cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Peyzaj
Peyzaj o bir erin resimi, naturanın bir köşesi, ya küüyün, kasabanın bir kenarı, ani literatura yaratmanın içindeliinnän personajlarınnan baalı. Peyzajlan yazıcı olur taa derindän göstersin durumun kötü, ya çok ii olduunu, personajların da sevinmeliindä peyzaj, natura olur gösterilsin açık güneşli, lüzgersiz, otlar eşil, kuşlar çalerlar hem başka. Ama personaj kahırdaysa, yakınsa cellat düüş, ya ölüm, ozaman peyzaj da olur karahalda (hava lüzgerli, yaamurlu çimçirikli gök gürlemeleri, otlar senik, kışın olur borannar, fırtınalar hem başka)
Örnek : Yazıcı Dionis Tanasoglu Uzun kervan romanında Tudorki hem Gandi için annadırkan yazdırer Ulu daayın peyzajını. Daa-sık aaçlar, içi karannık, güneşsiz lüzgerli, dolay uultulu. Bununnan gösterili zamanın durumu (cenk gider, kan döküler Gandi hem Tudorki katılı pek korkunç olaylarda) peyzaj da yansıter taman bu durumu.
Rutullar
Rutullar - insannar hepsi 32 000 kişi. Rutul halkı Rusiya, Dagestan, Stavropol Krai, Rostov Oblastı, Kalmıkiya hem Azerbaycan devletlerinda yaşeer.
Tepegözlär için annatmalar
Topler orıy, götürer orıy, sora ordan iyer : balık, kuşlar başka işlär. Ani adam isin, bän onu işitmedim. Yaşarmışlar aylelerinän aralık-aralık, nicä insan. Varmış yalnız da yaşayan. Habanarmış hepsinä mallara. Te sora çeketmişlär kaybelmää onnar. Geçä geçä vakıtlar onnar kaybelmiş, da kalmış insan bu insan. İnsannan ilişkileri yokmuş. İnsan onnara habanmarmış onnar da siirektä sadecem habanırmış onnara.
Onnarın malları büük bu mallardan, ani biz kullanerız, deyelim manda, öküz, sıır, hayvanı, onnardan büük. Te nicä o büük kemiklär, anı bulerlär deniz boylarında, te ölä mallar olmalı.Mamont gibi mallar, balıkları da onnarın olmalı büüktü.
Tepegözdä sadem bir göz, önündä, tepesindä, ama duyarmış her taraftan, hem dä görärmiş islää. Onun için bizä däärdilär :
Te bunnar insan, bizdän sora kalcek te bu kara erdä. Demää hepsinä onnar olceklar çorbacı. Götür geeri işini yapsınnar. Onnar / Tepägözlär / İnsandan ileri yaşamışlar.
Urma bä yuvan
Urma bä yuvan
Mavritaniya
Mavritaniya - Afrikada bir devlet.
Karakalpak dili
Karakalpak dili (Karakalpak: Қарақалпақ тили, Qaraqalpaq tili) — bir kıpçak dili angısında Karapaklar laf eder. Türk dillerindän biri. Karapakin ofițial dili.
Manisa
Manisa — Türkiyede bir kasabadır.
Sudan
Sudan - Afrikada bir devlet.
Tepägöz adamı
Tepägöz adamı
Bir kerä adamın büük oolu kaçırmış orıy koyunnarı. Toplarkana sürüyü rasler dev adamına. Geler bir adam tepesindä gözü. Ölä olmuş çocuk girmiş Tepägözün topraana. Evä geeri çocuk dönmemiş.
Geçeer vakıt ikincisi oralarda koyun otlader, o da unutmuş neyä bobası takaza etmiş. Girmiş neredä insan gezmeer Tepägözün merasına. Tepägöz onu da kapeer laama koyunnarınnan bilä. Küçük kardaş beklee nekadar beklee da gidee dooru Tepägözün evinä.
Tepägöz aleer çocuu içänna da deer :
Dolgannar
thumb|right|260px|Dolgan Dolgannar (Dolgan dili: саха) - Rusiya, Krasnoyarsk Krayı, Taymir Avtonom Okrugu hem Saha Respublikasında yaşeer.İnsannar hepsi 7 261 kişi. Din hristian, tayfe.
Tepägöz adamı
Sürüdän bir koyun deer :
Çocuk yaker büük bir ateş, yaker ne yaner, kaynader bir çüven su.
Kaynadınan su devirer onu Tepägözün gözünä. Tepägöz baararak fırler da başleer aaramaa çocuu içerdä. Çocuk sa şiretleer, çeker toklunun derisini üstünä da karışer koyunnarın içinä.
Sabaa oldu Tepägöz koyunnarı yoklayıp birär birär ayakların arasından kolverer dışarı. Çocuk deri sırtında tanımeer onu. Çıkıp baarer Tepägözä. Takışmasın bu onun aardına.
Verer çocaa bıçaanı ama çocuk kayıl olmeer.
Verer üzüünü, bu koyer parmaana. Başleer üzük çaarmaa çorbacısını, canını kurtarmaa deyni, çocuk keser parmaanı da sıbıdeer pınara. Ölä da kurtuler.
Mardin
Mardin — Türkiyede bir kasabadır.
Syerra Leone
thumb|right|220px|Koidu thumb|right|220px|Freetown thumb|right|Kenema thumb|right|220px|Syerra Leone thumb||right|220px|Syerra Leone
Syerra Leone (İngiliz dili Republic of Sierra Leone) Afrika kontinentında bir devlet. Freetown baş kasabası. Komşuları Gvineya, Liberiya. İnsannar hepsi 5,485,998 (2012) kişi. Ofiţial dil İngiliz dili. Dinner % 71 İslam, % 27 Hristian, % 2 başka dinner. Toprak 71,740 km². En büük kasaba Freetown.
Büük panda
thumb|right|220px|Büük Panda thumb|right|220px|Büük Panda thumb|right|220px|Büük Panda thumb|right|220px|Büük Panda thumb|right|220px|Büük Panda yavru Büük panda - Aziya da Kitay Halk Respublikasında yaşeer. Büük Panda başka adları Bambu Pandası hem Dev Panda
Komiler
thumb|right|220px|Komi insannarı thumb|right|220px|Komi thumb|right|220px|Komi bayraı Komiler (Komi dili: коми) - Rusiya, Komi, Yamalo-Nenets Avtonom Okrugu, Nenets Avtonom Okrugu, Hanti-Mansi Okrugu — Yugra, Murmansk Oblastı, Sent Peterburg, Tuva, Tümen Oblastı, Arhangelsk Oblastı, Perm Krayı, Kirov Oblastı hem Ukraynada yaşeer.İnsannar hepsi 350,000 kişi. Din hristian.
Romıniya kasabalar listası
thumb|right|200px|Romıniya Bayraı thumb|right|200px|Romıniya Gerbi thumb|right|220px|Iaşi thumb|right|220px|Arad thumb|right|220px|Braşov thumb|right|220px|Buxarest thumb|right|220px|Baia Mare thumb|right|220px|Buzău thumb|right|220px|Cluj-Napoca thumb|right|220px|Constanţa thumb|right|220px|Timişoara thumb|right|220px|Oradea Romıniya kasabalar listası
Yaponiya
thumb|right|220px|Yokohama thumb|right|220px|Osaka thumb|right|220px|Nagoya thumb|right|220px|Sapporo thumb|right|220px|Kobe thumb|right|220px|Kyoto thumb|right|220px|Fukuoka thumb|right|220px|Kawasaki thumb|right|220px|Saitama thumb|right|220px|Hiroşima thumb|right|220px|Sendai thumb|right|220px|Kitakyushu thumb|right|220px|Chiba thumb|right|220px|Sakai, Osaka
thumb|right|220px|Sapporo Yaponiya (Yaponiya: 日本国) — Aziyada bir devlet.
