cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ciníochas institiúideach
Is cineál ciníochais é ciníochas institiúideach (ar a dtugtar ciníochas sistéamach freisin) a chuirtear in iúl i gcleachtas institiúidí sóisialta agus polaitiúla. Léirítear é sna difríochtaí maidir le saibhreas, ioncam, ceartas coiriúil, fostaíocht, tithíocht, cúram sláinte, cumhacht pholaitiúil agus oideachas, i measc tosca eile.
Chum Stokely Carmichael an téarma "institutional racism" den chéad uair sa bhliain 1967 (ar a tugadh Kwame Ture ina dhiaidh sin) agus Charles V. Hamilton in Black Power: The Politics of Liberation. Scríobh Carmichael agus Hamilton, cé gur minic a bhíonn ciníochas an duine aonair inaitheanta mar gheall ar a nádúr follasach, is ar éigean a thabharfá faoi deara ciníochas institiúideach mar gheall ar a nádúr  "less overt, far more subtle" ( "nach mbíonn chomh follasach,i bhfad níos caolchúisí"). Eascraíonn ciníochas institiúideach  "..in the operation of established and respected forces in the society, and thus receives far less public condemnation than [individual racism]" (bhfeidhmiú fórsaí seanbhunaithe agus measúla sa tsochaí, agus dá bhrí sin faigheann sé i bhfad níos lú cáineadh poiblí ná [ciníochas an duine aonair]). Thug siad samplaí.
Oifig an Chomhairleora Dlí Parlaiminte (OCDP)
Is éard atá i gceist le hOifig an Chomhairleora Dlí Parlaiminte nó OCDP ná oifig a sholáthraíonn comhairle dlí neamhspleách agus seirbhísí dlí neamhspleácha do Thithe an Oireachtais agus dá gCoistí, do Chathaoirligh dhá Theach an Oireachtais (an Ceann Comhairle agus an Cathaoirleach) i leith a bhfeidhmeanna, do Chléirigh an dá Theach i leith oibriú na dTithe, agus do Choimisiún Thithe an Oireachtais.
Currach Cló
Is baile suite i gContae Loch Garman é Currach Cló.
Faireoga incríneacha
mion|clé Faireoga gan duchtanna, i láthair i gcuid de na hinveirteabraigh (moilisc is artrapóid áirithe) agus na veirteabraigh uile, a shintéisíonn is a thálann ceimiceáin teachtaire (hormóin) isteach in imshruthú na fola nó sa limfe le hiompar do na sprioc-chealla. Sna veirteabraigh, déanann siad príomhchóras cumarsáide (an córas inchríneach) a rialaíonn is a chomhordaíonn feidhmeanna na colainne, i gcomhar leis an néarchóras.
Tá cuid mhaith neamhord is féidir tarlú i bhfaireoga a chuireann isteach ar fhás is forbairt, meitibileacht is atáirgeadh. Tugtar incríneolaíocht ar an staidéar ar struchtúr, feidhmeanna is galair na bhfaireog inchríneach.
OneLearning
Is éard atá i gceist le OneLearning ná córas comhroinnte foghlama agus forbartha na Státseirbhíse in Éirinn.
Coistí Oireachtais
Is éard atá i gceist le Coistí Oireachtais ná Coistí i dTithe an Oireachtais ar féidir iad a rangú faoi cheithre chatagóir leathana, mar atá thíos.
Comhchoistí
Coistí a bhunaítear ar feadh théarma na Dála agus a dtagann deireadh leo ar lánscor na Dála. Bunaítear na Coistí seo chun formhaoirsiú a dhéanamh ar obair Roinne Rialtais agus ar nithe beartais gaolmhara de réir na nOrduithe Tagartha a thugann an Dáil agus an Seanad orthu. Is comhaltaí de dhá Theach an Oireachtais a bhíonn ar Chomhchoistí.
Coistí Speisialta (Comhchoistí nó Roghchoistí)
Coistí a bhunaítear chun scrúdú a dhéanamh ar ábhar speisialta agus a gcuirtear deireadh leo de ghnáth nuair a bhíonn a gcuid oibre curtha chun críche agus a dtuarascálacha deiridh curtha faoi bhráid an Tí/na dTithe acu.
Coistí Earnála
Coistí Oireachtais a bhfuil comhaltaí ó aon Teach amháin nó ón dá Theach orthu agus a bhaineann le réimsí oibre de chuid Ranna Rialtais áirithe. Déanann na coistí earnála grinnscrúdú ar obair na Roinne Rialtais iomchuí agus ar réimsí beartais a bhaineann le hábhar, mar shampla, an Comhchoiste um Iompar, an Comhchoiste um Ghnóthaí Eachtracha, is araile.
Conall (idirdhealú)
Is ainm coitianta Gaelach na meánaoise é  Conall, le brí "cú-crógacht".
Coffs Harbour
Cathair i stát Astrálach stát Deisceart Nua na Breataine Bige is ea Coffs Harbour. Tá sé suite ar an gCósta Lár Thuaidh.
Brúidiúlacht na bpóilíní sna Stáit Aontaithe
Is éard is brúidiúlacht na bpóilíní sna Stáit Aontaithe ann ná úsáid fhórsa gan údar nó é a ró-úsáid, agus go minic úsáid an fhórsa go mídhleathach, i gcoinne sibhialtach ag oifigigh póilíní na Stáit Aontaithe.
I measc na bhfoirmeacha a bhain le brúidiúlacht na bpóilíní bhí ionsaí agus slacairt (e.g. greadta) go mí-ord, céasadh agus dúnmharú. Cuimsíonn roinnt sainmhínithe níos leithne ar bhrúidiúlacht na bpóilíní ciapadh (lena n-áirítear gabháil bhréagach), imeaglú agus mí-úsáid briathartha, i measc cineálacha eile mí-úsáide.
Liosta ban-amhránaithe Fraincise ó Québec
Liosta ban-amhránaithe Fraincise ó Québec a rugadh sa 20ú haois i réigiún Québec agus a thugann léargas ar thábhacht na chanteuses in amhránaíocht an phobail sa chríoch sin.
A
•	Aglaé •	Julie Arel
B
•	Véronique Béliveau •	Marie Bernard •	La Bolduc •	Colette Bonheur •
C
•	Christine Charbonneau •	Christine Chartrand •	Renée Claude •	Ève Cournoyer
D
•	Céline Dion •	Claudette Dion •	Diane Dufresne •	Lucille Dumont •	Angélique Duruisseau
E
•	Emmanuëlle
F
•	Louise Forestier
G
•	Guylaine Guy
2 Feabhra
Is é an 2 Feabhra an 33ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra. Tá 332 lá fágtha sa bhliain nó 333 i mbliain bhisigh.
Liosta ban-amhránaithe Fraincise ó Québec
H
•	Caroline Harvey •	Valérie Harvey
I
•	Ima (amhránaí)
J
•	Laurence Jalbert •	Pauline Julien •	Diane Juster
L
•	Salomé Leclerc •	Lynda Lemay •	Monique Leyrac
N
•	 Geneviève Néron
O
•	Clairette Oddera
P
•	Claire Pelletier •	Nicole Perrier •	Isabelle Pierre
R
•	Ginette Ravel •	Ginette Reno
S
•	Ingrid St-Pierre •	Fabiola Toupin
V
•	Amélie Veille
Naisc
•	Amhránaíocht Fraincise Québec
•	Québec
Naisc sheachtracha
•	Chanteuse québécoise francophone
2012 VP113
Is é 2012 VP113 (Biden) uimhir 87 de réadanna an Ghrianchórais in ord a méid. Tá trastomhas níos lú ná 512 km aige. Tá a fhithis thart ar an ghrian níos sia amach ón ghrian ná fithis Neiptiúin agus tá sé ina bhall den Chrios Cuiper. Is réad tras-Neiptiúnach é agus tá féidearthacht ann gur abhacphláinéad é freisin.
