cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dervla Murphy
Taisteal agus scríbhinní
Ba sa bhliain ina dhiaidh sin a rinne Murphy a céad turas go dtí an Afraic. Thaistil sí san Aetóip, ag siúl ó Asmara go dtí an phríomhchathair Addis Ababa gan de chuidiú aici ach miúil ualaigh. Ar an bhealach, bhagair saighdiúirí a raibh raidhfilí Kalashnikov uirthi. Chuir sí síos ar an turas seo san cheathrú leabhar dá cuid, In Ethiopia with a Mule.
A saol pearsanta agus gníomhaíocht neamhliteartha
Dúradh gur rogha crógach é a hiníon a thógáil léi féin in Éirinn sna seascaidí, ach dúirt Murphy go raibh sí slán ó cháineadh siocair ise a bheith ina tríochaidí agus socair ó thaobh airgid agus oibre de. D’oibrigh sí mar léirmheastóir leabhar ar feadh cúig bliana i ndiaidh bhreith Rachel sular d’iompaigh sí ar ais ar an scríbhneoireacht taistil.
Comann Camanachd Chille Mhaille
Is club camanachd suite i gComhairle na Gàidhealtachd é Comann Camanachd Chille Mhaille.
Comann Camanachd Bhaile Ur an t-Sleibh
Is club camanachd suite i gComhairle na Gàidhealtachd é Comann Camanachd Bhaile Ur an t-Sleibh.
Spiro Agnew
Ba pholaiteoir é Spiro Theodore Agnew (9 Samhain 1918 – 17 Meán Fómhair 1996). a bhí ina Leas-Uachtarán ar Stáit Aontaithe Mheiriceá ó 1969 go 1973 (leasuachtarán de Richard Nixon). Rinne sé imghabháil cánach. Cuireadh faoi smál é agus d'éirigh sé as a phost sa bhliain 1973. clé|mion
Ionad Chaluim Chille Íle
Is coláiste suite i gComhairle na Gàidhealtachd é Ionad Chaluim Chille Íle.
Lys Assia
Nuair a thosaigh Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse sa bhliain 1956, chan Lys Assia mar ionadóir don Eilvéis. (Bhí an comórtas suite ina tír dhúchais an bhliain úd.) Bhuaigh Lys Assia an comórtas, ach chóiméad údarás an chomórtais na pointe mar rún. Refrain an t-ainm a bhí ar an t-amhrán is fearr, ach chan Lys Assia dhá amhrán ar an oíche úd. Ba as Gearmáinis an dara ceann, Das alte Karussell.
Busker Abú
Sraith 1: 2015
Fuair 10 iomaitheoir áit sa bhabhta leathcheannais. Bhuaigh Mahoo an tsraith. Tháinig Suantraí i ndara, Established i dtríú agus Dublin City Rounders i gceathrú áit.
Eaglais (foirgneamh)
thumb|[[Eaglais Lána Eoin]] thumb|[[Eaglais San Audoen]]
Sráidbhailte na Seapáine
Bhíonn na Ceantair foroinnte i mbailte agus sráidbhailte.
Amhránaí is scríbhneoir
Is cineál ceoltóra é amhránaí is scríbhneoir a scríobhann na liricí agus a chumann an ceol dá chuid amhrán féin, agus a chanann iad chomh maith.
Breandán Ó Doibhlin
Litríocht
Bhunaigh sé an Scoil Chritice Mhá Nuad sna seascaidí in éineacht le scoláirí agus sagairt a bhí i Má Nuad. Thuill an scoil aitheantas mar acmhainn tábhachtach léirmheastóireachta. Breathnaigh ar an ghearrthóg seo ina labhraíonn Breandán Ó Doibhlin faoina shaothar féin agus faoi Scoil Chritic Mhá Nuad.
Saothar
srl srl
Vársá
Faoi Bhráca na Rúise
Mar sin féin, bhí an chathair ag forbairt agus ag dul chun cinn ó thaobh na heacnamaíochta agus na teicneolaíochta de, go háirithe ag druidim chun deiridh don naoú haois déag, nuair a tháinig Sokrates Starynkiewicz i gceannas ar Vársá mar Ard-Mhéara. B'as Taganrog do Starynkiewicz, agus Rúiseach a bhí ann go smior: ní raibh mórán measa aige ar an gcreideamh Caitliceach ná ar an bPolainnis. Ina dhiaidh sin, théigh a chroí leis an gcathair, agus chuir sé caol air Vársá a fhorbairt agus a thabhairt chun nua-aoiseachais, go háirithe ó thaobh an infreastruchtúir de. Rinneadh feabhas ar chóras an tséarachais agus ar an téamh lárnach, agus tógadh an chéad chóras iompair phoiblí, na tramanna, le lár na cathrach a cheangal de na bruachbhailte.
San am céanna, bhí an Rúiseachas á chur chun cinn ag an lucht rialtais. Dúnadh na scoileanna Polainnise, agus cuireadh an Rúisis in áit na teanga dúchasaí go poiblí. Is dócha gur chuir an cineál seo ollsmachtúlacht go mór le ceann de na fadhbanna a bhí ag déanamh scime don Ard-Mhéara féin, is é sin, an t-éagumas léitheoireachta agus scríbhneoireachta. Thaispeáin daonáireamh na bliana 1882 go raibh an chuid ba mhó de mhuintir na cathrach dall ar an teanga scríofa, cibé cé acu Polainnis nó Rúisis a bhí i gceist. Leis an bhfadhb a throid, bhí náisiúnaithe cultúrtha, ar nós an scríbhneora Stefan Żeromski, ag teagasc léitheoireachta do na hoibrithe bochta. B'éigean dóibh an obair seo a chleachtadh faoi chúla téarmaí, ó nach raibh glacadh le litríocht na Polainnise san Impireacht. link=https://ga.wikipedia.org/wiki/%C3%8Domh%C3%A1:Nazi%20Propaganda%20-%20V-Deutschland%20Siegt%20An%20Allen%20Fronten.jpg|mion|277x277px|„Deutschland siegt an allen Fronten”, 1940, Vársá „Deutschland siegt an allen Fronten”, 1940, Vársá
Gobadáinín crotaigh
Is éan é an gobadáinín crotaigh. Is baill d'fhine na Scolopacidae iad.
Béal Átha na gCarr
Is baile suite i gContae Ros Comáin é Béal Átha na gCarr (Béarla: Bellanagare).
Gigliola Cinquetti
Eolais breise
D'oibrigh Gigliola mar léitheoir le Toto Cutugno i 1991, nuair a bhí Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse suite san Iodáil. Bhí an clár ar fad ráite as Iodáilis, rud difriúil ná blianta eile. Chan Gigliola 'Non ho l'eta' i lár an clár, 38 mbliana ina dhiaidh an bhua.
CLG An tOspidéal/Cathair Fuiseog
Suíomh
Tá an club bunaithe i bparóiste An tOspidéal/Cathair Fuinse in Oirthear Chontae Luimnigh ar theorainn Chontae Thiobraid Árann, 30km soir ó dheas ó Chathair Luimnigh. Tagann formhór dá imreoirí ó bhaile An tOspidéal, ó bhaile Cathair Fuinse agus ó na ceantracha tuaithe máguaird ar nós Cloch an Bhiolair, Ráth Shiúrdáin, Cill Frois agus An Seanbhaile.
Go Let It Out
Liosta Amhrán
CD Seapánach (ESCA 8114)
Contae Coconino, Arizona
Is contae in Arizona é Contae Coconino. Tá sé suite in lár-thuaidh an stáit, ar theorainn na Utah. Tá an dlús daonra (3/km²) ann. Is é Flagstaff príomhbhaile an chontae agus an chathair is mó daonra. Sa bhliain 2016 bhí 140,908 duine ina gcónaí ann. Is é an dara is mó chontae de réir achar sna Stáit Aontaithe, chun deiridh ar an chontae San Bernardino, California, lena 48,300 km2 (18,661 míle cearnach). Is é níos mó ná gach ceann de na naoi stáit is lú.
Bruitíneach
Tréithe
Aimhréidh is féidir tarlú is ea niúmóine, agus b'fhéidir ionfhabhtú tánaisteach baictéarach don chluas inmheánach. Tarlaíonn ionfhabhtú víreasach scaipthe san inchinn (ioncafailíteas) go hannamh freisin, agus uaidh sin damáiste don inchinn.
