cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ocsaíd
Struchtúr
thumb|right|Is í [[dé-ocsaíd sileacain(SiO2) ceann de na hocsaídí is coitianta ar dhromchla an domhain. Cosúil leis an chuid is mó de na hocsaídí, glacann sí struchtúr polaiméireach .]] Glacann formhór ocsaídí na miotal struchtúir polaiméireacha le trasnaisc M-O-M. Toisc go bhfuil na trasnaisc láidir, is gnách go mbíonn na solaid dothuaslagtha i dtuaslagóirí, cé gur féidir leo bheith faoi ionsaí ag aigéid agus ag bunanna. Bíonn na foirmlí go minic simplí, ach go míthreorach. Tá go leor dóibh ina gcomhdhúile neamh-stoichiometrica. Sna ocsaídí seo, bíonn an uimhir chomhordúcháin na liogainne ocsaíde 'a dó' le haghaidh eilimintí leictridhiúltacha agus 3-6 don chuid is mó de na miotail.
Ócsaídí Móilíneacha
thumb|right|Déantar ocsaídí, mar shampla [[ocsaíd iarainn (III) nó meirg, a bhíonn comhdhéanta de ocsaíd iarainn (III) hiodráitithe Fe 2 O 3 · n H 2 O agus ocsaíd-hiodrocsaíd iarainn (III) (FeO (OH), Fe (OH) 3), nuair a thagann ocsaigin dúile eile le chéile]]
Cé go bhfuil an chuid is mó de na hocsaídí miotail polaiméireach, is móilíní iad roinnt ocsaídí. Is iad na hocsaídí móilíneacha is cáiliúla ná dé-ocsaíd charbóin agus aonocsaíd charbóin. Is ocsaíd mhóilíneach níos casta í peantocsaíd fhosfair, le hainm gur chúis mheabhlaithe é, leis an fhoirmle P4O10. Nuair a théitear roinnt ocsaíd pholaiméireach bíonn siad dípholaiméirithe agus faightear móilíní, is samplaí iad dé-ocsaíd seiléiniam agus trí-ocsaíd sulfair. Bíonn na teatrocsaídí neamhchoitianta, is í teatrocsaíd oismiam sampla amháin díobh.] Tá go leor ocsainian ar eolas againn, ar nós polafosfáití agus polaocsamhiotaláiteanna. Is annamh a bhíonn na hocsacaitiain ar fáil, mar shampla nítreasonium (NO +). Ar ndóigh, tá a lán comhdhúl ar eolas againn leis an dá hocsaídí agus grúpaí eile freisin. Sa cheimic orgánach, cuimsíonn siad seo na céatóin agus go leor comhdhúl carbóinil a bhaineann leo. Sna miotail trasdultacha, bíonn go leor ocsó-coimpléisc ar eolas againn chomh maith le hocsóhailíd.
Thomas Kyne
Polaiteoir Éireannach ab ea Thomas Kyne (4 Feabhra 1905 – 8 Lúnasa 1981). Bhí sé ina bhall de Pháirtí an Lucht Oibre.
Bord na Breatnaise
Is comhlacht reachtúil é Bord na Breatnaise (Bwrdd yr Iaith Gymraeg sa Bhreatnais) a bhunaigh Rialtais na Breataine mar chuid de Reacht na Breatnaise 1993. Tá sé faoi chúram Tionól na Breataine Bige anois. Is é Meirion P. Jones Ardfheidhmeannach an bhoird faoi láthair.
Faigheann an Bord deontas £12m ón rialtas Breatnach chun an Bhreatnais a chur chun cinn agus a héascú.
Filip Nikolic
B'aisteoir agus amhránaí Francach é Filip Nikolic. Rugadh é ar an 1 Meán Fómhair 1974 i Saint-Ouen na Fraince agus d'éag 16 Meán Fómhair 2009. Dár lena dhlíodóir, mharaigh taom croí nó mí-úsáid piollaí codlata é.
Nathalia Dill
Aisteoir Brasaíleach is ea Nathalia Goyannes Dill Orrico. Ar 24 Márta 1986 a rugadh í in Rio de Janeiro.
Abbeydale Picture House
Is teach mór suite i Sheffield é Abbeydale Picture House.
Gallaigh
Ciníocha Ceilteacha ba ea na Gallaigh a bhí ina gcónaí san Ghaill le linn na hIarannaoise agus sa tréimhse Rómhánach (a bheag nó a mhór ón 5ú haois RC go dtí an 5ú haois AD). Bhí an Ghaill a thugtaí ar a dtír dhúchais. Labhair siad an Ghallais, teanga Ceiltise na Mór-Roinne.
Tháinig na Gallaigh chun cinn timpeall an 5ú haois RC mar shealbhóirí na dtraidisiún cultúrtha 'La Tène' i dtuaisceart na hAlpa (scaipthe ar fud na tailte idir an tSéin, an Réin Láir agus an Eilbe Uachtarach). Faoin 4ú haois RC, bhog siad fud fad na Fraince, na [[An Bheilg|Beilge, na Spáinne, na Portaingéile, na hEilvéise, na Gearmáine Theas, na hOstaire, Phoblacht na Seice agus na Slóvaice mar atá anois ann,  de thairbhe an smachta a bhí acu ar na bealaí trádála a bhain le habhainn na Róine,na Séine, na Réine, agus  na Danóibe, agus go tapa leathnaigh siad  isteach i dTuaisceart na hIodáile, na Balcáin, an Trasalváin agus  na Galáite. Níor aontaíodh an Ghaill riamh faoi rialtóir nó rialtas amháin, ach bhí na treibheanna Gallacha in ann a gcuid fórsaí a aontú in oibríochtaí míleata ar scála mór. Bhí siad in ard a réime san  3ú haois luath RC. Chuir Poblacht na Róimhe, a bhí ag teacht chun cinn, ag deireadh an Chéad Chogaidh Púnaigh níos mó brú ar réimse  tionchair na nGallach; D'fhógair Cath Telamon, sa bhliain 225 RC, meath de réir a chéile ar chumhacht na nGallach thar an 2ú haois, sular cuireadh an Ghaill faoi smacht sa deireadh i gCogaí  na nGallach sna 50ú RC. Tar éis seo, rinneadh an Ghaill ina cúige den Impireacht Rómhánach, agus comhshamhlaíodh na Gaill i dtromlach na lonnaitheoirí Laidineacha (áitritheoirí Rómhánacha), ag cailliúint a bhféiniúlachtaí treibhe faoi dheireadh an 1ú haois AD.
An Drom
Is baile suite i gContae Thiobraid Árann é An Drom.
Pula
Is cathair í Púla i ndeisceart an Istria Crótach. Is í an chathair is mó san Istria Crótach agus sa leithinis ar fad. I 2011 bhí 57,460 i gcónaí sa chathair fhéin.
James Joyce agus an chathair
Mhúin an t-údar cáiliúil Éireannach James Joyce Béarla sa chathair ón 30ú do Deireadh Fómhair 1904 go dtí Márta 1905.
Teangacha
Is í Cróitis nó Slóivéinis an mháthairtheanga do 88.4% agus is í Iodáilis an mháthairtheanga do 4.9%.
Natasha Blakeman
Is carachtar ficseanúil í Natasha Blakeman ar an sobalchlár teilifíse Briotanach de chuid ITV Coronation Street. Ghlac Rachel Leskovac an pháirt mar Natasha idir 2008 agus 2010.
Perry Vale
Is baile é Perry Vale atá suite sa bhuirg London Borough of Lewisham, Londain Theas.
Céasadh Íosa
Tugtar céasadh Íosa ar eachtra a tharla timpeall na bliana 33 A.D, nuair a gabhadh Íosa Críost agus cuireadh chun báis ar an gcros é. Is gnách Páis Chríost a thabhairt ar an na h-eachtraí ar fad.
