cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Artemis Fowl
Foilsiú
Foilsíodh ar dtús é i mí Aibreáin 2001 ag Viking Children's books. Cuireadh ar fáil é mar leabhar faoi chlúdach crua in Éirinn agus i Sasana leis an uimhir ISBN 0-670-91133-X. Foilsíodh sna Stáit Aontaithe den chéad uair é i mBealtaine 2001 ag Miramax. I Meán Fómhair na bliana sin, cuireadh amach arís in Éirinn agus i Sasana é faoi chlúdach bog, agus ansin níos déanaí i SAM.
Nóta ar an Scríbhneoir
Rugadh é i Loch Garman sa bhliain 1965. Tógadh é agus a cheithre deartháireacha ansin ag a athair (a bhí ina mhúinteoir scoile, staraí agus ealaíontóir) agus a mháthair (múinteoir drámaíochta). Ba é an chéad leabhar a d'fhoilsigh sé ná Benny and Omar i 1988, agus bhí sé bunaithe ar a thaithí sa Túinéis. D’oibrigh sé mar mhúinteoir go dtí 2001, nuair a foilsíodh an leabhar Artemis Fowl.
Chomh maith leis an tsraith Artemis Fowl agus Benny and Omar, tá ocht leabhar scríofa aige do pháistí agus do dhéagóirí óga.
Tá bean chéile agus beirt pháistí aige agus cónaíonn sé i Loch Garman.
Coimriú Plota
Is é Artemis Fowl II, aois 12, an mac le Artemis Fowl I, coirpeach cumachtach Éireannach. Is buachaill sarthréitheach é, atá i gceannas ar shaibhreas a theaghlaigh. Tá a athair ar iarraidh áfach, agus a mháthair as a meabhair agus toisc sin caitheann sé a chuid ama leis an gcúntóir atá aige, an Buitléireach. Osclaíonn an scéal i gcathair Ho Chi Minh, áit a bhfuil Fowl agus An Buitléireach, ag bualadh le fear a dhearbhaíonn go mbeadh sé in ann cabhair a thabhairt dóibh agus iad ag iarraidh seilbh a fháil ar leabhar draíochta. Buaileann siad le síofróg, a bhfuil cuma Ící uirthi, a thugann deis dóibh breathnu ar An Leabhar Daonna ionas go dtabharfaidh Artemis a cuid draíochta ar ais di. Ag an am céanna, tá troll á lorg san Iodáil ag an gCaptaen Holly Short. Is lucharachán í Holly, atá ag obair le haghaidh an Fórsa LEPrecon. Gabhann sí an troll, ach úsáideann sí an chuid deireanach den draíocht atá fágtha aici chun é sin a dhéanamh. Nuair a théann Holly chun a draíocht a spreagadh arís, gabhann an Buitléireach agus Artemis í. Déanann an chuid eile den ghrúpa LEPrecon iarracht Holly a shábháil ó Mhainéar Fowl, agus eiríonn le hArtemis iad a stopadh. Buaileann Artemis leis an té atá i gceannas ar an bhfoireann LEPrecon, Julius Root, ag rá go bhfuil ór ag teastáil uaidh chun go ligfeadh sé a phriosúnach saor. Nochtann Root, áfach, go bhfuil an t-am stoptha aige timpeall Mhainéar Fowl agus nach mbeadh Fowl in ann éalú ón mbuama atá acu. Toisc seo, dar le Root, ní ceart go mbeadh Fowl ag fógairt céard a theastaíonn uaidh. Insíonn Fowl leis, áfach, go bhfuil bealach aimsithe aige chun an stopadh ama a bhriseadh, agus toisc sin ní bheadh aon éifeacht ag an mbuama air.
Ag an am céanna, éiríonn le Holly a draíocht a fháil ar ais agus éalaíonn sí ón gcillín ina bhfuil sí trí chleas a imirt ar dheirfiúir an Buitléirigh.
Agus í ag imeacht, buaileann sí leis an mBuitléireach atá gortaithe i ndiaidh dó a bheith ag troid leis an troll a bhí á lorg ag Holly san Iodáil agus atá anois saor sa Mhainéar Fowl. Sabhálann Holly an Buitléireach agus éiríonn leo an troll a stopadh. Sula n-imíonn Holly, tugann Artemis leath den ór atá faighte aige ar ais di agus an t-aon rud a theastaíonn uainn dó ná mian draíochta amháin.
Agus Holly imithe, osclaíonn Artemis deochanna le haghaidh gach duine fágtha sa Mhainéar, a chuireann iad ar fad ina gcodladh. Agus iad ina gcodladh,pléascann an LEPrecon an buama atá acu. Nuair a fhiosraíonn siad an mainéar ina dhiaidh, foghlamaíonn siad gur éiligh Artemis Fowl agus iad a bhí sa mhainéar ón stopadh ama toisc go ndeachaigh siad ina gcodladh. D'oibrigh Artemis amach go scaoiltear daoine ón stopadh ama agus iad ina gcodladh. Ciallaíonn sé seo go bhfuil cead ag Artemis an t-ór a thóg sé a choimeád toisc go bhfuil riail ann go bhfuil duine in ann ór a bhaineann le síóg a choimeád dá mba rud é go n-éiríonn leis an láimh in uachtar a fháil uirthi. Ina dhiaidh sin, tagann máthair Artemis anuas an staighre, agus an meabharghalar a bhí aici imithe, toisc gur úsáid Artemis a mhian draíochta chun a sláinte a thabhairt ar ais di. Is ar Lá Nollag a tharlaíonn sé seo.
An Réin Thuaidh-Viostfáil
Is é An Réin Thuaidh-Viostfáil (i nGearmáinis Nordrhein-Westfalen, giorrúchán: NRW) an stát is mó de réir daonra agus an ceathrú stát is mó de réir achair sa Ghearmáin. Tá sé suite in iarthar na Gearmáine. Tá an stát ag críochantacht leis na stáit Ghearmánacha seo: An tSacsain Íochtarach, Hessen, agus Tír na Réine agus an Phalaitíneacht. Thairis sin, tá teorainn aige leis an mBeilg agus leis an Ísiltír.
Artemis Fowl
Cód
thumb|An Teanga 'Gnommish' atá le feiceáil ag bun gach leathanigh sa leabhar. Ag bun gach leathanaigh sa leabhar, tá réimse siombailí le feiceáil. Pictiúir atá iontu, de ghnáth a bhaineann leis an nádúr. Baineann siad seo leis an teanga fhicseanúil, 'Gnommish,' ón leabhar. Is rúnscríbhinn é an leagan atá le fáil sa leabhar, ag a bhfuil brí le fáil don té a bhfuil in ann an cód a bhriseadh. Tugtar nod sa leabhair i bhfoirm sliocht ón Leabhar Daonna, agus an teanga ina scríbhtear é sin.
An Réin Thuaidh-Viostfáil
Tá an ceathrú ceirtleán uirbeach is mó san Eoraip (tar éis Moscó, Londain, agus Páras) suite anseo: Ceantar Ruhr (Ruhrgebiet, achar 4435 km² agus daonra 5.3 milliún) leis na cathracha seo gar dá chéile: Duisburg, Oberhausen, Bottrop, Mülheim an der Ruhr, Essen, Gelsenkirchen, Bochum, Herne, Hagen, Dortmund, Recklinghausen, agus Hamm. Tá thart ar 10.5 milliún duine ina gcónaí i Mórcheantar Réin-Ruhr (Metropolregion Rhein-Ruhr).
