cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Inmunoensaio magnético
Detección
Ademais, debido a que é tan similar en metodoloxía a ELISA ou a Western Blot, os experimentos para MIA pódense adaptar para usar a mesma detección se o investigador quere cuantificar os seus datos dun xeito similar.
Magnetómetros
Un instrumento sinxelo pode detectar a presenza e medir o sinal magnético total dunha mostra, con todo, o desafío de desenvolver un MIA efectivo é separar o fondo magnético natural (ruído) do feble obxectivo (sinal) marcado magnéticamente. Empregáronse varios enfoques e dispositivos para lograr unha relación sinal-ruído (SNR) significativa para aplicacións de detección biolóxica:
Pero a mellora do SNR a miúdo require un instrumento complexo para proporcionar dixitalización e extrapolación repetidas mediante o procesamento de datos ou un aliñamento preciso do obxectivo e do sensor de tamaño miniatura e coincidente. Máis alá deste requisito, o MIA que explota as propiedades magnéticas non lineais das etiquetas magnéticas pode utilizar con eficacia a capacidade intrínseca dun campo magnético para atravesar plástico, auga, nitrocelulosa e outros materiais, permitindo así medicións volumétricas reais en varios formatos de inmunoensaios. A diferenza dos métodos convencionais que miden a susceptibilidade de materiais superparamagnéticos, unha magnetización non lineal baseada en MIA elimina o impacto de materiais dia- ou paramagnéticos lineais como a matriz da mostra, plásticos consumibles e / ou nitrocelulosa. Aínda que o magnetismo intrínseco destes materiais é moi débil, con valores típicos de susceptibilidade de –10−5 (diá) ou + 10−3 (para), cando se está investigando cantidades moi pequenas de materiais superparamagnéticos, como nanogramos por proba, Non se pode ignorar o sinal de fondo xerado por materiais auxiliares. Na MIA baseada en propiedades magnéticas non lineais das etiquetas magnéticas as perlas expóñense a un campo magnético alternativo a dúas frecuencias, f1 e f2. En presenza de materiais non lineais como etiquetas superparamagnéticas, pódese rexistrar un sinal a frecuencias combinatorias, por exemplo, a f = f1 ± 2 × f2. Este sinal é exactamente proporcional á cantidade de material magnético dentro da bobina de lectura.
Esta tecnoloxía fai posible o inmunoensaios magnéticos nunha variedade de formatos como:
Tamén se describiu para aplicacións in vivo e para probas multiparamétricas.
Usos
MIA é unha técnica versátil que se pode empregar para unha gran variedade de prácticas.
Actualmente usouse para detectar virus en plantas para capturar patóxenos que normalmente devastarían cultivos como o virus Grapevine fanleaf, Grapevine fanleaf virus e Potato virus X. As súas adaptacións inclúen dispositivos portátiles que permiten ao usuario recompilar datos sensibles no campo.
A MIA tamén se pode usar para controlar medicamentos terapéuticos. Un informe dun caso dun paciente con transplante de ril de 53 anos detalla como os médicos foron capaces de alterar as cantidades do medicamento terapéutico.
Antonio Gaite
O nome Antonio Gaite pode referirse a:
Deserto de ourizos
dereita|miniatura|307x307px| Os ourizos de mar poden comer grandes cantidades de algas. Os desertos de ourizos ou ermos de ourizos (en inglés Urchin barrens) son lugares do océano onde os ourizos de mar comeron e mataron tantas algas que converteron un bosque de algas en algo similar a deserto terrestre. Isto ocorre cando hai demasiados ourizos de mar. Os peixes, krill e outros animais que viven nos bosques de algas morren ou marchan. Os desertos de ourizos están presentes en zonas costeiras do océano Pacífico. A pesar do nome, non se trata dun terreo totalmente ermo ou estéril.
Estes desertos estiveron formándose por moito tempo, pero na segunda metade da década dos 2010, de súpeto apareceron moitos máis.
Causas
esquerda|miniatura|348x348px| Bosque de algas en [[Monterey|Monterey, California]] dereita|miniatura|230x230px| Unha [[lontra mariña cun ourizo de mar.]] A xente notou por primeira vez os desertos de ourizos no 1800, cando as lontras mariñas eran cazadas pola súa pel. A xente matou tantas lontras mariñas que case desapareceron. Ás lontras mariñas gústalles comer ourizos de mar, polo que sen que as lontras os comen, proliferaron moitísimo os ourizos de mar. esquerda|miniatura|137x137px| Os humanos cazaban lontras mariñas pola súa pel. As correntes oceánicas cálidas tamén afectan ás poboacións de ourizos de mar. Nalgúns lugares, os bosques de algas convértense en desertos de ourizos e despois medran de novo dependendo das correntes dese ano. esquerda|miniatura|120x120px| A estrelamar xirasol é o único animal que come gran cantidade de ourizos púrpura de mar. As estrelamares tamén comen ourizos de mar. A estrelamar xirasol é o único animal que come regularmente o ourizo roxo. Mesmo ás lontras mariñas gústanlles máis os ourizos vermellos que os ourizos púrpuras. Cando unha enfermidade en 2013 matou a maior parte das estrelas de mar na costa do Pacífico, quedaban moitos máis ourizos de mar. Un estudo mostrou que o número destes ourizos nun arrecife da costa de Oregón aumentou un 10.000% nos cinco anos entre 2014 e 2019. Comeron ou desbordaron o abalón vermello e os ourizos de mar vermellos que lles gusta comer aos humanos. A pesca do abalón (ou abulón) en California pechou en 2018, cunha perda de 44 millóns de dólares $ por ano.
Cando os ourizos de mar quedan sen alimento, tentan comerse uns aos outros, e despois quedan latentes, como durmindo. Non tentan reproducirse, polo que as súas gónadas encóllense. Debido a que as gónadas son a parte do ourizo que lles gusta comer aos humanos, eses ourizos de mar non se poden capturar e vender para comer.