Is é an bealach is fearr chun daoine a chosaint ón mbruitíneach ná an vacsaín MMR (i gcoinne na bruitíní, na leicní agus na bruitíní deirge) a fháil.
Eipidéimeolaíocht
Tá tarlú an ghalair i dtíortha forbartha laghdaithe go mór le húsáid vacsaíní, ach is coitianta é i dtíortha neamhfhorbartha agus baineann mortlaíocht shuntasach leis. Tagann an bhruitíneach ar leanaí agus ar dhaoine óga go háirithe.
In Éirinn
Bhí an bhruitíneach fairsing in Éirinn go dtí na 1960idí. Mar shampla, bhí an bhruitíneach ar Dubhghlas de hÍde ina pháiste (agus dá bharr sin, is sa mbaile, óna athair, a fuair sé a chuid bunoideachais).
An Chathair (Tiobraid Árann)
Baile mór i ndeisceart Thiobraid Árann is ea an Chathair (Cahir as Béarla), áit a dtugtaí ’’Cathair Dhún Iascaigh’’ uirthi tráth. Tagann an logainm ón daingean cloiche a tógadh fadó ar oileán in abhainn na Siúire, abhainn a bhfuil an Chathair suite ar a bruach.
Iar-Ghaeltacht
Tá seanchanúint an cheantair marbh anois, cé go bhfuil a rian le haithint ar Bhéarla na háite. Bhí roinnt cainteoirí dúchais beo fós i lár an 20ú haois. clé|mion|[[na Gaibhlte ó Chnoc Mhaol Donn]]
Contae Litchfield, Connecticut
Is contae in iarthuaisceart Connecticut é Contae Litchfield. Sa bhliain 2010, bhí 189,927 duine ina gcónaí sa chontae. Sa bhliain 2000, ba é Béarla an phríomhtheanga do 92.3%, ba í Spáinnis an phríomhtheanga do 2.1%, Iodáilis do 1.6%, agus ba í Fraincis an phríomhtheanga do 1.2%.
Bun Ilidh
Is sráidbhaile suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é Bun Ilidh.
Rialachán Adhmaid
Rialachán (AE) Uimh. 995/2010
Arna dhéanamh ag Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle
Tagairt san Iris  L 295, 12.11.2010, lch. 23–34  I bhfeidhm ó : 3 Márta 2013
Pliúraisí
Laghdaíonn an phian thar am de réir mar a úscann an sreabhán is a scarann cisil an phleora.
Asahikawa
Croí-Chathair de chuid na Seapáine is ea Asahikawa (旭川市). Tá sí suite i lár Hokkaido. Tá 352,105 duine ina gcónaí in Asahikawa (daonáireamh 2010).
Contae Gila, Arizona
Is contae in Arizona é Contae Gila. Tá sé suite i lár an stáit, agus tá an dlús daonra (4/km²) ann. Is é Globe príomhbhaile an chontae, ach is Payson an chathair is mó daonra. Sa bhliain 2016 bhí 53,556 duine ina gcónaí ann.
Fanntais
Bheadh duine i laige, nó i bhfanntais, nuair a thitfeadh sé as a sheasamh agus bheadh sé neamhothuitheach. Ní bheadh aithne ná urlabhra aige.
An tSiúir
Is abhainn i gCúige Mumhan, i ndeisceart na hÉireann í an tSiúir. Éiríonn sí ar an mBearnán Éile i dtuaisceart Chontae Thiobraid Árann agus sníonn sí isteach san Atlantach idir An Dún Mór agus Rinn Duáin gar do cathair Phort Láirge. Tá an abhainn 185 ciliméadair (115 míle) ar fad.
Cluichí Oileán 1993
Thóg na Cluichí Oileán 1993 ar siúl in Inis Iocht ón 3ú go 10ú lá de mhí Iúil na bliana sin. Ba é seo an 5ú eagrán de na cluichí.
Michael Herbert
Polaiteoir Éireannach ab ea Michael Herbert (17 Bealtaine 1925 – 20 Meitheamh 2006). Bhí sé ina bhall de Fianna Fáil.
Johnny Logan
Albaim agus siongail
1978 - "No I Don't Want To Fall In Love"
Craobh Shinsear Peile na hÉireann 2018
Tá Craobh Shinsear Peile na hÉireann 2018 ar an 131ú heagrán den Chraobh Uile-Éireann ó bunaíodh an comórtas in 1887. Tá 31 chontae as Éirinn páirteach ann (gach contae seachas Cill Chainnigh), chomh maith le Londain agus Nua-Eabhrac.
Dara Cogadh na mBórach
Cúlra an Chogaidh
San am céanna, bhí Impireacht na Breataine go léir ag dul chun cogúlachta, agus ceannairí na gcoilíneachtaí go léir ag éileamh go nascghabhfaí na poblachtaí neamhspleácha Bóracha.
Colm Cúipéir
Saol
Bhuaigh Ciarraí ar Mhaigh Eo i gcluiche ceannais 2006. Sa bhliain 2007, bhuaigh siad craobh na hÉireann arís agus b'All-Star é Cooper. D'imir siad sa chluiche ceannais don chúigiú bliain as a chéile sa bhliain 2008 ach bhuaigh Tír Eoghain orthu.
Laurence Sterne
Is cineál bildungsroman é an t-úrscéal "Tristam Shandy"; tugann Tristam féin cur síos greannmhar agus bríomhar ar a bhfaca sé. Is sa bhliain 1767 a foilsíodh an imleabhar deireanach de (iml. 3 agus 4, 1761; iml. 5 agus 6, 1762; iml. 7 agus 8, 1765; iml. 9, 1767).
Féach freisin
mion|clé|Sterne curtha i gCoxwold, [[Yorkshire Thuaidh|Yorkshire]]
The Podge and Rodge Show
Clár siamsaíochta Éireannach do dhaoine fásta é The Podge and Rodge Show a craoladh dé Luan agus dé Máirt ar RTÉ 2. Cuireann dhá phuipéid i láthair é: Podge agus Rodge, agus is í Lucy Kennedy an "leas-láithreoir" ar an gclár.
Thosaigh Podge agus Rodge amach ar The Den le Ian Dempsey sna 1990í agus chuaigh siad go A Scare at Bedtime with Podge and Rodge sa bhliain 1999, ach tá an sean-chlár críochnaithe inniu. Sa bhliain 2006 craoladh seó beo de chuid Podge & Rodge i Vicar Street darbh ainm Desperate for Housewives.
Neoigineach
Tréimhse gheolaíoch is ea an Neoigineach (go neamhfhoirmiúil an Tresach Uachtair nó an Treasach déanach) a hair thar 20.45 milliún bliain ó dheireadh na Tréimhse Pailéigéine 23.03 milliún bliain ó shin (MBOS) go dtí tús na Tréimhse Ceathartha 2.58 MBOS. Roinntear an Neoigineach ina dhá sealad, an Méicéineach níos luaithe agus an Pléicéineach níos déanaí. Dearbhaíonn roinnt geolaithe nach bhfuil an Neoigineach leagtha amach go soiléir ón tréimhse gheolaíoch nua-aimseartha, an Ceathartha. Chum an pailé-ointeolaí Ostarach Moritz Hörnes (1815–1868) an téarma "Neoigineach" sa bhliain 1853.
Breatimeacht
Cúlra
De ghnáth, thugtaí pobalbhreitheanna idir 1973 agus 2015 le fios go raibh formhór ann a thacaigh le fanacht mar bhall den CEE, den CE nó den AE.
Cainteanna
Ar an 16 Lúnasa 2017, bhí plécháipéis foilsithe ag Rialtas na Breataine ina moltar mion|agóid, [[An Róimh|An Róimh, 19 M.F. 2016]] Bhí an tAontas Eorpach agus Rialtas na hÉireann amhrasach faoi na moltaí seo.
Dénouement
Ar 27 Feabhra 2023, rinne Rialtas na Ríochta Aontaithe, faoi Richie Sunak, agus an tAontas Eorpach margadh nua Breatimeachta, Creat Windsor
Iarmhairtí
Bhí méadú ar eachtraí fuatha in aghaidh dhaoine ón Áise ó 2016, bliain an reifrinn a ghlac leis an mBreatimeacht agus ardú go ginearálta ar mhaslú nó ionsaí ar inimircigh/ Ina theannta sin ar fad bhí daoine míshuaimhneach, imníoch faoina stádas i ré an Bhreatimeachta.
