cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Elizabeth Haydon
Libben en karriêre
Haydon waard yn 1965 berne yn 'e steat Michigan. Behalven skriuwster is hja ek muzikante. Se spilet de harp en is sjongster fan Midsiuwske lieten. Fierders is se kundich op it mêd fan herbalisme (genêskrêftige krûden). Under har leafhawwerijen binne antropology en folkloare. Hja wennet op 't heden oan 'e eastkust fan 'e Feriene Steaten mei har man en trije bern.
Yn 1999 debutearre Haydon mei de roman Rhapsody: Child of Blood, it earste boek út wat de Symphony of Ages-rige wurde soe. Rhapsody is in romantyske fantasy oer twa jonge minsken, Rhapsody en Ashe, dy't yn ferskillende tiden yn deselde wrâld libje en troch in fâld yn 'e tiid mei-inoar yn 'e kunde komme en de leafde fine. Se reitsje inoar lykwols wer kwyt as Ashe nei syn eigen tiid weromskuord wurdt, dy't foar Rhapsody in fiere takomst is. Ferskate jierren letter moat Rhapsody flechtsje foar in machtich man dy't har tsjin har wil ta syn frou meitsje wol, en op har flecht moetet hja de hiermoardner Achmed en dy syn maat, de hierling Grunthor, dy't sels ek de wyk nimme moatte, foar in F'dor-demon. Troch omstannichheden wurde se twongen om in hoale yn te gean oan 'e woartels fan 'e wrâldbeam. Trijeresom reizgje se dan troch de midden fan 'e Ierde, wat ek in reis troch de tiid blykt te wêzen, want as se nei in lange, lange reis oan 'e oare kant foar 't ljocht komme, hawwe se Ashe syn tiid berikt. Lykwols wachtet de ûnstjerlike demon harren op, en ek oare fijannen binne har troch de tiid hinne folge.
Ouderkerk oan de Isel
Ekonomy (earder en no)
Net allinnich ferfier oer wetter, mar ek oer lân is fertsjintwurdige yn Ouderkerk oan de Isel mei in pear (ynternasjonale) transportûndernimmings. Fierders sitte der ferskate bedriuwen lâns de Iseldyk, wêrfan Houthandel Heuvelman, in gruthannel en ymporteur fan hout, mei namme neamd wurde kin. Net allinnich troch de grutte of de leeftyd (oprjochte yn 1876), mar benammen troch de yn it each springende grutte, giele, houten loadsen lâns de dyk. Mar sûnt de jierren santich doe't der in soad nije huzen boud waarden is in grut part fan de befolking forins en wurket yn benammen Rotterdam of Gouda.
Utberdum
Utberdum wie yn de Midsiuwen it noardlike diel fan it dekanaat Stauria, de âlde namme foar Starum. Tocht wurdt oan de Burd ûnder De Gaastmar en Heech en it gebiet dêr omhinne.
Wyatt Earp
Nei Tombstone
Op 28 july 1880 waard Wyatt Earp troch sheriff Charlie Shibell oansteld as helpsheriff foar it eastlike part fan Pima County, dêr't Tombstone lei. Syn baan as byrider foar Wells Fargo droech er doe oer oan syn broer Morgan. It amt fan helpsheriff wie lukratyf, mei't de helpsheriff ek belestingynder wie en hy 10% fan 'e ine belestings sels hâlde mocht (wat delkaam op in jiersalaris fan $40.000, of yn hjoeddeisk jild sa'n $975.000). Op 28 oktober 1880 rekke Fred White, de marshal fan Tombstone, troch in ferdwaalde kûgel deadlik ferwûne doe't er te neare nacht in groepke dronken feestfierders delbêdzje woe dy't besochten de moanne del te sjitten. Hoewol't Wyatt Earp op dat stuit gjin fjoerwapen by him hie, gied er der daliks op ta en liende er in pistoal fan Fred Dodge. Dêrmei hufte er Curly Bill Brocius yn it gesicht, de man dy't by fersin White yn 'e ûnderbúk sketten hie. Earp en syn broer Virgil brochten Brocius, dy't in lid fan The Cowboys wie, letter dy deis oer nei Tucson, wêrmei't se him mooglik rêden fan in lynchpartij, mei't White yn Tombstone tige populêr wie. Neitiid waard Virgil njonken syn amt as plakferfangend U.S marshal ek oansteld as de stedsmarshal fan Tombstone.
Sjitpartij by de O.K.-Kraal
Op 30 oktober tsjinne Ike Clanton in oanklacht foar moard yn tsjin 'e bruorren Earp en Doc Holliday. Rjochter Wells Spicer rôp de deis dêrop in preliminêre sitting gear, om te sjen oft der genôch bewiis wie om 'e fjouwer mannen te ferfolgjen. Dat barren duorre mear as in moanne, wat doedestiden hiel ûngewoan wie. Yn dy perioade naam Spicer skriftlike en mûnlinge tsjûgenissen yn omtinken fan in stikmannich lju. Neffens it tsjûgenis fan sheriff Behan hiene de Cowboys harren net ferset, mar krekt de hannen omheech dien, en wiene de earste kûgels ôffjurre út 'e revolver fan Doc Holliday (hoewol't oare tsjûgen seine dat Holliday dy deis bewapene west hie mei in gewear en net mei in revolver). Neffens it tsjûgenis fan Wyatt Earp hiene hy en syn bruorren harren revolvers pas lutsen nei't Billy Clanton en Frank McLaury dat diene. De sjitpartij wie neffens him dan ek in gefal fan selsferdigening. Nei yngeand ûndersyk besleat rjochter Spicer op 30 novimber dat der net genôch bewiis tsjin 'e bruorren Earp en Doc Holliday wie om ta ferfolging oer te gean. Nettsjinsteande dat se dêrmei foar de wet yn it gelyk steld wiene, hie de reputaasje fan 'e Earps yn Cochise County in flinke knau krigen, mei't de oanhingers fan The Cowboys harren no as moardners beskôgen. The Cowboys sels sinden op wraak.
Lettere jierren en dea
Nei 1912 bemuoide Earp him benammen mei syn eigen mynclaims. Dêrnjonken begûn er yn 'e jierren '10 as ûnbetelle adviseur foar de filmyndustry fan Hollywood te wurkjen. Yn dy hoedanichheid wied er belutsen by de produksje fan ferskate stomme westernfilms. Fierders krige er yn 'e iere 1920-er jierren de earetitel fan helpsheriff yn San Bernardino County. Hy en de frou kochten letter in lytseftich hûs yn Vidal, dêr't se fan 1925 oant 1928 fan 'e hjerst oant en mei de maityd taholden, sadat Earp dêr deunby syn "Happy Days"-minen yn it Whipple-berchtme eksploitearje koe. Dat hûs wie de iennichste keapwente dy't hy en Josephine yn eigendom hiene yn 'e hiele 46 jier dat se byinoar wiene. Earp hie in beheind súkses mei syn goudminen, genôch, alteast, om fan bestean te kinnen, om't er ek ynkomsten hie út syn ynvestearrings yn 'e ierdoaljemaatskippij Kern County Oil.
List fan boargemasters fan Skoatterlân
List fan boargemasters fan Skoatterlân fan 1851 oan 1934.
