cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Confederación Hidrográfica do Miño-Sil
A Confederación Hidrográfica do Miño-Sil é un organismo de conca intercomunitaria creado polo Real Decreto 266/2008, ao modificar esta norma a Confederación Hidrográfica do Norte e dividila na Confederación Hidrográfica do Miño-Sil e a do Cantábrico, sendo cada unha destas dúas últimas no seu ámbito territorial a sucesora a título universal nos bens, dereitos e obrigacións da Confederación Hidrográfica do Norte. A Lei de Augas defínea como unha entidade de dereito público con personalidade xurídica propia e distinta do Estado, adscrito a efectos administrativos ao Ministerio de Medio Ambiente e Medio Rural e Mariño como organismo autónomo con plena autonomía funcional.
Desempeña un importante papel na súa demarcación hidrográfica, dado que encárgase da planificación hidrolóxica, a xestión de recursos e aproveitamentos, a protección do dominio público hidráulico, as concesións de dereitos de uso privativo da auga, o control de calidade da auga, o proxecto e execución de novas infraestruturas hidráulicas, os programas de seguridade de presas ou bancos de datos, entre outras funcións.
Beccari
Beccari é un apelido amplamente difudido en Italia, lévano entre outros:
Acción Comunista
Acción Comunista foi un partido político comunista español de inspiración marxista que se formou no exilio en 1964 ó expulsar ao Frente de Liberación Popular á súa sección exterior, activo en Bélxica, Francia e Alemaña. Colleu o nome da revista Acción Comunista que publicou o grupo desde 1965. Entre os militantes estiveron Carlos Semprún e José Antonio Ubierna. En 1976 unha parte dos seus militantes, sobre todo de Cataluña, ingresaron no POUM
AC legalizouse en España en 1977, nas primeiras eleccións democráticas participou na candidatura da Fronte para a Unidade dos Traballadores, logo dun proceso frustrado para fusionarse co POUM boa parte da militancia acabou por integrarse noutros partidos da esquerda estatal como a Liga Comunista Revolucionaria ó longo do ano 1978.
ARN transferente-mensaxeiro
O ARN transferente-mensaxeiro, abreviado como ARNtm (en inglés tmRNA), e tamén chamado ARN 10Sa ou, utilizando o seu nome xenético, SsrA, é unha molécula de ARN bacteriano que presenta propiedades tanto de ARNt coma de ARNm. O ARNtm forma un complexo ribonucleoproteico (o RNPtm ou, en inglés, tmRNP) xunto coa proteína SmpB (pequena proteína B), o factor de elongación Tu (EF-Tu), e a proteína ribosómica S1. Na chamada trans-tradución (ver máis abaixo), o ARNtm e as súas proteínas asociadas únense aos ribosomas bacterianos que quedaron bloqueados en medio da síntese de proteínas, por exemplo cando se chega ao final dun ARN mensaxeiro que perdeu o seu codón de parada. O ARNtm é moi versátil: recicla os ribosomas que quedaron bloqueados, engade unha marca de indución á proteólise ao polipéptido inacabado, e facilita a degradación do ARNm anormal. Na maioría das bacterias estas funcións lévanas a cabo ARNtm dunha soa peza. Noutras especies bacterianas, un xene ssrA permutado produce un ARNtm de dúas pezas, no cal dúas cadeas separadas de ARN se uniron por apareamento de bases. miniatura|dereita|350px|O ARNtm combina características de ARNt e ARNm.
Descubrimento dos ARNtm e traballos iniciais
O ARNtm foi inicialmente denominado ARN 10Sa porque unha fracción electroforética mixta de “10S” de ARN de Escherichia coli foi despois resolta como ARNtm e a RNase P (o ribozima de tamaño similar 10Sb). A presenza de pseudouridina no ARN 10S mixto indicaba que o ARNtm tiña bases modificadas que se encontraban tamén no ARNt. Recoñeceuse a semellanza entre os extremos 3' do ARNtm co talo-bucle T do ARNt (brazo T) ao secuenciarse o ssrA de Mycobacterium tuberculosis. Unha posterior comparación de secuencias indicou que o todo o dominio similar ao ARNt (TLD) formaba os extremos 5' e 3' do ARNtm, incluíndo o talo aceptor con elemntos como os atopados no ARNt da alanina, que promoven a súa aminoacilación pola alanina-ARNt ligase. Tamén se encontraron diferenzas con respecto ao ARNt: o brazo anticodón non está presente nos ARNtm, e a rexión do brazo D é un bucle sen apareamentos de bases.
Estrutura secundaria dos ARNtm estándar dunha peza
A estrutura secundaria do ARNtm completo de E. coli foi dilucidada por análise de secuencia comparativo e sondaxe estrutural con encimas e axentes químicos. As pares de bases de Watson-Crick e G-U identificáronse ao comparar as secuencias de ARNtm bacterianas utilizando métodos computacionais automatizados en combinación con procedementos de aliñamento de secuencias manuais. A figura mostra o patrón de pares de bases deste ARNtm prototípico, que está organizado en 12 hélices (tamén chamadas apareamentos P1 a P12), algunhas divididas en segmentos helicoidais.
Unha característica salientable de todos os ARNtm é a conservación do dominio de tipo ARNt (TLD), composto das hélices 1, 12, e 2a (análogos, rspectivamente, do talo aceptor do ARNt, do talo T e do talo variable), que conteñen os extremos 5' monofosfato e o 3' CCA para a unión da alanina. A rexión de tipo ARNm (MLR) é no ARNtm estándar un grande bucle que contén pseudonós e unha secuencia codificante (CDS) para o péptido etiqueta, marcada polo codón de reinicio e o codón de parada. O péptido etiqueta codificado (que é o ANDENYALAA en E. coli) varía entre as bacterias, quizais dependendo do conxunto de proteases e adaptadores dispoñibles.
Os ARNtm tipicamente conteñen catro pseudonós, un chamado pk1 situado corrente arriba do péptido etiqueta CDS, e os outros tres (de pk2 a pk4) situados corrente abaixo do CDS. As rexións pseudonó, aínda que están xeralmente conservadas, son evolutivamente plásticas. Por exemplo, nos ARNtm (dunha peza) de cianobacterias, o pk4 está substituído por dous pseudonós máis pequenos dispostos en tándem. Isto suxire que o pregamento do ARNtm fóra do TLD pode ser importante, pero a rexión pseudonó carece de residuos conservados e os pseudonós están entre as primeiras estruturas que se perden a medida que as secuencias de ssrA diverxen nos plastidios e liñaxes endosimbiónticas. O apareamento de bases na rexión dos tres pseudonós do ARNtm de E. coli é interrompida durante a trans-tradución.