Lewis Hamilton
Tiománaí Foirmle a hAon ó Shasana is ea Lewis Carl Davidson Hamilton, a rugadh ar 7 Eanáir 1985 i Stevenage, Hertfordshire. Thosaigh Lewis ag tiomáint nuair a bhí sé ina pháiste agus é gan ach sé bliana d'aois. Chuaigh Lewis san fhoireann tiomána McLaren sa bhliain 2007. Bhuaigh Lewis craobh dhomhanda na dtiománaithe sa bhliain 2008, agus tá cáil ar leith air toisc gurbh é an chéad duine gorm a bhí sa chomórtas seo.
Saol Pearsanta
Scar a thuismitheoirí sa bhliain 1987, agus gan ach dhá bhliain slánaithe ag Lewis. Is é an tiománaí carr rásaíochta Nicolas Hamilton a leathdheartháir athartha. Bhí Lewis i gcaidreamh leis an amhránaí Nicole Scherzinger ó 2007 go dtí 2015. Is veigeán é Hamilton.
Leonard Nimoy
Aisteoir ab ea Leonard Simon Nimoy, a rugadh ar an 26 Márta, 1931 i mBostún, Massachusetts agus a fuair bás ar an 27 Feabhra, 2015.
Muire Mháthair Guadalupe
deas|210px|thumb|Muire Mháthair Guadalupe Is teideal a thugtar ar an Maighdean Mhuire mar thoradh a taispeánadh ar an gCnoc Tepeyac, Meicsiceo ar an 9 Nollaig 1531 í Muire Mháthair Guadalupe.
Ceiliúrtar a lá féile ar 12 Nollaig. clé|mion|PARROQUIA DE SAN LUCAS XOCHIMANCA, Monte Carmelo
An Bhuatais (Aor an tSagairt)
An t-amhrán
Ailliliú, a dhuine a chruinnigh an t-ualach, Ar mhiste leat gluaiseacht nó an mairfir go brách? Bágún dod chistin a dh’oirfeadh rómhór duit Is má chuirtear san uaigh leat é codail go sámh. Dá mhéad iad do dhlithe, d’ionmhas is d’ualach Chífidh tú an tuama romhat lán de na cnámh’. Ach de réir mar a thuigim do shentence an uair úd, Ní thabharfairse an bhuatais go Flaithis na nGrás.
Mo ghrá, mo lagar, i mbranar ag gluaiseacht Ní chloisim aon duan duit i bhFlaitheas na nGrás; Ní airím ná meamram cneasta ná stuama, Ó chailleadh Eoghan Rua bocht, níl a bharra le fáil. An té thabharfadh bliain ar an leaba i ngalar is i gcruatan, Is a d’éireodh ina sheasamh ag grafadh is ag bualadh, Is ná smaoineodh ar Aifreann beannaithe an Uanmhic, A shaorfadh ón gcruatan a anam lá an ghá.
A bhráthair, gach filleadh a thuillis go buacach, Chífidh tú an buachaill marbh ar chlár, Cordaí go daingean á cheangal ar ghuaillibh, Go gcuirfear san uaigh é le hualach ón rámhainn; Nó ar fhéach tú go minic ar dhuine a bhí i gcruatan? Gheobhaidh tú do dhualgas, mar a mheasaim, lá an bháis; Raghair sna Flaithis gan hata gan bhuatais, Ach cochall ró-uasal anuas ort go sáil.
Ailliliú, a dhuine, chonaic tú na mílte, Is ní fhaca tú Íosa a d’fhulaing an Pháis Ar Chranna na Croise is an chonairt á dheoladh Mar a mbíodh an fhuil ghlórmhar ina ceathanna ar lár. A Ríon dil na cruinne tríd’ bhroinn gur seoladh Le haoibhneas do bhrollaigh ba mhilis a thóg É; An té dhein fíon den uisce ní bhainfidh sé an choróin díot, A Bhanríon na Glóire, mar thuillis í a fháil.
Ni mhaireann Peadar ba chalma, Séamus, Ná Aindriú ba néata dár shiúlaigh i mbróig, Mathghamhain a’s Pilib a’s aon-mhac Alphéus, Síomón ró-naofa, Jude agus Eoin; Nach iad siúd an fhoireann a chonaic Zaccheus Ins an gcrann a’s é ag feitheamh ar dhlithibh an Aon-Mhic. Is dóigh liom, a dhuine, ná tuigeann tú an Ghréigis, Caith díot an éide mara leanair Naomh Pól!
Drom Inbhir
Is baile suite i gContae Thiobraid Árann é Drom Inbhir.
Deirdre
Is í Deirdre (Sean-Ghaeilge Derdriu) an banlaoch tragóideach is iomráití sa Rúraíocht i Miotaseolaíocht na nGael, agus ar duine is cáiliúla na miotas sa lá atá inniu ann. Is é "Deirdre an Bhróin" a bua-ainm.
thumb|Pictiúr de Dheirdre sa leabhar "A book of myths" (1915) le Helen Stratton.
St Johns, Londain
Is baile é St Johns atá suite sa bhuirg London Borough of Lewisham, Londain Theas.
Deirdre
Seanscéal
Iníon an scéalaí ríoga Fedlimid mac Daill ab ea Deirdre. Sular saolaíodh í, thug Cathbhadh, príomhdraoi Chonchúir mhic Neasa, rí na nUladh, tairngreacht go bhfásfadh sí ina spéirbhean álainn. Thug sé foláireamh chomh maith ámh, go rachadh ríthe agus taoisigh chun chogaidh ar a son, go mbeadh doirteadh fola dá barr, agus go gcuirfeadh trí laochra is mó na nUladh ar deoraíocht ina teannta.
Arna cloiste seo, ghríosaigh daoine Fedlimid chun an leanbh a mharú, ach spreagtha ag a háilleachta, shocraigh Conchúr í a choinnigh dó féin. Chuir sé Deirdre scoite amach ó dhaoine, ar altramas le Leabharcham, saoi agus file. In ainneoin rabhadh Chathbhaidh, bhí sé ar intinn aige í phósadh agus í in aois.
Lá éigin sa gheimhreadh, chonaic Deirdre fiach ar an sneachta ag ól fhuil ainmhí bbb. Dúirt sí le Leabharcham go dtitfeadh sí i ngrá le fear leis na dathanna úd: gruaig chomh dubh le fiach, craiceann chuing ban le sneachta, agus leicne chomh dearg le fuil. Dúirt Leabharcham léi go raibh na tréithe seo ag Naoise, gaiscíoch, sealgaire agus amhránaí óg flaithiúil i gcúirt Chonchúir. Le claonpháirt Leabharchaim, bhuail Deirdre le Naoise agus thit siad i ngrá.
D'éalaigh Deirdre agus Naoise, i dteannta lena dheartháir, Ardan agus Ainnle, an triúr mac Uisnigh, ar deoraíocht go hAlbain. Bhí saol sona acu ann, ag seilg, ag iascaireacht agus ina gcónaí i n-áiteanna aoibhne, amhail is Loch Eite. De réir roinnt leaganacha den scéal, bhí clann ag Deirdre agus Naoise, mac Gaiar agus iníon Aebgreine, a cuireadh amach ar altramas le Manannán mac Lir.
Chuireann na hUlaidh ina luí ar Chonchúr cead a thabhairt don dís filleadh ar Éirinn. D'aimsigh Conchúr uiríslithe iad, agus sheol sé Fearghas mac Róigh dóibh le cuireadh teacht ar ais. Gheall Fearghas féin coimirce aistir abhaile dóibh, ach ar a slí ar ais go hEamhain Mhacha, rinne Conchúr cleas air, ag cur iachaill air faoina gheis cuireadh d'fhéasta a ghlacadh. Sheol Fearghas Deirdre agus na mac Uisnigh ar aghaidh go hEamhain Mhacha faoi chosaint a mhac.
A luaithe a thángadar ann, sheol Conchúr Leabharcham chun cúlchoimeád a dhéanamh ar Dheirdre, chun go bhfeice an raibh a cuid áilleacht aici fós. Um Dheirdre a chosaint, dúirt Leabharcham leis an rí go raibh Deirdre anois sean gránna. Sheol Conchúr ansin spiaire eile, Gealbann. D'éirigh leis Deirdre a dhearcadh,  ach chonaic Naoise é, a chaith fear óir fichille leis agus chur amach a shúil.
