cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
RGB
200px|miniatura|Mestura das cores RGB é o acrónimo en inglés do sistema de cores aditivas formado polo vermello (Red), azul (Blue) e verde (Green). É utilizado en medios que teñen fondo escuro, como os monitores e televisións.
Casa (xadrez)
miniatura|Taboleiro de xadrez coas súas casas brancas e negras. No xadrez chámase casa a cada un dos sesenta e catro cadros, a metade deles de cor branca e a outra metade de cor negra, en disposición intercalada, chamada coloquialmente arlequín, do seu taboleiro.
RGB
As cores son as complementarias do sistema CMYK e a súa mestura forma a cor branca.
Lateralus (canción)
"Lateralus" é o terceiro sinxelo do segundo álbum da banda estadounidense de metal progresivo Tool, Lateralus, lanzado no mes de febreiro do 2002. É o único sinxelo do álbum que non conta con vídeo musical.
Carrizo (paxaro)
miniatura|Troglodytes troglodytes
A carriza ou carrizo (Troglodytes troglodytes) é un paxaro de aspecto arredondado e moi pequeno (o terceiro máis pequeno dos que viven en Europa). Esta especie é o único representante en Eurasia da familia dos trogloditas (Troglodytidae). Son aves insectívoras que cantan mesmo no inverno e fan niños moi traballados.
Descrición
Como tódolos representantes do xénero Troglodytes, é un paxaro de feitura arredondada, que adoita leva-la cola erguida. As carrizas teñen un bico afiado e lixeiramente curvo, castaño escuro na parte superior e amarelo na inferior. Na xunta do bico teñen plumas a xeito de peliños. Os ollos teñen o iris de cor acastañada. A plumaxe é arroibada na parte superior do corpo e máis da cor do ante por embaixo. Teñen unha lista superciliar de cor crema, pouco definida, que acaba na zona dos oídos, que é escura. Sobre da cola, as ás e os flancos teñen debuxos de liñas ondeantes de cor castaña escura. A cor dos pes varía entre a da carne e o acastañado. Non amosan dimorfismo sexual, por ben que as ás dos machos adoitan ser algo máis longas cás das femias.
Eugen Bleuler
Paul Eugen Bleuler, nado en Zollikon o 30 de abril de 1857 e finado no mesmo lugar o 9 de febreiro de 1940, foi un psiquiatra suízo, coñecido por ter acuñado o termo esquizofrenia, así como polas súas contribucións no eido das enfermidades mentais.
Bleuler naceu en Zollikon, unha pequena poboación próxima a Zúric. Seus pais foron Johann Rudolf Bleuler e Pauline Bleuler-Bleuler.
Estudou medicina en Zúric, e máis tarde estudou en París, Londres e Múnic, regresando logo a Zúric para tomar un posto como interno do Burghölzli, un hospital universitario.
Instrumento de vento-madeira
Trátase de instrumentos aerófonos nos que o aire vibra ao paso por unha lingüeta ou por un bisel. Compóñense dunha embocadura, un tubo con buratos que permite a alteración da frecuencia da onda sonora, e unha pequena campá (agás a frauta). Nos instrumentos modernos estes buratos non se premen directamente cos dedos (caso de instrumentos populares e de época) senón por medio de chaves, sistema que se desenvolveu no século XIX para mellorar as posibilidades interpretativas. Atopamos varios tipos de instrumentos de vento madeira:
a) Instrumentos de lingüeta dobre ou palleta. Óboe, óboe de amor (afinado en la), corno inglés (en fa), fagot e contrafagot. A gaita sería tamén un instrumento de madeira de dobre lingüeta, coa particularidade de que consta dun fol que almacena o aire e de roncón e ronquetas para facer bordóns.
b) Instrumentos de lingüeta simple. Atopamos basicamente dúas familias, a do clarinete e a do saxofón. A familia do clarinete (instrumento xeralmente afinado en si bemol) componse tamén do requinto (en mi bemol), do corno di bassetto (en fa), do clarinete alto (en mi bemol), do clarinete baixo (en si bemol) e do clarinete contrabaixo (en si bemol). Os instrumentos da familia do saxofón constan da boquilla dun clarinete máis un tubo de latón, na actualidade utilízanse sete modelos distintos (soprano, sopranino, alto, tenor, barítono e baixo).
c) Instrumentos de bisel. A frauta é o principal instrumento deste grupo. Consta dun tubo cilíndrico, e a columna de aire vibra grazas ao contacto contra o bordo da embocadura. Orixinalmente era un instrumento feito de madeira, pero na actualidade esta substituíuse por metais coma a prata.
Cultura dos Campos de Urnas
300px|dereita|miniatura|Mapa de distribución da Cultura dos campos de Urnas en Europa ([[-1300 - -750). Son as cores laranxa e vermella no mapa.]] dereita|300px|miniatura|Ampliación da cultura dos campos de urnas en Europa A coñecida como cultura dos campos de urnas ou cultura sorotáptica é un ritual da cultura indoeuropea da Idade de Bronce de Europa central, caracterizada polas súas necrópoles de incineración e a grande expansión que levaron a cabo no século -XIII.
Características
Os pobos indoeuropeos occidentais afincados ao norte dos Alpes compartían unha cultura común desde o século -XV (Cultura dos Túmulos). No século -XIII estenderase o costume da incineración e o depósito das cinzas nas características urnas. Coincidindo con este fenómeno cultural, estes pobos, entre os que se atopan os celtas, itálicos e ilirios, inician unha rápida expansión que os leva a conquistar gran parte dos Balcáns e porcións menores de Europa occidental. Tamén destruíron o Imperio Hitita, apoderándose do segredo da metalurxia do ferro. Posteriormente (s. XII) proseguiron as súas campañas por mar, atacando Exipto e colonizando Filistea. Case con certeza, estes centroeuropeos, xa helenizados, constitúen a misteriosa orixe dos dorios que invadirían Grecia no s. XI, destruíndo a civilización micénica (ver Micenas).
