cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Magical Thinking (American Horror Story)
Craoladh an t-aonú heipeasóid déag, "Magical Thinking" den cheathrú sraith American Horror Story ar an 7 Eanáir 2015. Scríobh Jennifer Salt an eipeasóid seo. D'fhéach 3.11 milliún duine ar an eipeasóid.
Monál Himiléach
Is cineál éin é an monál Himiléach (Lophophorus impejanus) ar a dtugtar Piasún Impeyach nó Danphe freisin. Is ball den ghéineas Lophophorus (ón nGréigis - 'an té a bhfuil círín air') den fhine na bpiasún Phasiandiae. Is é an t-éan náisiúnta de Neipeal é agus an t-éan stáit de Uttarakhand san India.
150px|thumb|left|Cearc an Mhonáil Rinneadh suirbhé le deireanas in Arunachal Pradesh a nocht cineál nua de Lophophorus, ach ní léir go fóill an speiceas nua é nó fospeiceas den Mhonál Sclater. Níl fianaise mhaith ann go bhfuil fospeiceas ag an Monál Himiléach, ach léiríonn roinnt fiosrúchán le deireanaí nach bhfuil an paiste bán ar dhroim íochtarach an Mhonáil Himiléach fhireannaigh in iarthuaisceart na hIndia, mar atá go coitianta in áiteanna eile. Chomh maith leis seo, is glaise é brollach an éin sa cheantar seo. B’fhéidir go bhfuil an dara fospeiceas ann mar sin.
Baisteadh an t-ainm déthéarmach orthu in ómós do Mhary Impey, bean chéile Phríomh-Bhreitheamh Bheangál, Elijah Impey.
Am Ploc
Is sráidbhaile suite i gComhairle na Gàidhealtachd in Albain é Am Ploc nó Ploc Loch Aillse (Béarla:Plockton). Tá an baile suite in aice le Loch Carrann. Amharcann Am Ploc soir amach ar an bhfarraige, ar shiúl ón phríomhghaoth, agus in éineacht le Síobadh Mór an Atlantaigh tugtar aeráid an-chineálta dó, in ainneoin a dhomhanleithead i bhfad ó thuaidh, rud a fhágann go n-éireoidh go maith leis an speiceas Cordyline australis bheith faoi bhláth anseo.
Is iad a chomhordanáidí ná: 57° 20′ 16.84″ Thuaidh agus 5° 39′ 8.32″ Thiar.
An baile
Tógadh an chuid is mó de na tithe san 18ú agus 19ú haois. Is ceantar caomhnaithe é lár na cathrach, thart ar Sràid a' Chala agus Sràid Innes Ba í an iascaireacht an tionscal ba thábhachtaí ag an am sin. Sa lá atá inniu ann tá turasóireacht an-láidir sa bhaile, go príomha toisc gur taifeadadh an tsraith theilifíse Hamish Macbeth le Robert Carlyle anseo agus ghlac go leor daoine ón dúiche páirt ann. Taifeadadh cuid den scannán The Wicker Man (an t-ancaire ag tús an scannáin) agus an Inspector Alleyn Mysteries anseo freisin.
Tom Cruise
Aisteoir Meiriceánach é Tom Cruise, a rugadh ar an 3 Iúil 1962. D'éirigh go maith leis in Hollywood sna 1980idí agus anois is é duine dena haisteoirí is cáiliúla agus is saibhre sa domhan. Bhí sé pósta ar Nicole Kidman go dtí 2001 agus ar an mbanaisteoir Katie Holmes idir 2006 agus 2012.
The Simpsons (séasúr 13)
Craoladh an tríú séasúr déag The Simpsons idir 6 Samhain 2001 agus 21 Bealtaine 2002 ag tosú le "Treehouse of Horror XII".
Ardeaglais Notre Dame
Ardeaglais Chaitliceach atá suite i lár Pháras na Fraince í Notre Dame de Paris ("Muire Mháthair Pháras").Tá an ardeaglais mheánaoiseach Ghotach ar bhruach an Seine ar cheann de na radharcanna is sainiúla agus is diamhaire i bpríomhchathair na Fraince agus í ar cheann de na láithreacha turasóireacht a is mó san Eoraip.
Páirc Chloch Shiurdáin
Is baile fearainn suite i gContae Thiobraid Árann í Páirc Chloch Shiurdáin.
Ardeaglais Notre Dame
Ar an Île de la Cité féin, os coinne an ghréasáin Ghotaigh chloiche is Notre Dame ann, tá compás cré-umha suite sna clocha pábhála. Ón áit seo – pointe neamhní – a thomhaistear an fad ó Pháras.
Tubaiste
Ar an 15 Aibreán 2019, chuaigh Notre Dame trí thine. Bhí an choróin dheilgneach a deirtear a bhí ar Íosa agus ionar Naomh Louis i measc na seoda a tugadh slán ón tine. clé|mion|293x293px Thosaigh an tubaiste trí thimpiste le linn obair athchóirithe a bhí ar siúl ar an eaglais. Sa bhliain 2018, chuir an eaglais Chailiceach tús le feachtas bailithe airgid chun Notre Dame, a bhí ag tabhairt uaithi, a "tharrtháil".
I ndiaidh na tubaiste sa bhliain 2019, d’fhógair Uachtarán na Fraince, Emmanuel Macron, feachtas idirnáisiúnta bailithe airgid chun íoc as an atógáil. Sna laethanta dár gcionn, bhí na céadta milliún euro geallta ag daoine leis an gcostas atógála a chlúdach. Mar shampla, dúirt an billiúnaí Francach Bernard Arnaultgo dtabharfadh sé féin, a theaghlach agus an t-ilchomhlacht táirgí só, LVMH a bhfuil sé ina cheannas, €200 milliún le haghaidh na hatógála.
Kew
Is baile é Kew atá suite sa bhuirg London Borough of Richmond upon Thames, Londain Theas.
Paul Newman
mion |Paul Newman sa bhliain 1968. B'aisteoir, stiúrthóir, fiontraí, daonnúlaí agus díograiseoir rásaíochta carranna Meiriceánach é Paul Leonard Newman. Fuair sé bás de bharr ailse, ina theach féin i Westport, Connecticut.
Fionnuala Nic Dhónaill
Bean uasal Ghaelach as Albain agus banríon Thír Chonaill in Éirinn ba ea Fionnuala Nic Dhónaill (1570 – 1608). Thugtaí an Iníon Dubh uirthi i nGaeilge nó Inghean Dubh i nGaeilge na hAlban. Ba í iníon Sheumais Mhic Dhòmhnaill agus Ùna Chaimbeulach í, agus ba í an dara bean ag Aodh mac Mhaghnusa Uí Dhónaill, Rí Thír Chonaill í, agus máthair an chinn fheadhna Aodh Rua Ó Dónaill, an chéad Iarla Thír Chonaill.
Beatha
I gCúirt na Stiúbhartach in Albain a tógadh an Iníon Dubh, agus ba mhór an tairbhe di a cairde gaoil chun saighdiúirí a fháil ó Albain tar éis di Aodh mac Mhaghnusa Uí Dhónaill a phósadh, rud a thit amach timpeall 1570. Bhí ceathrar mac aici, an bheirt ríthe deireanacha ar Thír Chonaill ina measc: Aodh agus Ruairí. Nuair a d'éirigh a fear céile siabhránach agus é ina sheanduine, ba ise a tháinig i gceannas ar an ríocht.