Cíarán Mac Donnchaidh
Saol Pearsanta
Tá sé ag streachailt le disléicse I rith a shaol ar fad. B'shin an chúis gur fhág sé a phost sa bhanc.
Bol Bóthair
An Comórtas Idirnáisiúnta
Deineadh teagmháil le clann darbh ainm Poorthuis san ĺsiltír, a raibh an-bhaint acu leis an mbol bóthair sa tír sin. D'eascair nasc idir Bol Chumann na hÉireann agus Nederlandse Klootschieters Bond (N.K.B.) Ansin deineadh teagmháil le dhá chumann sa Ghearmáin agus bunaíodh An Bol Chumann Idirnáisiúnta. Imríodh an chéad chomórtas idirnáisiúnta idir imreoirí ón Ísiltír, ón nGearmáin agus ó Éirinn i 1969 i Losser san Ísiltír agus eagraítear é ar bhonn leanúnach ó shin i leith. I measc na n-áiteanna inar imríodh an comórtas tá, Contae Chorcaí, Garding Schleswig-Holstein, Tubbergen agus Norden Ostfriesland.
Mearbhia
thumb|Bialann mhearbhia de chuid na sreinge gnó idirnáisiúnta úd McDonald'sIs éard is mearbhia, greim gasta nó bia gasta ann ná an cineál bia a bhíonn le fáil ó shreangbhialanna ar nós [[McDonald's]]. Go bunúsach, bia is ea é a ghléastar agus a riartar go sciobtha, de réir modhanna oibre tionsclaíocha a chuirfeadh crios iompair i gcuimhne duit. Gnó mór millteanach idirnáisiúnta is ea an mearbhia agus borradh mór air ina lán tíortha. Bíonn sé compordach mearbhia a ith e, ach ón taobh eile de, bítear á lochtú, toisc nach bhfuil ann ach bia bonnacháin gan scamhard ceart folláin, dar lena lán.
Sreangshiopaí Idirnáisiúnta
Le teacht in araicis na n-agóideoirí, bíonn cuid de na sreangshiopaí ag cur táirgí áitiúla ar fáil in áiteanna a shásódh toil agus toighis an phobail agus nach mbeadh ag teacht salach ar thraidisiún áitiúil na cócaireachta. Níor chuir na hiarrachtaí seo na clamhsánaithe ina dtost, áfach.
Tomás Ó Sé
Ba pheileadóir é Tomás Ó Sé agus is tráchtaire é faoi láthair. Rugadh ar an 21 Meitheamh 1978. As Corca Dhuibhne in iarthar Chontae Chiarraí dó. Chaith sé cúig déag bliana le foireann Chiarraí agus lena chlub, An Ghaeltacht. Uncail leis is ea an iarpheileadóir agus bainisteoir Páidí Ó Sé agus deartháireacha leis is ea Darragh Ó Sé agus Marc Ó Sé. Bhuaigh Ó Sé 5 theideal Uile-Éireann, 9 teideal Mumhan agus bhí sé ina Pheileadóir na Bliana i 2004. In 2013, go dtí gur scoir sé níos déanaí an bhliain sin, ba é an peileadóir idirchontae is faide a bhí ag freastal air agus meastar go forleathan é mar cheann de na cinn is mó imreoirí an chluiche nua-aimseartha.
Contae Greenlee, Arizona
Stair
Bunaíodh Contae Greenlee ar 10 Márta 1909.
Tomás Ó Sé
Contae
I 1998, choinnigh Ciarraí a choróin faoi 21 sa Mhumhain tar éis defeat 3-10 go 1–11 ar Thiobraid Árann. Chuaigh taobh Ó Sé níos fearr ar an ócáid ​​seo trí bhabhta ceannais na hÉireann a bhaint amach. Sholáthair Laoise an freasúra, ach bhuaigh Kerry ar líne scór 2–8 go 0–11. Ba é an chéad teideal Uile-Éireann faoi 21 a bhí ag Ó Sé.
Onóracha
Craobhchomórtas Peile faoi 21 na hÉireann (1) 1998.
Peileadóir na bliana : (1) 2009.
Contae New London, Connecticut
Is contae in oirdheisceart Connecticut é New London. Sa bhliain 2010, bhí 274,055 duine ina gcónaí sa chontae. Ba é Béarla an phríomhtheanga do 90.1%, Spáinnis an phríomhtheanga do 4.5%, agus Fraincis an phríomhtheanga do 1.1%.
Senchineoil
Achoimre
Ba é Senchineoil (Seanchineál) an t-ainm a thugadh muintir Uí Mhaine ar aitheachtuatha – daorchineálacha – a chur siad faoi chois i mbun a ríocht a bhunú, am éigin roimh an 5ú haois AD. Deirtear gurbh iad:
Bolgach
Breoiteacht mharfach ba ea an Bholgach, nó an Bolgach Dé, agus Variola vera sa Laidin.
Stair
Níl cur síos ar éinne a tholg í ó na 1970idí. D'fhógair an Eagraíocht Dhomhanda Sláinte ar 9 Nollaig 1979 go raibh an bholgach díothaithe. Anois ní luaitear í i gcuid de na téacsleabhair leighis, fiú.
An todhchaí
Níl aon vacsaín úr fhónta sa tír sin ná aon tír eile, agus dá dtarlódh éigeandáil níorbh fhéidir an pobal a vacsaíniú.
Is cinnte go bhfuil an víreas fós beo i dtíortha ar fud an domhain, i saotharlanna is amuigh sa nádúr. D'fhéadfaí í a scaipeadh am éigin i gcogaíocht bhitheolaíoch nó sceimhlitheoireacht. Seans go bhfuil díonacht an phobail ar an mbolgach laghdaithe go mór le glúin nó dhó freisin.
Scamall
thumb|Scamaill stratocumulus Le teas na gréine déantar gal den uisce. Éiríonn an gal seo in airde sa spéir agus déanann scamaill de, agus an uair fhuarann na scamaill, titeann siad anuas ina mbáistí. Le fuaradh an-mhór dhéanfadh sneachta de sna scamaill. Spéir ghlan a bhíonn ann nuair ná bíonn aon scamall ann.
Deirtear go mbíonn fuinneoga ag teacht ar an spéir nuair a bhíonn an spéir lán le scamaill ach bíonn bearnaí ag teacht sna scamaill.
Éire agus an Chéad Chogadh Dhomhanda
36ú Rannán (Ulaidh)
B’as Cúige Uladh an 36ú Rannán. Údaraíodh an 36ú Rannán an 28 Deireadh Fómhair 1914. Bhí sé  bunaithe ar eagar agus ar chomhaltas Óglaigh Uladh, a raibh aonad airtléire (a raibh a bhunáit i Londain) curtha leis. Bhí fir ann ó gach ceann de naoi gcontae Uladh.
Tomás Ó Cathaláin
Caint agus comhrá
Thagadh Gaeilgeoirí agus cainteoirí dúchais le chéile ar an Domhnach i dteach an Chathalánaigh in Brunswick in Melbourne. Bhíodh idir Astrálaigh agus Éireannaigh ann. Ar na hÉireannaigh bhí an sóisialach Mícheál Ó Ceallacháin, oibrí fáin ó Oileáin Árann. Scríobh a dheirfiúr Máire Ní Cheallacháin Gaeilge sa Bhaile, Irish at Home, leabhar a raibh an oiread sin éilimh air in Éirinn, i Meiriceá agus san Astráil gurbh fhiú an dara heagrán a chur amach.
Risteárd Ó Glaisne
Luathshaol
Ar na daoine a d’adhain an spéis sin bhí seanchainteoir dúchais i nGoirtín, Droichead na Bandan, darbh ainm Seán Ó Séaghdha agus a dheirfiúr Bean Uí Dhonnabháin. Thagadh Seán ag caitheamh tae sa teach corr-Dhomhnach agus thugadh Risteárd cuairt orthusan ar a sheal; i nGaeilge a scríobhadh an feirmeoir seo iontrálacha ina chín lae.
