cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Francisco Eiroa Graña
Traxectoria
Carpinteiro, correspondente de Faro de Vigo en Cangas, foi administrador dos Transportes Automóbiles. Tivo carnicería e tenda de comestíbeis. Foi fundador e presidente do Recreo Marítimo (1912), presidente do pósito de Darbo e presidente da Federación de Pósitos de Galicia (1925-1926) e non aceptou a reelección en 1926. Foi presidente da Federación Agrícola do Morrazo en 1928 e secretario do III Congreso Provincial Agrario de Pontevedra que tivo lugar o 20 de outubro de 1929.
Presentouse ás eleccións de 1917 na lista que encabezaba o médico José Piñeiro. Volveu presentarse ás eleccións municipais de 1922. Foi concelleiro na ditadura de Primo de Rivera (de 1924 a 1925). O 14 de abril de 1931 proclamou a República en Cangas e o 18 de abril foi elixido alcalde. Permaneceu no cargo ata o triunfo da Fronte Popular nas eleccións de febreiro de 1936.
Agustín Gallego
Agustín Gallego Vigo, nado en Castro de Rei en 1970, é un político galego.
Traxectoria
Establecido en Lugo é o propietario dunha empresa de servizos.
En 2012 foi elixido para encabezar as listas de UPyD ás eleccións galegas pola provincia de Lugo, onde colleitou uns resultados por baixo do 1% dos sufraxios. En maio de 2015 encabezou a candidatura desta formación ás eleccións municipais pola capital luguesa, se ben non conseguiu acta de concelleiro, neste caso con algo máis do 1% dos votos. Uns meses máis tarde volveu encabezar a candidatura de UPyD, desta vez ás eleccións xerais, pola provincia de Lugo.
Carlos Oliva
Carlos Oliva Castelló, nado en Figueres (Xirona) en 1946, é un político galego.
Traxectoria
Os seus pais eran pequenos comerciantes locais (ferraxería). Sendo rapaz (1957) trasladouse a Alemaña, onde coñeceu a diversas persoas da emigración galega, coas que fixo relación. En 1966 estableceuse na Coruña e comezou a traballar na empresa eléctrica Fenosa, onde desenvolveu toda a súa vida profesional ata que se xubilou. En Fenosa foi representante sindical e estivo afiliado á UXT.
En maio de 2015 encabezou a candidatura desta formación ás eleccións municipais pola cidade coruñesa, se ben non conseguiu acta de concelleiro con menos do 1% dos votos. Uns meses máis tarde volveu encabezar a candidatura de UPyD, desta vez ás eleccións xerais, pola provincia da Coruña.
Vida persoal
Está casado e ten unha filla. É socio do Náutico de Sada.
Denver
Denver é a cidade máis grande e capital do Estado de Colorado, Estados Unidos. Ademais, e despois de El Paso, é o condado con máis habitantes do estado. Está situada no río South Platte, no extremo occidental dos High Plains, ao leste das Montañas Rochosas (Rocky Mountains, en inglés). O distrito central de Denver sitúase inmediatamente ao leste da confluencia do afluente Cherry Creek co río South Platte, aproximadamente a 19 quilómetros ao leste do contraforte das Montañas Rochosas. Denver é coñecida como A cidade dunha milla de altura (Mile-High City) debido a que a súa altura oficial é exactamente dunha milla (aproximadamente 1,62 quilómetros) sobre o nivel do mar (nos banzos do edificio capital do estado). A poboación estimada en 2011 era de 619.968, o que facía de Denver a 23ª cidade máis poboada dos Estados Unidos. A área metropolitana de Denver-Aurora-Broomfield tiña unha poboación en 2011 duns 2 599 504 de habitantes, e por iso foi clasificada como a 21ª área metropolitana máis poboada do país. Ademais, Denver é a segunda cidade máis poboada da rexión de Moutain West e do suroeste dos Estados Unidos despois de Phoenix.
Historia
Denver City foi fundada en novembro do 1858 como unha vila fundamentalmente mineira durante a febre do ouro do pico Pikes (Pikes Peak en inglés), ao oeste de Kansas. Naquel verán, un grupo de exploradores de Lawrence (Kansas) chegaron e edificaron a cidade de Montana (Montana City) á marxe do río South Platte, aínda que rapidamente desapareceu dando lugar no verán de 1859 a Auraria, un nome que fai referencia á mina de ouro da cidade do mesmo nome pertencente ao Estado de Xeorxia. Este foi o primeiro asentamento do que despois sería a cidade de Denver. O 22 de novembro de 1858, o xeneral William Larimer, un especulador da terra do leste de Kansas, colocou troncos de álamo para poñer unha reclamación nun acantilado con vistas á confluencia do río South Platte e do seu afluente, o Cherry Creek, ao outro lado do arroio do asentamento mineiro de Auraria. Larimer denominou a cidade Denver City para gañarse o favor do gobernador territorial de Kansas, James W. Denver, pois el esperaba que poñéndolle ese nome á vila podería chegar a que o condado de Arapaho fose sede de condado, pero non o conseguiu, xa que por aquel entón o gobernador de Denver xa dimitira. As primeiras cidades asentáronse no que agora é o Confluence Park, no centro da cidade de Denver. Larimer, xunto cos socios da sociedade St. Charles City Land, vendeu parcelas da cidade aos comerciantes e mineiros coa intención de crear unha gran cidade. Denver era unha cidade fronteiriza, cunha economía baseada na industria mineira, na gandería e no comercio de mercancías. O territorio de Colorado foi creado o 28 de febreiro de 1861, mentres que o condado de Araphoe formouse o 1 de novembro do mesmo ano. Por outra parte, a cidade de Denver (chamada Denver City por aquel entón) foi incorporada a Colorado o 7 de novembro de 1861, en 1867 converteuse na capital do territorio e, ademais, foi sede do condado de Arapahoe dende a súa formación ata a súa consolidación en 1902. Unha vez que adquiriu importancia, Denver City acurtou o seu nome e pasou a chamarse Denver, tal e como se coñece hoxe.
Xeografía
miniatura|dereita|250px|Liña de rañaceos de Denver.
