cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cronista
Cronistas nas idades media e moderna
Antes da aparición do xornalismo moderno e a sistematización da crónica como un xénero xornalístico, tíñase por cronista ao escritor que narraba acontecementos de interese histórico; o termo era case equivalente a historiador. A diferenza dos escritores anónimos ou coñecidos de cantos épicos, os historiadores e cronistas distinguíronse pola vontade de veracidade nos seus relatos desde a Antigüidade. Na Idade Moderna, entendíase que o cronista documentaba feitos e costumes, polo que na práctica diferenciábao dos autores de historias xerais (por exemplo, o Pai Juan de Mariana, autor da famosa Historia de España (1591-1601), aínda que ás veces identificábanse con eles. Os reinos cristiáns medievais de Asturias, León e Castela mantiveron unha tradición de crónicas desde as que xustificaban a Reconquista e reforzaban o poder do rei (Mozárabe, Albeldense, Silense, Emilianense, Crónica Xeral de España?), a Estoria de España e a Grande e Xeral Estoria de Afonso X o Sabio (século XIII), ou as Crónicas de Pero López de Ayala (Crónica do rei don Pedro, de Henrique II, de Xoán II e de Henrique III, que serven sobre todo para xustificar a propios feitos do autor, Chanceler de Castela a finais do século XIV).
Cronistas de Indias
Despois do descubrimento de América polos europeos, coñecéronse os relatos dos chamados cronistas de Indias, que informaban sobre a xeografía e o modo de vida dos indíxenas americanos, desde as relacións do mesmo Cristovo Colón, o seu fillo Fernando, a famosa carta de Américo Vespucio e moitos outros descubridores e conquistadores como Hernán Cortés. O carácter xustificativo desa produción é claro. A achega en sentido contrario de Bartolomé de las Casas (Brevísima relación da destrución das Indias) foi tan transcendental que deu orixe á Xunta de Valladolid, en que lle deu réplica Juan Ginés de Sepúlveda; e ata á chamada Lenda negra ao divulgarse por toda Europa como propaganda antiespañola. A visión dos indíxenas, que viron os seus documentos e cultura material saqueados e destruídos, foi posible por algúns casos excepcionais, como o do inca Felipe Guamán Poma de Ayala.
Oficialmente o cargo de cronista de Indias iníciase coa documentación reunida por Pedro Mártir de Anglería que se pasa en 1526 a Frei Antonio de Guevara, cronista de Castela; e con Juan López de Velasco que fai o propio cos papeis do cosmógrafo maior Alonso de Santa Cruz, aos que suma o cargo de cronista. Antonio de Herrera é nomeado cronista maior de Indias en 1596, e publica entre 1601 e 1615 a Historia xeral dos feitos dos casteláns nas illas e Terra Firme do mar Océano, coñecida como Décadas. Antonio de León Pinelo (nacido en Lima, que recompilara as leis de Indias), Antonio de Solís e Pedro Fernández del Pulgar cubriron o cargo durante o século XVII. No século XVIII a institución conflúe coa creación da Real Academia da Historia e o Arquivo Xeral de Indias, destacando a figura de Juan Bautista Muñoz (Historia do Novo Mundo, que non completou).
Moitos cronistas de Indias centráronse en zonas xeográficas específicas, facendo crónicas rexionais de reinos de América.
Algúns cronistas destacados son: Bernal Díaz del Castillo, Fernando de Alva Ixtlilxóchitl, Inca Garcilaso de la Vega, Pedro Cieza de León, Hernán Cortés, López de Gómara, Diego Durán, Francisco Ximénez, Frei Toribio de Benavente, Frei Bernardino de Sahagún, Frei Francisco Vásquez, entre outros.
Uso posterior do termo
O termo cronista comezou a utilizase máis a miúdo para designar ao autor de relatos contemporáneos. Á vez que se desenvolveu a historia como ciencia, e cun obxectivo que é á vez narrar e explicar o pasado, o cronista pasou a ser o simple relator de feitos espidos, recopilador de fontes ou escritor costumista, sobre todo cando se utiliza a súa función de cronista local (para o Madrid do Romanticismo, Ramón de Mesonero Romanos).
Airport '77
Airport '77 é un filme estadounidense do xénero de desastres de 1977 a terceira parte da franquía Aeroporto. Na película traballan varios actores veteranos como Jack Lemmon, James Stewart, Joseph Cotten e Olivia de Havilland, así como George Kennedy que xa traballara nas dúas películas anteriores da serie. O filme dirixiuno Jerry Jameson, o produtor foron Jennings Lang e William Frye e o guión escribírono Michael Scheff e David Spector.
A trama céntrase nun Boeing 747 privado cheo de VIP e obras de arte de valor incalculable e que unha banda secuestra antes de caer ao mar, no triángulo das Bermudas, o que leva os sobreviventes a unha desesperada loita pola supervivencia.
Malia as críticas, en xeral non moi positivas, Airport '77 foi un éxito de recadación con ingresos de 30.000.000 de dólares, o 19º filme por recadación en 1977. Tivo dúas candidaturas aos premios da Academia. miniatura|O filme contou cun bo número de estrelas veteranas como James Stewart (foto de 1973)
Recepción
Rotten Tomatoes informa que tivo críticas positivas do 50% dos seis críticos que avaliaron; a clasificación media é 5.1/10. Variety escribiu: "Durante a maior parte do tempo crese a banal historia e hai algún bo procedemento real de busca e rescate da Mariña dos Estados Unidos intercalado na trama". Roger Ebert de Chicago Sun-Times valorouna con 2/4 estrelas e escribiu, "A película é un grande e hábil entretemento, incansablemente ridícula e, polo tanto, nunca aburrida durante moito tempo". Para The New York Times "Airport '77 parece menos o traballo dun director e guionistas e máis unha decisión empresarial."
Copa de Europa de hóckey a patíns 2012-2013
miniatura|300px|Les Comes acolleu de novo partidos da Liga Europea catro tempadas despois. A cuadraxésimo oitava edición da Copa de Europa de hóckey a patíns masculina (denominada Liga Europea dende a tempada 2007-08) comezou o 10 de novembro do 2011 coa primeira xornada da fase de grupos e finalizou o 2 de xuño de 2013 coa disputa da final.
