cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Roy Jenkins
Polaiteoir de chuid Pháirtí an Lucht Oibre sa Ríocht Aontaithe is ea Roy Harris Jenkins, Baron Jenkins of Hillhead. Rugadh é in Abersychan, an Bhreatain Bheag ar an 11 Samhain 1920 agus fuair bás ar an 5 Eanáir 2003.
Brocaire Bedlington
mion|220px|Brocaire Bedlington Pór Briotanach madra le soc barrchaol, gan clár éadain le feiceáil, le radharc cliathánach. An fionnadh catach, de ghnáth mílítheach, ach uaireanta liath nó donn. Cros-síolraíodh an bunphór gearrchosach leis an bhfuipéad chun an fhoirm nua-aoiseach le cosa níos faide a tháirgeadh.
Evo Morales
Is é Evo Morales uachtarán na Bolaive. Is dúchasach é ón ghrúpa eitneach Aidhmearach. Thosaigh sé a chéad téarma ar 22 Eanáir 2006 agus d'fhan sé san oifig sin go dtí an 10ú lá de Mhí na Samhna 2019. I ndiaidh toghcháin conspóidigh sa bhliain sin, bhris léirsithe amach sna cathracha agus d'fhás míshástacht in airm na Bolaive. Sa deireadh d'éirigh sé as oifig agus d'imigh sé ón tír. Thug rialtas Mheicsiceo tearmann dó sa tír sin.
Irish Society for Promoting the Education of the Native Irish through the Medium of Their Own Language (1818)
mion|"[[Ár nAthair"ː inscríbhinn ar an mballa sa séipéal Pater Noster, Iarúsailéim]] Bunaíodh an Irish Society for Promoting the Education of the Native Irish through the Medium of Their Own Language i mBaile Átha Cliath sa bhliain 1818. Bhí sé mar aidhm ag an Society scrioptúr reiligiúnach a chur ar fáil i nGaeilge.
Cé gur laistigh den Eaglais Bhunaithe, an Eaglais Anglacánach, a tháinig an ‘Irish Society’ chun cinn, bhain sé le heite ar leith den Eaglais sin, leis an eite íoseaglasta nó ‘low church’, leis an eite shoiscéalach Chailvíneach.
Imeachtaí
Ba iad Henry Joseph Monck Mason (1778–1858), abhcóide (a bhí fostaithe mar phríomhleabharlannaí in Ósta an Rí) agus Robert Daly (1783–1872), a bhí an uair sin ina reachtaire i gCúirt an Phaoraigh) na príomhbhunaitheoirí. D'éirigh Daly ina easpag Chaisil, Imligh, Phort Láirge  agus na Leasa Móire sna blianta 1843–72. Easpag eile a bhí taobh thiar den Society ba ea Power le Poer Trench (ardeaspag Thuama 1834–1839).
Foilsíodh an chéad tuarascáil ón Irish society sa bhliain 1818. Is cuid de bhailiúchán Stairiúil Ginearálta Leabharlann na Parlaiminte (Leabharlann an Oireachtais) an foilseachán seo.
Faoin mbliain 1829 bhí Monck Mason in ann dóchas a léiriú as obair an chumainn nuair a chuir sé na staitisticí seo i láthair: "Districts: 24ː Inspectors: 28; Masters: 472;  Pupils: 17,512 (of which: Adults:13,546   Females: 2,493)"Sa bhliain 1830 d’fhoilsigh an Scoiety Bíobla agus Tiomna Nua a chuir Éadbhard Ó Raghallaigh in eagar faoi mhaoirseacht Monck Mason.
Conspóid
Ba shoiléir ar an gcéad riail a bhí ag an gcumann nach raibh i múineadh léamh na Gaeilge ach réiteach praiticiúil. An cuspóir a bhí ag an obair seo ná cumas léite Gaeilge a thabhairt d’fhoghlaimeoirí fásta le go mbeidís in ann an Bíobla Gaeilge a léamh. Ní raibh scríobh na teanga i gceist ar chor ar bith.
Mar sin, ba mhinic ráite ag an Society é go gcuirfeadh léamh na Gaeilge na foghlaimeoirí ar bhóthar an Bhéarla. Ba nós leo a bheith á gcosaint féin orthu siúd a d’áiteodh go mbeadh obair an chumainn ag cur moill ar bhás na Gaeilge, teanga a bhí, dar leo, ina bhac ar dhul chun cinn na sochaí.
Ach ag an am céanna, ba bheag a bhí idir meon na bProtastúnach soiscéalach agus meon na hEaglaise Caitlicí i leith na Gaeilge: teanga na n-íochtarán ab ea í dar leo beirt.
5 Iúil
Is é an 5 Iúil an 186ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 187ú lá i mbliain bhisigh. Tá 179 lá fágtha sa bhliain.
Osuna
Is bardas Spáinneach é Osuna, i gCúige Sevilla, Andalucía i ndeisceart na Spáinne.
I scannán Michelangelo Antonioni El Reportero, dúnmharaíodh an carachtar darb ainm Locke (bhí Jack Nicholson sa pháirt) in Hotel de la Gloria san bhardas, cé gur scannánaíodh an radharc i Vera, i gCúige Almería.
Tíreolaíocht
Tá 59,142 heicteár sa bhardas Osuna, arna dháileadh idir na tailte La Campiña, ísealchríocha agus créanna, a úsáidtear le haghaidh feirmeoireachta tirime agus ar an taobh eile an Sierra Sur (Subbética) le oragrafaíocht níos sléibhtiúla, atá tiomanta go bunúsach do shaothrú garráin olóige.
Geimhrí fuara le siocháin agus samhraí teo, gur féidir le teocht chomh hard le 40 ° cé go bhfuil na teochtaí íosta fionnuar, agus is féidir leis na teochtaí suas le 9 °C a bhaint amach.C, cé go bhfuil na híosteochtaí fionnuar, le teocht ard.s sainairíonna é a aeráid geimhreadh fuar le sioc agus samhraí te, le huasmhéideanna ar féidir leo 40 a bhaint amach °C, cé go bhfuil na híosmhéideanna fionnuar, agus is féidir leis na teochtaí 9 °C a bhaint amach. Sa gheimhreadh, bíonn an teocht fuar, agus is féidir le huasmhéideanna timpeall 10 °C agus íosmhéid a shroicheadh -5 °C a bhaint amach, ag cur i láthair níos mó ná 40 lá de shiocháin bhliantúla le titim sneachta anois is arís.
Hearmafraidíteach
Sa bhitheolaíocht atáirgthe, ainmhí nó planda a mbíonn orgáin fhireannacha is bhaineannacha atáirgthe aige is ea hearmafraidíteach. Is féidir go n-aibeoidh na horgáin fhireannacha roimh na horgáin bhaineannacha (luathfhireannach), nó ina ndiaidh (luathbhaineannach), nó ag an am céanna (sioncrónach). Bíonn meicníochtaí i láthair i ngnéithe sioncrónacha a chuireann bac ar fhéintoirchiú.
Cur síos
is orgánach é heirmeafraidíteach a bhfuil orgáin atáirgthe iomlána nó pháirteacha aige agus a tháirgeann gaiméití a mbíonn baint acu de ghnáth leis an dá ghnéas, fireann agus baineann. Ní bhíonn gnéasanna ar leithligh ag go leor grúpaí tacsanomaíocha (inveirteabraigh den chuid is mó) d'ainmhithe.
Sna grúpaí seo, is gnáthriocht é an hearmafraideachas, rud a chumasaíonn cineál atáirgthe ghnéasaigh inar féidir le ceachtar páirtí gníomhú mar an “baineann” nó “fireann”.
