cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Balts
De balts fergruttet de reewilligens om te pearjen trochdat ûnder de balts de seksualiteit fan 'e partners stimulearre wurdt. Tagelyk ferminderet it proses de agresje tusken de partners. Baltsgedrach is almeast opboud út in miks fan eleminten út it 'gewoane' fuortplantingsgedrach en ûnderdielen út it fjocht- of flechtgedrach. By guon soarten keare de eksimplaren altyd werom op itselde plak om te baltsen. Sa'n plak wurdt in lek (útspr.: 'leek') neamd, nei it Sweedske wurd foar boartersplak. Der besteane in soad ferskillende bistesoarten (fral fûgel- en ynsektesoarten) dy't yn teory mei-inoar pearje kinne soene en ek nochris sûne (mar faak sterile) jongen krije kinne soene. Dat soks mar selden foarkomt, is it gefolch fan it feit dat bisten net reägearje op it baltsgedrach fan eksimplaren fan in oare soarte.
Hinzert
Hinzert (SS-Sonderlager Hinzert of Konzentrationslager/KZ Hinzert) wie in Dútsk konsintraasjekamp yn de dielsteat Rynlân-Palts, 30 km fan de grins mei Lúksemboarch.
It kamp lei op it Hochwaldplato en seach út op it Hunsrück-berchtme. It kamp Hinzert waard ferneamd nei it tichsteby lizzendd doarp, no Hinzert-Pölert hjitten. It plato leit op in hichte fan 550m, it waait der in soad, is fochtich en mistich en hat winterdeis lege temperatueren. Rûnom it kamp leine nullebosken dêr't it hout fan brûkt waard foar de bou fan it kamp.
Tusken 1939-1945 hawwe dêr ûngefear 13.600 politike finzenen tusken de 13 en 80 jier âld fêstsitten. In protte waarden nei in skoftke transortearre nei gruttere konsintraasjekampen. It kamp waard bestjoerd, yn it wurk holden en beweitst troch de SS, dy't neffens oerlibbenen fan Hinzert, wreed ferneamd wiene om har ûnminsklikens en minnens.
Skiednis
It kamp waard 1938 oprjochte as in opfangkamp foar boargerarbeiders dy't oan de Westwall en de ryksautobahnen arbeiden. Nei't it kamp yn augustus 1939 ôfbaarnd wie en yn oktober wer opboud waarden de earste wurkwegerers en politike tsjistanners fan it nazyrezjym ynbrocht op in weropfiedingsprogramma te ûndergean.
Doe't it kamp yn 1940 ûnder it foech fan de inspecteur fan de konsintraasjekampen kaam te fallen en de bewaking oernaam waard fan de SS waard it in SS-Sonderlager en faker brûkt as in saneamd transytkamp: finzenen waarden dêr tydlik ûnderbrocht om sa letter oerbrocht te wurden nei oare konsintraasjekampen, dêr't sy meast it libben ferlearen. In protte politike finzenen út België, Nederlân en Frankryk bedarren yn Hinzert, mar letter ek East-Jeropeanen, Sinti en Roma en Joaden.
De finzenen yn Hinzert waarden as twangarbeiders brûkt op buorkerijen en stiengatten yn de omkriten. De swiere arbeid, it minne iten en tramtearring troch de beweitsers wiene foar in protte fataal. Ek krinking wie oan 'e oarder fan de dei.
Fan 1941 ôf oan wiene der hieltyd mear likwidaasjes. Op 21 novimber 1944 waard kamp Hinzert in bûtenkamp fan Buchenwald en waarden de finzenen flugger op transort set. By in loftoanval op 22 febrewaris 1945 waard it kamp foar in part ferwoastge. De nazy's setten ddddddêrnei út ein mei de ûntrûming fan it kamp, mar oant de befrijding yn maart 1945 bleau it kamp yn 't wurk.
It tal deaden fan it kamp wurdt rûsd op 320, hoewol't in grut tal slachtoffers nea weromfûn is. Yn 1950 waard it kamp hielendal sloopt. Yn letter jierren binne ferskate monuminten set dy't oan de kampjierren herinnerje.
De groote schouburgh der Neder­lantsche konstschilders en schilderessen
De groote schouburgh der Neder­lantsche konstschilders en schilderessen is in boek troch Arnold Houbraken, yn trije dielen útkaam fan 1718 oant 1721. It boek jout 500 libbensbeskriuwings fan keunstskilders út de 17e iuw. It is dêrtroch in wichtige boarne fan kennis oer de skilders út dy tiid, as ferfolch op it Schilderboeck fan Carel van Mander út 1604. Trittich jier nei Houbraken syn dea waard in twadde útjefte publisearre yn in wat wizige foarm. In faksimilee fan dizze útjefte waard yn 1976 troch útjouwerij B.M. Israel BV te Amsterdam op 'en nij útbrocht.
List fan opnommen skilders
De nûmers efter de nammen binne keppelings nei harren plak yn de webferzje fan it boek yn de Digitale Bibleteek foar de Nederlânske Letterkunde.
Fishing Station Reservaat 62A
It Fishing Station Reservaat 62A (Ingelsk: Fishing Station 62A Reserve) is in Yndianereservaat yn it suden fan 'e Kanadeeske provinsje Manitoba. It leit goed 68 km súdwestlik fan 'e stêd Dauphin, deun tsjin 'e súdgrins fan it Nasjonaal Park Riding Mountain oan, op 50°73′61″ noarderbreedte by 100°70′15″ westerlingte.
Fishing Station is mar 65 ha grut, en waard yn 1894 stifte as in plak dêr't (sa't de namme al seit) beskate stammen fiskrjochten hiene. Hjoed de dei wurdt it reservaat dield troch trije pleatslike Dakota-stammen, de Birdtail Sû Earste Naasje, de Canupawakpa Dakota Naasje en de Sioux Valley Dakota Naasje, dy't ek alletrije harren respektivelike eigen, gruttere reservaten hawwe, dy't foar bewenning bedoeld binne. Yn it Fishing Station Reservaat wennet nimmen.
James G. Sturgis
James G. Sturgis (folút: James Garland Sturgis; Albuquerque (Nij-Meksiko), 24 jannewaris 1854 – oan 'e rivier de Little Bighorn (Montana), 25 juny 1876) wie in Amerikaansk militêr fan mingd Dútsk-Ingelsk etnysk komôf. Hy wie de âldste soan fan kolonel Samuel D. Sturgis. James Sturgis tsjinne by it Amerikaanske 7e Kavaleryrezjimint en sneuvele yn 1876 yn 'e ferneamde Slach oan de Little Bighorn.
Libben
Sturgis waard yn 1854 berne yn Albuquerque, yn it doetiidske Amerikaanske territoarium Nij-Meksiko, dêr't syn heit yn 'e Apache-Oarloggen tsjinne. Hy wie de soan fan kolonel Samuel D. Sturgis (1822-1889) en dy syn frou Jerusha Wilcox (1827-1915). Hy hie twa jongere bruorren: Samuel Davis jr. (1861-1933) en de jong stoarne Thomas Glenn (1870-1875), en trije susters: Nina Linn (1852-1930), Ella Marie (1859-1925) en Mary Agnes (1865-1943).
