cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Coireanna cogaidh na Breataine
Cogadh in aghaidh Sceimhle
Is é an Corporal Donald Payne, iarshaighdiúir de Reisimint Lancashire na Banríona in Arm na Breataine, a tháinig chun bheith ar an gcéad bhall d’fhórsaí armtha na Breataine a ciontaíodh i gcoir chogaidh faoi fhorálacha an Achta um Chúirt Choiriúil Idirnáisiúnta 2001. Cuireadh i bpríosún é ar feadh bliana agus briseadh as an arm é. I mí an Mheithimh 2020, dúirt polaiteoir Johnny Mercer go raibh Operation Northmoor curtha i gcrích agus nach ndéanfaí níos mó trúpaí Briotanacha a ionchúiseamh mar gheall ar choireanna cogaidh líomhnaithe san Afganastáin agus san Iaráic.
Cogadh na hAfganastáine
I Meán Fómhair 2013, Ciontaíodh Sáirsint na Royal Marines  Alexander Blackman, as Taunton, Somerset,  ag armchúirt gur dhúnmharaigh sé insurgent Taliban neamharmtha, créachtaithe i gCúige Helmand, san Afganastáin. An 6 Nollaig 2013, d’fhógair Blackman pianbhreith príosúnachta saoil ar a laghad deich mbliana sula raibh sé incháilithe le haghaidh parúl. Briseadh as a phost é freisin le náire ó na Royal Marines.
I mí Aibreáin 2017, tar éis achomhairc a laghdaíodh a chiontú go dtí dúnorgain, scaoileadh Blackman ón bpríosún tar éis 3 bliana dá phianbhreith a chur isteach.
Norman Lamont
thumb|Norman Lamont|cléPolaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Norman Stewart Hughson Lamont, Baron Lamont of Lerwick. Rugadh é i Liúrabhaig, Inse Shealtainn ar an 8 Bealtaine 1942.
Testify (albam Caleb Johnson)
Is é Testify an chéad albam ó Caleb Johnson. Scaoileadh é ar an 12 Lúnasa, 2014.
Briotanaigh ghorma
deas|250px|thumb|Briotanaigh ghorma i Londain Tá 1,904,684 Briotanaigh ghorma (3.0% den daonra) ina gcónaí sa Ríocht Aontaithe de réir daonáireamh na bliana 2011. Is 13.3% de dhaonra Londan iad.
Curadhmhír
Ba nós ársa i miotaseolaíocht na nGael í an churadhmhír (Sean-Ghaeilge curadmír; caur [sic], gu. curad ), inar tugadh tús áite agus, dá bharr, an mhír feola is fearr don laoch is cróga i meas ag an bhfleadh. Go minic, was disputed í go fiachmhar, is le maíomh is le hairm. Tá an nós le fáil go háirithe i seanscéalta na Rúraíochta. Feictear a lethéid de rud i nósanna stairiúla na gCeilteach ársa as mór-roinn na hEorpa, mar a recorded scríbhneoirí clasaiceacha.
Scéal Muc Mhic Dhathó
Bhí achrann ana son na curadhmhíre idir gaiscí na nUladh agus na gConnacht, aíonna ag fleadh Dhathó i Laighin. Mhaígh siad as a gníomhartha gaisce agus í ndeireadh na dála, d'aithníodh gurbh é Cet mac Mágach, laoch na gConnacht, an fear is cróga i láthair. Díreach agus é ar tí an muc a spóladh, tháinig laoch na nUladh, Conall Cernach, ar an bhfód, agus de bharr a mhaímh b'éigean dó géilleadh. Dúirt sé ámh, dá mbeadh a dheartháir Anluan ann, bheadh ar Chonall géilleadh. Mar fhreagairt, chaith Conall ceann úrbhainte Anluain chuig Cet. Spól Conall an muc mar a tuilleadh dó, ach thug sé mír chomh beag sin dá Chonnachta gur tharla cath eatarthu.
Fleadh Bhricreann
Thug Bricre, file agus síorscabhaire, cuireadh d'fhir na nUladh go fleadh á eagrú aige agus an churadhmhír ní amháin le torc rósta, ach i dteannta sin coire fíona agus céad cakes of wheat baked in honey. Roimh an bhfleadh, thug sé cuairt ar an triúr laochra, Cú Chulainn, Conall Cernach agus Laoghaire Buach, duine ar dhuine, agus mhol sé dóibh an churadhmhír a éileamh. Sheas an triúr agus d'éiligh an mhír, agus is beag nár thosaigh troid. Chun foréigean a chosc, iarradh ar Ailill agus ar Mhéabh na gConnacht, agus ansin ar Chú Raoi na Mumhan, beidh a thabhairt ar an achrann. Rinneadh sraith tástála cumais agus crógachta, agus tar éis gach aon acu, tugadh breith gur bhuaigh Cú Chulainn. Dhiúltaigh Conall agus Laoghaire an breithiúnas a ghlacadh ámh, agus níor bronnadh an churadhmhír.
Ag Eamhain Mhacha arís, thug fathach fir cuairt ar an triúr. Thug sé dúshlán dóibh, iad triúr duine ar dhuine a cheann a bhaint de, ach ansin go dtuga siad cead dó féin a chinn a bhaint díobh an lá dár gcionn. Rinne Laoghaire, Conall agus Cú Chulainn mar a d'iarr sé, ach phioc an fathach a cheann suas agus d'imigh leis. Bhí Laoghaire agus Conall as láthair nuair a d'fhill an fathach, ba é Cú Chulainn amháin a sheas lena fhocal. Shín sé a mhuineál don tua, ach lig an fathach a shaoil leis, mar thoradh a chrógachta agus a dhea-chlú. Nocht sé gur Chú Raoi é, agus d'fhógair sé gur le Cú Chulainn gan séanadh an churadhmhír.
Tagairtí clasaiceacha
Deir Athenaeus, ach lua saothair caillte den staraí agus tíreolaí an 2a/1d aoise RC, Posidonius, go mbíodh mar nós measc na gCeilteach, go nglacadh an fear is cróga ceathrú deiridh na muice, agus go socraíodh achrann le comhrac aonair go bás. Deir Diodorus Siculus freisin go dtugadh nna Ceiltigh na spólaí feola is fearr chuig na fir is cróga.
Matthew Perry
Is aisteoir Meiriceánach é Matthew Langford Perry (a rugadh ar an 19 Lúnasa, 1969 i Williamstown, Massachusetts). Tá cáil bainte amach aige mar an gcarachtar Chandler Bing ar an gclár teilifíse Friends.
Gradaim
Tá trí ghradam buaite ag Perry.
Matt LeBlanc
Is aisteoir Meiriceánach í Matthew Steven LeBlanc (a rugadh ar an 25 Iúil, 1967 i Newton, Massachusetts). Tá cáil bainte amach aige mar an gcarachtar Joey Tribbiani ar an gclár teilifíse Friends. Bhí sé pósta le Melissa McKnight agus tá iníon amháin acu.
Gradaim
Tá ceithre ghradam buaite ag LeBlanc.
Lugaid Luaigne
Ba Ardrí na hÉireann é  Lugaidh Luaigne  mac Finnat Már. Tháinig sé i réim tar éis dó a réamhtheachtaí (agus marfóir a atharsa), Bresal Bó-Díbad, a mharú. Bhí sé i gceannas ar feadh ceithre nó cúig bliana déag. Ba é Congal Cláiringnech a mharaigh Lugaidh in am trátha agus a tháinig i gcomharbacht air.
Cé go luaitear é mar shinsear na nEoghanacht níos deireanaí sa mheánaois, chreid T. F. O'Rahilly ámh gurbh é i ndáiríre Lugaid Loígde, sinsear Chorca Laidhe ar cheann dá lán léirithe.
Achar ama
I bhfoinsí ar leith, faightear croineolaíochtaí ar leith dá réim
David Schwimmer
Is aisteoir Meiriceánach é David Lawrence Schwimmer (a rugadh ar an 2 Samhain 1966 i Flushing, Queens, Nua-Eabhrac). Tá cáil bainte amach aige mar an gcarachtar Ross Geller ar an gclár teilifíse Friends. Tá sé pósta le Zoe Buckman agus tá iníon amháin acu.