Wyatt Earp
Lettere jierren en dea
De routsjinst waard holden yn 'e Congregational Church oan Wilshire Boulevard, wêrby't de deakiste droegen waard troch William J. Hunsaker, Jim Mitchell, George W. Parsons, Wilson Mizner, John Clum, William S. Hart en Tom Mix. Hunsaker wie in foaroansteand abbekaat yn Los Angeles, dy't earder yn Tombstone wenne en dêr de Earps foar de rjochtbank ferdigene hie. Mitchell wie in sjoernalist fan 'e Los Angels Examiner dy't yn Hollywood as senarioskriuwer wurke. Parsons wie in oprjochtsjend lid fan it Komitee fan Wachens yn Tombstone. Mizner wie in toanielskriuwer mei wa't Earp yn Alaska befreone rekke wie. Clum wie in eardere boargemaster fan Tombstone en haadredakteur fan The Tombstone Epitaph. Hart en Mix wiene westernakteurs út Hollywood. De routsjinst waard holden yn ôfwêzigens fan Josephine, dy't sa oerstjoer west hawwe soe, dat se der net by wêze koe. Grace Spolidora leaude dêr neat fan. Yn har fraachpetear fan 1990 sei hja: "Sa oerstjoer wie se net. Se wie apart."
Grutte Wierd
Libben
Jelckama waard berne om 1490 hinne, as soan fan de âldere suster fan Grutte Pier, fierders is net in soad bekend oer syn jonge libben. Fan Wijard wurdt sein dat er in aldermachtigst grutte en sterke feint wie wêrfan't syn foarkommen net ûnder die foar dat fan syn ferneamde omke Pier. Jelckama soe 2,15 meter lang west wêze en hy koe in hynder fan 450 kilo op syn skouders huffe.
Thorvald Eriksson
Thorvald Eriksson (Yslânsk: Þorvaldr Eiríksson; Aldnoarsk: Þōrvaldr Eirikssonr) (975 - 1006) wie in soan fan Erik de Reade en in broer fan Leif Eriksson, Thorstein Eriksson en Freydís Eiríksdóttir.
Yldau
Yn 2008 wûn Yldau Bijlsma út Weidum al Sjong yn de De Koornbeurs yn Frjentsjer mei it nûmer Bysûnder (orzjineel 'Bijzonder' fan Veldhuis & Kemper). Hja studearre Pedagogyske Wittenskippen en Underwiiskunde yn Grins. Sjongles krige se fan Geertsma yn Ljouwert. Yn 2009 waard se op Liet 2009 tredde mei Wiebe Kaspers en mei syn band brocht sy doe it nûmer Mynhear Winter, dat troch Wiebe sels skreaun wie.
Django Unchained
Plot
Yn it Teksas fan 1858 driuwe de bruorren Ace en Dicky Speck in groep negerslaven yn keatlings troch de wyldernis. As de nacht falt, wurdt de groep oanholden troch in King Schultz, in fan oarsprong Dútske toskedokter, dy't belangstelling seit te hawwen foar de oankeap fan in beskate slaaf dy't fan 'e Carrucanplantaazje komt en de trije bruorren Brittle fan gesicht ken. Ien fan 'e slaven, Django, blykt yndie fan dyselde plantaazje te kommen. Ace Speck stiet it spul net, dat hy rjochtet syn gewear op Schultz en sommearret him om op te sokkebaljen of oars. As dúdlik wurdt dat it Ace mienen is mei de bedriging, reägearret Schultz troch syn pistoal te lûken en Ace dea te sjitten.
Pooch sjit dêrnei Schultz dea mei it ôfseage jachtgewear. Django grypt in revolver en begjint alle mannen fan Candie dea te sjitten, ûnder wa Pooch en de abbekaat, Moguy. Uteinlik moat er him lykwols oerjaan as Stephen beävensearret dat Broomhilda yn gizeling nommen wurdt. De oare moarns, nei't er martele is, risselwearret Billy Crash, de foarman fan Candyland, om Django te kastrearjen. Dat wurdt lykwols op it lêste momint foarkomd troch Stephen, dy't Lara Lee, de suster fan Candie, bepraat hat om Django te ferkeapjen oan 'e LeQuint Dickey Mining Company, in mynboubedriuw dat berucht is om 'e minne behanneling fan syn slaven, dy't harsels letterlik deawurkje moatte.
Resinsjes
Owen Gleiberman fan Entertainment Weekly wie ien dy't minder fan Django Unchained sjarmearre wie. Hy fûn Django Unchained in folle mindere film as Inglourious Basterds en hie ek krityk op 'e lange spyldoer, dy't er net te rjochtfeardigjen fûn. In oar punt fan krityk wie foar in protte resinsinten it geweld dat yn 'e film ferwurke sit. De krante The Independent spriek yn dat ferbân fan "it nije sadisme yn 'e sinema". Oaren hiene dan wer fral krityk op it neffens harren oerdiedige gebrûk fan it rasistyske wurd nigger ("nikker") yn 'e film. Party woene hawwe, dat griep harren noch mear oan as it grafyske geweld yn 'e film. Oare kritisy wiisden der lykwols op dat it gebrûk fan it wurd nigger yn 'e kontekt fan slavernij yn 'e Feriene Steaten histoarysk korrekt is.
Friesland Post
Friesland Post hat rubriken oer Friezen en Fryslân. Hast alle persoanen dy't wat mei Fryslân te krijen hawwe wurde der yn portretearre. Ek is der in fotorubryk mei artikels út it eardere "Fen Fryske Groun". Fierders is der omtinken foar hoareka, kultuer, natuer, minsken, puzels en oare rubriken mei in Frysk tema. Der binne troch it jier ek temanûmers mei ekstra omtinken oan bg. skûtsjesilen en oer wenjen.
Brattahlíð
Skiednis
Brattahlíð hat noch ruïnes fan de pleats fan Erik de Reade en in stikmannich oare pleatsnen. Ek de (neimakke) kapel fan syn ta it kristendom bekearde wiif (Þjóðhildr) is te besjen.
Kelten
Keunst
De Kelten wienen masters yn it bewurkjen fan izer en yn it smeien fan gouden en sulveren sieraden. Se wienen de earsten dy’t de keunst fan it emaillearjen ûnder de knibbel hienen. Mei de help fan in draaiskiif makken se ierdewurk. Yn Keltyske ûntwerpen spylje sirkels in wichtige rol.
Stammen
It Keltyske folk bestie út in los ferban fan ûnôfhinklike stammen, dy’t laat waarden troch in klasse fan ruters. Wichtich wienen de preesters dy’t druïden neamd waarden. De boeren foarmen de grutste befolkingsgroep. Sy bewurken it lân mei in ploech mei izeren punten en ferbouden nôt. Om 500 f.Kr. hinne, wennen de Kelten yn in grut gebiet. Fan de Atlantyske Oseaan oant de Ryn en fan It Kanaal oant de Pyreneën. De Kelten foarmen as it ware in keatling fan stammen.
Hjoed de dei.
De Keltyske kultuer libbet noch hieltyd yn Ingelân, Skotlân, Wales, Ierlân en Bretanje en op it eilân Man. De muzikale woartels binne no noch te hearren by de groep Clannad en de sjongeressen fan Enya.
Koen van der Gaast
Biografy
Van der Gaast waard berne yn Utert en studearre yn 1941 en fan 1945 oant 1949 boukunde oan de Technyske Hegeskoalle te Delft. Yn dy perioade bestie der oan de TH in konservative skoalle, oanfierd troch Marinus Jan Granpré Molière, en in progressivere beweging, wêrfan 't Cornelis van Eesteren en Jo van den Broek de kopstikken wiene. Van der Gaast keas foar de progressive fleugel en studearre yn 1949 ôf by Van den Broek.
