cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Stefan Heym
DDR
Sa bhliain 1979, chaill Heym a bhallraíocht i gcumann oifigiúil na scríbhneoirí, i ndiaidh dó Collin a fhoilsiú san Iarthar. Úrscéal é Collin a chaitheann súil ar na coimhlintí inmheánacha sa Ghearmáin Thoir. Scríbhneoir is ea Hans Collin, príomhlaoch an úrscéil, agus é tar éis clú agus cáil a bhaint amach sa Ghearmáin Thoir. Tugann an t-úrscéal cur síos ar a shaol sa tír Shóisialach, ar an dóigh ar ghlac sé páirt i gCogadh Cathartha na Spáinne ar nós idéalaigh chlé a linne, agus ar an taom croí a bhuaileann é anois agus a chuireann d'fhiacha air marana a dhéanamh ar chiall a shaoil.
Sna hochtóidí, bhí Heym ag tacú le gluaiseacht na gceart sibhialta sa Ghearmáin Thoir, agus nuair a thosaigh na léirsithe in aghaidh na deachtóireacht a i bhfómhar na bliana 1989, bhí Heym ag óráidíocht os comhair na sluaite. I Mí na Samhna 1989, fuair sé ar ais a bhallraíocht i gcumann na scríbhneoirí.
Sa Ghearmáin Aontaithe
I ndiaidh aontú na Gearmáine, bhí Heym míshásta le chomh dona agus a bhí muintir an Oirthir as i gcomparáid le muintir an Iarthair, agus sa pholaitíocht, bhí sé i gcónaí den tuairim go raibh gá leis an dara rogha, leis an Sóisialachas, go fóill, agus an caipitleachas tar éis iomlán na tíre a ghabháil. In olltoghcháin na bliana 1994, bhí sé ina iarrthóir neamhspleách ar liosta an PDS - ba é an PDS, nó Páirtí an tSóisialachais Dhaonlathaigh, an t-ainm a bhaist páirtí Cumannach na Gearmáine Thoir (is é sin, an SED nó Sozialistische Einheitspartei Deutschlands - "Páirtí Sóisialach Aontais na Gearmáine") air féin i ndiaidh imeacht an chórais Chumannaigh. Mar sin, is éard a bhí i gceist leis an bpáirtí a raibh sé ina iarrthóir dó ná iarsmaí an pháirtí Chumannaigh a bhí á ghéarleanúint tráth den tsaol. mion|Der Konig David Bericht Vótáladh Heym isteach ar an mBundestag, agus ó ba eisean an Feisire ba sine sa Pharlaimint, thug seisean óráid tionscnaimh an reachtais nua. Bhí an óráid ina cnámh spairne, nó bhí feisirí na heite deise míshásta le tuairimí polaitiúla Heym. Níor thoiligh siad, fiú, le hóráid Heym a chur i gcló i bhfeasachán an Bhundestag.
D'éirigh Heym as sa bhliain 1995 mar agóid in aghaidh leasú bunreachta le pá na bhfeisirí a ardú. Sa bhliain 1997, bhí sé ar dhuine acu siúd a shínigh "Forógra Erfurt", nó Erfurter Erklärung. San fhorógra seo, bhí intleachtóirí agus ealaíontóirí ón eite chlé ag éileamh ar na Daonlathaigh Shóisialta, na Sóisialaigh Dhaonlathacha agus na Glas aigh comhoibriú a dhéanamh in aghaidh an chaipitleachais.
Sa bhliain 2001, fuair Heym bás le taom croí in Iosrael, áit a raibh sé ag glacadh páirte i seimineár faoi shaol agus shaothar Heinrich Heine. clé|mion|449x449px| Uaimh
A.L.F. Rivet
Ba sheandálaí agus cartagrafaí Briotanach é Albert Lionel Frederick Rivet, FBA (30 Samhain 1915 – 6 Meán Fómhair 1993).
Beathaisnéis
Sa bhliain 1952, fuair sé post mar Oifigeach Cúnta Seandálaíochta sa tSuirbhéireacht Ordanáis, áit a raibh sé freagrach as léarscáileanna stairiúla a tháirgeadh. Ghlac Rivet páirt in atheagrú an tríú heagrán de Map of Roman Britain (1956), a foilsíodh ansin i Town and Country in Roman Britain, i 1956. Bhog sé go hOllscoil Keele i 1964, áit ar ceapadh é ina Ollamh le Léann na bProibhinsí Rómhánacha. Scríobh sé go leor foilseachán lena n-áirítear The Place-Names of Roman Britain (1979), comhscríofa le Colin Smith, agus Gallia Narbonensis (1988).
Bhí Rivet ina uachtarán ar an iris acadúil Britannia ó 1977 go 1980, agus mar leasuachtarán ina dhiaidh sin. Bhí sé ina bhall freisin den Royal Commission on Historical Monuments, an British School at Rome, agus an British Academy.
Fuair Rivet bás ar an 6 Meán Fómhair 1993, beagnach dhá bhliain tar éis dó stróc trom a fháil..
Puchán ae
Péist leata sheadánach, cosúil le duilleog, le súiteoir béil ar a tosach coirceogach a dhéanann an t-uafás damáiste do bheithígh is caoirigh. A thimthriall beatha casta, le seilide mar óstach idirmheánach ina dtarlaíonn atáirgeadh neamhghnéasach. Is veirteabrach an t-óstach deireanach, go minic caora. Táirgeann sé na mílte uibheacha i nducht domlais an óstaigh. Scaoiltear na huibheacha amach le fuílleach an óstaigh agus tagann larbhaí astu. Tollann na larbhaí sin cos bhog seilide uisce, an dara óstach, agus méadaíonn ansin. Scaoiltear na larbhaí as an seilide agus tálann siad craiceann láidir timpeall orthu féin (is cist an struchtúr seo, agus is fadtéarmach é). Itheann caoirigh is beithígh féar ar a mbíonn cisteanna, agus déanann na cisteanna a mbealach ón stéig bheag chuig an ae, as sin go dtí ducht an domlais. Cailleann feirmeoirí na tíre seo suas le €25 milliún in aghaidh na bliana de thoradh imeachtaí an tseadáin. Maraíonn sé an chaora nó cuireann isteach air sa chaoi go mbíonn drochshláinte is olann ar chaighdeán íseal aige. Cailleann beithígh meáchan, déantar damáiste don ae iontu, agus laghdaíonn a dtorthúlacht dá bharr. Íslítear táirgeadh an bhainne is caighdeán na feola chomh maith.
Ríomhaire pearsanta
thumb|deas|300px|Comhchodanna an ríomhaire phearsanta Is ríomhaire d’aon úsáideoir amháin é an ríomhaire pearsanta. Go ginearálta bíonn an ríomhaire pearsanta comhdhéanta as na páirteanna seo a leanas:
Sléacht Hungerford, 1987
Ar 19 Lúnasa 1987, mharaigh fear gunna 16 duine i mbaile Hungerford i mBerkshire, Sasana, a mháthair san áireamh. Bhí scitsifréine pharanóideach ar Michael Ryan, 27 bliain d'aois, agus gunnaí go leor aige, airm tine i seilbh dhlíthiúil.
Ríomhaire pearsanta
Stair an Ríomhaire Phearsanta
right|thumb|Ríomhaire den chineál Apple II (1977)
Ba é an micreaphróiseálaí a chuir an ríomhaire in aice láimhe ag an duine aonair an chéad uair riamh. Is féidir úsáid a bhaint as san obair - mar a dhéanann daoine féinfhostaithe an lae inniu, ach go háirithe - nó mar chaitheamh aimsire ann féin. B'é an comhlacht úd Intel ach go háirithe a spreag forbairt na teicneolaíochta seo.
Ba é an Altair an chéad ríomhaire pearsanta riamh, ach ba é an Apple II (1977) an chéad cheann a raibh tóir mhór air. Bhí gal as an ngnáth air mar gheall ar an gcineál bogearra a cruthaíodh le huimhreacha gnó a phróiseáil, is é sin, an chéad scarbhileog, ar ar tugadh Visicalc.
