cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Polígono industrial
Criterios para a selección dos sitios
Débense comparar e seleccionar os sitios segundo un conxunto completo de criterios. Ás veces, poden existir xa criterios de selección de sitios en forma de regulamentos e lineamentos gobernamentais. Onde non existan nesta forma, poden ser derivados de varias fontes, a fin de utilizalos no proxecto. Os criterios poden ser implícitos na planificación e zonificación, como base para determinar a súa idoneidade para uso industrial. As leis ou regulamentos que protexen certas áreas ou recursos fráxiles serven como restricións, e deben ser incorporados aos criterios que se empregan para a selección do sitio. Hai criterios que representan boas prácticas para certas industrias. Finalmente, están os principios xerais para a planificación do uso das terras que son ambientalmente fráxiles.
Continuando co exemplo da India, o Ministerio de Medio Ambiente e Bosques recomendou lineamentos que tratan os seguintes puntos:
Os exemplos danse a continuación (GeethKrishnan 1989):
Posiblemente, as pautas da India non sexan aplicables en todos os países, pero demostran os tipos de consideracións que os gobernos están esixindo para a selección dos sitios industriais. Os seguintes son exemplos doutros factores que poderían incluírse na lista das características que prohiben a selección dun sitio en particular para uso dunha industria que sexa moi propensa a producir contaminación (dependendo da natureza da industria):
Hai outros factores que, normalmente, non exclúen o sitio da consideración, pero representan áreas de impacto potencial e deben ser tomados en conta para a clasificación dos sitios alternativos:
Relación coa avaliación ambiental
Unha das áreas onde a avaliación ambiental pode ser máis efectiva é a da selección do sitio para a planta, pero unicamente se se inicia o proceso de avaliación antes de finalizar o proceso de seleccionar as opcións. Os proxectos complexos de desenvolvemento industrial e as instalacións similares que teñen o potencial para causar un impacto ambiental significativo, non poden ser manexados mediante a aplicación simple dos criterios de selección do sitio. Estes proxectos requiren unha avaliación ambiental completa. Esta debe comezar moito antes de tomar a decisión en canto á selección do sitio, de modo que se poidan considerar as alternativas reais. Ao identificar os impactos potenciais asociados con cada lugar, e ao comparar os sitios sobre esta base, saen á luz, moi oportunamente, as cuestións ambientais, e isto permite que os planificadores e deseñadores do proxecto poidan aproveitar ao máximo todas as formas posibles de evitar os impactos. No caso dos impactos que non poden ser evitados e que sexan aceptados como parte dos custos do desenvolvemento, preséntase a oportunidade de seleccionar un sitio alternativo e, como resultado, a eficiencia das medidas tomadas para atenuar os impactos pode ser máis alta e os custos das mesmas, máis baixos do que sería doutro xeito. Ademais, a avaliación ambiental oportuna axuda a evitar as interrupcións, demoras e custos adicionais que ocorren cando é necesario cambiar de sitio debido a cuestións ambientais, ou a falta de aceptación do público, que saen á luz durante o deseño final.
Participación da comunidade na selección do sitio para a planta industrial
É moito menos común que participe a comunidade na decisión acerca da a selección do sitio para unha industria privada, que para un proxecto de investimento público; con todo, é sumamente conveniente promover esta práctica. En xeral, as empresas que tiveron a participación oportuna dos residentes locais nas decisións que lles poden afectar, dan no caso de proxectos contenciosos, atopárona útil. Se se efectúa correctamente, conduce a un mellor entendemento mutuo, e pode servir de base para fomentar relacións comunitarias produtivas, no canto de protesta de todo o mundo.
Múm
múm (pronunciado [muːm] segundo o IPA,) é un grupo de música experimental islandés formado a finais dos anos noventa.
Historia e compoñentes
A banda formouse en 1997. Os seus membros orixinais foron Gunnar Örn Tynes, Örvar Þóreyjarson Smárason,e as irmás xemelgas Gyða e Kristín Anna Valtýsdóttir. En 2002, Gyða deixou o grupo para seguir cos seus estudos en Reiquiavik. A comezos de 2006 tamén a súa irmá Kristín abandonou a banda, se ben isto non se soubo ata finais de novembro.
Estilo
Practican unha múscia experimental, na liña doutros grupos e solistas islandeses como Sigur Rós ou Björk, caracterizada por voces e marmurios suaves, efectos electrónicos, golpes e unha ampla variedade de instrumentos clásicos (acordeóns, trompetas, violíns...) e tradicionais, que normalmente non desempeñan un papel fundamental, senón accesorio.
O nome da banda non quere dicir nada. Como explicaron os membros da banda nunha entrevista, múm é como dous elefantes que se estean tocando coas trompas, na súa referencia gráfica.
múm en Galiza
Este grupo islandés tocou unha vez en Galiza. Foi no auditorio dos Salesianos de Vigo, o 4 de maio de 2004, e no marco do festival Sinsal. Actuou diante deles Mugison e as butacas estaban practicamente cheas.
Land's End
dereita|miniatura|Vista do cabo Land's End, que en galego significa «fin da terra» ou «fisterra» (en córnico, Penn an Wlas), é un cabo e pequeno asentamento no oeste de Cornualla, Inglaterra. Atópase na península de Penwith aproximadamente a 13 quilómetros ao oeste-suroeste de Penzance.
Land's End é o punto máis occidental da illa de Inglaterra. Os Longships, un grupo de illotes rochosos, quedan xusto a unha milla fronte á costa. As illas Sorlingas quedan aproximadamente a 45 quilómetros ao suroeste de Land's End. A mítica terra perdida de Lyonesse (como se chama na literatura artúrica) atopábase, supostamente, entre as Sorlingas e a illa principal.
Land's End ten unha resonancia particular debido a que normalmente se usa para suxerir distancia. De Land's End a John ou' Groats, en Escocia, hai unha distancia de 1349 km por estrada e define a lonxitude de estradas, camiños ou eventos de caridade.