Caisleán
Tógáil
Ní nach ionadh, ba dhaoire go mór caisleán cloiche ná daingean cré agus adhmaid. Chosnódh caisleán beag féin, ar nós Chaisleán Peveril, timpeall £200; chosain Caisleán Orford, áit níos mó, £1,400 nuair a tógadh é sa dara cuid den 12ú haois; bhí costas an-mhór ag gabháil leis na caisleáin ba mhó, ar nós Chaisleán Dover, áit a chosain timpeall £7,000 idir na blianta 1112 agus 1191. Bheadh sé d'acmhainn ag an gCoróin an t-uafás a chaitheamh, mar a tharla nuair a tógadh Château-Gaillard ar chostas idir £15,000 agus £20,000 nó mar sin idir na blianta 1196 agus 1198, ach rachadh sé rite le tiarna beag caisleán fónta a thógáil agus b'éigean an pinginí a choigilt chuige. thumb|Túr cruinn agus scafaill air. Tá poill ann mar a raibh na scafaill roimhe sin. Thógfadh sé beagnach deich mbliana caisleán cloiche a chríochnú, agus bheadh ar an tiarna an costas a sehasamh ar feadh an ama. Níor mhór an teacht isteach óna lán mainéar (idir £1,000 agus £10,000) a chaitheamh ar chaisleán mór sa 12ú haois, agus níor lú an costas sa 13ú haois. Chaith Éadbhard I £80,000 idir na blianta 1277 and 1304 ar chaisleáin sa Bhreatain Bheag, agus £95,000 idir na blianta 1277 and 1329. .
István Rosztóczy
Saol
Fuair sé bhás ar Shliabh Fuji, Gotemba, sa Sheapáin ar an 27ú nó 28ú Deireadh Fómhair 1993.
Darragh Ó Sé
Ag tús na bliana 2010, bhí caint agus ráflaí sna meáin nach mbeidh Ó Sé ag filleadh ar an bhfoireann, ach bhí sé amhlaidh sa bhliain 2009 chomh maith agus tháinig sé ar ais. Agus é faoi agallamh le Dara Ó Cinnéide ar Raidió na Gaeltachta ar an 17 Feabhra 2010, scaoil Ó Sé an nuacht go raibh sé ag éirí as chun níos mó ama a chaitheamh lena chlann. D'admhaigh sé nach mbeidh sé furasta a bheith ag féachaint ar chúrsaí mar chuid de lucht leanta na foirne sna cluichí móra, ach dhearbhaigh sé go bhfuil an-mhuinín agus meas aige sna pheileadóirí óga atá ag teacht i gcomharbacht air. Fuair sé ardmholadh ó laoch Chiarraí Jack Ó Sé a dúirt go raibh an-mheas aige air, agus gur ambasadóir a bhí ann do Chiarraí ar feadh sé bliana déag.
Marseille
Is í Marseille an dara cathair is mó sa Fhrainc. Tá sí suite ar chósta na Meánmhara i ndeisceart na Fraince. Tá breis is 1,600,000 duine ina gcónaí i Marseille. Marseillais a thugtar orthu. Is í Marseille príomhchathair Provence-Alpes-Côte d'Azur.
Príosan Achadh a' Phortair
Is príosún suite i gComhairle na Gàidhealtachd é Príosan Achadh a' Phortair.
Pirates of the Caribbean: Dead Men Tell No Tales
Is scannán ó 2017 é Pirates of the Caribbean: Dead Men Tell No Tales. Is é Johnny Depp an príomhaisteoir sa scannán seo faoi stiúir Joachim Rønning agus Espen Sandberg.
Infernal Devices (Philip Reeve)
Is é Infernal Devices den Mortal Engines Quartet, sraith leabhar faoi eachtraí draíodóra óig. Philip Reeve a scríobh.
Séarlas II na Spáinne
Bhí Séarlas II (6 Samhain 1661 – 1 Samhain 1700) ina rí ar an Spáinn.
Putney
Is baile é Putney atá suite sa bhuirg London Borough of Wandsworth, Londain Theas.
Contae La Paz, Arizona
Tá sé ag críochantacht le:
Mionn Hipeacraitéis
Bunleagan an Mhionna
ἁγνῶς δὲ καὶ ὁσίως διατηρήσω βίοντὸν ἐμὸν καὶ τέχνην τὴν ἐμήν.
Má sheasaim leis an mionn seo anois agus muna rachfaidh mé siar ar mo ghealltanas, go mbaine mé dea-cháil amach go brách agus go deo i measc cách mar gheall ar mo shaolsa agus mo cheirdse; ach má sháraím é agus má tá mionn éithigh tugtha agam, go dtarlaí a mhalairt i mo chás.
Niseag
deas|250px|thumb|Macasamhail de Niseag i n[[Druim na Drochaid]] Is ollphéist a cheaptar a bheith ina cónaí i Loch Nis, Comhairle na Gàidhealtachd, Albain í Ollphéist Loch Nis (Béarla agus Albainis: Loch Ness Monster; Gaeilge na hAlban: Uilebheist Loch Nis ), a dtugtar an leasainm Niseag (Béarla agus Albainis: Nessie) uirthi freisin. Is minic a chuirtear síos uirthi mar ainmhí mór fadmhuineálach dronnach, ach bíonn difríocht mór idir na tuairiscí agus grianghraif éagsúla a thaispeántar mar fhianaise go bhfuil ollphéist ann. Níl ach fianaise starógach ann fós, áfach, agus maíonn eolaithe a bhfuil staidéar déanta acu ar an bhfeiniméan nach bhfuil a leithéid de rud ann agus Ollphéist Loch Nis, ach go bhfuil an scéal bunaithe ar chleasa agus ar dhaoine macánta nach bhfaca ach gnáthrudaí ar nós lomán, bád nó ainmhithe eile.
Giolla Brighde Ó hEódhasa
I ndeoise Chlochair a rugadh an tAthair Giolla Brighde Ó hEódhasa (Bonaventura), cé nach fios go cruinn cén bhliain ná fiú cá háit. Bhí baint ag a mhuintir le Contae Fhear Manach.
Saothar
D'fhág Giolla Brighde roinnt dánta ina dhiaidh, ach fuarthas a lán saothar eile uaidh freisin. Bhí léann na Gaeilge agus na Laidine air, agus scríobh sé Rudimenta grammaticae Hibernicae, graiméar Gaeilge a leagadh amach de réir rialacha gramadaí na Laidine. Cuireadh teagasc Críostaí dá chuid i gcló sa bhliain 1614. Is dócha go dtiocfadh mórán eile uaidh ach fad saoil a bheith aige. Bhí a fhios aige gur gearr raon an duine:
Málta i gComórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg
Iomaitheoirí
{{legend|gold|Buaiteoir}} {{legend|silver|Dara}} {{legend|#cc9966|Tríú}} {{legend|#FE8080|Deireadh}}
Mion-Iosrael
Is mionsamhaltán d'Iosrael é Mion-Iosrael (Eabhrais: מיני ישראל) agus é suite in aice Latrun, i nGleann Ayalon, Iosrael. Tá an pháirc leagtha amach go scaoilte i gcruth réalt Dháivi. Tá 385 samhlacha d'fhoirgnimh shuntasacha in Iosrael ann. Tá siad déanta ar scála 1:25 agus, mar sin, tá spéirthithe ann atá níos airde ná duine fásta agus teampaill níos airde ná páiste. Tá ionad siopadóireachta beag le halla taispeántais ann. D'oscail an pháirc i mí na Samhna 2002.
An Ómaigh
Tá an Ómaigh ar an bpríomhbhaile agus ar an mbaile is mó i gContae Thír Eoghain, i gCúige Uladh. Bhí 22,182 duine ina gcónaí ann sa bhliain 2008.
Ard Fhíonáin
Is baile suite i gContae Thiobraid Árann é Ard Fhíonáin.
Pápa Stiofán IV
Ba Phápa ar an Eaglais Chaitliceach é an Pápa Stiofán IV.
Mossie Lyons
Peileadóir is ea Mossie Lyons. As Contae Chiarraí dó. Bhíodh sé ag imirt le CLG Coiste Chontae Chiarraí, agus imríonn sé lena chlub fós.
