cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Voo 191 de American Airlines
Separación do motor
Sóubose que se a carretilla elevadora estaba colocada incorrectamente e o conxunto do motor e o soporte podería non estar estable cando se manipulaba, facendo que se balancease como unha serra atascando o soporte contra os puntos de ancoraxe da á. O operador da carretilla era guiado unicamente por sinais de mans e voz, e este non podía ver directamente a unión entre a á e o soporte. A colocación tiña que ser extremadamente precisa para evitar danos estruturais. Para agravar o problema, o traballo de mantemento no N110AA non foi todo o ben que debería. Os mecánicos comezaron por desconectar o motor e o soporte, pero houbo un cambio de quenda a metade da tarefa. Cando esta se retomou, o soporte estaba atascado na á e a carretilla elevadora tivo que ser reposicionada, o que provocou danos estruturais non visibles nos puntos de ancoraxe.
O dano estrutural non foi o suficientemente grave como para causar un fallo inmediato. Porén, a peza comezou a agretarse por fatiga, empeorando con cada ciclo de engalaxe e aterraxe durante as oito semanas seguintes aos traballos de mantemento do avión. Finalmente a suxeición traseira do soporte chegou ao punto de rotura e fallou. Sen esa ancoraxe, o motor, a plena potencia de engalaxe, balanceouse cara arriba sobre a suxeición dianteira que aínda estaba no seu lugar. A estrutura de suxeición dianteira fallou polo estrés resultante, e o motor e o soporte quedaron libres da á.
A inspección das frotas de DC-10 das tres aeroliñas revelou que mentres o método de United Airlines semellaba ser inofensivo, había varios aparellos tanto de American como de Continental con danos serios e potencialmente fatais nos seus soportes. O representante desa área de McDonnell-Douglas declarou que a compañía "non alentara ese procedemento debido ao elemento de risco" e así llo avisara a American Airlines. McDonnell-Douglas, porén, "non ten a autoridade para aprobar ou desaprobar os procedementos de mantemento dos seus clientes".
Ademais do uso dun procedemento defectuouso para retirar e instalar a estrutura, a investigación tamén concluíu que o deseño do soporte e das superficies adxacentes facía que as pezas fosen difíciles de manter e propensas a sufrir danos por parte do persoal de mantemento, incluso cando se usaban procedementos aprobados".
El Porvenir de Monforte
Historia e características
Apareceu o 1 de xullo de 1900. . Dirixido por Ramón Álvarez García. Cesou a súa publicación a finais dese mesmo ano.
Porto Alegre
Porto Alegre é a capital do estado do Río Grande do Sur. Tiña unha poboación de 1.440.939 habitantes en 2006. A súa superficie total é de 497 km².
Xeografía
miniatura|257px|esquerda|A cidade de Porto Alegre. É a capital de estado brasileira máis próxima dos países veciños que, co Brasil, forman o Mercosur: a Arxentina e o Uruguai. É tamén hoxe coñecida mundialmente pola realización do Foro Social Mundial. A pesar de non ter sido unha cidade planeada, conserva moitas áreas verdes e boa calidade de vida, ademais dun interese pola cultura: proporcionalmente á súa poboación, é a cidade brasileira que máis librerías ten. Anualmente, en outubro, realízase a Feira do Livro (Feira do Libro) na cidade.
Ademais de ser un importante centro de comercio e servizos, a súa área metropolitana (con aproximadamente 4,5 millóns de habitantes) ten importantes industrias, como o Polo Petroquímico de Canoas, unha fábrica de automóbiles da General Motors (en Gravataí), unha de tractores agrícolas da Massey Ferguson, fábricas de alimentos, bebidas, téxtiles e outras.
Historia
miniatura|230px|Vista do Río Guaíba (na verdade, un brazo navegábel da Lagoa dos Patos) xunto a Porto Alegre).
Constituíuse no século XVIII coa chegada dos primeiros inmigrantes azoreanos, familias ou casais que fundaron unha poboación bautizada con nome de Porto dos Casais, e que máis tarde orixinou a cidade. Os primeiros chegaron á rexión en 1752.
En 1763, coa invasión española á cidade do Rio Grande, a sede do goberno local foi transferida para Viamão, xunto ó Porto dos Casais. Dez anos despois foi transferida de Viamão para o Porto dos Casais.
miniatura|dereita|200px|Santa Casa de Misericórdia, primeiro hospital da cidade. En 1803 foi construída a Santa Casa de Misericordia, hospital que existe ata hoxe. O 11 de decembro de 1810 o rei Xoán VI de Portugal elevou o poboado á condición de vila e, o 14 de novembro de 1821, o príncipe Pedro elevouna á condición de cidade. A poboación na época era de 12 mil habitantes.
En 1835 o Río Grande do Sur adheriuse á Revolución Farroupilha e, mesmo fortificada, Porto Alegre sufriu invasión, sendo retomada no ano seguinte polas tropas imperiais. Despois a cidade aínda resistiu a tres cercos, ata o ano 1838. Grazas á súa resistencia, o emperador Pedro II concedeu á cidade o título de Mui Leal e Valorosa.
miniatura|esquerda|180px|Antigo Mercado Municipal. Pero a guerra non impediu a construción do primeiro Mercado Municipal, organizando o comercio da área central da cidade. En 1845 co fin da revolución, a antiga muralla da cidade foi derribada, permitindo a súa expansión. A partir de entón chegaron á cidade os primeiros inmigrantes alemáns e italianos, e instaláronse as primeiras industrias.
Entre 1865 e 1870, a Guerra da Tripla Alianza transforma a cidade na capital provincial máis próxima dos teatros de operación. A cidade recibe diñeiro do goberno central para melloras, como telégrafo, novos estaleiros e guarnicións militares. Dous anos despois do fin da guerra, en 1872, foi inaugurada a primeira liña de tranvía arrastrada por mulas.
En 1884 é abolida a escravitude na cidade, catro anos antes da Lei Áurea. Na volta do século XIX para o XX, a cidade xa tiña 70 mil habitantes e moitas melloras urbanas.