Cambio climático
Os científicos dixeron que a auga máis quente a principios da década de 2010 debilitou as Nereocystis (bull kelp, algas touro). En 2016, unha masa de auga morna chamada "Blob" mantivo a costa de California moi quente. A auga morna tamén facilitaba a reprodución dos ourizos, polo que tiñan moitas máis crías do habitual.
Un estudo mostrou que o 90% das nereocystis nas costas de California morreron a finais da década de 2010.
Restauración
Os científicos realizaron experimentos en tanques e oceanos con outros animais, como lagostas, para ver se comerían suficientes ourizos de mar para que os bosques de algas volvesen medrar, pero só axudaron un pouco.
Algunhas empresas contrataron mergulladores que se adicaban ao abulón vermello para recolleren ourizos de mar e levalos a ranchos mariños controlados onde puidesen alimentalos até que estivesen o suficientemente sans como para vendelos para uso humano.
A serea de Bagdad
A serea de Bagdad é un filme estadounidense de 1953 producido por Sam Katzman e dirixido por Richard Quine ambientado no Imperio persa.
Estreouse en galego o 16 de setembro de 1995 a través da TVG.
KMFDM
KMFDM (orixinalmente Kein Mehrheit Für Die Mitleid, que se podería traducir como "sen piedade para a maioría") é unha banda alemá de música industrial procedente de Hamburgo liderado por Sascha Konietzko, que fundou o grupo no ano 1984 como un proxecto de performance.
A primeira encarnación da banda incluía ao batería alemán En Esch e ao vocalista británico Raymond Watts. O trío gravou os primeiros álbums da banda en Alemaña antes de que Konietzko e Esch se mudasen aos Estados Unidos, onde conseguiron un maior éxito co selo industrial seminal Wax Trax! Records. O guitarrista alemán Günter Schulz uniuse en 1990 e tanto el como Esch continuaron ata que KMFDM se separou en 1999. Konietzko resucitou a banda en 2002 (Esch e Schulz non se uniron), desta vez no selo Metropolis Records, e cara 2005 tiña xa unha formación consistente que incluía á vocalista estadounidense Lucia Cifarelli, aos guitarristas británicos Jules Hodgson e Steve White, e ao batería británico Andy Selway. Konietzko e Cifarelli regresaron a Alemaña en 2007, mentres que o resto da banda quedou nos Estados Unidos. Hodgson e White pasaron a traballar noutros proxectos entre 2015 e 2017, deixando ao grupo como un trío. Ademais destes membros principais, ducias de músicos traballaron coa banda ao longo da súa historia. KMFDM chegou a vender máis de 2 millóns de discos en todo o mundo.
Os críticos consideran a KMFDM unha das primeiras bandas en levar a música industrial ao gran público, aínda que Konietzko se refire á música do grupo como "The Ultra-Heavy Beat". A banda incorpora riffs de guitarra do heavy metal, música electrónica, samples, e tanto voces masculinas como femininas ao seu son, which encompasses a variety of styles incluído rock industrial e electronic body music. A banda é ferozmente política, con moitas das súas letras en contra da violencia, a guerra e a opresión. KMFDM realiza polo menos unha xira por cada gran lanzamento e os seus membros son coñecidos pola súa accesibilidade e e a interacción cos seus seguidores, tanto a través de internet como nos seus concertos. Os seus membros, sós ou traballando xuntos ou con outros músicos, gravaron baixo outros moitos nomes, principalmente Pig, Excessive Force, e Slick Idiot.
Universidade de Karlstad
A Universidade de Karlstad é unha institución pública de educación superior da cidade de Karlstad, Suecia, no distrito de Kronoparken, a pouco máis de cinco quilómetros ao nordés do centro da cidade de Karlstad. Forma parte do Grupo Compostela de Universidades.
Historia
Foi fundada en 1999, cando a Karlstad Higher School foi promovida á universidade. A súa biblioteca abriuse en 2002, con 4 plantas e prazas de lectura. En 2013 tiña alumnos.
Precursores
As primeiras experiencias educativas vinculadas a educación remóntase a 1843, cando se fundou en Karlstad un seminario para profesores de primaria. En 1967 estableceuse unha rama da Universidade de Gotemburgo en Karlstad e ao ano seguinte o seminario de profesores de primaria transformouse nun colexio de profesores. En 1977, a Universidade de Karlstad formouse como a dirección conxunta de toda a educación académica en Karlstad, que formaba parte da Rexión Universitaria de Gotemburgo. A universidade transformouse en 1999 na Universidade de Karlstad. Polo tanto, é unha das universidades máis novas do país.
Fundación, século XXI
Foi fundada en 1999, cando a Karlstad Higher School foi promovida á universidade. A súa biblioteca abriuse en 2002, con 4 plantas e prazas de lectura. En 2013 tiña alumnos.
En 2006, a Universidade de Karlstad converteuse na primeira universidade acreditada por ECTS de Suecia. A nova biblioteca completouse en xaneiro de 2002. Desde entón, o campus universitario creceu aínda máis cun novo edificio de ciencia e tecnoloxía, que se inaugurou en setembro de 2008.
Oferta lectiva
A Universidade de Karlstad ten preto de 75 programas de grao e 750 cursos en 50 áreas temáticas en humanidades, ciencias sociais, ciencias naturais, tecnoloxía, ensino, saúde e música.
Desde 2002, a Academia de Música Ingesund en Arvika forma parte da Universidade de Karlstad e é o único departamento que non está en Karlstad.
Facultades
A Universidade de Karlstad tiña 3 facultades en 2019.
Alumnado
Na universidade hai varias asociacións de estudantes, o Karlstad University Sports Club (KAUIF) e dous coros, Sällskapet CMB e Söt Likör. Hai unha zona de aloxamento para estudantes preto da universidade, chamada Campus Futurum.
José Luis González López
José Luis González López, nado en Amoeiro, é un político galego do PSdeG-PSOE.
Traxectoria
Nas eleccións municipais de 2019 foi o candidato do PSdeG-PSOE á alcaldía de Amoeiro en substitución de Rafael Rodríguez Villarino, e foi elixido alcalde con maioría absoluta. Nas municipais de 2023 volveu encabezar a candidatura do PSdeG-PSOE e foi novamente elixido alcalde con maioría absoluta.