D'éirigh le Gealbann dul ar ais go Conchobar, agus d'inis sé dó gur chomh hálainn is a bhí ariamh ab ea Deirdre. D'ordaigh Conchúr dá ghaiscígh teach na Craoibhe Rua ina raibh Deirdre agus na mac Uisnech a ionsú. Throid Naoise agus a dheartháireacha go cróga, le cabhair roinnt ghaiscígh na Craoibhe, sular agair Conchúr a mionn dílseachta dó, agus chuir sé orthu Deirdre a streachailt lena thaobh. Mharaigh Eoghan mac Durthacht Naoise ansin le hurchar sleá, agus maraíodh a dheartháireacha go gairid ina dhiaidh sin.
thumb|right|200px| Caoineadh Dheirdre le J.H.F. Bacon, arna fhoilsiú in Celtic Myth and Legend le Charles Squire (1905).
Bhí uafás ar Fhearghas uafás faoin bhfealladh seo a fhocail, agus chuaigh sé ar deoraíocht go Connachta. Throid sé ina dhiaidh sin in éadan na nUladh ar son Ailealla agus Méabha sa Táin Bó Cúailnge, Iliad na hÉireann.
I ndiaidh bás Naoise, phós Conchúr Deirdre. Tar éis bliana angered by Deirdre's continuing coldness toward him, d'fhiafraigh Conchúr di cé acu sa domhan arbh fhuath léi thar aon neach eile, seachas é féin. D'fhreagair sí "Eoghan mac Durthacht," marfóir Naoise. Dúirt Conchúr mar sin go dtabharfadh sé go hEoghan í. Agus í á thógaint ag Eoghan, chaith Conchobar mallacht léi, ag rá go raibh cuma caorach idir dhá reithe aici. Le hais seo, chaith Deirdre féin amach as an gcarbad, ag briseadh a cloiginn ina smidiríní ar carraig.
Cultúr an lae inniu
I measc úrscéalta, faightear Deirdre (1923) le James Stephens, The Celts (1988) le hElona Malterre, On Raven's Wing (1990) le Morgan Llywelyn agus The Swan Maiden le Jules Watson.
I measc albam ceoil, tá "A Celtic Tale: The Legend Of Deirdre" le Mychael & Jeff Danna.
Ainmníodh an LÉ Deirdre, long i tSeirbhís Chabhlaigh na hÉireann ó 1972 go 2001, aisti.
Téacsanna
Gaeilge
Béarla
Childebert I
B'é Childebert I, Rí Pháras ó 511 go dtí 558 agus Rí Orléans ó 524 go dtí 558. B'é an ceathrú mac Chlodovechus I é, agus an tríú as ceithre pháistí a bhí ag an Rí Clóbhis le Chlotilde a bhean chéile.
Tar éis bás a athair, roinneadh an ríocht idir na deartháireacha. Fuair Childebert 1 an baile Páras, an dúiche taobh ó thuaidh chomh fada leis an Somme, san iarthar, siar chuig na Mhuir nIocht, agus leithinis Armorica nó an Bhriotáin.
Chuaigh a deartháireacha i gceannas i bpáirteanna eile den ríocht: Theuderich (Fraincis: Thierry I) i Metz, Clodomir in Orléans, agus Clotaire I in Soissons.
Maraíodh Chlodomer i gcath Vézeronce.
Sa bhliain 524, tar éis gur dúnmharaíodh páistí Chlodomer, ghabh Childebert na cathracha Chartres agus Orléans.
Adel Kachermi
Is ban-aisteoir agus amhránaí Francach é Adel Kachermi. Rugadh é ar an 2 Mí na Nollag 1975 i Longjumeau na Fraince.
Renee Bradshaw
Is carachtar ficseanúil í Irene "Renee" Roberts (née Bradshaw) ar an gclár teilifíse Coronation Street. Ghlac Madge Hindle an pháirt mar Renee idir 1976 agus 1980.
Aiséirí Íosa
Sa Chríostaíocht, is ionann Aiséirí Íosa agus filleadh Íosa ar an saoil ar an tríú lá tar éis a bháis (Céasadh Íosa, mar a thugtar air). Is fiú tabhairt faoi deara nach ionann an t-aiséirí agus Deascabháil Íosa, nuair a ardaíodh suas ar Neamh é.
Sydenham
Is baile é Sydenham atá suite sa bhuirg London Borough of Lewisham, Londain Theas.
Forógra neamhspleáchais
]]
Is nós é forógra neamhspleáchais a mbaineann pobail faoi leith feidhm as chun a neamhspleáchas a léiriú nó a fhoilsiú don saol mór. De ghnáth, gairtear na háiteanna seo ó fhearann tír eile nó chuid de, nó is cúige iad a scarann ó stát. Ní éiríonn le gach forógra neamhspleáchais agus uaireanta bíonn ar stáit a neamhspleáchas a fhógairt níos mó ná uair amháin amhail an Chosaiv. Uaireanta ní éiríonn leis an bhfeachtas chun neamhspleáchas a ghnóthú agus fanann na daoine sin faoi smacht an tír ar theastaigh uathu scaradh ó.
De ghnáth, fógraítear neamhspleáchas gan cead ó na stáit óna fhógraítear neamhspleáchas, agus glaoitear forógra neamhspleáchais aontaobhach orthu sinn. Glaoitear sin orthu chun léiriú nach bhfuil cead nó bunús ag an fhorógra agus dá bharr is gníomh neamhdhleathach é.
Bitcoin
Is criptea-airgeadra é bitcoin, agus córas íocaíochta ar líne (siombail: ₿ giorrúchán: BTC nó XBT). As na mílte criptea-airgeadraí ar fad atá ann, is ar bitcoin is fearr aithne.
Taifeadtar íocaíochtaí i gclárleabhar poiblí ar a n-úsáidtear aonad cuntas ar a dtugtar bitcoin freisin. Uaireanta, úsáidtear ceannlitir don chóras (Bitcoin) agus cás beag don aonad cuntais (bitcoin).
Stair
Foilsíodh an coincheap faoin ainm Satoshi Nakamoto sa bhliain 2008 agus cuireadh ar siúl é mar bhogearraí foinse oscailte an bhliain ina dhiaidh sin.
Conspóidí
Cuirtear na híocaíochtaí i gcrích idir comhghleacaithe gan stór lárnach ná stiúrthóir ar bith, rud a spreag Státchiste SAM chun "airgeadra fíorúil díláraithe" a thabhairt ar an bitcoin. Níl gach duine ar aon tuairim faoi stádas an bitcoin mar airgeadra. Is minic a thagraítear ar na meáin dó mar chriptea-airgeadra nó airgeadra digiteach. mion|clé|Is féidir do bhille a íoc sa [[Caifé|chaifé seo i nDelft, san Ísiltír, le bitcoin.]]
Calvert Vaux
Ailtire agus ailtire tírdhreacha Briotanach-Mheiriceánach ab ea Calvert Vaux (20 Nollaig 1824 – 19 Samhain 1895). I Londain a rugadh é. Rinne sé a phrintíseacht ailtireachta ansin faoi Lewis Nockalls Cottingham, a bhí chun tosaigh san Athbheochan Ghotach. D'oibrigh sé ansin go dtí go raibh sé 26 bliana d'aois. Sa bhliain 1851 thug sé aghaidh ar Newburgh, Nua-Eabhrac chun oibriú le gnólacht ailtireachta agus deartha ansin faoi Andrew Jackson Downing.
Dhear Vaux roinnt mhaith páirceanna sna Stáit Aontaithe i dtréimhse a raibh fás mór uirbeach ar siúl sa tír úd. Sa bhliain 1865, chuir sé comhlacht nua, Olmstead, Vaux and Company, ar bun in éineacht lena chomhpháirtí sóisearach Frederick Law Olmsted. Leag siad amach Prospect Park agus Fort Greene Park in Brooklyn agus Morningside Park in Manhattan. Aithnítear thar aon ní eile iad, áfach, as Central Park.