Folgjend yn syn heite fuotstappen liet Sturgis himsels yn 1871 ynskriuwe oan 'e Amerikaanske Militêre Akademy yn West Point, dêr't er yn 1875 slagge foar syn eksamens as op 28 nei bêste kadet út in klasse fan 43. Neitiid waard er op 16 juny mei de rang fan twadde luitenant tafoege oan it Amerikaanske 7e Kavaleryrezjimint, de ienheid dêr't syn heit doedestiden feitliks it befel oer hie. Om't syn heit (al jierren) yn detasjearre tsjinst wie, waard it rezjimint lykwols yn 'e praktyk oanfierd troch de ûnderbefelhawwer, luitenant-kolonel George Armstrong Custer. Sturgis arrivearre op 29 oktober 1875 yn Fort Abraham Lincoln, yn 'e Dakota's, dêr't de 7e Kavalery op dat stuit legere wie.
Doe't yn 1876 de Grutte Sû-Oarloch útbriek, waard Sturgis oansteld as ûnderbefelhawwer fan E Kompanjy ûnder earste luitenant Algernon Smith. Yn dy hoedanichheid naam er diel oan de simmerkampanje fan 1876. Op 25 juny kaam Sturgis yn 'e Slach oan de Little Bighorn, yn súdlik Montana, om mei hiele E Kompanjy en alle leden fan fjouwer oare kompanjyen dy't Custer dy deis persoanlik oanfierde by in oanfal op in grut Yndiaansk doarp oan 'e igge fan 'e rivier de Little Bighorn.
It tinken is dat Sturgis sneuvele wêze moat op Custer Hill, de heuveltop dêr't de lêste restanten fan 'e fiif kompanjyen troch de krigers fan 'e Lakota, Noardlike Sjajinnen en Noardlike Arapaho besingele rekken en oan 'e lêste man ta útrûge waarden, mar Sturgis is ien fan trije ofsieren fan wa't it stoflik omskot nea identifisearre is (de oaren wiene Henry Moore Harrington en Jame Porter). Sadwaande giet men derfan út dat er earst, lykas alle sneuvelen, profisoarysk begroeven is op it slachfjild, en yn 1877 mei de sljochtwei soldaten fan 'e 7e Kavalery yn in massagrêf op Custer Hill kommen is te rêsten. Syn mem, Jerusha Wilcox Sturgis, woe doe beslist it plak sjen dêr't har soan omkommen wie, en sadwaande rjochte it Amerikaanske Leger doe in neptinkstien foar James Sturgis op in willekeurich part fan it slachfjild op, sadat hja wat hawwe soe om nei te sjen.
Mentor
In mentor is immen dy't syn of har ûnderfining op in beskaat mêd of syn of har libbensûnderfining brûkt om troch begelieding in jonger, minder ûnderfûn persoan te helpen. De beneaming is ûntliend oan Mentor, in personaazje út 'e Aldgrykske Odyssee fan Homearus. Yn it epos is dat eins in âldman dy't net folle bedijt, mar syn stal wurdt oannommen troch de goadinne Pallas Atene, dy't Telemachus, de jonge soan fan 'e held Odysseus, begeliedt troch syn drege jierren. De term 'mentor' hat gjin froulike foarm; hoewol't in froulike mentor soms in mentriks neamd wurdt, is dat basearre op 'e misfetting dat 'mentor' in Latynsk wurd is en dêrom op 'e Latynske wize ferbûgd wurde kin.
De begelieding dy't in mentor oan syn learling biedt, wurdt mentorskip neamd. Dat heart in parnerskip te wêzen op it mêd fan ûnderwiis en persoanlike ûntjouwing tusken immen mei in protte ûnderfining en immen dy't leare wol. By mentorskip is der altyd sprake fan kommunikaasje dy't beide kanten útgiet. It is dus net sa dat der inkeld fan 'e mentor nei de learling kommunisearre wurdt. Behalven kennis kin troch in mentorskipsrelaasje ek sosjaal kapitaal en psycho-sosjale stipe oerdroegen wurde. Soks bart boppedat yn in ynformele sfear. Ek om te learen hoe't men omgean moat mei beskate kulturele of sosjale kwestjes kin der ferlet wêze fan gearwurking mei in saakkundige. Mentors en harren learlingen moetsje inoar yn 'e regel yn persoan; it is dreech om in mentorskipsrelaasje op te bouwen as der inkeld kontakt fia de tillefoan of it ynternet is. De doer fan in mentorskipsrelaasje ferskilt fan inkele wiken om te learen hoe't men in beskate put útfiere moat, oant ferskate jierren by in mear algemien soarte fan mentorskip.
Mentorship
Singeltsjerke (Coevorden)
De Singeltsjerke is de grifformearde tsjerke yn Coevorden. De tsjerke is oansletten by de PKN.
Skiednis
Yn 1842 fûn yn Coevorden de ynstitúsje fan in ôfskieden tsjerke plak. Sûnt 1852 tsjinne in ferboude smidterij de grifformearden fan Coevorden ta tsjerke. Oan de arsjitekt Meppelink waard yn 1911 frege om in nije tsjerke te ûntwerpen, wêrfoar't op 15 augustus 1912 de earste stien lein waard.
Oargel
It oargel waard yn 1912 troch Martinus Vermeulen út Woerden boud, dy't fakentiden materjaal fan eardere oargels by de bou fan nije oargels tapaste. It wie in twamanualich ynstrumint mei 13 registers en oanhongen pedaal. Yn 1940 waard it oargel troch Valckx en Van Kouteren út Rotterdam fergrutte en krige doe in elektryske wynfoarsjenning. Yn de jierren 1961 fernijde G.A.C. de Graaf út Amsterdam it oargel en wreide it út mei in rechposityf. Nei't tsjin it ein fan de jierren 1980 bliken die dat it ûnderhâld fan it oargel striemin wie, waard besletten om Mense Ruiter te freegjen it ynstrumint te renovearjen. Op it haadwurk sette Mense Ruiter in Trompet 8′ fan Bakker & Timmenga út 1913, dy't fan in oargel út Mitselwier ôfkomstich is.
Nei de restauraasje wie de disposysje feroare en telde it oargel 22 registers en 1373 pipen, ferdield oer haadwurk, rêchwurk en pedaal.
Dakota-Odjibwe Stammeried
De Dakota-Odjibwe Stammeried (Ingelsk: Dakota Ojibway Tribal Council, DOTC) is in regionaal yntertribaal gearwurkingsferbân fan Yndiaanske stamme-organisaasjes yn it suden fan 'e Kanadeeske provinsje Manitoba. De leden binne stammen (yn Kanada "earste naasjes" neamd) dy't yn etnysk opsjoch itsij fan Odjibwe-, itsij fan Dakota-erfskip binne. De DOTC waard oprjochte yn augustus 1974, yn 'e stêd Brandon, mei as doel om tsjinsten op alderlei mêd te leverjen en te fasilitearjen dy't foar lytse stamme-organisaasjes op eigen manneboet net te bewurkmasterjen wiene, lykas sûnenssoarch, ûnderwiis en plysjetsjinsten, mar dêrnjonken ek om op praktyske manearen te hantlangjen, lykas mei in boekhâldkundige tsjinst. By de oprjochting hie de DOTC tsien leden; sûnt binne trije dêrfan harren eigen wei gien. De hjoeddeistige leden binne:
Eardere leden wiene:
Herfoarme tsjerke (Lytsegast)
De Herfoarme Tsjerke is ien fan de twa tsjerken fan de Protestanske Tsjerke yn Nederlân yn Lytsegast, Grinslân. De oare tsjerke is de eardere grifformearde tsjerke fan Lytsegast en stiet krektlyk as de herfoarme tsjerke oan de Abel Tasmanweg. De herfoarme tsjerke is in ryksmonumint.