A Cavada, Gaxate, A Lama
A Cavada é un lugar da parroquia de Gaxate, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
Antonio Míguez Nogueiras
Antonio Míguez Nogueiras, nado en Vilar de Santos en 1958, é un político galego do Bloque Nacionalista Galego e alcalde de Vilar de Santos desde o ano 2022.
A Ponte, Gaxate, A Lama
A Ponte é un lugar da parroquia de Gaxate, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
Antonio Míguez Nogueiras
Traxectoria
Traballador de mantemento da autovía A-52, debutou como concelleiro en Vilar de Santos en 1999, nas listas do BNG. No ano 2012 abandonou o partido incorporándose a Compromiso por Galicia, formación política coa que concorreu as eleccións municipais de 2015. Nos comicios do ano 2019 participou da candidatura independente Xuntos por Vilar de Santos, sendo escollido novamente concelleiro. En marzo de 2022 asumiu a alcaldía do concello diante da renuncia, por motivos persoais, do anterior alcalde Xoán Xardón. En xullo dese mesmo ano reincorporouse ao BNG. Con este partido presentouse as eleccións de 2023 obtendo a maioría absoluta.
Os Muíños, Gaxate, A Lama
Os Muíños é un lugar da parroquia de Gaxate, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
A Ramadiza, Gaxate, A Lama
A Ramadiza é un lugar da parroquia de Gaxate, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
José Luís Peixoto
José Luís Peixoto, nado en Galveias, Alto Alentexo, o 4 de setembro de 1974, é un narrador, poeta e dramaturgo portugués, cuxa primeira obra foi publicada en 2000.
Traxectoria
Fillo de José João Serrano Peixoto, José Luís Peixoto naceu na aldea de Galveias, no alto Alentejo, onde viviu até aos 18 anos, idade en que foi estudar para a Facultade de Ciencias Sociais e Humanas da Universidade Nova de Lisboa. Tras terminar a súa licenciatura en Linguas e Literaturas Modernas, na variante de estudos ingleses e alemáns, foi profesor en varias escolas portuguesas e na Cidade da Praia, en Cabo Verde. En 2001, dedicouse profesionalmente á escrita.
Proxección
Con só 27 anos, José Luís Peixoto foi o máis novo vencedor de sempre do Premio Literario José Saramago. Desde ese recoñecemento, a súa obra ten recibido amplo recoñecemento portugués e internacional. Os seus libros están traducidos e publicados en 26 idiomas. A novela Galveias foi o primeiro libro de lingua portuguesa en ser traducido directamente para o idioma xeorxiano, acontecendo o mesmo ao libro A Mãe que Chovia, que foi o primeiro en ser traducido directamente do portugués para o mongol.
Morreste-me foi escollido como un dos 10 libros da primeira década do século XXI pola revista Visão. Nas mesmas condicións, Nenhum Olhar foi escollido como un dos libros da década polo xornal Expresso.
A novela Uma Casa na Escuridão foi incluído na edición europea de "1001 Libros para Ler Antes de Morrer - Unha guía cronolóxica das máis importantes novelas de todos os tempos".
Nenhum Olhar foi incluído na lista do Financial Times das mellores novelas publicadas en Inglaterra en 2007, tendo tamén sido incluído no programa Discover Great New Writers das librarías americanas Barnes & Noble.
A súa obra ten sido abundantemente adaptada para espectáculos e obras artísticas de diversos xéneros.
Ten sido colunista de varios órganos da prensa portuguesa, como é o caso do Jornal de Letras ou das revistas Visão, GQ, Time Out, Notícias Magazine, UP, entre outras.
Sobre a Obra de José Luís Peixoto
A obra de José Luís Peixoto presenta asinalábel cohesión formal e temática. Nenhum Olhar, Cal ou Galveias revelan unha nova abordaxe aos temas alentexanos na literatura portuguesa. A ruralidade é retratada a través de grande sofisticación formal, cunha inédita matriz pos-moderna. Podendo estabelecer relacións coa historia de Portugal — como en Cemitério de Pianos, Livro ou Em Teu Ventre —, é tamén común que as obras de José Luís Peixoto traten as relacións persoais e/ou familiares, cunha forte carga autobiográfica — como en Morreste-me, Abraço, todos os seus títulos poéticos ou, mesmo, Dentro do Segredo. A alegoría ocupa tamén un lugar importante na súa escrita, a través dos títulos Uma Casa na Escuridão e Antídoto. Estas abordaxes, no entanto, están distribuídas un pouco por toda a súa obra, non sendo difícil sinalar libros que conteñan varios destes temas principais en simultáneo, a saber: ruralidade, relacións coa historia, análise das relacións persoais e/ou familiares, modelos alegóricos.
Recensión Crítica
"Unha das revelacións máis sorprendentes da literatura portuguesa. É un home que sabe escribir e que vai ser o continuador dos grandes escritores." José Saramago
"Un valor seguro da literatura portuguesa, con gran sentido de linguaxe poética e gran dominio da lingua portuguesa." Manuel Vásquez Montálban
"O fantástico é contado coa naturalidade do cotián. A crónica e a fábula sobrepóñense, como as historias que contan ou presencian ou calan as personaxes de William Faulkner ou de Juan Rulfo." Antonio Muñoz Molina
"Como Saramago, José Luís Peixoto é un escritor tocado polo xenio."Urbano Tavares Rodrigues
"Un dos escritores máis dotados do seu país."Le Monde
"Peixoto articula un interesante discurso sobre a identidade e a orfandade, e elabora en paralelo un marabilloso retrato psicolóxico do mundo rural portugués."
El País
Os seus libros teñen tido referencias críticas en publicacións internacionais de referencia como: The Independent, The Guardian, Equipos Literary Suplement, Esquire, Monocle, Metro, Equipo Out New York, San Francisco Chronicle, El País, El Mundo, ABC, Le Figaro, Le Monde, La Reppublica, Corriere de la Sera, L'Unità, Folla de S.Paulo, Estado de São Paulo, etc.