Demografía
A oficina do censo dos Estados Unidos (United States Census Bureau) estima que, no ano 2008, a poboación do condado de Denver era de 600.158 persoas, o que o sitúa no 24ª condado máis poboado dos Estados Unidos. A área metropolitana de Denver-Aurora-Broomfield contaba en 2008 cun total de 2 506 626 habitantes (a 21ª máis poboada dos Estados Unidos), mentres que a área metropolitana de Denver-Aurora-Boulder contaba con arredor de 3 049 562 habitantes (a 16ª máis poboada do país).
Economía
A economía de Denver depende parcialmente da súa posición xeográfica, pois por ela pasan numerosas vías de comunicación que conectan con outros territorios. A área metropolitana (Metropolitan Statistical Area (MSA) en inglés) de Denver tivo un produto rexional bruto (Gross Metropolitan Product (GMP) ou Gross Regional Product (GRP) en inglés) de 157,6 billóns de dólares en 2010, o que a sitúa na 18ª rexión máis rica dos Estados Unidos. Denver, por ser a cidade máis grande dentro dun raio de 800 quilómetros, converteuse nun lugar propicio para o almacenamento e distribución de bens e servizos ás rexións de  Mountain States, a do Suroeste dos Estados Unidos, e tamén a do Oeste dos Estados Unidos. Outra das vantaxes da súa situación xeográfica é que Denver é case equidistante das grandes cidades da rexión do Medio Oeste, coma Chicago e St. Louis e tamén dalgunhas cidades da Costa oeste coma Os Ánxeles e San Diego.
Enxeñaría de minas
O Enxeñeiro Superior de Minas é un título universitario español. Un enxeñeiro superior de minas ten os coñecementos específicos para a súa especial aplicación no aproveitamento dos recursos naturais da Terra, aplicación dos mesmos na construción dos materiais necesarios para o desenvolvemento da sociedade actual e futura; así como a creación e manexo adecuado das fontes de enerxía. Todo isto mantendo o equilibrio coa natureza, sendo o Enxeñeiro Superior de Minas un experto na creación de riqueza e desenvolvemento sostible, compatible co resto de actividades que a sociedade actual demanda.
Descrición
A Intensificación de Enerxía e Combustibles ten materias tecnolóxicas sobre enerxía eléctrica, térmica e frigorífica, hidráulica, solar térmica e fotovoltaica, eólica, nuclear, biomasa, hidrocarburos e combustibles complementarios. Na investigación destaca o estudo e desenvolvemento de novas fontes de enerxía coa especial atención nas enerxías renovables.
A Intensificación de Materiais e Metalurxia comprende metalurxia, siderurxia, mineralurxia, materiais cerámicos, plásticos e polímeros, e reciclado de metais. Na investigación destaca a bioenxeñaría.
A Intensificación Mineira e Medioambiental engloba explotacións mineiras e canteiras, túneles e noiros, infraestruturas de enxeñaría civil, sondaxes, xeofísica e xeoquímica, explosivos, fotogrametría e teledetección, hidroloxía e medioambiente. Nos últimos anos experimentouse un elevado interese polas rochas ornamentais no ámbito profesional.
O Enxeñeiro Superior de Minas ten competencias lexislativas profesionais para firmar proxectos de calquera intensificación da carreira independentemente da que cursara. Por isto establecese a diferenza entre intensificación e especialidade, que é unha ampliación técnica dos intereses do alumno non constatable no título. As competencias exclusivas segundo a lexislación española son:
A Enxeñaría Superior de Minas naceu no 1777 ante a incipiente chegada da primeira Revolución Industrial. Certos textos, franceses, dan nome á Enxeñaría de Minas de "nai das enxeñarías".
Síndrome de Löffler
A síndrome de Löffler, tamén chamada eosinofilia pulmonar simple, é unha doenza englobada no grupo das chamadas eosinofilias pulmonares. Nesta doenza, os eosinófilos acumúlanse no tecido pulmonar, en gran medida por mor dunha infección parasitaria, aínda que tamén pode ser provocada por fungos e outros axentes. Describiuse por vez primeira no ano 1921 grazas a Wilhelm Löffler, que indentificou a presenza de eosinofilia en pacientes afectados por Ascaris lumbricoides, Strongyloides stercoralis, Ancylostoma duodenale e Necator americanus, todos eles parasitos.
Ao dano cardíaco producido polo depósito anormal de gránulos eosinofílicos coñécese polo nome de endocardite de Löffler e poder ser causada por resposta á infección parasitaria ou pode ser idiopática.
Síntomas
A sintomatoloxía típica da síndrome de Löffler é a tose seca, a dor torácica, febre e malestar xeral, dificultade respiratoria, erupcións cutáneas e un aumento da frecuencia respiratoria. Ás veces pode incluso non dar ningún tipo de síntoma. O prognóstico adoita ser excelente, cunha recuperación completa ás catro semanas.
Tratamento
O curso desta doenza adoita ser benigno e autolimitado, isto é, cura soa en menos de catro semanas. Por outra banda, a tratamento principal está orientado a tratar a causa primaria. Así, se a doenza ten a súa orixe nunha infección, o tratamento basearase na prescrición do antibiótico axeitado. Se a eosinofilia é un efecto adverso a un fármaco, este habería de serlle retirado ao paciente. En casos un pouco máis severos, pode ser necesario o tratamento con corticoides.
Oscar Luigi Scalfaro
Oscar Luigi Scalfaro ['skalfaro], nado o 9 de setembro de 1918 en Novara e finado o 29 de xaneiro de 2012, foi un político italiano, piemóntés, presidente da República Italiana entre 1992 e 1999. Posteriormente foi senador vitalicio.
Graduouse en Dereito pola Universidade Católica do Sagrado Corazón, en Milán o 1942. Tornouse maxistrado o 21 de outubro de 1942. Despois da segunda guerra mundial tornouse promotor de xustiza.
Rita Moreno
Rosa Dolores Alverío, nada en Humacao o 11 de decembro de 1931 é unha actriz portorriqueña, coñecida como Rita Moreno. É unha das poucas persoas que gañou os catro principais premios estadounidenses do mundo do espectáculo, Oscar, Tony, Emmy e Grammy.
Traxectoria
Comezou a actuar no cinema en 1952 e en 1961 interpretou a Anita no filme West Side Story, personaxe que interpretara Chita Rivera en Broadway. Por este papel gañou o Oscar á mellor actriz secundaria. A pesar do éxito seguiu recibindo papeis estereotipados de latina.