Lista de monarcas de León
miniatura|300x300px|Mapa incluído na Historia General de España de [[Modesto Lafuente, ano 1850. O autor traduce o termo árabe Jalikiah (Galicia) por Reino de León.]] Segundo a visión tradicional da historiografía española, cuxos conceptos básicos foron introducidos no século XIX por historiadores como Lafuente ou Simonet, o reino medieval de León tivo a súa orixe na transferencia da capital do reino de Asturias de Oviedo para a cidade de León en tempos do rei Afonso III. Segundo o relato dos historiadores decimonónicos, após a morte de Afonso o reino foi dividido entre os seus tres fillos: Froila II gobernou nas Asturias, Ordoño II en Galicia, e García I en León; polas súas mortes sucesivas, todos virían a reinar sobre o reino de León, a entidade hexemónica. Durante algúns períodos de tempo o reino de León foi dividido (Castela, Galicia e Portugal), para despois se volver a se unificar (excepto Portugal, que non mais volveu á súa órbita); extinguíndose definitivamente en 1230, cando foi absorbido por Castela.
Porén, este punto de vista, que xa fora posto en cuestión na súa orixe polos historiadores galegos, e hoxe discutido por unha parte da historiografía moderna que considera que as denominacións reino de Asturias e reino de León suplantan á de reino de Galicia, verdadeiro nome do reino, como amplamente demostran as fontes documentais
A revisión da documentación acredita a inexistencia dun reino chamado de Asturias e a errónea suplantación de Galicia por léon. De feito, a primeira mención documental a un reino de tal nome non aparece até o século XI, na crónica de Sampiro, recollida na Historia Legionense. Nun texto no que fica patente que é Galicia o obxecto da narración, pois así é denominado constantemente o reino, até en vinte e oito ocasións.
Nómina dos reis de Galicia con sede rexia na cidade de León.
A dinastía dos Ordóñez (910-1037) A dinastía galaico-navarra (1037-1157)
Despois de derrotar as tropas galegas e da morte do rei Bermudo III na batalla de Tamarón, o navarro Fernando I accede ao trono polo casamento con Sancha, irmá de Bermudo.
A dinastía Borgoña (1126-1369)
Após a morte de Afonso VIII, o seu fillo Fernando, xa rei de Castela (herdanza materna), herdou tamén a coroa galego-leonesa, a pesar do seu pai o ter desherdado en favor das fillas Sancha e Aldonza. Polo acordo de paz firmado por mediación da súa nai, Teresa de Portugal, estas renunciaron ao trono en favor do medio-irmán; foi entón que se deu a unificación definitiva dos reinos de Galicia-León e Castela-Toledo, manténdose embora* os privilexios, foros e costumes propios de cada reino en separado.
Dinastía da Borgoña (restauración: 1284-1285 e 1296-1301)
Xurdiron aínda novas tentativas de separar novamente os reinos. O sucesor de Fernando III, o célebre Afonso IX, o Sabio, desherdou en 1282 o seu segundo fillo (o futuro Sancho IV de Castela), con quen se puxera a mal, atribuíndo ao neto que tivera do seu fillo mais vello, Fernando de Lacerda, a coroa de Castela, e ao seu fillo terceiro, Xoán, a coroa dos reinos de Galicia e de León. Por morte do rei, Sancho conseguiu coroarse, contra o estabelecido en testamento, rei de tódolos reinos. Despois da súa morte, durante a menoridade de Fernando IV, Xoán foi coroado en León rei de Galicia, León e Sevilla.
Dinastía de Lencastre (1371-)
Após o asasinato do rei Pedro I de Castela, o último membro da dinastía da Borgoña, e a subida ao trono do Trastámara, Henrique II de Castela, o duque de Lancaster Xoán de Gante casou cunha filla daquel, Constanza, e adoptou os títulos reais lexítimos da súa muller (rei de Galiza, León, Castela etc.) dispoñéndose a facelos efectivos. Foi aclamado rei polos nobres galegos desembarcando na Coruña no 1386. Porén, a evolución dos acontecementos militares xunto a epidemia de peste forzou a súa retirada no ano seguinte.
A lista prosegue con Lista de monarcas de Castela.
O Carballal, Angoares, Ponteareas
O Carballal é un lugar da parroquia de Angoares, no concello pontevedrés de Ponteareas, na comarca do Condado. Segundo o IGE, en 2022 tiña 45 habitantes (20 homes e 25 mulleres).
Casimiro Salgado Castro
Casimiro Salgado Castro foi un político galego.
Traxectoria
Presidente da Agrupación Socialista de Codosedo. Foi elixido alcalde de Sarreaus o 22 de marzo de 1936, logo de tomar posesión como concelleiro xestor nomeado polo Gobernador civil. Coa sublevación do 18 de xullo de 1936 foille clausurada a casa na que tiña a sede a AS; despois solicitou a condonación e afiliouse a Falange para non ser molestado. Foi procesado por encubremento pero a causa foi sobresida o 20 de xuño de 1939.
Oídio
Oídio, é o nome dun fungo do filo dos ascomicetos, do que existen varias especies que poden ser parasitos da vide e outras plantas, sobre as que provocan unha enfermidade que as cobre dunha camada pulverulenta e cinsenta abrancazada de micelio en forma de estrela principalmente na parte axial. Os talos tamén poden verse afectados. Nun ataque forte as follas tórnanse amarelas e despois muchan.