Sistema de competición
Esta edición da Liga Europea consta de tres fases: unha primeira fase de grupos, unha eliminatoria de cuartos de final e unha final a catro (Final Four).
Durante a fase de grupos, cada equipo se enfronta a dobre partido (ida e volta) contra os outros tres integrantes do seu grupo. Cada vitoria conta 3 puntos, o empate reparte un punto a cada un dos equipos, e a derrota non suma ningún punto. Os dous mellores equipos de cada grupo ao final das seis xornadas desta fase clasifícanse para os cuartos de final, e os emparellamentos se decidirán por sorteo cun bombo cos líderes de grupo e outro cos segundos. A composición dos catro grupos decidiuse mediante un sorteo. Os 16 equipos repartíronse en catro grupos do seguinte xeito:
A Final Four desputaráse nunha sede aínda sen decidir e se xogará ao xeito de copa de catro a eliminación directa, e o equipo que consiga gañar os seus dous partidos proclamaráse campión.
Cuartos de final
miniatura|300px|O Pazo dos Deportes de Riazor, cheo durante o partido de ida da eliminatoria de cuartos entre o HC Liceo e o FC Barcelona.
Estípite
O termo estípite pódese referir a :
Barstar
Barstar é o nome dunha pequena proteína sintetizada pola bacteria Bacillus amyloliquefaciens. A súa función é inhibir a actividade ribonuclease do encima barnase, ao cal se une formando un complexo unido de modo extraordinariamente forte dentro da célula bacteriana, antes de que se segregue a barnase. A expresión da barstar é necesaria para contrarrestar o efecto letal da expresión da barnase activa dentro da célula. A estrutura do complexo barnase-barstar xa foi determinada.
A barstar (e tamén a barnase) é unha proteína dunha soa cadea polipeptídica pequena moi axeitada para facer estudos sobre o pregamento de proteínas e as interaccións proteína-proteína.
A interacción entre o inhibidor barstar e a barnase é rápida en parte pola agrupación de catro residuos cargados negativamente (Asp35, Asp39, Glu76 e Glu80) na superficie da barstar por onde se une á barnase. Estas cargas negativas dirixen o inhibidor cara ao sitio activo da barnase cargado positivamente.
Thomas Conrad von Baldenstein
miniatura|O castelo de Baldenstein na actualidade. Thomas Conrad von Baldenstein, coñecido como Conrad von Baldenstein, nado o 14 de setembro de 1784 no castelo de Baldenstein, no cantón dos Grisóns, e finado no mesmo lugar o 28 de xaneiro de 1878, foi un nobre e naturalista suízo.
Traxectoria
Conrad von Baldenstein foi ornitólogo, entomólogo e apicultor.
Publicou un bo número de obra científicas sobe a vida silvestre dos Alpes.
Foi o primeiro descritor, entre outros taxons, da especie de ave paseriforme Poecile montanus, da familia dos páridos, e do xénero Hippolais, da familia dos acrocefálidos.
Abreviatura
A abreviatura Conrad von Baldenstein emprérgase para recoñecer a como autoridade na descrición e taxonomía en zooloxía.
Pazos, Lestedo, Boqueixón
Pazos é un lugar da parroquia de Lestedo no concello coruñés de Boqueixón, na comarca de Santiago. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 152 habitantes (84 homes e 68 mulleres).
Billano
Illa Billano (ou Illa do Frade) é unha illa sita en Gorliz, na costa de Biscaia, fronte ó cabo Billano. O alcume vénlle da súa forma vista desde o mar, que semella a un grupo de frades cubertos polas capuchas dos seus hábitos.
É unha illa inhóspita e de tan só 1,8 hectáreas. É moi coñecida pola súa característica forma de dragón recostado. A súa única vexetación é unha tenue capa herbácea. Na zona do faro de cabo Billano pódese visitar un antigo destacamento de artillería de costa que aínda conserva un dos seus canóns e unha serie de galerías subterráneas (que comunican as baterías coa dirección de tiro) situada na ladeira do cantil á altura da lanterna do faro.
Kosmos 135
Kosmos 135 (Космос 135 en ruso), tamén denominado DS-U2-MP Nº 1, foi un satélite artificial soviético lanzado o 12 de decembro de 1966 mediante un foguete Kosmos 2I desde a base de Kapustin Yar.
Características
Kosmos 135 foi o primeiro membro do modelo de satélites DS-U2-MP. Estaba adicado a facer observacións científicas relacionadas coa presenza de micrometeoroides na órbita terrestre e a facer observacións astronómicas no rango da radiación gamma. Foi seguido polo Kosmos 163. Kosmos 135 foi inxectado nunha órbita inicial de 662 km de apoxeo e 259 km de perixeo, cunha inclinación orbital de 48,5 graos e un período de 93,6 minutos. Reentrou na atmosfera o 12 de abril de 1967.
Kosmos 135 descartou a existencia dunha nube de po cósmico rodeando a Terra, hipotizada antes do seu lanzamento.
Jesús Andreu Lázaro
Jesús Andreu Lázaro, finado en Madrid o 2 de novembro de 1962, foi un enxeñeiro agrónomo español.
Traxectoria
Enxeñeiro agrónomo. Destinado a Lleida en 1908. Cara 1910 foi axudante do Servizo Agronómico Provincial de Pontevedra e ao pouco tempo pasou a xefe do mesmo Servizo, no que permaneceu até 1925. Iniciou programas de mellora gandeira, do vacún e do porcino en colaboración coa Deputación de Pontevedra. A memoria elaborada polo Servizo Agronómico Provincial para o comité de mellora pecuaria da Deputación foi a orixe do seu opúsculo La mejora de la ganadería. En 1927 publicou Sobre la mejora del ganado bovino en relación coa mellora xenética. Colaborou en Agricultura Práctica e publicou artigos de divulgación en El Pueblo Gallego.