Texto para música
Escribiu textos para os grupos : A Naifa, Quinta do Bill, Mísia, Joana Amendoeira.
Célula ganglionar da retina
miniatura|Diagrama dunha sección transversal das capas da retina. Na capa ganglionar encóntranse as células ganglionares. As células ganglionares da retina ou simplemente células ganglionares, son un tipo de neuronas que se encontran preto da superficie interna da retina do ollo humano, na chamada capa de células ganglionares, e noutros animais. Reciben información visual procedente dos fotorreceptores por medio de dous tipos de neuronas intermediarias: células bipolares da retina e células amácrinas. As células amácrinas da retina, que son células de campo especialmente estreito, son importantes para crear subunidades funcionais dentro da capa de células ganglionares e ao facelo as células ganglionares poden detectar un pequeno punto movéndose a gran distancia. As células ganglionares en conxunto transmiten información visual formadora de imaxes e non formadora de imaxes desde a retina en forma de potenciais de acción a varias rexións do tálamo, hipotálamo e mesencéfalo ou cerebro medio.
As células ganglionares varían significativamente en tamaño, conexións e respostas á estimulación visual, pero todas comparten a propiedade definitoria de teren un axón longo que se estende ata o cerebro. Estes axóns forman o nervio óptico, o quiasma óptico e o tracto óptico.
Unha pequena porcentaxe das células ganglionares contribúen pouco ou nada á visión, pero son elas mesmas fotosensibles, polo que se chaman células ganglionares fotosensibles. Os seus axóns forman o tracto retinohipotalámico e contribúen a establecer os ritmos circadianos e o reflexo pupilar á luz, que fai variar o tamaño da pupila.
Os seis tipos de neuronas da retina son: células bipolares, células ganglionares, células horizontais, células amácrinas, bastóns e conos.
Función
Na retina humana hai uns 0,7 a 1,5 millóns de células ganglionares. Como hai uns 4,6 millóns de conos e 92 millóns de bastóns, que suman 96,6 millóns de fotorreceptores en cada retina, como media cada célula ganglionar recibe impulsos de aproximadamente 100 bastóns e conos. Porén, estas cifras varían moito entre individuos e en función da localización na retina. Na fóvea (no centro da retina), unha soa célula ganglionar está comunicada tan só con cinco fotorreceptores. Nas zonas máis periféricas da retina, unha célula ganglionar recibe información de moitos centos de fotorreceptores. As células ganglionares disparan espontaneamente potenciais de acción cunha frecuencia basal mentres están en repouso. A excitación das células ganglionares ten como resultado un incremento da taxa de disparo, mentres que a súa inhibición orixina unha diminución da taxa de disparos.
miniatura|300px|Imaxe con falsa cor dunha preparación de retina de rata vista con microscopio de fluorescencia a un aumento de 50x. O nervio óptico foi inxectado cun [[fluoróforo, causando a fluorescencia das células ganglionares.]]
Tipos
Hai unha gran variedade de tipos de células ganglionares entre as especies. Nos primates, incluídos os humanos, hai xeralmente células glandulares de tres clases:
Baseándose nas súas proxeccións e funcións, hai polo menos cinco clases de células glanglionares, que son:
Escrita carolinxia
miniatura|Alfabeto en minúscula carolinxia. miniatura|Páxina do Evanxeo de Lucas. A escrita carolinxia foi un tipo de escritura nacido en Europa, de orixe incerta, que se desenvolveu e promoveu no imperio de Carlomagno grazas á súa promoción (de aí o seu nome) entre os séculos VII e XII. Foi utilizado por Carlomagno como vehículo de difusión cultural neste período ao ser utilizado como escritura estándar na reprodución de códices. Aínda que posteriormente evolucionou cara á escritura gótica e finalmente caeu en desuso, esta escritura serviu de base ás escrituras actuais mediante a súa recuperación dentro da escritura humanística que se desenvolveu en Europa no século xv.
A Igrexa, Gaxate, A Lama
A Igrexa é un lugar da parroquia de Gaxate, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
Escrita carolinxia
Orixe
A orixe da escritura carolinxia (tamén chamada minúscula ou miniatura carolinxia) presenta diferentes teorías interpretativas entre as que se atopan as que lle dan orixe romana (esta teoría afirma que no Liber Diurnus, que se data en Roma a finais do s. VIII e comezos do século IX, podemos ver que hai características da escritura carolinxia), os que cren que a súa orixe é franca (tamén podemos atopar estas características na Bible de Maurdramne, Corbie-Francia) e os que manteñen (como a teoría de Schiaparelli) que a súa orixe non ten un punto ou lugar específico e que é o resultado dun amplo movemento cultural como o Renacemento carolinxio.
A Igrexa, Gaxate, A Lama
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Escrita carolinxia
Orixe
A Escola Palatina de Aquisgrán foi un dos piares nos que Carlomagno quería fundamentar o seu plan de fortalecemento do Imperio mediante a difusión da cultura. Carlomagno pensaba que, unha vez conquistados territorios no campo de batalla, necesitaría unha "administración" solidamente formada capaz de xestionar os territorios acabados de adquirir, ademais dunha profunda reforma educativa dos habitantes destes territorios que lle permitise soster, nun xeito pacífico, o conquistado militarmente. Este período coñécese como o Renacemento carolinxio. Durante este período, Carlomagno promoveu, a través da citada Escola de Aquisgrán e do seu director, Alcuíno de York, a produción de libros, mediante a copia e distribución de exemplares xa existentes. Ata este momento, os copistas tiñan certa liberdade para escoller o estilo caligráfico co que copiar os seus textos. Neste proceso tentouse unificar unha nova caligrafía para ser utilizada na copia do códice e foi así como xurdiu a letra carolinxia ou minúscula, a partir dun tratamento particular dos tipos anteriores de letras (especialmente a escritura semiuncial) e a eliminación dos particularismos gráficos rexionais da época.