Características
Trátase dun fungo parasito que fica na membrana pluricelular na monofotosíntese dos organelos das células mortas dunha planta como o é a desinfección dos dióxidos de carbono na familia das erisifáceas (Erysiphales), que ataca as partes aéreas das plantas. O oídio máis coñecido é o da videira, provocado pola especie Uncinula necator, que en Galiza é coñecido vulgarmente cos nomes de cinza ou borralla da vide. O fungo maniféstase inicialmente en plantas illadas pudendo cubrir posteriormente todo o cultivo. As follas baixas son as máis afectadas, pero o oído pode aparecer en calquera parte aérea da planta. A medida que a infección progresa as manchas vanse facendo máis grandes e mestas a medida que se van formando máis espora asexuais. O oídio desenvólvese ben en ambientes con altos niveis de humidade e temperaturas moderadas como é o caso de Galiza. Nun marco agrícola, o patóxeno pode controlarse empregando medios químicos, mellora/resistencia xenética, e labores culturais. Cómpre sempre ter en conta o oído, xa que o rendemento da colleita pode verse diminuído por este fungo. right|200px|miniatura|Comparación do oídio (dereita) e do [[mildio (esquerda) nunha folla de vide.]] miniatura|right|200px|Cinza a medrar nunha folla (imaxe moi ampliada).
Reprodución
O oídio reprodúcese tanto por vía sexual coma asexual. A reprodución sexual é por vía casmoteca (formalmente cleistoteca), un tipo de ascocarpo. Dentro de cada ascocarpo existen varios ascos. Co tempo, as ascosporas maduran e son ceibadas para iniciar novas infeccións. As condicións necesarias para a maduración de esporas difiren entre as especies.
Oídio do trigo
Blumeria graminis f. sp. tritici, é o fungo que causa o oídio no trigo. O oídio no trigo é relativamente doado de diagnosticar por mor das características manchas abrancazadas e fariñentas que causa o micelio. Estas manchas poden aparecer na epiderme superior ou inferior das follas. A medida que a infección progresa collen unha cor parda clara. Blumeria graminis f. sp. tritici é un parasito que só medra en tecido vivo. Aparece en todas as rexións onde se produce trigo, pero especialmente na costa leste dos Estados Unidos así coma toda a faixa atlántica.
Oídio da vide
200px|right|miniatura|Cinza da videira nos bagos Erysiphe necator (ou Uncinula necator) causa a borralla, cinza ou oídio da viña, moi común en Galiza. . Pode ocasionar danos atacando todos os órganos verdes da videira. Nas follas nos seus estadios iniciais pode semellarse á infección do mildio, porén as manchas que aparecen acostuman ser sempre máis miúdas e nunca amosan a típica peluxe abrancazada no envés, pola contra si se poden ollar manchiñas pardas.
Oídio das cebolas
O fungo que causa o oídio na cebola é a Leveillula taurica (tamén coñecido polo nome do seu anamorfo, Oidiopsis taurica). Tamén infecta a alcachofa.
Oídio en maceiras e pereiras
Podosphaera leucotricha é un fungo que causa o oídio en maceiras e pereiras.
Oídio en cabazas e melóns (cucurbitáceas)
200px|right|miniatura|Oídio en cucurbitáceas Podosphaera fusca é o fungo que causa o oídio en curcurbitáceas: cogombros, cabazas (incluíndo os calacús), buchas ou cabaza esponxa, melóns e sandías.
Oídio nas lilas
Microsphaera syringae é o fungo que causa o oídio nas lilas (Syringa vulgaris).
Oídio nas follas das árbores
O oídio do carballo é causado polo fungo Microsphaera alphitoides ou Erysiphe alphitoides; é unha infección común nos carballos galegos. Sawadaea tulasnei é un fungo que causa o oído nas follas doutras especies de árbores coma o no pradairo real (Acer platanoides) en América do Norte, ou no pradairo xaponés (Acer palmatum) na Europa atlántica. Sawadaea tulasnei (Fuckel) Homma 1937 en Encyclopedia of Life
Galicia (Madrid)
miniatura|[[Xosé García Barbón|García Barbón en Galicia. Revista quincenal ilustrada.]] Galicia foi unha publicación editada en Madrid entre 1906 e 1909.
Historia e características
Subtitulada primeiro Revista quincenal ilustrada e despois Revista ilustrada, xurdiu como iniciativa da colonia galega no seo do Centro Gallego de Madrid e comenzou a súa andaina o 25 de xullo de 1906. Foi fundada e dirixida por Augusto de Santiago Gadea, que asina como “Abate Lepe” curiosas noticias baixo a epígrafe “Tijereteos”. Pasou a finais de 1907 a mans de Javier Vales Faílde, Manuel Vidal Rodríguez e Basilio Álvarez, e Manuel Vidal pasou a ser director, sendo substituído a partir do número 21 por Basilio Álvarez. Entre os seus colaboradores figuraron Ramón María del Valle-Inclán, Prudencio Canitrot, Alfonso Daniel Rodríguez Castelao, Javier Valcarce García, Benigno López Sanmartín e o mesmo Augusto C. de Santiago.
Ligazóns externas
Unicamente do ano 1907.
Roderick MacKinnon
Roderick MacKinnon, nado en Burlington (Massachusetts) o 19 de febreiro de 1956, é un bioquímico e profesor universitario galardoado co Premio Nobel de Química en 2003.
Traxectoria
Estudou bioquímica na Universidade de Brandeis, onde se graduó en 1978, e posteriormente ampliou os seus estudos en medicina na Universidade Tufts. Actualmente é profesor de Neurobioloxía Molecular e Biofísica da Universidade Rockefeller, así como investigador do Instituto Médico Howard Hughes.
Investigacións científicas
Iniciou as súas investigacións ao redor das toxinas na estrutura en canle do potasio. Durante a década de 1990 a arquitectura molecular detallada das canles e dos medios exactos polos cales transportan os iones seguían suendo especulativos. En 1998, a pesar das trabas científicas no estudo estrutural das proteínas integrais da membrana celular que frustraran a maioría das tentativas, MacKinnon e os seus colegas da Universidade Cornell conseguiron abrir a arquitectura dunha canle de potasio desde unha bacteria grácias á cristalografía de raios X.
