cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Denis Fonvizin
Libben en wurk
Fonvizin wurke letter as sektaris by minister fan Bûtenlânske Saken greve Nikita Panin dy't in soad ynfloed hie, en waans broer Pjotr Panin yn 1775 in ein makke hie oan de rebûlje fan Poegatsjov. Fonvizin koe frijwat ûnbehindere skriuwe mei Panin as beskermhear. Hoewol't Pan it letter bedoarn hie by Katarina de Grutte, wie er te wichtich en populêr om arrestearre te wurden. Sadwaande koe Fonvizin him in protte permitearje yn sy toanielstikken en wie er de iennige toanielskriuwer fan belang yn dy tiid dy't net fêstset waard.
De Adolesint
Fonvizins wichtichste wurk is it toanielstik De Adolesint (Russysk: Недоросль, út 1782). It stik giet oer it libben fan in húshâlding fan lânadel. It wurk is om mear as ien reden nijsgjirrich. Yn 't earst hat it in protte ynfloed op it Russysk hân. In protte sizzen út it stik waarden letter sprekwurden. Ek polityk wie it fan belang. It ûnder kuratele stellen fan de húshâlding yn it stik om reden fan de minne behanneling fan de liifeigenen, wie yn dy tiid bot foarútrinnend. Fierders beskriuwt Fonvizin middels dialogen tusken de wize omke en de krekt beneamde regionale kommandant, in freon fan him, it hanneljen nei eigen goedachtsjen oan it hof. Eltse oare skriuwer soe dêrfoar arrestearre wêze, mar de beskerming fan Panin en de populariteit by it publyk soargen derfoar dat dat net barde.
Vreeswijk
Skiednis
Yn 1815 bruts rivierwetter troch de slûs hinne en strûpte it lân benefter de dyk ûnder wetter. Yn de jierren 1822-1824 waard it slûzekompleks folslein ferboud. De stêd Utert draaide foar de kosten op. De slûs foarme dêrnei in wichtige skeakel yn de Keulse Vaart, de farrûte fan Amsterdam nei de Ryn.
Yn 1915 waard it Prins Hendrik Internaat iepene, om skippersbern in goede oplieding te jaan.
Fiddler on the Roof (film)
Plot
De oare deis hat Tevje in freeslike kater. Golde is alhiel feringele as se heart dat it houlik fan Tzeitel mei Lazar Wolf beklonken is, mar Tzeitel sels is yn triennen. Sy en Motel smeke Tevje om Tzeitel net út te hylkjen oan 'e slachter, mei't se fereale opinoar binne en harrensels in jier lyn al oaninoar fersein hawwe. Tevje is lulk om't soks tsjin 'e tradysjes yngiet. Stel je foar: bern dy't op eigen manneboet bepale mei wa't se trouwe wolle, it moat ek al net mâlder! Mar as er sjocht hoe folslein oft Motel oan Tzeitel tawijd is en hoe gelokkich oft de jonge syn dochter makket, jout er belies. Hy stimt yn mei it houlik tusken Motel en Tzeitel, mar hat dan in nij probleem: hoe moat er dit oan Golde fertelle? Mei't it, nettsjinsteande al Tevje syn gerop en geraas, eins Golde is dy't by harren yn 'e hûs de broek oan hat, beslút er syn taflecht te nimmen ta list en bedroch. Dy nachts beart er dat er wekker skrikt út in nachtmerje wêryn't Golde har ferstoarne beppe, dy't ek Tzeitel hiet, him ferteld hat dat Tzeitel mei Motel trouwe moat, en wêryn't Fruma-Sarah, de ferstoarne frou fan Lazar Wolf, it drigemint utere hat om Tzeitel har dea te beävensearjen as se dochs mei Lazar trouwe soe. Sa't Tevje al ferwachte hie, konkludearret de byleauwige Golde dat de dream in boadskip fan har foarâlden is en dat Tzeitel mei Motel trouwe moat.
Net folle letter, op in dei midden yn 'e winter, komt de konstabel del, dy't mei tsjinnichheid fertelt dat it regear fan 'e tsaar befel jûn hat dat de Joaden fan Anatevka út harren doarp ferballe wurde moatte. Tevje en de oare Joaden hawwe trije dagen om harren besittings te ferkeapjen en fuort te gean, oars wurde de kozakken stjoerd om harren mei geweld en bloedferjitten te ferdriuwen. Mei't se gjin oare kar hawwe, begjinne de Joaden byinoar te sykjen wat se meinimme wolle en te ferkeapjen wat se efterlitte sille. Allegearre bepale se wêr't se hinne sille, en it komt derop del dat it hiele doarp útinoar skuord wurdt as der keazen wurdt foar ferskate bestimmings yn oare dielen fan Jeropa, mar ek yn Palestina en de Feriene Steaten. Jente, de keppelster, beslút nei Jeruzalim te gean, wylst Lazar Wolf, de slachter, emigrearje sil nei in sweager fan sines yn Chicago.
Casting
Assi Dayan, in bekende Israelyske akteur, waard yn 'e film cast as Pertsjik, mar it die bliken dat syn behearsking fan it Ingelsk te min wie om 'e dialooch oertsjûgjend útsprekke te kinnen. Hy waard dêrom op it lêste stuit ferfongen troch Paul Michael Glaser, dy't jierren letter mei David Soul ferneamd wurde soe as haadrolspilers fan 'e plysjesearje Starsky and Hutch. Rosalind Harris, dy't yn 'e film Tzeitel spile, hie earder by de opfiering fan 'e musical op Broadway de dûbluere (ynfalster) foar Bette Midler west, dy't dêr de rol fan Tzeitel hie.
Opbringst
Fiddler on the Roof brocht yn 'e bioskopen yn 'e Feriene Steaten en Kanada $83,3 miljoen op. It is ûnbekend hoefolle oft de film yn oare lannen en territoaria binnenswile. Mar as men de opbringst út Noard-Amearika ôfset tsjin it budget fan $9 miljoen betsjut dat allinnich al in winst fan $74,3 miljoen, hoewol't dêr de marketingkosten noch wol ôf moatte. Dêrmei wie Fiddler on the Roof (yn Noard-Amearika) de meast opbringende film fan 1971.
Immanuel Kant
De etyk fan Kant
Foar Kant wienen de gefolgen fan ús hannelen wichtich. Neffens him giet it derom dat de minske in goede bedoeling hat. In hanneling is pas dan etysk goed as it út plichtsbesef bart. Dêrmei bedoelt Kant dat de juste ynstelling by in minske heart te wêzen bewust goed te dwaan. Kant makket ûnderskied yn twa foarmen fan hanneljen; gewoan rasjoneel hanneljen en hanneljen út plichtsbesef. Kant fûn respekt hawwe foar in oar minske o sa wichtich. De oar is ek in minske mei behoeften en winsken. Wy moatte de oar de romte jaan om syn doelen neistribje te kinnen.
Utjouwerij Prometheus
Bert Bakker
Tsjintwurdich ferskine der ûnder de ymprint Bert Bakker inkeld noch kwalitative non-fiksjeboeken.
Geertje Lycklama à Nijeholt
Publikaasjes
Inkele fan de soad publikaasjes fan frou Lycklama à Nijeholt:
Bas Paternotte
Bastiaan Paschier (Bas) Paternotte (Drachten, 1 septimber 1976) is in Nederlânsk polityk sjoernalist foar de webside ThePOstOnline.nl (earder DeJaap.nl) en it bloch GeenStijl. Dêrfoar wurke er foar it tydskrift HP/De Tijd. Hy is teffens polityk kommintator fan it PowNed-radioprogramma Echte Jannen (yn it ûnderdiel: Haagse Geluid met Bas Paternotte) op Radio 1.