Cultura
Dispón tamén dun importante centro das tradicións dos gauchos, nome que se dá ós habitantes do Río Grande do Sur (pero tamén hai gauchos na Arxentina e no Uruguai) que conservan hábitos alimentarios (o churrasco, nome que se lle dá á carne asada en fogueiras), de bebida (o chimarrão, unha bebida feita co erba-mate e auga quente, tomada sen azucre) e danzas típicas que remontan ao período no que os límites da rexión eran disputados entre Portugal e España. Hai varios Centros de Tradición Gaucha na cidade. Outros pobos, como os inmigrantes italianos, alemáns, portugueses (principalmente azoreanos), españois, árabes e polacos, xunto cos negros que viñan ó Brasil como escravos ata o século XIX, tamén deixaron as súas marcas na cultura da cidade.
Alto Palancia
O Alto Palancia (en valenciano: Alt Palància) é unha comarca do interior da Comunidade Valenciana, na provincia de Castelló. A súa capital é Segorbe. Limita ao norte co Alto Mijares, ao leste coa Plana Baixa e o Camp de Morvedre, ao sur co Camp de Túria e ao oeste con Los Serranos e Aragón.
GoPro
miniatura|GoPro Hero 4 Silver Edition. GoPro, Inc. (antes chamada Woodman Labs, Inc) é unha compañía estadounidense que desenvolve, produce e vende cámaras persoais de alta definición, que son empregadas na fotografía de acción extrema. Son cámaras compactas, lixeiras, resistentes e poden axustarse en vehículos. Capturan fotos e vídeos en HD a través dun obxectivo grande angular, e poden ser configuradas para funcionar de xeito automático cunha intervención mínima, ou controladas remotamente.
A sede da empresa atópase en San Mateo, California.
Raef LaFrentz
Raef Andrew LaFrentz, nado o 29 de maio de 1976, en Hampton, Iowa, foi un xogador profesional estadounidense de baloncesto que xogou 10 tempadas na National Basketball Association (NBA) dende 1998 até 2009, sendo o seu último equipo os Portland Trail Blazers.
Traxectoria profesional
LaFrentz foi seleccionado na 3ª posición do Draft da NBA de 1998 polos Denver Nuggets. Na súa tempada coma rookie, tan só xogou 12 partidos debido a unha lesión no seu xeonllo esquerdo producida contra os Dallas Mavericks o 25 de febreiro de 1999. Na seguinte tempada, acadou 12.4 puntos, 7.9 rebotes e 2.2 tapóns por encontro en 81 partidos disputados. No ano 2000 xogou cos sophomores o NBA All-Star Weekend Rookie Challenge.
O 21 de febreiro de 2002, foi traspasado xunto a Nick Van Exel, Avery Johnson e Tariq Abdul-Wahad ós Dallas Mavericks, a cambio de Juwan Howard, Donnell Harvey, Tim Hardaway e unha elección da primeira rolda do Draft de 2001.
O 20 de outubro de 2003, foi traspasado xunto a Chris Mills, Jiri Welsch e unha elección da primeira rolda do Draft ós Boston Celtics, a cambio de Tony Delk e Antoine Walker.
O 28 de xuño de 2006, os Celtics traspasaron a LaFrentz, Dan Dickau e sétima elección do Draft de 2006 ós Portland Trail Blazers, a cambio de Theo Ratliff e Sebastian Telfair.
John Carpenter
John Howard Carpenter, nado en Carthage (Nova York) o 16 de xaneiro de 1948 é un director, guionista, produtor, montador e compositor estadounidense, habitualmente asociado aos xéneros do terror e a ciencia ficción.
Traxectoria
Carpenter naceu no estado de Nova York, fillo de Milton Jean Carter e do profesor de música Howard Ralph Carpenter. A súa familia mudouse a Bowling Green, Kentucky en 1953. Dende novo foi cativado polos fimes, especialmente os westerns de Howard Hawks e John Ford, e mais polos filmes de terror de orzamento baixo da década de 1950. Comezou a dirixir curtametraxes de terror en 8 mm antes de entrar no instituto. Ingresou na escola de cinema da Universidade do Sur de California en 1968, mais abandonouna tras realizar o seu primeiro filme.
Tras participar en varias curtametraxes realizando diferentes tarefas, dirixiu a comedia negra Dark Star (1974). Porén, Carpenter afirmou que considera que o seu primeiro filme realmente é Asalto á comisaría do Distrito Trece (1976). Dous anos despois dirixiu o grande éxito Halloween, ao que seguiron outros filmes como The Fog (1980) e 1997: Rescate en Nova York (1981).
Tralo fracaso da comedia Big Trouble in Little China (1986), Carpenter viuse obrigado a volver realizar filmes con pouco orzamento. Na década de 1990 continuou o seu declive comercial e tras Fantasmas de Marte (2001) iniciou un retiro que interrompeu coa estrea de The Ward en 2010.
Enrique Marco Nadal
Enrique Marco Nadal, nado en Valencia o 3 de maio de 1913 e finado en Torrent o 13 de novembro de 1994, foi un sindicalista do País Valenciano, membro da CNT.
Anwar el-Sadat
framed|dereita|Anwar el-Sadat
Muḥammad Anwar as-Sādāt, en árabe, محمد أنور السادات, transcrito frecuentemente como Anwar el-Sadat ou Anwar Sadat, nado en Mit Abu l-Kum o 25 de decembro de 1918 e finado no Cairo o 6 de outubro de 1981, foi un político e militar exipcio.
Primeiros anos
Sendo aínda un mozo militar participou xa en movementos políticos, como os motíns dos Irmáns Musulmáns contra a influencia occidental en Exipto e contra a monarquía de Faruq I, que a permitía. Desde 1939 uniuse a Nasser, integrándose no seu Movemento de Oficiais Libres despois da derrota na primeira guerra contra Israel (1948).
Segunda Guerra Mundial e ascensión política
Durante a segunda guerra mundial foi acusado de colaboracionismo cos nazis para asasinar a un oficial británico pero en 1946 foi absolto de tódolos cargos. Desde que Nasser tomou o poder en 1952 Sadat foi ascendendo no seu réxime: membro do Consello da Revolución, ministro, secretario do partido único e, desde 1969, vicepresidente da República.