Mar shampla, is heirmeafraidítigh, iad formhór mór na Urochordata, Pulmonata (seilide) Opisthobranchia (seilide) Annelida (cuiteog) Gastropoda (drúchtín). Tá hearmafraideachas le fáil freisin i roinnt speiceas éisc ach ní a oiread céanna i veirteabraigh eile. Is heirmeafraidítigh iad an chuid is mó de na plandaí freisin.
Broomhill, Sheffield
Is ceantar suite i Sheffield é Broomhill.
Kattegat
Is limistéar mara é an Kattegat (An Danmhairgis, ón Olainnis, a úsáidtear go coitianta i mBéarla), nó Kattegatt (An tSualainnis) ar cósta thiar theas leithinis na hIútlainne agus Oileán Caolas na Danmhairge agus ar cósta thoir na réigiúin Västergötland, Scania, Halland agus Bohuslän na Sualainne. Draenálann an Mhuir Bhailt isteach sa Kattegat tríd an Øresund agus Caolas na Danmhairge. Is píosa leanúna den Skagerrak é an Kattegat agus d'fheadfaí féachaint air mar chuan den Mhuir Bhailt nó mar chuan den Mhuir Thuaidh, nó ní mar chuan ar chor ar bith sa ghnáthúsáid Lochlannach.
Tíreolaíocht
Is iad na huiscebhealaí a draenálann isteach sa Kattegat ná na habhainn Göta älv ag Gothenburg, chomh maith leis an Lagan, Nissan, Ätran agus Viskan, ón réigiún Halland ar an taobh Sualannach agus an abhann Gudenå ón Iútlann, sa Danmhairg.
Is iad príomhoileáin an Kattegat ná Samsø, Læsø agus Anholt, agus tugtar 'crios fásaigh na Danmhairge' ar an dá ceann deireanach den oileáin seo, de bharr a n-aeráid thirim shamhraidh.
Faoi láthair, tá droichead beartaithe idir an Iútlainn agus an tSéalainn trasna an pointe deisceartach an Kattegat faoi dáil polaitíochta sa Danmhairg, ag nascadh oileán Séalainne agus oileán Samsø le mór-roinne na Danmhairge.
Fairsinge
Sainmhíníonn an Eagraíocht Hidreagrafach Idirnáisiúnta teorainneacha "Kattegat, Sound agus Criosanna" (.i., Kattegat, Øresund, Crios Mór agus Crios Belt) mar a leanas:
Ar an Thuaidh Líne a cheanglaíonn Skagen (An Scáth, Pointe Thuaidh na Danmhairge) agus Loch Shlabhrach Skær (57°54′N 11°27′E) agus ansin go thoir thuaidh tríd na hoitreacha chuig Oileán Tjörn.
Ar an Deisceart Teorainneacha an Mhir Bhailt sna Criosanna agus Sound:
* Sa Chrios Beag Líne a cheanglaíonn Falshöft (54°47′N 9°57.5′E) agus Vejsnæs Nakke (Ærö: 54°49′N 10°26′E).
* Sa Chrios Mór Líne a cheanglaíonn Gulstav (Pointe fíordheisceartach Oileán Langeland) agus Kappel Kirke (54°46′N 11°01′E) ar oileán Laaland.
* Sa Sound Líne a cheanglaíonn teach solais Stevns (55°17′N 12°27′E) agus Pointe Falsterbo (55°23′N 12°49′E).
Ainm
Dar le Den Store Danske Encyklopædi agus Nudansk Ordbog, tagann an t-ainm ón na focail Ollainnise kat (cat) agus gat (poll, geata). Déanann sé tagairt do bhéarlagair loingseoireacht meanaoiseacha, nuair a dhéanadh captaein na loingeas trádála Hanseatic comparáid idir Caolais na Danmhairge agus poll chomh chaol go mbeadh deacracht ag cat é féin a chúngú tríd de bharr na scairbheacha agus an uisce thanaí. Ag pointe amháin sa stair, ní raibh ach fad de 3.84 ciliméadar (2.39 mí) ar leithead d'uisce taistealaithe. Tá an brí céanna ag sráid Kattesundet an Chóbanhávan, i., pasáite caol.
Ba iad An Mhuir Ioruach agus Muir na hIútlainne na hainmneacha a bhí ann roimhe sin do Skagerrak agus Kattegat in éineacht. (Luaitear "Muir na hIútlainne" i sága Knýtlinga.) B'ainm ársa na Laidine an Kattegat ná Sinus Codanus.
Stair
Ceann de na céad marbhcriosanna mara a cuireadh faoi ndeara sna 1970s ab ea é, nuair a cuireadh tús le taighde faoi thionchar dian-usáid eacnamaíochta ar an dúlra.
Clocaenog
53.0768°N, -3.3701°W
Baile i Sir Ddinbych, an Bhreatain Bheag, is ea Clocaenog, 178 km ó Caerdydd agus 281 ó Londain. Tá daonra 248 ann, agus tá 135 (54.4%) in ann Breatnais a labhairt.
Ollstailc sa Ríocht Aontaithe, 1926
Ollstailc ab ea 1926 Ríocht Aontaithe ollstailc a mhair naoi lá, as 3 Bealtaine 1926 go 12 Bealtaine 1926.
Rí Eric na Sualainne
Ba é Eric XIV na Sualainne (Sualainnis: Erik XIV; 13 Nollaig 1533 – 26 Feabhra 1577) Rí na Sualainne ó 1560 go dtí gur cuireadh ó choróin é sa bhliain 1569. Ba é an mac ba shine le Gustav I (1496–1560) agus Catherine de Saxe-Lauenburg (1513–1535). Bhí sé ina rialtóir ar an Eastóin freisin, tar éis gur chloígh an tSualainn an tír sin sa bhliain 1561.
Aneurin Bevan
Polaiteoir de chuid Pháirtí an Lucht Oibre sa Ríocht Aontaithe is ea Aneurin Bevan. Rugadh é i dTredegar, an Bhreatain Bheag ar an 15 Samhain 1897 agus fuair bás ar an 6 Iúil 1960.
Patrick Brown
Is polaiteoir de chuid Thuaisceart Éireann é Patrick Brown (Pádraic de Brún). Is ball é de Pháirtí Comhghuaillíochta Thuaisceart Éireann. Is Comhalta den Tionól Reachtach é don Dún Theas, ó 2022 ar aghaidh.
Iarmhairt cheaptha teasa
mion|Fuinneamh solais astaithe ag an nGrian ag téamh dromchla an Domhain, agus an fuinneamh frithchaite aige i bhfoirm teasa, a chuireann le teocht an atmaisféir. Sáinnítear cuid mhaith den teas ag móilíní gáis cheaptha teasa amhail uisce, dé-ocsaíd charbóin agus meatán.
Tagann mórchuid de theas an Domhain chugainn ón nGrian i bhfoirm radaíochta infridheirge. I staid chobhsaí, d'aisradófaí an oiread céanna teasa amach sa spás an t-am ar fad. Ach tá gáis ar leith san atmaisféar a chuireann isteach ar an aisradú seo, á laghdú agus ag cur le coinneáil an teasa ar Domhan. Tugtar an iarmhairt cheaptha teasa ar an bhfeiniméan seo, nó iarmhairt an teach gloine, de bhrí gur mar seo a fheidhmíonn na ballaí i dteach gloine. mion mion
Míniú
Is iad na gáis is mó a bhíonn páirteach sa phróiseas seo i láthair na huaire ná dé-ocsaíd charbóin, meatán, ocsaídí nítrigine, galuisce, agus na hábhair cuisnithe, na clórafluaracarbóin (CFCanna).
