cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Rato knockout
Os ratos son actualmente a especie modelo máis próxima ao ser humano na que pode aplicarse con maior facilidade a técnica do knockout. Son amplamente usados nas investigacións xenéticas sobre a fisioloxía humana. O knockout de xenes nas ratas é moito máis difícil ca en ratos e só leva realizándose desde 2003.
O primeiro rato knockout foi creado por Mario R. Capecchi, Martin Evans e Oliver Smithies en 1989, e por eses traballo foron galardoados co Premio Nobel de Medicina en 2007. En moitos países foron patentados diversos aspectos da tecnoloxía para xerar ratos knockout e os propios ratos knockout por compañías privadas.
Liñas de ratos knockout
miniatura|Un rato knockout (esquerda) utilizado como modelo para estudar a obesidade, comparado cun rato normal. Existen varios miles de liñas de ratos knockout. Moitos modelos de ratos foron nomeados polo nome do xene que teñen inactivado. Por exemplo, o rato knockout p53 recibe ese nome polo xene P53, que codifica unha proteína que suprime normalmente o crecemento de tumores ao deter a división celular. Os seres humanos que nacen con mutacións que desactivan o xene p53 sofren a síndrome de Li-Fraumeni, unha condición que incrementa sensiblemente o risco de desenvolver cáncer de óso, de mama ou de sangue a idades novas. Outros modelos de ratos denomínanse, a miúdo moi imaxinativamente, de acordo coas súas características físicas ou comportamentos.
Procedemento
miniatura|dereita|566px|Procedemento para facer un blastocisto de xenotipo mixto.
miniatura|dereita|300px|Esquema dos cruzamentos necesarios para producir un rato knockout. Os blastocistos previamente preparados conteñen tanto células salvaxes coma knockout, e son implantados no útero dunha nai subrogada que realizará a xestación. Isto produce descendencia tanto de tipo salvaxe (gris) coma quimeras (mesturada) e parcialmente "noqueada" knocked-out. Os ratos quimeras crúzanse con ratos salvaxes normais (grises). Isto produce descendencia branca heterocigota para o xene "noqueado" (knocked-out) coma gris e de tipo salvaxe. O rato heterocigoto branco pode despois ser cruzado con outros iguais ata obter un rato homocigoto para o xene "noqueado" (knocked-out).
No procedemento para obter ratos knockout hai varias variantes. O seguinte é un exemplo típico:
Unha explicación detallada de como se crean os ratos knockout pode atoparse na páxina do Premio Nobel de Fisioloxía e Medicina de 2007.
Limitacións
A técnica de creación de ratos knockout ten algunhas limitacións. A seguinte cita procede dos  National Institutes of Health (Institutos Nacionais da Saúde) dos EEUU e nela discútense varias importantes limitacións desta técnica: Aínda que a tecnoloxía dos ratos knockout supón unha valiosa ferramenta da investigación, ten algunhas importantes limitacións. Arredor do 15 % dos knockouts de xenes son letais no desenvolvemento embrionario, o que significa que os embrións alterados xeneticamente non poden crecer orixinando un adulto. Este problema pode xeralmente superarse co uso de mutacións condicionais. A falta do rato adulto limita os estudos de desenvolvemento embrionario e normalmente fai máis difícil determinar a función do xene en relación coa saúde humana. Nalgúns casos o xene pode realizar unha función diferente en adultos ca nos embrións en desenvolvemento. O knockout dun xene pode tamén fallar en producir un cambio observable nun rato ou pode mesmo producir características diferentes das observadas nos seres humanos nos cales se desactiva o mesmo xene. Por exemplo, as mutacións no xene p53 están asociadas con máis da metade dos cánceres humanos e a miúdo orixinan tumores nuns determinados tecidos. Porén, cando o xene p53 está anulado (knocked out) nos ratos, os animais desenvolven os tumores nun conxunto de tecidos diferente.
Hai variabilidade en todo o procedemento dependendo principalmente da liña a partir da cal se derivaron as células nai ou troncais. En xeral, úsanse as células derivadas da liña 129. Esta liña específica non é axeitada para moitos experimentos (por exemplo, os estudos de comportamento), polo que é moi común facer retrocruzamentos da proxenie con outras liñas. A algúns loci xenómicos é moi difícil aplicarlles o knockout. As razóns disto poden ser a presenza de secuencias repetitivas, extensa metilación do ADN, ou de heterocromatina. Denomínase "efecto dos xenes flanqueantes" a confusión causada pola presenza de xenes veciños do 129 no segmento knockout de material xenético. Propuxéronse métodos e directrices para enfrontarse a este problema.
Outra limitación é que os ratos knockout convencionais (é dicir, non condicionais) desenvólvense en ausencia do xene investigado. Ás veces, a perda de actividade do xene durante o desenvolvemento embrionario pode enmascarar o papel do xene no estado adulto. Requírense entón enfoques experimentais usando mutacións condicionais/inducibles que permitan primeiro que se desenvolva o rato e madure normalmente antes de anular o xene que interesa estudar.
Outra seria limitación é a ausencia de adaptacións evolutivas no modelo knockout que poderían aparecer nos animais de tipo salvaxe por mutacións naturais. Por exemplo, a coexpresión específica dos eritrocitos do GLUT1 coa estomatina constitúe un mecanismo compensatorio en mamíferos que non poden sintetizar vitamina C.
Pensilvaniano
En Norteamérica, onde os primeiros estratos do Carbonífero son principalmente calcarias mariñas, o Pensilvaniano é considerado como un período xeolóxico pleno. En troques, en Europa, o Mississippiano e o Pensilvaniano son máis ou menos continuos nos depósitos continentais de terras baixas e agrúpanse no período Carbonífero. No Pensilvaniano xa están presentes todas as clases modernas de fungos.
Amadeo López Bello
Amadeo López Bello, nado en Carballeda de Avia o 13 de decembro de 1903 e finado en Ourille (Verea) o 29 de agosto de 1936, foi un mestre e político galego.
