cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Shakespeariaanske poëzij
De Shakespeariaanske poëzij is it dichtwurk fan 'e wiidferneamde Ingelske skriuwer en dichter William Shakespeare, dat datearret fan 'e ein fan 'e sechstjinde en it begjin fan 'e santjinde iuw. Yn it foarste plak hearre dêrta syn Sonnetten, mar dêrnjonken binne der ek noch wat losse gedichten. Twa fan 'e sonnetten en trije gedichten dy't oan 'e komeedzje Leafde's Lêst Net Leanne ûntliend wiene, waarden yn 1599 sûnder Shakespeare syn tastimming publisearre yn 'e samling De Hertstochtlike Pylger (The Passionate Pilgrim). Fan 'e rest fan 'e gedichten yn dy bondel kin fan in diel mei wissichheid sein wurde dat se it wurk fan oare skriuwers binne, mar fan guon is de auteur ûnbekend; dy soene mooglik fan Shakespeare wêze kinne. Ek wurde der noch guon oare, losse gedichten oan 'e man taskreaun; krekt as in grut part fan De Hertstochtlike Pylger hearre dy ta de Shakespeariaanske apokrifa.
Oargellânskip Eastfryslân
Fyftjinde iuw
Al yn de snuorje fan de lette gotyk wie der yn Eastfryslân en de Ommelannen in rike oargelkultuer. Ut skriftlike boarnen wei is der oer tsien oargels yn de twadde helte fan de fyftjinde iuw allinnich yn Krummhörn bekend. Ien fan de âldste oargels yn de wrâld is yn Rysum en wurdt noch hieltyd brûkt. Hy komt mooglik út 1440 en waard mooglik troch master Harmannus út Grins, dy't ek ferbûn is oan de oargel fan de Martinystsjerke yn Grins, boud. De Rysumers betellen lywols yn natuera, ynstee fan mei jild, sa't it yn de Cronica der Fresen fan Eggerik Beninga stiet dat se "grouwe kij" (vette beesten) oer de Doalert, dy't tichtferzen wie, nei Grins ta dreaune:
Sechtjinde en santjinde iuw
Mei syn krêftich lûd waard de oargel fan Westerhusen troch Jost Sieburg (1642/43) spesjaal foar it sterke gesang foar de tsjerke ûntwurpen. Yn 1641 waard de oargelbegelieding foar it sjongen yn de tsjerke yn Eastfryslân ynfierd. Foarhinne waard der sûnder begelieding songen en hie it oargel allinnich in liturgyske funksje en waard yn gruttere tsjerken brûkt foar de wiksel fan it koar.
Wa't it oargel yn Uttum om 1660 hinne boud hat is net bekend. Dat oargel is in tsjûgenis fan de bloei fan de Nederlânske oargelbou yn de lette Renêssânse. It haadregister klinkt tige fokaal, wylst de oare registers ferskate oare lûden jouwe. In part fan de pipen is noch de oarspronklike dy't út de sechtjinde iuw stammet. Joachim Richborn, de wichtichste oargelbouwer út de tiid foar Arp Schnitger om 1700 hinne hat de oargels yn Berdum (1677) en Buttforde (1681) boud. De oargel yn Buttforde is hast folslein yn de oarspronklike foarm bewarre bleaun. Ek de oargel fan Pilsum (1694), dy't troch oargelbouwer Valentin Ulrich Grotianus út Auwerk boud waard, is fan grutte wearde. Oar wurk fan Grotianus stiet yn Petkum (1694-1699), Bensersiel (1696) en Stedesdorf (1696). Fan Joachim Keyser út Jever, dy't de oargel fan Hohenkirchen (1694) boud hat, is dy fan Eilsum (1710) dêr't it oarspronklike prospekt (foarkant) en de kast fan bewarre bleaun binne.
Mei Arp Schnitger hat de barokke oargelbou yn Noard-Jeropa syn hichtepunt berikt. Hy hat ek yn Eastfryslân syn spoaren efterlitten. Yn Norden (1686-1693) stiet Schnitger syn twadgrutte wurk yn Dútslân, en is mei 46 registers tagelyk it grutste oargel fan Eastfryslân. Acht registers dy't Schnitger fan de âlde oargel fan Edo Evers (1618) brûkt hat, binne noch hieltyd bewarre bleaun en binne noch fan bysûndere kwaliteit. Fan de oargel yn de Joaristsjerke fan Weener binne der noch seis oarspronklike registers fan Schnitger oer. De oargels fan Schnitger yn de Luthertsjerke yn Lier, en yn Wittmund en Rastede waarden letter troch nijen ferfongen. De Nederlânske ynfloed op de Eastfryske oargelbou naam yn dy tiid ek ôf.
Iepenstellen foar it publyk
Elts jier wurde der yn de Liudgertsjerke yn Norden, de Luthertsjerke en de Grutte Tsjerke yn Lier, de Joaristsjerke yn Weener en yn Dornum konsertrigen holden. Sûnt 2001 waard de Krummhörner Orgelfrühling oprjochte. Ek yn it ramt fan de Musikalischer Sommer in Ostfriesland fine konserten plak.
William Edward Boeing
Boeing wie fan Dútsk komôf. Syn âldelju, mynbou-yngenieur Wilhelm Böing en Marie Ortmann, wiene 1868 út it Sauerlân wei nei de Feriene Steaten ferfearn. Dêr waard syn heit ryk yn de houthannel.
Oresteia
Ynhâld
Yn Agamemnon wurdt de Myseenske kening Agamemnon nei syn lang befochten oerwinning op 'e Trojanen yn 'e Trojaanske Oarloch, koart nei syn thúskomst fermoarde troch syn frou Klytemnêstra.
Tessaloniki
Yn Grikelân
Op 18 maart 1913 waard kening George I fan Grikelân yn Tessaloniki fermoarde troch de anargist Alexandros Schinas.
Shakespeariaanske trageedzjes
De Shakespeariaanske trageedzjes binne de trageedzjes dy't oan 'e ein fan 'e sechstjinde en it begjin fan 'e santjinde iuw skreaun waarden troch de wiidferneamde Ingelske skriuwer en dichter William Shakespeare. Hjirta hearre guon fan syn meast bewûndere toanielstikken, oftewol syn saneamde "fiif grutte trageedzjes": Hamlet, Kening Lear, Otello, Macbeth en Romeo en Julia. Dêrfan waarden de earste fjouwer, yn 'e mande mei syn measte oare trageedzjes, skreaun yn 'e perioade fan sân jier tusken 1601 en 1608. Romeo en Julia wie in ierder wurk, dat datearret fan 'e snuorje tusken 1591 en 1595.
Kamp Oranjekanaal
Kamp Oranjekanaal wie in wurkkamp foar Joaden yn de Twadde Wrâldoarloch.
De measte wurkkampen hiene barakken, mar dit wurkkamp bestie út in skuorre op it lân fan it ierdappelfabryk yn it Drintske plak Oranje. Yn de skuorre wiene keamerkes mei steapelbêden en in kacheltsje. Alle keamerkes hiene in rútsje. De behearder húsmanne boppe de koken.
De lege skuorre waard letter troch de Hitlerjugend brûkt.
