cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Luis Pérez Gutiérrez
Is innealtóir tionsclaíoch ó Scoil na Mianaigh é, ón Ollscoil Náisiúnta, agus bhain sé Máistreacht sa Mhatamaitic amach san bhforas céanna. Rinne sé staidéir i gcomhair PH.D in Ollscoil Michigan sna Stáit Aontaithe.
Stiphidion facetum
Damhán donn is ea Stiphidion facetum (an damhán uaimhe) agus stríoca dubha ar a fhad air.
Déanann sé líon atá measartha righin.
Naisc eachtracha
Eolas ar an damhán uaimhe ó Mhúsaem na hAstráile
Ráth Michíl
Bruachbhaile i mBaile Átha Cliath is ea Ráth Michíl atá suite i ngar do Sheanchill agus Baile Mhic Fheorais.
Britain's Got Talent (sraith 8)
Is comórtas tallainne teilifíse cruthaithe ag Simon Cowell é Britain's Got Talent, a tosaíodh sa Ríocht Aontaithe sa bhliain 2007. Thosaigh an ochtú sraith ar an 12 Aibreán 2014 agus chríochnaigh sé ar an 7 Meitheamh 2014.
B'iad Simon Cowell, Amanda Holden, Alesha Dixon agus David Walliams na breithiúna don sraith seo. Bhuaigh Collabro an tsraith le 26.5% de na vótaí agus tháinig Lucy Kay sa dara háit.
Sionnach liath Airgintíneach
Mamach is ea an sionnach liath Airgintíneach.
Contae San Benito, California
Is contae i California é San Benito. Is é Hollister príomhbhaile an chontae. Bhí 55,269 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
Gene Wilder
B'aisteoir Meiriceánach é Gene Wilder, a rugadh faoin ainm Jerome Silberman ar an 11 Meitheamh 1933. Fuair sé bás ar an 29 Lúnasa, 2016.
A' Chlais Mhòr
Is sráidbhaile suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é A' Chlais Mhòr nó An Clais Mòr.
King of the Hill (The Simpsons)
Craoladh an tríú eipeasóid is fiche, "King of the Hill", den naoú sraith The Simpsons ar an 3 Bealtaine 1998. Scríobh John Swartzwelder an eipeasóid seo. D'fhéach 9.2 milliún duine ar an eipeasóid.
Conradh Versailles
mion|clé|Príomh-Aire [[Lloyd George na Ríochta Aontaithe, Príomh-Aire Vittorio Emanuele Orlando na hIodáile, Príomh-Aire Georges Clemenceau na Fraince agus Uachtarán Woodrow Wilson na Stát Aontaithe.]] Conradh síochána idirnáisíunta ba ea Conradh Versailles, a chuir deireadh leis an gCéad Cogadh Domhanda idir na Comhghuaillithe agus an Ghearmáin. Síníodh é ar an 28 Meitheamh 1919 i bPálás Versailles i bPáras na Fraince, cothrom cúig bliana ón lá a d'fheallmharaíodh Ard-diúc Franz Ferdinand na hOstaire, ceann de na heachtraí ba mhó a chuir tús leis.
Cé gur chuir an sos cogaidh (a bhí sínithe ar an 11 Samhain 1918) stad leis an troid féin, lean an idirbheartaíocht ar aghaidh ar feadh sé mhí ag Comhdháil Síochána Pháras sular ghlacadh leis. mion|clé|Teorainneacha nuaː rinneadh an Ghearmáin féin níos lú
Coinníollacha
• D’admhaigh an Ghearmáin gurbh iadsan ba ciontaí as an Chéad Chogadh Domhain. an Chéad Chogadh Domhanda.
• Bhí ar an Ghearmáin cúiteamh cogaidh a íoc chuig tíortha eile, buaiteoirí an Chogaidh; d'éiligh siad 132 bhilliún marg óir (Reichsmark ag an am), suim ollmhór agus neamhréalaíoch amach is amach. Ní raibh na hacmhainní ag an Ghearmáin ar chor ar bith chun freastal ar an éileamh.
• Rinneadh an Ghearmáin féin níos lú.
Ráth Ghreanachair Uachtair (Miller)
Is sráidbhaile é Ráth Ghreanachair Uachtair (Miller). Tá sé suite i gCill Mheáin, i gContae Mhaigh Eo.
Conradh Versailles
Coinníollacha
• Ní bheadh aon aerfhorsa ag an Ghearmáin agus ní bheadh ach arm / cabhlach beag acu.
Fadhbanna
mion|clé|Suim ollmhór agus neamhréalaíoch amach is amach. Sgicphictiúr ó SAM sa bhliain  1921
An Rúís
Cé gur chuidigh an Rúis leis na comhghuaillithe an Chéad Chogadh Domhanda a bhaint, níor tugadh cuireadh dá gceannairí bheith páirteach i gComhdháil Síochána Pháras a shocraigh ceisteanna na hEorpa le Conradh Versailles. Mar sin, níor ligeadh do APSS bheith páirteach i gConradh na Náisiún (roimh 1934).
Iodáil
Níor tugadh mórán aird ar an Iodáil.
Éire
Níor ligeadh Rialtas Sealadach na hÉireann isteach sa Chomhdháil.
Conradh na Náisiún
Bunaíodh Conradh na Náisiún ach ní raibh an Conradh éifeachtach ach ar éigean.mion|Fograíocht sa [[The New York Times|New York Times, 1918]]
Dí-armáil uilechoitinn
Ag comhdháil síochána Pháras agus na comhghuaillithe ag socrú Chonradh Versailles i 1919 shocraigh siad go dí-armálfaí gach tír. In ainneoin na socruithe seo ba í an Ghearmáin an t-aon tír amháin a chomhlíon an téarma seo den chonradh.
Na Naitsithe
Bhí gá le Conradh Versailles, a raibh fuath ag na Gearmánaigh air, a chealú ar fad. Bhain Hitler agus na Naitsithe tairbhe i gcónaí as an fhuath a bhí ag muintir na Gearmáine ar an Chonradh. Cháin bolscaireacht na Naitsithe an Conradh agus gheall Hitler é a fhreaschur (.i. deireadh a chur leis) nuair a bheadh an chumhacht sa Ghearmáin aige. Ba mhian le Hitler na téarmaí míleata i gConradh Versailles, a chuir teorainn le harm na Gearmáine, a chur ar ceal. mion|Nollaig 1918
In Eanáir 1935 bhí pobalbhreith ann lena shocrú cé a bhí chun an tSáir (ceantar sa Ghearmáin a baineadh díobh i ndiaidh Chonradh Versailles) a reáchtáil. Ba é seo an chéad bhua suntasach ina pholasaí eachtrach ag Hitler mar vótáil 90% de na daoine i bhfabhar dul ar ais faoi smacht na Gearmáine.
Richard Pryor
Ba aisteoir, scríbhneoir agus fuirseoir Meiriceánach é Richard Franklin Lennox Thomas Pryor (1 Nollaig 1940-10 Nollaig 2005).
Loch na Claise
Is loch suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é Loch na Claise.
Máel Sechnaill mac Máele Ruanaid
Bhí Máel Sechnaill mac Máele Ruanaid (a fuair bás 27 Samhain 862) ina Ard-Rí ar Éirinn sa naoú céad. Tugann Annála Uladh le fios gurbh é Máel Sechnaill rí hÉrenn uile, nuair a tuairiscíodh a bhás. Déanann an seanteideal seo idirdhealú idir Máel Sechnaill agus ríthe eile as Teamhair ar a dtugtaí 'Ard-Ríthe na hÉireann' i bhfoinsí déanacha, a leithéidí agus Annála na gCeithre Máistrí nó Foras Feasa ar Éirinn. mion|Máel Sechnaill mac Máele Ruanaid, Ard Rí
Aerfort Idirnáisiúnta Iasar Arafat
Aerfort san Stráice Gaza gar don teorainn Éigipteach is ea Aerfort Idirnáisiúnta Iasar Arafat. Thóg an t-aerfort a ainm ó Iasar Arafat.