Courteney Cox
Is ban-aisteoir Meiriceánach í Courteney Bass Cox (a rugadh ar an 15 Meitheamh, 1964 i mBirmingham, Alabama). Tá cáil bainte amach aici mar an gcarachtar Monica Geller ar an gclár teilifíse Friends. Bhí sí pósta le David Arquette ó 1999 go 2013 agus tá iníon amháin acu; Coco Riley Arquette, (a rugadh ar an 13 Meitheamh, 2004).
Gradaim
Tá sé gradam buaite ag Cox.
Lus an chladaigh
Is planda é lus an chladaigh.
Slánlus mara
Is planda é an slánlus mara (Plantago maritima). Úsáidtear na duilleoga agus na síolta mar bhia.
Lester Piggott
Jacaí Sasanach ba ea Lester Piggott (5 Samhain 1935 - 29 Bealtaine 2022). Bhuaigh sé an Epsom Derby (9 -n-uaire), an Oaks (6), Rásaí na nGiní (7) agus an St. Leger (8). clé|mion|1955
Muintir
clé|mion|Plaic in [[Epsom]] Sa mbliain 1793 a saolaíodh a shin-sin-seanathair (ó thaobh a mháthar) John Barham Day a bhuaigh 12 rás Clasaiceach mar mharcach agus seacht gcinn mar thraenálaí idir 1838 agus 1854.
Bhí a shliocht ón taobh eile beagnach chomh cáiliúil céanna – stáblaí ag a athair mór Ernie Piggott (1878-1967) in Oxfordshire agus ag athair Lester, Keith, in Lambourn. clé|mion|Plaic in Haydock Leis an léimrásaíocht ba mhó a bhíodh an bheirt sin luaite. Trí huaire a bhí Ernie ar mhuing capaill a bhuaigh an Grand National. Bhuaigh Keith Piggott Champion Hurdle mar mharcach i 1939 agus ba é a thraenáil Ayala, buaiteoir an National i 1963.
Gairm
1.73m ar airde a bhí Piggott agus chaith sé an chuid eile dá shaol marcaíochta ag troscadh agus ag seargadh. Bhí a stíl féin aige agus é sa diallait, a thóin níos airde san aer ná mórán chuile mharcach eile.
Ní raibh Piggott ach 12 bliain d’aois nuair a bhuaigh sé rás den chéad uair agus sé bliana lena chois sin nuair a bhuaigh sé an Derby i 1954.
In Éirinn
Chaith Piggot blianta ina mharcach-stábla ag Vincent O’Brien i mBaile Dúill i gcontae Thiobraid Árann, san áit a raibh Aidan O’Brien níos déanaí. Ba é an Brianach a thraenáil cuid mhaith de na capaill a bhuaigh rásaí móra Shasana do Piggott mar aon le cúíg Derby agus na déaga de rásaí clasaiceacha. Tháinig Piggot ag iomaíocht chuig traiceanna beaga in Éirinn chomh maith.
Saol pearsanta
Sprionlóir amach agus amach ab ea Piggot, tréith ar íoc sé go daor as nuair a chaith sé bliain i bpríosún siocair nach raibh a chuid cánach íoctha aige mar ba chóir.
Plantago coronopus
Cur síos
Táirgeann an Plantago corónopus bunróiséad de dhuilleoga cúngaithe lansacha suas le 25 ceintiméadar ar fad atá roinnte go fiaclach nó go domhain. Fásann na bláthraí suas go dtí thart ar 4 go 7 cm ar airde. Tá spící dlútha de bhláthanna acu a lúbann uaireanta. Tá ceithre chluas scothbhán ag gach bláthanna de thomhas thart ar mhilliméadar ar fad. Den chuid is mó, fasann Plantago coronopus ar ithreacha gainmheacha nó garbh, gar don fharraige. Tá sé dúchasach don Eoráise agus don Afraic Thuaidh, ach is féidir é a fháil in áiteanna eile, lena n-áirítear na Stáit Aontaithe, an Astráil agus an Nua-Shéalainn mar speiceas coimhthíoch.
Lawrence O'Donnell
Is iar-aisteoir agus scríbhneoir agus tráchtaire teilifíse Meiriceánach é Lawrence Francis O'Donnell, Jr., a rugadh sa bhliain 7 Samhain 1951. Déanann sé tráchtaireacht ar chúrsaí polaitíochta.
Fearghas mac Léite
De réir miotaseolaíocht na nGael, ba rí na nUladh é Fearghas mac Léite (Sean-Ghaeilge Fergus mac Léti).
Achar ama
Ní fios go cinnte a áit sa chroineolaíocht dhúchais. De réir roinnt foinsí, ba chomhaoiseach é le Ard-Rí Conn Cétchathach, de réir eile le Lugaid Luaigne, Congal Cláiringnech, Dui Dallta Dedad agus Fachtna Fáthach.
Sna scéalta
De réir an scéil Caithréim Conghail Cláiringhnigh, agus Lughaidh Luaighne ina Ard-Rí na hÉireann, bhí Fearghas i réim i ndeisceart Cúige Uladh agus Congal Cláiringnech sa tuaisceart. Níor mhian beirt ríthe leis na hUlaidh, mar sin d'iarradh ar an ardrí a bhreithiúnas a thabhairt ar an rogha dóibh. Thogh Lugaidh Fearghas, agus rinne cleamhnas lena iníon Fionnabhair. Níor ghlac Congal leis an gcinneadh agus d'fhógair sé cogadh. Tar éis dó teipthe Fearghas a chur dá choróin, rinne sé ionsaí ar Theamhair agus chloígh sé Lugaidh agus bhain a chrann de sa chath. Lonnaigh sé é féin mar Ard-Rí, bhris sé Fearghas as a ríogacht, agus chuir a dheartháir féin, Ross Ruadh ina áit. I rith ré Fhachtna Fáthaigh, maraíodh Ross i gCath Loch Feabhail, agus rinneadh rí na nUladh arís d'Fhearghas.
Sa seanscéal Saga of Fergus mac Léti, bhuail sé le he encounters síoraí uisce darbh ainm lúchorpáin nó "coirp bheaga"; meastar gurb é seo ar cheann de na tagairtí is luaite do leipreacháin. Rinne na síofraí iarracht Fearghas a tharraingt isteach san fharraige, ach dhúisigh an t-uisce fuar é agus rug sé orthu. Mar mhalairt ar a saoirse, dheonaigh na síofraí trí mhian dó. Thogh Fearghas an cumas annála faoin uisce, a bhí i bhfeidhm chuile áit de bharr geise ach i Loch Rudhraí (Dún Droma, Contae an Dúin). Rinne sé iarracht snámh ann mar sin féin, agus bhuail le hollphéist mhara darbh ainm Muirdris, agus bhí strainc eagla ar a aghaidh go deo ina dhiaidh. De ghnáth, bhainfeadh an ríogacht de leis a leithéid de mhíghnaoi, ach níor mhian leis na hUlaidh é a chur as. Cuireadh cosc ar scátháin ina láthair, nára gcuire le fios dó faoi. Seacht mbliana ina dhiaidh, lách sé cailín aimsire, a nocht an fhírinne dó matt chúiteamh. D'fhill Fearghas go Loch Rudhraí ag lorg na hollphéiste, agus mharaigh sé í tar éis catha dhá lá a thiontaigh an fharraige fuildhearg. Fuair sé bás féin le teann corthachta.
Measann áirithe gurb ionann é agus Fergus mac Róich na Rúraíochta, de bharr a ríogacht na nUladh, a ghaoil leis an gclaíomh Caladbolg agus a bháis in uisce, cé bhfuil siad beirt ann mar naimhde dá scéal Caithréim Conghail Cláiringhnigh.