Teater De Koornbeurs
It gebou is oarspronklik in wenhûs. Oant 1728 wenne der in prins fan Oranje. Yn 1856 is it gebou hielendal ôfbrutsen, allinnich de gevel bleau oerein stean. Yn 1976 waard De Koornbeurs in kultureel sintrum dat ûnder de ferantwurdlikheid fan 'e gemeente foel. Nei de lêste ferbouwing yn 1997 waard it teäter privatisearre en sûnt krijt de Koornbeurs allinnich noch gemeentlike subsydzje. Yn 2012 wiene der sa'n 80 foarstellings.
Clan
In clan is in kloft minsken, dy't mei inoar ferbûn binne, troch fan sibskip en ôfstamming. Somtiden kinne ek lytsere, ynearsten net besibbe famyljes opnaam yn it clanferbân.
Hüsem
Skiednis
De namme Hüsem wurdt yn 1409 foar de earste kear brûkt.
Lykas de measte plakken oan de Noardsee, is Hüsem en omkriten ek tige beynfloede troch stoarmfloeden. By de ellindige stoarmfloed fan 1362, de Grote Mandrenke, strûpte de stêd ûnder en ûntstie der in ynholte. Dêrfoar lei Hüsem net oan de kust. De stêd die syn foardiel dêrmei en waard in merkplak dat ta in grutte ekonomyske opgong late.
Marcel Proust
It fierwei wichtichste wurk fan syn hân is "À la recherche du temps perdu" ("Sykje nei de ferlerne tiid"). Proust wurdt fanwege dit wurk ta de grutste romanskriuwers fan de 20e iuw rekkene.
Dave Mustaine
Megadeth
As reaksje op syn ûntslach rjochte Mustaine yn de simmer fan 1983 de band Megadeth op. Yn 1985 kaam it debútalbum Killing Is My Business... and Business Is Good! út. Mei Megadeth hat Mustaine yntusken fyftjin studioalbums en seis live-albums útbrocht.
Keympe fan Donia
Yn 1580 ûndertekene hy as Deputearre in rekwest fan de Steaten oan steedhâlder Rennenberg, him fersykjend de Uny fan Utert oan te nimmen. Yn dy betrekking wurke hy ek mei oan de oprjochting fan de Hegeskoalle fan Frjentsjer en oan de beneaming fan de heechleararen dêr. Yn 1586 waard hy kurator fan dy ynstelling, dy't er sûnder geniet fan in jierwedde oant 1594 allinnich waarnaam. Doe waard neist him oansteld Hobbe fan Waltinga, wylst yn 1604 noch twa kurators keazen waarden, en oan allegear in traktemint fan 150 gûne taskikt waard. Yn 1588 wie hy ôffurdige fan de Steaten-Generaal, wat er oant syn dea dwaan bliuwe soe.
Johan Valckenaer
Valckenaer wie in soan fan Loadewyk Kaspar Valckenaer, heechlearaar Gryksk oan de Universiteit fan Frjentsjer, en Johanna van der Streng. Yn 1766 waard syn heit de opfolger fan Tiberius Hemsterhuis yn Leien. Syn famylje wie besibbe oan de Luzacs, útjouwers fan de ynternasjonaal remonnearre krante Gazette de Leyde. Johan en Emilie Luzac wiene syn neef en nicht.
Stynske weet
Stynske weet wurdt op ferskate wizen as fiedsel brûkt. It moal wurdt ûnder oaren brûkt om tortilla's fan te meitsjen en ek korn flakes is der fan makke.
Jacobus Canter Visscher
200px|thumb|De Fransiskustsjerke dêr't Canter Visscher preke, wie de earste kristlike tsjerke yn Yndia, stichte [[1503. Vasco da Gama waard dêr beïerdige. De tsjerke waard yn 1662 oernaam troch Nederlanners en is yn 1779 renovearre]] Jacobus Canter Visscher (Dokkum, 10 desimber 1692 - Batavia, 28 desimber 1735) wie in soan fan in dokter út Dokkum, in arminiaan, en learaar oan de Latynske skoalle yn Harns.
Biografy
thumb|left|Kust fan [[Kerala]]
Padang
Befolking
Padang hie sa'n 757.600 ynwenners yn 2000 en 1.024.906 yn 2014. De mearderheid is Minangkabau (yn 't koart ek wol "Minang" neamd), mar der is ek in etnysk Sineeske minderheid, dy't fral yn it suden fan Padang wennet, yn Kampung Cina (Minangkabausk: Kampuang Cino, Chinatown).
Bestjoer
De gemeente Padang hat alve ûnderdistrikten (kecamatan):
Ynternasjonaal Filmfestival fan Boulder
Skiednis
It Ynternasjonaal Filmfestival fan Boulder waard yn 2004 oprjochte troch twa susters, Kathy en Robin Beeck, dy't allebeide regisseur binne. Nei't se jierrenlang filmfestivals yn 'e hiele wrâld besocht hiene, besleaten se in eigen festival op te rjochtsjen dat se kwalifisearren as "in filmfestival foar filmmakkers". As lokaasje keazen se harren eigen wenplak Boulder út. De earste edysje fan it evenemint waard holden yn 2005.
Blauwe Wimpel
United States
Mei de opkomst fan de loftferbinings is de lineskipfeart yn de twadde helte fan de 20e iuw weromrûn. De United States waard noch boud mei it doel it fluchste skip ea te bouwen, mar foar lettere skippen gou dat net mear. De United States waard hâlder fan de Blauwe Wimpel, en sil dat ek noch wol in skoftke bliuwe. De Cunard Line hat by de bou fan de Queen Mary 2 bygelyks ynset op lukse, en op de faazje fan de Queen Mary, net op dy fan de United States. De United States is al hast in heale iuw hâlder fan de Blauwe Wimpel, en it liket dat dat net gau mear feroarje sil. thumb|right|250px|Kroanprins Willem, 1901 (aansichtkaart)
1933
Dit jier makket ûnderdiel út fan it desennium fan 'e 1930-er jierren.
Tarik ibn Ziyad
thumb|Tarik ibn Ziyad, midsiuwske ôfbylding Tarik ibn Ziyad (Arabysk:طارق بن زياد; sekuerdere transliteraasje: Ṭāriq ibn Ziyād; 670-720) wie de Moarske legerlieder dy't mei goed 7000 man yn 711 de letter nei him ferneamde Strjitte fan Gibraltar oerstuts om it Ibearysk Skiereilân te oermasteren, dêr't de Fisigoaten nei de tebekgong fan it Romeinske Ryk it al inkelde iuwen foar it sizzen hienen.
Jan Heida
Jan Heida (Skarsterbrêge, 20 septimber 1953) wie in boeresoan en reedrider út Skarsterbrêge. Ek syn suske Marja Heida wûn by de jeugd in soad prizen.
Tarik ibn Ziyad
Skiednis
താരിഖ് ബിന്‍ സിയാദ്
Huitzilopochtli
Myte
De suster fan Huitzilopochtli, Koyolksauhkwui, besocht Koatlikue te fermoardzjen omdat sy op skandlike wize (troch in fearkebal) swier rekke wie. Op dat stuit sprong Huitzilopochtli út it limoer fan syn mem en fermoarde Koyolksauhkwui. Doe't Koatlikue him dúdlik makke dat Koyolksauhkwui it goed bedoelde, smiet Huitzilopochtli har holle de loft yn en feroare sy yn de moanne.
Huitzilopochtli ferlear yn de striid mei in grut seemeunster ien fan syn skonken. Sûnt dy tiid hat de god mar ien skonk.