Puxo en práctica un programa para a mellora xenérica do porcino, baseado no cruzamento xeneralizado da raza do país coa Large-White. Considera ao porco como o animal máis importante da economía labrega xa que a relación entre o que produce e o que gasta é favorable ao produtor. Mide a cantidade idónea de alimentos que o animal debía inxerir para establecer unha relación adecuada entre peso e tempo de mantenza. Tamén establece a relación entre alimentación e patoloxías do porco. Aplica a mesma experimentación ao gando bovino, establecendo unha relación entre a alimentación dos animais e a carne que produce. miniatura|Unha das portas do [[Pazo da Carballeira de Gandarón.]] En 1925 pasou a ocupar un cargo na Dirección xeral de Agricultura do Ministerio de Fomento, en 1933 foi nomeado enxeñeiro xefe do corpo de enxeñeiros agrónomos do Ministerio. Apoiou ao asentamento da Misión Biolóxica de Galicia en Salcedo, animando á Deputación de Pontevedra. Mantivo unha colaboración fluída con Cruz Gallástegui. Mentres estivo en Pontevedra, traballou nos diferentes proxectos da Misión e colaborou no Boletín do Sindicato de Productores de Semillas. Desde o ministerio procurou apoio orzamentario para a Misión e os seus proxectos. No franquismo foi presidente do Consello Superior Agronómico.
Vida persoal
Casou en Pontevedra con Carmen Peón Carrera en 1922. Carmén Peón era mestra, foi tamén enfermeira, e despois aprobou as oposicións a contador do Estado, obtendo un posto na delegación de Facenda de Pontevedra.
Pavillón Príncipe Felipe
O Pavillón Príncipe Felipe é un recinto multiusos cuberto da cidade de Zaragoza, adicado a eventos deportivos e concertos, con capacidade para acoller a 11.000 persoas sentadas nas bancadas. O pavillón foi inaugurado en 1990, e nel xogan como locais os equipos Basket Zaragoza da ACB, e Balonmano Aragón da ASOBAL. Ata o ano 2007 tamén tiña a súa localía neste pavillón o equipo Sala 10 Zaragoza da LNFS, que actualmente xoga no pavillón Siglo XXI.
Concertos
O Pavillón Príncipe Felipe é un recinto moi empregado para facer eventos culturais en forma de concertos. Oasis, Maná, Mark Knopfler, David Bowie, Guns N' Roses, Joaquín Sabina, Joan Manuel Serrat, Amaral, Rod Stewart, El Canto del Loco e The Who son algúns dos artitas e bandas que teñen actuado nestas instalacións.
Acción Agraria
Acción Agraria foi o nome de varias publicacións:
Estípite (arquitectura)
thumb|180px|Estípite na igrexa da Vera Cruz de [[Caravaca de la Cruz.]]
O estípite é unha pilastra troncopiramidal invertida que ás veces ten funcións de apoio. É frecuente velos superpostos uns a outros. A súa orixe está nas columnas micénicas de éntase invertido.
Tempada 2002 do Campionato de Galicia de Rally
A tempada 2002 foi a 24ª edición do Campionato de Galicia de Rally. Constaba inicialmente de 9 probas, das que finalmente só se celebraron 6, ao suspenderse os rallys de Noia, Lacón e Botafumeiro. O vencedor foi Manuel Senra, que gañou os catro rallys nos que participou.
Bach (homónimos)
Bach pode referirse á:
Para outros membros da familia Bach, vexa: Familia Bach.
Outras persoas con ese apelido:
Banda de música de Artoño
A Banda de música de Artoño foi unha agrupación musical con sede na parroquia de Artoño, no concello pontevedrés de Agolada.
Historia
Urbano Pulido Bernández fundou esta agrupación en 1951, permanecendo á fronte da mesma ata o ano da súa desaparición, 1965. Este intentara antes incorporarse á veciña banda da Baíña, pero a situación desta non era moi boa, polo que se restructurou, creándose esta agrupación.
Eugenio Fadrique del Río
Traxectoria
Fillo de Eugenio Fadrique González, sucedeuno na dirección da compañía La Artística e do grupo de empresas asociado.
Palmeira das Canarias
A palmeira das Canarias (Phoenix canariensis) é unha especie de palmeira endémica das Illas Canarias. Grazas á súa beleza, facilidade de adaptación e resistencia ao frío é unha das palmeiras que máis se usa en xardinaría, sendo moi común nos xardíns urbanos de Galicia, especialmente preto da costa. É unha especie protexida nas illas de orixe. A palmeira das Canarias considérase, segundo unha lei do Goberno das Canarias, o símbolo natural do arquipélago, xunto co canario (Serinus canaria).
Descrición
Palmeira de gran tamaño (10-30 metros de altura), co toro (estípite) groso e moi coriáceo, as súas follas (palmas) en mestos penachos palmados, poden medir entre 2 e 3 metros de longo. As flores dispóñense en mestos acios alaranxados. Froitos máis miúdos que os dátiles.
Ecoloxía
Medra nas zonas baixas das Illas Canarias, tipicamente entre 10 e 500 metros sobre o nivel do mar, sendo parte da formación chamada Bosque Termófilo. Coas raíces aproveita as bolsas de auga subterráneas, sobrevive a curtos períodos de enchentes, fixa tenazmente o substrato e pode se ancorar nos máis inestábeis fondos de cavorcos. É unha especie moi lonxeva, tanto que os exemplares máis altos superan os dous e quizabes tres séculos de idade.
En Galicia utilízase coma árbore ornamental principalmente en prazas e parques costeiros; e se planta en vilas principalmente das Rías Baixas, incluso en zonas de clima temperado do norte do país. Tamén é común en xardíns privados das Rías Baixas.
Pragas
En 2013 apareceron os primeiros síntomas en Galicia de palmeiras afectadas polo escaravello vermello (Rhynchophorus ferrugineus), un escaravello bicudo cuxas larvas se alimentan do talo da palmeira até a matar.
En España apareceu o primeiro foco en Granada en 1995, de aí pasou ao País Valenciano en 2004, Cataluña e Murcia (2005), Illas Baleares e Illas Canarias (2006), Aragón (2009). En xaneiro de 2013 detéctase o primeiro caso en Galicia, no concello de Gondomar (Pontevedra). En 2015 xa se olla por Baiona, Vigo, Gondomar, Tomiño e Nigrán.
