cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Entoación (música)
Instrumentos de corda
As cordas baleiras (é dicir, vibrando ao longo de toda a súa lonxitude) sintonízanse actuando sobre mecánicas especiais e modificando a súa tensión. Isto, xunto coa lonxitude e o grosor da corda, determina a frecuencia de vibración. Cando o músico preme a corda para modificar a súa lonxitude e, polo tanto, o ton do son producido, a súa tensión aumenta automaticamente: polo tanto, todas as notas tocadas soarán de forma crecente. Nas cordas é o oído do músico o que corrixe este fenómeno movendo lixeiramente o dedo. No caso de instrumentos con trastes (como a guitarra e a mandolina ) resólvese na fase de deseño inclinando lixeiramente a ponte, ese é o punto no que as cordas entran en contacto coa caixa de resonancia. Deste xeito, as notas con teclas están aumentando en igual medida. Ao soltar a tensión da corda, obtemos a entoación de todas as notas tecladas. Neste punto, con todo, o son da corda oca será menor que as cordas de feltro. Para a súa entoación será necesario, polo tanto, acurtar lixeiramente a corda oca movendo (de novo na fase de deseño) a porca cara ao primeiro traste, elevando así o seu son. Para obter a entoación correcta dos instrumentos de corda con trastes (supoñendo que os trastes están colocados correctamente), son necesarias dúas compensacións, tanto na ponte como na porca.
Instrumentos electrónicos
No caso dos sintetizadores, onde o son se produce grazas a circuítos electrónicos e é independente das variables acústicas e humanas, é posible obter unha entoación moi precisa. Normalmente estes instrumentos ofrecen a posibilidade de tocar con distintas entoacións desde un temperamento igual (estándar agora establecido a nivel planetario) mediante dispositivos de control microtonal chamados microtuner, ambos en forma de "presets" (esquemas de afinación predeterminados baseados en modelos históricos), ambos actuando de forma independente sobre cada son. O gran problema da entoación dos Moogs débese á lei logarítmica das unións PN, máis coñecida como Lei de Ebers-Moll, na que aparece a variable temperatura, lamentablemente non compensada por sistemas adecuados.
Entoación da escala
Falamos de entoación tamén en referencia ás notas individuais das escalas musicais. Dentro do temperamento igual todas as 12 notas da oitava son equidistantes (un semitón temperado), pero noutros sistemas musicais (principalmente modais) as notas da escala forman, con respecto á tónica, intervalos que non coinciden cos de igual temperamento e a súa entoación correcta xúlgase unicamente en función do oído do músico e do oínte.
Por exemplo, na música da India as notas toman diferentes matices de entoación, que as fan expresivamente moi diferentes, dependendo do contexto no que se usan, aínda que un oído acostumado só ao temperamento igual se esforce inicialmente por percibir estas diferenzas.
Outros significados
Máis raramente por entoación enténdese a inflexión xeral coa que se interpreta a peza.
No século XVI, e aínda máis tarde, o termo indicaba un breve preludio instrumental, principalmente órgano, que serviu de introdución a unha peza vocal sagrada.
Ercé-en-Lamée
Ercé-en-Lamée (en Herzieg-Mez) é unha comuna francesa do departamento de Ille e Vilaine, na Bretaña.
Subcontinente indio
miniatura|250px|Subcontinente indio. O subcontinente indio é a rexión xeográfica que comprende a maior parte da India histórica, no presente dividida entre os estados da India, Paquistán, Bangladesh, o Nepal e Bután. Por razóns culturais e xeográficas, considéranse tamén parte do subcontinente os estados insulares de Sri Lanka e as Maldivas. Todos estes países forman parte da Asociación Surasiática para a Cooperación Rexional (SAARC, en sigla inglesa). O subcontinente indio foi coñecido durante séculos como o Indostán e é equivalente ó territorio que até a desaparición do Raj británico en 1947 era coñecido como a “India británica”. En total, a superficie do subcontinente indio ascende a uns 4 480 000 km².
Nomenclatura
A miúdo chamado simplemente o Subcontinente, por tratarse da única rexión do mundo á que se aplica habitualmente este cualificativo, a rexión coñecíase en Occidente simplemente como “a India” ou como “as Indias” até 1947, cando a partición da antiga India británica supuxo a división do territorio entre os estados de Unión da India e Paquistán. Deste último estado escindiríase posteriormente a súa parte oriental co nome de Bangladesh. Moitos habitantes de Paquistán e Bangladesh rexeitan o termo “subcontinente indio” por considerar que o adxectivo “indio” debe aplicarse soamente ó Estado actual da República da India. Máis axeitado sería o termo Indostán polo seu uso histórico e a súa orixe terminolóxica, pero é de pouco uso no presente. Un nome alternativo para a rexión é Asia Meridional ou Sur de Asia, aínda que esta denominación ás veces inclúe tamén a Afganistán e Irán, e ás veces até Birmania.
Xeografía
miniatura|275x275px|O subcontinente indio nunha composición de imaxes de satélite. A rexión limita polo norte e polo leste coa cadea montañosa do Himalaia, e co mar Arábigo e a baía de Bengala polo sur. A cordilleira Hindu Kush entre Paquistán e Afganistán adoita considerarse a fronteira noroccidental do subcontinente. A parte occidental de Paquistán, Baluchistán, está separada do subcontinente polos montes Suleimán, polo que xeograficamente non forma parte do mesmo, ó estar xa na meseta iraniana.
En termos xeolóxicos, a rexión está considerada un subcontinente porque se asenta sobre unha placa tectónica diferenciada, a "placa india" (parte da placa Indoaustraliana), orixinalmente un pequeno continente que chocou coa placa Euroasiática, dando lugar á cordilleira do Himalaia e á meseta tibetana. No presente, a placa india continúa desprazándose cara ó norte, o cal fai que os montes que conforman o Himalaia medren varios centímetros cada década.
Tony Wroten
Tony Wroten, Jr., nado o 13 de abril de 1993 en Renton, Washington, é un xogador profesional de baloncesto estadounidense. Mide 1,98 metros de altura, e xoga nas posicións de base e escolta.