Komeedzje
Der binne ferskillende yndielings foar komeedzjes mooglik:
Lance Armstrong
Hy is foaral bekend fan syn Omgong fan Frankryk oerwinnings. Troch him is 7 kear de Omgong fan Frankryk wûn en hy hat ek in kear wrâldkampioen west. Dy prestaasjes binne op himsels al bewûnderingsweardich, mar sy binne dat noch mear omdat yn 1996 kanker by him fêststeld waard mei in prognoaze fan tweintich prosint kâns op oerlibjen. Yn 2005 is er mei de hurdfytserij ophâlden, mar yn 2009 hat hy yn comeback makke. Op 16 febrewaris 2011 makke Lance Armstrong bekend dat er definityf ophâlde soe mei it hurdfytsen.
Follybal op de Olympyske Simmerspullen 1996/Sealfollybal
Froulju
De 12 dielnimmende lannen wiene ferdield yn 2 groepen.
Foarwedstriden
Yn groep A giene de folgjende lannen nei de kwartfinales: Sina, de Feriene Steaten, Nederlân en Súd-Korea. Yn groep B wiene dat Brazylje, Ruslân, Kuba en Dútslân.
MTV Unplugged in New York
Der waarden sawol eigen nûmers as ek nûmers fan oare bands spile lykas fan The Vaselines, Lead Belly, David Bowie en de Meat Puppets. It album befettet twa nûmers dy't yn de telefyzje-útstjoering net hearre litten waarden om't de útstjoering mar in oerke duorje mocht dit binne: Something in the Way en Oh Me. Live waarden ek koarte ymprovisaasjes spile fan Lynyrd Skynyrds Sweet Home Alabama en de Nirvana-nûmers Sliver en In Bloom. Yn 2007 waard it unplugged optreden op DVD útbrocht mei in fiiftal repetysjes as boanus nûmers.
Pûd
Pûd (Russysk: пуд) is in ienheid fan massa, dy't brûkt waard yn Ruslân, Wyt-Ruslân en Oekraïne en wie lyk oan 40 foent (Russysk pûn); sa'n 16,38 kg. De pûd waard fermeld yn in dokumint fan Vsevolod Mstislavitsj fan Novgorod en Pskov út 1134. De pûd waard tagelyk mei oare mjitienheden troch de Sovjet-Uny ôfskaft yn 1924, mar de term waard noch oant ±1940 noch brûkt.
Fragmint 16 (gedicht fan Sapfo)
Fragmint 16 is ien fan 'e langste en meast folslein oerlevere dichterlike tekstfragminten fan 'e lyrysk dichteresse Sapfo fan Lesbos (±620-±570 f.Kr.), dy't as ien fan 'e grutste dichters fan 'e Grykske Aldheid beskôge wurdt. It grutste part fan har oeuvre hat de tiid en fral willensmoedse ferneatiging net trochstien, en ûnder de mear as twahûndert oerlevere fragminten binne mar trije min ofte mear folsleine gedichten. Fragmint 16, ek wol bekend as It Moaiste op 'e Swarte Ierde, is dêr ien fan. It wie, krekt as al Sapfo har wurk, oarspronklik skreaun yn it (frij obskuere) Eoalyske dialekt fan it Aldgryksk, dat û.m. op Sapfo har thúseilân Lesbos, yn 'e Egeyske See, sprutsen waard (wylst it meastepart fan 'e Aldgryskske literatuer yn it Attysk, it dialekt fan Atene skreaun is). De lêste iuw hawwe withoefolle hjoeddeiske dichters besocht om Fragmint 16 te rekonstruëarjen troch de lege plakken op te foljen. In Fryske (rekonstruëarre) oersetting ferskynde yn 1991 fan 'e hân fan Klaas Bruinsma.
Tjeerd van der Weide
Van der Weide wie boargemaster fan augustus 1942 oant de befrijing yn 1945. Nei de Twadde Wrâldkriich waard er fan de Bysûndere Rjochtspleging ta de dea feroardield en 6 juny 1947 eksekutearre.
Andrew Meikle
Andrew Meikle (5 maaie 1719 - Houston Mill, 27 novimber 1811) wie in yngenieur dy't de útfining fan de terskmasine op syn namme brocht. Hy wie ek belutsen by Firbeck syn útfining fan de Rotherham Plough, in ploege dy't tige wichtich west hat foar de Britske Lânbou Revolúsje ein 18e iuw. Hy fûn de terskmasine om 1786 hinne út, hoewol't guon miene dat it om in ferbettering fan in earder ûntwerp gie.
Earder al (om 1772), fûn er in systeem mei kleppen foar wynmûnen út dat de mûnder by steat stelde om flugger op feroarjende wyn yn te spyljen, in ferfanging fan de kanvas silen op de wjukken. Meikle wie ek mûnebouwer yn Houston Mill yn East Linton, East Lothian. Hy ynspirearre John Rennie om yngenieur te wurden.
Universiteit fan Yale
De Universiteit fan Yale of Yale-universiteit (Yale University) is in heech oanskreaune partikuliere universiteit yn de Feriene Steaten.
De Yale-universiteit waard 1701 stichte as 'Collegiate School', yn Killingworth (Konettikut). De oprjochter wie Abraham Pierson, teffens de earste rektor. Yn 1716 waard de skoalle ferpleatst nei New Haven (Konettikut) en fanwege de royale stipe fan Elihu Yale, krige de skoalle de namme Yale College yn 1718.
De skoalle waard yn de rin fan de tiid grutter en mear en mear stúdzjes koene dêr folge wurde. 1887 waard de namme Yale College feroare yn Yale University en it ynstitút bleau nije akademyske opliedings taheakjen yn de rin fan de tiid. Op it heden hat Yale in College, in Graduate School of Arts and Sciences en tsien saneamde Professional Schools. De universiteit hat goed 11.000 studinten.
Yale is ien fan de acht universiteiten fan de ferneamde Ivy League, dêr't ek de Harvard ta heart.
Hans Koppen
Hans Koppen (Batavia, 1949) is histoarysk-geograaf. Nei in karriêre yn bestjoer en management hâldt hy him dwaande mei it Fryske kultuerlânskip en de skiednis fan Snits. Publisearre oer histoaryske en geografyske ûnderwerpen.
Félix Nadar
Libben en wurk
Om 1863 hinne boude Nadar in mânske ballon mei in ynhâld fan (6000m³) dy't Le Géant ('De reus) kaam te hjitten; hy ynspireare dêrmei Jules Verne by it skriuwen fan 'Fiif wike yn in ballon'. It "Géant" projekt slagge lykwols net en Nadar rekke oertsjûge dat de takomst oan de swierder-as-lucht masines wie. Letter waard "De Feriening foar Oanmoediging fan Bewegen yn de Loft mei Swierder-as-loft Masines" stifte mei Nadar as foarsitter en Verne as sekretaris. Nadar foarme ek it foarbyld foar it personaazje Michael Ardan yn Verne syn 'Fan de ierde nei de moanne'.
Hispanjoala
250px|right|thumb|Lizzing fan Hispanjoala Hispanjoala is nei Kuba it grutste eilân yn de Karibyske See. It leit eastlik fan Kuba dêr't it fan skieden wurdt troch de Windwardpassaazje, en bewesten fan Porto Riko. It heart krekt as dizze eilannen ta de Grutte Antillen.
Op Hispanjoala lizze twa steaten. It westlik diel hjit Haïty; op it eastlik diel leit de Dominikaanske Republyk, dy't twatredde fan it eilân beslacht. Der wenje ûngefear 17,5 miljoen minsken op it eilân.
Geografy
It heechste punt fan it eilân is de Pico Duarte mei in hichte fan 3087 meter.