D'oscail é i Samhain 1998, ach mhill an Aerfhórsa Iosraelach é i 2001, tar éis tús an Dara Intifeada. Tá sé dúnta ó shin an am sin. Bhí 400 daoine ag obair ann.
Bósarón
thumb|240px|Bósarón Madra as an Fhrainc é bósarón.
CLG Móin a' Lín
Is club Cumann Lúthchleas Gael i gContae Luimnigh é CLG Móin a' Lín.
Suíomh
Tá an club bunaithe i bparóiste Móin a' Lín ar thaobh thoir Cathair Luimnigh sa limistéar idir Abhann na Grúdan agus Abhann na Maoilchéirne ar thaobh theas Bóthar Bhaile Átha Cliath. Tagann formhór dá imreoirí as na bruachbhailte Caladh Uí Threoigh, Áth na Coite, An Chill Bhán agus Móin a' Lín, as sráidbhaile Béal Átha Shiomóin agus as ceantracha tuaithe an pharóiste ar nós Cill Ónáin, Baile an Mhuilinn agus Cúil Uí Sheighneáin.
Cluichí
Imrítear peil agus iomáint. Cé gur cheantar iomána ar dtús é, tá an pheil níos láidre sa chlub le tríocha bliain anuas.
Stair
Ós rud é ná raibh Móin a' Lín ach an leath tuathach de pharóiste Naomh Pádraig suas go dtí an bhliain 1970, bhí clubanna eile i gcónaí ag mealladh imreoirí na háite chucu. Nuair ná raibh aon chlub da chuid féin acu eagraithe san áit, bhí traidisiún ann i gceanntair áirithe an pharóiste imirt le Naomh Pádraig, Átháin, Clochán agus Saor Theas.
Bhíodh an iomáint agus an pheil á imirt sa cheantar ag roimh blianta na 1880í agus, i ndiaidh rialacha caighdeánacha a ghlacadh don dá spórt, bunaíodh roinnt clubanna ann. Ina measc siúd, bhí Craobh Emmett, Cill Mhuire, Áth na Coite agus Béal Átha Shiomóin gníomhach le linn blianta tosaigh CLG agus tá tagairt ann faoi chluiche iomána a d'imir Béal Átha Shiomóin i gcoinne Máigh Rua sa bhliain 1887. Le linn blianta na 1890í, eagraíodh an-chuid comórtaisí sa pharóiste inar ghlac foirne móra na cathrach agus oirthear an chontae páirt.
Ach thit gach club sa cheantar as a chéile le linn an Chéad Chogaidh Dhomhanda agus na dTrioblóidí. Is é cluiche iomána a imríodh sa bhliain 1909 an tagairt deireanach a bhfuil ann anois do Chill Mhuire agus níl aon tuairisc faoi Chroabh Emmet níos déanaí ná comórtas iomána sóisear inar ghlacadar páirt i Mí Meán Fómhair na bliana 1919. Atheagraíodh club peile in Áth na Coite le linn blianta na 1920í agus, nuair a d'éirigh sé sin arís as imirt i ndiaidh cúpla bliain, d'imir foirne iomáint agus peil faoin ainm Móin a' Lín suas go dtí An Dara Chogadh Domhanda. Is ar éigin a chláraíodh an club go hoifigiúil mar ba é Átháin ó bhruach eile Abhann Na Maoilchéirne an club ba láidre sa chontae ag an am.
220px|thumb|right|Páirceanna inar imríodh cluichí Gaelacha i bParóistí Mhóin a’Lín agus Áth an Mhuilinn ó bhlianta na 1880í. Athbhunaíodh club faoin ainm Fág an Bealach Béal Átha Shiomóin timpeall na bliana 1940, agus i ndiaidh dóibh buachaint ar Naomh Iosaef chun Craobh Iomána Sóisear na Cathrach a ghabháil sa bhliain 1948, d'éiríodar as an imirt nuair a athbhunaíodh Móin a' Lín sa bhliain 1957.
Cé gur éirigh leis an gclub nua i gCraobh Iomána Sóisear an Chontae i ndiaidh dóibh buachaint ar Naomh Mhuire Ráth Caola i gcluiche ceannais na bliana 1961 agus arís ar An Dromainn/An tÁth Leacach i gcluiche ceannais na bliana 1971 agus Craobh Peile Sóisear Chontae Luimnigh a ghabháil leo sa bhliain 1969 tar éis dóibh an bua d'fháil ar Chill Mocheallóg, ba chlub sóisear leis an mbéim ar an iomáint den chuid ba mhó é Móin a' Lín suas go dtí an bhliain 1978. Sa bhliain sin, d'éirigh leo i gCraobh Peile Sinsear Chontae Luimnigh i ndiaidh an bua d'fháil ar Naomh Ciarán agus i gCraobh Faoi-21 agus i gCraobh Mionúir an Chontae chomh maith.
Tháinig cúlú ar an bpeil agus ar an iomáint le linn blianta na 1980í ach, nuair a tháinig fás mór ar dhaonra an pharóiste le linn blianta na 1990í, d'fhás an club ina theannta. Bhuadar craoibh chontae san iomáint idirmheánach i ndiaidh dóibh sárú ar Shaor Theas agus faoi thrí sa pheil sinsear, tar éis dóibh Áth Dara a chloí sa bhliain 2002, Naomh Ciarán i gcluiche ceannais na bliana 2005 agus Áth Dara arís sa bhliain 2010.
Páirc Imeartha
Cheannaigh an club a phríomhpháirc imeartha ar Bhóthar na Seanscoile sa bhliain 1969 agus a dara pháirc sa Bhaile Nua sa bhliain 1996. Roimhe sin, bhíodh páirceanna ar chíos acu i gCill Ónáin agus i gCill Mhuire.
Imreoiri Cáiliúla
I measc imreoirí cáiliúla an chlub ar imir ar fhoireann Luimnigh chomh maith, tá na h-iománaithe Brian Ó Gadhra (Brian Geary) agus Damien Mac Cosgair (Damien Cosgrave) as blianta na 2000í agus na peileadóiri Seosamh Ó Roideacháin (Joe Redington) as blianta na 1980í agus Muiris Ó Gaibhín (Muiris Gavin) agus Micheál Ó Cruadhlaíoch (Mike Crowley) as blianta na 2000í.
Naisc sheachtracha
220px|thumb|right|Móin a' Lín v [[CLG Craobh Chumhra|Craobh Chumhra, Srath-chomórtas Iomána Sóisear B Chathair Luimnigh i Móin a' Lín ar an 22ú Aibreán 2001.]]
Ronaldinho
Is imreoir sacair gairmiúil é Ronaldo de Assis Moreira (rugadh 21 Márta, 1980), a bhfuil aithne níos fearr air mar Ronaldinho Gaúcho. Ciallaíonn Ronaldinho Ronaldo Beag as Portaingéilis. Tugadh an leasainm sin dó chun idirdhealú a dhéanamh idir é féin agus imreoir Brasaíleach clúiteach eile, Ronaldo, a bhí ag imirt don chlub Iodálach Internazionale ag an am. Is leasainm é Gaúcho do dhaoine óna cheantar sa Bhrasaíl, an Rio Grande do Sul.
Chaith sé cúig bliana ag imirt le F.C. Barcelona tar éis aistriú ón bhFrainc sa bhliain 2003. Bhí sé i mbarr a réime le linn 2006, an bhliain inár bhailigh Barça Sraith na Seaimpíní don dara huair i bPáras i gcoinne Arsenal Shasana ar an 17 Bealtaine. Ina dhiaidh sin bhí roinnt gortuithe ag cur isteach air is é ag caitheamh ama i gclubanna oíche. Thit sé amach le bainistíocht an chlub ag ar 18 Iúil 2008 fógraíodh Ronaldinho mar imreoir Milan sa staid San Siro os comhair 30,000 tacadóir.