Skiednis
De tsjerke waard boud yn 1876-1877 op it plak fan in âldere tsjerke. Bûten is yn de muorre fan de tsjerke ta neitins fan Abel Tasman in brûnzen plakette oanbrocht, dy't jûn waard troch it regear fan Tasmaanje.
Ynterieur
De 17e-iuwske preekstoel draacht it wapen fan Berend Johan Prott. De sark fan it famyljegrêf fan de ofsier Prott, dy't in rol spile by de ferdigening fan Grinslân tsjin de biskop fan Münster, leit ûnder de preekstoel. De hearebank datearret út de 18e iuw. Yn de toer hinget in klok út 1948. De âlde klok út 1640 waard yn de besettingstiid út de tsjerke helle.
Oargel
It oargel fan Geert Pieters Dik út 1842 waard út de foargonger oernommen. Dat oargel bestie út ûnderdielen fan oargels fan katolike skûltsjerken út Grins, dêr't Dik ien oargel fan makke hie. Bysûnder is dat ien fan dy oargels, nammentlik dy fan de staasje oan de Hoge der Aa, oan Arp Schnitger taskreaun waard. Yn 1911 boude Antonius van Oeckelen in nij ynstrumint. Unbekend is wêr't it Dik-oargel dêrnei bedarre is. Tanksij in legaat koe it Dik-oargel yn 1985 restaurearre wurde.
Sprachbund
In Sprachbund (út it Dútsk wei: ˈʃpʁaːxbʊnt], betsjut "spraakbûn") bestiet út in groep beskate talen dy't guon eigenskippen oerien hawwe, omreden se flak by-inoar oanlizze of troch talekontakt. Sokke talen hoege net, of alteast net streekrjocht, fan deselde taalfamylje te wêzen. De eigenskippen fan in Sprachbund kinne immen in ferkeard byld jaan as wiene se oaninoar besibbe.
Der kin allinnich sprake fan in Sprachbund wêze as talen eigenskippen oerienkomme dy't net oerienkomme troch dat se oaninoar besibbe binne.
Skiednis
Yn 1904 joech de Poalske taalkundige Jan Baudouin de Courtenay yn in krante oan dat it needsaaklik wie en ferdiel de taaloerienkomsten tusken besibbens (rodstvo) en dy troch taalkontakt (srodstvo)
Nikolai Trûbetskoj yntrodusearre it Russyske begryp языковой союз (yazykovoy soyuz; "taleferiening") yn 1923 yn in krantestik. Op it Ynternasjonaal Kongres fan Linguïsten yn 1928 brûkte er de Dútske lienfertaling Sprachbund, dêr't er nei ferwiisde as in groep talen mei-inoar oerienkomme op it mêd fan sinlear, morfology, kulturele wurdskat en lûdlear, mar sûnder dat de lûdlear, morfology en wurdskat alhiel itselde binne.
Letter waard it begryp losser sjoen, dus net mear alllinnich nei dy fjouwer mêden.
Standard Average European
De Standard Average European (SAE), "Standert-Trochsnee-Jeropeesk" is in begryp dy't troch de Amerikaanske taalkundige Benjamin Whorf yn 1939 yntrodusearre waard, dy't ferwiisde nei in groep Yndo-Jeropeeske talen fan Jeropa dy't guon eigenskippen oerienkamen. Whorf oppenearre dat dy talen karakterisearre waarden troch in stikmannich oerienkomsten sa as sinlear, grammatika en de wurdskat en it gebrûk dêrfan, allyksa de besibbens tusken tsjinstellende wurden en harren oarsprong, taaleigen, en de opbou fan sinnen. Dy oerienkomsten dy't se mei-inoar hawwe, ferskille gâns fan oare talen, dus dêrmei kin sein wurde dat dy Jeropeeske talen in Sprachbund foarmje. Hy woe dêrmei krityk uterje op linguïsten fan de SAE dy't tochten dat de Jeropeeske foarmen de natuerlike foarmen wiene, mar yn werklikheid wiene dy allinnich fan tapassing op de SAE-taalgroep.
Whorf oppenearre dat de Romaanske en Westgermaanske talen de hert fan de SAE foarmje, omreden de grutte ynfloed dy't it Latyn yn de Midsiuwen hân hie. De Noardgermaanske en Slavyske talen waarden sjoen as grinsgefallen.
Tsiende Alvestêdetocht
De Tsiende Alvestêdetocht wie de tsiende offisjele edysje fan 'e Alvestêdetocht op redens, dy't ferriden waard op 3 febrewaris 1954. Dizze reedriderstocht waard organisearre troch de Feriening De Fryske Alve Stêden. De winner wie Jeen van den Berg út Nij Beets mei in tiid fan 7 oeren en 35 minuten.
Profesjonalisearring
Nei de Njoggende Alvestêdetocht fan 1947 krige it bestjoer fan 'e Feriening De Fryske Alve Stêden sa njonkelytsen foar it ferstân dat de Alvestêdetocht útwoeksen wie fan amateursportbarren ta in evenemint fan nasjonaal belang. Net allinne de groeiende populariteit fan 'e tocht spile by dat besef in rol, mar ek de frauduleus ferrûne Njoggende Alvestêdetocht. It bestjoer kaam mei maatregels, sadat sokke wantastannen net op 'e nij foarkomme kinne soene. Sa waarden der oan 'e rûte trije geheime (d.w.s. net oankundige) stimpelposten tusken de stêden yn tafoege ta kontrôle op it ferriden fan 'e hiele Alvestêdetocht troch de dielnimmers. Ek waarden de statuten oanpast en waard besletten dat der tenei strang op 'e letter fan 'e regels hanthavene wurde soe. Wylst men foarhinne wolris de hân oer it hert strutsen hie troch in rider dochs in Alvestêdekrúske ta te partsjen wylst hy of sy de tocht net alhiel útriden hie, wie dat fan no ôf oan net mear mooglik.
Organisaasje en omstannichheden
Yn it ramt fan 'e tanimmende profesjonalisearring fan 'e Alvestêdetocht waarden yn 'e simmer al draaiboeken yninoar set foar de organisaasje fan 'e folgjende edysje, wêrnei't men inkeld noch genôch froast brek wie om 'e tocht trochgean te litten. De earstfolgjende seis winters nei 1947 wie dy der net. Mar yn jannewaris 1954 foel yn 'e nacht fan 'e 22e op 'e 23e hommels de winter yn. De dagen dêrnei boaze de froast oan wylst der in krêftige, soms hurde eastenwyn opstiek. Nei in pear dagen mei wat minder wyn kaam de kjeld op 1 febrewaris oansterke werom mei yn 'e nachten strange en oerdeis tuskenbeiden froast. De eastewyn bleau frij krêftich, mei wynkrêft 5.
