cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Teangacha Ceilteacha
An Ghaeilge in Éirinn
Thosaigh athbheochan na Gaeilge sa bhliain 1893, nuair a bhunaigh Dubhghlas de hÍde Conradh na Gaeilge i mBaile Átha Cliath. Is é an dearcadh a bhí ag de hÍde ná nach raibh an tÉireannach socair ná compordach leis féin agus é ag déanamh aithrise ar theanga agus ar nósanna na nGall:
An Bhriotáinis sa Bhriotáin
Sa bhliain 1977, cuireadh bun leis na chéad scoileanna Diwan, a bhí ag dul i muinín an tumoideachais le Briotáinis a theagasc do dhaoine óga. Modh eile ar baineadh triail as san am ab ea Div Yezh nó an cur chuige dátheangach.
Caoimhín Ó Dubháin
Is iománaí é Caoimhín Ó Dubháin, nó Kevin Downes mar a thugtar air i mBéarla. Rugadh é ar an 14 Deireadh Fómhair 1991. Is as Contae Luimnigh é.
Teoiric chinnteoireachta
Modh oibre inar féidir le duine nó comhlacht roghanna réasúnacha a dhéanamh nuair a bhíonn éiginnteachtaí i dtaca leis na roghanna éagsúla, trí na hiarmhairtí dóchúla ar gach rogha a mheasúnú ar bhonn atá chomh hoilte agus is féidir. Baintear feidhm aisti i gcúrsaí bainistíochta is eacnamaíochta. Ach muna mbíonn na buntairiscintí iontaofa, más dramhaíl iad, is dramhaíl a fhaightear mar chinneadh as seo.
Bitheolaíocht
Forbhreathnú
Sa bhliain 1956, d'aithin Herbert Copeland ceithre ríocht, mar atá, ríocht na bplandaí, ríocht na n-ainmhithe, ríocht Monera agus ríocht na bprótaisteach. Dhearc Copeland ar na fungais mar phrótaistigh, nuair ba dhóigh le Haeckel gur plandaí a bhí iontu. An chatagóir nua a tháinig in úsáid, is é sin, Monera, b'ionann é agus na baictéir is na hArchaea.
Uilíocht na bitheolaíochta
thumb|Scéimléaráid den [[Aigéad dí-ocsairibeanúicléasach|ADN (an t-aigéad dí-ocsairibeanúicléasach), bunábhar na ngéinte]]
Teoiric na héabhlóide
Is é is brí leis an éabhlóid i gcúrsaí na bitheolaíochta ná an dóigh ar tháinig na beothaigh ardfhorbartha chun cinn ó na neacha simplí a bhí ann rompu, agus go ndeachaigh an bheatha chun castachta agus chun éagsúlachta in imeacht na milliún bliain. Ba é Charles Robert Darwin (12 Feabhra 1809 — 19 Aibreán 1882) ba thúisce a chuir an tuiscint seo os comhair an tsaoil mhóir, nuair a d'fhoilsigh sé a leabhar cáiliúil On the Origin of Species by Means of Natural Selection ("An Dóigh a bhForbraíonn na Speicis tríd an Roghnú Nádúrtha"), sa bhliain 1859. Rinne an foilseachán seo athmhúnlú radacach ar na heolaíochtaí nádúrtha go léir, nó chuir sé an dearcadh dinimiciúil in áit na tuisceana stataí a bhí ag na daoine ar an mbeatha agus ar an saol go dtí sin. Is é sin, má chreid na heolaithe roimh lá Darwin go raibh an nádúr do-athraithe, is é an síor-athrú is bunchloch don tuiscint eolaíochtúil ar an nádúr agus ar an dúlra ina dhiaidh.
Éagsúlacht na Speiceas
Rangaítear rudaí beo i dtrí Ríocht san tacsanamaíocht nua-aimseartha mar seo a leanas;
Riccardo Giacconi
Réaltfhisicí a rugadh i Genova na hIodáile ar 6 Deireadh Fómhair 1931 ach a chaith cuid mhaith dá shaolré sna Stáit Aontaithe is ea Riccardo Giacconi. Cheap sé scáthán nua i gcomhair teileascóp X-ghathach spáis i 1960, agus i 1962 d'aimsigh an chéad fhoinse X-ghathanna taobh amuigh den Ghrianchóras (an réalta Scorpius-X) is léirigh an radaíocht cúlra ó thaobh amuigh dár réaltra. Thóg a ghrúpa an chéad bhrathadóir satailíte X-ghathanna a d'imfhithisigh an Domhan. Leag sé amach bunús na réalteolaíochta X-ghathaí. Le Raymond Davis is Masatoshi Koshiba, bhuaigh sé Duais Nobel na Fisice i 2002 as an saothar seo. Fuair sé bás ar 9 Nollaig 2018 in San Diego, California.
An tSiria
Stair
Athbheochan a bhí i gceist le ré na n-Ayyubid agus na Mamalúcach sa Damaisc.
Daonra agus déimeagrafaíocht
De réir shonraí an Bhainc Dhomhanda, b'ionann is 21,362,541 daonra na Siria in 2010, an bhliain dheireanach roimh an chogadh chathartha. Ba é 18,275,704 an daonra in 2021 tar éis 10 mbliana den choinbhleacht.
Ní fhoilsítear staitisticí oifigiúla maidir leis an chreideamh ná an bunadh eitneach sa tSiria, ach tá meastacháin foilsithe ag acadóirí, ionaid taighde, agus rialtais eile. Is ábhar íogair na figiúirí sin toisc an chumhacht a bheith, go bunúsach, i lámha dreama den mhionlach Alabhaíteach, agus mar gheall ar idé-eolaíocht náisiúnach Arabach an réimis, nach mbíonn sásta glacadh le héilimh ó mhionlaigh eitneacha agus go háirithe ó na Coirdínigh.
Féach freisin
An tSiria: An Chéad Domanó Eile?, Beo.ie, 128 · NOLLAIG 2011
An Eaglais Bhreac Uachdar
clé|250px|mion|An Eaglais Bhreac Uachdar Is stáisiún suite i gComhairle na h-Eaglaise Brice í an Eaglais Bhreac Uachdar.
Contae Mesa, Colorado
Is contae Meiriceánach é Contae Mesa atá suite i stát Colorado. Sa bhliain 2010, bhí daonra 146,723 duine ann. Is é Grand Junction a phríomhbhaile contae.
Paddy Canny
Bibleagrafaíocht
Tá aithne air sa Chlár as an bhfidil a sheinm agus bhí go leor tionchair aige ar fhoghlaim conas ceol a sheinm agus a léamh. Sheinn a chairde Martin Rochford agus Martin Nugent an fhidil agus bhí cóip de 'O'Neills Book of Traditional Tunes' ag Rochford agus le cabhair an leabhair seo d'fhoglaim Canny ceol a léamh. Ba léir an grá a bhí ag Paddy Canny don cheol traidisiúnta go dtabharfadh sé a fhidil chun oibre leis agus roinnt foinn a sheinm nuair a bheadh am spáratha aige. Mar gheall air seo go léir bhí tionchar aige ar go leor daoine in earnáil cheoil traidisiúnta. Mhúin sé dá mhic léinn conas an fhidil a sheinm ón am a bhí sé ina dhéagóir óg. Ba é P.J Hayes duine dá mhic léinn.
Ceol traidisiúnta ón bhFidléir finscéalaíochta as Oirthear an Chláir
Tá na hamhráin ar an albam seo ná;
Seán sa Cheo, Dick Cosgrove's, The Gallowglass, the Rakes of Clonmel, The Beauty Spot, The Cashmere Shawl, Poll Ha'Penny, The Right of Man, The Goat in the Green, Brenden Tonra's, Sergeant Early's Dream, Sporting Nell, The New House, The Robin's Nest, The Daisy Field, Molly Bawn, The Caves of Kiltanon, The Quilty Shore, Mayor Harrison's Fedora, The Stone in the Field, Dunphy's, Toss the Feathers, The Repeal of the Union, Old Tipperary, Down the Back Lane, The Boys of the Lough and The Old Blackthorn Reel.