Entre 1971 e 1977 participou no programa infantil The Electric Company interpretando varios personaxes, especialmente Millie the Helper. Ademais de pequenos papeis noutras series, interpretou unha das protagonistas da serie Nine to Five a principios da década de 1980.
A mediados da década seguinte foi a voz de Carmen Sandiego na serie animada Where on Earth is Carmen Sandiego?.
Urd
Urd ou Urðr era unha das tres Norns da mitoloxía nórdica xunto a Verdandi e Skuld. O seu nome significa "o que víu", e está relacionado coa palabra wyrd, que en nórdico antigo significa "destino".
Urd é a que fía os fíos do tear, para que sus irmás os utilizen en dar forma ás vidas de todos os seres.
O pozo de Urd tomase do seu nome, e é de alí de onde as tres Norns extraen a auga para regar o freixo Yggdrasil.
Dr. Mario
Dr. Mario é unha serie de videoxogos realizados por Nintendo, é unha mestura do tetris cun puzzle protagonizado por Mario que debe eliminar virus de diferentes cores coas denominadas megavitaminas pero ten que ter coidade de non as perder, o que sucede se se aliñan catro bloques da mesma cor.
Editorial Tris Tram
A editorial Tris Tram é unha editorial galega con sede na cidade de Lugo que traballa dende 1994. Publica tanto en lingua galega como en lingua castelá.
Historia e características
Verteu ao galego textos de Dickens, Poe ou Balzac, así como tamén publica libros de temática poética, teatral ou ensaística de autores contemporáneos galegos. Ten máis de cen títulos dentro das 8 coleccións do seu catálogo.
Howard Levi
Howard Levi, nado o 9 de novembro de 1916 Onde? e finado o 11 de setembro de 2002,Onde? foi un matemático estadounidense que traballou principalmente no campo da álxebra.
Levi foi un participante moi activo durante as reformas educativas nos Estados Unidos de América, tendo proposto varios novos cursos para substituír os cursos tradicionais.
Eduardo Rosales
Eduardo Rosales Gallinas, nado en Madrid o 4 de novembro de 1836 e finado ibídem o 13 de setembro de 1873, foi un pintor español.
Traxectoria
Fillo segundo dun modesto funcionario, que estudou nas escolas Pías de San Antón. Ingresou en 1851 na Real Academia de Belas Artes de San Fernando, onde foi alumno de Federico Madrazo.
Chegou a Roma en outubro de 1857, polos seus propios medios e sen axuda oficial, aínda que máis tarde conseguiría que lle concedesen unha pensión extraordinaria. Uniuse ao grupo de pintores españois que se reunían no Antico Caffè Greco (Casado do Alisal, Dióscoro Poboa, Fortuny). Alí comezou a asociarse cos círculos puristas nazarenos, pero pronto abandonou esa tendencia, na que realizou a súa primeira obra de importancia, Tobías e o anxo. De seguido interesouse por un estilo máis realista, no que realizou a súa grande obra mestra, Dona Isabel a Católica ditando o seu testamento, conservada no Museo do Prado. Acudiu con ela á Exposición Universal de París de 1867 e logo volveu a Roma, onde chegoulle un telegrama dos seus amigos, o paisaxista Martín Rico e Raimundo de Madrazo, dándolle a noticia do éxito alcanzado polo seu cadro: primeira medalla de ouro para estranxeiros. Concedéronlle tamén a Lexión de honra.
Casou en 1868 coa súa curmá Maximina Martínez Pedrosa e tivo dúas fillas, das que lle sobreviviu unha, Carlota. Á maior, Eloísa, morta ao pouco tempo de nacer, pode verse no cadro Primeiros pasos. Na procura de mellorar a súa saúde, pois estaba enfermo de tuberculose, pasaba tempadas en Panticosa. En 1869 regresa definitivamente de Roma e pon estudo en Madrid. As duras críticas que recibiu a súa obra A morte de Lucrecia (1871) o desanimaron e non volveu pintar cadros de gran formato.
En 1872, buscando un mellor clima para a súa afectada saúde, trasladouse a Murcia. Ao proclamarse a Primeira República española, ofrecéronlle diversos cargos, como director do Museo do Prado ou da Academia de España en Roma, os cales non puido aceptar debido ao seu mal estado de saúde. Morreu na súa casa da rúa de Vállame Deus nº 3, en Madrid, con apenas trinta e seis anos de idade. Enterrado no cemiterio de San Martín, posteriormente os seus restos foron trasladados ao Panteón de Homes Ilustres da Asociación de Escritores e Artistas Españois, na Sacramental de San Justo. miniatura|O violinista Ettore Pinelli, óleo sobre lenzo, 100 x 75 cm, Museo do Prado, 1869. Pintou acuarelas, debuxos e numerosos retratos. A súa obra máis coñecida é de temática histórica. As súas primeiras obras son máis ben puristas, aínda que posteriormente desenvolveu unha pintura máis persoal, cunha pincelada solta e abocetada, inspirada na obra de Velázquez, tal e como recoñeceron pronto os seus primeiros críticos.
En 1922, foi inaugurada, en homenaxe a este pintor, unha grande estatua, esculpida por Mateo Inurria, no paseo de Eduardo Rosales, en Madrid. En 1973, o Museo do Prado dedicoulle a primeira exposición antolóxica dedicada por esa importante institución a un pintor español do século XIX.
Vexetación de Galicia
miniatura|Capa do volume I da Flora descriptiva é ilustrada de Galicia, do [[Baltasar Merino|P. Merino.]] A vexetación de Galicia, ou flora de Galicia, caracterízase pola súa heteroxeneidade, con especies arbóreas entre a que se atopan carballos, abeleiras, bidueiros, sobreiras, aciñeiras, piñeiros, acacias, salgueiros, loureiros, pradairos, freixos, eucaliptos, ou érbedos, por mor de que esta vexetación se atopa en lugares de confluencia dos dous tipos de clima de Galicia, o oceánico ou atlántico e o mediterráneo. miniatura|300px|[[Paisaxe típica de Galicia con vexetación de fentos e pequenas árbores.]] O bosque orixinal ou primario galego é a fraga, e a árbore por excelencia o carballo, que forma carballeiras.