Alvestêdekrúske
Skiednis
Doe't yn 1909 de earste Alvestêdetocht ferriden waard, kaam al gau de fraach op hokker medalje der útrikt wurde moast oan de folbringers fan de tocht. Ferskate foarmen waarden ynstjoerd. Uteinlik waard derfoar keazen om de medalje te basearjen op in earekrúske dat yn 1898 útrikt waard oan Mindert Hepkema doe't dy de Alvestêdefytstocht fan dat jier foltôge.
Bram Moszkowicz
Ein oktober 2012 hat de Ried fan Dissipline útsprutsen dat Moszkowicz foar it libbeb skrast wurde moat fan it tablo fanwege ûnder oaren it net neikommen fan tasizzingen oan kliïnten, betelling op 'e hân en it fersomjen fan it ferlienen fan genôch rjochtsbystânit oannimmen fan. Dat betsjut dat er it amt fan advokaat nea wer útoefenje meie. Moszkowicz giet lykwols yn heger berop tsjin dy útspraak by it Hof dan Dissipline. It ynstellen fan heger berop betsjut ynearsten tydlike ûntsetting út it amt.
Yndianen
Noard-Amerikaanske Yndianen
right|thumb|175px|Noard-Amearikaanske Kultuergebieten By de komst fan Kolumbus hienen de Yndianen fan Noard-Amerika in stammenstruktuer, wêrby't de ferskate stammen ûngelikense talen sprutsen en kultueren hienen. Wol binne der twa grutte kultuerregio's oan te wizen. De bekendste binne dy fan it uterste noarden (Arktysk gebiet) en dy fan de prairys yn it Midden-Westen, de Grutte Flakten. De measte minsken wennen hjir lâns de rivieren en wienen boer. Ek yn it easten en súdwesten fan Noard-Amearika wennen boeren. De wichtichste gewaaksen, lykas op de Grutte Flakten, wienen stynske weet, beannen en klabatsen. Fierders waard yn it súdwesten katoen en yn it easten sinneblommen ferboud. Tabak waard sawat oeral ferboud.
Súd-Amerikaanske Yndianen
Suku Indian Kızılderililer
Annemarie Hoogkamp
Annemarie Hoogkamp ( It Oranjewâld?, 19 febrewaris 1952) wie in hurdrydster.
Widukind
Opstân fan de Friezen
Yn 782 socht Widukind op 'e nij syn taflecht by de Denen, mar kaam datselde jier werom en organisearre in nije opstân. Dy opstân sloech ek oer nei de Friezen en de Wenden. De Saksen ferneatigen it Frankyske leger en makken twa hege Frankyske funksjonarissen dea. Karel sette in fjildtocht op poaten en mei in mânsk leger luts er tsjin de Saksen op. By Verden waard Widukind ferslein en 4.500 Saksen waarden deportearre. De Saksen wienen lykwols noch net ferslein troch Karel, want hja koenen in oar Frankysk leger ferslaan yn de slach by Grotenburch. Yn 784 krige Widukind help fan de Friezen dy't him in leger stjoerden.
Hillige
thumb|right|150px|It wapen fan Noard-Rynlân-Westfalen Widukind kaam letter yn leginden as in hillige en bouwer fan in protte tsjerken. Foar syn doop soe hy op in swart hynder riden hawwe en dêrnei op in witenien. It swarte hynder is ôfbylde op it wapen fan Herford en it wite hynder op de flaggen fan Noard-Rynlân-Westfalen, Nedersaksen en Twinte.
Trompetswan
Iten
right|thumb|300px|Trompetswannen mei jongen
Fuortplanting
De Trompetswan makket in nêst op in eilân fan planteresten. Dit nêst kin troch it pearke, wat harren hiele libben byinoar bliuwt, meardere jierren brûkt wurde. It wyfke leit 3 oant 9 aaien. Neidat de jongen útkaam binne kinne se fuortendaliks mei harren âlden mei swimme en rinne, mar it duorret noch 3-4 moannen foardat se fleane kinne.
Broeksterwâld
Skiednis
Broeksterwâld hat altyd yn sawol de gritenij as de gemeente Dantumadiel lein.
Mienskip
thumb|260px|Broekstermûne Tsjintwurdich hat it doarp in protte wenten yn de frije sektor en yn ferhâlding in soad lytse selsstannige ûndernimmers. Foar in protte foarsjennings binne de ynwenners lykwols oanwiisd op Damwâld, De Westereen of Dokkum. Om't it doarp lyts bleau is de mienskipssin grut. De Pipegaal is it doarpshûs en Broeksterwâld is ryk oan ferieningen. Der is in soad te rêden: fan konserten en toanieljûnen oant tipelwedstriden en alle jierren in doarpsfeest.
Dating Terrors
Ynhâld
Asil Moreno is in lid fan 'e ridel wearwolven yn Aspen Creek yn 'e Amerikaanske steat Montana, dy't ûnder de persoanlike lieding stiet fan 'e marrok, Bran Cornick, dy't hearsket oer alle wearwolven yn Noard-Amearika. Asil, byneamd "de Moar", is ien fan 'e âldste wearwolven op 'e wrâld, dy't al sûnt de Iere Midsiuwen de alfa (lieder) fan syn eigen ridel wie en oer de wearwolven op it Ibearysk Skiereilân hearske. Mar, sa't gauris bart mei tige âlde wolven, is er geastlik labyl rekke. Dat hat te krijen mei in desyntegraasje fan 'e man en de wolf. By him is dat begûn mei de dea fan syn oarehelte, de wearwolvinne Sarai, inkele iuwen ferlyn. It is neitiid sa oanboaze dat Asil net wis is hoelang't er syn wolf noch yn betwang hâlde kin. As er de behearsking oer it meunster ferliest en in spoar fan dea en ferdjer efter him lit, soe dat net inkeld jammerdearlik wêze foar alle ûnskuldige minsken yn syn paad, mar ek foar de wearwolven yn it algemien, mei't de minskheid him dan perfoarst tsjin sokke meunsters keare sil. Dêrom hat Asil syn liederskip oer syn eigen ridel opjûn om him by de ridel fan 'e marrok te jaan, ien fan 'e mar in pear wearwolven dy't dominanter is as hysels, en dy't him dêrom eutanasearje kin as it safier komt. Hy libbet no al fyftjin jier yn Montana en hat it om it hoartsje oer syn oansteande ein, mar de marrok fynt dat er him oanstelt en dat it lang net sa min mei him steld is as er sels mient.
Wintersport
thumb|390px|Skyen yn [[Slowakije]] Wintersport is een sammelnamme foar foarmen fan sport dy’t as wedstriidsport, rekreaasjesport as as fakânsjeferdivedaasje op it iis as yn de snie dien wurde.
Iissporten
thumb|right|Koartebaanriden
Île-de-France
Skiednis
Île-de-France betsjut letterlik Eilân fan Frankryk, dat begrinze wurdt troch de Oise, Seine, Ourcq en Marne.
Frysk-Frankyske Oarloggen
Eftergrûn
Doe't nei de hearskippij fan de Romeinen yn 6e iuw it Grutte Folkeferfarren ta in ein kommen wie, wennen de Friezen yn it noarden en westen fan Nederlân, de Saksen yn it easten en de Warnen oan de mûning fan de Ryn. De Franken hienen Noard-Brabân en it rivieregebiet de rêch takeard en har fierder nei it suden oan de Skelde festige. Under lieding fan har Merovingyske keningen spilen sy in wichtige rol yn de polityk fan Noard-Galje.