En varios decretos promulgados por Carlomagno, fai referencia a aspectos relativos ao seu ideal de cultura, entre os que se atopa a forma de escribir. A este respecto, resulta de especial interese o capítulo titulado "De scribis ut non vitiose scribant".
Célula ganglionar da retina
Tipo K
As células ganglionares de tipo K proxéctanse ás capas coniocelulares do núcleo xeniculado lateral. As células ganglionares de tipo K identificáronse recentemente. Coniocelular significa que son "células tan pequenas como o po"; o seu pequeno tamaño fai que sexan difíciles de atopar. Un 10% de todas as células ganglionares son células biestratificadas, e estas células seguen a vía coniocelular. Reciben impulsos dunha cantidade intermedia de bastóns e conos. Poden estar implicadas na visión das cores. Teñen campos receptivos moi grandes que teñen centros (non aredores) e están sempre en ON para os conos azuis e en OFF para os conos vermellos e verdes.
Escrita carolinxia
Características e descrición
miniatura|Páxina do Freisinger Denkmäler do século X na escritura carolinxia. Como xa se dixo, a escritura carolinxia nace co obxectivo de ser un vehículo de transmisión da cultura dentro do Imperio carolinxio. Por iso, unha das súas principais características era a claridade e a lexibilidade. Esta facilidade de lectura conseguiuse mediante diferentes métodos, como o uso de letras cun contorno claro, a tendencia a separar tanto as palabras como as letras entre si, un uso escaso das ligazóns.
Célula ganglionar da retina
Célula ganglionar fotosensible
As células ganglionares fotosensibles, incluíndo pero non limitadas ás células ganglionares da retina xigantes, conteñen o seu propio fotopigmento, a melanopsina, que as fai responder directamente á luz mesmo en ausencia de bastóns e conos. Proxéctanse, entre outras áreas, ao núcleo supraquiasmático por medio do tracto retinohipotalámico para estableceren e manteren os ritmos circadianos. Outras células ganglionares da retina proxéctanse ao núcleo xeniculado lateral, incluíndo células que fan conexións co núcleo de Edinger-Westphal, para o control do reflexo pupilar á luz, e células ganglionaes da retina xigantes.
Bioloxia do desenvolvemento
Máis abaixo hai un breve resumo da bioloxía do desenvolvemento destas células. Para unha fonte de referencia, pódese consultar os artigos "Connecting the Retina to the Brain" de Erskine et al. e "Retinal Axon Growth at the Optic Chiasm" de Petros TJ et al. A maioría da información que se salienta máis abaixo procede desas dúas excelentes análises.
Crecemento da retina: o comezo
As células ganglionares da retina aparecen o día 11 do desenvolvemento embrionario (E11) e no día postnatal cero (PN0) no rato, e entre as semanas 5 e 18 in utero no desevolvemento humano. En mamíferos estas células engádense normalmente ao principio no aspecto dorsal-central da copa óptica, que está localizada no centro do ollo. Despois, o crecemento das células fai un varrido ventral e perifericamente desde alí, nun padrón semellante a unha onda. Este proceso depende de factores do hóspede, que van desde factores de sinalización como FGF3 e FGF8 á inhibición da vía de sinalización de Notch. Moi importante é que o factor de transcrición Atoh7, que contén o dominio bHLH (hélice básica-bucle-hélice) e os seus efectores de augas abaixo, como Brn3b e Isl-1, funcionan promovendo a supervivencia das células ganglionares e a súa diferenciación. A "onda de diferenciación" que impulsa o desenvolvemento das células ganglionares a través da retina está tamén regulada, especialmente polos factores con bHLH Neurog2 e Ascl1 e a sinaliación de FGF/Shh, derivados da periferia.
Escrita carolinxia
Características e descrición
As principais características das diferentes letras empregadas son as seguintes (tomando como referencia a escritura a partir da que evoluciona):
Célula ganglionar da retina
Crecemento dentro da capa (de fibras ópticas) de células ganglionares
As células ganglionares da retina proxenitoras iniciais normalmente estenden prolongacións que conectan coas membranas limitantes externa e interna da retina coa capa externa adxacente ao epitelio pigmentario da retina e coa interna situada a carón do futuro humor vítreo. O soma celular achégase ao epitelio pigmentario, sofre unha división celular terminal e diferenciación e despois migra cara atrás en dirección á membrana limitante interna nun proceso chamado translocación somal. A cinética da translocación somal das células ganglionares da retina e os mecanismos subxacentes coñécense mellor no peixe cebra. As células ganglionares estenden un axón na capa ganglionar da retina, que é dirixido polo contacto con lamininas. A retracción do proceso apical da célula ganglionar está mediado probablemente pola sinalización da vía Slit-Robo.
Escrita carolinxia
Características e descrición
As letras desta escritura non se executaban cun só trazo, senón que requirían polo menos dous trazos de pluma (a, i, d, c) e aínda máis nalgunhas letras (tres en b, d, k, n, o, p); e ata catro nas máis complexas: f, m, P e G). O conxunto de movementos para trazar unha letra coñécese como ductus. O uso de enlaces entre dúas letras dunha mesma palabra é algo moi natural nesta escrita e, como se comentou, o uso de abreviaturas é bastante raro, sobre todo nos primeiros manuscritos, incrementándose progresivamente nos manuscritos séculos despois da súa aparición.
Célula ganglionar da retina
Crecemento dentro da capa (de fibras ópticas) de células ganglionares
As células ganglionares crecen ao longo do pé terminal glial situado na superficie vítrea interna (lado máis próximo ao futuro humor vítreo). A molécula de adhesión celular neural (N-CAM) é a mediadora desta adhesión por medio de interaccións homofílicas (N-CAM únese só ao mesmo tipo de N-CAM: A con A, B con B; nunca A con B). A sinalización de Slit tamén xoga un papel, impedindo que as células ganglionares crezan en capas que están alén da capa de fibras ópticas.