Floarida
Koloniale perioade
Nei ôfrin fan 'e Unôfhinklikheidsoarloch koene de Feriene Steaten foar in grut part de betingsten foar in fredesferdrach diktearje, en de nije republyk woe gjin Britske koloanjes oan syn súdflank hawwe. Dêrfandinne waard by de Frede fan Versailles, fan 1783, regele dat East- en West-Floarida weromjûn wurde moasten oan Spanje. Under it nije Spaanske bewâld waard de ferdieling fan it gebiet yn twa aparte koloanjes fuortset. Feitliks seagen de Spanjerts yn dit twadde Spaanske tiidrek mar amper nei Floarida om, en harren ynfloed yn it gebiet wie tige beheind. Sadwaande ûntjoech Floarida him yn dy tiid ta in taflechtsoard foar ûntsnapte negerslaven en in basis dêr't de Seminoalen oanfallen wei útfierden op 'e Amerikaanske kolonisten yn Georgia. Dat sinnige it Amerikaanske regear alhiel net, dat Spanje waard op yngripen ferge.
Under Amerikaansk bestjoer
Yn 1830 naam it Amerikaanske Kongres de Wet op de Yndiaanske Ferwidering oan, wêrmei't de deportaasjes yn in wettige foarm getten waarden. Yn 1832 waard tusken de Amerikaanske oerheid en de Seminoalen it Ferdrach fan Payne's Landing sletten, wêrby't de Seminoalen nij lân ûnthjitten waard yn it Yndiaanske Territoarium (it lettere Oklahoma), bewesten de Mississippy. In protte fan harren ferfearen doe ûnder druk fan 'e blanken dêrhinne. Neitiid besocht it Amerikaanske Leger de efterbliuwers mei geweld út Floarida wei te krijen, wat ta de bloedige Twadde Seminoalske Oarloch (1835-1842) late, wêrby't de Seminoalen oanfierd waarden troch de snoade kriichslieder Osceola. Nei't de Yndianen úteinlik ferslein wiene, waarden sa'n 3.000 Seminoalen en 800 Afro-Seminoalen ôffierd nei it Yndiaanske Territoarium.
Etnisiteit
De Latino-mienskip bestiet yn Floarida benammen út Kubanen (6,5% fan 'e totale steatsbefolking), folge troch Portorikanen (4,5%), Meksikanen (3,3%), Kolombianen (1,6%), Dominikanen (0,9%), Nikaragûanen (0,7%) en Hondoerezen (0,6%). De Kubanen binne benammen konsintrearre yn it suden fan it skiereilân, yn 'e stêdekloft fan Miami, wylst de Portorikanen benammen yn Orlando en Tampa wenje.
Widsith
Datearring
It gedicht is bewarre bleaun yn in manuskript út de 10e iuw, it Exeter Book. It gedicht sels is wierskynlik út de 6e iuw. It is anonym en opboud sadat doe wenst wie mei alliterearjende fersen, sûnder einrym.
List fan Folkslieten
Ynternasjonale folkslieten
Esperanto - La Espero
NAVO - Hymne to the NATO
Kristendom
Streamings
Trochdat it kristendom op in protte wizen beliden wurdt, is it yn fiif haadgroepen op te partsjen: Oare groepen binne hjiroan besibbe mar hawwe sterker ôfwikende learstellings, wêrtroch hja troch de haadgroepen almeast net ta it Kristendom rekkene wurde:
Rieul fan Senlis
Legindes
De Frânske skriuwer Gérard de Nerval ferhelle yn 1854 oer in leginde út syn bernetiid. Neffens dy leginde kaam in mannichte by Rully byinoar om nei Regulus te harkjen. It leven fan kikkerts yn in tichtebylizzende fiver makke it preekjen lykwols ûnmooglik. Mei in gebear wist de apostel de kikkerts op ien nei allegear stil te krijen (kikkers binne lykas draken fakentiden metafoaren foar it heidendom, ferslein troch apostels lykas Regulus).
Genêsmiddel
thumb|200px|Ferskate medisinen In genêsmiddel (of medisyn) is in gemyske stof dy't in bepaalde, winske wurking hat op it (dierlik of minsklik) lichem. Genêsmiddels wurde foaral brûkt om sykten te bestriden. De wittenskip fan de genêsmiddels hjit farmakology of genêsmiddelslear. Nochal wat genêsmiddels hawwe in plantaardige of biologyske oarsprong, mar it meastepart wurdt tsjintwurdich syntetysk makke.
Lolke Adema
thumb|Lollius Adama (Museum Martena) Lolke Adema of Lollius Adama (Frjentsjer 1544 - 1609) wie heechlearaar filosofy oan de universiteit fan Frjentsjer en apteker yn Snits. Hy wie de soan fan Sjouck Lolckes dy't om 1640 hinne troude mei Barre Jans.
Roeien op de Olympyske Simmerspullen 1932
De Olympyske Simmerspullen 1932, ek wol de Xe Olympiade neamd waarden yn 1932 yn Los Angeles, Feriene Steaten hâlden. It roeien hie plak by Long Beach yn de Long Beach Marine Stadium.
Medaljespegel
De top njoggen fan lannen dy't by it roeien medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen 1932.
Skûtsjebier
Hjoed
Skipper wurdt broud troch Bierbrouwerij Noarder Dragten yn Drachten.
Shawnee
Plakken Yn de Feriene Steaten:
Stedhûs fan Boalsert
It stedhûs hat in achtkante toer mei in liedklok (1619) fan Hans Falck, in klok (1680) fan Petrus Overney en in beiaard út 1955. Op de grutte klok fan it klokkespul stiet in râneskrift: Tel zorgvuldig de uren welke mijn stem verkondigt: een van die vele zal uw laatste zijn.
Driezumer Mar
De Driezumer Mar is in mar yn de gemeente Dantumadiel. De mar leit tusken Driezum en de Strobosser Trekfeart. De Driezumer Feart rint fan de mar nei it súdliker lizzende Driezum.
De Driezumer Mar is sa'n 20 ha. grut, dêr't sa'n 30 persint fan wetter is en it oare part sompich gerslân. Foarm en grutte fan de mar binne yn de rin fan de tiid feroare. It gebiet is eigendom fan Steatsboskbehear. Der binne altyd in soad fûgels.
Charles Mathiesen
Charles Arthur Mathiesen (Drammen, 12 febrewaris 1911 - Drammen, 7 novimber 1994) wie in Noarsk reedrider.
Wjerljocht
Feiligens
thumb|right|400px|Kaartsje mei it tal ynslaggen op in plak. Opfallend is dat op de poalen en op see hast gjin ynslaggen plak hawwe.