Sa bhliain 1895, agus eisean ar cuairt ar mhac leis, bádh é i dtimpiste i mBá Gravesend, i mBrooklyn. Tá sé curtha in Kingston, Nua-Eabhrac.
lár|mion|600px|An Móinéar Fada in [[Prospect Park, Brooklyn]]
Bishops' House
Is teach mór suite i Sheffield, Sasana, é Bishops' House. Tógadh é timpeall na bliana 1500. Tugadh an t-ainm sin air mar dúradh gur chuir beirt fhear a bhí ina easpaig. Ba den sloinne Blythe iad agus go deimhin bhí daoine de mhuintir Blythe ina gcónaí ann go dtí lár na 1700idí. Tá cathair Sheffield ina seilbh ón mbliain 1886 i leith. Tá an teach ina mhúsaem ón mbliain 1974.
Éasafagaíteas eoisinifileach
Is éard is Éasafagaíteas eoisinifileach ann ná riocht athlastach ailléirgeach a chuireann as don éasafagas agus a bhaineann le heoisinifilí, cineál de fhuilchoirpín bán. Na comharthaí sóirt a théann leis ná deacracht le bia a shlogadh, stopadh bia san easfagas agus dó croí (nach bhfuil bainteach leis an gcroí). Tá nasc aige le diancheangail an easfagais agus baintear feidhm as leatacht le seo a leigheas. Tá sé níos coitianta i measc na bpáistí agus na bhfear. An chóir a mholtar dó ná aiste bia faoi leith a ithe.
Amharclann an Ghrianáin
Is amharclann i gContae Dhún na nGall í Amharclann an Ghrianáin.
Éasafagaíteas eoisinifileach
mion|clé|Íomhá [[Ionscópacht|ionscópach d'éasafagas i gcás éasafagaítis eoisinifiligh]]
Amfaiteireacht
Sa cheimic, tá speiceas amfaiteireach má tá sé in ann imoibríú mar aigéad agus freisin mar bhonn. Sampla is ea hiodrocsaíd alúmanain, Al(OH)3, a chruthaíonn salainn Al 3+ in aigéad is salainn AlO2 - in alcaileach. Tagann an focal ón bhfocal Gréigise 'amphoteroi' (ἀμφότεροι) a chiallaíonn "an dá". Cruthaíonn go leor miotal (mar shampla, sinc, stán, luaidhe, alúmanam, agus beirilliam) agus an chuid is mó de na miotalóidigh ocsaídí nó hiodrocsaídí amfaiteireacha. Braitheann an amfaiteireacht ar staid ocsaídiúcháin na hocsaíde.
Speiceas amfaiteireach ar leith is ea na móilíní amfaprótónacha, gur féidir leo prótón (H +) a bhronnadh nó a ghlacadh). I measc na samplaí seo tá na haimíonaigéid agus na próitéiní, a bhfuil grúpaí aimín agus aigéad carbocsaileacha, agus comhdhúile féin-ianú ar nós uisce agus amóinia.
Is éard is amfailítí ná móilíní amfaiteireacha ar a bhfuil dísghrúpa, cinn aigéadacha agus cinn bunata agus bíonn siad ann den chuid is mó mar svitiriain i réimse áirithe de pH. Tugtar an pointe isileictreach ar an pH ag a bhfuil an meánlucht an móilín a náid. Úsáidtear amfailítí chun teacht ar ghrádán pH cobhsaí le húsáid i bhfócasú isoelectric.
Telegraph Hill, Lewisham
Is baile é Telegraph Hill atá suite sa bhuirg London Borough of Lewisham, Londain Theas.
Freddie 'Red' Cochrane
Dornálaí Meiriceánach, a bhí ina churadh marcmheáchain, ab ea Freddie 'Red' Cochrane, a rugadh ar 6 Bealtaine, 1915 in Elizabeth, New Jersey agus a fuair bás ar an 1 Eanáir, 1993.
Bellevue, Washington
Cathair in iarthuaisceart stát Washington, sna Stáit Aontaithe is ea Bellevue. Tá Bellevue suite i gContae King, trasna Loch Washington ó Seattle. Bhí timpeall is 122,000 duine ina gcónaí sa chathair sa bhliain 2010.
Teresa Bryant
Is carachtar ficseanúil í Teresa Bryant (iar Morton agus Denmark) ar an sobalchlár teilifíse Coronation Street. Ghlac Karen Henthorn an pháirt mar Teresa idir 2007 agus 2010.
Taighde
deas|250px|thumb|Taighde Is éard atá le gceist le taighde (nó Taighde is Forbairt, T&F, nó R&D i mBéarla) ná próiseas ina mbaintear feidhm as saothar, ábhair is caipiteal chun cur ar chumas comhlachta earra áirithe a tháirgeadh san am atá le teacht.
Táirgeann an fioschuardach intleachtúil seo eolas níos cruinne i dtaobh cúrsaí, iompaireacha, teoiricí agus dlíthe. Mar sin, déanann sé feidhmeanna úsáideach le bheith indéanta.
Úsáidtear an téarma taighde fosta le haghaidh cuntas a thabhairt ar choiste fhaisnéise i dtaobh ábhar sonrach agus de ghnáth, tá baint tréan aige le toradh na heolaíochta agus an mhodh eolaíochta.
Fás eacnamaíoch
clé|mion|220x220px|Taighde [[Talmhaíocht a i dTuaisceart Éireann]] Tá an-tábhacht ag dul leis an taighde chun fás eacnamaíoch a chothú.
Maoiniú taighde agus airgeadas
I ngach ceann de na príomhthíortha tionsclaíocht a íoctar go trom ar R&D. Íocann na comhlacht aí, ach íocann na rialtais freisin, go minic de bharr na n-impleachtaí cosanta. Gníomh a dhéanamh den taighde an cuspóir atá ann. mion|Educational Irish Research Satellite, 2017
Dún Eochaille
Is baile suite i gContae Thiobraid Árann é Dún Eochaille.
Taighde
Taighde san Aontas Eorpach agus in Éirinn
Tá sochar bainte ag na mílte tionscadal Éireannach as na céadta milliún euro a fuarthas mar mhaoiniú ón gComhairle Eorpach um Thaighde. Ar na tionscadail a fuair tacaíocht airgeadais ón Aontas Eorpach tá ionaid cóireála uisce, oibreacha séarachais, línte iarnróid, seirbhísí bus agus an Luas, córas tram anna Bhaile Átha Cliath. Le himeacht na mblianta, chuir an tAontas tacaíocht airgeadais ar fáil do chuid mhór áiseanna turasóireachta in Éirinn, mar shampla an t-ionad léirithe ag Aillte an Mhothair agus an athfhorbairt a rinneadh ar Pháirc Foraoise agus Áineasa Loch Cé.
De thairbhe go bhfuil Éire páirteach sa Limistéar Eorpach Taighde (ERA), is féidir léi a cion a dhéanamh don taighde is don fhorbairt dhomhanda. clé|mion|Sean-ríomhairí: Computer and Communications Museum, Gaillimh Is féidir le heagraíochtaí Éireannacha €1 billiún ar a laghad a fháil faoin gclár Fís 2020, clár an Aontais Eorpaigh um thaighde, nuálaíocht agus eolaíochta atá ann faoi láthair agus a bhfuil buiséad aige beagnach €80 billiún. Tá maoiniú beagnach €180 milliún faighte ag iarratasóirí as Éirinn do thaighde agus do thionscadail nuálaíochta tríd an gClár Fís 2020 go dtí 2016.
Songs of Innocence
Is é Songs of Innocence an tríú halbam déag ón racbhanna U2. Scaoileadh é ar an 9 Meán Fómhair 2014.
Clár
Is iad seo na hamhráin:
Deascabháil Íosa
200px|thumb|Deascabháil Íosa Teagasc Críostaí is ea Deascabháil Íosa, a dhearbhaíonn gur ardaíodh Íosa "in airde ar neamh" ., daichead lá tar éis an Aiséirí.