Escrita carolinxia
Evolución e expansión
Como se menciona no apartado que describe a súa orixe, a escritura carolinxia nace a finais de século VIII e dura ata o século XIII. Impulsada por Carlomagno e polos intelectuais dos que se rodeou (non só Alcuíno de York, senón tamén Einhard, Paulo Diácono, Teodulfo de Orleáns, Anxilberto, etc.) a escrita carolinxia desterraba as distintas escritas nacionais existentes en Europa por estas datas, adquirindo un carácter universal no vello continente.
Así, no século IX o seu uso estendeuse por todos os territorios francos, no norte e centro de Italia, en Alemaña e tamén en Suíza. No século XI penetra en Inglaterra e no XII no resto quizais tamén en Dinamarca. A difusión desta escrita na Península Ibérica comeza a través de Cataluña, onde penetra entre os séculos IX e X, substituíndo no resto da Península no século XI á escritura visigótica ou toledana, en uso naquela época. Este cambio oficializouse no Concilio de León de 1090, aínda que nos reinos de León e Castela aínda se escribiron libros posteriores en escritura visigoda como o Libro Gótico dos Testamentos (1101-1129).
Praza do Teucro
A Praza do Teucro é unha praza de orixe medieval situada no centro do casco antigo de Pontevedra. É a praza medieval máis nobiliaria e de proporcións máis harmoniosas da cidade.
Escrita carolinxia
Evolución e expansión
Dende o século XII os trazos da letra carolinxia vólvense angulosos e convértense na letra gótica, que aparece no século XIII. Porén, a súa importancia radica non só en que se espallou extraordinariamente no tempo e no espazo, senón en ter sido a base do nacemento da escritura humanística, e en ter desempeñado un papel moi importante na difusión da cultura.
Célula ganglionar da retina
Crecemento dentro da capa (de fibras ópticas) de células ganglionares
Os axóns das células ganglionares crecen e esténdense cara ao disco óptico, por onde saen do ollo. Unha vez diferenciadas, están beireadas por unha rexión periférica inhibitoria e unha rexión central atractora, o que promove o alongamento do axón cara ao disco óptico. Hai proteoglicanos de condroitín sulfato (CSPGs) ao longo do neuroepitelio retiniano (superficie sobre a cal se apoian as células ganglionares) nun gradiente periférico alto-central baixo. Slit tamén se expresa nun padrón similar, segregado polas células no cristalino. As moléculas de adhesión, como N-CAM e L1, promoven o crecemento centralmente e tamén axudan a formar axeitadamente os feixes dos axóns das células ganglionares. Shh expéresase nun gradiente central alto e periférico baixo, promovendo unha proxección central da extensión dos axóns das células ganglionares vía Patched-1, o receptor principal da sinalización mediada por Shh.
Praza do Teucro
Orixe do nome
O nome actual da praza data de 1843. Leva o nome de Teucro, o mítico fundador da cidade, fillo do rei Telamón (rei de Salamina), de quen se di que seguiu a unha serea, Leucoiña, no seu exilio á ría de Pontevedra e fundou a cidade. Antes, a praza chamábase Praza da Vila e Praza Maior porque era a máis céntrica de Pontevedra e a máis importante debido aos pazos das familias nobres que a rodeaban. Tamén se chamou Praza de Aranda (porque o Marqués de Aranda tiña alí o seu pazo), Praza do Pan, pola venda de pan e os fornos de pan que se atopaban preto e Praza das Sementes xa que alí vendíanse sementes catro veces ao mes. No século XIX tamén se chamou Praza do Leite porque alí vendíase leite.
Ramil, Gaxate, A Lama
Ramil é un lugar da parroquia de Gaxate, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
Praza do Teucro
Historia
As primeiras mencións da praza remóntanse a 1336. En 1396, xa dera nome á rúa do Azougue (rúa do Açougue, actual rúa de Isabel II), que viña da Basílica de Santa María a Maior. A praza adoptou a súa configuración actual cos edificios que a rodean no século XVIII.
Nos seus inicios, era coñecida como Praza do Azougue e estaba destinada a ser un lugar de encontro e un mercado para a venda diaria de produtos alimenticios. Máis tarde, a praza pasou a ser coñecida como Praza da Vila ou Praza Maior, xa que era a praza principal da cidade onde se concentraba a actividade administrativa: nela situábase o concello e era onde as principais familias nobres tiñan os seus pazos. Na parte baixa atópase a Rúa Real, que tamén era a rúa e o eixo máis importante da cidade naquela época. A praza tamén se utilizaba como escenario para as representacións teatrais cando non había un teatro na cidade.
En 1809, a casa central do século XVIII situada ao oeste da praza (no número 8) serviu de cuartel xeral para as tropas francesas de ocupación. O xeneral Franceschi viviu alí e o mariscal Ney pasou unha noite. Máis tarde, a partir de 1886, esta casa foi a sede do Banco de España na cidade.
En 1848 instalouse un pequeno teatro na praza do Teucro, ata que se inaugurou o Teatro-Liceo en 1878. O 2 de xuño de 1858, o Liceo Casino trasladouse ao Pazo dos Condes de San Román e permaneceu alí ata a inauguración do seu propio edificio o 2 de agosto de 1878.
A Touza, Eiras, San Amaro
A Touza é un lugar da parroquia de Eiras, no concello ourensán de San Amaro, na comarca do Carballiño.
Escrita carolinxia
Evolución e expansión
Os humanistas do primeiro Renacemento italiano desenvolveron a súa propia caligrafía para espallar a cultura. Estes humanistas consideraron os libros transcritos en escritura carolinxia como libros romanos orixinais e construíron a súa escritura renacentista pensando que se baseaban na escritura romana, e así se transmitiu aos impresores do século XV. Así, a minúscula carolinxia pódese considerar a base da nosa tipografía moderna.
Praza do Teucro
Descrición
Trátase dunha praza de planta case rectangular, delimitada por pazos. É unha praza urbana de proporcións xeométricas, rectangular e lixeiramente irregular no seu lado sur. A rúa Princesa na súa parte superior (separada dela por un pequeno desnivel) e a rúa Real na súa parte inferior (separada por un pequeno muro, unha fonte e unha balaustrada) bordean a praza.