Artemis Fowl
Leagan Gaeilge
Is í Máire Nic Mhaoláin a rinne Artemis Fowl a aistriú go Gaeilge. Ise a rinne an leagan Gaeilge de Harry Potter agus an Órcloch. Thóg sé sé mhí uirthi Artemis Fowl a aistriú. Sé an dearcadh a bhí ann agus an t-aistriúcháin á ordú ag na foilsitheoiri ná go raibh na leabhair ag déanamh go maith as Béarla agus bhí Ceapadh go mbeadh éileamh ar an leagan Gaeilge chomh maith. Dúirt Michael McLoughlin, ó Penguin Ireland, go raibh a fhios acu go raibh spéis mhór ag páistí i leabhair Artemis Fowl. Rinneadh é a aistriú toisc an éileamh atá ann do leabhair tráthúla as Gaeilge i scoileanna. Dár le Nic Mhaoláin, bhí an t-aistriúcháin ar Artemis Fowl go hiomlán difriúil ó Harry Potter, cé gur bhain an dá leabhair le draíocht. Baineann an leabhar Artemis Fowl úsáid as i bhfad níos mó béarlagair agus teanga nua-aimseartha.
An Réin Thuaidh-Viostfáil
Tagairtí
}}
Fiocas
Braisle d'fhéitheacha borrtha ag cumar chanáil an anais is an reictim, timpeall 2 cm suas ó oscailt an anais. De ghnáth, ní bhíonn aon chúis inbhraite leis. Féadfaidh sé tarlú de bharr bac ar dhraenáil na fola as na stéigeacha, mar a tharlaíonn i gcioróis an ae. Tarlaíonn sé mar thoradh ar cheangailteacht uaireanta, mar shampla, le linn toirchis, nuair a mhoillíonn an bhroinn sreabhadh na fola a dhraenálann na horgáin pheilbheacha. Féadfaidh anaemacht tarlú de bharr cailliúint mhall fola gan stad. Is féidir iad a bhaint trí mháinliacht, ach a chóireáil le hinstealltaí de thuaslagán scléaróiseach.
8 (uimhir)
Is é 8 (ocht) an uimhir nádúrtha tar éis 7 agus roimh 9.
Is uimhir shona í sa tSín agus tíortha eile san Áise. D’osclaíodh na Cluichí Oilimpeacha 2008 i mBéising ar lá geal, an 8 Lúnasa ag 08:08:00 go cruinn díreach.
Ardeaglais San Anna
Ba bheag nár leag buama Gearmánach an foirgneamh sa bhliain 1941. Sa bhliain 2007 cuireadh spuaic chruach dhosmálta 40 méadar ar airde ar an eaglais ar a dtugtar "Spuaic an Dóchais" agus a gcuirtear solas uirthi istoíche. Ceathrú na hArdeaglaise a thugtar ar an gceantar de Bhéal Feirste ina bhfuil an eaglais suite. mion|180px|Spuaic na hardeaglaise
Hogwarts
Is scoil chónaithe fhicseanúil í Scoil Chomhoideachais Draíodóireachta Hogwarts sna leabhair Harry Potter, do dhraíodóirí óga idir aon bhliain déag agus ocht mbliana déag d'aois. Is í an príomhshuíomh í sna chéad sé leabhar den tsraith agus sna chéad sé scannán is san ochtú scannán.
Bob Hoskins
B'aisteoir Sasanach é Robert William "Bob" Hoskins, Jr. (a rugadh ar an 26 Deireadh Fómhair, 1942 agus a fuair bás ar an 29 Aibreán, 2014).
Marc airde
Marc suirbhéireachta a chuirtear go buan ar fhoirgneamh nó lomán carraige. Déantar é seo ar fud na tíre, agus deimhnítear airde gach marc i leith leibhéal fosaithe tagartha is meánairde na farraige. Feidhmíonn aon mharc airde ar leith mar leibhéal áitiúil tagartha.
10 Lúnasa
Is é an 10 Lúnasa an 222ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra, nó an 223ú lá i mbliain bhisigh. Tá 143 lá fágtha sa bhliain.
Margaret Clarke
B'ealaíontóir Éireannach í Margaret Clarke.
Fíochán feadánach
Na fíocháin, idir xiléim is fhléam, a iompraíonn uisce, mianraí is súlach trí phlanda, agus a chuireann leis an tacaíocht inmheánach ann. Cumann siad tointí tanaí a dtugtar burlaí feadánacha orthu, an xiléim ar an taobh istigh, an fléam ar an taobh amuigh, agus ciseal caimbiam eatarthu a ligeann d'fhás tánaisteach na bhfíochán feadánach. Bíonn na burlaí seo scaipthe ar fud an ghais, nó eagraithe ina bhfáinne i gcrann. I gcrann is tom, cruinníonn na burlaí le chéile i ndeireadh báire chun banda a chruthú.
Katharine Drexel
Naomh is ea Katharine Mary Drexel a rugadh ar an 26 Samhain, 1858 i mBensalem Township, Pennsylvania agus a fuair bás ar an 3 Márta, 1955.
19 Samhain
Is é an 19 Samhain an 323ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 324ú lá i mbliain bhisigh. Tá 42 lá fágtha sa bhliain.
Rubin Carter
Dornálaí meánmheáchain Meiriceánach, ab ea Rubin "Hurricane" Carter (6 Bealtaine, 1937 - 20 Aibreán 2014).
Fáinne ceadchomharthaí
deas|250px|thumb|Fáinne ceadchomharthaí Is éard is fáinne ceadchomharthaí ann ná saghas líonra ceantair áitiúil (LAN) a d'fhorbair IBM, a bhaineann úsáid as toipeolaíocht fáinne ina gcuirtear comhartha thart ó ríomhaire go ríomhaire timpeall an fháinne. Má bhíonn an comhartha saor, is féidir leis an ríomhaire teachtaireacht a ghreamú leis agus é a chur ar aghaidh. Muna bhfuil, ní mór don ríomhaire fanacht go dtagann an comhartha timpeall arís.
7 Eanáir
Is é an 7 Eanáir an seachtú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra. Tá 358 lá fágtha sa bhliain nó 359 i mbliain bhisigh.
Duine de dhath
mion|Teaghlach "[[Coloureds na hAfraice Theas|Coloured" san Afraic Theas. Is daoine de chine measctha iad uaireanta daoine de dhath, ach ní i gcónaí.  ]] Duine nach den chine geal is ea duine de dhath (nó duine daite nó duine de chine daite).
Charles Spearman
Síceolaí Briotanach a rugadh i Londain ab ea Charles Edward Spearman (10 Meán Fómhair 1863 – 17 Meán Fómhair 1945). Ceannródaí in úsáid anailís fachtóirí mar theicneolaíocht staitistiúil, agus ról láidir aige go luath i bhforbairt mheasúnú na hintleachta.
Duine de dhath
Sanasaíocht
Sa bhliain 2021, mhol Ola Majekodunmi as Baile Átha Cliath an focal 'duine de dhath;. (Is craoltóir, iriseoir, scríbhneoir agus ball de chumann Fhoras na Gaeilge í). Dúirt sí go raibh an focal ‘duine de dhath’ níos oiriúnaí sa tsochaí il-eitneach a bhí in Éirinn sna 2020idí, ná na focail ‘duine gorm’ nó ‘duine dubh’ a úsáideadh go dtí seo.
Tharraing an nath nua conspóid.
Gábor Kósa
Is staraí Ungárach ar chúrsaí creidimh é Gábor Kósa (rugadh 31 Eanáir 1971), ollamh comhlach in Ollscoil Eötvös Loránd, Roinn an Léinn Shínigh. (Ainm Sínise: Kāng Gāobǎo; Sínis Thraidisiúnta: 康高寶; Sínis Simplithe: 康高宝.)
Gairm bheatha
Rugadh Gábor Kósa i mBúdaipeist, agus bronnadh céimeanna MA air sa Bhéarla (1995), sa tSínis (1997) agus sa léinn reiligiúnach (2011). Sa bhliain 2006, chosain sé tráchtas dochtúireachta dar teideal ʻAnailís Téarmaíochta ar Théacsanna Sínise a bhaineann leis an Manaicéachas’ (san Ungáiris: A manicheizmussal kapcsolatos kínai nyelvű szövegek terminológiai elemzése).