Elle Smith
Smith slagge yn 2016 foar har eksamens oan 'e Shawnee High School, dêr't se lid fan it koar, it muzykkorps, it follybalteam en de toanielferiening wie. Neitiid ferhuze se nei Lexington yn Kentucky om har yn te skriuwen oan 'e Universiteit fan Kentucky, en studearre yn 2020 ôf mei in bachelorgraad yn omropsjoernalistyk en as byfak politikology. Doe't se noch studinte wie, tsjinne Smith as fise-foarsitter fan 'e ôfdieling oan har universiteit fan 'e Nasjonale Feriening fan Swarte Sjoernalisten. Nei it beheljen fan har diploma, waard Smith in ferslachjouster by de pleatslike tillefyzjestjoerder WHAS-TV yn Louisville (Kentucky), dy't Súdlik Indiana binnen it metropoalgebiet Louisville fersloech.
Glees
Glees is in plak yn de lânkring Ahrweiler yn de Dútske dielsteat Rynlân-Palts. It plak makket ûnderdiel út fan de ferbânsgemeente Brohltal, wêrfan't it gemeentehûs yn Niederzissen stiet.
Uko Post
Libben en wurk
Post folge fan 1972 oant 1978 syn oplieding foar it frije keunstnerskip oan de Akademy Minerva yn Grins. Syn dosinten dêr wiene Piet Pijn, Geert Meyer, Diederik Kraaijpoel, Wout Muller en Ger Siks. Yn 1994 hat er Nederlân ferlitten om him te fêstigjen yn it Eifel-gebiet by Sankt Vith, op de grins fan Dútslân en België.
Brûni Heinke
Yn 1992 naam sy de rol fan Helen Helmink yn Goede tijden, slechte tijden oer fan Marlous Fluitsma; dat duorre oant 1998. Letter spile hja yn de dramasearje Koning van de Maas fan RTV Rijnmond.
John Rennie sr.
thumb|right|Portret fan John Rennie, 1810, fan Sir [[Henry Raeburn.]] John Rennie (ûnder East Linton, East Lothian, 7 juny 1761 – Londen, 4 oktober 1821) wie in Skotsk yngenieur dy't tal fan brêgen, kanalen en dokken ûntwurpen hat.
Libben en wurk
Rennie wie in boeresoan dy't al op jonge jierren syn oanlis foar technyk toande mei it bouwen fan allerhanne modellen. Hy waard letter timmerman spesjalisearre yn meganyske kanten. Hy arbeide op mei Andrew Meikle, de útfiner fan de terskmasine. Fan 1780 oan 1783 studearre Rennie oan de Universiteit fan Edinboarch en gie dêrnei as yngenieur oan it wurk. Hy waard oannaam by Boulton and Watt, de firma fan James Watt, en wie dêr fiif jier dwaande mei de bou fan mûnen. Hy wie ien fan de earsten dy houtkonstruksjes troch izeren ferfong.
Unalaska (eilân)
Etymology
As toponym giet 'Unalaska' werom op it Russyske ûnalasjka, dat in ferbastering wie fan 'e Aleoetyske namme foar it eilân: nawan Alax̂sxax̂, dat "hast fêstelân" betsjut.
Geografy
Unalaska hat in oerflak dat 2.720 km² beslacht. It eilân is 127,8 km lang fan súdwest nei noardeast, en mjit op it breedste punt 55,8 km fan noardwest nei súdeast. It hat in lumige kustline mei in protte smelle ynhammen, suver fjorden allyk, ôfwiksele mei skiereilannen en trije grutte baaien: Beaver Inlet, de Unalaskabaai en de Makushinbaai. Foar de súdeastpunt fan Unalaska leit it eilantsje Sedanka suver tsjin Unalaska oan, en yn it noardeasten jildt yn 'e Unalaskabaai itselde foar it eilantsje Amaknak. Oan 'e Unalaskabaai leit it grutste plak fan Unalaska, dat ek Unalaska hjit. Dat beslacht ek it hiele oerflak fan Amaknak, dêr't de grutte haven Dutch Harbor fêstige is, dy't bekend wurden is as de thúshaven fan 'e Alaskaanske krabbefiskers troch de realitytillefyzjesearje Deadliest Catch. It terrein fan Unalaska is rûch, en it binnenlân fan it eilân bestiet fierhinne út berchtme dat foar it grutste part fan it jier oerdutsen is mei snie.
Leusden
Skiednis
Yn de Romeinske tiid waard it gebiet fannijs bewenne. Om 300 n.Kr. hinne waard der in lytse wachttoer boud dêr't de fûneminten fan weromfûn waarden. Fan it begjin fan de fjirde iuw ôf liket it gebiet foar in skoft net bewnne west te hawwen. Yn de twadde helte begûn de skiednis fan it hjoeddeistige doarp, yn de buorskip Oud-Leusden oan de súdwestkant fan Amersfoart. By opgravings yn de 1980-er jierren waarden in delsetting en in grêffjild weromfûn. Yn 777 wurdt der yn in biskoplike oarkonde de namme Lisiduna, dat it hjoeddeistich Oud-Leusden is, neamd. Dat foarme it sintrum fan in gebiet dat in hannen wie fan greve Wigger, dochs dat jier troch Karel de Grutte oan de Sint-Martentsjerke yn Utert skonken waard.
Agamemnon (toanielstik)
Agamemnon, yn it oarspronklike Aldgryksk: Ἀγαμέμνων, Agamemnōn, is in toanielstik fan 'e hân fan 'e grutte Grykske toanielskriuwer en dichter Aiskylos (±525-±455 f.Kr.). It is in trageedzje dy't ferhellet oer de thúskomst fan 'e Myseenske kening Agamemnon nei syn lang befochten oerwinning op 'e Trojanen yn 'e Trojaanske Oarloch, en oer syn dea troch de hân fan syn frou Klytemnêstra. Agamemnon heart ta de toanieltrilogy Oresteia, dêr't it it earste diel fan foarmet. Yn 'e mande mei de oare beide dielen dêrfan wûn it by de jierlikse toanielwedstryd op it Ateenske Feest fan Dionysus yn 458 f.Kr. de earste priis. De Fryske oersetting fan Klaas Bruinsma ferskynde yn 1993.
De Hertstochtlike Pylger
Eins kinne lykwols mar fiif fan 'e gedichten as autentike Shakespeariaanske poëzij oantsjut wurde. Dêrby giet it om twa fan 'e sonnetten, dy't letter op 'e nij publisearre wurde soene as ûnderdiel fan 'e Sonnetten fan Shakespeare (te witten nû. 138 en 144); en om trije gedichten dy't ûntliend binne oan 'e komeedzje Leafde's Lêst Net Leanne.
De beide sonnetten dy't ta De Hertstochtlike Pylger hearre, binne as ûnderdiel fan 'e Sonnetten fan Shakespeare oerset yn it Frysk troch Douwe Kalma, en binne ferskynd yn ûnderskate útjeften yn 1944, 1969 en 2005.
Follybal op de Olympyske Simmerspullen 2000/Sealfollybal
Manlju
Groep B
De earste fjouwer lannen fan eltse groep giene nei de kwartfinales. De ferliezers fan de kwartfinales spilen om de plakken fiif oant en mei acht. By de manlju waard Joegoslaavje foar it earst yn de skiednis Olympysk kampioen troch Ruslân yn de finale mei 3-0 te ferslaan. Itaalje krige de brûnzen medalje troch te winnen fan Argentynje mei 3-0. Nederlân einige op plak fiif.
Foarwedstriden
Yn groep A giene de folgjende lannen nei de kwartfinales: Brazylje, Nederlân, Kuba en Austraalje. Yn groep B wiene dat Itaalje, Ruslân, Joegoslaavje en Argentynje.