Os bosques de ribeira vense dominados polo ameneiro, acompañado de salgueiros, freixos e bidueiros.
Roque Nublo
Localización
Está situado dentro do Parque Rural do Nublo e encóntrase situado no centro xeográfico da illa, sobre terras do municipio de Tejeda, nunha zona moi abrupta. Xunto ao Roque Nublo encóntranse outras formacións rochosas singulares, tales como o chamado Roque del Fraile e La Rana.
Vexetación de Galicia
Nas zonas altas son abundantes as matogueiras: uceiras, toxos e xestas dominan estas formacións polo xeral.
A acción do home modificou a paisaxe galega dende a antigüidade coa agricultura. Coa introdución de especies exóticas dende hai uns 150 anos, principalmente piñeiros e eucaliptos, as formacións galegas mudaron moito. Os incendios forestais son un problema engadido que favorece a perda de biodiversidade.
Roque Nublo
Características
O Roque Nublo é a terceira altitude da illa de Gran Canaria, despois do Morro de la Agujereada con 1.956 metros e o Pico de las Nieves con 1.949 metros. Existe un sendeiro cunha camiñada atractiva que leva ata a base do Roque Nublo en aproximadamente 40 minutos. O Roque Nublo é o símbolo por antonomasia da illa de Gran Canaria.
Vexetación de Galicia
En xeral a vexetación existente nun territorio depende das características de tres factores, o solo, o clima e a acción antrópica.
Galicia caracterízase polo predominio de substratos acedos e de cursos de augas oligótrofas, así como pola oceaneidade do clima e a escasa incidencia do período de seca estival, aínda que esta aumenta progresivamente de norte a sur.
Factores
As características dos factores que inflúen na vexetación de ribeira son:
Especies
Nos bosques de ribeira as especies que mellor definen o territorio e que están máis estendidas son os ameneiros oceánicos oligótrofos, que posúen tres variantes: a típica, a termófila e a submediterránea. Tamén se atopan moitos salgueiros negros e abeleiras. miniatura|Follas de [[carballo.]] A árbore dominante do bosque galego é o carballo, con dúas especies: o rebolo, propio do interior e do sur e o carballo común, que aparece en todo o territorio. Forman as carballeiras do piso basal. A alturas superiores, como no piso montano, aparece a faia pero esta é en Galicia unha especie excepcional, onde ten o seu límite occidental de distribución nas serras orientais luguesas, xa que prefire solos preferentemente calcarios. Máis abundante nestes piso é a abeleira e as especies subseriais de acivro, teixo e pradairo. No sotobosque predominan os fentos. Nas poucas rexións que aparece o piso subalpinos predomina o bidueiro, mesturado con capudrees, acivros, abeleiras, freixos e umeiros.
Nos vales orientados cara á meseta do sur ourensán, aparecen especies mediterráneas como a aciñeira. Nas zonas ligadas aos fondos de val, destacan especies como o freixo e o umeiro.
Valentín Paz-Andrade
Valentín Paz-Andrade, nado no barrio pontevedrés de Lérez o 23 de abril de 1898 e finado en Vigo o 19 de maio de 1987, foi un xurista, economista, político, empresario, escritor, poeta e xornalista galego de ideoloxía galeguista. En 2012 adicóuselle o día das Letras Galegas.
Traxectoria
Foi fillo de Francisco Paz Cochón, concelleiro de Pontevedra, e Matilde Andrade Tojeiro, quen despois tiveron tres fillas máis: Matilde, Carmen e Castora, que morreu moi nova. A súa nai finou tendo el nove anos, suceso que marcaría a infancia de Valentín.
Vexetación de Galicia
Especies
Con menos importancia, aparecen tamén a variante típica dos ameneiros, a variante mesótrofa dos salgueiros negros oceánicos e os salgueiros salvifolios.
Valentín Paz-Andrade
Actividade antes da guerra civil
miniatura|150px|Valentín nunha foto de [[Francisco Zagala.]] Comezou a interesarse na literatura e na cultura de Galicia da man do seu tío, o poeta Xoán Bautista Andrade. Foi tamén el quen lle presentou a Castelao, un dos intelectuais que máis influíron na súa obra, cando este fixou a súa residencia en Pontevedra, en 1916.
En 1917 comezou os estudos de Dereito, na Universidade de Santiago de Compostela, que rematou en 1921. Neste tempo comezou tamén a colaborar co diario santiagués Gaceta de Galicia. Simultaneamente foi xefe de redacción do semanario La Provincia de Pontevedra (1917-1922).
Durante a súa etapa formativa iniciouse no movemento galeguista da man de Castelao e participou como orador na II Asemblea Nacionalista (1919) de Santiago de Compostela. Ramón Piñeiro conta que Castelao tivo que organizar un mitin público no que participaran estudantes da universidade, para o que escolleu a Paz-Andrade. A consideración que lle tiña Castelao pode reflectirse no alcume de o Mozo co que se refería a el nos faladoiros do Café Moderno (en Pontevedra), que mudou co paso do tempo a o Berbiquí, pola súa teimosía, e a o Inmortal, tras sobrevivir á guerra de África e aos atentados de Vigo e de Verín.
Durante esa época tamén crea e preside o primeiro grupo galeguista estudantil en Santiago, o Grupo Galeguista Galego de Estudiantes. Anos despois presidiría en Vigo o Grupo Autonomista Gallego (1930) e militaría no Partido Galeguista, participando activamente na súa fundación en decembro de 1931. miniatura|Casa natal en Lérez. Durante a guerra de Marrocos foi enviado á fronte en 1921, destinado a Laucien (preto de Tetuán) e Xauén, formando parte do Rexemento Murcia de guarnición en Vigo, pero tivo que ser evacuado por mor dunha infección intestinal e, tras un recoñecemento médico na Coruña, dado por inútil para o servizo militar. Desde Marrocos enviou algunhas crónicas para o xornal coruñés El Noroeste. Durante ese tempo xorde a única novela que escribe, Soldado da morte, que deixará inacabada e inédita. En 1978 escribiu a Xosé Núñez Búa: "A noveliña a que te refires non se chegou a imprimir. Somentes meu tío Juan Bautista Andrade, Castelao e Cabanillas leeron o orixinal, que despois deixei esquecido n-un caixón." En 1922 regresa a Galicia. miniatura|[[Galicia. Diario de Vigo]] En xullo de 1922 nace o xornal Galicia. Diario de Vigo, do que nun primeiro momento é redactor xefe. Xa en agosto convértese no director do periódico ata a súa desaparición o 15 de setembro de 1926, durante a ditadura de Primo de Rivera. En xullo de 1924 foi detido pola publicación de dous artigos en Galicia, en defensa do porto de Vigo e a vía ferroviaria a Francia, polos que tivo que pagar unha multa e permanecer no cárcere quince días. Ese mesmo ano defende o periodista José Signo fronte a Alejandro Pérez Lugín nun xuízo pola paternidade da novela La Casa de la Troya.
