cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Barnaûl
Skiednis
Under Vladimir Pûtin is de Russyske ekonomy bot groeid, itjinge ek te sjen is oan it grutte tal nijbouprojekten yn Barnaûl. Yn dy tiid waarden de houten gebouwen mei ien ferdjipping yn it sintrum ferfongen troch hege wengebouwen en winkelsintra. Troch in weryndieling yn 2003 wreide it grûngebiet fan de stêd út.
Haadstik
In haadstik is in ûnderdiel fan in boek (fiksje of non-fiksje) of in oar dokumint fan gruttere lingte, lykas in rapportaazje, in testamint of in dossier. It is opboud út in rige foarfallen dy't byinoar hearre of út in hoemannichte ynformaasje dy't mei-inoar te krijen hat. Op dy wize kin men in dúdlike en oersichtlike yndieling yn in langere tekst meitsje. Haadstikken wurde yn 'e regel nûmere en/of titele. Dêrtroch kin ek ferwiisd wurde nei in haadstik of in foarfal earne yn in haadstik sûnder dat men jin hoecht te ferlitten op 'e sidenûmering, dy't per printinge ommers ferskille kin. Yn fiksjeboeken einiget in haadstik gauris mei in cliffhanger, op in spannend momint yn it ferhaal. De bedoeling dêrfan is om 'e lêzer te ferlieden om fierder te lêzen. Yn fiksje dy't skreaun is yn it personele perspektyf, of ek wol yn it ik-perspektyf (as der ferskate ik-persoanen binne dy't it ferhaal fertelle), wurdt de oergong tusken haadstikken faak brûkt om fan eachpunt te wikseljen.
Golf op de Olympyske Simmerspullen 1904
200px|thumb|right|Golf tidens de Spullen fan Saint Louis
De Olympyske Simmerspullen 1904, ek wol de IIIe Olympiade neamd waarden yn 1904 yn Saint Louis, de Feriene Steaten hâlden. It golf waard hâlden op it Glen Echo Country Club. It wie de twadde en foarearst lêste kear dat it golf op it programma stie.
Yndividueel
De manlju spillen twa omlopen mei in totaal fan 36 holes. Wêrnei de bêste 32 golfers yn in match play toernoai om de medaljes spilen.
Lannen
De manlju spillen twa omlopen mei in totaal fan 36 holes. der diene alline teams út de Feriene Steaten mei.
Medaljespegel
De top-9 fan lannen dy't by it skermjen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen 2012.
Argaïsme
In argaïsme, fan it Aldgrykske ἀρχαϊκός, archaïkós ("âlderwetsk"), is yn 'e taalkunde in wurdfoarm of sinskonstruksje dy't as ferâldere of út 'e tiid beskôge wurdt. Foarbylden yn it Frysk binne bgl. 'oareheit' (útspr. mei brekking yn it earste wurdlid: [warə'hɔit] of [warə'hɛit], "ûarreheit") foar "pake", 'nin' foar "gjin", 'tsjirl' foar "keardel" en 'kediizje' foar "beslute". Argaïsmen komme faak foar yn wetlik, amtlik of bibelsk taalgebrûk. Skriuwers en dichters, lykas Gerard Reve, meitsje wolris mei sin gebrûk fan sokke foarmen, sadat it stylfigueren wurde. <BR> Fierders komme se noch foar yn ferstienne útdrukkings, lykas yn it Frysk by 'hoe't it ek sij' en 'by dizzen', en yn it Nederlânsk by de vrouw des huizes ("de gastfrou") en ter sponde gaan ("op bêd gean"). Ek âlde en sabeare âlde staveringsfoarmen kinne foar argaïsmen oanmurken wurde. Soks komt yn it Frysk net folle foar, mar is bekend fan Nederlânske foarmen as bosch foar bos en huys foar huis.
Star Trek: Prodigy
Star Trek: Prodigy is oankommende Amerikaanske tillefyzjesearje yn 'e Star Trek-franchise. It is in science fiction-tekenfilmsearje foar bern wêryn't in stikmannich teenagers folge wurde dy't in âld, oan syn lot oerlitten romteskip brûke om mei op aventoer te gean. Kate Mulgrew, bekend as kaptein Kathryn Janeway út Star Trek: Voyager, krûpt foar de nije searje wer yn 'e hûd fan har âlde rol, mei't Janeway model stien hat foar it needtrainingshologram fan it âlde skip. Star Trek: Prodigy sil yn 2021 foar it earst te sjen wêze op 'e streamingtsjinst Paramount+, foar't de rige koarte tiid letter útstjoerd wurde sil op 'e tillefyzje fia Nickelodeon.