Fuadaíodh an mac ba shine aici, Aodh Rua, in 1587 agus cuireadh i bpríosún i gCaisleán Bhaile Átha Cliath é. Lean an Iníon Dubh uirthi ag cosaint a chirt ar cheannas na ríochta. In 1588 chruinnigh sí buíon Albanach chun Aodh Ó Néill, mac a dearthár An Calbhach Ó Domhnaill, a mharú mar gheall ar iarracht a rinne sé ceannas a ghabháil. Mar a deir Annála Ríochta Éireann:
Do-rónadh fuirre-si sin, uair ro ionnsaighsiot an t-aireccal i m-baoí Aodh, & ro gabhsat ag á dhiúbhracadh do shaighdibh & do pheiléraibh go f-farccaibhsiot marbh gan anmain, & ro marbhadh bheós amaille fris an ro badh tairisi lais dia shain-muintir.
In 1591 rinne Domhnall Dubh Ó Dónaill, mac a fir chéile ón gcéad phósadh aige, iarracht an ceannas a ghabháil.
Bá saoth mór & bá galar menman lá h-ingin t-Semais mic Domhnaill, Domnall do bheith for an abairt sin ar omhan lé a rochtain i c-cendus Cenel c-Conaill ar bélaibh a meic Aodh Ruadh bái i l-laimh i n-Ath Cliath cecib tan nó dhéonaighfadh Dia dó tocht a cuimreach conadh aire sin ro tionóileadh lé a m-baoí fomhámaighthe dia fior do Chenél c-Conaill .i. O Dochartaigh cona thionól, Mac Suibhne na t-Tuath Eoghan Ócc cona sochraite, Mac Suibhne Fanat cona sochraide go sochaidhe móir d'Albanchaibh a maille friú.
Mharaigh na boghdóirí Albanacha Domhnall agus mórán eile ag an Doire Leathan laistiar de Ghleann Choluim Cille.
Is iomaí iarracht a rinne sí Aodh Rua a shaoradh go dlíthiúil sular éírigh leis éalú as Caisleán Bhaile Átha Cliath in 1592. Ina dhiaidh sin thug sí airgead do Niall Garbh Ó Dónaill, an t-éilitheoir deiridh a bhí fágtha, agus d’áitigh sí ar a fear céile an ceannas a ligean lena mac. Is dócha gur socraíodh roimh ré ar Aodh a thoghadh mar cheann feadhna na nDónallach in 1592, rud arbh í an Iníon Dubh ba chionsiocair leis.
Deireadh saoil
Chaith sí tamall ina dhiaidh sin ina cónaí i gCill Mhic Réanáin. In 1608, nuair a bhí gach mac dá cuid marbh tar éis Imeacht na nIarlaí, chuir sí feall i leith a cliamhain, Niall Garbh, agus cuireadh i bpríosún i dTúr Londan é.
Ní fios cén uair a fuair sí bás. Is cosúil gur chaith sí deireadh a saoil i gCaisleán Mongavlin, daingean beag cois an Fheabhail, go díreach taobh theas de Bhaile Suingean i gCeantar an Lagáin in oirthear Dhún na nGall.
Craobh ghinealaigh na nDónallach
Aodh mac Mhaghnusa Uí Dhónaill. = 1, as Éirinn                        = 2, Fionnuala "an Iníon Dubh" Nic Dhónaill (pósadh ~1570) |                                             |  __|______________________________________        |_________________________________________________________________  |           |          |        |       |        |       |           |           |         |           |          |  |           |          |        |       |        |       |           |           |         |           |          |   Donnchadh Domhnall  Ruaidhrí Siobhán iníon       Nuala   Aodh Ruadh  Rudhraighe  Maghnus   Mairghead   Máire    Cathbarr (Scaite) m.1590    m.1575   m.1591  fl.1579     fl.1592  1571-1602  m.1608                fl.1608     m.1662   fl.1608 |                                                                                              |                                                                                                        Domhnall Óg
Francesco Petrarca
clé|mion|manu Matthaei domini Herculani de Vulterris, 15ú céad|alt=|168x168px Ba scríbhneoir, fhile agus dhaonnachaí de chuid na hIodáile é Francesco Petrarca, a rugadh in Arezzo ar an 20ú Iúil sa bhliain 1304, agus a d'éag in Arqua ar an 18ú nó ar an 19 Iúil 1374.
Go háirithe, scríobh Petrarch a lán filíochta in Iodáilis. Roimhe seo, ní raibh daoine ag scríobh in Iodáilis; b’éigean dóibh scríobh i Laidin. Scríobh sé a lán soinéad (dán le 14 líne).
Saol
Díbríodh athar Phetrarca agus a theaghlach, Franceso óg ina measc, as Flórans de bharr a thacaíocht don Phápa. Chuir an teaghlach fúthu in Avignon. Rinne Petrarca staidéar ar an dlí in Ollscoil Mhontpellier agus Ollscoil Bhologna. clé|mion D'éirigh sé as an dlí agus chuaigh sé isteach san Eaglais agus lean sé Naomh Aibhistín. Rinne sé dianstaidéar ar an tSibhialtacht Chlasaiceach agus bhí sé tugtha d'athchruthú an tSean-Domhain. De réir dealramh, is i Laidin den chuid is mó a chum sé a chuid saothar.
Deirtear gurbh eisean athar na filíochta san Iodáilis mar gheall ar na hiliomad dánta grá a chum sé in Iodáilis faoi bhean den ainm Laura. Deirtear gur chas sé uirthi ar Aoine an Chéasta, 6 Aibreán 1327. Bean pósta ab ea í agus thug Petrarca gean agus ómós di gan bualadh léi riamh ina dhiaidh sin.
Ghlaoitear "Canzoniere" ar an gcnuasach de 366 dánta, soinéid an chuid is mó díobh, agus ceaptar gur as an mbailiúchán seo a d'eascair filíocht liriciúil na Meánaoise.
Tionchar
Rinneadh aithris ar Petrarca i gcuid mhaith de thíortha na hEorpa, go háirithe sa séú haois déag. Feicfear samplaí maithe Fraincise in Ó Doibhlin (1994). Tugadh an soinéad isteach sa Bhéarla timpeall ar 1530, go mórmhór trí fhilíocht Sir Thomas Wyatt (c.1502–1542) agus Henry Howard, Iarla Surrey (1517–1547). Is é an rud is suntasaí faoi shoinéad an Bhéarla nár glacadh leis an chruth ríme a bhí ag Petrarca agus ag na Francaigh, ochtréad agus seisréad.
In Éirinn
Bhí tionchar ag Petrach ar an litríocht in Éirinn. Mar shampla, déantar cur síos nósmhar i luathshaothar Uí Chonaire ar cholainn na mná ag tarraingt airde go sonrach ar a cuid gruaige, a súile, a béal agus a beola, a grua agus a muineál. Leanann an moladh seo ar bhaill airithe de cholainn na mban traidisiún an ‘blazon’ a theann siar chomh fada le Petrarch.
D’fhorbair Petrarca, an té is mó a d’aclaigh traidisiún liteartha an tsóláis le linn an Renaissance, feidhm theiripeach na reitrice agus chothaigh nasc idir an líofacht agus an tsláinte intinne. Bheadh sé seo ag teacht go beacht le traidisiún dúchais na Gaeilge mar a raibh feidhm dhúbailte ag an amhrán chun tocht a léiriú agus a shrianadh in éineacht. mion
Brian Seosamh Ó Luineacháin
Ba pholaiteoir Éireannach agus Teachta Dála de chuid Fhianna Fáil é Brian Seosamh Ó Luineacháin nó Brian Lenihan Junior (21 Bealtaine, 1959 — 10 Meitheamh, 2011).
T.D.
mion|An Graduates Memorial Building ar dheis, i g[[Coláiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath|Coláiste na Tríonóide, áit a chaith Lenihan an-chuid ama.|alt=|clé]]Céimí de chuid Choláiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath ab ea é Ní ba dhéanaí bhí sé ina léachtóir sa choláiste sin le roinnt blianta, sular dhírigh sé na sárbhuanna a bhí ann ar a obair mar abhcóide (glaodh chun an Bharra Laistigh air i 1997) agus ar an bpolaitíocht.