Dui Dallta Dedad
Ba Ard-Rí na hÉireann é Dui Dallta Dedad mac altrama Deda mac Sin, mac Cairpre Lusc, mac Lugaid Luaigne. Tháinig sé i réim tar éis dó a réamhtheachtaí agus marfóir a sheanathar, Congal Cláiringnech, a mharú. Bhí sé ar an gcoróin ar feadh deich mbliana. Sa deireadh, mharaigh Fachtna Fáthach é sa chath Árd Brestine.
Achar ama
I bhfoinsí ar leith, faightear croineolaíochtaí ar leith dá réim
Epping
Is baile suite in Essex é Epping.
Eastwood, Essex
Is baile suite in Essex é Eastwood.
Barr an mhilltigh mara
Is planda bláthanna é barr an mhilltigh mara (Triglochin maritima). Fásann sé timpeall an domhain sna bólaí ó thuaidh. Faightear é in eanaigh agus riascanna agus ar chladaigh, áiteanna ina mbíonn an talamh fliuch. Is planda nimhiúil é mar gheall ar an gciainíd atá taobh istigh ann. Cailltear eallach uaireanta dá bharr sin.
Frinton-on-Sea
Is baile suite in Essex é Frinton-on-Sea.
Leadán úcaire
Is planda é an leadán úcaire.
Captaen (sacair)
Is ball foirne é captaen na foirne ar fhoireann sacair comhlachais, ar a dtugtar an scipéir uaireanta, a roghnaítear le bheith mar cheannaire ar an bpáirc den bhfoireann. is minic go bhfuil siad ar cheann de na baill níos sine/nó níos mó taithí sa scuad, nó imreoir atá in ann tionchar mór a imirt ar chluiche nó a bhfuil cáilíochtaí maithe ceannaireachta aige. Is gnách go n-aithnítear captaen na foirne trí chaitheamh banda múinchille. mion|204x204px|Banna captean leis an mana [[FIFA "My game is fair play" ("Is é imirt cothrom mó cluiche") ag priontáilte air]]
Finnat Már
Ba Ardrí na hÉireann é Finnat Már ("mór") mac Nia Segamain. Tháinig sé i réim i ndiaidh bás Rudhraí Mhic Shithric. Tar éis dó bheith i gceannas ar feadh aon, trí nó naoi mbliana, mharaigh mac Rudhraí, Bresal Bó-Díbad, é.
Captaen (sacair)
Freagrachtí
Is é an t-aon fhreagracht oifigiúil atá ar chaptaen a shonraíonn Dlíthe an Chluiche ná páirt a ghlacadh i gcaitheamh na mona roimh an túschic (chun foircinn a roghnú nó a tog an cead tús) agus sula ndéanfar cic pionóis a ghearradh amach. Is féidir le captaein labhairt leis an réiteoir ar an bpáirc le linn an chluiche, ach ní féidir leo agóid a dhéanamh i gcoinne chinneadh réiteora.
Ag searmanas bronnta duaiseanna tar éis cluiche cosúil le cluiche ceannais comórtais cupáin, is gnách go dtugann an captaen an fhoireann suas chun a mbonn a bhailiú. Gheobhaidh an captaen aon trófaí a bhuaigh foireann agus beidh sé ar an gcéad duine a thógfaidh é. De ghnáth bíonn an captaen i gceannas ar na foirne as an seomra feistis ag tús an chluiche. Cuirtear de chúram ar chaptaen an seomra feistis a reáchtáil freisin. Meastar go gcabhróidh an captaen le meanma na foirne a threisiú agus gníomhú mar daoine slógaidh. clé|mion|255x255px|Captaein [[Sheffield Wedensday F.C|Sheffield Wednesday agus Juventus ag caitheann páirt sa caith bonn roimh a gcluiche i gcupán Angla-Iodálach 1970.]] Féadfaidh captaein cuidiú leis an mbainisteoir cinneadh a dhéanamh maidir leis an aon cheann déag tosaigh do chluiche áirithe. Sa pheil óige nó áineasa, is minic a ghlacann an captaen dualgais, a dhéanfaí, ar leibhéal níos airde, a tharmligean chuig an mbainisteoir.
Priomh-Captaen
De ghnáth ceaptar captaen club ar feadh séasúr. Mura bhfuil siad ar fáil nó mura roghnaítear iad le haghaidh cluiche áirithe, nó má chaithfidh siad an pháirc a fhágáil, glacfaidh leaschaptaen an chlub dualgais den chineál céanna.
Leas-Captaen
Is imreoir é leaschaptaen (nó captaen cúnta) a bhfuiltear ag súil go mbeidh sé mar chaptaen den foireann nuair nach gcuirtear captaen an chlub san áireamh san aon cheann déag tosaigh, nó más rud é, le linn cluiche, go gcuirtear an captaen in ionad nó go gcuirtear as dó. I measc na samplaí tá Marcelo ag Real Madrid, Sergio Busquets ag Barcelona, Thomas Müller ag Bayern München, Presnel Kimpembe ag Paris Saint-Germain, Jorginho ag Chelsea, Héctor Bellerín ag Arsenal, Leonardo Bonucci ag Juventus, Kevin de Bruyne ag Manchester City, Harry Kane ag Tottenham Hotspur agus Mats Hummels ag Borussia Dortmund.
Ar an gcaoi chéanna, ainmníonn roinnt clubanna 3ú captaen, 4ú captaen, nó fiú 5ú captaen chun ról captaen a ghlacadh nuair nach bhfuil an captaen agus an leaschaptaen araon ar fáil. I measc na samplaí tá Robert Lewandowski mar 3ú captaen do Bayern München, Keylor Navas mar 3ú captaen do Paris Saint-Germain, Karim Benzema mar 3ú captaen agus Raphaël Varane mar 4ú captaen do Real Madrid, Gerard Piqué mar 3ú captaen agus Sergi Roberto mar 4ú captaen do Barcelona, Virgil van Dijk mar 3ú captaen agus Georginio Wijnaldum mar 4ú captaen do Learpholl, agus Thiago Silva mar 3ú captaen, N’golo Kante mar 4ú captaen, agus Mason Mount mar 5ú captaen do Chelsea.
Idirnasíunta
mion|[[Lionel Messi|Lionel Messí, captain Argintin, sa Corn an Domhain FIFA 2018]] I gCorn Domhanda FIFA 1986, nuair a gortaíodh Bryan Robson agus nuair a fuair an leaschaptaen Ray Wilkins fionraí dhá chluiche ar chárta dearg, tháinig Peter Shilton mar chaptaen Shasana don chuid eile den chomórtas. Le linn Chorn Domhanda FIFA 2010 san Afraic Theas, bhí triúr captaen sa Ghearmáin. Bhí Michael Ballack mar chaptaen ar an bhfoireann náisiúnta ó 2004, lena n-áirítear na cáilitheoirí rathúla do Chorn an Domhain 2010, ach níor imir sé sa chomórtas deireanach mar gheall ar ghortú nóiméad deireanach. Ceapadh Philipp Lahm mar chaptaen san Afraic Theas, ach mar gheall ar bhreoiteacht a chuir as do deireadh chluiche na Gearmáine é, bhí Bastian Schweinsteiger mar chaptaen ar an bhfoireann don chluiche sin a bhí sa chluiche sa tríú háit. Dúirt Lahm in agallamh go bhfanfadh sé mar chaptaen nuair a d’fhill Ballack, ag cruthú conspóide éigin, agus mar sin shoiléirigh bainisteoir na foirne Oliver Bierhoff an scéal ag rá "Is é Philipp Lahm captaen Chorn an Domhain agus is é Michael Ballack an captaen fós". D’fhan Lahm mar chaptaen go dtí go ndeachaigh sé ar scor, mar níor glaodh Ballack ar an bhfoireann náisiúnta riamh arís.
Grays
Is baile suite in Essex é Grays. Fuarthas na coirp 39 daoine sa chúl leoraí ar an 23 Deireadh Fómhair 2019 ag Waterglade Industrial Park ar an Eastern Avenue.
Great Dunmow
Is baile suite in Essex é Great Dunmow.