Damhna
Comparáid le mais
Cé go bhfuil tuairimí difriúla ann faoi cad ba cheart a mheas mar dhamhna, tá sainmhínithe chruinne eolaíochta ag mais an damhna. Difríocht eile is ea go bhfuil “malairt” ann ar a dtugtar frithdhamhna ag damhna, ach níl a mhalairt den téarma mais ann - níl a leithéid de rud ann mar “frithmhais” nó “mais dhiúltach “, chomh fada agus is eol, cé go bpléann eolaithe an coincheap. Tá an t-airí (.i. dearfach) chéanna ag “frithdhamhna “  agus a mhacasamhail “ damhna “.
Bunaithe ar adaimh
Sainmhíniú atá bunaithe ar a struchtúr fisiceach agus ceimiceach an damhna is ea : Is éard is damhna ann na ní a líonann spás agus a mbíonn mais ann. Uaireanta tugtar gnáthábhar ar ábhar adamhach den sórt sin. Mar shampla, is damhna é an t-aigéad dí-ocsairibeanúicléasach (DNA) faoin sainmhíniú seo toisc go bhfuil na móilíní déanta as adaimh. Is féidir an sainmhíniú a leathnú amach chun adamh agus móilíní luchtaithe a áireamh, ionas go n-áireofar plasmaí (gáis iain) agus leictrilítí (tuaslagáin ianacha), nach léir a bheith san áireamh i sainmhíniú na n-adamh. Nó mar mhalairt air sin is féidir phrótóin, neodróin agus leictreoin a ghlacadh san áireamh freisin.
Ardeaglais St Albans
Is ardeaglais Anglacánach suite i St Albans í Ardeaglais St Albans.
John Nash (ailtire)
Ailtire is pleanálaí cathrach a rugadh i Londain ab ea John Nash (13 Eanáir 1752 - 13 Bealtaine 1835). Sa chathair sin dhear sé Páirc an Leasrí agus Áirse an Mharmair, d'athchruthaigh Pálás Buckingham, agus leag amach Cearnóg Trafalgar is Páirc San Séamas. mion|clé|266x266px|Busta de John Nash in Eaglais All Souls, Londain, foirgneamh a dhear sé féin mion|clé|17 Cearnóg Bloomsbury i [[Londain ]]
Sanfourche
Is ainm teaghlaigh é Sanfourche go háirithe ag:
Glaoch na hÉireann
Glaoch na hÉireann
Leagan Béarla
Ireland's Call
An Bhanglaidéis
Neamhspleáchas
Bhain Oirthear na Pacastáine neamhspleáchas amach ó Phacastáin Thiar i mí Nollag 1971. Tugadh "an Bhanglaidéis" ar an tír nua ag an am sin.
Tairired na nDéssi
The term "Déisi" is used anachronistically in Tairired''. Its chronologically confused narrative concerns events that long predate the historical development of déis communities into distinct tribal polities, mar shampla, Déise Mumhan.
Leagan B
Den ábhar leithleach sa leagan B, is é scéal faoi Choirc Duibhne mac altrama Aonghasa, sinsear Chorca Dhuibhne, atá is suntasaí. Tugtar Corc agus a dheartháir saol trí chiorrú coil idir Coirpre Múse agus Duihind, páistí rí na Mumhan, Conaire Caomh. Tagann gorta don tír dá bharr. Is mian le muintir bás tíre go ndófar iad, ach tarrtháltar Corc ag draoi agus a bhean chéile, a thógann é agus a mhallacht as Éirinn féin chuig oileán ar muir. Thairis sin, déanann bean chéile an draoi, Boí, deasghnátha íonghlanta agus aistríonn sí transfer mallacht Choirc go bó bhán osnádúrtha, agus filleann sé ansin ar ais chuig a theaghlach. Níos déaranaí, téann sé mar ghiall chuig cúirt Chormaic mhic Airt, ar altramas le hAonghas. Téann sé i dteannta lena athair altrama agus é ar deoraíocht as Teamhraigh. Déanann sé iarracht a áitiú ar na Déise ar fánach a lonnú ar oileán a óige, agus fanann ann nuair a roghnaíonn na Déise dul chuig Caiseal.
Nathair fhaithneach
De chlann na acrochordidae, a fhaightear ón India go dtí an Astráil. I bhfad níos oiriúnaí don uisce úr ná an tír. Lanna garbha uirthi a bhfuil cuma faithní orthu. Tugtar nathair uisce uirthi freisin.
Contae Phillips, Colorado
Is contae Meiriceánach é Contae Phillips atá suite i stát Colorado. Sa bhliain 2010, bhí daonra 4,442 duine ann. Is é Holyoke a phríomhbhaile contae.
H. P. Lovecraft
A shaol
De réir a chéile, áfach, thréig an ciníochas é, agus é ag teacht isteach ar an saol mór amuigh. Dealraíonn sé nach raibh ann ach smionagar smaointeachais a thóg sé ó na seanleabhartha a léadh sé. Nuair a fuair sé aithne ar shaol na scríbhneoirí amaitéaracha, agus é ag scríobh na céadta litreacha chuig cairde a casadh air sna ciorcail seo, tháinig maolú ar a chuid réamhbhreithiúnaisí i leith ciníocha éagsúla, agus é in ann a thuiscint go raibh daoine de na ciníocha seo ábalta cultúr den chineál a thaitin leis féin a chruthú.
Lovecraft mar scríbhneoir
Cuid thábhachtach d'ollchruinne Lovecraft iad na leabhartha fosta, ar nós Necronomicon, Unaussprechlichen Kulten, Cultes des Ghoules agus araile. Nuair a bhí Lovecraft ina pháiste, b'iad na leabhartha príomhfhoinse an tsuilt, an tsubhachais, na heachtraíochta agus na n-aislingí ina shaol, agus is féidir a chreidiúint go dtugann sé cineál ómós do chumhacht na litríochta mar rud trína chur in iúl go bhfuil fórsaí millteanacha neamhshaolta i seanleabhartha agus i leabharlanna leathdhearmadta. Ní hamháin go bhfuil an peann ábalta ar an rí a chur as a chathair agus an tíoránach a ruaigeadh - tá Lovecraft ag tabhairt le fios gur féidir an cultúr, an tsibhialtacht agus ordú na hollchruinne féin a chroitheadh as a chéile - ar acht go bhfuil teacht agat ar na leabhartha cuí. Tá an mhóitíf chéanna le haithint, mar shampla, ar úrscéal mór-ratha an Spáinnigh Arturo Pérez-Reverte, El Club Dumas, a scannánaíodh faoin teideal The Ninth Gate ("An Naoú Geata"). B'fhéidir nach miste Hazarski recnik ("Ciclipéid na gCazarach") le Milorad Pavic a ainmniú anseo ach an oiread.
Teorannú
I bhfisic na gcáithníní, an phostaláid go n-idirghníomhaíonn cuairc is glúóin ar bhealach chun go mbíonn siad coinnithe teoranta do thaobh istigh cáithníní fo-adamhacha níos mó, agus mar sin, gur féidir nach mbreathnófar go díreach choíche iad. Go dtí seo níor braitheadh cuairc go díreach, ar aon chuma. Ach ní thuigtear nádúr an teorannaithe, más ann dó ar chor ar bith.
Ailtireacht Luimnigh
Lochlannach agus Normannaigh
Thóg na Normannaigh Caisleán an Rí Eoin ar bhruach na Sionainne i dtús an 13ú haois agus is fós ceann des na radharcanna is suntasaí sa chathair é.
Adele
19 (2008)
clé|mion|Adele ag Martyr's, 2008 clé|mion|Adele Adkins, 2009 clé|mion|2013, Golden Globe
Contae Pueblo, Colorado
Is contae Meiriceánach é Contae Pueblo atá suite i stát Colorado. Sa bhliain 2010, bhí daonra 159,063 duine ann. Is é Pueblo a phríomhbhaile contae.
Mícheál Ó hÓgáin (ropaire)
Lean an cogadh go dtí go ndearnadh Conradh Luimnigh i Mí Dheireadh Fómhair 1691, ach lean an tÓgánach air ag troid ar feadh sé mhí. D’fhág sé Éire i ndeireadh an Earraigh in 1692 nuair a d’imigh an chuid deiridh de na Géanna Fiáine.