Bhí sé ina Theachta Dála ó 1996 nuair a bhuaigh sé fothoghchán i nDáilcheantar Bhaile Átha Cliath Thiar. Atoghadh é ag gach olltoghchán ina dhiaidh sin.
Doire Airid
Is baile fearainn i gContae Mhuineacháin é Doire Airid.
Brian Seosamh Ó Luineacháin
T.D.
Ceapadh é mar Aire Leanaí sa bhliain 2002. Aireacht shóisear ab ea an Aireacht Leanaí ag an am sin ach bhí cead aige dul go dtí cruinnithe an chaibinéid.
Tar éis olltoghchán na bliana 2007 cheap an Taoiseach, Bertie Ahern, é mar Aire Dlí agus Cirt, Comhionannais agus Athchóirithe Dlí.
Aire Airgeadais
Tháinig Brian Ó Comhain i gcomharbacht ar Ahern sa bhliain 2008 agus cheap sé Ó Luineacháin mar Aire Airgead ais. Ba é an tAire Airgeadais ó 2008 go dtí 2011 agus bhí air déileáil leis na géarchéimeanna airgeadais agus baincéireachta a bhuail Éire ag an am sin.
2008
Thosaigh an scaoll bainc mór in Éirinn agus olléileamh ar an gcóras baincéireachta ar an 18 Meán Fómhair 2008. Ghlaoigh Lenihan an clár raidió Liveline agus labhair sé le Joe Duffy; bhí alltacht ar Lenihan ach ní raibh sé in ann an teannas a mhaolú. Bhí daoine ag tógáil airgid as na bancanna lena chur faoin leaba, agus tuairiscí ann faoi Anglo Irish, na ciorcail órga, na hiasachtaí rúnda agus fadhbanna an chórais baincéireachta..
Ar Dé Sathairn, 27 Meán Fómhair 2008, bhí Lenihan ag na rásaí capall i bPáirc Ghabhráin, Cill Chainnigh agus an ghéarchéim airgeadais ina thine bhruite ar fud an domhain. Bhí Banc Ceannais Eorpach ag iarraidh dul i dteagmháil leis agus é thar a bheith míshásta le scéim ráthaíochta na mbanc. Ach ní raibh Lenihan le fáil chun labhairt le Jean-Claude Trichet ar an lá sin.
Thug an rialtas isteach barántas na mbanc ar an 29/30 Meán Fómhair 2008. Chinn Rialtas na hÉireann teacht i gcabhair ar bhainc chomhlachais na tíre a bhí sna croití deireanacha, agus luach €440 billiún i gceist le scéim ráthaíochta na mbanc. Níos déanaí, cuireadh na scórtha billiún d’fhiacha na mbancanna ar phobal na tíre. Ní raibh aon chuntas scríofa cruinn cuimsitheach ann, nó taifeadadh, faoin méid a tharla ann, agus níl sé soiléir cén tionchar a bhí ag Lenihan ar an gcinneadh.
2009-2011
Agus ailse an phaincréis air (nocht TV3 an scéal i Nollaig 2009), lean Lenihan ar aghaidh mar aire airgeadais.
In 2009, nuair a chuir an ghéarchéim isteach go tubaisteach ar eacnamaíocht - agus sochaí - nach raibh ag súil leis, roghnaigh Lenihan an t-eacnamaí clúiteach Colm McCarthy chun sraith de chiorruithe a mholadh (Bord Snip Nua, mar a tugadh air). clé|mion Sa bhliain 2009, d’fhógair Lenihan córas nua táillí uisce; ní raibh dream ar bith i bhfách leis agus rinneadh an polasaí a fhreaschur níos déanaí.
Foilsíodh an Straitéis 20 Bliain don Ghaeilge 2010-2030 ar an 21 Nollaig 2010, agus bhí baint nach beag ag Lenihan leis an gcinneadh gan glacadh leis an moladh 'fáil réidh le riachtanas Gaeilge d’iontráil ollscoile'.
Tar éis dhá bhliain ag dul i ngleic leis an ghéarcheim airgeadais, bhí ar Lenihan glacadh le scéim tarrthála, faoi réir coinníollacha áirithe, ón gCiste Airgeadaíochta Idirnáisiúnta agus ón Aontas Eorpach ag deireadh na bliana 2010. Sara bhfuair sé bás, dúirt Brian Lenihan gur cuireadh brú go tobann ar Éirinn glacadh le plean cabhrach agus na coinníollacha ag cur isteach air. Níos déanaí, bhí Fianna Fáil ag maíomh gurb iad féin - agus Brian Lenihan go háirithe - a leag síos bunús na bpolasaithe ar ghlac Fine Gael chucu féin iad chun aghaidh a thabhairt ar an ngéarchéim.
Rinne Lenihan iarracht ceannaireacht an pháirtí a fháil ar 26 Eanáir 2011. Agus ailse an phaincréis air ó 2009, chreid sé b'fhéidir go raibh biseach i ndán dó.
Tar éis d'Fhianna Fáil a bheith buailte go dona in Olltoghchán 2011 ar 25 Feabhra 2011, ba é Lenihan an t-aon Teachta Dála de chuid an pháirtí sin a bhuaigh suíochán Dála i mBaile Átha Cliath.
Saol
Ba mhac le Brian Ó Luineacháin é.
Toghadh é chun na Dála an chéad uair i 1996 chun suíochán a athar a líonadh tar éis dó siúd bás a fháil de thinneas.
Phós sé Patricia Ryan sa bhliain 1997 agus bhí beirt chlainne acu (mac agus iníon). Ba chainteoir Béarla agus Gaeilge é.
Sceith TV3 an scéal go raibh ailse air um Nollaig 2009. Cailleadh é de thairbhe ailse an phaincréis ar an 10 Meitheamh 2011.
Ben Foster
Is imreoir sacair Shasana é Ben Foster. Imríonn sé le West Bromwich Albion i Sasana agus an Foireann Naisúnta Sasanach.
Jonny Evans
Is imreoir sacair Éireannach Tuaisceartach é Jonathan Grant "Jonny" Evans. Rugadh i mBéal Feirste é ar 2 Eanáir 1988. Cosantóir atá ann a imríonn le West Bromwich Albion agus le Foireann Sacair Náisiúnta Thuaisceart Éireann.
Thosaigh sé amach ag imirt d'fhoireann sacair áitiúil, Greenisland FC, in Inis Glas (ar imeall thuaisceart Bhéal Feirste). Le linn dó a bheith ag imirt ann b'fhacthas a ardscileanna do scabhta de chuid Mhanchain Aontaithe. D'éirigh go geal leis, lean sé ar aghaidh go gasta tríd Acadamh sacair na foirne go dtí gur tugadh deis dó a dhul ar roinnt camchuairteanna ar an choigríoch i samhradh na bliana 2006. Uaidh sin d'imigh sé leis ní b'fhaide anonn go hAntuairp Ríoga na Beilge, agus chaith sé dhá sheal i gcuideachta foireann Sunderland fosta. Le linn Chorn na Sraithe 2007-2008 a thosaigh sé ag imirt sacair do Mhanchain Aontaithe don chéad uair, agus an bhliain dár gcionn rinneadh imreoir na chéad foirne de. Bíodh is go bhfuil sé sách óg go fóill, glactar le hEvans cheana féin mar an dara imreoir is suaitheanta i stair shacair Thuaisceart Éireann.
Na scannáin Phortaingéalacha is mó a thug airgead isteach
Is liosta é seo de na scannáin Phortaingéalacha is mó a thug airgead isteach. Níl ach na scannáin ón bhliain 2004 go dtí seo ar an liosta.
