cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
An Giall
An Chéad Léiriú
Bhí an halla lán go doras gach oíche de thréimhse an chéad léirithe go léir agus b'éigean é a chur ar siúl ar feadh seachtain eile chun an t-éileamh a bhí air a shásamh.
Burnage
Is ceantar suite i Manchain é Burnage.
An Giall
An Chéad Léiriú
Níor cuireadh an leagan bunaidh seo den dráma ar stáitse arís go dtí 1979, áfach, nuair a cuireadh ar siúl in Amharclann an Damer arís é. Cuireadh ar siúl é an uair sin le tacaíocht ó Bhord na Gaeilge agus ón gComhairle Ealaíon.
Plota
Gabhann poblachtánaigh saighdiúir Sasanach mar ghiall agus bítear ag bagairt air go gcuirfear chun báis é, mura scaoilfear príosúnach poblachtánach saor i mBéal Feirste.
Leagan Béarla
Rinneadh aistriúchán Béarla den dráma chomh maith, darbh ainm The Hostage agus cuireadh ar siúl i Londain é.
Léiriú nua don Chomóradh Caoga Bliain
Cuireadh léiriú nua den dráma ar siúl in Amharclann an Damer, chun comóradh caoga bliain a dhéanamh ar an dráma. Cuireadh ar siúl é ag Aisteoirí Bulfin, ar 14 agus 15 Meitheamh 2008.
Abaid Bhaoithin
Is baile suite i Bearaig, i ndeisceart na hAlban, é Abaid Bhaoithin (Béarla: Abbey St. Bathans). Tá Abaid Bhaoithin faoi smacht Chomhairle nan Críochan.
Ross McConnell
Peileadóir is ea Ross McConnell. As Baile Átha Cliath dó. Imríonn sé le foireann a chontae. Is cosantóir é.
Inbhir Eighe
Is baile suite i gComhairle nan Críochan é Inbhir Eighe.
Droim Long
Is sráidbhaile é Droim Long. Tá sé suite i mBuiríos Umhaill, in iarthuaisceart Chontae Mhaigh Eo.
Raleigh, North Carolina
Is é Raleigh príomhchathair Carolina Thuaidh. Tá níos mó ná 300,000 ina gcónaí ann. Tá ollscoil ann, North Carolina State University.
Castlefield
Is ceantar suite i Manchain é Castlefield.
Labhdair
Is baile suite i gComhairle nan Críochan é Labhdair.
ACF Fiorentina
Is club peile Iodálach é ACF Fiorentina, ar a dtugtar Fiorentina de ghnáth, a bunaíodh mar Associazione Calcio Fiorentina i bhFlórans sa bhliain 1926. Imríonn an club i Serie A agus tá dhá teideal sraithe buaite aige. Athbhunaíodh Fiorentina sa bhliain 2002 de thoradh ar dheacrachtaí airgeadais.
David Moran
Peileadóir is ea David Moran a rugadh ar 29 Meitheamh 1988. As Contae Chiarraí dó. Imríonn sé le Contae Chiarraí. Mac leis an iarpheileadóir mór le rá Ogie Moran atá ann. D'imir sé le foireann mionúir Chiarraí i gcluiche ceannais na hÉireann sa bhliain 2006, agus tá sé ina bhall de foireann faoi-21 i láthair na huaire. Tugadh áit sa scuaid sinsir dó don tSraith Náisiúnta sa bhliain 2008, agus ghlac sé páirt sna chluichí in aghaidh Dhún na nGall, Thír Eoghain agus Dhoire. Bhuaigh sé Craobh na hÉireann leis an bhfoireann faoi-21 sa bhliain 2008 chomh maith.
Choimeád Moran a áit i scuaid Chiarraí don tSraith arís sa bhliain 2009.
Celebrity Big Brother
Is comórtas réaltacht teilifíse é Celebrity Big Brother, a tosaíodh sa Ríocht Aontaithe sa bhliain 2000.
Máiréad Nic Aonasa
Polaiteoir Éireannach agus iar-Fheisire de Pharlaimint na hEorpa is ea Máiréad Nic Aonasa (ainm Béarla: Mairead McGuinness; rugadh ar an 13 Meitheamh 1959 í). Tá sí ina ball d'Fhine Gael, páirtí atá ina bhall de Pháirtí Pobail na hEorpa.
Cheetham Hill
Is ceantar suite i Manchain é Cheetham Hill.
Seán Mac Eoin
Polaiteoir Éireannach ab ea Seán Mac Eoin (30 Meán Fómhair 1893 - 7 Iúil 1973). Bhí sé ina bhall de Shinn Féin ar dtús agus ansin Fine Gael.
Daithí Mac Éinrí
Peileadóir is ea Daithí Mac Éinrí (Béarla: David Henry). As Baile Átha Cliath dó, agus imríonn sé le foireann a chontae. Is cosantóir é.
Maol Ros
Is baile suite i gComhairle nan Críochan é Maol Ros.
Paul Griffin
Peileadóir is ea Paul Griffin, as Baile Átha Cliath, agus imríonn sé le foireann a chontae agus Kilmacud Crokes. Is cosantóir é.
Amapá
Is stát de chuid na Brasaíle é Amapá atá suite i dtuaisceart na tíre. Is í Macapá príomhchathair an stáit, agus is é Valdez Góes an gobharnóir. Tá 477,032 duine ina gcónaí sa stát (2002).
Tíreolaíocht
Tá Amapá suite ag béal na hAmasóine, agus tá sé clúdaithe go príomha le foraois bháistí. Is táirgeoir agus onnmhaireoir mór báicsíte, iarainn, agus mianrach eile é an stát.
Erie, Pennsylvania
Is cathair de chuid stát Pennsylvania, Stáit Aontaithe Mheiriceá, í Erie. Tá an chathair suite in iarthuaisceart an stáit ar Loch Erie. De réir an daonáirimh sa bhliain 2012, tá 101,047 duine ina gcónaí sa chathair. Tá thart ar 195,000 duine ar fad i mórcheantar na cathrach. Tá Erie suite i gContae Erie. Tá Joseph E. Sinnott ina mhéara. Bunaíodh an chathair sa bhliain 1795.
Banana
Is cineál toraidh trópaiceach inite é an banana. Tagann sé ó roinnt speiceas de phlandaí móra sa ghéineas Musa, go háirithe Musa acuminata. Ó taobh luibheolaíochta de, is caor é. I dtíortha áirithe, tugtar plantán ar bhananaí móra a úsáidtear sa gcócaireacht. Fásann crobhaing bananaí ó bharr an phlanda.
Samuel Johnson
Scríbhneoir Sasanach a rugadh i Lichfield i Staffordshire ab ea Samuel Johnson (18 Meán Fómhair 1709 – 13 Nollaig 1784).
Chorlton-cum-Hardy
Is ceantar suite i Manchain é Chorlton-cum-Hardy.
Gealtacht
Is éard is gealtacht nó buile ann ná speictream de iompar a shainítear ag pátrúin aisteacha intinne nó féiniompair. Is féidir go dtiocfaidh sé chun solais nuair a sháraítear roinnt de noirm na sochaí.
Paul Casey
Peileadóir is ea Paul Casey. As Baile Átha Cliath dó, agus imríonn sé le foireann a chontae. Is cosantóir é.
Na Caológa
Is baile fearainn é na Caológa. Tá sé suite in Oileán Éadaí, Buiríos Umhaill, in iarthuaisceart Chontae Mhaigh Eo.
Chorltonville
Is ceantar suite i Manchain é Chorltonville.
York, Pennsylvania
Is cathair de chuid stát Pennsylvania, Stáit Aontaithe Mheiriceá, í York. De réir an daonáirimh sa bhliain 2012, tá 43,550 duine ina gcónaí sa chathair. Tá York suite i gContae York.Tá Kim Bracey ina mhéara. Bunaíodh an chathair sa bhliain 1887.
Tom Stoppard
Is drámadóir agus scríbhneoir scannán Briotanach é Sir Tom Stoppard. Ar 3 Iúil 1937 a rugadh é in Zlín na Seicslóvaice. Sa bhliain 2008, rangaigh an The Daily Telegraph é mar uimhir 11 ar a liosta sin acu "na 100 duine is cumhachtaí i gCultúir na Ríochta Aontaithe".