Idir 1999 agus 2008, bhí sé ag múineadh i gColáiste Búdachais "Tan Kapuja". Tá sé ag obair in Ollscoil Eötvös Loránd ó 2009, faoi láthair mar ollamh comhlach.
Betty Grable
Ba bhan-aisteoir Meiriceánach í Elizabeth "Betty" Ruth Grable (18 Nollaig 1916 – 2 Iúil 1973). Bhí sí in 42 scannán sna 1930idí agus 1940idí, scannáin a thuill $100 milliún dollar. Lean sí ag déanamh scannán go dí 1955 gan an oiread sin ratha. An pin-up girl ba cháiliúla ar domhan, is dócha, a bhí inti i lár an 20ú haois.
mion|clé|Grianghraf promóisin de Betty Grable ón mbliain 1943. Mar phóstaer pin-up fuair sé fáilte níos mó ná aon cheann eile ar domhan. Cuireadh Grable ina seasamh ag caitheamh súile thar a gualainn mar seo mar bhí sí ag iompar clainne.
Comharthaí cré
Lámhdhéantúsáin bheaga cré ar chruthanna sainiúla, a úsáideadh sa Mheánoirthear chomh fada siar le 9000 RC mar chóras cuntasaíochta. Tá na siombailí a fhaightear ar tháibhléid scríofa ón réigiún céanna timpeall 3500 RC agus na siombailí ar na comharthaí cré sin an-chosúil le chéile.
Gene Simmons
Is ceoltóir agus amhránaí é Gene Simmons, a rugadh ar an 25 Lúnasa 1949 leis an ainm Chaim Witz in Iosrael. Bhain Simmons, nó "The Demon" mar atá aithne air freisin, rath agus cáil amach ina dhord-ghiotaraí sa bhanna ceoil Meiriceánach KISS.
Sa bhliain 2005, ghlac Simmons páirt sa chlár teilifíse Rock School ina raibh sé ag múineadh ceoil do pháistí i scoil Shasanach.
Liosta de na limistéir bhithgheografacha
Is éard is limistéar bithgheografach ann ná foroinn bhitheolaíoch ríochtaí. D'fhorbair Miklos Udvardy an liosta seo a leanas de limistéir bhithgheografacha sa bhliain 1975, arna hathrú ina dhiaidh sin ag údair eile.
Camargue
clé|250px|mion|Camargue Is réigiún suite san Fhrainc é Camargue.
Zachary Ansley
Is aisteoir agus dlíodóir Ceanadach é Zachary Ansley, a rugadh ar an 21 Eanáir 1972. Bhí páirt aige i roinnt eipeasóidí The X-Files, sa chéad eipeasóid, Pilot, san áireamh, mar fuadaitheach neamhshaolta (Béarla: alien abductee).
Fedelm
Tá banfháidh leis an ainm céanna i seanscéal eile Ces Ulad, ina bhfuil nasc aici le Cú Chulainn.
Sanasaíocht
Tá nasc ann idir an ainm Feidhelm agus ról an charachtair sa Táin Bó Cuailnge, óir gur amhlaidh go gciallaíonn sé "banfháidh", fréamhaithe ón bPrótai-Cheiltis *wēd- / *wid- "aithin, feic". Deirtear go bhfuil nasc aici le Veleda, banfháidh luaite ag Tacitus. Feictear an t-ainm anonn is anall; sa Táin agus téacsanna eile, tá iníon ag Conchúr mac Neasa darb ainm Fedelm Noíchrothach. Is dócha go bhfuil sé gaolta leis an ainm fireann "Feidhlimidh" (Sean-Ghaeilge "Fedlimid").
Táin Bó Cuailnge
Tá Feidhelm ann sa chéad radharc den Táin Bó Cuailnge, mar a caomhnaíodh é san Athleagan I. Tá slua mór gaiscí bailithe ag Méabh agus Ailill mac Máta, banríon agus rí na gConnacht, chun na hUlaidh a ionsaí. Díreach ar an slí, bhuail siad le Feidhelm, spéirbhean óg fhionn, ag taisteal i gcarabad, armtha, agus ag iompair sail fhíodóra. Dúirt sí gur bhanfhile na gConnacht í féin, agus mhaígh gur tháinig as Alba, agus go raibh ealaín na tairngreachta foghlaimthe aici, sa mhéid go raibh imbas forosnai (saineolas lonrach) aici. Moladh é go raibh Feidhelm in Albain, maraon le Cú Chulainn, faoi theagasc an bhanlaoich agus fáidh, Scáthach.
D'fhiafraigh Méabh d'Fheidhelm an todhchaí a thuar, agus dar léi, ár a bhí le teacht. Níor chreid Méabh é seo, toisc gur cuireadh na hUlaidh le déanaí dá ndromanna ag tinneas aisteach (ceas!) a bhain an neart go hiomlán astu. Dúirt Feidhelm a tuar arís áfach, agus i gcur síos fileata ar an ár le teacht, luaigh sí Cú Chulainn mar a gcéile comhraic is scáfaire.
Ces Ulad
Is féidir é gurb ionann Feidhelm na Tána agus an charachtar sa téacs gearr doiligh aitheanta mar Feidhelm agus Cú Chulainn nó Ces Ulad. Tá an téacs caomhnaithe ach amháin sa lámhscríbhinn de chuid na 16ú haoise, Harleian MS 5280. Tá sé lochtach, agus dá bharr, tá éagsúlachta suntasacha idir na haistriúcháin déanta ag Vernam Hull agus John Carey.
Insítear sa scéal gur tháinig Cú Chulainn agus a carbadóir Lao lá go dtí An Bhóinn chun imbas a fhoghlaim (de réir Carey) nó chun "saibhreas" a fháil (Hull). Bheadh lorg imbais níos oiriúnaí ar bhruach na habhann seo. Mar shampla, san Immacallam in dá Thuarad, deirtear gur "ar bhruach uiscí, nochtaí eolas don té ina fhile".
Marcaisít
mion|Marcaisít Mianra suilfít iarainn, FeS2, leis an gcomhdhéanamh céanna le pírít, ach foirmithe ag teocht níos ísle. Faightear i gcarraigeacha dríodair í, agus baineann sí le fosuithe móra mianach i ngleann an Mississippi.
Fedelm
Tochmharc Eimhire
Faightear an t-ainm Feidhelm agus mac le habhainn na Bóinne sa dara athleagan as Meán-Ghaeilge den Tochmharc Eimhire. Agus Cú Chulainn ag taisteal ó dheas chun Eimhir a mhealladh, chas sé le "Smior na mná, Feidhelm", a dúradh gurbh é seo ainm eile d'abhainn na Bóinne. Ní mínítear sanasaíocht an ainm ámh, agus leanann an seanscéal gan trácht air, ag díriú ina ionad ar bhá an bhandé, Bóinn.
John Speed
mion|300px|Léarscáil den Domhan, John Speed, 1626 Ársaitheoir is cartagrafaí a rugadh i Cheshire Shasana ab ea John Speed (1552 – 28 Iúil 1629). D'fhoilsigh sé 54 léarscáil de Shasana is an Bhreatain Bheag i 1608–1610.
An Tartair
deas|250px|thumb|An Tartair Ba réigiún san Áise í an Tartair.
Union J
Is popbhanna Sasanach é Union J. Foirmíodh an grúpa ar an naoú sraith The X Factor sa bhliain 2012 agus tháinig siad sa cheathrú háit. Tá triúr sa ghrúpa; Josh Cuthbert, JJ Hamblett agus Jaymi Hensley. Bhíodh George Shelley agus Casey Johnson sa ghrúpa riamh.
The X Factor (2011–12)
Foirmíodh an grúpa ar an naoú sraith The X Factor sa bhliain 2012 agus tháinig siad sa cheathrú háit.