Ó morrer Nasser en 1970 Sadat impúxose ós seus rivais no partido e herdou o poder, así como o proxecto de nacionalismo árabe que representaba Nasser. En 1973 desencadeou un novo ataque, xunto con Siria, que sorprendeu a Israel e no que estivo a piques de triunfar. Con todo, o fracaso daquela ofensiva (a Guerra do Yom Kippur) convenceu a Sadat da conveniencia de postergar a causa da unidade árabe e da loita contra Israel, en beneficio dunha política máis realista que servise para o fortalecemento e desenvolvemento de Exipto.
Desde 1976 desvinculouse da tradicional alianza coa Unión Soviética, acercándose a Estados Unidos, do que obtivo fortes axudas económicas. En 1977 viaxou por sorpresa a Xerusalén, adquirindo o compromiso de recoñecer o estado de Israel baixo determinadas condicións. En 1978 tivo un novo encontro co Primeiro Ministro de Israel para preparar, en 1979, por mediación do presidente Jimmy Carter, a paz con Israel nos Acordos de paz de Camp David, asinados conxuntamente con Menachem Begin. Exipto foi así o primeiro país árabe en selar unha paz duradeira con Israel, o que foi interpretado en medios radicais como unha «traizón». Isto recruou a oposición ó réxime de Sadat, que se apoiaba sobre o descontento social creado pola súa política económica liberal.
Sadat recorreu á represión, especialmente contra os focos de resistencia musulmáns integristas. Foi asasinado por militares desa tendencia durante un desfile.
Anwar el-Sadat recibiu en 1978 o Premio Nobel da Paz xunto a Menachem Begin.
Gerald Michael Maynes
Gerald Michael Maynes é un zoólogo australiano.
Desde do comezo da súa carreira estivo sempre interesado no estudo dos marsupiais, e actualmente é un dos maiores expertos no mundo dos canguros.
Foi o primeiro en describir, en 1982, Petrogale persephone, unha rara especie de ualabí das rochas de Queensland.
Abreviatura
A abreviatura Maynes emprégase para recoñecer a como autoridade na descrición e taxonomía en zooloxía.
Ailuropinae
A dos ailuropinos (Ailuropinae) é unha subfamilia de mamíferos marsupiais australidelfos da orde dos diprotodontes, suborde dos falanxeroideos e familia dos falanxéridos.
Comprende tan só dúas especies, coñecidas na bibliografía internacional, entre outros, co nome de cuscús ursinos.
As dúas especies son os membros máis primitivos da súa familia e evolucionaron na súa terra natal, a illa de Célebes ou Sulawesi, e pequenas illas veciñas, en completo illamento dos seus familiares, polo que en 1987 os biólogos australianos Tim Flannery, Mike Archer e Gerald Michael Maynes, separaron o xénero, en M. Archer ed., Possums and Opossums: Studies in Evolution, 2: 482, nunha nova subfamilia.
Características
Os cuscús ursinos teñen unha lonxitude de cabeza e tronco de 56 a 61 cm, e unha cola de similar tamaño. A súa pelaxe, moi mesta, é de cor gris, marrón ou negra.
Deben o seu nome común aos seus ollos situados na parte frontal da cabeza, ademais da pel grosa, o fociño curto, en comparación co tamaño do corpo, e ás súas orellas arredondadas.
Hábitat e distribución
Os cuscús ursinos son marsupiais arborícolas que viven no dosel superior (o estrato máis alto das copas das árbores) dos pluvisilas tropicais, e pouco é o que se sabe do seu status e ecoloxía.
Encóntranse só nalgunhas das illas de Indonesia (a máis grande, Célebes), que son culturalmente parte de Asia, onde os marsupiales xeralmente non se encontran, pero que bioxeograficamente forman parte da ecozona de Australasia. Presúmese que o illamiento dos cuscús ursinos na illa de Célebes no mioceno causou as diverxencias morfolóxicas destes animais respecto ao resto da familia dos falanxéridos.
Nutrición
A follas costitúen a parte principal da súa dieta, aínda que en menor medida tamén comen froitos inmaturos e brotes.
Reprodución
A femias paren unha ou dúas crías unha ou dúas veces ao ano. A crías permanecen cerca de oito meses no marsupio materno, aínda que despois acompañan só un pouco tempo á súa nai. Non hai datos coñecidos sobre a súa reprodución.
Subfamilia
A subfamilia foi descrita, como quedou dito, en 1987 polos biólogos australianos Tim Flannery, Mike Archer e Gerald Michael Maynes, en M. Archer ed., Possums and Opossums: Studies in Evolution, 2: 482.
Xénero
O xénero foi descrito en 1830 polo zoólogo alemán Johann Georg Wagler, en ''Naturliches Syst. Amphibien'': 26. Aínda que McKenna e Bell, en 1997, incluíron este xénero en Phalanger, Flannery et al., en 1987, xa o separaran incluíndoo na súa propia subfamilia, a dos Ailuropinae, citando evidencias de que este grupo é irmán do resto dos Phalangeridae, o que hoxe é aceptado pola comunidade científica internacional.
Subfamilia
O nome científico Ailuropinae está formado, segundo a norma, sobre a base da raíz do nome do seu xénero tipo (e único), Ailurops, coa adición da desinencia do latín científico -inae, propia dos nomes das subfamilias de animais.
Xénero
O nome do xénero, Ailurops formouno Wagler cos elementos do latín científico Ailur-, tirado do grego antigo αἰέλουρος aiéluros, 'gato', e -ops, derivado do grego antigo ὥψ ṓps, 'visión', 'ollo'.
Nome vulgar
Pare ver a etimoloxía de cuscús, vexase Phalanger. O epíteto ursinos débese á súa semellanza cos osos.
Clasificación
A subfamilia, como quedou dito, conta só cun xénero coas dúas especies seguintes:
Subfamilia Ailuropinae Flannery, Archer & Maynes, 1987
Aeroméxico
Aeroméxico é a aeroliña máis grande de México con sede no areoporto internacional da Cidade de México. É a única aeroliña iberoamericana con destinos en Asia e voa tamén a Estados Unidos, Canadá, iberoamericano e Europa. É membro fundador da SkyTeam Alliance.