Naisc sheachtracha
thumb|left|220px|Ronaldinho i ndathanna a iar-chlub, [[F.C. Barcelona]]
Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse 1962
Bhí Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse 1962 ar an 7ú heagrán bliantúil de Chomórtas Amhránaíochta na hEoraifíse. Bronnadh an comórtas ar an Fhrainc.
Deilginis
Fobhaile de chuid Bhaile Átha Cliath is ea Deilginis (Dalkey as Béarla). Baile stairiúil rachmasach cois farraige atá ann. Tá timpeall is 8,000 duine ina gcónaí ann.
Ceann a' Bhráist
Is sráidbhaile suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é Ceann a' Bhráist.
Contae San Diego, California
Is contae i California é San Diego. Is é San Diego príomhbhaile an chontae agus an chathair is mó daonra. Bhí 3,095,313 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
Ialtóg Bechstein
Is ainmhí í an ialtóg Bechstein. Mamach atá ann.
Sceach na Gaoithe, Contae Mhaigh Eo
Is sráidbhaile é Sceach na Gaoithe. Tá sé suite i gCill Mheáin, i gContae Mhaigh Eo.
Rubha Fiobha
deas|250px|thumb|Rubha Fiobha Is ceann tíre suite i bhFìobha é Rubha Fiobha.
Lublin
Is í Lublin (Úcráinis: Люблін, Liublin, Giúdais: לובלין Loblin) an naoú cathair is mó sa Pholainn. Is í príomhchathair Chúige Lublin (Polainnis: Województwo lubelskie) í, le daonra de 350,392 (Meitheamh 2009). Is í Lublin an chathair Pholannach is mó ar bhruach thoir na Viostúile. Tá Lublin ina iarrthóir le haghaidh an teidil Príomhchathair Chultúrtha na hEorpa sa bhliain 2016.
Sulley Muntari
Is imreoir sacair é Sulley Ali Muntari (r.27 Lúnasa, 1984 i Konongo, Ghana). Imríonn sé faoi láthair le Internazionale. D'imir sé le Udinese ó 2002 go 2007. D'imir sé le Portsmouth F.C. ón séasúr 2007/2008.
Oilthigh Chill Rímhinn
Is ollscoil suite i bhFìobha é Oilthigh Chill Rímhinn.
An Abhainn Dubh, Cill Mheáin
Is abhainn í an Abhainn Dubh. Tá sí suite i gCill Mheáin, i gContae Mhaigh Eo.
Contae San Joaquin, California
Is contae i gCalifornia é San Joaquin. Is é Stockton príomhbhaile an chontae agus cathair is mó daonra. Bhí 704,379 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
Sum (An Mhongóil)
thumb| Is éard is sum (Mongóilis: сум, «saighead») ann ná dara leibhéal roinn riarcháin sa Mhongóil. Roinnfear na hAimags i sum (315 acu).
Lost Our Lisa
Craoladh an ceathrú eipeasóid is fiche, "Lost Our Lisa", den naoú sraith The Simpsons ar an 10 Bealtaine 1998. Scríobh Brian Scully an eipeasóid seo. D'fhéach 7.6 milliún duine ar an eipeasóid.
Sum (An Mhongóil)
Go ginearálta riarann gach sum réigiún 4,200 cm² le thart ar 5,000 daoine, pobal fáin den chuid is mó.
Roinnfear gach sum arís i bags. De ghnáth níl na bags seo úsáideach ach le haghaidh chlainn fanaí a chuir i ngrúpa agus ní bhíonn daonra buan iontu.
Go hoifigiúil agus uaireanta ar léirsceáil, bíonn ainm difriúil ag lár an sum ón sum é féin. Go praicticiúl, áfach, tugann gach duine an ainm céanna, fiú na daoine áitiúla, ainm an sum ar lár an sum.
Iéro II Shioracús
thumb|Séadchomhartha uaighe d'Iéro II i [[Sioracús]] Ba rí Gréagach Sicileach de chuid Shioracús é Iéro II (Sean-Ghréigis:Ἱέρων) (c. 308 RC - 215 RC) ón bhliain 270 go dtí 215 RC, agus ba mhac neamhdhlisteanach é d'uasal Sioracúsach, Hierocles, a mhaígh go raibh gaol aige le Ghelon. Bhí sé ina ghinearál do Phiorr na hIpíre, agus ba dhuine tábhachtach é san Chéad Chogadh Púnach.
St. Monica's Church, Palmers Green
Is eaglais Chaitliceach suite sa London Borough of Enfield í St. Monica's Church.
Scótar
Is éan é an scótar. Is ball d'fhine na nAnatidae é. De ghnáth bíonn an speiceas seo scartha ón speiceas Meiriceánach Melanitta americana, an scótar dubh.
Stilian Petrov
Is imreoir sacair gairmiúil é Stilian Petrov (rugadh 5 Iúil, 1979 i Montana, an Bhulgáir) a imríonn faoi láthair le Aston Villa i Sasana. D'imir sé le Celtic in Albain ó 1999 go 2006. D'aistrigh sé go hAston Villa ar an 30 Lúnasa 2006. Imríonn sé freisin le foireann náisiúnta na Bulgáire mar chaptaen na foirne.
Níl sé gaolta le Martin Petrov, imreoir sacar eile i Sasana.
Aaron Flahavan
Iar-imreoir sacair é Aaron Flahavan (15 Nollaig, 1975- 5 Lúnasa, 2001). D'imir sé le Portsmouth F.C. ó 1994 go 2001. Cúl báire ab ea é.
Edward Hayes
Scoláire Gaeilge agus náisiúnach Éireannach ba ea Edward Hayes (1810 – 1870). Rinne sé bailiúchán mór de bhailéid Bhéarla na hÉireann. Bhain sé an Astráil amach, áit ar fhág sé a rian ar shaol na tíre agus ar ghnóthaí na nGael.
A bheatha
Agus é ag obair mar stocbhróicéir in Leeds chuir sé The Ballads of Ireland, saothar dhá imleabhar, le chéile. Foilsíodh é den chéad uair sa bhliain 1855 i nDún Éideann agus bhí iarraidh mhór air. Ba sa bhliain sin freisin a chuaigh Hayes agus a chúram go dtí Melbourne na hAstráile. Chuaigh sé ag obair sa Colonial Bank ar dtús agus i Roinn Iarnród Victoria ina dhiaidh sin. Bhí suim aige i gcúrsaí poiblí agus scríobhadh sé chun na nuachtán. Bhí síntiús aige leis an gCumann Oisíneach agus bhí clú air mar scoláire Gaeilge.
Sa bhliain 1862 cailleadh a iníon Honora in aois a hocht mbliana déag. Tá inscríbhinn Ghaeilge ar a tuama i Mór-Reilig Melbourne. Ba mhillteanach an babhta ar Hayes é: tháinig sé idir é féin agus a chuid oibre agus tháinig saghas parailise air. Bhí easpa airgid ar an teaghlach agus d’aistrigh siad ó Melbourne go Kilmore, baile a raibh mórán Éireannach ina gcónaí ann. Bhí buaireamh eile i ndán do Edward agus do Ann: cuireadh a mac isteach i dteach na ngealt.
Sa bhliain 1864 dhíol Hayes a leabharlann, cnuasach a raibh os cionn 3,000 leabhar ann. Bhí roinnt lámhscríbhinní Gaeilge ina measc, agus b’fhéidir go raibh dhá lámhscríbhinn atá anois i Leabharlann Stáit Victoria orthu sin. Cúig bliana ina dhiaidh sin bhailigh Séarlas Gabhánach Ó Dubhthaigh agus daoine eile airgead ón bpobal leis an teaghlach a chothú.
Fuair Hayes bás sa bhliain 1870 in aois a sheachtó bliain.
Tagairtí
Noone, Val (2012). Hidden Ireland in Victoria, lch 50. Ballarat Heritage Services. ISBN 978-1-876478-83-4
The Ballads of Ireland. Collected and edited, with notes historical and biographical, by Edward Hayes, Esq.. Dublin: James Duffy, & Sons (gan dáta).
