cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ollialtóg nochtúil
Is ainmhí í an ollialtóg nochtúil (Nyctalus lasiopterus). Mamach neamhchoitianta atá ann. Tá sé dúchasach san Áise agus san Eoraip. Cónaíonn sí sna crainn i gcoillte duillsilteacha. Is iad na héin 80% dá cuid bia.
RTÉ Comedy
Is é RTÉ Comedy an teideal oibre ar sheirbhís teilifíse idirnáisiúnta ag RTÉ.
Dorothy Hodgkin
Ceimicí Sasanach a rugadh i gCaireo na hÉigipte ab ea Dorothy Mary Hodgkin (née Crowfoot) (12 Bealtaine 1910 – 29 Iúil 1994). Le criostalagrafaíocht X-ghathach, rinne sí struchtúr móilíní ar leith amach, ina measc peinicillin, inslin is vitimín B12. Bhuaigh sí Duais Nobel na Ceimice i 1964 as.
Scútar innealta
mion| Scútar leictreach mion| Scútair na n-oibreoirí éagsúla i Stócólm mion| Scútair cathracha i Tomaszów Mazowiecki, An Pholainn Is scútar seasta é scútar innealta atá faoi thiomáint ag inneall beag dócháin inmheánaigh nó, i gcás r-scútar, ag mótar leictreach beag a tógadh go díreach sa roth tosaigh nó sa chúl (molmhótar). Aicmithe mar chineál micrea-shoghluaisteacht, deartarr na scútair seo go ginearálta le deic mhór sa lár ar a bhfuil an rothaí ina sheasamh. Ba é Autoped a rinne an chéad scútar innealta ag tosú sa bhliain 1915.
Le déanaí, tá méadú tagtha ar an éileamh atá ar scútair leictreacha (r-scútair) le tabhairt isteach córais comhroinnte scútar a úsáideann aipeanna a ligeann d’úsáideoirí na scútair a ligean ar cíos faoin nóiméad a fhaightear.
3 Feabhra
Is é an 3 Feabhra an 34ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra. Tá 331 lá fágtha sa bhliain nó 332 i mbliain bhisigh.
RTÉ Sport
Is é RTÉ Sport an teideal oibre ar sheirbhís teilifíse idirnáisiúnta ag RTÉ.
Susanne Blakeslee
Is ban-aisteoir Meiriceánach í Susanne Blakeslee (1956).
Gradaim agus ainmniúcháin
Tá gradam amháin buaite ag Blakeslee.
Tubaiste “The Londonderry” (1848)
mion|[[Galtán rotha cosúil le “The Londonderry”]] Tharla an tubaiste “The Londonderry” ar an 1 Nollaig 1848 le linn an Ghorta Mhóir. Bhásaigh 72 ar bord an ghaltáin rotha The Londonderry, trangláilte,  Níor bádh na paisinéirí, ach plúchadh iad faoin deic, brúite.
Imeachtaí
mion|Leacht Cuimhneacháin [[An Gorta Mór|an Ghorta Mhóir.]] Bhí an galbhád The Londonderry ar a bhealach ó Shligeach go Learpholl nuair a stróic stoirm thobann na greillí ón deic. Tiomáineadh 174 de na paisinéirí ba bhoichte go híochtar na loinge. Cuireadh faoi ghlas iad in áit nach raibh ach 23 troigh faoi 18 troigh. trangláilte.
Fuair 72 acu bás. Bhásaigh na daoine le plúchadh agus le gortuithe a bhain dóibh ó bheith brúite isteach faoin deic.
Rinneadh coiste cróinéara maidir leis an tragóid. Cúisíodh i ndúnorgain an criú.
Tharraing an scannal clampar scannal ar bith, is cosúil.
Diarmaid Cléireach Ua Madadháin
Rí Síol Anmchadha ba ea  Diarmaid Cléireach Ua Madadháin  (bás 1207).
Níl eolas ar bith eile le fáil faoina réimeas .
Géarchéim giall Sydney, 2014
clé|250px|mion|2014 Géarchéim giall Sydney Tharla an 2014 Géarchéim giall Sydney, ar an 15–16 Nollaig 2014 nuair a thóg gunnadóir aonair, Man Haron Monis, deich gcustaiméir agus ocht bhfostaí sa Lindt Chocolate Café mar ghialla in Martin Place in Sydney na hAstráile.
Páirtí an Lucht Oibre
Is iomaí páirtí ar fud an domhain a bhfuil an t-ainm Páirtí an Lucht Oibre air. De ghnáth is páirtithe de chuid an Daonlathais Shóisíalaigh a leithéidí agus baint acu le ceardchumainn. Tá a lán díobh ina mbaill den Sóisíalachas Idirnáisiúnta.
RTÉ Lifestyle
Is é RTÉ Lifestyle an teideal oibre ar sheirbhís teilifíse idirnáisiúnta ag RTÉ.
Buamáil mhosc Peshawar, 2023
Ar 30 Eanair 2023, bhí os cionn 60 maraithe agus na céadta gortaithe ag buama i mosc i gcathair Peshawar, in iarthuaisceart na Pacastáin e.
Cúlra
Tá Peshawar suite sa chúige Khyber Pakhtunkhwa. Tharla ionsaithe ar mhoscanna sa réigiún seo cheana,sna blianta 2013, 2015, agus 2022, agus eachtraí go leor eile. Cuireadh an milleán go minic ar an Talaban de chuid na Pacastáine.
Imeachtaí
Bhí an mosc i gcompún foirgneamh ina bhfuil ceanncheathrú na bpóilíní réigiúnda, chomh maith le rannóg frithsceimhlitheoireachta, áit 'ardslándála' mar a déarfá.
Póilíní ag paidreacha an mheán lae ab ea formhór na ndaoine a bhí i láthair... agus buamadóir féinmharaithe, aon fhear amháin is cosúil. Thit díon an mhosc anuas sa mhullach orthu. Bhí foirgnimh leagtha de bharr an phléascadh.
Féach freisin
Buamáil mhosc Peshawar, 2022
Buamáil mhosc Peshawar, 2015
Buamáil mhosc Peshawar, 2013
Plean oscailte
mion|Cubhachailí in oifig, sampla de phlean oscailte 'S é atá i gceist le plean oscailte ná leagan amach seomraí i bhfoirgneamh ina bhfuil an oiread is lú doirse is fallaí inmheánacha, nó iad bainte as go hiomlán. Samhlaítear go príomha le stíl idirnáisiúnta ailtireachta sna 1920idí-1930idí é, agus oifigí is tithe príobháideacha tar éis an dara cogadh domhanda.
James Horan (aisteoir)
Is aisteoir Meiriceánach é James Horan, a rugadh sa bhliain 1954.
Madadhán Óg Ó Madadháin
Rí Síol Anmchadha ba ea  Madadhán Óg Ó Madadháin  (bás 1235).
Hell's Bells (scannán 1929)
Gearrscannán beochana Meiriceánach is ea Hell's Bells a rinneadh sa bhliain 1929. Is gearrscannán Silly Symphony é.
Albertus Magnus
Naomh is ea Albertus Magnus. Rugadh é i 1200 i Lauingen agus fuair sé bás ar an 15 Samhain, 1280, in Köln, Impireacht Naofa Rómhánach.
Jacobus Henricus van't Hoff
Ceimicí, i measc bunaitheoirí na ceimice fisiciúla is na steiréiceimice, a rugadh i Rotterdam na hOllainne ab ea Jacobus Henricus van 't Hoff (30 Lúnasa 1852 – 1 Márta 1911). Rinne sé an tairiscint go bhféadfadh nádúr neamhshiméadrach a bheith ag naisc le hadaimh carbóin. Chuir sé airíonna teirmidinimiciúla imoibrithe ceimiceacha san áireamh den chéad uair riamh. Chruthaigh sé gur athraigh an brú osmóiseach go díreach leis an dearbhtheocht. Rinne sé taighde ar fhoirmiú salann dúbailte. Bhuaigh sé an chéad Duais Nobel na Ceimice sa bhliain 1911.