A Touza, Eiras, San Amaro
Toponimia
O termo galego Touza provén dun probábel *, posibelmente da raíz indoeuropea 'inchar, crecer'. É un orónimo que indica un terreo pechado con árbores ou matos, ou ben un grupo de penas ou rochas na praia.
As Rañas, Gaxate, A Lama
As Rañas é un lugar da parroquia de Gaxate, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
Célula ganglionar da retina
Crecemento en e a través do nervio óptico
As células ganglionares saen da capa ganglionar da retina a través do disco óptico, para o cal cómpre que realicen un xiro de 45°. Isto require interaccións complexas coas células gliais do disco óptico, que expresan gradientes locais de Netrina-1, un morfóxeno que interacciona co receptor DCC (Deleted in Colorectal Cancer) en conos de crecemento dos axóns das células ganglionares. Este morfóxeno atrae inicialmente os axóns das células ganglionares, pero despois, por medio dun cambio interno no cono de crecemento das células ganglionares, a Netina-1 convértese en repulsiva, empurrando o axón a saír fóra do disco óptico. Isto está mediado por un mecanismo dependente do AMPc. Ademais, poden estar tamén implicadas as CSPGs e a sinalización de Eph/Ephrin.
As células ganglionares crecen ao longo dos pés terminais gliais no nervio óptico. Esta glía segrega as repulsivas Semaforina 5a e Slit nos arredores, cubrindo o nervio óptico, o que asegura que as fibras permanezan no nervio óptico. Vax1, un factor de tanscrición expresado polo diencéfalo ventral e as células gliais na rexión na que se forma o quiasma, pode tamén ser segregado para controlar a formación do quiasma.
Construción do perfil repulsivo do quiasma
Unha vez que as células ganglionares chegan ao quiasma, as células gliais que as sosteñen cambian dunha morfoloxía intrafascicular a outra radial. Un grupo de células diencefálicas que expresan na súa superficie celular o antíxeno SSEA-1 (stage-specific embryonic antigen, antíxeno embrional específico de estadio) e CD44 toman unha forma de V invertido. Estas células establecerán o aspecto posterior do bordo do quiasma óptico. Ademais, a sinalización de Slit é importante aquí: Os proteoglicanos de heparán sulfato (HSPGs), que son proteínas da matriz extracelular, ancoran o morfóxeno Slit en puntos específicos do bordo do quiasma posterior. As células ganglionares empezan a expresar Robo, que é o receptor para Slit, neste punto e así facilitan a repulsión.
Células ganglionares que se proxectan contralateralmente
Os axóns das células ganglionares que viaxan ao tracto óptico contralateral deben cruzar (decusación) ao outro lado. Shh exerce un papel nisto. Exprésase ao longo da liña media no diencéfalo ventral, proporcionando un sinal repulsivo para impedir que as células gsnglionares crucen a liña media ectopicamente. Porén, neste gradiente xérase un burato, o que permite que as células ganglionares decusen. Aínda se investiga activamente para intentar comprender o mecanismo utilizado para esta obliteración illada.
Entre as moléculas que son mediadoras nesta atracción está NrCAM, que a expresan as células ganglionares en crecemento e a glía da liña media e actúa xunto con Sema6D, por medio da vía do receptor de Plexina-A1. VEGF-A é liberada da liña mediae dirixe as células ganglionares para que tomen a ruta contralateral, mediado polo receptor de neuropilina-1 (NRP1). O AMPc parece ser moi importante na regulación da produción da proteína NRP1, regulando así a resposta dos conos de crecemento ao gradiente de VEGF-A no quiasma.
Células ganglionares que se proxectan ipsilateralmente
Os únicos compoñentes en ratos que se proxectan ipsilateralmente (ao mesmo lado onde están) son as células ganglionares da retina do crecente temporal ventral da retina, e só porque expresan o factor de transcrición Zic2. O Zic2 promove a expresión do receptor de tirosina quinase EphB1, que, por medio dunha sinalización (ver Xu et al. ) se une ao ligando Ephrin B2 expresado pola glía da liña media e é repelido para afastarse do quiasma. Algunhas células ganglionares do crecente temporal ventral proxéctanse contralateralmente porque expresan o factor de transcrición Islet-2, que é un regulador negativo da produción de Zic2.
Praza do Teucro
Descrición
A praza está rodeada de grandes pazos de familias nobres: ao norte o pazo de Gago e Montenegro, ao leste o pazo do Marqués de Aranda, ao sur o palacio dos Condes de San Román e ao oeste casas nobres con soportais como a dos Pita.
O pazo do Marqués de Aranda atópase nun nivel inferior, á altura da rúa Real. O pazo do Marqués de Aranda atópase nun nivel inferior, á altura da rúa Real. Pechando a parte oriental da praza e fronte a este pazo atópase unha monumental fonte de pedra construída en 1970 encostada ao pequeno muro que pecha a praza polo lado oriental. A praza conta con seis bancos de pedra e doce laranxeiras aliñadas simétricamente nos seus lados norte e sur.
Edificios destacados
dereita|miniatura|200x200px|[[Pazo de Gago e Montenegro]] No lado norte da praza atópase o Pazo dos Gago e Montenegro, do século XVI, cun arco gótico na porta e cinco doelas. Na súa fachada ten o escudo máis impoñente da cidade, un grande escudo barroco de pedra de 1716 con oito escudos no seu interior, coas armas dos Gago, Ozores, Tavares, Montenegro, Mendoza, Sotomayor, Oca, Castro e Sarmiento. Fai referencia á ocupación dos Gago como gardiáns da porta das murallas de Pontevedra na torre da ponte do Burgo. O pazo foi reformado no século XVIII por Antonio Félix Tavares de Tavora. Ten unha planta baixa, dous pisos superiores e cinco portas balconeiras en cada andar.