Siondróm iarpholaimiailítis
Deacrachtaí ar leith a bhíonn ag daoine a tháinig slán ón bpolaimiailíteas na blianta ó shin. Bíonn gá ag cuid acu le cathaoir rotha nó aerálóir, agus pianta i matáin is ailt, níos measa ná ag gnáthaostach. Baint éigin aige leis an ualach breise a cuireadh le blianta ar na néaróin i gcorda an dromlaigh a tháinig slán ón víreas, ach b'fhéidir le dochar éigin atá déanta dá struchtúir is a bhfeidhmithe laghdaithe.
Bourgeoisie
thumb|An tIasachtóir airgid agus a bhean chéile Aicme shóisialta atá sainmhínithe go socheolaíochta é an bourgeoisie, atá comhionann leis an mheánaicme nó leis an mheánaicme uachtarach. Déantar idirdhealú idir iad agus an phrólatáireacht (nó an chosmhuintir) de bharr a saibhreas coibhneasta, agus a gcaipiteal cultúrtha agus airgeadais. Roinntear é uaireanta ina mion (petite), meán (moyenne), mór (grande), uachtair (haute), agus ársa (ancienne) bourgeoisie, (i dteannta a chéile tugtar “an bourgeoisie” orthu).
Bíonn an bourgeoisie, sa chiall bhunaidh, bainteach go dlúth le cathracha a bheith ann, agus aithnítear é mar sin de réir a chairteacha uirbeacha (m.sh. cairteacha bardasach, pribhléidí baile, dlí baile na Gearmáine), agus mar sin ní raibh aon bourgeoisie eile ann seachas saoránaigh na gcathracha. Tháinig tuathánaigh faoi chóras dlí eile.
San fhealsúnacht Mharxach, is é an bourgeoisie an aicme sóisialta a tháinig chun bheith ina n-úinéirí ar na modhanna táirgthe le linn an tionsclaithe chomhaimseartha  agus bartha orth faoi luach na maoine agus caomhnú an chaipitil, chun a bhforlámhas eacnamaíoch a chinntiú sa tsochaí.
Thug Joseph Schumpeter faoi deara ghnéithe nua a ionchorprú san bhourgeoisie, sé sin fiontraithe a ghlac rioscaí chun nuálaíocht a thabhairt do thionscail agus don gheilleagar trí   phróisis ar a dtugtar 'díothú cruthaitheach',  mar fhórsa tiomána an innill chaipitlíoch.
Sanasaíocht
Tháinig an focal Fraincise Nua-Aimseartha ''bourgeois' ón tSean-Fhraincis 'burgeis' (cathair faoi bhallaí), a dhíorthaigh ó bourg (baile margaidh), ó seanteanga na bhFranc 'burg' (baile);
Cill Anna
Is baile suite i gContae Loch Garman í Cill Anna.
Seirbhís Dréachtaithe Billí Comhaltaí Príobháideacha
Is éard atá i gceist le Seirbhís Dréachtaithe Billí Comhaltaí Príobháideacha ná an saineolas i dtaobh dlí a dhréachtú atá ar fáil do chomhaltaí na dTithe maidir le Billí Comhaltaí Príobháideacha a dhréachtú. Faigheann dréachtóirí reachtaíochta parlaiminteacha treoracha ó chomhaltaí maidir le haidhm agus cuspóir an Bhille Comhalta Phríobháidigh a bheartaítear.
Fallen Angel (eipeasóid The X-Files)
Craoladh an deichiú heipeasóid, "Fallen Angel" den chéad sraith The X-Files ar an 19 Samhain 1993. Scríobh Howard Gordon agus Alex Gansa an eipeasóid seo. D'fhéach 8.8 milliún duine ar an eipeasóid.
Lus na hoíche
Planda téagartha ilbhliantúil leathanduilleach a fhásann suas le 1.5 m ar airde, dúchasach do réigiúin aolchlochacha is chailceacha san Eoraip, iarthar na hÁise agus tuaisceart na hAfraice. Na bláthanna neamhlonrach, 2.3-3 cm ar fhad, aonarach in ascaillí na nduilleog. An coróinín feadánach, cúigmhaothánach, scothdhonn/vialait. An chaor 1.5-2 cm ar trastomhas, snasta dubh, i gcupán an tseipil ghlais. Is támhshuanach an-nimhiúil gach cuid den phlanda mar go bhfuil na halcalóidigh atraipín, hióisciaimín is solainín ar a fhud.
1989 sa scannán
Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 1989.
Spaigití
mion|clé Bia Iodálach, atá leathchosúil le macrón, déanta de thaos cruithneachta agus é ina fheadáin chaola, is ea spaigití.
Sreng
I Miotaseolaíocht na nGael, ba laoch na bhFear Bolg é Sreang (Sean-Ghaeilge Sreng). Armtha le cleith iarainn, chuaigh sé i gconradh aonair le Nuada, rí na dTuath Dé Danann sa Chéad Chath Maighe Tuireadh. Le bhuail mór amháin, ghearr Sreang leath dá sciath agus a lámh óna ghualainn.
I mbaol cliste, thug Sreng agus na trí chéad fear a bhí fágtha móid troda chun deiridh. Bhí an méad sin meas ag na Tuatha Dé orthu ámh, gur thairg siad cúigiú den tír dóibh. Ghlac na Fir Bholg leis seo, scoir siad an cogadh agus thogh siad Connacht. Rianaigh daoine na gConnacht a síolrú ó Shreang go dtí an 17ú haois.
Julie Arel
Amhránaí agus cumadóir Fraincise is ea Julie Arel. Rugadh í mar Francine Lagrange in Québec ar 2 Lúnasa 1947.
Buirg Londan
Is í Londain Mhór an foroinnt riaracháin barr-leibhéal de Londain, Sasana. Tá 32 buirg Londan inti.
Nicholas Latifi
Is tiománaí Ceanadach de chuid Fhoirmle a hAon é Nicholas Daniel Latifi. Rugadh i Montréal, Québec é ar 29 Meitheamh, 1995. I 2021, ghlac sé páirt i gCraobh Dhomhanda Foirmle a hAon leis an bhfoireann Williams.
Julie Arel
Beatha
I 1969 ligeadh í isteach sa chomórtas amhránaíochta Le rideau s'ouvre. Ghnóthaigh sí an duais, rud a thug deiseanna nua di i gcúrsaí teilifíse. tharla, áfach, go raibh moill uirthi ag cur ceirnín amach, agus is beag aird a tugadh ar an gcéad cheann, Le temps d'aimer (Polydor 1970). I 1972 rug sí fille, Justine, agus bhí uirthi í a thógáil mar mháthair aonair, ag canadh sna beáir phianó chuna a beatha a shaothrú.
I 1973 d’éirigh thar cionn léi ag Féile na hAithne. Rinne sí a céad albam, Julie Arel, agus a lán amhrán le Diane Juster le fáil air. Lean sí uirthi ag déanamh camchuairteanna agus ghnóthaigh an duais ab airde ag Féile Idirnáisiúnta na hAmhránaíochta i 1973. D’eisigh trí trí albam trí Capitol Records agus tóir orthu. Chum a lán scríbhneoirí Fraincise amhrán di agus Luc Plamondon ina measc.
Ní raibh sí le cloisteáil ar feadh tamaill sna 1980í, ach i 1984 d’eisigh sí Des ténèbres à la lumière, albam amhrán cráifeach a chum sí féin. Ní raibh lucht raidió agus teilifíse sásta iad a chraoladh, ach tá camchuairteanna déanta aici leo i gCeanada agus sna Stáit Aontaithe.