Historia
Aeronaves de México foi fundada en 1934 por Antonio Díaz Lombardo. O primeiro avión foi un Stinson SR, tripulado polo piloto Julio Zinser, o cal protagonizou o voo inaugural na ruta Cidade de México-Acapulco o día 14 de setembro de 1934. A escaseza de avións, motores e repostos provocada pola segunda guerra mundial, obrigou a Antonio Díaz a buscar un socio no medio aeronáutico e o 30 de abril de 1941 Aeronaves de México vendeu a Pan American o 25% das súas accións.
En 1955 a empresa tiña oficinas en 21 cidades do país e dúas nos Estados Unidos. A súa frota estaba formada por 15 avións (12 eran DC-3, dous DC-4 e un C-47 cargueiro) e pouco despois incorporarían catro Convair. En 1957 obtivéronse permisos para voar as rutas Cidade de México-Nova York e Acapulco-Os Ánxeles. No mesmo ano, accionistas mexicanos recuperaron as accións en poder de Pan American e dous anos despois, o goberno federal adquiríu por decreto todas as accións e bens de Aeronaves de México.
En 1964 Aeronaves contaba con xa con 2 980 empregados e ofrecía servizo a 32 cidades da República, así como voos a cidades de Estados Unidos, Europa, Canadá e Suramérica.
En 1982, a crise económica elevou a débeda en dólares do sector aeronáutico e dificultou as operacións nesa moeda. Os pasaxeiros internacionais diminuíron un 27% e un 7% os nacionais. O 15 de abril de 1988 comezou en Aeronaves de México unha folga que derivou na quebra da empresa e a suspensión das operacións.
O 1 de outubro de 1988 naceu Aerovías de México, S.A. de C.V., conservando o nome comercial de Aeroméxico e o emblema do cabaleiro aguia. A aeroliñea comezou as súas operacións con 25 avións e un cadro de persoal duns 3 500 empregados. As prioridades da empresa foron consolidar o negocio e lograr estándares de puntualidade, confiabilidade, coidado no manexo de equipaxe e servizo, para conquistar a preferencia do público.
A mediados de 1995, despois dunha fraude de 75 millóns de dólares polo Director Xeral Gerardo de Prevoisin, Aeroméxico fíxose con parte da Corporación Internacional de Transporte Aéreo (CINTRA) xunto a Mexicana. En 1996 empezou un código compartido con Delta Air Lines e Air France, e en 2000 converteuse en membro de SkyTeam Alliance.
Frota
Frota de Aeroméxico en xaneiro do 2011.
Ligazóns externas
Páxina de Aeroméxico
Seki Takakazu
Kōwa Seki ou Takakazu Seki (関孝和, Seki Kōwa ou Seki Takakazu), nado en Edo ou Fujioka entre 1637 e 1642 e finado o 5 de decembro de 1708 foi un matemático xaponés que creou unha nova notación alxébrica e estableceu as bases para o posterior desenvolvemento do wasan (matemática tradicional xaponesa). Motivado por cómputos astronómicos, fixo un importante traballo no cálculo integral e ecuacións indeterminadas de números enteiros, que foron desenvolvidas polos seus sucesores.
Descubriu algúns dos teoremas e teorías que foron ou serían despois descubertos no occidente. Por exemplo, o descubrimento do número de Bernoulli (publicado en 1712), as resultante e os determinantes sonlle atribuídos a el. As resultantes foron publicadas por primeira vez en 1683, pero a súa versión completa non se publicou até 1710. Tamén fixo estudos sobre o cálculo de determinantes de orde superior coincidindo no tempo con Leibniz ao publicar os seus resultados. Aínda que os dous obtiveron fórmulas correctas na súa forma para o caso de dimensión catro, ambos erraron no cálculo do signo ao non dispor do concepto de signatura dunha permutación. Estes logros son sorprendentes, considerando que a matemática xaponesa antes da aparición de Seki Takakazu estaba nun estado moi primitivo: por exemplo, a introdución completa da álxebra chinesa do século XII foi feita recentemente en 1671, por Kazuyuki Sawaguchi.
Os sucesores de Kōwa Seki máis tarde fundaron unha escola de matemáticas, a escola de Seki, que foi extremadamente dominante na matemática xaponesa até o fin do período Edo.
Influencia da matemática chinesa
As súas matemáticas (e o wasan como un todo) están baseadas nas matemáticas do século XIII ao século XIV. Son unha álxebra con métodos numéricos, interpolación polinómica e as súas aplicacións: ecuacións indeterminadas enteiras. O traballo de Seki está máis ou menos baseado e relacionado a elas.
A álxebra chinesa descubriu solucións numéricas de ecuacións alxébricas de grao arbitrario con coeficiente reais. Este método foi restablecido por William George Horner no século XIX, pasando a chamarse algoritmo de Horner. Os chineses tamén reduciron problemas xeométricos á álxebra sistematicamente empregando o teorema de Pitágoras.
Con todo, o número de variables nunha ecuación era máis ou menos limitados. Eles usaban unha matriz de números para representar unha fórmula, por exemplo para. Máis tarde, desenvolveron un método que emprega matrices de dúas dimensións, representando catro variables como máximo. Obviamente, había pouco espazo para máis desenvolvemento desta forma.
Polo tanto, un obxectivo de Seki e dos seus contemporáneos xaponeses foi o desenvolvemento de ecuacións xerais multivariables, e a teoría da eliminación.
Tamén, os chineses estableceron a interpolación polinómica. A súa motivación era predicir o movemento dos corpos celestes a partir da información observada. Tamén aplicaron o método para atopar varias fórmulas matemáticas. Seki probablemente aprendeu este método a través das súas próximas observacións dos calendarios chineses.
Outros traballos
Outra das contribucións de Seki foi a súa rectificación do círculo, isto é, o cálculo de pi; obtivo un valor para π que foi correcto até o décimo valor decimal, usando un método redescuberto no século XX por Alexander Aitken.