Léitear i nGíomhartha na nAspal 1:11 go ndeachaigh Íosa Críost ar neamh.
520idí RC
Tagairtí
12345678910
Cathedral Church of St Marie, Sheffield
Is eaglais Chaitliceach suite i Sheffield é Cathedral Church of St Marie.
Coláiste Pobail Bhun an Phobail
Is coláiste i gContae Dhún na nGall é Coláiste Pobail Bhun an Phobail.
Barnes, Londain
Is baile é Barnes atá suite sa bhuirg London Borough of Richmond upon Thames, Londain Theas.
Caisleán Peveril
Is caisleán suite i Sheffield é Caisleán Peveril.
Dumha Aille
Is baile suite i gContae Thiobraid Árann é Dumha Aille (nó Dubhaille).
Eazy-E
Rapcheoltóir cáiliúil ba ea Eazy-E, nó Eric Lynn Wright, (7 Meán Fómhair 1964 - 26 Márta 1995). Ba as Compton i Los Angeles é agus thuill sé clú mar cheoltóir i lár na 1990idí.
Marty Servo
Dornálaí Meiriceánach, a bhí ina churadh marcmheáchain, ab ea Mario Severino, "Marty Servo", a rugadh ar 3 Samhain, 1919 in Schenectady, Nua-Eabhrac agus a fuair bás ar an 9 Feabhra, 1969.
Dara Murphy
Is polaiteoir Éireannach agus Teachta Dála don cheantar Corcaigh Thuaidh-Lár é Dara Murphy (Gaeilge: Dara Ó Murchú) (rugadh é 2 Nollaig, 1969 ). Bhí sé ina Ard-Mhéaraí ar Chorcaigh 2009–10. Tá sé ina bhall de Fine Gael. Rugadh i nGleann Maghair, Corcaigh é.
Sheas sé san Olltoghchán 2016 agus toghadh é le 10.3% de na vótaí céad rogha. D'fhógair sé go mbeidh sé ag dul ar scor ag an gcéad olltoghchán eile in Éirinn.
Hans Fallada
Scríbhneoir Gearmánach ba ea Hans Fallada, a ainm bréige, nó Rudolf Ditzen, a fhíorainm. Saolaíodh é i nGreifswald ar an 21 Iúil 1893 agus fuair sé bás i mBeirlín ar an 5 Feabhra 1947. Bhí sé ar dhuine de scríbhneoirí móra na Gearmáinise sa chéad leath den fhichiú haois.
Teileafón
mion Is gléas teileachumarsáide é an guthán nó teileafón nó fón, chun fuaim (caint ach go háirithe) a tharchur agus a ghlacadh, go hiondúil idir bheirt, nó níos mó, ag caint le chéile. Tá an gutháni measc na ngléasanna tí is coitianta sa domhan nua-aimseartha. Mar aon le sin, is ceann dos na huirlisí gnó is tábhachtaí ar domhan é. mion|timpeall na 1940idí
Hans Fallada
thumb|Plaic cuimhneacháin i Niederschönhausen, Beirlín, áit a bhfuair Fallada bás|clé
Teileafón
Sansaíocht
Tagann an focal guthán ón nGréigis τηλέ (i bhfad) agus φωνή (guth), a úsáidtear.
Hans Fallada
Saol
clé|mion
Teileafón
Stair
Fuair Alexander Graham Bell an phaitinn sa bhliain 1876 chun an ionstraim a fhorbairt. Leag sé síos bunús an teileafóin le glacadóir ionduchtaithe a cheap sé féin chun an fhuaim a chruthú, ceangailte le sreang le tarchuradóir carbóin de chuid Thomas Edison chun comhartha leictreach a chruthú ó fhuaim an ghutha. Sa bhéalóg d'imbhuail creathanna na fuaime san aer le scannán anuas ar chiseal gráinníní carbóin, agus d'athraigh brú an scannáin friotaíocht an chisil seo chun sruth athraitheach leictreach a chruthú mar chomhartha na fuaime. Nuair a shroich an comhartha srutha seo an cluasán sa ghlacadóir, rith sé trí leictreamaighnéad, agus chrith a réimse athraitheach seo scannán, rud a chruthaigh fuaimthonn, díreach i bpas leis an gcomhartha, agus mar sin díreach i bpas le bunfhuaim an ghutha a labhair isteach sa bhéalóg thosaigh. thumb|Guthán bunúsach ón bhliain [[1984.]]
De réir a chéile tugadh isteach athchraoltóirí (aimplitheoirí, i ndáiríre) chun cur leis an gcomhartha ar an tsreang agus glaonna thar chianfhaid a chur ar fáil.
Hans Fallada
Saol
Nuair a scaoileadh saor leis arís, liostáil sé san arm, ach ní bhfuair sé fáilte ar bith ansin ach an oiread, ó shíl dochtúirí an airm nach raibh ábhar saighdiúra ann. Ansin, chuaigh sé ar an drabhlás ar fad, agus chaith sé na blianta 1917-1919 i dtithe téarnaimh ag iarraidh éirí as an druncaeireacht. Ina dhiaidh sin, bhí jabanna éagsúla aige, ach ó bhí dúil nimhe aige san ól agus sna drugaí féin, chúigleáil sé airgead óna chuid fostóirí. Chuir sé isteach dhá théarma príosúin.mion|clé
Teileafón
Teicneolaíocht inniu
I láthair na huaire, ar cheangail raidió le satailítí agus naisc le micreathonnta, seachas sreanga, a bhíonn córais teileafóin bunaithe den chuid is mó. Teileafóin sho-ghluaiste nó iniompartha is ea iad.
Hans Fallada
Saol
Sa bhliain 1929, phós sé cailín darbh ainm Anna Issel - "Suse" a thug sé uirthi - i Hamburg. Rugadh ceathrar clainne dóibh, ach fuair beirt acu bás go hóg, agus is annamh a theagmhaídís ar a chéile i ndiaidh lá a bpósta, ó bhí Rudolf ag obair i Neumünster, agus cónaí ar Suse i dteach a máthara i Hamburg.
Gaeilgeoir
mion|Fáinne mion|Is Gaeilgeoir é an peileadóir [[Odhrán Mac Niallais.]] mion|Ba Ghaeilgeoir é [[Dubhghlas de hÍde.]] mion|Is Gaeilgeoir é an tráchtaire raidió agaus teilifíse [[Mícheál Ó Muircheartaigh.]] mion|Is Gaeilgeoir é an polaiteoir [[Éamon Ó Cuív.]] mion|Is Gaeilgeoir é an polaiteoir [[Pearse Doherty.]]
Hans Fallada
Scríbhneoireacht
I dtús na 1930idí thosaigh an scríbhneoireacht ag éirí le Rudolf - nó Hans Fallada, mar a thug sé air féin. Bhí an teach foilsitheoireachta úd Rowohlt sásta an chéad úrscéal leis a chur i gcló, leabhar a chardáil saol na cathrach bige agus cúrsaí na polaitíochta sa timpeallacht sin - Bauern, Bonzen und Bomben ("Feirmeoirí, boic mhóra agus buamaí"). Shaothraigh Fallada slám maith airgid ar an leabhar, agus d'aistrigh seisean agus a theaghlach go Beirlín, áit ar scríobh sé an t-úrscéal Kleiner Mann, was nun? ("Céard a dhéanfaidh tú anois, a fhirín?") Ba é an leabhar seo a thabhaigh clú idirnáisiúnta dó, agus é ag tabhairt cur síos ansin ar shaol na lánúine óige sna fichidí - saol a raibh taithí aige féin air.
Gaeilgeoir
Go bunúsach is duine a labhraíonn Gaeilge é Gaeilgeoir.
Sa Ghaeltacht áfach is ionann é agus foghlaimeoir Gaeilge, agus is téarma leath-mhaslach é uaireanta ar dhuine a bhfuil a dhíograis i leith na teanga níos mó ná a chumas chun í a labhairt. Bíonn Gaeilgeoirí ag Gaeilgeoireacht.