Terra (1927)
Terra foi unha revista publicada en Santiago de Compostela en 1927.
Vincenzo Viviani
Traxectoria
Viviani proclamaba ser discípulo de Galileo, nunha época na que supuña unha valentía. En matemática ocupouse da teoría das proporcións.
Tony Wroten
Instituto
No seu primeiro ano no Garfield High School de Seattle, Washington, Wroten acadou 20.8 puntos, 8.7 rebotes e 3.8 asistencias por partido. Foi incluído no primeiro equipo All-Washington State Class 4A de 2009, converténdose no primeiro xogador de primeiro ano da historia en ser incluído en dito equipo. No seu segundo ano, fixo 17.6 puntos, 6.4 rebotes e 4.9 asistencias por partido. Na súa terceira tempada non puido xogar debido a unha lesión no ligamento cruzado anterior. Durante a súa derradeira tempada, fixo 25.0 puntos, 7.5 rebotes e 4.1 asistencias por encontro.
Vincenzo Viviani
Teorema de Viviviani
Débeselle un teorema que leva o seu nome, utilizado nos diagramas estatísticos triangulares, e que se enuncia así:
Tony Wroten
Traxectoria universitaria
Na súa tempada coma freshman en Washington, Wroten acadou 16.7 puntos, 5.0 rebotes e 3.6 asistencias por partido. Isto foi suficiente para ser nomeado Freshman do Ano da Pac-12, e ser incluído no primeiro equipo All-Pac-12, converténdose no primeiro freshman da historia da universidade de Washington en ser incluído no All-Pac-12. O 3 de abril de 2012, Wroten decidiu inscribirse para o Draft da NBA de 2012. O seu compañeiro en Washington Terrence Ross tamén decidiu inscribirse no Draft de 2012.
Vincenzo Viviani
Obra principal
Dedicou o libro a Leopoldo de Medici, que lle facilitara o coñecemento de fragmentos de Galilei sobre as proporcións.
Tony Wroten
Traxectoria profesional
Wroten foi elixido na 25ª posición do Draft da NBA de 2012 polos Memphis Grizzlies. Durante a súa tempada coma rookie, foi asignado varias veces ós Reno Bighorns da NBA D-League.
Vincenzo Viviani
Obra principal
Na súa honra, un cráter da Lúa leva o seu nome.
Tony Wroten
Traxectoria profesional
O 22 de agosto de 2013, Wroten foi traspasado ós Philadelphia 76ers a cambio dunha futura elección do Draft de segunda rolda.
Terra (1927)
Historia e características
Subtitulada Revista quincenal ilustrada, apareceu o 1 de marzo de 1927. Dirixida por Jaime Vilas Cagiao. De vida moi curta, o segundo e último número apareceu o día 15 do mesmo mes. Entre os colaboradores figuraban Ramón Otero Pedrayo, Herminia Fariña, Armando Cotarelo Valledor, Jesús Bal y Gay, Maside, Fermín Bouza-Brey, Santiago Montero Díaz, Lois Tobío Fernández, Rafael Dieste, Santiago Ramón y Cajal, Manuel Fuentes Jorge.
FC Inter Turku
O Football Club International Turku ou FC Inter (alcumado Sinimustat, en galego 'Negro e Azuis') é un equipo de fútbol da cidade de Turku, Finlandia. Foi fundado en 1990 e actualmente compite na Veikkausliiga, a máxima categoría do fútbol finés, competición que gañou nunha ocasión en 2008. Xoga os seus partidos como local no Veritas-stadion, un estadio con capacidade para 8.072 espectadores.
Club Deportivo Ciudad Jardín
O Club Deportivo Ciudad Jardín é un equipo de fútbol galego do barrio da Cidade Xardín da cidade da Coruña. Foi fundado en 1945 e actualmente compite na Terceira Autonómica de Galicia.
Historia
O club foi fundado o 27 de maio de 1945 por Manuel Fraga Roca, Francisco Díaz Fernández e Segundo Mayán Lozano, sendo o primeiro deles o primeiro presidente.
Tony Wroten
Traxectoria profesional
O 30 de xaneiro de 2020, anunciouse a súa fichaxe polo Joventut Badalona da Liga ACB ata final de tempada. O 29 de abril de 2020, Wroten e o Joventut chegaron a un acordo para a rescisión do contrato do xogador.
Atalanta BC
O Atalanta Bergamasca Calcio é un club de fútbol italiano da cidade de Bérgamo, na Lombardía. Fundouse en 1907 e compite na Serie A.
Automated Fibre Placement
O Automated Fibre Placement (Deposición automática de fibra, en galego) é un proceso de fabricación con materiais compostos usado en diferentes ámbitos da enxeñaría.
Denominación
O Automated Fibre Placement (usualmente abreviado como "AFP") refírese tanto ao proceso de fabricación como á máquina laminadora (robot comercial máis cabezal). Tamén pódese atopar coa denominación de Automatic Fibre Placement ou Advanced Fibre Placement. En tódalas denominacións adóitase mencionar tamén trocando fibre por fiber (na súa máis usual ortografía norteamericana).
Historia
O AFP é unha evolución do Automated Tape Laying, ATL, unha máquina desenvolvida nos anos 60 que permitiu automatizar o laminado de pezas con prepregs, que ata entón eran manuais. Os enxeñeiros pronto se decataron que o ATL funcionaba ben en superficies sinxelas (planas ou de baixa curvatura), mais atopa problemas en superficies complexas (chafráns ou superficies de alta curvatura). Para arranxar estes problemas, engadíronse máis grados de liberdade á máquina e estreitouse o ancho das cintas empregadas, dando lugar a unha máquina de diferentes prestacións á que se chamou Automated Fibre Placement, AFP.
Proceso de fabricación
Para laminar a peza requirida, o prepreg deposítase sobre o molde coa axuda dun rodete de compactación, que aplica unha forza sempre normal á superficie laminada. Tras depositarse varias capas de material sobre o molde, a peza debe ser introducida nun autoclave, o cal, aplicando alta presión e temperatura, axuda a curar a resina do prepreg. Finalmente, o molde retírase e a peza fica rematada.