B’éigean dó an Fhrainc a fhágáil in 1706 agus oifigeach eile maraithe aige i gcomhrac aonair, agus bhain sé an Phortaingéil amach, áit ar lean sé air ina shaighdiúir. I ndeireadh a réime bhí céim ard aige. I Mí Bhealtaine 1712 bhí sé páirteach sa bhua mór a fuair Arm na Portaingéile ar na Spáinnigh i gcath Campo Maior. Fuair sé bás sa Phortaingéil agus tá a sliocht ann fós.
Corparáid Éireannach um Réiteach Banc
Na hoibríochtaí
Ansin cuireadh ocht mbanna nua Státchiste le ráta comhlúthach ina n-ionad, agus rátaí an íseal ar fad. Mar sin, cuireadh bannaí Rialtais fadtéarmacha in ionad na nótaí gealltanais a soláthraíodh don CÉRB (a bhí faoi úinéireacht stáit chomh maith), mion|clé|[[Banc Ceannais Eorpach, BCE]] Eisíodh suim iomlán ollmhor, €25.03 billiún, do Bhanc Ceannais na hÉireann BCÉ ar an 8 Feabhra 2013, agus aibíochtaí idir 25 bliain agus 40 bliain ag gabháil leis na bannaí.
Contae Rio Blanco, Colorado
Is contae Meiriceánach é Contae Rio Blanco atá suite i stát Colorado. Sa bhliain 2010, bhí daonra 6,666 duine ann. Is é Meeker a phríomhbhaile contae.
Antigua agus Barbúda
Níl ach dornán míle farraige idir Antigua agus Barbúda. Táid i lár Oileán na Fothana.
An Spealadh Mór
Na Fiacha
Tá na macreacnamaithe, cosúil le Ben Bernanke (cathaoirleach Chóras an Chúlchiste Fheidearálaigh inniu), tar éis an dearcadh a athbheochan a bhí ag Arthur Cecil Pigou agus ag Irving Fisher ar an Spealadh Mór - dearcadh a chuireann an bhéim is mó ar na fiacha agus ar an díbhoilsciú. Sna 1920idí, bhí sé de nós ag muintir na Stát Aontaithe gach uile shórt a cheannach ar creidmheas, idir ghnóthaí, mhonarchana, ghluaisteáin, thithe (morgáiste), throscáin agus, fiú, stoic de chineálacha áirithe. Ba spreagadh don tomhaltas é seo, ach san am céanna, chuir sé an náisiún go léir i bhfiacha. Na daoine agus na gnólachtaí a bhí báite i bhfiacha, nuair a tháinig an díbhoilsciú, agus an t-éileamh ar na tráchtearraí ag titim, ba mhinic a bhí siad i ndrocháit ag iarraidh gan a bheith ag loiceadh ar a gcuid íocaíochtaí. B'éigean dóibh gearradh síos ar a ngnáthchaiteachas le bheith ábalta na híocaíochtaí a choinneáil lena gcuid creidiúnaithe, rud a bhain tuilleadh den éileamh ar thráchtearraí nua. Thosaigh na gnólachtaí ag teip, nuair nach raibh oibreacha tógála ar fáil ná orduithe ar thráchtearraí ag teacht. mion Thosaigh na gnólachtaí ag leagan an lucht oibre as, agus chuaigh an dífhostaíocht in airde go dtí go raibh duine as gach ceathrar den fhórsa saothair fágtha iomarcach. Na bancanna a mhaoinigh cuid mhór de na fiacha, thosaigh siad ag teip, nuair a loic na féichiúnaithe ar na híocaíochtaí, agus na taisceoirí ag tarraingt a gcuid airgid ar ais ó na cuntais. Bhí ráthaíochtaí Rialtais agus rialúcháin baincéireachta Cúlchiste Fheidearálaigh ann leis an gcineál seo scaoll a chosc, ach má chuathas ina dtuilleamaí ar aon nós, ní raibh gar iontú. Nuair a theip ar na bancanna, d'imigh luach na milliún dollar de shócmhainní. Cailleadh thart ar 40 % den tsoláthar airgid a d'úsáidfí le haghaidh ceannachán nó íocaíochtaí bainc faoi ghnáthchoinníollacha.
Na Baincéirí á Milleánú
Bhí gach uile shórt ar fáil sna Stáit Aontaithe sa bhliain 1930, idir mhonarchana, thailte méithe feirmeoireachta, agus lucht oibre a raibh na scileanna acu agus fonn oibre orthu. Bhí córas cuimsitheach éifeachtúil iompair ann, idir iarnróid, bealaí móra, agus uiscebhealaí. Bhí córas na cumarsáide ní b'fhearr ná in aon áit eile ar dhroim an domhain, nó bhí an teileafón, an teiliprintéir, an raidió agus an post ann, agus iad ag obair go gleoite. Ní raibh lorg an chogaidh, an ghorta ná na ngalar tógálach ar an tír. B'é an t-aon rud amháin a bhí de dhíth ná an soláthar airgid a choinneodh rotha na heacnamaíochta ag casadh. I dtús na dtríochaidí, dhiúltaigh na baincéirí iasachtaí a thabhairt do na gnólachtaí tionsclaíochta, na gnólachtaí díoltóireachta, agus do na feirmeacha. San am céanna, bhí siad ag éileamh íocaíochtaí ar na hiasachtaí a bhí eisithe cheana féin, agus mar sin, chuaigh an t-airgead as cúrsaíocht go sciobtha. Bhí earraí ar fáil don té a raibh a luach aige, agus bhí tascanna ag fanacht leis an bhfear oibre a chríochnódh iad, ach ó nach raibh airgead ann, chuaigh an tír go léir in abar.
Arnold, Nottinghamshire
Is baile suite i Nottinghamshire é Arnold.
Emoji
Stair
Cuireadh an focal ‘emoji’ le Foclóir Béarla Oxford sa bhliain 2013, ó fhocail Seapáinise a chiallaíonn ‘pictiúr’ agus ‘carachtar’. Cruthaíodh na hemojis féin ag deireadh na 1990idí ag an ngréasán guthán NTT DoCoMo sa tSeapáin.
Fiúntas
Is féidir ceisteanna a chur nó a fhreagairt leo, is ionann ordóg in airde agus ‘sea’, is féidir póg a sheoladh, do mhothúcháin a léiriú.
Úgónach (reiligiún)
Na hÚgónaigh in Éirinn
Bhí tionchar díréireach acu ar an tír. Mar shampla, deirtear gur thug na hÚgónaigh an blaa isteach sa 17ú haois. Deirtear freisin go dtagann an focal ón bhFraincis (blanc nó bán) de thoradh ar an bplúr. mion|Ár Lá Fhéile Bairtliméid, 1572,pictiúir de chuid François Dubois
Síneolaíocht
Téarmaíocht
Cumadh na téarmaí "síneolaíocht nó sinology" agus "síneolaí nó sinologist" timpeall na bliana 1838, agus baineadh úsáid as "sín nó sino-", díorthaithe ceann ar cheann ón Laidin Dhéanach 'Sinae',  ón Ghréigis Sinae, ón Araibis. Sin agus d'fhéadfadh gur ó Qin, mar atá i Ríshliocht Qin.
Veerappan
Robálaí, fuadaitheoir, smuigléir agus dúnmharfóir Indiach ab ea Koose Muniswamy Veerappa Goundan, nó Veerappan (18 Eanáir 1952 – 18 Deireadh Fómhair 2004). Dacoit a thugtar ar a leithéid de choirpeach san India. Nuair a bhí sé ocht mbliana déag, chuaigh sé le póitseáil agus le robálaíocht mar shlí bheatha, agus ina dhiaidh sin, thosaigh sé ag fuadach daoine mór le rá agus ag éileamh airgid mar dheachú a bhfuascailte. Bhí sé ag rith damhsa taobh istigh de chríocha trí stát Indiach, mar atá, Tamil Nadu, Karnataka, agus Kerala. Bhí sé de chlú air go raibh sé cosúil le Robin Hood agus na bochtáin ag cabhrú leis in éiric na maitheasa a rinne sé dóibh, ach dealraíonn sé gurbh í an eagla ba mhó a mheall an chuidiúlacht uathu.
