cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Polímero
Propiedades eléctricas
Para evitar cargas estáticas en aplicacións que o requiran, utilizouse o uso de antiestáticos que permite na superficie do polímero unha condución parcial de cargas eléctricas.
As propiedades eléctricas dos polímeros industriais están determinadas principalmente, pola natureza química do material (enlaces covalentes de maior ou menor polaridade) e son pouco sensibles á microestrutura cristalina ou amorfa do material, que afecta moito máis ás propiedades mecánicas. O seu estudo acométese mediante ensaios de comportamento en campos eléctricos de distinta intensidade e frecuencia. Seguidamente analízanse as características eléctricas destes materiais.
Propiedades físicas dos polímeros.
Estudos de difracción de raios X sobre mostras de polietileno comercial, mostran que este material, constituído por moléculas que poden conter desde 1.000 ata 150.000 grupos CH2 - CH2 presentan rexións cun certo ordenamento cristalino, e outras onde se evidencia un carácter amorfo: a estas últimas considéraselles defectos do cristal. Neste caso as forzas responsables do ordenamento cuasicristalino, son as chamadas forzas de van der Waals. Noutros casos (nailon 66) a responsabilidade do ordenamento recae nos enlaces de H. A temperatura ten moita importancia en relación ao comportamento dos polímeros. A temperaturas máis baixas os polímeros vólvense máis duros e con certas características vítreas debido á perda de movemento relativo entre as cadeas que forman o material. A temperatura na cal funden as zonas cristalinas chámase temperatura de fusión (Tf) Outra temperatura importante é a de descomposición e é conveniente que sexa bastante superior a Tf.
As propiedades mecánicas
Son unha consecuencia directa da súa composición así como da estrutura molecular tanto a nivel molecular como supermolecular. Actualmente as propiedades mecánicas de interese son as dos materiais polímeros e estas han de ser melloradas mediante a modificación da composición ou morfoloxía por exemplo, cambiar a temperatura á que os polímeros abrándanse e recuperan o estado de sólido elástico ou tamén o grao global da orde tridimensional. Normalmente o incentivo de estudos sobre as propiedades mecánicas é xeralmente debido á necesidade de correlacionar a resposta de diferentes materiais baixo un rango de condicións con obxecto de predicir o desempeño destes polímeros en aplicacións prácticas. Durante moito tempo os ensaios foron realizados para comprender o comportamento mecánico dos materiais plásticos a través da deformación da rede de polímeros reticulados e cadeas moleculares enredadas, pero os esforzos para describir a deformación doutros polímeros sólidos en termos de procesos operando a escala molecular son máis recentes. Polo tanto consideraranse os diferentes tipos de resposta mostrados polos polímeros sólidos a diferentes niveis de tensión aplicados; elasticidade, viscoelasticidade, fluxo plástico e fractura.
Clasificación
Existen varias formas posibles de clasificar os polímeros, sen que sexan excluíntes entre si.
Segundo o seu mecanismo de polimerización
En 1929 Carothers propuxo a reacción:
Segundo as súas aplicacións
Atendendo ás súas propiedades e usos finais, os polímeros poden clasificarse en:
Segundo o seu comportamento ao elevar a súa temperatura
Para clasificar polímeros, unha das formas empíricas máis sinxelas consiste en quentalos por encima de certa temperatura. Segundo se o material funde e flúe ou pola contra non o fai diferéncianse dous tipos de polímeros:
A clasificación termoplásticos / termoestables é independente da clasificación elastómeros / plásticos / fibras. Existen plásticos que presentan un comportamento termoplástico e outros que se comportan como termoestables. Isto constitúe de feito a principal subdivisión do grupo dos plásticos e fai que a miúdo cando se fala de "os termoestables" en realidade fágase referencia só a "os plásticos termoestables". Pero iso non debe facer esquecer que os elastómeros tamén se dividen en termoestables (a gran maioría) e termoplásticos (unha minoría pero con aplicacións moi interesantes).
Nomenclatura
As normas internacionais publicadas pola IUPAC indican que o principio xeral para nomear polímeros é utilizar o prefixo poli- seguido da unidade estrutural repetitiva (UER) que define ao polímero, escrita entre paréntese. A UER debe ser nomeada seguindo as normas convencionais da IUPAC para moléculas sinxelas.
As normas IUPAC utilízanse habitualmente para nomear os polímeros de estrutura complicada, xa que permiten identificalos sen ambigüidade nas bases de datos de artigos científicos. Pola contra, non adoitan ser utilizadas para os polímeros de estrutura máis sinxela e de uso común principalmente porque estes polímeros foron inventados antes de que se publicasen as primeiras normas IUPAC, en 1952, e xa que logo os seus nomes "comúns" ou "tradicionais" xa se popularizaron.
Na práctica, os polímeros de uso común adóitanse nomear segundo algunha das seguintes opcións:
A IUPAC recoñece que os nomes tradicionais están firmemente asentados polo seu uso e non pretende abolilos senón só ir reducindo paulatinamente a súa utilización nas publicacións científicas.
Historia
Os polímeros naturais, por exemplo a la, a seda, a celulosa etc., empregáronse profusamente e tiveron moita importancia ao longo da historia. Con todo, ata finais do século XIX non apareceron os primeiros polímeros sintéticos, por exemplo o celuloide.
Os primeiros polímeros que se sintetizaron obtíñanse a través de transformacións de polímeros naturais. En 1839 Charles Goodyear realiza o vulcanizado do caucho. O nitrato de celulosa sintetizouse accidentalmente no ano 1846 polo químico Christian Friedrich Schönbein e en 1868, John W. Hyatt sintetizou o celuloide a partir de nitrato de celulosa.
O primeiro polímero totalmente sintético obtívose en 1909, cando o químico belga Leo Hendrik Baekeland fabrica a baquelita a partir de formaldehido e fenol. Outros polímeros importantes sinterizaronse en anos seguintes, por exemplo o polistireno (PS) en 1911 ou o poli (cloruro de vinilo) (PVC) en 1912.
