cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bütün Ukraina Gagauzların Birlii
Simpoziumda üz kişidän zeedä insan pay aldı: departamentlerdän hem bakannıklardan musaafirlär, Bütün Ukraina Gagauzların Birlii kurulma Kongresinin delegatları, studentlar. Vardılar burada Ukrainanın okullarından gagauz dili üüredicileri dä. Söz gelişi Universitettä bu üüredicilärä deyni gagauz dilinnän ilgili iki aftalık kurslar yapıldı. Kursları, nicä da simpoziumu bilim doktoru Tudora Arnaut götürdü.
Etnokultura festivalindä Ukrainanın Kotlovina (Balboka) küüyündä ansambli “Sevda gülü” pay aldı. Bu festivalin çerçevesindä Ukrainanın “Mini Miss” gözellik yarışı oldu. Yarışta Ukraynada yaşayan sayıdan aaz milletlerin (azerbaycan, Krım tatarları, Kazan tatarları, gagauzlar, bulgarlar, nemţelär, poläklar, moldovannar, rumınnar, ruslar) temsilcileri pay aldılar. Gagauzların temsilcisi, altı yaşındakı Karina Kelioglo, yarışın “Miss – siiredicilär simpatiyası” oldu.
Kaplan
Kaplanlar doğada yaşıyan en büyük kedi türüdür pantera cinsinden bir türdür aralarından en güçlüsü sibirya kaplanıdır ortalama bir erkek kaplan (140 ila 240) kilogram ağırlığındadır   dişi kaplansa (120 180) kilogram arasında değişmektedir tabiki kaplan türlerinden bazıları bunun üstüne üstüne çıkabilir ben genel olarak söyledim boyutlarını vermedim çünkü her kaplan türünün kendine has buyutları vardır kaplanlar genel olarak geyik yaban domuzu su bufalosu  nadirende olsa maymun kaplumbağa guam diğer ismiyle hint bufalosu timsah ayı yavruları genç ve yaralı gergedanlar yaralı veya yaru asya filleri gibi hayvanları avlarlar kaplanlar asyaya özgü bi türdür şu anda orta asya hindistan rusya güney kore kuzey-  korede yaşarlar 50 yıl önce türkiyede de hazar kaplanları yaşıyordu umarı biz insanlar vahsi doğaya verdiğimiz zararı görürüz görüşmek üzere salıcakla kalın.
Oklahoma
thumb|right|220px|Tulsa thumb|right|220px|Tulsa thumb|right|220px|Miami thumb|right|220px|Oklahoma City thumb|right|220px|Oklahoma City thumb|right|220px|Tulsa thumb|right|220px|Tulsa thumb|right|220px|Vinita thumb|right|220px|Shawnee thumb|right|220px|Oklahoma City Oklahoma (İngilizçe: Oklahoma) Amerika Birleşik Devletläri Viliyatı.
Büük Britaniya
thumb|right|200px|Büük Britaniya thumb|right|200px|Büük Britaniya Büük Britaniya hem Poyraz İrlandiya Birleşik Krallıı (İngilizçe: United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) — Evropada bir devlet.
Komrat Atatürk bibliotekası
Atatürk bibliotekası — Komrat kasabasında, Gagauziyada biblioteka.
Açıldı 1998-ci yılın iyül ayın 26-da Türk İşbirlii hem Kalkınma Agentliin yardımınlan. Biblioteka esaplanêr türk dillerindä olan kiyatlar tarafından Gagauziyanın en zengin bibliotekası.
Bibliotekanın müdürü Vasilisa Tanasoglo hem bibliotekacı Paraskovya Kara çok çalışêrlar biblioteka taa meraklı okuyculara olsun deyni.
Konstantin Vasilioglu
Konstantin Vasilioglu
Gagauz şairi K.K.Vasilioglu duumuş Ukrainada Odesa bölgesindä Bolgrad rayonunda Aleksandrovka (Satılık-Hacı) küüyündä. Mamusu, Mariya Konstantinovna, anılmış terziyka, dikärdi çiftçi rubası da, intelegent rubası da. Dikärdi büüklerä da, küçüklerä da. Kalmaazdılar bir tarafta onun fasonnu rubalarından ne adamnar, ne de karılar. Çocucaan mamusu pek çok halk türküsü bilärdi, gözäl çalardı hem käämil okuyardı Puşkinin, Lermontovun şiirlerini. Uygun hem duygulu okuyardı Krılovun masallarını. Uşak oturup patın kenarında, saatlarlan sesläärdi mamusunu uzun kış gecelerindä, açan yorulardı iştän da yapadı kendinä deyni aralık.
Kostiicin bobası da, Konstantin Vasilyeviç, anılmış başçıvancı, agalarınnan Görgiylän hem Antonnan hem dä kardaşınnan Todiylän herkerä oradaydılar, neredä insan, şennik, gülüş. Onnar lafetmääzdilär, sade susmasınnar deyni, ama lafçıların arasında bulardılar kendi keskin fıkraların erini. Onnardan, nicä Nastradindän zormuş kurtulmaa, Kardaşlar brakmaazmışlar raata keskin dillerinnän ne tamahları, ne haseetleri, ne hırsızları. Onnar gülmeyä alarmışlar herbirini, kim dooru yaşameer, kim yaşamak yolun bir tarafında buluner. Tä o türkülerin, şiirlerin, laf ustacıların arasında büümüş hem sevmiş literaturayı K.Vasilioglu. ÜÜrenerdi çocucak pek ilin hepsini predmetleri, ama hepsindän taa sevgiliydi ona deyni rus dili hem literatura. Literatura uroklarında pek sevärdi ezber okumaa Puşkinin, Lermontovun, Mayakovskiyin yaratmalarını.
Hem okuyardı duygulu, demekli. Uşaklıında taa ecel onu buluşturmuştu küüdeki bolnițanın baş doktorun çocucaannan, angısınnan o yaşaardı nicä kardaş. Onnarın aylesi Peterburgtan gelmesiydi. Rus dilini, rus masallarını, rus türkülerini Kosticik üürendiydi, işittiydi Alösanın aylesindä. Rus kulturasınnan, rus imeklerinnän, rus adetlerinnän çocucak tanıştıydı dostunun evindä, açan ta şkolaya gitmääzdi. 1946-ncı yılda Kosticik hem Alöşa, nica iki kardaş, gittilär birinci klasa. Onnarı oturttular ilk bankaya, çünkü boydan küçüktülär. Küüda çocucak bitirdi 7-nci klası da şkolayı ilerletmää deyni, gitti Çiişi (Ogorodnoe) küüyün orta şkolasına. Aşırı şkolacılar orada konakta yaşayardılar. Sade pazarlarda evä gidärdilär torbalarlan ekmek hem suan, kartofi bir aftaya almaa. Onu da taşıyardılar sırtında, çünkü maşinalar o vakıtlarda pek siirek gezärdilär.
Onuncu klasın atestatında sade birkaç dört vardı. Kalanı beşti. K. Vasilioglu şkolada pek sevärdi rus dilinnän literaturayı hem da matematikayı. Onun tefterleri bu predmetlerdä dayma alınardılar rayona hem Odesa bölgesinä sergilerä, neredän taa çok kerä geeri dönmääzdilär. Bütün klastan ekzamen yaratmasını sade o yazdıydı beşa çünkü içindelii de käämildi, dili da şıralıydı hem uygundu. Mayın çeketmesindä 1958-inci yılda geler Aleksandrovkaya Çadır-Lunga RONO başı Kiseev Stepan Nikolaeviç da Kostiyi hem taa birkaç kafadarını, angıları bitirdiydi orta şkolayı islää notalarlan, yolladı Kişinöva 2-aylık kurslara. Orada taa çoyu seftä buluştuydular D.N.Tanasogluylan, onun bobasınnan, Nikolay Georgieviçlän, Konstantin Krețuylan angıları seftä gençlerin yaşamasında lafedärdilär hem lekțiyaları götürärdilär gagauzça ; seftä işittiydilär gagauz yazıcıları hem literaturası için, türlü gipotezalar gagauzların istoriası için. Geçti iki ay da Kosti Vasilioglu Beşgöz şkolasında başladı küçük klaslarda üüredici işlemää.