Hábitat
Adoitan ter defensas artificiais ou naturais, en ocasións ambas. As casas son realizadas maioritariamente en madeira e barro, con forma rectangular e trapezoidal
Enterramentos
O común é o rito de incineración. Hai tamén outras variantes:
Economía
Hai abundancia de muíños de pedra, aixolas de bronce e fouces, tamén hai existencia de celeiros. Hai proliferación de oficios e especialización artesanal. Con respecto ao comercio, intensifícanse as relacións comerciais. Melloran os transportes, co uso do carro e do cabalo como animal de tiro. Nace o comercio do sal e iníciase a produción de vidro. A cerámica e a ourivaría experimentan un auxe, multiplicándose tamén os centros metalúrxicos.
Verkhoiansk
miniatura|dereita|100px|Escudo da cidade Verkhoiansk (en ruso Верхоянск, en iacut Үөһээ Дьааҥы) é unha cidade de Rusia, na República de Sakha, centro do seu distrito localízase na banda dereita do río Iana, cerca do Círculo Ártico, (67º 33' N) a 900 km de Iakutsk a 127 metros sobre o nivel do mar, a súa poboación é de 1269 habitantes (2008), mantén o título de cidade por razóns históricas. Conta cun pequeno aeroporto.
En 1638 os cosacos fundaron o primeiro asentamento, a 90 km ao suroeste da actual localización, foi en 1775 cando por razóns comerciais o asentamento se transferiu para o río Iana. En 1817 recibiu o status de cidade. Entre 1860 e 1917 deportouse á cidade a numerosos presos políticos do réximo tsarista.
O 15 de xaneiro de 1885 A Academia de Ciencias de Rusia recolleu durante unha expedición de recolleu unha temperatura de -71 °C, segundo algunhas fontes é a temperatura máis baixa do hemisferio norte, outras fontes apuntan a Oymyakon. A temperatura máis alta rexistrada é de 38 °C (20 de xuño de 2020).
Chapas
miniatura|Unha chapa de botella. O xogo das chapas é un xogo popular de gran sinxeleza, que precisa só de chapas de botellas.
Almudena Cid
Almudena Cid Tostado, nada en Vitoria o 15 de xuño de 1980, é unha ex-ximnasta española que competiu na disciplina de ximnasia rítmica e que participou en catro Olimpíadas (1996-2008), sendo a única ximnasta rítmica no mundo que disputou catro finais olímpicas. Abandonou o deporte profesional o 23 de agosto de 2008.
Chapas
Proceso
Para empezar a xogar, cada xogador sinala a súa chapa coa finalidade de diferenciala das demais. Posteriormente, énchese a chapa de barro para que esta pese e poder deslizala mellor pola estrada. Co cu para abaixo, empúrrase a chapa co dedo índice e vaise comendo terreo para gañar a partida.
Almudena Cid
Traxectoria
Comezou a practicar ximnasia rítmica ós 7 anos no colexio, aínda que máis tarde incorporaríase á Asociación Deportiva Betti Aurrera de Vitoria.
Con 13 anos foi reclamada pola búlgara Emilia Boneva para entrar no equipo nacional individual que se concentraba permanentemente nuns chalés en Vicálvaro.
Nin Almudena cos seus 15 anos, nin os seus pais e familiares imaxinaban que entraría a formar parte do equipo nacional de ximnasia rítmica con tan curta idade. Tan só un ano despois, participaría nos Xogos Olímpicos de Atlanta 1996, dos que se acadou un diploma coa súa 9ª posición con tan só 16 anos.
En Sidney 2000 conseguiu acudir de novo e disputar outra final onde repetiu o 9º posto.
En Atenas clasificouse unha vez máis despois dunha dura pugna pola única praza coa alacantina Jennifer Colino. Disputou a final e conseguiu unha 8ª praza.
Son de Galicia
Son de Galicia é unha colección de música galega publicada en 2003 polo xornal La Voz de Galicia. A colección consta de 41 CDs onde se incluíu o máis representativo da música feita en Galicia. As obras son fundamentalmente reedicións, mais hai tamén algún disco inédito, principalmente recompilatorios.
Cronoloxía
A colección comezou a distribuírse o domingo 5 de xaneiro de 2003, publicándose os discos Galicia no país das maravillas (Milladoiro, 1984) e un recompilatorio dos mellores temas de Los Tamara, ao prezo de dous euros. O martes 7 de xaneiro publicouse Ara Solis (Luar na Lubre, 1993). O 27 de xaneiro o xornal publicou o álbum Cancións (Saraibas, 1996). O 29 de xaneiro saíu á venda o álbum O mal tempo (Mutenrohi, 1995). O 4 de febreiro tocoulle quenda ao álbum O colo do vento (Muxicas, 1996). O 24 de febreiro publicouse un recompilatorio do grupo Ávalon. O 1 de abril publicouse un recompilatorio dos mellores temas de Taranis.
Almudena Cid
Traxectoria
Proclamouse unha vez máis campioa de España absoluta en xuño de 2007, participou nas Olimpíadas de Pekín 2008 quedando oitava na final olímpica. Deste xeito converteuse na única ximnasta no mundo capaz de disputar catro finais olímpicas consecutivas. Retirouse da competición profesional o 23 de agosto de 2008.
Despois da súa carreira deportiva
Logo da súa retirada apareceu en programas de televisión, foi adestradora no programa Circus, más difícil todavía de Cuatro e presentou unha sección en El Hormiguero e o programa de Telecinco Guerra de sesos con Jesús Vázquez en 2009. Concursou no programa de patinaxe artístico "El Desafío Bajo Cero", onde gañou.
Ten feito traballos publicitarios e desfiles como modelo. Participou como actriz, interpretándose a si mesma, na serie de televisión Un paso adelante.
Leva colaborando varios anos na gala de Euskalgym celebrada no País Vasco.
Vida persoal
Almudena fala tres idiomas: éuscaro, español e inglés.
Coñeceu a Christian Gálvez en Pasapalabra, programa que presentaba cando foi de invitada. Logo de saír durante tres anos, casaron o 7 de agosto de 2010 en Torrelodones (Comunidade de Madrid, España). O alcalde de Móstoles, cidade natal de Christian, foi o encargado de casalos.