Tearmann Bearaigh
deas|250px|thumb|Scrín Thearmann Bearaigh ar an N5 Is baile i gContae Ros Comáin é Tearmann Bearaigh. Tá sé suite san áit a dtéann an N5 trasna na Sionainne. Tá cuid den sráidbhaile i gContae an Longfoirt. Bhí 518 duine ina gcónaí i dTearmann Bearaigh sa bhliain 2006.
Brian Mac Giolla Phádraig
File agus sagart ba ea Brian Mac Giolla Phádraig (c. 1580 - c. 1652). Ba de shliocht uasal é, ó ba é a sheanathair, Brian, céad Bharún Osraí.
A shaothar
Tá teacht ar ocht gcinn dá dhánta go fóill. Dán fada is ea Saltair na Rann (1,276 de línte ann - Do-ghéan dán do naomhaibh Dé) agus dánta gearra an chuid eile.
Scríobh sé lámhscríbhinní nach bhfuil fáil anois orthu. Rinne sé cóip den Leabhar Branach i mBaile an Chaisleáin i Laois sa bhliain 1622, agus is cosúil gur scríobh sé lámhscríbhinn eile i gCoill an Bharda i gContae Thiobraid Árann sa bhliain 1645.
Pápa Eoghan II
Ba Phápa ar an Eaglais Chaitliceach é an Pápa Eoghan II.
Merton Abbey, Londain
Is baile é Merton Abbey atá suite sa bhuirg London Borough of Merton, Londain Theas.
William Joyce
Tá sé curtha inniu i gCo na Gaillimhe. mion|left|Cartún "Tokio Jokio", bolscaireacht [[An Bhriotáin|Briotanach sa bhliain 1943]]
Baile Caraidh
Is sráidbhaile i gContae Aontroma é Baile Caraidh suite faoin tuath idir Lathara agus Carraig Fheargais.
Laethanta na Bó Riabhaí
Leagan eile den scéal:
Ó bhí an Márta caite rinne an tseanbhó riabhach gairdeas; "Lean ort a Mhárta." a deir sí, "tá an geimhridh curtha dhíom anois agam agus mairfidh mé bliain eile." Ní mó ná sásta a bhí an Márta leis an scéal seo, agus d'iarr sé trí lá ar iasacht ón Aibreán. Shéid gaoth an Mhárta go fuar feannaideach an chéad lá gur chuir sí an tseanbhó ar a glúine; ghéaraigh sé ar an bhfuacht an dara lá gur cuireadh an bhó go talamh; níor loic an Márta an tríú lá agus fágadh an bhó mín marbh mar a raibh sí.
An scéal ar Dúchas.ie
Dhá lá den Mhárta a bhí gan chaitheamh, agus do shéid sé gaoth mhór agus sneachta, sioc agus báisteach an dá lá sin nó gur fhóbair go gceiliúrfadh an tseanbhó.
Kōriyama
Croí-Chathair de chuid na Seapáine is ea Kōriyama (郡山市). Tá sí suite i lár oirthear Honshu. Tá 336,328 duine ina gcónaí i Kōriyama (daonáireamh 2010).
Pápa Vailintín
Ba Phápa ar an Eaglais Chaitliceach é an Pápa Vailintín.
Cluain Banbh
Tá Cluain Banbh mar chuid de na ‘Cloontias’. Is ceantracha iad sa réigiún atá in aice a chéile agus go dtosaíonn le ‘Cluain’ nó ‘Cloon’ i mBéarla. I measc na ceantracha sin tá Cluain Suca, Cluain Fobhair agus Cluain Eilte. Tá na ceantracha áirithe sin páirteach do pharóiste Cluain Banbh.
Tá scoil náisiúnta agus ionad phobail i gCluain Banbh atá in aice leis an séipéail Caitliceach. Tá páirc spóirt in san cheantar ar aon le ionad aclaíochta nua-aimseartha atá taobh amuigh.
Córais Iompar
Níl córais iompar poiblí forbartha in sa réigiún mar gheall ar iargúltacht agus easpa éileamh. An t-aon bhealach chun Cluain Banbh a shroicheadh ná tríd do mhodh iompar féin. Tá córais traenach a ritheann tríd an Caisleáin Riabhach an córais iompar phoiblí is gaire go bhfaighidh tú do Chluain Banbh.
Pápa Gréagóir IV
Ba Phápa ar an Eaglais Chaitliceach é Pápa Gréagóir IV.
Tulaigh Óg
Is baile suite i gContae Thír Eoghain í Tulaigh Óg.
Tigh 'n Fhuamhair
Is foirgneamh suite i gComhairle na Gàidhealtachd é Tigh 'n Fhuamhair.
Bob Corker
Ba é Bob Corker (a rugadh ar 24 Lúnasa 1952) seanadóir Stáit Aontaithe Mheiriceá ó Tennessee. Is ball den Pháirtí Poblachtach é. Bhí sé sa Seanad ó 2007 go 2019. Bhí sé i ceannas ar Choiste Caidreamh Coigríche an tSeanaid ó 2015 go 2019. Tháinig Marsha Blackburn i gcomharbacht air sa Seanad ar 3 Eanáir 2019.
Gobadán coille
Is éan é an gobadán coille (Tringa glareola). Is baill d'fhine na Scolopacidae iad.
Tuar ceatha
deas|300px|thumb|Tuar ceatha thumb|250px|
Deirtear gur comhartha é an tuar ceatha nach dtiocfaidh aon díle ar an domhan arís.
Ionsaí Sousse, 2015
Iarmhairt
Ghlac Stáit Ioslam freagracht as an eachtra.
San Pedro de la Paz, an tSile
Cathair an Gran Concepción is ea San Pedro de la Paz. Tá 80.447 duine ina gcónaí ann (2002).
John Barrosso
Is é John Barrosso (r. 21 Iúil 1952) seanadóir Stáit Aontaithe Mheiriceá sóisearach ó Wyoming. Rugadh é in Reading, Pennsylvania. Is ball den Pháirtí Poblachtach é.
Maebashi
Croí-Chathair de chuid na Seapáine is ea Maebashi (前橋市). Tá sí suite i lár Honshu. Tá 340,012 duine ina gcónaí i Maebashi (daonáireamh 2010).
Laoi (idirdhealú)
Seans go dtagraíonn Laoi do:
Na Cnoic Arda
Stair
Tháinig na chéad Palaitínigh go dtí an sráidbhaile sa bhliain 1711. Rinneadh géarleanúint reiligiúnach orthu ar an Mór-Roinn. Thaistil siad ansin chuig áiteanna ar fud an domhain, Sasana agus Éire go háirithe, agus na Stáit Aontaithe níos déanaí. Bhog thart ar 100 acu go Ceatharlach agus d’ainmnigh siad an sráidbhaile "Palatine".
Áiseanna sa sráidbhaile
Tá réimse leathan áiseanna agus deiseanna áineasa sa sráidbhaile. Tá teach tábhairne ann ar a dtugtar ‘teach Palatine’. Bunaíodh é i 1797. Chomh maith leis seo tá siopa beag, ar a dtugtar “Pal stores”.
Bhuaigh foirne sinsearacha seo a leanas:
Iománaíocht
Craobh iománaíochta sinsir Chontae Ceatharlach : 1972
Alfa
Is é alfa (Α ina cheannlitir, α ina litir bheag) an chéad litir san aibítir Ghréagach. Tá sé de shliocht na litreach Féinící aleph 25px|Aleph. Sa Shean-Ghréigis fuaimníodh mar /æ/ nó /ə/ é, agus i gcóras na n-uimhreacha Gréagacha, bhíodh an luach 1 air.
Tá bunús ag an litir Rómhánach A agus ag an litir Choireallach A sa litir alfa.
Institut für Zeitgeschichte
Tá an Institiúid dírithe ar stair an Naitsíochais ó bunaíodh í, ach inniu, bíonn sí ag plé le stair chomhaimseartha eile fosta. Foilsíonn an Institiúid ráitheachán léannta, Vierteljahreshefte für Zeitgeschichte ("Iris Ráithiúil na Staire Comhaimseartha"), agus tá clú agus cáil ar leabharlann an fhorais freisin.