Características
Para evitar o torcemento das distintas cintas depositadas, cada unha delas diríxese a través dunhas guías ata uns 30 milímetros antes do contacto co rodete, e aplícaselles, ademais, unha tensión (forza na dirección das cintas que tende a estiralas). Ademais, para incrementa-la adherencia do prepreg, o proceso lévase a cabo con aplicación de calor.
Lingua mingreliana
O mingreliano (მარგალური ნინა, margaluri nina) é unha lingua kartveliana falada no oeste de Xeorxia (nas rexións de Samegrelo e Abkhazia), polo pobo mingreliano. Tamén foi chamada iveriano (en iveriuli ena) a comezos do século XX. Por mor de que os mingrelianos pasaron máis de mil anos como unha rexión dentro de Xeorxia, o número de falantes está minguando en prol da lingua nacional. A UNESCO considéraa como "definitivamente ameazada".
Thomas Morgenstern
miniatura|Thomas Morgenstern na gala dos deportistas austríacos do ano 2008 Thomas Morgenstern, nado o 30 de outubro de 1986 en Spittal an der Drau, é un saltador de esquí austríaco.
Traxectoria
Fixo o seu debut internacional no Torneo dos Castro Trampolíns na tempada 2002/2003, rematou 9º en Oberstdorf, 25º en Garmisch-Partenkirchen, 9º en Innsbruck e 6º en Bischofshofen. Cinco días despois do remate o torneo, gañou a súa primeira competición na Copa do Mundo en Liberec, Chequia.
Na tempada 2003/4 foi segundo logo de Sigurd Pettersen durante case todo o Torneo dos Catro Trampolíns, rematando finalmente en cuarta praza.
Morgenstern logrou tres medallas de ouro por equipos nos Campionatos de Esquí Nórdico, dúas de 2005 e unha de 2007, nese ano gañou tamén unha medalla individual,  en trampolín curto.
Nas Olimpiadas de Inverno de 2006 gañou dous ouros, en trampolín grande individual e por equipos. Gañou as primeiras seis competicións da Copa do Mundo de 2007/2008, igualando o récord de Janne Ahonen e Matti Hautamäki e gañando a Copa finalmente, conseguiu unha medalla de ouro por equipos nos Campionatos do Mundo de Salto de Esquí de 2008 en Oberstdorf.
Santa Cruz, Murcia
250px|miniatura|Ermida Vella de Santa Cruz Santa Cruz é unha pedanía do concello de Murcia, na Rexión de Murcia. Atópase a 8 km de Murcia, a unha altitude media de 42 metros sobre o nivel do mar.
Contaba en 2005 cunha poboación de 2.375 habitantes e ten unha extensión de 4,24 km². Limita coas pedanías de Cobatillas e El Esparragal ao norte, El Raal e Alquerías ao leste, Llano de Brujas ao oeste e Llano de Brujas e Los Ramos.
Está formado por dous núcleos de poboación: Santa Cruz e San José Obrero.
Black metal
miniatura|200px|Un recurso habitual no black metal é o uso de [[pintura corporal.]] O black metal é un xénero musical que parte do heavy metal e ten as súas orixes en Inglaterra a mediados dos oitenta, mais o seu desenvolvemento lévase a cabo a principios dos noventa en Noruega. Con características musicais tales como o minimalismo instrumental, voces guturais rachadas, baterías aceleradas e guitarras agudas.
Denis Menchov
250px|miniatura|dereita|Denis Menchov en [[2011.]] Denis Nikoláyevich Menchov, nado o 25 de xaneiro de 1978 na localidade rusa de Orel, é un ciclista ruso. Dende os 19 anos de idade reside en Navarra.
Black metal
Nos seus comezos era un sinónimo de Satanic metal, o black metal é coñecido a miúdo con hostilidade dende a cultura xeral, debido ás accións e ás ideoloxías asociadas con el. Moitos artistas expresan extremos anti-cristiáns e visións misantrópicas, defendendo varias formas de Satanismo ou paganismo étnico.
Características
O black metal caracterízase basicamente pola utilización de voces guturais rachadas (mellor coñecidas como shrieks), guitarras agudas, ritmo de batería acelerado (ritmo relampo ou blast beats) e minimalismo instrumental.
Denis Menchov
Fíxose profesional en 2000 e acadou 2 vitorias na Vuelta a España nos anos 2005 e 2007, e unha vitoria no Giro de Italia 2009. No Tour de Francia acadou 1 vez o 2º posto en 2010.
Black metal
Características
Así a todo, ó longo da década dos noventa foron xurdindo novos subxéneros a partir de modificacións nos ritmos, agregados de coros así como tamén outros instrumentos (teclados na maioría dos casos) e a introdución de características propias doutros xéneros musicais.
Historia
En 1984, os suízos de Hellhammer gravan un EP de nome Apocalyptic Raids fusionando varios xéneros coma o speed metal, o death metal e o doom metal e algunhas pinceladas de black metal. O grupo sepárase, Thomas Gabriel Fischer (mellor coñecido como Tom G. Warrior e "Satanic Slaughter") e Martin Ain ("Slayed Necros") forman Celtic Frost. Podemos ter en conta tamén grupos brasileiros coma Sarcofago, os cales facían unha mestura de thrash metal con ritmos veloces e líricas non moi diferentes das tradicionais do black metal, e as bandas alemás de thrash metal Destruction e Sodom debido ós seus toques black.
Os suecos Bathory, liderados por Ace Börje Forsberg (Quorthon), practicaban unha música moi parecida á de Venom. Logo dos discos Bathory (1984) e The Return... (1985), chegou no ano 1987 o principal disparador deste novo xénero: Under The Sign Of The Black Mark e, con todo isto, quedou formada a base para a escena do black metal noruegués (true norwegian black metal) coñecida por varios casos de asasinatos e a queima de vinte e dúas igrexas.
A comezos dos noventa, grupos musicais de Noruega coma Mayhem, Burzum, Darkthrone e Immortal, entre outros, colleron os conceptos de minimalismo instrumental, voces guturais, guitarras agudas e ritmos acelerados de batería (ritmo relampo ou blast beats) e convertéronos no camiño á seguir. É aquí cando podemos comezar a falar do black metal como xénero musical.