Dea
De dea (of, argaysk: dead, fan it Proto-Germaanske *dauthuz) is de tastân nei it ferstjerren fan in libben organisme, wêrby't alle biologyske funksjes fan dat organisme opholden binne. Der is dan gjin groei, ferâldering of bewustwêzen mear, gjin spiisfertarring of bloedsirkulaasje en der wurde gjin aktive ferrjochtings mear útfierd, lykas sykheljen, tinken, ferwegen, iten, drinken, ensfh. It biologyske proses wêrby't in libben organisame deagiet, wurdt it ferstjerren neamd. As symboal foar de dea wurdt ornaris in minsklike plasse (skedel) brûkt. De dea wurdt yn literatuer en folkloare gauris personifisearre as de Seineman (Meagere Hein)
Soarten dea
As sykheljen, bewustwêzen en bloedsirkulaasje net wer op gong brocht wurde kinne, is immen biologysk dea. Yn it ramt fan 'e orgaandonaasje wurdt dat ek wol 'hertdea' neamd. Yn 'e genêskunde wurdt in minske as folslein dea beskôge as de harsensfunksjes foarfêst opholden binne. Sokke persoanen wurde harsensdea neamd. Neffens dy definysje is it mooglik om mei in noch altyd klopjend hert as folslein dea beskôge te wurden, om't in hert út himsels klopjende bliuwe kin sûnder dat dêr funksjonearjende harsens foar nedich binne. Foar sykheljen binne dy lykwols àl nedich, sadat immen dy't sûnder help fan beäzemingsapparatuer noch sykhellet, net harsensdea is.
Abraham van Stolk
Biografy
Yn 1835 sette er útein mei it sammeljen fan ôfbyldingen, om sa de skiednis fan Nederlân fan de komst fan de Batavieren ôf oant syn eigen tiid yn byld te bringen. By syn sammelaktiviteiten waard er ynspirearre troch in sterke leafde foar heitelân en foarstehûs. Ek yn syn gedichten en oar geskriften docht syn heitelânslaafde bliken. Nei de dea fan Van Stolk yn 1896 gie syn samling oer op syn soan. Dy wreide de kolleksje út, krekt as lettere erfgenamten, dy 't ek pasjonearre samlers wiene. Op in stuit waard de kolleksje te grut om yn'e hûs te hâlden en joech de famylje de samling yn brûklien oan de Gemeente Rotterdam. Sûnt dy tiid is de Atlas Van Stolk in iepenbiere kolleksje en fêstige yn it Schielandshuis yn Rotterdam.
RoboCop 3
Plot
Mei nije finansiering fan Kanemitsu wurdt troch OCP ynset op it sa gau mooglik reälisearjen fan 'e bou fan wolkekliuwers fan it projekt Delta City. Dêrfoar moat Cadillac Heights, de wyk fan Detroit dêr't dy nijbou komme moat, ûnder twang fan syn bewenners ûntdien wurde. Om dat te berikken, wurde wurknimmers fan in privaat befeiligingsbedriuw ynset, de Urban Rehabilitators, byneamd Rehabs. Foar de bûtenwacht wurde dy presintearre as in oanfolling op 'e plysje fan Detroit, dy't de oanboazjende kriminaliteit yn 'e stêd net mear de baas kin, mar eins fiere se inkeld in ordinêre deportaasje út, mei't se gjin skrupules hawwe om mei grouwélich geweld tsjin 'e warleaze boargerbefolking fanwegen te kommen.
Underwilens negearret de troch OCP ûntwikkele cyborg-plysjeman RoboCop in direkt befel fan syn oerhearrige sadat er syn partner Anne Lewis te help komme kin, dy't mei twa oare plysjes nei in oanriding fest kommen is te sitten yn it territoarium fan in ultra-gewelddiedige binde, de Splatterpunks. RoboCop makket koarte metten mei de bindeleden dy't Lewis-en-dy oanfalle, mar neitiid wachtet him in beskrobbing fan Jeffrey Fleck, it haad fan 'e ôfdieling fan OCP dat oer RoboCop giet. Fleck jout oan dr. Marie Lazarus, dy't oer it ûnderhâld fan 'e cyborg giet, opdracht om 'e emoasjes en it ûnthâld fan RoboCop út te skeakeljen mei in spesjaal dêrfoar ûntwikkele chip. Lazarus kiest der lykwols foar om dat net te dwaan en de chip ynstee te ferneatigjen.
Mei it systeem fan RoboCop op it punt om dermei op te hâlden wylst de fersetslju net witte wat se dwaan moatte om him te helpen, seit RoboCop dat dr. Lazarus helpe kin. Nikko glûpt fuort, ynfiltrearret it plysjeburo dêr't RoboCop wurket en hellet Lazarus op. Mei help fan 'e fersetslju wit dy him wer by de pinken te krijen. Dêrby wisket se mei-iens de fjirde rjochtline út syn software. It docht bliken dat it ferset by in eardere oerfal fan in plysje-arsenaal om oan fjoerwapens te kommen ek it prototype jetpack stellen hat dat makke is om RoboCop fleane te litten. Lazarus fertelt dat it kompjûtersysteem fan it jetpack ek as in back-up fungearje kin foar RoboCop syn eigen systeem.
Soasiael-Demokratysk Frysk Forbân
It Soasiael-Demokratysk Frysk Forbân is in organisaasje dy't oprjochte waard yn 1928 troch minsken dy't de belangen fan de SDAP en de Fryske Beweging tsjinje woenen. Der waarden kampen organisearre en der ferskynde brosjueres oer ûnder oare it Esperanto. Der wie in Forbânsboekhannel De Fûnk.
Sulky (hynstesport)
Tusken beide tsjilen sit in plato mei in sitting dêr't de pikeur op sit. It hynder rint tusken lamoenen, is mei stringen oan de sulky bûn en wurdt mei leien bestjoerd.
Soefisme
It leauwen
In bekende soefy is ûnder oare Tjelal ed-Din Rûmy út de 13e iuw.
Sperkhim (wyk)
Topografy
De grutste ferkearsieren fan de wyk binne de Toppenhústerwei en de Johan Willem Frisostrjitte mei de Harinxmabrêge. De noardlike grins fan it Sperkhim wurdt foarme troch de Stedsgrêft, de eastlike grins binne it Simmerrak en de Houkesleat, de westlike grins de Wâldfeart en de súdlike begrinzing wurdt foarme troch de Rykswei 7.
Cornelius O'Brien (doedelsekspiler)
Cornelius O'Brien (libbe en wurke om 1656 hinne) wie in Iersk doedelsekspiler.
Mistel
De wite bei-eftige frucht wurdt troch fûgels ferspraat. Se wurde opfretten yn de oksel fan in beamtûke, it died bliuwt lizzen en sprút út. De woartel groeit yn de beam. Siedden wurde net fertard en hawwe in kliemske laach, fandêr ek de namme  fûgellym. De siedden binne fergiftich.
Omgong fan Frankryk foar froulju
Skiednis
Yn 1955 waard foar ien kear in Omgong fan Frankryk foar froulju ferriden, dêr 't 41 fytsters oan meidiene. De wedstriid bestie út fiif etappen en waard wûn troch Millie Robinson.
Dildo
Skiednis
Dildo's binne fan alle tiden. Men kin noch net krekt sizze oant hoefier ferlyn yn 'e skiednis de dildo foar 't earst brûkt waard. Mar der binne bewizen dat de dildo mei wissichheid 2006 ferlyn brûkt is. Benammen op antyk Gryksk keramyk binne der guon seksuele hannelingen mei dildo's ôfbylde en lyksa by it opgraven muorreskilderings yn Pompeï bygelyks.
Slingeraap
Op sneon 25 augustus 2012 waard foar it tritichste jier it Iepen Frysk Kampioenskip Slingeraap organisearre. Besletten waard om al fan de earste edysje it etiket ‘Iepen Frysk Kampioenskip’ derop te plakken. De organisaasje wie nammentlik bang dat nei in slagge premiêre in oar doarp der nei it Frysk kampioenskip fan troch gean soe. Op mear plakken yn Nederlân wurdt ek oan Slingeraap dien.
Wrakkemuseum
It museum sit yn in monumintale pleats út 1859. Der wurde foarwerpen tentoansteld dy't út skipswrakken komme of fûn binne troch strânjutten.
