboración morfofisiolóxica) tanto o parénquima coma o estroma perden a súa específicidade. Illados un do outro, en medios de cultivo celular, perden as súas características típicas e sobreviven pouco tempo. Xa que logo, hoxe enténdese que o estroma é tan funcional coma o parénquima e non só un compoñente de sostén.
En xeral, podemos dicir que o estroma é tecido conectivo de tipo laxo; e parénquima refírese aos tecidos epiteliais e á súa función endócrina ou exócrina. O estroma é un compoñente distribuído de forma xeneralizada en órganos e sistemas corporais.
Ás veces o concepto de estroma utilízase cun significado amplo. Por exemplo, o compoñente estromático ou estromal no sistema nervioso coñécese como glía. Hoxe sabemos que a glía cumpre importantísimas funcións, pero inicialmente pesábase que era un compoñente cohesivo que "pegaba" os compoñentes do sistema nervioso. A glía cumpría unha "función conectiva" para as neuronas (parénquima) e considerouse como un estroma a pesar da súa orixe epitelial ectodérmica. Esta concepción da glía é unha aplicación excesivamente ampla dos conceptos de parénquima e estroma. Son aplicacións case metafóricas do termo, porque os conceptos mencionados foron acuñados especificamente para aqueles órganos que posúen un tecido de sostén ou conectivo de orixe mesodérmica e un parénquima consituído por un tecido epitelial habitualmente de orixe embrionaria ectodérmica ou endodérmica. De todos modos, este concepto ten excepcións nalgúns órganos que posúen un parénquima epitelial de orixe mesodérmica (como o ril). No caso do tecido nervioso do sistema nervioso central tanto as neuronas coma a maior parte das células gliais teñen unha orixe embrionaria ectodérmica, e só por extensión se pode considerar que a glía constitúe ou é similar a un estroma.
Nos tumores denomínase estroma ás células non tumorais do tecido, que rodean ás tumorais.
Exemplos de tecidos estromáticos de distintos órganos son:
Outros usos do termo estroma
O termo estroma utilízase tamén en citoloxía vexetal para referirse ao fluído que enche o interior do cloroplasto, no cal ten lugar a fase escura da fotosíntese, entre outras cousas.
En Micoloxía (estudo dos fungos) o termo estroma significa estrutura fúnxica somática formada por hifas na que se forman frutificacións.
River Phoenix
River Jude Phoenix, nado co apelido Bottom o 23 de agosto de 1970, e finado o 31 de outubro de 1993, foi un actor, músico e activista estadounidense. Era o irmán máis vello de Rain Phoenix, Joaquin Phoenix, Liberty Phoenix e Summer Phoenix.
A obra de Phoenix inclúe 24 filmes e aparicións de televisión, e o seu ascenso na fama converteuno nun "ídolo adolescente". Comezou a súa carreira como actor con 10 anos, aparecendo en anuncios de televisión. Protagonizou o filme de ciencia ficción Explorers (1985), e tivo o seu primeiro papel de sona en 1986, no filme Conta comigo, que é unha adaptación da novela The Body de Stephen King. Phoenix fixo a transición a papeis máis adultos con Running on Empty (1988), unha interpretación que lle valeu un nomeamento ó Oscar ó mellor actor secundario, e My Own Private Idaho (1991), intepretando un prostituto homosexual na busca da súa nai. Pola interpretación neste último papel, Phoenix gañou a aclamación da crítica e unha Colpa Volpi ó mellor actor no Festival Internacional de Cine de Venecia, e o premio de mellor actor da Sociedade Nacional da Crítica.
Luiz Ruffato
En 2015 a AELG declarouno Escritor Galego Universal.
Traxectoria
Nacido en Cataguases, Minas Xerais en 1961, é fillo dun pipoqueiro e dunha lavadeira de roupas. Formouse en tornearía-mecánica polo Senai e traballou como obreiro da industria téxtil, pipoqueiro e atendente de armariño durante a xuventude. Graduouse en Comunicación pola Universidade Federal de Xuíz de Fóra e traballou en diversos xornais até se mudar para São Paulo en 1990. En 2003, abandonou a carreira de xornalista para se tornar escritor a tempo integral.
