cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Adolfo Lucas Reguilón
Traxectoria
A acción máis importante do grupo tivo lugar o 16 de agosto de 1946, cando ocuparon por unhas horas a vila de Alameda del Valle.
No verán de 1947 o grupo de Severo realizou a súa última acción na serra, no porto de Navacerrada, como consecuencia da cal unha parella de mozos que acampaba na lagoa de Peñalara allea a todo, foi tiroteada pola Garda Civil.
Reguilón continuou a súa actividade política en Madrid. Pero ese mesmo ano de 1947, os guerrilleiros acordaron abandonar a capital e un camarada ofreceuse a trasladalo á casa dunha familia coñecida súa en Foz. Estableceuse en Mañente (Vilaronte) onde meses despois chegou o seu lugartenente Teodoro del Real Yáñez Formal, e alí exerceu como mestre, sendo coñecido como Bernardo Gonzalo Gil "Don Bernardo". Para sobrevivir dedicase á venda de aparatos de radio ("As Radios de Don Bernardo"). En 1956 foi descuberto ao querer casar o seu compañeiro e solicitar os papeis na súa parroquia de orixe. Detido o 10 de xaneiro de 1956 en medio dun espectacular despregue de forzas da Garda civil, foi condenado a morte en consello de guerra, pero grazas a unha campaña internacional conmutáronlle a pena pola de trinta anos en prisión. Foi liberado en 1972 e faleceu o 29 de marzo de 1994.
Deixou escritas as súas memorias: Bajo el terror de las armas: el último guerrillero de España.
Alexandra Sokoloff
Alexandra Sokoloff é unha novelista e guionista estadounidense.
Beatriz Suárez Briones
Beatriz Suárez Briones, nada en Marín, é unha profesora, escritora, crítica literaria e feminista galega.
Antígono
Antígono é un antropónimo grego (Ἀντίγονος Antígonos) que pode referirse a:
Trofeo Emma Cuervo 2009
A 58º edición do Trofeo Emma Cuervo celebrouse en Ribadeo o 8 de agosto de 2009 a partido único. O campión foi o Racing de Ferrol.
Selección de fútbol de Islandia
A Selección de fútbol de Islandia é o equipo representativo do país nórdico nas competicións internacionais oficiais de fútbol. A súa organización está a cargo da Federación de Fútbol de Islandia (Knattspyrnusamband Íslands, KSÍ), pertencente á UEFA.
Unha vez na Euro 2016, os Viquingos superaron a primeira fase cun gol no minuto 94 que lles permitiu vencer a Austria e alcanzar o segundo posto do seu grupo. En oitavos de final eliminaron a Inglaterra (2-1), considerado un dos resultados máis impactantes na historia do fútbol europeo e o máis importante na historia do fútbol islandés ata o momento. Finalmente foron eliminados por Francia en cuartos de final.
Limanda ferruginea
Limanda ferruginea é un peixe teleósteo da orde dos pleuronectiformes, familia dos pleuronéctidos e subfamilia dos pleuronectinos, unha das seis que integran o xénero Limanda,, que é coñecido en galego como limanda de cola amarela, adaptación do seu nome en inglés yellowtail flounder.
Descrición
A especie foi descrita en 1839 polo naturalista estadounidense David Humphreys Storer, baixo o nome de Platessa ferruginea.
Sinónimos
Ademais de polo nome actualmente válido, e polo orixinario que lle deu Storer, a especie coñécese tamén polos seguintes sinónimos:
Etimoloxía
O nome limanda, que Linneo empregou como nome específico (e que despois adoptou Gottsche para o xénero por el creado, e no que actualmente se sitúa esta especie) é un termo do latín científico tirado do francés limande "limanda", que á súa vez deriva do francés antigo lumande, e este do latín lima, "lima" (utensilio dos carpinteiros), ao que lle engadiu o sufixo -ande; estes peixes serían así denominado a causa da rugosidade da súa pel, no sentio de que era 'boa para limar'.
O nome específico, ferruginea é deriva do adxectivo latíno ferrūgineus, -a, -um, "da cor do ferro", derivado do substantivo ferrūgo, -ĭnis, "ferrruxe", á súa vez derivado de ferrum, -i, "ferro".
Características
A máxima lonxitude rexistrada da especie foi de 64 cm, e o seu peso máximo alcanzou 1,5 kg.
Hábitat e distribución
Limanda ferruginosa é un peixe mariño, demersal, oceanódromo, que habita sobre fondos areosos pouco profundos nas plataforma continental da parte noroeste do océano Atlántico, desde o sur da península do Labrador (Canadá) até ao norte da costa leste dos Estados Unidos, entre os 54° N e os 37° N, chegando polo sur á baía de Chesapeake (entre Maryland e Virxinia), a profundidades de 27 a 364 m,
Os adultos habitan en fondos areoso e lamacentos, e prefiren profundidades de 37 a 82 m, en augas a temperaturas de entre 3 e 5 °C.
Lonxevidade
A idade máxima rexistrada é de 12 anos.
Pesca e usos
Limanda ferruginea é obxecto de pesca comercial na áreas de pesca 21(Atl´ñantico noroeste). As súas capturas efectúanse sobre todo con artes de arrastre.
Comercialízase en fresco ou conxelada, consumíndose cocida ao vapor, frita, en microondas e asada ao forno.
Estado de conservación
A Unión Internacional para a Conservación da Natureza e dos Recursos Naturais (UICN) cualifica, desde 1996 o estado de conservación da especie comno VU vulnberábel).
Filme de culto
miniatura|[[The Rocky Horror Picture Show (1975), un exemplo dun filme de culto que segue na carteleira de cinemas e teatros.]] O termo filme de culto refírese a calquera tipo de produción cinematográfica que adquiriu algunha clase de culto popular, xa sexa polo seu formato ou pola súa produción, pero sobre todo pola súa trama ou polo seu significado histórico ou a súa ideoloxía. Os filmes de culto adoitan considerarse polémicos, debido a que inclúen ideas ou temas notablemente controvertidos ou a que, sendo máis convencionais na súa temática, preséntana dun xeito afastado dos convencionalismos estéticos ou narrativos. Cabe sinalar que, co tempo, moitos filmes de culto transcenderon este status, e pasaron de ser admiradas por algunha subcultura ou fandom determinado a ser recoñecidas mesmo como clásicos cinematográficos dun modo universal. É o caso de Nosferatu, eine Symphonie deas Grauens. Os filmes de culto son a cristalización cinematográfica da cultura que ignora os estándares da cultura principal e asimílase nos xéneros do cine B, o cine de explotación, o cine camp e o cine independente, caracterizados polos seus ideais de transgresión social, a temática de ficción de explotación e os niveis baixos na produción cinematográfica.