Spreag an spéis mhór seo sna ríomhairí pearsanta IBM chun a ríomhaire féin a chur ar an margadh, is é sin, ríomhaire pearsanta IBM (1981). D'éirigh le comhlacht beag darbh ainm Microsoft conradh a shíniú le hIBM faoi sholáthar an chóras oibriúchán don ríomhaire seo. DOS a bhí ar an gcóras oibriúcháin sin. Nuair a thosaigh comhlachtaí eile ag táirgeadh ríomhairí a bhí comhoiriúnach le ríomhaire pearsanta IBM (ar nós Compaq, Hewlett-Packard, Dell, Gateway, srl.), bhí Microsoft in ann ceadúnas a éileamh ar na ríomhairí seo. De bharr an chonartha seo, tá Microsoft ar an gcomhlacht bogearraí is mó sa domhan i gcónaí.
Bhí tionchar mór ag an Apple Macintosh (1984) ar dhearcadh a lán daoine i leith na ríomhairí, nó ba é an chéad ríomhaire a bhain leas as comhéadan úsáideora grafach (GUI). Ba é an ríomhaire áirithe sin a d'oscail margadh na ríomhaireachta don ghnáthdhuine, nó bhí sé i bhfad níos so-úsáidte ná na ríomhairí a bhí ann roimhe. Ní chaithfeá bheith i d'innealtóir le héirí eolach ar bhealaí an ríomhaire seo. I dtús na nóchaidí, tháinig na chéad ríomhairí pearsanta ilmheán ar an bhfód.
Indreacóitéiriam
mion|Teileagan de chnámharlach Indreacóitéiriam An mamach tíre is mó a mhair riamh ba ea an indreacóitéiriam. Is eol go raibh sé ann i dtús na ré Olagaicéiní i lár na hÁise.
Srónbheannach ollmhór gan adharc a bhí ann, 4.8 m in airde ag a ghuaillí. Is dócha go raibh suas le 17 tonna meáchain ann. Ainmhí planditeach ab ea é.
Kemi Badenoch
Is polaiteoir Briotánach í Olufunto "Kemi" Badenoch (née Adegoke, 2 Eanáir 1980) atá ag obair mar Rúnaí Stáit do Ghnó agus Trádáil ó 2023 agus mar Uachtarán ar an mBord Trádála agus Aire na mBan agus na gCothromaíochtaí ó 2022.  Roimhe seo bhí sraith post sóisearach aireachta aici faoi Bhoris Johnson ó 2019 go 2022. Mar bhall den Pháirtí Coimeádach, in 2017 toghadh í mar Fheisire Parlaiminte (FP) do Saffron Walden in Essex, tar éis di a bheith ina Comhalta Coimeádach de Thionól Londain roimhe seo.
Sa bhliain 2012, níor éirigh le Badenoch suíochán a bhaint amach ar Thionól Londain, ach ceapadh í ar an gcomhlacht tar éis do Victoria Borwick éirí as in 2015. Ag tacú leis an mBreatimeacht i reifreann 2016, toghadh Badenoch chuig Teach na dTeachtaí in 2017. Tar éis do Bhoris Johnson a bheith ina Phríomh-Aire i mí Iúil 2019, ceapadh Badenoch mar Fho - Rúnaí Stáit Parlaiminte do Leanaí agus Teaghlaigh. In athstruchtúrú mhí Feabhra 2020, ceapadh í mar Rúnaí Státchiste don Státchiste agus mar Fho-Rúnaí Stáit Parlaiminte um Chothromaíochtaí. I mí Mheán Fómhair 2021, tugadh ardú céime di mar Aire Stáit Comhionannais agus ceapadh í mar Aire Stáit Rialtais Áitiúil, Creidimh agus Pobail. I mí Iúil 2022, d'éirigh Badenoch as an rialtas agus níor éirigh léi teacht in áit Johnson i dtoghchán ceannaireachta an Pháirtí Choimeádaigh i mí Iúil - Meán Fómhair 2022. Tar éis do Liz Truss a bheith ceaptha ina Príomh-Aire i Meán Fómhair 2022, cheap sí Bàideanach mar Rúnaí Stáit um Thrádáil Idirnáisiúnta agus ina hUachtarán ar an mBord Trádála; athcheapadh comharba Truss í, Rishi Sunak, an mhí dár gcionn.
San athstruchtúrú comh-aireachta i mí Feabhra 2023, aistríodh Badenoch isteach i ról an Rúnaí Stáit do Ghnó agus Trádáil, tar éis an Roinn Trádála Idirnáisiúnta a chumasc le heilimintí de Straitéis na Roinne Gnó, Fuinnimh agus Tionscail. Choinnigh Badenoch freagrachtaí an aire comhionannais.
Luathshaol
Rugadh Olukemi Olufunto Adegoke ar 2 Eanáir 1980 i Wimbledon, Londain. Tá sí ar dhuine de thriúr leanaí a rugadh do thuismitheoirí meánaicmeacha Iarúbach a. Is dochtúir ginearálta é a hathair, Femi Adegoke, agus is ollamh le fiseolaíocht í a máthair, Feyi Adegoke. Chaith Badenoch codanna dá hóige ina cónaí i Lagos, an Nigéir agus sna Stáit Aontaithe, áit a raibh a máthair ag léachtóireacht. Tá deartháir aici darb ainm Fola agus deirfiúr darbh ainm Lola. D'fhill sí ar an Ríocht Aontaithe nuair a bhí sí 16 bliana d'aois chun cónaí le cara dá máthar mar gheal ar an staid pholaitiúil agus eacnamaíoch a bhí ag dul in olcas sa Nigéir, a raibh tionchar aici ar a teaghlach. Cé gur saoránach Briotanach í agus gur rugadh sa Ríocht Aontaithe í, dúirt Badenoch go raibh sí "to all intents and purposes a first-generation immigrant", le linn a hóráid tosaigh sa pharlaimint.
Llanbedr Pont Steffan
52.1125°N, -4.0792°W
Kemi Badenoch
Oideachas agus gairm san earnáil phríobháideach
Agus í ag obair ansin, rinne sí staidéar ar an dlí go páirtaimseartha ag Birkbeck, Ollscoil Londain, agus chríochnaigh sí céim Baitsiléir Dlí (LLB) in 2009. D’oibrigh Badenoch ansin mar anailísí córais ag an 'Royal Bank of Scotland Group', sular lean sí slí bheatha i seirbhísí comhairleoireachta agus airgeadais, ag obair mar comhstiúrthóir do 'Coutts', banc píomháideach agus bainisteoir saibhreas,  ó 2006 go 2013, agus ina dhiaidh sin ina stiúrthóir digiteach ag "The Spectator" ó 2015 go 2016.
Sráid Eccles
Is sráid thábhachtach i mBaile Átha Cliath í Sráid Eccles.
Llanbedr Pont Steffan
Baile i Ceredigion, an Bhreatain Bheag, is ea Llanbedr Pont Steffan, 93.8 km ó Caerdydd agus 280 ó Londain. Tá daonra 2,870 ann, agus tá 1,346 (46.9%) in ann Breatnais a labhairt.
Kemi Badenoch
Go luath ina gníomhréim pholaitiúil
clé|mion| Badenoch sa bhliain 2017 ag labhairt ag an London Assembly's Energy Committee Chuaigh Badenoch isteach sa Pháirtí Coimeádach i 2005 ag aois 25. Ag olltoghchán 2010, bhí sí san iomaíocht i dtoghacheantar Dulwich agus West Norwood i gcoinne Tessa Jowell de chuid an Lucht Oibre agus tháinig sí sa tríú háit.