En 2003 foi galardoado co Premio Nobel de Química xunto con Peter Agre. Ambos os científicos foron premiados polos descubrimentos referentes ás canles en membranas celulares, aínda que MacKinnon polos estudos estruturais e mecánicos dos canles iónicos e Agre foino especialmente polo descubrimento do métode do "canle de auga".
Carlos Regueira
Carlos Manuel Pastor Regueira Méndez, nado en Muros en 1957, é un profesor de saúde pública e investigador especializado en hórreos.
Traxectoria
Licenciado en Química e Farmacia, e doutor en Farmacia pola Universidade de Santiago de Compostela, traballou como profesor no departamento de psiquiatría, radioloxía e saúde pública. O seu campo de traballo profesional foi precisamente no ámbito da saúde pública, con investigación nos eidos da ocorrencia de determinadas enfermidades ou condicións, desde a catarreira á asma e á síndrome premenstrual. Tamén dirixiu dúas farmacias (unha en Baíñas) e mais un laboratorio de análises clínicas.
Vida persoal
Xubilado da Universidade de Santiago en 2019, reside no concello de Ames.
Leila Nachawati
Leila Nachawati Rego, nada en Santiago de Compostela en 1978, é unha escritora e activista sirio-galega. É profesora de Comunicación na Universidade Carlos III de Madrid e é especialista en temas de Oriente Medio e África. Colabora con varios medios de comunicación estranxeiros como Global Voices Online, Global Voices Advocacy ou a emisora catarí Al Jazeera, e tamén medios españois como El Mundo ou Eldiario.es.
Traxectoria
Filla de pai sirio e nai galega, estudou filoloxía inglesa na Universidade de Santiago de Compostela. Viviu tres anos en Kansas (Estados Unidos) onde estudou crítica literaria. Trasladouse a Granada, onde se licenciou en filoloxía árabe e fixo unha mestría en Cooperación Internacional ó Desenvolvemento que puxo en práctica en Tetuán (Marrocos). É profesora de Comunicación na Universidade Carlos III de Madrid, onde imparte clases de Xornalismo Internacional, Violencia nos Medios, e Comunicación e Participación Cidadá na Rede. Ademais comezou o seu doutoramento nesta mesma universidade. Nachawati fala galego, castelán, inglés e árabe.
Cromosoma 20
125px|dereita O cromosoma 20 humano é un cromosoma pertencente a un dos 23 pares de cromosomas humanos. Igual que ocorre cos demais cromosomas autosómicos, nas células diploides humanas hai dúas copias deste cromosoma, e nas haploides unha. O cromosoma 20 clasifícase como cromosoma metacéntrico pola posición do seu centrómero. O cromosoma 20 foi completamente secuenciado en 2001 e contén algo máis de 59 millóns de pares de bases, o que representa o 99,4% do ADN eucromático e supón do 2 ao 2,5 % do total do ADN da célula.
Xenes
Algúns dos xenes situados no cromosoma 20 son os seguintes:
Enfermidades asociadas
Algunhas das enfermidades e trastornos asociados ao cromosoma 20 son as seguintes:
Trastornos cromosómicos
Os seguintes trastornos están relacionados con cambios na estrutura ou número de copias do cromosoma 20. .
Chus Baleato
Traxectoria
Na tempada 2003–04 comezou a adestrar o Santa Comba, ao que levou sucesivamente de Primeira Autonómica a Preferente, e de aí a Terceira. En marzo de 2008 deixou o conxunto xalleiro.
En xuño de 2009 ficha pola SD Compostela para a tempada da súa volta á Segunda División B. Con todo, os resultados económicos e deportivos levárono á súa dimisión á metade da tempada (2009–10), e a ser substituído por Fabiano. No verán de 2010, ao mesmo tempo que reclamaba o diñeiro que lle debía a institución compostelá, fichaba pola SD Grixoa, un club que acababa de ascender de categoría.
No verán de 2011 anunciouse a súa contratación polo Bergantiños FC.
Carlos Pajares
Carlos Pajares Vales, nado en Madrid o 23 de xullo de 1945, é un físico español.
Traxectoria
Catedrático de Física Teórica, formado en inicio nos EUA, e con estadías en Francia, Inglaterra ou Suíza, investigou no campo da física teórica e, comezando polos quark no campo das partículas elementais. Foi recoñecido de xeito internacional polo valor das súas achegas no campo das interaccións partícula-núcleo e materia a alta densidade, a partir da investigación da orixe do universo e o xeito de reproducir experimentalmente o dito fenómeno mediante aceleradores de partículas. Algúns resultados concretos foron o teorema self-shadowing, a absorción da partícula J en núcleos e as interaccións de campos de color correspondentes a diversas fontes formando a percolación de cordas. Foi o primeiro decano da Facultade de Física da Universidade de Santiago de Compostela, e tamén o responsable de formar o Departamento de Física de Partículas Elementais. Con posterioridade foi reitor da USC (1984-1990), na que introduciu diversos cambios, incluída a redacción dos estatutos. Propiciou a expansión da universidade e fomentou a normalización lingüística do galego.
Recibiu o Premio da Divulgación Científica da Xunta de Galicia (1994) e o Premio Antonio Casares y Rodrigo de Investigación Científico-Técnica (2008). Foi nomeado doutor honoris causa pola Universidade Técnica de Lisboa (2011) e Cabaleiro da Orde das Palmas Académicas polo Goberno francés, e recibiu a Medalla de Ouro da Real Sociedade Española de Física en 2000.
Foi vicepresidente da Real Sociedade Española de Física, asesor da Unión Europea sobre plans de estudo de Física e membro do comité científico Outreach do Centro Europeo de Partículas Elementais. Formou parte dos consellos asesores da Enciclopedia Galega, da Revista Galega do Ensino e da Revista Española de Física, así como da sección de Ciencia e Sociedade do Consello da Cultura de Galicia. Publicou máis de 130 artigos de investigación.