En 1922, o químico alemán Hermann Staudinger comeza a estudar os polímeros e en 1926 expón a súa hipótese de que se trata de longas cadeas de unidades pequenas unidas por enlaces covalentes. Propuxo as fórmulas estruturais do polistireno e do polioximetileno, tal como as coñecemos hoxe en día, como cadeas moleculares xigantes, formadas pola asociación mediante enlace covalente de certos grupos atómicos chamados "unidades estruturais". Este concepto converteuse en "fundamento" da química macromolecular só a partir de 1930, cando foi aceptado amplamente. En 1953 recibiu o Premio Nobel de Química polo seu traballo.
Wallace Carothers, traballando na empresa DuPont desde 1928, desenvolveu un gran número de novos polímeros: poliésters, poliamidas, neopreno etc.
A segunda guerra mundial contribuíu ao avance na investigación de polímeros. Por exemplo, foi moi importante a substitución do caucho natural por caucho sintético.
Nos anos 1950 o alemán Karl Ziegler e o italiano Giulio Natta desenvolveron os catalizadores de Ziegler-Natta e obtiveron o Premio Nobel de Química en 1963.
Outro Premio Nobel de Química foille concedido polos seus estudos de polímeros a Paul J. Flory en 1974.
Na segunda metade do século XX desenvolvéronse novos métodos de obtención, polímeros e aplicacións. Por exemplo, catalizadores metalocénicos, fibras de alta resistencia, polímeros condutores (en 2000 Alan J. Heeger, Alan MacDiarmid e Hideki Shirakawa recibiron o Premio Nobel de Química polo desenvolvemento destes polímeros), estruturas complexas de polímeros, polímeros cristais líquidos etc.
Mourengos, San Vicenzo de Curtis, Vilasantar
Mourengos é un lugar da parroquia de San Vicenzo de Curtis, no concello coruñés de Vilasantar, na comarca de Betanzos. Segundo o Instituto Nacional de Estadística a súa poboación en 2018 era de 15 habitantes (nove homes e seis mulleres).
Angkor
Angkor é un nome asociado á rexión de Camboxa na que se asentou o Imperio Khmer, que tivo o seu apoxeo entre os séculos IX e XV da nosa era. O período de Angkor pode definirse coma o período dende 802, cando o monarca Khmer hinduísta Jayavarman II se autodeclarou "monarca universal" e "rei divino" de Camboxa, ata 1431, cando os invasores tailandeses saquearon a capital Khmer, provocando que a súa poboación tivese que migrar á área meridional de Phnom Penh.
As ruínas de Angkor localízanse entre fragas e terras de labranza ao norte do Gran Lago (Tonle Sap) e o sur das Montañas Kulen, preto da actual Siem Reap. Foron declaradas Patrimonio da Humanidade pola UNESCO. Os templos da área correspondente a Angkor superan o centenar, abarcando dende ruínas pouco definidas esparexidas nos campos de arroz ata a magnífica Angkor Wat, da que din é o monumento relixioso individual máis grande do mundo. Moitos dos templos de Angkor foron restaurados, e no seu conxunto constitúen as obras máis significativas da arquitectura Khmer. Son visitados anualmente por preto de dous millóns de persoas.
A área componse de varias localizacións arqueolóxicas de grande importancia:
En 2007 un equipo internacional de investigadores concluíu, mediante fotografías tomadas por satélite e outras técnicas modernas, que Angkor foi a meirande cidade preindustrial do mundo cunha expansión urbana de máis de 3.000 km². A segunda desta lista, a cidade maia de Tikal (Guatemala) tiña entre 100 e 150 km².
Angkor participou na elección das Novas sete marabillas do mundo como unha das 21 finalistas, aínda que finalmente non foi elixida.
Ilustración Gallega
Ilustración Gallega foi o nome de dúas publicacións:
Vilaller
Vilaller (pronunciado Virallé no catalán ribagorzano) é un municipio catalán da provincia de Lleida, situado na comarca da Alta Ribagorça, no val de Barravés. Inclúe a entidade municipal descentralizada de Senet, antes coñecido como Senet de Barravés.
Xeografía
Situado no extremo noroccidental da comarca, Vilaller limita ao norte con Vielha e Mijaran, ao nordés con Naut Aran, ao leste con La Vall de Boí, ao sur con El Pont de Suert e ao oeste co municipio aragonés de Montanuy (Huesca).
Historia
Os primeiros datos de poboación desta localidade datan do ano 1381 no que estaban censadas 11 casas. O municipio está dividido en dúas partes diferenciadas, unha a cada lado do río Noguera Ribagorzana; por unha banda, o núcleo antigo, situado na montaña e por outro, o barrio novo que se desenvolveu ao abrigo do turismo, preto da estrada que lle une co Val de Arán.
Cultura
A igrexa parroquial está dedicada a San Clemente. Trátase dun edificio barroco, do século XVIII, composta por tres naves e campanario de forma octogonal. Consérvase tamén unha ponte gótica sobre o Noguera Ribagorzana. Na localidade de Senet de Barravés atópase a igrexa de Santa Cecilia de estilo románico, cun ábsida e dúas absidiolas.
Vilaller celebra a súa festa maior a mediados do mes de agosto. Durante o mes de outubro celebra a Feira de Todos os Santos e do Cepo.
Lugares de San Cibrao das Viñas
miniatura|dereita|[[Casa do concello de San Cibrao das Viñas.]] Galicia → Parroquias de Galicia → Lugares de Galicia → Lugares de San Cibrao das Viñas
Galería de imaxes da praia de Carragueiros
A praia de Carragueiros é un areal que se encontra en Cabo de Cruz na parroquia de Castro, no concello coruñés de Boiro.
Lagoa de Alcaián
miniatura|Vista aérea en 2015.
A lagoa de Alcaián é unha lagoa natural situada na Braña Rubia, na parroquia de Seavia (Coristanco). Nos últimos anos o seu estado foise deteriorando por escavacións ilegais e vertedura de refugallo e lixo ás súas augas por mor da deixadez da administración local.