Grutte Tsjerke (Emden)
Skiednis bou
Grevinne Anna fan Oldenburg ornearre de Grutte Tsjerke yn 1558 as grêftsjerke foar it grevenhûs fan East-Fryslân. Tusken 1560 en 1570 waard de tsjerke oanpast foar de fiering fan de protestantske earetsjinst. Yn it ramt dêrfan waard de toer mei it skip ferbûn. De brekfallige toer waard yn 1861 ôfbrutsen en ferfongen troch nijbou.
Kroanluchters
De trije kroanluchters fan de tsjerke binne yn 1779 troch Gottlieb Franke makke. Yn dat jier briek de klokkestoel en de resten fan de delstoartte klokken binne doe ferkocht. Mei it jild fan de ferkeap koene de kroanluchters oanskaft wurde. Nei de kriich hongen de kroanluchters yn oare tsjerken, mar nei de foltôging fan de bibleteek waarden de kroanluchters wer op it âlde plak ophongen.
Nederlanners
Net-Nederlânske minderheid binnen Nederlân
De Westerlauwerske Friezen binne de grutste net-Nederlânske autochtoane minderheid binnen Nederlân. Ut ûndersyk docht bliken dat in tanimmende groep minsken yn de provinsje Fryslân himsels net as etnyske Nederlanner sjocht.
Philip Bloemendal
Biografy
Bloemendal waard yn Skeveningen berne as soan fan it ortodoks-joadske echtpear Louis Bloemendal, dy't al yn 1924 ferstoar, en Rebecka Zilverberg. Hy groeide op yn Zandvoort en Haarlim. Nei it beheljen fan syn HBS-diploma wurke er koart yn de tekstylbrânsj. Hy oerlibbe de Twadde Wrâldoarloch troch ûnder te dûken yn it Gelderske doarp Velp, mar op twa persoanen nei kaam syn hiele fierdere famylje, ûnder wa syn mem, om yn it konsintraasjekamp Auschwitz.
Sozialdemokratische Partei Deutschlands
Yn 1918 waard foar it earst in sosjaaldemokraat regearingslieder fan Dútslân. Yn 1933 waard de partij ferbean, mar weroprjochte yn 1945 waard it de op ien nei wichtichste partij. Yn de perioaden 1969 – 1982 en 1998 -2005 en fan 2021 ôf wie de bûnskanselier in sosjaaldemokraat.
Follybal op de Olympyske Simmerspullen 2004/Sealfollybal
Keppeling om utens
Voleibol en los Juegos Olímpicos de Atenas 2004 Volley-ball aux jeux Olympiques de 2004
Berm
Funksjes
Berms binne fan belang yn 'e wegeboukunde, om't se de eigentlike wei ûnderstypje en tsjinje kinne as reserveromte foar in eventuële weiferbreding. Dêrnjonken hawwe se ferkearskundige wearde foar it útwiken fan weibrûkers en om ferkearsbuorden en beweiwizering te pleatsen.
Oan de Keninginne
Oan de Keninginne, yn it Ingelsk: To the Queen (eins folút: To the Queen by the Players; "Oan de Keninginne, troch de Spilers"), is in koart gedicht fan achttjin fersregels út omtrint 1600, wêryn't keninginne Elizabeth I fan Ingelân priizge wurdt, en dat mooglik skreaun is troch de wiidferneamde Ingelske toanielskriuwer en dichter William Shakespeare. Sadwaande wurdt it ta de saneamde Shakespeariaanske apokrifa rekkene. Yn 2007 waard it troch Jonathan Bate opnommen yn syn folsleine edysje fan it wurk fan Shakespeare foar de Royal Shakespeare Company.
Claus fan Amsberg
Claus wie in soan fan Claus Felix von Amsberg (1890–1953) en Gösta von dem Bussche-Haddenhausen (1902-1996)
María del Carmen Carricart
Priveelibben
Bern: Máxima (1971), Martín (1972), Juan (1982) en Inés (1984-2018).
Pake- en beppesizzerss: Amalia (2003), Alexia (2005) en Ariane (2007).
Shih tzu
Fuortplanting
Shih tzu-teefkes wurde foar it earst loopsk as se likernôch in healjier âld binne, en dat bart dêrnei twaris yn 't jier wer. Shih tzu's smite yn 'e regel 3-4 jonghûntsjes per nêst; 2 komt ek foar en der binne útsjitters oant 9 jongen. Ornaris is de stelregel: wat âlder de hûn, wat grutter de smeet. Omreden fan har lytse lichemsgrutte kin de dracht problematysk wêze, en de befalling noch nammenste mear; 20% fan 'e shih tzu's moat fia in keizersneed helle wurde. It fokken fan shih tzu's is sadwaande dreech en tiidrôvjend, en ferget suver oanhâldende oandacht fan 'e eigner fan it momint fan 'e befruchting ôf oant de jonghûntsjes wat selsrêdich wurden binne.
Aard
De shih tzu stiet bekend om syn fleurich en boartlik aard, kalm temperamint en ûnôfhinklike persoanlikheid. It is in hûn dy't him goed oanpasse kin oan in breed skala fan sitewaasjes. Netssjinsteande syn beheind postuer is er dapper, en yn Sina hied er los fan syn steat as selskipshûn dêrom ek gauris in njonkenfunksje as hiemhûn foar binnendoar. De ûnôfhinklikheid fan karakter bringt wol mei dat shih tzu's faak net botte hearrich binne.
P.T. Barnum
Phineas Taylor Barnum (Bethel, Connecticut, 5 july 1810 - Bridgeport, Connecticut, 7 april 1891) wie in Amerikaanske ûndernimmer en sirkuskeunstner, mei-oprjochter fan de Barnum & Bailey sirkus.
Symbelinus
Ynhâld
Postumus flechtet nei Itaalje, dêr't er him by syn freon Filario jout. Dêr komt er yn 'e kunde mei Iachimo (of Giacomo), dy't er ferfeelt mei in lange lofsang op 'e skientme en trou fan Imogen. Uteinlik daget Iachimo him út ta in weddenskip. As Iachimo Imogen ferliede kin en dat bewiist, sil er de ring winne dy't Imogen oan Postumus jûn hat; as it him net slagget, moat er lykwols Postumus in bedrach betelje en dêropta in duël mei him útfjochtsje. Iachimo reizget nei Brittanje ta, dêr't er him fûleindich taleit op it ferlieden fan Imogen, mar dy sjocht him net stean. Dêrop beslút Iachimo ta bedragerij: hy ferskûlet him yn in kleankiste yn Imogen har sliepkeamer, en as hja sliept, ûndersiket er de keamer en har neakene lichem foar dingen dy't him as bewiis foar har ûntrou tsjinje kinne. Weromkeard yn Itaalje oertsjûget er Postumus derfan dat er Imogen ferlaat hat troch te sizzen dat se in maal oan 'e ûnderkant fan ien fan har boarsten hat. Yn syn lulkens en fertriet stjoert Postumus dêrop twa brieven nei Brittanje ta. Oan Imogen freget er om him yn Milford Haven, oan 'e westkust fan Wales te treffen. Mar oan syn yn Brittanje efterbleaune tsjinstfeint Pisanio skriuwt er dat dy Imogen yn Milford Haven fermoardzje moat. Hy hat lykwols bûten Pisanio syn gewisse rekkene: de feint kin himsels net ta de die bringe en lit Imogen ynstee ûnderweis it brief sjen dat er fan Postumus krigen hat. Op syn oanrieden ferklaait se har as in jonge en reizget se allinnich fierder nei Milford Haven om dêr wurk te sykjen. Hy jout har ek it sabeare fergif dat de keninginne by Kornelius besteld hie, yn 'e ferûnderstelling dat it in middel tsjin mislikens is. Imogen nimt de namme Fidelius oan, dat "trou" betsjut.