Bundan kaarä K. Vasilioglu taa ilk günnerdän başladı rayon gazetasına, Moldova Soçialiste gazetalarına şiir hem başka materiallar yollamaa, çevirmää rus dilindän gagauzçaya türlü yaratmalar da yollamaa onnarı Kişinöva basım evinä. Bunu büük umutlan kabletti Dionis Nikolaeviç Tanasoglu angısı hertarafça yardımnaardı bu iştä. 1959-ncu yılda Tiraspol T.G Şevçenkonun adını taşıyan pedogogika institutu açtı kendi kapularını gagauz hem bulgar gençlerinä (zaoçno). Orayı havezlän gitti K. Vasiliogluda, angısını başardı 1965-nci yılda. Bu vakıt gagauz dili artık üürenilmääzdi da o geçti üüretmää sade rus dilini. 1989-ncu yıldan beeri K. Vasilioglu çalışer baş bilim zaametçisi Pedagogika hem Psihologiya bilimi aaraştıran institutunda. K. Vasilioglu eni, taazä kuvetlän genä tutundu yaratmaa gagauz dilindä bir 20-25 yıldan sora, açan artık genä başladılar şkolalarda üürenmää kendi ana dilini. Avtor geniştän hem derindän gösterid kendi becerikliini şiirlerdä, annatmalarda, masallarda. Avtorlu masal gagauz literaturasına deyni bu eni janra, eni yol, angısı taa işlenilmedik.
Gagauz yazıcıları, var nicä demää, bu yolun çeketmesindä bulunerlar. K. Vasilioglu ikinci dalgaylan literaturaya girdiktän sora doksanıncı yıllardan büünkü günädän çok şkola kiyadı hazırladı, türlü programalar, kurikulumnar, sözlüklär, testlär hem salverdi üç kiyat kendi yaratmalarınnan : Sevgilim (şiir toplumu), Vatanım - Bucak (şiir toplumu) hem Masallar, Uygun sözlär, Bilmeyecelär.Şindi artık yaşlı avtor K. Vasiloglu, çalışer kendi yaratmalarında şannamaa vatanını hem gagauzları, bildirmää onnarı dünneyä, çalışer bu zor, dolaşık vakıtlarda doldurmaa insanın üreklerini sevdaylan, üüsek duygularlan, ki adam herkerä Adam kalsın, insannıını kaybetmesin.
Çeçeniya
Çeçeniya (Çeçen: Нохчийн Республика, Rus: Чеченская Республика) — hem Evropada hem de Aziya Rusiyaya baalı avtonom respublika. Territoriyasının büüklüünä görä dünnädä 182-cü erde durêr.
Folklor
thumb|right|230px|Nastradin Hoca
Folklor
Türkülär, Maanilär, Masallar, Legendalar, Fıkralar, Dastannar, Söleyişlär, Deyimnär, Bilmeycelär hem taa birkaç başka janralar - hepsi folklor yaratmalarıydır. Taa derin eski zamannardan halk arasında becerikli talantlı insannar yaratmışlar gözäl türküleri, masalları, söleyişleri, arif porezenneri, ama o yaratmaları kimsey yazmamış, gelmişlär eveldän bu günnerä aazdan aaza, bir insandan öbürünä, evlad boylarından evlad boylarına, ama o yaratıcı kişilerin adları unudulmuşlar.Beş-altı üz yıl geeri kimi milletlerin folklor yaratmaları başlamışlar kiyatlara da geçmää.
Çeçeniya
right|thumb|200px|Çeçeniya right|thumb|200px|Çeçeniya thumb|200px
Folklor
Ama bizim gagauz halkımızın folkloru başleer yazıya geçmää çok taa sora, neçin ki gagauzça ofițial yazımız 1957-nci yıla kadar yokmuş. Buna bakmadaan, geçmiş asirin başlantısındä, beki biraz taa ileri gagauz folklorunu da başlamışlar aaraştırmaa. Ne yazık ki diil kendileri gagauzlar, ama yabancı milletlerin bilimcileri, neçin ki sölediimiz gibi yazımız yokkan bilimcimiz da yokmuş. Bu aaraştırmalar göstermişlär, ki gagauzların folkloru hiç diil taa aşaa başka eski kulturalı milletlerin foklorundan.
En ilkin derindän izlemiş gagauz folklorunu büük rus etnografı V. Moşkov gezmiş bizim Basarabiyalı gagauz küülerimizdä da ihtiarlar yazmış çok masallar, türkülär, bilmeycelär da tiparlamış onnarı irminci asirin başlantısında kiril bukvalarınnan. Hep o zamannarda başka yabancı milletlerin da bilimcileri Poloniyalı W. Zainçikovski, Bulgaristandan A.Manov göz atmışlar gagauz folkloruna. Bu örneklär büün da göstererlär nekadar derin fikirlär, ariflik sızıntıları saklı bizim halk yaratmalarında.
Ama 1957-nci yılda gagauz halkın yazısız zamanı biter. İyül ayın 30-da kabul ediler gagauz dilin alfabeti kendi blimcimizin Dr. Profesor D.Tanasoglunun proektinä görä. Yazı kabuledilmesinnän folklor işleri da kazaner kolaylık ilerlemää. 1969-ncu yılda Kişinövda basım evindä peydalaner bir kiyat Gagauz folkloru adında Bu ilk ayırı kiyat folklor eserlerinnän kendimizin gagauzların arasından N.Baboglunun yazısıydır.(büün N. Baboglu Gagauziyanın Avtonom bölgesinin saygılı vatandaşıydır) Çok zaamet koydu hem koyer gagauz folklorunu aaraştırmakta hem propaganda etmektä poet yazıcı D. Tanasoglu.
Çeçeniya
Dil
Devlet dili Çeçen dili ve Rus dili dir.Halk konuşur % 72 Çeçen dilini Sora Rus dili, İnguş dili, Kumuk dili, Oset dili, Avar dili, Azeri dili, Grezi dili gelir.
İnsannar
İnsannarın çoyu çeçen, rus hem inguşlar. Milli azınlıklardan bulunêrlar avarlar, kumuklar, nogaylar hem azerbaycannılar. En büük ikinci millet Ruslardır.
Ceuta
Ceuta - Afrika kontinentda İspaniyaya baalı avtonom devleti.
Çöşmäküü
Çöşmäküü (moldovanca: Cişmichioi, rusça: Чишмикиой) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Valkaneş dolayında küü.
Mina Kösä
Mina Kösä
Mina Kösä gagauz şairlerindän. İlk pleyadasından biridir. Duuması 1933 yılda avgust ayın 15-dä Beşalma küüyündä, Komrat dolayında. Onun ana-boba evi bir eski çiftçi aylesiydi, gagauz şairin uşaklıı geçer bu çok zaametçi insannarın arasında, kendisi taa eşil küçüklüündän hep işä koşulmuştu. Bezbelli, bu üzerä onun en büük sevdası da bütün ömüründä baalıydı zaametä, kırlarımıza, çiftçilerä ana tarafımıza.Elbetki onun şiirleri da bu sevdadan sızerlar, onnar pak hem duruk nicä bir temiz kaynarcadan.
Sora genä Kara Çobannan ikisi giderlar, gençlik romantikalarını aarayarak, Harkov kasabasına da yannaşerlar düzüntücülük işlerinä, ama burada onnar çok duruklameerlar. 1950-1955 yıllarda Mina çekiler asker zaametinä da oradan boşandıktan sora, artık yaşamayı taa derindän tanıdıynan, etişer Kahul kasabasında pedagogika şkolasında üürenmää. Da taman burada ilkin başleer açılmaa onun şairlik duyguları. Oler şkolanın duvar gazetasına redaktor, yazer ilk acamı şiirlerini. Bu şkoladan sora Kösä girer Kişinövda Devlet Universitatinä da kabuleder üüredici adını orta şkolalar için.
Cibuti
thumb|right|200px|Cibuti Bayrak
Cibuti — bir devlet Afrikada. Komşu devletler: Eritreya, Efiopiya, Somali.