ARNtm de dúas pezas
Atopáronse ssrA permutados circularmente en tres grandes liñaxes: i) en todas as alfaproteobacterias e as primitivas mitocondrias dos protistas Jakobidae, ii) en dous grupos separados de cianobacterias (Gloeobacter e un clado que contén a Prochlorococcus e a moitas Synechococcus), e iii) nalgúns membros das betaproteobacterias (Cupriavidus e algunhas Rhodocyclales). Todas producen a mesma forma global de dúas pezas (pezas aceptora e codificante), equivalente á forma estándar cortada corrente abaixo do marco de lectura. Ningunha retén máis de dous pseudonós en comparación co ARNtm estándar de catro ou máis.
As alfaproteobacterias teñen dúas secuencias sinatura: substitúen a secuencia típica do bucle T TΨCRANY pola secuencia GGCRGUA, e teñen a secuencia AACAGAA no bucle grande do pseudonó 3´-terminal. Nas mitocondrias perdeuse o MLR, e no protista Jakoba libera unha grande re-permutation do ssrA mitocondrial orixinou un produto dunha soa peza.
As cianobacterias son o mellor exemplo de evolución dun xene permutado a partir dun xene estándar, xa que presentan notables semellanzas na secuencia entre os dous tipos de xenes que aparecen en dúas cepas distintas de Synechococcus.
Procesamento do ARNtm
Un procesamento similar nos sitios internos do ARNtm precursor permutado explica a súa separación física en dúas pezas. Os ARNtm de dúas pezas teñen dous extremos adicionais, cuxo procesamento debe tamén considerarse. Nas alfaproteobacterias, o sitio de inicio non procesado da transcrición é un extremo 5´. O extremo 3´ pode nalgúns casos ser o resultado dunha terminación independente de rho.
Estruturas tridimensionais
[[Ficheiro:TDLcartoonstructure.png|miniatura|esquerda|Modelo de fitas da estrutura do dminio de tipo ARNt do ARNtm. O dominio consta dos extremos 3' e 5' do ARNtm. A imaxe foi creada usando o programa de imaxes moleculares Pymol para estudantes e os datos obtidos do ficheiro da base de datos PDB RCSB para a estrutura 1J1H ]] [[Ficheiro:SmpBcartoonstructure.png|miniatura|dereita|Modelo de fitas do ARNtm da proteína de unión SmpB. Creada co programa Pymol e datos de PDB RCSB da estrutura 1CZJ ]] As estruturas de alta resolución das moléculas de ARNtm completas non están dispoñibles actualmente e poden ser difíciles de obter debido á flexibilidade inherente do MLR. En 2007, obtívose a estrutura cristalina do TLD de Thermus thermophilus unido á proteína SmpB a unha resolución de 3 Å. Esta estrutura mostra que SmpB imita o talo D e o anticodón dun ARNt canónico, mentres que a sección helicoidal 2a do ARNtm corresponde ao brazo variable do ARNt. Un estudo de microscopía crioelectrónica do ARNtm nunha fase inicial da trans-tradución mostra a relación espacial entre o ribosoma e a RNPtm (ARNtm unido á proteína EF-Tu). O TLD está localizado preto do centro asociado á GTPase na subunidade ribosómica de 50S; a hélice 5 e os pseudonós pk2 ao pk4 forman un arco arredor do pico da subunidade ribosómica de 30S.
Trans-tradución
miniatura|dereita|450px|Fases da trans-tradución da A á F. Un ribosoma cos seus sitios de unión para o ARN, denominados E, P, e A, está bloqueado preto do extremo 3' dun ARNm roto. A RNPtm únese ao sitio A, o que permite que o ribosoma cambie de molde desde a mensaxe rota ao [[marco de lectura aberto do ARNtm por medio do codón de reinicio (GCA en azul). A tradución regular pode así reanudarse finalmente. Ao chegarse ao codón de parada do ARNtm (UAA en vermello), libérase unha proteína híbrida cunha marca de proteólise (puntos verdes).]]
A codificación nos ARNtm descubriuse en 1995 cando Simpson e colaboradores fixeron que se sobreexpresase unha citocina de rato en E. coli e encontraron varios péptidos derivados de citocinas, cada un etiquetado no extremo carboxilo terminal cunha mesma extensión de 11 residuos de aminoácidos (A)ANDENYALAA. Coa excepción da alanina N-terminal, que procede do extremo 3' do propio ARNtm, esta secuencia etiqueta foi rastreada ata un curto marco de lectura aberto no ARNtm de E. coli. Ao recoñecer que a etiqueta peptídica é unha marca de proteólise, propúxose o modelo da trans-tradución para o ARNtm.
Aínda que se seguen investigando os detalles do mecanismo da trans-tradución, concórdase xeralmente que o ARNtm ocupa primeiro o sitio A baleiro do ribosoma bloqueado. Seguidamente, o ribosoma móvese desde o extremo 3' do ARNm truncado ao codón de reinicio do MLR, o que vai seguido dunha fase proclive ao escorregamento (slippage) desde a que a tradución continúa normalmente ata que se encontra o codón de parada do ARNtm en pauta. A trans-tradución é esencial nalgunhas especies bacterianas, pero outras bacterias requiren o ARNtm para sobrevivir cando están sometidas a unhas condicións de crecemento estresantes. Dependendo do organismo, o péptido etiqueta pode ser recoñecido por diversas proteases ou adaptadores de proteases.