Bresal Bó-Díbad
I Miotaseolaíocht na nGael, ba Ard-Rí na hÉireann é Bresal Bó-Díbad mac Rudhraí. Tháinig sé i réim tar éis dó a réamhtheachtaí, Finnat Már, a mharú. Bhí sé i gceannas ar feadh aon bhliain déag. Le linn a ríogacht, bhí plá bó ann agus ní raibh mar thoradh ach tarbh amháin agus bó amháin ina mbeatha. Is é de bharr sin a bhuafhocal bó díbad, "bó-dhíobhadh". Mharaigh Lugaid Luaigne mac Fionnait é.
Achar ama
I bhfoinsí ar leith, faightear croineolaíochtaí ar leith dá réim
Halstead
Is baile suite in Essex é Halstead.
Big City Park
Clár teilifíse puipéad beo-aicsin is ea Big City Park. Tá sé dírithe ar pháistí faoi bhun aois scoile. Taifeadtar é amuigh ar an suíomh i bPáirc Ormeau, i mBéal Feirste. Maoin phríobháideach de chuid Sixteen South é Big City Park a chruthaigh, scríobh agus léirigh an clár i gcomhar le BBC Scotland.
Colin Williams a chruthaigh Big City Park, agus is iad Sarah McCardie (mar May) agus Josh Elwell (i ról Billy broc) sna phríomhpháirteanna sa chuid is mó d'eipeasóidí an chláir go dtí seo (26 ceann as 30). (Tá sionnach ann fosta darb ainm Dara agus troll darb ainm Ruairí.
Clár 14 bomaite atá i gceist. Is é aidhm an chláir páistí a spreagadh chun dul amach faoin aer agus dul i dtaithí ar iontaisí an dúlra.
Leadán úcaire beag
Is planda é an leadán úcaire beag (Dipsacus pilosus).
Harlow
Is baile suite in Essex é Harlow.
Fergie
Is ceoltóir, aisteoir agus amhránaí Meiriceánach í Stacy Ann Ferguson, nó Fergie de ghnáth. (rugadh 27 Márta, 1975) Tá sí ina ball de The Black Eyed Peas. Tá sí pósta le Josh Duhamel.
1992–2002: Wild Orchid
Bhí Fergie ina ball den ghrúpa Wild Orchid le Stefanie Ridel agus Renee Sandstrom. D'fhág Fergie an grúpa sa bhliain 2001.
2003–08: The Black Eyed Peas agus The Dutchess
Scaoil Fergie a céad albam The Dutchess ar an 13 Meán Fómhair 2006.
2012–inniu: Double Dutchess
Tá Fergie ag obair ar a dara halbam stiúideo Double Dutchess. Dúirt sí i Meitheamh 2015 go raibh sí beagnach críochnaithe leis an albam. Dúirt sí ar Facebook go mbeadh an t-albam amach ag tús 2017.
Gradaim agus ainmniúcháin
Tá 71 gradam buaite ag Fergie. Tá 170 ainmniúchán faighte aici.
Duán na gcaorach
Is planda é duán na gcaorach.
Seasúr Aston Villa F.C 2020-2021
Is é séasúr Aston Villa Football Club 2020–21 an 26ú séasúr sa chlub sa Premier League agus an 107ú séasúr acu ag an léibheil is airde i bpeil Shasana. Is é seo an 146ú séasúr ann doibh atá ag an gclub freisin. Chomh maith leis an tsraith intíre, ghlac Aston Villa páirt i gCorn EFL, á dhíchur ag Stoke City sa cheathrú babhta, agus ghlac sé páirt i gCorn an FA, á dhíchur ag Learpholl sa tríú babhta.
The Voice of Ireland (sraith 4)
Is comórtas amhránaíochta teilifíse cruthaithe ag John de Mol é The Voice of Ireland (Gaeilge: Guth na hÉireann). Thosaigh an ceathrú sraith de The Voice of Ireland ar an 4 Eanáir, 2015 agus chríochnaigh sé ar 26 Aibreán, 2015. Tá sé ar siúl i The Helix i mBaile Átha Cliath.
Tar éis na Éisteachtaí nDall bhí 14 ealaíontóirí ar na bhfoirne. Sna babhtaí cath bhí beirt ealaíontóir le 'goid' ar gach foireann. Tar éis na Babhtaí Cath bhí 9 ealaíontóirí ar na bhfoirne. Bhí babhtha nua 'Knockouts Beo' sa tsraith seo. Tar éis na Knockouts Beo bhí 3 ealaíontóir ar na bhfoirne.
Bhuaigh Patrick Donoghue an tsraith agus tháinig Emma Humber sa dara háit.
Éisteachtaí nDall
Thóg na Éisteachtaí nDall ar siúl ar an 15ú, 16ú agus 17ú Deireadh Fómhair ag The Helix. Fuair 110 ealaíontóirí páirt a ghlacadh sa Éisteachtaí nDall.
Babhtaí Cath
Thóg na Babhtaí Cath ar siúl ar 22ú agus 23ú Samhain ag The Helix.
Seónna Beo
Thosaigh na Seónna Beo ar an 22 Márta, 2015 lena 'Knockouts Beo'. Thóg an Ceathrú Ceannais ar siúl ar an 12 Aibreán, 2015 agus an Leathceannais ar súíl ar an 19 Aibreán, 2015. Thóg an Ceannais ar siúl ar an 26 Aibreán, 2015.
Milleanna móna
Is planda í an mhilleanna móna.
Ardeaglais Naomh Basil
Ardeaglais Ortadocsach atá suite i lárnach Moscó na Rúise í Ardeaglais Naomh Basil.
Heybridge, Maldon
Is baile suite in Essex é Heybridge.
Wesley Moraes
Peileadóir gairmiúil Brasaíleach é Wesley Moraes Ferreira da Silva (rugadh 24 Samhain 1996), ar a dtugtar Wesley go coitianta. Imríonn mar thosaí láir do chlub 1A Pro League Club Brugge agus é ar iasacht ó chlub Premier League Aston Villa agus d’fhoireann náisiúnta na Brasaíle.
Chuir sé tús lena shlí bheatha i bhfoireann na Brasaíle Itabuna sular aistrigh sé go Trenčín sa Super Liga tSlóvacach agus ina dhiaidh sin go Club Brugge, áit ar bhuaigh sé dhá theideal sraithe agus ainmníodh mar Pheileadóir Gairmiúil Óg na Bliana sa Bheilg in 2018. D'imir sé a chéad chluiche idirnáisiúnta don Bhrasaíl i mí na Samhna 2019.
Hockley
Is baile suite in Essex é Hockley.
Wesley Moraes
Gairm club
Chuaigh sé ar a thriail ina dhiaidh sin le clubanna Eorpacha. Rinne sé triail sé mhí i bhfoireann acadamh Atlético Madrid, áit ar imir sé i gcomórtais i mBilbao agus sa Chróit, agus ina dhiaidh sin triail trí mhí ag AS Nancy; níor thairg ceachtar de na clubanna conradh gairmiúil dó. Rinne Wesley triail freisin le foireann Evian i Ligue 2.
Trenčín
Thosaigh Wesley le AS Trenčín sa Super Liga Slóvaice i mí Iúil 2015, dream a tháinig ar an eolas faoi tar éis a thrialacha san Eoraip. An 14 Iúil 2015, d’imir sé do Trenčín i gcoinne FCSB sa dara babhta cáiliúcháin de Shraith na Seaimpíní 2015–2016. Scóráil sé faoi dhó do Trenčín san athchluiche i gcoinne FCSB, ag cabhrú lena fhoireann bua 3–2 a bhaint amach ach níor lean an club ar aghaidh go dtí an chéad bhabhta eile.
Club Brugge
D'aistrigh Wesley go Club Brugge ar an 29 Eanáir 2016. Scóráil sé a chéad bháire ina chéad chluiche i gcoinne KVC Westerlo. Bhí sé ag streachailt le saincheisteanna ionsaitheachta le linn a chéad séasúr leis an gclub. Mar thoradh air sin fuair sé go leor cártaí buí agus cuireadh den pháirc é uair amháin. I gcluiche i gcoinne Royal Antwerp, chaith sé téip ar a lámha chun meabhrú dó féin a mhisneach a choinneáil.