Traxectoria
Fillo de Amadeo López Vázquez e da mestra Amparo Bello Carballo. Mestre en Beiro (Carballeda de Avia). Participación en mitins no rural acompañando a Felisindo Álvarez Xesteira en diferentes intervencións en parroquias do Carballiño. Pertenceu a Asociación de Trabajadores de la Enseñanza de Orense e foi redactor de Escuela de Trabajo. Tamén colaborou na revista Nós onde publicou dúas lendas recollidas por el. En 1933 asistiu a un Congreso internacional contra a guerra e pola paz en Santander. Foi detido en Ourense con motivo da folga xeral revolucionaria de 1934 acusado de presidir un comité comunista. Logo do golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido e paseado con Julio González Álvarez e Silvio Torres Díaz en Poza das Ras, na parroquia de Ourille (Verea) o 29 de agosto de 1936.
A súa biografía serviu de inspiración para o personaxe "Pinguiña" do libro A taberna do Galo de Celso Emilio Ferreiro.
Ana Varela Miño
Ana Belén Varela Miño, nada en Narón en 1978, é unha tradutora e poeta galega.
Traxectoria
Licenciada en Tradución e interpretación pola Universidade de Vigo, traballa como tradutora e intérprete da Administración de Xustiza no TSXG. Tradutora ao galego e ao castelán.
Los Enemigos
miniatura|Los Enemigos no 2017. Los Enemigos é un grupo musical español de rock. Foi formado en 1985 en Madrid e disolto en 2002. En 2012 retomaron a actividade.
O Monte, Franza, Mugardos
O Monte é un lugar da parroquia de Franza no concello de Mugardos na provincia da Coruña. Tiña 46 habitantes no ano 2007 segundo datos do Instituto Galego de Estatística dos cales eran 19 homes e 27 mulleres, o que supón unha diminución con relación ao ano 2003 cando tiña 56 habitantes.
Feira do capón de Vilalba
miniatura|dereita|220px|Feira do capón de Vilalba de 2016. miniatura|dereita|220px|Feira do capón de Vilalba de 2016. A feira do capón de Vilalba é unha festa gastronómica que se celebra anualmente en Vilalba durante un día da fin de semana previa á Noiteboa. As referencias históricas remontan a existencia da feira do capón ata case 200 anos de antigüidade, xa que nos libros do concello aparecen anotacións do ano 1835. Tradicionalmente, celebrábase na Praza da Igrexa ou de Santa María, mais na actualidade, a feira trasladouse a un recinto cuberto na Praza da Constitución.
O poeta Manuel María describe así o capón e a feira:
Organización
A organización da Feira comeza a principios de ano, coa inscrición dos criadores e o número de exemplares que aportará cada un. No 2004, houbo 90 criadores con máis de 2,000 pitos censados. Segundo a lexislación europea, só se pode vender o capón baixo a etiqueta de "polo castrado cirurxicamente antes de acadar a súa madurez sexual e sacrificado a unha idade mínima de 150 días; unha vez castrados, os capóns deberán pasar por un período mínimo de engorde de 77 días". (Regulamento CEE nº 1538/91).
Cara o mes de maio ou xuño comezan as castracións. Os pitos deben ser todos da mesma raza: Label de variedade semipesada. Entre xullo e agosto faise a comprobación das castracións, principalmente dos capados na casa. Neste tempo procédese tamén ó anelado das aves capadas. Este sistema de identificación consiste na colocación dun anel numerado co selo da Asociación de criadores. En setembro continúan as visitas ás granxas, para realizar os controis de rutina e de peso. Nas semanas previas á feira, faise un derradeiro control no que se comproba o estado hixiénico e sanitario dos animais, e se actualiza o censo anotando as posíbeis baixas.
O día do sacrificio (véspera da Feira), realízase un control veterinario dos locais de matanza. Tamén se vai facendo unha primeira inspección dos animais e o último control de peso. Pésanse en canal (desplumados e sen órganos internos) e para entrar na feira deben ter un peso mínimo de 3,5 kg.
Comercialización
Para a súa comercialización, o capón preséntase dun xeito especial. No interior do animal, ponse un pau pequeno de abeleira para manter o lombo o máis recto posíbel. A continuación, dóbranse as ás, dirixindo a súa punta cara arriba, de xeito que queden pousadas sobre o lombo. Por último, colócase a graxa ou ensunlla tamén sobre as costas como mostra da calidade do engorde dos capóns. O último paso na presentación, é a colocación das aves en cestas de vimbio ou madeira, cun recheo de palla e cubertas cun pano branco. Sobre estes panos colócanse os exemplares.
A Feira non só cumpre a función de comercialización dos capóns, senón que nela tamén se fan degustacións do produto e concédense premios ó mellor criador, á mellor cesta e ó mellor par.
Coímbra
Coímbra (en portugués Coimbra) é unha cidade portuguesa, capital do Distrito de Coímbra, situada na rexión Centro e subrexión do Baixo Mondego, con preto de 106 800 habitantes. A pouco máis de 200 km de Lisboa e a 100 km do Porto, está bañada polo río Mondego. Foi capital nacional da cultura en 2003.
É sede dun municipio con 316,83 km² de área e 148 474 habitantes (2001), subdividido en 31 freguesías. O municipio é limitado a norte polo municipio de Mealhada, a leste por Penacova, Vila Nova de Poiares e Miranda do Corvo, a sur por Condeixa-a-Nova, a oeste por Montemor-o-Velho e a noroeste por Cantanhede.
Historia
Os romanos chamaron á cidade, que se erguía no outeiro sobre o río Mondego, Aeminium. Máis tarde, co aumento da súa importancia pasou a ser sede de Diocese, substituíndo a cidade romana de Conímbriga, de onde derivou o seu novo nome. Durante o dominio mouro, Coímbra tórnase nun importante posto comercial entre o norte cristián e o sur árabe, cunha forte comunidade mozárabe. En 1064 a cidade é definitivamente reconquistada por Fernando Magno de León.
Coímbra renace e tórnase a cidade máis importante por baixo do río Douro, capital dun vasto condado gobernado polo mozárabe Sesnando. Co Condado portucalense, o conde D. Henrique e a raíña D. Teresa fan dela a súa residencia, e foi alí onde nace o primeiro rei de Portugal, D. Afonso Henriques, que fai dela a capital do condado, substituíndo Guimarães (ademais esta mudanza da capital para os campos do Mondego virase a revelar vital para facer viábel a independencia do novo país, a todos os niveis: económico, político e social). Capitalidade que Coímbra conservará ata 1255, cando a capital pasa a ser Lisboa.