Elementos xenéticos móbiles e o xene do ARNtm
miniatura|dereita|400px|Historia do ssrA. Móstranse os ARN precursores, cuxas porcións en trazo descontinuo son escindidas durante a maduración. Os xenes permutados producen tanto a peza aceptora (en vermello) coma a codificante (en azul); as liñas punteadas marcan as estruturas secundarias que non sempre están presentes. As abreviaturas son: TLD, dominio de tipo ARNt; MLR, rexión de tipo ARNm; ITS, espazador transcrito interno; P, rexión apareada; PK, pseudonó; RF, [[marco de lectura.]] O ssrA é tanto unha diana para algúns ADN móbiles coma un pasaxeiro doutros. Pode ser interrompido por tres tipos de elementos móbiles. Por medio de distintas estratexias ningún deles interrompe a función do xene: os intróns do grupo I elimínanse eles mesmos por auto-splicing, os elementos palindrómicos de rickettsias (RPEs) insírense en sitios inocuos, e as illas xenómicas que codifican integrases cortan o seu ssrA diana pero restauran a porción cortada.
Os ssrA non cromosómicos foron detectados nun estudo xenómico de micobacteriófagos (no 10% dos fagos). Outros elementos móbiles como os plásmidos e illas xenéticas poden ser portadores de ssrA. Un caso interesante é Rhodobacter sphaeroides cepa ATCC 17025, cuxo xene de ARNtm nativo está interrompido por unha illa xenómica; a diferenza doutras illas xenómicas nos xenes do ARNtm (ou do ARNt), esta illa ten inactivado o xene diana nativo sen restauración, pero compénsao ao portar o seu propio xene de ARNtm. Un parente do ssrA moi pouco usual encóntrase no micobacteriófago lítico DS6A, que codifica pouco máis que o TLD.
Álvar Páez Maldonado
Álvar Páez Maldonado, nado en Pontevedra a mediados do século XIII, foi un Almirante Maior do Mar, fillo do nobre e poeta Pai Gómez Chariño.
Traxectoria
Acadou altos cargos e gran consideración na corte do rei Sancho IV de Castela.
Conseguiu o cargo de almirante maior, corroborado en dous privilexios datados en 1302. Foi o décimo almirante de Castela, e ferido en combate en Tarifa. Por méritos de guerra concedéronselle os méritos da Casa de Alamparte.
Crese que os restos descansan no Convento de Santa Clara de Pontevedra, nunha sepultura con arco xunto ó muro do altar de San Vicente.
Provincia de Lucca
Lucca é unha provincia da rexión da Toscana, en Italia. A súa capital é a cidade de Lucca.
Ten unha área de 1.772 km2, e unha poboación de 372.244 habitantes (2001). Hai 35 municipios na provincia.
Juan Antonio Llorente
Biografía
Nado en Rincón de Soto, era o quinto fillo do matrimonio formado por Juan Francisco Llorente Alcaraz e María González Mendizabal, ordenado sacerdote en 1779, doutor en dereito canónico, avogado polo Consello de Castela e membro da Real Academia de Sagrados Cánones, Liturxia e Historia Eclesiástica. Nomeado en 1782 provisor e vigairo interino da diocese de Calahorra e en 1785 comisario do Santo Oficio en Logroño, aínda que non realizou ningunha actuación ao ser chamado á Corte pola duquesa de Sotomaior, camareira da raíña, como testamenteiro, polo que solicitou o traslado do seu título de comisario da Inquisición a Madrid.
En 1789 foi nomeado secretario supernumerario do Tribunal do Santo Oficio de Madrid. Volta a Calahorra en 1792 para poder gozar das rendas como cóengo da localidade, xa que os outros cóengos negábanse a repartir con el por estar ausente. Xa en 1793 está de novo na Corte ao ser chamado polo novo inquisidor xeneral, Manuel Abad y la Sierra, para redactar un informe sobre as orixes do modo de procesar da Inquisición e posteriormente outro para reformalo. Non obstante, o inquisidor Abad caeu en desgraza e Llorente viuse obrigado a deixar o seu informe, mais polo seu traballo nos círculos máis conservadores foi visto como partidario do xansenismo e contrario á Inquisición. Así e todo, Llorente contaba co apoio de Manuel Godoy, mais coa caída de Manuel Luis de Urquijo, ministro de xustiza, a Inquisición pasou a perseguir os xansenistas e Llorente foi condenado en 1801 á perda do seu título de comisario da Inquisición, a unha multa de 50 ducados e a un mes de retiro nun mosteiro.
Ciclo hidrolóxico
miniatura|300px|Ciclo hidrolóxico
Juan Antonio Llorente
Biografía
En 1806 publicou as Noticias históricas de las tres Provincias Vascongadas, onde rexeitaba o dereito dos vascos aos foros e por esta obra foi nomeado cóengo en Toledo. En 1808, durante as abdicacións de Baiona, mandoulle a Napoleón un Reglamento para la Iglesia Española onde propuña para España a aplicación da constitución civil do clero en vigor en Francia e a supresión das ordes regulares. Convocado a Baiona foi nomeado Conselleiro de Estado para Asuntos Clericais e director de bens nacionais. En 1811 redactou unha Memoria, con copias dos decretos pontificiais que implantaban a Inquisición en España e que eran descoñecidos na época, que leu na Real Academia da Historia, na que atacaba á Inquisición por menosprezar o poder real e a autoridade dos bispos, apoiando o regalismo bonapartista e que o goberno de Xosé I deu gran publicidade, o que posibilitou a publicación dos dous tomos dos Anales de la Inquisición en España (1812 e 1813).
Ciclo hidrolóxico
O ciclo hidrolóxico ou ciclo da auga é un ciclo bioxeoquímico que describe o movemento continuo da auga tanto na superficie terrestre coma por riba e baixo dela. A masa da auga na Terra permanece bastante constante ao longo do tempo mais a cantidade presente nos maiores reservorios de xeo, auga doce, auga salgada e auga atmosférica é variable dependendo dun amplo rango de variables climáticas. A auga móvese dun reservorio a outro, coma dos ríos aos océanos, ou destes á atmosfera, mediante os procesos físicos da evaporación, condensación, precipitación, infiltración, escorras e fluxo subterráneo. Nestes procesos a auga pasa por diferentes estados: líquido, sólido (xeo) e vapor.