Primeiras obras
O Seu primeiro libro publicado foi Histórias de Remorsos e Rancores (1998), reunión de sete contos que xiran en torno aos mesmos personaxes, moradores do beco do Zé Pito, en Cataguases. En comentario, o escritor Ivan Ângelo afirma que o autor demostra “orixinalidade, ousadía formal, dominio da narrativa e do asunto, creación dunha linguaxe que define o lugar e as persoas”.
En 2000, publicou (os sobreviventes), que recibiu mención especial do Premio Casa de las Américas. O libro está composto por seis contos, cuxos personaxes son persoas comúns das clases baixa e media.
Ambos os libros, revisados e reescritos, foron incorporados ao proxecto Inferno Provisório.
Eles eram muitos cavalos
A súa primeira novela, Eles eram muitos cavalos, publicado en 2001, recibiu o Trofeo APCA e o Premio Machado de Assis da Fundación Biblioteca Nacional. Cunha estrutura non lineal está composto por 70 fragmentos. O único elo entre eles é o feito de todas as narrativas ocorreren un só día, o día 9 de maio de 2000 na cidade de São Paulo. O título da novela fai unha alusión ao poema de Cecília Meirelles, “Dos Cavalos da Inconfidência”.
A novela veu da idea de Ruffato de escribir unha especie de tributo sobre São Paulo, a cidade que o acolleu como a tantos outros brasileiros. A estrutura do libro xurdiu da incapacidade de se comprender esta metrópole, debido á súa extrema dinamicidade e multiplicidade. Así, o autor buscou outras maneiras de expor esa pluralidade no libro, valéndose de rexistros literarios e non-literarios como o estilo da publicidade, do teatro, do cinema, da música, da descrición, da narración, da poesía etc. Ruffato afirma que o libro non é no seu punto de vista unha “novela” tradicional, mais unha especie de “instalación literaria”.
Inferno Provisório
En 2005 iniciou coa obraMamma, Son Tanto Felice a serie Inferno Provisório, con cinco volumes. A serie tivo continuidade con O Mundo Inimigo, publicada o mesmo ano. Despois viñeron Vista Parcial da Noite (2006), O Livro das Impossibilidades (2008) e, finalmente, Domingos sem Deus (2011).
O proxecto de Ruffato era o de ficcionalizar a historia da clase obreira brasileira desde mediados do século XX até o inicio do século XXI. Cada volume trata dun período histórico específico desa historia.
O proxecto foi concibido, segundo o autor, antes mesmo de publicar os seus dous primeiros libros. O núcleo da serie estaba nas narrativas de Os sobreviventes e de Histórias de Remorsos e Rancores. As narrativas deses dous libros foron, inclusive, reescritas e reaproveitadas para os tres primeiros volumes do proxecto. Porén, aserie só tomaría a forma final tras a publicación de Eles eram muitos cavalos. Así, desde a súa concepción a serie levou cerca de 20 anos para ser concluída.
Outras obras
En 2007 foi seleccionado para participar do Proxecto “Amores Expressos”. O proxecto consistiu en apoiar viaxes a distintas cidades do mundo para escritores brasileiros co obxectivo de que estes producisen novelas coa temática do “Amor”. Ruffato viaxou a Lisboa, Portugal. En 2009, Ruffato publicou a novela Estive em Lisboa e lembrei de você, resultado da súa participación no proxecto. O libro conta a historia de Sérgio, morador de Cataguases que, debido a unha serie de infortunios da vida, ve na emigração para Portugal a solución para os seus problemas. En Lisboa vese enredado na difícil vida de emigrante.
Ruffato tamén escribiu libros de poesía con As máscaras singulares (2002) e Paráguas verdes (2011). Tamén escribiu un ensaio sobre o modernismo en Cataguases (2002). Participou de antoloxías de contos como o libro Geração 90: Manuscritos de Computador, organizado por Nelson de Oliveira. É tamén organizador de diversas antoloxías de contos, como 25 mulheres que estão fazendo a nova literatura brasileira (2005) e os contos de Luiz Fernando Emediato (2004).
Participación en antoloxías
=== Traducións ===
Jeanette MacDonald
dereita|200px|Jeanette MacDonald Jeanette MacDonald, nada o 18 de xuño de 1903 e finada o 14 de xaneiro de 1965, foi unha actriz e cantante estadounidense, coñecida sobre todo polos seus musicais rodados na década de 1930 xunto a Maurice Chevalier e Nelson Eddy. Posteriormente actuou na ópera, concertos, radio, e televisión.
