cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Vidago Palace
Trama
Capítulo 4: Pedro, co uniforme de empregado do Palacio Vidago, entra pola noite no cuarto de Carlota. Os dous teñen moitas explicacións que pedirse un ao outro. Pero a chegada de Livia impídelles falar. Acordan reunirse na cabana ao día seguinte. Ao marchar, Pedro crúzase coas irmás Perliquitetes, que o recoñecen e escandalíizanse, ao coñecer a relación entre ambos. Están ansiosas por contarlle á Condesa o que pasou. Ao día seguinte, Carlota e Pedro están na cabana. Os dous están feridos un polo outro. Carlota, porque cando tivo que volver a Lisboa, escribiu unha carta apaixonada a Pedro, á que non recibiu resposta e cando volveu a Vidago só soubo que Pedro fora loitar a España. Pedro, porque cando leu a carta, Carlota díxolle que todo fora un erro e puxo fin ao seu romance. Cando falan entre eles da carta, dan conta de que a carta que escribiu Carlota e a que recibiu Pedro non son a mesma. Que pasará entón? Carlota por fin dáse conta de todo. Foi a súa nai a que intercambiou as cartas. As irmás Perliquitetes atopan a Lívia e prepáranse para dicirlle que viron a Pedro a noite anterior, cando aparece Carlota que, decidida, enfróntase á súa nai ensinándolle a carta falsa. Livia e Carlota discuten. Carlota dille á súa nai que non se vai casar con César Augusto. Lívia tenta ocultar a situación como pode, pero Carlota está decidida. Esa noite vai coñecer a Pedro á festa popular de Vidago. Sentirse libre. O problema é que César Augusto tamén está alí e ve bicarse a Carlota e Pedro. César Augusto perde a razón...
Capítulo 5: Os condes de Vimieiro veñen de descubrir que Carlota non durmía no hotel. Carlota e Pedro, no camarote, espertan abrazados. Por un momento están convencidos de que nada nin ninguén poderá volver separalos. Pero o destino ten preparada outra proba de fogo. Pedro ten que volver a España para axudar a Dolores. Asegura a Carlota que volverá ao día seguinte, e que logo comezarán unha nova vida xuntos. Carlota ten un mal presentimento sobre esta viaxe, pero non pode facer nada para impedilo. Ademais, ten que informar os seus pais dos seus novos plans, mentres que a súa relación con Pedro xa é de dominio público. César Augusto acaba de contarlle á súa familia a traizón da súa prometida. Benvinda de Fátima quere explicacións. Busca a Lívia e pregúntalle por Carlota. Ninguén sabe dela. As dúas familias buscan a Carlota. Ata que entra no hotel e asume o seu romance con Pedro, para asombro de todos. Xa na suite, César Augusto di aos seus pais que o matrimonio nestas circunstancias é imposible. Pero as ganas de Benvinda de entrar na alta sociedade son tan grandes que está disposta a esquecer o erro de Carlota. E Bonifácio insiste: ou César casa con Carlota ou é desherdado. Algo especialmente grave tendo en conta que César Augusto segue acumulando débedas de xogo. Esa noite, Pedro, Dolores e Xoán participan nunha acción que sae mal e Pedro e Dolores acaban sendo detidos polo inspector Lopes. Acordou. Pero quen aparece é Xoán, que lle di a verdade. Non sabendo ben que facer, Carlota, vencida, volve ao hotel. Por casualidade, as Irmás Perliquitetes escoitan ao inspector Lopes comentar que Pedro foi detido e que podería ser condenado a morte. Inmediatamente avisan á Condesa. Lívia está eufórica. Acaba de descubrir o xeito de que Carlota case con César Augusto, tal e como estaba previsto. Explícalle o seu plan a Benvinda de Fátima, que tamén se mostra eufórica. Os dous van falar co inspector Lopes. Despois, Lívia fala con Carlota. Dille que Carlota pode salvar a Pedro da morte. Como? Casar con César Augusto. Carlota acepta. Pedro e Dolores están no cárcere. Cren que chegou o seu fin. Dolores ábrelle o corazón a Pedro. Sen que nada o faga prever, bica a Pedro apaixonadamente...
Capítulo 6: Pedro non cre nin que Dolores o bicou. Apártaa suavemente pero deixa claro que o seu corazón é de Carlota. Son interrompidos polo inspector Lopes que informa de algo que os sorprende: Pedro ten amigos que o van liberar. Pedro di instintivamente que non vai a ningures sen Dolores. Lopes, divertido, concédelle o desexo.De feito, os plans do Inspector son outros. Despois de aceptar recibir moitos cartos de Benvinda de Fátima para liberar a Pedro, o inspector Lopes ordena ao seu subordinado o sarxento Fernandes que dispare a Pedro e Dolores en canto sexan postos en liberdade, para non deixar constancia da súa corrupción. Na véspera do día do casamento, Lopes e César Augusto conversam. César, molesto, di que se colle a ese Pedro, matarao coas súas propias mans. Lopes acaba desvelándolle que isto vai pasar ao día seguinte, pois xa hai quen xa decidiu facelo por el. César está pensativo. Por fin chega o día da voda. Na Igrexa chea de convidados, Carlota e César Augusto están diante das súas familias e do cura que os vai casar. Dará Carlota o "si" a César Augusto, para salvar a Pedro?
Raquel C. Pico
Raquel Campos Pico, máis coñecida como Raquel C. Pico, nada en Santiago de Compostela en 1984, é unha xornalista e escritora galega.
Traxectoria
Licenciouse en Xornalismo na Universidade de Santiago de Compostela.
Participou na fundación de Librópatas, Disquecool. Ten colaborado en PuroMarketing e Luzes, Yorokobu, Ethic, El Español, sobre cultura, márketing e tecnoloxía e historia das mulleres.
Filopodio
180px|miniatura|[[Micrografía electrónica que mostra filopodios esaxerados con forma de maza inducidos por formina mDia2 en células cultivadas. Estes filopodios están cheos de feixes de filamentos de actina que nacen e converxen nunha rede de lamelipodios.]]