Santuario de Fátima
O Santuario da Nosa Señora do Rosario de Fátima (máis coñecido sinxelamente como Santuario de Fátima), atópase na Cova da Iria, freguesía de Fátima (Portugal), e é un dos máis importantes santuarios marianos do mundo. O santuario atópase a 11 quilómetros da cidade de Ourém, a 25 quilómetros de Leiria, a 120 quilómetros de Lisboa, a 180 quilómetros de Porto e está aproximadamente a 300 metros por enriba do nivel do mar, en pleno macizo calcáreo de Estremadura.
Historia
miniatura|esquerda|150px|Os tres pastorciños de Fátima: [[Lucía dos Santos, Francisco e Jacinta Marto.]] En 1917, Lucía dos Santos, Francisco Marto e Jacinta Marto (coñecidos como "os tres pastorciños"), afirmaron ter presenciado varias aparicións da Virxe María. Nunha desas aparicións díxolles que construísen unha capela naquel lugar, que hoxe en día é a parte central do santuario onde está gardada unha imaxe da virxe. Co paso do tempo, o santuario medrou, ata hoxe en día, no que existen xa dúas basílicas, aumentado así a capacidade de acollida dos peregrinos no recinto aberto.
Mandíbula
miniatura|125px|Mandíbula humana A mandíbula é cada unha das pezas da boca, óseas no caso dos vertebrados e quitinosas ou córneas no caso doutros animais. É un óso da faciana que permite a mastigación xunto co maxilar superior. A mobilidade da articulación temporomandibular permítelle a este óso elevarse, descender, lateralizalo e proxectarse cara a adiante e atrás. Nos vertebrados o seu movemento é vertical, nos artrópodos e outros invertebrados é horizontal. En todos os animais as mandíbulas se utilizan para aprehenderen os alimentos e trituralos e, en moitos casos, tamén para se defenderen.
Nos animais superiores, a mandíbula é tamén denominada como maxilar inferior. No home coñécese popularmente como queixo ou queixada.
Estrutura da mandíbula humana
O maxilar inferior presenta dúas estruturas básicas:
Hórreo tipo Coristanco
miniatura|dereita|235px|Hórreos nas torres do Allo, [[Zas.]]
O hórreo tipo Coristanco é un tipo de hórreo galego que se presenta no norte da provincia da Coruña, dacabalo entre a comarca de Bergantiños e a de Terra de Soneira que abrangue parte dos concellos de Carballo, Coristanco, Zas, Ponteceso e Malpica de Bergantiños. Nela convive co hórreo mariñán e con tipoloxías de albanelería non tradicionais.
Características
miniatura|dereita|200px|Hórreo nas torres do Allo, [[Zas.]]
Morfoloxía
É ancho e baixo, de planta rectangular. A cámara vai, polo xeral, sostida sobre un celeiro de igual tamaño, pero abondan os que van sobre esteos, especialmente na zona de transición cara ao hórreo tipo Fisterra. Neste caso, para acadar a mesma altura que o celeiro, os postes plántanse sobre un zócolo de cantería. Os esteos son de sección estreita e normalmente circular. Cando hai celeiro unha cornixa continua fai de tornarratos, e cando hai esteos estes son individuais, circulares, finos e de cara superior convexa.
A cámara é totalmente de pedra, de paredes formadas por fieiras horizontais de perpiaños de pouca altura, entre as cales se intercalan forras que separan os perpiaños formando as fendas de ventilación. Na zona máis próxima ao tipo Finisterre, os perpiaños son menores e as fieiras resultan menos acentuadas. Todas as fieiras son de iguales dimensións.
O acceso é exterior, a través dunha porta situada no costal. Adoita haber escaleira de fábrica, salvo cando o hórreo vai sobre zócolo, que é de madeira.
O tellado é a dúas augas con beiril pouco prominente. Os penais forman pinches que recollen os faldróns da cuberta baixo sobrepenas. Non sempre hai elementos terminais.
Construción
A pedra empregada é o granito, única rocha que se atopa no subsolo na zona. As paredes de fábrica non van recebadas nin pintadas. A cuberta é de tella cerámica a dúas augas.
Neuilly-sur-Seine
Política
Nicolas Sarkozy, presidente da República Francesa entre 2007 e 2012, foi alcalde desta cidade de 1983 a 2002.
John Glenn
John Herschel Glenn Jr., nado en Cambridge (Ohio) o 18 de xullo de 1921 e finado o 8 de decembro de 2016 en Columbus (Ohio), foi un astronauta estadounidense retirado, piloto militar e político.
Traxectoria
Foi o primeiro estadounidense en entrar en órbita e o terceiro en saír ao espazo exterior. Foi senador por Ohio dende 1974 a 1999. En 1998 realizou o seu segundo voo espacial, na misión STS-95, a bordo do transbordador espacial Discovery.
Aval
Aval pode referirse a:
Sozialista Abertzaleak
Sozialista Abertzaleak (Socialistas Patriotas) é o nome que tomou o grupo parlamentario formado polos deputados elixidos pola candidatura de Euskal Herritarrok no Parlamento Vasco semanas antes de que o seu partido político, Batasuna, fora ilegalizado.
Cando se aplicou a lei de partidos, o Tribunal Supremo ordenou ó Parlamento Vasco a disolución deste grupo, demanda apoiada polo Partido Popular e o Partido Socialista Obrero Español. A Mesa do Parlamento, e o seu presidente Juan María Atutxa non o fixeron, negando ter atribucións para iso. Argumentaban ademais que hai que distinguir entre os partidos políticos e os parlamentarios que os representan. Co tempo os tribunais déronlle a razón.
Imperio
Un Imperio (do latín: imperium), é un Estado con dominio sobre extensos territorios gobernado por un emperador etnicamente e/ou culturalmente diversos sendo alén dun poder hexemónico en certa área de influencia. Tamén se denomina Imperio ao conxunto dos territorios que rexe un estado imperial. Por extensión, "Imperio" pode referirse tamén á etapa histórica onde un país tomou esta política ou ben a potencia que exerce unha forte influencia política, económica e cultural.