Untstean
Yn juny 2018, nei't er de showrunner (tillefyzjeprodusint mei de deistige lieding) wurden wie fan 'e Star Trek-searje Star Trek: Discovery, tekene Alex Kurtzman in fiifjierrich kontrakt mei de CBS Studios om 'e mediafranchise fan Star Trek út te wreidzjen mei ferskate nije tillefyzjesearjes, minysearjes en tekenfilmsearjes. Star Trek: Prodigy, dat foar it earst troch Kurtzman oankundige waard yn jannewaris 2019, is dêr ien fan. It is de bedoeling dat de searje in hiel oar oansjen kriget as de eardere tekenfilmsearjes fan Star Trek, Star Trek: The Animated Series út 'e 1970-er jierren en Star Trek: Lower Decks út 2020. Dat moat berikt wurde troch it gebrûk fan kompjûteranimaasje. Star Trek: Prodigy is fierders bedoeld om in folle jongere doelgroep te berikken as de rest fan 'e franchise.
Produksje
Star Trek: Prodigy waard ûntwikkele troch de bruorren Hageman, Kevin en Dan, yn opdracht fan 'e bernetillefyzjestjoerder Nickelodeon. As útfierende produsinten wiene Alex Kurtzman, Heather Kadin, Katie Krentz, Rod Roddenberry, Trevor Roth en de bruorren Hageman sels by it projekt belutsen foar de tillefyzjestudio's CBS Eye Animation Productions, Nickelodeon Animation Studio, Secret Hideout en Roddenberry Entertainment.
Yn febrewaris 2021 kundige ViacomCBS, de memme-ûndernimming fan filmstudio Paramount Pictures, oan dat it earste, tsien ôfleverings tellende seizoen fan Star Trek: Prodigy yn 'e rin fan 2021 alderearst beskikber komme soe fia de eigen streamingtsjinst Paramount+, krekt as oare nije Star Trek-searjes. Dêrnei soe it (yn 'e Feriene Steaten) op 'e tradisjonele tillefyzje útstjoerd wurde troch Nickelodeon foar't it twadde seizoen beskikber kaam fia Paramount+.
Utgongspunt fan 'e plot
Star Trek: Prodigy begjint yn it jier 2383, nei de foarfallen yn 'e searje Star Trek: Voyager. In bûnte bemanning fan teenagers fan ferskate bûtenierdske rassen moat leare gear te wurkjen as se in âld, oan syn lot oerlitten romteskip brûke om mei op aventoer te gean. De bemanning bestiet út Dal, in minske (Brett Gray), Rok-Tahk, in Brikar (Rylee Alazraqui), Zero, in Medûsaan (Angus Imrie), Jankom Pog, in Tellaryt (Jason Mantzoukas), Gwyn, in Vau N'Akat (Ella Purnell) en Murf, in libbene, selsbewuste massa slym sûnder fêste foarm (Dee Bradley Baker). Hja wurde bystien troch it needtrainingshologram fan it skip, dat de foarm hat fan kaptein Kathryn Janeway fan 'e USS Voyager (Kate Mulgrew).
Ammoania
Ammoania, ammoaniumhydrokside of salmiakgeast is in oplossing fan it gas ammoniak yn wetter mei de formule NH3(aq). Dy oplossing wurdt ek wol fertinne ammoniak neamd.
De oplossing is in net al te sterk tsjinsoer, dat gauris as middel foar it himmeljen yn it hûshâlden brûkt wurdt, sa as bygelyks foar it behanneljen fan âlde ferve, sa't der oer ferve wurde kin. It himmeljende wurkjen fan de oplossing komt om't âlde fervelagen bedutsen binne mei in lytse laach fetoanslach dat foar in part út fetsoeren bestiet. De fetsoeren losse op yn in tsjinsoere oplossing. Fettige stoffen dy't gjin fetsoer binne, losse dêrnei op yn de ûntstiene sjippe.
By it oplossen fan de ammoniak yn it wetter, bart de folgjende reaksje:
Kaptein-luitenant-op-see
De rang boppe kaptein-luitenant-op-see is kaptein-op-see, en de ûnderlizzende rang is luitenant-op-see 1e klasse. Dêrmei is kaptein-luitenant-op-see de middelste haadofsiersrang by de marine. De kaptein-luitenant-op-see funksjonearret as de plakferfanger fan 'e kaptein-op-see oan board fan gruttere skippen (lykas krusers en fleandekskippen), of fiert sels it befel oer lytsere oarlochsskippen (lykas fregatten of torpedoboatjagers).
Ammoania
By dy reaksje stelt him in lykwicht yn. Yn ien molêr (1 M) oplossing sit mar 0,42% fan de ammoniakmolekulen in proton (H+) opnaam.