D'éirigh le teaghlach Stoppard éalú ón tSeicslóvaic an lá a rinne na Naitsíoch ionraic ar an tír sa bhliain 1939. Thug siad aghaidh ar Shingeapór. D'fhan athair Tom, ar dhochtúir é, chun cuidiú le arm na Breataine sa choimhlint i gcoinne na Seapánaigh. Fuair a athair bás ag na Seapánaigh, i gcampa géibhinn dar le Tom. Chuir an teaghlach fúthu san Astráil ar feadh tamaill, ansin d'aistrigh siad go dtí an India agus chaith siad na blianta 1943–1946 sa tír úd. D'fhreastail sé ar scoil ilchine in Darjeeling agus tugadh ainmneacha i mBéarla dósan agus dá dheartháir Petr, chomh maith le sloinne Sasanach. Ag deireadh an chogaidh, sa bhliain 1946, chuaigh siad go Sasana. D'fhreastail sé ar scoileanna in Nottingham agus in Eabhrac.
Agus é ina fhear óg, d'oibrigh sé ar dtús mar iriseoir, ansin mar léirmheastóir drámaí agus ansin, sa bhliain 1960, mar dhramadóir.
Gwenwynwyn ab Owain
An rialtóir deireanach de chuid lár na Breataine Bige roimh dheireadh na hionradh Normannaigh ab ea Gwenwynwyn ab Owain Cyfeiliog (a chailleadh circa 1216).
Sinsir
Garmhac le hOwain Gwynedd ab ea é, a bhí i réimeas faoi Powys Theas ón mbliain 1195, tar éis sheilbh a ghlacadh óna athair, Owain Cyfeiliog.
Comhrac le Llywelyn Mór
Nuair a ghlac sé seilbh ar Phowys Wenwynwyn, chuaigh sé i gcomhrac le Llywelyn Mór, rialtóir Gwynedd, a raibh dúil aige a dhlínse féin a leathnú faoi na Breataine Bige go hiomlán.
Comhrac le Eoin, Rí Shasana
Ní thugadh a chuid thailte ar ais go ceann dhá bhliain, ach mar gheall ar an ndoicheall a bhí aige don Sasanaigh, chuaigh sé i gcomhaontas le Llywelyn, a mhair ó 1212 go dtí 1216, nuair a thug Seán roinnt thailte de chuid Gwenwynwyn ar ais dó. Dá bharr sin, thit na prionsaí Breatnacha as a gcéile arís.
Bás agus Comharbhacht
Rinne Llywelyn ionradh ar Phowys, agus creidtear gur éag Gwenwynwyn sa bhliain chéanna. Maireadh lena mhac Gruffydd ap Gwenwynwyn é, ar a gcuirtear an locht do bhás Llywelyn Deireanach, an prionsa dúchasach deireanacha de chuid na Breataine Bige.
Angeline Stickney
Sufraigí, daonuasclóir agus matamaiticeoir Meiriceánach ba ea Chloe Angeline Stickney Hall (1 Samhain 1830 – 3 Iúil 1892). Bhí sí pósta ar Asaph Hall, réalteolaí. Níor bhac sí lena céad ainm agus mar sin aithníodh í mar Angeline Stickney, agus ní ba dhéanaí mar Angeline Stickney Hall.
Ba ar Central College a casadh Angeline Stickney agus Asaph Hall ar a chéile. Bhí Stickney dhá bhliain chun tosaigh ar Hall. Ise teagascóir Hall i gcéimseata agus i nGearmáinis. Bhíodh sé mar nós ag Hall agus a chomrádaithe sa choláiste ceisteanna agus fadhbanna a chumadh a bhainfeadh tuisle as Stickney ach theip orthu i gcónaí.
Phós Stickney agus Hall in Elkhorn, Wisconsin ar 31 Márta, 1856, agus go díreach ina dhiaidh sin thug an lánúin aghaidh ar Ann Arbor, Michigan chun go mbeadh Hall ábalta leanúint dá chuid staidéar. Ráithe eile agus an téarma acadúil thart, chuir siad fúthu in Shalersville, Ohio. Spreag sí Hall dul ar aghaidh ag cuardach satailítí Mharsa nuair a bhí seisean ar tí tabhairt suas, agus d'éirigh leis teacht ar Phobos agus Deimos.
Fuair sí bás in aois a 61 bliana ar 3 Iúil 1892 in North Andover, Massachusetts. Ainmníodh an cráitéar is mó ar Phobos, Cráitéar Stickney ina diaidh.
Samairiam
Is é an samairiam dúil uimhir a 62, agus is é Sm an tsiombail cheimiceach. Lantanóideach agus miotal tearc-chré atá ann, agus fuair sé a ainm ón mianra inar haithníodh é, mar atá, an tsamairscít, a bhí ainmnithe as Vasili Samarski-Bykhovets, innealtóir mianadóireachta ón Rúis. Tá loinnir gheal sa samairiam i ndiaidh a ghearrtha, ach má fhágtar faoi thionchar an aeir é, tiocfaidh smúit ocsaíde air agus é ag titim ina púdar den mhiotal. Is gnách samairiam a choinneáil i dtaisce in argón mar sciath chosanta ar ocsaigin an aeir.
Dúil leictridheimhneach é an samairiam - is é sin, tá sé araiciseach chun imoibriú leis na hocsaídeoirí, ionas go n-iompóidh na hadaimh samairiam ina hiain a bhfuil lucht leictreach deimhneach (+) acu. Le fírinne imoibreoidh sé leis an uisce féin, ionas go bhfoirmeofar an trí-hiodrocsaíd samairiam Sm(OH)3. Mar a léiríonn an sampla seo, is é +III an uimhir ocsaídiúcháin is coitianta atá ag an samairiam ina chuid comhdhúl, cosúil lena lán miotal tearc-chré eile. Tá comhdhúile samairiam(+II) ann freisin, áfach. Mar shampla, tá dhá chineál halaiginídí ag an samairiam: na déhalaiginídí (défhluairíd samairiam SmF2, déchlóiríd samairiam SmCl2, débhróimíd samairiam SmBr2 agus dé-iaidíd samairiam SmI2) agus na tríhalaiginídí (trífhluairíd samairiam SmF3, tríchlóiríd samairiam SmCl3, tríbhróimíd samairiam SmBr3 agus trí-iaidíd samairiam SmI3). Sna déhalaiginídí tá an uimhir ocsaídiúcháin +II ag an samairiam.
Úsáidtear samairiam, nó meascán miotal tearc-chré a bhfuil samairiam ann, i riailmhaidí na n-imoibreoirí núicléacha. Is éard atá i gceist leis na riailmhaidí ná maidí atá suite idir na maidí breosla, agus iad á n-ardú is á n-ísliú de réir mar a theastaíonn ó fhoireann maolú ar an imoibriú núicléach, nó luas a chur leis. Thairis sin, áfach, baintear leas as samairiam ar a lán dóigheanna eile: mar shampla, déantar maighnéid as meascán an tsamairiam agus an chóbailt, agus déantar gloine speisialta as an ocsaíd samairiam - gloine atá in ann solas infridhearg a shú isteach.
Tá samairiam an dúlra comhdhéanta as ceithre iseatóp cobhsaí, mar atá, 144Sm (3.07 % de shamairiam an dúlra), 150Sm (7.38 % de shamairiam an dúlra), 152Sm (26.75 % de shamairiam an dúlra, an t-iseatóp is flúirsí) agus 154Sm (22.75 % de shamairiam an dúlra), agus trí raidiseatóp atá as pabhar fadsaolach, mar atá, 147Sm (1.06 bliain ar leathré, 14.99 % de shamairiam an dúlra), 148Sm (7 bliain ar leathré, 11.24 % de shamairiam an dúlra) agus 149Sm (>2 bliain ar leathré, 13.82 % de shamairiam an dúlra).