Liosta
Agus na duine seo ón taobh amuigh:
Teileafón
Teicneolaíocht inniu
Bunús eile leis na córais nua-aoiseacha is ea na córais ríomhaire chun glaonna a ródú go huathoibríoch. Anois bíonn na hionstraimí teileafóin leictreonach, le heochaircheap in ionad diaile, agus tréithe cliste, bunaithe ar ríomhairí is cuimhní digiteacha, cosúil le liosta uimhreacha na ngnáthghlaonna, glaoch ar ais ar an uimhir is déanaí, ceangal leis an Idirlíon, físteileafóin, is tréithe ilmheáin eile.
Hans Fallada
Scríbhneoireacht
Nuair a tháinig an Naitsíochas i réim, mhair Fallada ag scríobh úrscéalta faoi shaol na ngnáthdhaoine, ach is léir nach bhféadfadh sé cloí lena sheanstíl chriticiúil a thuilleadh, ó bhí na léirmheastóirí Naitsíocha míshásta leis an taobh sin dá scríbhneoireacht. Mar sin, thosaigh sé ag soláthar lón léitheoireachta nach raibh blas na polaitiúla air. clé|mionThit an tóin as a phósadh sa bhliain 1944, agus sa bhreis air sin, scaoil sé piostal beag nuair a bhí sé ag déanamh achrainn lena bhean. Ar ámharaí an tsaoil, níor bhuail an t-urchar aon duine, ach mar sin féin, daoradh Fallada chun príosúin as an míghníomh seo. Sa chéad bhliain eile, phós sé Ursula Losch, cailín óg a raibh andúil aici sna drugaí cosúil leis féin.
Twickenham
Is baile é Twickenham atá suite sa bhuirg London Borough of Richmond upon Thames, Londain Theas.
Casey Carswell
Is carachtar ficseanúil í Kim "K.C./Casey" Carswell ar an gclár teilifíse Coronation Street. Ghlac Zoe Henry an pháirt mar Casey sa bhliain 2007.
Hans Fallada
Bás agus oidhreacht
Chuaigh sé ar lorg leighis sna tithe téarnaimh arís, ach ní raibh biseach ar bith daite dó. Fuair sé bás le taom croí i Niederschönhausen, Beirlín, sa bhliain 1947. Sa bhliain chéanna, foilsíodh an t-úrscéal Jeder stirbt für sich allein ("Faigheann gach duine bás ina aonar"), arbh é an chéad saothar ficseanúil i stair litríochta na Gearmáine a phléigh le frithbheartaíocht na nGearmánach in aghaidh na Naitsithe sa Tríú Reich.
Foilsíodh cuid mhór de lámhscríbhinní Fallada i ndiaidh a bháis. Scríbhneoir bisiúil a bhí ann, beag beann ar na fadhbanna a bhí aige leis na drugaí agus leis an ól. Bíonn a chuid leabhar simplí soléite, agus bá aige leis an ngnáthdhuine. Mar sin, léitear an chuid is fearr acu inniu féin.
Windows Vista
Is córas oibriúcháin de chuid Microsoft é Windows Vista atá deartha le rith ar ríomhairí pearsanta. Tá Windows 7 an comharba Windows Vista
Tá 6 leagan de Vista ann:
Twitter
Is láithreán líonraithe shóisialta é Twitter, a chuireann seirbhísí líonraithe shóisialta agus micreabhlagála ar fáil dá úsáideoirí.
Foilsítear teachtaireachtaí ghearra faoi 280 carachtar i bhfoirm théacs ar a dtugtar tvuíteanna, giolcanna nó tweets as Béarla. Ós rud é go gcuirtear srian ar líon na gcarachtar in aon phostáil nó tvuít, déantar cur síos uaireanta air mar "SMS (Seirbhís Gearrtheachtaireachtaí) an Idirlín". Úsáidtear Twitter chun, mar shampla, ceoltóirí, aisteoirí agus daoine cáiliúla eile a leanúint.
Cruthaíodh Twitter ar an 21 Márta 2006 nuair a sheol Jack Dorsey a chéad tvuít. Tá cúpla céad mhilliún úsáideoir sroichte acu ó shin. Tá ceanncheathrú Twitter lonnaithe i San Francisco, California.
Stair
Ar dtús, bhí Twitter á úsáid ag fostaithe na cuideachta Odeo, go dtí gur osclaíodh an lán-leagan poiblí ar an 15 Iúil, 2006. Bunaíodh Twitter mar chuideachta ina aonar i mí Aibreáin 2007. mion|Elon Musk ag TED 2022 D'éirigh Twitter an-choitianta tar éis an '2007 South by Southwest festival'. Bhí 60,000 tweet ann gach lá tar éis na féile.
Ar an 14 Meán Fómhair, 2010, d'athraigh Twitter dearadh an láithreáin agus tugadh lógó nua isteach.
Sa bhliain 2022, bhí tairisicint déanta ag an bhfiontraí agus billiúnaí, Elon Musk, Twitter a cheannach ar shuim os cionn daichead a trí billiún dollar. Ba é Musk an scairshealbhóir is mó ar Twitter ag an am tar éis dó sciar naoi faoin gcéad a cheannach. Dúirt an príomhoifigeach feidhmiúcháin conspóideach ar Tesla agus SpacexX go ndíghlasfadh sé acmhainneacht na cuideachta dá mbeadh sé ina úinéir agus go gcuirfeadh sé béim ar shaoirse cainte a chur chun cinn ar an suíomh.
Leasuithe de chuid Musk
Cheannaigh Elon Musk Twitter ar 27 Deireadh Fómhair 2022. Ar dtús, i mí Aibreán 2022, bhí bord Twitter go mór in aghaidh an comhlacht a dhíol le Elon Musk ar an gcéad ásc. Ach ghéill siad nuair a leasaigh sé a thairiscint agus nuair a deimhníodh go raibh an maoiniú faighte aige. Cheannaigh sé Twitter ar phraghas an-ard ag an am, $44 billiún.
Ar 3/4 Samhain 2022, cuireadh ríomhphost chuig oibrithe áirithe timpeall a domhain inar cuireadh in iúl dóibh go raibh iomarcaíocht i ndán dóibh. Bhí sé i gceist ag Twitter 50% dá bhfórsa oibre a chiorrú ar fud an domhain, agus chaill Twitter leath a fhoirne i gcúpla lá.
Cuireadh glasáil amach i bhfeidhmː bhí oifigí an chomhlachta dúnta go sealadach agus ní raibh cead ag oibrithe dul isteach iontu. Bhí thart ar 500 duine fostaithe ag Twitter ag an am i mBaile Átha Cliath.
Ar 16 Samhain, scaip Musk ríomhphost - agus fógra deiridh - ar fhostaithe, inar cuireadh ceist orthu an mbéidís sásta glacadh le coinníollacha nua, nó nach mbeadh. Theastaigh uaidh grúpa dígeanta fostaithe a chothú. Bhí oifigí Twitter dúnta idir 18-21 Samhain mar bhí faitíos ar bhainisteoirí go gcuirfidh fostaithe míshásta an comhlacht ó rath.
Scannal Elonjet agus cosc ar iriseoirí agus iomaitheoirí
I mí na Nollag 2022, cuireadh toirmeasc ar chuntais áirithe (nó ar fionraí) agus ar naisc chuig ardáin meáin shóisialta eile, mar shmapls Mastodon, Facebook agus Instagram. Laistigh de 24 uair an chloig d'aisiompaigh an tUasal Musk an cinneadh.
Goldfrapp
Is banna ceoil leictreonach ón mBreatain iad Goldfrapp. Bhunaigh Alison Goldfrapp (príomhamhránaí/sintéiseoir) agus Will Gregory (sintéiseoir) an banna i Londain Shasana sa bhliain 1999.