You Got It All – The Album (2014)
Scaoil Union J a ndara albam You Got It All – The Album ar an 8 Nollaig, 2014.
The Vamps Arena Tour, An Audience with Union J agus tríú halbam (2015)
Tá Union J ag obair ar a dtríú albam.
Jaymi Hensley
Is as Luton é James William "Jaymi" Hensley. Rugadh é ar an 24 Feabhra 1990.
Josh Lloyd-Cuthbert
Is as Ascot, Berkshire é Joshua Thomas John "Josh" Lloyd-Cuthbert. Rugadh é ar an 28 Iúil 1992.
Casey Johnson
Is as Londain é Casey Johnson. Bhíodh sé ina bhall de Stereo Kicks. Rugadh é ar an 1 Bealtaine 1995.
Gradaim
Tá gradam amháin buaite sa bhliain 2013 ag Union J.
Martin Van Buren
Ba é Martin Van Buren (5 Mí na Nollag, 1782 - 24 Iúil, 1862) 8ú uachtarán na Stát Aontaithe Mheiriceá. Bhí sé i bhfeidhmeannas ón 4 Márta 1837 go dtí an 4 Márta 1841.
Spástaiscéaladh
Thosaigh ré thaiscéaladh an spáis i ndáiríre leis an gcéad satailít shaorga (Sputnik an Aontais Shóivéadaigh, 1957) agus an chéad eitilt spáis le foireann dhaonna ar bord (Yuri Gagarin ón Aontas Sóivéadach, 1961). Thosaigh eitiltí fithiseacha i 1962 (Mariner 2 na Stát Aontaithe). Faoi seo tá cuid mhaith d'úsáidí fónta an spástaiscéalta i ngnáthúsáid: teileachumarsáid, meitéareolaíocht, réalteolaíocht, cianbhrath an Domhain. I dtaiscéaladh an Ghrianchórais, tá staidéar grinn na bpláinéad leathnaithe chomh fada amach le Neiptiún, agus an-dul chun cinn déanta i staidéar na Gealaí is daoine curtha i dtír uirthi i gclár Apollo (1969-1972). Saothraíodh feithiclí a dtugtar stáisiúin spáis orthu (Skylab, Salyut, Mir, an Stáisiún Spáis Idirnáisiúnta) chun foirne a choimeád orthu ar feadh tréimhsí fada. Ar dtús bhí an tAontas Sóivéadach chun cinn, ansin na Stáit Aontaithe. Tá an Rúis láidir go leor i gcónaí, agus an tAontas Eorpach, an tSeapáin, is an tSín ag cur lena n-iarrachtaí. Tá comhlachtaí príobháideacha ag éirí gnóthach san earnáil seo, agus i 2004 d'eitil an chéad spásárthach príobháideach le foireann ar bord suas go barr an atmaisféir. Braithfidh forbairtí sna blianta amach romhainn ar chostais agus smachtú na bhfadhbanna fiseolaíochta a bhaineann le spástaisteal thar thréimhsí fada.
Stát leasa
mion|% d'olltáirgeacht intíre ([[Olltáirgeacht intíre|OTI) i gcaiteachas sóisialta san Eagraíocht um Chomhar agus Fhorbairt Eacnamaíochtai (ACFE), sa bhliain 2013
{{legend|#2b42a3|>30%}}{{legend|#34c0be|25–30%}}{{legend|#269c5a|20–25%}}{{legend|#81c846|0–20%}}]] Coincheap rialtais is ea an stát leasa ina imríonn an stát ról lárnach i gcosaint agus i gcur chun cinn dea-bhail eacnamaíocha agus sóisialta a chuid saoránach. Tá sé bunaithe ar na prionsabail a bhaineann le comhionannas deiseanna, cothroime dáileadh an rachmais, agus freagrach phoiblí dóibh siúd nach bhfuil in ann leas a bhaint as na soláthairtí íosta le haghaidh an tsaoil mhaith. D'fhéadfadh an téarma ginearálta  foirmeacha d'eagraíochtaí eacnamaíocha agus sóisialta a chuimsiú. Chuir an socheolaí T. H. Marshall síos ar an stat leasa nua-aimseartha mar mheascán sainiúil de dhaonlathas, leasa, agus chaipitleachas.
Cuimsíonn na stáit leasa nua-aimseartha an Ghearmáin, an Fhrainc, an Bheilg agus an Ísiltír,, chomh maith leis na tíortha Nordacha, den sórt sin mar an Íoslainn, an tSualainn, an Iorua, an Danmhairg, agus an Fhionlainn a úsáideann an múnla ar a dtugtar an tsamhail Nordach. Rangaigh Gøsta Esping-Andersen na córais leasa is forbartha de chuid na stát i dtrí chatagóir: sóisialach daonlathach, coimeádach agus liobrálach.
Baineann an stát leasa shóisialaigh le haistriú cistí ón stát chun na seirbhísí a chuirtear ar fáil (. i. sláinte, oideachas, srl.) chomh maith le le haistriú díreach do dhaoine aonair ("sochair"), agus maoinítear é trí na gcánacha. Is minic a thugtar an geilleagar measctha air. De ghnáth bíonn ar an lucht ardioncaim níos mó cánach a íoc, ar a dtugtar cáin fhorchéimnitheach.
Sanasaíocht
Baineadh feidhm as an téarma Gearmáinise sozialstaat ("stát sóisialta ") ó 1870 chun cur síos a dhéanamh ar chláir thacaíochta an stáit beartaithe ag sozialpolitiker  Gearmánacha ("polaiteoirí sóisialta") agus a curtha i bhfeidhm mar chuid de leasuithe coimeádacha Bhismarck. Sa Ghearmáin, úsáidtear an téarma wohlfahrtsstaat, aistriúchán díreach ón Bhéarla "welfare state", chun cur síos a dhéanamh na socruithe clúdaithe faoin árachas sóisialta sa tSualainn.
Stair na stát leasa
Chuir an an tImpire Ashoka chun cinn a smaoineamh ar stát leasa sa 3ú haois Roimh Chomh-Ré (RCR) .
Éifeachtaí an leasa ar an mbochtaineacht
Tugann fianaise eimpíreach le fios go bhfuil laghdaíonn cánachas agus aistrithe go mór an bhochtaineacht sa chuid is mó de na tíortha gur ionann ar a laghad aon chúigiú den OTI a ranníocaíochtaí leasa shóisialaigh.
Anne Madden
Is ealaíontóir mór le rá í Anne Madden (rugadh 1932). Tá sí pósta le Louis le Brocquy ó 1958.
Saol Luath
Chónaigh clann Anne Madden sa tSile. Chuaigh a máthair go dtí Londain agus rugadh Anne ansin i 1932. Ba as Éire a athair agus ba as an tSile a máthair. Bhí feirm ag a athair sa tSile agus is ansin a chaith sí a chéad cúpla bliain. Bhog sí agus a chlann go Éire agus Sasana nuair a bhí sí óg. D'fhreastail Anne Madden ar Scoil Wychwood, Oxford. I 1950 bhog sí go Londain agus d'fhreastail sí ar an gColáiste do Ealaín agus Ceirde i Chelsea.
Pósadh agus Teaghlach
Tá Anne Madden pósta le Louis le Brocquy ó 1958.
Táinseamh
deas|250px|thumb|Táinseamh triail [[William J. Clinton|Bill Clinton]] táinseamh.
11 Lúnasa
Is é an 11 Lúnasa an 223ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 224ú lá i mbliain bhisigh. Tá 142 lá fágtha sa bhliain.
Amchrios
Is crios de dhromchla an domhain é an t-amchrios ina bhfuil an t-am céanna agus an dáta céanna ar bhonn rialacha.