Craobh Shinsear Peile Átha Cliath
thumb| Séard is Craobh Shinsear Peile Átha Cliath (urra:The Evening Herald) ann ná comórtas de chuid CLG idir na clubanna sinsir i gContae Átha Cliath. Bhain Ballyboden St. Enda's an comórtas is déanaí in aghaidh St Judes i 2009 i bPáirc Parnell.
Stair
Thosaigh craobh peile Átha Cliath in 1887 agus bhain Erins Hope é. Bhain Naomh Uinsionn an Chraobh 25 uaire leis an mbua deireanach i 2007. Ní raibh an comórtas ar siúil i 1902. Téann na buaiteoirí ar aghaidh le himirt i gCraobh Peile Laighean. Níor bhuaigh aon fhoireann an comórtas i 1902 toisc nach raibh aon chraobh ar siúl. Bhuaigh Bray Emmets Craobh Átha Cliath 1902 sa bhliain 1903 agus chuaigh siad ar aghaidh agus bhuaigh siad Craobh Laighean agus Craobh Uile-Éireann mar fhoireann Bhaile Átha CLiath i 1904. Bhí seisear as Bray Emmets ag imirt ar son an chontae nuair a bhuaigh Baile Átha Cliath in éadan Londain..
RTÉ Education
Is é RTÉ Education an teideal oibre ar sheirbhís teilifíse idirnáisiúnta ag RTÉ.
Chazz Palminteri
Is aisteoir Meiriceánach é Calogero Lorenzo "Chazz" Palminteri (rugadh 15 Bealtaine 1952).
Pléasár
Pléiseasár cumasach ó na farraigí Méiseasócha. An muineál gearr is an ceann an-mhór. Foghlach ar ainmhithe móra uisciúla.
Hans Niemann
Is ardmháistir fichille Meiriceánach agus beoshruthóir Twitch é Hans Moke Niemann (a rugadh 20 Meitheamh, 2003). Bhronn FIDE an teideal Ardmháistir air an 22 Eanáir 2021. I mí Iúil 2021, bhuaigh sé an comórtas fichille World Open i Philadelphia. Chuaigh Niemann isteach ar liosta na 100 Imreoir Sóisearach is Fearr den chéad uair ag ionad 88 ar 1 Márta 2019. Ó Mheán Fómhair 2022, tá sé ar an 6ú Sóisearach is airde ar domhan agus san 45ú háit ar an iomlán. I mí Dheireadh Fómhair 2022, thug Niemann cás dlí $100 milliún ar Magnus Carlsen, Chess.com agus Hikaru Nakamura tar éis líomhaintí caimiléireachta.
Luathshaol agus oideachas
Rugadh Niemann i San Francisco, California, agus is de shinsearacht measctha Haváíoch agus Danmhargach é. Sular bhog sé go dtí an Ísiltír ag aois 7, d'fhreastail sé ar Top of the World Elementary School i Laguna Beach, California. Agus é ag freastal ar scoil thréitheach Leonardoschool in Utrecht, an Ísiltír, thosaigh Niemann ag imirt fichille ag 8 mbliana d'aois. Tar éis dó bogadh ar ais go California ag 10 mbliana d’aois, chríochnaigh sé a chuid oideachais bunscoile ag Del Rey Elementary School in Orinda.
Bhain sé céim amach ó Cholumbia Grammar &amp; Preparatory School, a bhfuil cáil uirthi mar gheall ar a chultúr fichille, i gCathair Nua-Eabhrac tar éis dó bogadh ann sa bhliain 2019. Roimhe sin bhí cónaí air i Weston, Connecticut, áit ar fhreastail sé ar Weston High School.
Gairm fichille
Bhí John Grefe ar dhuine de chóitseálaithe Niemann.
Cháiligh Niemann do Chraobhchomórtas Náisiúnta Fichille Óige na hÍsiltíre sa bhliain 2012.
Imreoir féinoilte, rinne Niemann dul chun ó rátáil Elo de thart ar 2450 go 2650 i díreach os cionn trí bliana tar éis filleadh ar na SA. Chuaigh Niemann san iomaíocht i gcomórtas SAM den chéad uair i mí na Nollag 2012. Sa bhliain 2021, díreach faoi bhun ceithre mhí ina dhiaidh sin ghlac sé páirt sna SuperNationals V i Nashville le rátáil 2486, ag scóráil 4/7.
2014
Ar an 16 Nollaig, 2014, ba é Niemann an buaiteoir is óige riamh de Mháirt Maratón Club den Mhechanics’ Institute Chess Club, an club fichille is sine sna Stáit Aontaithe, agus é ag tuilleamh an teideal USCF Master dó.
Bhí Niemann san iomaíocht ag Craobhchomórtais Fichille Dhomhanda na nÓg 2014 a reáchtáladh i Durban, san Afraic Theas, sa chatagóir U12, ag buachan 6 cinn dá 11 chluiche. Níos luaithe an bhliain sin chaill sé i gcoinne Annie Wang ag an gComhdháil Náisiúnta Sóisearach Ficheall in Irvine, a rinne Wang ag an am an Máistir FIDE is óige, ag briseadh na curiarrachta 18 bliain d'aois.
2015
Nuair a bhí sé aon bhliain déag d'aois, ag Oscailt Náisiúnta na Féile Fichille Idirnáisiúnta Las Vegas 2015, ba é an duine deireanach le cluiche rátáilte a imirt i gcoinne GM Walter Browne, a fuair bás go gairid tar éis dó dul san iomaíocht sa chomórtas. Bhuaigh Browne an cluiche tar éis 35 bogadh.
2016
Tá Niemann mar chuid d’Fhoireann Ficheall Uile-Mheiriceá de chuid Chónaidhmeanna Ficheall na Stát Aontaithe ó 2016.
Tar éis dó a bheith ina FM go luath sa bhliain 2016, bhí sé san iomaíocht ag an Saint Louis Invitational IM Norm, agus é i measc na n-imreoirí is óige a bhí san iomaíocht in éineacht le Carissa Yip.
Ag Craobhchomórtas Óige Mheiriceá Thuaidh 2016, bhain Niemann an chéad áit amach sa chatagóir U18 agus ghnóthaigh sé a chéad norm IM.
2017
Ag SuperNationals VI 2017, tháinig Niemann, le rátáil 2412, agus é réimnithe sa chéad áit, agus chríochnaigh sé sa 1ú háit ina chatagóir K-8.
Tar éis dó a chéad sé chluiche as a chéile a bhuachan, chríochnaigh Niemann sa tríú háit ag Oilimpiad U16 2018 i Konya, an Tuirc.
2018
I mí Lúnasa 2018, bhí Niemann san iomaíocht ag Craobhchomórtas Máistreachta na Stát Aontaithe 2018, ag tuilleamh a dhara norm IM agus freisin a chéad norm GM.
Níos déanaí i mí Lúnasa 2018, thuill Niemann a 3ú noirm IM deiridh ag Cambridge IM Norm Invitational agus chomhlíon sé na riachtanais uile maidir le teideal an Mháistir Idirnáisiúnta. .
David Alan Grier
Is aisteoir agus fuirseoir Meiriceánach é David Alan Grier (1956).
Hans Niemann
2019
I mí an Mheithimh 2019, bhuaigh Niemann na ChessKid Games, tionscnaimh arna óstáil ag Chess.com, ag fabhrú 20 bua díreach agus ag cáiliú don chraobhchomórtas Junior Speed Chess Championship 2020.
Bhuaigh Niemann an comórtas Open Blitz Foxwoods 2019 le scór foirfe 10-0. Níos déanaí ag an US Junior Championships 2019 chríochnaigh Niemann, an t-imreoir sóisear is fearr i gConnecticut ag an am, cothrom  don 6ú háit.