Évariste Galois
Évariste Galois, nado o 25 de outubro de 1811 e finado o 31 de maio de 1832, foi un matemático francés. Mentres aínda era un adolescente, foi capaz de determinar a condición necesaria e suficiente para que un polinomio sexa resolto por radicais, dando unha solución a un problema que permanecera sen resolver. O seu traballo ofreceu as bases fundamentais para a teoría que leva o seu nome, unha rama principal da álxebra abstracta. Foi o primeiro en utilizar o termo "grupo" nun contexto matemático. A teoría constitúe unha das bases matemáticas da modulación CDMA utilizada en comunicacións e, especialmente, nos sistemas de navegación por satélite, como GPS, GLONASS etc.
Traxectoria
Ata os doce anos foi educado pola súa nai xunto coa súa irmá máis vella Nathalie-Théodore, conseguindo unha sólida formación en latín e grego, así como nos clásicos. Era un rapaz moi intelixente, mais non é probable que durante a súa educación máis temperá tivese unha fonda exposición ás matemáticas alén da aritmética elemental.
O programa de matemáticas do liceo era semellante aos outros programas, mais Galois atopou nel o pracer intelectual que lle faltaba. O curso impartido por M. Vernier, espertou o xenio matemático de Galois. Tras asimilar sen esforzo o texto oficial da escola e os manuais ao uso, Galois comezou cos textos máis avanzados do momento: estudou a xeometría de Legendre e a álxebra de Lagrange. Galois afondou considerablemente no estudo da álxebra, unha materia que aínda tiña moitas cuestións escuras. Así chegou a coñecer a cantidade de problemas sen resolver que encerraba esa disciplina, e que pasaron a ocupar a maior parte do seu tempo de estudo. Comezou a descoidar as outras materias, atraendo a hostilidade dos profesores de humanidades e o propio Vernier suxeriulle a necesidade de traballar máis noutras disciplinas.
Con todo, Galois tiña unha idea clara: quería ser matemático e entrar na École polytechnique. Así decidiu presentarse cun ano de antelación (1828) ao exame de acceso. Ao carecer da formación fundamental en diversos aspectos e non recibir o curso habitual preparatorio de matemáticas, foi rexeitado. Galois no aceptou este rexeitamento inicial e aumentou a súa rebeldía e a súa oposición á autoridade. Non obstante, continuou progresando rapidamente no estudo das matemáticas durante o segundo curso impartido no liceo Louis-le-Grand, neste caso por M. Richard, quen soubo ver as calidades do mozo e solicitou que fose admitido na École polytechnique. Aínda que a solicitude de Richard non foi atendida, a dedicación e o pulo que Galois recibiu do seu profesor tivo uns resultados notables.
Sendo estudante do liceo, logrou publicar o seu primeiro traballo (unha demostración dun teorema sobre fraccións continuas periódicas ) e pouco despois deu coa clave para resolver un problema que estudaban os matemáticos dende había máis dun século (as condicións de resolución de ecuacións polinómicas por radicais). Porén, os seus avances máis notables foron os relacionados co desenvolvemento dunha nova teoría con aplicacións que desbordaban con moito os límites das ecuacións alxébricas: a teoría de grupos.
Non obstante, poucos días antes de presentarse ao segundo e definitivo exame de acceso á École polytechnique, o pai de Évariste quitouse a vida. Galois presentouse e coas súas habituais maneiras rebeldes e o seu desprezo pola autoridade, negouse a seguir as indicacións dos examinadores e rexeitou xustificar os seus enunciados, polo que foi rexeitado definitivamente.
Véndose obrigado considerar a entón menos prestixiosa École normale, Galois presentouse aos exames de bacharelato (necesario para ser admitido) e esta vez foi aprobado grazas á súa excepcional cualificación en matemáticas. Foi admitido na École normale máis ou menos ao mesmo tempo que os seus revolucionarios traballos sobre teoría de grupos eran avaliados pola Academia de Ciencias. Con todo, os seus artigos nunca chegaron a ser publicados en vida. Inicialmente envioullos a Cauchy, quen os rexeitou porque o seu traballo tiña puntos en común cun recente artigo publicado por Abel. Galois revisouno e volveullo remitir e nesta ocasión, Cauchy enviouno á academia para a súa consideración; pero Fourier, o secretario vitalicio da mesma e o encargado da súa publicación, finou pouco despois de recibilo e a memoria foi perdida. O premio foi outorgado ex æquo a Abel e a Jacobi, e Évariste acusou a academia dunha farsa para desacreditalo.
A pesar da perda da memoria enviada a Fourier, Galois publicou tres artigos aquel mesmo ano no Bulletin des sciences mathématiques, astronomiques, physiques et chimiques do Barón de Férussac. Estes traballos presentan os fundamentos da súa teoría e, aínda que se trataba dun traballo inconcluso, proban que chegara máis lonxe que ningún outro matemático no campo da álxebra relacionado coa resolución de ecuacións polinómicas.
Para entón, a vida de Galois comezaba a estar moi influída pola política. En xullo de 1830 os republicanos levantáronse e obrigaron a exiliarse ao rei Carlos X. Non obstante, o triunfo dos republicanos, entre os que se atopaba Galois, foi esmagado pola chegada ao trono dun novo rei: Luís Filipe de Orleáns. Galois participou activamente nas manifestacións e sociedades republicanas, motivo polo que foi expulsado da École normale. Na primavera de 1831, foi detido e encarcerado durante máis dun mes acusado de sedición, tras un desafiante brinde en nome do rei. Volveu ser arrestado por levar un uniforme ilegalmente en xullo e esta segunda vez pasou seis meses en prisión.