Le cloisteáil
Julie Arel – “C'est trop facile”:
Julie Arel – “Qu’est ce qui m’arrive”:
Julie Arel – “On finit toujours par se rejoindre” (1976):
7 Meán Fómhair
Is é an 7 Meán Fómhair an 250ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 251ú lá i mbliain bhisigh. Tá 115 lá fágtha sa bhliain.
The Doors
Ba bhanna rac-cheoil as Los Angeles iad The Doors. Ba é Jim Morrison an príomhamhránaí agus liriceoir an bhanna.
An Bheachuanlainn
deas|250px|thumb|An Bheachuanlainn Is cosantóireacht a bhunaigh an Ríocht Aontaithe i ndeisceart Afraic í an Bheachuanlainn.
Comhlacht airgeadraí
mion|comhlachtaí airgeadraí I gcúrsaí airgeadais, bíonn an bróicéir airgeadraí nó comhlacht airgeadraí ina idirghabhálaí idir díoltóirí agus ceannaitheoirí ar na margaí airgeadraí, 'sé sin a rá, duine a chuireann an dá pháirtí in idirbheart airgeadraí nó taiscí in aithne dá chéile.
(84719) 2002 VR128
Is é (84719) 2002 VR128 uimhir 88 de réadanna an Ghrianchórais in ord a méid. Tá trastomhas níos lú ná 512 km aige. Tá a fhithis thart ar an ghrian níos sia amach ón ghrian ná fithis Neiptiúin agus tá sé ina bhall den Chrios Cuiper. Is réad tras-Neiptiúnach é agus tá féidearthacht ann gur abhacphláinéad é freisin.
Beangál
Is réigiún suite san Áise Theas é Beangál.
Gavin James
Is ceoltóir Éireannach é Gavin Wigglesworth nó Gavin James mar is fearr aithne air. Rugadh i mBaile Átha Cliath é ar 5 Iúil 1991.
Cé na Cille Móire
Is baile suite i ndeisceart Chontae Loch Garman é Cé na Cille Móire. Sráidbhaile iascaireachta is ea é, agus reáchtáiltear Féile Bia Mara ann gach samhradh.
Lus na mbanríon
Planda alpach Eorpach a léiríonn cnota duilleog méith le bláth báiteach bán. Na bláthanna i gcrobhaingí ar ghas amháin. Saothraítear cuid mhaith hibridí le bláthanna le patrúin chasta.
Cé na Cille Móire
Tá Na Sailtí tuairim is cúig mhíle amach ó chósta Ché na Cille Móire.
Gnó Comhaltaí Príobháideacha (Oireachtas)
Is éard atá i gceist le Gnó Comhaltaí Príobháideacha (Oireachtas) ná míreanna de ghnó parlaiminteach (Billí agus tairiscintí) arna dtionscnamh ag Comhaltaí Príobháideacha seachas ag an Rialtas.
Neamhionannas ciníoch i gcóras dlí choiriúil na Stát Aontaithe
fráma| 2009. Céatadán 2009. Céatadán na bhfear fásta atá i bpríosún de réir cine agus eitneachais. Tagraíonn Neamhionannas ciníoch i gcóras dlí choiriúil na Stát Aontaithe do na heispéiris agus na difríochtaí uathúla sna Stáit Aontaithe maidir le póilíneacht agus ionchúiseamh na gciníocha éagsúla. Bhí torthaí difriúla ann do ghrúpaí ciníocha éagsúla maidir le feileoin a chiontú agus líon na bpianbhreitheanna i gcóras dlí choiriúil na Stát Aontaithe. Phléigh saineolaithe agus anailísithe tábhacht choibhneasta na bhfachtóirí éagsúla a d'eascair as na difríochtaí seo. Cúisítear cosantóirí mionlaigh i gcoireanna a éilíonn íosphianbhreith phríosúin éigeantach níos minice, i dtéarmaí coibhneasta agus absalóideacha (ag brath ar aicmiú cine, go príomha maidir le na hEaspáinnigh), rud a fhágann go bhfuil difríochtaí móra ciníocha in áiseanna ceartúcháin, cé go léiríonn tuarascáil an FBI ar an gcoireacht freisin go dtiomsaíonn Meiriceánaigh ghorma agus Easpáinnigh níos mó  feileonachtaí  foréigneacha ag minicíochtaí níos airde.
Seirbhísí Nóis Imeachta (Oireachtas)
Is éard atá i gceist le Seirbhísí Nóis Imeachta (Oireachtas) ná na seirbhísí a bhaineann leis an gcomhairle a chuirtear ar Chathaoirligh na dTithe agus ar a gcuid Coistí maidir le Buan-Orduithe, Rialuithe an Chathaoirligh agus nósmhaireacht an Oireachtais a chur i bhfeidhm agus a chomhlíonadh, chomh maith leis na seirbhísí a chuireann Rúnaireacht na gCoistí agus na hOifigí Nóis Imeachta ar fáil – Oifig na gCeisteanna (Ceisteanna Parlaiminte, tairiscintí), Oifig na mBillí (a bhainistíonn próiseáil na reachtaíochta trí na Tithe – Billí, Leasuithe ar Bhillí, Achtanna an Oireachtais) agus Oifig na nImeachtaí (a chothabhálann Cín Lae ar Imeachtaí, Buan-Orduithe, Rialuithe an Chathaoirligh, Riar na hOibre).
(119979) 2002 WC19
Is é (119979) 2002 WC19 uimhir 89 de réadanna an Ghrianchórais in ord a méid. Tá trastomhas níos lú ná 512 km aige. Tá a fhithis thart ar an ghrian níos sia amach ón ghrian ná fithis Neiptiúin agus tá sé ina bhall den Chrios Cuiper. Is réad tras-Neiptiúnach é agus tá féidearthacht ann gur abhacphláinéad é freisin.
Tommaso Buscetta
Coirpeoir ab ea Tommaso Buscetta (13 Iúil, 1928 - 2 Aibreán, 2000) a bhí ina bhall den Mhaifia, go dtí gur bhuail aithreachas é, agus é sásta iompú ina ollbhrathadóir nó pentito. Bhí sé ar an gcéad ollbhrathadóir a bhain leas as scéim chosanta na bhfinnéithe san Iodáil.
Saolaíodh Buscetta do lánúin bhocht i bPalermo a raibh seachtar duine déag de chlann acu roimhesean. Ba é dríodar an chrúiscín é. Ní nach ionadh, chuaigh sé le coirpeoireacht le héalú ó bhochtanas a mhuintire. Mhionnaigh sé móidí an Mhaifia nuair a bhí sé ocht mbliana déag d'aois. Ansin, bhíodh sé ag dúnmharú daoine thar cionn an Mhaifia.
Sa bhliain 1982, ruaigeadh Buscetta go dtí an Iodáil arís. Bhí sé i ndeireadh na péice, agus bhain sé triail as lámh a chur ina bhás féin sa phríosún. Nuair a chuaigh an iarracht de, shocraigh sé suas a intinn: d'admhaigh sé leis féin an col a bhí glactha aige leis an Maifia, go háirithe i ndiaidh an chogaidh inmheánaigh ar chuir Salvatore "Toto" Riina tús leis. Chuaigh sé ag labhairt le Giovanni Falcone agus é ag roinnt a chuid eolais ar chúrsaí Mhafia leis an mbreitheamh seo.
Huya
Is é Huya uimhir 90 de réadanna an Ghrianchórais in ord a méid. Tá trastomhas níos lú ná 512 km aige. Tá a fhithis thart ar an ghrian níos sia amach ón ghrian ná fithis Neiptiúin agus tá sé ina bhall den Chrios Cuiper. Is réad tras-Neiptiúnach é agus tá féidearthacht ann gur abhacphláinéad é freisin.