Ailtireacht na Peirse
mion|Radharc oíche ar Dhroichead Siose in [[Isfahan, "droichead na 33 áirse". Tógadh timpeall na blianna 1600 é.]] mion|275px|Iarsmaí Peirsipilise Ailtireacht na hIaráine seanda, ag tosú le foirgnimh dhaingnithe sa 8ú-7ú céad RC. Ina dhiaidh sin bhí colúin is ballaí ramhra, déanta as cloch is brící láibe, maisithe go lonrach le rilífí, brící glónraithe is stucó snoite. Sampla iontach is ea Pálás Peirsipilise (c 518–460 RC) le halla an chéad colún mar sheomra na ríchathaoireach. As an bPeirs a tháinig an dearadh croschruthach don mhosc san ailtireacht Ioslamach, ón mosc in Isfahan (1612–1638).
Seán Moylan
Polaiteoir Éireannach ab ea Seán Moylan (19 Samhain 1888 - 15 Samhain 1957). Bhí sé ina bhall de Shinn Féin ar dtús agus ansin Fianna Fáil.
Amazonas
Is é Amazonas an stát is mó achair sa Bhrasaíl. Tá an stát suite i dtuaisceart na tíre. Is iad Roraima, Pará, Mato Grosso, Rondônia, agus Acre na stáit in aice láimhe. Tá teorainn aici leis an gCholóim, Peiriú, agus Veiniséala. Manaus príomhchathair an stáit, agus is é José Melo an Gobharnóir. Tá 2,812,557 duine ina gcónaí sa stát (2000).
Clare sa Spéir
Is scannán é Clare sa Spéir. Tá sé ar an gcuraclam Ardteistiméireachta. Aisteoirí sa scannán is ea Bríd Ní Neachtain (Clare, an príomhcharachtar) agus Seán McGinley (Eoin, a fear céile).
Plota
Bhí Clare bréan dá saol. Bhí a clann i gcónaí ag argóint le chéile agus í ag déanamh a seacht ndícheall rudaí a chur i gceart. Níor tugadh aon aitheantas dá cuid iarrachtaí. Maidin amháin, chuala sí gur sháraigh fear amháin an churiarracht dhomhanda. B'insporáid é seo di. Shocraigh sí dul suas i dteachín crainn do 32 lá chun curiarracht dhomhanda fanacht sa chrann a shárú. Ar dtús, bhí Eoin an-mhíshásta léi ach tar éis tamaill d'fhoghlaim Eoin go raibh sí ag lorg buíochas dá cuid iarrachtaí. Thug sé cabhair di agus chaith sé am léi sa teachín crainn.
Chuaigh sí amach den teachín crainn tar éis 32 lá. Níor sháraigh sí an churiarracht dhomhanda mar bhí 32 bliain i gceist. Mar sin féin, bhí gach duine go sona sásta ag an deireadh.
Collyhurst
Is ceantar suite i Manchain é Collyhurst.
Poll Rathnaí
Is sráidbhaile é Poll Rathnaí. Tá sé suite i mBuiríos Umhaill, in iarthuaisceart Chontae Mhaigh Eo.
Eamhain Abhlach
I Miotaseolaíocht na nGael, oileán miotasach parthais ab ea Eamhain Abhlach (Sean-Ghaeilge Emain nó Emne Ablach). Meastar go minic gurbh fhlaitheas dhia na mara Manannán mac Lir é. Samhlaítear é nó le hOileán Mhanainn nó le hEilean Arainn.
De réir an dáin mheánaoisigh Baile Suthain Sith Eamhna, tógadh an dia Lugh in Eamhain Abhlach. I ndán eile den 14ú haois, deirtear go bhfuil Eamhain Abhlach lán d'ealaí agus de chrainn iúir.
Sanasaíocht
Is níos léire é "Ablach", abhlach / úllach, aball / abhaill, ubull / úll, srl.
Ailtireacht na hIndia
200px|mionsamhail|deas|Teampall Khajuraho Roimh an 16ú céad, ba iad na teampaill pluaise is stúpaí Búdacha na foirgnimh ab ársa dá raibh san India. Níos déanaí tháinig na teampaill Hiondúcha le dealbhóireacht ghreanta mar mhaisiúchán, agus iad sin roinnte i 3 shaghas geografach: tuaisceartach, Cailiúcach is Dráivideach. Le teacht i réim ríshliocht na Mógal i 1526, thosaigh tógáil na séadchomharthaí móra Ioslamacha, ina measc an chathair mhionchruinn shaibhir Fatehpur Sikri (1568-1575). Le gabháil na hIndia ag impireacht na Breataine, tugadh foirmeacha ailtireachta ón iarthar isteach, agus sampla éalárnach aisteach de seo is ea clasaiceas Edwin Lutyens i ndearadh is leagan amach Dheilí Nua (1913-1931). Foirgnimh shonracha ón 20ú céad iad siúd a dhear Le Corbusier sa phríomhchathair réigiúnda Chandigarh a tógadh sna 1950idí. Ailtireacht nua-aoiseach níos bunúsaí oiriúnaí do chúinsí na hIndia, b'fhéidir, atá á cur i bhfeidhm anois ag ailtirí dúchasacha mar Charles Correa.
Contae Colbert, Alabama
Is contae in Alabama é Contae Colbert. Tá sé suite in iarthuaisceart an stáit, ar theorainn na Mississippi. Tá an dlús daonra (35/km²) ann. Is é Tuscumbia príomhbhaile an chontae, ach is Muscle Shoals an chathair is mó. Sa bhliain 2016 bhí 54,216 daoine ina gcónaí ann. Tá sé ag críochantacht le Contaetha Alabama Lauderdale, Lawrence, Franklin, araon le Contae Mississippi Tishomingo.
Stair
Bunaíodh Contae Colbert ar 6 Feabhra 1867. D'eascair ainm an chontae ó na deartháireacha George agus Levi Colbert (ceannasaithe treibheacha ón treibh Chickasaw).
Bodhrán
Is cnaguirlis Éireannach é an bodhrán. Seinntear go minic é i gceol traidisiúnta na hÉireann. Is druma fráma é. Tá an druma fráma i measc na n-uirlisí ceoil is ársa. I rangú uirlisí ceoil Hornbostel-Sachs, is é uimhir 211.321 é (Druma fráma le craiceann amháin). Tá an bodhrán an-chosúil leis an tambóirín.
Stair
Tá an chéad tagairt scríofa don fhocal bodhrán le fáil i lámhscríbhinn a scríobhadh roimh thús an tseachtú haois déag. Luaitear sa lámhscríbhinn seo fuaim an bhodhráin. Tá an chéad tagairt eile don fhocal bodhrán le fáil i ngluais a foilsíodh sa naoú haois déag. Bailíodh na focail sa ghluais seo idir deireadh an ochtú haois déag agus tús an naoú haois déag. Sa liosta focal seo, déantar cur síos ar an mbodhrán mar dhruma agus mar uirlis talmhaíochta. Tá an chéad íomhá den bhodhrán le feiceáil i bpictiúr ola le Daniel Maclise de chóisir tí Oíche Shamhna i gContae Chorcaí. Taispeánadh an pictiúr ola in Acadamh Ríoga Londan in 1833. Is féidir duine atá ag seinm an bhodhráin a fheiceáil go soiléir san íomhá. Taifeadadh fuaim an bhodhráin den chéad uair ar cheirnín sna 1920idí. Tháinig tóir air i lár an fhichiú haois nuair a rinneadh athnuachan ar an tóir a bhí ar cheol traidisiúnta na hÉireann. Bhí ról mór ag Seán Ó Riada i gcur chun cinn an bhodhráin. Thóg sé an bodhrán isteach sa ghrúpa Ceoltóirí Cualann sna 1960idí agus chabhraigh sé seo le húsáid an bhodhráin a athbheochan. In 1973, cuireadh tús den chéad uair le comórtas bodhráin ag Fleadh Cheoil na hÉireann. Tá an comórtas bodhráin seo fós ar siúl. In 2006, bhí Craobhchomórtas Bodhráin an Domhain ar siúl den chéad uair i gCiarraí. Bhuaigh Colm Phelan é an bhliain sin agus ba é an chéad seaimpín domhanda den bhodhrán é.