Vilarraso, Vilarraso, Aranga
Vilarraso é un lugar da parroquia de Vilarraso no concello coruñés de Aranga na comarca de Betanzos. Tiña 23 habitantes no ano 2009 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística, dos cales 8 eran homes e 15 eran  mulleres.
A Arrotea, Camos, Nigrán
A Arrotea é un lugar da parroquia de Camos, no concello pontevedrés de Nigrán, na comarca de Vigo. Segundo o IGE, en 2022 tiña 137 habitantes (70 homes e 67 mulleres).
Santana (banda)
Santana é unha banda estadounidense liderada por Carlos Santana cuxo estilo é unha fusión entre o rock e os ritmos afrocubanos e latinos. Foi creada en 1966, e fíxose coñecida no festival de Woodstock de 1969.
Biografía
A banda Santana, chamada orixinalmente Santana Blues Band, naceu en 1966 en San Francisco, California. Os membros iniciais foron Tom Frazier (guitarra), Mike Carabello (percusión), Rod Harper (batería), Gus Rodriguez (baixo) e Gregg Rolie (teclados, voz). En 1968, cando todos os seus integrantes tiñan unha idade en torno aos 18 anos, fixeron a súa aparición en Woodstock, o que os lanzou á fama. Isto permitiulles lanzar o seu primeiro álbum, chamado Santana en 1969. En 1970 editaron Abraxas, co que obtiveron máis dun millón de copias vendidas. A formación que aparecía no seu primeiro traballo foi o sexteto clásico formado por Carlos Santana, Gregg Rollie, Mike Carabello, David Brown, José 'Chepito' Areas, Michael Shrieve. Esta formación mantense máis ou menos estable durante os seus catro primeiros álbums de estudio, ata o ano 1972. Neste ano, Carlos Santana comeza a publicar álbums de corte máis experimental baixo o nome 'Carlos Santana', á marxe da banda. Nos próximos anos e décadas, os membros da banda cambiarán de forma continua.
Na segunda metade dos anos 70, os traballos da banda están marcados pola experimentación; a excepción do álbum Amigos (1976) que supón unha volta ás orixes no que a estilo se refire. A banda comeza a década dos 80 con varios discos que pretenden devolver algo de tirón comercial ao grupo; boa proba diso son os álbums Zebop! (1981), co éxito "Winning", e Shango (1982), co éxito "Hold On". Con todo, a medida que avanza a década, as vendas dos discos de Santana decrecen (aínda que a banda continúa tendo éxito nos concertos). No ano 1987, Carlos Santana publica Blues For Salvador, un espectáculo musical gravado que lle permite gañar o Grammy ao mellor espectáculo instrumental.
A finais dos 90, créase o selo "Arista". Santana abandona o seu selo habitual (co que estaban descontentos) e únense a "Arista". O disco resultante é Supernatural, no que Santana contou coa cooperación de varios artistas invitados, como Maná (no tema Corazón Espinado), Rob Thomas (Smooth) e Eric Clapton (The Calling), entre outros. Por ese traballo, Santana obtivo 9 Premios Grammy, 3 Grammy Latinos, vendeu máis de 25 millóns de copias en todo o mundo e puxo á banda nun gran momento de éxito. Os seus posteriores traballos trataron de repetir a fórmula utilizada en "Supernatural": en Shaman conta coas colaboracións de Dido, Seal, Plácido Domingo, Michelle Branch; e en All that I am con Steven Tyler de Aerosmith e por segunda vez a Michelle Branch.
Andris Šics
Andris Šics, nado en Sigulda o 12 de maio de 1985, é un lugista letón que gañou unha medalla de prata en dobres nos Xogos Olímpicos de Vancouver en 2010 xunto ao seu irmán máis vello Juris Šics.
Traxectoria
Šics gañou tres medallas de bronce nos Campionatos Mundiais de Luge (2008, 2009 e 2011) e tres nos Campionatos Europeos de Luge (ouro en 2008 e 2010 e bronce en 2006)
A Bemposta, Osoño, Vilardevós
A Bemposta é un lugar da parroquia de Osoño, no concello ourensán de Vilardevós. Segundo o IGE do 2009 tiña 66 habitantes dos que 28 eran homes e 38 eran mulleres, o que supón unha perda de habitantes con respecto a 2008.