Twitter
Éirí as
I mí na Samhna 2022, tugadh le fios ag Musk go raibh sé i gceist aige duine eile a aimsiú chun an gnólacht a threorú. D'eagraigh sé pobalbreith faoi ar 20 Nollaig 2022. Agus tar éis do 58% den 17 milliún vótálaí glaoch a chur ar imeacht Musk, sheol sé giolc : 'Mar a deirtear, bí cúramach faoin rud atá uait..' mion|Jack Dorsey, 2018, Bhí sé an-sásta in 2022 go raibh Twitter le ceannach ag Musk ar $44 billiún.
Goldfrapp
Stair
Tháinig cáil ar Alison Goldfrapp i dtosach báire ag tús na nóchaidí mar aoi-amhránaí leis na healaíontóirí leictreonacha Tricky agus Orbital. Cuireadh an cumadóir Will Gregory in aithne di i 1999 agus d'airigh an bheirt acu go bhféadfadh siad oibriú le chéile. Bhunaigh siad banna ansin ag úsáid sloinne Alison mar ainm dó.
Twitter
Haischlibeanna
Ar an 24  Lúnasa 2007, seoladh an chéad ghiolc ar Twitter a raibh ‘haischlib’ ann. Ba é Chris Messina a sheol an chéad haischlib. Ba éard a bhí i haischlibeanna i dtús aimsire ná bealach le giolcacha a rangú de réir téama ar Twitter.
Scaip an coincheap ó Twitter go hardáin eile ar na meáin shóisialta. Sa bhliain 2017, seoltar os cionn 125,000,000 haischlib ar Twitter amháin in aghaidh an lae. mion|Ceanncheathrú Twitter i San Francisco headquarters, 1355 Market Street
An Ghaeilge ar Twitter
Thart ar 10,000 tvuít sa mhí a bhí á seoladh i nGaeilge in 2014. Bhí sin ardaithe sa bhliain go 40,000 sa bhliain 2022. Tháinig Tuairisc ar an bhfód sa bhliain 2014, rud a mhéadaigh an méid Gaeilge ar líne go suntasach ó shin. Bhí an figiúr seo ag an bpointe is airde riamh ag tús na bliana 2020, tráth a raibh beagnach 1,200,000 focal Gaeilge á scríobh ar líne gach mí.
D'fhág go leor cainteoirí Gaeilge an suíomh sa bhliain 2022/2023 nuair a ghlac Elon Musk seilbh ar an ardán. Ní raibh an API ar Twitter le fáil saor in aisce níos mó agus cuireadh stop le chuala.me. Chuaigh roinnt daoine chuig Mastadon agus bhí borradh beag faoi phobal na Gaeilge ar Bluesky de chuid Jack Dorsey.
Na haischlib is mó úsáid
1.       #gaeilge
2.       #TG4
Kieran O'Donnell
Is polaiteoir Éireannach agus Teachta Dála do cheantar Chathair Luimnigh é Kieran O'Donnell  (Gaeilge: Ciarán Ó Dónaill) (rugadh é ar 8 Bealtaine 1963). Tá sé ina bhall d'Fhine Gael.
Twitter
Na haischlib is mó úsáid
3.       #GAA
Kieran O'Donnell
Níor éirigh leis a shuíochán a choimeád san Olltoghchán 2016. Bhain sé áit amach mar Sheanadóir agus é ar an Rolla Saíochta agus Oideachais. Fuair sé a shuíochán sa Dáil ar ais i dtoghchán ginearálta na bliana 2020.
Twitter
Na haischlib is mó úsáid
4.       #ireland
5.       #aimsir
6.       #clg
7.       #GE16
8.      #Gaeltacht
9.      #RnaR
10.    AchtAnois
Frank-Walter Steinmeier
Is polaiteoir Gearmánach é Frank-Walter Steinmeier (rugadh i nDetmold 5 Eanáir 1956). Is ball de Pháirtí Sóisialta Daonlathach na Gearmáine (SPD) é.
Bhí sé ina Leas-Seansailéar ar an Ghearmáin i rialtas Angela Merkel ó d'eirígh Franz Müntefering as, sa bhliain 2007.
Ba é aire ghnóthaí eachtra na Gearmáine ón bhliain 2005 go dtí 2009. Toghadh é ar an 18 Meán Fómhair 2008 ag an SPD le dul in iomaíocht le Angela Merkel sa toghcháin don Seansailéaracht sa bhliain 2009.
Bhí toradh uafásach ag an SPD sa toghcháin sin, an toradh ba mheasa acu ó dheireadh an Dara Chogadh Domhanda, rud a d'fhág Steinmeier mar cheannaire an fhreasúra sa Bhundestag. Toghadh é mar aire gnóthaí eachtra arís sa chomhrialtas idir an CDU agus an SPD i mí na Nollag 2013.
Insealbhaíodh é mar Uachtarán na Gearmáine ar an 19 Márta 2017.
Anraí VII Shasana
Bhí Anraí VII (28 Eanáir 1457 – 21 Aibreán 1509) ina rí ar Shasana ó 22 Lúnasa 1485 go dtí 21 Aibreán 1509. Tháinig deireadh le Cogadh na Rósanna nuair a tháinig sé i gcoróin tar éis dó an bua a fháil ar Risteard III ag Cath Pháirc Bosworth. 'Túdar' an sloinne a bhí air agus chuir sé tús le Ré na dTúdarach nuair a tháinig sé i gcoróin, tréimhse a mhair go dtí 1603.
Prospect Park
mion|An bóthar isteach i Reilig Cumann na gCarad, reilig phríobháideach laistigh den pháirc ina bhfuil Montgomery Clift, aisteoir, curtha Páirc uirbeach i lár thuaidh Brooklyn, i gCathair Nua-Eabhrac, is ea Prospect Park. Tá an pháirc suite idir Park Slope, Windsor Terrace, Ascaill Flatbush, Grand Army Plaza agus Luibhghairdín Brooklyn. Is é 585 acra (237 ha) nó 2.1 cileamédar cearnacha achar na páirce. Bíonn ráchairt i measc an phobail ar an bpáirc: tugann timpeall 8 milliún duine cuairt uirthi gach bliain. Stiúrann an Prospect Park Alliance agus an Department of Parks and Recreation de chuid Chathair Nua-Eabhrac an pháirc.
Frederick Law Olmsted agus Calvert Vaux, ailtirí tírdhreacha, a dhear an pháirc i ndiaidh dóibh Central Park a leagan amach. Osclaíodh Prospect Park ar 19 Deireadh Fómhair 1867. Tá an pháirc suite ar shraith cnoc suas le 200 troigh ar airde chun an tuaiscirt agus ar thalamh mín sa deisceart. B'iad na hoighearshruthanna deireannacha an chúis leis an dá ghné fisiciúla den pháirc. Fearadh cuid de Chath Brooklyn (nó Cath an Oileáin Fhada) ar shuíomh na páirce sa bhliain 1776. Tá an loch is mó in Brooklyn (60 acra nó 24 ha) i ndeisceart na páirce.
Cuireadh Prospect Park ar an National Register of Historical Places ar 17 Meán Fómhair 1980.
mion|lár|500px|Cosán tríd an seanchoill i lár na páirce. An Nethermead ag ceann an chosáin.
Focloir.ie
mion|[[Pádraig Ua Duinnín (Dinneen), 1904]] Foclóir Béarla-Gaeilge atá ar fáil ar líne is ea focloir.ie, a tháinig ar an bhfód ar an 24 Eanáir 2013. Tionscadal de chuid Fhoras na Gaeilge atá ann, agus é ar fáil saor in aisce ar an idirlíon.
Léitheoireacht
Sa bhliain 2019, bhí breis is 48,000 iontráil agus 130,000 aonad céille le fáil ar an suíomh foclóireachta. Déantar nuashonrú rialta ar an mbunachar, i bhfianaise aiseolas ón bpobal agus focail is téarmaí nua a thagann in úsáid. Tá eolas gramadaí agus comhaid fuaime ag dul leis na hiontrálacha ar an suíomh chomh maith.
Ón 1 Aibreán 2018 go dtí 31 Márta 2019, d’fhéach breis is dhá mhilliún duine ar shuíomh focloir.ie. Ardú 23% é ar an tréimhse chéanna in 2017/2018. Ar an bhfón póc a a dhéanann 60% de na húsáideoirí sin an cuardach, ríomhairí deisce a úsáideann 30% agus táibléid a bhíonn ag an 10% eile.