Anna Netrebko
Is amhránaí Rúiseach í Anna Netrebko. Daon-Ealaíontóir na Rúise (2008).
Andrea Bocelli
Is pop-theanór cáiliúil Iodálach é Andrea Bocelli (a rugadh ar an 22 Meán Fómhair, 1958), a bhfuil aird an domhan tarraingthe air ó d'eisigh sé an t-albam fíor-rathúil Romanza sa bhliain 1997.
Páirceanna an Bhaile
Is baile fearainn suite i gContae Thiobraid Árann é Páirceanna an Bhaile.
Naomh Áine
Is naomh Críostaí í Naomh Áine (nó Naomh Anna nó Anne), máthair na maighdine Mhuire. Ba iad Naomh Iochaim is Naomh Anna seantuismitheoirí Íosa, agus tuismitheoirí Mhuire.
Ceiliúrtar lá fhéile Áine ar an 26 Iúil.
Béaloideas
clé|mion|Naomh Áine agus an Mhaighdean Mhuire
Déantar ceiliúradh ar an 26 Iúil i gceantar na nOileán, áit a mbíonn tarraingt na mílte ar Thobairín Naomh Anna i dTír an Fhia.
Tá an deá mhóid do Naomh Anna sa taobh seo tíre, agus tá cuntas tugtha faoi dhaoine ó chian agus ó chongair a fuair leigheas as Tobairín Naomh Anna.
Gleann Cuilinn (Baile Átha Cliath)
Logainm
Tá roinnt den tuairim gur as muintir Cullen, atá fós líonmhar go leor ar an mbaile, a ainmníodh an baile, cé gur ón gcrann cuilinn a cheaptar a thagann sé de ghnáth. Tugadh Gleann Chuilinn sa Ghaeilge agus Glancullen as Béarla air, scaití.
Bailte Fearainn
Tá sé bhaile fearainn ann, mar atá; Baile an Rí, Béarla: ​Kingston An Baile Breac, Ballybrack, An Baile Nua Beag, ​Newtown Little, An Baile Nua, ​Newtown, Baile Shéamais, ​Jamestown, agus An Ghléib, ​Glebe.
Oidhreacht
Tá tuama dinge ón gCré-umhaois ag Baile Éamainn Dhuibh ar fhána oirthir Bhinn Dá Charraig, cnoc ar a dtugtar Knocknamoe (Cnoc na mBó?). Uaigh an Fhathaigh a thugtar air go háitiúil. Is seomra dronuilleogach é atá roinnte ina thrí chuid, agus é timpeallaithe ag colbha u-chruthach de dhá bhalla atá líonta le clocha. Rinne Seán P. Ó Riordáin agus Ruaidhrí De Valera an tuama a thochailt sa bhliain 1945 agus aimsíodh cnámha créamtha, casúr cloiche snasta, breochlocha agus potadóireacht. Tá sé ar na samplaí is breátha den chineál seo tuama sa tír. Tá ealaín chloiche le feiceáil ar chloch mhór eibhir atá in aice leis an mbealach isteach. Is séadchomhartha náisiúnta atá ann.
Tá gallán tábhachtach ar Newtown Hill agus tá carn cré adhlactha atá ann ón tréimhse chéanna lena mbaineann tuama dinge Bhaile Éamainn Dhuibh. Tá liagán eile gearr do chrosaire Johnny Fox's ar a dtugtar Queen Mab go háitiúil, ar dócha gur de 'Medb' nó Maedhbh a thagann sé ó thús.
Laistíos de Bhinn Dá Charraig atá ceann de shainchomharthaí tíre Bhaile Átha Cliath Theas Binn Trí Charraig, gona chrainn chumarsáide, roinnt acu atá le feiscint as Gleann Cuilinn.
Sa bhliain 1851 rinneadh léaráid de dholman nach ann dó a thuilleadh, Leaba na Saigh a bhí in aice leis an mbaile fearainn, an Bhrocaigh. Scrios saoir cloch é.
Stair
Ba as Gleann Cuilinn don pholaiteoir Christopher Fitzsimon, garmhac do Dhónall Ó Conaill. I Lúnasa na bliana 1841 tharla don bhaile bheith ag lár ghluaiseacht na corraíola in aghaidh rialtas Robert Peel nuair a tionóladh comhairle na comhaireachta ag suí Fitzsimon. Ina measc siúd a bhí i láthair bhí Viscount Morpeth agus Frederick Romilly. Le linn Éirí Amach na bhFíníní sa bhliain 1867 ghéill an naonúr póilíní a bhí i mBeairic an bhaile go Poblacht na hÉireann. [5]
Eagraíodh Aonach Ghleanna Chuilinn nó an Glencullen bazaar ann sa bhliain 1903.
Féile na bhFraochán
D'eagraítí The Frauchan Festival (Féile na bhFraochán) Mí Iúil ar an mbaile sna seachtóidí agus ochtóidí. D'eagraítí an fhéile timpeall ar Thabhairne Johnnie Fox's. Cuireadh stop leis an bhféile tar éis gur maraíodh Patricia Furlong, bean óg ann ar an 24 Iúil, 1982. D'aimsigh feirmeoir corp leathnocht na mná i gcúinne páirce cúpla céad slat ón tábhairne. Bhí a buataisí bainte di is iad in aice a coirp. Tachtadh í lena cuid éadaí féin.
Siamsaíocht
thumb|Radharc de Shráidbhaile Ghleann Cuilinn, agus Tábhairne Johnnie Fox ar dheis
Áiseanna
Tá Leabharlann pháirt-aimseartha lonnaithe i bhfoirgneamh Carnegie a tógadh siar sa bhliain 1907. Tá Scoil Náisiúnta Naomh Pádraig, bunscoil náisiúnta, lonnaithe sa bhaile.
Spórt
Tá an Cumann CLG Réaltaí na hÉireann (Béarla: Stars of Erin) lonnaithe i nGleann Cuilinn. Bunaíodh an cumann sa bhliain 1903 agus tá comórtas uile-Éireann na gclubanna buaite acu faoi dhó. Bhuaigh siad Corn Paddy Mulligan sa bhliain 2010.
Tá galf-chúrsa 9 bpoll agus cúrsa ghalf dhá mhaide 18 poll lonnaithe ar an mbaile.
Iompar
Tá seirbhís de chuid Bus Átha Cliath i nGleann Cuilinn. Téann an bus 44B ón stad Luas i nDún Droma go Gleann Cuilinn.
Litríocht
I leabhar filíochta mhuintir Uí Bhroin, An Leabhar Branach (1550-1630), tá go leor dánta a chum na filí oidhreachtúla i bhfábhar mhuintir Uí Bhroin agus tá tagairt do Ghleann Cuilinn i gceann acu, (agus Cill Tiarnáin freisin).
Seo dán le Fear gan Ainm Mac Eochadha ó An Phailís (Loch Garman), Loch Garman dar teideal Ag so Caithréim Aodha mhic Seaáin ón bhfear gcéadna
Feirg na foirn do dhúisigh buar Bhaile Mhic Chuarúisigh Muilionn an Stealláin 'na stair, fuirionn na tteannáil ttachair.
Tig riú, measaide a móide, Corcach is Cill Beagóige, 's Cill Tighiornáin don taobh thoir, Aodh dob iniomráidh uathuibh.
An Fásach Ruadh, Ráith an Dúin, Said d'argain dob fháth iomthnuidh; fir ré cradh cáich do theagar. fá Ráith Gar do ghluaisiodar.
Foinse: 16 Mac Airt, Seán, ed., Leabhar Branach, (Dublin 1944), p. 71-2. WPIL, p. 176.