Lenda
Conta unha lenda que no lugar existiu unha vila chamada Alcaián, a cal foi somerxida nas profundidades da actual lagoa. Cóntase que unha muller foi desterrada cando Xesús e San Pedro andaban pedindo esmola polas portas. Un día pediron pousada por moitas casas desta vila e ninguén llela quixo dar, entón, soltáronlles os cans. Xesús ofendido pronuncio o seguinte:
Existe tamén estoutra versión:
Tamén hai a opinión de que a causa do afundimento foi que un día o santo de Alcaián aborreceuse con todos os veciños e dixo:
Tamén se di que os veciños de Salgueiras e os de Mira escoitan campás, ladridos de cans e mesmo chegan a escoitar galos cantar na Noiteboa e na noite de San Xoán.
Galicia Nueva
Galicia Nueva foi o nome de varias publicacións:
Thun
Thun é unha cidade suíza situada no cantón de Berna, a 30 km ao sur da capital do Estado. Cos seus 43.568 habitantes, segundo datos do 2016, é a undécima cidade do país por volume de poboación.
Xeografía
Está situada á beira do lago de Thun. O centro histórico está erguido sobre unha illa do río Aar, que separa a cidade en dúas partes. A cidade limita ao norte coas comunas de Steffisburg, Schwendibach e Homberg, ao leste con Heiligenschwendi e Hilterfingen, ao sur con Spiez e Zwieselberg, e ao oeste con Amsoldingen, Thierachern e Uetendorf.
Historia
O nome da cidade deriva do celta Dunum, que significa cidade fortificada. No 58 AC caeu baixo o dominio de Roma, converténdose nun dos principais centros administrativos da rexión. Arredor do ano 400 DC foi conquistada polos burgundios e no 1033 pasou a formar parte do Sacro Imperio Romano Xermánico.
En 1384 foi mercada polo cantón de Berna. Foi capital do cantón de Oberland durante a República Helvética.
María de Molina
María Alfonso de Meneses, nada arredor do 1264 e finada en Valladolid o 1 de xullo de 1321, máis coñecida como María de Molina, foi señora de Molina, raíña consorte de Castela entre os anos 1284 e 1295 polo seu matrimonio con Sancho IV de Castela e rexente de Castela en dúas ocasións.
Eliminación directa
A eliminación directa, coñecido tamén co termo en inglés play-off, é un sistema utilizado en diversos torneos que consiste en que o perdedor dun encontro é inmediatamente eliminado. Vanse xogando roldas e en cada unha delas elimínase certo número de participantes ata deixar un único competidor que se coroa como campión. Con todo, poden existir excepcións en que un participante previamente eliminado poida seguir competendo, xa sexa reingresando ao sistema de eliminación ou xogando encontros de consolación como o partido do terceiro lugar.
Este tipo de torneo adoita disputarse antes ou logo dunha fase regular na que os equipos enfróntanse todos contra todos. Nesta fase, os participantes adoitan estar divididos en grupos ou divisións xeográficas.
Goma 2
Goma 2 foi un grupo galego de rock da década de 1970.
Historia
Goma 2 nace en Portonovo, inicialmente co nome de Os Vieiras como grupo de gaitas, e despois chamáronse Brebaxe como grupo de verbenas, a mediados dos anos 70. Os seus inicios estiveron caracterizados por ser abreconcertos de Miguel Ríos en Ponteareas e de Triana en Pontevedra e Noia, así como por encabezar o cartel do Porto Rock Novo.
En 1979 trasládanse a Madrid e gravan o seu único álbum, Goma 2. Este disco, integramente en galego, pódese considerar histórico xa é un dos que marca o inicio do rock galego, comezando a usar a gaita combinada con guitarras eléctricas para facer rock.
Pouco despois e por diversos motivos (servizo militar dos integrantes, discrepancias coa discográfica...) o grupo disolveríase.
Pobo ainu
Os ainus (アイヌ), tamén chamados aynu, aino (アイノ), e nos textos históricos xaponeses ezo/emishi/ebisu (蝦夷), son unha etnia indíxena que vive no Xapón e Rusia. Historicamente falan a lingua ainu e variedades relacionadas e viven en Hokkaido, as Illas Kuriles, e en Sakhalin. A maioría dos que se identifican como ainu aínda viven na mesma rexión, aínda que o número exacto de individuos é descoñecida. Isto é debido á confusión sobre as herdanzas mixtas e pola cuestión étnica no Xapón, polo que persoas con orixe prefiren agochar as súas identidades. No Xapón, por mor dos matrimonios cos xaponeses durante moitos anos, o concepto dun grupo étnico ainu non é factible. As estimacións oficiais roldan arredor dunha poboación de 25.000, mestres que as cifras non oficiais falan de 200.000 individuos.
Historia
A cultura ainu data preto do ano 1200dC. e investigacións recentes suxiren que se orixinou nunha fusión da Okhotsk e da Satsumon. En 1264, o pobo nivkh relatou á Dinastía Yuan do Imperio Mongol que os ainus invadiron a terra dos nivkh, resultado de batallas entre ainus e a Dinastía Yuan. Os contactos activos entre os Wajin (o grupo étnico xaponés) e os ainus de Ezochi (coñecido hoxe como Hokkaido) comezaron no século XIII. Os ainus foron unha sociedade de cazadores-recoletores, que vivían principalmente da caza e da pesca, e seguían unha relixión baseada nos fenómenos da natureza.
O xiro radical para a cultura ainu foi o inicio da Restauración Meiji en 1868. Unha variedade de reformas sociais, políticas e económicas foron introducidas polo goberno xaponés, na esperanza de modernización do país no estilo occidental, e contou coa anexión de Hokkaido. Sjöberg cita o relato de Baba (1980) sobre o razoamento do goberno xaponés: ‘ … O desenvolvemento da gran illa do norte do Xapón tiña varios obxectivos: En primeiro lugar, foi visto como un medio para defender a Xapón do rápido desenvolvemento e o expansionismo de Rusia. Segundo ... ofreceu unha solución para o desemprego para a ex-clase samurai ... Finalmente, o desenvolvemento prometido para producir os recursos necesarios para unha economía capitalista en crecemento.