Stedsk Muzykkorps Snits
thumb|700px|It Steds Muzykkorps fan Snits yn 2010 It Keninklik Erkende Steds Muzykkorps fan Snits is in muzykferiening dy't yn oktober 1922 oprjochte is yn de stêd Snits. It is fuortkomd út it Muziekcorps der dienstdoende Schutterij dat destiids ek wol sa neamd waard. De measte stêden hienen earder wol in muzykkorps.
Skiednis
Troch it wurd 'steds' blykt dat it korps destiids mei organisaasje of finansiering in bân hie mei de stêd. Neidat op 2 july 1906 it 'Muziekcorps d.d. Skutterij' ophâlde te bestean, waard fanwege de gemeente Snits, it 'Sneeker Muziekcorps' oprjochte. In part fan it harmonykorps bestie út leden fan it 'Muzykcorps d.d. Skutterij'. Nei twa kear ûntbûn te wêzen waard it yn 1922 foar de tredde kear oprjochte. Yn datselde jier waarden de Kristlike Muzykferiening 'Harmonie (in harmonyorkest, letter nei 1928 oergien yn in fanfareorkest) en Arbeidersmuzykferiening 'Steun in den Strijd' (doe fanfare, nei 1938 harmonyorkest) oprjochte. It hjoeddeiske orkest waard troch Snitsers meast oantsjutten as 'ut Stedelijk', mar dat is offisjeel earst nei de oarloch ûntstien op 27 july 1945 nei in fúzje tusken it Sneeker Muziekcorps en Steun in den Strijd. Hoewol't de woartels fan de feriening folle âlder binne, is it jier fan oprjochting 1922 bleaun.
REM-sliep
Yn de REM-sliep stjoert de harsensstam ynformaasje nei dielen fan de harsens dy't normaal allinnich troch sintugen stjoerd wurde. Dat soe de oanwêzigens fan dreamen ferklearje kinne.
Shakespeariaanske apokrifa
Toanielstikken
Yn teory soe it dus dúdlik wêze moatte wat Shakespeare skreaun hat en wat net: alles yn 'e First Folio moat fan him wêze en fierders neat, mei't Heminges en Condell sûnder mis better wisten wat er skreaun hie as lettere wittenskippers, dy't op breklike boarnen fertrouwe moasten. Der binne lykwols in stikmannich komplikaasjes. Yn 'e santjinde iuw ferskynde nammentlik ûnder Shakespeare syn namme in hiele rige stikken dy't net yn 'e First Folio foarkomme. Dêr kinne ûnderskate redens foar wêze. Yn guon gefallen kinne se gewoan it wurk west hawwe fan malafide printers, dy't meiliftsje woene op 'e reputaasje fan Shakespeare. Yn oare gefallen soe it wêze kinne dat Shakespeare net de skriuwer wie, mar by de tastânkomming fan it oangeande stik in redigearjende rol ferfolle hat. Of sa'n toanielstik soe basearre wêze kinne op in plot dy't Shakespeare betocht mar nea útwurke hat. Ek is it mooglik dat it om in gearwurking tusken Shakespeare en ien of mear oare toanielskriuwers giet. En ien fan 'e meast foar de hân lizzende mooglikheden is dat sa'n stik troch in oar toanielselskip opfierd is, en dat Heminges en Condell der dus net oer beskikke koene doe't se de First Folio gearstalden.
Nadezjda Udaltsova
Biografy
Nadezjda Udaltsova waard berne yn Orjol yn Ruslân as dochter fan de plysjeoffisier Andrev Timofejevitsj Prudkovsky en Vera Nikolajevna Choglakova. Yn 1892 ferhûze de húshâlding nei Moskou, dêr't Nadezhda nei in partikulier famkesgymnasium gie. Yn 1905 helle sy it diploma en studearre dêrnei yn partikuliere ateliers yn Moskou (ûnder oare by Konstantin Jûon (1875-1958)) en doe yn Parys by André Segonzac.
UNPO
Eardere leden
*) = oprjochtsjend lid
Polygoonsjoernaal
Skiednis
Polygoon-Profilti is yn 1919 oprjochte fan Julius Stoop en makke oarspronklik tuskentitels foar stomme films. Yn 1921 sette Polygoon-Profilti útein mei it sels meitsjen fan opdrachtfilms, lykas yn it bûtenlân Pathé (Frankryk) en Fox Movietone News (Feriene Steaten) al diene. Jannewaris 1924 begûne de earste wyklikse filmsjoernaals ûnder de titel 'Hollandsch Nieuws'. Yn 't earstoan wiene dy om de twa wike en fan begjin jierren tritich (20e iuw) ôf oan wiene dy alle wiken te sjen yn de bioskoop. Yn dy jierren kaam ek de lûdsfilm op. "Waar zij (de kameramannen) niet zijn, is niets te doen" wie it biedwurd fan Polygoon. De tune fan it Polygoon-sjoernaal wie in fariaasje op de bekende wize fan Mijn Nederland.
Nei de oarloch kaam dat Polygoon op krityk te stean. Dêrnei begûn lykwols gloarjetiid fan it Polygoon-sjoernaal yn de bioskoop. Leafst 400 bioskopen brochten alle wiken it Neêrlands Nieuws en it Wereldnieuws. Fan 1946 ôf wie redakteur Philip Bloemendal (1918-1999) as kommintator by it Polygoon-sjoernaal belutsen en dat soe er 40 jier lang bliuwe. Syn stimlûd hat in ûnferjitlik stimpel op it Polygoon-sjoernaal set.
Hippolytus (toanielstik)
Ynhâld
Dan komt Teseus thús en fynt dy it lyk fan syn frou. Om't se in eed fan geheimhâlding sward hawwe, kin it koar Teseus neat oer de dea fan syn frou fertelle, mar Teseus ûntdekt tusken har klean in brief wêryn't Fedra úthâldt troch Hippolytus ferkrêfte te wêzen. Alhiel breinroer ferflokt Teseus dêrop syn soan, en ropt syn heit, de seegod Poseidon, oan om 'e flok ta útfiering te bringen. As Hippolytus der neitiid yn komt, hâldt er út dat er ûnskuldich is, mar hy kin net útlizze hoe't it yn it echt sit, om't er bûn is oan syn eed fan geheimhâlding. Teseus ferballet syn soan op grûn fan 'e ynhâld fan it brief, dat er foar wier oannimt.
Paulette Goddard
Wurkpaad
Goddard waard hieltyd mear bekend. Yn 1939 die se mei oan The Woman mei Norma Shearer, Joan Crawford en Rosalind Russell. By it meitsjen fan dy film waard oerwoegen om Goddard foar de rol fan Scarlett O'Hara yn Gone with the Wind te freegjen.
Yn 1958 troude se nochris, no mei de Dútsk-Amerikaanske skriuwer Erich Maria Remarque; oant syn dea yn 1970 ta binne sy by elkoar bleaun. Op 23 april 1990 stoar Goddard oan de gefolgen fan longemfyseem.