Vincent Buckley
Fás agus forbairt
D'fhoilsigh sé Essays in Poetry: Mainly Australian sa bhliain 1957 agus Poetry and Morality sa bhliain 1959. Chuidigh an chéad chnuasach úd le liosta de scríbhneoirí tábhachtacha Astrálacha a shocrú (Judith Wright, Kenneth Slessor, James McAuley agus daoine eile), rud ba ghá a dhéanamh chun go mbeadh leabhair ar fáil le haghaidh cúrsaí ollscoile.
An saothar déanach
Thug Ollscoil Melbourne cathaoir phearsanta do Buckley sa bhliain 1967. Sa bhliain 1968 d'fhoilsigh sé Poetry and the Sacred, cnuasach aistí faoi scríbhneoirí a léiríonn an diamhair tríd an rómánsachas. Bhí sé ag seachaint an teoiriceachais anois agus ag díriú ar an "naofacht", murab ionann is roinnt sean-Leaviseach eile a chuaigh i leith an Mharcsachais. Bhí a chuid Caitliceachais féin ag éirí níos caolchúisí, níos meitifisicí.
Marmar
Is foirm crua aolchloiche é an marmar.
Arabella Denny
Daonchara Éireannach ba ea an Bhantiarna Arabella Fitzmaurice Denny (1707–1792). Bhunaigh sí an Tearmann Mhaigdiléana do Chailíní Protastúnach i Sráid Leeson, Baile Átha Cliath i 1765.
Daniel Mannix
Easpag Caitliceach ba ea Daniel Mannix (4 Márta, 1864 - 6 Samhain, 1963). Rugadh in Éirinn é agus ba é Ardeaspag Melbourne san Astráil é ar feadh sé bliana is daichead. Ba dhuine mór le rá san Astráil é – é deisbhéalach, diantréanach, ceanndána, uasal ina dhealramh agus ina bhéasa. Níorbh intleachtóir é i ndáiríre ach bhí sé cliste go leor, agus bhí gnaoi an ghnáthphobail riamh air.
Tagairtí
Ebsworth, W. Archbishop Mannix. Melbourne 1977.
Santamaria, B. A. Daniel Mannix. Melbourne 1984.
Teirbiam
Imoibríonn an teirbiam leis an uisce le hiodrocsaíd teirbiam Tb(OH)3, a dhéanamh. Is féidir é a dhó go hocsaíd mheasctha ina bhfuil idir teirbiam trífhiúsach agus teirbiam teitrifhiúsach, mar atá, Tb4O7.
Naomh Proinsias Xavier
Na Misin
Ar 7 Aibreán 1541, chuir Proinsias chun na farraige ó Liospóin, agus é ag dul mar ionadaí an Phápa chun na hIndia. clé|mion|244x244px|"Francis Xavier Inspiring Portuguese Troops Against the Acehnese Pirates" André Reinoso, 1619 Nuair a shroich Xavier an t-oirthear chuala sé faoin tSeapáin den chéad uair agus chuaigh sé ar aghaidh ansin. Nuair a labhair sé faoi Dhia leis na Seapánaigh, d’fhiafraigh siad de cad chuige nár chuala na Sínigh faoin Dia seo más fíor-Dhia a bhí ann. Mar sin, rinne Xavier cinneadh go mbeadh air bualadh leis na Sínigh.
Bás agus oidhreacht
Cé gur cuireadh é in aol beo, fuarthas amach go luath gur fhan a chorp gan lobhadh. Coinníodh a chorp i nGoa na hIndia. Déantar é a nochtadh do na milliúin oilithreach gach deich mbliana.
Iain Eairdsidh MacAsgaill
Ba fhile Gàidhlig agus píobaire a bhí in Iain Eairdsidh MacAsgaill nó Bàrd Bheàrnaraigh (19 Feabhra 1898 — 4 Meitheamh 1934) (Béarla:Iain Archie MacAskill, John Archie MacAskill ) Ba é a shloinne Iain-Eirdsidh Dhòmhnaill Thormoid-Shaighdeir.
Tiobóid na Long
Saol
Cailleadh Tiobóid de Búrca ar an ochtú lá déag de mhí an Mheithimh sa bhliain 1629 agus cuireadh i Mainistir Bhaile an Tobair é.
CLG Garrdha Uí Spiolláin
Stair
Cé gur bhuaigh siad Craobh an Chontae arís sna blianta 1970, 1978 agus 1984, níor éirigh go maith leo mar fhoireann iomána shinsearach go dtí na 1990í. Tar éis Craobh Iomána Idirmheánach Chontae Luimnigh a bhreith leo sa bhliain 1996, shroich siad cluiche ceannais na Craoibhe Sinsearaí an bhliain dár gcionn ach buadh go dona orthu ag Tobar Phádraig.
Olltoghchán na Ríocht Aontaithe, 2017 (torthaí)
agus na torthaí le fáil thíosː
Homer vs. the Eighteenth Amendment
Craoladh an t-ochtú heipeasóid déag, "Homer vs. the Eighteenth Amendment", den ochtú sraith The Simpsons ar an 16 Márta 1997. Scríobh John Swartzwelder an eipeasóid seo. D'fhéach 14.6 milliún duine ar an eipeasóid.
Éarastaitéanas
Matamaiticí Gréagach,  geografaí, réalteolaí agus  filí ab ea Éarastaitéanas (Gréigis: Ἐρατοσθένης ὁ Κυρηναῖος,  Éarastaitéanas as Cyrene; Béarla: Eratosthenes; 276-195 RC). D'oibrigh sé sa Leabhairlainne Chathair Alastair, agus as a dheireadh bhí sé i gceannas an leabharlainne mar ardleabharlannaí. Chum sé an eolaíocht tíreolaíocht agus chum sé an focal geografaíocht (ciall: tíreolaíocht). Cáil air as an gcéad ríamh eolaíoch ar imlíne an Domhain.
Ritchie Remo
Is amhránaí agus ceoltóir é Ritchie Remo (Richard Curry). Rugadh é i Clóidigh-Doire, Contae Dhoire, Tuaisceart Éireann.
Richard Durbin
Is é Richard Durbin (r. 21 Samhain, 1944) seanadóir Stáit Aontaithe Mheiriceá sinsearach ó Illinois. In East St. Louis, Illinois, a rugadh é. Is ball den Pháirtí Daonlathach é.
Kevin Barry
Oidhreacht
Tháinig a bhás seachtain i ndiaidh bhás Thraolaigh Mhic Shuibhne (a bhí ar stailc ocrais). Mar sin, tharraing an dá bhás aird ar chúis na bPoblachtánach.
Príosún an Tí Geata
Príosún in Westminster ba ea Príosún an Tí Geata. Tógadh in 1370 é mar theach geata Mhainistir Westminster. Ba é Ab na Mainistreach, eaglaiseach mór a raibh smacht aige ar na purláin agus an tearmann, ba thúisce a bhain feidhm as mar phríosún. Bhí sé ar na príosúin a sholáthraíodh eolas ar athphríosúnaigh don Old Bailey chun cáipéisí díotála a leagan amach.
Is iomaí duine a chaith seal sa phríosún tar éis tréas nó mídhílseacht a chur ina leith. Coinníodh an Ridire Walter Raleigh anseo an oíche sular baineadh an ceann de i gClós an tSean-Pháláis in Westminster ar an 29 Deireadh Fómhair 1618.
Judith Wright
Le léamh
Brady, Veronica (1998). South of My Days: A Biography of Judith Wright, Angus & Robertson. ISBN 0-207-18857-2
An Íoslainn
Tíreolaíocht
Is í an Íoslainn an t-ochtú hoileán déag is mó ar domhan, agus í suite san Aigéan Atlantach idir an Ghraonlainn, an Iorua, Éire, Albain agus Oileáin Fharó. Tá an Ciorcal Artach gar do oileán Grímsey lastuaidh d'oileán mór na hÍoslainne. Cuid den Eoraip is ea í fós, cé go bhfuil an tír scoite amach ón mhór-roinn.
Tundra is ea 62.7% den tír; lochanna agus oighearshruthanna is ea 14.3% di agus níl ach 23% di faoi fhásra. Tá an cósta 4,970 ciliméadar ar fad agus mórán caolsáilí ann. Is ann atá formhór na ndaoine ina gcónaí, agus na sléibhte chomh fuar neamhthorthúil sin. Is iad na bailte is mó Réicivíc, Kópavogur, Hafnarfjörður, Reykjanesbær (mar a bhfuil an t-aerfort idirnáisiúnta), agus Akureyri. Tá daoine ina gcónaí ar oileán Grímsey, an chuid den tír is faide ó thuaidh.