A Braña, Filgueira de Traba, Oza-Cesuras
A Braña é un lugar da parroquia de Filgueira de Traba no concello coruñés de Oza-Cesuras, na comarca de Betanzos. Segundo o IGE, en 2011 tiña 15 habitantes (8 homes e 7 mulleres).
Ikusi
Ikusi é unha empresa de Euskadi adicada ao sector das telecomunicacións e a electrónica con sede en Euskadi e con filiais en Alemaña, Australia, o Brasil, Chile, Colombia, os Emiratos Árabes Unidos, Francia, a India e México. Tamén ten delegacións comerciais, e representates distribuidores noutros países.
Fionia
miniatura|200px|Vivenda tradicional en [[Svendborg, Fionia]] Fionia (en danés Fyn) é unha illa de Dinamarca. É a segunda illa máis grande de Dinamarca e ten unha poboación de 445.000 habitantes. Pertence actualmente á rexión de Syddanmark. Ata 2006, Fionia formou un distrito particular.
Ikusi
En 2010 fusiónase coa empresa Ormazabal.
Fionia
A illa está conectada a Xutlandia por unha ponte construída nos anos 1930 antes da segunda guerra mundial e polo que pasan autos e trens. Doutra banda, Fionia conéctase á illa de Selandia polo Storebæltsbroen, o segundo ponte colgante máis extenso no mundo, o cal foi inaugurado nos anos 1970 para o uso de automóbiles.
Radio Nacional de España
miniatura|300px|Radio Nacional de España (rúa García Barbón, Vigo). Radio Nacional de España (RNE) é a empresa pública encargada da xestión directa do servizo público de radiodifusión en España e forma parte de RTVE. Contén seis emisoras de radio que abarcan todo o territorio español excepto unha que só é sintonizable en Cataluña (Ràdio 4) e outra que, ademais de estar dispoñible en España, tamén o está no resto do mundo a través de satélites (Radio Exterior de España).
Historia e características
As orixes de Radio Nacional de España están na súa fundación por José Millán-Astray en Salamanca o 19 de xaneiro de 1937 en plena guerra civil española, baixo o nome de "nacional" ao ser este o nome do bando franquista. Nas súas orixes dependía da Delegación de Estado para Prensa e Propaganda.
Comezou as emisións cun equipamento de 20 kW da marca Telefunken, cedido pola Alemaña nazi. As primeiras emisións eran noticiarios, novas e partes de guerra previamente redactados e censurados. Acadou gran sona durante a guerra civil por ser órgano oficioso do réxime e polo uso que da radio facían persoeiros como Queipo de Llano.
Durante a ditadura franquista, RNE era o medio de comunicación do réxime mantendo unha estrutura centralizada e sempre ao servizo do goberno.
Desde 1973 está integrada no ente público Radiotelevisión Española (RTVE). Desde 2007 pertence á Corporación RTVE, regulada na Lei 17/2006, de 5 de xuño, da radio e a televisión de titularidade estatal.
Na actualidade, Radio Nacional de España está integrada por seis cadeas de radio:
Zobra, Zobra, Lalín
Zobra é un lugar da parroquia de Zobra, no concello pontevedrés de Lalín, na comarca do Deza. Segundo o INE, no 2008 tiña 70 habitantes (35 homes e 35 mulleres), o que supón unha diminución de 22 habitantes con respecto ao ano 2000.
Ron Mueck
Ron Mueck, nado en Melbourne (en 1958, é un escultor australiano famoso pola súa técnica hiperrealista que combina coa amplificación ou diminución das pezas respecto do modelo natural que representan. Dende 1983 vive en Londres, Inglaterra.
Traxectoria
Naceu en Melbourne en 1958, fillo de fabricantes de xoguetes. Seu pai adicábase á escultura en madeira mentres que súa nai creou unha empresa artesanal de fabricación de bonecas.
Sendo aínda moi novo entrou no mundo do espectáculo e dos efectos teatrais antes de se incorporar en 1979 á emisión infantil de Shirl's Neibourghood, programa no que traballou como marionetista durante case cinco anos.
A carreira inicial de Mueck's como modelista e marionetista de programas de televisión ampliouse coa súa participación en filmes coma Dentro do labirinto no que tamén proporcionou a voz de Ludo.