Definición
Actualmente enténdese como Imperio non só un Estado que abarca varias nacións étnicas, senón a todo Estado que inflúe sobre a soberanía doutros Estados, non só aproveitándose deles, no sentido do colonialismo español, inglés, francés, holandés etc, senón formándoos segundo a súa propia imaxe. Así, poderían interpretarse aos Estados Unidos e a extinta Unión Soviética como Imperios, a pesar de non conquistaren territorios.
No século XX o termo do imperialismo adquiriu a connotación pexorativa que actualmente ten, en parte grazas a Lenin, quen no seu libro O imperialismo: a fase superior do capitalismo, dicía:
A partir do ano 1949, cando o que fora o imperio chinés se converteu na actual República Popular da China debido á Revolución Cultural de Mao Tse Tung, iníciase unha nova época onde a palabra Imperio é substituída por palabras politicamente mais correctas como "seguranza nacional" ou "posicionamento de bloqueo", xorden os imperialismos (palabra que, a pesar do parecido, moi pouco ten que ver co que representa a palabra Imperio), que representan a suma de todas as agresións ao Dereito Internacional, dereito ironicamente creado por estas mesmas potencias imperialistas e condensado na creación da Organización das Nacións Unidas (ONU).
O último Estado que oficialmente levou ese nome foi o Imperio Xaponés. O país alterou a súa denominación despois da drástica alteración da súa política exterior desde o final da segunda guerra mundial que lle impiden implementar un expansionismo con trazos imperialistas. Posteriormente, en 1976 o xeneral centroafricano Jean-Bédel Bokassa proclamouse soberano do Imperio Centroafricano que durou menos de tres anos, até o seu destronamento e a restauración da república.
O xefe supremo dun Imperio é xeralmente chamado emperador.
Historia do imperialismo
Desde a antigüidade até hai ben poucos anos houbo moitos Imperios na Europa, tales como:
miniatura|700px|Imperios coloniais do [[Mundo occidental|occidente, de 1492 até 2008.]]
Na África:
Na Asia:
Nas Américas:
Na actualidade, o único país oficialmente no cal o emperador é o xefe de estado é o Xapón.
Fermín Galán
Fermín Galán Rodríguez, nado en San Fernando (Cádiz) o 4 de outubro de 1899 e finado en Huesca o 14 de decembro de 1930, foi un militar español.
Traxectoria
Quedou orfo de pai en 1909, que fora veterano da guerra de Cuba, e a súa viúva trasladouse xunto aos seus tres fillos a Madrid, Fermín estudou no colexio militar de orfos de guerra de Guadalaxara en réxime de internado e ao acabar en 1915 ingresou na Academia de infantería de Toledo.
En xuño de 1918 foi destinado ao 53º Rexemento de Infantería Guipúscoa, localizado en Vitoria e formou parte da unidade destinada a participar na guerra de Marrocos, tras permanecer un ano nesa unidade pasa á Policía Indíxena de Ceuta, onde é xefe de sección, aprende árabe e bérber e en maio de 1923 presentou na Liga Africanista de Madrid unha memoria sobre as cabilas., en agosto de 1923 pasa a formar parte dos servizos do khalifa en Tetuán e en xuño de 1924 pasou ao Terzo da Lexión, ferido en combate o 1 de outubro de 1924 recuperouse no Hospital Militar de Madrid.
Destinado en Tarragona entrou en contacto con sectores opostos á ditadura de Primo de Rivera. Foi detido o 24 de xuño de 1926 pola súa participación na sanjuanada, un complot contra Primo de Rivera. Un consello de guerra condenouno a seis anos de prisión no castelo de Montjuïc. En prisión comezou a súa radicalización política e tivo ocasión de concluír unha novela antimilitarista iniciada durante a convalecencia: La bandera organizada, novela del Tercio. Escribe así mesmo o ensaio político de carácter socialista Nueva creación. Este ensaio publicouse en 1930, logo de saír do cárcere como consecuencia dunha amnistía xeral decretada por Dámaso Berenguer, quen substiuría a Primo de Rivera na presidencia do Goberno. O 28 de maio dese ano recibe destino para o Rexemento Galicia nº 19, de Jaca.
Tras a sinatura do Pacto de San Sebastián, en agosto de 1930, Fermín Galán contacta co Comité Revolucionario Nacional que reúne as principais forzas republicanas. Pretende que o exército se subleve para proclamar a República. En Madrid entrevístase con Alejandro Lerroux, quen non consegue convencelo para que non se subleve antes do 15 de decembro, a data prevista para o alzamento militar republicano tras unha serie de adiamentos.
Pero Galán desconforme e considerando que era mellor sublevarse na fin de semana comeza a sublevación o día 12 de decembro, coñecida como a Sublevación de Jaca. Secundado polos capitáns Ángel García Hernández, Salvador Sediles, Luis Salinas e Miguel Gallo e un número indeterminado de paisanos consegue o control de Jaca, aínda que non pode evitar a morte de dous carabineiros e o sarxento da Garda Civil, os sublevados reciben tamén a desaprobación do Comité Revolucionario, aínda así proclámase a República en Jaca e proclámase alcalde ao presidente do Círculo Republicano local.
Uns 750 homes saen para Ayerbe coa pretensión de tomar Huesca, mentres o gobernador militar de Huesca sae o encontro dos sublevados pero resulta gravemente ferido nun enfrontamento con eles. En Cillas, a tres quilómetros de Huesca, na madrugada do 13 de decembro produciuse o enfrontamento entre os sublevados e unha forza comandada polo capitán xeneral de Aragón composta por 1.500 efectivos. Fermín Galán reprégase cara a Ayerbe e alí rende as súas tropas mentres el se entrega ao alcalde de Buscarrués. A Garda Civil condúceo a Ayerbe e finalmente a Huesca á espera da celebración dun consello de guerra, que se celebra o 14 de decembro e que tan só dura unha hora e corenta e cinco minutos. Fermín Galán, xunto a Ángel García Hernández, son condenados a morte e fusilados ás tres da tarde dese día.