En 1899, o goberno xaponés aprobou unha lei de etiquetaxe dos ainus como aborixes, coa idea de que serían asimilados, e resultou que a terra do pobo ainu pasou a formar parte do goberno xaponés. Tamén nesa época, concedéronlles a cidadanía xaponesa, negándolles deste xeito o rango de grupo indíxena.
miniatura|250px|Sacrificio ainu dun oso. Pintura xaponesa, arredor de 1870. Os ainus foron cada vez máis marxinados na súa propia terra - nun período de só 36 anos, os ainus deixaron de ser un grupo relativamente illado de persoas, a ter as súas terras, lingua, relixión e costumes asimilados ás dos xaponeses. Ademais, as súas terras do foron distribuídas entre os Wajin que decidiran establecerse en Hokkaido. Isto foi incentivado polo goberno xaponés da era Meiji para sacar proveito da abundancia dos recursos naturais da illa, e para crear e manter facendas no modelo de agricultura industrial occidental. Este desenvolvemento foi denominado Kaitakushi. Deste xeito xurdiron fábricas, muíños de fariña e cervexa, e infraestrutura como estradas e liñas ferroviarias durante un período de desenvolvemento que durou ata 1904. Durante este tempo os ainus foron forzados a aprender xaponés, obrigados a adoptar nomes xaponeses e condenados a cesar as prácticas relixiosas, como o sacrificio de animais e o costume de tatuarse.
O acto 1899 mencionado arriba foi substituído en 1997-ata entón o goberno afirmara que non había grupos étnicos minoritarios. Non foi ata o 6 de xuño de 2008 que o Xapón recoñeceu formalmente ós ainus como un grupo indíxena (ver Recoñecemento Oficial, abaixo).
miniatura|esquerda|A banda Oki Dub Ainu, liderada polo músico xaponés ainu [[Oki (músico)|Oki, en Alemaña, en 2007.]] As vodas entre xaponeses e ainus foron activamente promovidas polos ainus para diminuír as posibilidades de discriminación contra os seus fillos. Como resultado, moitos ainus son indistinguibles dos seus veciños xaponeses, mais algúns ainus-xaponeses están interesados ​​na cultura ainu tradicional. Por exemplo, Oki, nado como un neno dun pai ainu e unha nai xaponesa, tornouse un músico que toca o instrumento tradicional ainu tonkori. Hai moitos pequenas cidades do sueste ou da rexión de Hidaka onde aínda se poden ver ainus puros, como en Nibutani (ainu :Niputay).
O seu etónimo máis coñecido deriva da palabra ainu, que significa "humano" (en oposición a kamui, seres divinos), e non de etnia, nin o nome dunha raza, nos dialectos de Hokkaido da lingua ainu; Emishi (Ebisu) e Ezo (Yezo) son termos xaponeses, que se pensa que derivan doutra palabra para "humanos", que doutra forma sobreviviu no ainu de Sakhalin en enciw ou enju. Hoxe en día, moitos ainus rexeitan o termo ainu porque fora usado con sentido pexorativo, e prefiren chamarse a si mesmos Utari (camarada ou compañeiro na lingua ainu). Os documentos oficiais empregan ambas formas.
Recoñecemento oficial
miniatura|Ainu en Hokkaido (1999) O 6 de xuño de 2008, unha resolución bi-partidista non vinculante foi aprobada polo Kokkai, invitando ó goberno a recoñecer ó pobo ainu como un pobo indíxena do Xapón e pedir a fin da discriminación contra eles. A resolución recoñeceu ó pobo ainu como "un pobo indíxena cunha lingua, relixión e cultura distintas" e rescinde a lei aprobada en 1899.
Orixes
As orixes dos ainus foron moitas veces considerados como Jōmon-jin, os nativos do Xapón dende o período Jōmon. "Os ainus viviron neste lugar cen mil anos antes de que viñeran os Fillos do Sol" é unha das súas Yukar Upopo (lendas ainus).
A súa cultura, como é coñecida hoxe, data aproximadamente do ano 1200 e investigacións recentes suxiren que se orixinou nunha fusión da cultura Okhotsk e da cultura Satsumon, unha das máis antigas culturas xaponesas. A súa economía estaba baseada na agricultura, así como a caza, a pesca e a recolección.
miniatura|Home ainu, arredor do 1880. Os ainus mestizos son máis lixeiros de pel que os seus veciños xaponeses e teñen máis pelos no corpo. Moitos investigadores propuxeron unha ascendencia caucásica, malia que estudos recentes de ADN non atoparon similitudes xenéticas nos modernos europeos caucásicos. Moitos ainus teñen o cabelo ondulado, pero algúns téñeno liso e negro. Moi poucos deles teñen cabelos castaños ondulados. A súa pel adoita ser máis morena pero isto é debido ó feito de que traballan sobre todo no mar e con ventos salgados durante todo o día. Tamén se caracterizan por ter barbas moi longas.
Probas xenéticas amosan que pertencen principalmente ó Y-haplogroup D2. Y-DNA haplogroup D2 atópase no Arquipélago xaponés incluíndo Okinawa. Os únicos lugares fóra do Xapón onde é común o Y-haplogroupo D é o Tíbet e as illas Andaman no Océano Índico.
esquerda|miniatura|170px|Ilustración de 1862 dos ainus (esquerda) e os [[pobo nivkh|nivkhs.]]
Hóspede
miniatura|A [[rata negra (Rattus rattus) é un hóspede da peste bubónica polas pulgas de rata orientais, que as infestan, converténdose nun primeiro vector da enfermidade.]] En bioloxía chámase hóspede, hospedeiro ou hospedador aquel organismo que alberga outro no seu interior ou que o porta sobre si, ben sexa nunha simbiose, ou como parasito, comensal ou mutualista.
Pobo ainu
Orixes
Unha recente avaliación dos trazos craniais suxire que os ainus semellan máis Okhotsk que Jōmon. Isto concorda coa referencia á cultura ainu, sendo unha fusión da cultura Okhotsk e a cultura Satsumon referenciado enriba.
Tras unha nova onda de inmigración, probabelmente a partir da Península de Corea fai 2.300 anos, os Yayoi empurraron ós Jōmon cara o norte do Xapón. Os datos xenéticos indican que os xaponeses modernos son descendentes de ambos, dos Yayoi e dos Jōmon.