Bodhrán
mion|200x200px|Bodhrán le T-Bharra Is éard atá sa bhodhrán fráma ciorclach adhmaid le craiceann ainmhí sínte thar thaobh amháin. Go traidisiúnta, úsáideadh seithe gabhair nó craiceann caorach ach inniu tá sé níos coitianta craicne sintéiseacha a úsáid. Mar sin féin, ní dhéanann craiceann sintéiseach an cineál céanna fuaime le craiceann ainmhithe. De ghnáth bíonn trastomhas an bhodhráin idir 35 agus 40 ceintiméadar agus de ghnáth bíonn an doimhneacht idir 12 agus 15 cheintiméadar. Tá méid an bhodhráin tábhachtach ionas gur féidir leis an seinnteoir é a sheinm i gceart. Bíonn tionchar aige freisin ar an bhfuaim a dhéanann sé. Is féidir le barra tacaíochta roghnach a bheith ag bodhrán. Is féidir leis seo a bheith ina bharra aonair, T-bharra nó barra trasna. Tugann an barra seo tacaíocht do lámh an tseinnteora nuair atá an lámh in aghaidh an chraicinn. Dá bhrí sin, is minic a roghnaíonn tosaitheoirí barra tacaíochta a bheith acu ar a mbodhrán chun é a dhéanamh níos éasca dóibh agus iad ag foghlaim. Is féidir an barra tacaíochta a úsáid freisin chun an bodhrán a choinneáil agus tú i do sheasamh ag seinm é. mion|Bodhrán Intiúnáilte|200x200px|clé
Mionathruithe Coitianta
Féadann dálaí an atmaisféir an craiceann a scaoileadh nó a theannadh. Rialaíonn teannas an chraicinn an fhuaim a dhéantar. Má tá craiceann an bhodhráin teann, beidh sé ina chúis le ton ard. Má tá craiceann an bhodhráin scaoilte, beidh sé ina chúis le ton íseal. Dá bhrí sin, tá scriúnna ag go leor bodhrán nua-aimseartha chun cabhrú le teannas an chraicinn a athrú go dtí na leibhéil oiriúnacha, rud a chabhraíonn le nóta níos ceolmhaire a dhéanamh. Úsáidtear eochair Allen de ghnáth chun na scriúnna a chasadh sna bodhráin intiúnáilte seo. Is éard atá i gceist le mionathrú coitianta eile ná téip leictreach a chur timpeall imeall an bhodhráin chun fuaimeanna nach bhfuil ag teastáil a tharlaíonn ó chreathanna an chraicinn a laghdú. Úsáidtear téip leictreach toisc go bhfuil sé déanta as rubar agus sínfidh sé de réir mar a athraíonn teannas an chraicinn.
Bata
Buailtear an bodhrán leis an lámh, nó le slat bheag ar a dtugtar cipín. De ghnáth, is píosa díreach adhmaid láidir é ar nós adhmad ó chrann fuinseoige nó ó chrann cuilinn. Is minic a bhíonn foircinn bhleibíneacha ar an gcipín. Úsáidtear bata scuab freisin. Leis an mbata scuab, buailtear an druma leis na scuaba a tháirgeann fuaim níos boige.
Conas an Bodhrán a Sheinm
mion|Sampla d'Fhuaim an Bhodhráin mion|200x200px|Stíl Chiarraí Is féidir an bodhrán a sheinm ar go leor bealaí éagsúla. De ghnáth seinntear an bodhrán agus tú i do shuí cé gur féidir é a sheinm agus tú i do sheasamh freisin. Tá níos mó smachta ag seinnteoirí ar an mbodhrán má tá siad ag seinm agus iad ina suí mar is féidir leo an bodhrán a chur ar a nglúin. Coinnítear an bodhrán go hingearach i lámh chlé an tseinnteora. Cuirtear an lámh chlé ar an gcraiceann ar chúl an druma chun an fhuaim a mhaolú agus a athrú. Má tá barra tacaíochta ann is féidir leis tacú leis an lámh. Tá an bodhrán buailte le lámh dheas an tseinnteora nó leis an gcipín atá ina lámh dheas. Is féidir le seinnteoir ciotógach an bodhrán a choinneáil ina lámh dheas agus é a bhualadh lena lámh chlé más mian leo. Tá stíleanna láimhe agus stíleanna bata éagsúla ann a úsáidtear chun an bodhrán a sheinm. mion|247x247px|Stíl "Top-end"
Stíleanna Bata
Tá go leor stíleanna bata éagsúla ann. Úsáideann stíleanna bata difriúla teicnící difriúla. Is é stíl Chiarraí an stíl bata is coitianta. Leis an stíl seo, coinnítear an cipín ar an mbealach céanna le peann agus úsáidtear dhá fhoirceann an chipín. Stíl eile is ea stíl Iarthar Luimnigh. Is éard atá i gceist leis seo, an cipín a chrochadh go hingearach ón lámh agus an bodhrán a bhualadh. Ní úsáidtear ach foirceann amháin den chipín leis an stíl seo.
Stíleanna Bata Eile
Tá go leor stíleanna bata nua forbartha ag seinnteoirí bodhráin. Tugtar an stíl "top-end" ar cheann de na stíleanna a forbraíodh. Tá an stíl seo an-chosúil le stíl Iarthar Luimnigh. Leis an stíl "top-end", áfach, coinnítear an bata idir an ordóg agus an chorrmhéar agus is lúbtar na trí mhéar eile isteach i mbos na láimhe. Tá timpeall bharr an bhodhráin buailte leis an mbata. Is gnách go mbíonn bodhrán a sheinntear sa stíl seo níos lú le ceann druma níos tibhe. Tá stíl eile a forbraíodh an-chosúil leis an stíl seo. Baineann sé le bun an bhodhráin a bhualadh, áfach. Tugtar an stíl "bottom-end" ar an stíl seo.
Stíleanna Láimhe
Tá go leor stíleanna láimhe éagsúla ann freisin a úsáideann teicnící éagsúla. Úsáidtear na méara, an ordóg agus ailt na méar go coitianta chun an bodhrán a bhualadh. Leis stíl Ros Comáin, seinntear an bodhrán le hailt na méar. Tá stíl an Chláir an-chosúil leis seo. Ní úsáidtear ach an t-alt ar an gcorrmhéar, áfach. Tá stíl Iarthar Chorcaí cosúil le stíl Ros Comáin freisin ach ní úsáidtear ach alt na hordóige agus an t-alt ar an méar bheag.
Cothabháil
Ba chóir an bodhrán a stóráil in áit fhionnuar le gnáthleibhéal taise. Má tá an bodhrán gan chosaint ón teas, is féidir leis an gcraiceann a bheith tirim. Is féidir leis an triomacht an craiceann a dhéanamh níos dolúbtha. Má éiríonn an craiceann ró-dhaingean, is féidir leis scoilteadh nó tarraingt ó na bioráin a choinníonn é ina áit. Bealach eile le cosc a chur ar chraiceann an bhodhráin ó bheith róthirim is ea ola nó oiriúntóir a chur ar an taobh seinnte den chraiceann ó am go chéile. Is oiriúntóir coitianta é Lanailin a úsáidtear chun craicne bodhrán a chóireáil. Má éiríonn an craiceann ar an mbodhrán tais agus má bhíonn sé scaoilte, is féidir é a dhéanamh níos teinne trína chuimilt go dian le bos na láimhe, nó le teas íseal. Má éiríonn cúl an chraicinn salach, is féidir é a ní le huisce bog agus le leacht níocháin. Is féidir é a ghlanadh le spúinse nó le héadach agus ba chóir é a fhágáil chun triomú thar oíche. Glantar an cúl chun an salann agus salachar a bhaint a d'eascair as bos na láimhe atá sáithithe isteach sa chraiceann agus é á sheinm. Mura ndéantar é a ghlanadh beidh an craiceann ag scoilteadh agus ag stróiceadh sa deireadh.