Lista de cores
A continuación dáse unha lista parcial de cores:
A
! style="text-align:left;"         | Augamariña ! style="text-align:left;"         | Augamariña media ! style="text-align:left;"         | Amarelo ! style="text-align:left;"         | Amarelo claro ! style="text-align:left;"         | Amarelo esverdeado ! style="text-align:left;"         | Amarelo ouro claro ! style="text-align:left;"         | Ameixa ! style="text-align:left;"         | Améndoa ! style="text-align:left;"         | Azul ! style="text-align:left;"         | Azul aceiro ! style="text-align:left;"         | Azul aceiro claro ! style="text-align:left;"         | Azul Alice ! style="text-align:left;"         | Azul ardosia ! style="text-align:left;"         | Azul ardosia claro ! style="text-align:left;"         | Azul ardosia escuro ! style="text-align:left;"         | Azul ardosia medio ! style="text-align:left;"         | Azul cadete ! style="text-align:left;"         | Azul celeste ! style="text-align:left;"         | Azul ceo ! style="text-align:left;"         | Azul ceo claro ! style="text-align:left;"         | Azul ceo profundo ! style="text-align:left;"         | Azul claro ! style="text-align:left;"         | Azul escuro ! style="text-align:left;"         | Azul flor de millo ! style="text-align:left;"         | Azul furtivo ! style="text-align:left;"         | Azul medio ! style="text-align:left;"         | Azul media noite ! style="text-align:left;"         | Azul pólvora ! style="text-align:left;"         | Azul real ! style="text-align:left;"         | Azul violeta
B
! style="text-align:left;"         | Beixe ! style="text-align:left;"         | Branco ! style="text-align:left;"         | Branco antigo ! style="text-align:left;"         | Branco pantasma ! style="text-align:left;"         | Branco floral ! style="text-align:left;"         | Branco fumaza ! style="text-align:left;"         | Branco navaho
C
! style="text-align:left;"         | Caqui ! style="text-align:left;"         | Caqui claro ! style="text-align:left;"         | Caqui escuro ! style="text-align:left;"         | Cardo ! style="text-align:left;"         | Carmín ! style="text-align:left;"         | Castaño ! style="text-align:left;"         | Chocolate ! style="text-align:left;"         | Ciano ! style="text-align:left;"         | Ciano claro ! style="text-align:left;"         | Ciano escuro ! style="text-align:left;"         | Cinza ! style="text-align:left;"         | Cinza ardosia ! style="text-align:left;"         | Cinza ardosia claro ! style="text-align:left;"         | Cinza ardosia escuro ! style="text-align:left;"         | Cinza claro ! style="text-align:left;"         | Cinza escuro ! style="text-align:left;"         | Cinza fusco ! style="text-align:left;"         | Cinza medio ! style="text-align:left;"         | Coral ! style="text-align:left;"         | Coral claro ! style="text-align:left;"         | Crema de marisco ! style="text-align:left;"         | Crema de menta ! style="text-align:left;"         | Cuncha
D
! style="text-align:left;"         | Dourado ! style="text-align:left;"         | Dourado escuro ! style="text-align:left;"         | Dourado pálido
F
! style="text-align:left;"         | Feldespato ! style="text-align:left;"         | Ferruxe ! style="text-align:left;"         | Fucsia
G
! style="text-align:left;"         | Gris
L
! style="text-align:left;"         | Laranxa ! style="text-align:left;"         | Laranxa escuro ! style="text-align:left;"         | Lavanda ! style="text-align:left;"         | Lavanda avermellada ! style="text-align:left;"         | Lima ! style="text-align:left;"         | Liño
M
! style="text-align:left;"         | Madeira ! style="text-align:left;"         | Mamán batido ! style="text-align:left;"         | Maná ! style="text-align:left;"         | Marfil ! style="text-align:left;"         | Marrón ! style="text-align:left;"         | Marrón amarelado ! style="text-align:left;"         | Marrón claro ! style="text-align:left;"         | Marrón rosado ! style="text-align:left;"         | Marrón sela ! style="text-align:left;"         | Maxenta ! style="text-align:left;"         | Maxenta escuro ! style="text-align:left;"         | Millo ! style="text-align:left;"         | Mocasín
O
! style="text-align:left;"         | Oliva ! style="text-align:left;"         | Oliva escura ! style="text-align:left;"         | Oliva parda ! style="text-align:left;"         | Orquídea ! style="text-align:left;"         | Orquídea escura ! style="text-align:left;"         | Orquídea media ! style="text-align:left;"         | Ouro
P
! style="text-align:left;"         | Perú ! style="text-align:left;"         | Péxego ! style="text-align:left;"         | Prata ! style="text-align:left;"         | Púrpura ! style="text-align:left;"         | Púrpura média
R
! style="text-align:left;"         | Renda antiga ! style="text-align:left;"         | Rosa ! style="text-align:left;"         | Rosa claro ! style="text-align:left;"         | Rosa embazado ! style="text-align:left;"         | Rosa forte ! style="text-align:left;"         | Rosa profundo ! style="text-align:left;"         | Rubio
S
! style="text-align:left;"         | Salmón ! style="text-align:left;"         | Salmón claro ! style="text-align:left;"         | Salmón escuro ! style="text-align:left;"         | Seda ! style="text-align:left;"         | Sinopia
T
! style="text-align:left;"         | Ladrillo refractario ! style="text-align:left;"         | Tomate ! style="text-align:left;"         | Trigo ! style="text-align:left;"         | Turquesa ! style="text-align:left;"         | Turquesa escuro ! style="text-align:left;"         | Turquesa medio ! style="text-align:left;"         | Turquesa pálido
V
! style="text-align:left;"         | Verde ! style="text-align:left;"         | Verde amarelado ! style="text-align:left;"         | Verde azulado ! style="text-align:left;"         | Verde claro ! style="text-align:left;"         | Verde escuro ! style="text-align:left;"         | Verde bosque ! style="text-align:left;"         | Verde gramo ! style="text-align:left;"         | Verde lima ! style="text-align:left;"         | Verde mar ! style="text-align:left;"         | Verde mar claro ! style="text-align:left;"         | Verde mar escuro ! style="text-align:left;"         | Verde mar medio ! style="text-align:left;"         | Verde pálido ! style="text-align:left;"         | Verde París ! style="text-align:left;"         | Verde primavera ! style="text-align:left;"         | Verde primavera medio ! style="text-align:left;"         | Vermello ! style="text-align:left;"         | Vermello escuro ! style="text-align:left;"         | Vermello indiano ! style="text-align:left;"         | Vermello laranxa ! style="text-align:left;"         | Vermello violeta ! style="text-align:left;"         | Vermello violeta medio ! style="text-align:left;"         | Vermello violeta pálido ! style="text-align:left;"         | Violeta ! style="text-align:left;"         | Violeta escuro
Magnencio
Flavius Magnus Magnentius, nado en Samarobriva, preto de Ambianum, Galia, no 303 e finado o 11 de agosto de 353, foi un emperador romano.