En 1993 o Inner Circle disólvese tras ser Øystein Aarseth (Euronymous), ex-guitarrista e líder de Mayhem e creador do círculo, asasinado con vinte e tres puñaladas o 10 de agosto polo único membro de Burzum, Varg Vikerness (coñecido coma Count Grishnackh), quen ingresou no cárcere cunha pena de vinte e tres anos. Rumoreábase que o acto foi polo liderado daquela organización cuxos fins eran acabar co cristianismo en Noruega e volver ás antigas crenzas e prácticas pagás, e ter control sobre as bandas de black metal xurdidas en Noruega para decidir se eran auténticas e merecían pertencer ó xénero.
Snorre Ruch (tamén coñecido como Blackthorn), ex-guitarrista de Mayhem, foi condenado a oito anos de prisión por complicidade no dito asasinato. Non pasou moito tempo antes de que a policía soubese das prácticas desta organización.
Tomas Thormodsæter Haugen (Samoth), guitarrista de Emperor, foi condenado a dous anos de cárcere por complicidade nos incendios xunto a Varg Vikerness.
Debido a todo o acontecido, os outros membros do círculo deciden afastarse e o Inner Circle desaparece.
No ano 2004, Jon Nödtveidt finalizou a súa cadea e regresou ó grupo musical. Así a todo, estímase que arredor do catorce ou dezaseis de agosto do 2006, ós seus trinta e un anos, suicidouse disparándose. A policía sueca atopou o seu cadáver no seu apartamento; as razóns deste acontecemento son descoñecidas.
Desenvolvemento posterior
Bandas como Emperor, Ancient e Satyricon, chamadas de segunda xeración, empezaron a incluír novos elementos e, así, foron xurdindo novos subxéneros e estilos dentro do black metal.
Foi Emperor quen engadiu teclados ó seu black metal e deu lugar o chamado melodic black metal ou symphonic black metal. Grupos como Dimmu Borgir, The Covenant (tiveron que cambiar o seu nome a The Kovenant debido a asuntos legais cunha banda sueca de ebm que tamén se chamaba así), Cradle Of Filth e Anorexia Nervosa son ou foron (no caso de Cradle Of Filth) algunhas das bandas pertencentes a este novo subxénero.
Bathory foi outra das bandas que introduciu novos elementos á súa música para dar paso á aparición de novos subxéneros. O viking metal, seguido por grupos coma Ancient Rites, Borknagar, Ensiferum, Enslaved, Falkenbach, Mithotyn, Moonsorrow, Mythos Nord, Thyrfing e Vintersorg.
Tamén se adoptaron instrumentos da música folk. É así como naceu unha fusión entre o black metal e dita música, a cal se chamou folk metal. Ancient Rites, Borknagar, Ensiferum, Falkenbach, Mithotyn, Moonsorrow, Vintersorg, e Moonspell no seus inicios cando aínda se chamaba Morbid God, son algúns dos seus grupos.
Outros apartáronse en novos estilos baseándose nas líricas, da man de temas de ámbito político (como o black metal nacionalsocialista, de ideas pro-nazis, con iconas coma Burzum ou Nokturnal Mortum) ou relixioso (como o unblack metal, que defende as posturas cristiás fronte ás anticristiás tradicionais do black metal, con bandas como Crimson Moonlight e Elgibbor).
Pre-Black metal
Son as bandas que foron piares do black metal pero que xamais tocaron música dese xénero. Satánicos na maioría, todos eles tocaron o xénero Thrash (pre-black), Bathory é o único que chegou máis lonxe facendo Death Metal en dous álbums e Viking Metal na maioría da discografía que ten.
Black metal noruegués
Son as principais bandas do movemento verdadeiro de black metal, todas elas de Noruega, e é alí onde aconteceron moitos dos feitos históricos deste xénero.
Black metal nacionalsocialista
É un subxénero do black metal, caracterizado fundamentalmente pola súa temática letrística e pola súa estética política, máis concretamente, por estar en relación directa ou indirecta co movemento nacionalsocialista. Algúns dos grupos deste estilo son:
Melodic black metal
É outro subxénero do black metal, técnico e melódico como o propio nome di, toca ritmos lentos e outros acelerados, pero sempre cun ritmo moi baixo en comparación con outros xéneros do black. Ademais diso, úsase tamén moito teclado.
Black death metal
Mestura dous dos xéneros do metal, o thrash metal e o black metal, e comezou a mediados da década de 1980 e caracterízase por empregar guitarras moi distorsionadas, berros, baterías agresivas, cambios de tempo e progresión cromática de acordes.
A letra dos temas do Black metal poden tratar temas de películas slasher, relixión (ás veces satanismo), ocultismo, horror Lovecraftiano, natureza, misticismo, mitoloxía, filosofía, ciencia ficción, e política, e poden describir actos extremos, incluíndo mutilación, disección, tortura, violación, canibalismo, e necrofilia. Algúns grupos deste estilo son
Black metal galego
En Galicia tamén hai algúns grupos que se encadran dentro deste xénero como poden ser:
Paridade de poder adquisitivo
A paridade do poder adquisitivo (PPA) é un termo económico introducido a principios do decenio de 1990 polo Fondo Monetario Internacional, para comparar dun xeito realista o nivel de vida entre distintos países, atendendo ao produto interno bruto (PIB) per capita en termos do Custo de Vida en cada país.
Baseándose en que, por exemplo, o poder adquisitivo dun euro non é o mesmo en España que en Alemaña, as estatísticas reflicten con maior exactitude con que recursos económicos vive a poboación dun país determinado. A PPA é unha medida máis adecuada para comparar os niveis de vida que o PIB per capita, posto que toma en conta as variacións de prezos.
Isto tamén afecta ao cálculo do PIB efectivo do país, xa que con outro exemplo, China pasa de ser considerada a cuarta potencia económica mundial á segunda. Tamén elimina a ilusión monetaria ligada á variación dos tipos de cambio, de tal xeito que unha apreciación ou depreciación dunha moeda non cambiará a PPA dun país, posto que os habitantes dese país reciben os seus salarios e fan as súas compras na mesma moeda.