Sprachbund
Standard Average European
De SAE-Sprachbund ûntstie nei alle gedachten troch de hieltyd oanwêzige taalkontakt yn de tiid fan it Grutte Folkeferfarren en ek letter yn de Midsiuwen en de Renêssânse. Erfskip fan SAE-eigenskippen út it Proto-Yndo-Jeropeesk wei, wurde lykwols útsletten, om't dy taal, dy't hjoed-de-dei fannijs rekonstruearre wurdt, de measte fan dy SAE-eigenskippen net befette.
Tsiende Alvestêdetocht
Organisaasje en omstannichheden
It bestjoer fan 'e Feriening De Fryske Alve Stêden begûn te risselwearjen foar de Tsiende Alvestêdetocht, dy't foar 3 febrewaris útskreaun waard. Mar omreden fan 'e barre waarsomstannichheden waard "sneinsriders" ôfret om har yn te skriuwen. Dat waard net inkeld dien troch de organisaasje fan 'e tocht sels, mar ek troch in funksjonaris fan it Ministearje fan Underwiis, Keunsten en Wittenskippen (dêr't sport doe ûnder foel). In protte riders dy't oars wol belangstelling foar de tocht hân hiene, lieten dêrom ferstek gean. De jûns fan 2 febrewaris stie der yn Fryslân in krêftige oant hurde eastewyn, wylst de temperatuer sakke oant –11 °C. Dat foarsei net folle goeds, sa wie de algemiene opfetting. Mar de oare moarns hie de wyn him fierhinne deljûn by in temperatuer fan –7 °C. Yn 'e middei soe de temperatuer sels oprinne nei –1 °C. Efternei hiene alle warskôgings dus eins net nedich west.
Sprachbund
Oare foarbylden
Oare foarbylden fan gebieten mei in Sprachbund binne:
Tsiende Alvestêdetocht
Wedstryd
Oan 'e wedstryd diene 138 reedriders mei, dy't om 6.00 oere moarns op 3 febrewaris 1954 ôfsetten by it Van Harinxmakanaal yn Ljouwert. It duorre lang ear't him in kopgroep foarme: pas by trochkomst yn Sleat wie it peloton útinoar fallen. Foaroan yn 'e wedstryd ried doe in kloft besteande út Jan Charisius fan Ljouwert, Jan W. van der Hoorn fan Ter Aar, Piet Keijzer fan De Lier, Klaas Lefferstra fan Stobbegat, Jeen van den Berg fan Nij Beets, Wierd Wynia fan Koarnwert en Piet Zwart fan Wergea. Dyselden kamen om 7.30 oere yn Sleat troch, wat in kertier flugger wie as it rekôr, dat yn 'e Achtste Alvestêdetocht fan 1942 set wie.
By trochkomst yn Hylpen hiene in stikmannich efterfolgers by de kopgroep oanheakke, en letter slagge dat noch guon, sadat de liederskloft by trochkomst yn Warkum út 21 man bestie, en yn Boalsert út 26 man. Pas deunby Harns, op 'e Harnzerfeart ter hichte fan Kimswert, ûntsnapten party mannen út 'e grutte kopgroep. Dat wiene Van den Berg, Charisius, Lefferstra, Jeen Nauta fan Wergea, Anton Verhoeven fan Dussen en Aad de Koning fan Poarmerein. By trochkomst yn Harns hie dat seistal in foarsprong fan twa minuten op har efterfolgers opboud.
Doe't de seis oanfierders yn Frjentsjer trochkamen, wie harren foarsprong oprûn ta fjouwer minuten. Efter harren hie him ûnderwilens in twadde kloft út 'e eardere kopgroep witten los te meitsjen. Dy bestie út Van der Hoorn, Wynia en Henk Lamberts fan Wageningen, dy't alle war diene om har by de earste seis oan te sluten. Oer it trajekt fan Frjentsjer nei Dokkum, de saneamde 'Hel fan it Noarden', die de kopgroep mar 1 oere en 44 minuten. By harren trochkomst yn Dokkum wie foar eltsenien dúdlik dat it Alvestêdetochtrekôr fan Sietze de Groot út 1942 sneuvelje soe.
Deunby Ljouwert besleat Lefferstra it net op in einsprint oankomme te litten. Hy besocht út 'e kopgroep te ûntsnappen en rûn sa'n 150 m op 'e oare fiif mannen út. Dy wisten him lykwols troch gear te wurkjen wer by te heljen. Mei syn ynspanning hie Lefferstra himsels opblaasd en no koed er it tempo net mear byhâlde en moast er him weromfalle litte. Van den Berg, Charisius, De Koning, Nauta en Verhoeven rieden fiifresom fierder, mar doe't se yn Ljouwert seagen dat de Noarderbrêge ticht wie, rekken se der eefkes ôf om't se net wisten oft se dêr no krûpend ûndertroch of klúnjend omhinne moasten. Van den Berg krige as earste it opstapke nei de wâl yn 'e rekken en stie sadwaande oarekant brêge ek wer as earste op it iis. Hy waard op 'e foet folge troch Verhoeven, dy't him by it ôfstappen op it iis oan 'e trui fêsthold. Charisius stapte op in reid en kaam te fallen.
De oare fjouwer koprinners seagen yn 'e fierte in grut boerd mei it wurd Eindstreep derop. Minder dúdlik waard dêrûnder fermeld: nog 500 meter. Van den Berg en Verhoeven hiene dat net troch en by it passearjen fan it boerd lieten se har útglydzje ûnder it útbringen fan jûchhei. De tûzenen taskôgers op 'e wâl rôpen de riders ta dat se der noch net wiene. Mooglik om't se dat yn it Frysk of it Ljouwertersk diene, krige de Fries Van den Berg as earste syn fersin foar it ferstân en sette wer oan. De Brabanner Verhoeven, dy't mar miende dat er wûn hie, waard ek noch troch Charisius ynhelle ear't er begriep wat der oan 'e hân wie en wer fierder ried. Sadwaande wie it Jeen van den Berg dy't úteinlik as earste oer de echte einstreek kaam, mei in rekôrtiid fan 7 oeren en 35 minuten. Twad waard Aad de Koning, folge troch Charisius, Nauta en Verhoeven.
Lefferstra kaam twa minuten nei Van den Berg oan. Hy wiet syn ferlies deroan dat er tefolle kopwurk foar de oare fiif mannen ferrjochte hie: "Wier, ik haw tefolle dien; dat moat in oare kear oars!" Yn totaal wisten 63 fan 'e 138 wedstrydriders neffens de regels fan 'e wedstryd binnen twa oeren nei de winner de finish te berikken; de oare 75 waarden diskwalifisearre om't se dat net oprêden.
Toertocht
Oan 'e toertocht fan 'e Tsiende Alvestêdetocht diene 2.597 riders mei, dy't koart nei de wedstrydriders fan start giene by de Fryslânhal. Fan harren kamen 2.143 foar de limyt fan midsnacht oer de einstreek en wûnen sa it fel begearde Alvestêdekrúske. Foar de froulju bestie yn 1954 noch gjin aparte wedstryd, en se mochten ek net meidwaan oan 'e wedstryd foar manlju, sadat foar harren inkeld dielname oan 'e toertocht oerbleau. Sjoerdtsje Faber fan Wergea kaam as earste frou oer de finish.