Tommaso Buscetta
An fhianaise a thug Buscetta uaidh, chuidigh sí go mór mór leis na céadta de choirpeoirí a chur i bpríosún i lár na n-ochtóidí san Iodáil chomh maith leis na Stáit Aontaithe, Gaetano Badalamenti ina measc siúd. San Iodáil féin, chabhraigh sé go flaithiúil leis an mbeirt bhreithiúna cáiliúla úd Falcone agus Paolo Borsellino. B'eisean a bhí ina phríomhfhinné ag na trialacha "Maxi" san Iodáil a chuir trí chéad go leith de choirpeoirí sa phríosún.
Ar ndóigh, d'íoc a mhuintir a dheachú seo, nó nuair nach raibh an Maifia in ann an fear féin a mharú, himriodh díoltas ar aon duine a raibh gaol sách dlúth aige leis an bhfealltóir. Dúnmharaíodh ceathrar déag de dhaoine ar an t-aon chúis amháin gur daoine muinteartha de chuid Bhuscetta a bhí iontu.
In éiric na cabhrach seo, díolmhaíodh Buscetta féin ó phionós a chuid coireanna, agus ceadaíodh dó, mar chuid de scéim chosanta na bhfinnéithe, dul go dtí na Stáit Aontaithe, ainm bréige a ghlacadh air agus a raibh fágtha dá shaol a chaitheamh thall ansin. Deirtear freisin go ndeachaigh sé faoi lansa an mháinlia phlaistigh, lena cheannaithe a chur as aithne d'aon dúnmharfóir a bheadh ag féachaint le díoltas na brathadóireachta a imirt ar Bhuscetta. Bhí sé sásta dul faoi agallamh ó am go ham, ar acht nach dtaispeánfaí a aghaidh nua ar an bpictiúr. Bhí sé go minic ag gaisciúlacht faoina chuid éachtaí mar fhear mór ban, agus d'inis sé gur cuireadh a bhallraíocht sa Mhaifia ar fionraí, tráth, mar phionós as adhaltranas a rinne sé.
Ba dual do Bhuscetta peaca na baoise, mar sin, ach is é an bharúil a bhí ag na breithiúna is na póilíní de gur fear múinte a bhí ann agus bua na hintleachta aige. Ó am go ham, bhíodh Buscetta ag teacht salach air féin ina chuid scéalaíochta. Mar sin, d'fhéadfadh sé a rá, lá, nach raibh lámh ar bith aige i ngnó na ndrugaí, agus lá eile, nach raibh oiread is aon duine sa Mhaifia nach raibh taithí aige ar dhíoltóireacht na ndrugaí. Bhí cúiseanna intuigthe leis an gcineál seo braiteoireachta, áfach. Sna hochtóidí, mar shampla, dhiúltaigh sé a dhath a rá i dtaobh chaidreamh polaiteoirí áirithe, cosúil le Giulio Andreotti agus Salvo Lima, leis an Maifia. Sna nóchaidí, áfach, d'admhaigh sé go raibh a leithéid de chaidreamh ann, agus is é an míniú a thug sé ná go raibh na polaiteoirí áirithe sin i seilbh na cumhachta i gcónaí sna hochtóidí, agus eagla air go bhféadfaidís dúnmharfóir a chur ar a lorg, beag beann ar an tslándáil a sholáthair scéim chosanta na bhfinnéithe dó.
Shíothlaigh Buscetta go síochánta in áit éigin nach eol dúinn sna Stáit Aontaithe, sa bhliain 2000. Bhí sé aon bhliain déag thar thrí scór d'aois. Níor éirigh leis an Maifia fáil amach faoin áit a raibh cónaí air.
Cymdeithas yr Iaith Gymraeg
Is brúghrúpa gnímh dhírigh sa Bhreatain Bheag é Cymdeithas yr Iaith Gymraeg (Gaeilge: Cumann na Breatnaise) teideal a ghiorraítear go minic go Chumann yr Iaith nó fiú Cymdeithas, a théann i mbun feachtais le haghaidh leasa a bhaint amach don Bhreatnais i ngach gné dá saol. Is í Mabli Siriol cathaoirleach reatha Cymdeithas yr Iaith Gymraeg.
Stair agus cúlra
mion|250x250px| An chéad agóid ag Pont Trefechan in [[Aberystwyth, Eanáir 7, 1963]] Bhí an Cumann in ainm a bheith bunaithe an 4 Lúnasa 1962 ag Pontarddulais i nDeisceart na Breataine Bige, ach ní raibh bunreacht aige go dtí an 18 Bealtaine 1963. Bhí an foirmiú spreagtha go páirteach ar a laghad ag an léacht bliantúil raidió ar BBC Wales a thug Saunders Lewis an 13 Feabhra 1962 agus dar teideal Tynged yr teanga (Cinniúint na teanga).
Tharla an chéad agóid phoiblí ag an gCumann i mí Feabhra 1963 i lár bhaile Aberystwyth inar ghreamaigh baill póstaeir ar oifig an phoist chun a bheith gafa, agus ionas go gcuirfear ar triail iad. Nuair a tháinig sé chun solais nach ngabhfaí iad le haghaidh na bpóstaeir, bhog siad ansin go Pont Trefechan in Aberystwyth, áit a raibh timpeall is seachtó ball agus lucht tacaíochta i mbun 'suí isteach' ag blocáil tráchta ar bhóithre ar feadh leathuaire.
Bhí na chéad fheachtais ann le haghaidh stádas oifigiúil don teanga, le glao ar thuairisceáin cánach ioncaim Breatnaise, scoileanna, foirmeacha toghcháin, comharthaí oifig an phoist, teastais bhreithe agus mar sin de. Rinneadh é seo trí ‘chealla’ a fhoirmiú, an chéad cheann a chuaigh i mbun gnímh i mBangor i mí Aibreáin 1963 le Owain Owain a bhunaigh agus a chuir in eagar an t-aon fhoilseachán amháin a bhí ag an Chumainn, Tafod y Ddraig (‘Teanga an Dragain’) agus a dhear an lógó. mion|250x250px| Leagann agóideoirí comharthaí bóthair a bhí i mBéarla amháin ag céimeanna Oifig na Breataine Bige i bPáirc Cathays, [[Caerdydd. Thosaigh sé seo i 1970 agus chríochnaigh sé i 1972.]] Creideann Cymdeithas yr Iaith Gymraeg i ngníomh díreach, agus le linn a fheachtais tá os cionn míle duine tar éis teacht os comhair na gcúirteanna as a bpáirt i bhfeachtais éagsúla, go leor acu ag fáil pianbhreitheanna príosúin, rud a fhágann gurb é an grúpa agóide is mó sa Bhreatain ó an sufraigéidí - i dtéarmaí fíneálacha agus na huimhreacha a cuireadh chun príosúin. I measc na ngnáthghníomhartha tá slogáin a phéinteáil ar fhoirgnimh ar le gnóthais iad, agus mion-damáiste coiriúil eile. Ag tús na 1970idí thosaigh Cymdeithas ag feachtasaíocht ar son seirbhís raidió agus teilifíse sa Bhreatainis. Bunaíodh Radio Cymru i 1977, ach i 1979 d’fhógair an rialtas Coimeádach faoi Margaret Thatcher nach gcoinneodh sé a gheallúint toghcháin cainéal teilifíse Breatnaise ar leithligh a bhunú. Dhiúltaigh roinnt agóideoirí ceadúnais teilifíse a cheannach agus dhreap daoine eile crainn teilifíse agus thug siad ionradh ar stiúideonna teilifíse. D'aisiompaigh an rialtas a seasamh agus seoladh cainéal teilifíse Breatnaise S4C i 1982.