Ó Am Áitiúil go hAmchrios
Mar gheall ar imrothlú an domhain, tá an t-am áitiúil fíor (an t-am áitiúil na gréine) i ngach áit níos luaithe ná an t-am áitiúil sa chéad áit eile soir nó tá sé níos moille ná an t-am sa chéad áit eile siar de réir airde na gréine. B'éigean an clog a shocrú de cheithre nóiméad gach céim fhaid (= timpeall is 83 km) siar nó soir. Mar shampla: Má bheadh sé a hocht a chlog i gCill Bheagáin, bheadh sé 4 nóiméad tar éis a hocht i mBaile Átha Cliath.
Dá bhrí sin bunadh na hamchriosanna. Cuimsíonn amchriosanna 15 céim fhaid go hiondúil. De bharr 15 céim fhaid, uair amháin atá an difríocht ama idir dhá amchrios comharsanachta.
Ach cuirtear amchrios i bhfeidhm ar an tír uile de ghnáth (cé is moite de na tíortha móra agus d'oileáin scoite). Agus is féidir le gach tír bheith in amchrios a rogha. Mar sin, tá limistéar Am Lár na hEorpa (UTC +1), mar shampla, níos mó ná 15 céim fhaid ionas go bhfuil an t-am céanna i gcuid mhór na hEorpa.
Tá níos mó ná amchrios amháin sna tíortha móra, m. sh., tá 11 amchrios sa Rúis (UTC +2 go dtí UTC +12) agus 5 amchrios i gCeanada (UTC -3.5 go dtí UTC -8).
Ach, ar an taobh eile, níl ach crios ama amháin i nDaon-Phoblacht na Síne: am Bhéising (UTC +8).
Amchriosanna san Eoraip
500px
Amchriosanna an domhain
800px|center
Fíochán tacaíochta
Is éard is fíochán tacaíochta ná fíochán a bhíonn mar bhunábhar in orgáin is codanna eile den cholainn, a nascann na struchtúir seo le chéile is a thacaíonn leo. Braitheann airíonna an fhíocháin ar eagrú a chomhcheall is a gcomhshnáithíní (mar shampla, ar an oiread collaigine atá ann).
Sa suth, déanann líonra scaoilte ceallach (an méiseincíoma) agus forbraíonn na fíocháin tacaíochta ar leith (cnámh, loingeán, cealla na fola, is saill) uaidh sin. I measc na ngalar a chuireann isteach ar an bhfíochán tacaíochta, tá siondróm Marfan agus ceallailíteas.
Mildred Anne Butler
B'ealaíntóir Éireannach í Mildred Anne Butler (11 Eanáir 1858 – 11 Deireadh Fómhair 1941). Rugadh i gContae Chill Chainnigh í. D'úsáid sí uiscedhath agus ola. Foinse ollmhór inspioráide a bhí i dteach Butler ar feadh a saoil; chuir a ghairdín agus an timpeallacht ar fáil do go leor dá cuid pictiúr a chuimsigh na gairdíní, an féarach agus an tuath maguaird go minic. D’fhan na téamaí seo a raibh suim ar leith aici iontu mar ábhar seasta.
Richard Irvine Best
Scoláire Éireannach a raibh suim ar leith aige i Léann Ceilteach ba ea Richard Irvine Best (1872 – 25ú Meán Fómhair 1959), aitheanta go minic mar R. I. Best. <!-- tuilleadh le haistriú Best was born into a Protestant family in Derry and educated at Foyle College before working for a time in a bank. As a young man he went to Paris to study Old Irish, where he met Kuno Meyer and attended Henri d'Arbois de Jubainville's lectures at the Collège de France. On his return to Ireland he translated the latter's Le Cycle Mythologique Irlandais et la Mythologie Celtique into English and became Assistant Director at the National Library of Ireland in 1904.
He married Edith Oldman, a musician, in 1906 and the couple were active in the administration of the Feis Ceoil. Edith was six years Best's senior and the sister of Professor C. H. Oldman of University College Dublin. The couple had no children.
From 1913 onwards he published his multi-volume Bibliography of Irish Philology and Manuscript Literature: Publications (1913–1941). Best was director of the National Library from 1929 to 1940. He was Senior Professor of Celtic Studies at the Dublin Institute for Advanced Studies from its establishment in 1940. He was elected president of the Royal Irish Academy from 1943 to 1946. He served as chairman of the Irish Manuscripts Commission from 1948 to 1956 and was an honorary fellow of the Bibliographical Society of Ireland. Best was awarded honorary doctorates by the National University of Ireland and Trinity College Dublin and the Leibniz Medal of the Royal Prussian Academy.
He died at his home, 57 Upper Leeson Street, on 25 September 1959.
Best was an acquaintance of J. M. Synge and James Joyce. Joyce depicted Best in Ulysses as one of the characters in the National Library scene in Episode 9 Scylla and Charybdis. Best was known to have disapproved of Joyce's characterisation of him. According to Frank O'Connor, Best boasted that he was the only person in Dublin from whom Joyce never succeeded in borrowing  money. Flann O'Brien affectionately satirised him alongside his fellow scholars D. A. Binchy and Osborn Bergin in his poem Binchy and Bergin and Best. He was a close friend of George Moore, and according to a well-known story, he had to explain to Moore that "it were better"  is not bad English but the subjunctive mood; Moore apparently had never heard of it, but vowed that he would never again use any mood  but the subjunctive.
The R. I. Best Memorial Lectures were established by the National Library in his honour. -->
Comhaontas Glas
Is é An Comhaontas Glas (Béarla: The Green Party) páirtí polaitiúil glas na hÉireann. Bunaíodh i mBaile Átha Cliath sa bhliain 1981 é faoin ainm Páirtí Éiceolaíochta na hÉireann (Ecology Party of Ireland as Béarla), ach athraíodh an t-ainm go The Green Party/An Comhaontas Glas sa bhliain 1987. Tháinig fás suntasach ar Na Glasaigh mar a ghlaoitear orthu, agus sa lá atá inniu ann tá ionadaithe acu ar gach leibhéal rialtais in Éirinn agus san Eoraip. Chomh maith leis sin, tá cónaidhm comhoibrithe speisialta acu le Páirtí Glas Thuaisceart Éireann ó 2006. Cuid de ghluaiseacht idirnáisiúnta na nGlasach é an Comhaontas Glas. Tá eagraíocht óige bainteach leis an bpáirtí chomh maith, mar atá, Óige Ghlas.
Meastar go ginearálta gur páirtí den eite chlé atá sa Chomhaontas Glas, agus iad ag tacú le dáileadh níos cothroime d'airgead agus d'acmhainní eile, ról níos mó ag an rialtas i ndul i ngleic leis an easpa dídine, cánacha níos airde ar na daoine saibhre, agus tacaíochtaí sóisialta níos fearr do na daoine bochta. I láthair na huaire, áfach, tá an páirtí i gcomhrialtas le dhá pháirtí níos mó, Fianna Fáil agus Fine Gael, a meastar a bheith ar an eite dheis. Páirtí liobrálach i dtaobh na gceisteanna sóisialta atá ann, iad ag tacú mar shampla le haisghairm an ochtú leasú i bPoblacht na hÉireann i 2018.
Bunú an Pháirtí
Sa bhliain 1981, scríobh Christopher Fettes litir chuig an eagarthóir san Irish Times agus é ag fiafraí an raibh suim ag daoine eile brainse de Pháirtí Éiceolaíochta na Ríochta Aontaithe a bhunú in Éirinn. Fuair sé freagraí dearfacha i leith na ceiste seo agus chuir sé gairm chruinnithe ar na daoine a mbeadh suim acu ann sa Central Hotel i mBaile Átha Cliath ar an 3 Mí na Nollag 1981, chun an smaoineamh seo a fhorbairt.