Le linn Chraobhchomórtais Dhomhanda na nÓg 2019 fuair Niemann an 1ú áit don chéad 8 as 11 bhabhta san U16 Open le rátáil feidhmíochta beagnach 2600, ag críochnú sa 9ú háit as 78.
Ag an 2019 Grade Nationals, bhain Niemann bua foirfe 29–0 amach, ag baint amach 12–0 sa Chraobh Blitz, 10-0 i gcomórtas Bughouse Duo agus ar deireadh 7–0 sna 11th Grade Championship..
Na Grása
Ba iad iníonacha Shéas i miotaseolaíocht na Gréige Na Grása (Χάριτες, Charítes, i nGréigis).
Gabhán Ó Mathúna
Is iománaí é Gabhán Ó Mathúna, nó Gavin O'Mahony mar a thugtar air i mBéarla, a rugadh ar 11 Meitheamh 1987. Is as Contae Luimnigh é.
Póilíní Reiligiúnach Ioslamach
Is aonad coireanna tromchúiseacha oifigiúil é Póilíní Reiligiúnach Ioslamach (مطوع‎‎ muṭawwiʿ, iolra مطوعون muṭawwiʿūn – as an Araibis chlasaiceach: mutaṭawwiʿa/muṭṭawwiʿa) na stáit Ioslamacha éigean a chuireann, ar son an stát, dlí Sharia i bhfeidhm maidir le iompar reiligiúnach (moráltacht), nó proiceaptaí na Wahhabism.
Wilhelm Hofmeister
Luibheolaí a rugadh i Leipzig na Gearmáine ab ea Wilhelm Friedrich Benedikt Hofmeister (18 Bealtaine 1824 – 12 Eanáir 1877). Rinne sé taighde bunúsach ar shutheolaíocht plandaí agus moirfeolaíocht chomparáideach plandaí.
Púirím
Finscéal
De réir traidisiúin, shábháil Eistir an pobal Giúdach ó chinedhíothú a bhí beartaithe ag Rí na Peirse dóibh.
Nósanna
Is féile shona áthasach é ‘Púirím’. Bíonn na Giúdaigh á cheiliúradh le ceol, damhsa agus féastaí. clé|mion|péinteáil, 2005, [[Tel Aviv]]
Cathal Ó Madadháin
Rí Síol Anmchadha ba ea Cathal Ó Madadháin  (bás 1286).
Pláta teicteonach
Glacann na geolaithe leis anois go bhfuil dromchla an Domhain roinnte ina phlátaí dochta réasúnta tanaí den screamh sheachtrach, a shíobghluaiseann thar an ábhar sa mhaintlín faoina mbun go fíormhall, níos lú ná ceintiméadar sa bhliain. 7 bpláta teicteonach mór atá ann — plátaí na hAfraice, na hEoráise, na hInd-Astráile, an Aigéin Chiúin, Mheiriceá Thuaidh, Mheiriceá Theas, agus an Antartaigh — a tháinig as briseadh na mórthíre Pangaea timpeall 200 milliún bliain ó shin. Ina dhiaidh sin, trí shíobghluaiseacht na n-ilchríoch, tháinig na mórthíortha le bheith mar a bhfuil siad inniu. Ag áiteanna tá na plátaí ag druidim amach óna chéile is clais dhomhain á cruthú ina ndiaidh. Ag áiteanna eile tá siad ag brú i gcoinne a chéile. Nuair a ghluaiseann siad go cliathánach thar a chéile, tarlaíonn creathanna talún. Uaireanta fodhuchtaíonn pláta amháin faoi bhun pláta eile, agus le gach gluaiseacht choibhneasta tarlaíonn creathanna talún is bolcáin. Mar thoradh ar an bhfodhuchtú seo agus lúbadh an phláta ar barr a cruthaíodh na Himiléithe, na sléibhte is airde ar Domhan. Is iontach teoiric seo na bplátaí teicteonacha chun míniú a sholáthar ar fheiniméin chomh héagsúil le sléibhte, creathanna talún, bolcáin agus foithreacha is claiseanna faoin bhfarraige.
Mumford & Sons
Bunaíodh an banna ceoil Mumford & Sons i 2007. Is banna ceol Sasanach iad. Tá Marcus Mumford, Winston Marshall, Ben Lovett agus Ted Dwane páirteach ann.
Seinn siad neart uirlisí ceoil; an giotár, an giotár leictreach, an giotár fuaimiúil, an bainseó, an méarchláir, an sintéiseoir, drumaí agus an dord dubailte ina measc.
Sa lá atá inniu ann, tá ceithre albam ag Mumford & Sons; Sigh No More (2009), Babel (2012), Wilder Mind (2015) agus Delta(2018).
Gentlemen Of The Road
mion|clé|Mumford & Sons i Verona
Sa bhliain 2009, bhunaigh Mumford & Sons 'Gentlemen of the Road'. Usáideann siad an eagraíocht seo chun pobal an cheol a chur le chéile. Is féidir leis an banna a seónna féin a chur ar siúl agus teagmháil a dhéanamh leis a lucht féachana trí 'Gentlemen of the Road'.
Ceoltóirí Stiúideo
Delta
Iar- Ceoltóirí Stiúideo
Wilder Mind
Sigh No More
Babel
Ospidéil na hOllscoile, Gaillimh
Dhá ospidéal suite i gContae na Gaillimhe iad Ospidéil na hOllscoile Gaillimh.
Stailíneachas
mion| Ainmníodh an Stailíneachas i ndiaidh Iósaif Stailín. Ba é an Stailíneachas ann ná an córas rialaithe stáit agus polasaithe polaitiúla a seoladh san Aontas Sóivéadach idir 1927 agus 1953, faoi cheannas an deachtóra Iósaf Stailín. D’áireodh sé seo cruthú stát póilíneachta aonpháirtí, mear-thionsclaíocht, teoiric an tSóisialachais i dtír amháin, comhfheirmeoireacht, géarú ar an teannas idir aicmí, cultas pearsan, agus tánaistiú leasanna na bpáirtithe cumannacha eachtrannacha do leasanna Pháirtí Cumannach an Aontais Shóivéadaigh, a mheas Stailín a bheith ar thús cadhnaíochta na réabhlóid e cumannach ag an am. clé|mion|[[Feirm na nAinmhithe le George Orwell]]
RTÉ Business
Is é RTÉ Business an teideal oibre ar sheirbhís teilifíse idirnáisiúnta ag RTÉ.
An Baile Dubh
Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm An Baile Dubh air:
Leis
Is cuid an cos daonna idir an cromán agus an ghlúin í leis.
Tracy Morgan
Is aisteoir Meiriceánach é Tracy Jamal Morgan (1968).
Tíofún Nina (1975)
Cioclón trópaiceach marfach ba ea Tíofún Nina (nó Tíofún Bebeng), a tháinig  le chéile ar 30 Iúil 1975. Deich lá níos déanaí, ní raibh ach stoirm thrópaiceach ann.
Ach d'ainneoin sin, rinneadh bearna sa damba Banqiao sa Chúige Henan ar an 7/8 Lúnasa, an teip dhamba ba mhó ariamh i stair an domhain, agus polladh dambaí eile sa tSín ag an am céanna.
Bhuail an stoirm thrópaiceach agus fronta fuar lena chéile, agus ní raibh stad ar an mbáisteach ar feadh trí lá. Chuaigh an dearadh struchtúrach agus an measúnú riosca amú ar fad.
An teip dhamba ba mhó ariamh a bhí ann. Fuair tuairim is 26,000 duine bás go díreach sna tuilte féin, an figiúr oifigiúil ach seans i bhfad níos mó. D'éag b'fhéidir 100,000 nó 200,000 sa ghorta agus galair a tháinig ina dhiaidh.
Tharla an teagmhas adhaimsire Nina agus tubaiste Banqiao le linn Réabhlóid Chultúrtha na Síne. Bhí sláinte Mao ag meath agus bhí folús polaitiúil ann. Coinníodh an tubaiste ina rún daingean go dtí 1987.