Greide
Njonken har funksje op it mêd fan 'e lânbou binne greiden ek ekologysk sjoen fan grutte betsjutting, fanwegen har iepen, sinnige foarkommen, dat floara en fauna oanlûkt dy't ûnder oare kondysjes net oerlibje kinne soe. Greidlân komt ek fan natuere foar (tink oan 'e steppes fan East-Jeropa en Sintraal-Aazje; de savannes fan Afrika, de prêrjes fan Noard-Amearika en de pampa's fan Súd-Amearika), mar net yn Nederlân. Hjir binne alle greiden skepen troch de minske, dy't er der ek allegeduerigen yn yngrypt, sadat it natuerlike biotoop gjin kâns kriget om him te ûntwikkeljen. Sa is in protte greidlân sûnt de jierren santich op 'e nij ynsiedde, om in heger gewier oan gers te krijen en blommen en oare net-gerzige planten safolle mooglik út te bannen.
Heide
Heide of heidlân is in mei strewellefegetaasje begroeid lânskipstype dat foarkomt op ûnfruchtbere, soerhâldende ûndergrûnen lykas heechfean en ûntkalke dúngebieten. It wurdt karakterisearre troch iepen gebieten dy't bedutsen binne troch in leechgroei fan houtige planten út 'e heide- en beikeheide-famyljes.
The Mask (film út 1994)
Plot
Tyrell wurdt der troch ien fan syn oan 'e plysje ûntsnapte trewanten op wiisd dat de keardel mei wa't Tina dûnset, deselde is dy't de bankoerfal ferrinnewearre hat. Tyrell lit alle oanwêzigen út 'e nachtklub smite en besiket dan The Mask te fermoardzjen, mar dat slagget net. The Mask spilet úteinlik fan rutens, mar lit in ôfskuord stikje fan syn kolbêrjaske efter, dat weromferoaret yn in lapke fan Stanley syn mei in ûngewoan drok motyf bedrukte pyama. Neitiid wurde Tyrell en syn mannen foar de bankoerfal arrestearre troch resjersjeur Kellaway en syn ûnnoazele partner Doyle, wêrby't Kellaway yn 'e Coco Bongo in stikje weromfynt fan 'e pyjama dêr't er juster Stanley yn sjoen hat. Hy begjint dêrtroch te fermoedzjen dat Tyrell by de bankoerfal help hân hat fan binnenút, te witten fan Stanley.
Untfangst
Op 'e webside Rotten Tomatoes, dy't resinsjes sammelet, hat The Mask in goedkarringspersintaazje fan 77%, basearre op 53 ûnderskate resinsjes. De konsensuskrityk fan 'e webside, gearstald út al dy resinsjes, stelt: "[De film] sjit miskien like faak mis as rekke, mar Jim Carrey syn manyske bombast, Cameron Diaz har seksuele oantrekkingskrêft en de algemiene cartooneske oerdied hâlde The Mask oerein." Op Metacritic, de wichtichste konkurrint fan Rotten Tomatoes, behelle The Mask in goedkarringspersintaazje fan 56%, basearre op 12 resinsjes.
Sleat (wetter)
Sleatten moatte ien kear yn 't jier hekkele wurde, wêrby't se ûntdien wurde fan 'e wetterplanten. Bart soks net, dan groeie se op 'en doer ticht. Behalven foar ôffreding, ûntwettering en opfang fan oerstallich wetter binne sleatten ek fan libbensbelang foar biodiversiteit en foar de natoer yn it algemien. Benammen in protte fûgels, ynsekten en amfibyen tankje harren fuortbestean oan 'e biotopen fan 'e sleat sels en fan 'e sleatswâlen.
Fiksje
Fiksje is de foarm fan lykfol hokker wurk dat yn syn gehiel of foar in part ynformaasje oerbringt oer foarfallen dy't net echt binne, mar ynstee optocht en oan 'e fantasij fan 'e auteur ûntspruten binne. Hoewol't de term "fiksje" by útstek fan tapassing is op romans, novelles en koarte ferhalen, kin it ek ferwize nei poëzij en toanielfoarmen, ynkl. musicals, opera, ballet, film en tillefyzje. It tsjinstelde fan fiksje is non-fiksje, dat útslutend giet oer feitlike foarfallen (of alteast foarfallen wêrfan't oannommen wurdt dat it feitlike foarfallen binne).
Erich Maria Remarque
Libben en wurk
Yn 1927 kaam Remarque syn roman Station am Horizont út yn de foarm fan in fuljeton yn it sportblêd "Sport im Bild" dêr't er doe foar wurke. Earst yn 1998 kaam it yn boekfoarm út. Syn meast bekende wurk, Im Westen nichts Neues skreau er yn in pear moanne yn 1927, mar Remarque koe net fuortendaliks in útjouwer fine. De roman, pyblisearre yn 1929, beskriuwt de grousume ûnderfinings fan Dútske soldaten yn de Earste Wrâldkriich. Yn de neikommende romans beskriuwe er de wederwarichheden fan de feteranen nei de kriich. thumb|225px|Remarque by oankomst yn New York Nei it dienmeitsjen fan Der Weg zurück yn 1931, ferliet Remarque Dútslân. Hy kocht in filla yn Porto Ronco yn Switserlân en wenne dêr en yn Frankryk oant 1939, it jier dat er mei syn frou nei de Feriene Steaten ferfarre. Sy waarden Amerikaansk steatsboarger yn 1947.
Yn 1948 gie Remarque werom nei Switserlân, dêr't er oant de ein fan syn dagen bliuwe soe. Sân jier bleau it stil om Remarque hinne, tusken Arch of Triumph en syn nij boek, The Spark of Life (Der Funke Leben), dat yn 't Ingelsk en Dútsk ferskynde yn 1952. Doe't er noch mei The Spark of Life oan 'e gong wie, wurke Remarque ek oan in roman titele, Zeit zu leben und Zeit zu sterben. It boek ferskynde earst yn Ingelân (1954) ûnder de net sa sekuer fertaalde titel A Time to Love and a Time to Die. Yn 1958 wie Douglas Sirk regisseur fan de film A Time to Love and a Time to Die, basearre op Remarque syn roman. Remarque hie in lytse rol as professor yn de film.
Non-fiksje
Non-fiksje is ien fan 'e beide haadferdielings fan proaza, en it tsjinstelde fan fiksje, sa't al yn 'e term besletten leit. Non-fiksje bestiet út ferslaggen dy't útslutend basearre binne op feitlike foarfallen. Sokke beskriuwings en bewearings kinne lykwols ûnwier wêze, benammen op punten dêr't ynformaasje ûntbrekt en dêr't de auteur oannames meitsje moat, of op punten dêr't de auteur betrouwe moat op âldere boarnen dy't mooglik net sekuer binne. Soks komt bygelyks gauris foar yn 'e skiedkunde, wêrby't men faak lang net alles mear persiis neigean kin. Ek komt it foar dat de auteur ienfâldichwei de mienings of leauwensoertsjûgings fan trêden trochjout, bygelyks as it oer mytology of religy giet. Non-fiksje hoecht tsjintwurdich net mear needsaaklikerwize út skreaune tekst te bestean, mei't men likegoed gebrûk meitsje kin fan media as tillefyzje en film.
Botanyske tún
Botanyske tunen omfetsje meastal kassen, dêr't eksoatyske planten út 'e tropen kultivearre wurde. Yn sokke kassen (en by goed waar by 't simmer ek wol yn iepenloftdielen fan botanyske tunen) wurde jûns gauris sosjale gearkomsten holden, lykas lêzings, toanielfoarstellings en konserten. Soms fungearje botanyske tunen ek as keunstgaleryen; byldhouwurken passe der bygelyks hiel goed by.