Meamram Páipéir Ríomhaire: dhá lámhscríbhinn scanáilte (MS 10595 agus MS RARES 091 C76) i Leabharlann Stáit Victoria
Carn Bhaile Mhic Giobúin
Is carn é Carn Bhaile Mhic Giobúin. Tá sé suite i gCill Mheáin, i gContae Mhaigh Eo.
Dubbo
Cathair i New South Wales Láir, san Astráil is ea Dubbo (fuaimniú: /ˈdʌboʊ/). Bhí 30.574 duine ina gcónaí ann sa bhliain 2006.
Baile Fharfair
Is baile suite in Aonghas é Baile Fharfair.
Millfield House
Is teach mór suite sa London Borough of Enfield é Millfield House.
CLG Mungairit
Is club Cumann Lúthchleas Gael i gContae Luimnigh é CLG Mungairit.
Suíomh
Tá sé bunaithe i bparóiste Mungairit ar imeall thiar Luimnigh, 7km ó lár na cathrach. Tagann formhór dá imreoirí ó shráidbhaile Mungairit, ceanntrair tuaithe máguaird ar nós Caimchín, Oileán Uí Dhubháin agus An Ráth Mhaol, bruachbhailte An Ráithín agus Gabhal Dá Bhóthar sa chuid thuaidh de pharóiste Mungairit agus ó bhruachbhailte Tuar an Dúill agus Baile Uí Chaoimh i bparóiste Naomh Pól. Cé go bhfuil club eile, Craobh Chumhra, ann i bparóiste Mungairit/Craobh Chumhra, is féidir le gach peileadóir agus iománaí as an bparóiste uile imirt le Mungairit.
Cluichí
Imrítear peil agus iomáint. Cé go raibh béim an pharóiste dírithe go mór i dtreo na hiomána suas go dtí blianta na 1980í, tá an pheil níos láidre sa chlub le deich mbliain anuas.
Stair
Bhí an iomáint beo fós ar imeall Chathair Luimnigh nuair a bhunaíodh CLG sa bhliain 1884 agus cláraíodh club darbh ainm dó Mungairit timpeall bhliana 1885. Nuair a scoilt coiste an chontae go gairid ina dhiaidh sin, thit an club sin as a chéile, d'aistrigh formhór na n-imreoirí go dtí Saor Theas, an club iomána ba láidre i Luimneach ag an am a bhuaigh Craobh an Chontae sna blianta 1888, 1889 agus 1890.
Cuireadh tús le club nua faoin ainm Feachtasóirí Mungairit sa bhliain 1894 agus tá tuairisc ann foi chluiche a chailleadar i gcoinne Óglaigh na hÉireann Baile an Gharrdha i gCromadh i Mí Dheireadh Fómhair na bliana 1895. Bhí foireann iomána sách-láidir acu ag tús an 20ú chéad nuair a bhíodar an-ghníomhach i gcomórtaisí suas go dtí an bhliain 1904 ach is beag tuairisc a bhfuil ann fós faoi na Feachtasóirí ina dhiaidh sin.
Maraon le mórán ceanntair eile sa chontae, thit cluichí Gaelacha as a chéile sa pahróiste le linn an Chéad Chogaidh Dhomhanda agus na dTrioblóidí agus níor atheagraíodh club nua ann go dtí an bhliain 1929 nuair a chláraigh sé le Coiste an Chontae. Bunaíodh club eile, Craobh Chumhra, sa chuid theas de pharóiste Mungairit/Craobh Chumhra don chéad uair sa bhliain 1885 agus ath-eagraíodh é ar roinnt ócáid on am sin i leith. D'imir an dá chlub le chéile mar Mungairit/Craobh Chumhra idir na blianta 1961 agus 1968.
Cé gur tháinig Craobh Iomána Sóisear an Chontae chucu sa bhliain 1936 i ndiaidh dóibh buachaint ar An Ospidéal, sa bhliain 1940 tar éis dóibh an lámh in uachtar d'fháil ar Chill Fhionáin agus arís sa bhliain 1945 nuair a sháraíodar ar Dhrom Chollachair sa chluiche ceannais, níor fhan Mungairit i bbhfad sa ghrád sinsear. Ba iománaithe sóisear iad an chuid is mó den am go dtí gur bhuadar ar Bhrú na Déise chun an Craobh Sóisear a ghabháil don cheathrú uair sa bhliain 1969. I ndiaidh dóibh buachaint ar An nGleann Rua i gcluiche ceannais Craobh Iomána Idirmheánach Luimnigh na bliana 1975, shroicheadar cluiche ceannais Craobh Iomána Sinsear na Cathrach sna blianta 1978, 1982 agus 1983 ach níor éirigh leo dul níos faide i gCraobh an Chontae. Nuair a tháinig na grádanna teoranta i bhfeidhm sa chontae sa bhliain 1988, ba chlub iomána idirmheánach é Mungairit agus tá siad ag imirt gan stad sa ghrád chéanna ó shin i leith.
Bhí béim an chlub dírithe ar an iomáint suas go dtí gur bhuadar ar Ghearóid Ó Gríofa chun Craobh Peile Idirmheánach Luimnigh na bliana 1997 a ghabháil. Shroicheadar cluiche cheannais Craobh Peile Sinsear an Chontae sa bhliain 2001 ach chailleadar i gcoinne Drom Chollachair. Thiteadar síos go dtí an dara grád sa bhliain 2003, d'fhilleadar ar an gcéad iarracht nuair a sháraíodar ar Ghallbaile chun an Craobh Idirmheánch a bhuachaint don dara huair ach thiteadar as an bpríomhghrád arís sa bhliain 2007.
Páirc Imeartha
220px|thumb|right|Mungairit v [[CLG Móin a' Lín|Móin a' Lín, Craobh Iomána Sinsear Chathair Luimnigh sa Ráth Bhán ar an 6ú Bealtaine 2001.]] D'imir Mungarirt ar thailte Chomhairle Chontae Luimnigh i sráidbhaile Mungairit go dtí gur osclaíodh a bpáirc imeartha féin i Móintín sa bhliain 2002.
Imreoiri Cáiliúla
I measc imreoirí cáiliúla an chlub ar imir ar fhoireann Luimnigh chomh maith, tá na h-iománaithe Liam Ó Donnchú (Liam O'Donoghue) a bhuaigh bonn Craobh na hÉireann sa bhliain 1973), agus Brian Ó Beaglaíoch (Brian Begley), ar imir ar fhoireann peile chontae chomh maith le linn blianta na 2000í.
Cumann Oisíneach
Cumann liteartha ba ea an Cumann Oisíneach (Ossianic Society). Bunaíodh é sa bhliain 1853 agus chuir sé béim ar litríocht Oisín agus na Féinne.
Orthu siúd a bhunaigh é bhí Seán Ó Dálaigh, William Smith O’Brien agus John Windele. Bhí Standish Hayes O’Grady ina bhall den chumann agus i gceann tamaill rinneadh uachtarán de. Faoin mbliain 1860 bhí 746 síntiúsóir ann agus bhí sé imleabhar d’ “Imeachtaí” tagtha amach. Stad an Cumann sa bhliain 1863, cé go raibh eagráin eile ar na bacáin.
Tugadh aird ar leith ar aistriúcháin laoithe na Féinne agus ar chur chun cinn na Gaeilge. Rinneadh iarracht ar idirdhealú a dhéanamh idir scoláirí an Chumainn agus scoláirí i gcumainn eile a bhí (mar a síleadh) faoi choimirce na huasaicme. Is léir ó litreacha na mball nár réitigh scoláirí an Chumainn go maith le Eoghan Ó Comhraí agus le hAcadamh Ríoga na hÉireann, agus gur minic a theip orthu radharc a fháil ar seanlámhscríbhinní. Bhí baill den Chumann in achrann leis an Irish Archaeological and Celtic Society, agus bhí conspóidí taobh istigh den Chumann féin. Chreid Windele, áfach, gur mhór an cúnamh iad foilseacháin an Chumainn Oisínigh chun an Ghaeilge a chur chun cinn mar áis taighde.