1780í
Cinn Stát
Ríocht na Sicile
Máire Tóireasa
George Washington
An Mhoráiv Mhór
Ba é An Mhoráiv Mhór (Regnum Marahensium;, Meghálī Moravía; Seicis: Velká Morava [ˈvɛlkaː ˈmorava]; Slóvaicis: Vel'ká Morava [ˈʋeʎkaː ˈmɔraʋa]; ), nó go simplí An Mhoráiv,  an chéad stát mór a bhí go príomha san Iarthar na Slavach a tháinig chun cinn i limistéar Lár na hEorpa,  b'fhéidir lena n-áirítear críocha atá inniu mar chuid de Phoblacht na Seice, an tSlóvaic, an Ungáir, an Ostair, an Ghearmáin, an Pholainn, an Rómáin, an tSeirbia agus an Úcráin. Ba é an t-aon fhoirmiú a tháinig roimhe sna críocha seo ná aontas treibhe Samo a bhí ar eolas ó idir 631 agus 658 AD.
Anna Heussaff
Scríbhneoir Éireannach is ea Anna Heusaff, a rugadh sa bhliain 1957.
Saol
Is Bleá Cliathach í Heussaff. Conallach ba ea a máthair agus Briotánach ba ea a hathair, a raibh Briotáinis aige ón gcliabhán. D'fhreastail sí ar Scoil Mhuire agus ar Scoil Chaitríona. Ansin ghnóthaigh sí BA sa Ghaeilge agus sa Stair, agus MA sa Nua-Ghaeilge i gColáiste na hOllscoile, BÁC, agus Ard-Teastas san Oideachas i gColáiste na hOllscoile, Gaillimh. Chaith sí tréimhsí ag obair le daoine gan dídean sa Bhreatain agus ansin ag obair le RTÉ. Tá sí ag obair mar scríbhneoir ó 2002 i leith. D'éírigh go maith lena húrscéalta agus tá mórdhuaiseanna bainte amach aici i gComórtais Liteartha an Oireachtais.
Simon Brooke ab ainm dá fear céile, a cailleadh sa bhliain 2019. Conall is ainm dá mac.
Ascaill
Is log faoin lámh ag an gualainn é ascaill.
Riosca ráta úis
mion|[[luach láithreach $1,000 i 100 bliain ]] 'Séard atá i gceist le riosca ráta úis ná an seans go dtarlóidh athrú i luach urrúis mar thoradh ar athrú sa ráta malairte.
Paracelsus
Rugadh mar Phillip von Hohenheim é, bhronn sé an t-ainm Philippus Theophrastus Aureolus Bombastus von Hohenheim air féin ní ba dhéanaí, agus ina dhiaidh sin fós an teideal Paracelsus, a chiallaíonn "comhionann le Celsus, nó níos fearr fós". Dochtúir leighis a bhí i Celsus a mhair sa chéad aois AD sa tSean-Róimh.1
Foraois bháistí mheasartha
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/28/Windy_Bay_forest.jpg/220px-Windy_Bay_forest.jpg|mion| Foraois himlice iartharaí (Tsuga heterophylla), i nGwaii Haanas, [[Ceanada]] Is éard is foraois bháistí mheasartha ann ná foraois in aeráid mheasartha ina bhfuil go leor báistí bliantúla. Féadfaidh crainn bhuaircíneacha agus crainn dhuillsilteacha a bheith sna foraoisí báistí seo.
Tá an stráice is faide d'fhoraoisí báistí measartha cósta i gCósta an tAigéin Ciúin i Meiriceá Thuaidh. Tosaíonn sí i bhforaoisí i dtuaisceart California, mar shampla Páirc Náisiúnta Redwood, oibríonn sí ar a bhealach trí limistéir chósta Oregon agus Washington - lena n-áirítear an Hoh River Rainforest in Olympic National Park - isteach san Cholóim Bhriotanach trí fhoraoisí cósta amhail Great Bear Rainforest agus Chilliwack River Provincial Park, agus ar aghaidh go dtí cósta Alasca, áit a bhfuil foraoisí ársa cosúil le Tongass National Forest a lonnaíonn i réigiúin mheasartha an stáit.
Go hiondúil, cothaíonn coinníollacha taise na foraoise seo sraith mheánach chaonach, raithneach agus roinnt toir agus caora. Is féidir le foraoisí báistí measartha a bheith ina bhforaoisí buaircíneacha measartha nó foraoisí measartha leathanduilleacha agus measctha.
Altram
mion|Naíscoil an Lonnaín, 61 Iochtar na bhFáil, [[Béal Feirste]] Eagras cúram leanaí i dTuaisceart na hÉireann is ea Altram, atá mar sprioc aige curam luathbhlianta ar ardchaighdeáIn trí mheán na Gaeilge a chur chun cinn. Tugann tacaíocht do sholáthraí luathbhlianta lán-Ghaeilge.
Áiseanna
Tá leabharlann bhréagán agus leabhar ag Altram ar fud an réigiúin. Tá ceithre leabhar agus dlúth cheirnín d'amhráin foilsithe ag Altram.
Stair
Bunaíodh Altram sa bhliain 1990. Bhunaigh grúpa tionscnaimh pobalbhunaithe Gaeilge (naíonraí i nDoire, Béal Feirste, Ard Mhacha agus Iúr Chinn Trá) an t-eagras.
Is tríd phórdheontas ón Crannchur Náisiúnta a maoiníodh na háiseanna leabharlainne i dtús ama. Leis an deontas seo, bhí Altram in ann réimse áiseanna luathbhlianta a cheannacht. Is ón HSCB a thagann an maoiniú anois.
Sáil
Is iarthar throigh na coise í an tsáil.
Ag Críost an Síol
Is dán Éireannach é Ag Críost an Síol, a chuir Seán Ó Riada ceol leis ina dhiaidh sin, agus a úsáidtear go forleathan mar iomann.
Bunús
Tá cuntais chontrártha ann ar bhunús 'Ag Críost an Síol'.
Déanann foinsí áirithe cur síos ar an dán mar “thraidisiúnta” nó “seanphaidir gan ainm”.
Deir foinse eile gurbh é an tAthair Micheál Ó Síothcháin a scríobh é sa bhliain 1916. Ba as Phort Láirge Ó Síothcháin, chomhbhunaitheoir Choláiste na Rinne, sa Rinn, Contae Phort Láirge, agus a bhí ina Ardeaspag  cúnta i Sydney  ina dhiaidh sin.
Hoiméapaite
Cleachtadh míochaine a shaothraigh an lia Gearmánach Samuel Hahnemann go luath sa 19ú céad, ar na prionsabail go leigheasann rud riocht cosúil leis féin, agus go bhfeabhsaítear iarmhairt druga trí chaolú. Mar sin, dá dtabharfadh ródháileog druga ar leith siomptóim áirithe do dhuine, bheadh an druga sin, caolaithe go mór, oiriúnach d'othar leis na siomtóin chéanna. Níl aon fhianaise eolaíoch go n-éiríonn leis an gcur chuige seo.
Pléicéineach
An ré dheireanach den tréimhse Threasach, 5-2 mhilliún bliain ó shin, díreach roimh an ré Phléisticéineach.
Ag Críost an Síol
Bunús
Cuireann an tríú foinse, laistigh de shaolré an Ath. Uí Shíothcháin, gurbh é an tAth. Mícheál Ó Míocháin (1810-1878), a bhí le fada ina shagart paróiste i Mhaigh Fhearta agus Chill Bhaile Eoghain i gContae an Chláir a chum na focail
Chuir Seán Ó Riada na focail i láthair mar iomann tairisceana sa bhliain 1968 le linn an aifrinn, i gCeol an Aifrinn (ar a dtugtar "Ó Riada Mass" i mBéarla), a úsáidtear chun roinnt cruinnithe ceoil traidisiúnta na hÉireann a tabhair chun críche, mar shampla scoileanna samhraidh.