Sjoerd Soeters
Libben en wurk
Yn 1997 kaam Jos van Eldonk by de maatskip dy't doe de namme Soeters Van Eldonk architekten krige. Dana Ponec kaam 2001 yn de direksje dat de namme waard wer feroare yn Soeters Van Eldonk Ponec architekten. Dana Ponec begûn yn 2007 foar harsels, dat it is no wer Soeters Van Eldonk architekten. De direksje fan no bestiet út de twa freonen en Paul van Rongen, dy't direkteur projektorganisaasje is.
Keunstdûken op de Olympyske Simmerspullen 2004
De Olympyske Simmerspullen 2004, ek wol de XXVIIIe Olympiade neamd, waarden yn 2004 hâlden yn Atene, de haadstêd fan Grikelân. It keunstdûken waard hâlden yn it Athens Olympic Aquatic Centre, dat yn 1991 boud waard foar de Meditiraanske Spullen.
Karl Dönitz
Iere libben
Op 1 april 1910 begûn Dönitz as kadet yn de Kaiserliche Marine fan it Dútske Keizerryk. Op 1 april yn it neikommende jier begûn er oan de marineskoalle mei syn oplieding ta offisier. Op 1 oktober 1912 kaam er oan board fan de lytse kruser SMS Breslau as offisier. Yn dy tiid wie de SMS Breslau ien fan de modernste skippen fan de Dútske marine. De SMS Breslau foel tegearre mei de SMS Goeben ûnder Turksk kommando yn de Earste Balkankriich yn de Middellânske See. Op 27 septimber 1913 krige Dönitz de rang fan Leutnant zur See.
Balkeinsterpoldermole
De Balkendsterpoldermûne is in poldermûne en ryksmonumint súdeast fan it doarp Alde Leie yn de gemeente Ljouwert.
Golden Earring
Sukses
Barry Hay dy't yn 1967 sjonger Frans Krassenburg opfolget, soarget foar in ympuls nei de rûgere muzyk. Mei de feroaring fan it lûd wurde de doarren nei de Feriene Steaten iepenset. Benammen mei de oant trije kertier útlutsen Byrds-klassiker Eight Miles High makket Golden Earring (yntusken sûnder The en 's) yndruk yn de Feriene Steaten, dêr't yn 1969 toerd wurdt fan de eastkust nei de westkust. Drummer Eggermont is yntusken ferfongen troch Sieb Warner, dy 't yn 1970 op syn beurt it fjild romje moat foar Cesar Zuiderwijk. De klassike line-up fan Golden Earring is dan in feit. thumb|left|200px|Rinus Gerritsen yn 2014 Op 18 maaie 1970 trede se op, by de earste edysje fan it festival Pinkpop dan noch yn Geleen. De echte muzikale oergong komt mei de single Back Home in nûmer ien hit yn 1970. De single Radar Love fan it albun Moontan út 1973 en it album sels, forsearje de ynternasjonale trochbraak fan de groep yn Europa; yn it Feriene Keninkryk en de Feriene Steaten krijt de band fêste foet oan de grûn. Moontan wurdt sels goud yn Amearika.
George Kooymans
George Kooymans (De Haach, 11 maart 1948) is in Nederlânsk gitarist. Hy is bekend as de gitarist en oprjochter fan de Golden Earring.
Solo karriêre
Al fanôf de jierren 70 wie Kooymans op de mominten dat it wat rêstiger wie mei de Golden Earring as solo-artyst dwaande. Solo hat er trije studio-albums útbrocht.
Amy Pieters
Biografy
Yn 2010 ried se foar it earst as professional. Har earste prestaasje wie in fiifde plak op it wrâldkampioenskip op de ploege-efterfolging. Foar 2011 feroare se fan team, se kaam doe út foar Argos-Shimano. Op de Olympyske Spullen fan Londen 2012 kaam Pieters op de baan út op de ploege-efterfolging mei Ellen van Dijk, Kirsten Wild en Vera Koedooder en waard dêr 6e.
Brouwerij Koningshert
Skiednis
De Drachtster brouwers bringe harren bieren op de merk ûnder de namme Koningshert en meitsje gebrûk fan de broufasiliteiten fan de Admiraals Bierbrouwerij yn Aldtsjerk. It earste bier waard yn augustus 2015 op de merk brocht. Yn 2016 waard de namme fan de brouwerij wizige fan Drachtsterbrouwers nei Brouwerij Koningshert.
Reidmosk
Fersprieding
De reidmosk komt yn grutte dielen fan Jeropa en Aazje foar en hat 20 ûndersoarten. Yn Jeropa binne de ûndersoarten:
Frysktalige Wikipedy
Tal temasiden
Op it stuit hat de Fryske Wikipedy  temasiden.
Ynterne ferwizings
__INDEX__ __NEWSECTIONLINK__
Bewustwêzen
Oer it bewustwêzen besteane in soad ferskillende fyzjes. By guon fyzjes steane benammen de wiisgearige en teoretyske ymplikaasjes sintraal. Bewustwêzen wurdt yn de psychology globaal op twa manieren definiearre, nammentlik as in bewustwêzenstastân, of as in belibbing fan de omjouwing en it eigen ik. Us bewustwêzenstastân kin fluktuearje tusken wake en sliep. De twadde foarm fan bewustwêzen hat te krijen mei ús subjektive -of eksplisite- belibbing fan foarfallen yn de omjouwing. Us gedachten, gefoelens, ûnthâld en ûnderfinings, en it eigen gedrach; dus wat de filosofen it A-bewustwêzen neame.
Wapedia
Fan augustus 2004 ôf sette Wapedia, in inisjatyf fan Florian Amrhein út Dútslân, de ynhâld fan de Wikipedia oer foar draachbere apparaten as bûstelefoans (WAP-systeem) en hânkompjûters (PDA's). Yn febrewaris 2007 wie de Wapedia nei it Frysk ta oerset. In proxy-tsjinst bea de nijste ferzje fan alle artikels. Dat die er troch fan de opfrege siden de nijste ferzje yn in databank fêst te hâlden. Ien en oar soarge foar mear snelheid mei dochs de nijste artikels en foar minder ynlaad út en ferkear mei de Wikipedia-tsjinners. Mei't Wikipedia sels applikaasjes foar Android, iPhone and iPad makke hat, is der yn novimber 2013 in ein kaam oan de tsjinst fan Wapedia.
Wannseekonferinsje
De konferinsje
Op 20 jannewaris 1942 kamen 15 hege amtners gear om te praten oer de oplossing fan it Joadske fraachstik (Endlösung der Judenfrage). Dit wienen:
Santpoort
Yn Santpoort-Súd leit ek de ruïne fan kastiel Brederode.
Swanneblom
De blêden binne sa goed as rûn en driuwe op it wetteroerflak. Se hawwe in hertfoarmige foet. De blêdstâle is rûn en hat grutte luchtkanalen dy't lucht nei de woartelstôk geliede. Swanneblommen hawwe geurige wite blommen mei in trochsneed fan 10-20 sm die op it wetteroerflak driuwe. De allinichsteande blommen stean allinnich op silindryske blomstâlen. Der binne tweintich oant fiifentweintich puntige kroanblêden en fjouwer tsjelkblêden. De sittende stimpels foarmje in oranjegiele knop mei acht oant fjouwerentweintich stimpelstrielen.