Bhí a lán síntiúsóirí ina gcónaí thar lear. Sa bhliain 1855 dúirt foilseachán bliantúil an Chumainn go raibh dlúthchaidreamh idir é agus Cumann Celtic Sydney (a raibh tríocha ball aige). Sa bhliain 1861 bhí ceathrar síntiúsóirí i Melbourne na hAstráile agus bhí scata maith in Sydney. Orthu sin bhí roinnt cléireach.
Trent Park
Is teach mór suite sa London Borough of Enfield é Trent Park.
Contae San Luis Obispo, California
Is contae i California é San Luis Obispo. Is é San Luis Obispo príomhbhaile an chontae agus an chathair is mó daonra. Bhí 269,637 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
Aerfort Dong Hoi
Aerfort beag is ea Aerfort Đồng Hới. Tá sé suite 6 chiliméadar ó lár Dong Hoi, Quang Binh, Vítneam. D'oscail an t-aerfort ar 18 Bealtaine 2008.
Grove Hill, Alabama
Is é Grove Hill an príomhbhaile Chontae Clarke, Alabama, Stáit Aontaithe Mheiriceá. Bunaíodh é sa bhliain 1832. Measadh 1,478 duine a bheith ina gcónaí sa chathair sa bhliain 2016.
Algaí glasa
Grúpa mór ilghnéitheach plandaí atá cosúil le halgaí agus na líocha fótaisintéiseacha clóraifill a is clóraifill b, a thugann a ndath glas dóibh. De réir cineáil, déanann siad bia a stóráil mar stáirse i gclóraplaist. Faightear in uisce úr iad, den chuid is mó. Bíonn staideanna inghluaiste (zóspóir) ag cuid mhaith díobh, agus snámhann siad le cabhair lascnaidí.
José Vicente Concha
Bhí José Vicente Concha Ferreira (Bogóta, 1867 - An Róimh, 8 Nollaig, 1929) ina pholaiteoir Colómach agus bhí sé ina Uachtarán Colómach ó 1914 go dtí 1918. Ba bhall suntasach é freisin de Pháirtí Coimeádach na Colóime (Spáinnis: Partido Conservador Colombiano).
Tháinig sé in oifig ar dtús sa bhliain 1898, ceapadh é mar Aire Cosanta sa bhliain 1901 agus mar Ambasadóir chuig Stáit Aontaithe Mheiriceá sa bhliain 1902. D'fhill sé ar ais ar a thír dhúchais agus ghlac sé seasamh i gcoinne Chonradh Urrutia-Thompson. Le tacaíocht ó Páirtí Liobrálacha na Colóime (Spáinnis: Partido Liberal Colombiano; PLC) faoi stiúir Rafael Uribe Uribe, bhuaigh sé an Uachtaránacht sa bhliain 1914.
Baile an Todhair, Aonghas
Is baile suite in Aonghas é Baile an Todhair.
Natural Born Kissers
Craoladh an cúigiú eipeasóid is fiche, "Natural Born Kissers", den naoú sraith The Simpsons ar an 17 Bealtaine 1998. Scríobh Matt Selman an eipeasóid seo. D'fhéach 8.6 milliún duine ar an eipeasóid.
Clann Cholmáin
Clann Cholmáin is ainm an ríshleachta síolraithe ó Cholmán Mór mac Diarmada, ba é Diarmaid mac Cearbhaill a athair. Cuid d'Uí Néill an Deiscirt - ba 'Rithe na Mí' (rig Midi) iad - rianaigh siad a shliocht ó Niall Naoighiallach agus a mhac, Conall Chriomhthainn.
Áirítear na ríthe tábhachtacha seo a leanas de chuid Chlann Cholmáin:
mion|Clann Cholmáin
Eaglais Shasana
mion|clé|[[Ardeaglais Canterbury, bun an cheannaire ar an Eaglais Shasana.]] Is í Eaglais Shasana an reiligiún stát i Sasana. Bhunaigh Rí Anraí VIII í de bhriseadh Shasana leis an Eaglais Chaitliceach Rómhánach.
Paul Kruger
mion|clé|Paul Kruger Polaiteoir de chuid na hAfraice Theas ab ea Stephanus Johannes Paulus Kruger nó Paul Kruger (10 Deireadh Fómhair, 1825 - 14 Iúil, 1904). Tugadh an leas ainm Uncail Pól (Afracáinis: "Oom Paul") air chomh maith. Bhí sé in a uachtarán ar Phoblacht na hAfraice Theas. Bhain sé cáil idirnáisiúnta amach mar urlabhraí na mBórach ina gcoimhlint in aghaidh na Breataine le linn Dara Cogadh na mBórach (1899-1902).
Callbacaidh
Is sráidbhaile suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é Callbacaidh.
Contae San Mateo, California
Is contae i California é San Mateo. Is é Redwood City príomhbhaile an chontae agus is é Daly City an chathair is mó daonra. Bhí 718,451 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
Contae Santa Barbara, California
Is contae i California é Santa Barbara. Is é Santa Barbara príomhbhaile an chontae agus an chathair is mó daonra. Bhí 423,895 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
Norðurland vestra
Ceann de réigiúin na hÍoslainne is ea Norðurland vestra agus leathantas 12,737cm² aici. Tá sé suite sa tuaisceart.
Is é Sauðárkrókur an chathair is mó atá sa réigiún agus 3,000 daoine ann.
Bruach Tarbha
deas|250px|thumb|Bruach Tarbha Is baile suite in Aonghas é Bruach Tarbha.
Gealán San Elmo
Is éard atá i gceist le gealán San Elmo nó spréacharnach San Elmo ná feiniméan leictreach aimsire ina gcruthaítear plasma thart ar réad talmhaithe a bhfuil réimse leictreach san aer ina thimpeall. Go bunúsach, sórt breo gorm nó vialaite é gealán San Elmo agus é ag breathnú cosúil le tine. Feictear an tine seo ar struchtúir fhada bhioracha, ar nós seolchrainn na mbád agus sciatháin na n-aerárthaí. Is iad an ocsaigin agus an nítrigin - an dá ghás is coitianta in atmaisféar an Domhain - is cúis le dath na spréacharnaí seo, agus iad ag oibriú cosúil leis an neon sna soilse neoin.
Bun Abhann, Contae Mhaigh Eo
Is sráidbhaile é Bun Abhann (Béarla: Bunowen). Tá abhainn ann den ainm chéanna. Tá sé suite i Muraisc, in iardheisceart Chontae Mhaigh Eo.
Bun Dorcha
Is sráidbhaile é Bun Dorcha. Tá sé suite i Muraisc, i gContae Mhaigh Eo.
Cárn Fheusta
Is baile suite in Aonghas é Cárn Fheusta.
Eoghan Ó Gramhnaigh
Sagart agus scoláire Gaeilge ba ea Eoghan Ó Gramhnaigh (Béarla: Eugene O'Growney). Rugadh é ar 25 Lúnasa 1863 ag Baile Átha Faithlinn i mBaile Átha Buí i gContae na Mí agus cailleadh é ar 18 Deireadh Fómhair 1899 i Los Angeles, California.
Le Béarla a tógadh é, agus deirtear nach raibh a fhios aige go raibh an Ghaeilge ann nó gur thug mac léinn i gColáiste Naomh Fíonán san Uaimh eolas dó uirthi.
Chuaigh sé ar Choláiste Naomh Pádraig i Maigh Nuad sa bhliain 1882, agus lean sé air ag déanamh staidéir ar theanga, ar sheandachtaí agus ar stair na hÉireann. Théadh sé ar saoire sa Ghaeltacht, áit ar fhoghlaim sé conas an teanga a labhairt. Rinneadh sagart de sa bhliain 1888 agus ceapadh é mar shagart cúnta i mBaile na Carraige i gContae na hIarmhí. Sa bhliain 1891 ceapadh é mar Ollamh le Léann Ceilteach i Maigh Nuad, agus timpeall an ama chéanna rinneadh eagarthóir Irisleabhar na Gaedhilge de, iris a raibh roinnt alt dá chuid foilsithe cheana inti.