Cartoonito
Is stáisiún teilifíse é Cartoonito atá mar chuid de Turner Broadcasting System Europe. Craoladh an chéad chlár ar an 4 Meán Fómhair 2006.
France Prešeren
Saol
Bhí Prešeren ina dhlíodóir cúnta amháin ar feadh beagnach 20 bliain, mar measadh gur radacach polaitiúil agus saorsmaointeoir a bhí ann. https://gd.wikipedia.org/wiki/France_Pre%C5%A1eren clé|mion D'ainneoin gur mhian lena mháthair go ndéanfadh Prešeren Óg staidéar ar an sagart acht, thug sé faoi staidéar an dlí in Ollscoil Vín.
Aladdin (scannán 2019)
Scannán fantaisíochta ceolmhar Meiriceánach de chuid Disney ón bhliain 2019 is ea Aladdin. Guy Ritchie an stiúrthóir. Is athdhéanamh ar scannán Disney den ainm céanna ón mbliain 1992 é, agus tá an dá scannán bunaithe ar an scéal Arabach faoi Aladdin sa leabhar úd Oíche is Míle. Ghlac Will Smith, Mena Massoud, Naomi Scott, Marwan Kenzari, Navid Negahban, Nasim Pedrad, Billy Magnussen, agus Numan Acar páirt ann.
Cripteabóis
Is staid mheitibileach beatha é cripteabóis nó anabóis a chuireann orgánach isteach mar fhreagairt ar dhálaí comhshaoil díobhálacha mar thriomú, reo, agus easnamh ocsaigine. Sa staid chripteabóiseach, stopann gach próiseas meitibileach intomhaiste, ag cosc ​​ar atáirgeadh, forbairt agus deisiú. Nuair a fhillfidh dálaí comhshaoil ​​ar a bheith séimh, fillfidh an t-orgánach ar a staid mheitibileach mar a bhí sé roimh an gcriptibóis.
Cothromóid Navier-Stokes
deas|200px|thumb|Cothromóid Navier-Stokes Cothromóid chasta a chuireann síos ar dhinimic sreabháin shlaodaigh, an gaol idir athruithe i luas an tsreabháin agus athruithe sa bhrú air is sna fórsaí slaodachta. Díorthaithe ag an innealtóir Francach Claude Navier agus an matamaiticeoir Éireannach George Stokes. Ní féidir réiteach a fháil uirthi ach i gcásanna ar leith.
Cotgrave
Is baile suite i Nottinghamshire é Cotgrave.
Teaghlach de Clare
thumb|Armas an teaghlaigh de Clare. Is teaghlach cáiliúil agus cumhachtach Angla-Normannach é Teaghlach de Clare. Ba de shliocht Godefroi (nó Geoffroy), an Cunta d'Eu (Fraincis:Comte d'Eu), duine de mhic neamhdhlisteanacha Richard Sans-Peur, Iarla Normannach, as an sráidbhaile beag Saint-Martin de Bienfaite, na 'de Clare'.
Stair an teaghlaigh de Clare
Sna chéad ghlúin eile, bhí aithne as éadan ar na baill faoi na hainmneacha 'de Clare', 'Tonbridge' nó 'Bienfaite'. Ach d’éirigh siad chomh cáiliúil agus chomh cumhachtach sin gur shainaithin croiniceoirí chomhaimseartha iad de réir ainm a n-athar agus ní de réir ainm a gcuid feod. Chomh maith leis sin, d’úsáid siad na chéad ainmneacha Richard agus Gilbert i ngach glúin, mar sin tá go leor Fitz Richard ann agus Fitz Gilbert (is mionathrú de 'fils' is ea 'fitz') atá furasta bheith ar mearbhall faoi.
Spórt i Luimneach
Tá suim mhór sa spórt i Luimneach agus is minic a ghlaonn polaiteoiri agus cumainn áitiúla "Príomhchathair Spóirt na hÉireann" ar Luimneach. Cuimhníonn dealbh os comhair Banc Aontas Éireann i Sráid Uí Chonaill ar chlú spórtúil na cathrach.
Rásaíocht con
Tá Raon na gCon Luimnigh suite ar Bhóthar Mulgrave. Beirtear níos mó cúnna ráis i dContaetha Luimnigh, Thiobraid Árainn agus Chiarraí ná in aon limistéar eile ar domhain.
Spóirt Eile
Tá ocht ngalfchúrsa laistigh de 20km ó lár na cathrach. Is iad GC Luimnigh i bBaile Clocha, GC Caladh Uí Threoigh, GC An Ráth Bháin, GC Chontae Luimnigh is mBaile an Fhaoitigh, GC Na Sionnainne in Aerfort na Sionna, GC Cluain Lára, GC Áth Dara agus GC Mainéar Ath Dara.
Eastwood, Nottinghamshire
Is baile suite i Nottinghamshire é Eastwood.
Robin Hood
Is féidir cosúlachtaí spéisiúla a aithint idir na scéalta faoi Robin Hood, na scéalta Artúraíochta agus na scéalta Fiannaíochta. Dealraíonn sé, áfach, nach ndearna aon scoláire staidéar comparáideach ar an trí shraith scéalaíochta seo go nuige seo.
Cnámha Loma an Scéil
Seo iad cnámha loma an scéil mar is minicí a insítear é. Is é an tuiscint atá ag na scoláirí inniu, ná, má bhí Robin Hood ann mar phearsa stairiúil ar aon nós, go raibh sé beo céad go leith de bhlianta ní ba deireanaí ná mar a deir an leagan seo. Thairis sin, ní luaitear Sherwood ná Nottingham leis ar aon nós sa litríocht is sine a dhéanann trácht air.
Carachtair chosúla sa Bhéaloideas
https://www.google.com/search?q=Scorach+Ghlionn%C3%A1in+robin&client=firefox-b-e&sxsrf=AJOqlzXh8Pg1CWs5O9KJ190r6hZOse4JvQ%3A1675158220782&ei=zOLYY4auL4ylgQazi6SwBQ&ved=0ahUKEwiGxMTVwvH8AhWMUsAKHbMFCVYQ4dUDCA4&uact=5&oq=Scorach+Ghlionn%C3%A1in+robin&gs_lcp=Cgxnd3Mtd2l6LXNlcnAQAzIFCCEQoAEyBQghEKABOggIABCiBBCwAzoFCAAQogRKBAhBGAFKBAhGGABQqARY-whgxwpoAXAAeACAAWuIAfIDkgEDNS4xmAEAoAEByAEFwAEB&sclient=gws-wiz-serp
Soláthar agus éileamh
mion|'Soláthar agus éileamh', léaráid ag léiriú na héifeachtaí a éiríonn as éileamh méadaithe Modh chun anailís agus réamhaithris a dhéanamh ar ghluaiseachtaí praghsanna agus torthaí ar an eacnamaíocht, ag baint úsáide as faisnéis mar gheall ar sholáthar agus éileamh ach go háirithe.
Retford
Is baile suite i Nottinghamshire é Retford.
Carla Del Ponte
Saol
Sa bhliain 1981 a rinneadh giúistís imscrúdaithe di. Rinneadh ionchúisitheoir poiblí di trí bliana dár gcionn.
Na hEalaíona i Luimneach
Tá suim bhríomhar ins na h-ealaíona i Luimneach, an ceathrú cathair is mó in Éirinn agus an tríú ceann is mó sa Phoblacht agus tá oidhreacht láidir aici sa cheol agus sa litríocht. Cuidíonn na cúrsaí airdoideachais in Ollscoil Luimnigh agus i gColáiste Ealaíona Luimnigh le staideas an chathair mar ionad tábhachtach i ngach rannóg na n-ealaíona.
Prós agus Filíocht
280px|thumb||Séipéal Eoin sa bhliain 1982. Ath-thógadh san 18ú haois í. Dhún Eaglais na hÉireann í sa bhliain 1970 agus úsáidtear mar ionad rinnce Daghda anois í Gach oíche dé Chéadaoin, bailíonn grúpa filíochta le chéile i dtigh tábhairne an Tigh Bán ar Shráid Uí Chonaill. Tá grúpaí scríbhneora próis gníomhach sa chathair freisin.