Tá an iarmhairt i bhfeidhm san atmaisféar thar na mílte milliún bhliain, agus an Domhan 33 °C ar a laghad níos teo ná a bheadh gan í. Gan an iarmhairt seo, mar sin, ní bheadh aon bheatha ar Domhan.
Tá a fhios againn inniu go bhfuil an iarmhairt cheaptha teasa neamhchobhsaí agus ó smacht anois, de bhrí go bhfuil an iomarca de na gáis thuas astaithe is á n-astú ag daoine san atmaisféar, agus níos mó teasa á sháinniú san atmaisféar. mion
Stair
Tá meánteocht an Domhain á méadú go leanúnach ó na 1960idí ar a laghad. Is measa dé-ocsaíd charbóin ná na gáis eile, de bhrí go bhfuil sé chomh flúirseach uilíoch san atmaisféar. Cuireann sí timpeall 55% le téamh breise an Domhain.
Táirgtear dé-ocsaíd charbóin i gcónaí nuair a loisctear breoslaí i dtinte, coirí stáisiúin ginte leictreachais agus gluaisteáin. Meastar go bhfuil méadú 80% i dtiúchan an gháis seo san atmaisféar ó thosaigh an Réabhlóid Thionsclaíoch.
Baineann fótaisintéis i gcrainn is plandaí eile feidhm as dé-ocsaíd charbóin san atmaisféar, agus táirgeann ocsaigin uaithi. Laghdaíonn an próiseas seo tiúchan an gháis seo san atmaisféar.
Ach le cúpla céad bliain tá dífhoraoisiú suntasach ar siúl ar fud an Domhain, agus mar sin an fachtóir sábháilteachta seo á chur ar ceal de réir a chéile.
Ó na 1990ídí ar aghaidh, tháinig socruithe idirnáisiúnta i bhfeidhm chun na clorafluaracarbóin a dhíothú de réir a chéile, agus de bharr a ndrochéifeachta ar an gciseal ózóin thuas san atmaisféar, a chosnaíonn gach neach beo ó sholas ultraivialait na Gréine.
Ní mór dúinn astúcháin dhíobhálacha a laghdú
Tá rialtais ar fud an Domhain inniu ag iarraidh astú dé-ocsaíd charbóin san atmaisféar a laghdú, ach measann eolaithe gur gá laghdú 50-80% chun a tiúchan san atmaisféar a laghdú.
Tá na gáis eile a cheapann teas san atmaisféar i bhfad níos measa chun an teas a sháinniú, ach i bhfad níos teirce san atmaisféar.
Pónaire Fhrancach
Is planda bliantúil é an pónaire Fhrancach (Phaseolus vulgaris) a fhásann 3 m ar airde, uaireanta dreaptha. Dúchasach do Mheiriceá theas. 3 dhuilleoigín leathan ubhchruthach ar na duilleoga. An pisbhláth bán, buí nó scothghorm, i gcrobhaingí beaga gasacha in ascaillí na nduilleog. Na cochaill suas le 20 cm ar fhad, ag cuimsiú síolta inite éilipseoideacha nó duánchruthacha. Tugtar pónaire dhuánach air freisin. Saothraítear an-chuid cineálacha mar ghlasra, agus itear an capsúl neamhaibí is na pónairí aibí. Soláthraíonn an planda uile foráiste d'ainmhithe.
Géarchéim an Choinscríofa (Éire, 1918)
mion|síníodh geall i gcoinne an choinscríofa ar fud na tíre Tharla Géarchéim an Choinscríofa in Éirinn sa bhliain 1918. I ndiaidh Éirí Amach na Cásca sa bhliain 1916, chuaigh an náisiúnachas Éireannach chun géire, agus bagairt an choinscríofa ag dul i bhfeidhm ar an tír. Rinneadh radacú ar mheon na nÉireannach mar sin.
Clunderwen
51.8464°N, -4.7125°W
Géarchéim an Choinscríofa (Éire, 1918)
mion|[[Seán Diolún|John Dillon ag caint ag mórchruinniú i gcoinne an choinscríofa i mBealach an Doirín, Co. Ros Comáin|alt=]] mion|Páirc Síochána d'Oileán na hÉireann, Messines sa Bheilg
Seirbhís Forbartha Inscne de chuid an NHS
Bunaíodh an Seirbhís Forbartha Inscne de chuid an NHS (Gender Identity Development Service nó GIDS) i Sasana sa bhliain 1989, Bhí an tseirbhís le fáil sa Chlinic Tavistock, i Swiss Cottage, Londain, Cuireadh deireadh leis sa bhliain 2022.
Clóiríd vinile
Is orgánaclóiríd í clóiríd vinile  a bhfuil an fhoirmle H 2 C=CHCl aici. Tugtar monaiméir clóiríd vinile (MCV) nó déchlóireatán uirthi freisin. Is ceimiceán tionsclaíoch tábhachtach í an chomhdhúil éadathach seo a úsáidtear go príomha chun an  polaiméir chlóiríd pholaivinile (CPV) a tháirgeadh. Táirgtear thart ar 13 milliún tonna gach bliain. Tá MCV i measc na fiche peitriceimiceán is mó (ceimiceáin a dhíorthaítear ó pheitriliam) i dtáirgeadh an domhain. Tá na Stáit Aontaithe fós ar an réigiún déantúsaíochta MCV is mó faoi láthair mar gheall ar a chostas íseal táirgeachta in amhábhair chlóirín agus eitiléine. Is déantóir mór í an tSín freisin agus ceann de na tomhaltóirí is mó de MCV. Is gás i an chlóiríd vinile a bhfuil boladh milis uirthi. Tá sí an-tocsaineach, inadhainte, agus carcanaigineach. Is féidir í a fháil sa timpeallacht nuair a bhriseann orgánaigh ithreach síos tuaslagóirí clóirínithe. Is féidir le clóiríd vinile a scaoileann tionscai nó a chruthaítear trí mhiondealú a dhéanamh ar cheimiceáin chlóirínithe eile dul isteach san aer agus soláthairtí uisce óil. Éilleáin coitianta is ea clóiríd vinile a fhaightear in aice le líonadh talún. San am atá thart, baineadh úsáid as MCV mar chuisneán..
Seirbhís Forbartha Inscne de chuid an NHS
mion|clé|Dealbh [[Sigmund Freud roimh an Tavistock]]
Stair
mion|Genderbread Tháinig méadú tobann ar an éileamh ar GIDS sna 2010idí (97 atreorú sa bhliain 2009–10, 1,419  in 2015–16, agus 2,519 in 2017–18). Ní raibh na hacmhainní ag GIDS chun freastal ar an éileamh níos mó.
Géarchéim an Choinscríofa (Éire, 1918)
Na hImeachtaí
Go háirithe, thacaigh an Eaglais Chaitliceach go díograiseach leis an ngluaiseacht frithbheartaíochta. Dé Domhnaigh an 21 Aibreán shínigh beagnach dhá mhilliún duine an gealltanais frithchoinscríofa taobh amuigh de gheataí eaglaisí. Léirigh sé seo go raibh pobal na hÉireann ag dul i gcoinne an chogaidh ag an am sin.
Clunderwen
Baile i Sir Benfro, an Bhreatain Bheag, is ea Clunderwen, 113.6 km ó Caerdydd agus 318 ó Londain. Tá daonra 899 ann, agus tá 439 (48.8%) in ann Breatnais a labhairt.