Idirnáisiúntas Sóisialach
Is éard atá san Idirnáisiúntas Sóisialach (nó IS) ná eagraíocht idirnáisiúnta de pháirtithe polaitíochta a sheasann don daonlathas sóisialach agus don tsóisialachas daonlathach. Tá foireann rúnaíochta an Idirnáisiúntais lonnaithe i Londain. I measc a chuid ballpháirtithe tá Páirtí Lucht Oibre na Breataine Móire, Páirtí Sóisialta Daonlathach an Lucht Oibre (Tuaisceart Éireann), Páirtí Lucht Oibre Phoblacht na hÉireann, Páirtí Sóisialta Daonlathach na Gearmáine, Sóisialaigh Dhaonlathacha na Stát Aontaithe, Páirtí Lucht Oibre na hAstráile, Páirtí Nua Daonlathach Cheanada, agus go leor eile.
Stair
Téann stair an Idirnáisiúntais Shóisialaigh ar ais go dtí bunú an Dara hIdirnáisiúntas, sa bhliain 1889. Tháinig scoilt ar an Idirnáisiúntas seo nuair a phléasc an Chéad Chogadh Domhanda amach, agus hathbhunaíodh, mar Idirnáisiúntas na Sóisialach agus an Lucht Oibre, sa bhliain 1923 é. Le linn an Dara Cogadh Domhanda, cuireadh cuid mhaith de bhallpháirtithe an Idirnáisiúntais seo faoi chois, agus tháinig sé le chéile arís i ndiaidh an chogaidh. Ba ansin a fuair sé an t-ainm atá ar an eagraíocht inniu. mion|288x288px|Giorgos Papandreou Sna blianta i ndiaidh an Dara Cogadh Domhanda, chuidigh an tIdirnáisiúntas Sóisialach le bunú nó athbhunú páirtithe daonlathacha sóisialacha i dtíortha a bhí ag teacht chucu arís i ndiaidh tréimhse fhada a chaitheamh ina ndeachtóireachtaí, ar nós na Portaingéile agus na Spáinne. Sna hochtóidí, bhí cuid mhór de bhallpháirtithe an Idirnáisiúntais ag tacú leis na Saindinistithe i Nicearagua, agus an páirtí seo i ndiaidh naimhdeas na Stát Aontaithe a tharraingt air lena chuid polasaithe cléacha. Idir an dá linn, d'fháiltigh an tIdirnáisiúntas an páirtí Saindinistíoch mar bhallpháirtí, maille le páirtithe áirithe iar-Chumannacha, ar nós na nDaonlathach Clé ón Iodáil agus FRELIMO ó Mhósaimbíc.
Fo-bhalleagraíocht de chuid an Idirnáisiúntais Shóisialaigh is ea Páirtí na Sóisialaithe Eorpacha, is é sin, faicsean na sóisialaithe daonlathacha ar an bPairlimint Eorpach.
Sa bhliain 2006, is é Giorgos Papandreou, cathaoirleach Ghluaiseacht Pan-Heilléineach na Sóisialaithe, atá i gceannas ar an Idirnáisiúntas Sóisialach. Tháinig sé i gcomharbas ar António Guterres, an Sóisialach Portaingéalach a bhí san oifig chéanna ón mbliain 1999 ar aghaidh.
Caitríona Ní Chléirchín
Rugadh Ní Chléirchín i Scairbh na gCaorach, Contae Mhuineacháin sa bhliain 1978. Foilsíodh a céad chnuasach filíochta, Crithloinnir, in 2010. Bhuaigh sé an chéad duais i gcomórtas an Oireachtais do scríbhneoirí nua in 2010. Bhuaigh An Bhrídeach Sí, a dara cnuasach filíochta, Duais Mhichíl Uí Airtnéide sa bhliain 2015. Is léachtóir le Gaeilge í sa Choláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath.
Million-Dollar Abie
Craoladh an séú heipeasóid déag, "Million Dollar Abie", den seachtú sraith déag The Simpsons ar an 2 Aibreán 2006. Scríobh Tim Long an eipeasóid seo. D'fhéach 7.83 milliún duine ar an eipeasóid.
Carl Bosch
Ceimiceoir agus innealtóir Gearmánach ab ea Carl Bosch (27 Lúnasa 1874 – 26 Aibreán 1940), agus bhuaigh sé Duais Nobel sa Cheimic. Bhí sé ina cheannródaí i réimse na ceimice tionsclaíche ardbhrú agus bhunaigh sé an ilchuideachta cheimiceach agus chógaisíochta IG Farben, a bhí tráth ar an cheann is mó ar domhan. clé|mion|[[Músaem Carl Bosch inniu]]
Gairmréim
D’fhreastail Carl Bosch ar Ollscoil Leipzig, agus seo an áit a ndearna sé staidéar faoi Johannes Wislicenus, agus bhain sé a dhochtúireacht amach sa bhliain 1898 le haghaidh taighde sa cheimic orgánach. Tar éis dó imeacht sa bhliain 1899 ghlac sé post sa leibhéal iontrála ag BASF, an gnólacht ceimiceach agus ruaimneoireachta is mó sa Ghearmáin ag an am. Ó 1909 go dtí 1913 d’athraigh sé léiriú barrbhoird Fritz Haber ar mhodh chun nítrigine a fhostú ag baint úsáide as ceimic ardbhrú trí phróiseas Haber-Bosch chun níotráit shintéiseach a tháirgeadh, próiseas a bhfuil iliomad feidhmeanna tionsclaíochta aige chun éagsúlacht beagnach gan teorainn de chomhdhúile tionsclaíocha, earraí tomhaltóra agus táirgí tráchtála a dhéanamh. Ba é a phríomh-ionchur ná scála an phróisis a leathnú, rud a chuir ar chumas méideanna ollmhóra níotráite sintéiseacha a thairgeadh. Chun seo a bhaint amach, bhí air gléasra agus trealamh a thógáil a d'fheidhmeodh go héifeachtach faoi bhrúnna agus teochtaí arda gáis. Bhí Bosch freagrach freisin as catalaíoch níos praiticiúla a aimsiú ná an t-osmiam a bhí gann agus an úráiniam a bhí daor á úsáid ag Haber.[1]Ba é a phríomh-chion oibre ná scála an phróisis a leathnú, rud a chuir ar chumas táirgeadh tionsclaíoch méideanna ollmhóra níotráite sintéiseacha. Chun seo a dhéanamh, bhí air gléasra agus trealamh a thógáil a fheidhmeoidh go héifeachtach faoi bhrúnna arda gáis agus teochtaí arda.[lua ag teastáil] Bhí Bosch freagrach freisin as catalaíoch níos praiticiúla a aimsiú ná an oismiam gann agus an úráiniam costasach, a bhí in úsáid ag Haber.
Aber-porth
Baile i Ceredigion, an Bhreatain Bheag, is ea Aber-porth, 118.6 km ó Caerdydd agus 311 ó Londain. Tá daonra 2,293 ann, agus tá 1018 (44.4%) in ann Breatnais a labhairt.
David Duchovny
Is aisteoir Meiriceánach é David Duchovny. Rugadh ar 7 Lúnasa 1960 é, agus tá clú agus cáil mhór air de bharr a ról ar na sraithe teilifíse The X-Files, mar ghníomhaire le hOifig Feidearálach an Imscrúdaithe (FBI).
Cuscas liath
Is ainmhí é an cuscas liath (Phalanger mimicus). Mamach marsúipiach atá ann. Tá sé dúchasach san Astráil agus i ndeisceart Nua-Ghuine.
Squire Fridell
Is aisteoir Meiriceánach é Squire Fridell (1943).