Aston Villa
Ar an 13 Meitheamh 2019, shínigh Wesley conradh le Aston Villa sa Premier League ar tháille £22,000,000 (€25,443,425). Tar éis campa oiliúna seachtaine leis an gcuid eile den scuad, rinne Wesley a chéad chluiche do Villa i gcluiche cairdiúil i gcoinne Minnesota United ar an 17 Iúil 2019. Scóráil Wesley a chéad sprioc le Villa sa tríú cluiche aige, ag tosú na scórála i mbuachan 2–0 ar Everton ar an 23 Lúnasa, ag bualadh Jordan Pickford leis an gcéad bhuille. Ar an 1 Eanáir, 2020, gortaíodh a bhallnasc crosach tar éis do Ben Mee ó Burnley é a thaicleáil. Scóráil Wesley níos luaithe sa chluiche, bua 2-1.
D’fhan sé ar an gclaí go dtí an 26 Márta 2021, nuair a d’imir sé ar feadh 45 nóiméad i gcluiche cairdiúil i gcoinne West Bromwich Albion.
D’fhill sé ar an Premier League mí ina dhiaidh sin, ag imirt i gcoinne West Brom, ag teacht amach ón mbinse in ionad Bertrand Traore le linn am breise i gcluiche cothrom 2-2 i gcoinne na Baggies.
Ar iasacht ag Club Brugge
Ar an 28 Lunasá 2021, chuaigh Wesley air ais go Club Brugge ar iasacht i gcomhair an tséasúir
Gairm idirnaisíunta
Rinne Wesley a chéad chluiche idirnáisiúnta don Bhrasaíl ar an 15 Samhain 2019, ag teacht amach ón mbinse i gcaillteanas 1–0 in aghaidh na hAirgintíne.
Stíl imearthá
Rugadh Wesley le cos amháin beagnach trí ceintiméadar níos giorra ná an ceann eile, rud a d’fhág gurbh fhéidir a shiúl a chur i gcomparáid le siúl a chomhthírigh cháiliúil Garrincha. Chuir Joseph Chapman ón Birmingham Mail i gcomparáid le hiarbhuailteoir Aston Villa, Christian Benteke, é as a bhagairt láidir san aer agus as é a bheith chomh teann as féin ag bualadh na liathróide.
Saol Pearsanta
Tá beirt chlainne ag Wesley ó dhá chomhpháirtí éagsúla, Yan agus Maria Eduarda. Rugadh an chéad leanbh nuair a bhí Wesley 14 bliana agus an dara leanbh nuair a bhí sé 16 bliana. Agus é 16 bliana d’aois bhí sé ag sórtáil scriúnna i monarcha chun a theaghlach a chothú agus é páirteach i dtrialacha sacair sular aistrigh sé go AS Trencin.
Club
Ón 21 Lúnasa 2020
Brest na Briotáine
Cathair sa Bhriotáin, in iarthuaisceart na Fraince, is ea Brest. An chathair is mó i roinn (départment) Finistère atá ann. Tá an chathair suite ar bhá chosanta ar an Atlantach. Tá calafort breá ann. Is é an dara calafort míleata is mó sa Frainc é.
Wesley Moraes
Ónoracha
AS Trenčín
Brest na Briotáine
Bhí cónaí ar 139,342 duine in Brest sa bhliain 2016 nó 208,930 duine sa mhórcheantar. Fágann sin gurb é an ceantar uirbeach is mó in iarthar na Briotáine agus an tríú cathair is mó (i ndiaidh Naoned agus Roazhon) sa Bhriotáin ar fad. Tá Brest suite níos faide siar ná aon bhaile mhór sa Fhrainc uile, nach mór, agus mar sin, b'fhéidir, tugtar "Cathair na Gaoithe Aniar ("Ponant") air mar leasainm. D'ainneoin daonra mhóir Brest, is é Kemper (Quimper) príomhbhaile roinn Finistère.
Wesley Moraes
Ónoracha
Club Brugge
Holland-on-Sea
Is baile suite in Essex é Holland-on-Sea.
Plúr an locháin
Is planda é plúr an locháin.
Trá na hUíne, Ciarraí
Limistéar faoi Chaomhnú Speisialta i gContae Chiarraí is ea Inbhear na hUíne agus Bá na Scealg de réir Threoracha Gnáthóige an AE, áit a bhfuil Trá na hUíne. Ó thuaidh den trá gheofar riasc goirt, gnáthóg cósta atá faoi chosaint. Tá dhá shaghas riasc goirt ar an Uíne, riasc goirt na Meánmhara ina bhfuil Meathán Mara (Juncus maritimus) agus riasc goirt an Atlantaigh atá fé smacht ag an Rabhán (Armería marítima) agus ag an bhFéar Muirisce (Puccinellia marítima). Maireann Lus na bPeiteal (Petalophyllum ralfsii), speiceas aelusa neamhghnách, sna dumhcha le hais bhéal an inbhir. Tá an planda seo faoi chosaint fud fad na hEorpa. Tá líon áirithe den rón glas ag maireachtaint sa bhá.
Congal Cláiringnech
Ba Rí na nUladh agus Ard-Rí na hÉireann é Connal Cláiríneach (Sean-Ghaeilge Congal Cláiringnech), mac Ruairí. Ba é a dheartháir é an t-iar-Ard-Rí Bresal Bó-Díbad, maraithe ag Lugaid Luaigne.
Le linn réim an Ard-Rí Lugaid Luaigne, roinn Congall ríogacht na nUladh le Fearghas mac Léite, eisean i dtuaisceart an chúige, Fearghas sa deisceart. Níor mhian leis na hUlaidh bheith faoi riail dhá rí, agus ghéill siad beirt le breitheamh an Ard-Rí, i dtaca le cé acu a mbeadh ina rí an Chúige. Shocraigh Lugaidh an ríogacht a thabhairt d'Fhearghas, a thit a iníon Findabair i ngrá leis, agus Congal a chúiteamh le talamh, seasamh agus óir. Dhiúltaigh Congal an cinneadh a ghlacadh ámh, agus d'fhógair chogadh, le tacú ó uaisle na nUladh, ina measc, Fergus mac Róich agus Bricre, maraon le lucht tacaíochta óna cúigí eile agus ó Albain. D'iarr Fergus mac Léti freisin ar a lucht tacaíochta, ina measc Fachtna Fáthach na nUladh, Cet mac Mágach na gConnacht agus Mes Gegra na Laighean, agus básaíodh go leor ar gach taobh.
D'fheistigh Congal loingeas agus d'fhág Éire go Lochlann chun lucht tacaíochta nua a aimsiú. Phós sé Beiuda, iníon Lochlainne, agus, neartaithe le 20,000 gaiscíoch Lochlannacha, d'ardaigh arís a chuid seolta. Tar éis concas agus tuilleadh lucht tacaíochta bainte amach aige sa Bhreatain, d'fhill sé go hUlaidh. Cuireadh in úil dó go raibh Fearghas mac Léti ag fanacht ag tigh Eochaidhe Sálbhuí, agus chinn sé ruathar a dhéanamh air. Dódh an teach go talamh ach d'éiligh Fearghas agus Eochaidh. Shocraigh Congal, in ionad a thír féin a scriosadh, go rachadh sé go Teamhair agus go dtroidfeadh sé Lugaidh Luaighne ar son na hArd-Ríogachta. I rith catha mhillteanaigh, bhuail Congal le Lughaidh ar an láthair agus bhain sé a cheann de.
Agus Congal lonnaithe ina Ard-Rí, tháinig Fearghas mac Léite go Teamhair chun síochán a dhéanamh leis. Ghlac Congal a achainí, ach bhain ríogacht na nUladh de, á thabhairt dá dheartháir, Ross Ruadh.