Tionól Londain
Sa bhliain 2012, sheas Badenoch do na Coimeádaigh i dtoghchán Thionól Londain, áit ar cuireadh sa chúigiú háit ar an liosta Londain í. Níor bhuaigh na Coimeádaigh ach trí shuíochán ón liosta ar fud Londain sa toghchán, mar sin níor toghadh Badenoch.
Trí bliana ina dhiaidh sin, in olltoghchán 2015, toghadh Victoria Borwick go Teach na dTeachtaí agus ina dhiaidh sin d’éirigh sí as a suíochán ar Thionól Londain. Toghadh an ceathrú iarrthóir ar an liosta, Suella Fernandes, chuig Teach na dTeachtaí freisin, agus dhiúltaigh sí an post a líonadh. Fógraíodh mar sin gurbh í Badenoch (mar a bhí sí, tar éis a pósadh i 2012) an Comhalta Tionóil nua. Lean sí ar aghaidh chun a suíochán a choinneáil sa Tionól i dtoghchán 2016. Thacaigh Badenoch leis an mBreatimeacht i reifreann bhallraíocht an AE sa RA 2016.
Hewlett-Packard
Ba chomhlacht ríomhaireachta é Hewlett-Packard, agus é lonnaithe in Palo Alto, California. Ba é an comhlacht teicneolaíochta faisnéise is mó ar domhan é. Tá clú ar a gcuid clóirí agus ríomhairí pearsanta. Scoilteadh an comhlacht ar 1 Samhain 2015 ina dhá chomhlacht poiblí: HP Inc. agus Hewlett Packard Enterprise.
Tagairtí
mion|clé|An garáiste in Palo Alto inar chuir Hewlett agus Packard a gcomhlacht ar bun
Caillteanas caipitil
mion|agóid "TaxMarch" i [[Washington, D.C.|Washington, DC, sa bhliain 2017 ]] Is éard atá i gceist le caillteanas caipitil ná caillteanas a tharlaíonn mar thoradh ar shócmhainn chaipitiúil a chur de láimh, a chailliúint nó a scrios, nó ar fhiachas fadtéarma.
I dtaca le cúrsaí cánach, is féidir caillteanas caipitiúil a fhritháireamh in aghaidh brabúis chaipitiúil.
Buama neodrón
Arm núicléach atá beag a dhóthain chun a oibriú ar pháirc an áir. Ainm eile air is ea arm radaíochta méadaithe. Scaoiltear é mar shliogán airtléire nó mar chuid phléascach i dtosach diúracáin ghearr-raonaigh, agus cruthaíonn a mhadhmadh an-chuid radaíochta níos mó ná pléascadh is teas. Mar sin, bíonn an iarmhairt scriosta dírithe ar rudaí beo thar aon rud eile, criúnna tancanna is feithiclí neartaithe eile, agus daoine i ndídean ar féidir leis an radaíocht treá isteach iontu.
Máine Mór
Bunaitheoir ríocht Uí Mhaine ba ea '' Máine Mór mac Eochadha  (beo 4ú haois).
Beatha
De shliocht Colla dá Chríoch as Oirialla ba ea Máine Mór. I dteannta lena athair, Eochaidh Ferdaghiall agus a bheirt mac Breasal agus Amhlaibh, chuaigh ​sé chuig cúige Chonnacht ag lorg tailte nua. Rinne siad ruathar ar an rí áitiúil, Cian d'Fhearaibh Bolg, rí na bhFear Bolg (féach Soghain agus Senchineoil agus miondreamanna eile). Le cuidiú ó Naomh Greallan, chloígh siad a naimhde agus lonnaigh siad sna tailte. D'éirigh Greallan ina naomhphátrún Uí Mhaine.
Bhí Máine Mór i gcoróin le cúig bliain. Is sinsear é desna clanna a leanas: Uí Lallaigh, Uí Mhadadháin, Uí Cheallaigh, Uí Fhallamháin, Uí Neachtain, Mhic Thréanfhir, i measc eile.
Infreastruchtúr
An raon leathan fachtóirí is áiseanna a ligeann do dhaoine is eacnamaíocht na tíre nó comhlacht déantúsaíochta feidhmiú go héifeachtach. Cuimsíonn sé ábhair cosúil le córais cumarsáide, iompair, cumhachta, tithíochta is oideachais.
Llanbedr-y-fro
51.4792°N, -3.3199°W
Baile i Bro Morgannwg, an Bhreatain Bheag, is ea Llanbedr-y-fro, 10.1 km ó Caerdydd agus 221 ó Londain. Tá daonra 857 ann, agus tá 102 (11.9%) in ann Breatnais a labhairt.
Leabhar Donn
Lámhscríbhinn ginealaigh de chuid na 15ú haise is ea an Leabhar Donn.
Sráid an Fhíona
Is sráid thábhachtach i mBaile Átha Cliath í Sráid an Fhíona.
Leabhar Donn
Tiomsaíodh an leabhar is dúchas ar theorainneacha Shligigh agus Liatroma. Scríobhadh é i ndá thréimhse, idir 1432–1441 agus 1476–1482.
Caomhnaítear an leabhar i Leabharlann Acadamh Ríoga na hÉireann, 23 Q 10.
Creathán bainne
mion|clé|Creathán bainne le [[seacláid]]
Deoch fhuar is ea creathán bainne atá déanta de bhainne, d'uachtar reoite agus d'ábhar milis eile ar nós seacláide, torthaí, brioscaí. Doirtear isteach i ngloiní airde í de ghnáth agus cuirtear uachtar buailte ar a barr. Is féidir le daoine í a dhéanamh sa bhaile ach de ghnáth ceannaítear i mbialanna í agus i mbialanna mearbhia go háirithe.
Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1969
Ba chomórtas iománaíochta í Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1969, a thosaigh ar 25 Bealtaine 1969 agus chríochnaigh ar 7 Meán Fómhair 1969. B'í an 83ú comórtas Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann. Ghlac 13 fhoireann páirt. Bhuaigh Cill Chainnigh an comórtas don 17ú huair.
Puchán fola
Péist leata sheadánach a fhaightear mar phéist fhásta sa bhfuil i mamaigh áirithe, daoine san áireamh. Cuireann sé tús le sisteasóimiáis, galar coitianta i réigiúin thrópaiceacha. Timthriall casta beatha aige, le seilide fionnuisce mar óstach idirmheánach, agus tarlaíonn atáirgeadh neamhghnéasach sa phas san óstach sin. Fuasclaíonn an seilide na larbhaí (na cearcáirigh) i bhfionnuisce, agus ionfhabhtaíonn siad an t-óstach deireanach trína chraiceann a pholladh.
Infreafhuaim
Is éard is infreafhuaim ann ná fuaimthonnta de mhinicíocht níos lú ná 20 Hz. Ní féidir le duine na tonnta seo a aireachtáil leis na cluasa, ach is féidir iad a bhrath mar a bheadh brú ar an gcolainn má bhíonn an tonn dian go leor. Mar shampla, gineann pléascadh tonnta infreafhuaime (chomh maith le tonnta fíorfhuaime), agus déanann séideadh na gaoithe trí chrainn is thart ar fhoirgnimh mhóra an rud céanna. Tugtar infreasonaic ar staidéar na hinfreafhuaime.
Fotheidil
mion|Fotheidil Is éard atá i gceist le fotheidil i scannáin nó ar an teilifís, is araile ná téacs a léiríonn caint na gcarachtar ag bun an scáileáin. Uaireanta bíonn na fotheidil sa bhunteanga agus uaireanta eile mar aistriúchán.
John Hillerman
Aisteoir Meiriceánach ab ea John Benedict Hillerman a rugadh ar an 20 Nollaig, 1932 i Denison, Texas agus a fuair bás ar an 9 Samhain, 2017 i Houston, Texas.
Púdar bácála
Meascán de dhécharbónáit sóidiam, aigéad tartarach is tartráit photaisiam, a úsáidtear i mbácáil. Cuirtear le plúr is uisce é chun an taos a dhéanamh. Nuair a théitear an taos fuasclaítear dé-ocsaíd charbóin, rud a chuireann an taos ag éirí.