Durante 1831 Galois por fin redondeara as cuestións pendentes no seu traballo e sometérao á consideración de Poisson, quen lle recomendou que o presentase de novo á Academia. Máis tarde, aquel mesmo ano, o propio Poisson recomendou á Academia que rexeitase o seu traballo coa indicación de que «as súas argumentacións non estaban nin o suficientemente claras nin o suficientemente desenvolvidas para permitirlles xulgar o seu rigor». O propio Poisson, a pesar do seu enorme prestixio matemático e dos seus esforzos, non chegou a comprender os resultados que presentaba aquela memoria. Galois recibiu a carta de rexeitamento en prisión. O 29 de abril de 1832, foi liberado da súa prisión.
O duelo
miniatura|esquerda|Memorial de Galois no cemiterio de [[Bourg-la-Reine. Évariste Galois foi enterrado nunha fosa común e a localización exacta da tumba é descoñecida]] Os detalles que conduciron ao seu duelo (suponse que a causa dunha muller) non están claros. Galois estaba tan convencido da inminencia da súa morte que pasou toda a noite anterior escribindo unha carta a "todos os republicanos", cartas a Napoléon Lebon e a Vincent Delaunay e resumiu o estado dos seus descubrimentos nunca carta a Auguste Chevalier. Esta última considérase o seu testamento matemático, no que describiu por riba as implicacións do traballo que desenvolvera en detalle e anotou unha copia do manuscrito que remitira á Academia xunto con outros artigos.
O 30 de maio de 1832, a primeira hora da mañá, perdeu un duelo de espadas contra o campión de esgrima do exército francés, falecendo ao día seguinte ás dez da mañá, probablemente de peritonite, no hospital Cochin, despois de rexeitar os servizos dun sacerdote. Só o irmán máis novo de Galois, Alfred, soubo as circunstancias previas á súa morte. As súas últimas palabras ao seu irmán foron:
O 2 de xuño, Évariste Galois foi enterrado nunha fosa común do cemiterio de Montparnasse da que non se coñece a localización exacta.
As contribucións matemáticas de Galois foron publicadas finalmente en 1843 cando Joseph Liouville revisou os seus manuscritos. Este declarou que aquel mozo, en verdade, resolvera o problema de Abel por outros medios que supuñan unha verdadeira revolución na teoría das matemáticas empregadas. O manuscrito foi publicado no número de outubro de 1846 do Journal des mathématiques pures et appliquées.
Contribución ás matemáticas
miniatura|Páxina final do testamento matemático de Galois
Entre as aproximadamente 60 páxinas das obras de Galois están moitas importantes ideas que tiveron grandes consecuencias en case todas as ramas das matemáticas. A súa obra foi comparada coa de Niels Henrik Abel, outro matemático que tamén faleceu novo e cun traballo que o sobreviviu de xeito significativo.
Álxebra
Mentres moitos matemáticos anteriores a Galois daban consideración ao que hoxe se coñece como grupo, foi Galois o primeiro en usar a palabra group (en francés groupe) nun sentido próximo ao actual, converténdoo nun dos fundadores da rama da álxebra chamada teoría de grupos. Desenvolveu o concepto coñecido como subgrupo normal: considerou que a descomposición dun grupo nas súas clases laterais esquerda e dereita era unha descomposición propia se as clases esquerda e dereita coinciden, que é o que se chama hoxe subgrupo normal. Introduciu ademais o concepto de corpo finito na forma na que se entende actualmente.
Na súa última carta a Chevalier fixo estudos básicos de grupos lineares sobre corpos finitos:
Teoría de Galois
A contribución máis significativa de Galois ás matemáticas foi o desenvolvemento do que se coñece como teoría de Galois. Descubriu que a solución alxébrica dunha ecuación polinómica está relacionada coa estrutura dun grupo de permutacións asociado coas raíces do polinomio, o grupo de Galois do polinomio.
Análise
Galois tamén fixo contribucións á teoría das integrais abelianas e as fraccións continuas.
Fraccións continuas
De feito, Galois demostrou máis ca iso. Probou que se ζ é un radical cuadrático reducido e η é o seu conxugado, entón as fraccións continuas para ζ e para (−1/η) son ambas puramente periódicas, e o bloque repetido nunha destas fraccións continuas é a imaxe especular do bloque repetido da outra. Simbolicamente tense
onde ζ é calquera radical reducido e η é o seu conxugado.
Destes dous teoremas de Galois pode deducirse un resultado xa coñecido por Lagrange. Se r > 1 é un número racional que non é un cadrado perfecto, entón
Honores
No cemiterio da súa localidade natal ergueuse un cenotafio á súa memoria xunto as tumbas dos seus familiares.
O cráter lunar Galois foi bautizado no seu nome.
Lir
miniatura|Lir e os cisnes Lir ou Ler (mar en irlandés antigo) é o deus do mar na antiga relixión irlandesa. Chámase Allód nas xenealoxías máis antigas e correspóndese co Llŷr da mitoloxía galesa. Lir é unha figura clave, coñecido sobre todo como o pai de Manannan mac Lir, que aparece repetidas veces na literatura medieval irlandesa.
Abdallah ibn Khalifah Al Thani
Abdullah ibn Khalifah Al Thani, nado en 1959, foi o primeiro ministro de Qatar dende o 29 de outubro de 1996 ata o 3 de abril de 2007. Foi substituído no cargo por Hamad bin Jassem bin Jabr Al Thani.
Coroa islandesa
A coroa (en islandés: króna) é a moeda oficial de Islandia. Divídese en 100 aurar (eyrir) aínda que esta división non se utiliza. Normalmente abreviase como "kr." e o seu código ISO 4217 é ISK.
Primeira coroa, 1874-1981
En 1874 introduciuse por primeira vez a coroa danesa para substituír a primeira divisa danesa, o rigsdaler. Xa en 1885, Islandia comezou a emitir os seus propios billetes. Tras a disolución da Unión Monetaria Escandinava co comezo da primeira guerra mundial e a autonomía adquirida por parte de Dinamarca en 1918, a coroa islandesa separouse da danesa. As primeiras moedas cuñáronse en 1922.