En 1925 coñece en Vigo a Valle-Inclán, a quen adicaría un ensaio en 1967.
Desde o outono de 1926 fixa o seu bufete de avogados na cidade olívica, mantendo as súas colaboracións periodísticas. En 1927 comezou a escribir en Industrias Pesqueras, revista da que foi director desde 1942. Como asesor xurídico da Sociedade de Armadores de Bouzas coñece os portos da Bretaña e comeza o seu achegamento ao mundo do mar e da pesca. En 1928 publicou ''Los puertos nacionales de pesca en España. Aportación de Vigo al estudio del problema''.
En 1930 funda e preside o Grupo Autonomista Galego en Vigo, á vez que intensifica a súa actividade política en prol do galeguismo, da man de Castelao, Otero Pedrayo, Ramón Cabanillas e outros. En marzo ten lugar o Pacto de Lestrobe. Nese mesmo ano, o 3 de setembro, morre o seu tío Xoán Bautista Andrade. O día 25 do mesmo mes participa no Compromiso de Barrantes. dereita|250px|Detención dun dos autores do atentado a Paz Andrade. Foi candidato ás Cortes Constituíntes de 1931, con Castelao e Cabanillas, pero non saíu elixido por escasa marxe. Colaborou con outros membros do Seminario de Estudos Galegos na redacción dun dos anteproxectos non considerados para o Estatuto da Galicia que se presentou en maio dese mesmo ano e publicou diversos artigos políticos en El Pueblo Gallego. En decembro constitúese formalmente o Partido Galeguista, en Pontevedra, e resulta nomeado conselleiro.
O 22 de novembro de 1932 foi vítima dun atentado cando saía, acompañado de Ramiro Illa Couto, dun café na rúa de Fermín Galán, hoxe rúa do Príncipe de Vigo. Daquela Paz-Andrade mediaba representando a patronal nunha folga de mariñeiros do sindicato de Industria Pesqueira de Bouzas-Vigo (pertencente á CNT) contra os armadores da industria La Marítima polos buques por parellas. No atentado recibiu cinco disparos de bala, con feridas no pescozo e nun parietal, quedando un dos proxectís aloxado nunha clavícula de por vida. Foi operado en dúas ocasións no sanatorio Troncoso. Foron acusados de seren os autores materiais os militantes anarcosindicalistas Vicente Vales Lorenzo, directivo do sindicato, e mais Emilio Costas Fernández. Os dous estiveron presos até abril de 1933 e foron absoltos logo do xuízo, no que foron defendidos por Agustín Ribas e Isidoro Millán Mariño. O xuízo tivo lugar o 14 de novembro de 1933 e Paz-Andrade non asistiu, pois estaba en Portugal para superar as lesións e para preparar as inminentes eleccións xerais.
Nos comicios do 19 de novembro de 1933 Paz-Andrade presentouse con Castelao na lista de Izquierda Republicana. Logo de que o 23 de novembro de 1934, con ocasión do Bienio Negro, fosen desterrados Castelao a Badaxoz e Bóveda a Cádiz, Paz Andrade asumiu —con moitas reticencias— a Secretaría Política do Partido Galeguista.
Guerra civil e posguerra
Co estalido da guerra civil española axudou a fuxir a diversos intelectuais galeguistas como Ramón Martínez López e defendeu a outros como Xosé Núñez Búa das condenas que lles eran impostas. Posteriormente, foi desterrado a Verín o 9 de setembro, onde sufriría un intento de paseo por parte duns falanxistas dos que conseguiu fuxir, e logo, en xaneiro de 1937, a Requeixo (Chandrexa de Queixa). En abril autorizóuselle a residir en Castro Caldelas e, días despois, na Pobra de Trives. Este tempo no desterro fixo xurdir nel a necesidade de escribir poesía, e aí naceron moitos dos versos que logo formarían parte de Sementeira do vento ou de Cen chaves de sombra. Finalmente foi autorizado a saír do seu desterro para asistir a unha asemblea de armadores en Bilbao pero ao regreso retornou a Vigo, ao ser cancelado o desterro a principios de 1938, para quedar o resto da súa vida nesta cidade. En agosto de 1939 foi detido de novo e desterrado a Villanueva de la Serena (Badaxoz).
A partir de 1942 dirixiu a revista Industrias Pesqueras. Avogado de prestixio en Vigo, traballou tamén como técnico da FAO, con que participou en diversos congresos e seminarios, e para a que publicou o primeiro tratado sobre Principios de economía pesquera (1954); ademais, foi o primeiro especialista español proposto por esta organización para misións internacionais en Hispanoamérica (Valparaíso, 1952; México, 1954; e Bogotá, 1955).
Nesta época seguiu colaborando en El Pueblo Gallego e publicou diversos artigos en Faro de Vigo e La Noche, asinados cos pseudónimos M., Xan Quinto e Mareiro (este último para asinar artigos sobre temática pesqueira ). En 1943, o Delegado Nacional de Prensa insistía así na prohibición que recaía sobre Paz Andrade respecto ao uso da súa sinatura:
Desde 1945 organizou o parladoiro do café Alameda, en Vigo, onde se reunía con intelectuais e artistas como Carlos Maside, Laxeiro, Prego de Oliver, Fernández del Riego e os irmáns Xosé María e Emilio Álvarez Blázquez, entre outros. miniatura|275px|Pescanova está moi ligada ao [[apelido Paz-Andrade.]] Na revista literaria La Noche publicou o 14 de xaneiro de 1950 un artigo en portada e a catro columnas sobre Castelao, quen morrera unha semana antes, baixo o título "Castelao. El hombre y el artista". A revista foi expedientada por incumprir as normas ditadas pola Dirección Xeral de Prensa para o tratamento que debía dar a prensa á noticia do pasamento e pechada dúas semanas despois. As instrucións esixían que a noticia se dera en páxinas interiores e a unha columna, e que só se podía eloxiar as cualidades de humorista, literato e caricaturista.