Úsáid Idirnáisiúnta
Tá an bodhrán níos coitianta in Éirinn ná in aon áit eile, ach tá tóir air i dtíortha Eorpacha eile freisin ar nós Albain áit a gcloistear é i gceol tíre. Seinntear é freisin i Meiriceá agus i gcúigí i gCeanada ar nós Talamh an Éisc agus Labradar.
Seinnteoirí Bodhráin
Tá clú ar go leor daoine as an mbodhrán a sheinm. Tá Rónán Ó Snodaigh, atá ar dhuine de bhunaitheoirí an bhanna Kíla, aitheanta mar cheann de na seinnteoirí bodhráin is nuálaí. Tá cáil ar Junior Davey as an mbodhrán a sheinm freisin. Bhuaigh sé craobh na hÉireann ar an mbodhrán cúig huaire ag Fleadh Cheoil na hÉireann. Bhuaigh Aimee Farrell Courtney an chraobh dhomhanda ar an mbodhrán in 2010. Ba í an chéad bhean a bhuaigh an teideal seo. Tá cáil ar Séan [sic] McCann, as Talamh an Éisc agus Labradar, as an mbodhrán a sheinm. Chuidigh John Joe Kelly, atá ina bhall den bhanna ceoil Flook, leis an íomhá as dáta den bhodhrán a nuashonrú. Bhí meas mór ar Paul Phillips mar sheinnteoir bodhráin. Tá clú ar go leor eile as an mbodhrán a sheinm ar nós Tommy Hayes, a bhí ina bhall den bhanna ceoil Stockton's Wing, Peter Mercier a bhí ina bhall de na bannaí Ceoltóirí Chualann agus The Chieftains, Kevin Conneff atá ina bhall reatha den bhanna ceoil The Chieftains, Caroline Corr atá ina ball den bhanna The Corrs, Kevin Crawford atá ina bhall den bhanna Lúnasa, Christy Moore, agus go leor daoine eile.
Amhráin ina gCloistear an Bodhrán
Tá an bodhrán le cloisteáil in go leor amhrán cáiliúla ar nós "Galway Girl" le Ed Sheeran. Tá os cionn 900 milliún sruth ag an amhrán seo ar Spotify. Tá an t-amhrán le fáil ar a albam “Divide”. Is féidir an bodhrán a chloisteáil freisin i leagan de "The Foggy Dew" le The Chieftains agus Sinead O'Connor. Tá an t-amhrán le fáil ar an albam "The Long Black Veil" le The Chieftains. Tá os cionn 12 milliún sruth ag an amhrán seo ar Spotify. Is féidir an bodhrán a chloisteáil freisin i roinnt amhrán le The Corrs. Is amhráin le The Corrs iad "When He’s Not Around" agus "Dreams" ina gcloistear an bodhrán. Tá na hamhráin seo le fáil ar an albam "Talk on Corners".
Uachtarán na Brasaíle
Is é Uachtarán na Poblachta Chónaidhme na Brasaíle ceann stáit agus ceann rialtais na Brasaíle. Is é an ardcheannasaí Fórsaí Cosanta Brasaíleach freisin. Is é Jair Bolsonaro an tUachtarán reatha.
Regina, Saskatchewan
Cathair in iarthar Cheanada is ea Regina. Príomhchathair chúige Saskatchewan atá ann. Is í Regina an dara cathair is mó i Saskatchewan, i ndiaidh Saskatoon. Ainmníodh Regina in onóir Bhanríon Victoria, Victoria Regina. Carn Cnámha (Pile of Bones) ainm na háite roimhe sin. Cathair phleanáilte í a tógadh sa bhliain 1882 ar an bhfásach féir réidh i lár Cheanada, i ndeisceart an chúige. Is é Michael Fougere an méara. Tá 193,100 duine ina gcónaí i Regina féin, 210,556 i mórcheantar na cathrach. mion|325px|right|Regina mar a fheictear í ar an bhfásach féir ag teacht aniar duit ar an [[Mórbhealach Tras-Cheanada]]
Teangacha
I 2011 bhí 98.1%(de dhaonra Regina) ábalta Béarla a labhairt agus bhí 1.3% ábalta Fraincis a labhairt. Bhí máthairtheanga seachas Béarla nó Fraincis ag 12.3%.
Beithil
Cathair is ea Beithil, ar an mBruach Thiar sa Phalaistín (Iosrael).
Stair
De réir na soiscéil agus traidisiúin na Críostaíochta, ba i stábla i mBeithil a rugadh Íosa Críost, mar go raibh a mháthair, Muire agus Iósaf ann chun go n-áireofaí sa daonáireamh ansin iad.
Scéal nó finscéal ?
mion|300x300px|Beithil sa bhliain 1698 le De Bruijin Níl aon tuairisc sa mBíobla gur ar asal a chuaigh Muire go Beithil. D’fhéadfadh sé gurbh ea, ach ní luaitear tada faoi asal sa mBíobla, nó gur tháinig triúr ríthe ar chamaill go dtí an áit a raibh Íosa agus mar sin de.
Inniu
Is mórionad oilithreachta i measc Críostaithe é Beithil inniu.
Contae Coffee, Alabama
Is contae in Alabama é Contae Coffee. Tá sé suite in oirdheisceart an stáit. Tá an dlús daonra (29/km²) ann. Is é Elba príomhbhaile an chontae, ach is Enterprise an chathair is mó. Sa bhliain 2016 bhí 51,226 daoine ina gcónaí ann. Tá sé ag críochantacht le Contaetha Marengo, Wilcox, Monroe, Baldwin, Choctaw, agus Washington.
Stair
Bunaíodh Contae Coffee ar 29 Nollaig 1841. D'eascair ainm an chontae ón Ginearál Mílíste John Coffee (ginearál sa Chogadh Creekagus araon le plandálaí) ó Gheorgia.
Susan Sarandon
Is ban-aisteoir Meiriceánach í Susan Sarandon, a rugadh ar an 4 Deireadh Fómhair 1946.
Colin Moran
Peileadóir is ea Coilín Ó Móráin (Béarla: Colin Moran). As Baile Átha Cliath dó, d'imir sé le foireann a chontae idir na blianta 1998 agus 2008. Rinneadh captaen na foirne de sa bhliain 2007.
Bhí air éirí as an imirt sa bhliain 2009 agus é ocht mbliana is fiche d'aois. Bhí gortuithe ag cur isteach air le tamall fada, agus níor imir sé cluiche ar bith sa bhliain seo.
Crumpsall
Is ceantar suite i Manchain é Crumpsall.
Robert Wilhelm Bunsen
thumb|miniatur|Tuama Bunsen ag [[Bergfriedhof (Heidelberg)|Heidelberger Bergfriedhof]] Ceimiceoir Gearmanach ab ea Robert Wilhelm Bunsen (30 Márta 1811 - 16 Lúnasa 1899. D'fhiosraigh sé speictrim astúcháin na ndúl téite, agus sa bhliain 1860, d'aimsigh sé caeisiam agus rubaidiam sa bhliain 1861, in éineacht leis an bhfisiceoir Gustav Kirchhoff. Tá Gradam Bunsen-Kirchhoff don speictreascópacht ainmnithe i ndiaidh 'Bunsen agus Kirchhoff'.
D'fhorbair Bunsen roinnt modhanna chun gás-anailíse a dhéanamh freisin. Bhí sé ina cheannródaí sa fhótaiceimic, agus rinne sé obair luath i réimse na ceimice arsanaice orgánaí. Lena chúntóir saotharlainne Peter Desaga, d'fhorbair sé an dóire Bunsen, feabhas suntasach ar na dóirí saotharlainne a bhí in úsáid ag an am.
Cheap Bunsen raon ionstraimí tábhachtacha eile : Tá an 'Dámhachtain Bunsen-Kirchhoff' le haghaidh na speictreascópachta anailíse (Gearmáinis: Bunsen-Kirchhoff-Preis für Analytische Spektroskopie) ainmnithe in onóir dóibh.
Saol
Nuair a d'fhostaigh Ollscoil Heidelberg Bunsen sa bhliain 1852, gheall na húdaráis saotharlann nua a thógáil dó. Bhí tús curtha díreach ag an am sin le soilsiú sráide gásghual a shuiteáil i Heidelberg, agus mar sin bhí soláthar gáis curtha isteach san fhoirgneamh saotharlainne nua chomh maith.