De Friezen wienen foaral in los ferbân fan stammen en foarmen ynearsten gjin macht fan betsjutting. Yn de twadde helte fan de 7e iuw wie it Fryske keningskip lykwols 'folút' ûntwikkele en krigen belangstelling foar de eardere Frankyske gebieten en ûnder foargongers fan kening Aldgillis kaam der in Fryske machtsútwreiding nei it hert fan Nederlân.
De slach by Doarestêd
Pas ûnder de opfolger fan Aldgillis, Redbad wie der wer sprake fan in Frankyske sege, yn de slach by Dorestêd yn 690 hellet de Frankyske hofmeier Pippyn II de oerwinning. Lykwols binne de gefolgen fan dizze delslach net alhiel dúdlik. Dorestêd foel - wer - yn Frankyske hannen, alyksa de kastielen fan Utert en Fechten en nei alle gedachten strekte har macht no súdlik fan de Alde-Ryn út oan de kust, mar alhiel wis is dat net, omdat de macht fan de Friezen oer it sintrale rivieregebiet net hielendal ferlern gie. Yn alle gefallen waard der in aartsbisdom of bisdom fan de Friezen stifte foar Willibrord en wie der it sluten fan in houlik tusken Grimoald, de âldste soan fan Pippyn, en Thiadsvind, de dochter fan Redbad yn 711.
De Anneksaasje fan Eastlik frisia
Yn 772 foel Karel mei in grut leger de Saksen en de Friezen eastlik fan de Lauwers oan. Hy fersloech harren yn in oantal slaggen en dêrtroch kaam sawol it lêste ûnôfhinklik bleaune Frysk gebiet en as it lân fan de Saksen yn Frankyske hannen.
Seneca Inggersen
VOC
Yn 1758 gie er nei de dea fan syn frou werom nei Europa.
Famylje
Syn frou en jongste dochter Suzanna (1772–1795) waarden byset yn it famyljegrêf Schleswiger Dom. Sels waard er begroeven yn de Oude Kerk yn Voorburg.
Karmelkleaster
Yndieling
Yn de midden fan de karreefoarm is in kleastertún. Fierders binne der ûnder oare:
François Hollande
thumb|upright|François Hollande (2015)
Tallahassee (Floarida)
Skiednis
Yn 'e twadde helte fan 'e tweintichste iuw begûn de befolking fan Tallahassee fluch te groeien, al koe de stêd it nea hâlde foar plakken oer dy't súdliker op it skiereilân leine, en dy't harren yn dyselde snuorje folslein op it toerisme smieten, lykas Orlando, Miami en Tampa. Yn 'e santiger jierren hierde it regear fan Floarida de arsjitekt Edward Durell Stone yn om in nij steatskapitoal te ûntwerpen. It 23 ferdjippings tellende fletgebou waard yn 1977 oplevere. De lokale polityk hat tusken 1968 en 1992 fjouwer kear besocht om it bestjoer fan 'e gemeente Tallahassee en Leon County te "konsolidearjen" (d.w.s. gear te foegjen), mar eltse kear is dat útstel by in referindum troch de kiezers fuortstimd.
Wylp
Status yn Nederlân
De wylp stiet net op de Nederlânske reade list, wol op de ynternasjonale IUCN-list as 'gefoelich' (Near Threatened).
Karmeliten
De karmeliten is in kleasteroarder dy't ûntstien is op de Karmel yn Palestina as feriening fan klûzeners. Yn Europa wie it in beskôgjende en aktive biddeloarder út 1247. Se stienen ek bekend as de Oarder-sûnder-skuon. Yn de folksmûle waarden de bewenners dêrom ek wol bleate-poate-papen neamd. Yn Fryslân sieten karmeliten yn Wâldsein (1337) en Drylts (1387). Nei lang ferfal ferdwûnen se yn 1580. Yn Drachten stiet noch it Karmelkleaster, oant 1993 brûkt fan karmelitessen.
Felice Beato
Beato is ferneamd fan syn sjenrestikken, portretten en útsichten en panorama's fan de arsjitektuer en lânskippen fan Aazje en it Middellânske Seegebiet. De reizen dy't Beato nei in protte lannen makke joegen him de kâns om sterke foto's te meitsjen fan kontreien, minsken en barrens dêr't de measte minsken yn Jeropa en Noard-Amearika neat fan ôf wisten. Noch altyd wurde syn foto's brûkt at it oer de Muiterij fan Sepoy en de Twadde Opiumkriich giet. Syn foto's binne de earste foarbylden fan wat letter de fotosjoernalistyk hjitte soe.
Brühl
Brühl is in stêd en gemeente yn de Rhein-Erft-Kreis yn 'e Dútske dielsteat Noardryn-Westfalen.
George Huntington
Syn harkers woenen hawwe dat er syn waarnimmings publisearre. It artikel waard pleatst yn the Medical and Surgical Reporter of Philadelphia, op 13 april 1872. In gearfetting fan it artikel, skreaun troch Adolf Kussmaul en C.W.H. Nothnagel, ferskynde yn it in Jeropa wiidfersprate Virchow's-Hirsch's Jahrbuch für 1872 (Berlyn). Op in kongres fan de New-York Neurological Society yn 1909 waard besletten dat de namme fan George Huntington ferbûn wurde soe oan de sykte chorea hereditaria adultorum.
Warsjau
Warsjau (Poalsk: Warszawa) is de haadstêd en de grutste stêd fan Poalen. De stêd leit oan de rivier de Wisla. It ynwennertal yn 2009 wurdt rûsd op likernôch 1.709.000 minsken en yn it hiele metropoalgebiet fan Warsjau wenje likernôch 2.785.000 minsken. De stêd is nei ynwennertal de 9e stêd fan Jeropa.
Bestjoer
thumb|left|Yn it [[Branicki Paleis, yn rokoko-styl, is de oerheid fan de stêd fêstige.]]
Rengersdei
De wedstryd is ûntstien yn july 1903 as frije formaasjepartij fan de yn dat jier oprjochte keatsferiening Sonnenborgh. Om de wedstryd oansjen te jaan waard besocht it bestjoerde pommeranten fan de stêd Ljouwert oan har te binen. De boargemaster stelde yn it earstoan dan ek sulveren leppels, sigarekokers en oare prizen beskikber. Sa stelde Baron Van Harinxma thoe Slooten yn 1913 trije sulveren leppels beskikber. Baron van Welderen Rengers joech in mei goud montearde barnstiennen sigarepipen as twadde priis. Yn 1919 stelde dizze selde baron de earste priis beskikber: trije gouden horloazjes. De wedstryd waard dêrom nei him ferneamd. Dit bleau hy dwaan oant 1942. Yn 1927 stelde de Kommissaris fan de keninginne, Master P.A.V. baron van Harinxma thoe Slooten, in keningspriis beskikber yn de foarm fan de sulveren wannelbal. Dy waard doe wûn troch Klaas Kuiken.
Sweedsk
De standerttaal (ek wol Rykssweedsk (rikssvenska)) is basearre op 'e dialekten fan Stockholm en omkriten en fan it Mälardal. Oare farianten fan it Sweedsk binne it Finlânsweedsk en it Estlânsweedsk.