Xeografía
Os derradeiros falantes ainus que quedan (ademais de quizais algúns falantes parciais) viven soamente no Xapón. Alí, están principalmente concentrados na costa sur e leste da illa de Hokkaidō.
Lingua
Calcúlase que quedan menos de 100 falantes da lingua ainu, mentres que outras investigacións sitúan o número en 15 persoas - a lingua está considerada como "en perigo". Como resultado disto, o estudo da lingua ainu é limitada e baséase principalmente na investigación histórica.
A lingua ainu é significativamente diferente á lingua xaponesa na sintaxe, fonoloxía, morfoloxía e vocabulario. Aínda que houbo intentos para demostrar que están relacionados, os expertos modernos rexeitan que a relación vaia máis aló do contacto, tales como o préstamo mutuo de verbas entre os xaponeses e os ainus. De feito, ningún intento por mostrar unha relación da lingua ainu con calquera outro idioma é aceptado actualmente, e é considerada como unha lingua illada.
Hóspede
Tipos de hóspedes e as súas interaccións
Cómpre falar de hóspede sempre que haxa unha relación de dependencia dun sistema biolóxico (un ser vivo ou un virus) respecto a outro sobre o que habita, xa sexa de maneira continua, xa sexa de forma temporal. Isto pode ocorrer en interaccións próximas dos seguintes tipos:
Tipos de hóspedes no parasitismo
Falando de parasitos, chámase hóspede primario a aquel onde desenvolve a maior parte da súa existencia e, sobre todo, o seu crecemento. Chámase hóspede secundario ao que alberga ao parasito só nunha fase inicial do seu crecemento, case sempre en relación coa súa dispersión e para facilitar o seu ingreso no hóspede primario. Por exemplo, os nematodos do xénero Anisakis, que producen anisaquíase en humanos, fano porque os seus hóspedes primarios naturais son mamíferos mariños, de fisioloxía parecida á humana, mentres que os hóspedes secundarios son, en momentos sucesivos do seu desenvolvemento, pequenos crustáceos inicialmente, e logo peixes, cando devoran aos primeiros. A infestación de cetáceos ou de seres humanos prodúcese cando comen os peixes. Outro exemplo é o das especies de Plasmodium que infectan aos seres humanos, protistas apicomplexos que producen a malaria, caso no que el hóspede secundario é un mosquito do xénero Anopheles, que actúa como vector da enfermidade.
En función da súa utilidade para o parasito existen varios tipos de hóspedes:
Un hóspede reservorio é o que alberga, en tanto que hóspede primario, a un axente infeccioso ou parasito que pode invadir ocasionalmente tamén o organismo humano ou o dunha especie de interese económico. Prodúcese un salto desde a orixe de zoonoses, enfermidades procedentes de animais e, ocasionalmente, de enfermidades infecciosas emerxentes, cando o axente ou parasito adquire a habilidade de pasar directamente duns seres humanos a outros. Sabemos hoxe que os reservorios dos que proceden as epidemias humanas iniciais de gripe son aves, ou que as dúas formas do VIH, que producen a sida, saltaron á especie humana desde monos africanos.
Pobo ainu
Lingua
A lingua ainu non tivo nunca un sistema de escritura de seu, e historicamente foi transcrito polos xaponeses kana ou o cirílico ruso. Hoxe en día, é polo xeral escrito en katakana ou no alfabeto latino. A rixidez do kana xaponés, pola súa incapacidade para representar con precisión as consoantes terminais, contribuíu á degradación do ainu orixinal. Por exemplo, unha palabra como Kor (que significa "celebrar"), agora pronúnciase cun son da vocal terminal, Koro.
AD Fogar da Xuventude
A Agrupación Deportiva Fogar da Xuventude (AD.Fogar) é un club deportivo de natación e tríatlon con sedes en Carballo e Oleiros.
Foi creado no ano 1988 con José Carlos Mancebo Porteiro como presidente. En 1999 á entidade súmase tamén o Concello de Oleiros.
Na sección Carballo os deportistas adestran no complexo deportivo Carballo Calero, e na sección Oleiros os deportistas adestran nas instalacións do INEF en Bastiagueiro.
Galardóns e récords
Varios deportistas do equipo competiron e compiten a nivel europeo, tanto en natación como en tríatlon. Entre as plusmarcas acadadas están os récords galegos de Marcos Souto Veiga e Marcos Viaño Varela.
Na década de 1990 a nivel do club destacou a nadadora Elisa Pichel García de Seárez, actual adestradora dos equipos alevín, benxamín e veterano na sección de Carballo. Outro deportista destacado é Víctor Tato Fuentes.
Xineceo (botánica)
miniatura|Xineceo dunha flor O xineceo é o conxunto de órganos reprodutores femininos dunha flor, ou sexa, o conxunto dos pistilos.
Partes e características
Engloba os carpelos, constituídos polos estigmas, estiletes e ovarios, localizándose, en case todos os casos, no centro da flor. Ás veces está constituído só por un único carpelo. O seu nome provén da división existente nas casas da antiga Grecia reservada ás mulleres. A parte masculina da flor desígnase como androceo.
A contaxe do número de carpelos nunha flor débese facer tendo en conta os ovarios, que constitúen a base dos mesmos, xa que algúns estigmas están profundamente fendidos.
O xineceo desígnase como sincárpico cando está formado por un ou máis carpelos fundidos na base e é clasificado como apocárpico se os carpelos aparecen distintos uns dos outros.
Fecundación
Cando o gran de pole cae no estigma dunha flor, ocorre a súa xerminación: o gran de pole hidrátase, a exina rompe e proxéctase a intina, formando o tubo polínico. Unha vez formado o tubo polínico, este comeza a medrar ao longo do estilete. O núcleo xerminativo divídese por mitose e forma dous núcleos espermáticos ou gaméticos. O tubo polínico alcanza o ovario, penetra no óvulo a través da micrópilo e ocorre unha dobre fecundación.
Unha vez ocorrida a fecundación, o óvulo fecundado desenvólvese e forma a semente. No interior do óvulo, o cigoto 3n divídese por mitose e forma un tecido de reserva, chamado endosperma secundario. Despois da formación do endosperma, o cigoto 2n divídese por mitose e forma o embrión.