Robert Louis Stevenson
Robert Louis Stevenson (berne as: Robert Lewis Balfour Stevenson; Edinburgh, 13 novimber 1850 – Vailima (Samoä), 3 desimber 1894) wie in Skotsk skriuwer fan romans, koarte ferhalen, gedichten, essays, toanielstikken en reisferhalen. Syn bekendste wurken binne de aventoereromans Treasure Island en Kidnapped, en de novelle Strange Case of Dr Jekyll and Mr Hyde, in ier foarbyld fan it fantasysjenre en/of fan horror.
Stasjon Boxtel
Stasjon Boxtel (Btl) is it spoarweistasjon fan Boxtel en waard iepene yn 1863 oan de Steatslinen E (Breda - Maastricht) en Steatsline H (Utert-Sintraal - Boxtel). Fan 1878 oant 1950 wie der ek persoaneferfier oer de spoarline nei Wesel ek bekend as it Dútsk lyntsje. Dy line is yn 1950 sletten foar persoaneferfier en yn de rin fan de jierren diels opbrútsen.
Robert Louis Stevenson
Houlik
Fanny wie in Amerikaanse fan Nederlânsk etnysk komôf út in begoedige fermidden yn Indianapolis, dy't mei santjin jier troud wie mei in Samuel Osbourne. Nei't dyselde yn 'e Amerikaanske Boargeroarloch tsjinne hie, wie hja nei it Territoarium Nevada ferfearn om har wer by him te jaan. Syn geduerige gefallen fan oerhoer hiene lykwols foar in brek yn it houlik en in skieding fan tafel en bêd soarge, wêrby't Fanny ôfset wie nei Frankryk mei har bern Isobel (1858-1953), Lloyd (1868-1947) en Hervey (1869-1875). Dêre studearren sy en har dochter keunstskiednis. Tsjin 'e tiid dat Stevenson har mette, wie Fanny sels al in skriuwster fan koarte ferhalen dy't in beskate erkenning genoat.
Beatrix Potter
thumb|right|Beatrix Potter (1913). thumb|Hill Top Farm Beatrix Potter (Londen, 28 july 1866 – Sawrey, 22 desimber 1943) wie in Ingelsk skriuwster en yllustrator fan berneboeken. Hja waard wrâldferneamd mei har ferhalen oer Peter Rabbit ('Piter Knyn') en syn famylje.
Andyk
Andyk (offisjeel: Andijk; alternative Fryske namme: Oandyk ; Westfrysk: Andoik) is in doarp yn 'e krite West-Fryslân fan 'e Nederlânske provinsje Noard-Hollân.
Skiednis
De namme Andyk is ôflaat fan 'oan 'e dyk'. Oan de Noarderdyk leine ferskillende buorskippen, dy't ûnder de plakken Lutjebroek, Grootebroek en Bovenkarspel hearden. Meiïnoar foarmen dy plakken eartiids de 'stede Grootebroek'. De buorskippen groeiden yn de rin fan de tiid en nei de reformaasje bouden de protestanten fan Andyk yn 1667 in eigen tsjerke, de Buurtjeskerk yn de Kerkbuurt, wylst de roomsken yn dy tiid ûnder de staasje fan Wervershoof foelen, dy't op de Bangert en op Broekoord in skûltsjerke hie.
Bé Nijenhuis
Berend (Bé) Nijenhuis (It Hearrenfean, 16 novimber 1914 - 1 jannewaris 1972) wie in Nederlânsk skriuwer en sjoernalist fan protestantske sinjatuer. Hy skreau romans en koarte ferhalen mei in eksistinsjalistyske tematyk.
Skyrinnen op de Paralympyske Winterspullen 1980
De IIe Paralympyske Winterspullen waarden yn 1980 hâlden yn it Noarske Geilo.
Rugby Fives
Ferskaat
In fariant op it spul is it Winchester Fives, in trije muorre foarm fan Rugby Fives.
Rinus Gerritsen
Marinus (Rinus) Gerritsen (De Haach, 9 augustus 1946) is in Nederlânsk bassist. Hy is bekend as de bassist en oprjochter fan de Golden Earring.
Roeien op de Olympyske Simmerspullen 1928
Medaljespegel
De top njoggen fan lannen dy't by it roeien medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen 1928.
Tinken
Algemien
Men kin syn gedachten de frije loop litte, of mei opsetsin syn gedachten earne op rjochtsje. It earste hjit 'frije assosjaasje' of 'drôgje'; it twadde hjit konsintraasje of eat 'oertinke'.
Tobolsk
April 1917, nei de Febrewarisrevolúsje, waarden tsaar Nikolaas II en syn famylje dêr hinne brocht; sy wennen doe yn it eardere hûs fan de gûverneur ek ûnder de Oktoberrevolúsje, mar doe't hja yn april 1918 werom woenen nei Moskou waarden se oanholden yn Jekaterineburch en dêr troch de bolsjewiken berjochte en deadien.
Himpenserpoldermûne
De Himpenserpoldermûne is in poldermûne oan de Mardyk yn it doarpsgebiet fan Wergea yn de gemeente Ljouwert. It is in houten, reiddutsen achtkante mûne, mei stiennen fjildmuorren. Mei in flecht fan 24 meter is de mûne de grutste muonts fan Fryslân.
Kumbria
It goa beslacht 6810 km2 en hat sa'n heal miljoen ynwenners.
Stasjon Goor
Stasjon Goor (Go) is in stasjon yn de Nederlânske stêd Goor (gemeente Hôf fan Twinte) yn de provinsje Oerisel. It stasjon is in standertstasjon fan de Steatsspoarwegen type SS fjirde klasse en is ien fan de fyftjin stasjons dy 't ea yn dizze klasse boud is. En ien fan de sân stasjons fan dit type dy't noch oanwêzich is.
Karen Armstrong
Karen Armstrong (Wildmoor (Ingelân), 14 novimber 1944) is in Britsk publisiste fan etnysk Iersk komôf. As jonge frou gie se yn it kleaster en waard se non, mar rekke desyllúzjonearre en trêde út. Neitiid ûntjoech se har ta in foaroansteand ekspêr en kommentatrise op religieus mêd, wêrby't se yn 1993 ynternasjonale bekendheid krige mei har masterwurk A History of God. Armstrong hat har spesjalisearre yn 'e trije grutte monoteistyske godstsjinsten, it kristendom, it joadendom en de islaam. Har boeken ûnderskiede harren troch in frijsinnige en mystike beskôging fan it kristlik leauwe en swiere krityk op sawol kristlik, joadsk en islamitysk fûnemintalisme as op islamofoby. In grut part fan har wurk is oerset yn it Nederlânsk.
Priveelibben
Karen Armstrong hat epilepsy. Neffens har hawwe sommige fan har fyzjonêre ynsichten te krijen mei it feit dat se mei dy sykte oanhelle is.
Tobol
Sydrivieren
Sydrivieren:
Theda Ukena
Theda Ukena (Oldersum, 1432 - Greetsyl, 16 novimber 1494) wie yn it tiidrek 1466 - 1480 regintesse fan it greefskip Eastfryslân. Hja wie troud mei Ulrik I Sirkena, dy't yn 1466 stoar.
Jimmy Carter
Lettere jierren
Yn 2002 waard oan Jimmy Carter de Nobelpriis foar de Frede takend. Trije sittende Amerikaanske presidinten (Theodore Roosevelt, Woodrow Wilson en Barack Obama) kinne him datoangeande belykje, mar Carter is de iennichste dy't de priis krigen hat fanwegen al it wurk dat er sûnt de ein fan syn presidintskip út 'e wei setten hat. Tegearre mei Martin Luther King is hy ien fan twa Georgianen dy't ea dizze prestizjeuze priis krigen hawwe.