Uykulu kuşlar
Uykulu kuşlar
Yazıcı D.Tanasoglu
Tepägözlar
Tepägözlar
Bunnar taa aykırmadaan o aykırmış onnara :
Açan bunnar deerlär bölä, o iki adımda olee yannarında. Olduynan yannarında sorıy genä :
Aleer onnarı bu. Şindi dee :
Braker onda.
Açan bitee imelikleri, gidee büüyü. Bu çıker karşı ona :
Aler bunu içänna. Gösterer neresi naşi. Bu burada, maaza da burada...Da götürer onu bir erä, kaper kapuları. Orda da varmış bir çaun da dee ona :
Açan kaynee o su, çocuk, bişey bilmee aykıree ona. Açan da aykıree, bu kalkee, tutee çocuu sokup çıkarer o kaynaktan da yer onu.Braker kemiklerini. Da şindi ikincisini, açan o gelee ona imek için alee ardına da dee :
Açan su kaynee, bu aykıree ona. Bu Tepägöz çocuu aykırı tutup, sokee kaynak içinä, çıkarer da iyer.
Rusiya
Rusiya — Evropa 'da bir devlet.
Tepägözlar
Şindi küçüü beklee bunnarı, ama onnar hep yok.
Şindi gidee bu da. Varmış bir da kuzucuk onnarın şugusu. Dee o kuzu çocaa :
Bu çocuk gelee. Çıkee karşı Tepägöz :
Açan kaynee su bu çocuk aley da devirer bu suyu onun üstünä onun o bie gözü da fırleer. Da baarer :
Yoklee bu koyunnarı, bastırer. Çocuk çıkıy. Açan bu göree, ani yok aaraner. Ne yapsın? Dee çocaa :
Çocak ölä da yapıy.Ozaman Tepägöz dee :
Kuzu dee :
Açan aley o altın üzüü da koyee parmaana o altın üzük girişer lafetmää :
Çocuk oyanna, çocuk bıyanna: oyannı, buyannı yok...Etişerlär kör pınara. Çıkaree çocuk bıçaanı da sıbıdee üzüü pınara parmaannan bilä. Buda dooru pınara düşer. Tepägöz pınar içindä. Bu çocuk da girişer sıbıtmaa taş orayı. Taş-taş üstünä pınara, da öldürer bu Tepägözü. Alee koyunnarı da gelee su boyuna. Çocuk aykırler o suyu gider evine.
Başkurt dili
Başkurt dili (Başkurtça: Башҡорт теле) — bir kıpçak dili angısında Başkurtlar laf eder. Türk dillerindän biri. Ana dili Başkurt halkının. Başkurt dili Ofiţial dil Başkurdistanda.
Andaman aaçkakanı
Andaman aaçkakanı (Latin: Dryocopus hodgei)
Balkan
thumb|right|275px|Balkan Balkan yarımadası yaki Balkannar — Üülen-günduusu Evropada yarımada. Günbatısında Adriatik denizi, günduusunda Kara deniz, poyrazda Tuna deresi, üülende Egey denizilän sınırı var. Balkannar istoriyadan hep çok sayıda millet hem dinin kaynaşmak eri olarak biliner. Gagauz halkın eski toprakları — Dobruca buluner Balkannarın içersindä, dä gagauz halkı bu yarımadada bir millet olarak peydalandı. Büün gagauzlar yaşeerlär Bulgariya, Makedoniya hem Grețiyada. Geografik olarak Balkan yarımadasında erleşerlär devletlär:
Eskimos-aleut dilleri
thumb|300px|Eskimos-aleut dilleri Eskimos-aleut dilleri — Poyraz-günduusu Rusiyadan (Çukotka) hem Poyraz Amerikanın poyrazına kadar uzanan bir territoriyada laf edilän diller. Bu dillerdä 102 000 insan ana dili olarak laf ederlär. Birbirlerilän çok yakın hısım sayılan hem 10 farklı yazı dilinä bölünen bir dil aylesi. En çok konuşulan Eskimos-aleut dili, Grenlandiya İnuit dili.
Gagauzlar
Gagauzlar, Gagauz Türkläri — Moldova Respublikasının üülen tarafında bulunan Bucak denilän topraklarda yaşayan Hristian (ortodoks) olan, gagauz dilindä lafedän sayıdan aaz bir millettir. Müslüman Oguzlarla kaynaşıp müslüman olan gagauzlarlan akraba olan topluluklara Gacallar denir uzun zaman ünce anadoluya göçüp gagavuzlarlan uzak akraba olup yörük nufuslan karışannara Manav türkleri denir : Balkannardan Anadoluya Yerleşen Çeşitli Türk halklarının Ve Bizans-Latinner-nicea vakti Oguzlara Karşı Batı Anadoluya Yerleşdirilen (Kuman-Kıpçak-Peçeneg-Uz-Bulgar Türklerinin ) Oguz Türkleri`ylen karışmasıylan ortaya çıkan Türk grubu anlamına da ulaşıler manav türklerinin yaşadıı yerler : Sakarya, Bilecik, Balıkesir, Bursa, Çanakkale, Kocaeli, Eskişehir, Bolu, Düzce , Tekirdaa , Edirne , İzmit , Kütahya, Afyonkarahisar ,Yalova'da yaşayerler.
“Bucak” tatarcadan “köşä”, “er” annamına geler. Ama Moldova Respublikası (Hajdêu) hem Türkiyeli kimi araştırmacılara görä (M. Kafalı) bu ad ortaüzyıllar vakıdında burada han olan Buçek Hanın adından çekiler.
Gagauzlar dünnädä
Sayıya görä gagauzlar Moldovanın 4% yakın var hem dördüncü sırada bulunêrlar. Bundan kare Moldovaylan komşu edän Odesa bölgesinin küülerindä dä yaşêêrlar. 1853-1856 yıllarında olan Krım cengindän sora gagauzların kimileri Ukraynanın Zaporojye hem Krım bölgelerindä erleşerlär.
Kimileri da Rusiyanın Kabardino-Balkariya respublikasının Prohladnenskiy rayonunda hem İnguşetiyanın Molgobekskiy rayonunda erleşerlär. XX-ci üzyılın başında, Stolıpinskiy reformalardan sora, gagauzların birazı Kazahstanın hem Özbekistanın kimi rayonarına yaşamaa geçerlär. Evropanın da üülen-doou tarafında gagauzlar var: Bulgariyanın poyraz-doou tarafında, Grețiyanın Trakiya bölgesindä, Makedoniyanın hem Romıniyanın üülen-doou taraflarında da küüleri var.
Gagauz dili
Gagauz etnik adı, gagauz dili, dil bilimindä türk dili aylesinin Oguz (Üülen-batı yada batı Hun) koluna baalı. Gagauz dili içinä erken türk dili, bulgarca hem kıpçak dilindän kimi özellikleri alêr. Üzyıllar boyunca devam edän, karşılıklı etnik hem kultura kaynaşmakları sebepinnän, gagauzçada arapça, persça, rusça, romınca, bulgarca, italiyanca hem başka dillerdän çok alıntı yapılmış.
Göç
Gagauzlar üülen Basarabiya yada Bucak topraklarına üzyıllar boyunca Bulgariyanın poyraz-doou taraflarından, hem da Trakiyanın hem Makedoniyanın grekça lafedän bölgelerindän göç edip, erleştilär. Bu göç etmenin en büük parçası XVIII-ci üzyılın ikinci payında hem XIX-cu üzyılın ilk payında oldu. Onnarın yaşadıkları bölgedä Rus-Türk cenginin keskin olduu, etnik, din, hem başka baskılar sebepinnän, düzensizlik hem aaçlık onnarı, öz vatannarını brakıp, gitmää zorladı. Müslüman
Göç edennär üülen Basarabiyanın steplerini edendilär. Orada küülär kurup, erleştilär, toprakları ekilir durumuna getirdilär. Metropoliyaları olmayan gagauzlar için Bucak Vatan oldu. Bundan sora dirilmä ömürünü Bucaa baaladılar. Gagauzların büünkü kulturası, komşu milletlerin kulturasınnan sıkı ilişkilär kurup, zenginneşeräk hem kendinä uygun özelliklär kavrayıp, genişlendi. Bununnan barabar gagauzlar kendi kulturalarını, milletin varlıını, dilin zenginniini, halk kalendarını, milli etiketini, ömür adımnarını korudu.