Soul Taken
Ynhâld
Mercy Thompson
Marie Adrien Perk
Wurkpaad
Yn Breda (1868-1872) wie Perk mei-oprjochter en presidint fan it Sint Nikolaas Komitee; doe't it leger yn 1870 mobilisearre waard en in protte húshâldings fan militêren efterbleaunen naam er it inisjatyf ta de oprjochting fan it Comité ter ondersteuning van achtergelaten betrekkingen. Fierder wie Perk meistichter en bestjoerssekretaris fan it Bredaaske Komitee fan it Reade Krús; yn dy funksje makke er mei de presidint, admiraal Gerhard Christiaan Coenraad Pels Rijcken in muoisume reis nei de festing Metz mei in konvoai fiedsel en ferlegingsmiddelen, fuort nei de kapitulaasje fan Metz. Dêr bleau er in skoft as geastlik fersoarger op útnûging fan it Nederlânske Haadkomitee fan it Reade Krús en skreau dêroer in brosjuere ''Een bezoek aan Metz in 1870. Ontmoetingen en indrukken, opgedragen aan H.M. koningin Sophie fan de Nederlannen''. Werom joech Perk foardrachten oer syn tiid yn Metz om jild op te heljen foar de slachtoffers fan de oarloch op it plattelân, dy't alles kwytrekke wienen, en it slagge him om 2.000 gûne byelkoar te krijen.
Frankyske Boargeroarloch
De boargeroarloch waard lang om let beslist yn it foardiel fan Karel Martel.
Sealter útstjoering
De programma's foar de kommende fjouwer wike fynt men hjir.
Kamtsjatkamarmot
De Kamtsjatkamarmot (Latynske namme: Marmota camtschatica) is in sûchdier út it skift fan 'e kjifdieren (Rodentia), de famylje fan 'e iikhoarntsjes (Sciuridae) en it skaai fan 'e marmotten (Marmota), dat lânseigen is op it Kamtsjatka-skiereilân, yn it uterste easten fan Sibearje. Dizze soarte waard yn 1811 foar it earst wittenskiplik beskreaun troch de Dútske soölooch Peter Simon Pallas.
Enter Sandman
Oer it nûmer
Enter Sandman giet oer tsjustere dingen dy't nachts ûnder dyn bêd en yn de skaden omspûke. Yn 'e fideoclip wurde de slimste nachtmerjes út 'e bernetiid fan 'e bandleden útbylde.
Sansibaroarloch
De oarloch
Om 9.02 oere op 'e moarn fan 27 augustus 1896, twa minuten nei't it Britske ultimatum ôfrûn wie, joech skout-by-nacht Harry Rawson de twa Britske krusers en trije kanonnearboaten yn 'e haven it befel om it fjoer te iepenjen. Se stelden it Sansibareeske geskut bûten wurking, brochten de Glasgow ta sinken en ferrinnewearren it Beit al-Hukum-paleis, dêr't de harem fan 'e sultan fêstige wie. In troepemacht fan 1.050 man ûnder brigadegeneraal Mathews, foar it meastepart besteande út lânseigen Sansibareeske soldaten, kaam neitiid fanwegen en dweilde de restanten fan Kalyd syn leger op. Tsjin dy tiid wiene der sa'n 500 deaden en ferwûnen fallen, en wie de wjerstân brutsen. Om 9.40 oer, 38 minuten nei it begjin fan 'e oarloch, waard der in wapenstilstân sletten en wie de oarloch praktysk sprutsen foarby. De Britten hiene sjen litten wa't it yn Sansibar foar it sizzen hie, en harren kandidaat Hamûd bin Mohammed waard neitiid ta sultan kroane. Kalyd bin Bargasj gie yn ballingskip yn it oanswettende Dútsk East-Afrika. It Sultanaat Sansibar soe oant 1963 ûnder Britsk bestjoer bliuwe, en in koloanje wêze yn alles útsein namme.
Erik de Noarman
De ferhalen
De ferhalen út de rige fan Erik de Noarman meitsje in stadige ûntwikkeling troch, fan mearkeseftich nei hieltyd mear histoarysk betrouber. De earste ferhalen út de rige binne faak slim histoarysk te tsjutten en befetsje anakronismen. De rige set útein op it legindarysk eilân Atlantis, dat tûzenen jierren lien bestean hawwe soe. De haadpersoan hat dêr te krijen mei tsjoenders en geasten en belibbet in grut tal aventoeren foardat er yn it Romeinske Ryk lânet dêr't er it oan 'e stok kriget mei keizer Kommodus (177-192). Dêrnei komt er yn Noarwegen dêr't eallju yn monumintale kastielen wenje dy't oan de Folle Midsiuwen fan Jeropa tinke dogge. Yn de ferhalen ferskine no ek eleminten út de Noarske en Keltyske mytology. Ut en troch lûkt Erik - faak troch de omstannichheden twongen - derop út en giet op aventoer yn oare parten fan de wrâld.
Augustusburg en Falkenlust
Augustusburg
Aartsbiskop Klemens Augustus I fan Beieren (1700-1761) fan de Wittelsbach-dynasty boude it paleis Augustusburg op de ruïnes fan it âlde kastiel. Yn 1725 sette Johann Conrad Schlaun útein mei de bou fan it tsjintwurdige slot. Foar de weropbou waarden de fûneminten fan it âlde wetterkastiel op 'e nij brûkt, sadat de finsters fan de sydfleugels net hielendal symmetrysk ferdield binne om't de breedte fan it slot rekkening hâldt mei dy fan it âlde wetterkastiel. Yn de barok is soks net gewoan om't symmetry yn dy styl tige wichtich wie. Nei útwreidings fan de Beierske hôfarsjitekt François de Cuvilliés boude Balthasar Neumann tusken 1740 en 1746 it treppehûs, ien fan de moaiste keunstwurken fan it slot. Balthasar Neumann soarge ek foar it heechalter fan de Slottsjerke, dy't oarspronklik yn 1493 ynwijd waard. Dy tsjerke wie oarspronklik in kleastertsjerke fan de fransiskanen, mar waard yn 1735 ferboud ta slottsjerke.
Tsjin it ein fan de Twadde Wrâldkriich rekke it slot skeind, mar al yn 1946 sette in restauraasje útein. Fan 1949 oant 1996 waard it slot brûkt foar de ûntfangst fan steatsbezoeken oan West-Dútslân. It slot is tsjintwurdich iepen foar it publyk.
Doarestêd
Lizzing
De wichtichste reden dat Doarestêd op it stee as bloeiende hannelspleats (emporium) ûntstie, wie troch har lizzing. It lei, oars as de tichtby lizzende stêden Utert en Fechten, op it krúspunt fan twa wichtige hannelsrûtes oer wetter. Fia de iene rûte hie Doarestêd in ferbining mei it tsjintwurdige Fryslân en it Waadgebiet fia de Kromme Ryn, Utertske Fecht en de Almere. Yn grut ferbân ferbûn it Skandinaavje en it Eastseegebiet mei it Frankyske Ryk.
Bloeitiid en muntslach
Mei troch de beskerming fan Karel de Grutte en de biskoppen groeide Doarestêd yn de 8e en 9e iuw út ta in stêd mei 3000 ynwenners. As fergeliking: Yn de stêd Utert wennen doe sa'n 400 minsken. De bou fan de stêd wie alhiel ôfstimd op de hannel, sa'n 3,5 kilometer fan de Kromme Ryn wie beboud en fan steigers foarsjoen. Yn 800 is de stêd op syn rykst. It is dan oerslachplak fan tusken Noard- en Súd-Europa. Glês út Feneetsje giet oer Doarestêd nei Skandinaavje en hout krekt oarsom. Trochdat Doarestêd destiids in rike stêd wie, kaam der ek omtinken fan de Wytsingen (Gottfried (Fryslân) bygelyks) dy't de stêd geregeld plonderen, û.o. yn 834, 835, 844, 857 en 873. It ferhaal dat de Wytsingen it plak platbaarnden is net wis. Ynstee fan de melkko te slachtsjen kamen se alle jierren werom foar in lytse rôverij. It hannelsplak wie ommers min te ferdigenjen. Neffens wittenskippers wienen der by de oanfal yn 834 op Doarestêd likernôch 7000 Wytsingen belutsen.