As larvas do escaravello son as que producen os danos no interior da palmeira, que non manifesta os síntomas até meses despois da colonización, normalmente cando se atopa nun estado avanzado de infestación. Os síntomas que se ollan son as follas centrais máis novas pouco desenvolvidas, con parte dos folíolos comidos e falla de fertilidade. As follas afectadas do centro amarelecen e murchan até se desprender; a palmeira vai perdendo a coroa. Na base das follas óllanse galerías realizadas polas larvas ou presenza de casulos, individuos adultos e restos de fibra esmagados.
Esta praga afecta a gran variedade de palmeiras; mais é a palmeira canaria a máis común en Galicia. As medidas trala infección son a protección e illamento da zona; a eliminación de todas as follas con motoserras. Tanto o que fique de palmeira (coroa e estípite) coma os restos vexetais deben pulverizarse cun tratamento fitosanitario autorizado a tal fin. A coroa da palmeira envolverase nun plástico dun espesor superior a 200 galgas, para impedir a saída de adultos de escaravello vermello ou a caída dos casulos. Despois é recomendábel cortar o pé (estípite) a rentes do chan e selar con mástic e, se for posíbel, decepar (arrincar a cachopa ou toco). Por último limar a zona e pulverizar todo, incluíndo os restos a eliminar e desinfección das ferramentas. Tamén se pode soterrar a palmeira a polo menos 2 metros de fondo, aplicando o tratamento fitosanitario.
Usos
Nas Canarias existe unha multitude de aproveitamentos das distintas partes da palmeira, hoxe parcialmente en desuso. Na illa de La Gomera, extráese o zume chamada guarapo para producir o mel de palma.
Produce froitos comestíbeis chamados támaras semellantes aos dátiles da datileira (Phoenix dactylifera), pero máis miúdos e de menor calidade para o padal. As follas empréganse coma vasoiras, é común ver os varredores das illas utilizalas coma ferramenta de traballo.
Árbores senlleiras en Galiza
O palmeiral dos Xardíns de Méndez Núñez da Coruña ten o código 13F entre as formacións incluídas no Catálogo de Árbores Senlleiras de Galicia.
Mel Daniels
Melvin Joe Daniels, nado o 20 de xullo de 1944 en Detroit (Míchigan) e finado o 30 de outubro de 2015 en Sheridan, Indiana, foi un xogador profesional de baloncesto que xogou na American Basketball Association (ABA) para os Minnesota Muskies, Indiana Pacers e Memphis Sounds, e na National Basketball Association (NBA) para os New York Nets. Daniels foi dúas veces escollido como Mellor Xogador da ABA e sete veces All-Star. Foi incluído no Basketball Hall of Fame en 2012.
Universidade
Xogou durante tres tempadas cos Lobos da Universidade de Novo Mexico, nas que fixo unha media de 20,0 puntos e 11,0 rebotes por partido.
Profesional
Daniels foi elixido na sétima posición do Draft da NBA de 1967 polos Cincinnati Royals e polos Minnesota Muskies no Draft da ABA. Finalmente elixiu xogar na ABA, onde se acobou convertendo nun dos mellores xogadores da historia da competición. No seu primeiro ano foi elixido como o Mellor Rookie, sendo ao ano seguinte traspasado aos Indiana Pacers, actual equipo da NBA que daquelas xogaba na ABA. Foi MVP da ABA nos anos 1969 e 1971, liderando aos Pacers a gañar tres campionatos (1970, 1972, 1973). Daniels xogou sete partidos do All-Star, sendo nomeado MVP do partido en 1971.
No global da súa carreira, Daniels conseguiu grandes récords. É o líder histórico da ABA no total de rebotes (9.494) e na media de rebotes por partido (15,1). Tras a desaparición da competición, xogou brevemente na NBA cos New York Nets. Despois da súa etapa como xogador, Daniels sumouse ao cadro de adestradores da Indiana State. Uns anos máis tarde, tamén sería adestrador na NBA, facéndose cargo do banco dos Indiana Pacers en 1988. Como homenaxe, desde 2012, Daniels forma parte do Naismith Memorial Basketball Hall of Fame, ademais o seu dorsal está retirado polos Pacers.
Ramil, Lestedo, Boqueixón
Ramil é un lugar da parroquia de Lestedo no concello coruñés de Boqueixón, na comarca de Santiago. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 120 habitantes (54 homes e 66 mulleres).
Estípite (botánica)
thumb|100px|[[Dictyosperma album.]] En botánica, o estípite é o nome outorgado ao talo das palmeiras, e por extensión ao dos fentos arbóreos. O estípite, que non é un verdadeiro toro, caracterízase principalmente pola ausencia de crecemento en grosor, contrariamente ao tronco das árbores das dicotiledóneas. O seu diámetro é constante dende o pé da palmeira até o acio de follas terminais. Pódense porén constatar ás veces irregularidades no diámetro, mais se explican por variacións climáticas que puideron afectar ao crecemento da árbore. O estípite non ramifica, agás raras excepcións. Ten tecido meristemático só no extremo superior do talo. A superficie do estípite atópase enfeitada polas impresións con losanxes características deixadas polo baseamento do pecíolo das follas caídas.
Trofeo Teresa Herrera 2006
A 61º edición do Trofeo Teresa Herrera celebrouse na Coruña entre o 12 e o 13 de agosto de 2006. O campión foi o Deportivo da Coruña, que logrou o seu 13º título, o sétimo de xeito consecutivo.
Proteína receptora serina/treonina quinase
En encimoloxía, unha proteína receptora serina/treonina quinase é un encima que cataliza a reacción química
Así, os dous substratos deste encima son o ATP e unha proteína receptora, mentres que os produtos son o ADP e unha proteína receptora fosfato.
Este encima pertence á familia das transferases, concretamente ás que transfiren grupos que conteñen fosfato proteína-serina/treonina quinases. O nome sistemático desta clase de encimas é ATP:[proteína receptora] fosfotransferase. Outros nomes de uso común que se lles dan son receptor de activina quinase, receptor tipo I serina/treonina proteína quinase, receptor tipo II serina/treonina proteína quinase, STK13, TGF-beta quinase e receptor serina/treonina proteína quinase. Este encima participa en 7 vías metabólicas: vía de sinalización da MAPK, interacción citocina-receptor de citocina, vía de sinalización de TGF beta, así como na unión adherente, cancro colorrectal, cancro pancreático e leucemia mieloide crónica.