Os filopodios (do latín filopodium) son delgadas proxeccións citoplasmáticas que se estenden alén do bordo frontal dos lamelipodios en células migrantes animais e tamén se observan en protistas. Dentro dos lamelipodios, as costelas de actina denomínanse microespiculas e cando se estenden máis alá dos lamelipodios, denomínanse filopodios. Conteñen microfilamentos da proteína actina que establecen enlaces cruzados formando feixes por medio de proteínas formadoras de feixes de actina, como a fascina e a fimbrina. Os filopodios forman adhesións focais co substrato, que os unen á superficie celular. Moitos tipos de células migrantes presentan filopodios, que se pensa que están implicados na percepción de pistas quimiotrópicas e nos cambios resultantes na locomoción dirixida.
A activación da familia Rho das GTPases, particularmente cdc42 e os seus intermediarios augas abaixo, ten como resultado a polimerización de fibras de actina por proteínas de homoloxía Ena/Vasp. Os factores de crecemento únense ás tirosina quinases receptoras o que ten como resultado a polimerización de filamentos de actina, que, cando establecen enlaces cruzados, constitúen os elementos de soporte citoesqueléticos dos filopodios. A actividade de Rho tamén orixina a activación por fosforilación das proteínas da familia ezrina-moesina-radixina que liga os filamentos de actina á membrana dos filopodios.
Os filopodios exercen un papel na percepción, migración e interacción célula-célula. Para que se cerre unha ferida en vertebrados, certos factores de crecemento estimulan a formación de filopodios en fibroblastos para dirixir a migración dos fibroblastos e pechar a ferida. Nas neuronas en desenvolvemento os filopodios esténdense desde o cono de crecemento no bordo dianteiro. En neuronas privadas de filopodios pola inhibición parcial da polimerización dos filamentos de actina, a extensión do cono de crecemento continúa como é normal, mais a dirección de crecemento está alterada e é moi irregular. Proxeccións similares a filopodios tamén foron ligadas á creación de dendritas cando se forman as novas sinapses no cerebro. En macrófagos os filopodios actúan como tentáculos fagocíticos, empurrando os obxectos unidos a eles cara á célula para fagocitalos.
O coronavirus SARS-CoV-2 causante da COVID-19 orixina a formación de fiopodios nas células que infecta.
En protozoos
En protozoos son comúns os pseudópodos filiformes (filopodios). Un exemplo son os coanozoos da clase Nucleariida, que son ameboides e con filopodios flexibles e adelgazados no extremo. En antigas clasificacións as amebas filosas eran as que presentaban pseudópodos estreitos e afiados (filopodios); actualmente a maioría están clasificadas como cercozoos.
Romaní dos Cárpatos
O romaní dos Cárpatos, tamén coñecido como romaní central, é un grupo de dialectos do romaní que son falados polo pobo xitano dende o sur de Polonia até Hungría, e dende o leste de Austria até Ucraína. Esta variedade é un da ducia de dialectos principais dentro da lingua romaní, unha lingua indoaria de Europa. Os dialectos do romaní central do norte son falados tradicionalmente por algúns subgrupos étnicos do pobo romaní en Hungría, a República Checa e Eslovaquia (agás nas súas rexións suroeste e centro-sur), ao sueste de Polonia, na rexión de Zakarpatia de Ucraína e partes de Transilvania, en Romanía. Tamén hai comunidades de emigrantes falantes de romaní central estabelecidas nos Estados Unidos, e comunidades de emigrantes recentes no Reino Unido, Irlanda, Bélxica outros países de Europa occidental.
Suévia FG
A Suévia Futebol Gaélico, Suévia FG ou simplemente Suévia é un equipo de fútbol gaélico mixto de Santiago de Compostela. Creouse no verán do ano 2012 co impulso de persoas vinculadas ao deporte de base da cidade así como co apoio da asociación A Gentalha do Pichel. O seu primeiro adestramento aberto foi en setembro dese mesmo ano. O equipo foi un dos fundadores e impulsores da Liga Gallaecia, competición mixta a nivel galego creada no ano 2013.
Historia
Como equipo amateur e popular dunha disciplina deportiva minoritaria, tivo e ten dificultades para desenvolver a súa actividade en Santiago, recorrendo a campos doutros concellos (o campo Juan Amado en Pontevea), a campos das periferias (Aríns ou Marrozos) ou a instalacións deficientes da cidade (campo da Colexiata de Sar). A colaboración co asociacionismo veciñal e con outros clubs amateurs foi esencial para poder levar a cabo as súas actividades.
Derivado da decisión da asemblea da Suévia de manter a vía do impulso da competición mixta (é dicir, competir homes e mulleres no campo, a Liga Gallaecia) un grupo abandonou o equipo formando o Estrela vermelha FG no 2013. Porén, os dous clubs conviviron e colaboraron para compartir material e campos de adestramentos durante un ano até a definitiva separación dos dous proxectos.
A nivel deportivo a Suévia participou en todas as edicións da Liga Gallaecia desde a súa fundación mais nunca foi capaz de se facer co título de Liga -mais si dunha Taça Gallaecia -.
Mosteiro de Lorvão
O Mosteiro de Santa María de Lorvão ou simplemente Mosteiro de Lorvão está situado na parroquia de Lorvão, concello de Penacova, distrito de Coímbra, en Portugal. Foi un importante mosteiro e centro de produción de manuscritos iluminados no século XII, que serviu despois como mosteiro de mulleres. Despois da extinción das Ordes Relixiosas en Portugal no século XIX, tivo un novo uso no século XX como hospital psiquiátrico, o Hospital Psiquiátrico de Lorvão, pechado en 2012.
Historia
Aínda que a época da fundación do mosteiro foi suxerida no século VI, a data máis probable desa fundación será despois da reconquista cristiá de Coímbra, en 878.
Idade Media
O mosteiro era orixinalmente masculino. No século X a súa importancia xa era considerable, estatuto que mantivo durante toda a Idade Media. A mediados do século XI, o mosteiro adoptou a Regra beneditina, dedicándose ao santo Mamede de Capadocia.
Na segunda metade do século XII, durante o reinado de Afonso I, producíronse importantes reformas que, moi posiblemente, deron lugar a un novo claustro e unha igrexa de tres naves. Isto coincidiu co goberno do abade João (1162-1192), durante o cal o mosteiro de Lorvão, xunto co mosteiro de Santa Cruz en Coímbra, foi un dos principais centros de produción de manuscritos iluminados do novo reino. Entre a produción do Lorvão scriptorium destacan o Libro das Aves, executado a finais do reinado de Afonso (1184), e a Apocalipse de Lorvão, executado xa durante o reinado de Sancho I (1189).