Nije Tsjerke (Emden)
Skiednis
Op 6 septimber 1944 waard by it swierste bombardemint op Emden mear as 80% fan de stêd ferneatige. De Nije Tsjerke baarnde oant de fûneminten ôf, mar waard yn de jierren 1949-1950 wer opboud. It ynterieur waard net rekonstruearre en krige in modern oansjen.
Yn 1998 bestie de tsjerke 350 jier en waard de "Bauverein Neue Kirche Emden" stifte. Dy feriening stribbe nei it behâld fan de tsjerke yn de oarspronklike foarm. Yn de jierren 2011-2012 waard in grutte renovaasje útfierd. De kosten om de tsjerke werom te bringen yn de oarspronklike steat waarden op 3,2 miljoen rûsd. Om't dat bedrach te heech waard is der keazen foar in mear realistysk plan. De tsjerke bliuwt foar de earetsjinst iepen, mar wurdt ek foar kulturele eveneminten brûkt. De kosten fan de restauraasje bedroegen 1,3 miljoen euro en nei 15 moannen wurk waard de Nije Tsjerke op 6 septimber 2013 de op 'en nij iepene.
Súdlik Afrika
Súdlik Afrika is de loskes definiëarre súdlike geografyske regio fan it wrâlddiel Afrika. Dizze regio bestiet út de folgjende 11 lannen: Oars as de measte oare dielgebieten fan Afrika bestiet Súdlik Afrika út frijwat ferskate lannen, dy't net ferbûn wurde troch in mienskiplike skiednis of kultuer. Lykwols hawwe se, fral sûnt de fal fan it apartheidsrezjym yn Súd-Afrika, om 1990 hinne, wol sterke ekonomyske bannen ûntwikkele. Om dat te fasilitearjen is yn 1992 de Untwikkelingsmienskip fan Súdlik Afrika (SADC) oprjochte.
Never Say Never Again (film)
Foarskiednis
In skript foar Warhead dat skreaun wie troch Len Deighton befette eleminten dy't fier fan 'e plot fan Thunderball ôfdwaalden, lykas it delsjitten troch SPECTRE fan fleantugen boppe de Bermudatrijehoek en it besetten troch deselde organisaasje fan Liberty Island en Ellis Island yn 'e haven fan New York om dêrwei fia it rioel in ynvaazje fan Wall Street út te fieren. Dat senario waard yn 1978 oankocht troch Paramount Pictures, mar de produksje rekke yn swierwaar doe't Danjaq, de memme-ûndernimming fan Eon Productions, en syn partner United Artists beswier oantekenen om't it skript oan alle copyrightbeheinings foarby gie. De produksje fan Warhead waard dêrnei foar jierren op 'e lange baan skood.
Casting
De rol fan Domino Petachi waard earst oanbean oan Dalila di Lazzaro, mar dy betanke foar de ear. Kim Basinger, dy't yn 'e iere 1980-er jierren noch oan it begjin fan har karriêre stie, waard oan Connery en fia him oan 'e produsinten oanrikkemandearre troch syn frou Micheline, dy't Basinger met hie yn it Grosvenor House Hotel yn Londen. Yn 'e rol fan CIA-man Felix Leiter, dy't it filmpublyk neffens Connery altyd daliks wer fergeat, waard op syn foarspraak troch de produsinten Bernie Casey cast, dy't (sa wie de hoop) as negroïde akteur de rol opfallender meitsje soe. In relatyf jonge Edward Fox waard oannommen foar de rol fan M, de sjef fan MI6, by wize fan kontrast mei de âldere Bernard Lee, dy't deselde rol spile yn 'e films fan Eon Productions. Komyk Rowan Atkinson waard yn 'e rol fan 'e knoffelige amtner Nigel Small-Fawcett oan 'e cast fan 'e film tafoege by wize fan komyske noat.
Opnamen
De opnamen foar Never Say Never Again setten op 27 septimber 1982 útein en duorren oant yn 'e maityd fan 1983, mei dêropta reshoots dy't yn 'e simmer fan dat jier plakfûnen. De binnendoarsênes, dy yn 'e timpelruïne yn Etioopje ynbegrepen, waarden filme yn 'e Elstree Studios yn Hertfordshire. Fierders waard der op lokaasje filme yn Ingelân, oan 'e Frânske Riviêra en yn 'e Bahama's. De sênes yn it wellness-sintrum fûnen plak yn Luton Hoo, yn it Ingelske greefskip Bedfordshire. De Flying Saucer, it jacht fan Largo, wie eins de Nabila (no de Kingdom 5KR), fan 'e Saûdyske miljardêr Adnan Chasjokdzji. De ûnderwettersênes waarden filme troch Ricou Browning, dy't hast tweintich jier earder ek belutsen west hie by de ûnderwetteropnamen foar Thunderball.
Distribúsje
Yn 1997 ferkocht Kevin McClory de auteursrjochten op Never Say Never Again en op it ferhaal fan Thunderball foar in net bekend makke bedrach oan Sony Pictures. Doe't de distribúsjerjochten dêrtroch noch datselde jiers by Metro-Goldwyn-Mayer (MGM) bedarren, kamen de rjochten op alle James Bond-films foar it earst yn ien hân, mei't MGM yn 1981 United Artists oernommen hie, dat de rjochten op 'e kanonnike Bond-films dielde mei Danjaq, de memme-ûndernimming fan Eon Productions.
Prizen
Barbara Carrera waard foar har rol as Fatima Blush yn Never Say Never Again nominearre foar Golden Globe foar bêste byrol fan in aktrise. Dy priis gie lykwols nei Cher foar har rol yn Silkwood.
East-Afrika
Yn bredere sin wurde ek ta East-Afrika rekkene:
Temperatuer
(90° F – 30) : 2 = 30° C
Wieringermar
Ekonomy
Wieringermar hat meast ikkerbou (ierdappelen, nôt, en sûkerbiten), túnbou, en feehâlderij. Fierder is dêr ek wat lichte yndustry.
Kolleezje fan B&W
It leste kolleezje fan boargemaster en wethâlders fan Wieringermar bestiet út:
De Offerplingsters
Ynhâld
It stik iepenet as Orestês by it grêf fan syn heit Agamemnon arrivearret, dy't fermoarde is troch (Orestês) syn mem, Klytemnêstra. Hy is yn it selskip fan syn neef Pûladês, de soan fan 'e kening fan Fokis, oan waans hof oft er yn ballingskip grutbrocht is. Orestês pleatst twa lokken fan syn hier op it grêf, mar fuort dêrnei moatte hy en Pûladês harren ferskûlje as Elektra, de suster fan Orestês by it grêf oankomt mei by har in koar fan âldere slavinnen (de offerplingsters út 'e titel), om in plingoffer op it grêf út te jitten. Hja binne stjoerd troch Klytemnêstra, nei't dy pleage is troch in skriklike nachtmerje wêryn't se it boarst joech oan in grutte slange, dy't tagelyk mei de tate ek bloed fan har dronk. Nei it offerritueel merkt Elektra de beide lokken hier op, dy't tige op har eigen hier lykje, en dan twa pear fuotprinten, wêrfan't it iene har eigen net wanlyk is. Op dat stuit komme Orestês en Pûladês út har sideplak te foarskyn, en wit Orestês har derfan te oertsjûgjen dat er har broer is.
Abdij Maria Laach
De Abdij Maria Laach (Latyn: Abbatia Mariae Lacensis of Abbatia Mariae ad Lacum of Abbatia Lacensis; ôfstammend fan it wurd lacus (= mar): "Abdij fan Marije oan de Mar") is in kleaster yn Glees yn de (lânkring Ahrweiler, Rynlân-Palts) yn Dútslân. De abdij is fan de Beuroner Kongregaasje fan de Benediktynske oarder.