Sədərək
Sədərək Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Oman
Oman (Arab dili: سلطنة عُمان) — Aziyada devlet. Territoriyasının büüklüünä görä dünnädä 69-cü erde durêr. Var Saudi Arabiya, Yemen, Birleşik Arab Emirlikleri ile kara sınırları.
İthalat
thumb|right|200px|Oman Oman İthalat: 4.5 milyar $ (2000)
İnsannarı hem kasabaları
Omanda yaşêêr 2.567.000 kişi, onnan 81,5 %-i kasabalarda. Baş kasaba Maskat 650.000 (2006) kişidir. Baş kasabada toplandı padişaalıın % 60 insannarı.
Büük kasabalar
thumb|right|200px|Oman
Nüfus
Nüfusun çoğunluğu Arap, Baluchi, Üülen Aziyalılar, Afrikalılardır. Nüfus içindeki azınlıklar genellikle Üülen Aziyalılar, Afrikalılardır. En büyük ikinci millet Beluclerhidir.
Dil
Devlet dili Arab dili dir.
Halk konuşur % 74 Arab dilinii Sora Baluchi, Güney Asyalılar, Afrikalılar, Büük Birtaniyalılardır.
Kongo Respublikası
Kongo Respublikası - Afrika da bir devlet.
Gaziantep Universiteti
Gaziantep Universiteti (Gaziantep Üniversitesi) açıldı 1973 yılında Türkiyenin Gaziantep kasabasında Gaziantep Universiteti adılan. Burada 20 fakultet var.
Salyan
Salyan Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
D - 8
D-8 (İngiliz: Developing Eight)
Komorlar
thumb|right|220px|Komorlar bayraı thumb|right|220px|Komorlar gerbi thumb|right|220px|Komorlar kartası thumb|right|220px|Moroni
Çeçenner
thumb|right|230px|Çeçeniya bayraı thumb|right|230px|Çeçeniya Çeçenner (Çeçen dili: Noxçiy) Rusiya, Çeçeniya, İnguşetiya, Dagestan, Rostov Oblastı, Moskva, Stavropol Krayı, Volgograd Oblastı, Astrahan Oblastı, Kabardino-Balkariya, Poyraz Osetiya-Alaniya, Evropa birlii, Avstriya, Kazahstan, Türkiye, İordaniya, Gruziya, Azerbaycan, Egipet, Siriya, Kırgızstan, İrak, Kanadada yaşeer. İnsannar hepsi 1,550,000. Dinneri islam. Dilleri Çeçen dili.
Samux
QəbələRayonu Azerbaycanın bir böyük rayonudur
Özbekistan
O'zbekiston (özbekçe: ''O‘zbekiston) — bir devlet Aziyada. Komşu devletler: Kazahstan, Kırgızstan, Tacikistan, Afganistan, Türkmenistan.
Lala Ahmadova
Lala Ahmadova Azerbaycanlı ünlü bir iş kadını
Bulgar alfaviti
thumb|right|229px|Bulgar alfaviti
Bulgar Alfaviti otuz bukva.
Latin dili laflar:
Kongo Demokratik Respublikası
thumb|right|220px|Kinşasa
Kongo Demokratik Respublikası - Afrika da bir devlet.
Coltay
Coltay (moldovanca: Joltai, rusça: Джолтай) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Çadır dolayında küü.
Küüyün ad maanası CAL+TAY (nogay tatarların dilindän — “yalabık tay, yalabık kuli”).
Çuvaşiya
Çuvaşiya (Rusça: Чувашия, Çuvaş: Чăваш Республики) — - Evropada Rusiyaya baalı avtonom respublika. Territoriyasının büüklüünä görä dünnädä 134-cü erde durêr.
Bucak açlaa
Bucak açlaa — 1946-1947 yıllar kışı Sovet Soţialist Respublikaları Birlii Sovet Sistemasının tarafından gagauzlara karşı yapılan zorlan aaçlık.
Çuvaşiya
Var Mordoviya, Tatarstan, Mari El ile kara sınırları.
Bucak açlaa
Genoţid
Bununnan gagauzların soykırımı (genoţidi) başladı. Aaçlıın ardına lagerlär, Sibirä kaldırılmak, erindä kurşuna urmak geldi. Bütün bu hayarsızlıklar gagauzların 40% zorlan mezarlara soktu. Ukraynada bulunan sa Bolboka (Kotlovina) küüyünün 60% insannarını (sade aaçlık!) biçiti. Düşünün kendiniz: bu küüdä 5500 candan 3300 aaçlıktan ölmüş.
Üülen Amerika
Üülen Amerika — bir kontinent, Poyraz Amerika barabar.
Bucak açlaa
Genoţid
Zerä olmaydı 1946-1947-ci yılların aaçlıı, olmaydı 1949-cu yılın gagauzların Sibirä kaldırılması, büün bizim sayımız artık bir milionu geçeceydi.
Çuvaşiya
İnsannarı hem kasabaları
Çuvaşiyada yaşêêr 2.567.000 kişi, onnan 60 %-i kasabalarda. Baş kasaba Şupaşkar 453,700 (2004) kişidir. Baş kasabada toplandı padişaalıın % 68 insannarı. thumb|right|790px|Çuvaşiya
Üülen Amerika
Büük kasabalar
thumb|right|185px|Üülen Amerika Dilleri thumb|right|175px|Üülen Amerika
Çuvaşiya
Büük kasabalar ve bölgeler
thumb|right|200px|Çuvaşiya küçükresim|200x200pik|Çuvaşiya thumb|right|200px|Çuvaşiya
Bucak açlaa
Kurak
Esaba alarak onu, ani 1946-cı yılın Devlet planını (265 bin ton ekin) Moldova tamannayamayacek SSRB-nın (Sovet Soţialist Respublikaları Birlii) Ministerlik Soveti hem VKP (b) Merkez Komiteti 1946-cı yılın Kirez (iyün) ayın 26-da kabletti karar Moldova planını 160,9 bin tona kadar indirmää. Ama bu da yannıştı. Harman ayın (avgust) 19-da kablediler eni karar – Moldova 72 bin ton ekin hazırlasın.
Çuvaşiya
Dil hem milli aazlıklar
Çuvaşiyada nüfusun çoğunluğu Çuvaş ve Rustur. Nüfus içindeki azınlıklar genellikle Tatar, Mordvinler ve Ukrainalılardır. En büyük ikinci millet Ruslardır.
Bucak açlaa
Kurak
Kuvetä izmet edän “palilär”, evdän-evä gezip, başladılar süpürmää hepsini ne vardı. Aktarardılar samannıkları, kara sıır hem hayvan aullarını, tavannarı hem maazaları. Delim-deşik edärdilär duvarları, patları, erleri. Hepsini neyi bulardılar - süpürürdülär. Bunun sonucu oldu o, ani Ceviz ayın (sentäbri) çeketmesindä başladı aaçlık. Aaçlık getirdi distrofiyayı.
Çuvaşiya
Dil
Devlet dili Çuvaş dili ve Rus dili dir.Çuvaşiyada nüfusun çoğunluğu Çuvaş ve Rustur. Nüfus içindeki azınlıklar genellikle Tatar, Mordvinler ve Ukrainalılardır. En büyük ikinci millet Ruslardır.
Bucak açlaa
Kurak
Moldovada kuvettä bulunannar hem erindeki “çorbacılar”, Moskvanın önündä kendilerini ii taraftan göstermää deyni, 1946-cı yılın Canavar ayında (oktäbri) yapılan Komunist Partiyasının plenumunda baarardılar hem eri koparardılar, ani Respublikada planın salt 64% tamannandı. Prokurorlara, daavacılara hem milişiyaya verildi izin “nezdatçiki i sabotajniki”lerä karşı en sert kuvetlän davranmaa.
Komrat Pedagogika Kolleci
Komrat Pedagogika Kolleci — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindäki en eski üüretim bölümlüknerindän biri.