Juan Antonio Llorente
Biografía
En xullo de 1813 fuxiu a Francia, residiu en Lectoure e logo en Bordeos para establecerse definitivamente en París en 1814 cando a fin do Imperio estaba próxima; soliciou o indulto de Fernando VII sen éxito. Entre 1817 e 1818 publicou a obra pola que é coñecido, Histoire critique de l'Inquisition espagnole, en catro volumes, utilizando en parte documentos da Inquisición que trouxera de España. A obra foi polémica e deu lugar tanto a grandes críticas dos ultrarrealistas como a eloxios dos liberais, vendeu 2000 exemplares, unha cantidade á que poucas obras chegaban na época. Expulsado de Francia pola súa actividade nos carbonarios, sociedade secreta, instalousen en Madrid aproveitando que en España gobernaban os liberais tras o pronunciamento de Rafael del Riego.
Ciclo hidrolóxico
O ciclo da auga implica o intercambio de enerxía, que produce cambios de temperatura. Cando a auga se evapora, toma enerxía do seu arredor e arrefría o ambiente. Cando se condensa, libera enerxía e quenta o ambiente. Estes intercambios de calor inflúen no clima
A fase de evaporación do ciclo purifica a auga que despois enche a terra con auga doce. O fluxo de auga líquida e xeo transporta minerais a través do globo terrestre. Tamén participa na remodelación das características xeolóxicas da Terra a través de procesos coma a erosión e a sedimentación. O ciclo hidrolóxico é tamén esencial para o mantemento da maioría dos ecosistemas do planeta.
A auga é constantemente absorbida pola atmosfera en forma de vapor. Procede de océanos, lagos, ríos e a transpiración dos seres vivos, principalmente dos vexetais. O vapor, ao arrefriarse, condénsase e conxélase, e cae en forma de choiva, xeo, sarabia ou neve. A meirande parte das precipitacións caen sobre o mar, pero unha cuarta parte cae sobre a terra, evaporándose a metade das mesmas pouco despois de caer. O resto volve de novo aos océanos, comezando así, novamente, o ciclo.
Historia da teoría do ciclo hidrolóxico
Na antigüidade estaba amplamente aceptado que a masa terrestre flotaba sobre un corpo de auga e que a maior parte da auga dos ríos tiña a súa orixe baixo a terra. Exemplos desta crenza pódense encontrar na obras de Homero (arredor de 800 a.C.).
No oriente próximo, os antigos hebreos observaban que, a pesar de ir ao mar a auga dos ríos, aquel nunca se enchía. Algúns estudosos conclúen que o ciclo hidrolóxico foi descrito completamente naquel tempo na seguinte pasaxe do Eclesiastés: "O vento vai cara o sur, xira ao norte, vai sempre dando voltas e retorna aos seus circuítos. Os ríos van todos ao mar, e o mar non se enche; alá de onde viñeron tornan de novo, para volver a fluír" (Eclesiastés 1:6-7). Os estudosos non se poñen de acordo na datación do Eclesiastés, aínda que moitos deles apuntan a que foi escrito hai tres mil anos, no tempo do rei Salomón, fillo de David e Batxeba, pois hai certo consenso en que o período do reinado de Salomón foi entre 962 e 922 a.C. Tamén se observa que "a nube preñada de chuvia derramará sobre a terra" (Eclesiastés 11:3). Ademais, un profeta hebreo, Amós, que viviu no século VIII a.C., afirmou que "El...chama ás augas do mar e as derrama sobre a face da terra" (Amós 5:8). Finalmente, no Libro de Xob, datado entre a sétima e segunda centurias antes de Cristo, hai unha descrición da precipitación no ciclo hidrolóxico : "El fai subir as gotas de auga e descender en chuvia os seus vapores. Destilan as nubes e chove sobre o home en abundancia" (Xob 36:27-28).
Polo tempo do Renacemento críase que as precipitacións eran insuficientes para alimentar aos ríos, e que, para que houbera un ciclo da auga completo, as augas subterráneas que emerxían empuxadas polos océanos tiñan que ser as principais contribuidoras dos ríos. Bertomeu de Inglaterra sostivo esta opinión en 1240, así como Leonardo da Vinci en 1500 e Athanasius Kircher en 1644.
A afirmación de que a auga da chuvia era suficiente para o mantemento dos ríos foi publicada por primeira vez por Bernard Palissy en 1580, a quen se lle asigna frecuentemente o "descubrimento" da moderna teoría do ciclo hidrolóxico. As teorías de Palissy non foron comprobadas cientificamente ata 1674, nun estudo comunmente atribuído a Pierre Perrault. Porén, estas teorías non foron aceptadas pola ciencia dominante ata comezos do século XIX.
Descrición
A circulación atmosférica move o vapor de auga arredor do globo; as partículas das nubes chocan, medran e caen das capas atmosféricas superiores como precipitación. Algunhas precipitacións caen como neve, sarabia ou auganeve, e poden acumularse en campos de xeo e glaciares, capaces de almacenar auga conxelada durante miles de anos. A maior parte da auga cae como choiva ao océano ou á terra, onde a auga flúe sobre o chan como escorras. Unha parte destas escorras vai aos ríos, cuxo caudal move a auga cara aos océanos. As escorras e a auga que emerxe do chan (augas subterráneas) poden almacenarse como auga doce nos lagos. Non todas as escorras desembocan nos ríos; gran parte delas enchoupan no chan como infiltración. Algunhas augas infíltranse profundamente no chan e repoñen os acuíferos, que poden almacenar auga doce durante longos períodos de tempo. Pola contra, outras infiltracións permanecen preto da superficie terrestre e poden filtrarse de novo nas augas superficiais (e no océano) como descarga de augas subterráneas. Algunhas augas subterráneas atopan ocos na superficie terrestre e emerxen como mananciais de auga doce. Nos vales fluviais e chairas de inundación, hai a miúdo un intercambio continuo de auga entre as augas superficiais e as subterráneas na zona hiporeica. Co paso do tempo, a auga volve ao océano para continuar o ciclo da auga.
Reciclaxe das augas subterráneas
O ciclo das augas subterráneas, tamén chamado ciclo xeolóxico da auga, é o intercambio de auga co manto terrestre que ocorre nas zonas de subdución e a través da actividade volcánica. Distínguese do ciclo hidrolóxico que ten lugar por riba e sobre a superficie terrestre.
O proceso de reciclaxe das augas subterráneas implica que a auga que entra no manto ao ser arrastrada pola subdución das placas oceánicas (un proceso coñecido como regasificación), é equilibrada pola auga liberada nas dorsais centrais dos océanos (desgasificación). Este é un concepto fundamental para entender o proceso de intercambio de auga a longo prazo entre o interior terrestre e a exosfera, e o transporte de auga con minerais hidratados.