Fuair an tsaotharlann teas chomh maith le soilsiú ón ngás. I gcomhair téimh, bhí sé inmhianaithe an teocht a uasmhéadú agus an lonrachas a íoslaghdú. Go dtí sin, ní raibh an-éifeachtach sna lampaí saotharlainne maidir le simplíocht agus barainneacht, chomh maith le cáilíocht an lasair i gcomhair dóire lampa.
Nuair a bhí foirgneamh s'aige fós á dtógáil go déanach sa bhliain 1854, mhol Bunsen prionsabail dearaidh áirithe don mheicneoir ollscoil e, Peter Desaga, agus mhol sé dó fhréamhshamhail a thógáil. (Bhí na prionsabail comhchosúla úsáidte níos luaithe ag Michael Faraday i ndearadh dóire, agus ag an ghás innealtóir R. W. ​​Elsner i ngléas a bhí paitinnithe sa bhliain 1856).
Bhí smaoineamh an dóire fhíorthábhachtaigh seo ag Robert Bunsen, ach ba é a chabhraitheoir teicniúil Peter Desaga a thóg is a thug chun foirfeachta é.
D'éirigh leis an dearadh Bunsen-Desaga lasair te, neamh-shúiche, neamh-lonrúil a ghiniúint, trí ghás le haer a mheascadh i mbealach rialaithe roimh dócháin. Chruthaigh Desaga scoiltíní i gcomhair an aeir ag bun an chéad dóire sorcóireach, an lasair a lasadh ag an mbarr.
Faoin am a d'osclaíodh an foirgneamh go luath sa bhliain 1855, bhí caoga dóirí déanta ag Desaga do mhic léinn Bhunsen. D'fhoilsigh Bunsen cur síos ar an ndóire dhá bhliain níos déanaí, agus ghlac go leor dá chomhghleacaithe go luath leis an dearadh.
Contae Conecuh, Alabama
Is contae in Alabama é Contae Conecuh. Tá sé suite i ndeisceart an stáit. Tá an dlús daonra (6/km²) ann. Is é Evergreen príomhbhaile an chontae. Sa bhliain 2016 bhí 12,395 daoine ina gcónaí ann. Tá sé ag críochantacht le Contaetha Butler, Covington, Escambia, agus Monroe.
Stair
Bunaíodh Contae Conecuh ar 13 Feabhra 1818. D'eascair ainm an chontae ón focal a thagann as teanga an treibhe Meiriceánach Dhúchasach Muscócaíoch, Muscóicis. Ceaptar go gciallaíonn an focal sin "tír na giolcóg".
An Pháirc Nua
Is sráidbhaile í an Pháirc Nua. Tá an baile suite i mBuiríos Umhaill, in iarthuaisceart Chontae Mhaigh Eo.
Snow Patrol
Grúpa rac-cheoil is ea Snow Patrol. Bunaíodh an grúpa i nGlaschú. Is baill den grúpa iad Gary Lightbody Jonny Quinn, Nathan Connolly, Paul Wilson agus Tom Simpson faoi láthair. Ba bhall é Mark McClelland ó 1994 go 2005, agus ba bhall é Mike Morrison ó 1994 go 1995.
An Seotal
Bunachar sonraí téarmaíochta ar líne is ea An Seotal, dírithe go háirithe ar theagasc ábhar lán-Gàidhlige (sé sin Gaeilge na hAlban) sna meánscoileanna, fud fad na hAlban, ach le soláthar do agus insroichte do gach úsáideoir eile. Tá an t-eolas seo a leanas sa bhunachar sonraí aige:
Breis eolais
Alba, An Ríocht Aontaithe, HS1 2SD
Abú Daibí
thumb|Abú Daibí Is cathair é Abú Daibí in Aontas na nÉimíríochtaí Arabacha. Tá breis is 896,751 duine ina gcónaí ann.
Corn na hÁise 2019
Bhí Croabhchomórtais sacair Corn AFC na hÁise 2019. Bhí sé ar siúl sa Aontas na nÉimíríochtaí Arabacha ó 5 Eanáir go 1 Feabhra 2019. Bhí 24 foireann idirnáisiúnta páirteach sa chomórtas.
Foirne cáilithe
[[Íomhá:2019 AFC Asian Cup qualifying map.png|mion| {{legend|#0000ff|Tíortha páirteach}}
{{legend|#ff0000|Ní cáiligh do 2019}}
{{legend|#000000|Dícháiligh}}
]]
Grúpa A
(Ó) - Óstach
Lios Póil
Baile beag i gContae Chiarraí na hÉireann is ea Lios Póil. Tá sé suite in aice le Bealach Náisiúnta Tánaisteach an N86 thart ar ocht gciliméadair soir ón Daingean ar thaobh Chill Airne agus 40 km ó Thrá Lí ar leithinis Chorca Dhuibhne. Cuid de Ghaeltacht Chontae Chiarraí atá ann.
Corn na hÁise 2019
Lúibín
(a.b.) - am breise
Lios Póil
Daonra
Tá Lios Póil déanta suas do dhá pharóiste Cinn Áird agus Minn Áird.Sa daonáireamh 2011 bhí 388 daoine i Minn Áird shuas duine amháin ó 387 i 2006.Bhí 355 daoine i Cinn Áird i 2011 síos ó 381 sa daonáireamh i 2006. San iomlán bhí 743 daoine I Lios Póil de réir an daonáireamh i 2011..
Daoine clúiteacha
200px|clé|thumb|Tarbhealach Leasa Póil
Corn na hÁise 2019
Lúibín
(p.) - cic pionóis
Babhta le 16
(a.b.) - am breise
(p.) - cic pionóis
Lios Póil
Feidhmeanna
Braitheann eacnamaíocht Lios Póil go mór ar an gceantar máguaird toisc go bhfuil deiseanna fostaíochta sa sráidbhaile féin teoranta go maith. Tuath oscailte is ea an tírdhreach mórthimpeall a úsáidtear le haghaidh talmhaíochta den chuid is mó, foinse fostaíochta traidisiúnta atá fíorthábhachtach. Foinse fostaíochta eile is ea an cairéal atá cóngarach do Lios Póil. Tá formhór an daonra fostaithe in earnáil na seirbhísí, mar shampla an tionscal turasóireachta. Taistealaíonn go leor daoine ón gceantar go dtí lárionaid eile le haghaidh oibre, .i. Trá Lí nó An Daingean go háirithe.
Seirbhísí Pobal
Tá réimse bunúsach de sheirbhísí ar fáil sa sráidbhaile agus ina chóngaracht. Mar shampla, tá oifig an phoist, Scoil Náisiúnta Naomh Eoin Baiste, Séipéal Naomh Eoin Baiste, Siopa Uí Chatháin, Halla Poiblí, Tigh Tábhairne Uí Shúilleabháin, gort peile agus forbairtí tithe saoire suite i lios Póil. Téann go leor daoine go dtí An Daingean i gcomhair a lán seirbhísí eile mar níl siad le fáil in Abha Na Scáil ach an oiread.
Féile Lios Póil
Bíonn an fhéile seo ar siúl i mí Lúnasa. Bíonn rud éigin ar siúl do gach aoisghrúpa le linn na féile, mar shampla rince Gaelach, ealaíon, tráth na gceist, ceirdeanna, tóraíocht taisce le cairt, caid, tarrac téide, lúthchleasaíocht agus siúlóid sléibhe.
Tagairtí
2.http://census.cso.ie/sapmap/
San’a
mion|clé|San’a Is é San’a príomhchathair Éimin. Bhí breis is 1,748,000 duine ina gcónaí ann sa bhliain 2010.
Shane Ryan
Peileadóir agus iománaí is ea Shane Ryan. As Baile Átha Cliath dó, agus imríonn sé le foireann a chontae agus Naomh Mearnóg. Imríonn sé i lár na páirce le Baile Átha Cliath agus bronnadh All Star air sa bhliain 2008. Bhuaigh sé Craobh Laighean le Baile Átha Cliath sna blianta 2002, 2005, 2006, 2007 agus 2008. Bhuaigh sé Corn Sigerson le DCU freisin (2006).