Estudos estruturais
En 2007, resolvéranse cinco estrcturas de encimas desta clase, que en PDB tiñan os códigos de acceso, , , e.
A Picota, Lestedo, Boqueixón
A Picota é un lugar da parroquia de Lestedo no concello coruñés de Boqueixón, na comarca de Santiago. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 21 habitantes (10 homes e 11 mulleres).
Emir Spahić
Emir Spahić, nado en Dubrovnik (Croacia) o 18 de agosto de 1980, é un futbolista bosníaco de orixe croata e montenegrina. Xoga como defensa central e o seu actual equipo é o Bayer Leverkusen. É o capitán da Selección de fútbol de Bosnia e Hercegovina, coa que xogou 55 partidos internacionais e meteu 3 goles.
Campionato de Galicia de fútbol 1935/36
O Campionato de Galicia da Serie A 1935/36 foi a vixésimo segunda edición do Campionato de Galicia de fútbol organizado pola Federación Galega de Fútbol. Comezou en setembro de 1935 e rematou en novembro do mesmo ano. O primeiro posto do torneo outorgaba a clasificación para a Copa de España.
Participaron o Club Lemos, o Eiriña Club de Fútbol, o Racing Club de Ferrol, o Lugo Sporting Club, o Club Coruña e o Vilagarcía Foot-ball Club. O Celta de Vigo, o Deportivo da Coruña e o Unión Sporting Club non participaron por tomaren parte do Campionato Mancomunado Galaico-Ástur desa tempada. O torneo foi disputado en forma de liga a dúas voltas. Proclamouse campión o Club Lemos.
Segunda volta
(1) O partido non se xogou por problemas xurdidos no Eiriña, sendo outorgados os puntos en disputa ó Lugo Sporting.
Aérospatiale Alouette III
O Aérospatiale Alouette III (designacións da compañía SA 316 e SA 319) é un helicóptero utilitario lixeiro dun só motor desenvolvido pola firma Sud Aviation. Foi fabricado pola francesa Aérospatiale, e baixo licenza por Hindustan Aeronautics Limited na India como o HAL Chetak, por Industria Aeronautică Română (IAR) en Romanía como o IAR 316 e por F+W Emmen en Suíza.
Desenvolvemento
O Alouette III ten a súa orixe cun deseño de helicóptero anterior do fabricante francés Sud-Est, o SE 3120 Alouette, que, aínda que rompeu varios rexistros de velocidade e distancia de helicópteros en xullo de 1953, considerouse demasiado complexo como produto comercial realista.
A primeira versión do Alouette III, o prototipo SE 3160, voou por vez primeira o 28 de febreiro de 1959, pilotado polo aviador francés Jean Boulet. O SA 316A (SE 3160) entrou en produción en 1961 e fabricouse ata 1968, cando foi substituído polo SA 316B. O derradeiro Alouette III, o número 1 437, deixou a liña de montaxe de Marignane no ano 1979, cando pechou a principal liña de produción en Francia. O derradeiro Alouette III de Aérospatiale entregouse en 1985.
Ao redor de 500 unidades foron fabricadas baixo licenza en Romanía, India e Suíza. Hindustan Aeronautics Limited (HAL) obtivo unha licenza para construír o Alouette III co nome de HAL Chetak na India. Ao redor de 300 aparellos foron producidos por HAL que continuou actualizándoo independentemente ao longo dos anos, estando aínda unha versión en fabricación aínda que cuns números reducidos. Tamén se produciron versións baixo licenza ou se montaron aparellos por parte de IAR en Romanía (como o IAR 316), de F+W Emmen en Suíza, e de Fokker e Lichtwerk nos Países Baixos.
Kamchatka (filme)
Foi escollido como candidato da Arxentina para o Óscar ó mellor filme en lingua non inglesa na 75ª edición dos premios, mais finalmente non foi nomeado.
Troitomil, Lestedo, Boqueixón
Troitomil é un lugar da parroquia de Lestedo no concello coruñés de Boqueixón, na comarca de Santiago. Segundo o padrón municipal (INE 2013) ten 12 habitantes (5 homes e 7 mulleres).
Escala de Beaufort
A escala de Beaufort clasifica a intensidade dos ventos, tendo en conta a súa velocidade e os efectos resultantes das ventadas no mar e en terra. Foi deseñada polo meteorólogo anglo-irlandés Francis Beaufort no inicio do século XIX. Na década de 1830, a escala de Beaufort xa era amplamente utilizada pola Mariña Real Británica.
Características da escala de Beaufort
A escala de Beaufort, así como a escala Richter para as actividades sísmicas, estabeleceu características dos ventos de acordo coa velocidade e o poder de destrución.
A nomenclatura galega da escala de Beaufort
miniatura|Escala de Beaufort forza 4. miniatura|Escala de Beaufort forza 12. A escala de Beaufort foi deseñada para asignar un grao (número) a cada rango de velocidades de vento, co fin de ter unha referencia para a comunicación e as alarmas. O nome e a descrición de cada un deses graos varían nas diferentes linguas e, inclusive, entre variantes xeográficas dunha mesma lingua.
A escala de Beaufort non se empregou en galego ata épocas moi recentes (moi probablemente non antes de 1981). Eses primeiros intentos de asentar unha nomenclatura propia tiveron unha difusión moi pequena, abafados pola extensión das denominacións castelás, empregadas pola Mariña militar e mercante, e polos servizos meteorolóxicos. Por iso, segundo as fontes que consultemos podemos atopar denominacións diferentes para os mesmos graos de vento, como se pode ver na táboa seguinte:
Máximo o Confesor
Máximo o Confesor (nado en 580 en Constantinopla ou en Palestina) foi un importante teólogo e pensador cristián que defendeu a plena humanidade de Xesús de Nazaret fronte ao monotelismo sostido inicialmente polo patriarca de Constantinopla, polo papa e polo emperador de Bizancio. Del fican 90 obras sobre o home, a divindade e o cosmos.