Isaac Herzog
Raibí céimiúil ab ea Raibí Yitzhak HaLevi Herzog (Eabhrais: יצחק אייזיק הלוי הרצוג) (rugadh 3 Nollaig 1888; bás aíodh 25 Iúil 1959), bhíodh aithne air mar Isaac Herzog chomh maith. clé|mion|177x177px|1939
Saol
clé|mion|264x264px|1950 Bhí sé ina raibí i mBéal Feirste ó 1916 go 1919, Rugadh a mhac, Chaim, i 2 Norman Villas i mBéal Feirste (anois 185 Clifton Park Avenue).
The Old Man and the Lisa
Craoladh an t-aonú heipeasóid is fiche, "The Old Man and the Lisa", den ochtú sraith The Simpsons ar an 20 Aibreán 1997. Scríobh John Swartzwelder an eipeasóid seo. D'fhéach 14.0 milliún duine ar an eipeasóid.
Sléibhín Meánmhuirí
Is éan é an sléibhín Meánmhuirí. Is baill d'fhine na Laridae iad.
Bithcheimic
Is éard is bithcheimic ann ná staidéar ar phróisis cheimiceacha in orgánaigh bheo. Pléann sé le struchtúir agus feidhm na gcomhaonad ceallach ar nós próitéiní, carbahiodráití, aigéid núicléacha agus bithmhóilíní eile.
Ámait na Tuath
Is sráidbhaile suite i Ros, Comhairle na Gàidhealtachd, é Ámait na Tuath.
Na Gealáin Thuaidh
Béaloideas
Cheap ciníocha áirithe gurbh iad a sinsir iad, agus iad ag damhsa thart ar thine shearmanais. Cheap daoine eile gur dhragain iad agus go raibh na dragúin ag caitheamh seilí solais.
Eachtraí
Sa bhliain 1989 bhí an ghrian an-ghníomhach, ag astú i bhfad níos mó cáithníní fuinniúla luchtaithe: tharla stoirm anchumasach gheomaighnéadach os cionn Chathair Québec i gCeanada a rinne scrios ar chórais teileachumarsáide is trasfhoirmeoirí cumhachta an réigiúin.
Sergey Dovlatov
Saol
Sa bhliain 1959, chuaigh Sergey ag foghlaim an léinn Fhionlannaigh san ollscoil, agus chaith sé dhá bhliain go leith i mbun an staidéir seo. Bhí sé mór le Joseph Brodsky agus lena lán daoine eile a bhí le dul le scríbhneoireacht agus le filíocht.
An Lochán Beag, Contae na Gaillimhe
Rugadh Pádraig Ó Finneadha (1913–1986), lia agus scríbhneoir Gaeilge, sa Lochán Beag.
San Mairíne i gComórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg
Ghlac San Mairíne páirt i gComórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg don chéad uair sa bhliain 2013.
Iomaitheoirí
{{legend|gold|Buaiteoir}} {{legend|silver|Dara}} {{legend|#cc9966|Tríú}} {{legend|#FE8080|Deireadh}}
Bad a' Chró
Is sráidbhaile suite i Ros, Comhairle na Gàidhealtachd, é Bad a' Chró.
Gilbert Baker
Rugadh é ar 2 Meitheamh 1951, i Chanute, Kansas. D'fhás sé suas i Parsons, Kansas, nuair bhí siopa éadaí ban leis a sheanmháthair. Bhí a athair ina breitheamh agus a mháthair ina mhúinteoir.
Atanáis Chathair Alastair
Is naomh é Atanáis Chathair Alastair. Rugadh i 296 – 298 i gCathair Alastair é agus fuair sé bás ar an 1 nó 2 Bealtaine 373, i gCathair Alastair.
Méidigh
Ainm
De réir Héaradatas, "thugadh gach duine anallód Airianaigh ar na Méidigh, ach nuair a tháinig Médeia, an Colchiseach, chucu ón Aithin, d'athraigh siad a n-ainm. sin an sórt cuntais a thugann siad féin dúinn." Médeia is ea iníon Aietes, Rí na gColchiseach, sa mhiotas Gréagach, Iasón agus na hArgónátaigh. Níl aon sanasaíocht shoiléir Ind-Eorpach againn d' ainm na Méideach 'Mâda'. Liostaíonn Héaradatas, ainmneacha na sé treibheanna Méideacha: "Dá bhrí sin, bhailigh Deioces na Méidigh isteach i náisiún, agus b'eisean amháin a bhí i gceannas orthu, Anois, is iad seo na treibheanna as a gcomhdhéantar iad: an Busae, an Paretaceni, an Struchates, an Arizanti, an Budii, agus an Magi ". Tá sanasaíocht na hIaráinise bainteach le trí cinn díobh.
CLG Drom Chollachair/Béal an Átha
Suíomh
Tá an club bunaithe i bparóiste Drom Chollachair/Béal an Átha in Iarthar Chontae Luimnigh, 60km siar ó dheas ó Chathair Luimnigh. Tagann formhór a imreoirí as baile Drom Chollachair, as sráidbhaile Béal an Átha agus as na ceantracha tuaithe máguaird ar nós Cnoc Túis, Gort na Tiobraide, Goirtín an Gharraí agus An Bhuaile.
Stair
Bhí an bhéim ar dtús ar an bpeil sa dá chlub ach, maraon lena lán paróistí in oirthear agus i ndeisceart an chontae, leathnaigh an iomáint go tapaidh iontu sna blianta díreach roimh an gCéad Cogadh Domhanda. Ghlac foireann faoin ainm Béal an Átha páirt i gcomórtas i nDrom Chollachair i Mí Lúnasa na bliana 1902, an chéad tagairt d'imirt na hiomána sa pharóiste. Nuair a atosaíodh craobhacha sóisear an chontae ina dhiaidh, ba é Béal an Átha an club ba láidre ar dtús agus bhuadar Craobh Iomána Sóisear an Iarthair sa bhliain 1932 ach, ó bhlianta na 1940í amach, bhí an lámh in uachtar ag an gclub eile.
Séamus Ó Tuama
Ba ghníomhaí míleatach poblachtach Éireannach é Séamus Ó Tuama (5 Samhain 1919 - 12 Meán Fómhair 1989) a bhí dhá uair mar cheann foirne ar an IRA Sealadach.
Máire Stíobhartach Ní Dhomhnaill
Beatha
Nuair a bhain Máire an Bhruiséil amach i Mí Eanáir 1627 chuir an Pápa litir chomhghairdeachais chuici. Ba ghearr gur chuir sí olc ar an deartháir ba shine aici, Aodh Ó Domhnaill, 2ú hIarla Thír Chonaill, duine nár casadh uirthi cheana, nuair a lean sí uirthi ag imeacht in éide fir agus a dhiúltaigh Seán Ó Néill, 3ú hIarla Thír Eoghain, a phósadh. Bhí Aodh tar éis cabhair a iarraidh ar an Ardeaspag Flaithrí Ó Maolchonaire chun aighneas idir muintir Dhomhnaill agus muintir Néill a réiteach chun go ndéanfaí Éire a ionradh in 1629. Ba é an tArdeaspag a shocraigh go bpósfadh Máire Seán Ó Néill. Ach d’éirigh sí torrach agus d’fhág sí féin agus Ó Gallchóir an Bhruiséil faoi smál in 1629.
Bhain siad an Róimh amach in 1630. Moladh Máire mar iníon Rughraidh Uí Dhomhnaill nár mhair, agus thug an Eaglais áit chónaithe agus airgead dóibh. Phós an bheirt agus rug sí buachaill in Genoa.
Homer's Enemy
Craoladh an tríú heipeasóid is fiche, "Homer's Enemy", den ochtú sraith The Simpsons ar an 4 Bealtaine 1997. Scríobh John Swartzwelder an eipeasóid seo. D'fhéach 11.8 milliún duine ar an eipeasóid.