Bhí 80 duine i láthair ar an oíche, agus b'í Máire Mullarney a bhí ina cathaoirleach ar an gcruinniú. Ceann de na príomhábhair díospóireachta a bhí ann ná an mbeadh an grúpa nua seo ina pháirtí polaitiúil ceart nó ina ghrúpa stocaireachta timpeallachta amháin. D'aontaigh an chuid is mó dá raibh i láthair go mba cheart páirtí polaitiúil ceart a bhunú agus go mba cheart an páirtí agus lucht a stiúrtha a lonnú in Éirinn. Baisteadh Páirtí Éiceolaíochta na hÉireann (The Ecology Party of Ireland as Béarla) ar an ngrúpa nua seo an oíche sin. Sheachnaítí úsáid an fhocail 'Glas' in ainm na heagraíochta ar dtús, ar eagla go samhlófaí an páirtí leis an náisiúnachas nó fiú leis an IRA. Ba ghníomh stairiúil é bunú an pháirtí seo i bpolaitíocht na hÉireann, ós rud é gurbh é an t-aon pháirtí polaitiúil nua ó bhunú an Stáit nár tháinig ar an bhfód de thoradh scoilte i bpáirtí nó i ngluaiseacht pholaitiúil éigin eile.
Dul san Iomaíocht i dToghcháin
Fuair an páirtí an chéad ionadaí tofa sa bhliain 1985, nuair a toghadh Marcus Counihan ar Chomhairle Baile Chill Airne.
Sa bhliain 1987 athraíodh an t-ainm Béarla arís go The Green Party ach coinníodh an seanleagan Gaelach, An Comhaontas Glas, i bhfeidhm le leanúnachas a choinneáil le coincheap bunaidh an pháirtí.
B'é Roger Garland an chéad Teachta Dála a fuair an páirtí. Vótáladh isteach ó dháilcheantar Bhaile Átha Cliath Theas é sa bhliain 1989, nuair a d'éirigh leis an ceathrú suíochán a bhuachan. Chaill sé a shuíochán sa bhliain 1992, ach d'éirigh le Trevor Sargent ionadaíocht an pháirtí a choinneáil sa Dáil, nuair a toghadh san olltoghchán céanna é ó Bhaile Átha Cliath Thuaidh. Baineadh geit as an saol polaitiúil sa bhliain 1994, nuair a d'éirigh leis na hiarrthóirí Glasa Patricia McKenna agus Nuala Ahern suíocháin a bhaint amach i bParlaimint na hEorpa. Bhí siad ina n-iarrthóirí i mBaile Átha Cliath agus i gCúige Laighean faoi seach.
Forbairt agus Dul Chun Cinn sa 21ú hAois
I ndiaidh an Olltoghcháin sa bhliain 1997, rinneadh leasú agus atheagrú ar struchtúr an pháirtí le cur lena éifeachtúlacht mar mheaisín polaitiúil. Go dtí sin, bhí drogall mór ar na Glasaigh roimh iararcacht ar bith sa pháirtí. Ní raibh aon duine ina cheannaire ar an bpáirtí, agus bhí béim an-mhór ar na cinntí comhthola in áit na vótaí tromlaigh. Sa bhliain 2001, d'athraigh na Glasaigh bunreacht an pháirtí, ionas go bhféadfaí ceannaire a cheapadh don pháirtí an chéad uair. B'é Trevor Sargent a fuair an post, agus é ar an Teachta Dála ba mhó taithí a bhí ag an bpáirtí.. Tamall gearr ina dhiaidh sin, toghadh an Teachta Dála eile, John Gormley, ina Chathaoirleach ar an bpáirtí. Post nua a bhí ann freisin.
Chuir Olltoghchán na bliana 2002 cor i gcinniúint an pháirtí, nó vótáladh seisear Teachtaí Dála isteach an turas sin. B'iad sin Trevor Sargent, John Gormley, Éamon Ryan, Paul Gogarty, Ciarán Cuffe agus Dan Boyle. I mBaile Átha Cliath a toghadh an chéad chúigear acu sin, ach tháinig Dan Boyle ó Chorcaigh Láir Theas.
Bhí an Comhaontas Glas go hard sna pobalbhreitheanna roimh Olltoghchán na bliana 2007 agus bhíothas ag súil leis go bhfaigheadh sé, ar a laghad, seacht suíochán, agus go mbeadh seansanna aige, fiú, dhá cheann déag a ghnóthú. Bhíothas ag tabhairt "An Taoide Ghlas" (Green Tide as Béarla) ar an mborradh seo sna meáin chumarsáide. Ach i ndeireadh na dála, níor éirigh leis an bpáirtí ach an sé cinn a fháil. Theip an t-atoghadh ar Dan Boyle i gCorcaigh, ach ó vótáladh Mary White isteach ó Cheatharlach-Cill Chainnigh, choinnigh an páirtí an líon suíochán a bhí aige roimh an toghchán. Tháinig méadú 22% (3.84% go 4.69%) ar vóta náisiúnta an pháirtí ar an iomlán.
Sa rialtas nua, bhí John Gormley ina Aire Comhshaoil, agus ba é Éamon Ryan an tAire Cumarsáide, Fuinnimh agus Acmhainní Nádúrtha. Fuair Trevor Sargent cúrsaí bia mar shainchúram sa rialtas, agus é ina Aire Sóisearach.
Ba chuid den mhargadh a socraíodh le Fianna Fáil é go gceapfadh an Taoiseach beirt Ghlasach ar an Seanad. B'iad an tIar-Theachta Dála Dan Boyle agus an Comhairleoir Contae ó Chill Mhantáin, Déirdre de Búrca a roghnaíodh. Ba iad an bheirt seo na chéad Seanadóirí riamh ón gComhaontas Glas.
Ar 12 Feabhra 2010, d'éirigh Déirdre de Búrca as mar Sheanadóir ó thaobh a mí-shásamh leis an slí a bhí an páirtí a bhí ag feidhmiú sa chomh-rialtas.
Inniu
Is é Éamon Ryan atá ina cheannaire ar an bpáirtí inniu. Tháinig sé i gcomharbas ar John Gormley. B'iad Ryan, Malcolm Noonan agus Phil Kearney a bhí ina n-iarrthóirí don phost.
Marcár
Is gabhar fiáin atá dúchasach do shléibhte dheisceart na hÁise é an marcár. An gabhar is mó ar Domhan. Féasóg fhada ar an bhfireannach a chlúdaíonn an scornach. Na hadharca fada an-ramhar, gar dá chéile nó fiú nasctha le chéile ag a mbun, le hiomaire géar bíseach timpeall orthu ar an taobh amuigh. Áitríonn sé coillearnach.
Leum na Caillich
Is baile suite i gComhairle nan Críochan í Leum na Caillich.
An tSáir
Ba réigiún sa Fhrainc í an tSáir le linn na 1920idí / 1930idí, áit a bhfuil An tSárlainn inniu.
Stair
In Eanáir 1935 bhí pobalbhreith ann lena shocrú cé a bhí chun an tSáir (ceantar sa Ghearmáin a baineadh díobh i ndiaidh Chonradh Versailles) a reáchtáil. Ba é seo an chéad bhua suntasach ina pholasaí eachtrach ag Hitler, mar vótáil 90% de na daoine i bhfabhar dul ar ais faoi smacht na Gearmáine.
Speiceas i mbaol
mion|Tíogar Malaech, speiceas atá i mbaol Is éard is speiceas i mbaol ná ainmhí, planda nó eile atá i mbaol dul in éag go hiomlán. Sainmhíníonn an tAontas Idirnáisiúnta do Chaomhnú an Nádúir is Acmhainní Nádúrtha (IUCN) go bhfuil speiceas in éag nuair nach bhfeictear sa nádúr le 50 bliain é. Éiríonn an baol seo do speicis mar thoradh ar chailliúint is suaitheadh gnáthóg ag gníomhaíochtaí daonna, róshaothrú agus, go minic, truailliú.
27 Eanáir
Is é an 27 Eanáir an 27ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra. Tá 338 lá fágtha sa bhliain nó 339 i mbliain bhisigh.