Androceo
Está formado polo conxunto de estames, e é tamén o conxunto de órganos reprodutores masculinos da planta. Algunhas plantas posúen o xineceo e mais o androceo, dese xeito cando un polinizador bate as ás, ao se alimentaren do pole, as células reprodutoras do androceo caen no xineceo e ocorre a formación dunha nova planta.
Lista de concellos de Lleida
Concellos da provincia de Lleida:
miniatura|500px|Mapa dos concellos da provincia de Lleida
O Pereiro, San Vicenzo de Curtis, Vilasantar
O Pereiro é un lugar da parroquia de San Vicenzo de Curtis, no concello coruñés de Vilasantar, na comarca de Betanzos. Segundo o Instituto Nacional de Estadística a súa poboación en 2018 era de seis habitantes (catro homes e dúas mulleres).
El Combate (Monforte de Lemos)
El Combate foi un semanario que se publicou en Monforte de Lemos en 1934.
Historia e características
Subtitulado Semanario defensor de los intereses locales, apareceu o 23 de setembro de 1934. Fundado e dirixido por Jesús Ramos Rodríguez. Publicación conservadora e católica, órgano de expresión da Federación de Sindicatos Agrarios, controlada por Antonio Maseda Bourio. Entre os seus colaboradores figuraron Leandro Carré Alvarellos e Rosendo Vila Fernández. Publicou un poema de Germán Vázquez dedicado a Castelao e Bóveda, e outro de Anuncia Lorenzo Abella. Deixou de publicarse o 9 de decembro de 1934 co número 14.
Galería de imaxes da praia de Augas Santas
A praia de Augas Santas, coñecida de xeito turístico por Praia das Catedrais, está situada no termo da parroquia da Devesa, no concello de Ribadeo.
Élan Béarnais Pau-Lacq-Orthez
O Élan Béarnais Pau-Lacq-Orthez, popularmente coñecido como Pau-Orthez, é un equipo de baloncesto profesional con sede na cidade de Pau, Pireneos Atlánticos (Francia). Actualmente compite na LNB Pro A, a máxima categoría do baloncesto francés. Disputa os seus partidos como local no Palais des Sports de Pau, un pavillón con capacidade para 7 707 espectadores. O Pau-Orthez é un dos clubs franceses máis laureados da historia.
Historia
O Élan Béarnais foi fundado en 1931 na localidade de Orthez. Antes desa data, o club de baloncesto eran tan só unha sección dun club polideportivo fundado en Orthez en 1908. Non era un club no sentido moderno, senón unha asociación creada por clérigos para animar aos rapaces a practicar deporte. O club chegou ao máximo nivel do baloncesto profesional francés durante a tempada 1972−73. O club descendeu inmediatamente á segunda división, aínda que a situacón duraría duraría poucos anos, regresando en 1976. Na seguinte temporada o club chega a debutar en Europa, ao clasificarse en 1977 para xogar a Copa Korać. O seu ascenso continuou ao gañar esta última competición en 1984, onde venceron ao KK Crvena zvezda de Belgrado na final. Este foi o primeiro de moitos títulos conseguidos polo club ao longo das seguintes dúas décadas.
Os seguintes grandes títulos conseguidos polo club foron os seus primeiros títulos de liga, conseguidos de forma consecutiva en 1986 e 1987. Isto valeulles a entrada para xogar na Euroliga. A pesar da súa condición de novatos, o Pau-Orthez está a piques de chegar á final, acabando finalmente no terceiro posto da competición tan só por detrás dos campións, o Olimpia Milano e Maccabi Tel Aviv. De feito, o club acabaría a competición invicto como local, onde venceron a clubs como o Žalgiris Kaunas, o Real Madrid ou os Maccabi e Milano. Desde aquela, o Élan Béarnais participou en competicións continentais de forma consecutiva até 2008, polo cal teñen o récord europeo cunha serie de 31 anos (1977–2008).
Sendo o club dunha pequena vila de 12.000 habitantes ao pé dos Pireneos, o feito de se converter nunha potencia do baloncesto europeo obrigou ao club a trasladarse a unha cidade máis grande. En 1989 o club muda o seu nome a Élan Béarnais Pau-Orthez, e 1991, tras a construción do Palais des Sports, trasládase a Pau. Este movemento foi posíbel principalmente grazas aos esforzos de dous hombres: Pierre Seillant, cargo electo de Orthez e presidente durante moitos anos do club, e André Labarrère, o daquela alcalde de Pau. Os dous homes estaban onfrontados no ámbito político, mais grazas á súa colaboración foi construído o Palais, que aínda hoxe o pavillón exclusivamente adicado ao baloncesto máis grande do país, e evitouse que o club abandonase a rexión de Béarn.
Co traslado completo, o club continuou a consolidar o seu status como forza dominante do baloncesto francés, gañando sete campionatos de liga nos seguintes trece anos. Actualmente, o club posúe un total nove títulos de liga, o que fai do Élan Béarnais o terceiro equipo do baloncesto profesional masculino francés con máis títulos de liga, tan só detrás do ASVEL Lyon-Villeurbanne e do Limoges CSP. O dous últimos destes nove trofeos chagan de forma consecutiva en 2003 e 2004, data que marca o fin da era dourada do club. A temporada 2003 é lembrada como unha das máis espectaculares do club, onde grazas ás habilidades de dous talentos da canteira, Boris Diaw e Mickaël Pietrus, gañan os tres títulos máis importantes do país: a Liga, a Copa e a Supercopa. A destacábel campaña de Diaw fíxolle merecedor do premio MVP da Liga para xogadores franceses. Ademais, despois da temporada, tanto Pietrus como el foron seleccionados na primeira rolda do Draft da NBA de 2003.
Posteriotrmente, debido á marcha dos seus xogadores, a inestabilidade no posto de adestrador, así como problemas económicos, os éxitos do equipo estancáronse. De feito, en 2009 o club chega a descender de categoría tras finalizar no último posto da liga. A súa estadía na Segunda División, é aproveitada para reestruturar o club e fortalecelo, volvendo á Pro A en 2010. Un ano antes do descenso, en 2008, con Didier Gadou e Claude Bergeaud á cabeza, o club leva a cabo a súa terceira mudanza de nome, converténdose no Élan Béarnais Pau-Lacq-Orthez. A entrada do nome da cidade de Lacq, situada cerca de Pau, serviu para reforzar a identidade rexional do club.