Baxar Uarda
Traxectoria
Foi ordenado sacerdote o 8 de maio de 1993. Rematou os estudos de Filosofía na Universidade Católica de Lovaina e en 1999 regresou a Iraq.
O 24 de maio de 2010 o papa Bieito XVI nomeouno arcebispo de Arbil, foi consagrado o 3 de xullo de 2010 polo cardeal Emmanuel III Delly.
Gran Premio de Detroit
Para, previuse inicialmente mover o Gran Premio de F1 a un novo circuíto en Belle Isle. O plan non se puido levar a cabo, e o Gran Premio trasladouse a Phoenix para -. Tras a marcha da F1, a carreira de Detroit foi substituído por unha carreira da CART.
Pleuronectiformes
miniatura|250px|Detalle da cabeza do [[curuxo americano (Scophthalmus aquosus), cos dous ollos sobre o lado esquerdo.]] A dos pleuronectiformes (Pleuronectiformes), coñecidos popularmente como peixes planos, é unha orde de peixes teleósteos, caracteriasos por ter o corpo comprimido lateralmente e que, por viviren acostados sobre un dos seus lados nos fondos areosos, sofren unha modificación que consiste na migración dun ollo ao outro lado, de tal modo que presentan un lado cego, non pigmentado, que é o que se pousa no fondo, e outro cos dous ollos, pigmentado, que é o que aparece como superior (aínda que realmente sexa un dos costados do peixe).
Esta asimetría bilateral (son os únicos vertebrados coa simetría bilateral alterada) só aparece nos exemplares adultos, xa que cando nacen presentan a morfoloxía típica de calquera peixe, cun ollo a cada lado e natación vertical.
Segundo as familias, o lado pigmentado pode ser o dereito, coma no linguado, ou o esquerdo, coma no rodaballo.
Para sabermos cal é o lado dereito ou o esquerdo dun peixe hai que colocalo sobre unha superficie co lado pigmentado cara a arriba e de forma que vexamos os ollos por riba da boca: se o peixe queda mirando á esquerda (coa cabeza á esquerda do observador e a cola á dereita) será un peixe esquerdo; se queda mirando á dereita, será un peixe dereito.
O nome procede dos termos do grego antigo πλευρά pleurá, "costado", "lado", "flanco" e νηκτόν nēktón "acto de nadar", "natación", derivado do verbo νήχειν nḗchein, "nadar", pola forma característica de nadar de lado, aos que se lle engade o sufixo latino -iformes, "en forma de", propio nos nomes das ordes de peixes (e das de aves).
Aparecen por primeira vez no rexistro fósil no paleoceno, hai uns 65 millóns de anos, durante o paleóxeno ou terciario temperán.
A orde comprende moitas especies de grande interese pesqueiro, amplamente consumidos como alimento, entre outros os linguados, o rodaballo, as sollas, os rapantes e os fletáns.
Características
miniatura|200px|[[Linguado (Solea solea).]] miniatura|200px|[[Rapante común (Lepidorhombus whiffiagonis).]] miniatura|200px|[[Solla (Pleuronectes platessa).]] miniatura|200px|[[Curuxo (Scophthalmus rhombus).]]
A cara superior é pigmentada, con cores máis ou menos escuras, que adoitan corrresponderse ás características do fondo no que viven, para camuflarse no medio. Hainos cunha coloración uniforme e outros presentan manchas irregulares ou ben definidas, que serven para a identificación da especie.
A cara inferior é branca ou de cor cremosa, habendo especies, coma o rapante, nas que é case traslúcida.
A forma adoita ser romboidal ou linguiforme, aínda que os hai practicamente circulares (coma o rodaballo).
As aletas dorsal e anal son únicas pero esténdense a todo o longo dos bordos superior e inferior, respectivamente, cunha base de implantación ampla.
Case sempre carecen de vexiga natatoria, canda adultos. As escamas son ctenoides ou cicloides, e hai especies, coma o rodaballo, que carece de escamas e presenta sobre a pel uns dentículos óseos característicos.
Hábitat e distribución
Son carnívoros e predan sobre invertebrados e sobre outros peixes.
Practicamente todas as especies son mariñas, aínda que as hai algunha de auga doce e outras que penetran ocasionalmente en rías e ríos.
Clasificación
A orde divídese en dúas subordes moi desiguais que comprenden once familias, cunhas 600 especies:
HC Borbolla
O Hóckey Club Borbolla é un equipo galego de hóckey a patíns do barrio coruñés de Monte Alto. Que actualmente compite nas ligas sénior galegas, tanto en categoría feminina como en masculina. Disputa os seus partidos como local no Polideportivo de Monte Alto, un pavillón con capacidade para unhas 500 persoas. Na tempada 2017-18 era o único equipo da cidade herculina que non tiña ningunha relación cun colexio ou escola, e o terceiro club coruñés con máis equipos na Liga Galega, cun total de 12.
Ao longo da súa historia, o seu equipo sénior feminino competiu na máxima categoría do hóckey a patíns feminino español, a OK Liga Feminina, en dúas ocasións, e o seu equipo sénior masculino xogou unha tempada na segunda categoría.
Orixes
As orixes do club remóntanse á década de 1980, cando coincidindo cos éxitos do HC Liceo o bar Borbolla, situado na rúa Arenal no barrio de Monte Alto, creou unha peña liceísta. A construción do Polideportivo de Monte Alto en 1991 levou á transformación da peña nun novo club, ao decidir formar un equipo con rapaces do barrio a pesar de non contar o novo pavillón con valados para a práctica do hóckey a patíns, polo que comezaron facendo patinaxe.
