cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Severiano Martínez Anido
Exilio e participación na Guerra Civil
Ao estourar a Guerra civil española volveu a España, alistouse no bando nacionalista e foi nomeado presidente do Patronato Nacional Antituberculoso. En outubro de 1937 nomeárono xefe dos servizos de Seguridade interior, Orde pública e Fronteiras, dependente directamente de Francisco Franco. En febreiro de 1938 Franco nomeouno ministro de Orde Pública, dende onde se encargou de organizar boa parte da represión militar e xudicial do bando nacionalista, con tanta crueldade que membros da Falange Española quixeron apartalo do cargo, se ben outros historiadores sinalan a Martínez Anido como unha persoa humana e moderada coa represión. Con todo, faleceu ao remate dese ano 1938 dun repente.
Vida persoal
Foi pai do debuxante e ilustrador Robert Martínez Baldrich.
Adolfo Teijeiro Botana
Adolfo Luis Teijeiro Botana, finado en 1935, foi un político galego
Traxectoria
Emigrou a Cuba, onde tiña grandes posesións en Cienfuegos. Retornou a Galicia e foi alcalde de Ortigueira de 1917 a 1918. En 1918 retornou a Cienfuegos.
Lingua huaorani
A lingua huaorani (tamén coñecida como sabela, wao, huao, auishiri, aushiri, ssabela ou wao terero) é unha lingua illada falada polo pobo huaorani, un pobo indíxena que vive na selva amazónica entre os ríos Napo e Curaray, en Ecuador. Un pequeno número de falantes de grupos non contactados vive preto da fronteira co Perú.
Lokomotiv Moscova
Estadio
O estadio Lokomotiv é un recinto novo, dos mais modernos do país, reconstruído en 2002, cunha capacidade para acoller a 30.075 persoas.
Jahlil Okafor
Primeiros anos
Nado en Chicago, Illinois, Jahlil Okafor é fillo de Chukwudi Okafor, de ascendencia nixeriana, e Dacresha Lanett Benton. Na súa mocidade, Okafor foi constantemente trasladado entre a casa da súa nai en Moffett, Oklahoma e a casa do seu pai en Chicago. Aos nove anos a súa nai enfermou de bronquite, causando que un dos seus pulmóns sufrise un colapso, falecendo dúas semanas máis tarde. Okafor foi entón morar co seu pai no South Side de Chicago antes de trasladarse a Rosemont, onde asistiu á "Rosemont Elementary". O axuste foi difícil porque era tímido e tan alto que os demais estudantes pensaron que fora posto na aula por ter fracasado. En novembro de 2008, durante o sétimo grao igualou a estatura do seu pai de 1,96 metros. Máis tarde, a familia volveu ao South Side para que puidese asistir ao instituto "Whitney Young".
Autoridade Portuaria de Ferrol-San Cibrao
miniatura|300px|Porto en S. Cibrao
Jahlil Okafor
Primeiros anos
En oitavo grao con 2,01 metros de estatura, Okafor foi recrutado polo equipo universitario de baloncesto da Universidade de DePaul en violación das regras de recrutamento da National Collegiate Athletic Association (NCAA). A violación baseábase nos comentarios públicos do director de deportes de DePaul, Jean Lenti Ponsetto, sobre unha oferta. Tales comentarios non foron permitidos pola NCAA. Ese ano, venceu ao seu pai nun partido de baloncesto "un contra un" por primeira e última vez.
Autoridade Portuaria de Ferrol-San Cibrao
A Autoridade Portuaria de Ferrol-San Cibrao, con sede en Muelle Curuxeiras, Ferrol, é unha das 28 Autoridades Portuarias que compoñen o Organismo Público Estatal Puertos del Estado. Dela dependen o porto de Ferrol e o porto de San Cibrao (porto de Alúmina-Aluminio, Alcoa), amais de diversas outras instalacións, como os faros de illa Pancha (Ribadeo) e da Atalaia (San Cibrao).
O seu presidente é nomeado pola Xunta de Galicia. En 2013 foi nomeado José Manuel Vilariño Anca.
Jahlil Okafor
Profesional
O 25 de xuño de 2015, Okafor foi elixido na 3ª posición do Draft da NBA de 2015 polos Philadelphia 76ers. O 7 de xullo de 2015, asinou un contrato de dous anos cos Sixers.
O 7 de decembro de 2017, Okafor foi traspasado xunto a Nik Stauskas e unha elección da segunda rolda do Draft de 2019 ós Brooklyn Nets, a cambio de Trevor Booker.
O 9 de agosto de 2018, Okafor asinou cos New Orleans Pelicans. O 20 de xuño de 2019, os Pelicans decidiron activar a opción de equipo sobre Okafor e quedar co xogador unha tempada máis.
O 1 de decembro de 2020, Okafor asinou cos Detroit Pistons.
O 4 de setembro de 2021, Okafor foi traspasado xunto a Sekou Doumbouya ós Brooklyn Nets a cambio de DeAndre Jordan. O 9 de setembro, Okafor foi cortado polos Nets. O 22 de setembro de 2021, Okafor asinou cos Atlanta Hawks, pero foi cortado o 11 de outubro de 2021.
O 17 de xullo de 2023, Okafor asinou co Basket Zaragoza da Liga ACB.
Sever, Aguada, Carballedo
Sever é un lugar da parroquia de Aguada, no concello lugués de Carballedo na comarca de Chantada. Segundo o INE en 2016 tiña 35 habitantes (17 mulleres e 18 homes).
Casardixo, O Salto, Rodeiro
Casardixo é un lugar da parroquia do Salto, no concello pontevedrés de Rodeiro, na comarca do Deza. Segundo o INE, no 2008 tiña 3 habitantes (3 homes), o que supón unha diminución de 2 habitantes con respecto ao ano 2000.
Sever, Aguada, Carballedo
Toponimia
O topónimo é un antropónimo que significa (vila de) Severio", en latín .
Georges Méliès
Marie Georges Jean Méliès, nado en París o 8 de decembro de 1861 e finado o 21 de xaneiro de 1938, foi un realizador de cine francés.
Traxectoria
Naceu nunha familia de fabricantes de zapatos de luxo. Despois dos estudos secundarios quere ser pintor, traballa un tempo na empresa do seu pai Jean Louis Stanisla Méliès (decátase alí sobre todo do oficio de mecánico que lle será moi útil a continuación na súa carreira). En 1883 o seu pai enviouno a Londres para perfeccionar alí o seu inglés.