Speiceas i mbaol
De réir liosta dheirg an IUCN, tá 3,079 speiceas d'ainmhithe agus 2,655 speiceas de phlandaí i mbaol.
Comhathraitheas
Sa mhatamaitic, téarma a chuimsíonn airíonna cothromóidí matamaiticiúla a bhfuil a bhfoirmeacha comhionann i gcórais dhifriúla comhordanáidí. Tugtar do-athraitheacht foirme air seo freisin. Is airí riachtanach é i gcothromóidí i dteoiric na himtharraingthe is teoiricí na bhfórsaí núicléacha.
An Lainn
Is baile suite i gComhairle nan Críochan é an Lainn.
Sorcha O'Raghallaigh
Is dearthóir Éireannach í Sorcha O'Raghalaigh.
Comharthaíocht iarnróid
deas|200px|thumb|Comharthaíocht iarnróid Córas chun gluaiseacht traenacha a stiúradh. Ar dtús bhaintí úsáid as brataigh is comharthaí a oibríodh de láimh, ach anois is comharthaí leictreacha a oibrítear le riomhairí is raidió is mó atá in úsáid. Sa chóras ríomhaire bíonn comharthaíocht 4 ghné comhghlasta le córas na bpointí ar na ráillí. Tugann na comharthaí soilse daite taobh leis an mbóthar iarainn treoracha don tiománaí: glas (téigh ar aghaidh), dearg (stad), buí dúbailte (bí cúramach), buí aonair (bí an-chúramach). Cuirtear leo seo le comharthaí atá inchloiste is infheicthe i gcábán an tiománaí. Bíonn dualgas ar an tiománaí comharthaí buí a fhreagairt trí na coscáin a fheidhmiú nó cnaipe athshocraithe a bhrú: muna bhfreagraíonn, stadann an traein go huathoibríoch. Fiú leis na réamhchúraimí seo tharla timpistí sa Bhreatain, mar shampla ag Clapham i 1988 de bharr sreangaithe easnamhaigh, ag Purley i 1989, is ag Paddington i 1999 nuair a chuaigh na tiománaithe trí shoilse dearga. I dtíortha áirithe anois, tá córas modhnaithe in úsáid ina bhfuil micriríomhaire sa chabán atá in ann an tiománaí a shárú.
DBC Pierre
Scríbhneoir is ea DBC Pierre nó Peter Finlay.
Beathaisnéis
Rugadh é san Astráil i 1961. Tógadh é i Meicsiceo agus sa Ríocht Aontaithe. Tá cónaí air i gContae Liatroma. Bhain a chéad úrscéal, Vernon God Little, an Booker Prize sa bhliain 2003. Bhuaigh sé an Whitbread First Novel Award i 2003 freisin, an chéad údar a bhuachan Booker agus Whitbread don leabhar céanna. Bhain sé James Joyce Award ón An Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath.
mion|clé|DBC Pierre
An Téibh
deas|250px|thumb|An Téibh Is suíomh seandálaíochta san Éigipt í an Téibh.
Michael Spinks
Dornálaí Meiriceánach, a bhí ina churadh domhanda trom-mheáchain agus ina churadh trom-mheáchan éadrom, is ea Michael Spinks a rugadh ar 13 Iúil, 1956 i St. Louis, Missouri.
Rialtas na Breataine Bige
mion|Reáchtálann an Príomh-Aire Mark Drakeford, preasagallamh faoi COVID-19 i mí Eanáir 2021 Is é Rialtas na Breataine Bige (Llywodraeth Cymru ) rialtas cineachta na Breataine Bige. Tá an rialtas comhdhéanta d’airí, a fhreastalaíonn ar chruinnithe comh-aireachta, agus leas-airí nach bhfreastalaíonn, agus freisin d’Ard-Abhcóide. Tá sé faoi stiúir an chéad aire, de ghnáth ceannaire an pháirtí is mó sa Senedd (Parlaimint na Breataine Bige; Breatnais: Senedd Cymru), a roghnaíonn airí agus leas - airí le faomhadh an Senedd.. Tá an rialtas freagrach as beartas i réimsí cineachta (cosúil le sláinte, oideachas, forbairt eacnamaíoch, iompar agus rialtas áitiúil)a chur a chur faoi bhráid na parlaiminte (parlaiminte) agus le cur i bhfeidhm na mbeartas atá ceadaithe aige.
Nigel Farage
Polaiteoir, craoltóir agus tráchtaire polaitíochta Sasanach is ea Nigel Farage a bhí mar cheannaire ar Páirtí Neamhspleách na Ríochta Aontaithe (UKIP) ó 2006 go dtí 2009 agus arís ó 2010 go dtí 2016. Tá sé mar Fheisire de Pharlaimint na hEorpa i gcomhair Oirdheisceart Shasana ó 2009. Déanann sé cathaoirleacht ar an ngrúpa "Europe of Freedom and Direct Democracy". Is Eoraisceipteach mór le rá é sa RA atá iomráiteach mar gheall ar a óráidí conspóideacha i bParlaimint na hEorpa agus cháin sé an Eor-airgeadra go láidir.
Bhí Farage mar dhuine de bhunaitheoirí Páirtí Neamhspleách na Ríochta Aontaithe, i ndiaidh gur fhág sé an Páirtí Coimeádach i 1992 mar gheall ar síniú Chonradh Maastricht. I ndiaidh feachtais neamhthorthúil i dtoghcháin pharlaiminte san Eoraip agus i Westminster i gcomhair UKIP ó 1994, toghadh é mar FEP i le haghaidh Oirdheisceart Shasana i dToghchán do Pharlaimint na hEorpa i 1999. Atoghadh é i 2004, 2009 agus, is deireanaí, i 2014.
D'imigh Farage de UKIP i Mí na Nollag 2018, agus é ag scríobh sa nuachtán The Telegraph "nach é UKIP páirtí an Bhreatimeachta ar gá linn é", agus é ag cáineadh an pháirtí as a bheith frithioslamach agus róghafa le Tommy Robinson, duine mór ar an eite an-deis i Sasana. Ó Mí Eanáir 2019, tá Farage ina cheannaire ar pháirtí polaitíochta nua, an Brexit Party ('Páirtí an Bhreatimeachta'), atá ag feachtasóireacht le haghaidh imeacht láithreach den Ríocht Aontaithe den Aontas Eorpach, agus a sheasfaidh iarrthóirí do na toghcháin Eorpacha i Mí na Bealtaine 2019.
24 Lúnasa
Is é an 24 Lúnasa an 236ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 237ú lá i mbliain bhisigh. Tá 129 lá fágtha sa bhliain.
Keltia Rok
Is fadcheirnín (FC) é Keltia Rok, a eisíodh ar an lipéad Breatnach Recordiau Sain. Tá sé suntasach toisc gurb é seo an chéad fadcheirnín (go dtí 2020 an t-aon fadcheirnín) a chuimsigh popcheol agus rac-cheol comhaimseartha i ngach ceann de na sé theanga Cheilteacha. Is ann atá na chéad rac-amhráin a eisíodh san Choirnis agus san Mhanainnis. Eisíodh an taifead i gcomhthráth leis an Eisteddfod Náisiúnta i bPorthmadog i mí Lúnasa 1987. Dáileadh an taifead mar FC vinile (Audio 1412M) agus mar chaiséad (Audio C612N) ag Revolver / The Cartel ó Bhriostó.
Cúlra agus taifeadadh
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cc/Davyth.jpg/220px-Davyth.jpg|mion| [[Davyth Fear, léiritheoir taifead]] link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/33/Keltia_rok_reverse.jpg/220px-Keltia_rok_reverse.jpg|mion| Fógraí ar chlúdach cúil Ba é Davyth Fear, a bhí ina Ard - Rúnaí ar an Aontas Ceilteach ag an am, a chóirigh an taifead. Bhí roinnt fógraí ar an gclúdach cúil d’eagraíochtaí Ceilteacharud a chabhraigh le híoc as an gclódóireacht. Ar an gclúdach tosaigh bhí íomhá de Lwybr Llaethog, grúpa rap Breatnach, a thaifead do Recordiau Sound freisin.