En 1983 Mueck deixou Australia e instalouse en Londres, onde foi contratado como marionetista de Sesame Street e Muppet Show. Con Jim Henson colaborou tamén en dúas longametraxes Dreamchild e Dentro do labirinto, nas que Henson foi o realizador e o encargado dos efectos especiais. Tras establecer a súa propia compañía en Londres realizando props foto-realistas e animatrónica para a industria da publiciade, comezou a obsesionarse con producir esculturas cada vez máis realistas e perfeccionadas e non unicamente monicreques deseñados para ser fotografiados dende un só ángulo e agochar a estrutura construtiva.
En 1996 Mueck comezou a súa transición cara ás artes ó colaborar coa pintora portuguesa Paula Rego, nai da súa muller, na produción de pequenas figuras, entre elas unha de Pinocchio para unha mostra que estaba a preparar na Hayward Gallery. Foi ela quen o presentou ó coleccionista Charles Saatchi, que se entusiasmou co Pinocchio e lle encargou varios traballos, dándoo a coñecer internacionalmente.
A peza que lle deu sona e reputación artística foi Dead Dad ("Papá Finado"), que Saatchi incluíu na escandalosa exposición de 1997 Sensation. Young British Artists from the Saatchi Collection da Royal Academy. Dead Dad consiste nunha escultura de silicona do corpo morto do pai de Mueck reducida a uns dous terzos do tamaño real. É a única obra na que Mueck se serviu do seu propio cabelo para conseguir o produto final.
A partir de aquí coñeceu un éxito crecente. Na Bienal de Venecia no 2001 presentou o seu Boy ("Rapaz") de cinco metros de alto realizado en 1999 e amosado anteriormente na Millennium Dome. Foi igualmente seleccionado para a exposición Melancolía do Gran Palacio en decembro do 2005.
No 2002, a súa escultura Pregnant Woman ("Muller preñada") foi mercada pola National Gallery de Australia por 800 000 dólares australianos.
Estilo
As súas esculturas reproducen fielmente o corpo humano ata os máis mínimos detalles anatómicos pero xoga coa escala producindo imaxes visuais chocantes. A perfección formal hiperrealista conséguea grazas á unha depurada técnica na utilización de silicona, fibra de vidro, resinas e pinturas ó óleo. A súa precisión fisionómica transparenta un gusto case mórbido a través da decadencia de corpos obesos ou envellecidos acentuado polas dimensións anormais das pezas.
Son as pezas escultóricas xigantes ou estrañamente diminutas de Mueck as que fixeron sacudir nos últimos tempos a escultura contemporánea ó seren capaces de establecer tensión entre o mundo real e o simulacro constitúído polo universo ficticio que tamén forma parte del. Retomando as técnicas realistas do século XIX recrea, coma aqueles, personaxes case vivos, pero sempre sorprendéndoos no momento decisivo e ambiguo do cambio que parece estar a punto de operarse.
Somerxidos en pensamentos indicibles, xeralmente tristes ou preocupados ou enlouquecidos, metidos nunha cotidianeidade da que só parece extraelos o seu corpo espido, os personaxes de Mueck parecen simplemente vivos ata no máis pequeno detalle que se nos poida ocorrer. Non é só a meticulosidade anatómica a que nos fascina senón o sentimento que son capaces de transmitir. A cor da pel, as engurras do corpo, o pelo que medra neles, todo nos induce a enxergalos como seres vivos dispostos en calquera intre a dirixirnos a palabra se ousamos observalos demasiado na súa nuez, tan expresiva física como psicoloxicamente.
Séntese, en suma, que non se trata dunha simple vontade de realismo banal. Ademais da perfección figurativa, froito do detallismo técnico do autor, preséntese en cada unha das personalidades complexas representadas a carga psicolóxica que arrastran consigo e que, intuitivamente, nos induce ós espectadores a completar por medio da nosa ficción persoal.
O estilo mueckiano aproxímase o do artista Stanley Spencer dos anos trinta ou ó seu contemporáneo Jenny Saville.
Exposicións
Do 19 de novembro de 2005 ó 19 de febreiro de 2006, a Fundación Cartier Boulevard Raspail (París XIV) expón 5 obras encargadas especialmente pola fundación con ocasión da primeira exposición en Francia do autor.
Unha exposición individual de nove obras está sendo presentada no Brooklyn Museum de Nova York dende o 3 de novembro do 2006 ó 4 de febreiro do 2007.