Bucak açlaa
Aaçlık
Bu davranmanın sonu: ofițial dokumentlerä görä bütün Moldovada aaçlıktan en aazdan 115 bin kişinin ölmesi gösterildi. Bu sayıya lääzım eklemää o insannarı, ani aaçlıktan öldülär gagauz küülerindä, zerä bu küülerdä toplu mezarlarda gömülän ölülerin sayısı ofişial dokumentlerdä esaba alınmadı. Bu kara sayıya lääzım eklemää o insannarı da, ani gidärdilär Ukraiynaya bir trofa ekmek aaramaa deyni. Çoyu onnarın öldülär. Ukraynanın Livovskaya, Stanislavskaya, Çernoviţkaya bölgelerindä.
Komrat Pedagogika Kolleci
“Mihail Çakir" adına Komrat Pedagogika Kolecının var derin istoriyası. Kolec 1991-ci yılın aprel ayın 24-dä alınan Moldova pravitelstvosunun No. 214 Kararınnan açıldı. Ama taa ileri da bu binalarda hep okul vardı. Eskidän bu binada SPTUydu, taa ileri da şkola-internattı. Kolec büük gagauz aydınnadıcısı hem din adamı Mihail Çakirin adını taşıyêr 1992 yılından.
Bucak açlaa
Aaçlık
Kaul uezdın saalık bölümün başkan yardımcısı Zaliznik 1947-ci yılın yanvar ayın 15-dä belgidä, ani yollandı Kişinöva:
Komrat Pedagogika Kolleci
Belli ki büünkü Kolecın temeli kuruldu 1868-ci yılda, açan Komratta, bu binada, 200 kursant için Merkez Üüsek okulu açıldı. Taa sora da, 1888-ci yılda, okula “Realnoe uçilişçe” adı verdilär. Bir şüpesiz var nicä urgulayalım, ani bu okulun var yüz yıllık bir istoriyası.
Bucak açlaa
Aaçlık
25/XII/1946 – 5/I/1947  -   3880
Komrat Pedagogika Kolleci
Pedkolecin ilk direktoru Marina Aleksandrovna Drangozdu. Büün direktor Mariya Dmitrievna Tanasoviç. Kolektivda çalışêr 22 insan angılarının arasında 15 üüredici var. Onbeş yılın içindä kolecı başardı 519 uşak. Üürenerlär uşaklar üç zanaat: ilk okulda üüredici, uşak başçalarında terbiedici, okullarda hem uşakbaşçalarında muzıka terbiedicisi.
Bucak açlaa
Aaçlık
5/I/1947 – 10/I/1947  -   4126
25/XII/1946 – 5/I/1947  -   1478
5/I/1947 – 10/I/1947  -   2994
25/XII/1946 – 5/I/1947  -   1474
5/I/1947 – 10/I/1947  -   7250
25/XII/1946 – 5/I/1947  -   635
25/XII/1946 – 5/I/1947  -   2508
10/I/1947 – 15/I/1947  -   3251
25/XII/1946 – 5/I/1947  -   2353
5/I/1947 – 10/I/1947  -   2762
10/I/1947 – 15/I/1947  -   2855
5/I/1947 – 10/I/1947  -   2032
10/I/1947 – 15/I/1947  -   2482
25/XII/1946 – 5/I/1947  -   1852
5/I/1947 – 10/I/1947  -   2452
25/XII/1946 – 5/I/1947  -   400
5/I/1947 – 10/I/1947  -   2200
25/XII/1946 – 5/I/1947 - 428
5/I/1947 – 10/I/1947  -   698
25/XII/1946 – 5/I/1947  -  2680
5/I/1947 – 10/I/1947  -   2981
10/I/1947 – 15/I/1947  -   2659
25/X25/XII/1946 – 5/I/1947  -  1400
5/I/1947 – 10/I/1947  -  2001
10/I/1947 – 15/I/1947  -   1513
25/XII/1946 – 5/I/1947  -  200
5/I/1947 – 10/I/1947  -   628
Anmak
Bunnarı unutmamaa deyni Çadır kasabasının merkezindä küçük bir nışan taşı koyuldu.
Kabardino-Balkariya
220px|right|thumb|Kabardino-Balkariya thumb|right|220px|Kabardino-Balkariya thumb|right|220px|[[Nalçik]] thumb|right|220px|[[Nalçik]]
Kabardino-Balkariya hem Aziya hem de Evropada Rusiyaya baalı avtonom respublika. Nalçik baş kasabası
Orta Evropa
thumb|right|230px|Orta Evrоpa Orta Evrоpa — Evropanın ortasıdır.
Şabran (rayon)
Şabran (rayon) Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Komrat dolayı
Komrat dolayı — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindäki üç dolaydan biri.
Evropa
thumb|right|200px|Tirana thumb|right|200px|Moskva thumb|right|200px|Amsterdam thumb|right|200px|Bratislava thumb|right|200px|Baku thumb|right|200px|Komrat thumb|right|200px|Paris thumb|right|200px|Roma thumb|right|200px|Astana
Evropa - bir kontinent, Aziyalan barabar Evraziya materikinä girer. Atlantik hem Arktik оkeanlar hem оnnarın denizlerinä (Biyaz, Kara, Baltik h.b.) çıkêr.
Evropa baş kasabalar
Paris, London, Berlin, Moskva, Roma,  Madrid, Praga, Bratislava, Helsinki, Tirana, Lefkoşa, Minsk, Astana, Vaduz, Komrat, Riga, Kişinöv, Zagreb, Andorra la Vella, Sarayevo, Sofiya, Podgoritsa, Afina,  Priştina, Skopye, Valetta, Monako, Lizbon, Bukureş, San Marino, Lyublyana, Vatikan, Kopenhagen, Tórshavn, Tallinn, Mariehamn, Reykyavik, Dublin, Riga, Vilnüs, Oslo, Stokholm, Sohum, Maykop, Baku, Grozni, Tbilisi, Varşava, Kazan, Kiev, Tshinvali, Vena, Lüksemburg, L'yublyana, Bern, Budapeşt
Alekseevka
Alekseevka - Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Komrat dolayında küü.
Şahbuz
Şahbuz Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Todur Marinoglu
Todur Marinoglu duudu fevralın 1-ndä 1955 yılda Avdarma küüyündä, Basarabka rayonunda. Kişinövdakı universitedin, jurnalistika fakultedini V.İ. Leninın adına bitirdi. 1983-cü yılda Avdarma orta şkolasında işlemää başlêêr. Toplumnarı "Ürek dalgası", "İlkyaz girdi aramıza", "Açik güllär", "Dış okumakları" tipardan çiktılar. Barabar İ.Bankovaylan hazırladılar diktant toplumunu.
1999da uşaklar için kiyatçik "Tatlı düşlär" tiparlandı. Gazetada "Halk birlii" hazırlêêr metodika sayfasını. Hazırlêêr büük, çok yıllık işini "Literatura teoriyası". Katıldı "Türksoy" 3-cü toplantısına. Pietlerinä "Avdarma, Avdarma", "Anılmış bu iş", "Yıldızların aydınnında", "Hep sanaceyz" türkülär düzüldü. 2000-ci yıldan T.Marinoglu Gagauz Yazarlar Birliin azası.
Avdarma büün Komrada baalı, Çeker bir çiftçi aylesindän, küçüktän kaler anasız-bobasız. Başlankı şkolasını, başarıp Avdarmada, sora o aler studentlik yollarını. Geler Kişinöva, verer Universitetä girmäk ekzamennerini da kabul ediler jurnalistika fakultetinä. Taa başlankı kurslardan başleer meraklanmaa ana dilinnän, dayma sorer kendi profesorlarına, çünkü Bucak tarafından studentlär hazırlanerlar gagauzlar arasında işlemää, neçin onnara universitettä gagauz dili okunmeer? Neçin gagauzların yok ana dilindä şkolaları?
Bu soruşlarınnan Todur çeker kendi üstünä kuvetlerin gözünü. Onu alerlar gözä, saklıdan başleerlar izlemää. Devlet Universitetini bitirdiktän sora, Todur Marinoglu kabul eder jurnalist zanaatçısı adını da yollaner işä Komrat gazetasına, neredä ayda bir kerä çıkardı bir sayfaçık gagauz dilindä. Bucak dan erleri. Burada eni işçi koyer problemayı rayon başlarına hem redikțiya öndercilerinä, ki bir sayfa ayda gagauz dilindä 270 binnik gagauz halkına pek az. O isteer gagauzların olsun kendi ayırı gazetası da çıksın aftalık ya hergün.Butakım soruşlar için redakțiyada satıcılar başleerlar bu eni işçiyä duşmannık göstermää.