De kleastertsjerke mei seis tuorren wurdt as ien fan de moaiste monuminten fan de Salyske boukeunst yn Dútslân beskôge. It paradys (atrium, foarhôf) foar de tsjerke is it lêste yn syn soarte noardlik fan de Alpen. De 13e-iuwske kleastergong waard yn 1859 restaurearre. Paus Pius XI joech de tsjerke yn 1926 de status fan basilyk.
Nije tiid
De muonts Ludger Rincklake makke tusken 1901 en 1913 de ûntwerpen foar in pear kleastergebouwen en yn de jierren 1928-1929 wreide de arsjitekt Martin Weber it kompleks mei mear gebouwen út.
Mei twa yn 1937 en 1956 útein sette restauraasjes waard ynearsten de bûtenkant en dêrnei ek it ynterieur fan de abdijtsjerke safolle mooglik yn de oarspronklike steat werom brocht. De abdij waard yn 1984 op de list fan kânshawwers foar it wrâlderfgoed set, mar yn 1993 wer ferwidere. Op snein 27 augustus 2006 fierde de kleastermienskip mei biskop Reinhard Marx fan it aartsbisdom Trier de feestmisse yn it ramt fan it 850-jierrich wijingsjubileum fan de tsjerke. De abdij telde yn 2021 25 muontsen en 2 kleasteroblaten.
Loire (rivier)
De Loiredelling tusken Sully-sur-Loire en Chalonnes-sur-Loire is troch UNESCO ta Wrâlderfgoed ferklearre om reden fan de protte kastielen dy't dêr steane, lykas Amroise, Blois, Chambord, Lageais en Chenonceaux.
Ewoks (telefyzjesearje)
Produksje
Yn totaal waarden der fan Ewoks twa seizoenen makke, elts besteande út 13 ôfleverings fan likernôch 22 minuten. It totale oantal ôfleverings kaam dêrmei op 26 út, mar yn seizoen 2 bestie eltse ôflevering út twa segminten fan 11 minuten. Dat kaam del op twa op harsels steande ferhaaltsjes per ôflevering, ôfsjoen fan fjouwer "dûbellange" segminten (nû. 3 The Raich; nû. 5 Night of the Stranger; nû. 8 The Season Sceptre en nû. 12 Battle for the Sunstar), dy't eins like lang wiene as de ôfleverings út it earste seizoen. As de 13 ôfleverings út seizoen 1 ek segminten neamd wurde, wiene der yn totaal 35 segminten (of selsstannige ferhaaltsjes). It earste seizoen fan Ewoks, dat aardich ferfine wie, waard fan 7 septimber oant en mei 30 novimber 1985 yn 'e mande mei de kwalitatyf mindere sustersearje Star Wars: Droids op 'e Amerikaanske tillefyzje útstjoerd troch ABC yn it ramt fan it saneamde Ewoks and Droids Adventure Hour. It twadde seizoen, wêryn't sawol plotopbou as fisuele styl ferienfâldige wiene, waard fan 13 septimber oant en mei 13 desimber 1986 'los' útstjoerd troch itselde tillefyzjenetwurk.
Poitiers
Stêd en omkriten
Net fier fan Poitiers leit it attraksjepark Futuroscope.
Gryksk-Otterdokse Tsjerke fan Antiochië
Skiednis
De Gryksk-Otterdokse Tsjerke fan Antiochië beweart werom te gean op ien fan 'e earste kristlike gemeenten, dy't yn it jier 35 of dêromtrint stifte waard troch de apostel Petrus, sa't beskreaun stiet yn it nijtestamintyske bibelboek Hannelingen fan de Apostels (11:26). It is ien fan 'e fiif tsjerken dy't datselde úthâlde (de oaren binne de Syrysk-Otterdokse Tsjerke, de Melkityske Gryksk-Katolike Tsjerke, de Syrysk-Katolike Tsjerke en de Maronityske Tsjerke. De Gryksk-Otterdokse Tsjerke fan Antiochië ûntstie as in selsstannige tsjerke troch it Grutte Skisma fan 1054, wêrby't de eastersk-otterdokse tsjerken harren losmakken fan 'e Westerske Tsjerke. De Roomsk-Katolike Tsjerke hat mear as 900 jier in titulêre patriarch fan Antiochië fan 'e Latynske liturgy beneamd, oant de sit nei 1953 fakant bleau en yn 1964 ôfskaft waard foarútrinnende op 'e fermoedsoening, yn 1965, tusken de Roomsk-Katolike Tsjerke en de Gryksk-otterdokse tsjerken.
Kamp Amersfoart
Lieding
It kamp foel ûnder de ferantwurdlikens fan Wilhelm Harster, de 2e man ûnder generaal Rauter. Yn it kamp wurken ûnder oaren:
Leafwâld
Yn Nederlân binne de measte bosken leafwâlden. Nullewâld komt wol foar, mar liedt hjir troch de te waarme temperatuer mar in sieltôgjend bestean. Dêrby moat oantekene wurde dat alle bosken yn Nederlân kultuerbosken binne, dy't troch de minske oanplante binne en faak ek ûnderholden wurde. It lêste stikje oerwâld yn Nederlân, op 'e Feluwe, waard oan 'e ein fan 'e njoggentjinde iuw kappe.
Corrie ten Boommuseum
Skiednis
Corrie ten Boom wie yn it earstoan horloazjemakker. Under de besetting wie sy mei-oprjochter fan in helpline foar joaden. It hûs mei aparte ferbouwings, lykas in skûlromte, wie in trochfieradres. Yn 1943 waard dy skeakel yn de line nei in ûnderdûkadres foar joaden ûntdutsen. Corrie, har heit Casper en har suster Betsie waarden nei in konsintraasjekamp stjoerd. Yn it kamp tsjûge hja fan har leauwe yn Kristus. Sy oerlibbe it kamp en ferfear nei de oarloch nei de Feriene Steaten. Dêr waard hja bot ferneamd.
Stikelychels
De stikelychels (Latynske namme: Erinaceinae) foarmje in ûnderfamylje fan 'e klasse fan 'e sûchdieren (Mammalia), it skift fan 'e ynsekte-iters (Eulipotyphla) en de famylje fan 'e stikelbargen (Erinaceidae), dêr't û.o. de gewoane stikelbaarch ta heart. Dizze ûnderfamylje, dy't út 16 ferskillende soarten bestiet, ûnderskiedt him fan 'e oare libbene ûnderfamylje fan 'e stikelbargen, dy fan 'e hierychels (Galericinae) troch it hawwen fan echte stikels.
Follybal op de Olympyske Simmerspullen 2004/Strânfollybal
Strânfollybal is ien fan de twa dissiplines fan it follybal dy't spile waard op de Olympyske Simmerspullen 2004 yn Atene. De oare dissipline wie it sealfollybal. Der wie in toernoai foar manlju en froulju. De wedstriden setten op 15 augustus 2004 útein en einigen op 25 augustus 2004. It strânfollybal hie plak op it Faliro Olympic Beach Volleyball Centre
Froulju
Der diene 24 duo's mei oan dizze Olympyske Simmerspullen, dy wiene ferdield oer seis groepen mei elts fjouwer duo's. De twa bêste duo's fan eltse groep pleatsten harren foar de achtste finales, dy 12 duo's waarden oanfolle mei fjouwer duo's dy't as bêste nûmer trije yn harren groep einige wiene.