Nahe
Ferrin
thumb|left|250px|De boarne fan de Nahe De Nahe hat syn boarne yn it Saarlân yn it natoergebiet Primstaler Höhen op de súdlike helling fan de 505 m hege Eckersberg. De boarne leit noardwestlik fan Selbach oan in boskrâne.
Bierbrouwerij
thumb|Yngong fan Brauerei Moninger yn [[Karlsruhe (stad)|Karlsruhe]] thumb|De lytse, moderne bierbrouwerij Nøgne Ø yn it Noarske [[Grimstad]] In brouwerij of folút bierbrouwerij is in bedriuw dat bier (en yn Japan ek sake) makket. Brouwerijen stienen eartiids meast yn de buert fan in boarne fan geskikt wetter dêr't it bier fan broud waard. Tsjintwurdich wurdt meast liedingwetter brûkt. Dêrneist binne goede transportmooglikheden needsaaklik om de drûge yngrediïnten nei de brouwerij te bringen en om it produsearre bier nei de ôfnimmers te bringen.
Hegemer Mar
Njonken Heech leit oan de súdeastkant ek Yndyk oan de mar. Yn de mar, besuden Heech, leit it eilân de Rakkepôle.
Untsliepeniskatedraal (Astrachan)
Skiednis
De tsjintwurdige tsjerke datearret lykwols út de jierren 1699-1710 en moast de âlde tsjerke út 1602 ferfange om't dy brekfallich wie. It inisjatyf foar de bou wie fan de metropolyt Savvatij (1683-1696), dy't útein sette om jild yn te sammeljen. Hy ferstoar lykwols yn 1696 en syn opfolger Sampson (1697-1714) krige mar in diel fan it jild dat al ynsammele wie en koe fan dat jild allinne de sloop fan de âlde tsjerke en it nije materiaal fan de nije betelje. Fan it regear krige er gjin jild, mar fan de hannelslju wist de metropolyt dochs genôch jild te garjen om de bou te finansjieren. It ûntwerp fan de tsjerke wie ôfkomstich fan de liifeigene Dorothéus Mjakisjev, dy't ynearsten in gebou mei ien grutte koepel yn gedachten hie. Yn 1702 stoartte de nijbou lykwols yn en ynstee fan ien koepel krige de tsjerke dêrnei fiif koepels. Troch de opstannen yn 1705-1706 tsjin it regear stûke de bou om't de arbeiders harren by de opskuor foegen, mar yn 1708 waard de benedentsjerke ta eare fan it Vladimir-ikoan fan de Mem Gods ynwijd. Twa jier letter koe ek de boppetsjerke ynwijd wurde ta eare fan de ûnsliepenis fan de Mem Gods.
Ronald Reagan
Binnenlânsk belied
As presidint fierde Reagan in binnenlânsk belied dat rjochte wie op it wer op gong helpen fan 'e Amerikaanske ekonomy. Syn Reaganomics (sa't dat belied wol neamd waard) befieme û.m. grutskalige besunigings op oerheidsútjeften en it oanmoedigjen fan ekonomyske groei troch algemiene belestingferlegings. Hoewol't Reagan op guon mêden de belestings just opskroeve, is dat tsjintwurdich frijwol ûnbekend en stiet er noch altiten bekend as de grutte belestingferleger. Op belestingtechnysk terrein ûntseach Reagan fierders yn 't bysûnder de riken, om't dat neffens him ûnmisbere ynvestearrings yn 'e ekonomy stimulearje soe. Syn belied die fertuten, yn dy sin dat Feriene Steaten fan 1982 ôf ekonomysk sjoen yndie wer by de wâl opklauden. Mar dêrby kamen de earmen, minderheidsgroepen en oare maatskiplik swakkeren yn 'e kjeld te stean. Hja hiene folle minder baat by belestingsferlegings, mar waarden nammenste mear troffen troch it befriezen fan it minimumlean (op $3,35 de oere) en troch besunigings oant 60% op sosjale help fan it federale regear oan pleatslike oerheden en op subsidiëarre húsfêsting, sûnenssoarch, ûnderwiis en itensdistribúsje, wylst anty-earmoedeprogramma's hielendal ôfskaft waarden.
Grut-Haersmastate
Aulus van Haersma, grytman fan Smellingerlân, kocht yn 1646 in sate mei lannen yn Aldegea. De pleats, earder yn it besit fan it Benediktiner nonnekleaster yn Smelle Ie, krige de namme Haersma State. Dy state stie beëasten de herfoarme tsjerke. Om 1665 liet Van Haersma foar syn soan in nije state bouwe oan de Skeane Heawei, dy't de namme Grut Haersma State krige. Grut Haersma bleau yn besit fan dizze family en waard dêrmei feitlik de amtswenning fan de grytmannen fan Smellingerlân.
Stedsfinne
thumb|Stedsfinne Stadsfinne is in wenwyk binnen de stêd Snits. De wyk telt (yn 2008) 3100 ynwenners en hat in oerflak fan 81 hektare (wêrfan 8 hektare wetter).
De begrinzging fan de wyk wurdt foarme troch de Ljouwerterdyk (westlik) en de Griene Dyk (súdlik). De Aldfeart begrinzget de wyk yn it easten.
Demokrasy
Der wurdt ûnderskied makke tusken direkte demokrasy en represintative demokrasy. It tsjinstelde fan in demokrasy is in autokrasy.
Represintative demokrasy
Yn it koart komt in represintative demokrasy derop del: dat in folk in oantal krekt definiearre foegen foar in beheinde tiid oerdrage oan in tal ôffurdigen, dy't it folk 'represintearje'. Dizze foegen lizze benammen op it mêd fan de wetjouwende macht. Om de safolle jierren wurde der ferkiezings hâlden en kinne der nije ôffurdigen beneamd wurde. It folk hat it rjocht om ôffurdigen te kiezen, mar hawwe sels ek it rjocht om har kieze te litten as ôffurdige.
David van Goorle
Yn de betide 17e iuw wiene dat revolúsjonêre tinzen, dat neitiid waard Van Goorle beskôge as ien fan de grûnlizzers fan de teory oer it atoomdielsje, mei ûnder oaren Daniel Sennert en Pierre Gassendi. Hy stoar doe't er noch mar 21 jier wie. Op syn grêf yn de tsjerke fan Koarnjum wurdt er betocht as in 'gelearde en tige yntelliginte jongkeardel'. It gruttere wurk, Exercitationes philosophicae , waard postúm útjûn yn 1620. Der is wol tocht dat foaral dat wurk Henricus Regius en René Descartes beynfloede hat.
Maurits fan Oranje-Nassau
Maurits van Oranje (14 novimber 1567 – 23 april 1625), Prins fan Oranje, Greve fan Nassau, steedhâlder en fan 1585 oant syn dea Kapitein-generaal fan it leger fan de Republyk fan de Sân Feriene Nederlannen.
Syn dea
Yn 1621 gean de stridende partijen fierder mei fjochtsjen. Prins Maurits hat net in protte suksessen. Yn it suden gean sels inkele stêden ferlern. Ek begjint er de politike kunde fan Van Oldenbarnevelt te missen. Siik en min stjert er op 23 april 1625 yn De Haach. Prins Maurits hat noait troud west, mar hat wol in grut tal ferhâldingen hân. Hy hie by Margaretha fan Mechelen trije soannen. Oare bern hie hy by minstens fiif oare froulju. Prins Maurits wurdt opfolge troch Freark Hindrik.