En 2008 foi nomeado delegado científico de España no Consello do CERN, onde ten relación co LHC e participa no consello de administración, formando parte do comité de política científica, do comité de finanzas e do comité de estratexia de física de partículas, ostentando outras representacións deste organismo.
Outras informacións
Carlos Pajares estivo identificado politicamente pola súa militancia no PSOE, asentándose na súa esquerda.
21ji Made no Cinderella
"21ji Made no Cinderella" (２１時までのシンデレラ) é o oitavo sinxelo do grupo xaponés de J-Pop chamado Berryz Kobo, lanzado ó mercado o día 3 de agosto de 2005 baixo o selo Piccolo Town e producido por Tsunku.
Ernest Vincent Wright
Ernest Vincent Wright, nado en 1872 e finado o 7 de outubro de 1939, foi un escritor estadounidense. É coñecido pola súa obra Gadsby, unha novela de 50 000 palabras na que, agás pola introdución e mais unha nota contra o final, está ausente a letra "e".
Bioloxía do desenvolvemento
miniatura|dereita|300px|Vista dun feto no útero, de [[Leonardo da Vinci, c. 1510 - 1512. O desenvolvemento prenatal é o principal tema da bioloxía dodesenvolvemento.]]
A bioloxía do desenvolvemento é o estudo do proceso polo cal os animais e plantas crecen e se desenvolven desde as súas etapas embrionarias, e é sinónimo de ontoxenia. Nos animais a maioría do desenvolvemento ten lugar na vida embrionaria, pero tamén se produce en procesos como a rexeneración, reprodución asexual e metamorfose, e no crecemento e diferenciación de células nai no organismo adulto. Nas plantas o desenvolvemento ocorre no embrión, durante a reprodución vexetativa, e no crcemento normal das raíces, talos e flores, gromos. Os resultados prácticos do estudo da bioloxía do desenvolvemento animal inclúen a fecundación in vitro, moi usada hoxe nos tratamentos de fertilidade, a comprensión dos riscos das substancias que poden danar ao feto (teratóxenos), e a creación de varios modelos animais para doenzas humanas, que son útiles en investigación. A bioloxía do desenvolvemento tamén axudou a xerar a moderna bioloxía das células nai, que promete ter moitos beneficios prácticos no campo da saúde humana.
Perspectivas
Os principais procesos implicados no desenvolvemento embrionario dos animais son: especificación rexional, morfoxénese, diferenciación celular, crecemento, e o control global da temporalización dos procesos. A especificación rexional refírese a procesos que crean patróns espaciais nunha bóla ou capa de células inicialmente similares. Para isto xeralmene cómpre a acción de determinantes citoplásmicos, localizados en partes do ovo fertilizado, e de sinais indutivos emitidos desde os centros de sinalización do embrión. Os estadios iniciais da especificación rexional non xeran células diferenciadas funcionais, senón as poboacións celulares destinadas a desenvolver unha rexión específica ou parte do organismo. Estas son definidas pola expresión de combinacións específicas de factores de transcrición. A morfoxénese relaciónase coa formación da forma tridimensional. Implica principalmente os movementos orquestrados das follas ou capas celulares e de células individuais. A morfoxénese é importante para crear as tres capas xerminais do embrión temperán (ectoderma, mesoderma e endoderma) e para construír estruturas complexas durante o desenvolvemento de órganos. A diferenciación celular relaciónase especificamente coa formación de tipos de células funcionais como nervios, músculo, epitelio secretor etc. As células diferenciadas conteñen grandes cantidades de proteínas específicas asociadas coa función celular. O crecemento implica tanto un incremento no tamaño global, coma tamén o crecemento diferencial de partes (alometría) que contribúe á morfoxénese. O crecemento ocorre principalmente por medio de división celular pero tamén por medio de cambios no tamaño celular e a deposición de materiais extracelulares. O control da temporalización de eventos e a integración de varios procesos é a área menos coñecida do asunto. Segue sen aclararse se os embriósn animais conteñen un mecanismo de reloxo mestre ou non. O desenvolvemento das plantas implica procesos similares aos dos animais. Aínda que as células de plantas son normalmente inmóbiles, a súa morfoxénese realízase por crecemento diferencial, sen que haxa movementos celulares. Ademais, os sinais indutivos e os xenes implicados no desenvolvemento das plantas son diferentes dos que controlan o desenvolvemeno animal.
Organismos modelo para o desenvolvemento
Gran parte da investigación en bioloxía do desenvolvemento das últimas décadas fíxose utilizando un pequeno número de organismos modelo. Os resultados indicaron que hai moita máis conservación de mecanismos de desenvolvemento no reino animal. Nas etapas iniciais do desenvolvemento as diferentes especies de vertebrados usan os mesmos sinais indutivos e os mesmos xenes que codifican a identidade rexional. Mesmo os invertebrados usan un repertorio similar de sinais e xenes aínda que as partes do corpo formadas son significativamente diferentes. Cada organismo modelo ten determinadas vantaxes experimentais que fixeron que moitos investigadores recorresen a eles. En certo sentido son "modelos" para todo o reino animal, e noutro sentido son "modelos" para o desenvolvemento humano, que é difícil de estudar directamente por razóns éticas e prácticas. Os organismos modelos foron máis útiles para esclarecer a natureza xeral dos mecanismos do desenvolvemento. Canto máis detalles se buscan, máis difiren uns dos outros e dos humanos.
Invertebrados:
O ourizo de mar é tamén bastante usado para algúns propósitos, igual que as ascidias. Para estudos de rexeneración utilízanse anfibios urodelos como o axolote Ambystoma mexicanum, e tamén vermes planarias como Schmidtea mediterranea. O estudo do desenvolvemento das plantas enfocouse na especie Arabidopsis thaliana como organismo modelo.