No ano 1206 o mosteiro pasou á Orde dos Cistercienses, e ao mesmo tempo pasou a ser un mosteiro feminino, tendo agora a Santa María como advocación. Esta profunda transformación debeuse á infanta Beata Tareixa de Portugal, filla de Sancho I e muller de Afonso VIII, quen, despois de ter tres fillos co monarca, viu declarado nulo o seu matrimonio por consanguinidade e regresou a Portugal, vivindo no mosteiro ata a data da súa morte en 1250. A Infanta está hoxe soterrada na igrexa do mosteiro xunto coa súa irmá, a beata Sancha de Portugal, nunhas urnas feitas no século XVIII, despois da beatificación das Infantas en 1705, polo ourive do Porto Manuel Carneiro da Silva en 1714. Foron estas dúas infantas as que, tras a morte do seu pai, mantiveron unha disputa co seu irmán, o rei Afonso II, sobre os seus dereitos.
Séculos XVI-XVIII
miniatura|O interior da igrexa na actualidade. Os cambios na época de Tareixa na primeira metade do século XIII deberon implicar unha nova remodelación do mosteiro. Por desgraza, de todas as obras medievais só quedan capiteis de estilo románico nas capelas do claustro. O mosteiro acadou un grande esplendor coas abadesas Catarina de Eça (1472 - 1521) e Bernarda de Lencastre (1560 - 1564), con esculturas de estilo manuelino. No último cuarto do século XVI, o claustro sufriu reformas de estilo renacentista, iniciando grandes campañas de obras na década de 1620 -o pórtico da igrexa data de 1630- e continuadas no século XVIII acabarían por darlle ao mosteiro o seu aspecto actual, de estilo barroco. Ao claustro engadíronse balcóns (1677), e a talla dourada invadiu o interior da igrexa. Do século XVIII, destacan as bancadas de coro-baixo, executadas entre 1742 e 1747 en xacarandá e nogueira, e a reconstrución da igrexa, baixo a influencia do convento de Mafra, entre 1748 e 1761 -época na que, por exemplo, o mosteiro de Tibães sufriu reformas semellantes.
Século XIX
Despois da Guerra Civil Portuguesa (1832-1834), a extinción das Ordes Relixiosas en Portugal en 1834 extinguiu inicialmente só os conventos masculinos. A extinción definitiva das ordes relixiosas femininas só se regulou en 1862, cando se decidiu que o convento ou mosteiro se extinguiría á morte da última monxa. A última monxa do mosteiro de Lorvão morrería en 1887. Mentres tanto, gran parte do patrimonio do mosteiro foi adquirido ás monxas, e agora está disperso por varios museos nacionais. Un exemplo é o Apocalipse de Lorvão, que en 1853, coa autorización das monxas, foi levada á Torre do Tombo por Alexandre Herculano.
Século XX
O Mosteiro de Lorvão formou parte da lista orixinal dos primeiros edificios clasificados como Monumento Nacional de Portugal. Mantén o espazo da Igrexa, cátedra, claustro do silencio e a cúpula, que invitan a unha visita enriquecedora e memorable.
Durante o Estado Novo, o edificio do convento, e toda a súa contorna, xa en avanzado estado de degradación, foi reclasificado como hospital psiquiátrico por iniciativa do profesor Fernando Baeta Bissaia Barreto Rosa. Esta adaptación pódese estudar a través das fontes documentais, bibliográficas e fotográficas existentes no Centro de Documentación Bissaya Barreto de Coímbra, onde tamén existe un caderno do século XVIII. A creación do Centro Hospitalar Psiquiátrico de Coimbra, en 2007, tamén decidiu pechar o Hospital Psiquiátrico do Lorvão a medio prazo. En 2011 aínda contaba con 92 pacientes: 30 mulleres e 62 homes. Os últimos pacientes foron trasladados en 2012 a outras dependencias, principalmente en Miranda do Corvo e Condeixa-a-Nova.
Século XXI
O 3 de maio de 2014 inaugurouse (uns 25 anos despois do inicio das reparacións) un exemplar singular de órgano ibérico de dobre cara. Un órgano de dimensións e son pouco habituais, tanto polas súas dimensións como polas súas características como instrumento musical.
En 2018, o goberno pretende transformar as ás do mosteiro nun hotel de cinco estrelas, onde operaba ata 2012 o hospital psiquiátrico.
Monxas distinguidas
Entre as monxas que se retiraron ao mosteiro destacan as seguintes:
Pidgin nixeriano
O pidgin nixeriano, tamén chamado naijá ou naija, é unha lingua crioula baseada no inglés falada como lingua franca en Nixeria. A lingua tamén é coñecida como "pijin" ou broken (pronunciado "brokun"). Pode ser falado como un pidgin, un crioulo, un argot ou un acrolecto descrioulizado por diferentes falantes, que poden cambiar entre estas formas dependendo da configuración social. Desenvolveuse unha ortografía común para o pidgin que foi gañando unha importante popularidade ao darlle á lingua un sistema de escrita harmonizado.
Existen variacións do "pidgin nixeriano" que son faladas en África Occidental e Central, en países como Benín, Ghana e o Camerún.
Citoesqueleto procariota
miniatura|350px|Elementos do citoesqueleto de [[Caulobacter crescentus. Os elementos citoesqueléticos procariotas están ao lado dos seus homólogos eucariotas e da súa función celular hipotética. ]]
Rodrigo Velázquez
Orixe e familia
miniatura|A [[Capela de San Miguel de Celanova|capela de San Miguel en Celanova data do ano 942. O mosteiro recibiu moitas doazóns de Rodrigo e a súa familia.]] Rodrigo era fillo do conde Velasco Rodríguez (Uelasco Ruderiz) e da súa muller a condesa Trudilde (Trudildi). No mosteiro de Celanova hai un aviso, con data do 8 de outubro de 950, da delimitación da aldea de Santa María de Verín, que era propiedade daquela da viúva Trudilde.