Propúxose que un desequilibrio na reciclaxe das augas subterráneas sería un mecanismo que podería afectar ao nivel global do mar.
Tempos de residencia
O tempo de residencia nun reservorio dentro do ciclo hidrolóxico é o tempo medio que unha molécula de auga pode estar nese reservorio (véxase a táboa anexa). É unha medida do tempo medio que permanece a auga nun reservorio.
A auga subterránea pode permanecer sobre 10 000 anos baixo a superficie terrestre antes de emerxer. En particular, esta auga vella recibe o nome de auga fósil. A auga almacenada no solo permanece nel moi brevemente porque se espalla finamente por toda a terra, e pérdese rapidamente por evaporación, transpiración, fluxo de caudal, ou recarga da auga subterránea. Despois da evaporación, o tempo de residencia na atmosfera é de aproximadamente nove días antes de condensarse e caer como precipitación.
A maiores placas de xeo - Antártida e Groenlandia - almacenan xeo durante períodos de tempo moi longos. O xeo da Antártida foi datado de forma fiable en 800 000 anos antes do presente, aínda que o tempo de residencia é máis curto.
En hidroloxía, os tempos de residencia pódense estimar de dúas maneiras. O método máis común baséase no principio de conservación da masa (balance hídrico) e asume que a cantidade de auga presente nun certo reservorio mantense aproximadamente constante. Con este método, os tempos de residencia estímanse dividindo o volume do reservorio entre a taxa coa que a auga entra ou sae do reservorio. Conceptualmente, isto é equivalente a calcular o tempo que tardaría o depósito en encherse supoñendo que estivera baleiro e non saíse auga del (ou o tempo que tardaría en baleirarse suposto cheo e que non entrase auga nel).
Un método alternativo para estimar os tempos de residencia, que está gañando popularidade para datar augas subterráneas, é o uso de técnicas isotópicas. Isto faise no subcampo da hidroloxía isotópica.
Pura Arcos
Purificación Pérez Benavent, nada en Valencia o 26 de xuño de 1919 e finada en Windsor o 12 de outubro de 1995, coñecida como Pura Arcos, foi unha militante anarquista e activista feminista española. Ocupou diversos cargos na organización feminista e anarcosindicalista Mujeres Libres.
Traxectoria
Pura Pérez naceu en Valencia, no seo dunha familia anarcosindicalista. O seu avó e o seu pai eran membros da Unión de Transportes da CNT.
Estudou ata os doce anos, pouco usual na época, e cando se crearon as escolas secundarias despois da proclamación da Segunda República, retomou os estudos. En 1933 trasládase coa súa familia a Barcelona. No barrio do Clot estudou pola noite na "Escuela Naturaleza" racionalista dirixida polo pedagogo anarquista Joan Puig i Elias. Alí uniúse a un ateneo libertario e afiliouse a Confederación Nacional do Traballo (CNT).
En 1936 ingresou na organización feminista e anarcosindicalista Mujeres Libres A mediados de 1937, decidiu regresar a Valencia, onde residía o goberno republicano, para ocuparse da secretaría local de Mujeres Libres. Formou parte do Subcomité Nacional do movemento anarquista, concretamente na súa Secretaría de Propaganda. Tamén o foi profesor na escola de Tabernes de Valldigna.
En Barcelona matriculouse nun curso de transporte e foi unha das pioneiras do primeiro grupo de mulleres en obter a licenza para conducir tranvías na cidade. Tentou participar, en outubro de 1938, como secretaria de propaganda de Mujeres Libres na sesión plenaria do Movemento Libertario de Barcelona, pero Mujeres Libres como organización independente foi vetada. Máis tarde, o 28 de novembro de 1938, Pérez participou nunha concentración en homenaxe ao anarcosindicalista Buenaventura Durruti en Játiva, cos seus compañeiros Cano Carrillo e un exmembro do grupo de Durruti, Los Solidarios, chamado Jover. Nesta época tamén ofreceu unha conferencia en Valencia co título "Mulleres e cultura". No pleno de Barcelona de Mujeres Libres, Pérez foi o representante da sección de propaganda desta organización.
Toda esta propaganda activa na rexión valenciana converteuna nunha muller moi popular e coñecida, circunstancia que lle resultaría adversa despois do triunfo do golpe militar de 1936 que lle impediu chegar á fronteira de Francia. Por este motivo, non saíu de casa durante dous anos, unha vez que conseguiu chegar a Barcelona. Aínda así, aproveitou para estudar bacharelato e actuou clandestinamente no barrio El Clot, en Barcelona.
Presentouse ás oposicións dos médicos titulares, dos Servizos Locais de Saúde, en 1956, que se resolveu 2 anos despois. Non apareceu no destino, polo que abandonou e perdeu o seu posto.
En 1959, Pura Arcos conseguiu ir coa súa filla ao Canadá, onde foi reunirse co seu compañeiro Federico Arcos. Alí estudou inglés, converteuse en enfermeira e traballou nesta profesión ata a súa xubilación, mentres seguía desenvolvendo actividades anarquistas. Colaborou nas revistas Anthropos, Mujeres Libertarias de Madrid e Mujeres Libres de Londres.
Morreu o 12 de outubro de 1995 en Windsor, Canadá.
A Margarida, Cundíns, Cabana de Bergantiños
A Margarida é un lugar da parroquia de Cundíns no concello coruñés de Cabana de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Segundo o Instituto Nacional de Estadística en 2018 tiña 57 habitantes (25 homes e 32 mulleres).
Alejandro Temblás Paz
Alejandro Temblás Paz, nado en Ourol e finado en Balteiro o 20 de abril de 1938, foi un político galego.