No século XII, Coímbra presentaba xa unha estrutura urbana, dividida entre a cidade alta, designada por Alta ou Almedina, onde vivían os aristócratas, os cregos e, máis tarde, os estudantes, e a Baixa, do comercio, do artesanado e dos barrios ribeiráns.
Desde mediados do século XVI, a historia da cidade pasa a xirar en torno á historia da Universidade de Coímbra, sendo no século XIX cando a cidade se comeza a se expandir alén do seu casco amurallado, que chega mesmo a desaparecer coa reformas levadas a cabo polo Marqués de Pombal.
A primeira metade do século XIX trae tempos difíciles para Coímbra, coa ocupación da cidade polas tropas de Junot e Masséna, durante a invasión francesa e, posteriormente, a extinción das ordes relixiosas. Porén, na segunda metade do século XIX, a cidade viría a recuperar o esplendor perdido – en 1856 xorde o primeiro telégrafo eléctrico na cidade e a iluminación a gas, en 1864 é inaugurado o ferrocarril e 11 anos despois nace a ponte férrea sobre as augas do río Mondego.
Porta e Torre de Almedina
Como o propio nome indica, era a porta da Medina, entrada principal da cidade (Coímbra) intramuros.
Sita na parte máis baixa da muralla constituía o aceso de maior importancia militar e civil e o que tiña maior movemento. Foi, orixinariamente, unha porta entre dous cubos avanzados que, máis tarde, foron ligados por medio dun arco fundo e levantado o forte torreón. A Torre é probabelmente unha das torres máis defensivas de maior imponencia no perímetro da muralla, debido á vulnerabilidade do lugar.
Xardíns
Choupal,Parque da Cidade,Jardin de Santa Cruz,Jardin Botanico,Penedo da Saudade.
Freguesías do concello
As freguesías de Coímbra son as seguintes:
Gerrit Smith Miller
Traxectoria
En 1869 graduouse na Universidade de Harvard e, en 1894, traballou ás ordes de Clinton Hart Merriam no Departamento de Agricultura dos Estados Unidos.
En 1898 foi conservador axudante de mamíferos no Museo Nacional dos Estados Unidos de Washington, e conservador titular entre 1909 e 1940, cando se converteu en asociado en bioloxía no Instituto Smithsoniano.
En 1906 desprazouse a Francia, España e Tánxer nunha viaxe de recolección.
En 1915 publicou os resultados dos seus estudos de moldes de exemplares asociados co home de Piltdown, chegando á conclusión de que a mandíbula proviña en realidade dun simio fósil.
François Claudius Koënigstein
François Claudius Koënigstein, máis coñecido como Ravachol, nado en Saint-Chamond (Loira) o 14 de outubro de 1859 e finado en Montbrison o 11 de xullo de 1892, foi un militante e anarquista francés.
Gerrit Smith Miller
Abreviaturas
A abreviatura G.S.Mill. emprégase para indicar a Gerrit Smith Miller como autoridade na descrición e clasificación científica dos vexetais.
François Claudius Koënigstein
Infancia e mocidade
Era fillo de pai holandés (Jean Adam Koënigstein) e nai francesa (Marie Ravachol). Ravachol traballou na súa mocidade como obreiro téxtil, mantendo a súa familia e vivindo nunhas lamentables condicións económicas. Tamén tocaba o acordeón nos bailes dominicais de Saint-Étienne. miniatura En 1891 foi acusado de roubo e asasinato a un relixioso de 93 anos. Tamén foi acusado de saquear tumbas.
Achegas teóricas
Malia que se lle atribúe case toda a teoría anarquista, moi pouco hai documentado acerca dalgunha achega á mesma. De feito, varios autores sitúano coma un heroe anarquista que sentou as bases para que póstumos seguidores escribisen pensamentos acerca do tema. As súas accións contra toda orde establecida son, na práctica, reflexo dun resentimento social do que aparentemente era vítima.
Gerrit Smith Miller
Abreviaturas
A abreviatura Miller emprégase para indicar a Gerrit Smith Miller como autoridade na descrición e taxonomía en zooloxía.
François Claudius Koënigstein
Achegas teóricas
Manéxase tamén a teoría de que Ravachol estaba fortemente influenciado por burgueses franceses que se encontraban en desvantaxe conxuntural, polo que lles favorecía a crecida do movemento anarquista e a inestabilidade política, tomando cada un a súa parte.
Atentados
Identificado co movemento anarquista trala represión sufrida polo proletariado o 1 de maio de 1891 en Fourmies, onde unha manifestación obreira reivindicativa acabou con máis de 14 manifestantes mortos e 40 feridos a mans das forzas da orde, sería autor de tres atentados con dinamita contra representantes do aparato xudicial francés.
O 11 de marzo de 1892 Ravachol puxo unha bomba na casa do fiscal de Clichy, Bulot, e o 27 de marzo en casa do conselleiro-procurador Benot. Tamén organizou un atentado contra unha comisaría de París. Os atentados provocaron grandes danos materiais pero non vítimas.
Moitos anarquistas negáronse a concederlle un sitio entre eles ata o momento da súa execución, e algúns estudosos considérano un simple delincuente que tomaría posteriormente a causa anarquista como xustificación dos seus actos.
A súa morte
Arrestado no restaurant Véry o 30 de marzo de 1892 polos atentados, o seu proceso iniciouse o 26 de abril, sendo condenado a cadea perpetua, e a morte nun segundo proceso por outros atentados. Morreu na guillotina o 11 de xullo de 1892 en Montbrison.
Iniciou a súa defensa dicindo:
O 9 de decembro de 1893 Auguste Vaillant guindou unha bomba na Cámara de Deputados francesa en vinganza. En 1894 foi detido e condenado a morte.
Despois da súa morte
Ravachol converteuse posteriormente nunha icona da revolta, prolongándose a súa memoria en numerosas cancións e textos do movemento anarquista.