Simple Lessons
thumb|deas|200px|An inscríbhinn os cionn uaigh an Ghramhnaigh thumb|clé|180px|Tuama an Ghramhnaigh i g[[Coláiste Phádraig, Droim Conrach|Coláiste Phádraig, Maigh Nuad.]]
Bhí Ó Gramhnaigh ar dhuine den dream a bhunaigh Conradh na Gaeilge sa bhliain 1893. Toghadh é mar Leas-Uachtarán an Chonartha toisc é a bheith mór le Dubhghlas de hÍde, agus bhí an post sin aige go dtí lá a bháis.
Is é an saothar is mó a tharraing clú air "Simple Lessons in Irish," sraith ceachtanna a foilsíodh in Irisleabhar na Gaedhilge agus sa Weekly Freeman ar dtús. Ba é an Conradh a chuir na "Simple Lessons" amach ina leabhar sa bhliain 1894. Bhí ráchairt an-mhór air agus díoladh na mílte cóip de. Sa bhliain 1894, agus an tsláinte ag teip air, thug sé a aghaidh ar Arizona agus ar Chalifornia, mar a bhfuair sé bás den eitinn in aois a shé bliana is tríocha. Cuireadh é i Reilig Chalvaire os cionn Los Angeles. Sa bhliain 1903 aistríodh a chorp go dtí Maigh Nuad ar chomhairle chraobhacha Meiriceánacha Chumann na Gaeilge agus le cead uachtarán Mhaigh Nuad.
Algartam
deas|150px|thumb|Algartam Modh oibre nó liosta treoracha léire críochta socraithe go beacht, ionas go bhfaighfear réiteach nó toradh barrmhaith ar fhadhb choimpléascach má fheidhmítear iad céim ar chéim. Sampla is ea an tacar rialacha chun iolrú simplí a dhéanamh. Saghas oidis bheacht a bhíonn ann, agus úsáidtear an téarma i dtaca le cláir ríomhaire go hiondúil. I gclár mar seo, leagtar amach gach treoir san ord cuí. Má bhíonn fiú treoir amháin in easnamh, treoir breise ann, nó treoir san eagar mícheart, ní fiú tráithnín an clár.
The Wizard of Evergreen Terrace
Craoladh an dara eipeasóid, "The Wizard of Evergreen Terrace", den deichiú sraith The Simpsons ar an 20 Meán Fómhair 1998. Scríobh John Swartzwelder an eipeasóid seo. D'fhéach 7.95 milliún duine ar an eipeasóid.
Contae Santa Clara, California
Is contae i California é Santa Clara. Is é San Jose príomhbhaile an chontae agus an chathair is mó daonra. Bhí 1,781,642 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
Boraraigh
Is oileán é Boraraigh, gar do Hiort sna hOileáin Siar, Comhairle nan Eilean Siar.
Soaigh
Is oileán é Soaigh, gar do Hiort sna hOileáin Siar, i gComhairle nan Eilean Siar.
Goulburn
Cathair i New South Wales, An Astráil, is ea Goulburn. Bhí 20,127 duine ina gcónaí ann sa bhliain 2006.
A' Chróic
Is sráidbhaile suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é a' Chróic.
Héaród Antapas
Bhí Héaród Antapas (roimh 20 RC – tar éis 39) ina rialtóir ar an Ghailíl agus an Pheiré sa chéad aois. Mac le Héaród Mór, b'eisean an rialtóir Rómhánach a bhí i gceannas ar an réigiún nuair a bhí eachtraí an Tiomna Nua ag titim amach, mar shampla básanna Íosa Críost agus Eoin Baiste.
Tháinig a nia Aigripe I isteach i gcomharbacht air sa bhliain 39, agus bhásaigh sé ar deoraíocht sa Ghaill.
Springfield, Illinois
Is cathair i Stáit Aontaithe Mheiriceá í Springfield. Príomhchathair Illinois is ea Springfield. Bhí daonra 116,482 ag an gcathair sa bhliain 2006.
Aerfort Ca Mau
Aerfort is ea Aerfort Ca Mau. Tá sé suite in aice le Ca Mau, Vítneam.
Cinn scríbe
200px|clé|thumb|260px|Aerfort Cà Mau
An Crasg
Is sráidbhaile suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é an Crasg.
Irisleabhar na Gaedhilge
B'irisleabhar Gaeilge é Irisleabhar na Gaedhilge, a bhíodh á fhoilsiú ón mbliain 1882 go dtí 1909. Bhí sé ina thréimhseachán tábhachtach do lucht Athbheochan na Gaeilge sa tréimhse roimh bhunú Shaorstát Éireann. Bunaíodh an t-irisleabhar seo ag lucht Aondacht na Gaedhilge, eagraíocht a bunaíodh sa bhliain 1880. Conradh na Gaeilge a bhí freagrach as an bhfoilseachán i ndiaidh 1884.
I measc na scríbhneoirí a bhíodh ag scríobh ann bhí Pádraig Mac Piarais, Dubhghlas de hÍde, An tAthair Peadar Ua Laoghaire, Úna Ní Fhaircheallaigh, An tAthair Eoghan Ó Gramhnaigh agus Eoin Mac Néill. I measc na n-ábhar a foilsíodh bhí filíocht, gearrscéalta, stair, béaloideas, amhráin, léirmheasanna leabhar, dinnseanchas, seanfhocail, ábhar d’fhoghlaimeoirí Gaeilge agus cur síos ar obair Chonradh na Gaeilge.
Raúl Castro
Tá Raúl Castro ina Uachtarán ar Chúba ón mbliain 2008 i leith. Rugadh é ar an 3 Meitheamh, 1931. Tháinig sé mar chomharba ar a dheartháir Fidel Castro ar an 24 Feabhra 2008.
thumb|left|200px|Raúl Castro agus uachtarán na [[Brasaíle Lula]]
An Cúl-cinn
Is sráidbhaile suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é an Cúl-cinn.
Rääkkylä
Is ceantar tuaithe nó kunta in Oirthear na Fionlainne sa Chairéil Thuaidh é Rääkkylä a bunaíodh sa bhliain 1874. Is í an Fhionlainnis an t-aon teanga oifigiúil san áit, agus cé go raibh Bräkylä ar an gceantar as Sualainnis go stairiúil, is ionann ainm na háite sa dá theanga inniu. Sa bhliain 2017 bhí 2,252 duine ina gcónaí i Rääkkylä. Is iad na ceantair nó na cathracha timpeall ar Rääkkylä ná Joensuu, Kitee, Liperi, Savonlinna agus Tohmajärvi.
Ceantar feirmeoireachta é Rääkkylä. Maidir leis an gcultúr, is é an ceol tíre, go háirithe an cheolfhoireann úd Värttinä, is mó a thabhaigh clú don áit.
Hasgeir
Is oileán é Hasgeir, gar do Hiort sna hOileáin Siar, i gComhairle nan Eilean Siar.
Contae Santa Cruz, California
Is contae i California é Santa Cruz. Is é Santa Cruz príomhbhaile an chontae agus an chathair is mó daonra. Bhí 262,382 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
Hickmania troglodytes
Tá damháin uaimhe den saghas seo le fáil sa Tasmáin amháin agus iad scaipthe go mór. Tá siad líonmhar mar a bhfuil uisce faoi thalamh agus uaimheanna, agus is féidir iad a fheiceáil cruinnithe i mbéal uaimheanna nó sa mharbhsholas istigh. Tá siad le fáil freisin in áiteanna dorcha fionnuara ciúine eile, ar nós cearchalla folmha nó an taobh thíos de dhroichid.