A primeira muller de Rodrigo foi Adosinda Gunterícez, filla de Gunterico Arianiz e Gontrodo González (Gunterota). Era a nai de todos os seus fillos (coñecidos): as súas fillas Oneca (fl. 978), Trudilde (fl. 963–88), Velasquita (fl. 978–97), Muniadona (fl. 978–99), e Ildonza (fl. 978–1019), e o seu único fillo, Paio Rodríguez. A súa segunda muller foi Onega Lucídez (Honega prolis Lucidi), filla de Lucidio Aloítez e Ximena. Casaron no ano 974, cando se refire a ela nunha carta como coniux Ruderici ducis (esposa do duque Rodrigo). En 985 fixo unha doazón ao mosteiro de Lorvão. O seu último acto coñecido (9 de xuño de 999) foi unha doazón ao mosteiro de Celanova en nome da alma de bone memorie vir meus... Rudericus Uelasquiz comite ("meu home de boa memoria... conde Rodrigo Velázquez").
Citoesqueleto procariota
FtsZ
A proteína FtsZ, o primeiro elemento citoesquelético identificado en procariotas, forma unha estrutura anular filamentosa localizada no medio da célula chamada anel Z que constrinxe a célula durante a división celular, similar ao anel contráctil de actina-miosina dos eucariotas. O anel Z é unha estrutura moi dinámica que consta de numerosos feixes de protofilamentos que se estenden e encollen, aínda que o mecanimso da contracción do anel Z e o número de protofilamentos implicados non está claro. A FtsZ actúa como unha proteína organizadora e é necesaria para a división celular. É o primeiro compoñente do septo divisorio durante a citocinese, e recruta todas as outras proteínas da división celular coñecidas no sitio da división.
Rodrigo Velázquez
Política
O 13 de xuño de 950, momento no que probablemente faleceu o seu pai, Rodrigo confirmou un acordo entre Rosendo, bispo de Iria (máis tarde Compostela), e os habitantes de Vilaza, definindo o límite entre o bispado e a vila. Na lista de testemuñas aparece como terceiro de catro nunha lista que inclúe tres infantes (príncipes reais): Hordonius prolis regis (Ordoño III), Sancius prolis regis (Sancho I) e Hordonius prolis domni Adefonsi regis (Ordoño IV). O 28 de marzo de 959, Rodrigo confirmou unha doazón de Sancho I ao mosteiro de Celanova.
Citoesqueleto procariota
FtsZ
Malia a súa semellanza funcional coa actina, a FtsZ é homóloga da tubulina eucariota. Aínda que a comparación das estruturas primarias da FtsZ e da tubulina revela unha débil relación, as súas estruturas tridimensionais son moi similares. Ademais, igual que a tubulina, a FtsZ monómera únese ao GTP e polimerízase con outros monómeros de FtsZ coa hidrólise do GTP nun mecanismo similar ao da dimerización da tubulina. Como a FtsZ é esencial para a división celular en bacterias, esta proteína é unha diana para o deseño de novos antibióticos. Actualemnte hai varios modelos e mecanismos que regulan a formación do anel Z, pero estes mecanismos dependen da especie. Varias especies de forma bacilar, como Escherichia coli e Caulobacter crescentus, usan un ou máis inhibidores da ensamblaxe da FtsZ que forman un gradiente bipolar na célula, potenciando a polimerización da FtsZ no centro da célula. Un destes sistemas formadores de gradientes consiste nas proteínas MinCDE (ver máis abaixo).
MreB
MreB é unha proteína bacteriana que se cre é homóloga da actina eucariota. A MreB e a actina teñen unha escasa concordancia na súa estrutura primaria, pero son moi similares en estrutura tridimensional e polimerización dos filamentos.
Case todas as bacterias non esféricas dependen de MreB para determinar a súa forma. MreB ensámblase nunha rede helicoidal de estruturas filamentosas xusto debaixo da membrana plasmática, cubrindo toda a lonxitude da célula. MreB determina a forma da célula sendo mediadora da posición e actividade de encimas que sintetizan peptidoglicanos e actuando como un filamento ríxido baixo a membrana que exerce unha presión cara ao exterior para esculpir e dar apoio á célula. MreB condénsase a partir da súa rede helicoidal normal formando un apertado anel no septo en Caulobacter crescentus xusto antes da división celular, un mecanismo que se cre axuda a localizar o seu septo descentrado. MreB é tamén importante para a determinación da polaridade en bacterias polares, xa que é responsable do posicionamento correcto de polo menos catro proteínas polares diferentes en C. crescentus.
ParM e SopA
ParM é un elemento citoesquelético que posúe unha estrutura similar á da actina, aínda que se comporta funcionalmente como a tubulina. Ademais, polimerízase bidireccionalmente e mostra unha inestabilidade dinámica, que son ambos comportamentos característicos da polimerización da tubulina. Forma un sistema con ParR e parC que é responsable da separación do plásmido R1. ParM fíxase a ParR, unha proteína de unión ao ADN que se une especificamente a 10 repeticións directas na rexión parC do plásmido R1. Esta unión ocorre en ambos os extremos do filamento de ParM. Este filamento esténdese despois, separando os plásmidos. O sistema é análogo á segregación do cromosoma eucariota, xa que ParM actúa como fai a tubulina eucariota no fuso mitótico, ParR actúa como o complexo do cinetocoro, e parC actúa como o centrómero do cromosoma.
Rodrigo Velázquez
Política
Adóitase acreditar a Rodrigo como un dos líderes do partido que apoiou a Sancho I e ao seu fillo Ramiro III nas guerras pola sucesión que comezaron a finais dos anos 50 e que se prolongaron ata os 80. O principal clan rival estaba dirixido por Gonzalo Menendiz, quen apoiou primeiro a Ordoño III e despois ao seu fillo Vermudo II. Esta tese, porén, é discutida. Rodrigo aparece tres veces nos diplomas de Ordoño III: o 27 de xaneiro e o 16 de setembro de 954 e o 10 de maio de 955. Non hai constancia de Rodrigo entre os anos 956 e 958. Figura en catro dos diplomas de Sancho I: os do 28 de marzo e 958, 1 de decembro de 959 e 26 de abril e decembro de 960. Durante o reinado de Ramiro III Rodrigo foi testemuña da restauración real da diocese de Simancas en 974 e do testamento de Rosendo en 977, que tamén presenciou o rei. A ausencia da corte de Rodrigo durante un total de seis anos durante os reinados de Sancho I e Ramiro III, e a súa recorrencia relativamente frecuente nos diplomas de Ordoño III, non avalan a hipótese de que fose fillo do primeiro.