Anos despois, Jean Maitrón escribiu un libro titulado Ravachol y los Anarquistas; nel fala amplamente da influencia de Ravachol sobre os subseguintes anarquistas.
Fundación Juan March
A Fundación Juan March é unha instituión fundada en 1955 polo financeiro mallorquín Juan March, a imitación da Fundación Rockefeller e a Fundación Carnegie, para promover a ciencia e a cultura.
Historia
Juan March dotou inicialmente a Fundación con 1,5 millóns de dólares (300 millóns de pesetas) e, á súa morte, legoulle 12 millóns de dólares (2000 millóns de pesetas).
Tras os primeiros vinte anos dedicados a financiar bolsas e axudas, desde que en 1975 se inaugurou o edificio da rúa Castelló, de Madrid, onde ten hoxe a súa sede, é unha fundación operativa que programa e organiza os seus propios actos por varias comunidades autónomas, de acceso libre e gratuíto: exposicións de arte, concertos musicais e ciclos de conferencias e seminarios.
Edita libros de diversos temas, e ten aberta unha biblioteca de música e teatro españois contemporáneos.
A Fundación Juan March é a titular do Museo de Arte Abstracta Española, de Cuenca, e do Museu Fundació Joan March, de Palma de Mallorca.
A través do Instituto Juan March de Estudos e Investigacións, promove a investigación especializada e a cooperación entre científicos españois e estranxeiros.
Bibliotecas
A Fundación Juan March ten abertas na súa sede dúas grandes bibliotecas para investigadores: unha especializada en música e teatro españois contemporáneos, cun fondo de artes escénicas dos séculos XIX, XX e XXI, e que conta con importantes legados, tales como a doazón, en 1993, da biblioteca persoal do escritor Julio Cortázar; a colección de ilusionismo, o maior fondo bibliográfico de maxia e prestidixitación en España, doado en 1988 por José Puchol de Montís; legados de compositores españois como Salvador Bacarisse ou Joaquín Turina, da saga dos dramaturgos Fernández-Shaw ou de Antonia Mercé "La Argentina", fondos todos eles que a Fundación foi incrementando desde entón.
Mentres que a outra é a Biblioteca do Centro de Estudos Avanzados en Ciencias Sociais, (CEACS), cun fondo altamente especializado e que conta tamén con importantes doazóns, como o arquivo persoal do profesor Juan J. Linz, con máis de 76.000 recortes de prensa dos anos cruciais da Transición española e outros. O seu catálogo, integramente automatizado, recolle cerca de 62.348 volumes sobre Ciencia Política, Socioloxía e Economía, e é accesíbel en liña. A Biblioteca do CEACS coopera con outras redes de información nacionais e internacionais.
No ámbito literario hai que destacar tamén a doazón que efectuou o 30 de decembro de 1960 ao Ministerio de Educación do manuscrito do Cantar de mio Cid, que o Ministerio adscribiu á Biblioteca Nacional.
Alejos Lorenzo
Alejos Lorenzo, nado en Ferrol, en 1975, é un pintor e gravador artístico galego A súa obra pictórica podería incluirse na pintura simbolista, aínda que parte dunha base surrealista e adopta outros estilos como arte naíf, arte pop e arte dos nabis.
Traxectoria
Remata os estudos de Arquitectura Técnica e Posgrao en Arquitectura Interior e estudos Arquitectura Superior na Universidade da Coruña, aínda que debe abandonar estes estudos para entrar na vida laboral. Traballou para varias empresas de arquitectura e deseño de interiores, ademais de deseño de mobles. Posteriormente creou unha empresa de fabricación, distribución e alugueiro de mobles de deseño propio e doutras firmas. Despois de aproximadamente doce anos no mundo da arquitectura e do deseño, abandonou a súa profesión para dedicarse plenamente e profesionalmente á pintura artística.
Tamén realiza exposicións fóra de España, como nos Estados Unidos, Italia, Portugal, Reino Unido etc., participando en feiras internacionais de arte, como Art Baho, Art Beijing, Affordable Art Fair Hampstead London, Feira de arte FLECHA, Feira de Arte Galega ou na Feira (un)Fair Milano.
Institucións de prestixio como a Clínica Mayo nos Estados Unidos (dez obras en propiedade) teñen obras nas súas coleccións, así como varias empresas tales coma o grupo de investimentos español CIMD. Actualmente traballa con varias galerías, tanto a nivel nacional (galerías Kreislerart ou Flecha, en Madrid) como internacionalmente (Singulart en París, Saatchiart en Los Ángeles ou R Alexander Fine Art en Atlanta), así como coa galería Kreisler tamén en Dubai.
Realizou obras con gran repercusión mediática, como a portada do libro Penguin Classics: "The Penguin Book of Spanish Short Tales", de Margaret Jull Costa, que é unha recompilación de relatos traducidos ao inglés, escritos polos máis prestixiosos escritores españois de tódolos tempos.
Vinagre
250px|miniatura|Botellas de vinagre en diferentes formatos. O vinagre (do latín vinum acre e deste pasou ao francés antigo vinaigre, "viño agre") é un líquido miscible, con sabor agre, que provén da fermentación acética do viño (mediante as bacterias Mycoderma aceti) e que se usa normalmente para condimentar as ensaladas. O vinagre contén tipicamente unha concentración que vai de 3% ao 5% de ácido acético. Os vinagres naturais tamén conteñen pequenas cantidades de ácido tartárico e ácido cítrico.
Alejos Lorenzo
Traxectoria
O traballo de Alejos Lorenzo tivo grande impacto na India, da man da galería Artflute
O seu traballo foi obxecto de estudo en diversas publicacións, como a publicación '' 'Implicar a nenos pequenos na instrución de alfabetización visual' ', da profesora Irene Lopatovska, do Instituto Pratt de Nova York.
A súa última creación, fóra do ámbito persoal, foi a intervención dun modelo do rañaceos madrileño Torre PwC / Eurostars Hotels Madrid Tower 5 *, con motivo do 10 aniversario do hotel.