An tAthair Pádraig Ó Duinnín - Bleachtaire
Dhein Biddy Jenkinson spraoi leis an bhfírinne nuair a mhúnlaigh sí na h-eachtraí anseo. Chuir Ríbó, a dheilbhigh na léaráidí, leis an spraoi sin. Bheidís beirt ag súil go maithfeadh an Duinníneach dóibh é, ón uair gur dóigh leo go raibh siad ar thóir taibhse a bhfuil cónaí air sa bhFoclóir.
Francis Stuart
An Tríú Reich
Dealraíonn sé nach raibh tuilleadh caidrimh idir Stuart agus seirbhísí spiaireachta na Gearmáine. Bhí sé mór le Proinsias Ó Riain, áfach, go lá a bháis siúd. Shíothlaigh an Rianach i Loschwitz in aice le Dresden faoi dheireadh an chogaidh, áit ar hadhlacadh é freisin. Bhí Stuart ar an tsochraid.
The Simpsons Spin-Off Showcase
Craoladh an ceathrú heipeasóid is fiche, "The Simpsons Spin-Off Showcase", den ochtú sraith The Simpsons ar an 11 Bealtaine 1997. Scríobh Ken Keeler, David S. Cohen, Dan Greaney agus Steve Tompkins an eipeasóid seo. D'fhéach 11.6 milliún duine ar an eipeasóid.
Tungstan
Tá an tungstan ar an miotal is airde leáphointe dá bhfuil ann. Is é an leáphointe atá aige ná 3422 °C - is é sin, nuair a bheidh an tungstan leáite, beidh an t-iarann ina ghás. Miotal crua righin é an tungstan a sheasann imthosca antoisceacha agus a úsáidtear go forleathan sna cóimhiotail. Úsáidtear tungstan glan i sreanga solais na mbreolampaí agus in áiteanna eile ina bhfuil teocht ard i gceist: in innill na roicéad spáis agus na n-eitleán, cuir i gcás.
Uisce buacaire
Cúlra
Is minic a thógtar comhdhúile ceimiceacha ar leith as uisce sconna le linn an phróisis chóireála chun an pH a choigeartú nó ábhar salaithe a bhaint, agus féadfar clóirín a chur leis chun tocsainí bitheolaíocha a mharú. Is iad na dálaí geolaíochta áitiúla a théann i bhfeidhm ar screamhuisce ná tosca a chinneann láithreacht ian miotail éagsúla, go minic a fhágann go bhfuil an t-uisce “bog” nó “crua”.
Stáit Aontaithe
Rialaíonn Gníomhaireacht um Chaomhnú Comhshaoil ​​na SA (EPA) leibhéil incheadaithe roinnt ábhar salaithe i gcórais uisce poiblí. D’fhéadfadh go mbeadh go leor ábhar salaithe in uisce sconna nach bhfuil á rialú ag an EPA ach a d’fhéadfadh a bheith díobhálach do shláinte an duine. Caithfidh córais uisce pobail - na córais sin a fhreastalaíonn ar na daoine céanna i rith na bliana - “Tuarascáil Muinín Tomhaltóirí” bliantúil a sholáthar do chustaiméirí. Aithníonn an tuarascáil ábhar salaithe, más ann dó, sa chóras uisce agus mínítear na tionchair fhéideartha ar shláinte.
Soláthar uisce inólta
D’fhéadfadh go dtiocfadh an soláthar seo ó roinnt foinsí féideartha.
Cill Maodhóg
Baile in Éirinn is ea Cill Maodhóg (Kilmeage). Tá an baile suite in iardheisceart na tíre i gContae Chill Dara.
Uisce buacaire
Comparáid le huisce i mbuidéil
Is dífhabhtán é clóirín a chuirtear le huisce sconna sna Stáit Aontaithe. Idirghníomhaíonn Clóirín le hábhar orgánach san uisce amh chun comhdhúile carcanaigineacha a chruthú ar a dtugtar na trí-halaimeatáin agus na haigéid haloacetic san uisce. Gheobhaidh tú iad seo atá liostaithe i do thuairisc ar cháilíocht uisce. Beidh siad níos airde in uiscí dromchla ina mbeidh ábhar orgánach agus níos ísle i screamhuisce nach bhfuil ábhar orgánach ann. Tá an leibhéal clóirín a fhaightear beag, tugann 1L d’uisce clóirínithe 0.2 mg de chlóirín, nach bhfuarthas go bhfuil aon fhadhbanna sláinte ann. Ligeann USEPA suas le 4 chuid in aghaidh an mhilliúin de chlóirín nó clóirín a chur le huisce óil.
Liverpool Football Club
Traidisiúin
Na céilí comhraic is mó atá ag Liverpool ná a chomharsana chathrach Everton agus Manchester United, cumann mór le rá eile sa chearn chéanna den tír.
Stair Liverpool F.C.
Ach nuair a thóg an Francach Gerard Houllier ceannasaíocht orthu mar bhainisteoir, tháinig feabhas agus forbairt ar an imirt in athuair agus thug sé spreagadh agus misneach do na himreoirí agus lucht tacaíochta an chlub. Sa mbliain 2001, bhuaigh foireann Houllier chúig chorn.
Staitisticí ó chluichí de chuid an chlub
Tuilleadh eolais Liverpool F.C. - Statistics
Stailc na mianadóirí sa Ríocht Aontaithe (1984–1985)
Bhí an bua ag Thatcher, bua na "Mná Iarainn", mar a thugtaí uirthi. mion clé|mion|[[Arthur Scargill ]]
Daniel Wu
Rugadh Daniel Wu (吳彥祖; Wú Yànzǔ) i San Francisco, California, Stáit Aontaithe Mheiriceá ar 30 Meán Fómhair 1974. Tógadh in Orinda, California é agus d'fhreastail sé ar Ollscoil Oregon. Bhí dúil aige in ealaíona míleata na Síne ó bhí sé ina ghasúr. Bhí sé i mbun club Wushu san ollscoil agus nuair a fuair sé a chéim san ailtireacht d'imigh sé leis go Hong Cong mar a bhfuair sé obair mar mhainicín agus mar aisteoir.
Gaeilge Ros Muc
Rangabháil láithreach
Tá 'ag ceapadh' agus 'a cheapadh' le clos ann. Tá an tríú leagan ann leis, is é sin 'ag cheapadh' corráit, ba dhóigh leat nach raibh aon bharántas stairiúil aige seo. Tá 'ag cheapadh' le léamh i dtrascríobh atá déanta ag Brian Ó Curnáin ina staidéar ríchuimsitheach ar Ghaeilge Iorras Aithneach. "Tá mé ag cheapadh gá bhfeiceadh muid Joe..."[16] Níl an tógáil seo ag teacht le ceart na staire áfach. Is féidir gur meascán idir 'a cheapadh' agus 'ag ceapadh atá ann'.
Briathar neamhrialta
'Ní rinne' atá i Ros Muc cé gur 'níor rinne' is coitianta i gConamara trí chéile.
Comhréir an fhocail 'freisin'
'Freisin' a bheith ag deireadh na gclásal an rud a bhfuil cleachtadh aga air ach níorbh amhlaidh i Ros Muc.
"...is dóichí ach thugtaí a’ Baile Thiar freisin air uair amháin..." "...ach bhí neart Béarla freisin ann..." "...mar ba sáibhéir a bhí ann agus ba saor cloch a bhí freisin ann..." "Bhíodar go deas freisin linn..."
Cáilíocht na gConsan
Is minic consain chaola in áit chonsain leathana an chaighdeáin.
Roinnt Leaganacha Áitiúla
driotháir - deartháir cá’il - cá bhfuil ar ndó/ ar ndú - ar ndóigh sé an chaoi - is é an chaoi graithe - gnó (cé go bhfuil an leagan caighdeanach ann sa chanúint leis.) chuile - gach uile an bheatha - bia a’ góilín - 'ag gabháil fhoinn' mar a déarfhá, bhfuil fhios a't - ráitis ríchoitianta. éicint - éigin[22] dul/dhul - goil/ghoil
Ceann de na leaganacha is aitheanta as an mórcheantar ná an gairmeach úd ‘A mhac’, seans gur analach ón tógáil ‘a stór’ ata i gceist leis seo, is é sin nuair nach gcaolaítear ainmneacha ceana nó meafaracha agus iad sa ghairmeach.[23]