Déantar mórán tagairtí do Ghleann Cuilinn i leabhar chuimhní cinn Dennis Kennedy, leabhar dar teideal Square Peg. Luann Samuel Beckett an sráidbhaile ina chuid scríbhinní.
Mortlake
Is baile é Mortlake atá suite sa bhuirg London Borough of Richmond upon Thames, Londain Theas.
Frank Kelly
Aisteoir, scríbhneoir agus fuirseoir Éireannach ab ea Proinsias Ó Ceallaigh (nó Frank Kelly mar a thugtar air as Béarla, 28 Nollaig 1938 - 28 Feabhra 2016). Thuil sé clú ar an teilifís agus an raidió ach go háirithe. Bhí ról aige mar 'Father Jack Hackett' sa chlár Father Ted. Bhí an cartúnaí cáiliúil, Charles E. Kelly, ina athair.
Slí Beatha
mion|Wanderly Wagon
Teilifís
Thug a chuid oibre ar 'Halls Pictorial Weekly' sna 1970idí a lán suntas dó, go háirithe lena ról mar Pharnell Mooney, magadh faoi Comhairleoir Chontae amaideach ón tuaithe.
Bhí ról aige ar 'Wanderly Wagon' (ar RTÉ idir 1968 agus 1982) in aice le Eugene Lambert agus Nora O' Mahoney. Scríobh sé cuid mhór de na scéalta.
Go luath sna 1980idí bhí páirt aige sa tsraith theilifíse '"Anois is Aris', ag labhairt ar ghuthán agus de réir a chéile ag cur isteach tuilleadh phrásaí Gaelacha.
Sa bhliain 2001, bhí páirt eile aige mar "Father Pickle" sa tsraith theilifíse Lexx, i sraith a 4, cuid a 6.
Bhí ról an-tábhachtach ar fad aige i 2003 mar cheannaire Pháirtí an Lucht Oibre sa tsraith theilifíse chonspóideach Sasanach The Deal.
Narcissus Marsh
Ba phearsa eaglaise é Narcissus Marsh (20 Nollaig 1638 - 2 Samhain 1713) a bhí ina phropast ar Choláiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath agus a bhunaigh an chéad leabharlann phoiblí in Éirinn.
Rugadh é sa bhliain 1638 i Hanington i Wiltshire i Sasana. Fuair a athair, William, ainmneacha dá mhic (Narcissus, Onesiphorus agus Epaphroditus) ó litreacha Naomh Pól. Chuaigh Narcissus chuig Ollscoil Oxford agus bhain sé chéim amach ann sa bhliain 1660. Oirníodh é sa bhliain 1662 agus bhain sé dochtúireacht le diagacht amach sa bhliain 1671.
Frank Kelly
Teilifís
I 2007 bhí sé sa dráma Running Mate. Bhí páirt eile aige sa chlár greann Paddywhackery chomh maith ar TG4.
Narcissus Marsh
Fuair sé post i Swindon agus roghnaigh an easpag ann bean dó chun phósadh, ach dhiúltaigh Marsh agus briseadh as an bpost é. Bhí Séamas de Buitléar, an 1ú Diúc Urmhumhan, a bhí ina sheansailéir ar Ollscoil Oxford, ina phatrún dó agus ceapadh Marsh mar phropast Choláiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath in Eanáir 1679. Níor thaitin na mic léinn ná an baile leis. Bhí béim mhór aige ansin ar an nGaeilge agus an Bíobla agus Leabhar na hUrnaí Coitinne sa teanga sin. Ceapadh Pól Ó hUiginn chun na mic léann ba Gaeilgeoirí iad a mhúineadh ó thaobh léimh, scríofa agus gramadaí na Gaeilge agus bhí seirbhís eaglasta sa teanga sin gach mí. D'fhreastail Marsh ar na léachtaí agus na seirbhísí seo. Thug sé léacht don Chumann Fealsúnachta Bhaile Átha Cliath sa bhliain 1683 faoi eolaíocht nua, 'Foirceadal Fuaime' (Doctrine of Sounds), ina raibh an chéad trácht riamh ar 'fuaimeolaíocht' (Acousticks), agus cheap sé an focal 'micreafón' (microphone).
Frank Kelly
Teilifís
Bhí sé in aice le Mr Tayto san fheachtas do chriospaí Tayto.
Narcissus Marsh
Ceapadh Marsh mar Easpag Fhearna agus Leithghlinn sa bhliain 1683. Theith sé sa bhliain 1689 mar smaoinigh sé go raibh Caitlicigh ag bagairt trioblóide air ach d'fhill sé i ndiaidh Cath na Bóinne. Ceapadh é mar Ard-Easpag Chaisil sa bhliain 1691 agus aistríodh é chuig Bhaile Átha Cliath sa bhliain 1694. Bhunaigh sé leabharlann don pobal in aice lena phálás sa bhliain 1701, mar nach raibh rochtain acu ar leabharlann Choláiste na Tríonóide. Aistríodh é chuig Ardeaspagóideacht Ard Mhaca sa bhliain 1703.
Fuair Marsh bás ar an 2 Samhain 1713 agus cuireadh é i dtuama in Ardeaglais Phádraig, Baile Átha Cliath. D'fhág sé a chuid leabhar ar fad don leabharlann a bhunaigh sé agus a lámhscríbhinní ar fad do Leabharlann Bodley Ollscoil Oxford.
Frank Kelly
Taifead
Scaoil sé singil don Nollaig, 'Christmas Countdown', a shroich uimhir a 8 sna cairteacha singil Éireannach i 1982 agus ag 34 sna cairteacha singil neamhspleách Sasanach, agus albam, Comedy Cowntdown, ina raibh sketch ón a chlár raidió The Glen Abbey Show (i rith na 1970idí.
Greann ar an raidió
Scaoileadh bailiúcháin dá phíosaí grinn ar CD timpeall 2000. Bhí Ayotollah Céillí Band, Magnum Farce, Incoming Call, Festive Spirit, Him of Praise, Call of the Wild, Festive Note agus Siege Mentally, roinnt de na rianta a bhí ar an diosca.
Drámaíocht
Thug sé camchuairt go forleathan ar na Stáit Aontaithe agus ar Cheanada.
Dámhactáin
Bhuaigh Ó Ceallaigh an dámhachtain 'Jacob's' sa bhliain 1974 mar aitheantas ar a chuid oibre ar 'Hall's Pictorial Weekly'.
Bás
Bhí galar Parkinson air agus bhí aimhréidheanna cairdiacha ag baint leis. Bhuail taom croí é ar 28 Feabhra 2016. Fuair Ó Ceallaigh an ceann is fearr ar ailse phutóige thiar sa bhliain 2011 agus ailse chraicinn sa bhliain 2015.
Doris Day
Ban-aisteoir agus amhránaí Meiriceánach ba ea Doris Day a rugadh mar Doris Mary Ann Kapelhoff ar 3 Aibreán 1922 agus a d'éag ar 13 Bealtaine 2019 in aois 97.
I mbéal an phobail
Thosaigh Doris ag canadh le bannaí ceoil imóra nuair a bhí sí ina bean óg. D'éirigh go háirithe lena hamhrán "Sentimental Journey" sa bhliain 1939. Chomh maith leis na céadta fonn a ghabháil, chuaigh sí leis an aisteoireacht. clé|mion|166x166px|Doris Day ag casadh "I'm in Love" in Romance on the High Seas (1948) Sa bhliain 1968, ghlac sí páirt ina scannán deireanach. Ach lean sí uirthi ag casadh ceoil agus ag taifeadadh amhrán ar feadh na mblianta: B'é My Heart a halbam deireanach, sa bhliain 2011, in aois 89.