Bhí Congal i réim in Éirinn ar feadh cúig déag nó sé bliana déag. Sa deireadh, mharaigh garmhac Lughaí Luaigne, Dui Dallta Dedad.
Achar ama
I bhfoinsí ar leith, faightear croineolaíochtaí ar leith dá réim
Blaí Briugu
Sa Rúraíocht i miotaseolaíocht na nGael, ba ghaiscíoch na nUladh é Blaoi Brughaidh (Sean-Ghaeilge Blaí Briugu, spidéiléir). Ba shaibhir é agus bhí brú aige. Bhí sé faoi gheis a chuir iachall air luigh le bean ar bith a d'fhan leis ina haonair. Nuair a d'fhan Brigh Breadach, bean chéile Chealtchair, leis ina haonair, luigh sé léi (mar ba chóir dó faoi gheis), ach dá bharr, mharaigh Cealtchar é.
Lúin Chealtchair
Sa Rúraíocht i miotaseolaíocht na nGael, ba sleá nó ga fada é Lúin Celtchair, arm a bhí le Celtchar mac Uthechar agus beartaithe ag laochra eile, amhail Dubthach, Mac Cécht agus Fedlimid.
An fearann poiblí
Bíonn an fearann poiblí comhdéanta de na hoibreacha cruthaitheacha uile nach mbaineann cearta eisiach maoin intleachtúil|maoine intleachtúla leo. Féadfaidh gur imigh na cearta sin in éag, forghéilleadh iad, tarscaoileadh d'aon turas iad, nó d'fhéadfadh nach raibh siad neamh-infheidhme.
Lúin Chealtchair
Saintréithe
Tá sainchuntais ar úsáid ar leith agus tionchar millteanach an tsleá le fáil i dtéacsanna na Meán-Ghaeilge Togail Bruidne Dá Derga (Athleagan II) agus Mesca Ulad. Sna scéalta araon, úsáidtear seift an fhir faire ("watchman device" ) mar a thugtar air, chun cur síos a dhéanamh ar chuma scanrúil an laoich, Dubthach Dóeltenga.
Cnáib uisce
Is planda í an chnáib uisce.
An fearann poiblí
Tá saothair William Shakespeare agus Beethoven, agus an chuid is mó de luathscannáin tostacha, i bhfearann an phobail, de bhua iad a bheith seolta sula raibh cóipcheart ann, nó trína dtéarma cóipchirt a bheith imithe in éag. Ní chlúdaíonn cóipcheart cuid de na hoibreacha, agus dá bhrí sin tá siad i bhfearann an phobail - ina measc foirmlí fhisice Newton, oidis cócaireachta, agus gach bogearraí ríomhaireachta a cruthaíodh roimh 1974. Tá oibreacha eile tiomanta go gníomhach ag a n-údair chuig an bhfearann poiblí (féach tarscaoileadh); I measc roinnt samplaí feidhmiúanna tagartha na n-algartamn-halgartaim cripteagrafach,   na bogearraí próiseáil íomhánna ImageJ, cruthaithe ag an hInstitiúidí Náisiúnta Sláinte, agus an CIA 's World Factbook. Ní úsáidtear dhéantar an téarma poiblí de ghnáth i gcásanna ina gcoimeádann cruthaitheoir oibre cearta iarmharacha, agus sa chás sin déantar tagairt d'úsáid na hoibre mar "faoi cheadúnas" nó "le cead".
Lúin Chealtchair
Togail Bruidne Dá Derga
Tagann an sleá ar an bhfód agus spiairí Ingcél Cáech ag tabhairt tuairisce ar an mbuíon mór gaiscí Chonaire Mhóir i mbrú Dhá Dheirg. D'inis Lomnae Drúth:
An fearann poiblí
Athraíonn cearta de réir na tíre agus dlínse, féadfaidh obair a bheith faoi réir cearta i dtír amháin agus a bheith i bhfearann poiblí i gceann eile. Braitheann roinnt cearta ar chlárúcháin ar bhonn 'tír-ar-tír', agus easpa clárúcháin i dtír áirithe, má éilítear, is cúis le stádas fearainn phoiblí le haghaidh oibre sa tír sin. Féadfar an téarma fearann poiblí a úsáid freisin le hábhair neamhchinnte nó neamhshainithe mar shampla an " réimse poiblí " nó "coimíneacht ", lena n-áirítear coincheapa ar nós "coimínteacht na haigne", an "coimíneacht intleachtúil", agus an "coimíneacht fhaisnéise" ".
Lúin Chealtchair
Togail Bruidne Dá Derga
D'aithin an léirmhínitheoir Fer Rogain gur Dhubhthach (Dóeltenga) é an fear, agus mhínigh sé:
Mesca Ulad
Thug Cú Raoi le fios do Mhéabh agus a buíon go raibh Dubthach an té a chonaic na fir fhaire, agus an Lúin ar iasacht aige, agus go raibh coire lán d'fhuil dhearg ós a chomhair amach "... nára lasaí a chrann agus nára bhá an fear á iompar sa coire lán d'fhuil nimhiúil; agus is ag tuar cogaidh atá." Creidtear gurb é brí na tréithe seo ná: "thuar sleánna íogara ... lena gcreathaí, teacht catha agus áir."
Tugann leagan déanach den tseanscéal Cath Ruis na Ríg cur síos níos gonta ar an Lúin, ach cuireann roinnt sonraithe eile san áireamh, ina measc gur ghá ceathrar amhas chun an coire a choinnigh in áit.
Maraíodh Cealtchar trí thimpiste, agus cú fiáin básaithe aige. Leag sé an sleá ina sheasamh agus shil braon fola síos an crann isteach ann, á mharú.
Cúrsaíocht
Sa Rúraíocht, feictear Lúin Chealtchair á chaitheamh ag gaiscí éagsúla na nUladh agus na gConnacht. Bhain Dubhthach úsáid as (Togail Bruidne Dá Derga agus Mesca Ulad), agus mharaigh Fedlimid Dubhthach féin leis an shea úd, de réir nóta i ndiaidh Togail Bruidne Dá Choca(e).
De réir dáin le Cináed ua hArtacáin (bás 975), mharaigh laoch na gConnacht, Mac Céacht, Cúscraid Menn Mac Chonchúir mhic Neasa le hurchar an tsleá.
Tá sliocht an freisin in LCnT, MS 1336, col. 723 a deir gur tháinig an sleá slán go dtí ré Chormac mac Airt, agus tháinig chuig an ainm Crimall Birnbuadach, á dhéanamh dall, agus dá bharr, neamhinniúil don ríogacht. Thairis sin, maítear gurbh é an ibar alai fhidbaidha (iúr cáiliúil na coille), 'sé sin, ainm sleá Lugh mac Eithliu na dTuath Dé Danann. Tá an sliocht an mar iarscríbhinn i leagan níos deireanaí (B group) de Tairired na nDéssi, le fáil san MS cheana,.
Ga Assail
Mholann Arthur C. L. Brown agus R. S. Loomis, tacadóirí ar son bunúis Ghaelaigh d'fhinscéalta an tSoithigh Naofa, gurbh ionann Lúin Chealtchair agus Ga Assail, sleá Lugh, arm a luaitear i scéalta na Meán-Ghaeilge ar cheann des na Ceithre Thaisce na a dTuath Dé Danann. Thuigfí go bhfuil nasc eatarthu i Togail Bruidne Dá Derga, a deir go bhfuarthas an Lúin ag Cath Mag Tuired, ina chloígh na Túatha Dé, faoi cheannas Lugh, na Fomhóraigh. Ina theannta sin, i scéal níos deireanaí na Luath-NuaGhaeilge Oidheadh Chlainne Tuireann, déantar cur síos ar gha Lugh a gcuirfí i gcuimhne Lúin Chealtchair.
Leigh-on-Sea
Is baile suite in Essex é Leigh-on-Sea.
Laindon
deas|250px|thumb|Laindon Is baile suite in Essex é Laindon.
Langdon Hills
Is baile suite in Essex é Langdon Hills.