De Arend (Coevorden)
De Arend ('De Earn') is in nôtmûne yn it Drintske Coevorden. Eigner fan de mûne is it Drintske Gea.
Beskriuwing
De Earn is in achtkante boppekruier mei stelling en in mitselde ûnderbou. It achtkant en de kape is reiddutsen. De twa metalen roeden hawwe âldhollânsk hekwurk en in flecht fan 20,50 meter mei in smei-izeren as.
Pakt fan Dokkum
It Pakt fan Dokkum wie in ôfspraak dy't troch fiif dielnimmers oan 'e Sechsde Alvestêdetocht op redens makke waard op 'e dei fan 'e tocht, 30 jannewaris 1940. Dêrby gie it om Auke Adema fan Frjentsjer, Durk van der Duim fan Wergea, Cor Jongert fan Maarssen, Piet Keijzer fan De Lier en Sjouke Westra fan Warmenhuzen. Hja rieden fiifresom oan 'e lieding fan 'e wedstryd sûnt de Boalserterfeart ter hichte fan Parregea. Doe't se oer de Dokkumer Ie ûnderweis wiene werom fan Dokkum nei Bartlehiem, stelde Jongert oan 'e oaren foar om mei syn fiven tagelyk oer de einstreek yn Ljouwert te gean. Allinne Westra fielde dêr net foar, wêrnei't de oare fjouwer mannen op him ynpraten oant er tajoech.
Doe't se Ljouwert yn riden wiene, koe Adema him lykwols in pear hûndert meter foar de finish net mear ynhâlde. Hy sette in sprint yn en ried by de oaren wei. Keijzer gie him efternei, mar wat dêrnei barde, wie foar nimmen goed te sjen om't in kliber útsinnige fans fan it reedriden it iis op draafde om 'e mannen te ûntheljen. Neitiid wie de betizing grut. Adema waard as winner oanwiisd, mar Keijzer hold doe (en de rest fan syn libben) út dat hy it wie dy't it earst oer de einstreek kommen wie. Jongert wiisde derop dat syn stimpelkaart as earste ôfstimpele wie, wat de echte ein fan 'e Alvestêdetocht wie. Nei oerenlang yn beried west te hawwen oer dizze tizeboel, besleaten sjuery en bestjoer fan 'e Feriening De Fryske Alve Stêden om alle fiif mannen dan mar ta winner út te roppen. Hja hiene de tocht ôflein yn in tiid fan 11 oeren en 30 minuten.
Michel Marijnen
M.J.H.M. (Michel) Marijnen (De Haach, 8 july 1945) is in Nederlânsk CDA-politikus.
Victor Marijnen, syn heit, is in bekend KVP-politikus dy't ûnder oaren minister-presidint en boargemaster fan De Haach west hat. Nei it gymnasium studearre er fan 1967 ôf rjochten oan de Universiteit Leien dêr't er yn 1972 ôfstudearre. Dêrnei waard er beliedsmeiwurker by de Stafôfdieling Ynternasjonale Saken op it Ministearje fan Folkssûnens en Miljeuhygiëne. Yn 1976 makke Marijnen de oerstap nei it Ministearje fan Finânsjes dêr't er as Haad Buro EEG oan 't wurk gie.
Op 16 augustus 1979 gie er lykas syn heit de polityk yn en waard er boargemaster fan de gemeente Haskerlân dêr't er Philip Houben opfolge, de lettere boargemaster fan Maastricht. By de gemeentlike weryndieling fan 1 jannewaris 1984 gong Haskerlân op yn de nije gemeente Skarsterlân dêr't Marijnen boargemaster waard. Goed 6 jier letter folge syn beneaming ta boargemaster fan Roosendaal en Nispen. By de gemeentlike weryndieling fan 1997 waard dy gemeente gearfoege mei Wouw en ûntstie de gemeente Roosendaal mei Marijnen as boargemaster. Letter helle er mei boargemaster Polman fan Bergen op Zoom mear as ien kear de krante fanwege it sluten fan de coffeeshops yn dy gemeenten. Simmer 2010 gie er mei pinsjoen.
Bradley Cooper
Bradley Charles Cooper (Philadelphia, 5 jannewaris 1975) is in Amerikaansk akteur.
Filmografy
! scope=row rowspan=3| 2002
Südwestpfalz
De lânkring Südwestpfalz is in distrikt yn it suden fan it Dútske bûnslân Rynlân-Palts. De kringfrije stêd Pirmasens is it bestjoerlik sintrum, dy't hielendal troch de lânkring omfieme wurdt, mar sels gjin ûnderdiel is fan de lânkring. De gemeente mei de measte ynwenners is de stêd Rodalben. De lânkring Südwestpfalz grinzget sawol oan it Saarlân as oan Frankryk.
Geografy
De lânkring Südwestpfalz is wat lânskip oanbelanget yn twaën te ferdielen. Yn it easten lizze de heuvels fan it Pfälzerwald. Op de sânstiennen rotsen waakse dêr ôfwikseljende wâlden, trochsnien troch deltes mei ferskillende rivierkes. Toerisme is fral oanwêzich yn it Dahner Felsenland, dêr't frijsteande rotsen fan sânstien it lânskip siere. It westen fan de lânkring makket diel út fan de Westricher Heechflakte, en hat fral in iepen, agrarysk lânskip. Hielendal yn it súdwesten fan de lânkring leit Hornbach, dêr't it eardere benediktynske kleaster yn de midsiuwen in wichtich kultuer- en ûntjouwingssintrum fan it Hillige Roomske Ryk wie.
De lânkring grinzget mei de klok mei fan it súdwesten ôf oan Saarpfalz-Kreis (yn it Saarlân), de kringfrije stêdt Zweibrücken en de lânkringen Kaiserslautern en Bad Dürkheim, oan in eksklave fan de kringfrije stêd Landau in der Pfalz en oan de lânkring Südliche Weinstraße (allegear yn Rynlân-Palts). Yn it suden grinzget de lânkring oan Frankryk.
Peetâlden
Peetâlden binne yn in soad kristlike denominaasjes folwoeksenen dy't tsjûge binne fan de doop fan in poppe, en neitiid helpe by de opfieding fan it bern. Fan oarsprong gie it dêrby benammen om 'e opfieding op religieus mêd. It is de bedoeling dat peetâlden har libben lang as in soarte fan mentor by it bern belutsen bliuwe, ek as dat al folwoeksen wurden is. Yn it ferline giene yn guon lannen mei de rol fan peetâlder ferskate wetlike ferplichtings mank. Ek tsjintwurdich noch binne de peetâlden faak ûnder de earsten dy't yn oanmerking komme om 'e fâdij oer it bern te krijen as de biologyske âlden wat oerkomt. In manlike peetâlder is in peetheit,   peteheit, petefaar,  peetomke  of peter, en in froulike peetâlder is in peetmem,  petemem, peetmuoike   of meter. It bern dat troch de peetâlden 'oannommen' wurdt, is it peetbern,  d.w.s in peetsoan  as it in jonge is, of in peetdochter  as it om in famke giet. It ynstitút fan it peetâlder wêzen is it peetâlderskip.