Halk kalendarı
Halk kalendarı iki perioda ayırılêr: yaz hem kış. Yaz başlamasının halk yortusu “Hederlez” may ayın 6-na geler, Ay Georgiy günündän başlêêr. Kış sa “Kasım” yortusunnan kutlanêr, 8 Kasım Ay Dmitriy gününnän başlêêr. Bu iki yortu da Moldova Respublikası tarafından 23 dekabri 1994-cü yılda verilän Gagauz Yerinin özel statusu kanonunda ofiţial yortular olarak kabledildi.
Hederlez
Milli yortu Hederlez (Ay Georgiy) yılın en önemli yortularından sayılêr hem üç gün sürer. Bu yortuylan bilä hayvancılıın, otların eşermesi hem sürülerin meralara götürülmesi işlärlän yaz da başlamış olêr. Bu gündä küülerdä çobannarlan para hem başka annaşmaları yapılêr. Yortunun önemli işlerindän biri dä bir kuzunun, kurban edileräk, bulgurlan yada pirinçlän doldurulaması hem fırında pişirilmesi. “Kurban” da Hederlezdä, Georgiy adına bir aylenin kişisinä duuma günündä, saalık için, askerdän dönmesini dileräk, ya da gözäl bir düün yapması için kesiler.
Hederlez yortusu herbir gagauz aylesindä evdä yada aul içindä bir masa donatılmasınnan kutlanılêr. Hazırlanan bu sofraya komşuları, senseleleri, küülüleri, musaafirleri teklif ederlär, onnara, adetä görä, şarap ikram edip, gözäl adet olarak sayılêr. Arnaut, gagauz hem bulgarların yaşadıkları Karakurt küüyündä (Ukraynanın Odesa bölgesinin Bolgrad rayonu) yortuyu bütün sokakça bakêrlar: sokakta uzun masa koyulêr, herkezi kurban kuzunun etindän hazırlanan “kurban”ıını, şarabını hem evdä hazırlanan iyecekleri getirer. Bu adet büünkü zamannaradan korundu.
Ay Georgiy adını taşıyan kliselerin bulunduu küülerdä, klisenin başçasında, bütün küüyün katıldıı kurban yortusu yapılêr. En çok hayvan bu türlü yortularda kurban ediler. Gagauzların “Allahlık” denilän kurbannık tosun bir yıl öncedän hazırlanêr. Bir yıl boyunca bu ayozlu tosuna hererdä: merada, sürü ya tek başına çayırlarda otlasın deyni bolluk veriler. Herliim “Allahlık” birisinin başçasına girärsä, onu kuumak ayıptır. Kurbannıın ayozluuna bukadar çok saygı gösteriler.
Bu gündä bütün küü katıldıı at yarışları, sport oyunnarı, güreşlär yapılêr. Eskidän milli sport – güreş yapılırdı. Klarnet, kemençä yada gayda havaları ötmesi altında, komşu küülerdän gelän güreşçilär serbest güreş yapardılar. Kazanannara paalı baaşış verilärdi. En paalı baaşış – boyunda kırmızı şirit baalı olan koyundu. Çempion “pelivan”, koyunu omuzlarına alıp, güreş erini üç kerä dolaşardı. “Pelivan” olan kişiyä bir yılın içindä diil salt kendi küüyündä, ama başka küülerdä dä saygı gösterilärdi.
Kasım
Kasım (Ay Dmitriy) yortuzu Hederlez gibi önemli sayılêr. Bu gündä küülülerin çobannarlan esaplaşmaları yapılêr, sürülär saabilerinä veriler hem Ay Dmitriy gününä kurban kesiler.
Moldova Respublikası parlamentı tarafından 23 dekabri 1994-cü yılında “Gagauziya (Gagauz Yeri) özel statusu”n verilmesi gagauz halkının milli kulturasının, dilinin, adetlerinin enidän dirilmesi için hem ilerlemesi için taa büük kolaylıklar verdi.
Folklor
Avtonomiya topraklarında her yılın düzünnenän halklararası folklor festivalleri “Gagauz Sesi”, at yarışları “Altın At”, şakalar panayırı “Şennik Panayırı”, Komrat kasabasında Hederlez günü yapılan halk türküsü günneri, Çadır kasabasında yapılan “Gagauz Türküsü” hem başka meropriyatiyalar, milletin etnik kulturasına, adetlerinä, geleceenä baalı bilim konferenţiyaları bu milletin üzyıllar boyunca yaşayacayına umut verer. thumb|right|220px|Gagauziya bayraa right|thumb|220px|Gagauziya thumb|[[Komrat]] right||thumb|220px|[[Çadır]]
Amerika
thumb|right|220px|Toronto thumb|right|220px|Mexico City thumb|right|220px|Santiago thumb|right|220px|Bogotá thumb|right|220px|Quito thumb|right|220px|Asunción thumb|right|220px|Lima thumb|right|220px|Paramaribo thumb|right|220px|Caracas thumb|right|220px|Washington, D.C. thumb|right|220px|Kingston
Tepägöz
Tepägöz
Bir vakıtta varmış, bir vakıtta yokmuş, varmış bir adamın üç oolu. Bubası büük adam. Nekadar yaşamış hep çobanmış. Diy çocuklarına :
Bubası öliy kalıy çocuklar. Yapıylar bubasını kırkını yılını. Aldılar koyunnarı da çıktılar kıra. Geldilär o daanın boyuna çiziyä. Koyunnar geçiy ötäänna. Büük agası diy :
Küçük kardaşları diy :
Da koyunnar otlıylar. Vakıt çok oldu, koyunnarı toplıylar, yatacaklar bu daa içindä. Agası diy :
Agası diy :
Bunnar biraz korkıy, ama baarıylar :
Bu yatıy uyumaa, sarıy koyunnarı, yatıy uyumaa. Kalıy koyunnar orta yerinde Diy :
Tepägöz etişiy onnarı gene da çeviriy geri daa içinä. Diy ozaman :
Sabaa olıy. Diy :
Büük agaları gidiy onnan ekmek için. Geliylar açan orayı, büük bir dolayında koyunnar otlıy, ama çoban görünmiy. Açıy kapuyu, giriylär içeri. Çocaa diy :
Tepegöz diy:
Götüriy...
En küçük kardaşları aydıy koyunnarı orayı, nereyi onnar gittiler. Aydıy em aalıy. Kara topal koyun kalıy koyunnarın em aardına.
Gircen açan içeri, diycek : Kaynat te bu çüvende suyu yalını tavana urıncak.Ama sen kaynat bir çölmek kalıncak. Açan Tepägöz yatacak uyumaa, uyurkana dök bu çölmek suyu Tepägözün gözüne. Ozaman o görmiycek.
Çıkacan ordan, te bu anatarlan kapuyu aç da sıbıt yere. Gir koyunnar içine kes bir koyun da çullan o deriylen. Tepägöz kapuda duracak da ayaklarının arasından çıkacak birer-birer koyunnarı da yoklacak yapaaları.