Géarchéim an Choinscríofa (Éire, 1918)
Na hImeachtaí
Cé gurb é Páirtí Parlaiminteach na hÉireann is mó a chur i gcoinne an Bhille i Westminster, ba é Sinn Féin a rinne an cáineadh ba ghlóraí faoin bhfeachtas i gcoinne an choinscríofa agus chuaigh siad i bhfeidhm ar go leor de mhuintir na tíre.
Cos ar bolg an stáit
Chuaigh lucht na gluaiseachta náisiúnta le chéile chun cur in aghaidh an choinscríofa. Ach nuair a thosaigh siad ag déanamh agóide, ní raibh cúl ar an Rialtas ach iad a chaitheamh i bpríosún. Mar shamplaː
Iarmhairtí
Ba chor cinniúnach í Géarchéim na Coinscríofa i Stair na hÉireann agus dóibh uile a bhí bainteach léi an am sin.
Seirbhís Forbartha Inscne de chuid an NHS
Stair
De réir a chéile, tharraing an tseirbhís. conspóid Sa bhliain 2011, thug GIDS drugaí isteach chun bac a chur ar chaithreachas. Sa bhliain 2022, dúradh i dtuairisc (an 'Cass Review' ) a d’iarr rialtas na Breataine go raibh measúnú lochtach á dhéanamh ar pháistí i gcomhair drugaí a chuireann stop le caithreachas (nó, i bhfocail eile, a chuireann stop le fás mar is gnáth).
Lánscoireadh GIDS sa bhliain 2022/2023.
An nasc Éireannach
Seoladh páistí a raibh fadhbanna inscne acu as Éirinn go dtí an Tavistock i Londain. Dúirt Feidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte go raibh muinín acu as caighdeán cóireála GIDS.
Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1960
Ba chomórtas iománaíochta í Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1960, a thosaigh ar 10 Aibreán 1960 agus chríochnaigh ar 4 Meán Fómhair 1960. B'í an 74ú comórtas Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann. Ghlac 13 fhoireann páirt. Bhuaigh Loch Garman an comórtas don ceathrú huair.
Lorcán mac Faoláin
Rí na Laighean de rítheaghlach Uí Dhúnlainge ba ea Lorcán mac Faoláin (Sean-Ghaeilge Lorcán mac Fáeláin (bás 943). Na bhall de chlann Uí Dhúnchadha é.  Faolán mac Muireadhaigh (bás 942) iar-rí, ba ea a athair.
Mary Callahan Erdoes
Tá Mary Callahan Erdoes (rugadh 13 Lúnasa, 1967) ina Príomhoifigeach Feidhmiúcháin ar JP Morgan Asset & Wealth Management (rannóg de JPMorgan Chase), ceannaire domhanda i mbainistíocht infheistíochta agus baincéireacht phríobháideach le breis agus $4 trilliún i sócmhainní cliant. Tá sí ar cheann de na comhaltaí is faide a théann siar i bhfad de JPMorgan Chase & Co.'s Operating Committee
Lorcán mac Faoláin
Tháinig Lorcán i gcomharbacht ar a athair, Faolán, sa bhliain 942. D'eag sé an bhliain dár gcionn, maraithe i mbun catha in éadan na Lochlannach. Tháinig Bran mac Maoil Mhórdha Uí Fhaoláin i gcomharbacht air. Rinneadh níos deireanaí rí Laigean dá mhac, Domhnall Claon.
Mary Callahan Erdoes
Luathshaol agus oideachas
Rugadh Mary Callahan ar 13 Lúnasa, 1967, do Phatricia agus Patrick Callahan, Jr. Bhí Patrick Callahan ina iar-chomhpháirtí ag an ngnólacht baincéireachta infheistíochta Lazard Freres. Tógadh Callahan Erdoes i Winnetka, Illinois, bruachbhaile de Chicago ar an gCladach Thuaidh. Tógadh í i dteaghlach Caitliceach Rómhánach de bhunadh Éireannach. Is alumna í Callahan Erdoes de chuid Woodlands Academy of the Sacred Heart in Lake Forest, Illinois. Chríochnaigh Erdoes a céim baitsiléara ag Ollscoil Georgetown, ag díriú ar an Mhatamaitic. Ba í an t-aon bhean í a chríochnaigh mórábhar matamaitice ag Georgetown ag an am sin. Ghnóthaigh sí a MBA i Scoil Ghnó Harvard.
Gairmréim
Thosaigh Callahan Erdoes a gairme le Stein Roe & Farnham, agus chuir sí síos ar a seanmháthair mháthartha go raibh ról lárnach aici i gcabhrú léi an post sin a fháil le linn an choláiste. Chuir sí síos ar a post ansin mar "glorified mailroom job". Ansin bhog sí ar aghaidh go dtí Bankers Trust, áit ar oibrigh sí san airgeadas corparáideach, i mbaincéireacht thrádála agus i bhfrithghealladh fiachais ardtoraidh. Sular thosaigh sí le JP Morgan, bhí sí fostaithe ag Meredith, Martin & Kaye, gnólacht comhairleach speisialtachta ioncaim sheasta, áit a raibh sí freagrach as taighde creidmheasa, trádáil agus bainistíocht punainne aonair. Sa bhliain 1996, thosaigh sí ag obair le JP Morgan Asset Management mar cheannaire ar ioncam seasta do dhaoine aonair ardluacha, fondúireachtaí agus dearlaicí. I mí an Mhárta 2005, ceapadh í ina Príomhfheidhmeannach ar Bhanc Príobháideach JP Morgan. Ghlac sí lena post reatha i Meán Fómhair 2009. Tá sí luaite mar chomharba poitéinseal ar Phríomhfheidhmeannach JPMorgan Chase & Co. Jamie Dimon.
Hildegard von Bingen
Is naomh í Hildegard von Bingen. Rugadh í i 1098 i mBermersheim vor der Höhe, Impireacht Naofa Rómhánach. Fuair sí bás ar 17 Meán Fómhair 1179, i mBingen am Rhein.
Tagairtí
mion|clé|300px
Kālidāsa
File agus drámadóir ab ea Kālidāsa (Devanāgarī: कालिदास, floruit sa chúigiú céad). Níl mórán eolais againn faoina shaol, ach áirítear ar rogha scríbhneoirí litríocht na hIndia é.
Saothar
I Sanscrait a chum Kālidāsa a chuid dánta agus drámaí. Scríobh sé trí dhráma - Abhijnanashakuntala, Vikramorvashi, agus Malavikagnimitra - chomh maith le dánta dar teideal Raghuvamsha, Kumarasambhava agus Meghaduta. Is é Abhijnanashakuntala ("Aithint Shakuntala") a phríomhshaothar. Tá clú agus cáil ar na híomhánna agus samhlacha áille i saothar Kālidāsa.
Eolaíocht leabharlainne agus faisnéise
Is éard é an eolaíocht leabharlainne agus faisnéise ná an eolaíocht a bhaineann le leagan amach leabharlainne agus láimhseáil sonraí.
Crookes
Is ceantar suite i Sheffield é Crookes.
Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1961
Ba chomórtas iománaíochta í Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1961, a thosaigh ar 16 Aibreán 1961 agus chríochnaigh ar 3 Meán Fómhair 1961. B'í an 75ú comórtas Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann. Bhuaigh Tiobraid Árann an comórtas don 18ú huair.
Clynnog
53.0213°N, -4.3627°W
Baile i Gwynedd, an Bhreatain Bheag, is ea Clynnog, 189.5 km ó Caerdydd agus 334 ó Londain. Tá daonra 954 ann, agus tá 698 (73.2%) in ann Breatnais a labhairt.