Staitistic Bose-Einstein
I meicnic chandamach staitistiúil, tuairisc ar bhailiúchán cuid mhór bósón neamhidirghníomhaithe. Ainmnithe as an bhfisiceoir Indiach Satyendra Nath Bose (1894-1974), a chomhoibrigh le hEinstein. Slonn atá i ndáileadh Bose-Einstein do rann an fhuinnimh i measc na mbósón, agus is suntasach go dtagann sé i bhfeidhm, mar shampla, le cur síos ar na fótóin i ngníomhú léasair, agus ar fhorshreabhacht héiliam leachtaigh.
Pléiseasár
Reiptíl mhuirí ón ré Mhéiseasóch. An cholainn leathan dluth, le géaga móra mionathraithe ina gcéaslaí. An muineál fada de ghnáth, an ceann beag le soc fada ag iompar fiacla géara chun gur féidir leis éisc a ithe. Tugtar pléasáir ar na foirmeacha le muineál gearr.
Katharine O'Shea
Sasanach de chúlra de chuid na huasaicme ba ea Katharine Parnell (née Wood ; 30 Eanáir 1846 – 5 Feabhra 1921), ar a dtugtaí Katharine O'Shea roimh a dara pósadh, agus a ghlaodh de ghnáth ag a cairde Katie O'Shea agus ag a naimhde Kitty O'Shea, a d'eascair a seachphósta rúnda deich mbliana le Charles Stewart Parnell, colscaradh a bhain poiblíocht leathan amach i 1890 agus ba chúis lena thitim pholaitiúil.
Cúlra
Rugadh í i Braintree, Essex an 30 Eanáir 1846, iníon le Sir John Page Wood, 2ú Barún (1796-1866), agus gariníon le Sir Matthew Wood,  iar- Ardmhéara Londain. Bhí deartháir níos sine aici a tháinig chun bheith ina mharascal machaire Sir Evelyn Wood agus ba neacht í le Western Wood MP (1804-1863) agus leis an Tiarna Hatherley, an chéad Tiarna Seansailéir Liobrálach a bhí ag Gladstone.
Bobby Aylward
Ba pholaiteoir Éireannach agus Teachta Dála é Bobby Aylward (a rugadh ar 1 Aibreán 1955). Bhí sé ina bhall de Fianna Fáil.
Katharine O'Shea
Caidreamh le Parnell
Phós Katharine an Captaen William O'Shea in 1867, MP Náisiúnach Caitliceach do Chontae an Chláir óna scar sí timpeall 1875. Bhuail Katharine le Parnell den chéad uair i 1880 agus chuir sí tús le caidreamh leis. Ba é Parnell athair triúr de leanaí Katharine; d’éag an chéad cheann, Claude Sophie, go luath i 1882. Ba iad na cinn eile Claire (rugadh 1883) agus Katharine (rugadh 1884). Bhí a fhios ag an gCaptaen O'Shea faoin gcaidreamh. Thug sé dúshlán Parnell chuig troid i gcomhrac aonair i 1881 agus ar dtús, chuir sé cosc ar a bhean chéile é a fheiceáil, cé go ndúirt sí gur spreag sé í sa chaidreamh. Mar sin féin, choinnigh sé ciúin go poiblí ar feadh roinnt blianta. Cé go raibh a gcaidreamh ina ábhar cúlchainte i gciorcail pholaitiúla Londain ó 1881, chruthaigh eolas poiblí níos déanaí ar an gcaidreamh i Sasana a bhí faoi rialú ag “ moráltacht Victeoiriach ” le “ coinsias neamhaontach ” scannal ollmhór, toisc go raibh adhaltranas toirmiscthe ag na Deich nAitheanta e ag na Deich nAitheanta.
Bobby Aylward
Sheas sé san Olltoghchán 2016 agus toghadh é le 13.4% de na vótaí céad rogha.
Katharine O'Shea
Caidreamh le Parnell
As a nasc teaghlaigh leis an bPáirtí Liobrálach, ghníomhaigh Katharine mar idirghabhálaí idir Parnell agus Gladstone le linn na caibidlíochta sular tugadh isteach an chéad Bhille um Rialtas Dúchais in Aibreán 1886. Bhog Parnell go dtí a baile in Eltham, gar do theorainn Londain-Kent, an samhradh sin.
Bobby Aylward
Fuair sé bás ar 14 Iúil 2022.
Katharine O'Shea
Caidreamh le Parnell
Thionscain an Captaen O'Shea le haghaidh colscartha i 1889; is ábhar tuairimíochta na cúiseanna a bhain leis. B’fhéidir go raibh cúiseanna polaitiúla aige. Mar mhalairt air sin, maíodh go raibh súil aige le hoidhreacht ó aintín saibhir Katharine a raibh súil aige go bhfaigheadh sí bás níos luaithe, ach nuair a d’éag sí i 1889 fágadh a cuid airgid ar iontaobhas chuig a col ceathracha. Tar éis an cholscartha thug an chúirt caomhnóireacht Katharine O'Shea agus a beirt iníon Pharnell ar a hiarfhear céile.
Mar thoradh ar imeachtaí colscartha Katharine i mí na Samhna ón gCaptaen O'Shea, inar ainmníodh Parnell mar chomhfhreagróir, thréig tromlach a Pháirtí Parlaiminte féin Parnell, agus ba é a rinne a aimhleas mar cheannaire i mí na Nollag 1890. Bhain an scéala suaitheadh as Caitlicigh na hÉireann nuair a bhris Katharine sollúntacht na ngealltanas pósta Chaitlicigh roimhe seo trí Pharnell a phósadh ar 25 Meitheamh 1891. Le saol polaitiúil Pharnell agus a shláinte scriosta go bunúsach, d’éag sé ag aois 45 in Hove an 6 Deireadh Fómhair 1891 agus é i mbarróg ghrámhar le Katharine, níos lú ná ceithre mhí tar éis a bpósta. Ba é an chúis a bhi leis ná ailse an ghoile, casta b’fhéidir ag galar corónach croí a fuarthas ó oidhreacht óna sheanathair agus óna athair, a d’éag roimh am freisin.
mion| O'Shea i 1914 D’fhoilsigh Katharine beathaisnéis de Pharnell sa bhliain 1914 mar "Katharine O'Shea (Mrs Charles Stewart Parnell)".
Cé gur thug a cairde "Katie O'Shea " uirthi, thug naimhde Pharnell "Kitty O'Shea" uirthi mar gheall ar an am sin "Kitty O'Shea" d’fhonn damáiste a dhéanamh dó go pearsanta,  mar gheall ar an am sin chomh maith le bheith ina leagan de Catherine / Katherine / Katharine i mBéarla na hÉireann, ba nath cainte do striapach é freisin. Chónaigh sí an chuid eile dá saol i doiléire coibhneasta, agus tá sí curtha i Littlehampton, Sussex, Sasana.
Cé gur tugadh aithne ar Katie O'Shea dá cairde, thug naimhde Parnell "Kitty O'Shea" uirthi mar gheall ar an am sin "Kitty O'Shea" mar gheall ar an am sin "Kitty", chomh maith le bheith ina leagan Hiberno-Béarla de Catherine / Katherine / Katharine, téarma slang do phríomhaire freisin. Is beag iomrá a bhí uirthi tráth a báis, agus tá sí curtha i Littlehampton, Sussex, Sasana.
Phós a hiníon Claire O'Shea (1883-1909) an Dr. Bertram Sydney Osmund Maunsell, agus fuair a n-aon mhac Assheton Clare Bowyer-Lane Maunsell (1909–34) bás den fhiabhras eintreach agus é ag fónamh le arm na Breataine san India. Phós Katharine O'Shea (1884–1947) Arthur Moule ó Reisimint East Lancashire agus fuair sí bás i dtearmann.
Chaith an Captaen Henry Harrison, MP, a ghníomhaigh mar gharda cosanta agus aide-de-camp Pharnell, a dhúthracht féin tar éis bhás Pharnell i seirbhís a bhaintreach Katharine. Chuala sé leagan a bhí go hiomlán difriúil uaidh de na himeachtaí a bhain le ceist an cholscartha ón gceann a bhí le feiceáil sa phreas, agus bhí sé seo le síol a dhá leabhar níos déanaí ag cosaint Parnell, a foilsíodh i 1931 agus 1938. Bhí tionchar mór acu ar stair na hÉireann, rud a d’fhág go raibh dearcadh níos fabhraí acu ar ról Pharnell i seachphósta O’Shea.