Südschleswigscher Wählerverband
Finansiën
Netto hat de partij in kapitaal fan sa’n 190.000 euro. En de partij hat oandielen yn 'e Tageszeitung Flensborg Avis AG.
Struktuer
It blêdsje fan de SSW, Die Stimme des Nordens, feskynde foar it earst yn septimber 2005 en moat fjouwer kear jiers útkomme. Fan 1948 oant 1973 hie de SSW mei de „Südschleswigschen Heimatzeitung“ in eigen krante dy’t alle dagen útkaam; dy krante wie yn it Dútsk. De foar it grutste part Deenstalige Flensborg Avis út Flensburch hat ek bining mei de partij.
Skiednis
De SSW is yn 1948 ûntstien út ‘e Südschleswigscher Verein (Deensk: Sydslesvigsk Forening), de oerkoepeljende organisaasje fan de deenske folksgroep yn Súdsleeswyk. Doe’t de tiid fan it nasjonaal-sosjalisme en de Twadde Wrâldkriich oer wie, woe de Sleeswykse feriening mei in nij referendum (yn 1920 wie der ek ien) besykje om súdsleeswyk wer te ferienigjen mei Denemark. Der wiene 2 belangegroepen: it Ejderfolk woe de grins omleechskowe nei de Eider, de oare groep, de Dannevirkemænd woe de grins fan Schlei nei Taning. It Britske regear bea yn 1946 oan Denemark oan, om op ‘en nij nei de grinzen te sjen, mar Denemark hie dêr (lykas op 9 maaie 1945) gjin ferlet fan. It Súdsleeswyksk eigene en it foech oer Súdsleeswyk moast syn gerak krije, dêrom waard de politike partij de SSW stifte, dy’t mei harren program de if feroarjen fan de grinzen as in mooglikheid hâlde wol.
Fleanfjild
In grut fleanfjild is in lofthaven. In militêr fleanfjild wurdt oantsjut as fleanbasis en in lâningsplak foar helikopters is in helyhaven. Soms wurde fleanfjilden sawol troch fleantugen as helikopters brûkt, en kinne boppedat tagelyk fan militêre en sivile aard wêze. De fasiliteiten wurde dan meastal wol fan elkoar skieden.
Chanell Heart
Chanell Heart (3 july 1993), is in Amerikaansk pornografysk aktrise fan Afro-Amerikaansk komôf, dy't berne is yn Pittsburgh, yn 'e steat Pennsylvania.
Omsk
Ferkear en ferfier
Omsk is it einpunt fan de Jeropeeske wei 30 dy't yn Cork begjint. De 5800 kilometer lange dyk rint ek troch Nederlân. Sûnt 1992 waard der ek wurke oan it oanlizzen fan in metro ûnder Omsk. It wie ynearsten it doel om it earste trasee te iepenjen yn it ramt fan it 300-jierrich bestean fan de stêd yn 2016. Mar noch foar it jubileum fan de stêd rekke it jild op en gyng de projektûntwikkelder NPO Mostovik failliet. It hiele projekt waard yn 2018 troch de oblast Omsk offisjeel stopset. Njonken in diel fan it earste trasee en de metrobrêge oer de Irtysj waard allinne it earste metrostasjon Alekander Pûsjkin-bibleteek iepene (2011).
Okse
De kastraasje soarge derfoar dat de bisten guodliker en evenrediger waarden sadat de grutte krêft fan de bolle better foar minsklike doelen te brûken waard.
De Bilt (gemeente)
Kearnen
De gemeente hat de neikommende doarpskearnen: De Bilt, Bilthoven, Groenekan, Hollandsche Rading, Maartensdijk en Westbroek.
Bad Sobernheim
Bad Sobernheim is in erkend kuerplak. Njonken de stêd sels hearre ek de stedendelen Eckweiler, Pferdsfeld en Steinhardt by Bad Sobernheim.
Mûldier
Hynders en ezels binne ferskillende soarten, mei in ferskillend tal gromosomen. In mûldier ûnstiet makliker as in mûlezel (neisiet fan in hynst en in ezelinne). Alle manlike mûlbisten en fierwei de measte frouljusmûldieren binne ûnfruchtber.
De grutte fan it mûldier en it wurk dêr't it foar brûkt wurde kin, hinget it meast ôf fan de hynstemerje dêr't sy it measte eigenskippen fan meikrije. Mûldieren kinne licht, middelswier, as frijwat swier wêze, at de merje frijwat grut is.
Skaaimerken en prestaasje
It trochsneed gewicht fan in mûldier leit tusken de 370-460 kg. It is per bist ferskillend, mar in legermûldier kin trochstrings "oant 72 kg drage en dan 26 km rinne sûnder te rêsten." Yn it generaal kin in mûldier oant sa'n 20% fan syn eigen lichemsgewicht drage, dat is likernôch 90 kg. It trochsneed hynder kin oant sa'n 30% fan syn lichemsgewicht oan 'libbebgewicht' tôgje, sa as in ruter. Hoewol't in mûldier dat persintaazje (oant 160 kg) meast net hellet, makket syn gruttere úthâlding him superieur oan it hynder wat dat oanbelanget.
Martinstein
Skiednis
It doarp waard yn de hege midsiuwen stichte op in krusing fan de Nahe yn it distrikt Simmern ûnter Dhaun. Yn 1340, ûnder de "Dhaun Feud" tsjin de Wildgrafen auf Dhaun, boude de aartsbiskop fan Mainz in kastiel boppe it doarp, en twa jier letter krige it doarp stedsrjochten. Yn 1518 krige Martinstein in eigen lytse parochy. Yn de 18e iuw kaam it stedsje yn it besit fan it markgraafskip Baden en waard it ûnderhearrich oan it amt Naumburg. Fan 1798 oant 1814 wie Martinstein yndield by it Frânske kanton Sobernheim yn it departemint Donnersberg. Troch de ôfspraken dy't op it Kongres fan Wenen makke waarden, waard de regio, dat ek Martinstein, yn 1815 ûnderdiel fan it Keninkryk Prusen. De gemeente waard bestjoerd troch it boargemasterskip fan Monzingen yn it distrikt Kreuznach yn it administrative distrikt Koblenz.
Alliteraasje
Fan alliteraasje, ek begjinrym, stêfrym of letterrym neamd, sprekt men by gelykheid fan klank (rym) oan it begjin fan de beklamme wurdlidden.
Begjinrym wurdt ek wol Germaansk rym neamd, omdat it in soad brûkt wurdt yn de Germaanske en Noarske mytology en literatuer, lykas Skaldenpoëzij.
In twatal bekende foarbylden fan begjinrijm is it rymke
Stripferhalen
Begjinrijm is ek populêr yn nammen fan stripfigueren: Donald Duck, Mickey Mouse en Bulle Bas.
George H.W. Bush
Presidintskip
By de Republikeinske foarferkiezings fan 1988 krige Bush, as de sittende fise-presidint, de nominaasje foar it presidintskip. As running mate keas er senator Dan Quayle fan Indiana út. By de algemiene ferkiezings fersloech er syn Demokratyske tsjinstanner Michael Dukakis. Bush waard dêrnei de 41ste presidint fan 'e Feriene Steaten, en regearre fan 1989 oant 1993.