Hildesheim
Cathair sa tSacsain Íochtarach, an Ghearmáin, is ea Hildesheim. . Tá sí suite sa cheantar Hildesheim, thart ar 30 km ó dheas de Hanover, ar bhruacha na hInnerste, craobh-abhainn bheag d'Abhainn na Leine.
Hildesheim
clé|mion|Cearnóg an mhargaidh stairiúil san oíche
Príomh-radhairc
mion|Lánléargas sféarúil ar Áit an Mhargaidh mion|Gildhalla na mbáicéirí agus Gildhalla na mBúistéirí in Áit an Mhargaidh mion|Áit an Mhargaidh stairiúil le Halla na Cathrach agus scairdeán an margaidh
ASIMO
Is róbat duiniúil é ASIMO (acrainm i gcomhair Advanced Step in Innovative Mobility, « Ardchéim i Soghluaisteacht Nuálaíoch » i nGaeilge) a chruthaigh Honda sa bhliain 2000. Tá sé ar taispeáint i músaem Miraikan i Tóiceo, an tSeapáin. Ar 8 Iúil 2018, chuir Honda an nuashonrú deireanach ar Asimo ar fáil trína leathanach oifigiúil ag rá go mbeadh sé ag éirí as a leithéid de róbait, cosúil le ASIMO, a fhorbairt agus a tháirgeadh a thuilleadh, d'fhonn díriú ar fheidhmeanna níos praiticiúla ag baint úsáide as an teicneolaíocht a forbraíodh le linn shaolré ASIMO.
Roghnaíodh an t-ainm in ómós do Isaac Asimov. Bhí a thaispeánadh gníomhach deireanach i mí an Mhárta 2022, níos mó ná 20 bliain tar éis a chéad uair, agus Honda ag fógairt go bhfuil siad chun díriú ar theicneolaíocht róbatach atá faoi chianrialaithe ar stíl avatar.
Tá ceithre mhúnla foilsithe d'ASIMOV. Cúpla bliain tar éis an scaoileadh i 2002, táirgeadh 20 aonad den chéad mhúnla. Ó mhí Feabhra 2009, bhí os cionn 100 aonad d'ASIMO ann.
Forbairt
mion|clé|Múnla P3 (ar chlé) i gcomparáid le ASIMO
Sceallóga
Séard is sceallóga prátaí ann ná míreanna de phrátaí agus iad friochta i gcorcán lán d'ola te nó ar thrádaire in oigheann. Is féidir iad a ithe gan dua le do mhéara in ionad dul i muinín gabhlóige. (Dar ndóigh, is féidir iad a ithe le gabhlóg freisin). Go minic caitear salann agus fínéagar nó piobar orthu chun a mblas a fheabhsú nó chun blas breise a thabhairt dóibh. Go minic itear le anlann éigin iad ar nós anlann trátaí nó maonáis.
Is scroid an-choitianta iad timpeall na cruinne agus is cuid lárnach iad de bhiachlár mearbhia. Itear ina aonair iad nó itear le bia eile iad mar chuid de bhéile.
Cé go bhfuil siad furasta le n-ithe, ní bia folláin iad sceallóga de bharr an bealach a chócaráiltear iad .i. friochta i gcorcán lán le ola.
Liosta de charachtair Coronation Street (2010)
Sobaldráma Briotanach is ea Coronation Street (nó Corrie uaireanta). Is liosta na gcarachtar é seo a bhí ar Coronation Street den chéad uair sa bhliain 2010.
John Almond
Is naomh Caitliceach é John Almond. Rugadh é i 1577 in Allerton, Merseyside. Cuireadh chun báis é ar an 5 Nollaig 1612, i dTyburn, Londain.
Llanbedrog
52.8577°N, -4.4854°W
Buanaitheoir
Sa phéintéireacht, is éard is buanaitheoir ann ná ullmhúchán leachtach a spréitear ar líníochtaí gualaigh, cailce nó pastail chun bac a chur ar smearadh. Éifeachtach ar shaothar monachrómatach, ach níl sé chomh héifeachtach le pastail de bhrí go n-athraítear an dath roinnt ar na háiteanna a gcuirtear an t-ábhar seo orthu.
Bríd na Sualainne
Naomh is ea Bríd na Sualainne, a rugadh 1303 in Uppland, an tSualainn, agus a fuair bás ar an 23 Iúil 1373 sa Róimh.
An Cósta Eabhair
Tír in iarthar na hAfraice is ea an Cósta Eabhair (Côte d'Ivoire i bhFraincis). Is é ainm oifigiúil na tíre ná Poblacht an Chósta Eabhair (République de Côte d'Ivoire).
Polaitíocht
Bhí coup d'état sa tír sa bhliain 1999. Thosaigh cogadh cathartha sa bhliain 2002, a mhair go dtí 2007. Tá neamhchinnteacht pholaitiúil ann ó shin i leith.
Geilleagar
Ceann de na tíortha is saibhre in iarthar teochreasach na hAfraice atá inti. Tháinig meath ar a ngeilleagar sna 1980idí, rud a chuir tús le tréimhse fada neamhchinnteacht pholaitiúil.
mion|250px|clé|Margadh Adjamé in Abidjan mion|290px|clé|Côte d'Ivoire
Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1970
Ba chomórtas iománaíochta í Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann 1970, a thosaigh ar 3 Bealtaine 1970 agus chríochnaigh ar 6 Meán Fómhair 1970. B'í an 84ú comórtas Craobh Iomána Shinsearach na hÉireann. Ghlac 14 fhoireann páirt. Bhuaigh Corcaigh an comórtas don 21ú huair.
13 Márta
Is é an 13 Márta an 72ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 73ú lá i mbliain bhisigh. Tá 293 lá fágtha sa bhliain.
Ceamara
Séard is ceamara (nó grianghrafadán) ann ná gléas chun grianghraif a thógáil. Is iomaí cineál grianghrafadáin atá ar fáil sa lá atá inniu ann. Is féidir le gach duine ceann a cheannach ar luach íseal chun grianghraif a thógáil am ar bith nuair is mian leo. Bíonn grianghrafadán ar formhór na gutháin soghluaiste sa lá atá inniu ann. Bíonn grianghrafadáin den scoth ag grianghrafadóirí ghairmiúla.
thumb|Grianghrafadán "Minolta-9000 SLR"
Murascaill na Guine
Is í Murascaill na Guine an chuid den Aigéan Atlantach in iardheisceart na hAfraice. Ceaptar gurb í ceartlár an domhain í toisc go bhfuil sí suite ar 0 céim domhanfhada agus 0 céim domhanleithéid araon.
Aibhneacha a ritheann isteach i Murascaill na Guine:
Tá an (Bight) Beníne agus an (Bight) Bonny ag críochtannacht leis an murascaille.
Leithlisiú sóisialta
Is éard is leithlisiú sóisialta ann ná easpa teagmhála iomlán nó gar-iomlán idir duine aonair agus an tsochaí. Tá sé difriúil ón uaigneas, rud a léiríonn easpa teagmhála  sealadaí agus neamhdheonaí  le daoine eile ar fud an domhain. Is féidir le leithlisiú sóisialta a bheith ina fhadhb do dhaoine aonair d'aois ar bith, cé go bhféadfadh siomptóim a bheith difriúil de réir aoisghrúpa.
Llanberis
53.1213°N, -4.1262°W
Baile i Gwynedd, an Bhreatain Bheag, is ea Llanberis, 193.6 km ó Caerdydd agus 326 ó Londain. Tá daonra 1,959 ann, agus tá 1,464 (74.7%) in ann Breatnais a labhairt.
Intel
Is é Intel Corporation an comhlacht leathsheoltóirí is mó ar domhan agus táirgeoir an réimse mhicriphróiseálaí (x86 srl.) a úsáidtear sa chuid is mó de ríomhairí pearsanta an domhain.