Traxectoria
De orixe bárbara, uniuse ás lexións romanas, onde destacou polas súas cualidades militares. Chegou a ser comandante das lexións Herculianas e Xovianas, cando se produciu un descontento xeral dentro do exército polas accións do emperador Constante.
Este descontento levou a Magnencio a participar nunha conspiración que rematou co seu nomeamento como augustus por parte das lexións. Constante, vendo que perdera o favor do exército, fuxiu, pero un destacamento da cabalería lixeira atópao en Helena, preto da fronteira con Hispania, nos Pireneos e asasínao. Se exceptuamos a rexión dos Balcáns, onde as tropas nomearan emperador a Vetranio, quen se mantiña fiel ao emperador Constancio II de Oriente, xa que este se apurou en recoñecelo coma césar e enviarlle unha coroa imperial, Magnencio era o verdadeiro emperador de Occidente, xa que as provincias de Hispania, Galia e Britania recoñecérono axiña, en parte pola súa política de tolerancia dos cristiáns. Na provincia de África tentou de gañala co nomeamento das persoas axeitadas que continuasen a súa política tolerante.
Pero a rebelión de Nepociano, membro da familia de Constantino, en Roma, pronto lle amosou que a coroa era moi feble se non conseguía estabilizala e rematar cos seus inimigos. Aínda que a rebelión foi prontamente sufocada, Magnencio nomeou o seu irmán Decencio (Magnus Decentius) coma césar e enviouno cara a Rhin para defender a Galia, e el dirixiuse aos Balcáns, enviando mensaxes a Vetranio para que se unise á súa causa. Pero o vello xeneral dirixiuse cara o sur para se unir ás tropas de Constancio II, que abandonaran a guerra contra os persas para tentar de rematar con Magnencio. Cando conseguiu chegar a elas, Vetranio abdicou.
Mentres tanto, Magnencio trataba de xuntar a maior parte de tropas para o enfrontamento con Constancio II, pero a batalla tivo lugar en Mursa Maior no ano 351. A pesar de dirixir as tropas persoalmente e do seu heroísmo, Magnencio foi derrotado e as súas tropas tiveron que se retirar cara as Galias. Cando o resultado da batalla chegou ás diferentes provincias, pouco a pouco foron abandonando a Magnencio, sendo Italia e Sicilia as primeiras en facelo. Pouco despois foron Hispania e África sen resistencia algunha.
Isto deu como resultado que, no verán do 353, Magnencio se atopase illado, preto de Lugdunum, dispoñéndose para a batalla no Mons Seleucus, que lle resultou catastrófica, xa que o seu exército rematou vencido.
Magnencio foi abandonado polos seus soldados e, despois de matar a súa nai e o seu irmán máis pequeno, suicídase en agosto do ano 353. Decencio, que se atopaba en Sens, tamén remata coa súa vida. Constancio II queda coma único emperador de todo o Imperio.
Proterhinus alyxiae
Proterhinus alyxiae é unha especie de escaravello da familia Belidae.
Vicarious
"Vicarious" é o primeiro sinxelo do cuarto álbum da banda estadounidense de metal progresivo Tool, 10,000 Days. Estreouse nas radios o día 17 de abril do 2006 e entrou na lista da Billboard Modern Rock Tracks no número 2 e apareceu na lista Hot 100 no posto 55. Foi nomeada á mellor interpretación hard rock na 49 edición dos premios Grammy.
Alambique
miniatura|125px|Alambique do [[século XIX.]] Un alambique, tamén chamado alquitara ou destilador, é un aparello utilizado para destilar líquidos, tradicionalmente aceiro ou cobre e na actualidade tamén de vidro, consta dunha caldeira onde se quenta o líquido e un serpentín refrixerado onde posteriormente arrefría. Desenvolvido polo alquimista árabe Jabir ibn Hayyan sobre o 800, emprégase para producir perfumes, medicinas e alcohol procedente de froitas fermentadas. En Galicia foi moi utilizado para destilar augardente.
Eleccións xerais de España de 1903
As eleccións xerais de España de 1903 tiveron lugar o 30 de abril baixo o reinado de Afonso XII e por sufraxio universal restrinxido aos varóns.
No panorama político da época, creouse o novo Partido Liberal Conservador (froito da unión dos conservadores de Francisco Silvela e dos liberais disidentes dirixidos por Antonio Maura). En total foron elixidos 403 deputados, e obtivo a maioría absoluta o renovado Partido Conservador de Silvela. Os republicanos, agrupados nunha única candidatura, Unión Republicana, obtiveron 30 escanos no Congreso. Unha parte dos votos conservadores se disgregó en pequenas formacións políticas como os denominados Tetuanistas (6 escanos) ou os Tradicionalistas (7 escanos).
Foi elixido Presidente do Congreso o conservador Raimundo Fernández Villaverde, substituído o 23 de outubro polo reformista Francisco Romero Robledo. Elixiuse Presidente do Senado a Marcelo de Azcárraga, a quen substituíu en xaneiro de 1905 Luis Pidal y Mon.
O primeiro Presidente do Consello de Ministros foi Silvela, pero meses máis tarde, en decembro, Antonio Maura retomou o control dos conservadores e o gabinete. En decembro de 1904, Maura dimitiu o substitúe Marcelo de Azcárraga que apenas estivo un mes como xefe de Goberno para dar paso en xaneiro de 1905 a Raimundo Fernández Villaverde, quen convocou eleccións 8 meses máis tarde.