Interleucina
As interleucinas son algúns tipos de proteínas producidas principalmente polas células T, aínda que algunhas sexan sintetizadas tamén por macrófagos e outras células somáticas. As interleucinas posúen varias funcións, mais a maioría delas están envoltas na activación dos linfocitos e na indución da división doutras células. Estes grupos son constituíntes dos sistemas imunolóxicos dos organismos. Cada interleucina actúa sobre un grupo limitado e específico de células que expresan receptores adecuados para cada interleucina.
Lista de interleucinas
Entre outras están as seguintes:
ISO 45001
dereita|300px ISO 45001 (Occupational health and safety management systems - Requirements, Sistemas de xestión de saúde e seguridade no traballo - Requirimentos) é unha normativa internacional de ISO baseada en OHSAS 18001.
A diferenza da OHSAS 18001, o borrador do proxecto da norma ISO 45001 inclúe requisitos máis detallados para un sistema de xestión de saúde e seguridade no traballo. A futura norma está a ser redactada por cen expertos de 70 países. ISO ten previsto a súa publicación en marzo de 2018.
Historia
Para a súa presentación e aceptación o comité estableceu un plan para o desenvolvemento e publicación da norma:
Estrutura
dereita|350px A norma ISO 45001 utilizará a mesma estrutura común, definicións e texto básico que se utiliza para as revisións actuais das normas ISO 14001 (normas de sistemas de xestión ambiental) e ISO 9001 (calidade), que está en liña co que se denomina "Anexo SL", as regras que rexen o desenvolvemento de todas as normas de xestión ISO. Isto significará que a estrutura da norma será:
Estrutura polo miúdo
A estrutura proposta de ISO 45001, en concordancia coa estrutura Annex SL (directrices para escribir estándares para sistemas de xestión), é amosada embaixo. Os termos específicos para OHS (Seguridade e Saúde Laboral) están marcados en vermello (contorno e calidade teñen diferentes sub-cláusulas específicas).
Certificación
Cando sexa aceptada a proposta da norma ISO 45001 como norma oficial, retirarase a certificación OHSAS 18001. As organizacións coa certificación máis antiga terán que presentar unha solicitude por separado para obteren a certificación ISO 45001, OIT (Organización Internacional do Traballo)-OSH (Occupational Health and Safety) ou outras normas aceptadas despois da expiración da súa certificación existente. A decisión dunha organización de adoptar un determinado estándar adoita basearse, por exemplo, na súa propia política, nos requirimentos do cliente etc. Nalgúns países, os esquemas de certificación aplicados á norma OHSAS 18001 poderán ser adaptados á norma ISO 45001.
Oficialidade
miniatura|upright=1.4|ISO 45001 adopción por países. ISO 45001 foi adoptada como norma nacional por Albania, Arxentina, Austria, Bélxica, Brasil, Bulgaria, Chile, Costa Rica, Croacia, Dinamarca, Estonia, Finlandia, Alemaña, Grecia, Hungría, Irlanda, Italia, os Países Baixos, Noruega, Polonia, Romanía, Serbia, Singapur, Eslovenia, Suecia, Suíza, Turquía, o Reino Unido e o Uruguai. Australia está a considerala como norma nacional.
Today Forever
Today Forever é un EP da banda inglesa de rock alternativo Ride, publicado o 4 de marzo de 1991 a través do selo Creation Records.
As primeiras tres cancións tamén aparecen no sinxelo estadounidense de "Vapour Trail". Os catro temas do EP engadíronse ao álbum Nowhere como cancións extra na súa reedición en 2001, e tamén na do 20 aniversario en 2011.
¡Basta Ya!
¡Basta Ya! era unha iniciativa cidadá española que inicialmente estivo formada por persoas de diversas ideoloxías, co triplo propósito de opoñerse ao terrorismo en calquera das súas formas, apoiar as vítimas, e defender o Estado de dereito, a Constitución Española e o Estatuto de Autonomía do País Vasco. En 2010 era contraria ao nacionalismo vasco e á política antiterrorista do PSOE.
Historia e características
Pese ao carácter universalista dos seus ideais, a organización ten a súa razón de ser na oposición ao terrorismo de ETA. ¡Basta Ya! caracterízase polo seu carácter activista, posto que non só defenden os mencionados ideais, senón que tamén os promoven mediante a convocatoria de manifestacións e actos de protesta.
No ano 2000 recibiu do Parlamento Europeo o Premio Sajarov, premio concedido a persoas ou organizacións que dedicaron as súas vidas ou accións á defensa dos dereitos humanos e as liberdades. En maio de 2007, coa colaboración moitos dos seus membros, xurdiu no seu seo unha plataforma, a Plataforma Pro, cuxo obxectivo era a creación dun novo partido político español como alternativa ao PP e ao PSOE, partido plasmado en Unión Progreso y Democracia.
Membros
Coñecidos membros da plataforma son Jon Juaristi, Joseba Pagazaurtundua (asasinado por ETA no 2003), Maite Pagazaurtundua, Arcadi Espada, Carmen Igresias, Javier Urquizu, Iñaki Ezkerra, Agustín Ibarrola, Rosa Díez, Mikel Azurmendi e Fernando Savater.
Serras da Vaqueriza e Puñago
miniatura|300px|Serra da Vacariza entre Baleira e Castroverde, agosto 2017 A serra da Vaqueriza e Puñago é unha das serras orientais de Galiza que xunto á serra do Mirador forma unha liña recta continua de orientación norte-sur, de moi similares cumes. Está conformado por faixas concéntricas de pelitas, cuarcitas, calcarias e areíscas.
O punto de maior altitude da Vaqueriza é o Pedrazo, con 919 metros sobre o nivel do mar. No Puñago o máis alto é o Lagua, con 945 metros.