É coñecido polos desenvolvementos que achegou ás técnicas do cine, esencialmente dos argumentos e das falsificacións. É considerado como o pai dos efectos especiais, o primeiro realizador, o creador do primeiro estudio de cine en Francia así como un dos primeiros iniciadores do cine de diversión. O seu filme Le Voyage dans la Lune (1902) converteuse o 30 de maio do 2002 na primeira película incluída no Patrimonio Mundial da UNESCO.
Friedrich Traugott Kützing
Friedrich Traugott Kützing, nado o 8 de decembro de 1807 en Ritteburg, e finado o 9 de setembro de 1892 en Nordhausen, foi un farmacéutico e botánico alemán, especializado en ficoloxía.
Traxectoria
De mozo, traballou en varias farmacias en Alemaña, servindo tamén como axudante durante algúns semestres no instituto químico-farmacéutico de Franz Wilhelm Schweigger-Seidel en Halle. Despois estudou historia natural. Realizou expedicións florísticas no litoral de Dalmacia e Italia, e nos Alpes.
A pesar da súa escasa experiencia no que se refire á educación superior, Kützing fixo importantes contribucións científicas. En 1833 demostrou as diferenzas entre as diatomeas e desmidiales, separando así os dous grupos en familias propias. Ademais, independentemente de Charles Cagniard-Latour e Theodor Schwann, foi un dos primeiros en dar respostas completas en relación aos lévedos e ao papel que xogan nas fermentacións.
En 1838 era docente de ciencias naturais no colexio de Nordhausen. En 1837 foi nomeado doutor honoris causa pola Universidade de Giessen e en 1843 recibiu o título de profesor. Nese mesmo ano fixo oposicións e gañou a cátedra de profesor de Botánica, permanecendo nese posto até a súa xubilación, en 1883.
En 1849 publicou Species Algarum, un amplo traballo no que fixo as descricións de 6 000 especies de algas.
Epónimos
Os xéneros de algas Kuetzingia Sonder, Kuetzingiella Kornmann e Kuetzingina Kuntze foron así nomeados na súa honra.
Abreviatura
A abreviatura Kütz. emprégase para recoñecer a como autoridade na descrición e taxonomía en botánica.
Eowa de Mercia
Traxectoria
Estas dúas fontes establecen que Eowa foi rei dos mercios no momento da Batalla de Maserfield (ou Cogwy), na que foi asasinado, o 5 de agosto do que foi probabelmente o ano 642. Os posteriores reis de Mercia Aethelbald, Offa e Ecgfrith eran descendentes de Eowa; o período do seu goberno comezou en 716, despois da morte de Ceolred, neto de Penda, e terminou coa morte de Ecgfrith en decembro de 796.
Alexandre Guimarães
Alexandre Borges Guimarães, nado en Maceió, Alagoas, Brasil o 7 de novembro de 1959, é un adestrador e ex xogador de fútbol brasileiro nacionalizado costarriqueño. Dende 2022 adestra o América de Cali, da primeira división colombiana.
Eowa de Mercia
Traxectoria
Na batalla de Maserfield Oswald de Northumbria foi derrotado e asasinado polos mercios baixo o mando de Penda. Eowa tamén morreu nesta batalla, aínda que se sabe pouco acerca diso. Suxeriuse que Eowa puido ser un cogobernante da mercios xunto con Penda, ou mesmo cun status superior ao que Penda tiña nese momento (se é así, isto podería explicar por que a Historia Brittonum parece datar o reinado de Penda a partir da batalla de Maserfield), e que podería estar suxeito a Oswald e por tanto loitar como o seu aliado na batalla. É posíbel que fose costume entre os mercios até ese momento que houbese máis dun rei, e que Penda e Eowa puidesen gobernar aos mercios do sur e do norte respectivamente.
El Anacronópete
El Anacronópete é unha novela de ciencia ficción escrita por Enrique Gaspar y Rimbau publicada en Barcelona no ano 1887 na que se describen viaxes no tempo por medio dunha máquina. Foi a primeira novela de ciencia ficción en castelán e a primeira da literatura occidental que describe o uso de máquinas do tempo, adiantándose á publicación das obras de H.G. Wells The Chronic Argonauts (1888) e á Máquina do tempo, do ano 1895.
Eowa de Mercia
Traxectoria
Nin Beda, na súa Historia ecclesiastica gentis Anglorum, nin a Crónica anglosaxoa mencionan a participación ou morte de Eowa en Maserfield, ou que previamente fose rei de Mercia, aínda que a Crónica o menciona ao trazar a xenealoxía de Aethelbald e Offa.
Alexandre Guimarães
Sendo neno trasladouse coa súa familia a Costa Rica, onde desenvolveu toda a súa carreira futbolística, xogando 377 partidos na Primeira División e marcando 95 goles. Destacou principalmente no Deportivo Saprissa, co que gañou tres campionatos de liga en 1982, 1988 e 1989. Foi internacional coa selección de Costa Rica en 16 ocasións.
El Anacronópete
miniatura|Portada de 1887.
Alexandre Guimarães
Tras retirarse da práctica do fútbol emprendeu unha carreira de adestrador que o levou ao banco de máis dunha ducia de equipos, de Costa Rica e doutros países como Guatemala, México, Panamá, Emiratos Árabes Unidos, China, a India ou Colombia. Adestrou tamén á selección de Costa Rica en dúas ocasións e á de Panamá. Formou parte da selección costarriqueña nas tres primeiras participacións desta na Copa do Mundo, a primeira como futbolista e as dúas seguintes como adestrador.
Eowa de Mercia
Traxectoria
Nicholas Brooks escribiu que se se considera que Eowa gobernou durante o período comprendido entre aproximadamente 635 e Maserfield, isto podería explicar o rexistro dunha escura incursión galesa no territorio de Mercia, durante a cal se di que non se mostrou piedade para «cos monxes que posuían os libros». Brooks sinalou que se Eowa era monicreque de Northumbria, habería a posibilidade de que Oswald puidese tomar medidas para promover o cristianismo en Mercia durante ese tempo, o que explica a presenza de monxes no que era aínda un reino pagán. Xa que se coñece que Penda foi aliado dos galeses, isto, xunto coa presenza dos monxes, fai parecer pouco probábel que o ataque tivese lugar durante o seu goberno.