Sean-ardeaglais Naomh Pádraig
Tá Sean-ardeaglais Naomh Pádraig nó Baisleac Naomh Pádraig suite ag 260–264 Sráid Mulberry, idir Sráideanna Prince agus Houston i ndeisceart Manhattan, Cathair Nua-Eabhrac sna Stáit Aontaithe. Tá príomhdhoras na heaglaise suite ar Shráid Mott an lá atá inniu ann. Tógadh í ó 1809 go 1815. Joseph-François Mangin a dhear an eaglais i stíl na hAthbheochana Gotaí.
Bíonn seirbhísí Caitliceacha le fáil gach seachtain san eaglais i mBéarla, Sínis agus Spáinnis.
Loughton
Is baile suite in Essex é Loughton.
Manningtree
Is baile suite in Essex é Manningtree.
Rudraige mac Sithrigi
Ba Ard-Rí na hÉireann é Rudhraí Mac Sithric (Sean-Ghaeilge Rudraige mac Sithrigi). Tháinig sé i réim tar éis dó a réamhtheachtaí, Crimthann Coscrach, a mharú. Bhí sé i gceannas ar feadh tríocha nó seachtó bliana, nuair a fuair sé bás den phlá ag Airgetglenn. Ba é Finnat Már mac Nia Segamain a chomharba.
Is sinsear é de Chlanna Rudhraí.
Clann
Bhí baint ar leith ag Rudhraí le tuaisceart na tíre. Téann ginealach na nUladh siar chuige féin. Insítear i Leabhar Gabhála na hÉireann gurbh é seanathair laoch na nUladh, Conall Cearnach. Tugtar na daoine seo a leanas mar shliocht sa leabhar Stem of the Irish Nation le John O'Hart:
Uaigh
De réir roinnt traidisiúnta na gClann Rudhraí, tá uaigh Rudhraí le fáil i gCuan Dhún Droma, Contae an Dún. Faightear ann freisin an Tonn Rudhraí, ar cheann de "Trí Thonn na hÉireann" atá luaite i nAnnála na gCeithre Máistrí, agus a bhfuil ainmnithe as, meastar.
Achar ama
I bhfoinsí ar leith, faightear croineolaíochtaí ar leith dá réim
Cuardach Teagmhálaithe
Is éard atá i gceist le cuardach teagmhálaithe ná lucht leighis is riaracháin ag cuardach daoine a bhí i ngartheagmháil leis an othar atá buailte ag aicíd éigin, le meabhrú dóibh fanacht amach ó dhaoine eile ar feadh cúpla lá, ar fhaitíos go raibh an galar tógtha acu.
Bíonn rianú teagmhálaithe ag daoine eile.
Dubhthach
Sa Rúraíocht i miotaseolaíocht na nGael, ba ghaiscíoch na nUladh é Dubhthach (Sean-Ghaeilge Dubthach Dóeltenga (ciaróg-theanga)).
Ba chomhghuaillí searbhasach Fheargasa Mhic Róich é nár mhol duine ar bith ach go hannamh.
Chuaigh sé i dteannta le Fearghas chun Deirdre agus Naoise a thabhairt ar ais go hÉirinn faoi réir Chonchúir. Lean sé Feargha ar deoraíocht go Connacht tar éis dúnmharú Naoise.
Ba chiontach é le bás mhac Chonchúir, i measc eile.
Throid sé ar thaobh Fhearghasa sa Táin Bó Cuailnge, cé gur chuir Fearghas an ruaig air as an gcampa, de bharr a rúin chun Cú Chulainn a mharú.
Mersea Thiar
Is baile suite in Essex é Mersea Thiar.
Meá drua
Is planda í an mheá drua nó Tripleurospermum perforata. Áirítear í mar an sainspeiceas den ghéineas Tripleurospermum. Tá sí dúchasach san Eoráise agus i dTuaisceart na hAfraice. Bíonn sí le feiceáil i Meiriceá Thuaidh freisin. Glactar í mar speiceas ionrach ansin.
Maldon, Essex
Roghnaíodh Maldon mar cheann de na suíomhanna tuirlingt d’ionradh Francach a bhí pleanáilte i gcoinne an Bhreatain sa bhliain 1744.
Iompar
Sa bhliainn 1846, is sé an chéad nasc iarnróid a bhí oscailte idir Maldon agus Witham. Níos déanaí bhí an dara líne nasctha idir Maldon agus Woodham Ferrers. Sa bhliain 1895, scríobh Edward Arthur Fitch go raibh ocht traein gach lá idir stáisiún “Liverpool Street London” agus stáisiún “Maldon East” trí Witham.
Cultúr
Is siad na músaem oifigiúilí, Músaem Mhaldon agus Músaem an Mhuir.
Tá roinnt báirse seoltóireachta ag an Hythe Key de Maldon. Is iad na soithí lastais sa domhain ag feidhmiú faoi sheol.
Micreaghlasra duilleach
Glasraí glasa is ea micreaghlasraí duilleacha, a bhaintear mar pheacháin tar éis péacadh a bheith críochnaithe acu; úsáidtear iad araon mar chomhpháirt amhairc agus bhlais nó mar chomhábhair, go príomha le haghaidh béile i mbialann ghalánta. Baineann cócairí mór le rá úsáid as mhicreaghlasraí le tarraingteacht agus blas a gcuid miasa a dhéanamh níos tarraingtí. Níos lú ná "mion-ghlasraí" agus bainte níos déanaí ná péacáin, is féidir le micreaghlasraí éagsúlacht de bhlasanna duille a chur ar fáil, mar shampla milis agus spíosrach. Aithnítear iad freisin as a gcuid dathanna agus uigeachtaí éagsúla. I measc na margaí costacha, meastar gur seánra speisialtachta de ghlasraí duilleacha iad anois atá maith le haghaidh sailéad, anraithí, príomhchúrsaí, agus ceapairí.
Anailís chothaitheach
mion| Rinne eolaithe ARS anailís ar chothaithigh eochairchothaithigh i 25 cineálacha difriúla micreaghlasraí agus fuair siad amach go raibh na comhchruinnithe is airde de vitimín C. ag cabáiste dearg (a thaispeántar anseo). Tá na micreaghlasraí cothaitheacha seo réidh le fómhar 10 lá tar éis a phlandáil.
Jerez de la Frontera
Is cathair agus bardas í Jerez de la Frontera nó Jerez, suite i gcúige Cádiz na hAndalúise in iardheisceart na Spáinne. Tá suite idir an Aigéan Atlantach agus Sleibhte Cádiz. Ón mbliain 2017 tá thart ar 212,900 daoine ina gcónaí sa chathair, agus 650,000 nuair a thógtar an mórcheantar uirbeach san áireamh. Is í an chathair is mó sa chúige, an 5ú chathair is mó san Andalúis agus an 25ú chathair is mó sa Spáinn. Tá sí mar chuid den Comhlathas Bhá Cádiz, agus í ar an tríú mórcheantar uirbeach is mó san Andalúis agus an 12ú cheann is mó sa Spáinn. Leis an méid forbairt sa chathair tá sí in úsáid mar mol iompair agus cumarsáide níos mó ná Cádiz fiú agus í mar phríomhchathair an chúige. Ó thaobh achar de tá Jerez an bardas is mó sa chúige. Tá an ihtir saibhir thart ar an mbardas go maith le haghaidh talmhaíochta de. Tá clú agus cáil chomh maith ar fhíon an réigiúin chomh maith. Tá an Páirc náisiúnta Los Alcornocales Natural agus Sierra de Gibalbín, sa bharas chomh maith. Tá an chathair 12cm ón Aigean Atlantach. Tá tóir ar leith ag Alcazar Jerez, Eaglais San Miguel, agus Ardeaglais San Salvador.