Vinagre
Elaboración
O vinagre provén da actividade da bacteria Mycoderma aceti, que realiza a reacción química de fermentación do alcohol etílico do viño a ácido acético (vinagre). Para que ocorra esta transformación deben existir as condicións apropiadas de acidez (pH), concentración do alcohol, nutrientes (proteínas no viño). Cando se produce a actividade da Mycoderma aceti se forma unha pel na superficie exterior do viño coa intención de ir tomando o osíxeno do aire e converter o alcohol en ácido acético. O fin do proceso resulta cando xa non hai unha concentración alta de alcohol no viño.
Método de Orleans
Foi no ano 1864 cando Pasteur explicou por primeira vez con detalle e exactitude o proceso destas bacterias, polo que o método de elaboración pasou a ter o seu nome: Método Pasteur ou Método Orleans que consistía en encher toneis en forma de fervenza de viño e vinagre, na mesma proporción, e cada vez que se sacaba unha cantidade de vinagre enchíaselle coa mesma cantidade de viño. O problemático do método era que se obtiñan resultados moi lentamente.
Métodos modernos
Os métodos modernos son similares aos mencionados e teñen como obxectivo unha produción a maior escala mediante reactores químicos onde se controlan todos os factores da reacción, tales como a temperatura, aire e subministración do alcohol. Nestes casos séguese empregando a labra de madeira.
Maduración
O proceso final do vinagre, e case o máis importante, é a maceración, preferiblemente en toneis de madeira. Dependendo o tempo de maduración, da variedade e do tipo de vinagre a elaborar, pode alcanzar desde os 6 meses ata diversos anos (vinagres de soleira tales como o ácido balsámico). Tras o proceso de maduración fíltrase, clarifícase e pasteurízase para o seu posterior embotellamento e a súa comercialización. Se non se pasteuriza adecuadamente poden aparecer uns pequenos nematodos (Turbatrix aceti).
Gastronómicos
miniatura|200px|Vinagre embotellado con infusión de ourego Utilízase principalmente xunto co aceite para aderezar verduras e vexetais nas ensaladas. O vinagre é unha peza clave nos escabeches, os marinados e os encurtidos. Emprégase nestes como un conservante xa que retarda os efectos da putrefacción alimenticia.
Adóitanse empregar os vinagres aromatizados con diferentes herbas, tales como aneto, estragón, romeu ou tomiño; existen tamén os de allo.
Medicinais
O vinagre ten algunhas propiedades medicinais debido á súa acidez, por exemplo actúa ben contra a inchazón da pel provocada pola picadura dalgúns insectos, se se aplica vinagre na zona que picou o insecto. É tamén un remedio contra a irritación que provoca a medusa de mar e a súa aplicación sobre a zona irritada desconxestiona notablemente a comechón. Aplicados no baño suavizan a pel, acougan os músculos doridos e alivian as irritacións da pel producidas por queimaduras.
Industriais e caseiros
Tamén se usa como conservante dos alimentos na industria de conservación alimenticia. Tamén se emprega como artigo de limpeza para limpar a superficie dos cristais e como repelente de mosquitos.
Vinagre de viño
Denomínase así o máis corrente de todos os vinagres, así como o de maior consumo e produción mundial. Este vinagre procede das diferentes variedades de viño. Ás veces este vinagre comercial non pasou pola fase de maduración.
Ácido balsámico
O máis coñecido é o Ácido balsamico de Módena, un tipo de vinagre de orixe italiana procedente da rexión de Emilia-Romaña e sobre todo da cidade que lle dá nome: Módena. Dentro das súas características atópanse as de posuír un sabor forte, cor escura e aromas lixeiramentes doces. Madura durante polo menos 12 anos en toneis de diferentes madeiras. Emprégase moito en vinagretas. É recomendable só engadir unhas pingas á salsa para aderezar. Existen algúns vinagres en pequenas botellas de 100 ml que ata poden chegar a custar bastantes centos de euros, xa que están envellecidos por moitos anos (poden chegar a 40 anos ou máis).
Vinagre de Jerez
A obtención deste vinagre vincúlase á produción dos viños do Marco de Jerez. O vinagre elabórase exclusivamente a partir da fermentación acética destes viños: o sabor deste vinagre é máis forte que o de viño. A cor resultante deste vinagre é caoba escuro, algo concentrado e de aromas xenerosos, no nariz nótase o matiz da madeira. O vinagre de Jerez é ideal para consumirse en vinagretas e aderezos de ensaladas así como saborizante de diferentes alimentos.
Tense constancia da súa existencia alá polo século I despois de Cristo, nos escritos do sabio gaditano Columela. Actualmente forma parte dos produtos de calidade certificada pola Xunta de Andalucía e a súa produción está regulada polo Consello Regulador do Viño e Brandy de Jerez. Pódense atopar dous tipos: "Vinagre de Jerez", que envelleceu seis meses, ou "Vinagre de Jerez Reserva", que envelleceu un mínimo de dous anos (aínda que o Consello permite especificar a idade se esta é maior, e poden atoparse vinagres de ata 20 ou 30 anos).
Vinagre de sidra
Denomínase a este vinagre ás veces como vinagre de mazá e é moi empregado nas cociñas dos países do norte de Europa. A súa elaboración parte da fermentación alcohólica da mazá en sidra. Este vinagre é moi adecuado nas ensaladas e nas vinagretas. Entre os seus usos medicinais emprégase como remedio para o mal cheiro das axilas pondo unha gasa cunha disolución do mesmo, como loción alivia os músculos que se someteron a un deporte forte.
Matraz volumétrico
miniatura|Matraz volumétrico de [[pírex de 10 ml de capacidade]]
Un matraz volumétrico é un recipiente de vidro de laboratorio con forma de pera, fondo plano e colo longo e fino, que se emprega normalmente para preparar solucións de concentración previamente coñecida.
Adoitan fabricarse con materiais como o vidro, o vidro de borosilicato ou o polipropileno. Algúns contan cunha marca gravada ao redor do colo que indica un determinado volume de líquido, que é o contido a unha temperatura específica (habitualmente 20 °C); neste caso trátase dun matraz graduado para conter. Outros calíbranse para verter un volume determinado de líquido, tamén a unha temperatura determinada, baixo condicións específicas. Os primeiros son os máis frecuentes, xa que a exactitude dos matraces empregados para verter é menor, dada a dificultade para facelo sempre da mesma forma, e a factores tales como a diferente volatilidade ou viscosidade dos líquidos empregados.