Primeiros éxitos do equipo masculino
O primeiro logro do equipo sénior do Borbolla chegou na tempada 2007-08, cando se proclamou campión da Liga Galega Sénior Masculina, con todo o equipo non puido lograr o ascenso á segunda categoría do hóckey a patíns español na fase de ascenso disputada en Oviedo, na que os locais do FM Roller Oviedo se fixeron finalmente coa praza da Liga Norte en Primeira División. Dous anos despois, na tempada 2009-10 dirixido por Diego Lazo Picolo, conseguiu por primeira vez na súa historia ascender á Primeira División, a segunda categoría do hóckey a patíns en España, logo de gañar a Liga Galega e finalizar na primeira posición a fase de ascenso da Liga Norte disputada na Coruña logo de conseguir 3 vitorias noutros tantos encontros e 21 goles a favor por tan só 7 en contra, os rivais dos de Monte Alto foron o CP Burgos (1-0), o CD Urdaneta (9-3) e o CP Areces L5 (11-4). O equipo que conseguiu o histórico ascenso estaba formado polos irmáns Pablo e Fernando Arias, Pablo Fernández, David Rodríguez, Jacobo Mantiñán, Manuel Togores, Josama Alén, Hugo García e os porteiros Bruno e Sergio García.
O equipo de Monte Alto estreouse na categoría de prata do hóckey a patíns español o 2 de outubro de 2010 cunha contundente vitoria fronte ao ICG Software Lleida por 9 goles a 1. Con todo, o equipo non puido consolidarse e descendeu logo de finalizar na penúltima posición da táboa cun rexistro de 6 vitorias, 3 empates e 21 derrotas para un total de 21 puntos, e conseguindo anotar 123 goles e encaixando 173.
Na OK Liga Feminina
Na tempada 2011-12 chegou o primeiro éxito do equipo sénior feminino no seu primeiro ano de existencia, ao conquistar Liga e Copa galegas, o que lle deu a posibilidade de competir na OK Liga Feminina na tempada 2012-13. Inicialmente o equipo debería xogar unha fase de ascenso, mais só o Borbolla e o Vigo Stick presentaron candidatura, obtendo así ambos praza para disputar a liga. Deste xeito o equipo de Monte Alto convertíase no primeiro equipo coruñés en xogar na máxima categoría do hóckey a patíns feminino español. O debut das xogadoras do Borbolla na OK Liga Feminina tivo lugar na fin de semana do 22 e 23 de setembro de 2012, cando se enfrontaron en dobre xornada na Coruña a Manlleu e Igualada. Finalmente, na súa primeira tempada na elite, as rapazas adestradas por Carlos Parga non puideron manter a categoría na pista logo de rexistrar dúas vitorias, un empate e 23 derrotas, e finalizando na penúltima posición da táboa con sete puntos, só por diante do Vigo Stick.
A oportunidade perdida
Na tempada 2016-17 o Borbolla presentou dous equipos na Liga Galega Masculina, se ben ningún deles puido clasificarse para a final a catro, finalizando na 8ª e a 11ª posición. Con todo, foi o equipo feminino o que achegou un novo éxito ao club, conseguindo unha nova oportinidade para regresar á elite. Nunha tempada na que os dous primeiros clasificados da Liga Galega se clasificaban para xogar o ascenso á OK Liga, as de Monte Alto finalizaron a liga regular na segunda posición por detrás do Liceo, e na final a catro acadaron a terceira posición, con todo, o Liceo gañou a liga, mais ao estar xa xogando na máxima categoría, clasificáronse para a fase de ascenso o 2º e 3º clasificados (o CH Compostela e o Borbolla respectivamente). Na fase de ascenso que se ía disputar o 27 e 28 de maio en Coslada e que outorgaría dúas prazas para a a tempada 2017-18 da OK Liga Feminina participarían o CP Coslada madrileño e os dous representantes galegos, con todo, o Compostela non puido participar a causa dun regulamento que non permitía aliñar a xogadoras de categoría alevín, o que fixo que a competición se suspendera e ascenderan directamente o Coslada e o Borbolla. Finalmente o Borbolla renunciou á súa praza na máxima categoría ao non dispoñer de xogadoras suficientes nin recursos económicos, o adestrador do cadro coruñés, Santi Martínez, explicaba as dificultades do equipo para poder inscribirse:
Regreso á elite feminina
O 26 de xuño de 2020 a Real Federación Española de Patinaxe anunciou que o Borbolla competiría na tempada 2020-2021 da OK Liga Feminina, logo de que o club coruñés se proclamara campión da liga regular galega, na que se gañaron os tres encontros que se disputaron antes de que a competición se cancelase a causa da pandemia por coronavirus. Deste xeito as de Monte Alto, dirixidas por Santiago Martínez, regresaron á máxima categoría do hóckey a patíns feminino español, na que o club xa competira dúas tempadas consecutivas (2012-13 e 2013-14).
Pavillón
miniatura|250px|O pavillón de Monte Alto, onde o Borbolla disputa os seus partidos como local. O Hóckey Club Borbolla adestra e xoga os seus partidos como local no Polideportivo de Monte Alto, un pavillón inaugurado en maio de 1991 e situado na Rúa Alcalde Sanjurjo, no barrio de Monte Alto. Conta cunha pista dunas dimensións de 40 x 25 metros e ten unha capacidade aproximada para 500 persoas.
O pavillón foi o escenario en 2014 das xornadas de tecnificación que organizou o Borbolla e que contaron coa presenza de xogadoras como Anna Casarramona, María Díez, María ‘Pulgui’ Fernández e Marta Soler. O recinto acolleu os partidos como local do equipo masculino durante a súa breve etapa en Primeira División Nacional e nas dúas tempadas nas que o equipo feminino competiu na OK Liga Feminina.
Canteira
Ao contrario do resto de equipos da Coruña, o Borbolla non está relacionado con ningún colexio ou escola. A canteira do club nútrese de rapazas e rapaces que van xogar ao hóckey a patíns por teren amizade ou relación familiar con outras nenas e nenos que xa xogan no equipo. Con todo, o club puxo en competición na tempada 2017-18 nove equipos de categorías de base: un equipo sub-16 feminino, un júnior, un xuvenil, un infantil, un alevín, en benxamín, 2 prebenxamíns e 1 micro.
Contaminación
miniatura|Vertedura de [[petróleo.]] miniatura|[[Mascato (Sula bassana) morto pola contaminación de petroleo nunha praia do Grove.]] A contaminación é a introdución de substancias ou outros elementos físicos nun medio que provocan que este sexa inseguro ou non apto para o seu uso; é dicir, calquera substancia ou forma de enerxía con potencial para provocar danos, irreversibles ou non, nese medio. Ese medio pode ser desde un ecosistema, ata un hábitat ou un ser vivo. O contaminante pode ser unha substancia química ou enerxía (como son, calor, luz ou radioactividade).