Geldi çocuk diy :
Kaynadıy bu suyu bir çölmek kalıncak, dökiy Tepägözün gözüne. Çocuk çıkıy koyunnar içinä kesiy bir koyunda çullanıy deriylen. Koyunnar içine çıkıy Tepegöz diy :
Başlıy ayaklarının arasından kolvermää koyunnarı kapudan. İki koyun çıkıy üçüncü çocuk çıkıy. Açan bitiriy koyunnarı ayaklarının arasından çıkarmaa diy çocaa :
Tepegöz diy çocaa :
Çocuk diy :
Çocuk başlıy kaçmaa. Kaça-kaça geliy bir pınara. Tepägöz ep kuvalıy tutmaa. Çocuk kesiy üzünnen parmaanı sıbıdıy pınara. Çocuk çekıliy pınardan bir tarafa. Üzük pınar içindä baarıy :
Arab devletläri
thumb|right|240px|Arab dili laf eden devletlär thumb|right|240px|[[Mekke Saudi Arabiya]] right|240px|thumb|[[Amman İordaniya]]
thumb|right|240px|[[Sana Yemen]]
Merkez Afrika Respublikası
Merkez Afrika Respublikası — Afrikada bir devlet.
Karaçay-balkar dili
Karaçay-Balkar dili (Karaçay-Balkar: къарачай-малкъар тил, тау тил) — bir kıpçak dili angısında Karaçaylar ve Balkarlar laf eder. Türk dillerindän biri. Karaçay - Balkarin ofițial dili.
Muula
Muula — Türkiyede bir kasabadır.
Monako kasabalar listası
Monako kasabalar listası
Hem bak
{| class="toccolours" width=100% style="clear:both; margin:1.5em auto; text-align:center;" summary="Monako Kasabalar Listası" Monako Kasabalar Listası
Evropa kasabalar listası
Başküü
küçükresim Başküü (rumınca: Chirsova; Кирсово) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Komrat dolayında küü.
Monako kasabalar listası
Hem bak
{| width=100% style="text-align:center;" ! style="background: #ccf"| Evropa Baş Kasabalar Listası
Andorra
Andorra — Evropa'da bir devlet.
Nikolay Konstantinov
Konstantinov N.S.duudu mardin 21,1950-ci yilda işcilerin aylesinda.
1957-ci yilda ceketti ürenmeyi Komratdaki sekiz yillik 2-ci şkolada.
Büük intereslen hem pek başarli üürenardi rus dilini, ama taa da pek sevardi üürenmaa fizikai hem himiyayi.
1965-ci yildan beeri başladi zanaatlanmaa radio özelliklärlen.
Yilk giriştirdi Komratta, XX-ci asirin 60-ci yillarinda, mikrofonun kullanmasini hem sesbüültmek apparaturasini muzik instrumentlerina deyni.
Calişma yolunu cekettirdi 1967-ci yilda Komrat dolayin baalanti ondecilikta baalanti sistemin elektromontorun işindä.
1975-1980-ci yillarda bulunardi ЭТУС-7 kablo bolgesinin başinda.
1980-2002-ci yillarda Komrat raionun baalanti onderciliin başiydi.
2002-2006-ci yillarda bulundu Komrat Raionun Administraţianin başinda.
2007-ci yidan beeri çalişer Komrat zanaatci skolasinda baş.
Funkţia lääzimniklardan kaara temel işinda, hepsi yillar kullandi bulmak zanaatini hem raţional calişti diyil tradiţion energetika bolumunda.
Bu bölümdä kabuletti cok diplom hem gramota,2003-cu yilda sa Gagauzia Başkani nişannadi onun buuk calişmasini da verdi ona devlet odulu iş icin bulmak zanaatin bolumunda.
Yenidan kurmaa energia sizintilarin bolumunda(luzgar,guneş,biogaz)gecti kisa zamanki kurslarini Rusiada,Turkiyeda,Amerika Birliinda,Poloniada hem menedjment bolumunda gecti kurslari Franţiada.
Tunis
Tunis (Arab dili الجمهورية التونسية, El Cumhūriyya at Tūnisiyya Afrika kontinentında bir devlet. Tunis baş kasabası. Komşuları Liviya hem Aljir. İnsannar hepsi 10,732,900 (2012) kişi. Ofiţial dil Arab dili. Dinner hristian, islam, çıfıt, başka dinner. Toprak 163,610 km². En büük kasaba Tunis.
Üülen Afrika Respublikası
Üülen Afrika Respublikası - Afrikada bir devlet.
San Tome hem Prinsipi
San Tomé hem Prinsipi ya da ofițial adıyla São Tomé ve Príncipe Demokratik Respublikası (República Democrática de São Tomé e Príncipe), Orta Batı Afrika'nın Gine Körfezi açıklarında bir ada ülkesidir. Bu ülke iki adadan oluşmaktadır: São Tomé ve Príncipe. 260px|left
Muş
Muş — Türkiyede bir kasabadır.
Belgiya
thumb|right|200px|Belgiya thumb Belgiya — Evropa'da bir devlet.
Rusça alfaviti
Rusça alfaviti (Rusça: русский алфавит)
Agullar
thumb|right|200px|Kavkaz etnik grupalar Agullar (Agul dili: агулар) - insannar hepsi 30,000. Agul halkı Rusiya, Dagıstan, Stavropol Krai, Saratov Oblastı, Krasnodar Krai, devletlerinda yaşeer. Din islam.
Rusça alfaviti
Kyrillisches Alphabet
Bedri Baykam
Bedri Baykam — Türk resimcisi. Bedri Baykam duudu 1957-ci yılında Türkiyenın Ankara kasabasında. 1975-ci yılında okudu Pariste Sorbonne Üniversitetinde êkonomika.
Ana Sözü
"Ana Sözü" — Gagauz dilindä birinci gazeta.
Istoriyası
Birinci sayısı çıktı 1988-ci yılın Harman ayın 14-dä ofiţial "Советская Молдавия" gazetasının eki olarak. Açan Moskva gazetanın çıkması için izin verdiydi orada yazılıydı, ani "açmaa "Sovetskaya Moldaviya" gazetanına ek olan gagauz dilindä gazeta, adı "Gagauz Sözü" olsun. Ama intelligenţiya annaşamadı nicä yazmaa "gagauz" mu, osa "gagouz" mu. Onuştan gazeta kabletti şindiki adını.
Gagauzların hem gagauzluk gazetacılıın istoriyasında ilk bütünnä renkli gazeta "Ana Sözü" 2001-ci yılın Çiçek ayın 14-dä tiparlandı. 2013-cü yılın Baba Marta ayın 29-da, 12 yıldan sora "Ana Sözü" gazetası enidän renkli basıldı.
Cezair
Cezair (Arapça: الجزائر) - Afrikada bir devlet.
Ana Sözü
Istoriyası
Tiraj 3020 ekz.
Paası 5 ley.
Gagauziyada ikinci erdä
Moldovanın JBM (Jurnalizma Baamsıs Merkezi) izininä görä İMAS-inc aaraştırma kuruluşu Gagauziyada presa auditoriyasının arasında 2008 yılın Ceviz ayı (sentäbri) – Canavar ayı (oktäbri) aylarında bir araştırma yaptı.
Araştırmalar radio hem televideniye kanalların hem günnük, aftalık hem da aylık izdaniyaların tanınmasınna ilgiliydi.
Araştırmaya görä aylık gazetaların arasında gagauzça tek olan "Ana Sözü" gazetası ikinci erdä bulunêr. Respondentların 53% ana sözü gazetayı bilerlär hem okuyêrlar.
Nevşehir
Nevşehir — Türkiyede bir kasabadır.
Kasaba
thumb|right|300px|Çeşme kasabası [[Türkiyä]] Kasaba — büük bir erleşmäk eri, angısının insannarı işlemeer küü işleri hem çiftçiliktä. Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerinde var 12 kasaba.
Angola
Angola - Afrikada bir devlet.