A marca de volume rodea todo o colo de vidro, o que facilita determinar con precisión cando o líquido chega ata ela. A forma máis adecuada de medir volumes é facer chegar o líquido ata que a parte inferior do menisco estea tanxente á marca. O colo estreito do matraz permite aumentar a exactitude da medición, pois un pequeno cambio no volume produce un considerable aumento na altura do líquido.
Este tipo de matraces preséntanse en volumes que van desde os 10 ml ata os 2 l. Úsanse principalmente para preparar disolucións de concentración coñecida e exacta, seguindo un procedemento que comeza pesando a cantidade de soluto que se precisa, verténdoo no matraz e engadíndolle o disolvente ata un volume menor ca a súa capacidade. A seguir, disólvese ben o soluto e énchese o matraz ata a marca de volume (operación coñecida como "rasar" ).
Por causa da modificación do volume dos líquidos e do vidro cos cambios de temperatura, cómpre volver calibrar o material volumétrico cando vaia ser empregado a unha temperatura diferente daquela para a que foi calibrado. A calibración feita polo fabricante non se debe tomar por infalible, senón que debe ser comprobada para ter a seguridade de que a graduación está dentro das tolerancias esixidas polo traballo que se vai realizar.
Amalaberga
Amalaberga foi unha nobre gótica do século VI, do reino ostrogodo e do reino dos Turingii. Era filla dun nobre de nome descoñecido falecido ca. 500 e Amalafrida, a futura esposa do rei vándalo Trasamundo (r. 496-523), e sobriña do rei ostrogodo Teodorico, o Grande (r. 474–526). Tiña un irmán chamado Teodato que chegou a ser rei dos ostrogodos (r. 534–536).
Traxectoria
Pertencía á dinastía dos Amalos. Educada en Italia, casou polo 507/511 co rei dos turingii Hermanfredo, fillo do rei Bisinus e da súa esposa longobarda Menia, con quen tivo dous fillos, Amalafredo e Rodelinda. Como dote, Hermanfredo pagou a Teodorico algúns cabalos branco-prateados. Procopio de Cesarea afirma que o matrimonio foi para pechar unha alianza entre os ostrogodos e os turingii dirixida contra os francos.
As guerras dos Turingii
Hermanfredo e mailos seus irmáns Baderico e Berthar sucederon a seu pai como co-gobernantes, mentres que a súa nai regresou co seu pobo, onde a súa irmá, Radegunda, casara con Wacho, rei dos lombardos. Impulsado pola influencia da súa esposa, Hermanfredo matou a Berthar e tratou de eliminar tamén ao seu outro irmán Baderico para quedar como único rei. De novo, aconsellado pola súa muller, Hermanfredo aliouse co rei franco Teodorico I da Austrasia (r. 511–534/535) contra seu irmán Baderico. A cambio da axuda, prometeu ao franco a metade do reino. De contado, Baderico foi derrotado e decapitado polos francos; mais, unha vez que tomou posesión do reino, Hermanfredo non atendeu as cláusulas da alianza esperando que, en caso dun ataque franco, contaría coa axuda do tío da súa muller. Como consecuencia, naceu unha profunda inimizada entre ambos.
No 531, cinco anos despois da morte de Teodorico o Grande, os francos de Teodorico I axudados polo seu medio irmán, Clotario I de Neustria, e polos saxóns lanzaron unha segunda campaña contra os turingii de Hermanfredo que, segundo o Decem Libri de Gregorio de Tours, foron completamento derrotados e masacrados en masa na batalla nos arredores do río Unstrut e tomaron o palacio real de Scithingi (o actual Burgscheidungen) e o reino turinxio foi anexionado polos francos.
Posteriormente, Hermanfredo, polo 532-533, morreu a carón das murallas de Zülpich, no que semellaba unha trampa polo que Amalaberga retornou para a corte ostrogoda en Italia onde gobernaba seu irmán Teodato. Trala toma de Rávena por Belisario, seus fillos foron levados a Constantinopla onde Amalafredo se converteu en xeneral imperial e Rodelinda foi obrigada a casar co rei longobardo Audoíno.
Loureda, Arteixo
Santa María de Loureda é unha parroquia que se localiza no leste do concello de Arteixo na comarca da Coruña. Segundo o IGE en 2016 tiña 1612 habitantes (794 homes e 818 mulleres), 401 máis ca en 1999. Ten 19 entidades de poboación.
Patrimonio
miniatura|left|Mapa do couto de Loureda incluído no [[Catastro de Ensenada, 1752.]]
Festas
A festa patronal de Loureda é a Nosa Señora, o 15 de agosto. No mes de xuño tamén se celebra o Corpus e, o día 13, Santo Antón. O 16 de xullo festéxase a Virxe do Carme.
Gastronomía
En 1921 Uxío Carré Aldao fala en El Ideal Gallego da elaboración dun tipo de pan grande e de forma piramidal chamado Arteixana que se facía con broa e que se condimentaba e vendía no lugar do Foxo. A tradición de produción de pan continúa hoxe, e desde 1975, no lugar de Mins, coa elaboración de moletes e bolas cocidos en forno de leña.
Tradicións
O historiador arteixán Xabier Maceiras documentou a existencia do xogo tradicional chamado Os paquetes, que se iniciou na desaparecida taberna Casa Trigo do Foxo e que se continúa celebrando hoxe no Igrexario.
Parroquias de Arteixo
miniatura|esquerda|As trece parroquias que conforman o concello de Arteixo.
Vilaquinte
Co topónimo Vilaquinte podémonos referir a:
Lev Kyshka
Lev II Kyshka (en Лев Кишка; en Lew Kiszka; en Леў Кішка), nado c. 1663 en Kovel (Voivodato de Volinia, Coroa do Reino de Polonia) e finado o 19 de novembro de 1728 en Kupychiv, foi un eclesiástico grecocatólico ruteno, metropolita de Kíiv e Galicia e toda a Rus dende 1714 até a súa morte.
Traxectoria
Aos 24 anos, o 6 de decembro de 1687 foi ordenado sacerdote da Orde Basiliana de San Xosafat, e posteriormente marchou a estudar a Roma no Colexio Urbaniano, onde estivo até 1691 que volveu ao seu país, onde exerceu o seu ministerio en varios mosteiros.