Pónaire leathan
Planda bliantúil a fhásann 80 cm ar airde is ea an phónaire leathan. Na gais díreach in airde, cearnach i dtrasghearradh. 2-6 duilleoigín ubhchruthach scothghorm/ glas ar na duilleoga. Na pisbhláthanna i gcrobhaingí beaga bána le heití scothchorcra/dubha. Na cochaill suas le 20 cm ar fhad, giobach dubh. Cuimsíonn sí beagán síolta móra, gach ceann 2-3 cm ar leithead. Saothraithe leis na cianta ar son na síolta inite agus mar fhoráiste d'ainmhithe.
Dó (míochaine)
Cneá ina ndéantar damáiste do na fíocháin, nó a milltear iad, le teas nó leictreachas. Rangaítear dónna de réir tiús an fhíocháin dhóite (páirtdhóite, nó go hiomlán) agus an chodáin de dhromchla na colainne atá dóite. Nuair is páirtdó a bhíonn i gceist, is féidir go dtarlóidh leasú spontáineach an fhíocháin, ach i ndó tríd an bhfíochán bíonn gá le beangú craicinn ar a laghad.
Darnall
Is ceantar suite i Sheffield é Darnall.
Buadaca
thumb|260px|Dealbh - Buadaca - [[Londain.]] Ba bhanríon Ceilteach í Buadaca (b. 60 nó 61) ó cheantar Norfolk in oirthear na Breataine a bhí i gceannas ar éirí amach i gcoinne na himpireachta Rómhánaigh. Bhí an t-impire Nearó ag smaoineamh ar a chuid fórsaí a tharraingt siar as an mBreatain roimh bhriseadh Bhuadaca i gcath Shráid Watling.
Iarmhairt fhótavoltach
Táirgeadh srutha leictrigh trí sholas a lonrú ar dhromchla ábhair ar leith, leathsheoltóir de ghnáth. Cruthaítear na hiompróirí luchta trí fhóta-ianú. Chun sruth áisiúil a chruthú, is gá go dtarlóidh sé seo i gcomhchumar p-n, ionas go scarann an difríocht poitéinsil trasna an chomhchumair na hiompróirí luchta. Is é seo bunphróiseas na ngriancheall.
Coed-duon
51.6653°N, -3.1936°W
Baile i Caerffili, an Bhreatain Bheag, is ea Coed Duon, 20.6 km ó Caerdydd agus 213 ó Londain. Tá daonra 8,242 ann, agus tá 869 (10.5%) in ann Breatnais a labhairt.
Waylon Jennings
Amhránaí ab ea Waylon Arnold Jennings (a rugadh ar an 15 Meitheamh, 1937 i Littlefield, Texas, agus a fuair bás ar an 13 Feabhra, 2002, i Chandler, Arizona, na Stáit Aontaithe).
Mayotte
Tá 279,471 duine ina gcónaí in Mayotte de réir meastacháin oifigiúil i mí Eanáir, 2020. Is é Mamoudzou ar Grande-Terre an chathair is mó agus suíomh an rialtais.
Dore agus Totley
Is ceantar suite i Sheffield iad Dore agus Totley.
Dó croí
Mothú dóite a bhraitear ó am go chéile taobh istigh den bhrollach os cionn an steirnim íochtaraigh de ghnáth. Tarlaíonn sé de bharr frithshruthú a bhfuil sa ghoile ar ais isteach i gcuid íochtarach an éasafagais, rud a chuireann tús le ríog. I gcásanna ar leith, tarlaíonn sé seo de bhrí go n-éiríonn cuid den ghoile isteach san oscailt mar a dtéann an t-éasafagas tríd an scairt (heirne hiatais).
Conway Twitty
Amhránaí ab ea Conway Twitty (a rugadh Harold Lloyd Jenkins ar an 1 Meán Fómhair, 1933 i bhFriars Point, Mississippi, agus a fuair bás ar an 5 Meitheamh, 1993, i Springfield, Missouri, na Stáit Aontaithe).
Pónaire mhór
Planda cúplach bliantúil nó ilbhliantúil, dúchasach do na trópaicí i Meiriceá Theas. 3 dhuilleoigín ar na duilleoga. Na pisbhláthanna bán nó scothbhuí i gcrobhaingí fada ag teacht amach as ascaillí na nduilleog. Na cochaill suas le 12.5 cm ar fhad, dronuilleogach le 2-4 shíol leata scothbhán i ngach ceann. Tugtar pónaire lima uirthi freisin. Saothraítear go forleathan sna trópaicí is na fothrópaicí í ar son na síolta inite (na pónairí). Tá saghsanna saothraithe le síolta dearga, donna, corcra is dubha coitianta go leor.
Dó (imoibriú)
Imoibriú idir ocsaigin ón aer agus carbón is hidrigin sa bhreosla chun dé-ocsaíd charbóin is uisce a chruthú, agus teas mar fhotháirge. Tugtar an teas dócháin ar an teas a chruthaíonn mól d'ábhar. I ngnáth-thuirbín gaile, úsáidtear an teas seo chun uisce a fhiuchadh is gal a sholáthar, rud a dhéanann an tuirbíndineamó a rothlú chun leictreachas a ghiniúint. Sna córais is fearr, ní athraítear ach 40% ar éigin de theasfhuinneamh an bhreosla i bhfuinneamh leictreach. Cailltear an chuid eile den bhunfhuinneamh don timpeallacht. Ba mhaith an scéal é dá mb'fhéidir feidhm fhiúntach a bhaint as níos mó den fhuinneamh seo, ach chomh maith leis an neamhéifeacht chaifeach seo cruthaítear fotháirgí dochracha eile sa dó — dé-ocsaíd charbóin, dé-ocsaíd sulfair, ocsaídí nítrigine is eile — a scaiptear san atmaisféar. Cuireann dé-ocsaíd charbóin le hiarmhairt cheaptha teasa an atmaisféir, rud a chuireann le forthéamh domhanda, creidtear go forleathan. De réir dealraimh, feidhmíonn dé-ocsaíd sulfair is ocsaídí nítrigine san aer chun báisteach aigéadach a dhéanamh agus coillte a leagan thar an leathchruinne thuaidh. Glactar leis go bhfuil sé sárphráinneach sceitheadh na ngás díobhálach seo a laghdú agus a laghdú tuilleadh.
7 Iúil
Is é an 7 Iúil an 188ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 189ú lá i mbliain bhisigh. Tá 177 lá fágtha sa bhliain.
Ridire (ficheall)
Stair
Tá an bogadh sainithe is sine d’aon fhear fichille ag an ridire, in éineacht leis an rí agus an caiseal, agus tá a  bhogadh gan athrú ó aireagán an chluiche chaturanga san India timpeall an 6ú haois. Tá fir den chineál céanna le fáil i mbeagnach gach cluiche den fhine fhichille. Bíonn ma na Xiangqi agus janggi beagán níos srianta; ó thaobh coincheapa de, meastar go dtéann an fear tríd an gcearnóg ortagánach in aice láimhe, nach mór a bheith neamhshealbhaithe, seachas "ag léim". Fear gaolmhar eile is ea an keima sa chluiche shogi, a ghluaiseann cosúil le ridire ach nach bhféadann a bhogadh ach dhá chearnóg  ar aghaidh agus cearnach amháin i leataobh ina dhiaidh sin, ag srianadh a bhogadh go dhá chearnóg fhéideartha.
Benigno Aquino Jr.
Ba cheannaire an fhreasúra sna hOileáin Fhilipíneacha é Benigno Simeon "Ninoy" Aquino Jr. sna 1980idí (27 Samhain 1932 – 21 Lúnasa 1983).