Voo 191 de Delta Air Lines
O voo 191 de Delta Air Lines era un servizo regular doméstico entre Fort Lauderdale e Os Ánxeles, cunha escala no aeroporto de Dallas/Fort Worth. O 2 de agosto de 1985 o Lockheed L-1011 TriStar que operaba a ruta encontrouse cunha microrráfaga de vento mentres se aproximaba ao aeroporto de Dallas/Fort Worth. O avión chocou contra o chan a unha milla da pista, golpeando un coche preto do aeroporto, e entón esnafrouse con dous tanques de auga e desintegrouse. O accidente matou 137 persoas e feriu 28. A Xunta Nacional de Seguridade no Transporte (NTSB) determinou que o accidente se debeu á decisión da tripulación de voar a través dunha tormenta, á falta de procedementos ou adestramento para evitar ou escapar de microrráfagas, e á falta de información sobre o risco de cizalladuras.
Avión
O avión era un Lockheed L-1011-385-1 TriStar con rexistro N726DA. Fora entregado a Delta o 28 de febreiro de 1979, e a aeroliña operouno continuamente dende esa data. O aparello estaba equipado con tres motores Rolls-Royce RB211-22B.
Tripulación
No voo 191 había tres tripulantes na cabina de mando e oito na cabina de pasaxeiros.
O capitán era Edward N. Connors, de 57 anos, que levaba en Delta Air Lines dende 1954. Fora cualificado como capitán do TriStar en 1979 e tiña aprobadas as súas probas de competencia. O informe da NTSB mencionaba que outra tripulación que voara con Connors antes do accidente describírao como un piloto meticuloso que seguía estritamente as políticas da compañía. O informe tamén dicía que Connors "desviábase das tormentas aínda que outros voos tomasen rutas máis directas" e "aceptaba voluntariamente as suxestións da súa tripulación". Dende a súa cualificación en 1979, Connors aprobara as oito inspeccións en ruta que realizara, e o informe da NTSB destaca que recibira "comentarios favirables" en relación á "disciplina e standarización na cabina de mando". Connors tiña máis de 29 300 horas de voo, 3 000 delas no TriStar.
O primeiro oficial do voo era Rudolph P. Price Jr, de 42 anos. Capitáns de Delta que voaran con Price describírono como un "primeiro oficial por riba da media" que tiña un "excelente coñecemento" do TriStar. Price acumulaba 6 500 horas de voo, incluídas 1 200 no TriStar. O enxeñeiro de voo era Nick N. Nassick, de 43 anos, que tiña 6 500 horas de voo, incluídas 4 500 no TriStar. Compañeiros en Delta describírono como "observador, en alerta, e profesional".
Había oito asistentes de voo a bordo do avión: Frances Alford, Jenny Amatulli, Freida Artz, Vicki Chavis, Diane Johnson, Alyson Lee, Joan Modzelewski e Wendy Robinson. Jenny Amatulli, Vicki Chavis e Wendy Robinson foron as únicas tripulantes que sobreviviron.
Monte da Marronda
O monte da Marronda é un pequeno sistema montaña de 864 de altura. Está rodeado polos vales do río Martín e do río Souto, e está formado por rochas silíceas pelozoicas. Destaca na súa vexetación a conservación de fragas autóctonas na aba oriental, con gran diversidade de flora e fauna.
Está declarado Zona de Especial Protección dos Valores Naturais.
ISO 14001
ISO 14001 (EN ISO 14001:2015 Sistemas de xestión ambiental) é unha norma internacional de ISO para a xestión ambiental.
Norma de certificación
miniatura|Certificado ISO 14001. Antes do inicio da certificación a organización debe someterse a unha auditoría ambiental. Nesa primeira avaliación deben identificarse e caracterizarse adecuadamente os contaminantes e a situación da organización fronte ás normas. Deben ser definidos os parámetros ambientais de cumprimento obrigatorio segundo establezan as normas obrigatorias europeas, nacionais, autonómicas, provinciais, sectoriais ou municipais. En Galiza son os concellos os que fixan estes mínimos en canto a recollida selectiva e reciclaxe. Esta primeira avaliación serve para desenvolver as primeiras medidas correctivas e preventivas para obter a cualificación e o bo funcionamento do plan de xestión ambiental.
Para acadar unha xestión ambiental certificada, as organizacións teñen que:
1- Definir unha política ambiental propia.
2- Desenvolver unha cultura de preparación e actuación ambiental activa.
3- Identificar os aspectos ambientais relacionados cos seus procesos produtivos e organizativos e identificar os seus impactos significativos.
4- Establecer obxectivos para a introdución de melloras na súa xestión ambiental. Definir funcións e responsabilidades e efectuar as accións correctivas e preventivas necesarias.
5- Facer controis obxectivos do progreso ou deficiencias na xestión ambiental (avaliar o sistema con auditorías internas).
6- Crear sistemas eficaces de documentación ambiental, definir os rexistros necesarios e os procedementos para o seu mantemento.
7- Cumprir con leis, normativas e regulacións ambientais.
8- Desenvolver un plan de comunicacións para o persoal e dirección, de xeito que todos estean informados dos avances na xestión medioambiental.
9- Establecer un procedemento de auditoría e certificación do sistema de xestión ambiental por auditores independentes e guías para a avaliación de produtos e etiquetado.
Bellay
Bellay é un apelido francés amplamente espallado, lévano entre outros:
Bellay é tamén un topónimo:
Rutenio
O rutenio é un elemento químico de número atómico 44 situado no grupo 8 da táboa periódica dos elementos. O seu símbolo é Ru. É un metal de transición, pouco abundante, do grupo do platino. Atópase normalmente en minas de platino e emprégase como catalizador nalgunhas aliaxes de platino. Descubriuno en 1844 Karl Ernst Claus, un alemán do Báltico e deulle o nome derivándoo de Rutenia, unha forma latina de Rusia.
Ercé-près-Liffré
Ercé-près-Liffré (en Herzieg-Liverieg) é unha comuna francesa do departamento de Ille e Vilaine, na Bretaña.
Galotxa
dereita|miniatura|250px|Herrera restando nunha partida de galotxa en [[Beniparrell.]] A galotxa é unha modalidade de pelota valenciana que se xoga sempre na rúa, ben sexa natural ou artificial. É practicada maioritariamente nas comarcas da Horta de Valencia, na Marina Alta e na Baixa, na Ribera Alta e Baixa, e na Foia de Bunyol.