Club de Fútbol Monterrey
Bhuaigh Monterrey ceithre theideal sraithe, dhá chupán tí, agus ceithre theideal i gConradh Seaimpíní CONCACAF (go háirithe, trí chomórtas as a chéile i 2011, 2012 agus 2013). Tugtar an Rayados (na cinn stríoc) ar an bhfoireann de ghnáth, mar gheall ar éide stríocach gormghorm gorm traidisiúnta an chlub. Léirítear an t-éide i suaitheantas reatha an chlub, atá maisithe freisin le réaltaí os cionn na suaitheantas a dhéanann ionadaíocht ar theidil sraithe an chlub agus ar na réaltaí thíos an suaitheantas ionadaíoch do theidil ilchríochacha.
Iar Chonnacht
Na Normannaigh
Sa bhliain 1315, lonnaigh clann Seoighe i gcuid d'Iar Connacht. De bhunús Normannach iad a tháinig go hÉirinn i dteannta le clann FitzGerald. Ar dtús, phós siad le clann Uí Bhriain as Tuamhain, ach phós mac is sine Thomáis, Edmond Mac Mara, le hiníon rí Iar Chonnacht. Gaelaíodh roinnt bhall den chlann úd ach tugadh an t-ainm Dúiche Sheoighe ar a gcuid críoch.
Scannal Chappaquiddick
Leabhar True Compass
Sheachain Ted Kennedy caint ar bith ar chás Chappaquiddick agus Mary Joe Kopechne i gcaitheamh a shaoil, ach amháin ina leabhar dírbheathaisnéis each, True Compass. Shéan Kennedy go raibh aon chaidreamh idir é féin agus Mary Jo Kopechne agus scríobh sé nach raibh brí ná ciall le cuimse dá bhfuil ráite faoi imeachtaí na hoíche sin.
Oifig Taifead Poiblí Thuaisceart Éireann (OTPTÉ)
Athlonnú go dtí Ceathrú  an Titanic
mion|OTPTÉ ag Búlbhard an Titanic I mí an Mhárta 2011, d'oscailt OTPTÉ arís in áitribh úr nua tógtha ag 2 Búlbhard an Titanic, BT3 9HQ, sa Cheathrú Titanic,  Béal Feirste, thart ar aon mhíle ó lár na cathrach.
Aspley, Nottingham
Is baile suite i Nottingham é Aspley.
Naisc Iompair Luimnigh
Busanna
Imíonn fad-sheirbhísi Bus Éireann ó Stáisiún Cholbert chomh mhaith go dtí Baile Átha Cliath, Ros Cré, Cill Chainnigh, Port Lairge, Corcaigh, Cill Airne, Inis, Gaillimh, Sligeach, Áth Luain agus bailte móra eile ne hÉireann. Tá seirbhísi áitiúla chuig bailte mar Sionna, Caisleán Uí gConaig, Brú na nDéise, Caisleán Nua Thiar agus Faing agus tá seirbhís cathrach ag freastail ar na bruachbhailte.
Bóithre
Siad na príomh-bhóthair náisiúnta a ritheann ó Luimneach ná:
Neamhluail
Neamhchomhordú na ngéag uachtarach is íochtarach, mar gheall ar theip an néarchórais lárnaigh luail na matán sna géaga sin a rialú, nó de bhrí nach bhfuil an néarchóras lárnach ag fáil eolais ar ionaid na ngéag sin sa spás.
Alicia Adélaide Needham
Saol
Rugadh Needham san Seanchaisleán, Co. na Mí. Montgomery a sloinne réamhphósta. Chuaigh sí chuig scoil chónaithe i nDoire ar feadh ceithre bliana agus chaith sí an bhliain ina dhiaidh sin i mBaile an Chaistil, ar Oileán Mhanann. Bhí sí i mbun staidéir san Acadamh Ríoga Ceoil i Londain ar feadh bliana amháin (is dócha, an bhliain acadúil 1880-1). Rinne sí staidéar ar an phianó leis an phianódóir agus cumadóir Éireannach Arthur O'Leary, ar an armóin agus ar an chuntraphointe le Frank Davenport agus ó am go chéile le George Alexander Macfarren agus Ebenezer Prout.
Ní sé soiléir cad a rinne sí sna trí bliana idir an dá linn sular atosaigh sí ar a cuid staidéir sa bhliain 1884, ach bhain sí céim amach sa bhliain 1887 agus rinneadh ceadúnach den Acadamh di sa bhliain 1889. In 1893 d'éirigh léi freisin sna scrúduithe le bheith ina comhalta de Choláiste Ríoga an Cheoil. Phós sí Joseph Needham, dochtúir a bhí ina chónaí i Londain, sa bhliain 1892, agus sa bhliain 1900 saolaíodh a leanbh aonair, ar ar tugadh Joseph Needham freisin.
Three Mile Island
Tharla drochthionóisc ann sa bhliain 1979, nuair a leáigh cuid mhaith de chroíleacán an imoibreora agus a sceith roinnt iseatóp radaighníomhach san atmaisféar.
Pápa Innocentius XI
Ba phápa ar an Eaglais Chaitliceach é an Pápa Innocentius XI.
Mapperley
Is baile suite i Nottingham é Mapperley.
Neamhord mothachtálach séasúrach
Dúlagar geimhridh de bharr easpa sholas na Gréine. Bíonn tuirse is marbhántacht ar an bhfulangaí, chomh maith le dúil i gcarbaihiodráití, rud a chuireann lena mheáchan. Meastar go gcuireann an riocht seo isteach ar suas le 10% de dhaoine, a bheag nó a mhór, i rith an gheimhridh. Is eol go gcuireann solas isteach ar rithimí bitheolaíocha trí ábhair teachtaire hormónacha is néaraceimiceacha a fhuasclaíonn an fhaireog phinéalach. Is é an leigheas is fearr ná solas nádúrtha na Gréine, agus is maith d'an-chuid fulangaithe suí os comhair bosca solais ard-déine ar feadh 4-6 uair sa lá. Ní leor gnáthshoilsiú tí.
Eacnamaíocht na hAfraice
Chomh maith le sin, tá ioncam na hAfraice ag titim ar feadh an chéid deireanach ach tá an bochtaineacht iomláin ag titim go mall agus i slite áirithe tá sí níos fearr ná áiteanna eile cosúil le Meiriceá Theas, áit a bhfuil a lán de na mí-bhuntaistí céanna acu.
Hessen
Na Ceantair
200px|left|Mapa Hessen
Tím
Tom beag inleata cumhra is ea tím, í go minic cúpla ceintiméadar ar airde, dúchasach don Eoraip is an Áise. Na duilleoga beag caol, i bpéirí urchomhaireacha. Na bláthanna déliopach, bándearg nó liathchorcra de ghnáth, i bhfáinní plódaithe ag cruthú spící nó ceann. Saothraítear go forleathan mar luibh chistine í, ach tá foirmeacha ildathacha ann a úsáidtear mar mhaisiúchán. Gné ollmhór le han-chuid speiceas (timpeall is 350 díobh), le bolaithe is blasanna éagsúla. Tím choiteann, tím líomóide, is tím carbhais na speicis is coitinne.
Sherwood, Nottingham
Is baile suite i Nottingham é Sherwood.
Nasc ceimiceach
Nasc comhfhiúsach
Is minic a chruthaítear móilíní go príomha ó naisc chomhfhiúsacha neamhpholacha atá domheasctha in uisce nó i tuaslagóir polach eile, ach tá siad i bhfad níos intuaslagtha i dtuaslagóirí neamhpholacha mar heacsán.
Naisc shingile agus iolracha
Tá dhá phéire leictreon comhroinnte i nasc dúbailte, ceann i sigme-naisc agus ceann i pí-naisc, le dlús leictreon dírithe ar dhá thaobh urchomhaireacha den ais idir-núicléach. Is éard atá i nasc triarach comhfhiúsach ná riaradh trí dhís leictreon, a chruthaíonn sigme-nasc amháin agus dhá phí-nasc. Sampla is ea nítrigin. Tá naisc cheathrúla agus naisc níos airde an-annamh agus ní tharlaíonn siad ach idir adamh miotail thrasdultacha áirithe.