A rivalidade entre as dúas familias tiña máis que ver cunha disputa entre a nai de Gonzalo, Muniadona, abadesa de Guimarães, e unha parente de Rodrigo, Gontroda, abadesa do Mosteiro de Pazóo. Pode que fose en 966 ou 967, durante a rexencia de Elvira Ramírez, que Rodrigo foi derrotado por Gonzalo na batalla de Aguioncha. En setembro de 968 os dous reconciliáronse. Justo Pérez de Urbel argumentou que a ausencia na corte de Rodrigo e Gonzalo durante a rexencia de Elvira era unha proba de que durante este período eran independentes de facto, pero estiveron en León o 20 de setembro de 968 para a confirmación dun nobre ao mosteiro de Sobrado. Por outra banda, a batalla puido ter lugar entre os anos 970 e 974, despois de que Gonzalo caera con Ramiro III. O mal sangue resultante entre as familias alúdese ata o 1 de outubro de 982.
Citoesqueleto procariota
ParM e SopA
A segregación do plásmido F ocorre nun sistema similar onde SopA actúa como o filamento citoesquelético e SopB únese á secuencia sopC do plásmido F, como o cinetocoro e o centrómero, respectivamente. Recentemente, atopouse un homólogo de ParM similar á actina na bacteria grampositiva Bacillus thuringiensis, que se ensambla formando unha estrutura parecida a un microtúbulo e está implicada na segregación de plásmidos.
Actina arqueana
A crenactina é un homólogo da actina exclusivo do reino arqueano dos Thermoproteota (antes Crenarchaeota) que se atopou na orde Thermoproteales e no Candidatus Korarchaeum. No momento do seu descubrimento en 2009, tiña a maior similitude de secuencias coas actinas eucariotas de calquera homólogo da actina coñecido. A crenactina foi ben caracterizada en Pyryobaculum calidifontis e ten unha alta especificidade polo ATP e GTP. As especies que conteñen crenactina son todas bacilos ou de forma acicular. En P. calidifontis, a crenactina forma estruturas helicoidais que abranguen toda a lonxitude da célula, o que suxire que ten un papel na determinación da forma similar ao de MreB noutros procariotas.
Rodrigo Velázquez
Embaixada a Córdoba
En 973 Rodrigo uniuse co rei Sancho II de Pamplona, ​​o conde Fernando Ansúrez II de Monzón e a familia dos Beni Gómez para enviar embaixadores á corte do califa, Al-Ḥakam II, onde chegaron o 23 de setembro. Achegaron informes sobre a actividade viquinga e tamén homenaxearon e fixeron promesas de paz ao califa. A embaixada de Rodrigo foi ao parecer a última en recibir audiencia. Segundo o historiador musulmán Ibn Khaldun, dirixíaa "a nai de Luzrik ibn Bilakis (Rodrigo Velázquez), o conde cuxos dominios se atoparon nas inmediacións de Galiza e que foi o maior dos condes [desa rexión]". Trudilde foi ben recibida e Al-Ḥakam II "deulle a paz ao seu fillo, como ela lle pedira". O califa mandouna a casa con agasallos de valor.
Rodrigo posuía propiedades na terra de Castela, onde, o 20 de marzo de 974, cambiou bens co abade Pedro de San Paio de Antealtares na aldea de Sandulces.
Descendencia e morte
En 977 o único fillo de Rodrigo, Paio Rodríguez, foi elixido bispo de Iria, probablemente pola influencia da nobreza secular. O 17 de xaneiro de 977, Rodrigo confirmou unha carta pola que Rosendo, entón bispo de Iria, concedeu a Paio o mosteiro de Celanova e recoñeceuno como o seu sucesor. Rodrigo morreu entre o 16 de xuño de 977, a última data na que se sabe que viviu, cando presenciou unha doazón de Ramiro III ao mosteiro de Sahagún, e o 23 de outubro de 978, a primeira data na que se sabe que faleceu, cando a súa viúva e os seus fillos doaron a aldea de Paredes ao mosteiro de Celanova, como pretendía Rodrigo.
Os doadores figuran como: "Pelagius... Yriensis et apostolice sedis episcopus, Onega comitissa ad supradicto duce derelicta, item proles illius Onega, Trudilli, Uelasquida, Mumadomna, Ildonzia""Pelayo... bispo de Iria e da sede apostólica, Onega condesa do mencionado defunto duque, e dos seus fillos Onega, Trudille, Velasquita, Muniadona, Ildonza" e Rodrigo chámase pater noster diue memoria dux Rudericus, "o noso pai de boa memoria duque Rodrigo".
Citoesqueleto procariota
Actina arqueana
Un sistema incluso máis próximo ao sistema da actina eucariota atópase no superfilo proposto dos Asgardarchaeota. Usan versións primitivas da profilina, xelsolina e cofilina para regular o citoesqueleto.
Crescentina
A crescentina (codificada polo xene creS) é un análogo dos filamentos intermedios eucariotas. A diferenza das outras relacións análogas discutidas aquí ata agora, a crescentina ten unha homoloxía primaria bastante grande coas proteínas dos filamentos intermedios ademais dunha semellanza tridimensional; a secuencia de creS ten un 25% de correspondencia de identidade e un 40% de similitude coa citoqueratina 19 e un 24% de correspondencia de identidade e un 40% de similitude coa lamina nuclear A. Ademais, os filamentos de crescentina son de aproximadamente 10 nm de diámetro e están dentro do rango de diámetros dos filamentos intermedios eucariotas (8-15 nm). A crescentina forma un filamento continuo de polo a polo ao longo do lado interno cóncavo da bacteria con forma de lúa crecente Caulobacter crescentus. Tanto a MreB coma a crescentina son necesarias para que C. crescentus poida ter a súa forma característica; crese que MreB moldea a célula dándolle forma de bacilo e que a crescentina a dobra dándolle forma de crecente. O nome da proteína crescentina vén do nome científico da bacteria, crescentus.
Rodrigo Velázquez
Lendas
En 985 o fillo de Rodrigo, Paio, foi expulsado da sé de Iria por Vermudo II. Segundo a Historia Compostelana de principios do século XII: "Rodrigo Velázquez, pai do bispo expulsado, unido a outros condes desta comarca introduciu alí aos sarracenos dirixidos por Almanzor; quen, entrando en Compostela, destruíu ata os cimentos, a maior parte dos muros da Igrexa do Santo Apóstolo, salvo o seu santísimo altar." Así, segundo a Historia, a expulsión de Paio incitou a Rodrigo a chamar aos seus aliados sarracenos para causar estragos en Galiza, incluso saqueando a propia Iria. Por outra banda, o Chronicon Iriense, escrito máis ou menos na mesma época, fai que a causa da expulsión de Paio sexa o odio dos nobres galegos a Rodrigo Velázquez, como consecuencia da súa destrutiva alianza co gobernante cordobés Almanzor. Ningunha das dúas pode ser correcta, porén, xa que a elección de Paio produciuse pouco antes da morte do seu pai, cinco anos antes da elección de Vermudo e uns sete ou oito anos antes da súa expulsión. O saqueo de Santiago por parte de Almanzor tivo lugar de feito en 997.