Stair
Bhunaigh Robert Noyce agus Gordon Moore an comhlacht i 1968 faoin ainm Integrated Electronics Corporation, lonnaithe i Santa Clara, California. Ba cheannródaí é i bhforbairt sliseanna cuimhne SRAM agus DRAM.
Intel in Éirinn
Bunaíodh Campas déantúsaíochta Intel i Léim an Bhradáin sa bhliain 1989.
Sa bhliain 2022, bhí 5,000 duine atá fostaithe ag Intel in Éirinn in iomlán, i Léim an Bhradáin go háirithe. Sa bhliain chéanna, bhí tairiscint curtha ar fáil ag dá bhfostaithe in Éirinn go gceadófar saoire gan phá dóibh. Bhain an scéal leis an rófhás a tháinig sna 2010idí ar an earnáil teicneolaíochta idirnáisiúnta.
Anton Janša
Beathaisnéis
Rugadh Anton Janša do thuismitheoirí SlóivéineachaBreznica, Carniola, (sa tSlóivéin anois). Ní fios a dháta breithe cruinn, áfach, baisteadh é ar 20 Bealtaine 1734. Ag aois óg léirigh Janša, mar aon lena bheirt dheartháireacha, suim mhór sa phéintéireacht (bhí stiúideo acu ina scioból) agus chuaigh an triúr deartháireacha, in ainneoin go raibh siad neamhliteartha, go Vín agus chuaigh siad isteach in acadamh na bpéintéirí ann. Chríochnaigh a dheartháir Lovro a chuid staidéir san acadamh agus rinneadh ollamh de, ach d'ainneoin tallainne péintéireachta, fuair Anton amach go luath go raibh a fhíor-spéis sa bheachaireacht. Tháinig a shuim go luath, mar bhí breis is céad coirceog ag a athair sa bhaile agus chruinníodh feirmeoirí comharsanacha ag an sráidbhaile agus phléadh siad feirmeoireacht agus beachaireacht. Sa bhliain 1769 thosaigh sé ag obair go lánaimseartha mar bheachaire agus bliain ina dhiaidh sin ba é an chéad mhúinteoir beachaireachta a ceapadh go ríoga do thailte uile   na hOstaire. Choinnigh sé beacha sna gairdíní impiriúlacha (Augarten ) agus thaistil sé timpeall na hOstaire ag cur a chuid tuairimí i láthair maidir le coirceoga a bhogadh go féarach éagsúla. Fuair sé bás i Vín.
Tábhacht
Bhain sé cáil amach as a léachtaí inar léirigh sé a chuid eolais ar bheacha. Scríobh sé dhá leabhar i nGearmáinis freisin: Abhandlung vom Schwärmen der Bienen (Plé ar Bheachaireacht, 1771) agus Vollständige Lehre von der Bienenzucht ((Treoir Iomlán maidir le Beachaireacht). Foilsíodh an dara ceann i 1775, tar éis a bháis. Ina shaothar in 1775 thug sé faoi deara: “Is cineál cuileog, díograiseach iad na beacha, cruthaithe ag Dia chun gach mil agus céir a sholáthar do dhuine. I measc neacha Dé go léir níl aon duine chomh dícheallach agus chomh húsáideach don duine, a bhfuil chomh beag aire ag teastáil chun é a choinneáil, mar an bheach." D'eisigh an Banimpire Maria Theresia forógra tar éis bhás Janša ag cur iallach ar gach múinteoir beachadóireachta a chuid leabhar a úsáid. clé|mion| Coirceog Janša i Breznica
ARÉ 24 P 33
Duanaire Gaeilge atá ann sa lámhscríbhinn Acadamh Ríoga na hÉireann LS 24 P 33. Ruaidhrí Ó hÚigínn, scríobhaí, a thiomsú an saothar, am éigin go déanach sa 17ú haois, ar son Uí Néill Chlann Aodha Bhuí. I dteannta leis na dánta, tá dhá dhréacht stairiúla próis, a théann siar go dtí an séú haois déag; An Leabhar Eoghanach agus Ceart Uí Néill.
Sú oráiste
Is deoch é sú oráiste. Is deoch milis é, lán le vitimín C go háirithe.
Ní mór 2.5 go 3 chileagram oráistí brúite chun lítear amháin sú a fháil.
An Mholdóiv
Is tír thalamhiata í an Mholdóiv nó an Mholdáiv, nó Poblacht na Moldóive go hoifigiúil, in Oirthear na hEorpa, suite idir an Rómáin agus an Úcráin. Is í Císineá príomhchathair na tíre.
Pádraig Ó hIrighile
Polaiteoir Éireannach, agus iar-Uachtarán ar Phoblacht na hÉireann ab ea an Dochtúir Pádraig Ó hIrighile nó Patrick Hillery (2 Bealtaine 1923 - 12 Aibreán 2008), an séú ceann a chaith dhá théarma san oifig idir na blianta 1976 agus 1990.
An Mholdóiv
Mar gheall ar laghdú i dtáirgeacht tionsclaíochta agus talmhaíochta i ndiaidh díscaoileadh an tAontas Sóivéadach, tá earnáil na seirbhísí tar éis fás agus anois is é os cionn 60% de olltáirgeacht (OTI) na tíre. Tá ceann de na geilleagar is boichte san Eoraip sa Moldóiv.
Pádraig Ó hIrighile
Dochtúir leighis a bhí ann, sula ndeachaigh sé leis an bpolaitíocht.
Polaitíocht
[[Íomhá:Irish President Patrick Hillery in the Netherlands 1986 (cropped).jpg|clé|mion|1986, Amsterdam
An Mholdóiv
Is poblacht pharlaiminteach í an Mholdóiv le uachtarán mar cheann stáit agus príomh-aire mar cheannaire rialtais. Is ballstáit í sna Náisiúin Aontaithe, Comhairle na hEorpa, an Eagraíocht Domhanda Trádála, an Eagraíocht um Shlándáil agus Comhair san Eoraip (ENASCE) agus Comhlathas na Stát Neamhspleách. Tá sí ag iarraidh a bheith mar bhallstáit san Aontas Eorpach.
Pádraig Ó hIrighile
Polaitíocht
]] Rugadh Pádraig Ó hIrighile i Sráid na Cathrach i gContae an Chláir i 1923. Fuair sé a chuid oideachais sa bhunscoil áitiúil, i Sráid na Cathrach, i gColáiste Charraig an Tobair agus ansin i gColáiste na hOllscoile i mBaile Átha Cliath.
Fine Gael
De réir mar a maíonn an páirtí féin, tá timpeall ar 30,000 duine ina mbaill d'Fhine Gael. Inniu, dearctar go ginearálta ar Fhine Gael mar an páirtí is faide ar an eite dheis de na páirtithe a bhfuil ionadaíocht acu i nDáil Éireann ó thaobh na heacnamaíochta de, agus iad ag tacú go mór le cánacha ísle agus polasaithe a thacaíonn leis na gnólachtaí. Ar cheisteanna sóisialta, meastar go bhfuil Fine Gael níos liobrálaí ná príomh-pháirtí traidisiúnta eile na hÉireann, Fianna Fáil, ach níos coimeádaí ná an chuid is mó de pháirtithe eite chlé na hÉireann. Tacaíonn an páirtí go láidir le ballraíocht na hÉireann san Aontas Eorpach, agus é ag cur in aghaidh Phoblachtánachas na láimhe láidre go tréan.
Pádraig Ó hIrighile
Polaitíocht
Fuair sé céimeanna onóracha san eolaíocht agus sa leigheas. Chuaigh sé go Quebec, áit ar dhein sé cúrsa iarchéime. Bhí an Fhraincis go flúirseach aige.