No lado este, á beira da rúa Real, atópase o Pazo do Marqués de Aranda (alcalde do Reino de Galicia) de principios do século XVIII, cunha torre con ameas (ao principio tiña dúas torres con ameas nos seus extremos) e un escudo na súa gran fachada coas únicas figuras de dous tenantes a cada lado nun escudo da cidade. esquerda|miniatura|200x200px|[[Pazo do Marqués de Aranda]] No lado sur da praza atópase a fachada posterior do Pazo dos Condes de San Román, do século XVII, que foi o maior pazo da cidade. Na actualidade, a fachada ten arcadas tapiadas e perdeu a súa torre con ameas e seis balcóns. Ten columnas de orde romana toscana. No interior do pazo hai unha pequena capela cun retablo barroco.
No lado oeste da praza hai casas barrocas con escudos e soportais na planta baixa, entre as que destaca no centro a casa do século XVIII da familia Pita, cun gran balcón.
Cultura
A imprenta C. Peón está situada na praza desde xaneiro de 1902. Nela imprimíronse clásicos da literatura galega, como a primeira edición de Os vellos non deben de namorarse de Castelao, en 1953. Outros escritores galegos da época, como Celso Emilio Ferreiro e Fermín Bouza Brey, tamén publicaron alí os seus libros. Pintores como Carlos Sobrino tamén imprimiron alí as súas litografías.
Célula ganglionar da retina
Células ganglionares que se proxectan ipsilateralmente
Outros factores que inflúen no crecemento ipsilateral das células ganglionares son os da familia da Teneurina, que son proteínas de adhesión transmembrana que usan interaccións homofílicas para controlar a guía, e Nogo, que se expresa na glía radial da liña media. O receptor de Nogo só se expresa nas células ganglionares da crista temporal ventral. Porén, o papel de Nogo na sinalización no quiasma aínda está en activo estudo. Finalmente, outros factores de transcrición parecen xogar un papel significativo xerando alteracións. Por exemplo, Foxg1, tamén chamado Brain Factor 1, e Foxd1, tamén chamado Brain Factor 2, son factores de transcrición de hélice alada que se expresan nas copas ópticas temporais e nasais e as vesículas ópticas empezan a evaxinarse do tubo neural. Estes factores tamén se expresan no deiencéfalo ventral, e Foxd1 é expresado preto do quiasma, mentres que Foxg1 exprésase máis rostralmente. Parecen desempeñar un papel en definir a proxección ipsilateral ao alteraren a expresión de Zic2 e a produción do receptor de EphB1.
Crecemento no tracto óptico
Unha vez fóra do quiasma óptico, as células ganglionares esténdense dorsocaudalmente ao longo da superficie diencefálica ventral orixinando o tracto óptico, que as guiará ao colículo superior e núcleo xeniculado lateral nos mamíferos, ou ao tectum en vertebradlos inferiores. Sema3d parece promover o crecemento, polo menos no tracto proximal, e os rearranxos do citoesqueleto a nivel do cono de crecemento parecen ser significativos.
Mielinazación
Na maioría dos mamíferos os axóns das células ganglionares non están mielinizados dentro da retina. Porén, as partes dos axóns que están alén da retina si están mielinizados. Este padrón de mielinización explícase funcionalmente pola opacidade relativamene alta dos axóns mielinizados con mielina que pasan pola retina, que absorberían algo de luz antes de que esta alcanzase a capa fotorreceptora, reducindo a calidade de visión. Nalgunhas enfermidades humanas oculares isto realmente ocorre. Nalgúns vertebrados, por exemplo o polo, os axóns das células ganglionares si están mielinizados dentro da retina.
A inxenua explosiva
A inxenua explosiva (en Cat Ballou) é un filme estadounidense de 1965 dirixido por Elliot Silverstein. Está protagonizado por Jane Fonda e Lee Marvin, quen gañou o Óscar ó mellor actor polo seu papel na 38ª edición dos premios. O resto do elenco está composto por Tom Nardini, Michael Callan, Dwayne Hickman, Nat King Cole e Stubby Kaye.
Estreouse en galego o 16 de setembro de 1995 a través da TVG.
Clyde Bellecourt
Clyde Howard Bellecourt, nado na reserva india de White Earth o 8 de maio de 1936, e finado en Minneapolis o 11 de xaneiro de 2022, foi un activista indíxena estadounidense dos dereitos civís dos pobos indíxenas. Membro do pobo ojibwa, foi un dos máis recoñecidos membros fundadores do American Indian Movement (AIM) en Minneapolis, Minnesota, no ano 1968 xunto con Dennis Banks, Eddie Benton-Banai e George Mitchell. O seu irmán máis vello, Vernon Bellecourt, tamén foi activo no movemento.
Baixo o liderado de Bellecourt, AIM aumentou a conciencia sobre cuestións tribais relacionadas co goberno federal, supervisou o acoso policial en Minneapolis, creou programas de benestar para os indios urbanos e fundou "escolas de supervivencia" indias nas cidades para ensinar aos nenos habilidades para a vida e axudarlles a aprender as súas culturas tradicionais. Iniciou o Trail of Broken Treaties, unha longa marcha a Washington, D.C., en 1972 para servir como primeiro paso para renegociar os tratados e as relacións das nacións federais-tribais. Ademais, fundou grupos sen ánimo de lucro para emprender o desenvolvemento económico en beneficio dos nativos americanos.
O seu nome ojibwa é Nee-gon-we-way-we-dun, que quere dicir "Trono antes da tormenta."
A Rocha, Gaxate, A Lama
A Rocha é un lugar da parroquia de Gaxate, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
A Igrexa, Xende, A Lama
A Igrexa é un lugar da parroquia de Xende, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
Toponimia
A orixe do topónimo é o latín, o lugar da igrexa.
Arcos, A Lama, A Lama
Arcos é un lugar da parroquia da Lama, no concello pontevedrés da Lama, na comarca de Pontevedra.
Liga das Nacións da UEFA
A Liga das Nacións da UEFA é unha competición internacional bienal de fútbol disputada polas seleccións nacionais masculinas das asociacións membros da UEFA, a máxima organización do fútbol europeo.