Ar an 24 Iúil 2004 (cúig seachtaine tar éis a lainseála), thug aon ghníomhaí déag ó Cymdeithas yr Iaith Gymraeg faoi ionradh ar stiúideonna Radio Carmarthenshire in Arberth. Bhí siad ag agóidíocht i gcoinne chinneadh Radio Carmarthenshire méid na gclár Breatnaise a theorannú. Rinne siad ruathar ar na hoifigí agus na stiúideonna le linn craolta beo, ag cur Radio Carmarthenshire and Pembrokeshire den aer ar feadh cúig nóiméad déag. Dar le Keri Jones (a chur síos ar bhaill an ghrúpa ina dhiaidh sin mar “ sceimhlitheoirí ”), gortaíodh a cheannasaí díolacháin, agus bhí cóireáil ospidéil de dhíth air le haghaidh láimhe briste a fuarthas le linn an ghráscair a lean. Gabhadh póilíní aon ghníomhaí déag, agus scaoil siad saor iad ar feitheamh fiosrúcháin bhreise. Fuarthas cathaoirleach na gluaiseachta Steffan Cravos neamhchiontach ina dhiaidh sin as díobháil choirp thromchúiseach a dhéanamh.
Mhaígh Cymdeithas go labhraíonn 50% den daonra i Sir Gaerfyrddin an Bhreatnais mar chéad teanga, ach go raibh níos lú ná 5% d’aschur Radio Carmarthenshire sa Bhreatnais. Mar thoradh ar ghearáin agus brú ón gcumann agus ó dhaoine aonair, d’eisigh Ofcom rabhadh ‘cárta buí’ do Radio Carmarthenshire go déanach i 2004; mar thoradh ar aon éilimh bhreise nach gcomhlíonfadh an stáisiún a chomhaontú ceadúnais, dhéanfadh Ofcom an stáisiún a iomardú go mór.
In 2015 thosaigh Cymdeithas ag éileamh go leathnófaí meánoideachas trí mheán na Breatainise chuig gach dalta scoile sa Bhreatain Bheag, chun ‘an cumas cumarsáid agus obair sa teanga a thabhairt dóibh' .Thacaigh an teangeolaí David Crystal agus an t-acadóir  Christine James leis an nglao seo.
Oibrithe Deonacha agus Foirne
Gluaiseacht dheonach den chuid is mó atá i gCymdeithas a fhostaíonn cúigear ball foirne lánaimseartha freisin, duine ag a cheannoifig in Aberystwyth, Ceredigion, duine amháin ina oifig Caernarfon, beirt ina oifig i gCaerdydd agus duine eile in oifig Llanfihangel-ar-Arth.
Feachtais
De réir shuíomh Gréasáin an ghrúpa teanga, chuidigh a fheachtais leis na hathruithe beartais seo a leanas a dhaingniú don teanga:
Is féidir na príomhfheachtais a roinnt ina cheithre mhórréimse:
Hawliau i'r Gymraeg (Cearta don Bhreatnais)
Ag tús an 21ú haois chuir Cymdeithas yr Iaith Gymraeg tús le feachtas ar son Acht nua na Breatnaise. Dhearbhaigh Acht na Breatnaise 1993 gur chóir caitheamh leis an mBreatnais ar bhonn comhionann leis an mBéarla, ach d'áitigh Cymdeithas níor shroich sé an marc agus go raibh níos mó ag teastáil.
In 2011, bunaithe den chuid is mó ar mholtaí Cymdeithas rith Tionól Náisiúnta na Breataine Bige Beart na Breataine Bige (an Bhreatain Bheag) 2011, a bhunaigh an Bhreatnais mar theanga oifigiúil na Breataine Bige, agus a thug isteach Coimisinéir na Breatainise.
Cymunedau Cynaliadwy (Pobail Inbhuanaithe)
Tá an grúpa seo i gceannas ar roinnt nithe, lena n-áirítear beartas tithíochta agus pleanála. Ó na 1980idí i leith tá an grúpa tar éis Acht Réadmhaoine a éileamh chun líon na bpobal a mhéadú ina bhfuil an Bhreatnais mar phríomhtheanga an cheantair, chomh maith le dul i ngleic le neamhionannas ioncaim agus fadhbanna comhshaoil.
An 11 Márta 2014, d’fhoilsigh an grúpa a dhréacht féin “Bille Réadmhaoine agus Pleanála chun leasa ár bpobail (an Bhreatain Bheag) 2014” a chuimseodh na sé phríomhphrionsabal dá thogra le haghaidh Acht Réadmhaoine chomh maith leis an mBreatnais a bhunú mar ghné reachtúil ábhartha  sa chóras pleanála.
An Búda
thumb|Dealbh sa tSeapáin Is é an Búda an t-ainm a thugtar ar Gautama Siddartha, bunaitheoir an Bhúdachais, agus ciallaíonn sé ‘an té atá ina dhúiseacht’. Rugadh é thart faoin mbliain 550 RCR i dtuaisceart na hIndia agus ba rí é a athair.
Cymdeithas yr Iaith Gymraeg
Dyfodol Digidol (Todhchaí Digiteach)
Téann an grúpa seo i mbun feachtais ar son cearta na teanga, an ceart go n-éistfí agus go bhfeicfía í. Cuimsíonn sé seo feachtais le haghaidh infheistíochta i Radio Cymru agus S4C, chomh maith le láithreacht na Breatnaise ar líne.
An Búda
Deirtear go ndearnadh tairngreacht agus an Búda ina pháiste go rachadh sé sna manaigh nuair a bheadh fulaingt agus cruachás an domhain tugtha faoi deara aige agus go ndéanfadh sé cion tairbhe iontach tábhachtach ó thaobh na spioradáltachta de, rud nár thaitin lena athair ar chor ar bith. clé|mion|Lá Vesak Thóg a athair gairdín mór dó agus chuir sé cosc ar aon radharc a bhainfeadh leis an bhfulaingt. Lá amháin, áfach, d’éalaigh an Búda, agus chonaic sé ceithre radharc: seanfhear, fear tinn, marbhán agus manach. I ndiaidh dó na rudaí seo a fheiceáil, chinn sé ar phálás an rí a fhágáil le bheith ina mhanach agus fáil amach faoin mbealach ab fhearr le cosc a chur ar an bhfulaingt.
Cymdeithas yr Iaith Gymraeg
Grŵp Addysg (Grúpa Oideachais)
Tá meánoideachas Breatnaise ar fáil i bhformhór na gceantar sa Bhreatain Bheag i gcéimeanna bunscoile agus meánscoile an oideachais scoile. Tá GCSEanna dara teanga na Breataine Bige éigeantach in oideachas an Bhéarla. Éilíonn an grúpa seo feabhsú agus leathnú ollmhór freisin i mbreisoideachas (coláiste) agus ardoideachas (ollscoil). Cuimsíonn sé seo den chuid is mó coláiste cónaidhme Breatnaise, a bheadh ​​ina choláiste ilshuímh a sholáthraíonn cúrsaí agus acmhainní tré mheán na Breatainise.
An Búda
Chaith sé tamall ag staidéar leis na haiséitigh éagsúla chun ióga a fhoghlaim, ach ní raibh sé sásta leis an dul chun cinn a bhí á dhéanamh aige. D’imigh sé uathu agus shuigh sé síos faoi scáth crainn bodhi, agus mhóidigh sé fanacht ansin go mbeadh an eagnaíocht bainte amach aige.
Deirtear, agus é ina shuí ansin, gur mhothaigh sé fulaingt iomlán an chine dhaonna agus gach neach eile, ach ag deireadh na tréimhse chuaigh sé isteach sa nirbheána, ó bhí an eagnaíocht bainte amach aige. mion|Lá Vesak Ar dtús bhí rún aige fanacht ansin gan focal a rá le haon duine eile, ach deirtear go raibh guth ón dia Brahma ag impí air an t-eolas sin a roghnú. Mar sin, chaith an Búda cúig bliana is dhá fhichead ag dul gach áit ag tabhairt cuidithe do dhaoine a bhí i gcruachás.