Historia
Na evolución das diversas modalidades a galotxa sería a precursora inmediata da escala i corda (corda no centro do rectángulo de xogo, comezo coa ferida e soamente pode pegar un bote a pelota), pero sen a escaleira nin as llotgetes (nas rúas naturais tampouco están as galerías). De feito, tanto o terreo de xogo (a rúa) coma o xeito de ferir (sacar) son iguais que nas llargues á perxa, da cal podería derivarse.
Conta só con xogadores afeccionados, aínda que moitos pelotaris profesionais de escala i corda iniciáronse na galotxa, como é o caso de Álvaro, Dani ou Voro. Entre os anos 1990 e 1993 houbo unha competición de galotxa para xogadores profesionais denominada Campionato Profesional de Galotxa.
Cancha
miniatura|dereita|250px|Carrer de la Pilota en Calp As partidas de galotxa xóganse no carrer. Este carrer ha de ser recto e chan, duns 50 m de longo e 7 m de amplitude. Mais estas non son máis que unhas guías, e normalmente cada vila escolle unha rúa que se adapte máis ao seu estilo de xogo.
Así mesmo, e tendo en conta a dominación das rúas polos coches e as molestias ao peón, algúns concellos construíron uns recintos chamados carrers artificials (rúas artificiais) para a práctica da galotxa. Estes carrers simulan as xanelas, os balcóns, os farois, as beirarrúas (e incluso as tapas da rede de sumidoiros) típicas dunha rúa, mais coa vantaxe dun terreo de xogo máis regular, e sen ter que interromper a partida por un vehículo que quere entrar no garaxe, ou da señora maior que volve de mercar cargada con bolsas. Entre outros, hai carrers artificials en Albuixec, Benidorm, Beniparrell, Calp, Foios, L'Eliana, Meliana, Montserrat, Torrent, e Xirivella.
No centro, e a unha alzada de 1,80 m, colócase unha corda de falta que divide a cancha en dúas metades, a do traure (saque) e a do rest (resto). Contando dende esta corda 15 pasos cara o rest pendúrase outra corda, a corda de galotxa. E dous metros dende a corda de falta cara ao traure, pegado á parede esquerda debúxase un rectángulo denominado dau. Tanto o dau como a corda de galotxa son só necesarios na sacada de cada quinze, e son ignorados no resto de situacións de xogo.
Regulamento
250px|dereita|miniatura|Partida de galotxa na rúa As partidas de galotxa son xogadas por equipos de tres membros cada un, vestidos de vermello uns e de azul os outros (o vermello é a cor dos favoritos ou supostamente máis fortes), que xogarán a pasarse unha pelota de vaqueta sobre a corda central.
Gaña o equipo que chega a 70 tantos, contados de 5 en 5. Cada tanto consta de catro partes: quinze, trenta, val e joc. O empate a quince denomínase quinzens, e o empate a trinta chámase a dos.
Cada quinze empeza coa ferida (a sacada): Dende detrás da corda de falta un xogador denominado feridor tira a pelota (sen golpeala) ao campo do rest, para que a sacada sexa boa a pelota debe pasar sobre a corda de galotxa e caer no dau. Entón ambos os equipos deberán devolverse a pelota no aire ou ao primeiro bote en terra golpeándoa unha soa vez por equipo e coa man. O quinze gáñase cando o outro equipo non é capaz de volvela por riba da corda de falta.
Tamén, gáñase un quinze cando o outro equipo comete falta:
Competicións
Profesionais
Afeccionados
The Informer (novela)
The Informer (en lingua galega O Delator) é unha novela obra do escritor irlandés Liam O'Flaherty, que foi publicada por vez primeira en 1925.
Argumento
Está ambientada no Dublín de 1920 en plena Guerra Civil Irlandesa. Gypo Nolan desvela o paradeiro do seu amigo Frankie McPhillip para cobrar unha recompensa na policía. Por ese motivo, Gypo é perseguido polos seus camaradas revolucionarios para xulgalo pola súa traizón.
Adaptacións
A novela foi adaptada no filme O delator de John Ford en 1935, con Victor McLaglen como Gypo Nolan. En 1929, Arthur Robison dirixira unha adaptación previa.
Serra do Pozo
A serra do Pozo é unha das serras orientais de Galiza. Ten orientación norte-sur e limita a norte co río Eo e polo leste cun dos seus afluentes. No sur do sistema nace o río Neira, afluente do río Miño.
O punto de maior altitude é o monte Panda, con 933 metros sobre o nivel do mar.
Manuel Fuentes Jorge
Manuel Fuentes Jorge, nado en Santiago de Compostela en 1899 e finado na mesma cidade en xaneiro de 1971, foi un escritor, xornalista e político galego.
Traxectoria
Fillo do xuíz Fuentes. Foi vendedor de billetes no Teatro Principal e apoderado do Banco de La Coruña en Santiago de Compostela. Colaborou en Letras Regionales e Terra (1927). Membro do Centro Republicano de Compostela, pertenceu a súa directiva en 1931. Marchou a Vigo onde foi secretario da Unión de Fabricantes de Conservas de Galicia e dirixiu a revista Industrias Pesqueras. Exiliouse na Arxentina en 1937. Regresou a Galicia en 1969 e instalouse na Amanecida, en Vidán, onde morreu.
Obras
miniatura|Oro de la amanecida, 1920.
Tarentino
O tarentino é unha lingua falada na cidade de Tarento, sendo un dialecto da lingua napolitana. Na parte norte da provincia homónima está presente nas súas variantes massafrese, crispianese, etc. Posúe a particularidade de ser unha lingua comunal, ou ben, a súa variante máis xenuina fálase dentro dos confíns da cidade, principalmente no centro histórico. Poén, tamén aquí, presenta distintas diferenciacións comunicativas por mor dos cambios xeracionais. De feito, aínda que Tarento limita con outras provincias de Puglia, na fala tarentina non se atopan similitudes co salentino ou o barés no acento, nin na pronunciación, nin nos artigos destes últimos.
miniatura|300px|Publicidade dialectal en Tarento.