El Anacronópete
Publicada en 1887 en Barcelona, a novela El Anacronópete é unha das obras máis importantes de Enrique Gaspar y Rimbau. É unha novela de ciencia ficción que se adiantou a H. G. Wells na invención da máquina do tempo. As ilustracións da primeira edición foron realizadas por Francesc Gómez Soler.
Alexandre Guimarães
É pai de Celso Borges, futbolista do Alajuelense e tamén internacional coa selección de Costa Rica.
Eowa de Mercia
Traxectoria
A Crónica anglosaxoa rexistra a liñaxe do seu neto Aethelbald, que gobernou desde o 716 até o 757. máis adiante, dá a liñaxe do seu tataraneto Offa, que gobernou de 757 a 796 e descendía de Osmod fillo de Eowa. A suposta ascendencia esténdese até Woden. A Historia Brittonum di que Pybba tivo 12 fillos, pero que Penda e Eowa foron os dous máis coñecidos.
El Anacronópete
A máquina serve de escusa para unha historia en tres actos nos que don Sindulfo García, científico de Zaragoza e inventor do trebello, canda o seu amigo e axudante Benjamín, a sobriña e pupila Clarita, a criada desta última, Juanita, o capitán Luís (o namorado de Clarita), uns cantos húsares e un grupo de francesas comisionado polo goberno francés se desprazan no tempo.
No primeiro acto saen de París, da Exposición Universal de 1878 e viaxan ata a batalla de Tetuán en 1860. Rematan por regresar a París o día previo á súa saída.
No segundo acto viaxan de novo ao pasado, parándose en diversos momentos históricos como a Granada de 1492 ou Rávena do 690 para aprovisionarse. Acaban na China do século III onde sofren algunhas aventuras, conseguindo escapar baixo o mando de Benjamín. Os personaxes evolucionan, con Benjamín obsesionandose pola vida eterna, don Sindulfo toleando de celos de celos por Clarita e esta última namorando do capitán Luís. No terceiro acto, logo dunha parada na Pompeia do Vesubio no ano 79, chegan ao século XXX a. C., no tempo de Noé. Alí descobren o segredo da vida eterna en Deus. Finalmente don Sindulfo, no medio da tolemia, acelera o anacronópete, que estoura ao chegar ao día da creación.
A obra pasou bastante desapercibida na súa época. En novembro de 2017 foi reeditada en formato rústica pola editorial Inlibris, impulsada por Andrés Massa.
Alexandre Guimarães
Como futbolista
En Costa Rica estudou Educación Física e practicou o baloncesto, chegando a xogar en Primeira División co Asturias de Puntarena. Ao mesmo tempo xogaba ao fútbol no AD Durpanel San Blas, de Segunda División, ata que foi fichado polo Municipal Puntarenas, momento no que tivo que elixir entre baloncesto ou fútbol, decantándose por este último.
Guión radiofónico
Na radio, un guión é unha guía que ofrece os datos suficientes como para interpretar o seu contido. Algúns autores, a modo de metáfora, compárano cunha partitura musical, pero esta comparanza ten un fallo: na partitura aparecen absolutamente todos os elementos que despois se representan, mentres que isto só acontece con algúns tipos de guión. For dun ou doutro tipo, a virtude máis valorada é que sexa flexíbel.
Alexandre Guimarães
Como futbolista
Debutou na Primeira División costarriqueña co Municipal Puntarenas en 1980, equipo no que permaneceu ata finais de 1981. Logo pasou ao Deportivo Saprissa, equipo co que xogou no seu primeiro ano a final da liga costarriqueña, marcando o gol da vitoria na final contra o seu ex equipo, o Puntarenas. En Saprissa consolidou a súa carreira, xogando alí entre 1982 e 1992, marcando 92 goles e gañando dous títulos de liga máis en 1988 e 1989. Foi o máximo goleador do equipo nas tempadas 1984 e 1986. Un dos seus momentos máis destacados en Saprissa foi en marzo de 1991 cando marcou un gol de chilena contra Limonense (3-1).
Guión radiofónico
Elementos representados
No caso concreto do guión radiofónico, este representa dous elementos principais: o técnico e o literario. O primeiro atangue aos cortes de son, as músicas, os efectos sonoros, as conexións telefónicas... ou sexa, todo aquilo que require dunha intervención técnica puntual. A segunda, pola contra, sería a intervención do locutor, o texto que el le. Por suposto, cada vez que o locutor fala é preciso unha acción técnica, xa que é o técnico de son quen lle habilita o micrófono e lle dá paso, pero isto non impide que se siga considerando a súa intervención dentro da parte literaria do guión.
Alexandre Guimarães
Como futbolista
Ao adquirir a nacionalidade costarriqueña en 1984, foi convocado para a selección nacional de Costa Rica, coa que xogou 16 partidos e marcou 2 goles. Gañou a Copa de Nacións da Concacaf en 1989 e disputou o primeiro Mundial da selección costarriqueña, o Mundial de 1990, onde lle deu o pase a Hernán Medford no gol da vitoria contra Suecia, que lle valeu o pase á segunda fase. Foi o primeiro futbolista nacido no Brasil en enfrontarse á selección brasileira nun Mundial.
Guión radiofónico
Elementos representados
Xeralmente a norma que axuda a diferenciar a parte literaria da técnica ten a ver co tempo. As intervencións en directo adoitan estar circunscritas ao guión literario, facéndose só a excepción das conexións en directo (con correspondentes, enviados especiais ou entrevistados) por vía telefónica. Todo canto estiver previamente editado (cortes, música, efectos, entervistas pregravadas...) considérase na parte técnica do guión radiofónico.
Alexandre Guimarães
Como futbolista
Retirouse do fútbol en 1993 despois dunha última tempada no Municipal Turrialba.
Guión radiofónico
Tipos de guión segundo o formato
Segundo o seu formato (estética) poderíamos diferenciar o guión europeo e o guión americano. O primeiro utiliza dúas columnas, sendo que na esquerda figurarían os aspectos técnicos (control) e no dereito os literarios (locutorio). Pola súa parte, o guión americano é a unha soa columna, e intercala os aspectos técnicos cos literarios. Pola súa flexibilidade e axilidade, o guión americano é o máis utilizado en radio.