En 1957 foi detido e encarcerado de novo pola publicación dun artigo. Desta volta foi por mor dun escrito aparecido en Industrias Pesqueras no que criticaba o comandante militar da Mariña de Vigo.
En 1959 participa nun ambicioso proxecto empresarial para a creación dunha refinería de petróleo en Vigo, Petrogasa, que ao final non será autorizada debido á oposición do enxeñeiro Suances. Este proxecto estaba apoiado economicamente por Manuel Cordo Boullosa, que pensaba destinar 60 % dos beneficios a crear "unha fundación pra axudar o melloramento cultural e social de Galicia". Foi un dos impulsores do grupo industrial Pescanova, que converteu na primeira compañía armadora europea de buques conxeladores, e da que foi vicepresidente (1960). Non callou outro proxecto no que tamén participou en 1963: a creación dun Banco Industrial de Galicia.
O 23 de decembro de 1961 sufriu un atropelo na súa parroquia natal, que lle fixo estar seis meses prostrado. Causoulle a rotura das pernas, feridas nas clavículas e unha vértebra, e corenta e oito puntos de sutura na cara.
O 7 de xuño de 1964 foi nomeado membro numerario da Real Academia Galega, a proposta de Otero Pedrayo, Domingo García-Sabell, Fernández del Riego, Xesús Ferro Couselo e Francisco Vales Villamarín, aínda que non leu o discurso de ingreso ata o 11 de febreiro de 1978, baixo o título de "A galecidade na obra de Guimarães Rosa", respondido por Álvaro Cunqueiro.
Foi o avogado defensor de Alberto Míguez cando o acusaron no Tribunal de Orde Pública pola publicación en 1966 do libro El pensamiento político de Castelao, editado en París por Ruedo Ibérico. O xornalista coruñés foi condenado a seis meses de prisión e unha multa.
En agosto de 1970 sofre unha embolia cerebral da que se recupera non sen dificultades. En 1973 créase en Vigo a World Fishing Exhibition, da que actúa como xerente.
Restauración democrática
Co retorno da democracia volveu ao mundo da política. Nos anos setenta foi crítico coa adopción do criterio das 200 millas náuticas para o establecemento da zona económica exclusiva, que consideraba moi prexudicial para os intereses de Galicia. En 1975 formou parte da Xunta Democrática e, cando recibe nese ano o Pedrón de Ouro, inclúe no discurso de aceptación a reivindicación da democracia e da autonomía. En 1976 foi nomeado en representación de Galicia, como independente, na Comisión Negociadora da Oposición co Goberno, ata a súa disolución en 1977, e da Plataforma de Organizaciones Democráticas. Foi elixido senador por Pontevedra pola Candidatura Democrática Galega nas Cortes constituíntes de 1977-1978, na que se presentou xunto a Fernández del Riego e Fernando Alonso Amat.
En 1979 publicou Cen chaves de sombra, que Lorenzo Varela describiu como "poemas de un loitador, de un home con coraxe á hora de escribir e á hora de pelexar".
En 1985 publicou Galiza lavra a sua imagen e o 5 de decembro ingresou na Real Academia Galega de Ciencias con O home dentro do sabio: Pedro Joseph de Bermés (1770-1824).
En 1986 foi o vicepresidente da Comissão Galega do Acordo Ortográfico da Língua Portuguesa, que negociou os dous Acordos Ortográficos deste idioma, o de 1986 (coñecido tamén como o da ortografía simplificada) e de 1990 (ou de ortografía unificada), actualmente en fase de implantación.
O martes 19 de maio de 1987 faleceu na clínica Fátima, en Vigo, a consecuencia dunha doenza cardiovascular. Foi enterrado no cemiterio de Lérez envolto nunha bandeira galega, como el deixara establecido.
Obra
Escribiu ensaios literarios, históricos e económicos, nos que reflectiu a súa preocupación polo progreso de Galicia. Tamén escribiu varias obras como técnico especializado en temas pesqueiros.
Como poeta formou parte da Xeración de 1925 e na maior parte da súa obra poética evidénciase unha motivación patriótica, como se pode observar en Soldado da morte (1921), Pranto matricial (1954), en que evoca a morte de Castelao e que foi reeditada en 1975 en cinco linguas; Sementeira do vento (1968), en que canta a paisaxe e a xente galega, ademais do exilio e o amor ausente; Cen chaves de sombra (1979) e Cartafol de homenaxe a Ramón Otero Pedrayo (1986), en que incluíu as composicións dedicadas ao autor ourensán.
Utilizou a lingua galega durante toda a súa vida para a obra poética e narrativa. Para os ensaios utilizou o castelán até 1975 (se ben é certo que estas obras foron publicadas en Madrid e Buenos Aires) e o galego desde entón. Respecto aos artigos, publicou en castelán os de temas pesqueiros e en galego os de temática literaria e cultural. Defendeu o uso do reintegracionismo como norma para o galego escrito, e usouno no seu último ensaio (Galiza lavra a sua imagen, 1985).
Colaborou en Grial, O Ensino e Outeiro con artigos sobre literatura, especialmente ao redor da figura de Castelao; e en Industria Conservera, El País e La Vanguardia con artigos económicos e políticos.
Ensaio literario, histórico e económico
miniatura|218px|page=19|Interpelacións de Paz Andrade no Boletín Oficial de las Cortes en 1978 ([[pdf).|ligazón=Ficheiro:Boletín_Oficial_de_las_Cortes_n_186,_17-11-1978.pdf%3Fpage=19]]
Premios e distincións
Foi nomeado membro da Real Academia Galega (1964) e da Real Academia Galega de Ciencias (1985), e foi galardoado co Pedrón de Ouro (1975), a Cruz de San Raimundo de Peñafort (1978), a Medalla da Cidade de Pontevedra (1979), a Medalla Castelao (1984), a Medalla ao Mérito Social Marítimo (1984), a Medalla de Ouro da Cidade de Vigo (23.05.1986) e o Premio Trasalba da Fundación Otero Pedrayo (29.06.1986).