Başladılar onu, çaarıp-çaarıp, kabaatlı bulmaa, son-sonunda Marinoglu kaler işsiz, redakțiyadan onu Gagauzluun duşmannarı urattılar da şindi, açan Gagauziya artık kendi başına avtonomiya oldu, Marinoglunun duşmannarı hep taa redakțiyalarda Gagauziyada rus dilindä gazetaları kolvererlär. Ama Todur Marinoglu üüredicilik eder kendi küüyündä. Avdarmada hem yazer şiir, proza. O ayırıldı Moldova parlamantinä deputat. Şiirleri çıktılar. İlkyaz türküsü kiyadında. Ana sözü. Halk birlii gazetalarında, başka jurnallarda.Todurun temaları çekilerlär ömürün güneşli hem bulutlu havalarından, kendisinin can erindän. Şairin peetleri açerlar bizä dünneyin ansız görüntülerini, acılarını, siirek gülümsemelerini, türlü boyalarını... Çok meraklı avtorun analar için sözleri. Te nasıl düşüner Marinoglu analar için :
Gezin görün istäärseniz bütün dünneyi, kalmasın hiç bir köşesi dä, giinin ölä gözäl nesoy taa hiç kimsey yoktur giindi, dadın en tatlı imeklerdän... ama mamunun laflarından taa gözäl, taa tatlı, ta mehlenni bişey yok bu dünnedä. Onun kraalı saçlarında, derin buruşuklarında, ürek sancılarında bizim en paalı zamanımız - küçüklüümüzkaldı. Yoktur can doysun erdä yaşamaya, yoktur insan doysun demää, mamu. İkinçi en beenilmiş Todurun teması - sevda. Marinoglunun sevda için hem sevdalı şiirleri büünä  kadar kalerlar gagauz lirikasında en üüsek uurda şiirlär. Sanerız ki bu avtor taa dübüdüz literaturada açılmadı. Todur Marinoglu çok genç o sevindirecek bizim halkımızı taa çok üüsek uurda şiirlärlän, eni kiyatlarlan. Todur Marinoglunun literatura sayfasını acerız onun ana için şiirlerinnän. Okuyucular olur versinnär onnarın haliz paasını.
Madeira adaları
thumb|right|220px|Funchal
Madeira adaları - Afrika'da Portugaliya devletine baalı avtonom adalar devlet.
Malavi
Malavi - Afrika da bir devlet.
Keniya
220px|right|thumb|Keniya thumb|right|220px|Keniya thumb|right|220px|Keniya thumb|right|220px|Keniya thumb|right|Keniya thumb||right|220px|Keniya thumb||right|220px|Keniya thumb||right|220px|Keniya Kenya - Afrika kontinentında bir devlet. Nairobi baş kasabası. Komşuları Tanzaniya, Uganda, Sudan, Efiopiya, Somali İnsannar hepsi 39,002,772 (2010) En büük kasaba Nairobi. Ofiţial dil Svahili dili.Başka diller İngiliz dili, Kisvahili dili. Dinner % 83 Hristian, % 11 İslam, başka dinner.
Üülen Koreya
Üülen Koreya — bir devlet Aziyada. Komşu devlet: Poyraz Koreya.
Bibliya
İrminci asirin bașında protoierey Mihail Çakir çevirdi çok din tekslerini gagauz dilinä, nicä “M. Çakir gagauz dilinä çevirer bir sıra din kiyatlarını: ‘Kilisenin kısa istoriyası,’ ‘Psalmalar’ ‘Yeni ayozların tarihi’, ’Eski ayozların tarihi’, ‘Liturgiya’, ‘Çasoslov’, ‘Dualar’, ‘Akafist’.” 1
Bibliya
Siligo
Siligo — İtaliya kasabası. thumb|200px|Siligo
Yapon dilleri
Yapon dilleri, Yaponiya dilleri ya da Yapon-Ryukyu dilleri, Yaponiya hem Yaponiya-nın ana adalarında laf edilän bir dil ayläsidir. Yapon dillerinin Altay dil ayläsindä olduu hakkında fikirlär vardır. Bazı dilbilgiçläri, Altay dillerindä Yapon dillerinin dä yer aldıını desteklerkän bazınarı ret edêr.
Şəki (rayon)
Şəki (rayon) Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Erzincan Universiteti
Erzincan Universiteti (Erzincan Üniversitesi) açıldı 2006 yılında Türkiyenin Erzincan kasabasında Erzincan Universiteti adılan. Burada 12 fakultet var.
Ardabil
ardəbil — İranda şəhər.ardəbil ostanının mərkəzidir.
ardəbilin 5000 ilə yaxın tarixi vardır. Bu şumer abidələrində qeyd edilib. [1]
2011-cı il ahalinin siyahıya alınmasının nəticələrinə görə Ərdəbil şəhərinin 564,365 nəfər əhalisi var. Əhalinin əksəriyyəti azərbaycanlılar olmaqla, qalan qismi çox az sayda (1%-dən az) farslardan ibarətdir.
Ərdəbil özünün xalı, xalça, ipək və s. məhsulları ilə şöhrət qazanmışdır. Həmçinin, İranın kartof becərilən ən böyük bölgələrindən biridir. Məşhur Şeyx Səfiəddin və Şah İsmayıl məqbərələri bu şəhərdə yerləşir. Ərdəbilin digər tarixi abidələrinə gəldikdə, Cümə məscidini və şəhərin Kəhralan adlanan hissəsindəki Şeyx Cəbrayıl məzarlığını qeyd etmək olar.
Mali
thumb|right|220px|Bamako
Ardabil
Şəhərin cənub-qərb hissəsində yerləşən Şorəbil gölü və gölün ətrafındakı əyləncə məkanı Ərdəbilin yüksək turizm potensialının göstəricisidir. Bundan əlavə şəhər kənarında yerləşən Səreyn yaşayış məntəqəsi müalicə əhəmiyyətinə malik isti suyu ilə şöhrət qazanmışdır. İstisu özünə həm ölkə daxilindən, həm də ölkə xaricindən hər il minlərlə turist cəlb edir. Savalan dağı isə yay fəslində yerli və xarici alpinistlərin maraq obyektinə çevrilir. Ərdəbil şəhərinin səfalı yerlərindən biri də "Fındıqlıq" adlanan ormanlarıdır ki, Azərbaycanla sərhəddə, Talış dağlarının ətəklərində yerləşir.[2][3]
ghaynag
http://www.mfa.gov.ir/cms/cms/Tehran/en/Tourism/OSTAN/Ardabil.htm
Ülvi Bünyadzade
Ülvi BÜNYADZQADÊ — Azerbaycan şairi.
Ülvi Bünyadzadenin "ÖMÜR YOLU" poemasını Galina Sirkeli Gagauziya diline Çevirdi.
Dedal hem İkar
1. Aşaadaki teksti Dedal hem İkar okuyun onun abzațlarını hem öz fikirini bulun. Annadın var mı onun annatma yazdırma hem fikirlemä payları. Tekstin içindeliini annadın aşaada verilmiş plana görä. Bulun ad ayırı yazın 3 lafbirleşmesi onnara analiz yapın.
Evelki Grețiyanın anılmış resimcisi Dedal çok yıl yaşamış bir Krit adasında angısı bulunurmuş yırak onun vatanından. Yabancı bir padişah Minos bu adanın saabisiymiş. Dedal yaparmış mermer taşından Allahın hem insannarın figuralarını.
O figuraları ölä gözäl yaparmış ani onnar benzäärmiş diri cannı olannara onuştan. Dedal anılmış nasıl bir käämil hem şannı resimci.Dedalın canı sıkılırmış o özläärmiş kendi vatanını da pek istäärmiş dönmää geeri gitmää kendi ana kasabasına Afinaya.