Alexandre Guimarães
Como adestrador
Despois da súa retirada comezou unha carreira de adestrador no AD Belén, equipo co que gañou o Torneo de Copa de Costa Rica en 1996.
Guión radiofónico
Tipos de guión segundo a finalidade
Segundo o a finalidade (ou sexa, atendendo a que necesidades temos) podemos diferenciar os seguintes:
Alexandre Guimarães
Como adestrador
Tras pasar polo Club Sport Herediano chegou ao Deportivo Saprissa, o club no que xogara unha década. Co equipo da capital gañou na tempada 1997/98 o campionato de liga e o Torneo Grandes de Centroamérica. Tras un breve paso polo Comunicaciones guatemalteco volveu ao Saprissa, co que se proclamou de novo campión de liga na 1998/99 e subcampión na seguinte.
A continuación foi chamado pola federación costarriqueña para facerse cargo da selección. O seu primeiro partido dirixindo a selección nacional foi unha vitoria por 5-2 sobre o combinado guatemalteco no Orange Bowl de Miami en xaneiro de 2001. Con grande éxito levou a Costa Rica a clasificarse para o Mundial de Fútbol de 2002 como primeiro da Concacaf, acadando 23 puntos (un récord na zona) e derrotando á selección mexicana no estadio Azteca. Foi a segunda Copa do Mundo disputada por Costa Rica, 12 anos despois da primeira, na que Guimarães participara como xogador.
Con Guimarães como adestrador, Costa Rica alcanzou os cuartos de final da Copa América do 2001 en Colombia e alcanzou a súa única final na Copa Ouro no 2001, perdendo ante os Estados Unidos por 0-2.
No Mundial do Xapón-Corea do 2002, Costa Rica venceu a China, empatou con Turquía (que acabaría no terceiro posto do Mundial) e perdeu nun gran partido contra Brasil (campión do Mundial), quedando o equipo eliminado na primeira rolda e sendo Guimarães destituído do seu cargo.
Adestrou logo o Cartaginés costarriqueño e en México o Irapuato e o acabado de ascender Dorados de Sinaloa, antes de coller de novo as rendas da selección costarriqueña en 2005, tras a marcha de Jorge Luis Pinto.
Naquel momento, o equipo costarriqueño tiña bastante difícil a clasificación, pero os bos resultados, sobre todo na casa, endereitaron o seu rumbo e logrou o pase por segunda vez consecutiva ao Mundial, un feito histórico para o fútbol do país centroamericano. En consecuencia, dirixiu a Costa Rica no Mundial de Alemaña do 2006, con resultados negativos nos seus tres partidos, 4-2 contra Alemaña, 3-0 contra Ecuador e 2-1 contra Polonia. Foi substituído por Hernán Medford.
A finais do 2006 foi elixido como seleccionador do equipo nacional de Panamá, co que debutou con éxito na Copa UNCAF de 2007 no Salvador, rematando no 2º posto, só por detrás de Costa Rica. Foi logo despedido debido ao fracaso do equipo panameño no camiño cara a Suráfrica 2010, perdendo a serie ante O Salvador con goles de último minuto despois de ir liderando a serie con comodidade.
En 2009 comezou unha etapa nos Emiratos Árabes Unidos, dirixindo primeiro o Al-Wasl FC en Dubai, co que gañou a Copa de Clubs Campións do Golfo, e logo o Al-Dhafra de Madinat Zayed. Na tempada 2011-2012 volveu a Costa Rica para dirixir por terceira vez o Deportivo Saprissa. Na tempada seguinte volveu a Asia, esta vez á China, onde adestrou o Tianjin Teda da Superliga, logrando a permanencia a pesar de ter comezado a tempada con -6 puntos debido a unha sanción.
En decembro de 2020 foi presentado como novo técnico do Atlético Nacional de Medellín. Con todo, durou só seis meses no cargo, sendo destituído en xuño de 2021. O seu balance no equipo colombiano foi de 30 partidos dirixidos, con 14 vitorias, 7 empates e 9 derrotas. En abril de 2022 regresou ao América de Cali, equipo que atravesaba unha mala xeira de resultados, ocupando a 13ª praza do campionato.
Vida persoal
É fillo dos brasileiros Luis de Souza Borges e María Alice Guimarães e ten dous irmáns e unha irmá. Casou con Lina Mora, coa que ten dous fillos, o cineasta Mauro Borges e o futbolista internacional Celso Borges.
Mošovce
Mošovce (Mosóc en húngaro) é unha das maiores vilas da rexión de Žilina en Eslovaquia.
Historia
O nome dunha parte vella de Mošovce, o antiga sitio Chornukov, se conservou na forma moderna de Čerňakov.
Ante todo Mošovce desenvolveuse como un lugar real cunha avogacía libre, e dende a metade do século XIV como un pobo privilexiado, subordinado ó castelo real de Blatnica. No ano 1527 pasou a súa posesión da familia Révay que suprimiu os privilexios do pobo Mošovce durante 400 anos.
No pasado, Mošovce era un centro importante das artes da rexión de Turiec - Os artesáns e as súas atres desenrolábanse rapidamente. Como resultado, na vila había aproximadamente 15 gremios activos: o gremio de zapateiro e os máis famosos peleteiros sobreviviron longo tempo. O Mošovce de hoxe pódese caracterizar como unha importante zona turística con moitos interesantes monumentos.
Monumentos
Un dos monumentos máis notables é o castelo rococó-clásico da segunda metade do século XVIII cun extenso parque inglés. Outros sitios inclúen: O lugar de nacemento de Ján Kollár, unha igrexa neogótica católica cun altar valuable, construída no sitio do seu predecesor máis antigo, unha igrexa evanxélica construída no ano 1784, un mausoleo no que agora encóntrase o Museo das Artes, un invernáculo moderno e un pavillón do ano 1800.
Igrexa de madeira de Urnes
miniatura|200px|Un [[capitel da igrexa de Urnes.]] miniatura|200px|Detalle dunha das paredes.
A Igrexa de madeira de Urnes, declarada Patrimonio da Humanidade pola UNESCO, é unha stavkirke (Igrexa de madeira) das máis antigas das 28 preservadas en Noruega. Está situada no municipio de Lust no condado de Sogn og Fjordane.
A igrexa é propiedade da Sociedade para a preservación de monumentos históricos, en Noruega. Foi declarada Patrimonio da Humanidade en 1979.