Foi superior do mosteiro de Polack, e en 1698 foi elixido secretario xeral da súa orde, xunto ao superior, o protoarquimandrita Yoakym Kyshelych. En 1703, no capítulo da orde reunido en Navahrudak entre o 28 de agosto e o 8 de setembro foi elixido protoarquimandrita e Superior Xeral da Orde por catro anos. Foi un período difícil para a orde e para a igrexa oriental, por mor das persecucións no Tsarato ruso por parte do tsar Pedro I nas que morreron moitos basilianos. En 1709 foi elixido novamente por outros catro anos.
En 1711 foi nomeado bispo de Volodymyr-Brest, mais permanecendo como superior da orde até rematar os catro anos. Recibiu a consagración episcopal o 15 de marzo de mans do metropolita de Kíiv Yurii Vynnytskyi.
Logo do pasamento de Vynnytskyi, o 24 de outubro de 1713 foi nomeado administrador da arquieparquía de Kíiv e da eparquía de Przemyśl, Sambor e Sanok.
En 1714 foi elixido metropolita, e o 17 de setembro de 1714 foi confirmado polo papa e polo rei como metropolita de Kíiv, Galicia e toda a Rus. Ao ano seguinte, o 17 de decembro de 1715, deixou de ser administrador de Przemyśl ao consagrar a Yeronim Ustrytskyi como bispo diocesano.
Convocou un Sínodo en 1720 que completou a codificación da disciplina da Igrexa grecocatólica, acordou os libros litúrxicos e a catequese. Os resultados do Sínodo foron confirmados en 1724 para toda a provincia eclesiástica de Kíiv. Enfermou en 1727 e comezou a buscar un bispo coadxutor. Inicialmente pensou no arcebispo de Polack, Floriian Hrebnytskyi, mais finalmente o elixido foi Atanasii Sheptytskyi.
Finou no cargo, o 19 de novembro de 1728 en Kupychiv (Voivodato de Volinia).
Vidro
dereita|miniatura|300px|Coloridos vasos de vidro. Na súa forma pura, o vidro é un material transparente, relativamente forte, resistente, esencialmente inerte e bioloxicamente inactivo, que pode ter superficies moi lisas e impermeables. Estas propiedades desexables conducen a un gran número de usos. O vidro é fráxil e quebra en anacos afiados. Estas propiedades poden modificarse, ou mesmo mudar enteiramente, coa adición doutros compostos ou con tratamento de calor.
Albatros olleirudo
miniatura|Exemplar con plumaxe subadulta
O albatros olleirudo (Thalassarche melanophris, antes Diomedea melanophris) é unha grande ave mariña da familia dos albatros, Diomedeidae, na cal é un dos membros máis espallados e común.
Vidro
O vidro é un material duro, fráxil e transparente. A pesar de comportarse como sólido, é un líquido arrefecido, amorfo (sen estrutura cristalina). O vidro común obtense por fusión, arredor dos 1 250ºC, de dióxido de silicio, (SiO2), carbonato de sodio (Na2CO3) e carbonato de calcio (CaCO3). A súa manipulación só é posible mentres está fundido, quente e maleable.
Albatros olleirudo
Taxonomía
Son albatros da familia Diomedeidae e da orde Procellariiformes, na que tamén están incluídos as pardelas, fulmares, e paíños. Estas aves comparten certas características distintivas. Teñen vías nasis unidas ao bico superior chamadas naricornos, aínda que os orificios nasais dos albatros están nos lados do bico. Os bicos dos procelariformes son tamén singulares porque están divididos entre sete e nove placas óseas. Produce un aceite estomacal feito de ésteres cerosos e triglicéridos que se almacena no proventrículo. É usado contra os predadores e como fonte alimenticia rica en enerxía para as crías e tamén para os adultos durante os seus longos voos. O albatros ten tamén unha glándula do sal por riba dos tubos nasais, que axuda a eliminar o sal do océano que a ave incorpora. A glándula excreta unha solución de alta concentración salina a través do nariz.
En 1998, Robertson e Nunn publicaron o seu estudo do albatros Thalassarche impavida, no que suxerían separar esta especie do T. melanophris. Poucos anos despois, outros foron concordando con eles, incluíndo BirdLife International en 2000, e Brooke en 2004. Pero James Clements non adoptou esta división, o ACAP non adoptou aínda esta división e a SACC recoñece a necesidade dunha proposta.
Vidro
As Nacións Unidas declararon o 2022 como Ano Internacional do Vidro. .
Albatros olleirudo
Taxonomía
O albatros olleirudo foi descrito primeiramene como Diomedea melanophris por Coenraad Jacob Temminck, en 1828, baseándose nun espécime recollido no Cabo de Boa Esperanza.
Etimoloxía
A orixe do nome melanophris son as palabras gregas melas ou melanos, que significa 'negro', e ophris, que significa 'cella', referíndose á mancha escura da zona dos ollos; a isto fai referencia tamén o nome común galego albatros olleirudo.
Vidro
O vidro na antigüidade
Os primeiros obxectos de vidro que se fabricaron foron doas de colar ou abelorios. É probábel que foran artesáns asiáticos os que estabeleceron a manufactura do vidro en Exipto, de onde proceden as primeiras vasillas producidas durante o reinado de Thutmose III (1504-1450 a.C.). A fabricación do vidro floreceu en Exipto e Mesopotamia até o 1200 a.C. e posteriormente cesou case por completo durante varios séculos. Exipto produciu un vidro claro, que contiña sílice pura; e coloreábano de azul e verde. Durante a época helenística Exipto converteuse no principal provedor de obxectos de vidro das cortes reais. Mais foi nas costas fenicias onde se desenvolveu o importante descubrimento do vidro soprado no século I a.C. Durante a época romana a manufactura do vidro estendeuse polo Imperio.