Moedas
As primeiras moedas islandesas introducíronse en 1922 e consistían en denominacións de 10 e 25 aurar. A estas seguíronlle en 1925 outras moedas de 1 e 2 coroas, e en 1926 moedas de 1, 2 e 5 aurar. En 1946 os deseños das moedas víronse alterados para eliminar o monograma real da monarquía danesa (CXR) tras a independencia de Islandia en 1944, momento no que Dinamarca foi ocupada polas tropas nazis. A comezos de 1967, introducíronse novas moedas debido a unha considerable perda do valor da coroa. Ese mesmo ano introducíronse as moedas de 10 coroas, seguidas de denominacións de 50 aurar e 5 coroas en 1969, e 50 coroas en 1970.
Billetes
Os primeiros billetes emitíronse en 1885 a cargo do Landssjóð Íslands en denominacións de 5, 10 e 50 coroas. En 1904, o Banco de Islandia (Íslands Banki) asumiu as competencias para emitir billetes e introduciu denominacións de 100 coroas. En 1921, o Ríkissjóð Íslands empezou a emitir billetes de novo en denominacións de 1, 5, 10 e 50 coroas. En 1929, outro banco, o Landsbanki Íslands fíxose cargo da emisión de billetes de 5 coroas e superiores, mentres que o Rikissjóð continuou emitindo os billetes de 1 coroa até 1947. O Landsbanki Íslands introduciu os billetes de 500 coroas en 1935, e en 1957 engadiu os de 25 e 1.000 coroas. En 1961, o Seðlabanki Íslands converteuse no Banco Central de Islandia e empezou a emitir papel moeda, en denominacións de 10, 25, 100, 500, 1.000 e 5.000 coroas.
Segunda coroa, 1981-
En 1981 a coroa islandesa revalidouse en 100 coroas antigas (código ISO 4217: ISJ) por unha nova coroa. Tecnicamente, unha coroa aínda está dividida en 100 aurar, aínda que na práctica as moedas inferiores a 1 coroa non circularon desde hai anos. En setembro de 2002, Davíð Oddsson, Primeiro Ministro islandés naquel tempo, asinou dous regulamentos decretando que todas as cantidades de diñeiro de facturas e reclamacións financeiras deberían permanecer e ser pagadas en coroas enteiras, e todas as moedas inferiores a 1 coroa serían retiradas da circulación.
Moedas
En 1981 introducíronse moedas en denominacións de 5, 10, 50 aurar, 1 e 5 coroas, ás que seguiron moedas de 10 coroas en 1984, 50 coroas en 1987 e 100 coroas en 1995. Desde outubro de 2003, os bancos islandeses xa non aceptan as moedas de 5, 10 e 50 aurar.
Billetes
Os billetes islandeses imprímense coas datas desde que teñen base legal. En 1981 emitíronse billetes de 10, 50, 100 e 500 coroas de acordo a lei de 20 de marzo de 1961. En 1984 introducíronse os billetes de 1.000 coroas, seguidos dos de 5.000 coroas en 1986 en base á mesma lei. En 1994 volvéronse a emitir os billetes de 100, 500 e 1.000 coroas en base á lei de 5 de maio de 1986. Ao ano seguinte, introduciuse por primeira vez uns billetes de 2.000 coroas, diferente en deseño a todos os demais.
O 22 de maio de 2001 introduciuse unha nova serie con máis cambios que melloran a seguridade para previr a falsificación. Por exemplo, aos billetes de 1.000 e 5.000 coroas engadíronselle bandas metálicas. Os billetes inferiores a 100 coroas non circulan desde que o Banco Central retirounos do curso legal. En 2006, a maioría dos billetes en circulación eran de 500, 1.000 e 5.000 coroas. Os billetes de 2.000 coroas seguen circulando pero non son tan comúns, de feito, son coñecidos polos locais como "diñeiro de turistas". A súa utilización nunca estivo moi xeneralizada.
Emisión de moeda
A moeda islandesa é unha das moedas con menos volume do mundo, controlada fortemente polo Banco Central e cun alto grao de volatilidade non só fronte ao dólar estadounidense ou canadense, senón fronte a outras moedas dos países nórdicos e fronte ao euro. Por exemplo, durante a primeira metade de 2006, 1 USD chegou a cambiarse entre 50 e 80 coroas. Antes do colapso da moeda islandesa en outubro de 2008, a coroa considerábase unha moeda sobrevaluada. En xullo de 2008, o prezo dun Big Mac era de ao redor de 6 USD, en comparación cos 3,50 USD que custaba en Estados Unidos. Polo xeral, os turistas que chegan a Islandia non necesitan levar moita moeda física, xa que na maioría dos casos acéptase o pago electrónico. Ademais, é raro que se acepten outras divisas estranxeiras, exceptuando o Aeroporto Internacional de Keflavík.
Crise financeira de 2008
De maneira similar a coroa islandesa caeu fronte ao dólar estadounidense, desde as 50-80 ISK por dólar ás 110-115 ISK. A mediados de novembro de 2009 seguiu na mesma liña, caendo ás 135 coroas por dólar. O 2 de abril de 2009, o valor suspendeuse no aire ao redor dos 119 ISK por dólar. Os altos prezos para os turistas víronse tamén arrastrados, polo que se espera que se incremente a industria do turismo en Islandia.
Islandia e o euro
Islandia non forma parte da Unión Europea, e por tanto non pode utilizar o euro. En teoría a adopción do euro tería varias vantaxes. Adoptar unha moeda máis forte axudaría a evitar as turbulencias que rodean as especulacións nos mercados financeiros internacionais. Ademais, os economistas islandeses enumeraron varios argumentos en favor do euro antes da crise. En termos de crecemento e benestar social, poderíase esperar do euro unhas taxas de interese máis baixas a longo prazo. Isto seguramente incrementaría o capital investidor e a produtividade do mercado laboral. O euro reduciría os prezos ao consumo facilitando unha comparación con outros países europeos. Debido á volatilidade entre o euro e a coroa, a anterior Ministra de Asuntos Exteriores Valgerður Sverrisdóttir considerou a idea de que Islandia adoptase en euro sen entrar na Unión Europea.