Cothú
Déanann an damhán uaimhe líon leathan a d’fhéadfadh a bheith méadar trasna. Bíonn an damhán ar crochadh lena chosa fada as díon na huaimhe agus é ag fanacht lena chreach – criogair, ciaróga, cuileoga, míleachosaigh agus damháin eile.
Saol
Déantar suirí agus cúpláil idir an chuid deiridh den gheimhridh agus an tEarrach. Baineann an damhán firinscneach sracadh as an líon, agus nuair a chastar an ceann baininscneach air buaileann sé a chosa tosaigh uirthi. Ó am go chéile baineann stad de nó cúlaíonn sé, agus d’fhéadfaidís leanúint den ghnó ar feadh cúig uair an chloig nó os a chionn. Bíonn an damhán firinscneach ag iarraidh greim a fháil ar chloigeann an chinn eile le cor na gcos agus a starrfhiacla a choinneáil scartha amach chun go bhféadfaí cúpláil.
Is mór iad na saic uibheacha (timpeall 40 mm agus 25 mm) agus tá dealramh piorra orthu. Tá balla tiubh síoda amuigh agus soitheach crua ar crochadh istigh nach dteagmhálann leis an mballa. B’fhéidir gur cosaint é seo ar athrú aeráide nó ar ábhar truaillithe, agus dealraíonn sé nach ngéilleann an síoda d’fhungais ná do bhaictéirí. Bíonn an damhán baininscneach ag faire ar an sac, agus lasmuigh den uaimh ceiltear é le blúirí adhmaid fhliuch lofa. Tagann an t-ál amach i gceann ocht mí nó deich mí féin agus scaipeann siad i gceann míosa. Is fada saol na ndamhán seo; b’fhéidir go maireann siad scór blianta ar a laghad.
Éiceolaíocht
Tá tábhacht éiceolaíoch le damhán uaimhe na Tasmáine mar mhórchreachadóir sna uaimheanna. Tá tábhacht leis freisin mar speiceas iarmharach ó Gondwanaland a bhfuil na gaolta is gaire dó i Meiriceá Theas agus a bhfuil cuid de thréithe na ndamhán is luaithe aige.
Naisc sheachtracha
Eolas ar dhamhán uaimhe na Tasmáine ó Mhúsaem na hAstráile
Piratenpartei Deutschland
Páirtí polaitíochta Gearmánach is ea an Piratenpartei Deutschland (Páirtí Foghlaithe na Gearmáine). Tá breis is ~12000 ball ann. Is é Sebastian Nerz ceannaire an pháirtí.
Naisc sheachtracha
thumb|240px|left|Parlaimint na hEorpa: Toghchán 2009
Algol
Teanga ardleibhéil ríomhchláraithe a saothraíodh san Eoraip sna 1950idí chun oibrithe matamaiticiúla is eolaíochta a dhéanamh, ag an am céanna a bhí Fortran á shaothrú sna Stáit Aontaithe don ghnó céanna.
Grúpa eitneach
thumb|250px|Grianghraf de na h[[Ainu, grúpa eitneach ó oileán Hokkaido, An tSeapáin, tógtha sa bhliain 1904.]]
Is éard is grúpa eitneach nó eitneacht ann ná catagóir daoine a aithníonn a chéile, de ghnáth ar bhonn cosúlachtaí toimhdithe amhail teanga chomhchoiteann, sinsearach coiteann, stair, sochaí, cultúr, náisiún nó cóireáil shóisialta laistigh dá gceantar cónaithe. . Is minic a úsáidtear eitneacht go comhchiallaithe leis an téarma náisiún, go háirithe i gcásanna an náisiúnachais eitnigh, agus tá sé scartha ó ach bainteach le coincheap na gciníocha.
Is stádas oidhreachta é eitneacht, de ghnáth bunaithe ar an tsochaí ina gcónaíonn an duine. Is iondúil go mbíonn ballraíocht i ngrúpa eitneach sainmhínithe ag oidhreacht chultúrtha chomhroinnte, sinsearacht, miotas bunúis, stair, tír dhúchais, teanga nó canúint, córais shiombalacha cosúil le reiligiún, miotaseolaíocht agus deasghnáth, cócaireacht, stíl chóirithe, ealaín nó cuma fhisiciúil. Is minic a leanann grúpaí eitneacha ar aghaidh ag labhairt teangacha gaolmhara agus ag roinnt linn ghéinte den chineál céanna. Trí bhíthin aistrithe teanga, athchultúraithe, an uchtaithe agus tiontaithe reiligiúnaigh, is féidir le daoine aonair nó le grúpaí grúpa eitneach amháin a fhágáil agus páirt a ghlacadh i gceann eile (seachas grúpaí eitneacha a chuireann béim ar aonchineálacht nó ar íonacht chiníoch mar phríomhchritéar ballraíochta).
Càrn Mhoillidh
Is baile suite in Aonghas é Càrn Mhoillidh nó Càrn a’ Mhilidh.
Grúpa eitneach
Is éard atá sna grúpaí eitneacha is mó ar na saolta seo ná na céadta milliún duine (na Han-Sínigh an ceann is mó), cé go bhfuil na cinn lú teoranta do roinnt dosaen daoine aonair (go leor daoine dúchasacha ar fud an domhain). Is féidir grúpaí eitneacha a fhoroinnt ina bhfoghrúpaí nó ina dtreibheanna, a d'fhéadfadh a bheith ina ngrúpaí eitneacha ar leithligh de réir a chéile mar gheall ar leithlisiú iongamas nó leithscaradh fisiciúil ón mháthair grúpa. Os a choinne sin, is féidir le heitneachtaí ar leithligh teacht le chéile chun paineitneach a chruthúa (mar shampla Han-Sínigh) agus d’fhéadfadh aon eitneacht amháin a chumasc sa deireadh. Cibé acu trí rannán nó trí chónascadh, tagraítear do bhunú grúpa eitneach ar leithligh mar eitnigineas
Téarmaíocht
Tá an téarma eitneach díorthaithe ón bhfocal Gréigise ἔθνος ethnos (níos beaichte, ón aidiacht ἐθνικός ethnikos, a tugadh ar iasacht sa Laidin mar ethnicus).
Britain's Got Talent (sraith 10)
Is comórtas tallainne teilifíse cruthaithe ag Simon Cowell é Britain's Got Talent, a tosaíodh sa Ríocht Aontaithe sa bhliain 2007. Thosaigh an deichiú sraith ar an 9 Aibreán 2016 agus chríochnaigh sé ar an 28 Bealtaine 2016.
B'iad Simon Cowell, Amanda Holden, Alesha Dixon agus David Walliams na breithiúna don sraith seo. Bhuaigh Richard Jones an tsraith le 16.7% de na vótaí agus tháinig Wayne Woodward sa dara háit.
George Lazenby
Is aisteoir Astrálach é George Robert Lazenby, a rugadh ar an 5 Meán Fómhair, 1939.
Contae Shasta, California
Is contae i California é Shasta. Is é Redding príomhbhaile an chontae agus an chathair is mó daonra. Bhí 177,223 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
Bart the Mother
Craoladh an tríú eipeasóid, "Bart the Mother", den deichiú sraith The Simpsons ar an 27 Meán Fómhair 1998. Scríobh David S. Cohen an eipeasóid seo. D'fhéach 7.35 milliún duine ar an eipeasóid.
Dún, Hiort
Is oileán é Dún, gar do Hiort sna hOileáin Siar, i gComhairle nan Eilean Siar.
Cúl-cinn an Droma Bhig
Is sráidbhaile suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é Cúl-cinn an Droma Bhig.
Dún Neachdain
Is baile suite in Aonghas é Dún Neachdain.
Fleadh
Feis cheoil ba ea Fleadh. Bhíodh an fheis ar siúl i Finsbury Park, Londain ar feadh lae amháin le linn an tsamraidh gach bliain. Bhunaigh Vince Power an fheis sa bhliain 1990, agus lean sí ar aghaidh go dtí 2004.