Traxectoria
Carpinteiro veciño de Merille e militante do PSOE. Na Segunda República foi presidente da Agrupación Socialista Obrero-Campesina de Merille afiliada á UGT e presidente da Casa del Pueblo. Foi vítima dun atentado cando alguén lle disparou a través da fiestra da súa casa. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 escapou ao monte e formou parte dunha partida de fuxidos. Foi xulgado en Lugo por auxilio á rebelión. A súa persecución e asasinato comezou no lugar do Candedo o 16 de abril de 1938, cando foi visto entrando por unha das fiestras da vivenda das irmás María Josefa e Felicitas Casabella, que lle prestaban axuda. Deron aviso á Garda Civil e os falanxistas e gardas civís cercaron a casa. Despois dun intercambio de disparos, Temblás saltou por unha fiestra, pero quedou ferido nunha perna ao caer sobre unha bancada; aínda así logrou fuxir e escapou polo monte ata Xerdiz. Finalmente foi localizado e asasinado no lugar de Balteiro o 20 de abril.
Pan de plátano
300px|miniatura O Pan de plátano, pan de banana ou pan de guineo é un pan doce feito de masa feita con plátano e levado con lévedos químicos. Tamén hai receitas tradicionais con lévedos naturais pero non son tan comúns. O pan de plátano está considerado como un "pan rápido" (quick bread), a súa elaboración ha de ser tal que a súa masa debe quedar húmida para ser considerado de calidade.
Características
As receitas para elaborar o pan de plátano son diversas, pódese dicir que son como as madalenas. Pódese substituír o plátano por calquera outra froita. O pan de plátano elabórase con plátanos moi maduros, é por esta razón pola que se di que é unha boa solución para usar os plátanos que están pasados. A elaboración emprega fariña, manteiga, ovos, soro de manteiga, vainilla e a masa dos plátanos. A masa mestúrase co lévedo químico e ponse no forno.
Copa do Rei de Wáter-polo
A Copa do Rei de wáter-polo é a segunda competición de clubs que se disputa na España.
Acea (construción)
miniatura|dereita|Acea en [[Caldas de Reis.]] miniatura|Rodas verticais de paletas dunha acea. miniatura|Sistema impulsor dun muíño hidráulico de [[rodela, con quenlla concentradora, rodela horizontal e árbore de transmisión.]] Unha acea (do árabe as-sâniya 'a que ergue a auga, rodicio hidráulico') é un muíño de auga para moer fariña.
Características
Construída na mesma canle dun río, a acea permite que a forza da corrente mova directamente unha roda hidráulica vertical de paletas, que a través dun sistema de engrenaxes (catalina e lanterna), e de embragues, transmiten o movemento de xiro do eixe horizontal da roda ó eixe vertical dunha pedra de moer.
Modalidades
Posteriormente, ideáronse enxeños muiñeiros de canle, separados ou á beira dos ríos, para o cal se construía unha presa para encorar a auga e conseguir unha diferenza de altura, e así atinxir unha maior presión e mais o volume suficiente naqueles lugares onde as correntes dos ríos eran pequenas e/ou o caudal estacional, de modo que se conducía a auga desde o encoro por unha canle ou rego, para facer precipitar a auga ó final, en caída libre, segundo tres modalidades hidrodinámicas:
Tipos de aceas
As aceas poden aproveitar a corrente dun río, coma no casos das aceas do río Miño, ou ben aproveitar o abalo e devalo da marea, coma no Burgo (Culleredo) ou o das Aceas en Narón.
Progress M
Progress M, tamén coñecida como Progress 7KTGM e polo seu índice GRAU como 11F615A55 e 11F615A60, é unha versión mellorada das naves de carga soviéticas/rusas Progress 7K-TG, derivadas á súa vez das naves tripuladas Soiuz, utilizadas para levar cargamento (víveres e instrumentos) ás estacións Mir primeiro e ISS despois.
Características
As naves Progress da clase M pódense dividir nas naves da clase orixinal e na clase mellorada, coa diferenza principal de que as primeiras usaban un ordenador Argon 16 como o das Progress orixinais mentres que as segundas comezaron a utilizar unha computadora TsVM-101, moito máis lixeira (70 kg contra 8,3 kg). Outra diferenza é o uso dun sistema de telemetría dixital máis lixeiro (denominado MBITS) que o sistema analóxico das primeiras. Utilizan ademais un módulo de servizo e sistemas de cita e amarre herdados das naves Soiuz T. As Progress M orixinais numéranse de maneira normal (Progress M-1, Progress M-2...) mentres que as melloradas engaden unha "M" ao final (Progress M-1M, Progress M-2M...).
As naves Progress M teñen un tamaño similar ás Soiuz e unha masa lixeiramente maior. Son capaces de acoplarse automaticamente co seu destino, aínda que se poden pilotar remotamente en caso necesario, e poden usar os seus motores para elevar a órbita da estación.
Son lanzadas mediante foguetes Soiuz U, Soiuz U2 e Soiuz 2-1a, os mesmos que lanzan as naves Soiuz, coa diferenza de que non se usa torre de escape ao tratarse de naves non tripuladas. Despois de insertadas en órbita tardan uns dous días en achegarse á estación. Despois de cumprir a súa misión, as Progress desacóplanse da estación e reentran na atmosfera, destruíndose. Nalgúns casos poden levar unha pequena cápsula de reentrada no interior do mecanismo de acoplamento e na que os astronautas poden introducir pequenas cargas, como resultados de experimentos científicos, para ser devoltas a terra con seguridade.
Nave
As Progress están compostas, ao igual que as Soiuz, por tres módulos:
As naves poden levar un total de 2350 kg, repartidos do seguinte xeito (en cantidades máximas):
Noyemberyan
Noyemberyan (en Նոյեմբերյան) é unha cidade do noroeste da provincia de Tavush, en Armenia. Localízase nas proximidades do río Koghb, a 187 quilómetros de Iereván e a 22 quilómetros da estación de tren da cidade Ayrum, na ruta que vai desde a cidade de Iereván á capital de Xeorxia, Tbilisi. Fai fronteira con Acerbaixán e mesmamente está a moi poucos quilómetros da cidade de Noyemberyan.
Noyemberyan foi coñecida ata o ano 1937 como Barana, pero o nome desta cidade foi cambiado como outras tantas cidades espalladas ao longo da Unión Soviética por mor da conmemoración da Revolución de Outubro, tamén coñecida como a Revolución de Novembro. Segundo Makar Barkhudaryanc, o antigo nome da cidade, Barana, ven de Parana que era unha forma dialectal aparan da lingua armenia.