Komediya
thumb|right|220px|Molière
Komediya
Komediya bu ölä bir pyesa ya monolog angısı yaşamayı gösterer şakalı gülmeklän ya gülmää almaklan. Okuyucular gülerlär, ama gülüşlär olur kimi sıra çok kahıra soksunnar, kannı yaş akıtsınnar yaşamanın kötülükleri için.
Haiti
thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti thumb|right|200px|Haiti Haiti, Haiti Respublikası (franțuz: République d'Haïti, haiti: Repiblik Ayiti)
Estoniya
küçükresim|Estoniya 2021 Estoniya (Estonca: Eesti Vabariik) — Evropada bir devlet.
Niide
Niide — Türkiyede bir kasabadır.
Bali kaplanı
Bali kaplanı (Panthera tigris balica) - Aziya kontinentında İndoneziya da bali adasında yaşeer idi.Sora insannar tarafından 1934-cü yılda tükenmee.Bitki Bali kaplanı 1925-ci yılda öldü.
Halk Topluşu
Halk Topluşu — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerin kanonverici (legislativ) organı. Halk Topluşuna girer 35 deputat, angısıları seçiler 4 yıl için.
Mavriki
thumb|250px|Port Louis Mavriki - Afrikada bir devlet.
Hakkari
thumb|right|200px|Şemdinli thumb|right|200px|Yüksekova Hakkari (türk: Hakkâri) — Türkiye kasabası.
Hakkari köklü anılmış insannar
hakkında yazıdır.
Günbatısı Sahara
Günbatısı Sahara - Afrikada bir devlet.
Versänä mari kız
Versänä mari kız
Alban köklü anılmış aktyör hem aktrisalar listasi
Alban köklü anılmış aktyör hem aktrisalar listasi
Tofalar
Tofalar  (Tofa dili: Тофалары) - eski sdı Karagaslar insannar hepsi 860. Tofa halkı Rusiya, İrkust Oblastı, Sent Peterburg, Tomsk Oblastı, Krasnoyarsk Krayı hem Ukrayna devletlerinda yaşeer. Din Hristian hem tayfe.
Balada
Balada
Benin
Benin - Afrikada bir devlet.
Balada
Çoyu baladaların çeketmesi olur başlasıınar istoriyalı haliz geçmiş işlerdän (deyelim rusta Pesni o Veşçem Olege İngilizlerdä Robin Gud moldovannarda halk yaratması Miorița. Baladalarda var türlü fantastikalı annatmalar. Gagauz literaturasında ayırı baladalar yazılmadı, ama balada elementleri var kimi gagauz yazılarında da.
Deyelim Mina Kösädä kimi şiirlerindä, Nikolay Baboglunun yazısında Oglanın Legendası adında, olur demää. Oglanın baladası neçin ki taman bu yaratmada var hepsi balada elementleri. İlkin tema baalı tarihli olaylarlan, üzdä fantaziyalı kahramannık olayları halkın eski yaşamasından
(Oglanın legendası yaratmasından)
Andorra kasabalar listası
thumb|right|155px|Andorra Bayraı thumb|right|130px|Andorra Gerbi
Andorra kasabalar listası.
Azorlar
Azorlar - Atlas Okeaniyası Portugaliya devletine baalı avtonom adalar devlet.
Xunqueira de Espadanedo
thumb|right|220px|Xunqueira de Espadanedo thumb|right|220px|Xunqueira de Espadanedo Xunqueira de Espadanedo  — İspaniyanın Galiçya avtonom bölgesinde Ourense privilegiyasına baalı bir kommuna kasabası
Xunqueira de Espadanedo var 2007-ci yılda 1,002 insannar
Dil
Xunqueira de Espadanedo hepsi konuşer Galiçya dili.
Din
Hepsi insannarın 95 %-i, angıları hristian dine yinanerlär.
Bellilikçi lafbirleşmeleri
1. Bellilikçi lafbirleşmeleri
Lafbirleşmelerin Bölümneri (Belliedici lafların manalarına görä)
Bellilikçi lafbirleşmeleri deniler te o lafbirleşmelerinä, angılarında belliedici laf herzaman bellilik gibi buluner, göstereräk temel lafın nışanını, sayısını başka işlerä ilgiliini. Bellilikçi lafbirleşmelerin temel lafı adlıktır.
Örnek: kara beygir (nesoy?) dört tekerlek (kaç?) ikinci klas (kaçıncı?) çok vakıt (nekadar?) bıldırkı bereket (nezamankı?) Kasabalı yardımcılar (nereli?) iki yıllık tosun (kaç yıllık?)
Ermenistan
thumb|280px|Ermenistan Ermenistan — Evropa hem Aziya da bir devlet.
Mayotte
Mayotte - Afrika kontinentda Franțiyaya baalı avtonom adalar devleti.
Bulgarlar
Bulgarlar, Tukannar (Bulgar dili: Българи) - Bulgariya, Germaniya, Türkiye, Amerika Birleşik Devletläri, Ukrayna, Moldova, Büük Britaniya, Argentina, İtaliya, Braziliya, İspaniya, Kanada, Grețiya, Rusiya, Serbiya, Franțiya, Üülen Afrika Respublikası, Romıniya, Avstriya, Kazahstan, Birleşik Arab Emirlikleri, Avstraliya, Çehiya, Şvețiya, Sloveniya, İrlandiya, Slovakiya, Daniya, Vengriya, Niderland, Norvegiyada yaşeer. İnsannar hepsi 7 milion kişi. Din Ortodoks.
Vatanımız
Vatanımız
Büük memleketimizdä herbir kişinin vardır knedi köşesi - küüyü, sokaa, evi, neredä o duudu. Buydur onun küçük vatanı, ama bölä küçük ana köşelerindän toplaner bizim büük vatanımız. Vatan çekeder kendi evin eşiindän. O büüktür hem käämildir.
Hepsimizdä o birdir nicä ana. Vatan - o halkımızın anasıydır. Vatan gogorlaner kendi oollarınnan hem kızlarınnan, çalışer onnar için : yardım eder, kuvet verer. Biz severiz vatanımızı! Ama sevmää vatanı - bu geler, ani onun ömürünnän herzaman lääzım yaşamaa. Vatanımız - duuma erimizdir.
(Rusçadan çevirdi Mina Kösä)
Saha dili
thumb|right|325px|Saha Respublikası kartası
Saha dili (Saha: саха тыла) ya da Yakut dili bir sibir dilleri grupasında angısında Sahalar laf eder. Türk dillerindän biri. Saha Respublikasının ofițial dili.
Puntlend
Afrikada bir devlet.
Yüz
Yüz
Yazıcı Yulyana Yalama
Andorra dolaylar listası
330px|thumb|Andorra dolayları
Botsvana
Botsvana - Afrikada bir devlet.
Vepsler
thumb|right|200px|Veps bayraı Vepsiyannar yaki Vepsler (Veps dili: Veps - Vepsians insannar hepsi 8,755. Veps halkı Rusiya, Kareliya, Leningrad Oblastı, Vologda Oblastı, Sent Peterburg, Murmansk Oblastı, Kemerovo Oblastı, Ukrayna, Biyaz Rusiya hem Estoniya devletlerinda yaşeer.Dinneri hristian.
Epigraf
Epigraf bu bir iki sıracıklı uygun söz (Bilmeycedän, şiirdän, bir üürenmiş adamın sözündän) angısı buluner (yazıler) yaratmanın adından sora hem açıkleer onun temasını  ya da öz fikirini, verer cuvap, açıklamak en önemli problemaya.
Örnek: Dionis Tanasoglunun Uzun kervan romanında var epigraf. Yok millet istoriyasız, nasıl da yok istoriya milletsiz.
Nikolay Baboglunun poemasında Oglanın legendası var epigraf Çingiz Aytmatovdan bir sıra Nända üzersin sän Balık karı?