Desenvolvemento embrionario en animais
miniatura|esquerda|Esquema xeneralizado do desenvolvemento embrionario. Slack "Essential Developmental Biology" Fig. 2.8 miniatura|300px|Estadios iniciais da [[embrioxénese humana.]]
O espermatozoide e o óvulo fusiónanse no proceso de fertilización para formar un ovo fertilizado ou cigoto. Ese experimenta un período de divisións para formar unha bóla ou lámina de células similares chamado blástula ou blastoderma. Estas divisións celulares son normalmente rápidas e sen crecemento do tamaño celular, polo que as células fillas son da metade do tamaño da célula nai e o embrión no seu conxunto mentense inicialmente co mesmo tamaño. Estas dividións denomínanse divisións de clivaxe. Os movementos morfoxenéticos converten a masa de células nunha estrutura de tres capas que consta de capas multicelulars chamadas ectoderma, mesoderma e endoderma, que se coñecen como capas xerminais. Este é o proceso de gastrulación. Durante a clivaxe e a gastrulación ocorren os primeiros eventos de especificación rexional. Ademais da formación das tres capas xerminais, estas a miúdo xeran estruturas extraembrionais, como a placenta dos mamíferos, necesaria para o sostén e nutrición do embrión, e tamén establecen diferenzas no destino das células ao longo do eixe anteroposterior (cabeza, tronco e cola).
A especificación rexional iníciase pola presenza de determinantes citoplasmáticos nunha parte do cigoto. As células que conteñen o determinante convértense nun centro sinalizador e emiten un factor indutor. Como o factor indutor se produce nun lugar, difunde desde alí, e vai diminuíndo, formando un gradiente de concentración, alto cerca das fontes que son a fonte do factor e baixo máis lonxe. As células restantes do embrión, que non conteñen o determinante, son competentes para responder a diferentes concentracións pola regulación á alza de xenes de control do desenvolvemento específicos. Isto ten como resultado unha serie de zonas que se van establecendo, situadas a distancias progresivamente maiores do centro sinalizador. En cada zona está regulada á alza unha diferente combinación de xenes de control do desenvolvemento. Estes xenes codifican factores de trranscrición que regulan á alza novas combinacións de actividades de xenes en cada rexión. Entre outras funcións, estes factores de transcrición controlan a expresión de xenes que confiren propiedades específicas de adhesión e motilidade nas células nas que son activos. Debido a estas propiedades morfoxenéticas diferentes, as células de cada capa xerminal móvense para formar láminas ou follas como o ectoderma, que acaba por fóra, o mesoderma, que queda no medio, e o endoderma, que queda no interior. Os movementos morfoxenéticos non só cambian a forma e estrutura do embrión, senón que ao poñeren capas de células en novas relacións espaciais tamén fan posibles novas fases de sinalización e resposta entre elas.
O crecemento dos embrións é principalmente autónomo. Para cada territorio de células a taxa de crecemento está controlada pola combinación de xenes que están activos. Os embrións de vida libre non crecen en masa, xa que non teñen unha fonte externa que lles subministre nutrición. Pero os embrións alimentados a través dunha placenta ou por unha subministración de xema extraembrionaria poden crecer moi rápido, e neses organismos os cambios nas taxas de crecemento relativo entre distintas partes contribúen a producir a anatomía global final.
Diferenciación celular
miniatura|esquerda|O sitema Notch-Delta na neuroxénese.(Slack Essential Dev Biol Fig 14.12a)
A diferenciación celular é o proceso no que se orixinan tipos de células funcional e/ou morfoloxicamente diferentes no desenvolvemento. Por exemplo, as neuronas, fibras musculares e hepatocitos son tipos de células diferenciadas. As células diferenciadas xeralmente producen grandes cantidades dunhas poucas proteínas que son necesarias polas súas específicas funcións, e isto dálles a aparencia característica que permite recoñecelas ao microscopio óptico. Os xenes que codifican estas proteínas son moi activos. A súa estrutura cromatínica é moi aberta, dando libre acceso a encimas de transcrición, e a factores de transcrición específicos unidos a secuencias reguladoras no ADN para activar a súa expresión. Por exemplo, NeuroD é un factor de transcrición clave para a diferenciación neuronal, a mioxenina éo para a diferenciación muscuar, e o HNF4 para a diferenciación dos hepatocitos. A diferenciación celular é xeralmente o estadio final do desenvolvemento, precedido por varios estadios nos que as células quedan comprometidas a un destino e que non están visiblemente diferenciados. Un só tecido, formado a partir dun só tipo de células proxenitoras ou céllas nais, a miúdo consiste en varios tipos de células diferenciadas. O control da súa formación implica un proceso de inhibición lateral, baseado nas propiedades do sistema de sinalización Notch-Delta. Por exemplo, na placa neural do embrión este sistema opera xerando unha poboación de células precursoras neuronais nas cales NeuroD ten unha alta expresión.
Rexeneración
A rexeneración indica a capacidade de volver a facer crecer unha parte do corpo perdida. Isto é moi patente nas plantas, que presentan un crecemento continuo, e tamén en animais coloniais como os hidroides e as ascidias. Pero o maior interese para a bioloxía do desenvolvemento é a rexeneración de partes en animais de vida libre. En particular catro modelos foron os máis investigados. Dous destes modelos teñen a capacidade de rexenerar o corpo completo: a Hydra, que pode rexenerar calquera parte do pólipo a partir dun pequeno fragmento, e os vermes planarias, que poden xeralmente rexenerar tanto as "cabezas" coma as colas. Ambos os exemplos destes exemplos teñen un continuo recambio celular a partir de células nai e, polo menos nas planarias, sábese que algunhas das células nai son pluripotentes. Os outros dous modelos mostran só a rexeneración distal dos apéndices, e son os apéndices de insectos, xeralmene as patas dos insectos hemimetábolos como o grilo, e as patas de anfibios urodelos. Disponse dunha considerable cantidade de información sobre a rexeneración de patas de anfibios e cada tipo celular rexenérase a si mesmo, agás no caso dos tecidos conectivos, onde hai unha considerable interconversión entre cartilaxes, derma e tendóns. En termos do patrón de estruturas, isto é controlado por unha reactivación de sinais activa no embrión. Aínda se debate sobre a vella cuestión de se a rexeneración é unha propiedade "prístina" ou "adaptiva". Se é certo o primeiro caso, coñecendo mellor os procesos, podería esperarse conseguir mellorar a capacidade rexenerativa en humanos. Se é correcto o segundo caso, entón cada exemplo de rexeneración teríase orixinado por selección natural en circunstancias particulares de cada especie, polo que non se esperaría que houbese regras xerais para o proceso.