Ten un novo hospital na cidade desde finais do ano 2010. O Hospital Noyemberyan é de vital importancia para a Rexión de Tavush, xa que da servizo aos máis de 30 mil habitantes da cidade de Noyemberyan e ás aldeas veciñas. O proxecto foi co-patrocinado por fondos alemáns, suízos, libaneses, e filiais australianas, así como tamén de Saad Hariri, primeiro ministro do Líbano.
O club de fútbol
Aznavour FC era un equipo de fútbol da cidade de Noyemberyan. O club foi fundado no ano 1981 pero no ano 1997 veuse forzado á súa disolución debido ás dificultades económicas. O campo de fútbol de Noyemberyan era coñecido como " O Centro" durante a época soviética, foi renovado entre o ano 2008 e o 2013. Finalmente, o novo Estadio da Cidade de Noyemberyan foi aberto o 18 de outubro do ano 2013, cunha capacidade de só 100 asentos.
Prevese a instalación dunha nova bancada permanente ao lado norte do campo para aumentar a súa capacidade ata as 1.500 prazas.
Pedrouzo, Cundíns, Cabana de Bergantiños
Pedrouzo é un lugar da parroquia de Cundíns no concello coruñés de Cabana de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Tiña 59 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales 33 eran homes e 26 mulleres.
Universidade de California
Non confundir con Universidade do Sur de Californiaright|200px|The seal of the University of California 1868 miniatura|300px|Este mapa mostra a posición dos dez campus da Universidade de California, e dous dos tres laboratorios nacionais baixo control da UC. O terceiro está en [[Los Álamos, Novo México.]]
A Universidade de California é a rede superior de Universidades públicas do Estado de California, en EEUU. Na actualidade, está composta por 10 campus e tres laboratorios nacionais:
Mentres que o sistema representa a rede superior de universidades públicas do estado, a función de educación en masa deixase en mans do sistema das "Cal State Universities." Estas concéntranse máis en dar educación práctica para uso directo no traballo mentres que a rede superior da Universidade de California ocúpase de outorgar educación teórica que prepara aos seus alumnos para adquirir traballos que requiren niveis máis altos de educación como catedráticos, doutores, avogados, e negociantes de alto rango. Entre as dúas, só a Universidade de California está capacitada para outorgar doutoramentos, algo que xunto cos seus mellores resultados en clasificacións nacionais, dálle máis prestixio.
Laboratorios nacionais
A Universidade de California rexenta e opera directamente dous laboratorios do Departamento de Enerxía dos Estados Unidos: UC é tamén socio dunha compañía privada, Los Alamos National Security LLC, que rexenta e opera un terceiro laboratorio do mesmo Departamento:
Pyrobaculum
Pyrobaculum é un xénero de microorgnismos do dominio das arqueas pertencentes á familia Thermoproteaceae. Como suxire o significado do seu nome ("bastón de fogo"), estas arqueas teñen forma de bacilo e foron illados en hábitat onde reinaban altas temperaturas. Son gramnegativas e as súas células están rodeadas por unha capa S composta por subunidades proteicas.
P. aerophilum é hipertermófila e metabolicamente moi versátil. A diferenza doutras termófilas pode vivir en presenza de oxíxeno e crece eficientemente en condicións microaeróbicas.
Xenoma
A primeira especie de Pyrobaculum que foi secuenciada foi P. aerophilum. O seu xenoma circular é de 2.222.430 pares de bases de lonxitude e contén 2.605 secuencias codificantes de proteínas.
Estrutura celular e metabolismo
En condicións anaeróbicas, estas arqueas reducen o nitrato a nitróxeno molecular por medio dunha vía de desnitrificación. A maioría das especies crecen quimiolitoautotroficamente por redución do xofre ou organotroficamente por respiración do xofre ou por fermentación. As células teñen forma de bacilo con extremos case perfectamente rectangulares e un tamaño de aproximadamente 1,5–8 x 0,5–0,6 µm. Pyrobaculum é móbil con flaxelación peritrica ou politrica bipolar, e as súas colonias son arredondadas e dunha cor de gris a verde branquecha. As especies son aeróbicas facultativas ou aeróbicas estritas. Observouse que crecen con extracto de lévedo, peptona, e extracto de carne, pero non con galactosa, glicosa, maltosa, amidón, glicóxeno, etanol, metanol, formamida, formato, malato, propionato, lactato, acetato, e casaminoácidos (medio de crecemento con aminoácidos e péptidos procedentes de hidrolizados de caseína).
A primeira especie de Pyrobaculum secuenciada, P. aerophilum (bacilo de, 3–8 x 0,6 µm), ten unha rara característica nunha arquea, xa que pode facer a respiración aerbica (aerophilum = "amante do aire"). Crece só en presenza de oxíxeno cando está ausente o nitrato. Produce colonias arredondadas e de cor cincenta. Utiliza tanto compostos orgánicos (as máximas densidades de células obsérvanse crecendo en substratos como complexos orgánicos como o extracto de lévedo, extracto de carne, triptona, e peptona) e inorgánicos durante a respiración aeróbica e anaeróbica. Tamén utiliza o xofre elemental para crecer. Ademais, P. aerophilum crece entre os 75 e os 104 °C cunha temperatura óptima de crecemento de 100 °C.
Ecoloxía
Ata o momento, illáronse cepas de Pyrobaculum de augas solfatáricas ferventes neutras ou lixeiramente alcalinas e en sistemas hidrotermais mariños pouco profundos. P. aerophilum foi illada de pozas de augas mariñas fervendo na praia Maronti, Ischia, Italia. Outros estudos mostraron tamén que P. aerophilum pode crecer en condicións estritamente anaeróbicas con nitrato como aceptor de electróns.
Asadur, Asadur, Maceda
Asadur é un lugar da parroquia de Asadur no concello ourensán de Maceda na comarca de Allariz - Maceda. Segundo o Instituto Galego de Estatística, en 2021 tiña 6 habitantes, dos cales 3 eran homes e 3 eran mulleres.
O Outeiro, Cundíns, Cabana de Bergantiños
O Outeiro é un lugar da parroquia de Cundíns no concello coruñés de Cabana de Bergantiños na comarca de Bergantiños. Tiña 3 habitantes no ano 2018 segundo datos do Instituto Nacional de Estadística dos cales 2 eran homes e 1 muller.
ELT Songs from L.A.