Robert Baden-Powell
Oifigeach in Arm na Breataine Móire, scríbhneoir agus bunaitheoir Ghluaiseacht na nGasóg, ab ea Robert Stephenson Smyth Baden-Powell (Chéad Bharún Baden-Powell; 22 Feabhra 1857 – 8 Eanáir 1941). mion|Robert Baden-Powell, timpeall 1919|clé|398x398px
Focloir.ie
Eagraíocht
Tháinig Cormac Breathnach mar bhainisteoir i gcomharbacht ar Chathal Convery sa bhliain 2019. Tá Cormac Breathnach ag obair ar thionscadal an Fhoclóra Nua Béarla-Gaeilge ó 2014. Bhí Cathal Convery ina Bhainisteoir Tionscadail ar an obair fhoclóireachta le breis is deich mbliana agus baint mhór aige le teacht ar an saol foclóir.ie agus lena fhorbairt ó shin.
Robert Baden-Powell
Saol
Rugadh Baden-Powell i Londain Shasana. Oileadh é sa Charterhouse School in Surrey, i Sasana. Bhí sé ar seirbhís san Arm Briotanach ó 1876 go 1910 san India agus san Afraic.
Focloir.ie
Eagraíocht
Tá an Dr Pádraig Ó Mianáin ina eagarthóir ar an saothar.
Robert Baden-Powell
Saol
Scríobh Baden-Powell an leabharín, Scouting for Boys, a spreag gluaiseachtaí na ngasóg. Scríobh sé chomh maith sna 1900idí ar chultúr na seanridirí, ag iarraidh é a athbheochan i measc na mbuachaillí. Chreid sé go láidir gur buille é seo ar son na moráltachta. Spreag sé an Piarsach, dúghafa freisin le laochas fireann.
Focloir.ie
Eagraíocht
Cuirfear leagan den bhfoclóir Béarla-Gaeilge i gcló i bhfoirm leabhair.
Two Door Cinema Club
Is banna rac-cheoil é Two Door Cinema Club. Is as Tuaisceart na hÉireann dóibh.Tá triúr sa ghrúpa - Sam Halliday, Alex Trimble agus Kevin Baird.
Stair
Bhuail Trimble agus Halliday le chéile ar dtús nuair bhi siad ag freastal ar scoil ghramadaí. Bhuail siad le Baird nuair a bhí siad amuigh le cairde. Thosaigh an banna amach le ceathrar ball faoin ainm "LifeWithoutRory", ach d'athraigh siad an t-ainm go Two Door Cinema Club nuair a d'fhág an drumadóir, Patrick Thompson, i 2007. Shocraigh siad gan glacadh le tairiscintí ar áiteanna olscoille mar gheall ar an oiread spéise a bhí curtha sa mbanna. Chuir siad EP amach i 2009 dar teideal Four Words to Stand On.
Uinseann Ó Colla (Mad Dog Coll)
Coirpeoir agus drongadóir Meiriceánach de phór Thír Chonaill a bhí in Uinseann Ó Colla (Béarla: Vincent Coll, nó Mad Dog Coll - "An Madra Mire"), a saolaíodh i nGaoth Dobhair ar an 20 Iúil 1908 agus feallmharaithe i Nua-Eabhrac ar an 8 Feabhra 1932.
Two Door Cinema Club
Stair
Seoladh a gcéad albam Tourist History i 2010 agus eisíodh na singil "Something Good Can Work", "I Can Talk" agus "Undercover Martyn" uaidh. Ghóthaigh Tourist history albam na bliana ag an Choice Music Prize in Éirinn. D'eisigh siad a dara halbam Beacon i 2012. D'eisigh siad EP darbh ainm  Changing of the Seasons i 2013. D'eisigh siad a tríú halbam Gameshow i 2016.
Ceolchoirmeacha
Tá Two Door Cinema Club tar éis seinm mar bhanna tacaíochta ag ceolchoirmeacha do na bannaí autoKratz, Delphic, Foals, Phoenix agus Metronomy. Sheinn siad freisin ag na féiltí Oxegen, Electric Picnic agus Sziget.
Uinseann Ó Colla (Mad Dog Coll)
Dúnmharfóir agus amhas den chineál ba mheasa ab ea é, nó i measc an fhiche éigin duine a mharaigh sé, bhí buachaill beag nach raibh ach cúig bliana d'aois.
Bhí baint aige le drongadóirí móra na linne, cosúil le Dutch Schultz, Lucky Luciano, agus Bugsy Siegel. Chuala an saol mór air, agus scannánaíodh scéal a bheatha cúpla uair.
I rith a shaoil ghairid, is iomaí duine a ghlac col leis, i bhfianaise an oiread daoine is a mharaigh sé. Sa deireadh, d'ullmhaigh a chuid naimhde an chinniúint chéanna dó féin. Lámhach triúr fear acu siúd é i siopa poitigéara i nDeisceart Nua-Eabhrac, nuair nach raibh sé ach trí bliana fichead d'aois.
Robert Baden-Powell
Saol
In éineacht lena dheirfiúr, Agnes, bhunaigh Badeɲ-Powell Gluaiseacht domhanda na mBanghasóg chomh maith.
Fuair Badeɲ-Powell bás in Nyeri, sa Chéinia.
Uinseann Ó Colla (Mad Dog Coll)
Tús a Shaoil
Saolaíodh clann mhór mhac don lánúin i nGaoth Dobhair, ach fuair cuid mhór acu bás ina dtachrán, agus níor mhair aon fhear acu mórán thar fiche bliain d'aois. B'ansin a tháinig Vincent féin chun saoil ar an 20 Iúil 1908. Bhí triúr deartháireacha aige nár cailleadh ina dtachráin, agus iad uile níos sine ná eisean.
Sheffield Arena
Is airéine suite i Sheffield í Sheffield Arena.
Uinseann Ó Colla (Mad Dog Coll)
Oiliúint an Ógchiontóra
I ndiaidh bhás a máthara, cuireadh Peter agus Vincent i ndilleachtlann Chaitliceach i Staten Island. Chaith Vincent trí bliana ansin, go dtí gur fágadh faoi chúram a aintín Mary Friel é i mBronx. Ní raibh Aintín Máire ábalta mórán dea-bhéasaíochta a mhúineadh don bhuachaill, agus sa deireadh, b'í Florence, a deirfiúr, a ghlac Vincent agus Peter chuici. Bhí Florence pósta ar fhear darbh ainm Joe Reddan, agus bhí an lánúin sin sáite go domhan i saol na coiriúlachta. Níorbh aon dea-shampla do na buachaillí óga iad.
Ní raibh mórán suime ag Vincent sa scolaíocht, agus cé go raibh sé in ainm is a bheith ag freastal ar scoil phoiblí i mBronx, b'fhearr leis a bheith ag múitseáil. Bhí sé ag dul le mionchoirpeacht cheana féin, ag éileamh dúchíosa ar na díoltóirí sráide agus ag ionsaí aon duine go fíochmhar nach mbeadh géilliúil dó. Ógchiontóir den chéad scoth, nó b'fhéidir den díogha dheireanach, a bhí ann nuair nach raibh sé ach ceithre bliana déag d'aois. mion|Salvatore Lucania, 11 Meitheamh 1948 clé|mion|258x258px|Lucky Luciano, nó Salvatore Lucania San am seo, bhí drong de bhuachaillí óga faoina chomandracht cheana féin, agus iad ag déanamh coireanna de réir na n-orduithe a gheobhaidís uaidh. Ón taobh eile de, bhí naimhdeas mór idir Vincent agus mórchiontóir ógánta eile na comharsanachta, buachaill Giúdach arbh ainm dó Arthur Flegenheimer. Ní ba deireanaí, fuair an saol mór aithne ar an stócach seo faoin ainm Dutch Schultz, agus baint aige le saol coiriúil Vincent feasta, freisin.