Yn 1991, nei't de Iraakske diktator Saddam Hoessein, in oare Amerikaanske bûnsgenoat út 'e Kâlde Oarloch, it jiers dêrfoar syn buorlân Koeweit ferovere en beset hie, late Bush in koälysje fan Westerske en islamityske lannen yn 'e Golfoarloch, wêrby't Koeweit befrijd waard en it Iraakske bewâld slim yn 'e benearing brocht waard. De ferwachting wie doedestiden dat de Iraakske befolking wol mei Saddam Hoessein ôfweve soe, mar dat barde net, om't Bush te tebekhâldend wie en gjin of alteast net genôch stipe joech oan 'e opstannen fan 'e Koerden en de sjiïten. Dêrtroch soe Saddam Hoessein de Amerikanen noch mear as tsien jier lang in stikel yn 'e foet bliuwe. Oan 'e ein fan syn presidintskip, yn desimber 1992, lansearre Bush noch in Amerikaanske fredesmissy yn Somaalje (UNOSOM II), dy't ûnder syn opfolger Bill Clinton einigje soe yn in katastrôfe. right|thumb|300px|George H.W. Bush mei presidint [[Barack Obama yn 2010.]]
Anagram
In Anagram is in wurd of sin, dy't hielendal bestiet út de letters fan in oar wurd of in oare sin. It meitsjen fan angrammen is in faak diene wurdboarterij. Anagrammen wurde ek faak brûkt as pseudonym.
Om 'e Noard
Om ‘e Noard ' wie in Fryske popgroep en wie aktyf tusken 1987 en 2008. De namme fan de groep ferwiist nei de noardlike hannelsrûte fia de Arktis nei it Fiere Easten.
Vaartse Rijn
Literatuer
🇦🇹, Het Schrale End : langs de Vaartse Rijn van het Ledig Erf naar Jutfaas; Utert : Stifting De Plantage, 1995
1902
Dit jier makket ûnderdiel út fan it desennium fan 'e 1900-er jierren.
De Bilt (doarp)
Skiednis
By akte fan 14 maart 1122 skonk Mathildis, frou fan de Dútske keizer Hindrik V, oan it krekt oprjochte dûbelkleaster Oostbroek, dat letter in Benediktinenkleaster waard. Dit kleaster krige in ivichduorjend besit fan it heule moerasgebiet Oostbroek en it oangrinzjende grûngebiet, dat nefens bedoelde akte yn it spraakgebrûk 'vene' neamd waard. Net allinnich waard it grûngebiet skonken, mar ek inkele hearlike rjochten lykas it rjocht fan tijnsheffing (greeflike erfpacht) en it ynjen fan tsienden, krektas it rjocht ta wetjouwing, rjochtspraak en bestjoer.
K.H. Holthuis
Wurken
In kar:
27
Ferstoarn
20er
Ierdbeving
Oarsaken fan ierdskoddingen
In soad ierdbevingen hingje gear mei ynterne stadige bewegingen fan de ierdkoarste. Op grutte skaal giet dat om ierdskollen dy't stadichoan oangeande inoar bewege (platetektonyk). Op lytsere skaal fynt der ek binnen de platen deformaasje plak.
Slûs Hylpen
Slûs Hylpen is in skutslûs yn Hylpen.
Sjoch ek
300px|thumb|left|Slûs Hylpen
Oxford
Oxford wurdt wol de "stêd fan de dreamerige spitsen" (City of the dreaming spires) neamd, om de harmoanyske arsjitektuer fan de universiteitsgebouwen mei harren tuorkes; de term is munte troch Matthew Arnold.
Medemblik (stêd)
Skiednis
Sûnt 1887 hat Medemblik in spoarferbining mei Hoarn. It stasjonsgebou fan Medemblik is út dit iepeningsjier. Tsjintwurdich wurdt it spoar brûkt troch de Museumstoomtram Hoarn-Medemblik.
It besjen wurdich
Medemblik hat as lytse âlde stêd in grut oantal nijsgjirrichheden. Sa binne der in soad âlde gebouwen en gevels.
Doutzen Kroes
Modellewurk
Yn july 2009 is Doutzen it gesicht fan de C&A promoasjekampanje yn Brazylje en yn augustus 2009 wurdt Doutzen oankundige as nije ambassadeur fan de organisaasje dance4life. Dance4life set har yn om hiv en aids yn de wrâld werom te kringen. Sûnt novimber 2009 skriuwt hja ienris yn de moanne in kollum oer har libben yn de Nederlânske edysje fan 'Marie Claire.'
Moadeline
Doutzen is al sûnt 2008 it gesicht fan it lúkse kasjmirlabel Repeat. De eksklusive kolleksje yn ynspireaare op Doutzens har drokke libbensstyl wêryn't reizgjen sintraal stiet, en lekker sittende klean wichtich is. Yn oktober 2011 toande se yn Berlyn en München har eigen moadeline 'Repeat by Doutzen'. De kolleksje bestie út tsien items, wêrûnder jurkjes fan kasjmir, grou breide festen en komfortabele reisklean.
Persoanlik
Doutzen hat twa jier (yn augustus 2009) ferkearing hân mei de Amerikaanske Greg Andrews (d.j. Ruckus), in neef fan de popsjonger Lenny Kravitz. Sy hawwe tegearre posearre foar it blêd Vogue.
Hindrik Kasimir I fan Nassau-Dietz
Libben
Yn 1635 stjoerden njoggen Fryske stêden de troch de steedhâlder beneamde froedskipsleden fuort. Sy woenen krektas Frjentsjer en Ljouwert in frije riedsbestelling. De broer fan de 17e histoarikus Lieuwe van Aitzema spile hjiryn in wichtige rol as boargemaster fan Dokkum. Op 5 novimber 1637 waarden de saken werom draaid, neidat de steedhâlder drige om Harns te besetten. Inkeld troch militêr yngripen en tuskenbeide kommen fan de Steatsrie yn 1637 slagge it om de rest yn Fryslân werom te krijen. Ferfolgens waarden foar eltse stêd regeringsregleminten opsteld, dy't bleaunen oant 1748.
Hindrik Kasimir wie net troud en hie gjin bern. Hy waard as steedhâlder yn Fryslân opfolge troch syn broer Willem Freark.
Vita Sackville-West
Wichtichst wurk
thumb|De Rose Garden fan Sissinghurst Castle
Antony Fennema
Fennema die mei oan de Olympyske Simmerspullen 1924 yn Parys Hy makke diel út fan de acht. De Nederlânske ploech waard yn de twadde searje tredde en pleatste him dêrtroch net foar de finale as foar de werkânsing.
Fatoumata Diawara
Libben
Septimber 2012 hat hja optrede yn in kampanje mei de namme "30 Songs / 30 Days" om Half the Sky: Turning Oppression into Opportunity for Women Worldwide te stypjen, in muly-mediaprojekt yspirearre troch it boek fan Nicholas Kristof en Sheryl WuDunn.
Nishat Khan
Khan waard mids jierren 1960 berne yn Kolkata. Hy spile mei guonts út de wrâld fan de jazz, Gregoriaanske koarmuzyk, flamenko en Westerske klassike muzyk. Yn augustus 2002 spile Khan foar de Diet fan Japan yn Tokyo en yn 2004 op it Crossroads Guitar Festival. Khan wennet yn Beverly Hills, Kalifornje en is gastprofesser oan de Universiteit fan Kalifornje, Los Angeles.
Muntskat fan Tsjummearum
De munten binne slein yn Dorestêd, Maastricht, Reims en Ferdun.
Klodio
Skiednis
Guon tinke dat Klodio oarspronklik út Turingen kaam - der hie hy syn machtsbasis yn Dispargum in terminum Thuringorum (Dispargum oan de grins fan Tueringen), mar it is ek mogelik dat 'Thuringorum' in skriuwfout foar 'Tungrorum' (Tongeren) is.