Yn it protestantisme libbet de tradysje fan it peetâlderskip minder as yn 'e oare kristlikse streamings. Nettsjinsteande dat strieden sechstjinde-iuwske tsjerkeherfoarmers as Marten Luther, Huldrych Zwingli en Jehannes Kalvyn allegearre tsjin 'e ynfloed fan de anabaptisten en letter de minnisten, dy't poppedoop ôfskaft hawwe woene. Mei de poppedoop bleau yn 'e wichtichste protestantske streamings, lykas it lutheranisme en it kalvinisme, ek de tradysje fan it peetâlderskip beholden. Luther, lykwols, kearde him fûleindich tsjin 'e houliksbarriêres dy't it peetâlderskip skoep: yn 'e Roomsk-Katolike Tsjerke, de Eastersk-otterdoksy en de Oriïntaalsk-otterdoksy is it sa dat peetbern net mei de bern fan harren peetâlden trouwe meie om't dy as harren bruorren en susters beskôge wurde en it houlik dus in foarm fan ynsest wêze soe. Luther woe dêr neat fan witte, en ek yn 'e Anglikaanske Tsjerke waarden dy houliksbarriêres yn 1540 ôfskaft. Fierders lei Zwingli benammen de klam op 'e rol fan 'e peetâlden as mentors op it mêd fan religieuze opfieding ynstee fan as tsjûgen by de doop. En Kalvyn joech der sterk de foarkar oan dat de peetâlden tagelyk ek de biologyske âlden wêze soene, nettsjinsteande it feit dat er sels yn syn libben 47 kear peetheit wie. Yn Nederlân spilet it peetâlderskip tsjintwurdich inkeld yn roomske fermiddens noch in rol fan betsjutting.
Patriargale katedraal fan Boekarest
De Roemeensk-Otterdokske Patriargale Katedraal is in oan de hilligen Konstantyn en Helena wijde katedraal yn Bûkarest, Roemeenje (Roemeensk: Catedrala Patriarhală Sf. Împărați Constantin și Elena). It is de katedraal fan de partriarch fan de Roemeensk-Otterdokske Tsjerke.
Skiednis
De hjoeddeiske katedraal ûntstie as in part fan in kleaster, dat Konstantyn Șerban Basarab, foarst fan Walachije, yn it jier 1656 stifte. Twa jier letter waard de katedraal ynwijd. Wer in pear jier letter waard it kleaster de sit fan de metropolyt fan Bûkarest. Yn 1925 krige de Roemeensk-Otterdokske Tsjerke de status fan in patriargaat en de tsjerke fan de metropolyt krige dêrmei de funksje fan in patriargale katedraal. It wie doe noch it doel om letter in gruttere katedraal te bouwen. Ynstee dêrfan waard de besteande katedraal restaurearre, nei it westen ta oriïntearre en riker ynrjochte. Yn de jierren 1960 waard de katedraal neffens it foarbyld fan de katedraal fan Argeș wer safolle mooglik yn de oarspronklike steat werombrocht. Yn 2010 waard yn de omjouwing fan it Parlemintspaleis útein set mei de bou fan in folle gruttere katedraal, de Katedraal fan de Ferlossing fan it Folk. De katedraal waard yn 2018 yn oanwêzigens fan tûzenen Roemenen ynwijd en tsjinnet as de nije patriargale katedraal fan de Roemeensk-Otterdokske Tsjerke.
Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje
De Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje (Ingelsk: Chippewas of Georgina Island First Nation; Odjibwe: Waaseyaagmiing Anishinaabek) is in Yndiaanske stamme-organisaasje yn Kanada, mei eigen reservaten yn it suden fan 'e provinsje Ontario. De Tsjippewa's fan Georgina Island binne etnyske Odjibwe. De tafoeging 'earste naasje' is in typysk Kanadeeske oantsjutting foar in Yndianestamme of -troep. It haadkertier fan 'e stamme is fêstige yn Sutton West.
Geografy
De Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje is sitewearre yn súdlik Ontario, yn it distrikt York, op it eilân Georgina, dat yn it súdlike part fan 'e Simcoemar leit. Dat eilân heart ta de himrik fan it doarp Georgina, mar stiet dêr bestjoerlik fierhinne los fan.
Reservaat
De Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje hat 14,55 km² oan reservaatlân, ferdield oer trije ûnderskate Yndianereservaten. Fierwei it grutst en it wichtichst is it Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje Reservaat 33, dat in oerflak fan 14,51 km² hat. Dat omfiemet it grutte (en bewenne) eilân Georgina en twa folle lytsere, ûnbewenne eilantjes, Snake en Fox. Alletrije lizze dy yn it súdlike part fan 'e Simcoemar. It haadkertier fan 'e stamme is fêstige yn Sutton West, dat op it fêstelân besuden de mar leit.
Deunby op it fêstelân leit it Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje Reservaat 33A, dat likernôch 1 ha grûn beslacht en gjin permaninte bewenners hat. It trêde reservaat is it Chippewa Island Reservaat fan rom 3 ha, besteande út in pear ûnbewenne eilantsjes yn 'e Georgiaanske Baai, it eastlike diel fan 'e Hueronmar, dat de Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje dielt mei twa oare Odjibwe-stammen (de Beausoleil Earste Naasje en de Tsjippewa's fan Rama Earste Naasje), dêr't nauwe histoaryske bannen mei ûnderholden wurde.
Demografy
De leden fan 'e Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje besteane út etnyske Odjibwe (Ojibwe), ek wol Tsjippewa (Chippewa) neamd, in Algonkwynsktalich folk dat de talrykste Yndiaanske groep foarmet yn 'e krite fan 'e Grutte Marren fan Kanada en de Feriene Steaten. Neffens gegevens út 2015 hie de Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje doe 725 leden, wêrfan't yn 2011 275 persoanen (37,9%) yn it eigen reservaat wennen, wylst 450 derbûten libben.
Skiednis
Oarspronklik foarmen de Tsjippewa's fan Georgina Island ien Odjibwe-troep mei de mienskippen dy't no bekendsteane as de Beausoleil Earste Naasje en de Tsjippewa's fan Rama Earste Naasje. Fan 1818 oant 1844 waard de troep laat troch it opperhaad Gielholle of Musquakie. Doe't de earste blanke kolonisten har yn 'e krite nei wenjen setten, holpen de pleatslike Odjibwe harren om har oan te passen oan it winterdeis strange klimaat en troch harren medisinen te bringen dy't makke wiene fan yn it wyld libjende planten.
Yn 1830 waard de Yndianetroep lykwols fan oerheidswegen fan syn tradisjonele wenplak ferwidere en yn it Coldwater Narrows Yndianereservaat pleatst. Yn 1836 waard it Coldwater Narrows Reservaat troch de oerheid wer ûnteigene by wat no beskôge wurdt as in yllegale konfiskaasje. De Yndianen waarden fan it reservaatlân ôf set, en moasten yn 't earstoan mar sjen dat se har rêden, wat ta gefolch hie dat de troep yn trije lytsere groepen útinoarfoel. Ut ien fan dy groepen kaam doe de Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje fuort.