Ama padişah Minos kolvermääzmiş bu lääzımnı ustayı. O istäärmiş ki Dedal işlesin sade onun yanında hem sade ona yapsın bu çok ii monumentleri. Padişah koymuş bekçi angılarına sımarlamış gözletsinnär Dedal kaçmasın deyni. Bunu denediynän Dedal kararlamış saklı kaçmaa vatanına Krit adasından. O çok düşünmüş nasıl kaçmaa bu Minos padişahından
Yolca başlayalım kaçmaa bekleycilär etişip tutarlar düşünärmiş. Dedal Denizcä yollanıp gitmää padişahın gemileri ardımızdan etişip tutabilecek. Bakmış Dedal göktä uçan kuşlara da annamış.Gök var nicä bizi kurtarsın. Da o başlamış kendi oolunnan İkarlan barabar kuş tüülerini toplamaa. Tezda onnar pek çok tüü toplamışlar.
Dedal erleştirmiş tüüleri te nicä : İlkin biri-birinä yannaşık koymuş küçük tüüleri sora büüceklerini taa sora en büüklerini. Bu tüüleri o sıkı baalamış kalın ipliklärlän sora onnarı yapıştırmış bal mumunnan. Dedallan yannaşık işlaarmiş onun oolu İkar da. Dedal işini başarmış o yapmış ikişär känät kendisinä hem ooluna. Baalamış kanatları omuzlarına çeketmiş hızlı sallamaa onnarı kalkınmış yukarı da başlamış uçmaa.
Kongazçık Yukarkı
Kongazçık Yukarkı (moldovan dili: Congazcicul de Sus rus dili: Верхний Конгазчик) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Komrat dolayında küü. Kuruldu 1921-ci yılda.
Kongaz
Kongaz (rusça: Конгаз) — en eni kasaba Gagauziyada.
Kuruldu 1812-ci yılda hem sayıldı dünnedä en büük küü. Kongazda yaşêêr 12602 insan, angısınnan 5495 insan işlemäk yaşında. Kongaz küüyü 195 yıldan sora kasaba oldu. 2007-ci yıl iyün ayın 29-da Kongaz küüyün primariyası, primar Demyan Karaseni küü sovetniklerinnän barabar, bu kararı aldılar hem, karara, Zakon statusunu vermäk için, Gagauziya Halk Topluşuna danıştılar. Sentäbri ayın 21-dä olan toplantısında da GHT Kongazın kasaba olması için Zakonu kabletti.
Görmää oerlär
Kongaz küü klisesi - Klisänin kurulma gününden geçti 126 yıl. Kliseyi başlamışlar 1879-cu yılda, da başardılar 1883-cü yılda.
Todur Zanet
küçükresim|Todur Zanet Todur Zanet — Gagauz Poet, yazıcı, dramaturg, aaraştırmacı, folklorcu, publiţist, çevirici. Gagauz Milli Gimnasının avtoru (22.07.1990). "Ana Sözü" gazetasının redaktoru.
Duudu
1958-ci yılın Kirez ayın 14-dä, Moldova Respublikasının Kongaz küündä (Gagauziya, Komrat rayonu).
Üürendi
Kongazın 1-ci şkolasında (1965-1975), Kişinöv Politehnik institutunda (1976-1981), Moldovanın KP MK yanında olan Marxizma-Leninizma Universitetında (1985-1987).
İşledi
Slesar-santehnik (1975-1976), dvornik (institutta üürenärkana, 1977-1981), master (1981-1983), komsomol komitetın sekretari (1983-1986), prorab (1986-1988), “Bucaan dalgasında” tele hem radio kolverimnerin redaktoru (1986-1990), Kişinev İncäzanaat İnstitutun pedagogu (1991-1993)
1988-1994 hem 1999-cu yıldan büünkü günädän “Ana Sözü”nü (ilk gagauz gazetasını) çıkarêr (25.09.1993 yıldan beeri latin grafikasında). Çıkardı uşaklar için jurnal “Kırlangaç” (1991-1993, 2001-2002). Gagauz yazılarını latin grafikasına geçirmää deyni çalışmaları ilk başladı (1979, 1988-1993).
Kiyatları
“Zamanêêrsın, evim!” (peetlär, 1989, 1990), “Karımcalık” (uşaklar için peetlär, 1989), “Böcecik” (uşaklar için Bukvalık, 1991, Moldova üüredicilik hem bilim Bakannıı tarafından başlangıç hem küçük klaslar için üüredicilik kiyadı olarak tanındı), “Akardı batıya güneş” (peetlär, 1993), “Gıcırdêêr kafamın çarkları” (peetlär, 1993), “Akar yıldız” (peetlär toplumu, 1998), “Dramaturgiya” (pyesalar, 2006), Onnar geldilär sabaalän (povest, yazılı 2008-ci yılda, taa tiparlanmadı), “Ana Dilim” (çıktı Türk dünnesi büük poetları seriyasında, 2010, Baku, azerbaycancaya çevirilmiş peetlär), “GAGAUZLUK: Kultura, Ruh, Adetlär” (gagauz folklor tekstlarının temelindä bilim kiyadı, 2010).
Pyesaları
“Aaçlık kurbannarı” (1998, 2009 Türkiyedä) hem “Büülü maaza” (2004) sţenaya koyuldular. “Aaçlık kurbannarı”, romıncaya çevirilip, “Jertfele foametei” adında tiparlandı (2006, romınca, jurnal “Viaţa Besarabiei”).
Publiţistika
1000-dän zeedä statyaları gazetalarda hem jurnallarda tiparlandı. “Bucaan dalgasında” tele hem radio kolverimnerindä 200-dän zeedä avtorluk programaları çıktı.
Çevirmeklär
Çevirdi gagauz dilinä M.EMİNESKU, G.VİERU, İ. DRUŢA, G. GEORGİŢA, A.AHMATOVA, Lev TOLSTOY, A.PUŞKİN, M.LERMONTOV, BADJİEV hem başka yazıcıların yaratmalarını. Peetlän yazılı pyesayı “BAYAZİD” (avtor Jan RASSİN) çevirildi gagauz dilinä, yazıldı Molova TVsında da girdi Moldova devletin televideniyasının altın fonduna. 17.12.1989 y., gagauzçaya çevirip tiparladı “İnsan dooruluklarına ömürdünnä deklaraţiyasını”.
Bilim çalışmaları
Bilim kiyatlarında ona yakın bilim yazıları tiparlandı. KDU diplomcuların diplom işlerinä öndercilik yaptı. “GAGAUZLUK: Kultura, Ruh, Adetlär” (gagauz folklor tekstlarının temelindä bilim kiyadı) kiyadı hazırladı. Bu kiyat Moldova Bilimnär Aakdemiyasının Filologiya İnstitutun hem Azerbaycan Milli Bilimnär Aakdemiyasının Folklor İnstitutun taraflarından bilim kiyadı olarak tanındı. “GAGAUZLUK: Kultura, Ruh, Adetlär” Moldovanın 2010-cu yılının en islää enţiklopediya kiyadı olarak tanındı.
Yaratmak Birliklerindä azalık
Sovetlär Birliinin hem Moldova Jurnalistlär Birliklerin azası (1989), Sovetlär Birliinin hem Moldova Yazarlar Birliklerin azası (1990), Türk Dünnesi Yazarlar Birliin azası (1992).
Şannı vatandaşlık
Amerika Birleşik Devletlerin Kentucky devletinin Louisville baş kasabasının şannı vatandaşı (2003).
Gagauziya medalileri
Gagauzluk, gagauz devletin kurulması çalışmaları için (2000, 2009). Moldova ordenı: “Gloria Muncii” (22.07.2010, literaturanın ilerletmesi, miilli ruh zenginniklerin kökleştirilmesi zaametleri hem verimni publiţistika çalışmaları için).
Evropa Kultura Baş kasabaları
Evropa Kultura Baş kasabaları (İngiliz: European Capital of Culture) — kasabalar.
Konya
Konya — Türkiye'nin bir kasabası plaka kodu 42 dir.