An Srath Mór, Contae Mhaigh Eo (Acaill)
Is sráidbhaile é an Srath Mór. Tá sé suite i mBuiríos Umhaill, in iarthuaisceart Chontae Mhaigh Eo.
Gerard Brennan
Peileadóir is ea Gerard Brennan. As Baile Átha Cliath dó, agus imríonn sé le foireann a chontae. Is cosantóir é.
Contae
Bhuaigh sé Craobh na hÉireann le Baile Átha Cliath in éadan Chiarraí i 2011 ag Páirc an Chrócaigh.
Josh Holloway
Rugadh Josh Holloway in San Jose, California ar an 20ú Iúil 1969. Is aisteoir é Holloway a athnítear mar James "Sawyer" Ford ar an gclár teilifíse Lost.
Heinrich Schliemann
Fear gnó agus seandálaí Gearmánach ab ea Heinrich Schliemann (6 Eanáir, 1822, Neubukow, Mecklenburg-Schwerin – 26 Nollaig, 1890, Napoli) a thacaigh leis an tuairim go raibh réaltacht stairiúil sna háiteanna a bhí luaite i saothar Hóiméir. Ba thochaltóir tábhachtach seandálaíochta na Traí é Schliemann, mar aon leis na láithreáin Mícéineacha; an Mícéine agus an Tiryns. Thug a ghnóthú thar na bearta tacaíocht ábhartha don smaoineamh go léiríonn an t- Iliad (scríofa ag Hóiméar) agus an Aeinéid (scríofa ag Veirgil) imeachtaí stairiúla iarbhír.
Declan O'Mahony
Peileadóir is ea Declan O’Mahony. As Baile Átha Cliath dó, agus imríonn sé le foireann a chontae. Imríonn sé i lár na páirce.
Andrew Garfield
Is aisteoir Meiriceánach-Bhriotanach é Andrew Garfield a rugadh ar 20 Lúnasa 1983 i Los Angeles, California. Ba as Essex i Sasana a mháthair agus as California a athair. Teaghlach Giúdach a bhí ann. Chuir siad fúthu i Sasana, i Surrey, nuair a bhí Andrew trí bliana agus d'fhás sé suas ansin. Bhain sé céim amach ón Central School of Speech and Drama ag Ollscoil Londan sa bhliain 2004. Tá saoránacht Bhriotanach agus Mheiriceánach aige.
Imríonn Garfield ról os comhair Emma Stone mar Spider Man sa scannán The Amazing Spider Man (2012).
An Mhagraib
Is réigiún in iarthar na hAfraice Thuaidh í an Mhagraib. mar a thugtar ar Mharacó, an Algéir, An Túinéis agus an Libia, atá taobh thíos den Spáinn, den Fhrainc, agus den Iodáil.
P. J. Ruttledge
Polaiteoir Éireannach ab ea Patrick J. Ruttledge (1892 - 8 Bealtaine, 1952). Bhí sé ina bhall de Shinn Féin ar dtús agus ansin Fianna Fáil.
Fallowfield
Is ceantar suite i Manchain é Fallowfield.
An Cumann Gaelach (COBÁC)
Bunaíodh  An Cumann Gaelach, An Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath (COBÁC) (Cumann Gaelach UCD go neamhoifigiúil) sa Choláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath sa bhliain 1908. An aidhm atá ag an gcumann ná an Ghaeilge a chur chun cinn trí imeachtaí sóisialta a eagrú agus trí labhairt na teanga a spreagadh ar champas na hOllscoile.
Tá nasc láidir idir stair an chumainn agus saol na Gaeilge le céad bliain anuas, rud atá soiléir ón mbaint atá ag iar-reachtairí an chumainn leis an nGaeilge a chur chun cinn. Bhí tionchar nach beag ag an gcumann ar shaol na hollscoile agus d'fhág go leor iarbhall a lorg ar stair na tíre. Chuir na hiarbhaill seo go mór le heagraíochtaí Gaeilge timpeall na tíre, le riarachán an stáit agus le saol sóisialta na tíre. Bhí Tomás de Bhaldraithe agus Cearbhall Ó Dálaigh ina measc siúd. Le blianta beaga anuas is iondúil go mbíonn breis is míle ball sa chumann agus go mbíonn sé ar na cumainn is mó sa choláiste.
Ballraíocht
D'éirigh leis an gCumann breis is dhá mhíle ball a fháil sa bhliain 2010/11. Bhí 872 ball acu sa bhliain 2007-08, is 1500 sa bhliain 2008/09.
Duaiseanna
Bhuaigh an cumann Comórtas na gCumann Gaelacha Tríú Leibhéal, duais arbh fhiú €2,000 é sa bhliaian 2011. An bhliain roimhe bhaineadar duais aitheantas amach sa chomórtas céanna, thánagadar sa dara háit an bhliain roimhe sin tar éis dóibh e a bhuachaint sa bhliain 2007.
Bonn Óir an Chumainn Ghaelaigh
Bhronntaí bonn óir i laethanta tosaigh an chumainn don bhall ba mhó a chabhraigh le cur chun cinn na Gaeilge, nós a athmhúsclaíodh i mbliain chomóradh céad bliain an chumainn.
Gradam De hÍde
Bronann an cumann Gradam De hÍde ar dhuine taobh amuigh den choláiste a meastar eácht ar leith ar son na teanga a bheith déanta acu.
Imeachtaí an Chumainn
Eagraíonn an Cumann Seachtain na Gaeilge sa choláiste, Seónna Faisin, Léachtaí Acadúla, Ceolchoirmeacha, Laethanta Spóirt is cuireann siad an iris COGAR! amach. Bíonn céilithe rialta ag an gCumann, leis, i mBeár na Mac Léinn. Is iondúil go n-eagraíonn an Cumann turas deireadh seachtaine chuig Oireachtas na Samhna pé áit ina mbíonn sé.
Seachtain na Gaeilge 2008
Ardaíodh próifíl an Chumainn go mór i ndiaidh Sheachtain na Gaeilge (4-8 Feabhra 2008). Cuireadh tús leis an tseachtain le céilí taobh amuigh. Ar oíche Luain bhí oíche shóisialta ann le bunfhrásaí na Gaeilge a mhúineadh do mhic léinn Erasmus. Ar an Máirt, tháinig Hector Ó hEochagáin chuig an gColáiste le caint a thabhairt agus codanna dá chlár, Amú san Oz, a thaispeáint. Ar Oíche Mháirt, bhí Tráth na gCeisteanna ag an gCumann i gClub Chonradh na Gaeilge ar Sráid Fhearchair na hArdchathrach. Ar maidin Chéadaoin, chuaigh baill den chumann amach ar na sráideanna ag bailiú airgid don charthanacht Bóthar. Bailíodh €3,597.17 in iomlán. Ar Oíche Chéadaoin eagraíodh Oíche Mhór darbh ainm An Liathróid sa chlub oíche Tripod ar sráid Fhearchair. Bhí céilí mór ann le ceol ó Ghrúpa Tí Sult. Ar an Déardaoin eagraíodh comórtas peile darbh ainm Peilfield in éindí le baill ón Scéim Chónaithe a eagraíonn Bord na Gaeilge UCD. Thug Mícheál Ó Muircheartaigh óráid do na himreoirí agus don slua ar an lá. Sheinn Kíla i mBeár na Mac Léinn an oíche sin. Ar an Aoine, bhí Éacht Aistriúcháin; aistríodh altanna go Gaeilge ar an suíomh idirlín vicipéid.
Bál na Gaeilge
Bíonn dinnéar foirmeálta ag an gCumann gach bliain. Bhí 'Comóradh 100' ag an gCumann ar an 27 Feabhra 2008 le ceiliúradh a dhéanamh ar stair an Chumainn (cé gur an céadú seisiún, seisiún na bliana ina dhiaidh sin). Eagraíodh an dinnéar san Óstán Radisson i dTeach Lorcáin, Baile Átha Cliath agus bhí dornán aoíchainteoirí ann ina measc an tAire Éamon Ó Cuív TD agus Mícheál Ó Muircheartaigh.