Mošovce
Natureza
Os arredores de Mošovce son en verdade únicos. Un complexo de avenidas de árbores históricas e pequenos bosques constitúen un escenario estético e impresionante, que parece como unha extensión do escenario dos bosques da cordilleira de Veľká Fatra. Este sistema de montañas é un dos máis atractivos en Eslovaquia. Formacións calcarias e dolomitas de formas fantásticas xunto a unha natureza fermosísima nos vales próximos de Blatnica e Gader que atraen a xente de tódalas partes do mundo.
Igrexa de madeira de Urnes
Historia
As análises realizadas a mostras de madeira retirada da base da construción indican que as árbores utilizadas na súa construción cortáronse entre 1129 e 1131. Pero sábese que antes do actual edificio houbo outras dúas igrexas no mesmo lugar, e certos elementos destas reutilizáronse, como fachada, algunhas pranchas exteriores e algunhas pezas decorativas esculpidas.
A igrexa marca a transición de métodos de construción dos viquingos coa súa típica ornamentación animal, o chamado "estilo Urnes" e a arquitectura cristiá.
O edificio
A igrexa está formada por unha nave rectangular e coro máis estreito, ambos co grande espazo central elevado. No século XVII ampliouse o coro, pero esta modificación eliminouse posteriormente. No século XX, restaurouse a igrexa e as táboas decoradas das paredes cubríronse para evitar a súa deterioración.
Serafín Fernández Ramón
Traxectoria
Fillo dun santeiro da Virxe de Trascastro. Militante da CNT, participou nas accións anarquistas de 1933 en Fabeiro, onde se declarou por breve tempo o comunismo libertario. Tamén participou logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 na defensa de Ponferrada contra o exército sublevado, fuxindo cara a Pola de Somiedo en Asturias ao fracasar, uníndose ao exército republicano ata a caída de Asturias en 1937. Serafín decidiu volver ao seu lugar natal e despois botouse ao monte, organizando en 1941 un grupo con xente do Val de Fornela, Ibias e Degaña coñecido como a partida dos Fornelos, a súa zona de actuación abranguía o Bierzo, o occidente de Asturias e parte da provincia de Lugo e contaba cunha importante rede de apoio na zona e aínda que mantiña relacións non se integrou na Federación de Guerrillas de León-Galicia. O seu grupo realizou numerosas accións, a máis coñecida foi a do rescate de presos do destacamento penal de Fabeiro en decembro de 1942. En 1947 intentou marchar a Francia sen éxito, o 5 de decembro dese ano morreu nun enfrontamento coa Garda Civil preto de Fabeiro.
Demografía de Alemaña
Alemaña é o primeiro país da Unión Europea en poboación, e o segundo de todo o continente, só superado por Rusia. A afluencia á zona occidental de alemáns doutros puntos do país e de inmigrante de distintas nacionalidades, así como a tendencia ao estancamento do crecemento vexetativo, teñen sido as principais características da evolución demográfica.
Demografía
miniatura|300px|Evolución da demografía de Alemaña. A maior parte da poboación descende de diversos grupos xermánicos que se estabeleceron na rexión centro-europea o primeiro milenio antes da era cristiá. Eses grupos partillaban a mesma lingua, aínda que expresa en moitos dialectos, mais presentaban características étnicas heteroxéneas que se acentuaron ao longo da historia a consecuencia da fusión con outros pobos, como os celtas e os eslavos. Na moderna Alemaña, as diferenzas humanas e lingüísticas das varias rexións se atenuaron, aínda que a prolongada división política xerase certas peculiaridades culturais que distinguen os alemáns do leste daqueles do oeste. A chegada de inmigrantes á Alemaña occidental na segunda metade do século XX compensou as perdas humanas ocasionadas pola segunda guerra mundial, estimadas en cerca de tres millóns de persoas, na maioría mozos do sexo masculino.
Alén da poboación de orixe xermánica, conviven na antiga Alemaña occidental diversas minorías étnicas de nacionalidade alemá, como xudeus, eslavos e daneses, así como franceses descendentes dos hugonotes fuxidos de seu país no fin do século XVII. Os traballadores inmigrantes, chegados á Alemaña sobre todo nas décadas de 1960 e 1970, eran principalmente turcos, iugoslavos, italianos, gregos, españois e portugueses.
Na Alemaña Oriental, que constituíu un estado autónomo entre 1949 e 1990, as perdas humanas provocadas pola guerra foron compensadas co ingreso de varios millóns de alemáns expulsados de Polonia, Checoslovaquia e Hungría. Con todo, as dificultades económicas derivadas do pagamento das indemnizacións de guerra e da política de colectivización estimularon o movemento migratorio cara Alemaña Occidental, calculado en 1,7 millón de persoas.
A interrupción do crecemento da poboación e mesmo a redución desta se inclúen entre as características máis notábeis da evolución do país nas últimas décadas do século XX, tanto na zona occidental como na oriental. Iso se traduce nun envellecemento da poboación, isto é, no aumento dos grupos de idade máis alta en relación á poboación moza, a consecuencia dos baixos niveis de natalidade e do prolongamento da expectativa de vida.
Porto de San Cibrao
alt= O dique do porto, visto dende o lugar de San Cibrao, Lieiro, Cervo|miniatura|O dique do porto, visto dende o lugar de [[San Cibrao, Lieiro, Cervo]]
alt= Vista do porto e factoría dende o oeste|miniatura|Vista do porto e factoría dende o oeste O porto de Bares é un peirao industrial dependente da Autoridade Portuaria de Ferrol-San Cibrao, situado nos concellos de Cervo e Xove, que dá servizo á actividade industrial da factoría Alcoa, empresa concesionaria da súa xestión administrativa.
Demografía de Alemaña
Relixión
dereita|miniatura|A [[Catedral de Colonia é Patrimonio Mundial da UNESCO.]] As principais confisións relixiosas en Alemaña son o Luteranismo e o Catolicismo, respectivamente, con 32,9% e 32,3% de fieis. Preto do 24,9% de alemáns se declararon non relixiosos ou ateos. Seguen como minorías, o islamismo (4%), seguido polo xudaísmo e o budismo (ambos con 0,25%). O Hinduísmo ten só 90.000 seguidores (0,1%), mentres outras relixións corresponden a 50 mil persoas ou o 0,05% da poboación alemá.