Saol
Rugadh Doris Day in Cincinnati, Ohio. B'as an nGearmáin an ceathrar seantuismitheoirí aici.
Phós Doris Day Martin Melcher sa bhliain 1951. Bhí óstán aici in Carmel-by-the-Sea (CA) a cheannaigh sise agus Melcher. D'fhan siad pósta go dtí bás Melcher sa bhliain 1968.
Eolaithe Críostaí b'iad beirt. Ba bhall den Pháirtí Poblachtach í. Bhí sí gníomhach ar son leas na n-ainmhithe ó bhí sí ina óigbhean. clé|mion|166x166px|Love Me or Leave Me (1955).
Sliabh Phartraí
Is sliabhraon é Sliabh Phartraí. Tá sé suite i nDúiche Sheoigheach, in iarthar Chontae Mhaigh Eo.
Sheen Thuaidh
Is baile é Sheen Thuaidh atá suite sa bhuirg London Borough of Richmond upon Thames, Londain Theas.
An Danmhairg i gComórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg
Ghlac An Danmhairg páirt i gComórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg don chéad uair sa bhliain 2015.
Iomaitheoirí
{{legend|gold|Buaiteoir}} {{legend|silver|Dara háit}} {{legend|#cc9966|Tríú háit}} {{legend|#FE8080|Áit dheireanach}}
Tomasz Kuszczak
Is imreoir sacair Polannach é Tomasz Mirosław Kuszczak. Is cúl báire é, atá ag imirt le Manchester United i Sasana agus le foireann idirnáisiúnta na Polainne.
Club Atlético Boca Juniors
mion|left| Is club peile Airgintíneach é Club Atlético Boca Juniors, ar a dtugtar Boca de ghnáth, as Buenos Aires. Bunaíodh Boca Juniors sa bhliain 1905. Imríonn an club sa Primera División de Argentina.
Eanaigh Gheala
Is baile fearainn i gContae Mhuineacháin iad Eanaigh Gheala.
Brackley
Is baile suite i Northamptonshire é Brackley. clé|250px|thumb|Brackley
Léigear Dhoire
Bhí Léigear Dhoire ar siúl in Éirinn ó 18 Aibreán go 28 Iúil 1689, i rith Chogadh an Dá Rí. Chuir arm Seacaibíteach an chathair faoi léigear go dtí go raibh sí fuascailte ag Cabhlach Ríoga na Breataine.
Lios Buinne
Is baile fearainn suite i gContae Thiobraid Árann é Lios Buinne.
Léigear Dhoire
Cúlra
Le linn na Réabhlóide Glórmhaire sa bhliain 1688, cuireadh réimeas an Rí Séamas, (Caitliceach Rómhánach a bhí ina rí ar Shasana, Albain agus Éirinn), ar ceal agus tugadh a ríochtaí dá iníon Máire II agus a fear céile Liam, ('Willem III van Oranje). Ba Phrotastúnaigh iad beirt. Ba Chaitlicigh iad formhór na nÉireannach, agus thug Séamas roinnt fíor-lamháltas dóibh le linn dó bheith ina rí. Cheap sé Caitliceach (Risteárd Talbóid) mar Leas-Ionadaí an Rí in Éirinn, agus d'athghlac sé Caitlicigh isteach i bParlaimint na hÉireann, in oifig phoiblí, agus san arm. Bhí súil ag Caitlicigh na hÉireann go bhfaighe siad a gcuid tailte ar ais, a urghabhadh tar éis choncas Chromail (1649-53). Thug Séamas aghaidh ar Éirinn chun tacú leis a ríochtaí a athghabháil.
Bunbury
Port agus cathair san Astráil Thiar is ea Bunbury, an tríú chathair is mó sa stát, seachas Perth agus Mandurah. Tá sé suite 175 km ó theas lár chathair Perth.
Tíreolaíocht
Tá sé suite 175 km ó dheas chathair Perth, gar d’inbhear na hAbhann Collie.
Deosar
Faró Éigipteach ab ea Deosar (2670 r. Chr.).
Kim Basinger
Is aisteoir í Kim Basinger (a rugadh ar an 8ú Nollaig, 1953), a raibh an-rath uirthi i scannáin Hollywood sna 1980í agus sna 1990í, i ndiaidh di seal a chaitheamh mar mhainicín fhaisean.
Bhí sí pósta leis an aisteoir cáiliúil Alec Baldwin ar feadh naoi mbliana, agus stádas ard acu mar lánúin i Hollywood. Bhí iníon amháin acu, darbh ainm, Ireland.
Gradaim agus ainmniúcháin
Tá 9 ngradam buaite ag Basinger. Tá 29 ainmniúchán faighte aici.
Dobhrán muirí
Mamach neamhchoitianta, de theallach na n-easóg (Mustelidae), atá dúchasach do chóstaí thuaidh an Aigéin Chiúin is ea an dobhrán muirí. Maireann sé an chuid is mó den am san uisce. An fionnadh tiubh inslithe, an cholainn níos leithne ná dobhrán an uisce úir, na cosa tosaigh beag gan mhogaill. Itheann sé éisc shliogánacha. Snámhann sé ar a dhroim ar uachtar an uisce le cloch ar a chliabhrach, agus briseann a chreach ar an gcloch seo. Bhí sé gar do bheith imithe i léig, ach cosnaítear é in áiteanna áirithe anois.
Seacht gCnoc na Róimhe
Is gnách "cathair na seacht gcnoc" a thabhairt ar an Róimh, agus is iad Seacht gCnoc na Róimhe an seacht gcnoc atá suite taobh istigh de bhallaí na seanchathrach a théann siar go laethanta na hImpireachta:
Deir an seanchas gurbh é Romulus a bhunaigh an Róimh ar Chnoc Palatinus.
Deirtear freisin go raibh bailte beaga ar fud na Seacht gCnoc ar dtús nach raibh mórán bainte acu le chéile agus nár ghnách dearcadh orthu mar chodanna de shlánaonad ní ba mhó ar a dtabharfaí "an Róimh". Thosaigh muintir na mbailte seo ag glacadh páirte i gcluichí reiligiúnacha in éineacht, agus in imeacht ama d'éirigh siad mór le chéile, agus mar sin chuaigh siad le chéile in aon phobal amháin. Dhraenáil siad na portaigh idir na cnoic agus rinne siad machairí margaidh, nó fora ("fóraim") díobh. Níos déanaí, sa 4ú haois RC, tógadh ballaí timpeall ar na Seacht gCnoc, is é sin, Ballaí Servius, a fuair a n-ainm ó Servius Tullius, séú Rí na Sean-Róimhe.
Machaire Cluaine
Is paróiste i gContae Mhuineacháin é Machaire Cluana.
Whitton, Londain
Is baile é Whitton atá suite sa bhuirg London Borough of Richmond upon Thames, Londain Theas.
Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse 2016
Bhí Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse 2016 an 61ú heagrán den Chomórtas Amhránaíochta na hEoraifíse ar siúl san Ericsson Globe Arena i Stócólm, An tSualainn ar 14 Bealtaine 2016. Bhí bua ag na Sualainne sa chomórtas 2015 i Vín le "Heroes", seinnte ag Måns Zelmerlöw. Bhí an chomórtas ar siúl i Stócólm don tríú uair, i ndiaidh 1975 agus 2000, an ceann deireanach sa Globe freisin.
Tháinig an Bhoisnia-Heirseagaivéin, an Bhulgáir, an Chróit agus an Úcráin isteach ar ais sa chomórtas, chomh maith leis an Astráil, a ghlac páirt don chéad uair riamh i Vín mar aoi speisialta. Tharraing an Phortaingéil siar ón gcomórtas, mar gheall ar easpa airgid.