Rodrigo Velázquez é posiblemente a base do personaxe de Ruy Velázquez no cantar de Os Sete Infantes de Lara. O personaxe ten pouco en común coa figura histórica. Na lenda, que transcorre en tempos do conde García Fernández de Castela, os sete fillos de Gonzalo Gustios, señor de Salas, son asasinados polo irmán da súa nai Sancha, Ruy Velázquez, señor de Lara, por instigación da súa muller Lambra. Mudarra, o fillo bastardo de Gonzalo Gustios e a irmá musulmá de Almanzor, vingouse dos seus irmáns matando a Ruy e a Lambra.
Citoesqueleto procariota
Sistema MinCDE
O sistema MinCDE é un sistema de filamentos que posiciona no lugar apropiado o septo, no medio da célula en Escherichia coli. Segundo Shih et al., MinC inhibe a formación do septo ao impedir a polimerización do anel Z. MinC, MinD e MinE forman unha estrutura helicoidal que se enrola arredor da célula e está unida á parte interna da membrana por MinD. A hélice de MinCDE ocupa un polo e remata nunha estrutura filamentosa chamada anel E feita de MinE no bordo máis medial da zona polar. Desde esta configuración, o anel E contráese e móvese cara ao polo, desensamblando a hélice de MinCDE a medida que se move. Concomitantemente, os fragmentos desensamblados reensámblanse no extremo polar oposto, reformando o enroscamento de MinCDE no polo oposto mentres que se degrada a hélice MinCDE existente. Este proceso repítese despois, coa hélice MinCDE oscilando de polo a polo. Esta oscilación ocorre repetidamente durante o ciclo celular, mantendo así MinC (e o seu efecto inhibidor do septo) a unha concentración media no tempo máis baixa na zona media da célula que nos extremos desta.
O comportamento dinámico das proteínas Min foi reconstituído in vitro usando unha bicapa lipídica artificial como imitación da membrana celular. MinE e MinD autoorganizábanse en ondas proteicas espirais e paralelas por un mecanismo de tipo reacción-difusión.
Bactofilina
A bactofilina é un elemento citoesquelético β-helicoidal que forma filamentos nas células con forma de bacilo da proteobacteria Myxococcus xanthus. A proteína bactofilina, BacM, cómpre para o mantemento da forma adecuada da célula e a integridade da parede. As células de M. xanthus que carecen de BacM teñen unha morfoloxía deformada caracterizada por un corpo celular dobrado, e os mutantes para bacM teñen unha menor resistencia aos antibióticos que teñen como diana a parede celular bacteriana. A proteína BacM de M. xanthus de lonxitude completa é cortada para permitir a súa polimerización. As bactofilinas foron implicadas na regulación da forma da célula noutras bacterias, incluíndo a curvatura das células de Proteus mirabilis, a formación de pedúnculos por Caulobacter crescentus, e a forma helicoidal de Helicobacter pylori.
Xoguetes de Channapatna
miniatura|428x428px|Variedade de xoguetes e bonecas Channapatna Os xoguetes Channapatna son unha forma particular de xoguetes e bonecas de madeira que se fabrican na cidade de Channapatna, no distrito de Ramanagara, no estado de Karnataka, na India. Esta artesanía tradicional está protexida como indicación xeográfica (IG) pola Organización Mundial do Comercio, administrada polo goberno de Karnataka.
Historia
O maior protagonismo dos xoguetes Channapatna pódese remontar ao patrocinio de Tipu Sultan, o histórico gobernante de Mysore, aínda que estes xoguetes existían antes deste período historicamente ofrecidos como agasallos como parte das celebracións de Dusshera.
Fabricación
miniatura|Artista coloreando os xoguetes
O oficio diversificouse co paso do tempo; Ademais da tradicional madeira de marfil, agora tamén se empregan outras madeiras, como caucho, sicómoro, cedro, piñeiro e teca. As etapas de manufactura inclúen a adquisición da madeira, o temperado, o corte nas formas desexadas, a poda e talla dos xoguetes, a aplicación das cores e, finalmente, o pulido do produto acabado. Os colorantes vexetais úsanse no proceso de cor para garantir que os xoguetes e bonecas sexan seguros para o seu uso polos nenos. En 2011, había 254 en unidades de fabricación doméstica e 50 pequenas fábricas en Channapatna, que tiña unha poboación duns 72.000 habitantes. A Corporación de Desenvolvemento de Artesanía de Karnataka (KHDC) ofrece asistencia cos esforzos de mercadotecnia.
Crecemento
A industria, que enfrentou problemas financeiros, foi revivida grazas ao apoio do KHDC e adaptada ás tendencias modernas. Novas empresas traballan para modernizar o oficio, e tamén se proporcionou asistencia financeira aos artesáns, coa axuda do goberno holandés e do esquema Vishwa do goberno de Karnataka. En 2022, unha estación de tren en Bangalore abriu un posto dedicado a estes xoguetes.
Hoxe os motivos da artesanía inclúen bonecos con cabezas de bola, instrumentos musicais sinxelos e mesmo adornos corporais como brazaletes.
Thomas D. Rogers
A súa marca de gravador máis común é TDR.
Traxectoria
Thomas D. Rogers naceu en 1945 na vila de Poughkeepsie, condado de Dutchess, no Estado de Nova York.
Logo da súa xubilación, inicialmente pasou a residir en 2003 en Long Beach, Washington, e en 2009 trasladouse a Oregón, onde continuou o seu traballo como artista. Neste período fixo tamén algún deseño para a US Mint, xa como artista independente contratado.
Moedas circulantes
O traballo polo que é máis recoñecido é o reverso do popular dólar Sacagawea, na súa versión inicial, de 2000 a 2008. Así mesmo, foi o autor do deseño do reverso de 2016 desta moeda, conmemorativo dos descifradores indios da primeira e da segunda guerra mundial.