It ferfal
Ien fan de boppesteande faktoaren, of in kombinaasje dêrfan hat laat ta it ferfal fan Doarestêd. De krekte lizzing fan Doarestêd waard pas wer dúdlik yn de kâlde winter fan 1842 doe't resten werom fûn waarden en der opgravings folgen. De grutste opgravings wienen tusken 1967-1977 doe't in nije wyk oanlein wurde soe. Yn it hjoeddeistige museum fan Wyk by Duurstede leit in grut part fan archeologyske fynsten útstald.
Panhandle fan Oklahoma
Skiednis
Om't Teksas lykwols as folweardige steat ta de Amerikaanske Uny tatrede woe, mar wegere om 'e slavernij ôf te skaffen, moast it ûnder it Kompromis fan 1850 alle lân boppe 36,3° noarderbreedte opjaan. Yn it Missoury-Kompromis, in earder sletten oerienkomst tusken it frije Noarden en it slavehâldende Suden fan 'e Feriene Steaten, wie nammentlik fêstlein dat der gjin slavernij bestean mocht boppe dy breedtegraad. Yn it Kompromis fan 1850 waard ek de eastgrins fan Nij-Meksiko fêstlein, en yn 1854 waard de súdgrins fan it Kansas-territoarium (dêr't doe ek Kolorado noch ta hearde) fêstlein. It resultaat wie dat der tusken dy trije grinzen in smelle stripe lân oerbleau dêr't nimmen oanspraak op makke, en dy't sadwaande bekend kaam te stean as "it Nimmenslân" (No Man's Land).
Hollân (provinsje)
Skiednis
Doe't de Bataafske Republyk yn 1801 it Bataafske Mienebest waard, kamen de âlde grinzen werom. It departemint Hollân waard doe foarme. Doe't yn 1806 it keninkryk Hollân foarme waard, waard it departemint Hollân yn twaen spjalte yn it departemint Maaslân en it departemint Amstellân. De grinzen tusken dy twa departeminten kamen oerien mei dy fan hjoed-de-dei tusken Noard- en Súd-Hollân. Yn 1810 waard it keninkryk Hollân by it Earste Frânske Keizerryk ynlive. It departemint Maaslân waard it departemint fan de Mûning fan de Maas en it departemint Amstellân waard gearfoege mei it departemint Utert ta it departemint Sudersee.
Bluodderige Feart (Tsjerkwert)
De Bluodderige Feart is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart rint yn de polder Ymswâlde, benoarden Tsjerkwert yn westlike rjochting nei de Warkumer Trekfeart.
Jacqueline Bisset
Bisset is peetmem fan de aktrise Angelina Jolie.
Jacob Luitjens
Yn de oarloch
Hy manifestearre him foar de oarloch al as in fanatike NSB' er, dy't oaren aktyf foar de beweging besocht te winnen. Yn 1944 waard er lid fan de Lânwacht, neidat er al earder besocht hie om by de SS te kommen. Dêr waard er lykwols fanwegen in breklike hân ôfwiisd. Syn hâlden en dragen as lânwachter besoarge him de bynamme de schrik van Roden. Gâns ûnderdûkers en fersetsstriders soe er opspoare. Hy die aktyf mei oan opspoaringsaksjes en arrestaasjes en wie belutsen by twa gefallen wêrby't ien it libben ferlear.
Karl Brandt
Op 19 augustus 1947 waard er skuldich ferklearre oan in ferskaat fan oarlochsmisdieden, ûnder oaren massamoard. Hy waard 2 juny 1948 yn de finzenis fan Landsberg ophongen. Brandt waard 44 jier.
Swimmen op de Olympyske Simmerspullen 1920
4x200 meter Frije Slach estafette
{| width=100%
Eroatyske film
De eroatyske film is in sjenre fan films dat karakterisearre wurdt troch ferhaallinen dy't in eroatyske kwaliteit hawwe en dêrom seksuele opwining oproppe by de sjogger (of alteast bedoeld binne om dat te dwaan). It kin ek gean om in filosofyske beskôging oer de estetyk fan seksuele langstme, sensualiteit en romantyske leafde. Hoewol't sênes wêryn't seks plakfynt yn films fan in protte sjenres foarkomme, wurdt de seks yn eroatyske films iepentliker (en faak bleater) yn byld brocht en spilet it ek in wichtiger rol. Der bestiet in dúdlik ûnderskie tusken de eroatyske film en hurde pornografy, mei't de seks yn eroatyske films simulearre is (inkele kontroversjele útsûnderings lykas Last Tango in Paris bûten beskôging litten). De eroatyske film ûnderskiedt him fan sêfte pornografy, wêrby't de seks ek neibeard wurdt, trochdat de plot net allinne mar om seks draait en trochdat de cast net út pornoakteurs bestiet mar út filmakteurs, dy't gauris al ferneamd binne.
Shinzo Abe
Shinzo Abe (Japansk: 安倍晋三, Abe Shinzō) (Nagato, 21 septimber 1954 – Kashihara, 8 july 2022) wie in Japansk politikus fan de Liberaal-Demokratyske Partij (LDP). Tusken 2006 en 2007 en tusken 2012 en 2020 wie er premier fan Japan. Abe wie de jongste Japanske premier en de earste dy't nei de Twadde Wrâldkriich berne waard. Hy waard sjoen as in konservatyf politikus. Op 8 july 2022 waard er it slachtoffer fan in oanslach. Hy waard by it jaan fan in ferkiezings taspraak yn de stêd Nara delsketten troch in earder lid fan de Japanske Maritime Selsferdigeningstroepen mei in psychyske steurnis. Abe stoar in pear oeren nei de oanslach yn in sikehûs yn Kashihara.
Christopher Lee
Aktearkarriêre
Tsjin 'e iere 1970-er jierren rekke de formule lykwols útwurke, en de beide foarlêste films fan 'e searje, Dracula A.D. 1972 (1972) en The Satanic Rites of Dracula (1973), brochten net folle jild mear yn 't laadsje. Tsjin dy tiid wie Lee sa dwers wurden dat er him op parsekonferinsjes iepentlik tsjin Hammer kearde. Neitiid makke de studio noch ien Dracula-film, The Legend of the 7 Golden Vampires (1974), mar dêr waard Lee net mear foar frege. Oare films dêr't Lee yn 'e 1950-er en 1960-er jierren yn meispile, wiene bgl. The Mummy (1959) en Raputin, the Mad Monk (1966), wêryn't er de titelrol fan Grigorij Raspûtin hie. Teffens died er trije Sherlock Holmes-ferfilmings: The Hound of the Baskervilles (1959), as sir Henry Baskerville, Sherlock Holmes and the Deadly Necklace (1962), as de grutte privee-detektive sels, en The Private Life of Sherlock Holmes (1970), as Holmes syn sels noch skranderder broer Mycroft. Teffens hied er in haadrol yn 'e Dútske (en Dútsktalige) film Das Rätsel der Roten Orchidee (1962). Hy die audysje foar The Longest Day (1962), oer de Alliëarde lânings op 'e kust fan Normanje op D-Day, mar waard dêrfoar ôfwiisd om't er "der net útseach as in militêr".