Metamorfose
Os procesos de desenvolvemento son moi evidentes durante o proceso da metamorfose. Isto ocorre en varios tipos de animais. Son ben coñecidos os exemplos das ras, que normalmente eclosionan en forma de cágados e sofren unha metamorfose para converterse en ras adultas, e a de certos insectos que eclosionan como larvas e despois son remodeladas á forma adulta durante o estadio pupal.
Todos os procesos de desenvolvemento mencionados ata agora ocorren durante a metamorfose. Exemplos que foron estudados en detalle inclúen a perda da cola e outros cambios nos cágados da ra Xenopus, e a bioloxía dos discos imaxinais, que xeran as partes do corpo adulto da mosca Drosophila melanogaster.
.ve
.ve é o Dominio de Nivel Superior xeográfico (ccTLD) para Venezuela, creado o 7 de marzo de 1991 e actualizado o 15 de xullo de 2015.
O Centro de Información de Rede de Venezuela (NIC.VE) é o responsable da administración do espazo de nomes de dominio asignado para a República Bolivariana de Venezuela (VE), onde se mantén un sistema electrónico de rexistro de nomes de dominio e opérase unha rede de servidores, que provén á comunidade de usuarios de Internet dunha plataforma sólida e de confianza para manter a súa presenza na rede global de Internet.
Indila
Colaborou con outros artistas franceses como Nessbeal, Rohff, TLF, Soprano e Youssoupha. A súa canción "Dernière danse", estreada en decembro de 2013, foi un éxito nas listas musicais de Francia, cun Top 2 en SNEP.
Vida persoal
Naceu en París, Francia. Ten ascendencia da India, Alxeria, Camboxa e Exipto.
Casou con Pascal Koeu, produtor musical e letrista coñecido como DJ Skalp ou Skalpovich.
Toribio Rodríguez Torres
Toribio Rodríguez Torres, nado en Ribas de Sil e finado en Lugo o 11 de maio de 1937, foi un político galego.
Traxectoria
Veciño de Castro de Abaixo. Militante da CNT. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido. Xulgado en Lugo en consello de guerra por rebelión militar, foi condenado a cadea perpetua. Foi fusilado en Lugo, nas tapias do cuartel da Garda Civil o 11 de maio de 1937, con Manuel Díaz López, Bienvenido Bao Fernández, José Darriba Puente, Bautista Martínez Fernández, Dionisio García Fraga, Rogelio Padín París, Albino Núñez Rodríguez, Nemesio Prieto Ferreiro, Enrique Martínez Franco e Manuel Álvarez Martínez.
Purga
A purga, en política, é o proceso polo que o grupo no poder aparta a outros, aos que considera «indesexables» do goberno, do partido político, dunha profesión determinada ou da sociedade en conxunto, a miúdo utilizando a violencia para conseguilo. Cando esa facción perde o poder pode ocorrer que se «rehabilite» aos purgados.
As purgas na Historia
As purgas foron un instrumento de poder político desde que se escribe a Historia. Existen exemplos no período republicano da antiga Roma, aínda que o termo (en inglés Purge) aparece por vez primeira en 1648, durante a Guerra civil inglesa. Durante a Revolución Francesa cada facción revolucionaria purgou aos partidarios das demais. A máis famosa purga foi a que coñece como o Terror de Robespierre, que acabou co propio Robespierre como vítima das purgas. Tras a caída de Napoleón, todos aqueles asociados á actividade revolucionaria foron purgados.
En tempos máis recentes, as purgas adóitanse asociar cos réximes stalinista e de Mao. Os purgados (entre os que se atopaban artistas, científicos, profesores, militares, e tamén comunistas que se atreveron a disentir coa dirección do partido) eran enviados a campos de traballos forzados ou executados. A máis destacada purga foi a Gran Purga iniciada por Stalin na década de 1930. O comunista chinés Deng Xiaoping acabou no poder tras sobrevivir a varias purgas.
Os nazis tamén realizaron purgas notables, en especial a da noite dos coitelos longos (1934) e as represalias en masa contra os adversarios de Adolf Hitler tras o fracaso do complot de xullo de 1944.
As ditaduras latinoamericanas tamén fixeron uso extenso das purgas durante o século XX.
1478
Outros
Historia ano a ano
Orahovica
Orahovica é unha cidade da rexión histórica de Eslavonia, Croacia. Está situada nas ladeiras da montaña Papuk. Orahovica recibiu o status de cidade en 1997. O nome deriva da palabra "orah" que significa nogueira.
No censo de 2001, o concello tiña 5.792 habitantes, dos cales o 82,96 % eran croatas, e a cidade soa tiña 4.262 habitantes.
Billy West
Traxectoria
É principalmente coñecido polo seu traballo de dobraxe de voces en series como Futurama, Doug e Ren e Stimpy. En 1996 protagonizou as voces dos personaxes de Bugs Bunny e Elmer Gruñón no filme Space Jam.