Fileolaíocht
thumb|280px|[[Leac Rosetta, tá na téacsanna uachtaracha agus meánacha sa tSean-Éigiptis ag baint úsáide as script iairiglifeach agus script déimeagrafach, faoi seach, agus ar bhun tá an Seán-Ghréigis, a chabhraigh leis an Éigiptí Jean-François Champollion an scríbhneoireacht iairiglifeach Éigipteach a dhéanamh amach.]] Is éard is fileolaíocht (freisin: focleolaíocht) ann ná staidéar a dhéanamh ar litríocht agus disciplíní a bhaineann le litríocht nó le teanga mar a úsáidtear sa litríocht. Is é an crosbhealach idir léirmheastóireacht ar théacs, léirmheastóireacht liteartha, stair, agus teangeolaíocht. Níos coitianta, sainmhínítear fileolaíocht mar staidéar ar théacsanna liteartha chomh maith le taifid bhéil agus scríofa, an deimhniú ar a gcuid barántachta agus a bhfoirm bhunaidh, agus dearbhú a gciall.
Jerez de la Frontera
Bíonn Grand Prix gluaisrothair ar siúil ar Circuito de Jerez i mí Bealtaine. Bíonn féile mór acu i rith Seachtain na Cásca sé sin Feria de Jerez. Glaotar Cathair flamenco, sheiris, chapail agus ghluaisrothair uirthi. Sa bhliain 2013, bhí Jerez mar phríomhchathair Fíon na hEorpa.
Fileolaíocht
San úsáid níos sine, go háirithe i gcás na Breataine, bhí ciall níos ginearálta i gceist, a chlúdaigh teangeolaíocht chomparáideach agus stairiúil.
Bíonn fileolaíocht chlasaiceach ag cíoradh na dteangacha clasaiceacha. Shíolraigh fileolaíocht chlasaiceach ó Leabharlann Phéargamas agus Leabharlann Chathair Alastair, timpeall an ceathrú haois RC, agus lean na Gréagaigh agus na Rómhánaigh ar aghaidh léi ar fud na n-impireachtaí de chuid na Róimhe / na Biosáinte. Bhí sí caomhnaithe agus curtha chun cinn le linn Ré Órga an Ioslam, agus ar deireadh thiar atosaithe ag na scoláirí de chuid an Renaissance san Eoraip, áit a raibh sí ceangailte go luath ag fileolaíocht na hEorpa; (Gearmánach, Ceilteach), Eoráiseach (Slavacha, srl.), agus teangachana na hÁise (an Araibise, an Pheirsis, an Sanscrait, an Sínis, srl.) Baineann staidéir Ind-Eorpaise leis an fhileolaíocht chomparáideach ar na teangacha Ind-Eorpacha go léir.
Tá fileolaíocht, len a fócas ar fhorbairt stairiúil (anailís dhiacronach), cutha i gcodarsnacht le teangeolaíocht mar gheall ar áitiú Fherdinand de Saussure ar thábhacht na hanailíse sioncronaí. Lean an chodarsnacht ar aghaidh le teacht chun cinn an struchtúrachais agus theangeolaíocht Chomsky in éineacht lena bhéim ar chomhréir.
Sanasaíocht
Díorthaíodh an téarma 'fileolaíocht' ón Ghréigis φιλολογία (philología), ó na téarmaí φίλος  (phílos) "grá, cion, gean, ionúin,cara", agus λόγος  (lógos) "focal, cur in iúl, cúis", ag cur síos ar ghrá na foghlama, na litríochta, chomh maith le hargóint agus réasúnaíocht, ag léiriú raon na ngníomhaíochtaí atá san áireamh faoin gcoincheap λόγος. Níor athraigh an téarma mórán leis an philologia Laidineach, agus ina dhiaidh sin chuaigh sé isteach sa Bhéarla sa 16ú haois, ó philologie na Meán-Fraincise, sa chiall "grá don litríocht".
Brainsí
mion| Clúdach de 'Indo-European Philology'  Historical and Comparative  le William Burley Lockwood (1969)
Dalton Harris
Is amhránaí Sasanach é Dalton Harris (rugadh é ar an 29 Nollaig, 1993). Bhuaigh sé an cúigiú sraith déag The X Factor le 41.3% de na vótaí sa bhliain 2018.
Fiodh Ard, Loch Garman
Fiodh Ard nó Fiodh Ard ar Fharraige an t-ainm atá ag an mbaile seo
An brí atá ag an ainm seo ná  ‘Coillte Ard’ (High Woods   as Béarla) nó ‘Fethard’ as Béarla.
Baile beag í ata Siar ó Dheas Contae Loch Garman in Éirinn. Tá sí suite ar an mbóthar réigiúnach ‘R734’ ar an taobh Oirthear den Leithinis Rinn Duáin idir Cuan Phort Láirge agus Cuan Bhanú.
De réir daonaireamh 2016, tá níos mó ná 311 duine ina gcónaí i bhFiodh Ard. Tá Fiodh Ard suite i dtoghcheantar Fiodh Ard i ndáilcheantar Contae Loch Garman.
Tugtar trácht ar Pharóiste  Baile an Theampall i bhFiodh Ard sa deoise Rómhánach-Chaitliceach 'Deoise Fhearna'.
Na tionscail is mó ar a bhfuil an-tóír orthu i bhFiodh Ard ná na Tionscail Iascaireachta agus Tionscail Turasóireachta.
Stair
Bronnadh cairt ar Fhiodh Ard ó Séamus I, an rí Sasanach a bhí ann ag an am. Rinneadh Buirg Chathrach as Fiodh ard agus sheoladh beirt ballra Fiodh Ard chuig Pharlaimint na hÉireann roimh a dhíscaoileadh sa bhliain 1800/
Sa bhliain 1798, tógadh cuan ar shuíomh thuirlingthe trúpaí na Fraince le linn Cogaí Réabhlóid na Fraince.
Nick Clegg
Fear gnó (le Facebook) agus polaiteoir de chuid an Páirtí Daonlathach Liobrálach sa Ríocht Aontaithe is ea Nicholas William Peter Clegg. Rugadh é i Chalfont St Giles, Buckinghamshire ar an 7 Eanáir 1967.
Fiodh Ard, Loch Garman
Stair
An áitritheoir is sine atá ag an mbaile ná Daire Barden. Rugadh é i rith an Cré-Umhaois.Is féidir é a fheiceáil go fóill, timpeall an bhaile ag iománaíocht go hachomair.
Caisleán Fiodh Ard
Caisleán den chúigiú haois déag a raibh tógtha ar iarsmaí de shuíomh a bhí ann fadó.
Tar éis teacht na hAngla-Normannaigh in Éirinn sa bhliain 1109, bronnadh an ceantar ar a bhfuil Fiodh Ard suite anois do ridire darb ainm Harvey de Montmorency. Thíolac sé an caisleán go Teampall Chríost, Canterbury, Sasana sa bhliain 1200 A.D.. D'órdaigh Canterbury go dtógtaí caisleán i bhFiodh Ard. Caisleán Fiodh Ard atá againn inniu. Is féidir leat imeacht chun í a fheiscint saor in aisce.
Ainm an Bhaile
mion|Bád Tarrthála Helen Blake|alt= Fiodh Ard a ghlaotaí ar Fhiodh Ard ar fharraige ar dtús, ach tháinig athrú leis an gcéad leagan de dheasca bádh ar fharraige nuair a iompaigh béal faoin mbád tarrthála ‘Helen Blake’, sa bhliain 1914. Bhí sí ag tabhairt faoi mhisean slándáil chuig an scúnar Mheicsiceach a bhí timpeall ar Oileán na gCaorach. Bádh naonúr de mhuintir na criú báid tarrthála agus mhair cúigear dóibh
Bhí flosc comhbhrón don bhaile. Tháinig airgead isteach ó gach cearn den domhan. Áfach, chuaigh chuid mhór den airgead go bhFiodh Ard i gContae Tiobraid Árann toisc an chosúlacht idir na hainmneacha atá acu. Dá bhri sin, athraíodh ainm an bhaile Fiodh Ard go Fiodh Ard ar Fharraige le idirdhealú a dhéanamh orthu.
==Baghchat Fiodh Ard == Príomh Airteagal anseo