Xogadores emblemáticos
miniatura|[[Boris Diaw]]
Festa Marítima Internacional de Brest
miniatura|200px|dereita|barcos na edición de 2004 A Festa Marítima Internacional de Brest (Les tonnerres de Brest ou Fêtes maritimes de Brest) é unha concentración marítima de ámbito mundial que se realiza na cidade bretoa de Brest cada catro anos desde 1992.
Céntrase na navegación tradicional e nos veleiros clásicos. En 2008, e segundo a organización, houbo 25 nacións representadas, 2000 veleiros tradicionais ou clásicos, 50 grandes veleiros, 15000 mariñeiros e 300 expositores.
Participación de Galicia
A edición de 2008 ten como país convidado de honra a Galicia, xuntamente con Noruega, Vietnam, Madagascar e Croacia. Galicia acudiu cunha delegación de 25 embarcacións representativas das diversas tipoloxías dos mares e ríos de Galicia e do Norte de Portugal organizada pola Federación Galega pola Cultura Marítima e Fluvial. A relación de embarcacións asistentes:
O día de Galicia no evento foi o 16 de xullo, na que se botou unha dorna que se rematou de construír en Brest e realizouse un desfile de toda a frota galega.
Unha goleta de 1924 con base en Eivissa afundiu ó chegar a Brest. Non formaba parte da delegación galega, pero fixera escala en Vigo na súa viaxe cara a Brest.
Monxe, monxa
dereita|miniatura|230px|Monxes copistas medievais miniatura|dereita|230px|Monxes tibetanos Monxe (feminino: monxa) provén do provenzal antigo monge, este do latín tardío monăchus, anacoreta, e este do grego μοναχός, único, só. Fai referencia a unha persoa adicada á vida monástica e de clausura.
A tradición monástica está presente en varias relixións do mundo: budismo, xainismo, taoísmo, lamaísmo, cristianismo e anglicanismo. Os monxes residen en mosteiros e seguen unha vida de desapego aos bens materiais. Na Idade Media, os membros do clero, do cal os monxes formaban parte, eran os máis instruídos da época, xa que vivían enclausurados nos mosteiros, e tiñan moito tempo libre. Así, adicábanse a ler e copiar os libros das bibliotecas, motivo polo que tiñan unha preparación da que os labregos e viláns carecían.
Lugares de San Cristovo de Cea
miniatura|dereita|[[Casa do concello de San Cristovo de Cea.]] Galicia → Parroquias de Galicia → Lugares de Galicia → Lugares de Cea
Microcastle
Microcastle é o terceiro álbum da banda estadounidense de indie rock Deerhunter. Despois de que o disco fose filtrado á internet, estivo dispoñible en iTunes o 19 de agosto do 2008, mentres que en formato físico publicouse o 28 de outubro do 2008. Nos Estados Unidos foi editado por Kranky Records e en Europa por 4AD. O álbum foi gravado nunha semana de abril de 2008 por Nicholas Vernhes nos Rare Book Room Studios de Brooklyn, Nova York. Nos Estados Unidos o disco vendeu ao redor das 50.000 copias.
A diferenza de Cryptograms, a banda decidiu renunciar ao uso extensivo de pedais de efectos. Ao longo da gravación do disco, só algunhas das pistas de batería e ás veces en "Agoraphobia" foron tratadas. A banda estreou o álbum ao vivo no Brooklyn's Market Hotel o 11 de abril do 2008. Un disco extra, Weird Era Cont., foi publicado ao mesmo tempo que o álbum.
Listaxe de cancións
Todos os temas compostos por Bradford Cox, agás onde se indique.
Roger Espinoza
Roger Espinoza Ramírez, nado o 25 de outubro de 1986 en Puerto Cortés, é un futbolista hondureño. Xoga de defensa ou centrocampista e o seu equipo actual é o Sporting Kansas City.
Fontarón, Becerreá
Sancti Spiritus de Fontarón é unha parroquia do concello de Becerreá. Segundo o Instituto Galego de Estatística en 2018 tiña 46 habitantes (23 homes e 23 mulleres). Segundo o Nomenclátor da Xunta de Galicia, ten nove entidades de poboación.
Vicente Huidobro
Vicente García-Huidobro Fernández, nado en Santiago de Chile o 10 de xaneiro de 1893 e finado en Cartagena o 2 de xaneiro de 1948, foi un poeta chileno.
Traxectoria
É considerado o máximo e case único expoñente da corrente literario coñecida como creacionismo, centrada basicamente na poesía. Trátase dun dos grandes autores das letras chilenas, xunto con Pablo Neruda, Gabriela Mistral ou Nicanor Parra, entre outros. Escribiu principalmente en lingua castelá, malia que tamén fixo algunhas incursión en lingua francesa.
Das wohltemperierte Klavier
miniatura|Carátula orixinal da copia manuscrita de Johann Sebastian Bach de Das wohltemperierte Klavier. Di en alemán (coa letra manuscrita de [[Johann Sebastian Bach|Bach: «O “[instrumento de] teclado ben temperado”, ou preludios e fugas en todos os tons e semitons, ambos coa terceira maior ou ut, re, mi e coa terceira menor ou re, mi, fa, están compostos para a práctica e o proveito dos mozos músicos desexosos de aprender e para o entretemento daqueles que xa coñecen esta arte».]] Das wohltemperierte Klavier (en galego "O clavecín ben temperado", en contraposición a outros tipos de temperamentos), é o nome de dous ciclos de preludios e fugas compostos por Johann Sebastian Bach en todas as tonalidades maiores e menores da gama cromática.