Feallmharú agus iarmhairtí
Ar an 21 Lúnasa 1983 i Mainile, feallmharaíodh Aquino ag aerfort Mhainile. Bhí sé ar deoraíocht san Stáit Aontaithe ó 1980 go dtí 1983. Ní raibh sé ach tagtha ar ais nuair a lámhachadh é gan trua gan taise. Chuir an feallmharú fearg ar go leor daoine sna hOileáin, agus iad suite siúráilte gurbh é an tUachtarán Marcos a d'íoc pá na ndúnmharfóirí. link=https://ga.wikipedia.org/wiki/%C3%8Domh%C3%A1:Ninoy%20Aquino%203.jpg|mion|"Ninoy" Aquino|clé link=https://ga.wikipedia.org/wiki/%C3%8Domh%C3%A1:Corazon%20Aquino%201986.jpg|clé|mion|Corazón Aquino, 15 M.F. 1986
Chuaigh baintreach an fhir mhairbh, Corazón "Cory" Aquino, i gceannas ar an bhfreasúra. Faoi bhrú an fhreasúra, thoiligh an tUachtarán Marcos le toghcháin a eagrú sa bhliain 1986.
B'í Corazón Aquino iarrthóir an fhreasúra. Nuair a chaill sí an toghchán Uachtaránachta, bhí formhór mór na bhFilipíneach den tuairim go raibh torthaí na vótála cóirithe ag Marcos. D'éirigh cuid de na fórsaí armtha amach in aghaidh Marcos, agus fuair siad tacaíocht na sibhialtach, a chuaigh amach sna sráid eanna ag agóidíocht. Sa deireadh thiar thall, b'éigean do Marcos an tír a fhágáil, agus gaireadh Uachtarán de Corazón Aquino.
Bearradh (moirfeolaíocht)
Sa teangeolaíocht, is éard is bearradh ann ná an próiseas foirmíochta focal arb éard atá ann focal a laghdú go ceann dá chodanna (Marchand: 1969). Tugtar "teascadh" nó "giorrú" air freisin.
De réir Marchand (1969), ní chuirtear bearrthaí le chéile mar fhocail a bhaineann le stór focal caighdeánach teanga. Eascraíonn siad mar théarmaí   faoi leith do ghrúpa speisialta cosúil le scoileanna, arm, póilíní, gairm an leighis, srl., I ndlúithe nó milieu nuair is leor leid chun an t-iomlán a chur in iúl. Mar shampla, tháinig béarlagair scoile mata ó matamaitic. Is féidir foirmeacha barrtha a úsáid go coitianta nuair a úsáidtear iad úsáideach go forleathan, agus iad mar chuid den teanga chaighdeánach, a n-aontódh mórchuid na gcainteoirí gur tharla sé le fón / teileafón agus eile. Nuair a bhíonn a n-áisiúlacht teoranta do chomhthéacsanna níos cúinge, mar shampla le tic sa béarlagair an stocmhalartáin, fanann siad lasmuigh den chlár caighdeánach. Bíonn go leor, mar shampla maidhc  le haghaidh micreafóin sa talamh láir ina bhfuil a dtaibhle  cuí ina bhreithiúnas suibiachtúil, ach sna blianta ina dhiaidh sin is gnách go n-úsáidtear iad níos forleithne.
Dar le Irina Arnold [ ru ] (1986), bíonn   bearradhden comhdhéanta de na  cineálacha seo a leanas:
Crith talún İzmit, 1999
Cuntas finné súlː "Bhí taithí agam ar bhuamaí agus a leithéid sin, ó bheith i mo chónaí i mBéal Feirste agus i nDoire, ach bhí sé seo chomh mór sin. Ní raibh muid in ann an rud a shamhlú. Bhí an áit ar fad scriosta, bhí oiread cumhachta ag baint leis."
Pegasus (earraí spiaireachta)
mion Is earraí spiaireachta é Pegasus a d'fhorbair an chuideachta cibear-armála Iosraelach an NSO Group, ar féidir a shuiteáil faoi cheilt ar fhóin phóca (agus gléasanna eile) a bhfuil an chuid is mó leaganacha de iOS agus Android ar siúl acu.
Tá Pegasus in ann leas a bhaint as leaganacha iOS suas go 14.6, trí leas a bhaint as cliceáil nialasach.
Ón bhliain 2022, bhí Pegasus in ann teachtaireachtaí téacs a léamh, glaonna a rianú, pasfhocail a bhailiú, rianú suímh, rochtain a fháil ar mhicreafón agus ceamara na sprice, agus faisnéis a bhailiú ó aipeanna. . Ainmnítear an earraí spiaireachta as Pegasus, capall sciathánach mhiotaseolaíocht na Gréige. Is víreas ríomhaire chapall na Traí é is féidir a sheoladh “ag eitilt tríd an aer” chun fón póca a ionfhabhtú.
Thángthas ar Pegasus i mí Lúnasa 2016, tar éis d'iarracht suiteála teipthe a bheith déanta ar iPhone de ghníomhaí cearta daonna, rud a chuir tús le himscrúdú inar nochtadh sonraí faoin earraí spiaireachta, a chumais, agus na leochaileachtaí slándála a bhain sé leas as. Ba chúis le tuairisciú suntasach sna meáin chumarsáide an nuacht faoin spiaireacht.
Tugadh an "most sophisticated" ionsaí ar fhón cliste riamh air, agus b’é an chéad uair a bhain cianshaothrú mailíseach úsáid as éalú as príosún chun rochtain gan srian a fháil ar iPhone.
Brocaire Bhostúin
mion|220px|Brocaire Bhostúin Is pór madra é brocaire Bhostúin a saothraíodh sna Stáit Aontaithe trí bhrocairí eile a chrosphórú le tarbhghadhair. Beag, le cliabhrach domhain. Na cluasa mór, an ceann cruinn, an muineál ramhar. An fionnadh gearr, bán is donn, nó bán is dubh.
Béarlagair
Is éard is béarlagair ann ná  teanga (focail, frásaí agus cleachtais) de shainréim  theanga ar fearr le baill áirithe ionghrúpaí thar an stór focal  coitianta de theanga chaighdeánach, d'fhonn a   mbaill céannacht mar ghrúpa a bhunú, strainséirí a eisiamh, nó iad araon. Tháinig an focal Béarla "slang" féin chun cinn san 18ú haois agus tá sé sainithe ar bhealaí iomadúla ó ceapadh é. Le gach sainmhíniú, tá impleachtaí an bhéarlagair éagsúil.
Iarmhairt phísileictreach
Cruthú réimse leictrigh in ábhair chriostalta ar leith — cosúil le grianchloch, tíotánáit bairiam (BaTiO3), agus eile — mar thoradh ar strus meicniúil a chur ar an ábhar. Is amhlaidh a dhíchumann an strus an struchtúr criostalta, agus gluaiseann luchtanna leictreacha amach óna chéile nó i dtreo a chéile. Mar mhalairt, má chuirtear difríocht poitéinsil trasna ábhair, déanann sé sin díchumadh meicniúil ar an gcriostal. Úsáidtear an iarmhairt seo i mbraiteoirí meáchain, trasduchtóirí ultrafhuaime agus lastóirí sorn gáis.
Ortha an Ghreama
Tagairtí
Ó hÓgáin, Dáithí. Myth, Legend and Romance. Londain, 1990.