Existen dúas opinións sobre a adopción do euro entre os islandeses. O 11 de setembro de 2007 fíxose pública unha enquisa na que o 53% da poboación estaba a favor da adopción do euro fronte a un 37% que se negaba e un 10% indeciso. Outra enquisa publicada por un xornal indicaba o contrario, cun 56% opóndose e un 44% a favor. En xaneiro de 2008, a Cámara de Comercio islandesa realizou outra enquisa na que un 63% estaba a favor de abandonar a coroa islandesa por outra divisa. Ademais, algunhas empresas en Islandia como Ossur empezaron a pagar aos seus empregados en euros ou dólares, debido á alta inflación e volatilidade.
A crise financeira de 2008 hizó que rapidamente se fixesen chamamentos para unirse á eurozona. En xaneiro de 2009, un alto cargo do goberno manifestou que debido á crise a coroa morrera, polo que necesitaban unha nova moeda, e a única opción máis seria sería o euro. En marzo de 2009, un informe do Ministro de Asuntos Exteriores, Össur Skarphédinsson, considerou tres opcións: manter a coroa, adoptar o euro sen entrar á Unión Europea, ou adoptar o euro formalizando a entrada na Unión Europea. O informe recomendaba a última opción.
Un estudo económico do impacto sobre a adopción do euro sentenciou que a coroa islandesa actúa como barreira para o intercambio internacional, e que entrar na Unión Europea e adoptar o euro incrementaría os intercambios con Islandia nun 60%. En xullo de 2009, o Parlamento islandés votou apoiado cunha estreita marxe iniciar as negociacións para unirse á UE.
Chacona
A chacona está comprendida nas danzas populares españolas, con metro ternario, tempo moderado e variación continua das voces superiores sobre baixo ostinato. No século XVII difundiuse por toda Europa a través de España (aínda que existen defensores da súa orixe hispanoamericana). Apareceu orixinalmente en coleccións de guitarra con patróns comúns de acordes/baixo. É na súa orixe unha danza festiva, viva e de gran erotismo.
Italia
Monteverdi e Frescobaldi utilizaron ritmos máis lentos do tipo zarabanda, moi do gusto de Couperin e Lully, que a utilizaban nas súas obras escénicas. Antonio Vivaldi escribiu un exemplo de chacona no primeiro Allegro do Concerto para cordas RV 157. Outro exemplo deste compositor é o tema central (sen tempo) do Concerto de cámara en Fa, RV 100.
Atoparemos outro exemplo italiano na Chacona en sol menor para violín, de Tomaso Antonio Vitali, fillo de Giovanni Battista Vitali (aínda que de dubidosa atribución). Na que con cada variación, aumenta o grao de dificultade, converténdose nunha interesante e complexa peza de estudo.
Francia
Lully emprega a chacona como danza nas súas obras escénicas en compás ternario cun destes baixos ostinatos: 8-7-6-5; 8-5-6-5; 1-5-2-5; 1-2-3-4-5. Sempre en modo maior. Tras dúas exposicións do ostinato, hai xeralmente un baixo contrastante. Tempo= 121-159.
Alemaña e evolución
En Alemaña, Johann Sebastian Bach comporía a soada Chacona en re menor para acabar a Partita para violín solo n.º 2. Neste exemplo, a chacona baséase na sucesión de temas harmónicos e melódicos no baixo. Esta foi a chacona máis famosa da historia, a súa data de creación é de 1720, cando o mestre estaba en Köthen. Crese que a compuxo trala morte da súa esposa María Bárbara Bach, polo que moitos a consideran máis próxima ao lamento que á chacona. miniatura Este lamento mencionado na obra de Johann Sebastian Bach, como herdanza de Claudio Monteverdi, baséase e evidencia en moitas seccións da peza nas que aparecen movementos cromáticos descendentes. Esta composición ademais destacou pola súa longa duración (de 15 minutos), a súa dificultade técnica, así como as corais luteranas que a integran.
Esta peza sería clave no repertorio para violín, sendo considerada unha das pezas máis complexas compostas para este instrumento, debido a que abarca todos os aspectos da técnica de violín barroca.
España
Juan Arañés, compositor español compuxo a famosa chacona A la vida bona, tamén coñecida como El sarao de la chacona, na que, lonxe do lamento, canta á diversión sa e á alegría da xente da súa época. Esta está incluída no seu libro Segundo de tonos y villancicos, publicado en 1624 en Roma, que contén numerosas cancións a unha, dúas e catro voces, con acompañamento de guitarra. A letra, que está nun perfecto castelán popular do s. XVII, é unha burla da sociedade e dos seus arquetipos: negros, xitanos, prostitutas, médicos etc.
Ligazóns externas
[[Ficheiro:6a00d83451cb2869e2013486a0d259970c-400wi.jpg|miniatura|300x300px|  Chacona antiga, obra de [[Juan Arañés]],   de principios do século XVII.  ]]
Luís Bouza Trillo
Luís Bouza Trillo de Figueroa, nado en Vilagarcía de Arousa o 1 de agosto de 1869 e finado na súa vila natal o 29 de decembro de 1941, foi un xornalista e escritor galego.
Traxectoria
Estudou no Seminario de Santiago de Compostela, pero abandonouno para dedicarse ao xornalismo. Foi redactor de El Fin del Siglo, fundou e dirixiu a revista La Estrella Galaica, onde publicou relatos e poesías en galego e en castelán (ás veces cos pseudónimos Magdalena de Monteblanco ou Gonzalo), e en Vilagarcía Crónica Carrileña (1893). Marchou a Huelva como oficial primeiro de Obras Públicas en 1898. Regresou a Galicia e dirixiu en Vilagarcía El Faro de las Rías (1909), La Opinión (1912) e El Pueblo (1913) e colaborou noutros periódicos (La Integridad, Gaceta de Galicia, El Defensor de Granada e El Tea). O seu poema “Esperanzas” acadou o premio dos Xogos Florais lugueses (1900) e “Plegaria” foi premiado polo Ateneo de Sevilla (1908). Participou na celebración do Centenario da Guerra da Independencia co poema “Aos héroes da Arousa”.
Durante a Segunda República foi tenente de alcalde de Vilagarcía. Ao estalar o golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido o 15 de novembro e multado.