Como moita da música de Bach, ningún dos dous volumes foron publicados en vida. E tamén como moita da súa música, coñécese a data en que foron compilados, pero non as datas en que foron compostos, polo que existen diversas especulacións respecto diso. O que si é coñecido é que o primeiro volume (que comprende os 24 preludios e fugas do BWV 846 ao BWV 869) foi rematado e compilado por Bach en 1722, aínda que a súa primeira impresión non chegará até moito despois de morto Bach, en 1801. O segundo volume (que comprende do BWV 870 ao BWV 893) foi rematado e compilado en 1744, aínda que tamén é probable, polo estilo, que moitos dos preludios e fugas deste segundo volume estivesen compostos antes de compilar o primeiro. Ambos comparten o mesmo esquema: cada libro comprende 24 grupos constituídos por un preludio e unha fuga na mesma tonalidade. Empeza pola tonalidade de dó maior, e despois a de dó menor, á que lle segue dó díese maior e así sucesivamente, até completar toda a gama cromática de maior a menor. É, por tanto, unha colección enorme que comprende 48 preludios e 48 fugas cuxo obxectivo é, á vez, musical, teórico e didáctico.
Título da obra e instrumentos de execución
Existen moitas opinións respecto dos instrumentos con ou para os que foron compostas estas pezas, pero dada a natureza abstracta da música de Bach, é estéril discutir sobre iso, posto que soan igual de ben tanto nuns instrumentos como noutros sempre que se interpreten coherentemente segundo o estilo e as posibilidades do instrumento. A pesar de que moitos dos preludios e fugas foron compostos pensando nun clavicordio ou nun clavecín ou en calquera dos dous, non existe ningún argumento de peso para desestimar ao órgano ou ao piano na súa execución. Si convén, en calquera caso, sinalar certas características da partitura en relación aos instrumentos.
O clavecín e o clavicordio, instrumentos que se atopaban, naquel tempo, na súa época de esplendor ―hexemonía que manterían até finais do século XVIII, cando o pianoforte finalmente se impuxo como instrumento de teclado―, eran ambos de uso habitual en Bach. Un gran número das pezas que Bach compuxo para o teclado pensounas cun clavicordio, un instrumento de corda percutida que Bach tiña en alta estima porque lle permitía acentuar e realzar libremente as voces en distintos planos. Por outra banda, moitas das obras de Bach, que se pode afirmar que soan máis apropiadas co clavecín polo seu maior volume sonoro respecto do débil clavicordio, son:
O resto pode afirmarse que son igualmente eficaces en calquera instrumento.
Tamén o órgano era de uso común, pero é conveniente sinalar que ningún dos preludios e fugas de ambas as coleccións conta con indicación algunha de pedais nin ningunha das pezas conta co terceiro pentagrama típico do órgano ―parte que se interpretaría co pedalier do órgano―, pentagrama que si aparece noutras obras de Bach escritas expresamente para este instrumento. Un único caso, a Fuga 20 BWV 865 en la menor do primeiro volume conta ao final cunha nota pedal mantida que, pola textura da partitura nese punto, só podería ser executada convenientemente co pedalier dun órgano. Dado que os órganos daquela época non adoitaban estar afinados segundo o sistema temperado e que a tonalidade de la menor, sen alteracións na armadura, non presenta problemas de execución no sistema de afinación antigo. Bach, como moitos organistas daquel tempo para a práctica no fogar, dispuña dun xogo de pedais para o clavicordio, de modo que, a pesar da imposibilidade de tocalo cun clavecín ou un pianoforte, pode telo composto desde o clavicordio.
O Peteiro, San Vicenzo de Curtis, Vilasantar
O Peteiro é un lugar da parroquia de San Vicenzo de Curtis, no concello coruñés de Vilasantar, na comarca de Betanzos. Segundo o Instituto Nacional de Estadística a súa poboación en 2018 era de dous habitantes (un home e unha muller).
Das wohltemperierte Klavier
Título da obra e instrumentos de execución
Por último, o recente fortepiano ou pianoforte, instrumento inventado por Bartolomeo Cristofori cara a 1698, non se coñecía practicamente fóra de Florencia no momento no que Bach compilou o primeiro tomo. O novo instrumento non chegou a Alemaña até 1732, cando Gottfried Silbermann constrúe o seu primeiro fortepiano. Sábese que Bach probou un deses novos instrumentos no taller de Silbermann e que a súa primeira opinión non foi de aprobación, así como que o 7 de maio de 1747, tres anos antes de morrer, cando o rei Frederico II o Grande de Prusia ―nunha invitación a visitar a corte onde traballaba o seu fillo Carl Philipp Emanuel― pediulle que improvisase un richercare nun dos pianofortes Silbermann que posuía. Aparentemente, pouco máis se coñece da súa experiencia real co piano. Con todo, Eva Badura-Skoda indica que, a partir dun anuncio no xornal de 1733 onde se anuncia a continuación dos concertos do Collegium Musicum de Bach cun comentario sobre un novo clavycimbel «cuxo gusto non foi escoitado aínda por estas terras», podería facer referencia a un fortepiano, polo que o piano sería unha opción plausible para moita da música dos últimos anos de Bach. Aínda así, pénsase que esta obra foi escrita para o clavicordio (instrumento caseiro e de volume débil), xa que ao analizala, parece ser unha obra con fins didácticos, e non para ser executada en concertos, nese caso, o instrumento adecuado sería o clavecín, debido á súa maior sonoridade.
En calquera caso, coñecida ou non a predilección de Bach cara ao clavicordio polas súas capacidades de gradación dinámica, capacidades que comparte co piano, é o piano o instrumento co que máis se executa toda a música de Bach.
A afinación temperada
miniatura|«Fuga en la bemol maior» (partitura manuscrita de [[Johann Sebastian Bach.]] O temperamento refírese ao tipo de afinación dos instrumentos musicais, incluída a voz humana. As primeiras formas de afinación eran as pitagóricas (ou as de Aristóxenes), en que a escala se dividía en doce partes desiguais matematicamente perfectas pola regra de 3:2. Pero eses instrumentos só permitían executar obras moi sinxelas nunha soa tonalidade, xa que noutras tonalidades soaban terriblemente desafinadas (xerábanse desagradables harmónicos).
O «temperamento bo» foi o que na época de Bach permitiu en maior grao esa capacidade de execución en moitas tonalidades. Aínda que o «temperamento bo» é unha evidente mellora barroca á afinación grega antiga, de tódolos xeitos, para un oído moderno, as obras séguense escoitando claramente desafinadas.