Franțuz alfaviti
! rowspan=2 | Bukva || colspan=2 | Bukva adı ! Sölemee || Okumaa
Şamaxı
Şamaxı Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Oslo
thumb|right|200px|Oslo thumb|right|200px|Oslo thumb|right|200px|Oslo thumb|right|200px|Oslo thumb|right|200px|Oslo thumb|right|200px|Oslo thumb|right|200px|Oslo thumb|right|200px|Oslo Oslo (Bokmal: Oslo) — Norvegiya baş kasabası.
İlham Aliyev
İlham Aliyev — Azerbaycan Respublikasının prezidenti.
İlham Aliyev 1961-ci yılın sentäbri ayın 18-dä Azerbaycannın Baku baş kasabasında duudu.
Şəmkir
Şəmkir Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
İisus
right|thumb|250px right|thumb|250px| İisus (Grek dili:  Ἰησοῦς) — bir Mesih hristianlıkta.
Bleona Qereti
thumb|Bleona Qereti Bleona Qereti — pop türkücüsü.
Muhammed
right|thumb|250px Muhammed (Arab dili: ﺍﺑﻮ ﺍﻟﻘﺎﺳﻢ محمد بن عبد الله بن عبد ﺍﻟﻤﻄﻠﺐ ﺍﻟﻬﺎﺷﻤﻲ Abū l-Qāsim Muḥammad ibn ʿAbd Allāh ibn ʿAbd al-Muṭṭalib al-Hāshimī) — bir peygamberleri İslam.
Devletlär tablițası
Dünnää devletleri tablițası
D
Respublikası]] Dominikan Respublikası
S
Devleti
Z
Land Världsgeografi
Komrat Devlet Universiteti
Komrat Devlet Universiteti — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauziyada universitet, gagauz dilindä üüretim veren tek üüsek üüretim kuruluşu. Universitet büünkü gündä halizdän oldu Gagauziyanın kadrolarının hazırlamak merkezi.
Istoriyası
Komrat Devlet Universitetı kuruldu 1990-cı yılda Orak ayın 22-dä Gagauz halkın üstolan Syezdında nicä Gagauz Milli Universitetı. Universitetın kurulması için seslerini verdilär halkın üstolan Syezdın 411 deputatı. O deputatların arasında vardılar gagauzlar, bulgarlar, moldovannar, arnautlar, ruslar, ukrainnar, mordvalar, tatarlar, çıfıtlar h.t.b.
Komrat Devlet Universiteti açıldı 1991 yılında fevral ayın 11-dä Gagauziyanın baş kasabası Komrat kasabasında Gagauz Universiteti adılan. Moldova universiteti altı aydan sora, avgust ayın 1-dä tanıdı.
2013-cı yılda Kasım ayın 9-da Komrat Devlet Universiteti]ndä İngiliz dilini üürenmäk merkezi açıldı. Açılışta Moldovada Amerika Birleşik Devletläri Büükelçisi Heter Hodjes hem Büük Britaniya Büükelçiliin konsulu Tonni Key pay aldılar.
Predmetlär
Seftä üüretimä girdi 16 disțiplina Gagauz dili, 12 - Bulgar dili, başka Moldovan dili hem Rus dili predmetlär.
Fakultetlär
Universitettä 16 kafedra çalışêr.
Eni bina
Komrat Devlet Universiteti taa bir bina olacek. KDU kendisi için eni bir bina düzmää başladı. Bu iş için lääzım olan para, yaklaşık 25,5 milion ley, Moldova bücetindän verilecek. Beş katlı bina KDU-nun çok problemalarını çözecek: auditoriyalar, kantina, biblioteka.
Gimnası
Laflar – Todur Zanet, muzıka – İlya Filev.
Şärur
Şərur Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Kobuleti
Kobuleti — Gruziyada Acara kasabası.
Boko alfaviti
Niger hem Nigeriya da Hausa dili alfaviti. Latin alfaviti köklü alfavit.
Dezgincä
Dezgincä (romınca: Dezghingea, rusça: Дезгинжа) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Komrat dolayında küü.
Türkiye kasabalar listesi
Türkiye kasabalar listesi
Konyarlar
Konyarlar — gagauz halkın bir gruppası.
XIII üzyılın bitkisindä gagauzlarlan barabar Drama, Sär (Serres), Demirhisar (şindi Sidirokastron - Serres dolayı), Kavala hem übür Egey denizi dolaylarında - Gümürcinä (Komotini), vodina (edessa) karacaova - Sarışabanda (büün Hrisupoli - Kavala dolayı) erleştiler gagauzça laf edän musulman bir etnik gruppa - konyarlar.
Konyarlar girerlär göç yaşaması yaşayan başka türk-musulman soy birleşmesinä yürüklerä. Urum dilinddäki "konyaros" lafına görä var bir ipoteza ani konyarlar geldiler Türkiyänin Konya kasabası bölgesinnän.
Ama bitki yıllarda ispatlandı bir takım etnografik bilgilerä görä ani konyarlar diil yürüklerin asıl payı angıları Anatoliyaya hem Balkannara Orta Aziyadan geldiler, dä konyarlar indiler şindiki Makedoniya topraklarına Kara denizin poyraz taraflarınnan.
Havza
Havza kasabasi Türkiyenın bir kasabasidir. Bu kasabade Türkiye resmi Türk dili laf edelir.
TRT Çocuk
küçükresim Türkiyä de 2008-ci yılda kurulan uşakuu televideniyası.
The Doors
küçükresim The Doors Amerika Birleşik Devletläri rock grupu.
Aklımda kahırlar
Yazıcı Sona Adıyeva
Krım tatar dili
Krım tatar dili (Krım tatar: Qırımtatar tili, Къырымтатар тили) — bir oguz dili angısında krımlar laf eder. Türk dillerindän biri. Krımın ofițial dili.
Kosova kasabalar listasi
thumb|right|220px|Kosova kasabaları thumb|right|220px|[[Prizren]] thumb|right|220px|[[Priştina]] thumb|right|220px|[[Gnjilane]]
Şuşa (rayon)
Şuşa (rayon) Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Pers leopardı
thumb|right|220px|Pers leopardı thumb|right|220px|Pers leopardı thumb|right|220px|Pers leopardı thumb|right|220px|Pers leopardı
Pers leopardı - Aziya da Afganistan, Pakistan, İran, Tacikistan, Türkmenistan, Özbekistan, Kırgızstan, Kazahstan, Azerbaycan, Armeniya, Gruziya da yaşeer.
Şri Lanka leopardı
thumb|right|220px|Şri Lanka leopardı thumb|right|220px|Şri Lanka leopardı thumb|right|220px|Şri Lanka leopardı thumb|right|220px|Şri Lanka leopardı Şri Lanka leopardı - Aziya da Şri Lanka da yaşeer.
İtalyan alfaviti
İtalyan alfaviti Latin alfaviti köklü bir alfavit. 21 bukvadan olmaa. İtalyan halkı laf eder İtalyan dilindä.
9 Canavar ay
Olaylar Doğumlar Ölümler
İtalyan alfaviti
Bukvalar
! rowspan=2 | Bukva || colspan=2 | Bukva adı ! Sölemee || Okumaa
Eşil aaçkakan
thumb|right|220px|Eşil Aaçkakan thumb|right|220px|Eşil Aaçkakan thumb|right|220px|Eşil Aaçkakan thumb|right|220px|Eşil Aaçkakan thumb|right|220px|Eşil Aaçkakan thumb|right|220px|Moldova Markası Eşil Aaçkakan (Latin: Picus viridis)
10 Canavar ay
Olaylar
Ölümler
Siyəzən
Siyəzən Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Tovuz
Tovuz Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Amerika Birleşik Devletläri
thumb||right|220px|Amerika Birleşik Devletläri 220px|right|thumb|Amerika Birleşik Devletläri thumb|right|240px|Amerika Birleşik Devletläri thumb|right|220px|Amerika Birleşik Devletläri thumb|right|220px|Amerika Birleşik Devletläri thumb|right|Amerika Birleşik Devletläri thumb||right|220px|Amerika Birleşik Devletläri thumb||right|220px|Amerika Birleşik Devletläri thumb||right|220px|Amerika Birleşik Devletläri
Amerika Birleşik Devletläri  Poyraz Amerika kontinentında bir devlet. Washington, D.C. baş kasabası. Komşuları Kanada hem Meksika. İnsannar hepsi 308,745,538. Ofiţial dil yok. En çok konuşulan dil İngiliz dili. Din hristian, islam, çıfıt, başka dinner. Toprak 9,826,675 km² En büük kasaba New York. Toprak en büük Üçüncü devlet. İnsannar en çok üçüncü devlet.