Albatros olleirudo
Descrición
miniatura|No leste de [[Tasmania]] O albatros olleirudo é un albatros de medio tamaño, de 80 a 95 cm de longo e unha envergadura alar de 200 a 240 cm e un peso medio de 2,9 a 4,7 kg. Poden chegar a vivir na natureza uns 70 anos. Teñen unha sela gris escura e parte superior das ás que contrasta coa rabadilla e partes inferiores brancas. A parte inferior das ás é predominantemente branca con marxes negras anchas e irregulares. Ten unha zona ciliar escura e un bico amarelo-laranxa cun extremo laranxa avermellado máis escuro. Os xuvenís teñen bicos de cor corno escuro con puntas escuras e unha cabeza e colar gris. Tamén teñen a parte inferior das ás escura. As características que o distinguen doutros albatros (excepto do estreitamente relacionado Thalassarcha impavida) son a liña escura nos ollos, que lle dá seu nome, unha ancha beira negra na parte inferior das ás, cabeza branca e bico laranxa coa punta laranxa máis escura. O T. impavida é moi similar, pero cun ollo máis claro. As aves inmaturas son similres ao Thalassarche chrysostoma, pero este último ten un bico completamente negro e marcas na cabeza escuras máis completas.
Distribución e hábitat
O albatros olleirudo é circumpolar nos mares do sur, e reprodúcese en 12 illas dentro da súa área. No sur do océano Atlántico, reprodúcese nas illas Falkland, illas Diego Ramírez, illas Xeorxia do Sur e illas Sandwich do Sur. No sur do océano Pacífico reprodúcese nas illas Ildefonso, illas Diego de Almagro, illas Evanxelistas, illa Campbell, illas Antípodes, illas Snares e illa Macquarie. No sur do océano Índico reprodúcese nas illas Crozet, illas Kerguelen, illa Heard e illas McDonald.
Vidro
Fabricación do vidro
miniatura|200px|Botellas de cervexa dispostas para seren machucadas e utilizadas como materia prima para novas botellas.
Albatros olleirudo
Distribución e hábitat
Estimouse nun reconto de 2005 que había 1 220 000 exemplares vivos e 600 853 parellas reprodutoras. Deles, 402 571 reprodúcense nas Malvinas, 72 102 nas illas Xeorxia do Sur, 120 171 nas illas chilenas de Ildefonso, Diego de Almagro, Evanxelistas e Diego Ramírez. Outras 600 parellas crían na illa Heard, Finalmente, as restantes 5 409 parellas crían no resto das illas. Esta especie de albatros prefire buscar alimento na plataforma continental e noiros continentais. As aves das illas Malvinas invernan preto da plataforma de Patagonia e as aves de Xeorxia do Sur aliméntanse en augas do sur de África, aproveitando a corrente de Benguela e as aves chilenas aliméntanse na plataforma de Patagonia, na plataforma de Chile e mesmo chegan a Nova Zelandia. É probablemente o albatros que se encontra ás veces no Atlántico Norte debido á tendencia migratoria cara ao norte.
Comportamento
miniatura|Reproducíndose en ([[New Island, illas Malvinas)]] miniatura|Asociándose cunha [[candorca. Imaxe tomada por unha cámara instalada sobre o propio albatros.]] miniatura|Engalando As colonias son moi ruidosas, xa que as aves "ornean" para marcar o seu territorio e grallan asperamente. Utilizan a súa cola en abano nas exhibicións de cortexo.
Vidro
Fabricación do vidro
Na segunda parte a fusión é máis lenta e dificultosa, e en ela trátase de eliminar tódalas burbullas pequenas que puideran quedar. Para iso diminúese a viscosidade da masa (1400-1500 °C) o cal se consegue engadindo fundentes ás materias primas, ou ben incorporando ao forno produtos que xeren moitos gases durante os últimos momentos da fusión: desgasificación, liberación dos gases. Por último, a temperatura redúcese en 200-300 °C co fin de conseguir a viscosidade adecuada para o moldeo.
Albatros olleirudo
Alimentación
O albatros olleirudos aliméntase de peixes, luras, crustáceos, prea e descartes das pesquerías. Esta especie foi observada roubando comida a outras especies.
Reprodución
miniatura|Ovo desta especie no [[MHNT]] miniatura|Colonia na illa Saunders, illas Malvinas Esta especie aniña normalmente en ladeiras con moita pendente cubertas de tussock e ás veces en cantís; porén, nas Malvinas nidifica en pradeiras chairas costeiras. Reprodúcense anualmente, poñendo un ovo entre finais de setembro e principios de novembro, aínda que os que se reproducen nas Malvinas, illas Crozet e Kerguelen fan a posta tres semanas antes. A incubación fana ambos os sexos e dura de 68 a 71 días. Despois da eclosión, os polos tardan de 120 a 130 días en emplumar. Os xuvenís retornan á colonia pasados dous ou tres anos, pero só para practicar os rituais de cortexo, xa que non se empezan a reproducir realmente ata que teñen 10 anos.
Vidro
Moldeo dos vidros
miniatura|200px|Moldeando vidro na Real Fábrica de Cristais da [[La Granja de San Ildefonso|Granxa de San Ildefonso (Segovia).]]
Albatros olleirudo
Conservación
Ata 2013, a IUCN clasificou esta especie como en perigo debido á drástica redución da súa poboación. Na illa Bird preto de Xeorxia do Sur houbo un 4% de perda anual de parellas nidificdoras, e a poboacións da illa Kerguelen experimentou unha redución do 17% entre 1979 e 1995. A da illa Diego Ramírez diminuíu na década de 1980 pero recuperouse recentemente, e a das Malvinas tivo un rexurdimento na década de 1980 probablemente debido á abundancia de restos de peixes descartados polos arrastreiros; porén, os censos recentes mostran unha drástica redución na maioría dos sitios de nidación alí. Hubo un declive do 67% na poboación nos últimos 64 anos. miniatura|Esqueleto dun albatros olleirudo ([[Museo de osteoloxía)]] Ao incremento da pesca de palangre nos océanos do sur, especialmente arredor da plataforma de Patagonia e de xeorxia do Sur atribuíuse a causa principal do declive desta ave. Observouse que o albatros olleirudo é a ave que máis frecuentemente se atopa morta nos caladoiros de pesca. A pesca de arrastre, especialmente na zona da plataforma de Patagonia e preto do sur de África é tamén unha importante causa da morte destes animais.