522
Véxase tamén
Historia ano a ano
Xoán Antonio García de Bouzas
miniatura|300px|Aprobación da regra de San Francisco polo papa Inocencio, óleo sobre lenzo, 170 x 234 cm, Museo Arqueolóxico Provincial de Ourense. Xoán Antonio García de Bouzas, nado antes de 1680 e finado o 23 de maio de 1755, foi un pintor do barroco galego.
Traxectoria
O pintor Xoán Antonio García de Bouzas, denominado ás veces nos documentos Juan Antonio das Bouças, naceu probabelmente na cidade de Santiago de Compostela antes do 1680; faleceu na mesma cidade.
Marchou novo a Madrid onde foi discípulo de Lucas Jordán. Á súa volta da capital, casou con Andrea de Castro Calo, da que tivo tres fillos, entre eles Miguel Antonio, que sería tamén pintor. Falecida a súa dona, volveu casar con Xoana Abad de Castro, tendo tres fillas máis.
A escasa demanda de obras pictóricas fixo que García de Bouzas se dedicase á pintura litúrxica, decorando e dourando retablos e imaxinería, labor no que os pedidos eran abundantes.
Cospeito (homónimos)
O topónimo galego Cospeito pode referirse a:
Cavadas, Osoño, Vilardevós
Cavadas é un lugar da parroquia de Osoño, no concello ourensán de Vilardevós.
Trochalopteron milnei
O Trochalopteron milnei é unha especie de paxaro da familia Leiothrichidae. Habita na China, Laos, Myanmar, Tailandia e Vietnam.
Scottsdale, Estados Unidos
Historia
A área de Scottsdale foi habitada orixinalmente polos hohokam, unha das principais culturas prehistóricas arqueolóxicas da rexión. Entre os anos 800 e 1400 d.C. esta antiga civilización construíu máis de 200 km de canles de rego, dos que gran parte permanecen na actualidade.
En 1868 a compañía branca reclamou a rexión por primeira vez. Jack Swilling creou a Compañía do Canal de Rego Swilling para renovar e mellorar o antigo sistema de irrigación construído orixinariamente polos hohokan. Porén, a chegada de ingleses non aumentaría significativamente ata vinte anos despois. A comezos da década de 1880 o capitán Winfield Scott quedou impresionado coa rexión e mercou 2,6 km² de terra nos que se atopa a cidade. O irmán de Winfield, George Washington Scott, converteuse no primeiro residente da cidade que entón se chamaba Orangedale. Os irmáns Scott eran coñecidos por seren bos agricultores, capaces de cultivaren cítricos, figos, patacas, cacahuetes e améndoas na cidade do deserto. Sábese que tamén animaron a outros agricultores para crearen unha comunidade de granxeiros no deserto da rexión.
En 1912, o Phoenix Street Railway Company e un competidor, o Salt River Valley Electric Railway, propuxeron a creación de liñas de tranvía para Scottsdale, pero debido a unha crise económica non se construíu.
En 1937, o internacionalmente recoñecido arquitecto Frank Lloyd Wright estableceu o seu "campamento de inverno" ao pé das montañas McDowell, o que agora se coñece como Taliesin West. Scottsdale e o resto de Phoenix tiveron unha eterna influencia de Frank Lloyd Wright. Moitos edificios en toda a rexión foron deseñados polo famoso arquitecto e a súa influencia na arquitectura rexional está conmemorada por unha rúa principal que leva o seu nome e por unha torre memorial no norte de Scottsdale de 38 m.
A cidade foi incorporada o 25 de xuño de 1951. O escudo, que representa a un vaqueiro montado rodeado por unha estrela de 64 puntas que explosiona, foi deseñado por Gene Brown Pennington.
Xeografía e clima
A cidade está situada no val do Salt River, ou ″val do Sol″, no extremo norte do deserto de Sonora. No leste e nordeste de Scottsdale atópase a Cordilleira de McDowell. Ao oeste atópase a cidade de Phoenix e a cidade de Paradise Valley, ao sur a cidade de Tempe e a cidade de Fountain Hills ao leste.
Segundo a Oficina do Censo dos Estados Unidos, Scottsdale ten unha superficie total de 477,58 km², da cal 476,35 km² corresponden a terra firme e (0,26%) 1,23 km² é auga.