Léirmheasanna
Rinne roinnt irisí agus páipéir ceoil athbhreithniú ar an dtaifead. Ba é tuairim Dulais Rhys ón nuachtán seachtainiúil ‘ Y Faner ’ gur rogha spéisiúil a bhí ann le clúdach den scoth. Thug Adrian Tierney-Jones chun suntais san NME go raibh an taifead comhaimseartha, le roinnt amhrán ‘warming the cockles of the Celtic heart’.’ I ndeireadh na dála dúirt sé, ‘the significance of the record is that these languages ​​are alive and not in museums' ’ Dar le ‘Keltoi – a Pan-Celtic Review’, chabhraigh foilsiú an taifid le gluaiseachtaí Ceilteacha a nascadh. Dar leis an iris ‘Welsh Music History’, ba chéim mhór chun cinn é do chultúr an cheoil chomhaimseartha sna náisiúin Cheilteacha.
Liontan Ruairidh
Is baile suite i gComhairle nan Críochan é Liontan Ruairidh.
Port an Pheire
Is sráidbhaile mór é Port an Pheire (Portaferry as Béarla) suite ag deireadh an Aird Uladh. I gContae an Dúin i dTuaisceart Éireann atá sé. Bhí 2467 duine in a gcónaí ann mar gheall daonáireamh 2001.
Siondróm Marfan
Galar atá dúchasach do na fíocháin táite é Siondróm Marfan. Fásann na géaga uachtaracha is na cosa chuig faid mhínormálta, le hailt róshoghluaiste ar fad agus méara fada caolchrúbacha. Is féidir go mbeidh galar croí ag duine is asaltú i lionsaí na súl freisin. Bíonn easpa fíocháin fho-chraicnigh ann, agus mar sin meáchan duine ró-íseal dá airde. Ainmníodh as an leanbhlia Francach Bernard Jean Antoinin Marfan (1858-1942) é. Meastar go mb'fhéidir go raibh sé ar Abraham Lincoln.
Fíodóireacht
mion|deas|Bean i mbun fiodóireachta Is éard atá i gceist le fíodóireacht ná seancheird ina ndéantar fabraic trí shnáithí a fhí go crosach, an dlúth i dtreo amháin is an t-inneach sa treo ceartingearach, ar mheaisín a dtugtar seol air.
Daring Mystery Comics
Is greannán Meiriceánach é Daring Mystery Comics. Bhí an chéad eagrán foilsithe i mí Eanáir 1940 agus i mí Eanáir 1942, tar éis ocht n-eagrán chríochnaigh an greannán. Ba é an dara fhoilseachán de chuid réamhtheachtaí Marvel, Timely Comics.
Carachtair
Sa chéad eagrán déanann Fiery Mask agus John Steele a gcéad cumaí. Sa dara heagrán déanann Laughing Mask agus Mister E a gcéad chumaí le Breeze Barton ag déanamh a chéad chuma sa tríú heagrán.
Fíodóireacht
D'fhionn John Kay an spól eitilte i 1733, an chéad fhorbairt sa cheird leis na céadta, b'fhéidir na mílte bliain. Go luath ina dhiaidh sin shaothraigh Edmund Cartwright an seol fuinnmhithe i 1785. Tá teicneolaíochtaí gan spóil i bhfeidhm anois, agus piléir, ráipéir, nó fiú scairdeanna uisce ag iompar an dlúith tríd an inneach, suas le 1,000 pioc in aghaidh an tsoicind.
N-Dubz
Ba bhanna rapcheol Sasanach é N-Dubz. Bhí triúr sa ghrúpa; Dappy, Tulisa agus Fazer.
Gradaim
Tá cúig gradam buaite ag N-Dubz.
Fanny Currey
B'ealaíontóir agus gairneoir í Frances Wilton "Fanny" Currey (30 Bealtaine 1848 - 30 Márta 1917). Rugadh í i gCaisleán Leasa Móire i Lios Mór, Contae Phort Láirge.
Baisleac Mharcas
Baisleac Chaitliceach atá suite i lár an Veinéis na hIodáile í Baisleac Mharcas.
Néalríomhaireacht
mion| Meafar néalríomhaireachta: ní gá d'úsáideoirí aghaidh a thabhairt ar an ngrúpa eilimintí líonraithe a sholáthraíonn seirbhísí nó iad a bhainistiú ina n-aonar; ina ionad sin, is féidir an tsraith iomlán crua - earraí agus bogearraí atá á mbainistiú ag soláthraithe a mheas mar scamall éagruthach.
Tagraíonn néalríomhaireacht d’úsáid an idirlín ag comhlachtaí móra ríomhaireachta le seirbhísí a chur ar fáil a bhíonn á gcur ar fáil ag LAN de ghnáth.
Aon néal poiblí cosúil leis an cheann seo, seans maith go mbeadh sraith d’ionaid sonraí aige ag suíomhanna fisiceacha difriúla. Gach suíomh tíreolaíoch, d’fhéadfadh sé a lán freastalaithe, gaireas stórála ríomhaire agus comhpháirteanna eile a bheith aige atá in úsáid le tacú leis na seirbhísí atá á chur ar fáil ag an tSolathraí Néalríomhaireachta.
Braitheann néalríomhaireacht ar acmhainní a roinnt chun comhleanúnachais a bhaint amach agus de ghnáth úsáideann sí samhail íoc mar a úsáidtear, a d’fhéadfadh cabhrú le costais chaipitiúla a laghdú ach a bhféadfadh costais oibriúcháin gan choinne a bheith mar thoradh orthu freisin d’úsáideoirí.
Johnny Cash
Ceoltóir Meiriceánach ab ea Johnny Cash (26 Feabhra, 1932 - 12 Meán Fómhair, 2003). Amhránaí, cumadóir agus giotáraí a bhí ann (seánra ceoil: ceol tíre agus rac-cheol de ghnáth). Bhí guth íseal sainiúil ag Cash, agus bhí sé gléasta go huile is go hiomlán i ndubh i gcónaí (tugtar an leasainm The Man in Black air).
Dhíol Cash níos mó ná caoga milliún albam. I measc na h-amhráin cáiliúla a bhí aige ná I Walk the Line, Ring of Fire, Folsom Prison Blues agus A Boy Named Sue.
Bhí Cash pósta leis an gceoltóir June Carter Cash. Fuair sí bás ar an 13 Bealtaine 2003. Croíbhriste cailleadh Johnny Cash ceithre mhí ina dhiaidh. left|250px|thumb|Johnny Cash ag caint le [[Richard M. Nixon|Richard Nixon i 1972.]]
Rosbrog
Is baile suite i gComhairle nan Críochan é Rosbrog.
Comhbhaill analógacha ilphléacsacha
deas|250px|thumb|Comhbhaill analógacha ilphléacsacha Córas tarchuir teilifíse daite ina seoltar na comharthaí códaithe don lonras, an crómanas is an fhuaim, chomh maith leis na sonraí sioncrónaithe, ina sraith, ceann i ndiaidh a chéile le linn gach líne den íomhá teilifíse. Is gá bandaleithead níos mó ná mar is gnáth chuige, ach is fearr géire caighdeán na híomhá.
Harry Woolf, Barún Woolf
Saol
Is céimí de chuid UCL é. Glaodh chun Bharra Shasana agus na Breataine Bige air sa bhliain 1955.
Ba an Chéad Abhcóide Sóisearach don Státchiste (Dlí Coiteann) ó 1974 go 1979 é. Ina dhiaidh sin ceapadh ina bhreitheamh den Ard-Chúirt é.
Rinneadh ball den Chúirt Achomhairc de sa bhliain 1986 agus Tiarna Dlí sa bhliain 1992.