Krımçak dili
Krımçak dili (Krımçak dili:  Kırımçakça, кърымчах тыльы) — Türk dilleri grupasına giren dil, angisindä laf eder krımçak halkı. Türkiye, İzrail, Krım laf eder bu dilde. Bu dilde laf eder 100-e yakın insan.
11 Canavar ay
Olaylar
Doğumlar
Ölümler
Rusyn dili
Ruthenian dili veya Rus dili ile karıştırılmamalıdır.
Başlığın diğer anlamları için bkz.
Rusince ( / r Û s ɪ N / ;  Karpat Rusyn : русиньскый язык ( rusîn'skyj Jazyk ), русиньска бесїда ( rusîn'ska bes'ida ); Panoniyen Rusyn : руски язик ( ruski yazik ), руска бешеда ( ruska beşeda )),  Rusnak dili olarak da bilinir ( Karpat Rusyn : руснацькый язык / eski bir terim), Doğu Avrupa'nın çeşitli bölgelerinde Rusinler tarafından ve ayrıca tüm dünyadaki Rusyn diasporasında konuşulan bir Doğu Slav lektidir.
Gelen İngilizce terimi Rusyn resmi olarak kabul edilir ISO,  , ancak başka bir belirtme bazen de çoğunlukla doğal kaynaklardan, kullanılan exonymic gibi terimler Ruthenian veya Ruthene ( UK : / r ʊ İçeride ISTV melerin RWMAIWi'nin Ben bir n / , ABD : / r Û θ Ben bir n / ), birkaç daha geniş anlamı vardır ve bu nedenle (bölgesel sıfatlar eklenerek) bazı özel adlandırmalar oluşturulur, örneğin: Karpat Ruthenian/Ruthene veya Karpatho-Ruthenian/Ruthene.
Tərtər
Tərtər Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Vasluy düüşü
Vasluy düüşü - orta üzyıllarda Moldova hem Osman imperiyası armataları arasında düüş, angısı yer aldı şindiki Vasluy kasabası yakınnarında.
1475 yılda Vasluy boyunda güreşmektä Moldovanın başı Ştefan cel Mare, angısında vardı 50 binnik armata kırıverdi 150 binnik Osman imperiyasının armatasını. Türklerdä ozaman vardı baalantı romınnarlan hem onnarın 17 bin düüşücüsünnän. Bunnardan sora kendisi Rim Bobası Sikst IV şükür etti Ştefana Evropayı Osman kuvedindän korumak için.
Küçük aaçkakan
Küçük aaçkakan (Latin: Picoides minor)
Türkmen dili
Türkmen dili (Türkmen: Türkmençe) — bir oguz dili angısında türkmenner laf eder. Türk dillerindän biri. Türkmenistanın ofițial dili.
Taryhy
Türkmenin häzirki ulanylyan edebi dilinin döreyşi köp kişi tarapyndan Magtymgulynyn şygryyeti bilen baglanyşdyrylyar. Magtymguly ilkinjileriň hatarynda halkyn ulanyan dilini öz çylşyrymly dini-pelsepi-sosial temalarda yazylan şygyrlaryna sygdyrmagy başarypdyr. Sol bir wagtyň özünde gündelik türkmen durmuşynyň meselelerine hem hötdesinden gelendigi üçin türkmenlerin we beyleki Merkezi Aziya halklarynyn arasynda ayratyn hormatdan peydalanyar.
Bilesuvar
Bilesuvar kasabası (azərb. Biləsuvar) Azerbaycanın bir büük kasabası.
12 Canavar ay
Olaylar
Doğumlar
Ölümler
Yardımlı
Yardımlı Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Köseli Rus
Köseli Rus (Moldovan dili: Chioselia Rusă, Rus dili: Русская Киселия) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Komrat dolayında küü. Kuruldu 1891-ci yılda.
14 Canavar ay
Olaylar
Monzón
thumb|right|200px
14 Canavar ay
Doğumlar
Monzón
Monzón — İspaniya'nın Aragón Bölgesi'nde, Huesca kasabasına baalı kommuna.
14 Canavar ay
Ölümler
Monzón
2010 ili itibarıyla 17.155 insannar var.
Valkaneş demir yolu
Valkaneş demir yolu (rumınca: Vulcănești stație c.f.) — Avtonom Territorial Bölümlüü Gagauz Yerindä, Valkaneş dolayında küü.
Krım
küçükresim|446x446pik|KrımKrım – Evropada bir yarımada.
Kuruv
thumb|right|240px|Kuruv thumb|right|240px|Kuruv thumb|right|220px|Kuruv Кuruv (poläkçä: Kurów, rusça: Куров) — küü Polşa devletindä, gmina Kuruvun țentri Lüblin voyevodalıında. Kuruv erleşer Kuruvka deresi kıyısında. 2006 bilgilerinä görä yaşêêr 2800-ä yakın insan.
Seftä insan yaşamak eri olarak peydalanêr XII asırda. 1442-ci yıl yanvari ayın 6-dan 1870-ci yıla kadar küüyünün vardı kasaba statusu.
Kuruvda duudu 1923-cü yılda Voyțeh Yaruzelski.
Zaqatala
Zaqatala Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.
Türkmenistan
Türkmenistan (türkmençä: Türkmenistan Respublikasy) — bir devlet Aziyada. Komşu devletler: Özbekistan, Afganistan, Kazahstan, İran.
İskilip
İskilip kasabasi Türkiyenın bir kasabasidir. Bu kasabade Türkiye resmi Türk dili laf edelir.
13 Canavar ay
Olaylar
Doğumlar
Ölümler
Özbek dili
Özbek dili ya da Özbekçä (Özbekçä: Oʻzbekcha) türk dilleri gruppasına giren dil, angisindä laf eder Özbek halkı. Özbekistan'ın ofițial dili. Bu dilde laf eder 34,000,000-a yakın insan.
Uetersen
Uetersen — küü Germaniya devletindä, gmina Pinneberg țentri Schleswig-Holstein (Bundesland). Uetersen erleşer Pinnau deresi kıyısında. 2007 bilgilerinä görä yaşêêr 17.865-ä yakın insan.
Fillär
thumb|right|250px|Fil Fillär
Verilän teksti Fillär okuyun, okuduktan sora sıradan birär takrir yazın. Söläyin, olur mu ona demää, ani o tekst yazdırma hem publițistik stillindä. Neçin? İnandırın!
Fil dünnenin en büük hayvanıydır. Fillär yaşeerlar. Afrikanın hem Aziyanın eşil tropik daalarında. Fillerin güüdeleri, bacakları pek büüktür hem kaaviydir, onuştan onnar kolay aralerlar daalarda pek sık büüyän kalın aaçları, onnarın dallarını.
Bölä fillär bu yolsuz daalarda gezinerlär. Fillerin kalın derisi koruyer onnarı kuru dalların hem çalıların batmasından. Ama büük iiri sineklär, kör sineklär, arılar, sakırgalar, uçup-konerler fillerin deri buruşuklarına da fena dalerlar onnarın sırtlarını.
Onnarın dalamasından kurtulmaa deyni, fil büük havezlän yıkaner, yuvarlaner, batak içindä döker su kendi üstünä uzun kalaannan.Filin ensesi pek kısa, bu üzerä imäk kendinä erdän hem üüsek aaçlardan o aler pek uzun kalaannan. Su içer fil genä uzun kalaan yardımnan, angısına o bir kerattä çeker on litra su, da çeker o suyu kendi aazına.
Peru kasabalar listası
Peru kasabalar listasi
Zərdab
Zərdab Rayoni Azerbaycanın bir büük Rayonidir.