Traxectoria
Comezou sendo secretario do emperador Heraclio, chegando a ser unha das figuras máis salientables da burocracia imperial. Con todo, deixou a súa carreira pola vida monacal no ano 613. En efecto, repartiu os seus bens entre os marxinados e desfavorecidos e ingresou nun mosteiro preto de Chrisópolis, en Bitinia. Coa invasión persa na guerra de Bizancio contra o Imperio Sasánida, a persecución relixiosa deste Estado de fe zoroástrica, lévao a fuxir a Cartago no ano 626.
Nese momento, o emperador de Bizancio busca recuperar a fidelidade dos monofisitas co fin de manter a moi feble cohesión social do ameazado Imperio. Secundou esa posición o patriarcado de Constantinopla con patriarcas como Serxio e Pirro que formulan unha única vontade en Cristo, a divina. Máximo entende que isto é poñer en cuestión a redención e a encarnación subordinando a fe do pobo a estratexias políticas. Para el, resulta irrenunciable que, en Xesús home, Deus se une plenamente á humanidade, sen amputala nin desnaturalizala. Por amor, o Logos divino baléirase (kenose) no home Xesús onde se encontran, sen alteración, a natureza humana e a natureza divina. Aquí radica a esencia da redención da humanidade.
O papa Honorio defendera o monotelismo. Pero o papa daquela, Martiño I, convocou a Máximo a un sínodo onde a posición deste, defendendo as dúas vontades en Cristo, saíu triunfante. Isto provocou a carraxe do emperador Constantino II que mandou arrestar ao papa que foi torturado, vexado publicamente e desterrado. Máximo foi tamén capturado e levado a Constantinopla onde o torturaron co fin de que aceptase a posición imperial monotelita. A súa resistencia mantívoo en prisión dende o ano 653 a 655. Alí foi obxecto de constantes torturas e finalmente exiliado. Como queira que Máximo era venerado por gran parte do pobo cristián pola súa bondade, elocuencia e senso da xustiza, buscouse incesantemente a súa retractación. No ano 661 foi traído de novo a Constantinopla onde foi, unha vez máis, violentamente presionado. Ante a afouteza que amosaba, determinouse que se lle arrincara a lingua para non poder predicar endexamais. Asemade cortóuselle a man dereita co fin de que non volvera xa nunca a escribir. Novamente exiliado no mar Negro, Máximo faleceu debilitado polas torturas, as vexacións e as amputacións.
Haberá que esperar ao ano 681 para que a súa doutrina fose recoñecida como verdadeira no Concilio de III de Constantinopla e o papa Honorio considerado un herexe.
Pensamento
Influído polo pensamento neoplatónico, particularmente por Plotino. Máximo expón con categorías filosóficas helénicas a fe experimentada e transmitida, dende as primeiras testemuñas que viron e apalparon ao home Xesús de Nazaret ata os pais da Igrexa que formularon esa experiencia con conceptos gregos.
Para el, a integridade do ser humano ten unha dignidade infinita porque o Logos divino fíxose home divinizando todas as súas potencias, incluída a vontade humana.
Deus é o Ser en si, inconcibible e inefable, podemos albiscalo a través da natureza e as cousas creadas. O intelecto humano non pode abranguer a insondable e descoñecida profundidade da esencia divina:
O coñecemento de Deus supón a superación das paixóns e transcender a razón sen negala. Dende a humildade, a graza eleva e perfecciona a capacidade do home que soamente así, dende unha "absoluta simplicidade" pode acadar a revelación de Deus inmediatamente atinxindo "o cume supremo da felicidade".
Isto non "ven a nós mediante a privación do noso poder intelectivo, nin como un complemento do noso intelecto, nin baixo forma dun agregado substancial ao noso intelecto. Non. O Logos fai brillar o poder do noso intelecto na súa propia cualidade e no seu propio acto".
Segundo Wolfhart Pannenberg, Máximo o Confesor, apoiándose na tradición platónica e nos escritos de Dionisio o Aeropaxita, puido interpretar o eros cósmico que actúa na autotrascendencia extática da vida e, sobre todo, do modo en que o home vive, como expresión do amor do Deus da Biblia, que introduciu no corazón das súas criaturas o eros para atraer a si pola natureza deste aos que conmove coa súa chamada
O eros divino e o eros humano culminan no Cristo histórico onde Deus e o home óllanse como nun espello e recoñécense, pois
A verdade que se lle regala ao home gratuitamente ha de ser afirmada e defendida fronte aos poderes políticos e militares, incluso fronte ao propio emperador cristián.
Máximo foi tamén un referente ético. Nos Capítulos sobre o amor defende a necesidade de repartir o diñeiro entre os marxinados. E isto hai que facelo, "a imitación de Deus, no que atinxe ás necesidades corporais, sen discriminación algunha entre bos e malos, xustos e inxustos, senón que reparte a todos por igual...". O froito do amor consiste na beneficencia, na liberalidade e a paciencia. Sen isto a especulación teolóxica é cousa de Satán.
Pensadores cristiáns occidentais inicialmente perseguidos, como Hans Urs von Balthasar ou Henri de Lubac, reivindicaron o legado de Máximo o Confesor. A Igrexa ortodoxa tívoo sempre na maior consideración e estima como columna fundamental da teoloxía bizantina.
Condado de Słonim
miniatura|Localización do condado de Slonim no [[Gran Ducado de Lituania, entón parte da Coroa de Polonia e Lituania.]] O condado de Słonim (en powiat słonimski) foi unha división territorial do voivodato de Nowogródek do Gran Ducado de Lituania, con capital na cidade de Słonim (hoxe Belarús), creado a partir das reformas de 1565-1566.
Polykarpos Stavropoulos
Polykarpos Stavropoulos (en Πολύκαρπος Σταυρόπουλος), nado como Panagiotis Stavropoulos (en Παναγιώτης Σταυρόπουλος) en Naupacto (Reino de Grecia) o 15 de outubro de 1965, é un bispo ortodoxo constantinopolitano, metropolita de España e Portugal dende 2007.