An Mholdóiv
Sanasaíocht
Tagann an t-ainm 'an Mholdóiv' ó Abhainn na Moldóive; úsáideadh gleann na habhann seo mar ionad pholaitíochta ag an am inar bhunaíodh Prionsacht na Moldóive i 1359. Níl a fhios againn bunús ainm na habhann. De réir an fhinscéil a d'inis na croiniceoirí Moldóiví Dimitrie Cantemir agus Grigore Ureche, bhronn an Prionsa Dragos an ainm ar an abhainn tar éis gur bheir sé ar áracsanna; i ndiaidh na tóraíochta bádh cú spíonta an Phrionsa, Molda, san abhainn.
Fine Gael
Tá siad ina mball de Pháirtí Eorpach an Phobail i bParlaimint na hEorpa, agus is iad na páirtithe Críost-daonlathacha, a bhíonn go ginearálta ins an ghrúpa seo chomh maith, na páirtithe is cosúla le Fine Gael i mór-roinn na hEorpa.
An Mholdóiv
Sanasaíocht
Ar feadh tamaill ghairid i rith na 1990idí, ag bunú Comhlathais na Stát Neamhspleách, litríodh ainm Poblacht na Moldóive mar "an Mholdáiv" chomh maith. I ndiaidh déscaoileadh an Aontais Shóivéadaigh, thosaigh an tír ag úsáid an ainm Románaigh, Moldova. Ach bhronn na Náisiúin Aontaithe an t-ainm Poblacht na Moldóive ar an tír.
Pádraig Ó hIrighile
Fianna Fáil
clé|mion|1986, [[Amstardam|Amsterdam]]Thuig Éamonn De Valera go raibh cumas i bPádraig agus d'iarr sé air seasamh leis san Olltoghchán sa bhliain 1951. Toghadh iad mar Theachtaí Dála do dháilcheantar an Chláir. Bhí Pádraig ag obair mar dhochtúir ag an am. clé|mion|1986 in éineach le Banríon Beatrix Nuair a bhí Seán Lemass ina Thaoiseach, ceapadh Ó hIrighile ina Aire Oideachais i 1959. Ba cheannródaí é. Chuir sé tús le scrúdú cainte san Ard-Teistiméireacht mar shampla. Thug sé an cló rómhánach isteach, a mhaíodh Brian Cowen
Fine Gael
Stair
clé|mion|195x195px|Taoiseach Liam Cosgrave, 1976 Téann stair Fhine Gael siar go dtí laethanta an Chogaidh Chathartha. Ach níor tháinig an páirtí ar an bhfód roimh an mbliain 1933, nuair a tháinig an Lár-Pháirtí Náisiúnta, Cumann na nGaedheal agus an Garda Náisiúnta (nó "Na Léinte Gorma" tráth dá raibh)  le chéile.
An Mholdóiv
Réamhstair
I 2010, fuaireadh uirlisí breochlocha i mBayraki atá idir 800,000 agus 1.2 milliúin bliain d'aois. Taispeánann é seo go raibh luath-dhaoine sa Mholdóiv i rith an tréimhse Pailéiliteach. I rith an Chlochaois Neoiliteach bhí críoch na Moldóive i lár an cultúr Cucenteni-Trypilliach a shín amach soir thar an Abhainn Dniester san Úcráin, agus siar suas go dtí agus thar na Sléibhte Cairp sa Rómáin. Chleachtaigh áitritheoirí an sibhialtacht seo, a bhí ann idir 5500 agus 2750 RC go garbh, talmhaíocht, thóg siad beostoc, bhí siad ag fiach agus rinneadar potaireacht a bhí deartha go fíorchasta.
Pádraig Ó hIrighile
Fianna Fáil
Mhol sé airgead a chaitheamh ar oideachas. "Bhunaigh sé na scoileanna cuimsitheacha agus na coláistí réigiúnacha" a mhaíodh Brian Cowen  nó leag sé na bunchlocha b'fhéidir.
Fine Gael
Polasaí i dtaobh na Gaeilge
Bhí baint áirithe ag Fine Gael leis an Language Freedom Movement nuair a bhí an ghluaiseacht sin ag cur in aghaidh na "Gaeilge éigeantaí" sna 1960idí/1970idí, rud a tharraing míchlú áirithe frith-Ghaeilgeoireachta ar an bpáirtí ag an am.
An Mholdóiv
An Seansaol agus an Mheánaois
Sa seansaol, chónaigh treibheanna Dáiciach i gcríocha na Moldóive. Idir an chéad agus an seachtú aois AD, bhí an deisceart faoi Impireacht na Róimhe agus ansin an Impireacht Bhiosántach. De bharr go bhfuil sí suite ar bealach idir an Eoraip agus an Áise, d'ionsaíodh críocha comhaimseartha na Moldóive go leor sa Seansaol agus sa Meánaois, d'ionsaigh na Gotaigh, na Hungaigh, na hAváraigh, na Bulgáraigh, na Maigiaraigh, na Mongólaigh agus na Tataraigh.
Pádraig Ó hIrighile
Fianna Fáil
Chuir sé tús freisin leis na duaiseanna Gaisce, a thugann aitheantas gach bliain do ghníomhartha gaisce na ngnáth-dhaoine.
Sráid Henrietta
Is sráid thábhachtach í Sráid Henrietta i dtuaisceart Bhaile Átha Cliath. Luke Gardiner a leag amach agus a d'fhorbair an tsráid sna 1720idí. Sráid leathan í i gcompráid le neart sráideanna cathrach eile na linne. Tógadh a lán tithe móra Seoirseacha inti.
Pádraig Ó hIrighile
Aontas Eorpach
Bhí Ó hIrighile i mbun na gcainteanna a thug Poblacht na hÉireann isteach i gComhphobal Eacnamaíochta na hEorpa i 1973. Bhíodh ceannairí polaitiúla, amhail Ó hIrighile, ag argóint gur san Eoraip a bhí todhchaí na hÉireann.
Fine Gael
Polasaí i dtaobh na Gaeilge
In Earrach na bliana 2006, d'éiligh Éanna Ó Cionnaith, ceannaire an pháirtí, go maolófaí ar stádas na Gaeilge sna scoileanna. Is í an chiall a bhain gluaiseacht na Gaeilge as an gcineál sin cainte ná gurbh é seandúchas an pháirtí ó laethanta an LFM a tháinig chun solais arís.
An Mholdóiv
An Seansaol agus an Mheánaois
Bhí Prionsacht na Moldóive, a bunaíodh in 1359, suite soir ó na Sléibhte Cairp, siar ó Abhainn an Dnístir agus ó thuaidh ó Abhainn an Danóib agus an Mhuir Dhubh. Bhí críocha Poblacht na Moldóive an lae inniu (seachas an talamh soir ón Dnístir), ocht gcontae oirthearach na Romáine agus na réigiúin Chernvitsi agus Budjak san Úcráin i bPrionsacht na Moldóive. Cosúil le poblacht na linne seo agus réigiún oirthuaisceart na Romáine, ghlaoigh muintir na háite Moldova ar an áit. D'ionsaigh Tataraigh Criméach an Mholdáiv go mion is go minic, agus ó thús an 15ú aois thosaigh na Tuircaigh á ionsú. I 1538, ghlac an Impireacht Otamánach seilbh ar an bprionsacht agus ba chíosaí í ó shin amach, ach choinnigh sí féinriail intíre agus féinrial páirteachtrach.
Pádraig Ó hIrighile
Aontas Eorpach
Bhí sé ina Leas-uachtarán ar Choimisiún na hEorpa agus ina Choimisinéir go dtí an bhliain 1976.
Uachtarán
Insealbhaíodh Ó hIrighile mar Uachtarán na hÉireann ar an 3 Nollaig 1976. Chaith sé dhá thréimhse mar Uachtarán.
Conspóidí
Comhairlíodh don Uachtarán Pádraig Ó hIrighile gan glacadh le cuireadh chun pictiúir de chuid ealaíontóirí as Toraigh a bhreithniú sa bhliain 1984.