Bestjoer en foarsjennings
De Tsjippewa's fan Georgina Island Earste Naasje wurdt bestjoert troch in stammeried besteande út it opperhaad en fjouwer oare leden. Allefiif wurde dy by mei geregelde tuskenskoften holden demokratyske ferkiezings ûnder de leden fan 'e stamme keazen. Yn it reservaat beskikt de stamme oer in eigen brânwachtauto en in eigen ambulânse. Oant 1978 wie de Keninklike Kanadeeske Beriden Plysje (RCMP) ferantwurdlik foar de wets- en oarderhanthavening yn it reservaat, mar sûnt hat de stamme in eigen trijekoppige plysjetsjinst, dy't ûnderstipe wurde troch de Ontariaanske Provinsjale Plysje. It reservaat hat fierders in eigen basisskoalle, de Waabgon Gamig-skoalle.
It eilân Georgina is fan it fêstelân ôf inkeld tagonklik per boat. Mei de feartsjinst kin men ek auto's, fytsen en oare fiertugen oersette. Dat is benammen fan belang foar de toeristyske sektor, dy't foar de wurkgelegenheid yn it reservaat in tige wichtich plak ynnimt. Winterdeis, as de Simcoemar tichtfriest, is de tagong ta it eilân en reservaat beheint ta moerasboaten, dy't oer it iis glydzje kinne. De ûnbewenne eilantsjes Snake en Fox hawwe alhiel gjin ferhurde wegen en kin men sadwaande inkeld te foet ferkenne. Behalven kuierjen kin men by de eilannen ek snorkelje en sile of oare wettersporten beoefenje.
Eadu
Eadu (útspr.: [iːduː], likernôch: " ii -dûû") is in fiktive planeet út 'e Star Wars-franchise, dy't yntrodusearre waard yn 'e film Rogue One: A Star Wars Story (2016). De sênes op 'e planeet waarden opnommen op Iislân. Eadu makket diel út fan it planetestelsel mei deselde namme fan 'e sektor Bheriz, yn 'e Bûtenrâne fan it Stjerrestelsel. It is in terrestryske planeet mei in diameter fan 14.121 km en mei ien moanne. Eadu is in ûnherberchsume, bercheftige planeet, bewale yn sombere wolkefjilden dy't suver ûnophâldlik rein falle litte en mank geane mei hurde wyn en tonger en wjerljocht. It wolketek is sa ticht en tsjûk dat it op it planeetoerflak sels by ljochtskyndei wol nacht liket.
Op Eadu is gjin lânseigen yntelliginte soarte bûtenierdske wêzens ta ûntwikkeling kommen, mar de wrâld hat wol eigen floara en fauna. De befolking bestiet út sa'n 2,5 miljoen persoanen, foar it meastepart minsken, dy't har dwaande hâlde mei it hoedzjen fan nerfs, in lânseigen bistesoarte.
Yn Rogue One: A Star Wars Story is Eadu de lokaasje dy't it diktatoriale Galaktysk Keizerryk útkeazen hat foar it Enerzjyomsettingslaboratoarium fan it Keizerlik wapenprogramma. Dêr wurdt it superlaserkanon ûntwikkele fan 'e Deadsstjer, in romtestasjon ter grutte fan in lytse moanne en teffens in massaferneatigingswapen sa krêftich dat it hiele planeten ferdylgje kin. De liedende ûndersiker yn it laboratoarium is Galen Erso, dy't lykwols om it Keizerryk te ûndermynjen mei opsetsin in swak plak yn 'e Deadsstjer ynboud hat, sadat it Rebelleferbûn dêr gebrûk fan meitsje kin om it wapen te ferneatigjen.
Galen stjoert de frachtpiloat Bodhi Rook nei de ekstremistyske rebel Saw Gerrera om dy kennis te dielen. Dat liedt derta dat it Rebelleferbûn syn dochter Jyn Erso ynset op in misje dy't sabeare bedoeld is om har heit te rêden. Eins kriget har selskipsman Cassian Andor lykwols befel om Galen te likwidearjen as in kollaborateur. Op Eadu komme dy ferhaallinen ta in klimaks, wannear't Orson Krennic, de direkteur fan it Keizerlik wapenprogramma, risselwearret om Galen foar ferrie stânrjochtlik te eksekutearjen, wylst Cassian op it lêste momint beslút om syn befel njonken him del te lizzen en Galen gewurde te litten. Galen komt úteinlik lykwols dochs om by in bombardemint troch in squadron X-wjukjagers fan it Rebelleferbûn, dêr't generaal Davits Draven opdracht ta jûn hat.
Trading in Danger
Ynhâld
Trading in Danger spilet yn 'e fiere takomst, as de minskheid him ferspraat hat nei de stjerren. Kylara Evangeline Dominique Vatta, "Ky" foar har freonen, is de dochter fan 'e finansjeel direkteur fan Vatta Enterprises, in grutte ynterstellêre ferfiersûndernimming dy't fêstige is op 'e planeet Slotter Key. Om te ûntkommen oan 'e rol yn it famyljebedriuw dy't har heit har tatocht hie, hat se har ynskreaun oan 'e militêre akademy fan Slotter Key. Yn har fjirde jier, lykwols, mei har ôfstudearjen yn sicht, rekket se bûten har eigen skuld om behelle yn in skandaal wêrfoar't se fan skoalle stjoerd wurdt.
Om har út it sicht fan 'e media te hâlden, dy't it hiele ferhaal breed útmjitte, stelle har heit en har omke Stavros, de algemien direkteur fan Vatta Enterprises, Ky oan as kaptein fan 'e Glennys Jones, in tachtich jier âld keapfardijskip dat se nei de sloper op Lastway bringe moat fia tuskenstops op 'e planeten Belinta en Leonora. Dy reis (en de weromreis nei hûs op in passazjiersskip) sil Ky alve moannen mei ûnder de pannen wêze, wat tiid genôch is, hoopje har heit en omke, om alle trelit oer it skandaal oan 'e militêre akademy oerwaaie te litten. As oppassers fan 'e jonge kaptein wurde laadmaster Gary Tobai en masiniste Quincy Robin meistjoerd, dat allebeide âlde rotten yn it fak binne.
As de Glennys Jones by Belinta arrivearret, docht bliken dat dy wrâld, in jonge koloanje, al in ivichheid wachtet op in lading swier lânbou-ark, dy't besteld is by in fabryk op Sabine en brocht wurde soe troch Pavrati, in konkurrint fan Vatta. De lading is lykwols nea oankommen mei't it romteskip dat it ark ferfierde, weiwurden is. Ky, dy't wisberet is om 'e Glennys Jones fan 'e sloop te rêden, sjocht in kâns om genôch te fertsjinjen om har plannen te wurklikheid te meitsjen. Se lit de lading foar Leonora en Lastway efter op Belinta en fart leech nei Sabine ta om it lânbou-ark op te heljen.
Ky keapet fluch it lânbou-ark yn ear't dat troch de oarlochsdriging noch djoerder wurdt. No hat se wol har keapwaar, mar se kin it nearne hinne bringe oant har skip reparearre is. De iennichste oplossing is om nei hûs te skiljen fia de ansibles (de iennichste besteande foarm fan direkte ynterstellêre kommunikaasje), en har heit om jild te freegjen. Ky is dêr lykwols te grutsk foar en wachtet te lang. As se úteinlik dochs beslút en byt troch de soere apel hinne, wurdt op Primus ûnderwilens har kredytweardichheid yn 'e kiif steld. Se moat foarút betelje foar it gebrûk fan 'e ansible, mar dat jild hat se no krekt net. Se reizget werom nei har skip, om't se dêrwei de ansible kostefrij brûke kin, mar ear't se dêr wer is, brekt de oarloch út en it earste slachtoffer fan 'e striid binne de ansibles, dy't by in raketbombardemint folslein ferwuostge wurde.