"ELT Songs from L.A." é o sinxelo número 13 do grupo xaponés de J-Pop chamado Every Little Thing, lanzado ó mercado o 20 de outubro do ano 1999 baixo o selo avex trax e producido por Mitsuru Igarashi. É o primeiro do grupo que contén dúas caras A.
Elena Fortún
María de la Encarnación Gertrudis Jacoba Aragoneses y de Urquijo, coñecida polo seu pseudónimo literario Elena Fortún, nada en Madrid o 18 de novembro de 1886 e finada na mesma cidade o 8 de maio de 1952, foi unha escritora española dedicada á literatura infantil e xuvenil.
Infancia e mocidade
María de la Encarnación Gertrudis Jacoba Aragoneses y de Urquijo naceu o 17 de novembro de 1886 en Madrid. Era a filla única de Leocadio Aragoneses y Esteban, alabardeiro da Garda Real nado en Abades, e de Manuela de Urquijo y Ribacova, da nobreza vasca, nada en Áraba e casada con Leocadio en segundas nupcias. Foi criada por unha ama pois a súa nai non gozou de boa saúde como lle pasou a ela. Pasaba os veráns na vila segoviana de Abades, na casa do seu avó paterno, Isidro Aragoneses, falecido en 1892. Para protexela pola súa mala saúde e por conciencia de clase, a súa nai non lle permitía xogar con outros nenos. Iso fixo que formase unha personalidade solitaria, soñadora e hipersensíbel. En 1904 faleceu o seu pai e a economía familiar resentiuse.
Matrimonio e maternidade
esquerda|miniatura|Eusebio de Gorbea y Lemmi, marido de Elena Fortún (1909) Casou aos dezaoito anos de idade, en 1908, cun primo segundo, Eusebio de Gorbea y Lemmi, militar e tamén escritor, con quen tivo dous fillos; Luís (1908) e Manuel (1909). O seu marido foi destinado con frecuencia fóra de Madrid, e ela non sempre o acompañou. En 1919 instaláronse na rúa Ponzano e como veciño tiveron a Santiago Regidor, catedrático de debuxo e colaborador en Blanco y Negro. Grazas aos faladoiros na súa casa, Fortún coñeceu a figuras relevantes da intelectualidade da época. Entre outras coñeceu a María Rodrigo, María Martos e María Lejárraga. En 1920, faleceu prematuramente o seu fillo pequeno, alcumado Bolín, que contaba con dez anos. En 1922 o seu marido foi destinado a Tenerife e a familia acompañouno durante os dous anos de estancia. Alí estabeleceu unha grande amizade que perdurou até a súa morte con Mercedes Hernández, esposa de Eduardo Díez del Corral, compañeiro do seu marido. Esta familia inspirou os personaxes de Fortún. Alí publicou os seus primeiros artigos no xornal La Prensa.
A escritora Elena Fortún
Volveu a Madrid en 1924. Foi nomeada secretaria da asociación Mujeres Amigas de los Ciegos e estudou braille para realizar mellor o seu traballo. Entrou a formar parte da Sociedade Teosófica de Madrid. Na Residencia de Señoritas, dirixida por María de Maeztu, estudou bibliotecoloxía na biblioteca que esta tiña pola fusión da súa propia biblioteca coa do Instituto Internacional de Madrid. A directora era Enriqueta Martín que organizou os estudos que despois cursou Fortún. Destas clases xurdiu a Asociación Libros, que publicou unha revista co mesmo nome na que colaborou Fortún xunto a Carmen Conde, Ernestina de Champourcín e Enriqueta Martín entre outras. As ilustracións estaban a cargo de Viera Sparza. Fíxose socia do Lyceum Club Femenino, lugar de encontro das intelectuais en Madrid, onde foi ler todas as tardes durante once anos. Nos seus artigos publicados na prensa, propuxo temas nos que profundaba na nova condición feminina, por exemplo, defendeu a ilegalización da prostitución rebatendo a idea de que era un mal necesario xa que só beneficiaba os homes.
Os primeiros traballos asinados por Elena Fortún aparecen como colaboracións xornalísticas na revista La Moda Práctica. María Lejárraga animouna a publicar os seus relatos en lugar de vender aspiradoras Electrolux xa que aspiraba a se independizar economicamente do seu esposo. Así presentoulle a Torcuato Luca de Tena, director de ABC, onde comezou a publicar en Gente Menuda, suplemento infantil do dominical Blanco y Negro, xunto a outros autores como Magda Donato e Salvador Bartolozzi. O pseudónimo de Elena Fortún tirouno do título da novela do seu marido, Los mil anos de Elena Fortún, publicada en 1922. A primeira colaboración foi o 24 de xuño de 1928, Celia lo que dice.
Cada domingo aparecían as súas colaboracións, ademais escribiu contos e colaborou en Cosmópolis, Crónica, Estampa, Semana e outras revistas infantís. En moi pouco tempo estes relatos fana célebre, á vez que o seu marido queda nun segundo plano. "Entón empezou a me odiar Eusebio, que sempre se dera moita importancia comigo"Compraron unha casa en Chamartín de la Rosa que será a que apareza en Celia en la revolución.
A Editorial Aguilar adquiriu os dereitos de publicación e foi publicando os diferentes títulos baixo o nome de Celia y su mundo. Para a feira do libro de 1935, entregou catro libros, Celia y sus amigos, con ilustracións de Gori Muñoz; Cuchifritín, el hermano de Celia, o primeiro de Cuchifritín, que estaba dedicado a Félix, o neno que o inspirou, fillo da súa amiga Mercedes Hernández; El bazar de todas las cosas e un de comedias infantís, Teatro para niños. Seguiu publicando sobre Cuchifritín e Matonkiki até 1936. En 1934 publicou tamén xunto a María Rodrigo Canciones infantiles. Ademais dirixía un consultorio: La Quiromancia al alcance de todos, en Crónica en 1935.
É nesta época cando coñece a Matilde Ras, introdutora da grafoloxía en España, coa que se carteará até a súa morte. Ambas as dúas formaron parte da primeira xeración de feministas españolas con conciencia de grupo e comprometidas cos dereitos das mulleres. Tiveron unha relación intensa que se cualificou de lésbica xa que ambas as dúas pertenceron ao Círculo Sáfico creado pola escenógrafa Victorina Durán en Madrid neses anos.