Proteína ATM
A proteína ATM (do inglés ataxia telangiectasia mutated, ataxia telanxiectasia mutada) é un encima serina/treonina proteína quinase que é recrutada e activada polas roturas de dobre febra no ADN. Esta quinase fosforila varias proteínas clave que inician a activación do punto de control do ciclo celular dos danos no ADN, facendo que o ciclo celular se deteña, e haxa unha reparación do ADN ou se produza a apoptose. Varias das súas dianas son: p53, CHK2, BRCA1, NBS1 e H2AX, que son supresores de tumores.
Introdución
Ao longo do ciclo celular compróbase se o ADN sufriu danos. Os danos orixínanse por erros durante a replicación do ADN, ou son producidos por subprodutos do metabolismo, drogas tóxicas xerais ou radiación ionizante. O ciclo celular ten diferentes puntos de control dos danos no ADN, que inhiben o seguinte paso do ciclo celular ou manteñen o actual. Hai dous puntos de control principais durante o ciclo celular, o do G1/S e o do G2/M, que preservan a progresión correcta. A ATM xoga un papel no atraso do ciclo celular despois de que se producen danos no ADN, especialmente despois de roturas de dobre febra. A ATM xunto co NBS1 actúan como proteínas sensoras primarias das roturas de dobre febra. Diferentes mediadores, como Mre11 e MDC1, sofren modificacións postradicionais, que son xeradas polas proteínas sensoras. Estas proteínas mediadoras modificadas amplifican despois o sinal de danos no ADN e transducen os sinais a efectores situados augas abaixo da ruta como CHK2 e p53.
Estrutura
O xene ATM codifica unha proteína de 350 kDa que consta de 3056 aminoácidos. A ATM pertence á superfamilia das quinases relacionadas coa fosfatidilinositol 3-quinase (PIKKs). A superfamilia PIKK comprende seis serina/treonina-proteína quinases que mostran unha similitude de secuencia coas fosfatidilinositol 3-quinases (PI3Ks). Esta familia de proteína quinases inclúe entre outros a ATR (proteína relacionada con ATM e RAD3), a DNA-PKcs (subunidade catalítica da proteína quinase dependente de ADN) e a mTOR (diana de mamíferos da rapamicina). É característico da ATM ter cinco dominios. Estes son desde o N-terminal ao C-terminal os seguintes: dominio de repeticións HEAT, dominio FRAP-ATM-TRRAP (FAT), dominio quinase (KD), dominio regulador de PIKK (PRD) e dominio FAT-C-terminal (FATC). As repeticións HEAT únense directamente ao C-terminal de NBS1. O dominio FAT interacciona co dominio quinase da ATM para estabilizar a rexión C-terminal da propia ATM. O dominio KD reinicia a actividade quinase, mentres que os dominios PRD e o FATC regúlana. Aínda que non foi resolta ningunha estrutura da ATM, a forma global da ATM é moi similar a DNA-PKcs e está composta dunha cabeza e un longo brazo que se pensa que se enrola arredor da dobre febra do ADN despois dun cambio conformacional. O dominio N-terminal enteiro xunto co dominio FAT prediciuse que adoptan unha estrutura α-helicoidal, o cal se deduce por análise das secuencias. Esta estrutura α-helicoidal crese que forma unha estrutura terciaria, que ten unha forma curvada tubular presente por exemplo na proteína huntingtina, que tamén contén repeticións HEAT. O FATC é o dominio C-terminal cunha lonxitude de aproximadamente 30 aminoácidos. Está altamente conservada e consiste nunha hélice α seguida dun pronunciado xiro, que está estabilizado por unha ponte disulfuro.
Función
Un complexo de tres proteínas, MRE11, RAD50 e NBS1 (XRS2 en lévedos), chamado en humanos complexo MRN, recruta a ATM nas roturas de dobre febra e mantén os dous extremos unidos. A ATM interactúa directamente coa subunidade NBS1 e fosforila a variante de histona H2AX no residuo Ser139. Esta fosforilación xera sitios de unión para proteínas adaptadoras cun dominio BRCT. Despois, estas proteínas adaptadoras recrutan diversos factores incluíndo a proteína quinase efectora CHK2 e o supresor de tumores p53. A resposta aos danos no ADN mediada pola ATM consiste nunha resposta rápida e outra atrasada. A quinase efectora CHK2 é fosforilada e, por tanto, activada pola ATM. A CHK2 activada fosforila a fosfatase CDC25A, a cal é seguidamente degradada e xa non pode desfosforilar a CDK2-ciclina, o que ten como resultado a detención do ciclo celular. Se a rotura de dobre febra non pode ser reparada durante esta resposta rápida, a ATM adicionalmente fosforila MDM2 e p53 na Ser15. Despois, p53 é tamén fosforilada pola quinase efectora CHK2. Estes eventos de fosforilación conducen á estabilización e activación de p53 e a posterior transcrición de numerosos xenes diana de p53 incluíndo a CDK inhibidora p21, o que causa unha detención de longo prazo do ciclo celular ou incluso a apoptose.
dereita|miniatura|Resposta mediada por ATM ás roturas de dobre febra do ADN en dous pasos. Na resposta rápida, a ATM activada fosforila a quinase efectora CHK2, que fosforila CDC25A, deixándoa marcada para a súa [[ubiquitinación e degradación. Por tanto, acumúlase a CDK2-ciclina fosforilada e bloquéase a progresión do ciclo celular. Na resposta atrasada a ATM fosforila o inhibidor de p53, MDM2 e p53, a cal é tamén fosforilada por CHK2. A activación resultante e estabilización de p53 causa o incremento da expresión do inhibidor de Cdk p21, que despois axuda a manter baixa a actividade de CDK para manter a detención de longo prazo do ciclo celular. ]]
A proteína quinase ATM pode tamén estar implicada na homeostase mitocondrial, como regulador da autofaxia mitocondrial (mitofaxia) por medio da cal se eliminan as mitocondrias vellas disfuncionais.