Outros dos seus deseños para moedas circulantes foron os dos reversos cuartos de dólar da serie 50 State quarters, en concreto os dedicados a Massachusetts, a Maryland e a Carolina do Sur, en 2000 e Rhode Island en 2001.
Moedas conmemorativas
Thomas D. Rogers conta tamén entre os seus traballos con deseños para varias moedas conmemorativas e de investimento emitidas pola US Mint, entre elas o reverso inicial das moedas de platino da serie American Platinum Eagle (1997), así como dos reversos desta mesma serie correspondentes a 1998 e 2001.
Igualmente deseñou os anversoa da moeda de 10 dólares de ouro da Biblioteca do Congreso (2000).
Os deseños de Rogers son habituais, entre outras, nas moedas dun dólar de prata de carácter conmemorativo que a Casa da Moeda dos Estados Unidos emite anualmente con diferentes motivos, entre elas: o quinto centenario de Cristovo Colón (1992), a Declaración de Dereitos (1993), o 50 aniversario da II guerra mundial (1993), o monumento aos veteranos de Vietnam (1994), os Xogos Olímpicos Especiais (1995), o 150 aniversario do Instituto Smithsoniano (1996), o Servizo Comunitario Nacional (1996), Robert F. Kennedy (1998), Dolley Madison (1999) e a Biblioteca do Congreso (2000).
Medallas
Dentro da súa ampla produción medallística cabe salientar, entre outros moitos traballos, a medalla do centenario da American Numismatic Association (1991), o anverso da medalla do bicentenario da US Mint (1992), o anverso da medalla do Congreso a Gerald e Betty Ford (1998), o reverso da medalla do bicentenario da Casa Branca (2000) ou o reverso da medalla do nomeamento presidencial de Barack Obama (2009).
Vittorio Sentimenti
Vittorio Sentimenti, coñecido como Sentimenti III, nado en Bomporto o 18 de agosto de 1918 e finado en Turín o 27 de setembro de 2004, foi un futbolista e adestrador italiano, que xogaba como centrocampista.
Era chamado Sentimenti III por ser o terceiro de cinco irmáns varóns, todos futbolistas, sendo os demais Ennio (I), Arnaldo (II), Lucidio (IV) e Primo (V). Tamén era coñecido co alcume de Ciccio.
Traxectoria
Comezou a súa carreira cos equipos xuvenís do Modena a comezos da década de 1930, sendo convocado ocasionalmente para algúns partidos do primeiro equipo da Serie B entre 1933 e 1936. Pasou definitivamente ao primeiro equipo para a tempada 1936/37, permanecendo nas súas filas durante cinco anos, tres deles na Serie B e dous na Serie A. Na tempada 1940/41 coroouse como o máximo goleador da Serie B (con 24 goles, empatado co xogador do Brescia Renato Gei).
En 1941 fichou polo Juventus, na que militou oito anos. Na súa primeira campaña proclamouse campión da Copa Italia, marcando un dos goles da final contra o Milan. Xogou un total de 218 partidos oficias co club piemontés, nos que anotou 69 goles.
En 1949 foi traspasado á Lazio, onde xogou tres tempadas, flanqueado polos seus irmáns Lucidio e Primo.
Na tempada 1952/53 fichou polo Torino, no que xogou catro anos, antes de regresar ao Modena no verán de 1956. Rematou a súa carreira no Aosta, na liga de afeccionados, como xogador-adestrador en 1959, e dirixiu o club ata 1962.
No momento da súa retirada era un dos futbolistas con máis partidos na historia do fútbol italiano, con 421 partidos na máxima categoría, nos que marcou 94 goles, así como 88 encontros na Serie B con 44 goles.
Lotanna Nwogbo
Lotanna Nwogbo, nado o 30 de maio de 1993 en Atlanta, Xeorxia, é un xogador profesional de baloncesto estadounidense con pasaporte nixeriano que xoga para o Real Valladolid Baloncesto da Liga LEB Ouro. Cunha estatura de 2,03 metros xoga nas posicións de pivote e ala-pivote.
Traxectoria profesional
O 27 de xuño de 2021, Nwogbo asinou por unha tempada co Donar Groningen da BNXT League. Co Donar, Nwogbo gañou a copa neerlandesa de baloncesto da tempada 2021/22, e acadou 11.1 puntos e 5.3 rebotes por encontro, antes de mancarse na segunda metade da tempada.
O 23 de agosto de 2022, anunciouse a volta de Nwogbo por unha tempada ó Básquet Coruña da Liga LEB Ouro.
Anna Kilponen
Anna Kilponen, nada o 16 de maio de 1995 en Orivesi (Finlandia), é unha xogadora finlandesa de hóckey sobre xeo, que xoga na posición de defensa. Dende a tempada 2022-23 defende a camisola das Metropolitan Riveters da Premier Hockey Federation. Xogou cart tempadas no hóckey universitario norteamericano na NCAA Division I: dúas tempadas nas North Dakota Fighting Hawks e outras dúas nas Quinnipiac Bobcats. Logo da súa carreira nas ligas colexiais xogou na Svenska damhockeyligan (SDHL) de Suecia nas filas do Linköping HC, na Naisten Liiga finlandesa con Ilves Naiset, e na Zhenskaya Hockey League (ZhHL) coas KRS Vanke Rays.
Como integrante da selección finlandesa, Kilponen gañou as medallas de bronce nos Campionato do Mundo feminino de hóckey sobre xeo en 2015 e 2017 e representou a Finlandia no torneo feminino nos Xogos Olímpicos de Inverno de 2014.
Traxectoria
Anna Kilponen naceu en Orivesi o 16 de maio de 1995, e comezou a súa afección moi nova, entrando en contacto co xeo aos catro anos. Inicialmente Kilponen practicou a patinaxe artística, mais logo pasouse ao hóckey sobre xeo, xogando no Fortuna da súa cidade natal.
De Orivesi marchou a Tampere, onde en 2009 comezou a súa carreira sénior na máxima categoría do hóckey sobre xeo finlandés, a SM-sarja, nas filas de Ilves Naiset, club no que permaneceu dúas tempadas. Na tempada 2010-11, pouco despois do seu debut, foi nomeada capitá suplente con tan só 15 anos. Con todo, na tempada seguinte Kilponen fichou polo Team Oriflame de Kuortane, tamén na SM-sarja, club no que puido compaxinar a práctica do hóckey sobre xeo cos seus estudos. No Oriflame xogou entre as tempadas 2011-12 e a 2013-14, sendo a capitá do equipo na tempada 2012-13. Logo de tres tempadas no equipo de Ostrobotnia so Sur, na tempada 2014-15 regresou a Ilves e foi nomeada capitá.