Obras
Deixou varios libros inéditos, entre eles un poemario galego-castelán titulado Hojas Secas e Amor que mata (drama en castelán). A súa novela curta La Torre de Miadelo empezou a publicarse na Crónica Carrileña e os seus relatos Nubes de Otoño, noutros xornais. Publicou dous relatos en galego en La Estrella Galaica: "Xan Canitrote (conto popular)" e "O polisón".
Vida persoal
Fillo de Manuel Bouza, de San Xurxo de Sacos, e mais de Narcisa Trillo, de Santiago de Compostela. Casado con Orencia Brey Lores, foi pai de Fermín Bouza-Brey e Luís Bouza-Brey Trillo.
Carta de Brest
A Carta de Brest foi un documento asinado polo Movemento Republicano Irlandés (IRM, do que formaban parte o IRA e o Sinn Féin), Unión Democrática Bretoa (UDB) e a Unión do Pobo Galego (UPG) o febreiro do 1972 en Brest, Bretaña. A Carta propuña a loita conxunta pola autodeterminación dos pobos de europeos para unha futura Europa socialista e dos pobos. Máis tarde asinárono Herri Alderdi Sozialista Iraultzailea (HASI), Cymru Goch, Partido Socialista de Liberación Nacional-Provisional, Esquerra Catalana dels Traballadors, Su Populu Sardu e Loita Occitana (LOC).
Domingo López Domínguez
Domingo Antonio López Domínguez, nado en Porto do Son cara a 1907 e finado na Coruña o 9 de decembro de 1936, foi un sindicalista galego. miniatura|Oficio do 8 de xullo de 1936 do Coronel-Gobernador Militar da Coruña ao xuíz permanente, relativo aos despois chamados [[Mártires de Brens.]]
Traxectoria
Empregado da Fábrica de Carburos Metálicos de Cee. Secretario da Sociedad de Oficios Varios da UGT. Co golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 foi detido. Xulgado en consello de guerra por rebelión militar, foi condenado a pena de morte. Foi fusilado en Punta Herminia o 9 de decembro de 1936.
Eleccións municipais no Porriño
Estes foron os resultados das eleccións municipais no concello do Porriño dende 1979.
Corporacións
miniatura|dereita|[[Galería de imaxes de casas dos concellos de Galicia|Casa do concello do Porriño]] Corporacións democráticas no Porriño desde a aprobación da Constitución de 1978.
Alexandre VIII, papa
Alexandre VIII, nado co nome de Pietro Vito Ottoboni en Venecia o 22 de abril de 1610 e finado en Roma o 1 de febreiro de 1691, foi papa da Igrexa católica entre 1689 e 1691.
Traxectoria
Pertencía a unha ilustre familia veneciana de orixe dálmata: foi o máis novo dos nove fillos de Marco Ottoboni, Gran Chanceler da República de Venecia, e da súa esposa Vittoria Tornielli.
Realizou os seus estudos con brillantez na Universidade de Padua, onde en 1627 completou un doutoramento en dereito civil e canónico.
Foi a Roma durante o pontificado de Urbano VIII, que o nomeou referendario do Tribunal da Signatura Apostólica, e posteriormente gobernador das cidades de Terni, Rieti Spoleto.
Descoñécense as circunstancias da súa ordenación sacerdotal.
Cardealado e episcopado
Participou nos conclaves de 1667, 1669-1670, 1676 e 1689, resultando elixido papa neste último.
Elección papal
Á morte de Inocencio XI o embaixador do Rei Luís XIV de Francia apertou o conclave para que elixise a Ottoboni, xa octoxenario e a priori bastante dócil ante os propósitos franceses. Porén, foi difícil alcanzar unha maioría, xa que oito cardeais estaban ausentes. Ademais, no curso da reunión outro cardeal faleceu e dous máis tiveron que abandonala por enfermidade. Despois de cincuenta días de votacións e de que funcionasen as presións e as promesas de futuro, resultou elixido por unanimidade: era o 16 de outubro de 1689. Dez días despois foi coroado papa na Patriarcal Basílica Vaticana polo cardeal Francesco Maidalchini, protodiácono de Santa Maria in Via Lata.
Papado
Á morte do seu predecesor o tesouro pontificio estaba en condicións saneadas. Inocencio VIII inverteu a situación de prosperidade: rebaixou os impostos e dilapidou as finanzas papais en dádivas á súa familia.
Contravindo as prácticas do pontificado anterior, inmediatamente despois de que o elixisen papa lanzouse a un nepotismo desenfreado: en Roma rexistrouse un auténtico desembarco de Ottoboni venecianos e de achegados a estes, todos prestos a recibiren cargos e prebendas. Cinguíndose ós seus familiares máis próximos, nomeou un dos seus sobriños, Antonio, xeneral en xefe dos exércitos dos Estados da Igrexa; a outro sobriño, Pietro, de só dezanove anos, nomeouno cardeal diácono pro illa vice de San Lorenzo in Damaso, gobernador de Fermo, Tivoli e Capranica, vicechanceler da Igrexa Romana, secretario de memoriais e vigairo papal no territorio de Avignon; a un terceiro sobriño, Marco, que era chepudo e coas facultades mentais algo diminuídas, nomeouno superintendente das fortalezas e as galeras papais, e comprou para el o ducado de Fiano mediante o pago dunha auténtica fortuna. Disque Alexandre VIII, previndo que lle quedaba pouca vida e que o seu sucesor non sería tan pródigo, instaba os seus favorecidos a acapararen rapidamente o máximo de prebendas coa frase: Le 24 stanno per scoccare (Falta pouco para media noite).
A finais de 1690 e mediante decreto do Santo Oficio condenou 31 proposicións das máis de 200 presentadas por un grupo de teólogos xesuítas belgas, especificamente os da universidade de Lovaina, a propósito da graza, a penitencia e da eucaristía, así como a teoría do "pecado filosófico". Tamén se opuxo ó "rigorismo" excesivo de determinadas correntes morais, contraposto ó "laxismo" que fora denunciado en pontificados anteriores.