É sempre unha alteración negativa do estado natural do ambiente, e polo xeral, xérase como consecuencia da actividade humana considerándose unha forma de impacto ambiental.
A contaminación pode clasificarse segundo o tipo de fonte de onde provén, ou pola forma de contaminante que emite ou medio que contamina. Existen moitos axentes contaminantes entre eles as substancias químicas (como praguicidas, cianuro, herbicidas e outros.), os residuos urbanos, o petróleo, ou as radiacións ionizantes. Todos estes poden producir enfermidades, danos no ambiente ou nos ecosistemas. Ademais existen moitos contaminantes gaseosos que xogan un papel importante en diferentes fenómenos atmosféricos, como a xeración de choiva ácida, o enfraquecemento da capa de ozono, e o cambio climático.
Hai moitas formas de combater a contaminación, e lexislacións internacionais que regulan as emisións contaminantes dos países que adhiren estas políticas. A contaminación está xeralmente ligada ao desenvolvemento económico e social. Actualmente moitas organizacións internacionais como a ONU sitúan ao desenvolvemento sustentable como unha das formas de protexer aos ecosistemas e preservalos para as actuais e futuras xeracións.
En 2015, a contaminación matou máis de 9 millóns de persoas.
En función do medio afectado
miniatura|Principais efectos na saúde por contaminación do aire, da auga ou do solo.
En función da natureza do contaminante
miniatura|Porto de [[Ribeira no ano 2005.]]
En función da extensión da fonte
miniatura|centro|300px|A contaminación en [[Europa.]]
Armstrong
Armstrong pode referirse a:
Lugares
Armstrong é tamén o nome de varios lugares:
Renacemento, Reforma e Contrarreforma.
O Renacemento xurdiu no século XV acompañado do nacemento do humanismo. Entre tanto a igrexa católica empezou a verse vítima de moitas críticas dos cidadáns, o que deu lugar á Reforma católica, que sería combatida coa Contrarreforma. Os artistas, foron abandonando o estilo gótico e implantouse unha nova moda que consistía en recuperar o estilo do mundo grecorromano, todos estes cambios deron lugar a esta etapa da historia.
O Humanismo.
O humanismo foi un movemento de renovación cultural que naceu en Italia no século XV, expandiuse por toda Europa na primeira metade do século XVI.
Características:
A mediados do século XV a creación da imprenta facilitou a expansión deste modo de pensar. Ao longo do século XVI publicáronse preto de 200.000 títulos.
As academias foron as grandes impulsoras do humanismo nas que se estudaban as linguas, a literatura e a filosofía. Estaban formadas por eruditos e baixo a protección económica (Mecenado) e dedicábanse á tradución de libros e ao intercambio de ideas.
A reforma relixiosa.
A finais da Idade Media, a Igrexa empezou a ser criticada, debido a diversos factores como: o luxo esaxerado no que vivía o alto clero, a escasa cultura que posuían, a compravenda de cargos eclesiásticos non por vocación senón por beneficiarse economicamente, e a venda de bulas e indulxencias para obter o perdón dos pecados.
Algúns humanistas como o Erasmo de Rotterdam defendían unha idea de relixión máis intima, baseada na lectura da Biblia. En 1515 o papa León X puxo en venda novas indulxencias para financiar a construción da basílica de San Pedro do Vaticano, isto deu lugar a o enfrontamento que acabaría co inicio da Reforma. No ano 1517 Martiño Lutero publicou as 95 teses contra a doutrina católica. Nelas negaba a validez das indulxencias e propoñía unha nova espiritualidade relixiosa. Lutero foi apoiado por nobres e príncipes alemáns, que estaban desexosos dalgunhas propiedades da Igrexa, e de reforzar a autoridade do emperador Carlos V sobre o Papa.
- Salvación pola fe e non polas boas obras.
- Sacerdocio universal.
- Autoridade da Biblia.
Case o mesmo tempo que xurdiu o luteranismo xurdiron tamén outras doutrinas como o Anglicanismo e o Calvinismo.
Mediante a acta de supremacía (1534), o monarca separouse de Roma e autoproclamouse xefe supremo da Igrexa Anglicana. As súas crenzas eran case as mesmas que as católicas.
A Contrarreforma católica.
A rápida difusión das novas doutrinas fixo que a Igrexa seguise un dobre camiño: a persecución do protestantismo e a propia reforma da Igrexa.
En 1542, o Papa restableceu a Inquisición para perseguir os protestantes, sobre todo en España e Italia. A Inquisición era un tribunal eclesiástico encargado de castigar os herexes.
Tamén se creou a congregación do Índice que se encargaba de publicar os títulos dos libros que criticaban a doutrina católica, ditos títulos estaban prohibidos para os católicos.
Outra medida que tomou a Igrexa foron os autos de fe, onde os sospeitosos de herexía tiñan que xurar a súa crenza na Igrexa católica, nalgúns casos os que non o facían acababan na fogueira.
A Igrexa tomou a decisión de emendar algúns dos erros internos, e sobre todo a defensa dos dogmas católicos, a este movemento chamóuselle Contrarreforma Católica.
A Contrarreforma levouse a cabo no Concilio de Trento, entre os anos 1545 e 1563. O concilio reafirmou os principais dogmas do catolicismo, e proclamouse que a salvación se acadaría mediante a fe e as boas obras, reafirmáronse tamén os sete sacramentos, o carácter sagrado da misa, e o culto á Virxe e aos santos, tamén se declarou como a única interpretación da Biblia, a tradución que fixo San Xerome en latín, máis coñecida como a Vulgata. Prohibiuse a venda de indulxencias e creáronse seminarios para formar os clérigos, obrigouse aos bispos a vivir na súa diocese, e aos sacerdotes nas súas parroquias, por último estableceron a lei do celibato.
A necesidade de formar bos católicos, fixo que se escribisen catecismos, nos que se recompilan as principais leis da Igrexa, e que lían aos nenos na súa infancia.