No sit der neat oars op as mei de Glennys Jones in stil plakje yn it stelsel fan Belinta op te sykjen en ôf te wachtsjen oant de ansibles reparearre binne. Fuort letter arrivearje hierlingen fan 'e Mackensee Military Assistance Corporation (MMAC) by Belinta, dy't ynhierd binne troch de rebellen op Secundus. It algemiene tinken is dat de MMAC ferantwurdlik is foar de oanfal op 'e ansibles, in domme set, want InterStellar Communications (ISC), it bedriuw dat it monopoalje op 'e ynterstellêre kommunikaasje hat, beskikt oer in eigen romtefloat en hat yn it ferline altyd koarte metten makke mei lju dy't mei de ansibles knoeie. As leden fan 'e MMAC de Glennys Jones interje foar in ynspeksje, ûntstride se lykwols by heech en by leech dat sy efter de oanfal sitte.
Om't de Glennys Jones net oer ynterstellêre oandriuwing beskikt (en dus net fuorkomme kin), is it foar de MMAC in ideaal plak om lju op fêst te setten. De finzenen binne de kapteins, earste ofsieren en haadmasinisten fan oare boargerromteskippen dy't har yn it Belinta-stelsel befûnen. Dy lykje har earst by harren ynternearring del te lizzen, mar as de hierlingen fan 'e MMAC foar koarte tiid Belinta ferlitte om harsels foar ISC oer te ferdigenjen tsjin 'e beskuldigings dat sy de ansibles ferneatige hawwe, brekt der op 'e Glennys Jones in muiterij út ûnder lieding fan twa fan 'e ynternearre kapteins, Paison en Kristoffson. Dêrby wurdt Gary Tobai fermoarde en sjit Ky eigenhandich Paison, Kristoffson en noch ien fan 'e muiters dea. Paison hat lykwols fanút it rom fia de betriedding mei de systemen fan it skip omknoeid. Dêrby hat er it skipsbeaken útset, it kommunikaasjesysteem fernield en de oandriuwing opstarten, en der is safolle skea oanrjochte dat Ky-en-dy sels de oandriuwing net mear útsette kinne. Om it spul noch minder te meitsjen, bliuwe de hierlingen langer wei as se fan doel wiene, en tsjin 'e tiid dat se weromkeare is der fan 'e Glennys Jones gjin spoar mear.
Pas as ISC nije apparatuer ynset, wurdt it skip úteinlik weromfûn. Tsjin dy tiid is it iten oan board frijwol op en libje de bemanning en de finzenen op hongerrantsoenen. Nei harren rêding wurdt de swier beskeadige Glennys Jones weromsleept nei it romtestasjon dat yn in baan om 'e planeet Primus draait. Nei de muiterij hat ien fan Paison syn trewanten bekend dat Paison en Kristoffson belutsen wiene by in ferbûn fan piraten, en dat dy piraten de wiere ferantwurdliken binne foar de ferneatiging fan 'e ansibles. Foar dy ynformaasje is it machtige ISC Ky tige tankber, en it gefolch is dat se no op alle mooglike manearen let en set wurdt. De Glennys Jones wurdt reparearre, mar om't de identifikaasjechip fan it skip ferlern gien is, moat de âlde keapfarder omneamd wurde. Ky kiest derfoar om it de Gary Tobai te neamen. Neitiid wurdt de lading lânbou-ark, dy't foar de oankomst fan 'e finzenen yn netten en mei in beaken derop yn 'e romte pleatst wie, wer opsocht en laden, wêrnei't de Gary Tobai koerts set nei Belinta. De weromreis ferrint sûnder swierrichheden en de lading wurdt yn goede oarder ôflevere.
Vatta's War
Dominikanekleaster (Swol)
De Dominikanetsjerke is mei it oangrinzgjende kleaster oan de Assendorperstraat in ryksmonumint yn de Oeriselske stêd Swol.
It earste kleaster
Mear as fiif iuwen lyn kochten de preekhearen in lape grûn oan bûten de stedsmuorren fan Swol om dêr in kleaster te bouwen. Earste prior fan de mienskip wie Engelbertus Messenmaker út Sutfen. Der waard in twaskepige halletsjerke sûnder toer boud dy't om en de by yn 1493 foltôge waard. Yn it kleaster wenne en ferstoar yn 1475 de Bretonske muonts Alanus de Rupe, de útfiner fan de roazekrâns.
Alhoewol't de Dominikanen nei de reformaasje net langer wolkom wiene yn Swol, bleau dit earste kleaster as gebou bewarre en wurdt it tsjintwurdich brûkt troch it Stedelijk Conservatorium (kleaster) en in boekhannel (tsjerke).
It hjoeddeiske kleaster
Yn 1933 waard it kleaster troffen troch in grutte brân dy't de hiele boppeferdjipping fan it kleaster ferwoastge. Om't it tal bruorren tanaam waard tagelyk mei de renovaasje it kleaster mei in ferdjipping ferhege. Oant yn de jierren 1950 wennen der noch likernôch tachtich bruorren yn it kleaster.
De kleastertsjerke is sûnt 1965 ek in rektoraatstsjerke en wurdt regelmjittich iepen steld foar besichtiging. Saterdeis en sneins wurde der tsjinsten holden.
Arsjitektuer
It kompleks waard yn neogoatyske styl oplusten. Njonken de krúsbasilyk leit it kleaster mei fjouwer fleugels om kleastergong mei in binnenhôf hinne.
Lieten foar it Sabbatsoffer
De Lieten foar it Sabbatsoffer, ek wol bekend ûnder de namme fan 'e Liturgy fan de Ingels, is in rige fan trettjin algemien as apokryf beskôge religieuze lieten, besibbe oan it Alde Testamint fan 'e Bibel, ien foar elkmis fan 'e trettjin sabbatten fan 'e joadske kalinder. Se binne fragmintarysk oerlevere yn njoggen manuskripten dy't ûnderdiel útmakken fan 'e Deade-Seerôlen en dy't fûn binne te Qumran (4Q400-4Q407 en 11Q17). In oare kopy is ûntdutsen te Masada. De Lieten foar it Sabbatsoffer binne dreech te datearjen, mar tocht wurdt oan likernôch 100 f.Kr. Hoewol't de boekrôlen dy't te Qumran fûn binne ornaris assosjearre wurde mei guon joadske sekten, lykas de essenen, lykje de Lieten foar it Sabbatsoffer gjin sektaryske ynhâld te hawwen. Boppedat bewiist it eksimplaar dat te Masada fûn is, dat dizze tekst ek yn oare mienskippen brûkt waard.
Kommandeur yn de Oarder fan Oranje-Nassau
List fan yn de Wikipedy opnommen persoanen mei de ûnderskieding Kommandeur yn de Oarder fan Oranje-Nassau.
Oergongskalinder foar 1594 (Grins)
Dit is de oergongskalinder foar 1594 fan de stêd Grins.