El Palmar, Murcia
250px|thumb|Situación de El Palmar no concello de [[Murcia.]] El Palmar é unha pedanía do concello de Murcia, na Rexión de Murcia. Atópase a 5 km de Murcia, a unha altitude media de 67 metros sobre o nivel do mar.
Contaba en 2015 cunha poboación de 22.897 habitantes e ten unha extensión de 26,04 km². Está formado por varios núcleos de poboación: El Palmar, Casillas, Buenavista, Barrio de la Victoria e San José de la Montaña, entre outros.
Opilións
A dos opilións (Opiliones), antes chamados falánxidos (Phalangida), é unha orde de arácnidos.
En 2011 coñecíanse 6 500 especies de opilións en todo o mundo, aínda que se estima que o número total de especies existentes podería exceder das 10 000.
A orde inclúe cinco subordes: Cyphophthalmi, Eupnoi, Dyspnoi, Laniatores e o denominado recentemente Tetrophthalmi. Coa excepción dos Dyspnoi (que están restrinxidos a Norteamérica e Eurasia), poden encontrarse representantes de cada suborde en todos os continentes agás na Antártida.
Encontráronse fósiles ben conservados no sílex de Rhynie de Escocia de 400 millóns de anos de antigüidade, e en rochas de Francia de 305 millóns de anos, os cales teñen un aspecto sorprendentemente moderno, o que indica que o seu plan corporal básico apareceu moi temperanmente, e, polo menos nalgúns taxons, cambiou pouco desde aquela.
Etimoloxía
O naturalista e aracnólogo sueco Carl Jakob Sundevall (1801–1875) para honrar ao naturalista Martin Lister (1638–1712) adoptou o termo usado por Lister, Opiliones, para nomear esta orde, tamén coñecidos na época de Lister como "arañas segadoras" ou "arañas pastoras". Procede do latín opilio, "pastor". Lister caracterizou tres especies de Inglaterra (aínda que non as describiu formalmente, xa que era un traballo prelinneano).
Descrición física
miniatura|esquerda|O opilión tropical [[Pachyloidellus goliath.]] miniatura|esquerda|O corpo do opilión do norte de Europa [[Leiobunum rotundum]]
Os opilións son coñecidos por ter patas excepcionalmente longas en relación co seu tamaño corporal; porén, algunhas especies teñen patas curtas. Como nos Araneae, o corpo dos Opiliones ten dous tagmas, o anterior é o cefalotórax ou prosoma, e o posterior é un abdome de 10 segmentos ou opistosoma. A diferenza máis obvia entre os opilións e as arañas é que nos opilións, a conexión entre o cefalotórax e o abdome é larga (nas arañas é tan estreita que forma un tubo), polo que o corpo dos opilións semella unha estrutura oval. Outras diferenzas son que os Opiliones non teñen glándulas de veleno nos seus quelíceros e, por tanto, non supoñen ningún perigo para os humanos (malia as infundadas crenzas que din o contrario). Tampouco teñen glándulas da seda e, por tanto, non constrúen teas (arañeiras). Nalgunhas especies moi diferenciadas, os primeiros cinco segmentos abdominais están fusionados no escudo dorsal chamado scutum (escudo), que en moitas especies está fusionado co cacho. Algúns deses opilións só presentan este escudo nos machos. Nalgunhas especies, os dous segmentos abdominais posteriores están reducidos. Algúns deles están divididos medialmente na superficie para formar dúas placas unha ao lado da outra. O segundo par de patas é máis longo que os outros e funciona como antenas. Nas especies de patas curtas, isto pode non ser obvio.
O aparato de alimentación (estomoteca) difire do da maioría dos arácnidos en que os Opiliones poden tragar anacos de comida sólida, non só líquidos. A estomoteca está formada por extensións dos pedipalpos e o primeiro par de patas.
Os opilións teñen un só par de ollos situados na metade da cabeza, orientados cara aos lados. Porén, algunhas especies carecen de ollos, como o opilión brasileiro Caecobunus termitarum (Grassatores) dos termiteiros, ou Giupponia chagasi (Gonyleptidae) das covas, e todas as especies dos Guasiniidae.
miniatura|dereita|Un opilión (un macho de Phalangium opilio) que mostra o abdome e cefalotórax case fusionados que distingue estes arácnidos das arañas. Os opilións teñen un par de glándulas do olor defensivas prosomáticas (ozoporos) que segregan un fluído cheirento peculiar cando o animal é perturbado. Nalgunahs especies, o fluído contén noxentas quinonas. Non teñen pulmóns en libro e respiran por traqueas. Un par de espiráculos está localizado entre a base do cuarto par de patas e o abdome, cunha abertura a cada lado. Nalgunhas especies activas, os espiráculos tamén se encontran sobre a tibia das patas. Teñen un gonóporo no cefalotórax ventral e a copulación é directa, xa que os machos dos opilións teñen pene, a diferenza doutros arácnidos. Todas as especies poñen ovos.
As patas dos opilións seguen movéndose mesmo despois de que son desprendidas do animal porque os 'marcapasos' que o controlan están localizados nos extremos do primeiro segmento longo da pata (fémur). Estes marcapasos envían sinais por medio de nervios aos músculos que estiran a pata e despois a pata reláxase e contráese entre os sinais. Aínda que as patas dalgúns opilións seguen movéndose durante un minuto, hai rexistros de duracións de ata unha hora. Hipotetizouse que esta contracción das patas é un medio para atraer a atención dos depredadores dando tempo ao opilión a fuxir (algo parecido ao que fan os lagartos ao desprenderen o rabo).
A lonxitude típica do corpo dun opilión non excede os 7 mm, e algunhas especies son menores de 1 mm, aínda que a especie máis longas coñecidas, Trogulus torosus (Trogulidae), crece ata os 22 mm. A lonxitude das patas de moitas especies é moito maior que a lonxitude corporal e ás veces supera os 160 mm e en certos casos os 340 mm no sueste asiático. A maioría das especies viven un ano.