Cymdeithas yr Iaith Gymraeg
Grŵp Addysg (Grúpa Oideachais)
Ag freagairt do thorthaí Dhaonáireamh 2011
An Búda
Theagasc an Búda na ceithre fhírinne uaisle:
clé|mion|Gautama Siddartha Bhunaigh an Búda ord manach agus siúrach agus bhí lucht leanúna tuata aige fosta.
I rith na n-aoiseanna a lean, bhí líon ollmhór daoine ag leanúint a theagaisc, mar is amhlaidh inniu, agus is cinnte gur duine de mhórghiniais spioradálta i stair an domhain é an Búda.
Ceiliúrtar Lá Vesak gach bliain, i mí na Bealtaine de ghnáth (athraíonn an dáta gach bliain mar úsáidtear féilire na gealaí leis an dáta a chinntiú).
Cymdeithas yr Iaith Gymraeg
Grŵp Addysg (Grúpa Oideachais)
Foilsíodh leagan athbhreithnithe den Maniffesto Byw i mí Iúil 2013, tar éis comhairliúcháin phoiblí agus cruinniú ginearálta urghnách nuair a glacadh le roinnt leasuithe ar an bhforógra.
I mí Lúnasa 2013, scríobh an grúpa chuig an bPríomh-Aire Carwyn Jones, ag tabhairt sé mhí dó a rún chun sé athrú beartais a sheachadadh ar mhaithe leis an teanga a lua:
Liosta cathaoirligh
Reg Hindley
Rugadh Reg Hindley in Eccles, Lancashire sa bhliain 1929, agus bhí cónaí air in Oxenhope, Bradford, Yorkshire Thiar ó 1964 ar aghaidh.
Jacksepticeye
Seán William McLoughlin, aithnid ar YouTube mar JackSepticEye nó Jack. Is YouTuber as Éireann é agus tá sé aithnid lena 'Lets Plays' ag imirt cluiche ríomhaire agus ag déanamh vlaganna. Is dlúthchairde é le Mark Fischbach nó Markiplier. Déanann siad cluiche ag am go ham.
Reg Hindley
Thug a bhean chéile Margaret breac-chuntas ar an gcúis gur dhiúltaigh na (SAM) agus an tAontas Sóivéadach víosa dá fear céile. Dúirt sí gur dhiúltaigh na Stáit Aontaithe dó toisc go raibh sé ina Chumannach ina óige, idé-eolaíocht ar chas sé go láidir air tar éis dó cuairt a thabhairt ar an mBulgáir Chumannach.
An Chill Mhór
Is baile suite i gContae Loch Garman é an Chill Mhór.
Jacksepticeye
Gairm ar an idirlíon
Maíonn Jack go bhfuil sé ar an Youtubálaí is fuinniúla ar YouTube. Tá níos mó ná 28.4 milliún síntiúsóirí (ó Mheitheamh 2022) aige, agus tá níos mó ná 1.7 míle físeán aige, atá breathnaithe orthu 15.2 billiún uair.
Reg Hindley
“Ní thabharfadh an tAontas Sóivéadach víosa dó toisc go raibh mic léinn Rúiseacha ag freastal ar an ollscoil ar a raibh sé ina léachtóir ann agus cheap siad go raibh sé ag iarraidh iad a thiontú! " a dúirt sí. Dúirt sé gur bhuail sí lena fear céile amach anseo i 1947, agus í ag staidéar staire in Ollscoil Leeds. Bhí an tUasal Hindley ann mar mhac léinn tíreolaíochta. Dúirt sí gur chaith sé dhá bhliain san Aerfhórsa Ríoga mar oifigeach oideachais dá Sheirbhís Náisiúnta. Mar léachtóir d’oibrigh sé in Exeter, Manchain agus Grantham sular tháinig sé go Oxenhope tar éis dó post a fháil in Ollscoil Bradford.
Jacksepticeye
Gairm ar an idirlíon
Dhéanadh sé dhá fhíséan gach lá, ach tá an méid sin laghdaithe anois. Uaireanta déanann sé físeán ag imirt The Sims 4, Subnautica, Happy Wheels, The Escapists agus Agar.io. Uaireanta déanann sé vlag ag caint faoina chainéal.
Reg Hindley
I measc a chuid saothar scríofa bhí leabhair faoina shráidbhaile uchtaithe Oxenhope, lena n-áirítear treoraí siúlóide maisithe ar a dtugtar “Exploring Oxenhope: Where to go and what to see”, agus “Oxenhope: The Making of a Pennine Community”.
Jacksepticeye
<span style="background-color: rgb(254, 252, 224);">Saol pearsanta
D'fhreastail sé ar ollscoil in Éirinn dhá uair. An chéad uair rinne sé staidéar ar thechnólaíocht ceoil. Níor chríochnaigh sé an chéim sin. An dara huair, rinne sé staidéar ar bhainistíocht óstán agus fuair sé an chéim sa bhliain 2014.
== Naisc<sup class="noprint Inline-Template noprint Template-Fact" style="white-space:nowrap;">  <sup class="noprint Inline-Template noprint Template-Fact" style="white-space:nowrap;"> == Cainéal ar Youtube
Reg Hindley
Bhí spéis mhór ag Hindley freisin i dteangacha. Scríobh sé leabhar dar teideal “The death of the Irish language: A qualified obituary.” ISBN: 9781138162846, sa bhliain 1990. Ní raibh Reg Hindley dóchasach; thug sé le fios an méid seo a leanas sa leabhair; Under 10,000 native speakers are now living in communities with a sufficiently high level of attachment to the language to make probable its transmission to a substantial majority of their children as a language of the home.
Sa leabhair seo, thug Hundley pictiúr soiléir dúinn de mheath na teanga i measc leanaí scoile sa Ghaeltachta; The problem is not usually one of downright mendacity, much as it feels it when being assured by respectable people in positions of considerable trust that the children in their area all speak Irish excellently and are devoted to it, whereas the infants in the playground are playing loudly in English and the teenagers of whom one enquired directions where chatting in English when interrupted.
Dúirt Breandán Ó hÉithir, “D'fháiltigh Gaeilgeoirí neirbhíseacha roimhe de bhrí gur fianaise neamhspleách, scoláiriúil é — ó Shasanach atá fábhrach don Ghaeilge le barr ar an ngreann — go bhfuil an dé fós sa teanga ina bhfuil fágtha den Ghaeltacht.” Freisin, thug Ó hÉithir le fios san alt a scríobh sé san iris mhíosúil Ghaeilge Comhar: “Seafóid mhímhachánta atá ar bun ag duine ar bith a deir anois gur féidir, fiú dá mb'inmholta é, an Ghaeilge a chur in áit an Bhéarla in Éirinn anois.”
Fuair ​​Reg Hindley bás suaimhneach an 10 Meitheamh 2017 ag Ospidéal Airedale, Keighley, Yorkshire Thiar, Sasana. Bhí Reg in aois a 88 bliain, ba é fear céile Margaret ar feadh 62 bliain, athair Guy, Miles, Rachel agus Clare agus seanathair Liam, Niamh, Jennifer, Oliver, Hugo, Elizabeth, Matthias, Antonia, Benedict agus Joe.
Caolas Bheiring
Is caolas idir an Rúis agus Alasca é Caolas Bheiring. Tá ceangal ann ag an caolas seo idir an Mhuir Bheiring agus an tAigéan Artach.