Páirtí Sóisialta agus Daonlathach an Lucht Oibre
Páirtí Náisiúnaíoch i dTuaisceart Éireann is ea Páirtí Sóisialta agus Daonlathach an Lucht Oibre (PSDLO) (as Béarla, Social Democratic and Labour Party, SDLP). Páirtí daonlathach sóisialach is ea é atá ina chomhalta den Idirnáisiúntán Sóisialach. Tá Colum Eastwood ina cheannaire ar an pháirtí faoi láthair.
Is é Ógra PSDLO an eagraíocht don aos óg.
Tá triúr Feisirí ag an pháirtí i dTeach na dTeachtaí, agus tá seisear Comhaltaí Tionóil déag acu i dTionól Thuaisceart Éireann.
Is iad an ceathrú páirtí is mó i dTuaisceart Éireann faoi láthair.
Bunú
Ar dtús, dhiúltaigh an PSDLO polasaí an Pháirtí Náisiúnaigh (sé sin 'neamhfhreastalachas') agus rinne sé iarracht troid ar son chearta sibhialta laistigh den chóras reatha i Stormont. Mar sin féin, tháinig an PSDLO go tapa ar an tuairim go raibh Stormont 	do leasuithe, agus tharraing sé siar as a bheith rannpháirtíocht sa pharlaimint.
I ndiaidh Pharlaimint Thuaisceart Éireann a bheith cealaithe, tháinig an PSDLO chun cinn mar an dara pháirtí is mó, agus an páirtí is mó sa phobail náisiúnaigh, sna toghcháin don Tionól nua san Tuaisceart a bunaíodh sa bhliain 1973: Bhuaigh an páirtí 19 as 75 suíochán. Ba é an PSDLO ceann de na páirtithe ghlac páirt sna caibidlíocht sin a bhí mar thoradh ar shíniú Chomhaontú Sunningdale, agus ina dhiaidh sin bunaíodh an fheidhmeannas comhroinnte cumhachta i mí Eanáir 1974. Ghlac Gerry Fitt, ceannaire pháirtí an PSDLO, oifige mar Leas Phríomhfheidhmeannach, san rialtas taobh le Pháirtí Aontachtach Uladh (faoi stiúir Brian Faulkner) agus Páirtí na Comhghuaillíochta. Bhí an Tionól agus an Feidhmeannas gearrshaolach, áfach, agus thuit sé tar éis cheithre mhí mar gheall ar an fhreasúra leanúnach laistigh den phobal aontachtach a chuir ina aghaidh an chomhaontaith, agus bhí níor shuí an páirtí sa rialtas arís go ceann 25 bliain ina dhiaidh sin.
2000idí
mion|Nichola Mallon, 2014 Ba é an PSDLO an páirtí náisiúnach is mó i dTuaisceart Éireann ó aimsir a bhunaithe go dtí tús an 21ú haois. Sa bhliain 1998, d'éirigh sé ina pháirtí is mó ar an iomlán ó thaobh vótaí faighte, an chéad uair (go dtí seo) a bhain páirtí náisiúnach é seo amach. Bhuaigh Sinn Féin níos mó suíocháin agus vótaí ná an PSDLO don chéad uair sa bhliain 2001 san Olltoghchán do Pharlaimint na Ríochta Aontaithe agus sa bhliain 2003 san toghchán do Thionól Thuaisceart Éireann
Thosaigh an páirtí ag dul ar gcúl sna toghcháin nuair a scor John Hume. Níor sheas Hume sa bhliain 2004 sa toghchán do Pharlaimint na hEorpa agus theip ar an PSDLO an suíochán a choinneáil a bhí ag Hume ón bhliain 1979.
2020idí
Le linn na 2000-2010idí, bhí an PSDLO ag dul i léig. Lean an cúlú sna ar aghaidh sna 2020idí. Sa thoghchán an Tionóil sa bhialin 2022, níor choinnigh an páirtí ach ocht as 12 suíochán, cor a d’fhág nach raibh dóthain teachtaí acu le bheith páirteach sa bhFeidhmeannas in Stormont.
Agus sa bhliain 2023, buaileadh buille trom ar an PSDLO sa Toghcháin Áitiúla Thuaisceart Éireann 2023. Chaill an páirtí 20 suíochán sa toghchán, le 39 Comhairleoir as an 462 atá ar 11 údarás áitiúil; níos lú ná ionadaí amháin as gach naonúr.
Aidhmeanna
Mar sin féin, áitíonn daoine eile, mar a thugann an t-ainm le fios, go raibh an bhéim ar dtús ar pháirtí sóisialta-daonlathach, seachas ar pháirtí náisiúnach a chur ar bun.
Bíonn roinnt den tuairim go bhfuil an PSDLO i dtús báire ina pháirtí ar son leasa na gCaitliceach meánaicme, le vótálaithe comhchruinnithe i gceantair thuaithe agus sna haicmí gairmiúla, seachas ina fheithicil ar son náisiúnachais na hÉireann. Diúltaíonn an PSDLO an argóint seo, ag cur in iúl go bhfuil gur fhoilsigh siad sa bhliain 2005 cáipéis ina leagadh amach a bpleananna d'Éire aontaithe.
Lean an díospóireacht seo idir daonlathas sóisialta agus náisiúnachas ar feadh an chéad deich mbliana de shaol an pháirtí. Níos déanaí ar aghaidh, mhaífeadh bunaitheoir agus céad cheannaire an pháirtí Gerry Fitt - a bhí roimhe sin ina iarcheannaire ar 'Pháirtí Poblachtach an Lucht Oibre', páirtí a bhí go follasach sóisialach - gurb é cinneadh an pháirtí 'Comhairle na hÉireann' a éileamh mar chuid de Chomhaontú Sunningdale, a léirigh cathain go díreach ar ghlac an páirtí clár oibre soiléir náisiúnach. D'fhágfadh ​​sé an páirtí ina dhiaidh sin, sa bhliain 1979, ag rá nach raibh sé a thuilleadh mar an pháirtí a bhí i gceist aige ón tús.
Colpa
Is cuid feolmhar ag cúl an gcos an duine faoin ghlúin í colpa.
1790í
Cinn Stát
Ríocht na Sicile
Ionsaí ar an Ionad Trádála Domhanda (1993)
Tharla Ionsaí ar an Ionad Trádála Domhanda ar an 26 Feabhra 1993 nuair a phléasc buama i ngaráiste páirceála faoin Ionad Trádála Domhanda i Nua-Eabhrac. Maraíodh seisear san ionsaí sceimhlitheoireacht a. mion|clé|Go díreach i ndiaidh an bhuama Bhí tábhacht shiombalach ollmhór ag baint leis an WTC ag an am, agus an-tóir ag na sceimhlitheoirí ar an siombail sin. Leagadh go talamh an WTC in ionsaí sceimhlitheoireachta 9/11, ar an 11 Meán Fómhair 2001. mion|clé|Nidal Ayyad, [[Sceimhlitheoireacht|sceimhlitheoir]]
Nasc le hEirinm
Ar an lá sin, tháinig an Gael-Mheiriceánach Eamon J. McEneaney slán as an Ionad Trádála Domhanda mar laoch: "nuair a phléasc buama faoin dá thúr ar an lá sneachtúil sin, threoraigh McEneaney suas le 60 duine dá chomhoibrithe trí staighrí dorcha a bhí lán toite go dtí go raibh siad slán sábháilte".
Ialtóg fhadchluasach liath
Is ainmhí í an ialtóg fhadchluasach liath (Plecotus austriacus). Mamach atá ann, dúchasach ar fud dheisceart agus lár na hEorpa. Itheann sí liatháin sa chuid is mó.