Llanbister
52.351°N, -3.3095°W
Fine Gael
Polasaí i dtaobh na Gaeilge
Leanadh den pholasaí seo go dtí an bhliain 2011, ainneoin gan tacaíocht aon fhianaise a bheith ag an impleachtaí an pholasaí dar leo. Mar sin féin is beag cainte a rinneadh faoi tar éis allagar an toghcháin agus tuigeadh go raibh Páirtí an Lucht Oibre tar éis cur ina choinne mar pholasaí. mion|226x226px|Taoiseach Seán de Briotún, 2011 mion|296x296px|[[Leo Varadkar, ceannaire láithreach an pháirtí, ag labhairt i 2011]]
An Mholdóiv
An Seansaol agus an Mheánaois
I mí na Bealtaine 1600, bhain Mícheál an Chróga Ieremia Movilă de choróin na Moldóive trí chath Bacău a bhua, agus chruthaigh sé an chéad aontas de na trí phrionsacht Rómánacha: an Mholdáiv, Wallachia agus an Transalváin. An teideal a úsáídeadh ins an doiciméad ar an 6ú Iúil 1600 ná "Rí na Romáine, Ardeal agus an Mholdáiv ar fad". Níor choinnigh Mícheál smacht ar na trí chúige ach ar feadh bliain amháin sular éirigh aicme uasal na Trasalváine agus roinnt de aicme uasal na Moldáive agus Wallachia amach ina éadan i sraith de réabhlóidí. Chur arm Polannach faoi cheannaireacht Jan Zamoyski an ruaig ar muintir Wallachia ón Mholdáiv agus chloígheadar Mícheál ag Năieni, Ceptura agus Bucov. Ghlac Ieremia Movilă le coróin na Moldáive arís faoi vhasáilleacht an Comhlathas Polannach-Liotuánach. Chuaigh an Moldáiv ar ais san vasáilleacht Otamánach faoi dheireadh i 1621.
Impireacht na Rúise
I gcomhréir le Conradh Búcairist 1812, agus in ainneoin roinnt agóidí a rinne aicme uasal na Moldáive ar son ceannasacht a bprionsacht, an Impireacht Otamánach
Baile na Croise (Contae Dhoire)
Baile beag sna Speiríní is ea Baile na Croise, i gContae Dhoire, i dTuaisceart Éireann. Tugann muintir na háite Baile na Scrine, ainm an pharóiste, ar an mbaile go minic. Draperstown a thugtar ar an mbaile i mBéarla. Tá Gaelscoil ann.
Eithneagán
Is milseogra faoi leith é eithneagán a dhéantar le siúcra nó mil, cnónna rósta amhail almóinní, gallchnónna, cnónna pistéis nó cnónna coill. Anois is arís is féidir torthaí siúcraithe tuaite a bheith mar chomhábhair. Is féidir le heithneagán a bheith bog nó crua ag brath ar a chomhábhair. Baintear feidhm as i mórán milseogra agus táirgí seacláide amhail Toblerone.
Pádraig Ó hIrighile
Bás
Fuair sé bás tar éis tréimhse gearr tinnis sa bhliain 2008 in Ospís Naomh Proinsias, Ráth Eanaigh. Cuireadh Pádraig Ó hIrighile i Reilig Naomh Fionntain i dtuaisceart Bhaile Átha Cliath.
Liosta de charachtair Coronation Street (2011)
Sobaldráma Briotanach is ea Coronation Street (nó Corrie uaireanta). Is liosta na gcarachtar é seo a bhí ar Coronation Street den chéad uair sa bhliain 2011.
Llanbister
Baile i Powys, an Bhreatain Bheag, is ea Llanbister, 97.2 km ó Caerdydd agus 238 ó Londain. Tá daonra 370 ann, agus tá 36 (9.7%) in ann Breatnais a labhairt.
Jan Ingenhousz
Lia is fiseolaí plandaí a rugadh i mBreda na hOllainne ab ea Jan Ingenhousz (8 Nollaig 1730 – 7 Meán Fómhair 1799). Rinne sé feabhsuithe i 1766 ar bhealaí na linne chun leictreastataic a ghiniúint. An chéad duine chun tomhais chainníochtúla a dhéanamh ar sheoladh teasa i miotail. I 1779 d'fhionn sé próiseas na fótaisintéise.
Eithneagán
Tá dhá cineál eithneagán ann: geal agus donn. Déantar eithneagán geal (a d'eascair ó Montélimar, An Fhrainc, san 18ú haois) le gealacáin uibhe buailte agus tá sé bog, ach os a choinne sin, tá eithneagán donn (ar a ghlaotar nougatine i bhFraincis) déanta le siúcra caramalaithe agus tá uigeacht níos crua agus briosc aige.
Stair agus Cúlra
thumb|right|Eithneagáin éagsúla ar thaispeáint Tá eithneagán á dhéanamh leis na cianta. Déanadh san Áis ar dtús é de bharr líonmhaireacht na halmóinní, an mhil agus spíosraí. D'fhoghlaim na Gréagaigh conas é a dhéanamh freisin.
Sa 14ú aois, cheap milseogaire sa Damaisc oideas eithneagáin ar a bhfuil eithneagán bunaithe sa lá atá inniu ann. Chuireadar leis an mblas trí chnónna pistéise ó Aleppo a chuir leis an oideas. Rinneadh eithneagán geal le siúcra, cnónna pistéise, uisce ó lus an chrainn oráiste agus blúirín fhanaile. Fuair eithneagán donn a dhath ón siúcra rua a bhaintear feidhm as san oideas. Fuair sé a thaise ó ghuma arabach aiceanta a chuireadh leis i rith a dhéanamh. Chuireadh fanaile, rósuisce agus lus an oráiste leis an oideas chun an blas a fheabhsú.
Sa 17ú haois, nuair a hallmhairíodh eithneagán isteach i bProvence, sa Fhrainc, ba i Marseille amháin a raibh cead eithneagán a dhéanamh. An tráth sin, ghlaoch "nux gatum" ar eithneagán de bharr na cnónna a bhí ann agus é á dhéanamh.
I rith an 17ú haois, chuir Olivier de Serres plandaí almóinne gar do Montélimar agus bhain sé feidhm as na halmóinní chun eithneagán a dhéanamh. De bharr feabhas na halmóinní agus an t-eithneagán, thosaigh daoine eile ag chuir almóinní. Is i rith an tréimhse seo a bhfuair eithneagán Montelimar an ceann is fearr ar eithneagán Marseille.
Tháinig an t-eithneagán Montelimar a bhfuil clú agus cáil air sa lá atá inniu ann ar an bhfód i lár an t-ochtú haois déag nuair a chuireadh gealacán uibhe, leáite le mil agus siúcra, chun aer a chur sa thaos.
Eithneagán Montelimar
thumb|left|upright=0.8|Féirín de Montélimar : eithneagán i mála galánta. thumb|An t-eithneagán is mó ar domhain (le feiceáil i bPalais des Bonbons et du Nougat) Is do eithneagán amháin ina bhfuil ar a laghad 30% almóinní, nó 28% almóinní agus 2% cnónna pistéise, agus 25% mil an teideal Nougat de Montelimar (Eithneagán Montelimar).
Déantar an t-eithneagán a ullmhú de réir an dóigh seannósach .i. i gcorcán, nó ar bhealach tionscalaíodh i monarcha.
Tá trí chuideachtaí dhéag ann a tháirgeann eithneagán Montelimar.
Éagsúlacht
Tá an eithneagán a dhéantar sa Spáinn, darbh ainm turrón, déanta le almóinní, siúcra, mil agus gealacáin uibhe. Tá na comhábhair chéanna le fáil san eithneagán a dhéantar san Iodáil, a ghlaotar Torrone air, ach go bhfuil blaistiú fanaile nó citreas ann chomh maith, agus go minic cuirtear ar fáil é idir dhá bhileog de pháipéar ríse.