Sahalar
Sahalar - (Saha: Sahalar, Сахалар), bir Türk halkı angısı yaşeer Rusiya Federaţiyası içindeki Saha Respublikasında. Saha dili, girer poyraz koluna Türk dillerinin.
Réunion
Réunion - İnd Okeaniyası da bir adaları.
Melilla
Melilla - Afrika kontinentda İspaniyaya baalı avtonom devleti.
Tirana köklü anılmış insannar listasi
Tirana köklü anılmış insannar listasi
Masal
thumb|right|250px|Nastradin Hoca masalları
Masal meraklı çok büük fantazialı janrasıydır. Onnarda görüner halkın inanması, ki iilik üsteler fenalıı, aslı enseer yalanı, haliz sevda, haliz dostluk herzaman masallarda üstün çıkerlar, ama ikiüzlülük, aldatmaklar, haylazlık, alt kalıp, düşerlär aşaa, yok olerlar.
Bilmeyce
Bilmeyce
Burkina Faso
Burkina Faso - Afrikada bir devlet.
Bilmeyce
Bilmeycelär bunnar foklor janrasında, düşünülmüş işi saklayıp, sölerlär sade kimi nışannarını, ölä ki sesleyici kafa düüsün onu bulmaa. Te onnardan birkaçı.
Bilmeycelär bizim günnerimizdä da hep taa düzülerlär. Onnarı düşer, aaraştırıp, kiyatlara geçirmää, ki unudulmasınnar. Onnar bizim ruh zenginniimizdiz.
Haydar
Haydar (moldovanca: Gaidar, rusça: Гайдары) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Çadır dolayında küü.
Somaliland
Afrikada bir devlet.
Hallıklı lafbirleşmeleri
3. Hallıklı lafbirleşmeleri
Lafbirleşmelerin Bölümneri (Belliedici lafların manalarına görä)
Hallıklı lafbirleşmeleri deniler te o lafbirleşmelerinä, angılarında belliedici laf hallık erini tuter, temel lafı da işlik oler.
Örnek: Çemrek işlemää (nicä?), birliyä koşmaa (nicä?) gecä-gündüz çalışmaa (nicä) ikişär-ikişär saymaa (nicä) gagauzça lafetmää (nicä?) çemrek atlatmaa (nicä?)
Bellilikçi tamannıklı hem hallıklı lafbirleşmeleri düzülerlär yamanmak ya kullanmak baalantılarınnan.
Örnek : Ara duvar (yamanmak) koyu boya (yamanmak) iki kişi (yamanmak) raatlık bulmaa (kullanmak), çiçekleri koparmaa (kullanmak)
Yazıcı
İ.İ.Babaloglu, N.İ.Babaoglu, K.K.Vasilioglu, Gagauz Dili hem literatura, 8 Klas, Stiinţa 2003, Ministeril Educaţiel Al Republıcıı, Moldova, Sayfa 24
Türkü
Türkülär kimi aaraştırıcıların esabına görä hepsi halkların türküleri peydalanmışlar en eski zamannarda. Baalıymışlar onnar ölüyü geçirmeklan, Sayıler aalayışmışlar, ama taa sora, zamannar geçtikçä peydalanmış şen türkülär da.
Burundi
Burundi - Afrikada bir devlet.
Poyraz Kipra Türk Respublikası
thumb|right|220px|Poyraz Kipra Türk Respublikası thumb|right|240px|Poyraz Kipra Türk Respublikası thumb|right|220px|Poyraz Kipra Türk Respublikası thumb|right|220px|Poyraz Kipra Türk Respublikası thumb|right|Poyraz Kipra Türk Respublikası thumb||right|220px|Poyraz Kipra Türk Respublikası thumb||right|220px|Poyraz Kipra Türk Respublikası thumb||right|220px|Poyraz Kipra Türk Respublikası thumb|220px|Rauf Denktaş Poyraz Kipra Türk Respublikası  (Türk dili Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti) Evropa hem Aziya kontinentında bir devlet. Lefkoşa baş kasabası. Kurucusu Rauf Denktaş. İnsannar hepsi 313.626 Ofiţial dil Türk dili. Başka dil İngiliz dili. Din İslam, Toprak 3,355 km². En büük kasaba Lefkoşa. Para Türkiye lirası. Sade Türkiye taneer.
Alban dili
Arnautça, Albaniya Dili (Alban dili: Shqip) — Alban dili laf eder 7,6 million kişi. Ofițial dil Albaniya, Kosova
thumb|left|275px|Alban alfavitli yazı
Evraziya
thumb|right|upright=1.5|Evraziya Evraziya — Dünnädä bir materik, angısına girer Evropa hem Aziya.
Kazak dili
Kazak dili (Kazak: қазақ тілі, قازاق ٴتىلى, qazaq tili) — bir kıpçak dili angısında kazaklar laf eder. Türk dillerindän biri. Kazakistanın ofițial dili.
thumb|right|1924 thumb|right|1931
Farer Adaları
Farer Adaları - Atlas Okeaniyası Daniya baalı avtonom adalar devlet.
Çad
Çad — Afrikada bir devlet.
Moskva
Moskva — Rusiyanın baş kasabası. 11,503,501 kişi.
Mihail Eminesku
thumb|right|230px|Mihail Eminesku Mihail Eminesku
Anılmış romın yazıcısıydı, poetiydi.Yaşadı 1850 -1889 yıllarda Gözal şiirlär annatmalar hem masallar yazdı.Uşaklara deyni dä Kısa yaşamasında o kaldırdı poezeyi etişilämäz üüksekliklerä
Zor yollar
Zor yollar
Karaçay-Çerkesiya
Karaçay-Çerkesiya - Evropada Rusiyaya baalı avtonom respublika.
Zor yollar
Aşaadakı lafbirleşmelerini tefterlerinizä yazın, onnarın temel hem belliedici laflarını bulun, temel laflardan belliedici laflarara soruş koyun, açıklayın, kaç laftan kurulu lafbirleşmesi, var mı onnarın arasında iştenniin laf çevirtmesi.
Alban köklü anılmış şairler listasi
Alban köklü anılmış şairler listasi
Plan
Plan Latin dilindän alınma laf, latincä planum. Plan lafın maanası bir yazı ilerki gelän vakıdın içindä türlü işleri yapmaa deyni. Planda işlär bir neetlän baalıydır.
Örnek : Devlet işindä bulunan insannarın kimisi yazerlar iş planıüç ay için, bir yıla kadar yada perspektiv planı 4-5 yıla deyni. Var başka plannar da. Moldova Respublikasının üüretmäk bakannıında var maasuz üürenmäk planı, şkolaların üüredicilerindä var urok, kalendar tematika plannarı hem başka.
Tabasarannar
thumb|right|230px|Yelena İsinbayeva Tabasarannar  (Tabasaran dili: гъумцӏуллйир) - insannar hepsi 150,000 kişi. Tabasaran halkı Rusiya, Dagıstan, Stavropol Krayı, Rostov Oblastı, Krasnodar Krayı, Saratov Oblastı, Kazahstan hem Ukrayna devletlerinda yaşeer. Din İslam.
Ankara
Ankara (Türk: Ankara) — Türkiyänın baş kasabası.
Havana kedisi
thumb|right|220px|Havana kedisi thumb|right|220px|Havana kedisi
Ankara
Kardaş Kasabalar
hakkında yazıdır.
Havana kedisi
Havana kedisi  — Büük Britaniyada yaşeer.
Salar dili
Salar dili (Salar: Salırça) — Türk dilleri gruppasına giren dil, angisindä laf eder salar halkı. Kitay Halk Respublikası hem Günduusu Türküstanda laf eder.Çinghay Viliyatı Şunhuya Salar Yeri salar dili (Göxdeñiz Velayat Şünxua Salır Özbaşdak Yurt), ofițial dili. Bu dilde laf eder 70,000-e yakın insan.