O sábado 4 de xuño de 2011 foi escollido para se-lo homenaxeado no Día das Letras Galegas do ano 2012.
A Lei para o aproveitamento da lingua portuguesa e vínculos coa lusofonía, aprobada polo Parlamento de Galicia o 24 de marzo de 2014 a raíz dunha iniciativa popular, é coñecida popularmente como Lei Paz-Andrade, pola súa postura a prol da reaproximaión entre as normas escritas galega e portuguesa.
Vida persoal
Foi pai do empresario Afonso Paz-Andrade e tío da científica Inmaculada Paz-Andrade. No centro do escudo de España que preside a fachada do Palacio de Comunicacións de Madrid, o arquitecto Antonio Palacios fixo esculpir o escudo de Galicia, co seu cáliz e as sete cruces. Segundo conta Alfonso Paz-Andrade, fillo de Valentín Paz Andrade, foi este quen suxeriu ao arquitecto incluír ese detalle nunha visita que lle fixo no seu taller:
Ligazóns externas
150px|dereita
Patinaxe
miniatura|Rollerskaters en París. miniatura|Patinadora en [[Roma realizando un soul grind.]]
Patinaxe sobre xeo
Lévase a cabo sobre unha superficie de xeo, ben sexa natural ou artificial. No caso da superficie artificial, utilízanse recintos pechados chamados pavillóns ou palacios de xeo que poden contar con bancadas para acoller competicións deportivas das diversas especialidades de patinaxe sobre xeo.
Nos últimos tempos estanse popularizando as chamadas pistas de "xeo sintético" (que consiste nunha superficie de polietileno que permite patinar con patíns de coitelas, independentemente do clima ou da época do ano). Non é o mesmo, pero parécese moito.
Patinaxe sobre rodas
Practícase sobre superficies distintas do xeo, polo xeral de asfalto, formigón, terrazo ou parqué que, á súa vez, pode ter unha capa de rodadura en material plástico (poliuretano, resina sintética etc.). O deporte da patinaxe sobre rodas pódese desenvolver en lugares específicos, como pistas ou circuítos; ou ben en lugares non específicos habilitados para a ocasión (como acontece nas rúas ou estradas nas probas de larga distancia).
François Chau
François Chau, nado o 26 de outubro de 1959 en Phnom Penh é un actor camboxano. É coñecido polo seu papel do doutor Pierre Chang na serie de televisión Lost, e de Shredder en Teenage Mutant Ninja Turtles II: The Secret of the Ooze.
Patinaxe
Patinaxe sobre rodas
Os patíns de rodas poden ser de dos tipos: o clásico, coñecido tamén como quad, que ten catro rodas colocadas por parellas en dous eixes;e o patín en liña, que ten unha disposición similar a dos patíns de xeo; substituíndo a coitela por unha prancha que sostén un número variable de rodas (entre tres e cinco) situadas unha a continuación doutra. Estas rodas teñen un diámetro variable entre 76 e 100 milímetros, e pode darse o caso de pranchas deseñadas para aloxar rodas de varios tamaños. A comenzos do ano 2000 utilizouse unha variante dos patíns clap que actualmente están en desuso.
Especialidades deportivas da patinaxe
dereita|miniatura|Pista de patinaxe en [[Sada.]] Patinaxe sobre xeo
Patinaxe sobre rodas
Skate
O Skate ou skateboarding é unha modalidade de patinaxe inventada en California (Estados Unidos) e que consiste en deslizarse en riba dun monopatín (tamén coñecido como skateboard ou skate) sobre calquera superficie que se encontre pola rúa pola cal sexa posíbel facelo, ou tamén sobre pistas especialmente deseñadas para facelo, os skateparks ou pistas de skate.
As persoas que practican este deporte son chamadas skaters e os obxectivos desta práctica son variados: o simple lecer, a arte e beleza plástica, a profesional, ou simplemente como medio de transporte. Nas interpretacións do skate como actividade recreativa, artística e profesional, o obxectivo non é outro que o de procurar a beleza no manexo do monopatín executando manobras de diferente grao de dificultade. O seu carácter en principio non competitivo fai que sexa catalogado moitas veces como deporte libre.
O skate é unha práctica sobre todo urbana, razón pola cal se relacionou moi estreitamente coa cultura de rúa e urbana e, dado que os seus practicantes adoitan ser de idade moi nova, coa cultura xuvenil. É especialmente intensa a relación co mundo do punk, chegándose mesmo a desenvolver o denominado skate punk. Segundo un informe da American Sports, en 2002 existían 18,5 millóns de skaters, dos cales o 85% eran menores de 18 anos e o 74% de xénero masculino.
Khacha
Sinopse
O dominio colonial británico remata en 1947, e unha familia da caste Brahmán decide trasladarse dende o Dominio de Paquistán até o Dominio da India.
Vexiga urinaria
A vexiga urinaria é un órgano oco musculomembranoso que forma parte do tracto urinario e que recibe a urina dos uréteres e a expulsa a través da uretra ao exterior do corpo durante a micción. Recibe tamén os nomes populares galegos de vincha e mexa. miniatura|dereita|Interior da vexiga
Orixe embriolóxica
A vexiga urinaria está presente en todos os mamíferos. Procede da parte inferior do pedículo do alantoide, obliterándose progresivamente a parte superior deste pedículo para formar o uraco.
Situación
A vexiga urinaria está situada na escavación da pelve. Por diante está fixada á pube, por detrás limita co recto, coa parte superior da próstata e as vesículas seminais no home, e coa vaxina na muller. Superiormente está recuberta polo peritoneo parietal que a separa da cavidade abdominal, e por abaixo limita coa próstata no home e coa musculatura perineal na muller.
Forma
A vexiga urinaria cando está chea ten unha forma esférica, e cando está baleira aseméllase a un tetraedro con: A capacidade fisiolóxica da vexiga urinaria ata que aparece o desexo de micción oscila entre os 300 e 350 ml. Pode aumentar de 2 a 3 litros en caso de retención aguda de urina. Esta capacidade redúcese en casos de cistite ata os 50 ml.