Porto de San Cibrao
San Cibrao ten asemade un porto pesqueiro, dependente de Portos de Galicia.
Demografía de Alemaña
Relixión
Zonas cunha poboación predominantemente católica son Baviera e Renania. O actual Papa Bieito XVI naceu precisamente en Baviera. Zonas cunha poboación predominantemente luterana son os estados do leste e do norte. No norte, ao longo da fronteira cos Países Baixos, hai tamén a presenza de calvinistas. Pobos non relixiosos, incluíndo ateos e agnósticos, son crecentes en número e proporción, unha tendencia constatada tanto en Alemaña canto noutros países europeos. En Alemaña concéntranse principalmente na antiga Alemaña Oriental e nas áreas metropolitanas.
Linguas
O alemán padrón é unha lingua xermánica occidental e é próxima e clasificada no mesmo grupo do inglés, neerlandés e o frisón. A maioría do vocabulario alemán deriva do brazo xermánico da familia das linguas indo-europeas. Unha minoría significativa de palabras deriva do latín, do grego, do francés e, máis recentemente, do inglés. O alemán escríbese usando o alfabeto latino. Alén das 26 letras latinas comúns, o alemán ten tres vogais con diérese, ä, ö e ü, así como o Eszett ou scharfes S (s forte) que é escrito "ß" ou alternativamente "ss".
Os dialectos alemáns son distinguidos por algunhas variacións do alemán padrón. Os dialectos alemáns son as variacións locais tradicionais e derivan das distintas tribos xermánicas que hoxe compón a Alemaña. Moitas delas non son facilmente comprensíbeis para algúns que só coñecen o alemán padrón, xa que presentan diferenzas no léxico, fonoloxía e sintaxe (como o bávaro, ás veces clasificado como dialecto e ás veces como lingua).
En todo o mundo o alemán é falado por aproximadamente 100 millóns de falantes nativos e máis 80 millóns de falantes non-nativos. O alemán é a lingua principal de aproximadamente 90 millóns de persoas (18%) na UE. 67% dos cidadáns alemáns din seren capaces de comunicarse en polo menos unha lingua estranxeira, 27% en polo menos dúas linguas alén da materna.
Anna Kendrick
Anna Kendrick, nada en Portland (Maine) o 9 de agosto de 1985, é unha actriz estadounidense.
A Tolda, Aguada, Carballedo
A Tolda é un lugar da parroquia de Aguada, no concello lugués de Carballedo na comarca de Chantada. Segundo o INE en 2016 tiña 39 habitantes (22 mulleres e 17 homes).
Toponimia
O topónimo é de orixe descoñecida, igual pode aludir a unha especie de emparrado.
Ángel García Valerio
Ángel García Valerio, nado 1850 en Serantellos (no daquela concello de Serantes) e finado en Ferrol o 24 de xullo de 1935, foi un avogado e político galego.
Traxectoria
Residiu no Pazo dos Valerio, en Serantes. Os Valerio, como administradores dos Andrade tiñan moitas propiedades na parroquia de Covas.
Membro do Partido Liberal pertenceu a fracción política prietista. Foi deputado provincial polo distrito de Ferrol-Ortigueira dende 1907 ata 1917, foi Vicepresidente da Deputación e formou parte da Comisión de Administración. Nas eleccións de 1918 foi elixido deputado en Cortes polo distrito de Ferrol. Volveu ser elixido nas sucesivas convocatorias electorais ata 1923. Fundador e dono do diario El Faro de Ferrol que ademais entre 1908 e 1913 tivera a titularidade dunha parte do xornal El Correo Gallego que obtivo de mans de Mariano Abizanda, fillo do fundador.
Jarno Trulli
dereita|200px|miniatura|Trulli pilotando o seu Toyota.
Jarno Trulli (nado o 13 de xullo de 1974 en Pescara, Abruzos) é un expiloto italiano de Fórmula Un. Foi un habitual da Fórmula Un desde ata, foi piloto de Minardi, Prost, Jordan, Renault e Toyota Team Lotus. Gañou o Gran Premio de Mónaco de 2004 con Renault, a súa única vitoria nun Gran Premio. Despois de que Toyota retirarase da Fórmula 1, logo da tempada de, e ao non recibir ofertas dos equipos restantes, fichou por Lotus Racing en. Trulli renovou o contrato coa renomeado equipo Caterham F1 para o, pero foi liberado do seu contrato antes do inicio da tempada, para ser substituído por Vitaly Petrov.
Traxectoria
No 1995 gañou dúas das seis carreiras do campionato de Fórmula 3 alemán coa escudería KMS, que vencerá ao ano seguinte.
En } asinou un contrato para correr na Fórmula 3000 no Xapón, pero chámano de Minardi, escuadra coa que debuta na F1.
1997-1999: Minardi e Prost
Trulli debutou co equipo Minardi en, onde correu até a sétima proba da tempada, cando foi contratado por Prost para substituír o francés Olivier Panis lesionado. Conquistou un cuarto lugar no GP de Alemaña, mentres que no resto das carreiras se limita a adquirir experiencia. Pero a carreira que leva a Trulli entre os grandes é o GP de Austria cando, saíndo da terceira posición, lidera autoritariamente o Gran Premio durante 37 voltas, ata que o seu motor se rompe. Despois de que Panis volve ao seu posto e Trulli debe facerse a un lado nos últimos tres gp da tempada, tendo, porén, a confirmación de que ía ter un volante para o ano seguinte, substituíndo ao xaponés Shinji Nakano. Ficou até a tempada de, conseguindo como mellor posición, un segundo lugar no GP de Europa e o seu primeiro podio.
2002-2004: Renault
miniatura|esquerda|200px|Jarno Trulli pilotando un Renault en. En, Trulli é contratado polo equipo Renault, para a reestrea do equipo na categoría. O primeiro ano no equipo, fai 9 puntos tendo como compañeiro Jenson Button. En, Fernando Alonso chega para ser seu compañeiro de equipo, Trulli consegue 33 puntos e un podio, mais é Alonso quen conquista a primeira vitoria do equipo tras o seu retorno e fai 55 puntos. Entón en, Trulli consquistou 2 poles e unha vitoria, no GP de Monte Carlo de 2004. Mais un desentendemento con Flavio Briatore fixo que marchase antes do GP da China de 2004, e terminara o ano con 46 puntos.