Iarmhairt fhótaileictreach
Astú leictreon ó dhromchla miotail mar thoradh ar a ionradaíocht le solas is ea an iarmhairt fhótaileictreach. Ní astaítear solas ar bith mura bhfuil tonnfhad an tsolais níos lú ná luach criticiúil, a bhraitheann ar an ábhar atá i gceist. Braitheann fuinneamh na leictreon astaithe ní ar dhéine an tsolais ach ar a tonnfhad. Ní bhraitheann fuinneamh na leictreon astaithe ar dhéine an tsolais ach ar a dtonnfhaid. Fuair Heinrich Hertz an iarmhairt seo amach sa bhliain 1887, céim bhunúsach i bhforbairt na teoirice candamaí. Sa bhliain 1905 mhínigh Einstein an iarmhairt mar seo: cuimsíonn solas aonaid scoite dhea-shainmhínithe (fótóin nó candaim sholais), gach ceann acu le fuinneamh a bhraitheann ar an tonnfhad, is é sin, gur feiniméan candamach é an solas.
Turgnaimh ar an bhfóta-astú
Ní mór don teoiric a bhaineann leis an iarmhairt fhótaileictreach teacht leis na torthaí ó thurgnaimh ar an bhfóta-astú (astú ó dhromchla miotail).
I gcás miotal ar leith, tá íosmhinicíocht an tsolais ionsaithigh nach dtarlaíonn fóta-astú faoina bun. Tugtar an mhinicíocht tairsí ar an minicíocht sin. Os a chionn seo, má ardaítear minicíocht an tsolais ionsaithigh (gan déine an fhótashrutha a athrú) ionas go mbeidh méadú comhréireach i bhfuinneamh an tsolais, tiocfaidh méadú ar fhuinneamh cinéiteach an fhótasrutha. Tiocfaidh athrú ar mhéid na leictreon a astaítear freisin, de bhrí go méadaíonn an dóchúlacht go n-astófar leictreon ó fhótón de thoradh fuinnimh an fhótóin. Ach má ardaítear déine an tsolais ionsaithigh, agus an solas sin ar mhinicíocht ar leith, ní athróidh fuinneamh cinéiteach na bhfótaileictreoin. Mar sin, os cionn na minicíochta tairsí, braitheann fuinneamh cinéiteach an leictreoin astaithe is tapa ar mhinicíocht an tsolais ionsaithigh, ach tá sé neamhspleách ar déine an tsolais ionsaithigh, ar an gcoinníoll nach bhfuil an déine ró-ard.
Do mhiotal ar leith, agus do mhinicíocht an tsolais ionsaithigh ar leith, tá na leictreoin a n-astaítear sa soicind i gcómhréir dhíreach le déine an tsolais ionsaithigh. Tá moill an-bheag - níos lú ná 10−9 soicind - idir an t-am a thiteann an solas ar dhromchla miotail agus an t-am a n-astaíonn fótaileictreon.
Teoiric Fhótaileictreach Einstein
I 1905, bunaithe ar obair Max Planck, rinne Einstein ríomh bunaithe ar an tuiscint gur féidir an solas a shamhlú mar 'bheartáin fuinnimh'. Tugtar fuinneamh de fhótón amháin, E, leis an bhfoirmle E = h\,f, áit arb é \,f a mhinicíocht agus arb é h an tairseach Planck.
Dar le Einstein, is ionann fuinneamh cinéiteach an leictreoin astaithe is tapa, K_\max, agus an difríocht idir fuinneamh an fhótóin agus feidhm oibre an mhiotail:
nó
áit arb é \phi, feidhm oibre an mhiotail (uaireanta W, nó \varphi), an fuinneamh a bhfuil gá leis chun leictreon a bhaint de dhromchla miotail. Tugtar an fheidhm oibre leis an bhfoirmle seo a leanas:
áit arb é f_0 minicíocht tairsí an mhiotail. Mar sin, is féidir an fhoirmle seo a úsáid don fhuinneamh cinéiteach an leictreoin astaithe is tapa:
Má thiteann fótón ar dhromchla miotail, agus má tá fuinneamh an fhótóin níos mó ná an fheidhm oibre, astaítear leictreon.
Bhuaigh Einstein an Duais Nobel i 1921 bunaithe ar an obair seo.
Ecclesfield Thiar
Is ceantar suite i Sheffield é Ecclesfield Thiar.
Crith talún Gaziantep, An Tuirc, 2023
Go moch ar maidin ar 6 Feabhra 2023, bhuail crith talún deisceart na Tuirce agus tuaisceart na Siria (lena n-áirítear an Chordastáin). Bhí crith talún Gaziantep Mw 7.8 ar scála méide na móiminte (an méid seismeach). Tuairiscítear gur airíodh an crith chomh fada i gcéin leis an gCipir agus an Liobáin.
Scrios
Sa Tuirc, ba iad bailte Gaziantep, Pazarcık, Nurdağı agus İslâhiye ba ghaire d'eipealár an chreatha, agus rinne cuid mhór damáiste sa Chordastáin (in Diyarbakır, mórchathair na gCoirdíneach in oirdheisceart na Tuirce).. Sa tSiria, buaileadh na cathracha Aleppo, Latakia, Hama agus Tartus,
Tharla crith ollmhór eile i Kahramanmaraş (Mw 7.5) cúpla uair an chloig ina dhiaidh an chéad cheann agus tuairiscítear nár bheag an scrios a rinne sé ar lorg an chéad chinn.
Idir bhailte móra agus bhailte beaga i réigiún an-fhairsing sa Tuirc agus sa tSiria araon a buaileadh, áiteanna amuigh ar chúl éaga go minic. Mar bharr ar an tragóid, chomh maith leis na daoine atá ina gcónaí sa réigiún lena saol ar fad, tá na milliúin eile ag baint fúthu ann ó theith siad ón gcogaíocht in áiteanna eile sa Mheánoirthear.
Fóirithint
Maraíodh na mílte duine mar gheall ar an tragóid.
Bhí na mílte sáinnithe agus chuir siad glaoch go minic ar a gcairde. Ach bhí na seirbhísí tarrthála faoi róbhrú Stadadh den obair go minic de dheasca na drochaimsire, sneachta agus báisteach throm.
Rinne ballstáit an Aontais Eorpaigh agus Eagraíocht Chonradh an Atlantaigh Thuaidh – mar aon le breis agus dhá scór tír eile – fóirithint ar na húdaráis.
Cúlra
Ní gan choinne ar fad a tharla an crith talún ó tá an réigiún a buaileadh suite ar éasclíne idir dhá mhórphláta theicteonacha atá á bhrú go seasta. I 1999, maraíodh os cionn 17,000 duine nuair a bhuail crith talún ceantar İzmit in iarthuaisceart na Tuirce, 100km ó Istanbul, agus méid sheismeach 7.6 ann.
In 2011, maraíodh thart ar 500 duine mar gheall ar chrith talún a tharla i réigiún Coirdíneach Van in oirthear na tíre.
Coed-ffranc
51.6378°N, -3.8625°W
Baile i Castell-nedd Port Talbot, an Bhreatain Bheag, is ea Coed-ffranc, 50.7 km ó Caerdydd agus 259 ó Londain. Tá daonra 8,755 ann, agus tá 1,006 (11.5%) in ann Breatnais a labhairt.
Felipe González
clé|mion|265x265px|1975 Dlíodóir agus iar-Phríomh-Aire na Spáinne ab ea Felipe González Márquez (a rugadh ar 5 Márta 1942). clé|mion|235x235px|1985
Saol
Céimí dlí de chuid Ollscoil Sevilla is ea González. Thosaigh sé ag cleachtadh an dlí fostaíocht a sa bhliain 1966. Ag an am céanna, bhí sé ag teagasc an ábhair san Ollscoil. Trína chuid oibre mar dhlíodóir fostaíochta, neartaigh an baint a bhí aige le gluaiseacht an cheardchumannachais agus leis an bPáirtí Sóisialach, a bhí araon faoi choim, gaol a thosaigh nuair a bhí sé ina mhac léinn.