Resultados en Galicia
Galicia contaba cun total de 45 deputados
Circunscrición da Coruña (14 deputados)
miniatura|150px|Juan Armada y Losada en [[1904.]]
miniatura|150px|Retrato de Antonio Aguilar y Correa, marqués de la Vega y Armijo, gravado de Bernardo Rico sobre foto de Alviach.
Circunscrición de Ourense (9 deputados)
miniatura|150px|Monumento a Carlos Cortezo no Parque del Retiro ([[Madrid)]]
Nova Creu Alta
A Nova Creu Alta é un estadio de fútbol, situado na cidade catalá de Sabadell, na provincia de Barcelona. O seu equipo titular é o Centre d'Esports Sabadell, que milita actualmente en Segunda División.
Foi inaugurado o 20 de agosto de 1967 e actualmente ten unha capacidade para 20.000 espectadores e unhas dimensións de 103x69 metros.
Viviu a historia máis recente da entidade arlequinada, desde o seu paso por Primeira División e pola competición europea da Copa de Feiras ata dúas tempadas en Terceira. Ademais o estadio foi sede dos Xogos Olímpicos de Barcelona 1992.
Deke Slayton
Donald Kent Slayton, nado en Sparta (Wisconsin) o 1 de marzo de 1924 e finado en League City (Texas) o 13 de xuño de 1993, máis coñecido como Deke Slayton, foi un piloto estadounidense da segunda guerra mundial, enxeñeiro aeronáutico e piloto de probas.
Traxectoria
En 1959 foi seleccionado pola NASA como un dos sete astronautas orixinais do Proxecto Mercury, do que sería apartado en 1962 debido a problemas cardíacos. En 1963 converteuse no director de operacións de voo da NASA, sendo o encargado de designar os astronautas nas misións tripuladas dos proxectos Gemini e Apollo. En 1975, con 51 anos, converteuse na persoa máis anciá en saír ao espazo, durante a misión Apollo-Soiuz. Este récord foi superado en 1998 por John Glenn.
Donald Trump
Donald John Trump (pronunciado en inglés: [ˈdɒnəld d͡ʒɒn trʌmp]), nado en Nova York o 14 de xuño de 1946, é un executivo, empresario, político e escritor, presidente dos Estados Unidos de América entre 2017 e 2021. É o fundador da empresa Trump Entertainment Resorts.
Traxectoria
É o conselleiro delegado (en inglés, CEO) de The Trump Organization, unha compañía inmobiliaria, e o fundador de The Trump Entertainment, compañía dedicada a xestionar casinos. Fíxose especialmente famoso en televisión con The Apprentice (O Aprendiz), un reality show do que foi presentador, narrador e xuíz, ademais de produtor executivo, durante as tres primeiras temporadas. Donald Trump é coautor dun libro chamado Why we want you to be rich ou Por que queremos que ti sexas rico, o cal escribiu na sociedade e de acordo co seu amigo Robert Kiyosaki. Estudou na escola militar de West Point.
Ademais, participou na Batalla dos millonarios contra Vince McMahon (presidente e accionista maior da WWE) en Wrestlemania 23. A batalla consistiu en que cada milmillonario era representado por un loitador, Bobby Lashley (chamado o Superman moreno) representando a Trump e Umaga representando a McMahon; a vitoria foi para Bobby Lashley e como consecuencia Vince McMahon foi rapado por completo, o invitado foi a lenda da loita libre Stone Cold Steve Austin, quen ten fortes rivalidades con Vince McMahon. Esta particular loita foi o grande evento do 1 de abril de 2007.
Teoría cromosómica de Sutton e Boveri
dereita|miniatura|[[Walter Sutton (esquerda) e Theodor Boveri (dereita) desenvolveron independentemente a teoría cromosómica da herdanza en 1902.]] A teoría cromosómica de Sutton e Boveri, tamén chamada teoría cromosómica da herdanza ou teoría de Sutton e Boveri, é unha teoría xenética fundamental unificadora que identifica os cromosomas como os portadores do material xenético e conteñen os xenes. A teoría explica correctamente o mecanismo que subxace nas leis de Mendel ao identificar os cromosomas, que están presentes en todas as células en división e pasan dunha xeración á seguinte, como os portadores dos factores ou partículas (hoxe denominados alelos) necesarios para que funcionen as leis mendelianas. A teoría indica tamén que os cromosomas son estruturas lineares nas que os xenes están localizados en sitios específicos chamados loci.
Esta teoría presentada por Walter Sutton e Theodor Boveri en 1902-1903 foi controvertida ata 1915, cando os traballos de Thomas Hunt Morgan en Drosophila conseguiron que fora universalmente aceptada.
Historia
A teoría cromosómica da herdanza publicouna nuns artigos Walter Sutton en 1902 e 1903, e tamén de forma independente Theodor Boveri aproximadamente no mesmo período. Boveri estaba estudando o ourizo de mar, no cal observou que todos os cromosomas tiñan que estar presentes para un correcto desenvolvemento embrionario. Os traballos de Sutton co saltón mostraron que os cromosomas aparecían en pares coincidentes (hoxe diriamos homólogos) de cromosomas maternos e paternos que se separan durante a meiose e "poden constituír a base física da lei mendeliana da herdanza".