Evgeniy Karagavur
Evgeniy Karagavur (Eugen Karagyaur) — Gagauz bilim insanı, yazıcı, neftçi injiner. Duumu 1923 yılda. Print Eugen Han. Duuması Komratta üüredici Ştefan (print) Karagyanrun aylesinda angısını Print Eugen Eni Han getirer bir kuman hanı dinastiyasından Poet, prozacı-çıkardı yakın 40 literatura kiyadi birkaç dilda nica. Yazıcımız şimdi yaşeer Kanadada.
Montana
thumb|right|230px|Montana thumb|right|250px|Montana thumb|right|240px|Montana thumb|right|240px|Montana thumb|right|240px|Montana thumb|right|240px|Montana thumb|right|240px|Montana Montana (İngilizçe: Montana) Amerika Birleşik Devletläri Viliyatı.
Evgeniy Karagavur
15 avgust 1923-cü yılda Çadır kasabasında duudu. Timişoara Poltehnica İnstitutu Metallurgiya fakultetini başardı (1943-1948), Roma Universitetinda avşam kurslarına registrat oldu neftçi injiner diplomu aldı. 1948-1949-cu yıllarda Nancy Universiteti (Franţiya), Üüsek Milli Geologiya hem Şahta Şkolasında okudu, injiner geolog diplomu kabletti.
Aldı Franțiya devletinnan bir stipendiya (1949) injinerlik üürenimini başarmaa deyni. Hem okudu Sorbonna Universitetinda professor Chevallierlan. 1954-1978-ci yıllarda PETRO-Montrealda MONTREAL FUELS Saabiler başı oldu. 1979-2004 yıllarında CAN-ROM Inc.Imobiliare kompaniyası Sovet başı. 1995-cı yıldan Rumıniya yazıcılar Birlii, 2000 yılınnan Moldova Yazıcılar Birlii azası, Kanada Romın dilli Yazıcılar Assosiatiyası ortak yaratıcısı (2002).
Kaplan kedisi
thumb|right|220px|Kaplan kedisi thumb|right|220px|Kaplan kedisi thumb|right|220px|Kaplan kedisi Kaplan kedisi - Üülen Amerika kontinentında yaşeer.
San Marino
San Marino (İtaliyanca: Serenissima Repubblica di San Marino) — Evropada devlet. Territoriyasının büüklüünä görä dünnädä 223-cü erde durêr. Var İtaliya'lan sınırları.
İnsannarı hem kasabaları
San Marinoda yaşêêr 32,471 adam, onnan 91,5 %-i kasabalarda. Baş kasaba San Marino (4,493 yakın). Baş kasabada toplandı padişaalıın 88 % insannarı.
Dil hem milli aazlıklar
Devlet dili İtaliyanca. İnsannarın çoyu San Marino halkı (hepsi insannarın 90 %-i), angıları Hıristiyan inanerlär.
Kazakistan
Kazakistan (Kazakça: Qazaqstan Respublikası) — Evropada ve Aziya da bir devlet. Territoriyasının büüklüünä görä dünnädä 9-cü erde durêr.Sınırları Rusiya, Türkmenistan, Uzbekistan, Kırgızistan, Kitay.
İnsannarı hem kasabaları
Kazakistanda yaşêêr 17,753,200 adam, onnan 55,5 %-i kasabalarda. Baş kasaba Astana 600.000 adam.(2004) Baş kasabada toplandı padişaalıın 40 % insannarı. Büük kasabalar Astana ve Almatı.
Din
İnsannarın çoyu Kazakistan halkı (hepsi insannarın 30 %-i), angıları Hıristiyan inanerlär.İnsannarın azı 65 %-i), angıları İslam inanerlär.
Milli aazlıklar
İnsanlar (2009)
Beşalma
Beşalma (romınca: Beșalma; rusça: Бешалма) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Komrat dolayında küü. Dokumentlerä görä küüyün adını anılèr 1791-ci yıldan.
Ruteniya alfaviti
Slavän grupasından ölü bir dil Ruten dili Kirill alfaviti.
Ruteniya Kirill Alfaviti
Az : Аа =а
Buki :Бб=b
Vědi:Вв=v
Hlahol’:Гг,Ґґ=g
Dobro:Дд=d
Est’:Єє=e,ye
Živěte:Жж=ž
Žělo:Ss=dz
Zemlja:Зз=z
Iže:Йй=i(yi)
I:Ии=i
Ljudi:Лл:l
Myslite:Мм:m
Naš:Нн=n
On:Oo=o
Pokoj:Пп=p
Rci:Pp=r
Slovo:Cc=s
Tverdo:Тт=t
Fert:Фф=f
Khěr:Хх=h
Ō:Ѡѡ=ō
Tsi:Цц=ts
Ša:Шш=ş
Šta:Щщ=štš
Jer :Ъъ=sertlenmee
Jerek:Ьь=zabun
Jery:Ыы=ı
Jet’:Ѣѣ=ē
Ja:Яя=ya
Ju:Юю=yu
Ęs:Ѧѧ=ẽ
Ksi:Ѯѯ=ks
Psi:Ѱѱ=ps
Ižica:Ѵѵ=ü,w
Acara
Acara Evropa hem Aziya'da Gruziyaya baalı avtonom respublika.
Adige
thumb|320px|right Adige Respublikası - Evropada Rusiyaya baalı avtonom respublika.
Evraziya Ekonomika Topluluu
Evraziya Ekonomika Topluluu (Rus: Евразийский экономический союз)
Aland
Aland - Atlas Okeaniyası Finlandiya baalı avtonom adalar devlet.
San Marino kasabalar listası
thumb|right|250px|San Marino Kasabaları
Beşgöz
Beşgöz (moldovanca: Beşghioz, rusça Бешгиоз) — Gagauz Yerindä, Çadır dolayında küü.
Çeh dili
Çeh dili čeština, český jazyk — günbatısı slavän gruppasından bir dil, Çehiyanın ofițial dili. Çeh dili laf eden devletler Çehiya, Avstriya, Horvatiya, Slovakiya, Serbiya, Romıniya
Çeh alfaviti
A, Á, B, C, Č, D, Ď, E, É, Ě, F, G, H, Ch, I, Í, J, K, L, M, N, Ň, O, Ó, P, Q, R, Ř, S, Š, T, Ť, U, Ú, Ů, V, W, X, Y, Ý, Z, Ž
Çulım dili
Çulım dili (Çulım dili : Ös tili) Türk dilleri grupasına giren dil, angisindä laf eder çulım halkı. Rusiya laf eder bu dilde. Bu dilde laf eder 35 - 40 -e yakın insan.
Üürenmää kendini terbietmää
Üürenmää kendini terbietmää
Berlin
thumb|right|200px|Germaniya thumb|right|200px|Germaniya thumb|right|200px|Germaniya thumb|right|200px|Germaniya thumb|right|200px|Germaniya thumb|right|200px|Germaniya küçükresim|200x200pik|Germaniya thumb|right|200px|Germaniya thumb|right|200px|Brandenburg Kapısı Berlin (Nemte dili: Berlin) — Germaniyanın baş kasabası.
Mısır
Mısır - Afrikada bir devlet.
Darginner
Darginner yaki dargiler  (Dargin dili: дарганти́́) - insannar hepsi 510,156 kişi. Dargin halkı Rusiya, Dagestan, Stavropok Krayı, Kalmıkiya, Rostov Oblastı, Türkiye hem Siriya devletlerinda yaşeer. Dinneri islam.
Helsinki
Helsinki — Finlandiya'in baş kasabası. İnsannar 1,293,093 kişi.
thumb|center|750px|Helsinki
Oolluk
Oolluk
Köroglunun yaşamasında hepsi isläädi, sansın hepsi etişärdi. O da haylaklanardı evindä.Birgün ama onun evinä geler bir artık biyaz sakallı ihtiar. Durer üç gün, durer dört gün - gitmer.