Teoiricí maidir le nascadh ceimiceach
Sa teorainn (neamhréadúil) de nascadh ianach "íon", tá leictreoin locáilte go foirfe ar cheann den dhá adamh sa nasc. Is féidir naisc den sórt sin a thuiscint leis an bhfisic chlasaiceach. Contanam iseatrópach de phoitéinsil leictreastatacha atá mar chomhartha sóirt ag fórsaí idir na hadaimh. Tá a gcuid méide i gcomhréir shimplí leis an difríocht an luchta.
Tá teoiric an fhiúsnaisc iomasach go ceimiceach trí bheith logánaithe go spásúil, rud a fhágann gur féidir aird a dhíriú ar na codanna den mhóilín atá i mbun athraithe cheimicigh. I gcodarsnacht leis sin, tá fithiseáin mhóilíneacha níos “nádúrtha” ó thaobh an dearcaidh meicniúil chandamach, le fuinnimh fhithiseacha suntasach go fisiciúil agus nasctha go díreach le fuinnimh ianúcháin turgnamhacha ó speictreascópacht fhótaileictreonach. Dá bhrí sin, is minic a fhéachtar ar theoiric an fhiúsnaisc agus ar theoiric na bhfithiseán móilíneach mar go bhfuil siad in iomaíocht ar a chéile, ach mar sin féin, go bhfuil creataí comhlántacha acu a thugann léargas difriúil ar chórais cheimiceacha. Mar chur chuige maidir le teoiric an struchtúir leictreonaigh, is féidir le modhanna TFN agus TFM araon comhfhogasú a thabhairt d’aon leibhéal cruinnis atá ag teastáil, i bprionsabal ar a laghad. Ar leibhéil níos ísle, áfach, tá difríochtaí sna comhfhogasúcháin, agus d’fhéadfadh go mbeadh cur chuige amháin níos oiriúnaí do ríomhanna a bhaineann le córas nó maoin áirithe ná an ceann eile.
Abbey Park, Nottinghamshire
Is baile suite i Nottingham é Abbey Park.
Carbón-12
Íonú iseatópach
Is féidir iseatóip charbóin a dheighilt i bhfoirm gáis dhé-ocsaíd charbóin trí imoibrithe mhalairte cheimiceacha chascáideacha le carbamáit aimín.
Aodhán mac Gabhráin
Gaelach
Ní comhaoiseach iad na foinsí úd agus Aodhán féin, agus ní fíorstair iad sa bharr. Bhí Adhamhnán ag scríobh go déanach sa 7ú haois, chun cothrom céad bliain bás Colm Cille a cheiliúradh, is dóigh. Faightear ann ábhar as beathaisnéis níos luaite ach anois caillte, De virtutibus sancti Columbae le Cumméne Find, a scríobhadh b'fhéidir chomh luath is an bhliain 640. Scríobh Bede a shaothair staire tríocha bliain tar éis Adhamhnáin. Caomhnaítear sna hannála Éireannacha atá ar marthain, ábhair ó chroinic a coimeádadh ar Oileán Í, ó lár na 7ú haoise ar aghaidh.
Fleasc labhrais
Is éard is fleasc labhrais ann ná fleasc chruinn déanta as craobhacha agus duilleoga labhrais (Laurus nobilis) fite le chéile, nó níos déanaí ó ghiolcach nimhe gan spíonta (Ruscus hypoglossum), nó ó labhras silíní (Prunus laurocerasus). Is siombail den bhua é agus caitear é mar choróin timpeall an mhuineál, nó mar bhláthfhleasc timpeall an mhuiníl. Téann an choróin labhrais chomh fada siar le miotaseolaíocht na Gréige. Léirítear Apalló ag caitheamh coróin labhrais ar a cheann, agus bronnadh corónacha ar bhuaiteoirí i gcomórtais lúthchleasaíochta, lena n-áirítear na Cluichí Oilimpeacha ársa — déanta as crann olóige fiáin ar a dtugtar kotinos (κότινος), agus mar an gcéanna i gcomórtas ceoil agus filíochta. Sa tSean-Róimh, bhí siad ina siombailí de bhua míleata, ag corónú ceannasaí rathúil le linn a bhua. Cé gur minic a léirítear fleasc labhrais ársa i gcruth crú capaill, is gnách gur fáinní iomlána iad na leaganacha nua-aimseartha de ghnáth.
Giúdach fáin
Speiceas de tradescantia le duilleoga ildathacha. Planda coitianta baile.
Turasóireacht i Luimneach
Óstáin
Is iad Bóthar na hInse, Ascaill Uí Chonaill, Sráid Dáibhís agus Bóthar Bhaile Átha Cliath i gCaladh Uí Threoigh na láthair ina bhfuil formhór na dtithe lóistín is bia (B&Bs). Tá brúanna ann ar Ché Sheoirse agus i gCearnóg an Phoirigh agus, i rith an tsamhraidh, i mbailtíni cónaithe Ollscoil Luimnigh.
Casáin Siúl
Tá casán eile siúl a théann ó Thigh an Chustaim thar Droichead de Bhál, Cé an Chomhlán Uisce, An Canáil Mhór agus ar bhruach na Sionna anoir go dtí an Ollscoil.
Buamáil Chúil Raithin (1973)
mion|clé|[[Cúil Raithin]] Ar 12 Meitheamh 1973, phléasc na Sealadaigh buama cairr i gCúil Raithin. Phléasc an carrbhuama i lár na cathrach (Railway Road) ar a trí a chlog, gan choinne. Maraíodh seisear Protastúnach, idir 60-76 bliain d’aois iad go léir agus gortaíodh 33 eile.
Ciontaíodh Sean McGlinchey as an mbuamáil. Toghadh ina mhéara ar Léim an Mhadaidh é (Sinn Féin) sa bhliain 2011.
Pápa Alaisdir VIII
Ba Phápa ar an Eaglais Chaitliceach é an Pápa Alaisdir VIII.
Stampaí poist na hÉireann
Aistí
An 1 Feabhra 1922, d’iarr an tArd-Mháistir Poist de chuid Shaorstát na hÉireann ar ghnólachtaí i mBaile Átha Cliath agus i Londain dearaí a mholadh le haghaidh eisiúint bhuan, dheifnídeach stampaí agus faoi mhí an Mhárta bhí roinnt dearaí faighte. Sholáthair na cuideachtaí agus na clódóirí seo a leanas aistí: Dollard Printing House Ltd., Hely Ltd., Perkins Bacon & Co., agus O'Loughlin, Murphy & Boland.
Stampaí deifnídeacha
Eisíodh na chéad dá stampa dhéag, a raibh luachanna ísle orthu suas go dtí an stampa scillinge, le linn na mblianta 1922–1923, agus níor eisíodh na trí cinn a raibh luach ard orthu (2/6, 5/- agus 10/-) go dtí 8 Meán Fómhair 1937. I measc dhearaí na stampaí áirítear: An Claíomh Solais, Léarscáil na hÉireann, Cros Cheilteach, Armais na gCeithre Chúige agus Naomh Pádraig. Rinneadh dobharmharcanna agus luachanna breise de na dearaí seo gur cuireadh dearaí nua amach sa bhliain 1968, ar ar tugadh stampaí deifnídeacha Gerl, agus a bhain úsáid as móitífeanna ealaíne luath-Éireannacha. Bhí na stampaí seo ar na chéad dearaí nua le 31 bliain a raibh luach ard orthu agus le 46 bliain maidir leo siúd a raibh luach íseal orthu. Ainmníodh na trí shraith Gerl i steirling agus sa chóras deachúil (agus eisiúintí dobharmharcáilte acu araon) agus ar deireadh mar shraith neamh-dhobharmharcáilte. mion|Céad sraith stampaí deifnídeacha na hÉireann
Stampaí aerphoist
Dhear R. J. King na stampaí agus chuir Waterlow and Sons, Londain iad i gcló go dtí 1961. Ina dhiaidh sin ba é De La Rue & Co., Baile Átha Cliath a chuir i gcló iad. Ar na stampaí seo feictear Eitilt an Aingil Victor – Teachtaire Naomh Pádraig – agus é ag iompar Ghlór na nGael ‘Vox Hiberniæ’ os cionn an domhain thar cheithre chríoch-chomartha stairiúla Éireannacha mór le rá, ceann as gach cúige de cheithre Chúige na hÉireann: Loch Dearg (luachanna 3d agus 8d), Carraig Phádraig (luachanna 1d, 1/3 agus 1/5), Gleann Dá Loch (luach 1/-) agus Cruach Phádraig (luach 6d). Cuireadh iad seo i gcló i mbileoga de 60 stampa le dobharmharc ‘e’.