Foilseacháin
Tosaíodh ar an iris COGAR! a chur amach sa bhliain 2010. Foilsíonn an cumann leabhráin staire agus bileoga eolais ó am go chéile.
Reachtairí
• 4
Gorton
Is ceantar suite i Manchain é Gorton.
Didsbury
Is ceantar bruachbhailte é Didsbury, atá suite i nDeisceart Manchain, Sasana, ar bhruach thuaidh d'Abhainn Mhersey, 4.5 míle (7.2 km) ó lár na cathrach. Ba é an daonra ag daonáireamh 2011 ná 26,788.
Bhí Didsbury suite faoin tuaith go dtí lár an 19ú haois, nuair a bhí forbairt agus uirbiú air i rith Réabhlóid na Tionsclaíochta. Bhí sé mar chuid de Manchain i 1904.
Stair
Bunaíodh an "Royal Society for the Protection of Birds" i Didsbury i 1889.
Spórt
Imríonn foirne na CLG Lancasír a chuid cluichí sa Ionad Spórt Old Bedians i Didsbury
Darren Magee
Peileadóir is ea Darren Magee. As Baile Átha Cliath dó, agus imríonn sé le foireann a chontae. Imríonn sé i lár na páirce.
Llywelyn ap Gruffudd
Bhí Llywelyn ap Gruffudd (uaireanta Llywelyn Ein Llyw Olaf nó Llywelyn II) ina phríonsa deireanach na Breataine Bige neamhspleáigh, roimh choncas Éadbhard I Shasana.
Béaloideas
Is éard is Béaloideas ann ná cultúr dúchasach na ndaoine. Tuigtear go hiondúil (ní ga gurb é an ceart é) gurb ionann é agus litríocht bhéil go traidisiúnta, .i. scéalta a insítear ó bhéal seachas scéalta scríofa. Is tuiscint i seo atá as dáta inniu san aonú aois is fiche. Is ionann béaloideas agus cultúr anois nach mór. Tá níos mó i gceist le béaloideas ná scéalta, baineann sé le iompar, le deasghnátha agus le siombalachas sa chultúr coitinn ar domhan.
Thug Sasanach William Thoms 'folklore' ar a leithéid thiar sa bhliain 1846. Bhí a leithéid ann cheana i dteangacha eile san Eoraip. Tagann an focal as an dá fhocal béal agus oideas, a chiallaíonn "eagna" nó "oideachas". Tá an téarma in úsáid ón seachtú céad déag ar a laghad. B'é an seanchaí leannta Seathrún Céitinn a bhain úsáid as sa saothar cáiliúil de chuid Foras Feasa ar Éirinn. Nuair a chum William Thoms an focal Béarla "folk-lore" sa bhliain 1846 thosaíodh ar an bhfocal béaloideas a thagairt don téarma sa Bhéarla. Tuigeann an chuid is mo de na daoine nach 'piseoga' amháin ata ann ach tuiscintí eile ar an saol a bhí i measc na sinsear le tamall maith de bhlianta.
Sin ábhar an léinn a dtugtar 'béaloideas' sa Ghaeilge air sa lá atá inniu ann. Ní coincheap Éireannach é in aon chor ach coincheap domhanda, tá ceangal aige le heolas na ngnáthdhaoine, saineolas ach eolas éigin. Teann sé siar go dtí tosach an léinn ach ní leagan lag den scoláireacht e ach leagan eile. Bíonn sé faoin duine aonair cinneadh a dhéanamh. Seachnaíonn roinnt daltaí na bríonna ata ag an gcultúr dúchais toisc gur athraíodh cuid mhór iad o thosach na hathbheochana in Éirinn sa bhfichiú haois. An 'athbheochaint' a bhí ann ná atuiscint a bhí in oiriúint do thuiscintí nua-aoiseacha meánaicmeacha. Ba cheart do mhic léinn tamall a thógáil chun an scéal seo a mheabhrú i gceart.
Bíonn béaloideas inniu ar theilifís, ar an Idirlíon, ar raidió srl., ceapann daoine fós gur sean-rud béaloideas ach ní fíor i gcónaí dóibh. Tá béaloideas nua ann chomh maith. Maíonn údair airithe gur béaloideas an seanchas mar gheall ar athrú aoraide srl., Is é sin, déantar amach go bhfuil baint aige le firinne nó le malairt na firinne. Deir daoine gur béaloideas an saol ar fad leis. Is é an míniú gnathach na gur cuid den chultúr dúchasach an béaloideas ina mbíonn scéalta, ceol, damhsa, finscéalta, stair, seanfhocail, creidiúintí, nósanna, piseoga, féilte agus deasghnátha. Bíonn béaloideas éagsúil ag grúpaí éagsúla sa phobal, is cuid de an cultúr traidisiúnta ach sa lá atá inniu ann cuirtear a lán rudaí comhaimseartha san áireamh chomh maith.
Great Heaton
Is ceantar suite i Manchain é Great Heaton.
Mark Wahlberg
Is aisteoir Meiriceánach é Mark Robert Michael Wahlberg, a rugadh ar an 5 Meitheamh, 1971.
Na Sraithíní, Contae Mhaigh Eo (Buiríos Umhaill)
Is sráidbhaile é na Sraithíní (Béarla: Shaheens). Tá sé suite i mBuiríos Umhaill, in iarthuaisceart Chontae Mhaigh Eo.
Ailtireacht na Róimhe
deas|250px|thumb|Ailtireacht na Róimhe Foirm ailtireachta clasaicí a tháinig in ionad úsáid shoiléir na gcolún is na gcothromán ag na Gréagaigh, inar forbraíodh úsáid phlaisteach le foirmeacha cruinne cosúil leis an áirse, an boghta is an cruinneachán. Ba mhó an iontaoibh as ballaí ná roimhe sin, agus ba mhó úsáid mhaisithe na n-oird ailtireachta. Forbraíodh an choincréit is a húsáid le brící sa tógáil agus scileanna ábhartha innealtóireachta. Mar thoradh bhí na Rómhánaigh in ann foirgnimh cosúil leis an gColasaem (72-80) is Paintéón na Róimhe le cruinneachán 43 m ar leithead (100-125) a thógáil. I measc na bhfoirgnimh teaghlaigh bhí an domus, teach cathrach aon stór, bunaithe timpeall ar aitriam, an insula, bloc tionóntáin cathrach ilstórach, agus an villa, teach cónaithe tuaithe a bhí sómasach go minic is a bhain a bharrchéim amach i villa Haidriain i dTivoli (123). Foirgnimh shamplacha Rómhánacha eile is ea an áirse caithréime, an pálás baislí is na folcadáin phoiblí (thermae) lena bpleanáil chasta ag cuimsiú a bpluiméireachta is a dtéamh.
Mölnlycke
Bunaíodh an baile sa bhliain 1849.
Naisc sheachtracha
mion|left|Ollscoil Wendelsberg.
Gruffydd ap Gwenwynwyn
Prionsa Breatnach de chuid Powys Wenwynwyn ab ea Gruffydd ap Gwenwynwyn (a chailleadh circa 1286).
Luathshaol
Mac le Gwenwynwyn ab Owain agus Margaret Corbet a bhí i nGruffydd. Bhí sé ina pháiste nuair a chailleadh a athair, agus é ina dheoraíocht sa bhliain 1216 (díbríodh é as a phrionsacht ag Llywelyn Mór as Gwynedd). Chaith sé a leanbaíocht i Sasana, faoi chomaoin an rí, agus níor fhill sé chuig na Breataine Bige gur d’éag Llywelyn. Nuair a chuireadh iachall ar Dafydd ap Llywelyn chun síochána a dhéanamh le hAnraí III Shasana sa bhliain 1241, thugadh seilbh ar fhormhór thailte a athar dó, ag tabhairt ómós d’Anraí de dheasca sin. Pósadh le Hawise, iníon John Lestrange as Knockin é ag an dtaca seo.