En xaneiro de 2022 asinou co KRS Vanke Rays da Zhenskaya Hockey League rusa xunto coas tamén finlandesas Noora Räty e Minttu Tuominen, equipo co que se proclamou campioa de liga. Con todo, en xullo de 2022 Kilponen fichou polos Metropolitan Riveters da Premier Hockey Federation norteamericana.
Selección finlandesa
En 2014 Kilponen foi convocada para disputar o torneo feminino de hóckey sobre xeo durante os Xogos Olímpicos de Inverno de 2014 celebrados na cidade rusa de Sochi.
Coa selección finlandesa
Kilponen foi seleccionada polo combinado nacional de Finlandia para disputar os Xogos Olímpicos de Inverno 2014, xogando nos seis partidos que disputou o seu equipo, e realizando dúas asistencias.
En 2014, Kilponen disputara con Finlandia dous Campionatos do Mundo. O seu debut chegou en 2012.
Kilponen participou en tres campionatos coa selección finlandesa sub-18, nos Campionatos do Mundo sub-18, sendo a primeira convocatoria en 2011, cando gañou unha medalla de bronce como integrante do equipo.
After We Fell
After We Fell é un filme estadounidense de 2021 dirixido por Castille Landon. O guión foi escrito por Sharon Soboil, e está baseado na novela homónima de 2014 escrita por Anna Todd. Está protagonizado por Josephine Langford e Hero Fiennes-Tiffin, intepretando a Tessa Young e Hardin Scott, respectivamente, e conta como Tessa se prepara para marchar para o seu traballo en Seattle, a chegada do pai de Tessa e as revelacións sobre a familia de Hardin, que ameazan a relación da parella. Louise Lombard, Rob Estes, Arielle Kebbel, Chance Perdomo, Frances Turner, Kiana Madeira, Carter Jenkins e Mira Sorvino interpretan os papeis secundarios. É o terceiro filme da serie cinematográfica After, despois de After (2019) e After We Collided (2020).
A rodaxe principal produciuse en Sofía, Bulgaria a finais de 2020 e foi rodado ao mesmo tempo que After: Amor infinito. Debido a conflitos de programación e restricións de viaxe durante a pandemia de COVID-19, varios personaxes foron reformulados. O filme estreouse en cinemas en varios países europeos o 1 de setembro de 2021 e nos Estados Unidos o 30 de setembro por Vertical Entertainment e Fathom Events. Como os seus predecesores, recibiu críticas negativas, con críticas polo seu guión e interpretación. A súa secuela, After: Amor infinito, estreouse en 2022.
Estreouse subtitulado en galego a través de Amazon Prime Video.
La abuela (filme de 2021)
La abuela é un filme franco-español de 2021 dirixido por Paco Plaza e protagonizado por Almudena Amor e Vera Valdez.
Estreouse subtitulado en galego a través de Amazon Prime Video.
Sinopse
Unha moza modelo que traballa en París deixa o seu traballo e viaxa a Madrid para coidar da súa avoa, que acaba de sufrir un ictus.
Spencer (filme)
Spencer é un filme de 2021 de ficción histórica dirixido por Pablo Larraín e escrito por Steven Knight. O filme conta a historia da crise existencial de Diana de Gales durante o Nadal de 1991, durante a cal considerou o divorcio con Carlos de Inglaterra e abandonar a familia real británica. Kristen Stewart e Jack Farthing intepretan á Princesa Diana e ao Príncipe Carlos respectivamente, xunto Timothy Spall, Sean Harris e Sally Hawkins.
Spencer estreouse na 78ª edición do Festival Internacional de Cinema de Venecia o 3 de setembro de 2021, e nos cinemas do Reino Unido e os Estados Unidos o 5 de novembro de 2021. Recadou máis de 23 millóns de dólares en todo o mundo e conseguiu boas valoracións por parte da crítica, sendo Stewart especialmente eloxiada. Pola súa interpretación de Diana, Stewart foi nomeada ao Óscar á mellor actriz, ao Globo de Ouro e ao Critics' Choice Movie.
Estreouse subtitulado en galego a través de Amazon Prime Video.
Itínere
Itínere Infraestructuras, S.A. é un dos principais xestores de infraestruturas españois. Posúe actualmente 6 concesións de autoestradas que suman un total de 609 quilómetros.
Historia
Naceu dentro do grupo Sacyr Vallehermoso en 1996. En 2003 multiplicou os seus activos ao adxudicarse o 100 % da Empresa Nacional de Autopistas e colócase como segunda empresa en número de quilómetros de autoestradas de España.
En xuño de 2009 Citi Infrastructure Parterns lanzou unha oferta pública de adquisición polo 100 %, desprendéndose posteriormente de varias concesións de autoestradas en favor de Abertis, Sacyr e Atlantia.
Concesións
As súas concesións concéntranse case todas no norte de España:
Club Natación Boiro
O Club Natación de Boiro é un club galego fundado no ano 2007 na vila de Boiro co obxectivo de impulsar e fomentar a natación e o tríatlon no concello de Boiro e na comarca de Barbanza.
Adam Pecháček
Adam Pecháček, nado o 19 de febreiro de 1995 en Brisbane, é un xogador checo de baloncesto profesional que xoga no Albacete Basket da Liga LEB Ouro.
Traxectoria profesional
En agosto de 2016, Pecháček asinou un contrato de dúas tempadas co Obradoiro CAB da Liga ACB.
O 11 de agosto de 2022, Pecháček asinou por unha tempada co Albacete Basket da Liga LEB Ouro.
Goran Filipović
Goran Filipović, nado o 26 de novembro de 1996 en Split, é un xogador profesional de baloncesto croata. Cunha estatura de 1,83 metros xoga na posición de base.
Traxectoria profesional
O 4 de agosto de 2022, anunciouse a fichaxe de Filipović por unha tempada polo Básquet Coruña da Liga LEB Ouro.
Jordan Bachynski
Jordan Bachynski, nado o 6 de setembro de 1989 en Calgary, Alberta, é un ex-xogador canadiano de baloncesto profesional.