2004-2009: Toyota
miniatura|dereita|200px|Jarno Trulli (esquerda) e Takuma Sato (dereita) batallan pola posición no GP do Canadá de 2005. Trulli estrease pronto no novo equipo trala súa saída de Renault, non disputando só o GP da China, e corre nos GP do Xapón e do Brasil de 2004 non conseguindo puntuar. En o equipo Toyota constrúe un coche competitivo, e fai 43 puntos, dous pódios (GP de Malaisia e no GP de Bahrain) e a primeira pole do equipo na F1. Mais nos anos seguintes os coches deixaran moito que desexar e Trulli fai 15 puntos en, tendo como mellor resultado un cuarto lugar, e 8 puntos en e como mellor posición un sexto lugar. Para foi confirmado para disputar a súa cuarta tempada no equipo, xunto con Timo Glock. O Mellor resultado de 2008 aconteceu en Magny-Cours, en Francia, en que ficou no 3º Lugar.
2010 - 2011: Lotus
miniatura|dereita|Trulli pilotando para [[Lotus Racing no Gran Premio de Bahrain de 2010]] O 14 de decembro de 2009 Lotus anunciou que o italiano Jarno Trulli e o finés Heikki Kovalainen como parella de pilotos para.
Trulli continuou pilotando para Lotus en, que cambio o nome a Team Lotus. De novo como compañeiro de Heikki Kovalainen.
Datos
miniatura|dereita|150px|Jarno Trulli (á dereita) no GP de Bahrain, en 2006. Mide 1´73 m e pesa 60 kg. Ten dous fillos.
Resultados completos na Fórmula Un
(Chave) As carreiras en letra grosa indican pole position; as carreiras en cursiva indican volta rápida.
‡ Foron dados a metade dos puntos dado que non se chegou a completar 75% da distancia da carreira.
† Pilotos que non terminaron o Gran Premio, pero se clasificaron ao completar máis do 90% da distancia da carreira
Manuel Porto
Co nome de Manuel Porto podemos referirnos a:
Roz-sur-Couesnon
Roz-sur-Couesnon (en Roz-an-Arvor) é unha comuna francesa do departamento de Ille e Vilaine, na Bretaña.
Jordy Nelson
Jordy Ray Nelson, nado o 31 de maio de 1985 en Manhattan, Kansas, é un ex xogador profesional estadounidense de fútbol americano que xogou na posición de wide receiver para os Green Bay Packers e os Oakland Raiders da National Football League (NFL). Formado na Universidade de Kansas State, onde gañou múltiples galardóns, foi elixido no Draft da NFL de 2008 no posto número 36 polos Packers. Está considerado por algún analistas deportivos como un dos poucos wide receivers de elite da liga.
Traxectoria
Nelson asistiu ao Instituto Riley County en Riley, Kansas, onde xogou ao fútbol americano para os Falcons. A súa posición durante o seu ano sénior era de quarterback, onde completou o 62% dos seus pases para 1.029 iardas e 8 touchdowns. Tras o seu paso pola escola secundaria, Nelson acudiu á Universidade Estatal de Kansas, onde xogou para os Wildcats de 2003 a 2005. Tras acabar o seu periplo universitario foi seleccionado polos Green Bay Packers na segunda rolda (posto 36) do draft de 2008, asinando o 17 de xullo contrato co equipo. En 2014 renovou o seu contrato 4 anos máis por un valor de 39 millóns de dólares, con 11,5 millóns de bonus por firmar e 14,2 millóns garantidos. Cos Packers, Nelson logrou gañar a Super Bowl (XLV) fronte os Pittsburgh Steelers por 31-25.
Keyon Dooling
Keyon Latwae Dooling, nado o 8 de maio de 1980 en Fort Lauderdale, Florida, é un ex xogador profesional de baloncesto estadounidense. Xogou profesionalmente cos Los Angeles Clippers, Miami Heat, Orlando Magic, New Jersey Nets, Milwaukee Bucks e Boston Celtics.
Universidade
Dooling disputou dúas tempadas na Universidade de Missouri, onde fixo 12,1 puntos, 3,4 asistencias, 2,4 rebotes de media en 28.1 minutos por partido cun 41,1% en tiros de campo, 33,8% en triplas e 73,3% en tiros libres, nun total de 59 partidos. Na súa tempada sophomore liderou aos Tigers en anotación (15.3 puntos), asistencias (3.6) e tapóns, ademais de ser elixido no segundo mellor quinteto da Big 12 Conference e no primeiro quinteto da NABC District 12. Na súa primeira tempada na NCAA foi nomeado no mellor quinteto de freshman da súa conferencia e seleccionado en dúas ocasións mellor xogador da semana da Big 12.
NBA
Foi seleccionado no Draft da NBA do ano 2000 na 10ª posición por Orlando Magic, sendo traspasado inmediatamente a Los Angeles Clippers xunto con Corey Maggette, Derek Strong e diñeiro por unha futura primeira rolda do draft. Na súa primeira tempada na NBA promediou 5.9 puntos e 2.3 asistencias en 76 partidos xogados, un deles de titular. Nos Clippers pasou catro campañas coma base suplente sen pasar dos 20 minutos por partido, polo que en 2004 fichou por Miami Heat. En 74 partidos cos Heat, os seus números foron 5.2 puntos, 1.8 rebotes e 1.2 asistencias. Tras non xogar demasiado, asinou con Orlando Magic en verán de 2005, onde cumpriu a súa segunda tempada cun rol similar ao que leva cumprindo ao longo da súa traxectoria na liga.
A súa mellor tempada foi a súa primeira nos Magic, onde asinou 9.4 puntos e 2.2 asistencias en 50 partidos disputados, 7 deles coma titular. O 21 de xullo de 2008 fichou polos New Jersey Nets e o 19 de xullo de 2010 por Milwaukee Bucks.
O 20 de setembro de 2012, Dooling foi cortado polos Celtics, e posteriormente retirouse do baloncesto profesional.
O 3 de abril de 2013, volveu do seu retiro e asinou cos Memphis Grizzlies.
Juan Antonio Samaranch
Juan Antonio Samaranch i Torrelló, nado en Barcelona o 17 de xullo de 1920 e finado o 21 de abril de 2010, foi un empresario e político catalán e expresidente do Comité Olímpico Internacional.
Traxectoria
Naceu no seo dunha familia acomodada. Na mocidade practicou diversos deportes coma o boxeo, a hípica, a vela, o esquí, o golf e particularmente o hóckey a patíns, do que foi adestrador da selección española.