Traxectoria
Naceu como Panagiotis Stavropoulos o 15 de outubro de 1963 en Naupacto (Grecia). Logo de rematar os seus estudos secundarios, graduouse en Teoloxía pola Universidade de Atenas en 1986 e de seguido fixo o servizo militar, até 1988. Posteriormente ampliou os seus estudos en Historia eclesiástica no Pontificio Instituto Oriental de Roma até 1990.
Foi ordenado diácono o 15 de xaneiro de 1990 polo metropolita de Calcedonia Bartholomaios Archontonis, e ao día seguinte foi ordenado sacerdote polo metropolita de Naupacto e Agios Vlasios Alexandros Papadopoulos. Logo da súa ordenación foi capelán até 2007 da igrexa de San Xurxo dos Gregos de Venecia, e a partir de 1992 tamén vigairo da arquidiocese de Italia e Malta.
O 30 de abril de 2007 foi elixido metropolita de España e Portugal. Recibiu a ordenación episcopal de mans do patriarca Bartolomeu I o 6 de maio, tomando posesión da sé o 16 de xuño.
Alexandría de Oxiana
miniatura|250px|Ai-Khanoum está no extremo oriental da antiga [[Bactria.]] Alexandría de Oxiana ou Alexandría do Oxo foi unha cidade supostamente fundada por Alexandre Magno nas ribeiras do río Oxo (río Amu Daria), na súa confluencia co Kokcha, e ás portas da India. Foi un dos focos do helenismo en Oriente durante case dous séculos ata a súa aniquilación por invasores nómades contra o ano 145 a. C., data probable da morte do monarca grecobactriano Eucrátides I.
Correspóndese coa actual cidade de Ai-Khanoum ou Ay Khanum (literalmente “Dama Lúa” na lingua uzbeka), situada no nordeste de Afganistán na provincia de Kondoz, preto da fronteira de Taxiquistán. A cidade foi escavada por arqueólogos franceses e rusos entre os anos 1964 e 1978. A escavación foi dirixida por Paul Bernard, quen suspendeu os traballos pola Guerra de Afganistán. Durante a contenda, o lugar arqueolóxico foi parte da fronte bélica, o cal produciu danos, ós cales se sumaron outros, de maior importancia, causados polos saqueos, que deixaron unicamente uns poucos restos do material orixinal.
Funil de pregamento
miniatura|O diagrama ilustra esquematicamente como as proteínas se pregan nas estruturas do seu estado nativo minimizando a súa enerxía libre. miniatura|dereita|Esta teoría recibe o seu nome por unha analoxía da forma da súa gráfica de enerxía coa dun funil. O funil de pregamento (folding funnel) é unha hipótese que é unha versión específica da teoría da paisaxe de enerxía do pregamento de proteínas. A hipótese do funil de pregamento asume que o estado nativo dunha proteína corresponde ao seu mínimo de enerxía libre nas condicións de solución que se encontran normalmente nas células. Aínda que as paisaxes de enerxía poden ser pouco precisas, con moitos mínimos locais non nativos nos cales poden quedar atrapadas as proteínas pregadas, a hipótese do funil de pregamento asume que o estado nativo é un profundo mínimo de enerxía libre con paredes empinadas, que corresponde a unha soa estrrutura terciaria ben definida.
A hipótese do funil de pregamento está moi relacionada coa hipótese do colapso hidrofóbico, na cal a forza que dirixe o pregamento das proteínas é a estabilización asociada co secuestro das cadeas laterais de aminoácidos hidrofóbicos no interior de proteínas pregadas. Isto permite que a auga do solvente maximice a súa entropía, diminuíndo a enerxía libre total. No lado da proteína, a enerxía libre é rebaixada adicionalmente por contactos enerxeticamente favorables: illamento de cadeas laterais cargadas electricamente na superficie da proteína accesible polo solvente, e neutralización de |pontes salinas na parte interior da proteína. O estado de glóbulo fundido predito pola teoría do funil de pregamento como un conxunto de intermediarios de pregamento, corresponde así a unha proteína na cal tivo lugar o colapso hidrofóbico pero na que aínda se teñen que formar moitos contactos nativos, ou interaccións próximas residuo-residuo no estado nativo.
Na representación canónica do funil de pregamento, a profundidade do pozo representa a estabilización enerxética do estado nativo fronte ao estado desnaturalizado, e a amplitude ou largura do pozo representa a entropía conformacional do sistema. A superficie fóra do pozo móstrase relativamente plana para representar a heteroxeneidade do estado de enrolamento aleatorio (random coil). O nome da teoría deriva dunha analoxía entre a forma do pozo e un funil físico, no cal un líquido dispersado se concentra nunha soa área estreita.
Psérimos
Pserimos (grego: Ψέριμος Δωδεκανήσου, Keçi Adasi), é unha pequena illa grega no Dodecaneso, que se atopa entre as illas de Kalymnos e Kos fronte á costa de Turquía. É parte da municipalidade de Kalymnos, e tiña unha poboación de 80 habitantes no censo de 2011.
A principal industria é o turismo, con turistas europeos gregos e outros atraídos pola súa localización remota. Hai varias praias e varias tabernas, algúnhas das cales ofrecen aloxamento.
Pserimos é atendido por un ferri diario desde Pothia, na illa de Kalymnos, e é un destino no itinerario dunha serie de buques de cruceiro.
Situación
Pserimos é a illa veciña máis grande da illa municipio de Kálimnos. A illa está situada no leste do mar Exeo a uns 3´5 km ao norte de Cos e 5 km ao oeste de Kálimnos. Ao nordés, a distancia máis curta a Asia Menor, a península de Bodrum (Bodrum Yarimadasi) está a 8 km. Na costa hai algúns illotes rochosos. Preto, a un quilómetro ao oeste atópase a illa deshabitada de Platy. O único pobo e porto é Avlakia (Aυλάκια) na Baía de Pserimos (Όρμος Ψερίμου) na costa sur.
Historia
No Catálogo das naves de Homero Pserimos formaba parte do grupo das illas Kalydna. Despois a única referencia á illa será no século III a.E baixo o control de Cos.