Eve (eipeasóid The X-Files)
Craoladh an t-aonú heipeasóid déag, "Eve" den chéad sraith The X-Files ar an 10 Nollaig 1993. Scríobh Kenneth Biller agus Chris Brancato an eipeasóid seo. D'fhéach 10.4 milliún duine ar an eipeasóid.
Aigéad formach
Is é an t-aigéad formach (nó an t-aigéad meatánóch i dtéarmaíocht Aontas Idirnáisiúnta na gCeimiceoirí, IUPAC) an ceann is simplí de na haigéid charbocsaileacha: níl sa mhóilín go bunúsach ach an grúpa carbocsaileach agus é nasctha d'adamh hidrigine: HCOOH. Is amhábhar tábhachtach é i sintéisiú a lán táirgí sa tionsclaíocht cheimiceach, agus fáil air sa dúlra. Is é an t-aigéad formach is cúis leis an dóigh a ngreannaíonn cealg nó greim a lán feithidí an craiceann, na seangáin ach go háirithe. Tá an t-aigéad féin ainmnithe as na seangáin, nó is é formica an focal Laidine ar "seangán" (cf. fourmi na Fraincise, hormiga na Spáinnise). Cosúil leis na haigéid charbocsaileacha eile, is aigéad réasúnta lag é. Mar sin féin, tá sé níos láidre ná na haigéid alcánacha eile: is é an tairiseach díthiomsúcháin atá aige ná 3.744, nuair nach bhfuil an t-aigéad aicéiteach, an dara ceann is láidre acu, ach 4.76 ar tairiseach díthiomsúcháin. (Tabhair faoi deara go bhfuil an tairiseach díthiomsúcháin ag dul i méadaíocht de réir mar atá an aigéadacht ag dul i laige. Cosúil leis an pH-uimhir, is frithlogartam é an tairiseach seo.)
Siondróm putóige greannaithí
Riocht coiteann ina mbíonn míchompord sa bholg is athrú i gcleachtadh na n-inní is ea siondróm putóige greannaithí. Ní dona é, ach bíonn méadú éigin ar ghluaiseacht na n-inní mar bhun leis.
Aigéad formach
Formáití nó meatánóáití a thugtar ar shalainn an aigéid fhormaigh.
Breosla iontaiseach
Is é atá i gceist le breosla iontaiseach ná hidreacarbóin atá le fáil i ngual, ola, gás nádúrtha, nó aon bhreosla a dhéantar as plandaí agus ainmhithe mairbhe. Ba é an t-eolaí Rúiseach Mikhail Lomonosov a mhol an teoiric go raibh na hidreacarbóin seo le fáil ó na foinsí seo sa bhliain 1757.
Aigéad formach
Tá an t-aigéad formach sothuaslagtha san uisce: is féidir an dá leacht a mheascadh i gcoibhneas ar bith.
Siondróm putóige greannaithí
Uaireanta bíonn iarmhairt shíceolaíoch i gceist, agus géaraítear é le strus mothúcháin. Feabhsaíonn athruithe sa chothú, cosúil le méadú i snáithíní cothaithe, is laghdú san imní, an cás.
Breosla iontaiseach
Sa lá atá inniu ann, creidtear go forleathan go ndéanann na breoslaí iontaiseacha an dochar atá le feiceáil leis an iarmhairt cheaptha teasa agus téamh domhanda.
Siondróm putóige greannaithí
Tá trí fochineáil de SPG ann; SPG le buinneach(SPG-B), SPG le hiatacht(SPG-I) agus SPG ailtéirneach ina mbíonn an dhá siontóim le feiceáil(SPG-A). mion|cléIs iomaí riocht le dealramh cosúil le SPG, ina measc an galar céiliach, mí-ionsú fruchtóis, ionfhabhtuithe seadánaigh mar shampla an ghiairdiáis, mí-ionsú na n-aigéad domlais, iatacht ainsealach fheidhmiúil, buinneach ainsealach fheidhmiúil, imfhás baictéarach sa stéig bheag agus pian ainsealach abdómanach. Is minic a thagann tús siomptóim SPG tar éis ionfhabhtaithe(SPG-PI).
Cé nach mbíonn aon leigheas amháin ar an SBG, bíonn leighis dhifriúla ann a chuidíonn leis na siontóim a bhaineann leis a laghdú, ina measc: athruithe cothaithe, cógais agus cabhair shíceolaíoch. Bíonn tábhacht ar leith ag baint le hoideachas an othair agus le gaol maith idir an dochtúir agus an othar chomh maith.
Faithne
Rófhás neamhurchóideach i gciseal seachtrach an chraicinn de bharr ionfhabhtaithe víreasaigh. Tugtar veiriúca air freisin. Coitianta go leor i bpáistí, ach neamhinréamhinste ina tharlú, a atarlú nó a imeacht spontáineach.
Tagairtí
Wartrol Reviews and Advice
Marvel Comics
Is foilsitheoir greannán Meiriceánach é Marvel Comics. Cheannaigh Disney Marvel sa bhliain 2009.
Marvel Comics
Athainmníodh an comhlacht arís sa bhliain 1961, go Marvel an uair seo.
Saor-Dhoire
mion|cúinne, Bóthar Lecky agus Sráid Fahan Ba cheantar féinrialaitheach é Saor-Dhoire (Béarla: Free Derry) i nDoire Cholmcille, idir 1969 agus 1972. Chruthaigh daoine ó Thaobh an Phortaigh, an Creagán agus an Seantalamh baracáidí ar na sráideanna timpeall an cheantair. Níor thug siad cead don R.U.C nó Arm na Breataine dul isteach sa cheantar. mion|[[Domhnach na Fola (1971)ː Ceann de na múrmhaisithe i nDoire]] mion Tugadh an t-ainm 'Saor-Dhoire' (nó Free Derry) ar an áit, nuair a scríobh duine "You Are Now Entering Free Derry" ar bhalla bhinn i dTaobh an Phortaigh. Phéinteáil an mana don chéad uair i mí Eanáir 1969 (cúinne, Bóthar Lecky agus Sráid Fahan). mion|buama peitril, [[Cath Thaobh an Bhogaigh]]
Cúlra
I ndeireadh na seascaidí, thosaigh feachtas ar son cearta vótála agus tithíochta sa chathair. Rinne Rialtas na Sé gContaetha iarracht an ghluaiseacht cearta sibhialta a chur faoi chois le lámh láidir. Ach d'eascair feachtas fuilteach as an iarracht sin.
Dúnadh ceantair iomlána sa chathair agus bhí círéib eacha fuilteacha ann ón mbliain 1968 i leith.
1969
Ón 12 Lúnasa go dtí an 14 Lúnasa 1969, bhí ina chogadh dearg idir péas Dhoire agus na náisiúnaithe áitiúla - "Cath Thaobh an Bhogaigh", mar a thugtar air.I ndiaidh dhá lá achrainn agus scliúchas, cuireadh saighdiúirí Briotanacha i nDoire chun riail agus reacht a chaomhnú ag 5pm ar 14 Lúnasa.
I mí Lúnasa, mar chuid den 'Ráiteas Downing Street', gheall rialtas na Breataine athleasuithe. mion|"Ulster '71" (NI Civil Rights Association, 1971) Is minic a deir na hAontachtóirí gurbh í gluaiseacht na gceart sibhialta a chuir tús leis na Trioblóidí. Is é a mbarúil-san gur chuir an feachtas an rialtas ag guagaíl, ionas go ndeachaigh na dreamanna paraimíleata sa bhearna a hosclaíodh. Tá na náisiúnaithe den tuairim, áfach, nach raibh i gceist le feachtas na gceart sibhialta ná rudaí a tharraing rialtas seicteach an Tuaiscirt anuas air féin.
1971
Ar 8 Iúil 1971, mharaigh Arm na Breataine beirt fhear óg, Séamas Cusack agus Desmond Beattie, i nDoire. Ba chor cinniúnach é le linn na dTrioblóidí; chaill an pobal muinín san arm timpeall an ama seo.