Estudou empresariais no Institut d'Estudis Superiors de l'Empresa e da Escola d'Alts Estudis Mercantils de Barcelona e logo perfeccionou os seus estudos en Inglaterra e os Estados Unidos. Afiliado á Falange Española Tradicionalista y de las JONS dende moi novo, iniciou a súa carreira política no concello barcelonés co cargo de concelleiro de Deportes no ano 1955, cargo que ocupa ata 1962. Foi xornalista deportivo, presidente da Federación Española de Patinaxe e xefe da delegación española en varios Xogos Olímpicos. Entre 1955 e 1962 foi concelleiro de deportes no concello de Barcelona, e organizou nesa cidades os II Xogos do Mediterráneo. En 1964 pasou a ser procurador en Cortes, posto que mantivo ata 1977 e que simultaneou dende 1967 co de delegado nacional de Deportes e presidente do Comité Olímpico Español, e dende 1973 co de presidente da Deputación de Barcelona. Na transición fundou o partido Pacte de Concòrdia Catalana, que nunca chegou a presentarse a unhas eleccións, e en 1977 deixa o Congreso dos Deputados e marcha como embaixador de España na Unión Soviética e Mongolia.
Anteriormente, en 1974, fora nomeado vicepresidente do Comité Olímpico Internacional, posto que ocupou ata 1978. A embaixada na URSS proporcionoulle contactos e relacións nos países de Europa do Leste, necesarios para chegar en 1980 ao posto de presidente do COI.
Presidencia do COI
miniatura|Samaranch e [[Jean-Pascal Delamuraz (c. 1982-1984)]] Entre os seus logros está o de rematar cos boicots políticos aos xogos tras os Xogos Olímpicos de 1984, a asunción do profesionalismo, a reestruturación do COI e sanear a economía do COI, grazas aos contratos da televisión e o sistema de patrocinio olímpico. Durante o seu mandato tamén se inaugurou o Museo Olímpico de Lausana.Pero tamén recibiu críticas de atletas, políticos e sobre todo do xornalista británico Andrew Jennings pola súa colaboración co réxime de Franco, acusándoo de autocrático e intolerante coas críticas.
Así mesmo, durante o seu mandato o movemento olímpico asumiu plenamente o profesionalismo dentro do deporte, e permitiuse a participación de atletas profesionais en distintas especialidades, como xogadores de baloncesto. Aumentou grandemente o número de países e deportistas participantes, e comezou o combate contra a dopaxe e contra a corrupción dentro do COI, destapada logo da crise desencadeada coa elección de Salt Lake City como sede dos Xogos de inverno de 2002. Renunciou ao cargo en 2001, logo de ocupalo por vinte e un anos, só superado en duración polo barón Pierre de Coubertin, e foi nomeado presidente de honra do COI.
Chamusqueira
O topónimo galego Chamusqueira pode referirse a:
Límite de Hayflick
O límite de Hayflick (ou fenómeno de Hayflick) é o número máximo de divisións celulares que pode realizar unha poboación celular normal antes de que, probablemente debido ao acurtamento dos telómeros dos cromosomas, estes cheguen a unha lonxitude crítica, que impide que teñan lugar máis divisións.
O límite de Hayflick foi descuberto por Leonard Hayflick en 1961, cando traballaba no Instituto Wistar de Filadelfia. Hayflick demostrou que unha poboación de células fetais humanas normais en cultivo celular se dividen entre 40 e 60 veces como máximo. Despois entran nunha fase de senescencia (o que refutaba a idea formulada por Alexis Carrel de que as células normais son inmortais). Cada mitose causa un acurtamento dos telómeros dos cromosomas ata que a división se fai imposible. Este mecanismo parece impedir a inestabilidade xenómica e o desenvolvemento do cancro.
Crenza na inmortalidade celular
Antes do descubrimento de Hayflick, pensábase que as células dos vertebrados tiñan un potencial ilimitado de replicación. Alexis Carrel, cirurxián gañador do premio Nobel, afirmara que "todas as células explantadas en cultivo son inmortais, e que a ausencia dunha replicación continua era debida ao descoñecemento de cales son as condicións óptimas para cultivar as células". Apoiaba a súa hipótese no feito de que se mantiveran en cultivo fibroblastos de corazón de polo durante 34 anos sen que parasen de crecer. Isto indicaba que as células de vertebrados podían seguir dividíndose indefinidamente en cultivo. Porén, outros científicos non puideron reproducir os resultados de Carrel.
De feito, os resultados de Carrel debíanse a un erro no seu procedemento experimental: engadíanse células nai embrionarias de polo ao cultivo diariamente, o que estaba permitindo o cultivo de novas células frescas, e non simplemente a reprodución infinita das células orixinais. Especulouse que Carrel se decatou do seu erro, pero que nunca o admitiu.
Experimentos e descubrimento
O Dr. Leonard Hayflick empezou a dubidar da teoría de Carrel cando traballaba no Instituto Wistar. Hayflick estaba preparando células humanas normais para expoñelas a extractos de células cancerosas cando se deu conta de que as células normais paraban de proliferar chegado a un determinado momento. Ao primeiro pensou que cometera algún erro técnico ao preparar o experimento, pero despois empezou a pensar que os procesos de división celular tiñan algún mecanismo de contaxe do número de divisións. Traballando con Paul Morehead, deseñou un experimento que mostrou o que ocorre realmente nas divisións celulares.
O experimento consistiu no seguinte: Hayflick e Morehead mesturaron igual número de fibroblastos humanos masculinos normais que se dividiran xa moitas veces (eran da 40ª poboación de duplicación) con fibroblastos femininos que se dividiran só unhas poucas veces (da 10ª poboación de duplicación). Preparáronse tamén como control poboacións celulares non mesturadas. Cando os cultivos de células masculinas soas de "control" pararon de dividirse, examináronse os cultivos mixtos e viuse que só contiñan células femininas. Isto indicaba que as células vellas dalgunhas maneira "lembraban" que eran vellas, mesmo se estaban rodeadas de células máis novas, e que erros técnicos ou contaminación por virus eran explicacións improbables do fenómeno, xa que só as células masculinas morrían. As células pararan de dividirse e fixéranse senescentes dependendo unicamente do número de veces que se dividiran.