Malia o patrocino do monarca francés, condenou a declaración realizada en 1682 polo clero deste país en relación coas liberdades da igrexa galicana. Mediante a bula Inter multiciples de 1692 declarou anulados catro artigos daquela declaración, así como o dereito de regalía. Porén, Luís XIV, cunha situación política en momento crítico, conseguiu ganancias coas disposicións pacíficas do novo papa, e restituíu a este o territorio de Aviñón e do Condado Venasino, ó tempo que renunciaba ó dereito de asilo da Embaixada francesa. En compensación, Alexandre VIII nomeou o máis férvido dos galicanos, o bispo de Beauvais e embaixador de Francia ante a Santa Sé Toussaint de Forbin Janson, cardeal do título de San Agnese fuori le mura.
Comprou os libros e manuscritos da raíña Cristina de Suecia para nutrir a Biblioteca Vaticana.
Axudou á súa Venecia natal con xenerosos subsidios na guerra en contra dos turcos.
Instituíu na China as dioceses de Pequín e Nanking.
Canonizou a san Lorenzo Giustiniani, a san Xoán de Deus e a san Pascual Bailón.
Morte
Morreu en Roma o 1 de febreiro de 1691, e está sepultado na Patriarcal Basílica Vaticana baixo un suntuoso mausoleo obra de Arrigo di San Martino.
As profecías de San Malaquías refírense a este papa como Pœnitentia gloriosa (A penitencia gloriosa), cita que ó parecer fai referencia ó seu nome de pila, Pedro, pois o apóstolo Pedro é considerado o "gran arrepentido", aínda que nunha segunda lectura se asocia a cita co día en que foi elixido, consagrado a San Bruno, considerado o anxo da penitencia. Existe outra terceira explicación á cita, e é a que fai referencia a que forzou ós bispos franceses ó arrepentimento na súa Declaración do Clero de Francia
Hidroxilo
miniatura|dereita|200px|Modelo tridimensional dun grupo hidroxilo. Un hidroxilo é un grupo formado por un átomo de osíxeno unido covalentemente cun átomo de hidróxeno, que aparece en compostos como os alcohois, fenois, ácidos carboxílicos e sulfónicos, oxoácidos e bases. Por hidroxilo pódense entender estas tres cousas:
Grupo hidroxilo
75px O termo grupo hidroxilo utilízase para designar ao grupo funcional -OH cando é un substituínte dun composto orgánico, ao cal está unido covalentemente. As moléculas orgánicas máis representativas con grupos -OH son os alcohois. Tamén os fenois e os carbohidratos levan característicamente estes grupos.
Os grupos hidroxilo son moi importantes en bioquímica porque poden facilmente formar pontes de hidróxeno como dadores ou coma aceptores. Esta propiedade está relacionada co feito de que incrementan a hidrofilidade e a solubilidade en auga ás moléculas que os levan. O grupo hidroxilo das moléculas orgánicas pode ser substituído por outros grupos ou pode reaccionar formando enlaces éster e enlaces glicosídicos entre outros.
Un grupo -OH forma parte do grupo carboxilo (COOH) dos ácidos orgánicos e tamén está presente nos oxoácidos inorgánicos. Se o ácido é forte este grupo -OH pode desprotonarse facilmente.
Cando é necesario poñer un prefixo nas moléculas orgánicas ás que se une un grupo hidroxilo, segundo a IUPAC, debe utilizarse hidroxi (e non hidroxil). Por exemplo, hidroxiprolina.
Tommaso Costantino
Tommaso Costantino, nado en Tunes o 23 de xuño de 1885 e finado en Brindisi o 28 de febreiro de 1950, foi un tirador de esgrima italiano, gañador de dúas medallas olímpicas.
Hidroxilo
Hidróxidos
miniatura|dereita|Anión hidroxilo. O anión hidroxilo ou oxhidrilo presente nos hidróxidos (OH-) está cargado e compórtase de forma completamente distinta dos grupos funcionais OH unidos covalentemente. Os hidróxidos disócianse en auga liberando o seu grupo OH- (hidroxilo ou oxhidrilo), o que é característico das bases, e leva a un aumento do pH (maior basicidade). Polo contrario, os grupos funcionais OH dun alcohol ou dun ácido non se liberan como OH-, senón que como moito liberarían un protón (H+).
A disociación da auga tamén orixina OH-, xunto con H+.
Tommaso Costantino
Traxectoria
Participou nos Xogos Olímpicos de 1920 en Antuerpen, logrando o ouro en florete e espada por equipos.
Hidroxilo
pH e pOH
A concentración dos ións H+ e OH- nunha disolución determina a súa acidez ou basicidade, medidos polo pH e pOH. Entre ambos sempre suman 14, polo que se o pH é, por exemplo, 5, o pOH ten que ser 9.
Radical hidroxilo
O radical hidroxilo (·OH) é a forma neutra do ión hidróxido, polo que ten un electrón menos ca este. Prodúcense pola descomposición de hidroperóxidos (ROOH) ou por fotólise. Os radicais hidróxido son enormemente reactivos, polo que duran moi pouco libres (uns 10−9 segundos ), xa que reaccionan inmediatamente con outras substancias, e son moi importantes na química dos radicais.
Os radicais libres hidroxilo poden causar un dano oxidativo na célula, especialmente nos eritrocitos. Danan o ADN, os lípidos, e proteínas, polo que son moi prexudiciais. A célula ten diversos antioxidantes para eliminar os radicais libres que se formen.
Gnosticismo
miniatura|[[Evanxeo de María Madalena.]] O gnosticismo (do grego Γνωστικισμóς: gnostikismós; de Γνωσις: gnosis, «coñecemento») é un conxunto de correntes sincréticas filosófico-relixiosas que chegaron a mimetizarse co cristianismo nos tres primeiros séculos da nosa era. Acabou por converterse nun pensamento declarado herético despois dunha etapa de certo prestixio entre as intelectuais cristiás. De feito, pode falarse dun gnosticismo pagán e dun cristián, aínda que o máis significativo acadouse como rama heterodoxa do cristianismo primitivo.
Teoloxía
A teoloxía gnóstica vén da palabra gnose, que procede á súa vez do verbo gignósko, que significa coñecer. Polo tanto, será coñecia como un coñecemento superior, interno, espiritual e iniciatico. No grego clásico e no popular, denominábase como koiné, o que na actualidade é coñecido como epísteme.