Spéirling Jeanne
Stair na stoirme
Lean Jeanne a turas fada mar frithchíclóin, ag iompú siar agus ansin siar-aduaidh.
Tim Russert
Iriseoireacht
Bhí dlúthbhaint aige le hÉirinn agus le Gaeil Mheiriceá.
Nickelodeon (RA & Éire)
Is bealach teilifíse táille é Nickelodeon ar chuid de Viacom International Media Networks Europe é. Sa Ríocht Aontaithe, craoladh an chéad chlár ar an 1 Meán Fómhair 1993, agus thosaigh an stáisiún ag craoladh in Éirinn go luath ina dhiaidh sin. In Éirinn, tá an bealach le fál ar Virgin Media Ireland, Eir TV agus Sky Ireland. Is é an chéad bhealach idirnáisiúnta taobh amuigh de Mheiriceá Thuaidh é.
Nick Jr. (RA & Éire)
Is é Nick Jr. atá mar chuid de Viacom International Media Networks Europe. Craoladh an chéad chlár ar an 1 Meán Fómhair 1999.
Cogadh na Fionlainne (1808-1809)
Cúiseanna
Ba é ba chúis leis an gcogadh ná an conradh síochána a shínigh an Fhrainc agus an Rúis in Tilsit sa bhliain 1807. Rinne an conradh comhghuaillí de chuid na Fraince den Rúis, agus theastaigh ón bhFrainc brú a chur ar an tSualainn, ionas go mbeadh sí sásta páirt a ghlacadh i gCóras na Mór-roinne, is é sin an t-imshuí trádála a bhí i bhfeidhm ag an bhFrainc in aghaidh na Breataine Móire.
Dathanna comhlántacha
Mar shampla, is comhlántach dearg is cian, glas is maigeanta, agus gorm is buí.
Nick Jr. Too
Is stáisiún teilifíse é Nick Jr. Too atá mar chuid de Viacom International Media Networks Europe. Craoladh an chéad chlár ar an 24 Aibreán 2006.
Iosrael
Cogadh na Sé Lá
mion|Páiste scoile in Iosrael, 1954
Stádas polaitiúil Iosrael
Tosóidh Iosrael ag tarraingt amach ó Stráice Gaza i samhradh na bliana 2005, de réir ráitis a chuir Airiél Searón, Príomh-aire Iosrael amach i Meán Fómhair, 2004. mion|Balla an Olagóin, áit oilithreachta ag na Giúdaigh, agus Cruinneagán na Carraige, scrín thábhachtach Mhoslamach, in [[Iarúsailéim, príomhchathair Iosrael]]
Léigear alcázar, Toledo
Chuir Francisco Franco deireadh leis an léigear ar an 26 Meán Fómhair. Bua siombalach a bhí ann thar aon ní eile.
Pápa Innocentius XII
Ba Phápa ar an Eaglais Chaitliceach é an Pápa Innocentius XII.
Contae Bennett, Dakota Theas
Is contae Meiriceánach é Contae Bennett atá suite i stát Dakota Theas. Sa bhliain 2010, bhí daonra 3,431 duine ann. Is é Martin a phríomhbhaile contae.
Dath
Aon dá dhath a shuimítear le chéile chun an dath bán a chruthú, tugtar dathanna comhlántacha orthu. Nuair a bhíonn lí ar dhromchla is a thiteann solas air, ionsúnn an lí raon éigin tonnfhad agus frithchaitheann sí na tonnfhaid eile. Is iad na tonnfhaid fhrithchaite a bhraitheann na súile. Dealaíonn an lí dathanna áirithe ón mbunsolas, agus ní fheiceann na súile ach na dathanna a bhíonn fágtha.
Josephine Kermode
File agus drámadóir ó Oileán Mhanann ba ea Josephine Kermode (1852–1937) agus iomrá léi mar "Cushag". I mBéarla is mó a scríobh sí ach bhí Gaeilge Mhanann ar a toil aici agus bhailigh sí scéalta sa teanga sin.
Nua-Eabhrac (stát)
Stair
Thaiscéalaigh roinnt Eorpach an cósta Atlantach, agus ar an 11 Meán Fómhair 1609 rinne Henry Hudson, Sasanach i seirbhís na hÍsiltíre, a bhealach isteach i mBá uachtair Nua-Eabhrac. Cé go ndeachaigh na Francaigh isteach i dtuaisceart Nua-Eabhrac ar son taiscéalaíochta, fionnaidh agus na hIndiaigh a iompú ina gCaitlicigh, ba iad na hOllannaigh na chéad Eorpaigh a chur fúthu sa stát, ag Fort Orangie ar shuíomh Albany an lae inniu, sa bhliain 1624. Ba iadsan freisin a chuir cathair Nieuw Amsterdam ("Amstardam nua") ar bun sa bhliain 1625, agus, más fíor, cheannaigh Peter Minuit oileán Manhattan ó na hIndiaigh ar bheagán áilleagán arbh fhiú $24 iad.
mion|250px|Cóip den Halve Maen ("Leath gealaí") ar a bealach thar íochtar Manhattan, mar a rinne an Halve Maen faoi stiúradh Henry Hudson sa bhliain [[1609.]] Ó 1609 go dtí 1701 bhí Cogadh na mBéabhar ar siúl, cogadh a tháinig as an gcoimhlint idir na treibheanna maidir le trádáil fionnaidh leis na hEorpaigh. Bhí an bua ag na hIroquois ar na treibheanna ar gach taobh díobh. Bhí ar na hIroquois géilleadh do na Francaigh i lár an 17ú haois ach d'éirigh eatarthu an athuair. Shínigh ceannairí na nIroquois conradh ar tugadh Síochán Mór Montréal air sa bhliain 1701, rud a chuir críoch leis an gcogaíocht eatarthu ar choinníollacha i bhfabhar na nIroquois. Bhí na Sasanaigh ag dul i neart sa réigiún faoin am sin agus chonacthas do na hIroquois go mbeadh an lámh in uachtar acu féin ach an dá ghrúpa Eorpach a chur in éadan a chéile.
Roimhe sin, thiar sa bhliain 1664, ghéill pobal Nieuw Amsterdam do fhórsa Sasanach. B'shin deireadh le smacht na nOllanach ar an gcoilíneacht ar fad, ó Delaware go dtí na bólaí taobh thuaidh de Fort Orangie. Thug na Sasanaigh "New York" ar limistéir an stáit mar atá sé inniu, le hómós do Dhiúc Eabhrac i Sasana.
Bhí Nua-Eabhrac ina phríomhchathair i Stáit Aontaithe Mheiriceá ar feadh aistear gearr i ndiaidh Chogadh na Saoirse. Bhí an sclábhaíocht coitianta faoi riail na nOllannach agus na Sasanach araon i gCathair Nua-Eabhrac agus ina lán ceantar faoin tuath. Cuireadh deireadh leis an sclábhaíocht de réir a chéile i ndiaidh Chogadh na Saoirse agus saoradh an duine deireanach díobh sa bhliain 1827.
Fuíoll an stáit
I measc chathracha móra eile an stáit, áirítear Buffalo (d. 292,648), Syracuse (d. 147,306), Yonkers (d. 196,086), agus Rochester (d. 219,773). Tugtar go minic "Upstate" ar an gcuid den stát atá ó thuaidh ó chathair Nua-Eabhrac agus ón Oileán Fada, .i. mórchuid an stáit. "Downstate" a thugtar ar chathair Nua-Eabhrac agus ar an Oileán Fada. mion|Loch Keuka, ceann de na Méarlocha in "Upstate New York"
Eliel Saarinen
Foirgnimh
Rinne Saarinen a chuid staidéar ar ailtireacht agus péintéireacht i Heilsincí, agus bhain sé amach a theastas ailtireachta i 1897. Maraon de beirt dá chairde ón ollscoil, Gesellius agus Lindgren, bhí cleachtadh ailtireachta ar bun aige cheana féin faoi 1896.