Estes traballos pioneiros levaron a E.B. Wilson no seu texto clásico The cell in Development and Heredity (A célula no desenvolvemento e herdanza) a denominar a teoría cromosómica da herdanza "Teoría de Sutton e Boveri". Wilson coñecía a ambos os científicos, xa que Sutton cando era novo foi estudante seu e Boveri, un científico importante, era o seu amigo (de feito, Wilson dedicou o libro mencionado a Boveri). Aínda que é hoxe o nome da teoría é a miúdo invertido como teoría "de Boveri e Sutton", algúns opinan que Boveri en realidade non artellou a teoría ata 1904. En The chromosomes in Heredity (Os cromosomas na herdanza) de Walter S. Sutton establécense estes principios: 1. O grupo cromosómico das células xerminais presinápticas está formado por dúas series de cromosomas equivalentes, e que existe unha forte base para concluír que un destes é paterno e o outro materno. 2. O proceso de sinapse (pseudo-redución) consiste na unión por pares dos membros homólogos (é dicir, aqueles que se corresponden en tamaño) das dúas series. 3. A primeira mitose de maduración ou postsináptica é ecuacional e, por tanto, ten como resultado que non hai diferenciación cromosómica. 4. A segunda división postsináptica é unha división redutiva, que ten como resultado a separación dos cromosomas que se conxugaran na sinapse, e a súa relegación a diferentes células xerminais. 5. Os cromosomas manteñen unha individualidade morfolóxica durante as diversas divisións celulares.
A proposta de que os cromosomas portaban os factores da herdanza mendeliana foi inicialmente controvertida, pero en 1913 gañou apoios cando Eleanor Carothers documentou probas definitivas da segregación independente dos cromosomas nunha especie de saltón. Porén, o debate continuou ata que en 1915 Thomas Hunt Morgan, traballando sobre a herdanza e o ligamento xenético na mosca Drosophila melanogaster proporcionou probas incontrovertibles desta teoría. A teoría unificada afirmaba que os patróns hereditarios poden ser explicados de forma xeral asumindo que os xenes están localizados en sitios específicos dos cromosomas.
Os traballos de Boveri
Malia que en tempos de Theodor Boveri se aceptaba que unha célula procede da división binaria dunha célula nai, non estaba claro como a cromatina do núcleo (que August Weismann denominaba o “plasma xerminal”) se transmitía ás células fillas de maneira que ambas sexan idénticas á célula orixinal, despois de sufrir a “metamorfose nuclear” observada por Walther Flemming, na cal a masa nuclear se transforma en febras definidas (os cromosomas) que se moven polo interior da célula, e como logo volve ao seu estado orixinal. A pesar de que se supoñía que ditas febras transportaban o material hereditario, o mecanismo permanecía descoñecido, ata que Boveri demostrou que os cromosomas son orgánulos permanentes que se condensan durante a mitose e permanecen difusos durante a interfase.
Ademais de establecer a individualidade e a permanencia dos cromosomas, Boveri deu unha descrición moderna do aparato mitótico, xa que foi o primeiro en identificar os centrosomas e definir o papel do fuso mitótico na distribución dos cromosomas nos polos opostos da célula nai, que darán lugar ás células fillas. Os traballos de Boveri en Ascaris e en embrións de ourizos de mar permitíronlle observar divisións celulares defectuosas, como mitoses multipolares, mitoses monopolares ou medios fusos, que despois conseguiu inducir experimentalmente. Isto permitiulle definir tres regras (1888, 1904):
Boveri tamén describiu o centrosoma por vez primeira en Ascaris en 1887, definíndoo como un "orgánulo especializado na división celular". Boveri identificou claramente o centrosoma como un par de centríolos rodeados por un material especial, que podía ensamblar unha "esfera de arquiplasma" que contén todos eses elementos, que á súa vez xeran de forma transitoria unha "astrosfera". En 1900, Boveri estableceu que os centrosomas son orgánulos celulares dunha única copia. Por medio da súa observación da dinámica dos cromosomas, chegou á conclusión de que un fuso mitótico bipolar típico consiste en realidade en dous medios fusos, cada un xerado por un centrosoma, que se manteñen unidos polo conxunto dos cromosomas dobres unidos no extremo de cada áster, de tal maneira que cada cromosoma está unido a ambos os polos, e só a un por cromátide. Por tanto, deduciu que durante a formación da placa metafásica, existen forzas cromosómicas que parecen contrarrestar a repulsión existente entre os ásteres.
Porén, dado que os cromosomas da liña xerminal de Ascaris e outros vermes son estruturalmene moi polimórficos, Boveri non puido distinguir a presenza de cromosomas homólogos no verme Parascaris equorum, nin en mitoses nin no estado de sinapse meiótica. Foi Walter Sutton quen recoñeceu a presenza de cromosomas individuais, identificables polo seu tamaño, en espermatocitos de saltóns, e demostrou que dous cromosomas similares sempre se aparean durante a meiose. Porén, o feito de que existan cromosomas morfoloxicamente distintos non exclúe que conteñan información xenética similar. En 1902, Boveri excluíu esta posibilidade mediante unha enxeñosa análise de dispermia (fertilización por máis dun espermatozoide) en ourizos de mar, demostrando que os cromosomas non son equivalentes no desenvolvemento embrionario. Mediante unha análise cuantitativa publicada en 1907, Boveri estimou o número de "xenóforos" que son esenciais para controlar a ontoxenia, que corresponde ao número haploide de cromosomas.
A partir dos datos de todos os seus estudos citoxenéticos, Boveri chegou á conclusión de que o aparato meiótico non distingue os cromosomas homólogos en función da súa orixe paterna ou materna. Por tanto, esta división pode xerar combinacións múltiples de cromosomas (2") para crear novos xogos haploides nos gametos. Ademais da existencia de recombinación intercromosómica, Boveri propuxo tamén a recombinación intracromosómica durante a fase de sinapse na meiose.
Boveri resumiu os seus estudos nos seus "Results on the constitution of the chromatic substance in the cell nucleus" (Resultados sobre a constitución da substancia cromática do núcleo celular), nos que combinaba os feitos observados sobre os cromosomas coas leis mendelianas da herdanza. Como el mesmo expresou: "Vemos que dúas áreas de estudo que se desenvolveron de maneira independente produciron resultados que son tan harmoniosos como se un se tivera derivado teoricamente do outro". Hoxe podemos apreciar o progreso conceptual realizado por Boveri, pero no seu tempo, as ideas de Boveri (o que hoxe coñecemos en conxunto como a teoría cromosómica de Sutton e Boveri) foron recibidas con forte escepticismo. A principal razón era que en principio non parecía haber evidencias definitivas que conectasen un carácter hereditario calquera cun cromosoma concreto. Para Boveri, era a determinación sexual a que proporcionaba dita evidencia.