Fean
Underskaat
Oer it algemien wurdt der ûnderskaat makke yn twa soarten fean: heechfean en leechfean. It ferskil yn de twa soarten is dat heechfean ûntstien is ûnder ynfloed fan it reinwetter, wylst it leechfean ûntstien is troch it grûnwetter. Benammen heechfean komt in Nederlân net folle mear foar, omdat it fan de 16e iuw ôf in protte stutsen waard foar it gebrûk as brânstof. Fean wurdt ek fan elkoar ûnderskieden troch ûnder oare de plantesoarten dêr't it fean út bestiet en fiedselrykdom.
Christopher Lee
Priveelibben
Christopher Lee stie bekend om syn lingte fan 1.95 m, wêrmei't er boppe de measte minsken fan syn generaasje úttuorre. Hy spriek floeiend Ingelsk, Frânsk, Dútsk, Italjaansk en Spaansk en koe him rêde yn it Sweedsk, Russysk en Gryksk. Yn in ynterview heakke er dêroan ta dat er in petear fiere koe yn it Mandarynsk. Hy wie in oanhinger fan 'e Britske Konservative Partij, en hie, oars as dat wol sein wurdt, net in grutte samling okkulte boeken.
Fean
Feanliken
180px|thumb| Holle fan de Man fan Tollund By it turfstekken binne in soad feanliken fûn, ek yn Nederlân.
Brokeback Mountain
Brokeback Mountain is in Amerikaanske romantyske dramafilm tsjin in neo-westerneftergrûn út 2005. De film waard makke troch fan Taiwaneeske regisseur Ang Lee, mei yn 'e haadrollen Heath Ledger en Jake Gyllenhaal. It senario waard skreaun op basis fan it koarte ferhaal mei deselde namme fan Annie Proulx. De titel betsjut letterlik "Brutsenrêchberch" en ferwiist nei in geografyske lokaasje yn 'e film. It ferhaal giet oer in pear Amerikaanske cowboys dy't inoar yn 1963 yn Wyoming moetsje en fereale opinoar reitsje. It dan algemien jildende stelsel fan noarmen en wearden, dat homoseksualiteit net akseptearret, twingt harren lykwols om net inkeld har relaasje, mar har hiele seksuele oriïntaasje geheim te hâlden. Dat, om oan maatskiplike ferwachtings te foldwaan, trouwe se allebeide mei froulju dy't neat fan harren djipste gefoelens ôfwitte, wylst se ferskate kearen yn it jier tegearre de bergen yngeane, sabeare om te angelfiskjen.
Plot
Jack komt it jiers dêrop werom by Aguirre, yn 'e hope dat Ennis ek weromkomme sil. Aguirre, dy't de beide mannen it foargeande jiers trappearre hie doe't er by de berch opkaam om in boadskip fan Jack syn mem oer te bringen, wegeret him fanwegen syn homoseksualiteit op 'e nij yn 'e tsjinst te nimme. Jack ferfart neitiid nei Teksas, dêr't er as bollerider oan it rodeosirkwy dielnimt. Op ien fan 'e rodeo's moetet er de tûneracer Lureen Newsome, mei wa't er noch dyselde nacht op bêd slagget. Nettsjinsteande it feit dat har heit, de rike lânbouwurktugeferkeaper L.D. Newsome, it grouwéligen hekel oan Jack hat, trouwe se en krije in soan.
Letter set Ennis him nei wenjen yn in steancaravan yn in trailerpark. Hy kriget dêr besite fan syn no njoggentjinjierrige dochter Alma jr., dy't him fertelt dat se har ferloofd hat mei har frijer Kurt. Se freget him om syn seine, dy't er jout nei't er har befrege hat oer de jonge dy't er noch nea met hat. Dêrnei nûget se him út op har trouwerij, dy't yn 'e simmer holden wurde sil. Ennis antwurdet dat er om dy tiid fan it jier drok dwaande wêze sil mei de round-up (it byinoar driuwen fan it slachtfee), mar as er de teloarstelling yn Alma har eagen sjocht, beseft er dat er no gjin oare ferplichtings mear hat en antwurdet er dat er der wêze sil, sels al soe it him syn baan kostje. Nei't Alma ôfset is, giet Ennis nei de kleankast ta, dêr't oan 'e binnenkant fan 'e doar syn âlde oerhimd hinget mei dêryn it oerhimd fan Jack, en dêrnjonken, mei in punêze fêstmakke, in ansichtkaart mei in foto fan 'e Brokeback Mountain. Hy stoarret dêr in skoftke nei foar't er fuortrint mei triennen yn 'e eagen.
Casting
Lee liet tweintich oant tritich aktrises de revu passearje foar de rollen fan Alma Del Mar en Lureen Twist. Michelle Williams, dy't trochbrutsen wie mei har rol as Jen Lindley yn 'e jeugdsoap Dawson's Creek, wie de earste dy't audysje die, en Lee fûn har perfekt foar de rol fan Alma. Anne Hathaway wie op dat stuit behelle yn 'e opnamen foar The Princess Diaries 2: Royal Engagement, dat hja die audysje yn har itensskoft yn in baljûpe en mei kapsel dat alhiel net by de rol fan Lureen paste. Lee fûn har earst net de foar de hân lizzende kar foar de rol, mar mei har audysje wist se him te oertsjûgjen. Dêrby liigde se him wol foar dat se hynsteride koe, dat doe't se cast waard as Lureen, brocht se de folgjende twa moannen troch mei yngeande lessen op dat mêd.
Opnamen
De opnamen foar Brokeback Mountain setten útein yn 'e simmer fan 2004. Hoewol't it koarte ferhaal fan Annie Proulx yn 'e Rocky Mountains fan 'e Amerikaanske steat Wyoming spilet, waard de film frijwol hielendal opnommen yn it suden fan 'e Kanadeeske provinsje Alberta. Ang Lee waard troch Proulx rûnlaat by de lokaasjes út har ferhaal yn Wyoming lâns, mar keas der út finansjele redens foar om syn film yn Kanada te meitsjen. Inkeld wat sfearbylden waarden yn Wyoming opnommen.
Distribúsje
De distribúsje fan Brokeback Mountain waard fersoarge troch Focus Features. De film waard it earst fertoand op 2 septimber 2005 yn it ramt fan it Ynternasjonaal Filmfestival fan Feneesje. Op 9 desimber fan dat jier gie Brokeback Mountain yn 'e Amerikaanske bioskopen yn premiêre.
Diskusje oer de seksuele oriïntaasje fan 'e haadpersoanen
Nei de premiêre fan Brokeback Mountain ûnstie der in publike diskusje oer wat no eins de seksuele oriïntaasje fan 'e beide haadpersoanen Ennis Del Mar en Jack Twist wie. Yn 'e media waard gauris nei de film ferwiisd as "de homocowboyfilm", en de measte sjoggers, sij it yn 'e bioskoop of letter op dvd of op 'e tillefyzje, ûnderfûnen de film ek as sadanich: in ferhaal oer twa homoseksuele manlju dy't harren wiere seksuele oriïntaasje geheim hâlde moatte yn in wrâld dêr't dy net akseptearre wurdt, en dy't harsels geweld oandogge troch te trouwen mei froulju, inkeld en allinne om te foldwaan oan 'e maatskiplike ferwachtings.