B'iad Måns Zelmerlöw, buaiteoir an chomórtais 2015, agus Petra Mede (comórtas 2013 i Malmö) na láithreoirí.
Babhta leathceannais
Chan Nicky Byrne an t-amhrán ‘Sunlight’ sa bhabhta leathceannais ar an 12 Bealtaine 2016. Ní bhfuair sé go leor vótaí chun áit a fháil sa bhabhta ceannais.
Babhta ceannais
Bhí 26 amhránaí ar an ardán, ag canadh chun an comórtas Eurofíse 2016 a bhuachan. Bhí dhá chuid den vótáil ann. Ar dtús fuair siad na vótaí ó na giúiréithe i ngach tír. Tar éis na vótaí sin a fháil bhí an Astráil sa chéad áit. Níl an Astráil san Eoraip ach bhí siad páirteach sa chomórtas i mbliana mar aoi speisialta. Ach ansin d’fhogair siad na vótaí ón bpobal i ngach tír agus léim an Úcráin isteach sa chéad áit. Chan Jamala an t-amhrán don Úcráin. Bhí an Astráíl sa dara háit agus an Rúis sa tríú háit.
Potaí
center|thumb| {{legend|#D40000| Tíortha sa chéad leath-deiridh }} {{legend|#FFAAAA| Tíortha vótála freisin sa chéad leath-deiridh }} {{legend|#000080| Tíortha sa dara leath-deiridh }} {{legend|#5599FF| Tíortha vótála freisin sa dara leath-deiridh }}|305x305px
Babhta 1 - 10 Bealtaine 2016
{{legend|#FFDEAD|Airleacan ó leath deiridh go dtí an deiridh.}}
Dobhrán abhann Mheiriceá Theas
Ainmhí is ea an dobhrán abhann Mheiriceá Theas.
Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse 2016
Babhta 2 - 12 Bealtaine 2016
{{legend|#FFDEAD|Airleacan ó leath deiridh go dtí an deiridh.}}
Urlabhraí agus Tráchtaire
Tíortha rannpháirteacha {{legend|#FFD700|Ghlac an tír páirt agus/nó vótáil}} {{legend|#ADD8E6|Níor ghlac an tír páirt agus/nó gan vótáil}}
Tíortha nach bhfuil rannpháirteach
Patrice de Mac Mahon
Ba é Marie Edme Patrice Maurice de Mac-Mahon (13 Meitheamh 1808 - 17 Deireadh Fómhair 1893) Uachtarán na Fraince idir 1873 agus 1879.
Burton Latimer
Is baile suite i Northamptonshire é Burton Latimer.
Siúlóid Oidhreachta
deas|250px|thumb|Cruach Phádraig Is rian é Siúlóid Oidhreachta (Béarla: Croagh Patrick Heritage Trail ) Tá sé suite i gContae Mhaigh Eo.
Francis Sheehy-Skeffington
Ba gníomhaí cearta daonna agus síochánaí Éireannach ó Choill an Chollaigh i gContae an Chabháin a bhí go mór ar son ceart vótála do mhná é Proinsias Mac Síthigh-Sceimhealtún nó Francis Sheehy-Skeffington i mBéarla (23 Nollaig 1878 – 26 Aibreán 1916).
Spréach sé leis na héagóracha follasacha a bhí ann ag an am. Bhain íoróin nach beag leis nuair a cuireadh i bpríosún go héagórach é, íospartach neamhchiontach san aighneas 1916, agus dúnmharaíodh é.
Saol
Ba chéimí é de chuid UCD agus reachtaire ar Chumann L&H, COBÁC. Ba chara é le James Joyce, Oliver St. John Gogarty, Tom Kettle, agus athair Conor Cruise O'Brien.
clé|mion|Hanna Sheehy i 1916 sna [[Stáit Aontaithe Mheiriceá|Stáit Aontaithe|alt=|257x257px]]
Phós sé Hanna Sheehy sa bhliain 1903 agus ghlac sé lena sloinne ina ainm féin. Tugadh Skeffy air scaití.
Throid Sheehy Skeffington go tréan chun cearta vótála mná a fháil in Éirinn; bhunaigh sé an foilseachán "The Irish Citizen" lena bhean chéile. ]]
Dúnmharú
Dúnmharaíodh Sheehy Skeffington le linn Éirí Amach na Cásca. Gabhtar é ar 25 Aibreán 1916 in Portobello. Níor ghlac Sheehy Skeffington aon pháirt san éirí amach. Bhí grúpa daoine á chruinniú aige ag an am chun cosc a chur ar chreach siopaí agus gnóthaí.
Coimeádadh siar faoi choinneáil é agus, ar deireadh, lámhachadh é ag saighdiúirí na Breataine faoi threoir J.C. Bowen-Colthurst, captaen (cinneadh a tharraing trioblóid air níos déanaí).
Katharine Hepburn
Ban-aisteoir Meiriceánach ab ea Katharine Houghton Hepburn (12 Bealtaine, 1907 - 29 Meitheamh, 2003). Bhí níos mó gradam Oscar bainte amach ag Hepburn ná aon aisteoir eile. Bhí seasca bliain caite aici ar an scáileán mór agus clú agus cáil uirthi dá bharr a pearsantacht láidir. clé|mion|177x177px|1937
Saol
Mar pháiste bhí sí ina cónaí i Connecticut, agus thosaigh sí ag aisteoireacht nuair a bhí sí ag freastal ar an ollscoil. clé|mion|210x210px|The Philadelphia Story, 1940 Tar éis tréimhse a chaitheamh ar an stáitse, d'éirigh léi Gradaim an Acadaimh a bhaint amach dá ról ina tríú phictúir "Morning Glory" sa bhliain 1933. Ach foraor, tar éis é seo, níor éirigh rómhaith lena scannáin ar feadh tamaill. Ach bean cliste a bhí inti, agus nuair a cheannaigh sí The Philadelphia Story díol siad é ar an gcoinníoll go raibh sí chun a bheith mar an bpríomhaisteoir sa scannán. D'éirigh thar barr leis an scannán, agus rinneadh ceolchoirm as (an scannán High Society).
Bhuaigh sí trí Oscar eile le haghaidh Guess Who's Coming to Dinner (1967), The Lion in Winter (1968) agus On Golden Pond (1981).
Bás
Tar éis tréimhse gan obair agus lena sláinte ag ísliú, fuair Hepburn bás i 2003 in aois 96 di. Bhuaigh Cate Blanchett Gradaim an Acadaimh dá bharr a ról mar Katharine Hepburn sa scannán The Aviator, faoi saol Howard Hughes (Leonardo DiCaprio).
Derek Riordan
Is imreoir sacair é Derek Riordan a rugadh i nDún Éideann na hAlban ar 16 Eanáir 1983. Imríonn sé le Hibernians faoi láthair, an club a thacaigh sé le linn a óige. D'imir sé le Ceiltigh Ghlaschú ón bhliain 2006 go 2008.
Lios Caoimhín
Is baile fearainn suite i gContae Thiobraid Árann é Lios Caoimhín.
Stetsons and Stilettos
Clár Béarla atá á chraoladh ar RTÉ a hAon ó 8 Samhain, 2015 é Stetsons and Stilettos.
Petersham
Is baile é Petersham atá suite sa bhuirg London Borough of Richmond upon Thames, Londain Theas.
Inis Gluaire
Is oileán atá suite ar iarthuaisceart chósta Chontae Mhaigh Eo í Inis Gluaire.
Corby
Is baile suite i Northamptonshire é Corby.
Show Stoppers (American Horror Story)
Craoladh an dara heipeasóid déag, "Show Stoppers" den cheathrú sraith American Horror Story ar an 14 Eanáir 2015. Scríobh Jessica Sharzer an eipeasóid seo. D'fhéach 2.94 milliún duine ar an eipeasóid.