Bruce Hopkins
Raymond Bruce Hopkins, nado o 25 de novembro de 1955, é un actor neozelandés, famoso polo seu papel de Gamling nos filmes de Peter Jackson The Lord of the Rings: The Two Towers e The Lord of the Rings: The Return of the King.
As Camposeiras, Dorneda, Oleiros
As Camposeiras é un lugar da parroquia de Dorneda no concello de Oleiros, na provincia da Coruña.
Copa do Rei de Rugby 2011-2012
A tempada 2011-2012 da Copa do Rei de Rugby foi a 79ª edición da competición oficial máis antiga do rugby español. Organizada pola Federación Española de Rugby, enfrontou ós 10 equipos da División de Honra de Rugby, divididos en 3 grupos de 3, pasando directamente o primeiro clasificado de cada grupo e o equipo participante en competicións europeas ás semifinais, que se disputaron segundo o formato de eliminatoria a dobre encontro, ida e volta. A final foi un único encontro a disputar nun campo neutral o 22 de abril de 2012. O estadio elixido foi o Estadio Nueva Balastera de Palencia, pola súa proximidade ás dúas localidades dos equipos finalistas, o Cetransa El Salvador e o AMPO Ordizia.
Participantes
Renuncia de Alcobendas.
Barnaul
miniatura|250px Barnaul (Барнау́л en ruso) é unha cidade de 635 765 habitantes (2004), centro administrativo do krai de Altai. Localízase nas beiras do río Obi, no suroeste do Distrito Federal de Siberia.
Idaea emarginata
Idaea emarginata é unha avelaíña da familia Geometridae
A especie ten unha envergadura de 22–25 mm e unha lonxitude de ás de 11–13 mm presentando as femias un menor tamaño. A súa distribución abrangue o occidente e centro de Europa ata o sur de Gran Bretaña e o sur de Escandinavia
Nabeda, Bolaño, Castroverde
Nabeda é un lugar da parroquia de Bolaño no concello lugués de Castroverde na comarca de Lugo. Segundo o IGE, en 2013 tiña 4 habitantes (1 home e 3 mulleres).
Someso, San Cristovo das Viñas, A Coruña
miniatura|Situación de Someso (vermello) e o polígono de Someso (amarelo) no concello da Coruña. Someso é un lugar da parroquia de San Cristovo das Viñas, no concello da Coruña. Segundo o padrón municipal (INE 2014) ten 535 habitantes (265 homes e 270 mulleres), o que supón un aumento en 61 habitantes en relación ao ano anterior.
Châtillon-la-Palud
Châtillon-la-Palud é unha vila francesa do departamento do Ain, na rexión de Ródano-Alpes.
A Casavella, Baroncelle, Abadín
A Casavella é un lugar da parroquia de Baroncelle, no concello lugués de Abadín, na comarca da Terra Chá. Tiña 15 habitantes en 2015 (7 homes e 8 mulleres) segundo datos do IGE. Iso supón un aumento da poboación respecto a 2010 cando tiña 11 habitantes (5 homes e 6 mulleres).
As Castarnelas, Dorneda, Oleiros
As Castarnelas é un lugar da parroquia de Dorneda no concello de Oleiros, na provincia da Coruña.
Dihidroxiacetona fosfato
A dihidroxiacetona fosfato, tamén escrita dihidroxiacetona-fosfato (DHAP) é un composto de tres carbonos coa fórmula C3H7O6P implicado en varias reaccións metabólicas importantes da glicólise, gliconeoxénese ciclo de Calvin da fotosíntese e síntese de lípidos.
Glicólise e gliconeoxénese
A dihidroxiacetona fosfato é un dos produtos intermediarios da glicólise, xa que se orixina durante a rotura da molécula de frutosa 1,6-difosfato para dar unha molécula de gliceraldehido 3-fosfato e outra de dihidroxiacetona fosfato, reacción reversible catalizada polo encima frutosa-bisfosfato aldolase.
A dihidroxiacetona fosfato así formada isomerízase rapidamente a gliceraldehido 3-fosfato pola acción da triosa fosfato isomerase, nunha reacción reversible. Isto ten como resultado que se forman dúas moléculas de gliceraldehido 3-fosfato, que continúan as reaccións da ruta glicolítica.
Na gliconeoxénese as dúas reaccións mencionadas da glicólise teñen lugar en sentido inverso, xa que son reversibles.
Ciclo de Calvin
A dihidroxiacetona fosfato intervén no ciclo de Calvin da fase escura da fotosíntese. Orixínase pola redución con gasto de NADPH do 1,3-difosfoglicerato, que forma gliceraldehido 3-fosfato. Parte das moléculas de gliceraldehido 3-fosfato isomerízanse a dihidroxiacetona fosfato, que continúa as reaccións do ciclo.
No ciclo de Calvin a dihidroxiacetona fosfato utilízase na síntese de sedoheptulosa 1,7-difosfato ao reaccionar coa eritrosa 4-fosfato, e na síntese de frutosa 1,6-difosfato ao reaccionar co gliceraldehido 3-fosfato. A sedoheptulosa 1,7-difosfato e a frutosa 1,6-difosfato utilizanse despois para rexenerar a ribulosa 1,5-difosfato, que é a molécula que inicia o ciclo de Calvin coa fixación do carbono.
Síntese de lípidos
A dihidroxiacetona fosfato formada na glicólise pode reducirse a L-glicerol 3-fosfato, que funciona como o glicerol activado que se utiliza para proporcionar o glicerol que forma parte de moitos lípidos durante a síntese dos mesmos.
O glicerol dos lípidos da dieta é unha importante fonte de para a síntese de lípidos.
O glicerol pode orixinar glicerol 3-fosfato con gasto de ATP nunha reacción catalizada pola gliceroquinase.
Lanzadeira do glicerol-fosfato
A dihidroxiacetona tamén intervén transformándose en glicerol fosfato na lanzadeira do glicerol-fosfato, que permite levar coencimas reducidos desde o citosol ao interior da mitocondria. 400px
Salut cousin!
Salut cousin! é un filme alxeriano de 1996 dirixido por Merzak Allouache. O filme foi escollido como candidato de Alxeria para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 69ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.