Banda de música da Baíña
Historia
Xurdida dunha división na banda de Brántega en 1942, o seu primeiro director foi Contiña. Tras el pasaron pola batuta Gustavo Caramés Piñeiro, Urbano Pulido; Filgueira e, de novo, Pulido, con quen desaparecería a banda en 1963. Nesta última etapa sufriría unha reestruturación, que se considera como a fundación da de Artoño.
Psérimos
Historia
miniatura|esquerda|Pserimos desde a illa de Cos Desde a antigüidade Pserimos foi coñecida polas súas alcaparras. Hoxe o municipio promove o cultivo de oliveiras, preto de 6.000 árbores foron plantados ao nordés do pobo. Os 80 habitantes viven principalmente da pesca e o turismo. Na gran baía oriental practícase a piscicultura.
Relixión
As dúas únicas parroquias na illa e pertencentes á Igrexa Ortodoxa do Patriarcado Ecuménico de Constantinopla están adscritas á Metrópole de Leros, Kálimnos e Astipalea.
Serina/treonina proteína quinase
miniatura|[[serina]] miniatura|[[treonina]] miniatura|[[fosfato]]
Unha serina/treonina proteína quinase é un encima quinase que fosforila o grupo OH dos aminoácidos serina ou treonina (que teñen cadeas laterais similares). Polo menos 125 das máis de 500 proteína quinases humanas son serina/treonina quinases (STK).
En encimoloxía, o termo serina/treonina proteína quinase non específica designa unha clase de enimas que pertencen ao grupo das transferases, especificamente as proteína-serina/treonina quinases (que é outro dos nomes que reciben). Estes encimas transfiren fosfatos ao átomo de oxíxeno dunha cadea lateral de serina ou treonina en proteínas. Este proceso denomínase fosforilación. A fosforilación de proteínas en especial xoga un importante papel en multitude de procesos celulares e é unha modificación postraducional moi importante.
A reacción química realizada por estes encimas pode escribirse así:
Así, os dous substratos deste encima son o ATP e unha proteína, e os seus dous produtos son o ADP e a fosfoproteína.
O nome sistemático desta clase de encimas é ATP:proteína fosfotransferase (non específica).
Regulación
Os receptores da serina/treonina quinase xogan un importante papel na regulación da proliferación celular, morte celular programada, diferenciación celular e desenvolvemento embrionario.
Selectividade
Aínda que todas as serina/treonina quinases fosforilan residuos de serina ou treonina nos seus substratos, non fosforilan calquera residuo de serina ou treonina senón que seleccionan residuos específicos que flanquean o sitio fosfoaceptor, o cal en conxunto comprende a secuencia de consenso. Como os residuos da secuencia de consenso dun substrato diana só fan contacto con varios aminoácidos clave dentro da fenda catalítica da quinase (xeralmente por medio de forzas hidrofóbicas e enlaces iónicos), unha quinase xeralmente non é específica para un só substrato, senón que pode fosforilar unha completa "familia de substratos" que comparten secuencias de recoñecemento comúns. De aí que se denominen non específicas (pero si son específicas da serina/treonina). Aínda que o dominio catalítico destas quinases está moi conservado, a variación da secuencia que se observa no quinoma (quinoma ou kinome é o conxunto de xenes do xenoma que codifica quinases) proporciona a posibilidade de recoñecer distintos substratos. A maioría das quinases son inhibidas por un pseudosubstrato que se une á quinase como un substrato real, pero carece do aminoácido para ser fosforilado. Cando se retira o pseudosubstrato, a quinase pode realizar a súa función normal.
Número EC
Moitas serina/treonina proteína quinases non teñen o seu propio número EC individual e utilizan en conxunto o "2.7.11.1". Anteriormente estaban incluídas no número EC "2.7.1.37", que era un número EC xeral para calquera encima que fosforilase proteínas á vez que convertía ATP en ADP (é dicir, ATP:proteína fosfotransferases.)
Tipos
Os tipos comprenden aqueles que actúan directamente sobre receptores (proteína receptora serina/treonina quinase) e péptidos e proteínas de sinalización intracelular. Dentro destes últimos os tipos son:
Importancia clínica
Algúns exemplos da importancia clínica das serina/treonina proteína quinases son:
A expresión das serina/treonina quinases (STK) está alterada en moitos tipos de cancro.
A serina/treonina proteína quinase p90-kDa quinase S6 ribosómica (RSK) está implicada no desenvolvemento dalgúns cancros de próstata.
A inhibición de Raf é a diana de novos fármacos contra o cancro metastático, xa que inhiben a fervenza da MAPK e reducen a proliferación celular.
COVID-19
miniatura|300px|Transmisión e ciclo vital do SARS-CoV-2 miniatura|400px|Síntomas principais da COVID-19
O virus transmítese principalmente entre persoas en contacto próximo (entre 1 e 1,8 m) xeralmente por medio das pingas respiratorias (coñecidas como micropingas de Flügge) producidas principalmente cando unha persoa tose ou espirra e mesmo cando fala. Estas pingas son relativamente pesadas e non permanecen no aire moito tempo, pero en lugares cerrados ou non ventilados poden permanecer suspendidas por máis tempo, polo que non se poden descartar como posible fonte de infección. Igualmente, é posible a transmisión por pingas de tamaño máis pequeno, chamadas aerosois. As persoas poden tamén contaxiarse de COVID-19 ao tocaren unha superficie contaminada e despois tocaren partes da súa face como nariz, boca ou ollos. É máis contaxioso cando as persoas son sintomáticas, aínda que a transmisión tamén é posible antes de que aparezan os síntomas. O virus pode seguir sendo contaxioso nas superficies ata 72 horas, dependendo do material sobre o que está. O tempo que pasa desde a exposición ao comezo dos síntomas é xeralmente de entre dous e catorce días, cunha media de cinco días. O método normal de diagnose é con probas de reacción en cadea da polimerase con transcriptase inversa (rRT-PCR) de mostras dun frotis nasofarínxeo. A infección pode tamén diagnosticarse observando a presenza dunha combinación de síntomas e factores de risco e cunha tomografía computadorizada torácica que mostre características propias da pneumonía.