Hoiméastáis
Is téarma Hoiméastáis a úsáidtear chun cur síos ar chobhsaíocht nó foistine fheiceálach an tsreabháin sheachtarcheallaigh i nduine sláintiúil, agus na bealaí a gcoinníonn an cholainn an chobhsaíocht seo. Úsáidtear é i leith ainmhithe eile freisin. Má shuaitear toirt, comhdhéanamh nó teocht (in ainmhí aonteasach) an tsreabháin sheachtarcheallaigh, is féidir go ndéanfar damáiste dá shláinte, agus fiú go marófar é. Mar sin, bíonn cuid mhaith den fhiseolaíocht ag déanamh staidéar ar na meicníochtaí a thagann i bhfeidhm chun an sreabhán a choinneáil taobh istigh de theorainneacha cruinne an t-am ar fad. Mar shampla, coinnítear teocht na mamach aonteasach trí mheicníochtaí gníomhacha meitibileachta, cosúil le crith nuair a thiteann an teocht ró-íseal, nó cneadach nuair a éiríonn sí ró-ard.
Drew Carey
Is aisteoir agus fuirseoir Meiriceánach é Drew Allison Carey, a rugadh sa bhliain 23 Bealtaine, 1958.
William Tell (ceoldráma de chuid Rossini, 1829)
clé|mion|Mathilde,  Arnold Melchtal, agus Walter Furst (le Eugène Du Faget, 1829)
clé|mion|Réamhcheolː Fritz Reiner agus an Chicago Symphony Orchestra (1959) clé|mion|Réamhcheolː (cuid a dó)ː Sodero's Band, 1914 clé|mion|Réamhcheol
Ceoldráma de chuid Gioachino Rossini is ea William Tell, a cuireadh ar stáitse den chéad uair sa bhliain 1829, agus an ceoldráma deireanach a chum Rossini. clé|mion|Pas de trois et chœur tyrolien, Herbert von Karajan (1958 Parlophone) Tá sraith William Tell suite san Eilvéis, sa cheathrú haois déag, nuair a bhí an tír faoi cheannas na hOstaire agus an tíoránaigh Gessler. Tá an ceoldráma bunaithe ar an scéal ‘William Tell’, leath-fhíorscéal, leath-fhinscéal. mion|clé|Léiriú sna S-A, 1910idí
Plota
Tugann William Tell cabhair d’aoire ar bhruach Loch Lucerne. Iomraíonn Tell an t-aoire trasna an locha agus éalaíonn an t-aoire ón saighdiúir Ostarach. Cuirtear Tell sa phríosúin. Éiríonn sé stoirmiúil agus bíonn ar Tell iomramh trasna an locha. Maraíonn Tell an tíoránach Gessler. Cuirtear an ruaig ar na hionróirí agus bíonn Tell ina laoch.
Ceol
Cruthaíonn gach cuid den cheol pictiúr soiléir in intinn an éisteora. Is furasta mar shampla éirí na gréine, an stoirm, suaimhneas an aoire agus sceitimíní na réabhlóide a shamhlú le cuidiú ón gceol. Sampla maith é an réamhcheol drámata seo de cheol léiritheach mar go léiríonn sé go maith an scéal.
Leabhar Nihimiá
Is leabhar sa Bhíobla é Leabhar Nihimiá.
Kiss Kiss, Bang Bangalore
Craoladh an seachtú heipeasóid déag, "Kiss Kiss, Bang Bangalore", den seachtú sraith déag The Simpsons ar an 9 Aibreán 2006. Scríobh Deb Lacusta agus Dan Castellaneta an eipeasóid seo. D'fhéach 8.20 milliún duine ar an eipeasóid.
Faoileoir
Tugtar faoileoir nó seoleitleán ar an gcineál eitleáin nach bhfuil inneall ar bith aici agus a úsáidtear, go mór mór, le haghaidh na faoileitilte. Tá faoileoirí ann feistithe le hinneall in úsáid le haghaidh spóirt agus tá an bua orthu go bhfuil siad in ann preabadh chun siúil go neamhspleách, dul ar trus níos faide agus eitilt ardaitheach níos fearr na an gnáth faoileoir.
D'úsáidtí faoileoirí freisin le haghaidh taighde agus gníomhaíochta míleata srl.
Gillian Anderson
Gradaim agus ainmniúcháin
Tá 31 gradam buaite ag Anderson. Tá 111 ainmniúchán faighte aici.
An Mhanchúir
Fuair an réigiún a ainm ó na Manchúraigh nó Manju, cine fánaithe a raibh cónaí ansin orthu fadó. mion|clé|Cath, abhainn Yalu, 1904 (Yōshū Chikanobu) mion|clé|An gníomh 'sabaitéireachta' ar [[18 Meán Fómhair 1931]]
Teanga
Labhair na Manchúraigh teanga Thungúsach, cosúil leis na treibheacha eile sa Mhanchúir.
Sa bhliain 1644, shealbhaigh na Manchúraigh Béising, agus bhunaigh siad Rítheaghlach Qing, an rítheaghlach deireanach a bhí ag rialú Impireacht na Síne. Rinne siad dearmad dá dteanga in imeacht na mblianta, áfach.
Inniu, is ar éigean a chloisfeá focal Manchúirise sa Mhanchúir féin, cé go n-aithníonn an stát Síneach na Manchúraigh mar dhream eitneach ar leith i gcónaí.
Stair
mion|clé|Saighdiúirí Seapánacha sa Mhanchúir, 1931 mion|Baineadh úsáid as an tanc Rúisis seo, T-62, ar pháirc an áir                       In iarsmalann i mBéising inniu. I dtús na fichiú haoise, bhí an Rúis agus an tSeapáin ag cur suime sa Mhanchúir, agus iad den tuairim gur réigiún tábhachtach straitéiseach a bhí ann. Mar sin, d'éirigh ina chogadh eatarthu sa bhliain 1904. Bhuaigh an tSeapáin an cogadh, agus b'éigean don Rúis an chuid den Mhanchúir a thabhairt ar ais don tSín a bhí forghafa aici roimhe sin.
Sa bhliain 1905, chuaigh trúpaí Seapánacha i seilbh an iarnróid a bhí ag rith tríd an Manchúir, le go mbeadh an tSeapáin in ann amhábhair a iompar ón Manchúir go dtí an Chóiré. Bunaíodh an comhlacht 'Mantetsu' in 1906 chun líne traenach nua a thógáil.
An "Eachtra" Manchúrach
Idir na 1900idí-1920idí, bhí méadú as cuimse tagtha ar gheilleagar na Seapáine. Ach bhí an tír gann ar acmhainní nádúrtha, agus sna 1930idí, bhí an dearcadh coilíneach ag dul i neart sa tSeapáin.
An lá dár gcionn, chuir an tSeapáin tús lena n-ionsaí ar an Mhanchúir. Maraíodh 500 Síneach ar an chéad lá i Mukden agus theith na mílte eile.
Bhunaigh na Seapánaigh stát nua a bhí ar teaghrán acu - Manchukuo - agus chuir siad Pu Yi, iar-Impire na Síne, á rialú.
Níor tháinig an Dara Cogadh Domhanda go dtí an Mhanchúir ar dtús. Sna 1940idí, bhí conradh síochán a i bhfeidhm idir an tAontas Sóivéadach agus an tSeapáin. Ach ar an 8 Lúnasa 1945, mháirseáil na trúpaí Sóivéadacha isteach sa Mhanchúir.
Cumannachas
Sna blianta go díreach i ndiaidh an chogaidh, bhí Arm Fuascailte Mhuintir na Síne - arm Cumannach Mao Zedong - i seilbh na Manchúire. Ón mbunáit seo a tháinig na trúpaí Cumannacha a shealbhaigh Beijing sa bhliain 1949 agus a rinne Daonphoblacht Chumannach den tSín.