O interior da vexiga visualízase mediante unha cistoscopia, que mostra a mucosa vesical, os meatos ureterais e o pescozo vesical (a unión coa uretra). Estes tres puntos delimitan o trígono vesical, unha porción fixa e non distensible do órgano.
Irrigación e innervación da vexiga
miniatura|dereita|230px|Compoñentes do sistema de control da vexiga ilustrado na muller Mentres que a vexiga está chea de ouriños, o músculo está relaxado. Cando se micciona, o músculo contráese para expulsar os ouriños da vexiga.
Dous músculos do esfínter rodean a uretra, que é un conduto membranoso. Os ouriños saen por este conduto.
Os esfínteres manteñen pechada a uretra apertándoa coma se fosen bandas elásticas. Os músculos do chan da pelve que están debaixo da vexiga tamén axudan a manter pechada a uretra.
Cando a vexiga está chea, os nervios que se atopan nela mandan sinais ao cerebro. É cando se producen as gañas de ouriñar. Nese momento, o cerebro manda un sinal aos esfínteres e aos músculos do chan da pelve para que se relaxen. Isto permite que os ouriños saian a través da uretra. O cerebro tamén manda un sinal á vexiga para que se contraia e expulse o contido.
Compoñentes do sistema de control da vexiga
Para un bo control da vexiga, todos os compoñentes do sistema deben actuar en conxunto:
Night Shift
Night Shift é un videoxogo desenvolvido por Lucasfilm Games en 1990, publicáronse versións para MS-DOS, ZX Spectrum, Amstrad CPC, Commodore 64, Commodore Amiga e Atari ST. O heroe do xogo é o traballador dunha fábrica de xoguetes das industrias Might&Logic. A BESTA é a máquina encargada de fabricar os xoguetes, desgrazadamente, non é un prodixio da tecnoloxía e ten numerosos fallos, a misión do protagonista será resolvelos.
Turmitta
Turmitta foi unha cidade da zona raiana entre os hititas e Mitanni que foi independente sobre o século –XVI e caeu baixo a influencia de Mitanni, ata que, a finais do século –XV, foi sometida ao Imperio Hitita. Sobre o -1360 o rei Tushratta de Mitanni favoreceu unha revolta. Suppiluliumas I, que probabelmente aínda só era príncipe herdeiro hitita, foi á zona e derrotou aos rebeldes.
Na segunda metade do século –XIV foi obxecto dos ataques dos kaskas, que chegaban bastante ao sur. Fixéronse co control de dúas cidades principais: Halila e Dudduska. Estas cidades serían destruídas por Mursilis II na súa primeira campaña no segundo ano do seu reinado, sobre -1320.
Faluxa
Faluxa (en الفلوجة, "al-Fallūjah") é unha cidade da gobernación iraquí de Al-Anbar, aproximadamente a 69 quilómetros ao oeste de Bagdad, no Éufrates. A cidade tiña en 2010 arredor de 320.000 habitantes.
Sera Tikotikovatu
Sera Tikotikovatu, nada o 14 de agosto de 1987 en Suva, é unha actriz fidxiana de televisión.
Traxectoria
Interpretou a Kirra na serie de televisión Pirate Islands: The Lost Treasure of Fiji. Actualmente vive en Fidxi, onde traballa e estuda. Tikotikovatu provén de Dravuni, Kadavu.
Šiprage
Šiprage (en bosníaco, croata e serbio latino, Шипраге en serbio cirílico) é unha poboación de Bosnia e Hercegovina. En 2013 tiña unha poboación de 788 persoas, das cales o 68% eran bosníacos, o 18% serbios e o 4% outros.
Verdandi
Verdandi ou Verðandi era unha das tres Norns da mitoloxía nórdica xunto a Urd e Skuld. O seu nome significa "aquilo que está sucedendo", "o que é/está" ou "o ser".
Verdandi era a Norn que decidía a lonxitude do fío da vida de todo. Incluso os deuses estaban suxeitos á súa vontade. Ela decidía canto e como vivirían, e cando e como morrerían todas as cousas viventes.
Rafael Pombo
José Rafael de Pombo y Rebolledo, nado en Bogotá, República de Nova Granada, o 7 de novembro de 1833 e finado en Bogotá, Colombia o 5 de maio de 1912, foi un escritor, poeta, fabulista, tradutor, intelectual e diplomático colombiano.
Biografía
Fillo de Lino de Pombo O'Donell e Ana María Rebolledo, ámbolos dous pertencentes a familias da aristocracia de Popayán. Cando o xeneral Francisco de Paula Santander designou a Lino de Pombo como secretario de Relacións Interiores e Exteriores, este aceptou e viaxou dende Popayán coa súa familia a Bogotá. Ao chegar a familia a Bogotá, Ana María Rebolledo tiña nove meses de embarazo, dando pois en pouco tempo a luz ao seu primoxénito José Rafael de Pombo.
Despois de residir dezasete anos nos Estados Unidos, regresou a Bogotá, onde traballou como tradutor e xornalista, onde fundaría varios xornais, entre os cales son de destacar El Cartucho e El Centro. Tamén traballou como libretista de ópera, así no caso de Ester.
Foi premiado nunha cerimonia de coroación como Poeta Nacional de Colombia, nunha homenaxe que se lle tributou no Teatro Colón de Bogotá o día 20 de agosto de 1905. O 6 de febreiro de 1912 substituíu a Manuel María Mallarino como membro da Academia Colombiana da Lingua, da que foi Secretario perpetuo. Segundo Antonio Gómez Restrepo, crítico literario e testamentario designado por Pombo minutos antes do seu falecemento, o escritor tras a cerimonia recluíuse en cama, decaendo a súa saúde progresivamente até a morte, o 5 de maio de 1912. En 1983 foi inaugurada a Fundación Casa Rafael Pombo en homenaxe póstuma.
A lei 88 do 16 de novembro de 1912, honrou a memoria de Rafael Pombo nomeándoo Gloria das Letras Nacionais.
Esgrima nos Xogos Olímpicos de 1924
100px|border|Esgrima Nos Xogos Olímpicos de 1924 celebrados en París realizáronse sete probas de esgrima, seis en categoría masculina e unha en categoría feminina. Esta foi a primeira vez na cal as mulleres podían participar nesta competición, que se realizou no Velódromo de Inverno da capital francesa.