Ceannaire
clé|mion|265x265px|1990 Faoi theacht an daonlathais i lár na 1970idí, bhí González tagtha chun cinn mar an ceannaire is tábhachtaí ar an eite chlé i bpolaitíocht na Spáinne, tar éis éirí leis i dtroid chun an PSOE (Partido Socialista Obrero Español, Páirtí Sóisialach an Lucht Oibre Spáinneach) a chur ar bhealach ní ba mheasartha agus ní ba phragmataí.
Bhí González ina Phríomh-Aire ó 1982 go 1996.Bhí i gceannas ar an PSOE nuair a bhuaigh sé ceithre olltoghchán.
Poaceae
Is fine mhór de phlandaí bláthanna monacotailéadónacha é Poaceae (/poʊˈeɪsiaɪ/) nó Gramineae (/ɡrəˈmɪniaɪ/) ar a dtugtar féar go coitianta. Cuimsíonn an fhine na féara gránach, bambú, na féara ar thalamh féaraigh nádúrtha, agus speicis a shaothraítear ar fhaichí.
Felipe González
Leasuithe
Le linn dó a bheith i gcumhacht, rinneadh leasuithe sóisialta móra, mar an ginmhilleadh a dhéanamh dleathach go pointe áirithe, agus chuaigh an Spáinn isteach sna Comhphobail Eorpacha (sa bhliain 1986).
Poaceae
Meastar go gcuimsíonn tailte féaraigh, cosúil le sabhána agus fásach féir, 40.5% d'achar talún an Domhain, gan an Ghraonlainn agus an Antartaice san áireamh. Is cuid thábhachtach den fhásra i go leor gnáthóg eile iad na féara, mar shampla i mbogach, i bhforaoisí agus i dtundra.
Felipe González
Leasuithe
Chuir González ina luí ar an PSOE teacht ar mhalairt cinnidh maidir le bhallraíocht na Spáinne in ECAT agus bhí an lá leis i reifreann faoin gceist sin sa bhliain 1989.
I rith na ndeich bliana deireanacha a raibh sé ina Phríomh-Aire, tháinig sé chun cinn mar dhuine de na daoine ba mhó le rá i gcúrsaí polaitíochta sa Chomhphobal Eorpach, go mór mór sa tréimhse idir titim bhalla Bheirlín agus daingniú Chonradh Maastricht. clé|mion|266x266px|2014 Laistigh den Spáinn is mó an chonspóid a tharraing a oidhreacht pholaitiúil, den chuid is mó mar gheall ar líon mór scannail ag baint lena rialtas (ag deireadh na tréimhse a bhí sé i gcumhacht go háirithe) agus mar gheall ar na teaicticí (scuaid mharaithe san áireamh) a bhí á n-úsáid i gcoinne fheachtas sceimhlitheoireacht a ETA.
Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1962
Ba chomórtas iománaíochta í Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1962, a thosaigh ar 15 Aibreán 1962 agus chríochnaigh ar 2 Meán Fómhair 1962. B'í an 76ú comórtas Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann. Ghlac 12 fhoireann páirt. Bhuaigh Tiobraid Árann an comórtas don 19ú huair.
Ortha Mhuire
Seanphaidir is ea Ortha Mhuire a deirtear "do mhnaibh in a luighe seoil."
Leagan den ortha
Mar rug Anna Muire, is mar rug Muire Críost, mar rug Eilís Eoin Baiste,
gan díth coise ná láimhe,
Fóir ar an mbean, a Mhic fóir féin,
A Mhathair, ós tú rug an Mac,
tabhair don ngein cnámh
agus go mba slán a bhéas an bhean.
Ecclesfield Thoir
Is ceantar suite i Sheffield é Ecclesfield Thoir.
Peadar Ó Dubhda
Rugadh Peadar Ó Dubhda i gCrois an Mhaoir, Contae Lú, ar an 29 Meitheamh, 1881.
Saol
Rugadh Ó Dubhda ar an 29 Meitheamh, 1881. Bhí a athair ina bhall de Chonstáblacht Ríoga na hÉireann, a tháinig ón Iarmhí ó dhúchas. Ní raibh mórán oideachais foirmiúla aige, ach tá a fhios againn gur fhreastal sé ar cúig bhunscoil ina óige. B'é a chéad scoil na 'Roche School', agus b'é a mhúinteoir ná Dan Murray. Chaith sé a chuid ama ansin i Shelagh School (Gaeilge: Scoil Shéalach), agus ansin bhí sé ag freastal ar Annavackey School. Bhí an scoil seo a reáchtáil ag an tiarna talún logánta agus bhí idir páistí Protastúnacha agus Chaitliceacha ag freastal uirthi. B'é an t-uasal James Garvey a mhúinteoir, agus bhí Garvey fostaithe ag an tiarna talún. Domhnach amháin, fógraíodh ón altóir nach raibh sé de chead ag Caitlicigh freastail ar an scoil. Seo mar a d'inis Peadar é:
Maidin gheimhridh, fuarthas an tUasal James Garvey marbh, ar thaobh an bhealaí mhóir agus é reoite chuig an talamh. Chaith Peadar roinnt ama ansin i Drumsinnot School, áit ina raibh an máistir Casey agus Miss Murray (monatóir) ag teagasc.
Bhog an chlann uilig go Baile na Trá i nDún Dealgan sa bhliain 1893 agus thosaigh Peadar i bhunscoil na mainistreach (The Friary National School), agus an bhliain dár gcionn bhí a bhunscolaíocht go léir críochnaithe aige. Fuair sé obair mar bhuachaill siopa i siopa búistéara 'Donnelly's Butchers' ar Bhóthair an Droichid. Chuaigh sé ag obair i siopa bróg 'Murphy Brothers' ina dhiaidh sin agus níos déanaí fós mar fhear seachadta sa chomhlacht 'Laverett & Frye'. Bhí air earraí a sheachadadh as stóras le chapall agus trucail. Thug an obair seo deis dó aithne a chur ar dhaoine scothaosta an cheantair, agus bhí Gaeilge ag roinnt acu siúd a bhí tagtha ó dheisceart Ard Mhacha nó ó dheisceart Mhuineacháin.
Dé Dómnaigh, an 17 Meán Fómhair, sa bhliain 1899, bunaíodh 'Craobh Dhún Dealgan' de chuid an chonartha (.i. Conradh na Gaeilge), tar éis cruinniú mór a bheith ar siúl in Halla an Bhaile. D'fhág Peadar cuntas dúinn ar an eachtra seo;
Chuaigh na heachtraí seo i gcion ar Pheadar agus luí sé isteach ar an Ghaeilge a fhoghlaim. Ceapadh Peadar ina Mhúinteoir Taistil sa bhliain 1905.
Árd Fheis an Chonartha, i nDún Dealgan, 1915
Deir Peadar an méid seo; "Chuir 1915 an dlaoi mhullaigh ar an spiorad náisiúnta le linn an Oireachtais i nDún Dealgan nuair a cheanglaíodh cúis na teangan le cúis airm agus óglach. As sin amach anuas bhí an briathar 'na ghníomh agus an gníomh d'réir an bhriathair". Níor aontaigh Dubhghlas de hÍde, ná baill áirithe eile an Chonartha leis an chinneadh seo, mar nach raibh siad i bhfabhar an ghluaiseacht chultúrtha a athrú go dtí gluaiseacht pholaitiúil. D'éirigh de hÍde as an gConradh ag an Ard-Fheis seo.
Brídeog bhandach
Is feithid í an bhrídeog bhandach.
Ecclesall
Is ceantar suite i Sheffield é Ecclesall.