Grace Kelly
Ban-aisteoir Meiriceánach agus réalta faisin ba ea Grace Patricia Kelly (Gráinne Pádraigín Ní Cheallaigh), nó níos déanaí Grace, Banphrionsa Mhonacó, de phór Éireannach (12 Samhain, 1929 – 14 Meán Fómhair, 1982).
Saol
clé|mion|Grace Kelly, ag MGM|alt=|218x218pxTháinig seanathair Grace as Baile Uí Fhiacháin, i gContae Mhaigh Eo.
Sa bhliain chéanna, d’eagraigh Paris Match deis fótagrafaíocht a leis an bPrionsa Rainier ag an bPálás Ríoga in Monte Carlo. Níor aontaigh an bheirt a bhí i gceist leis ach go drogallach, is cosúil. Níor thúisce le chéile iad ná go raibh siad pósta clé|mion|236x236px|1972 Rinne an Phrionsa Rainier aistear chuig na Stáit Aontaithe i mí na Nollag – ar chúiseanna leighis, mar dhea – inar chaith sé an Nollaig le muintir Uí Cheallaigh agus inar iarr sé ar Grace é a phósadh. Ansin d'fhill Grace go Monacó san earrach dár gcionn chun pósadh. Phós sí Prionsa Mhonacó, Rainier III, ar 19 Aibreán 1956 agus d'fhág sí Hollywood.
Chaith Grace Kelly an chuid eile dá saol i Monacó.
Bhí triúr páiste ag Grace Kelly: an prionsa Albert agus na banphrionsaí Caroline agus Stéphanie.
Fuair Grace Kelly bás de bharr stróc agus í ag tiomáint, ar an 14 Meán Fómhair 1982.
Grace in Éirinn
mion|High Noon, 1952|clé Bhí Grace Kelly an-mhórtasach as a dúchas Éireannach. Mar shampls bhunaigh sí leabharlann Éireannach. Thug sí cúpla cuairt ar Éireann sna 1960dí agus na 1970idí (thug  an Lánúin Ríoga cuairt stáit ar Éirinn don chéad uair sa bhliain 1961).
Chabhraigh Grace Kelly go mór saol an fhaisin in ÉIrinn a chur chun cinn nuair a chaith sí geansaí Árann i bpictiúir di féin faoi theas na gréine ar luamh ar an Meánmhuir, pictiúr a bhí ar chlúdach na hiris e Vogue i lár na 1950idí.
Tionchar
mion|Mogambo, 1953|clé Chuir an AFI (Institiúid Scannáin Mheiriceá) Kelly in airde ag #13 i measc na mbanréaltaí scannáin is fearr a bhí ann riamh.
Tháinig mac le Grace Kelly, Ailbhe II (Albert Alexandre Louis Pierre Grimaldi), i gcomharbas ar a athair Rainier III sa bhliain 2005.
Scannáin
mion|To Catch a Thief, 1955|clé
Nani
Is imreoir sacair Portaingéalach é Luís Carlos Almeida da Cunha nó Nani mar is fearr aithne air. Rugadh i bPraia, Rinn Verde é ar 17 Samhain 1986. Imríonn sé le Manchester United i Sasana agus le foireann idirnáisiúnta na Portaingéile.
Tír Ní Néill
Is baile fearainn i gContae Mhuineacháin í Tír Ní Néill.
Daventry
Is baile suite i Northamptonshire é Daventry.
George Walker (saighdiúir)
Saighdiúir Angla-Éireannach agus ministir Anglacánach, ab ea  George Walker (c.1618 - 1690) ar a dtugtar "Cosantóir Dhoire".
thumb|Inscríbhinn ar phlionta Walker, Ballaí Dhoire, Lúnasa 2009
Léigear Dhoire
Ba Dhochtúir Diachta é Walker a bhí ina chomh-Ghobharnóir ar Chathair Dhoire, chomh maith le Robert Lundy, le linn an léigir sa bhliain 1689.
Meathlú uirbeach
Is éard is meathlú uirbeach ann ná suíomh uirbeach a bheith ag titim as a chéile. Déantar an meathlú uirbeach a lua san ealaín, sa phleanáil uirbeach agus i go leor réimsí den saol.
Éadbhard an Choinfeasóra
Bhí Éadbhard an Choinfeasóra (Sean-Bhéarla: Ēadƿeard Andettere, Eduardus Confessor; 1003 – 5 Eanáir 1066), ina Rí Shasana ón 8 Meitheamh 1042 go dtí 5 Eanáir 1066. Bhí sé i measc ríthe deireanacha na nAngla-Shacsanach sa tír, agus meastar, de ghnáth, gurb é an rí deireanach de Theach Wessex.
Ba mhac leis an rí Æthelred (tugadh 'the Unready' dó) agus Emma na Normainne, tháinig sé i gcomharbacht ar Harthacnut mac an rí Cnút Mór - agus a leathdheartháir fein, ag athbhunú riail Thealach Wessex, tar éis na tréimhse de riail na nDanmhairge, ó chloígh Cnut (mar is fearr aithne Canute) Sasana sa bhliain 1016. Nuair a fuair Éadbhard bás sa bhliain 1066, tháinig Harold Godwinson i gcomharbacht air, a fuair bás ag Cath Hastings sa bhliain chéanna nuair a fuair na Normannaigh faoi Liam Concaran lámh in uachtar air. Tar éis an chatha, fógraíodh Edgar Ætheling, ball de Theaghlach Wessex ina rí, ach níor rialaigh sé riamh agus briseadh den choróin é tar éis thart ar ocht seachtaine.
Páirc an Daimh
Is baile fearainn suite i gContae Thiobraid Árann í Páirc an Daimh.
2018 French Open
Ba chomórtas Grand Slam é 2018 French Open a imríodh ag Roland Garros Stadium. Thosaigh an príomhchomórtas ar 27 Bealtaine 2018 agus chríochnaigh sé ar 10 Meitheamh 2018.
B'é 2018 an 122ú heagrán den chomórtas, an 50ú sa ré oscailte agus an dara comórtas Grand Slam an bhliain sin.
D'fhill Serena Williams tar éis easpa bliain mar gheall ar thoircheas.
Richmond, Londain
Is baile é Richmond atá suite sa bhuirg London Borough of Richmond upon Thames, Londain Theas.
Bealach an Iarthair
deas|250px|thumb|Bealach an Iarthair Is rian é Bealach an Iarthair. Tá sé suite i gContae na Gaillimhe agus i gContae Mhaigh Eo.
Séipéal Naomh Pádraig
Is eaglais é Séipéal Naomh Pádraig. Tá sé suite i mBéal Átha hAmhnais, Contae Mhaigh Eo.
Dubhoileán
Is grúpa oileán atá suite ar iarthuaisceart chósta Chontae Mhaigh Eo é Dubhoileán. Bhí daoine ina gcónaí ar na hoileáin go dtí deireadh na 19ú haoise ach tá siad neamháitrithe anois. Tearmann éan atá ann anois.
Port Tulcháin
Is baile fearainn suite i gContae Thiobraid Árann é Port Tulcháin.
In Bruges
Scannán ón bhliain 2008 is ea In Bruges.
St Margarets, Londain
Is baile é St Margarets atá suite sa bhuirg London Borough of Richmond upon Thames, Londain Theas.
Tigh Thaláin
Is paróiste i gContae Mhuineacháin é Tigh Thaláin.
Márton Fucsovics
Is imreoir leadóige gairmiúla as An Ungáir é Márton Fucsovics. Rugadh é ar an 8 Feabhra 1992.
Leathchiorcal
250px|mion|clé|Leathchiorcal Is leath na ciorcal nó a chuar-imlíne é leathchiorcal.