Déantar eithneagán san Astráil cosúil leis an t-eithneagán Francach ach gurb iad almóinní 50% dos na comhábhair, ar aon le cnónna Macadamia, aibreoga nó ábhair eile. De ghnáth, déantar dhá leagain - bog agus briosc. Déantar briosc é trí thuaslagán siúcra a théamh chuig teochtaí éagsúla roimh na gealacáin uibhe agus an mhil a mheascadh isteach ann.
Is leagan eile é "Wiener Nougat", nó, i nGearmáinis, "Schmelz-Schokolade" (seacláid leáite) nach bhfuil ann ach siúcra, cócó agus almóinní. Tá raimhre maothlach ag an t-eithneagán áirithe seo. Glaotar gianduia ar eithneagán sa Ghearmáin de ghnáth. Türkischer Honig (mil Thurcach) an t-ainm atá ar eithneagán sa Ghearmáin.
Tá a leagan féin darbh ainm gaz ag muintir na hIaráine. Tá sé á dhéanamh ag Ashrafi Gaz, Sekkeh Gaz agus déantasóirí eile nach iad in Isfahan, An Iaráin leis na cianta. Tá an t-úsc siúcrach ó fhréamh an Tamaraisc san eithneagán seo.
Is gaz faoi leith é Nogha (نوقا) i bhFairsis. Déantar Nogha beagnach go huile is go hiomlán le gallchnónna in ionad cnónna pistéise agus almóinní, ábhair a bhaintear feidhm as i gcineálacha gaz eile. Déantar Nogha ar an dóigh chéanna nach mór agus mar a dhéantar na cineálacha gaz eile ach amháin go leatar an Nogha idir dhá chisil abhlainne atá an-chaol go deo agus gearrtar i mhíreanna atá 10x5x5cm ar fhad, míreanna atá níos mó ná na gnáthmhíreanna gaz.
Tá cineálacha eithneagán éagsúla ón Afraic ann. Tá dathanna éagsúla orthu ón cheann geal darbh ainm kurtzati go dtí an ceann dubh darbh ainm baxtiti. Bíonn torthaí mar chomhábhair iontu de ghnáth in ionad cnónna. Bíonn an méid is mó torthaí san eithneagán donn darbh ainm simchati.
Uraicecht na Ríar
Dréacht an Fhéineachais maidir le stádas na bhFilí is ea Bunachar na Riar (Sean-Ghaeilge Uraicecht na Ríar), na céimeanna mar a bhí: ollam, anrúth, clí, cano, dos, macfhuirmid agus fochloc. Faightear ann eolas maidir le tuarastal de réir céime, agus i dteannta sin eolas ar cheird na filíochta. Mínítear ann fosta an difríocht idir 'file' agus 'bard'.
William Whitelaw
Státrúnaí Thuaisceart Éireann idir 1972-1973 agus leas PhríomhAire de facto ar an Ríocht Aontaithe (1979-1988) ab ea William Whitelaw MP  (28 Meitheamh 1918 – 1 Iúil 1999).
Cainteanna
Sa bhliain 1972, thosaigh idirbheartaíocht faoi choim idir Whitelaw agus an IRA. Bhí na Sealadaigh féin sásta sos cogaidh a ghlacadh le dul i gcomhchainteanna leis an Rialtas Briotanach. Ar an 7 Iúil 1972, bhuail William Whitelaw le toscaireacht an IRA Shealadaigh, ar a raibh Seán Mac Stiofáin, Séamus Ó Tuama, Dáithí Ó Conaill, Gearóid Mac Ádhaimh agus Máirtín Mac Aonghusa, faoi rún i Londain.
Is iad na héilimh a chuir Seán Mac Stiofáin os comhair Whitelaw ná:
Is léir nach raibh Whitelaw sásta glacadh leis na héilimh seo. Go bunúsach, bhí sé fonnmhar leasuithe sóisialta a chur i gcrích le maolú ar chruachás na gCaitliceach i dTuaisceart Éireann, agus shíl sé go bhféadfadh sé cuidiú a fháil ó thoscaireacht na Sealadach leis na leasuithe seo a dhréachtú agus a phleanáil.
Maidir leis na toscairí, áfach, bhí port eile ar fad á sheinm acusan: bhí siad meáite ar athaontú na hÉireann a bhaint amach. Bhí siad fonnmhar chun sceideal na n-ullmhúchán don athaontú a phlé le Whitelaw agus spás ama a ghéilleadh don Rialtas Briotanach ar chúiseanna praiticiúla, ach sin a raibh ann.
Mar sin agus ar an ábhar sin, níor tháinig a dhath as an ngnáth as na comhchainteanna seo. Shocraigh an dá thaobh go gcoinneoidís an sos cogaidh i bhfeidhm go dtí an 14 Iúil, agus go rachaidís i dteagmháil le chéile sula gcromfaidís ar ais ar an ngleic armtha. Thit an sos cogaidh as a chéile go gairid i ndiaidh dheireadh an chéad bhabhta comhchainteanna, ámh. B'é ba phríomhchúis leis sin ná go raibh na Sealadaigh ar leibhéal na sráide ag iarraidh, san am céanna, socrú leis na saighdiúirí go mbeadh cead ag na Caitlicigh gan dídean roinnt tithe a shealbhú a bhí tréigthe ag a n-úinéirí Protastúnacha.
Bhí na saighdiúirí féin sásta cead isteach a ghéilleadh do na Caitlicigh, ach ansin, chuir Cumann Cosanta Uladh (an tUDA) a ladar sna cúrsaí. Bhagair siad míle murdar ar na Caitlicigh dá mbeadh siad chomh dána leis na tithe a shealbhú, agus dealraíonn sé gur thit an lug ar an lag ag na saighdiúirí ansin.
Nuair a tháinig an chéad leoraí ag tabhairt isteach troscáin de chuid na gCaitliceach, stop na saighdiúirí í, ó nach raibh siad fonnmhar an iomarca feirge a chur ar na Dílseoirí, agus nuair a d'fhéach cúpla Óglach de chuid an IRA na saighdiúirí a chur ar athrú comhairle, gabhadh iad. B'é an tátal a bhain Séamus Ó Tuama as na himeachtaí seo ná go raibh na saighdiúirí tar éis an tsíocháin a bhriseadh, agus chrom na Sealadaigh ar an gcogaíocht arís. clé|mion|uaimh
Conspóid Gerry Adama
Sa bhlaiin 1973, ciontaíodh Gerry Adams faoi dhó, as dhá iarracht a dhéanamh éalú ón bpríosún. Dar le Lord Kerr sa bhliain 2020, bhí dualgas reachtúil ar Státrúnaí Thuaisceart Éireann i 1973, Whitelaw ag an am, scrúdú pearsanta a dhéanamh ar iompar Adams agus cinneadh pearsanta a dhéanamh faoi ordú chun é a ghabháil ar bhonn sealadach. Ach aire eile a rinne an cinneadh sin i 1973.
Ludwig Christian Stern
Éigipteolaí, Coptolaí, Ceilteolaí agus leabharlannaí ab ea an Gearmanach  Ludwig Stern (12 Lúnasa 1846 in Hildesheim - 9 Deireadh Fómhair 1911 i mBerlin).
Luathshaol
Rugadh Ludwig i Hildesheim, b'é Christian Ferdinand Stern, Stiúrthóir póilíneachta a athair, agus Johanne Sophie Stern (née Bartels) a bhí ar a mháthair. Dob é Ludwig an seachtú páiste as deichniúr ar fad. I gcaitheamh a thréimhse sa mheánscoil D'aistrigh an teaghlach amach as Hildesheim go dtí Westerhof sa bhliain 1849, mar a raibh post riaracháin ag an athair, agus idir na blianta 1854 agus 1865, bhí Stern ag freastal ar mheánscoil Andreanum i gcathair Hildesheim. I gcaitheamh a thréimhse ar mheánscoil, nocht sé ann mianach fé leith i dteangacha- ein erstaunliches Sprachtalent, fé mar a chuir a dheartháir, an tOllamh Carl Wilhelm Stern féin é.