Georgia O'Keefe
Saol
clé|mion|1919, le Alfred Stieglitz
Dátphluma
Cuid mhaith cineálacha éabhainn, a shaothraítear ar son na gcaor bog (na dátphlumaí) atá inite ach an-cheangailteach go mbíonn siad iomlán aibí. Bíonn na dátphlumaí Síneacha is Seapánacha 7.5 cm ar leithead, cruinn, buí go flannbhuí, dúchasach d'oirthear na hÁise. Bíonn an dátphluma Meiriceánach 3.5 cm ar leithead, flannbhuí, dúchasach do Mheiriceá Thuaidh. Bíonn an dátphluma coiteann 1.5 cm ar leithead, buí nó gormdubh, dúchasach don Áise.
Neascóid
Easpa ag bun falacail gruaige a chuireann tús le hat ardaithe deargtha, go minic pianmhar, sa chraiceann. Ionfhabhtú le Staphylococcus aureus is mó is cúis léi.
Contae Brown, Dakota Theas
Is contae Meiriceánach é Contae Brown atá suite i stát Dakota Theas. Sa bhliain 2010, bhí daonra 36,531 duine ann. Is é Aberdeen a phríomhbhaile contae.
Iar-bhuaiteoirí Sárimreoirí Iománaíochta na Bliana
link=https://ga.wikipedia.org/wiki/%C3%8Domh%C3%A1:Nicky_Rackard_statue_in_Wexford.jpg|clé|mion|Iománaí den scoth ab ea Nioclás Mac Riocaird Is liosta é seo de na hiománaithe a bhain an gradam Sárimreoirí na Bliana amach idir 1971 agus an lá atá inniu ann. Tosaíonn sé leis an Duais Chú Chulainn, an gradam a tógadh amach idir na blianta 1963 agus 1967.
Cuireadh tús leis an duais nua Iománaí na Bliana sa bhliain 1995. Tá buaiteoir an ghradaim seo le feiceáil thíos sa chló trom.
1966 Duais Chú Chulainn
Pádraig de Barra (Corcaigh), Pádraig Mac Éinrí (Cill Chainnigh), Aibhistín Ó Floinn (Port Láirge), Donncha Ó Murchú (Corcaigh), Séamus de Cléir (Cill Chainnigh), Caoimhín Ó Longáin (Luimneach), Máirtín Ó Cuagáin (Cill Chainnigh), Bearnard Ó hArtagáin (Luimneach), Teádóir Inglis (Tiobraid Árann), Seán de Barra (Corcaigh), Éadbhard Ó Cathaoir (Cill Chainnigh), Pádraig Ó Cróinín (An Clár), Pádraig Ó Mháirín (Uíbh Fhailí), Seán Mac Cionaoith (Tiobraid Árann), Maitiú Ó Sionnaigh (Gaillimh)
1971: Na céad Sárimreoirí
Damien Ó Máirtín (Uíbh Fhailí), Antóin Ó Meachair (Corcaigh), Pádraig Ó hArtagáin (Luimneach), Séamus Ó Treasaigh (Cill Chainnigh), Tadhg Ó Conchúir (Tiobraid Árann), Míchéal de Róiste (Tiobraid Árann), Máirtín Ó Cuagáin (Cill Chainnigh), Seán Ó Conghaile (Gaillimh), Proinsias Mac Coimín (Cill Chainnigh), Proinsias Ó Lachtnáin (Tiobraid Árann), Mícheál Céitinn (Tiobraid Árann), Éadbhard Ó Cathaoir (Cill Chainnigh), Mícheál Mac Fheorais (Baile Átha Cliath), Réamann Mac Coimín (Corcaigh), Éamann Ó Criagáin (Luimneach) mion|Paul Ryan
1973
Nollaig Ó Sceacháin (Cill Chainnigh), Pilib Ó Lorcáin (Cill Chainnigh), Pádraig Ó hArtagáin (Luimneach), Séamus Ó Briain (Luimneach), Colm Ó Deoráin (Loch Garman), Pádraig Mac Éinrí (Cill Chainnigh), Seán Ó Foghlú (Luimneach), Liam Ó Briain (Cill Chainnigh), Risteárd Ó Binéid (Luimneach), Proinsias Ó Lachtnáin (Tiobraid Árann), Pádraig Ó Dúláinne (Cill Chainnigh), Éamann Ó Gréacháin (Luimneach), Máirtín Ó Coigligh (Loch Garman), Ciarán Puirséil (Cill Chainnigh), Éadbhard Ó Cathaoir (Cill Chainnigh) clé|mion|288x288px|Kevin Hayes agus Enda Tannion 2013
1975
Nollaig Ó Sceacháin (Cill Chainnigh), Niall Mac an Airchinnigh (Gaillimh), Pádraig Ó hArtagáin (Luimneach), Briain Mac Óda (Cill Chainnigh), Tadhg Ó Conchúir (Tiobraid Árann), Seán Ó Síoda (Gaillimh), Eighneachán Ó Cléireacháin (Gaillimh), Liam Ó Briain (Cill Chainnigh), Gearóid Ó Cárthaigh (Corcaigh), Máirtín Ó Coigligh (Loch Garman), Seosamh Mac Cionaoith (Luimneach), Éamann Ó Gréacháin (Luimneach), Mícheál Ó Braonáin (Cill Chainnigh), Ciarán Puirséil (Cill Chainnigh), Éadbhard Ó Cathaoir (Cill Chainnigh) mion|Andy Smith, 2013
2003
Breandán Ó Coimín (Tiobraid Árann), Mícheál Caomhánach (Cill Chainnigh), Nollaig Ó hÍcí (Cill Chainnigh), Oilibhéar Ó Cainin (Gaillimh), Seán Óg Ó hAilpín (Corcaigh), Rónán Ó Corráin (Corcaigh), J. J. Ó Dúláinne (Cill Chainnigh), Derek Ó Loinn (Cill Chainnigh), Tomás Breathnach (Cill Chainnigh), Seán Ó Maoláin (Port Láirge), Anraí Ó Sibhleáin (Cill Chainnigh), Éamann Ó Braonáin (Cill Chainnigh), Setanta Ó hAilpín (Corcaigh), Máirtín Mac Cumascaigh (Cill Chainnigh), Seosamh Ó Déin (Corcaigh)
2009
P.S. Ó Riain (Cill Chainnigh), Ollie Ó Cainín (Gaillimh), Pádraig Ó Meachair (Tiobraid Árann), Seán Tirial (Cill Chainnigh), Tomás Breatnach (Cill Chainnigh), Mícheál Breatnach (Port Láirge), Conchúr Mac Mathúna (Tiobraid Árann), Mícheál Rís (Cill Chainnigh), Ailéin Mac Craib (Tiobraid Árann), Labhrás Ó Coirbín (Tiobraid Árann), Anraí Ó Sibhleáin (Cill Chainnigh), Eoin Ó Lorcáin (Cill Chainnigh), Nollaig Mac Craith (Tiobraid Árann), Seosamh Ó Cainín (Gaillimh), Seán Ó Maoláin Port Láirge
Contae Buffalo, Dakota Theas
Is contae Meiriceánach é Contae Buffalo atá suite i stát Dakota Theas. Sa bhliain 2010, bhí daonra 1,912 duine ann. Is é Gann Valley a phríomhbhaile contae.
Contae Butte, Dakota Theas
Is contae Meiriceánach é Contae Butte atá suite i stát Dakota Theas. Sa bhliain 2010, bhí daonra 10,110 duine ann. Is é Belle Fourche a phríomhbhaile contae.
Glasáin Darwin
Is grúpa éan gaolmhar iad na Glasáin Darwin, dúchasach d'oileáin Ghalápagos ar an meánchiorcal san Aigéan Ciúin. Tugtar glasáin Galapágos orthu freisin.
Eden (bealach teilifíse)
Is stáisiún teilifíse é Eden (iar: UKTV Documentary (2004–2009)) atá mar chuid de UKTV. Craoladh an chéad chlár ar an 8 Márta 2004.