Ama 5- 6 yaşında olduynan da dışarıda oynarkan Zaariyi padişaa görmüş avlanmaktan gelärkän. Pek beenmiş çocucuu da istemiş onu bobasından anasından da almış kendisinä.Bu padişayın viziri kin tutarmış padışaasına da demiş ona bir kerä.
Dagıstan
Dagıstan - hem Evropada hem de Aziya Rusiyaya baalı avtonom respublika.
Kazayak
Kazayak (moldovanca: Cazaclia, rusça: Казаклия) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Çadır dolayında küü.
Oolluk
Oolluk
Sevinmektän Köroglu türküsünü dä çaldı.Hazırladı beygirini, pindi da yollandı Zaariyi aaramaa. Üç ay oldu gider, yolda türlü insan karşı eder, türlü işlär oler... Ta uuradı.Köroglu bir genç padişaa hanumun topraana.Bu padişaa hanum evleneceymiş sade te ona, angısı onun kalesinin üstündän atlı uçaceymış, onun taa da üüsek serayının üstündän bayraa oklan düşüreceymiş hem angısı onun etmiş bin kuvetlisini enseceymiş.
Da çekeder Köroglu türlü işlär annatmaa, Zaari pek beener onu seslemää. Han çıkıp gider. İzmetçilär kalerlar savaşerlar. Körogluyu koolamaa.Köroglu ama bıktı dayanmaa da gösterer kuvedini hepsini erlerä serer.Aler Zaariyi kolundan, çıkarer onu kaledän dışarı da yollaner onunnan o ihitarin kufnesinä beygirini, giimnerini hem kılıçlarını almaa. Pindirer Zaariyi dä beygirä ardına da evä yollaner. Zaari duyer, ani bu beygir diil nicä başka beygirlär, örümeer nicä başka beygirlär. Da düşüner:
Vardır işittiim Köroglu için hem ani onda varmış bir beygir baaşlanmış göklerdän. Bu olmalı, o beygir.Gittilär onnar aylarlan türlü engeller geçtilär; Zaarinin hanı etiştirdi onnarı da aldı geeri Zaariyi ; sora Köroglu etiştirip o hanı genä aldı Zaariyi geeri. Da genä giderlär Köroglunun yurtluuna dooru. Ama bir kalenin sultanı aldadıp Körogluyu, içki ikram etmiş uyku suyunnan da bunnar ölü gibi uyuyarkan kavrer Zaariyi da bayırlar içinä sakleer. Yollaner Köroglu Zaariyi genä aaramaa.
İzlär bayırlara götürärmişlär.Etişip o kaleyä Köroglu kurtardı Zaariyi dä genä evä dooru yollandılar.Yolda onnara yanaşarmış türlü insannar angıları bilärdilär, ani Köroglu dooruluk için savaşer hem hayınnık için kin çıkarer.Evä etişerlär çokluk.Hepsi seviner, ani Köroglu Zaariyi getirdi.Köroglu buluştu karısınnan Cana - Yunuslan, sevindilär, türkü çaldılar. Ama tä bir sultan işitmiş, ani Köroglu tutarmış yanında bir pek gözäl çocuu Zaariyi da kıskanıp, needinä koymuş kapsın Zaariyi Körogludan.
Haber eder kendi kalesindä, ani kim getireceymiş ona Zaariyi, ona vereceymiş kızını gelin. Bir asker başı Mustapa alıner bunu tamamnamaa. Topleer büük asker, çok top, tüfek arkan h. b. da yoolaner Köroglunun yurtluuna. Düüş pek çirkin oler, duşman arkannan kavrayıp, kaper Zaariyi da gider. Köroglu kırk batır askerinnän ardlarına gider. Çok engellär geçti onnar, çok ta becermeklär kullandılar, haliz açan etişip o sultanın kalesinä, anneerlar, ani Zaari istemämiş izmet etsin sultana da sultan onu asmaa izin vermiş. Büük becermäklän artık şansora daraacın altından kaptılar da evä genä getirdilär. Zaari genä izmet eder çorbacısına Körogluya, çay verer, boza, tütün...
Geçmeer çok vakıt, Köroglu everer Zaariyi. Bunun için o şiretliklän kaper bir sultanın gözäl kızını Gülaydınayı da evlendirer Zaariyä. Güvää gözäl, gelin gözäl taa ne lääzım? Yaşerlar kucak kucaa can cana...Köroglu da kendi peri gelininnän Cana - Yunuslan yaşeer.Ey ama Köroglunun duşmannan beylär, beklär, hanlar, sultnlar, vizirler rahat yaşayameerlär, bilärkän, ani Köroglu diri.Onu lääzım yoketmää. Başka taraftan da Köroglu taa çıkarmadı kin insanın hepsindän duşmannarından.
Kavraşmaklar koyuleşerlar.Şindi hepsini ev işlerini brakıp Köroglu yollaner dünneyä kin çıkarmaa. Neredän da geçärmiş, hepsinä annadarmış bobasının çektiklerini hem dä kendi needini dooruluk için. Da çoyu toplaşarmış onun ardına olup asker kırk girgin batırlan barabar.Erdän erä gezip duşmannarın başlarına arsızdan düşärmiş. Da oler Köroglu tamah beylerin, beklerin, sultannarın en korkulu duşmanı.
Çok insan o kurtarmış onnarın hain elindän. Onun adamnarının arasında varmış onun en yakın da, inan dostları, nicä Kösä, Zaari, Ayvaz, Demiroolu, Kenan... Çok türlü savaşermış hannar, sultannar tutmaa da yoketmää Körogluyu. Okadar ki onu yokmuş nicä tutmää ensemää onunda beygirinin dä büülü kuvetleri varmış hem ona yardım edermiş Allaa Aslanı onun kurtarıcısı. Hem onun tarafını turamış bütün insan bütün Anadoluda hem balkanda. Bir düüştä Köroglu girgin düüşeräk kırk bir yara kableder da başleer beygirindän erä düşmää.
Kır at ama akıllı beygir, istämer braksın çorbacısını erdä da näänı anneer yaralı o da oyanı aaneer da brakmeer düşsün.Da ölä da çıkarer onu düüş kırından da evä getirer.Köroglu şansora heptän ölärdi.Cana - Yunus aalamaabaşladı. Batırlar da bilmäzmişlär, nicä Körogluylan bu iş olmuş. Cana - Yunus koydu Köroglunun başını kendi dizlerinä... Gözdän geçirip batırları birisindä dä bir dä sıyrık bare yok.
Başkurdistan
Başkurdistan - hem Evropada hem de Aziya Rusiyaya baalı avtonom respublika.
Oolluk
Oolluk
Da aaladı karı taa da pek hem yaşlar gözlerindä türküsünü çaldı.
Bu laflardan sora batırlar kaldırdılar Körogluyu ellär üstündä dä geçirdilär.Cana - Yunusun içerinä. Orada Köroglu, kendisinä gelip, çaardı batırlarını da dedi onnara :
Hepsi toplanıp bir konuş-şennik yaptılar.
Dooruldu Köroglu yaralarından da nicä ilerdän genä çeketti insan duşmannarına karşı düüşmää. Bütün bir yıl o düüştü Balı bek padişaasına karşı. Zoru görüp Balı bek topleer vizirini hem başka da fikircileri, sölesinnär, nicä kurtulmaa Körogludan. Geldilär fikirä ani aldatmaklan sade kapsınnar onun beygirini Kır atı. Onsuz Köroglu kuvetsizmiş, çünkü
Bir dadulan bir babu, üzetmişär yaşında annaşerlar evdä : Gider babu padişaaya. Padişaa kayıl oler.