Club Chonradh na Gaeilge
Club sóisialta agus beár Gaelach is ea Club Chonradh na Gaeilge nó Club an Chonartha atá suite in íoslach cheanncheathrú Chonradh na Gaeilge, ag 6 Sráid Fhearchair i mBaile Átha Cliath 2, Éire. Cuirtear réimse fairsing d'imeachtaí cultúrtha Gaelacha ar siúl sa Chlub.
Bunaíodh An Club sa bhliain 1969.
Ceathrú an Uisce (Muraisc)
Is sráidbhaile í Ceathrú an Uisce. Tá an baile suite i Muraisc, i gContae Mhaigh Eo.
Scarlett Johansson
Is ban-aisteoir Meiriceánach í Scarlett I. Johansson (a rugadh ar an 22 Samhain 1984 i Nua-Eabhrac).
Caol Sróim
Is sráidbhaile suite i gCataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, é Caol Sróim.
An Caolas Cumhang
Is sráidbhaile suite in iarthar Chataibh, Comhairle na Gàidhealtachd, Albain, é an Caolas Cumhang.
Avenue House
mion|clé|Doras isteach sna stáblaí ag Avenue House Is teach mór Victeoireach suite sa London Borough of Barnet é Avenue House nó Stephens House. Tógadh cuid lárnach an tí sa bhliain 1859.
Bhí baint ag muintir Stephens ar leosan Stephens Ink. Cheannaigh siad an teach sa dara leath den 19ú haois agus chuir siad go mór leis. Tá músaem beag sa teach a bhfuil bailiúchán ann a bhaineann leis na Stephens agus le tionscal na dúiche.
Tógadh an "Boxty" ar eastát an tí mhóir am éigin sna 1870idí mar ghairdín laistigh de mhúr. Tógadh na struchtúir le coincréit, agus táid ar na struchtúir choncréite is luaithe sa Bhreatain Mhór, seachas cúpla iarsma ó aimsir na Rómhánach. Cuireadh athchaoi ar Boxty i 1997.
250px|mion|clé|An Boxty, cuid d'Avenue House
UEFA Euro 2016
Bhí Craobhchomórtas UEFA sacair na hEorpa 2016, ar a dtugtar Euro 2016 freisin, ar an 15ú eagrán de Chraobhchomórtas Sacair na hEorpa, comórtas a eagraíonn UEFA. Thosaigh an comórtas sa Fhrainc ar an 10 Meitheamh 2016. Bhí an cluiche ceannais ar an 10 Iúil 2016. Imreofar an cluiche oscailte agus an cluiche ceannais sa Stade de France.
Is í an Fhrainc an tír inar eagraíodh an comórtas an líon is mó uaireanta, imríodh trí huaire sa tír sin é: 1960, 1984 agus 2016.
Foirne
Ghlac 24 foireann páirt sa chomórtas. Bhí líon na n-iomaitheoirí ardaithe sa Euro 2016 ó 16 go 24 fhoireann. Mar sin bhí roinnt mhaith foirne ag imirt i gcraobhchomórtas na hEorpa den chéad uair mar gheall ar an méadú sin.
Struchtúr an chomórtais
Bhí 24 fhoireann ag glacadh páirte, den chéad uair. I ngeall ar an méadú ar líon na rannpháirtithe, imreofar an comórtas thar ceithre seachtaine, seacha trí chinn. Bhí an comórtas oifigiúil ar siúl ar feadh 31 lá. Bhí an cluiche oscailte ar siúl Dé hAoine an 10 Meitheamh 2016. Bhí an cluiche ceannais ar siúl an 10 Iúil 2016, sa Stade de France in Saint-Denis.
Cathracha agus staideanna
Seoladh féilire an chomórtais an 25 Aibhrán 2015:
Lógó
Nochtar an lógó i rith searmanas ag an bPavillon Cambon Capucines i bPáras ar an 26 Meitheamh 2013.
Mana
"Le Rendez-Vous".
Is athrú é seo ar an gceann a úsáideadh i gcéim an iarratais: "Le Foot comme on l'aime".
Amhrán oifigiúil
Is é an DJ David Guetta a chumfaidh an t-amhrán oifigiúil. Bhí sé ina ambasadóir ceoil don chomórtas Euro 2016 agus eagróidh sé ceolchoirm ar an Champ de Mars ar an 9 Meitheamh 2016.
An tSonóg
Super Victor is ainm don tSonóg.
Babhtaí cáilithe
Den chéad uair, bhí liathróid ar leith ann do na babhtaí cáilithe do Chraobh na hEorpa. Bhí sé bunaithe ar theicneolaíochtaí a bhí in úsáid do liathróid an Brazuca, agus is iad Adidas a rinne é. .
Babhtaí deiridh
Beau Jeu is ainm don liathróid do na babhtaí deiridh. Cuireadh i láthair é an 12 Samhain 2015. Don Bhabhta díbeartha úsáidtear liathróid leis an ainm Fracas.
Babhtaí Cáilithe
An tarraingt ar an 13 Feabhra 2014 in Nice. Bhí babhta na ngrúpaí ar siúl ón 7 Meán Fómhair 2014 go dí an 13 Deireadh Fómhair 2015.
Cluichí cáilithe
Cuireadh na 53 náisiún Eorpach a ghlac páirt sna babhtaí cáilithe do Chraobh na hEorpa 2016 i 9 ngrúpa de chúig nó sé fhoireann. D'imir gach foireann na foirne eile sa ghrúpa faoi dhó, sa bhaile agus as baile. Chuaigh buaiteoirí na ngrúpaí agus na foirne a tháinig sa dara háit i ngach grúpa, chomh maith leis an bhfoireann ab fhearr ina measc siúd a chríochnaigh sa tríú háit, ar aghaidh chuig na babhtaí deiridh. D'imir na hocht bhfoirne eile a chríochnaigh sa tríú háit sna grúpaí a chéile, i gcluichí díbeartha. Bhí na cluichí sa bhaile ar siúl an 12, 13 agus 14 Samhain 2015 agus bhí na cluichí as baile ar siúl an 15, 16 agus 17 Samhain. Chuaigh na ceithre fhoireann a raibh an bua acu ar aghaidh chuig babhtaí deiridh an chomórtais.
Seo a leanas na torthaí ar na cluichí díbeartha:
Cáilithe tar éis na babhtaí cáilithe
Eochair : TO: Tír Óstaigh
Contae Siskiyou, California
Is contae i California é Siskiyou. Is é Yreka príomhbhaile an chontae agus an chathair is mó daonra. Bhí 44,900 duine ag maireachtaint sa chontae sa bhliain 2010.
UEFA Euro 2016
Babhta na nGrúpaí
mion|upright=1.5|{{legend|#ff9f40|Round of 16}} {{legend|#b94954|Group stage}}
An Tarraingt
Rinneadh an tarraingt do bhabhtaí deiridh Chraobh na hEorpa 2016 an 12 Nollaig 2015 ag 18:00.
Cuireadh An Fhrainc san áit A1 go huaithoibríoch mar óstach.
Eochair: TO : Tír Óstaigh
Curadh: Curadh an chomórtais roimhe
Ainmniú na foirne is fearr sa tríú háit
Ní rachaidh ach na 4 fhoireann is fearr a thiocfaidh sa tríú háit sna grúpaí ar aghaidh chuig an mbabhta le 16. Chun na foirne sin a ainmniú, cuirfear torthaí na sé fhoireann sin i gcomparáid le chéile:
Dáileadh na bhfoirne is fearr a thagann sa tríú háit i mbabhta na ngrúpaí
Toisc go gcuirfidh ceithre chinn de na sé ghrúpa foireann a thagann sa tríú háit ar aghaidh chuig na babhtaí díbeartha, bainfear úsáid as an tábla thíos chun na tacair éagsúla a bheith i gceist a dháileadh, mar seo a leanas:
Scórálaithe cúl
NB: Tá na himreoirí i gcló trom fós san iomaíocht sa chomórtas
Airgead duais
Íocaíocht breise:
Na Meáin
Rannóg le líonadh