En filosofía, epísteme significa "coñecemento científico", o cal é oposto a "opinión". Pola contra, gnosis refírese ao coñecemento, en oposición á ignorancia ou agnose.
Ao contrario do coñecemento científico, a gnose é un coñecemento que nace no corazón de forma misteriosa e intuitiva. É pois a busca do coñecemento, non o intelectual, senón o que lle dá sentido á vida humana. Este vólvese pleno cando o home encontra a súa esencia eterna e marabillosa.
O obxecto do coñecemento da Gnose é Deus, ou todo aquilo que vén del. Toda gnose parte do punto de confirmación da existencia dun deus totalmente transcendente. "Coñecer" significa ser e actuar no ámbito divino, neste caso do ser humano. Por iso o termo coñecer implica a salvación de todo mal ou Ego, no cal poida estar a persoa que posúa ese coñecemento.
Isto é tanto un concepto relixioso e psicolóxico, como científico, filosófico e artístico. A partir da visión gnóstica, o significado da vida parece unha transformación e unha visión interior, o que hoxe en día coñecemos como psicoloxía profunda.
Pódese dicir que no ámbito relixioso, a gnose é unha sensación dolorosa que tanto mulleres como homes senten pola separación entre o humano e o ser divino. No fondo, tamén se cre que a pretensión é encontrar a relación entre os humanos e a divindade.
Para Carl Gustav Jung, moitos gnósticos só eran psicólogos. Pensaba que a gnose era un coñecemento psicolóxico, é dicir, que todo o que abarcaba proviña do subconsciente. Jung chegou a esta conclusión a través da concentración da atención sobre o chamado factor subxectivo, que consiste na acción de demostrar a influencia do subconsciente sobre a conciencia. Así pois, foi grazas a esta teoría como explicou o paralelismo entre a simboloxía gnóstica e a psicoloxía profunda.
Finados en 2018
Esta é unha listaxe de persoas de sona que finaron ao longo de 2018. Primeiro lístanse as personalidades internacionais, e a continuación as personalidades galegas, ordenadas por data de falecemento. A lista recolle, por esta orde, data de falecemento, nome, idade ao falecer, profesión ou motivo de sona, nacionalidade de orixe e causa da morte.
Para unha listaxe ordenada alfabeticamente, véxase a categoría "Finados en 2018".
La Chapelle-Erbrée
La Chapelle-Erbrée (en Ar Chapel-Ervoreg) é unha comuna francesa do departamento de Ille e Vilaine, na Bretaña.
Ípsilon
miniatura|150px|dereita|Maiúscula e minúscula da letra ipsilon. Ipsilon é o nome da vixésima letra do alfabeto grego (ὖψιλόν); equivale ao /y/, son que aparece no u do francés tu ou no ü do alemán müde. Minúscula υ, maiúscula Υ. Adoita transcribirse como i. Provén da letra do alfabeto fenicio wāw. Como signo numérico representaba o catrocentos. En maiúscula serve tamén para designar o vixésimo canto da Ilíada de Homero e en minúscula o vixésimo da Odisea.
Uhm Ji-won
Uhm Ji-won (Hangul 엄지원), nada o 25 de decembro de 1977, é unha actriz surcoreana.
Celestino Sánchez Rivera
Celestino Sánchez Rivera, nado en Santiago de Compostela o 13 de novembro de 1870 e finado na mesma cidade o 30 de febreiro de 1948, foi un xornalista e escritor galego. miniatura|225px|Celestino Sánchez Rivera (x) coa colonia estranxeira en [[Cuntis, 1921.]]
Traxectoria
Foi conservador do Hospital Real de Santiago de Compostela e cronista da cidade. Mercou e dirixiu El Eco de Santiago, onde escribiu co pseudónimo de Diego de Muros. Ingresou na Real Academia Galega o 27 de xullo de 1941. En 1944 foi nomeado cronista oficial de Compostela.
Teoría de aneis
En álxebra abstracta, a teoría de aneis é o estudo de aneis (estruturas alxébricas nas cales a adición e a multiplicación están definidas e teñen propiedades similares a aquelas operacións definidas para os enteiros). A teoría de aneis estuda a estrutura de aneis, as súas representacións, ou, en linguaxe diferente, módulos, clases especiais de aneis (aneis de grupo, aneis de división, álxebras universais envolventes), así como unha variedade de propiedades que resultaron de interese tanto dentro da propia teoría e para as súas aplicacións, como propiedades homolóxicas e identidades polinómicas.
Os aneis conmutativos enténdense moito mellor cós non conmutativos. A xeometría alxébrica e a teoría de números alxébricos, que proporcionan moitos exemplos naturais de aneis conmutativos, impulsaron moito o desenvolvemento da teoría de aneis conmutativos, que é, co nome de álxebra conmutativa, unha área importante da matemática moderna. Debido a que este tres campos (xeometría alxébrica, teoría de números alxébricos e álxebra conmutativa) están tan intimamente conectados, é normalmente difícil e sen sentido decidir a que campo pertence un resultado particular. Por exemplo, o teorema dos ceros de Hilbert é un teorema que é fundamental para a xeometría alxébrica, e está enunciado e probado en termos de álxebra conmutativa. Do mesmo xeito, o último teorema de Fermat está enunciado en termos de aritmética elemental, que é unha parte de álxebra conmutativa, pero a súa proba implica resultados profundos tanto da teoría de números alxébricos como da xeometría alxébrica.
Os aneis non conmutativos son bastante diferentes, xa que pode xurdir un comportamento máis estraño. Mentres a teoría se desenvolveu por dereito propio, unha tendencia bastante recente buscou facer paralelismos co desenvolvemento conmutativo construíndo a teoría de certas clases de aneis non conmutativos dunha maneira xeométrica coma se fosen aneis de funcións sobre (non existentes) "espazos non conmutativos". Esta tendencia iniciouse na década de 1980 co desenvolvemento da xeometría non conmutativa e co descubrimento dos grupos cuánticos. Isto levou a unha mellor comprensión dos aneis non conmutativos, especialmente os aneis noetherianos (Goodearl 1989).