Tharraing an SDLP as Stormont ar 14 Iúil. Tugadh an t-imtheorannú isteach cúpla seachtain níos déanaí, ar an 9 Lúnasa 1971 (fiosrúchán neamhoifigiúil).
1972
Rinne Arm na Breataine ionradh ar Thaobh an Bhogaigh, an príomhcheantar Caitliceach, ar an 31 Iúil 1972, mar chuid den Operation Motorman agus tháinig deireadh le Saor-Dhoire.
Hygiea
Is astaróideach é Hygiea agus é ina uimhir 91 de réadanna an Ghrianchórais in ord a méid.[theipeann ar an bhfíorú, agus is dócha go bhfuil na céadta réad atá níos mó i méid ná Hygiea.] Tá trastomhas níos lú ná  512 km aige. Tá a fhithis thart ar an ghrian sa Chrios Astaróideach mar atá níos sia ná sin de Mars agus níos lú na sin de Iúpatar. Tá féidearthacht ann gur abhacphláinéad é freisin.
Ágastas
Ba é Caesar Ágastas (23 Meán Fómhair 63 RCh - 19 Lúnasa AD 14), ar a dtugtar Octáivian (Laidin: ainm Octavius, aidiacht Octavianus), an chéad Impire Rómhánach, a tháinig i réim ón 27 RC go dtí a bhás in AD 14.
Tháinig Ágastas i gcomharbas ar Iúil Caesar. Chuir Ágastas deireadh leis na cogaí cathartha a bhí á gcur sa Róimh ó laethanta Iúil Caesar anuas, agus bhunaigh sé rítheaghlach na gCaesar. Thug sé le tuiscint nach raibh sé ach ag iarraidh Poblacht na Róimhe a thabhairt ar ais agus a atógáil, ach le fírinne, is é an rud a rinne sé ná an phoblacht sin a iompú ina himpireacht oidhreachtúil.
Ainm agus Dintiúirí Ágastais
Nuair a saolaíodh Ágastas, is é an chéad ainm a fuair sé ná Gaius Octavius Thurinus, cé nach bhfuiltear cinnte faoin sloinne breise (cognomen) sin Thurinus. Ina thiomna, d'uchtaigh Iúil Caesar é, cé nach bhfuil sé cinnte, an raibh a leithéid d'uchtú ag cur le dlíthe na Róimhe. Cibé scéal é, i ndiaidh an uchtaithe, ghlac Ágastas air a ainm siúd, mar atá, Gaius Iulius Caesar, agus is féidir nár bhac sé le "Octavianus" a chur lena ainm, mar ba nós ina leithéidí de chásanna. Mar sin féin, is gnách "Octavianus" a thabhairt air sa litríocht stairiúil. Maidir leis an ainm onórach Augustus, nó an tUrramach, fuair sé ón Seanad é ar an 16ú hEanáir 27 r. Chr. Ar lá a bháis, is é an teideal oifigiúil a bhí air ná: Imperator Caesar Divi filius Augustus, Pontifex Maximus, Consul XIII, Imperator XXI, Tribuniciae potestatis XXXVII, Pater patriae, is é sin, an tImpire Urramach, Séasar, Mac an Té a Diagaíodh, Ard-Shagart, ar bronnadh cumhachtaí an chonsail air trí huaire déag, cumhachtaí an Impire—aon uair is fiche, agus cumhachtaí an treabhainn—seacht n-uaire déag is fiche; agus Athair na Tíre Dúchais.
Saol
An duine a chaitheann súil ar shaol Ágastais, is ar éigean is féidir leis gan an dá Ágastas a aithint.
Óige
Mac le Gaius Octavius agus a bhean chéile Atia ab ea Ágastas, agus ba neacht le hIúil Caesar í Atia. Mionuaisle ab ea muintir Octavius, is é sin, bhí baint acu le haicme na n-equites—ridirí na Róimhe. Bhí Atia sách saibhir, ach ní raibh cara sa chúirt aici. Deirtear nach raibh Gaius Octavius ach ina iasachtóir airgid ar dtús, ach in imeacht na mblianta, bhain sé amach seanadóireacht agus praetóireacht.
Cailleadh Gaius Octavius sa bhliain 58 roimh bhreith Chríost, agus chaith a mhac an chéad chúpla bliain ar fheirm a mháthara móire, Iulia, i Velitrae. Deirfiúir le hIúil Caesar ab ea Iulia. Ina dhiaidh sin, chuir Octavius óg faoi i dteach a leasathara Lucius Marcius Philippus.
Ó nach raibh mac dlisteanach eile ag Iúil Caesar, ghlac sé lena gharnia mar mhac altrama, agus chuaigh Octavius óg chun cogaidh le taobh Caesar.
Sa bhliain 45 roimh bhreith Chríost, bhí an bheirt acu sa Spáinn ag cur troda ar chlann mhac Pompeius, agus chuaigh crógacht an ógánaigh go mór mór i gcion ar Caesar.
Bhí Octavius óg le páirt a ghlacadh san fheachtas in aghaidh na bPartach mar oifigeach marcshlua. Ach ansin, chuala sé iomrá ar an dóigh ar dúnmharaíodh Caesar, agus d'fhill sé go dtí an Róimh. Ar an mbealach, fuair sé amach go raibh Caesar i ndiaidh é a uchtú ina thiomna, agus an chuid ba mhó de shaibhreas Caesar ag dul dó féin dá bharr sin.
A bhealach chun cumhachta
D'iompaigh an luiteamas seo ina thacaíocht pholaitiúil go gasta. Fuair Octavianus cuidiú ó Marcus Tullius Cicearó, an seanadóir agus an t-iar-Chonsal, a bhí den bharúil go mbainfeadh an fear óg cuid den tábhacht pholaitiúil de Marcus Antonius. Bhí Cicearó féin ag tacú leis an bPoblacht, cé nár ghlac sé páirt sa chomhcheilg a mharaigh Caesar. D'fháiltigh Octavianus an tacaíocht a fuair sé ó Cicearó, ach bhí pleananna dá chuid féin aige. Ní bheadh sé ina bhalbhán ag Cicearó, cé go raibh sé siúd ag iarraidh a úsáid féin a bhaint as Octavianus.
Comhghuaillíocht le dúnmharfóirí Iúil Caesar
mion|30 RC, Capitoline, [[An Róimh]] Nuair a bhí Antonius ag cur cogaidh ar Decimus, deartháir Brutus, sa Ghaill, d'earcaigh Octavianus arm agus shealbhaigh sé an Róimh. Faoi bhrú a chuid díormaí, ní raibh an dara suí sa bhuaile ag na Seanadóirí ach cumhachtaí an tSeanadóra agus an iar-Chonsail a bhronnadh air agus é a dhíolmhú ó na dlíthe nach gceadódh d'fhear chomh hóg a leithéid de chumhachtaí a bheith aige.
Anois, bhí Octavianus sásta dul i gcomhghuaillíocht, fiú, leis na poblachtánaigh, cé gurbh iadsan a mharaigh a uchtathair Iúil Caesar. Sa bhliain chéanna, rug seisean agus a chuid comhghuaillithe, na Consail Aulus Hirtius agus Gaius Vibius Pansa, bua ar dhíormaí Antonius ag Mutina (Modena atá ar an gcathair seo inniu).
Fuair Hirtius agus Vibius Pansa bás sna cathanna, agus fágadh an t-arm faoi cheannas Octavianus amháin. Anois, ní raibh sé le stopadh. Le lámh láidir a chuid saighdiúirí, chuir sé d'iallach ar an Seanad é féin a thoghadh mar Chonsal agus dúnmharfóirí Caesar a eisreachtú.