Augustinus Georg Lycklama à Nijeholt (1794-1828)
Lycklama à Nijeholt, lid fan de famylje Lycklama à Nijeholt, wie in soan fan Tinco Martinus Lycklama à Nijeholt (1766-1844) en Elisabeth Helena thoe Schwartzenberg en Hohenlansberg (1767-1803). Hy troude yn 1822 mei Hillegonda Wyndels (1800-1852).
Lycklama à Nijeholt studearre rjochten en waard abbekaat en prokureur op It Hearrenfean. Hy waard keazen as lid fan de Provinsjale Steaten fan Fryslân (1815-1828) en wie fan 1816 ôf grytman fan Utingeradiel. Hy wenne yn Aldeboarn en ferstoar yn 1828 op 34-jierrige leeftyd yn Amsterdam. As grytman waard hy opfolge troch syn broer Wilco Holdinga Lycklama à Nijeholt.
Kaptein-luitenant-op-see
Skematysk oersjoch
Oersjoch fan 'e luitenant-kolonelsrangen mei ekwivalinten yn oare kriichsmachtûnderdielen:
Yn 'e Nederlânske kriichsmacht
(oansprektitels kursyf werjûn)
Sjoch ek
Kapitein-luitenant ter zee
Theodoor Hendrik van de Velde
Theodoor Hendrik van de Velde (Ljouwert, 12 febrewaris 1873 – by Locarno, 27 april 1937) wie in Nederlânsk medikus en gynekolooch, dy't lange tiid direkteur wie fan it Gynekologysk Ynstitút yn Haarlim.
Van de Velde krige yn 1926 ynternasjonale bekendheid as auteur fan Het Volkomen Huwelijk, in populêr-wittenskiplik traktaat en selfhelpboek, dat yn 2004 troch Frederica Mathewes-Green yn 'e Amerikaanske National Review omskreaun waard as "it bêstferkeapjende sekshânboek aller tiden." Yn dy publikaasje briek Van de Velde in lâns foar kennis oer de wurking fan 'e minsklike geslachtsorganen en foar sensualiteit yn 'e erotyk.
Fan 'e Dútske oersetting, Die Vollkommene Ehe, waard al yn 1932 de 42ste printinge útjûn, nettsjinsteande it feit dat de Roomsk-Katolike Tsjerke it wurk op 'e Index Librorum Prohibitorum, de list mei ferbeane boeken, pleatst hie. De Sweedske oersetting, Det Fulländade Äktenskapet, wie yn Sweden rûnom bekend, al hie it wurk oant yn 'e sechstiger jierren de namme pornografysk fan aard te wêzen, en dêrom ûngaadlik foar jongere lêzers.
De Ingelske oersetting, Ideal Marriage: Its Physiology and Technique, wie yn 'e Angelsaksyske wrâld ferskate desennia lang it bekendste en meast alomfetsjende wurk op it mêd fan seksualiteit. It waard allinnich al yn 'e oarspronklike edysje 46 kear werprinte, en der giene mear as in heal miljoen eksimplaren fan oer de toanbank.
Primêre kleur
In primêre kleur is in kleur dy't troch minging mei ien of twa oare primêre kleuren yn teory folstiet om it grutst mooglike kleureferskaat te krijen. By additive kleurminging, in proses dat brûkt wurdt foar it mingen fan ljocht, lykas op in byldskerm of by teaterferljochting, binne de primêre kleuren read, grien en blau. It systeem dat dêrby heart, is it RGB-kleursysteem.
By subtraktive kleurminging, in proses dat yn gebrûk is foar it mingen fan ferve en it drukken fan kleure teksten en ôfbyldings op papier, binne de primêre kleuren syaan (in ljochte tint blau), maginta (in tint dy't tusken read en rôze yn sit) en giel. It systeem dat dêrby heart is it CMYK-kleursysteem. Om't de kleuren fan ferven en inketen nea folslein ideaal binne, wurdt dêrby oer it algemien noch swart tafoege as fjirde kleur.
Yn 'e skilderkeunst wurde lykwols tradisjoneel de subtraktive primêre kleuren werjûn as read, giel en blau. Dy gewoante is ôfkomstich út in efterhelle kleurelear út 'e achttjinde iuw, doe't der noch gjin pigminten foar syaan en maginta beskikber wiene. Mei read, giel en blau slagget it lykwols net om in suvere kleur pears of grien te mingen.
By dekkende ferve, mar ek yn in mozayk of op rutense stof, wurdt gebrûk makke fan partitive kleurminging. Dêrby is de mingkleur ljochter as de dûnkerste boarnekleur en dûnkerder as de ljochtste boarnekleur. Om alle kleuren yn fersêding minge te kinnen, moatte njonken syaan, maginta en giel dan ek read, grien en blau brûkt wurde.
Tramstasjon fan De Jouwer
thumb| thumb|It stasjon yn 1903 thumb|'It Beukerstasjon' It âldste tramstasjon fan De Jouwer stie hast fjirtich jier op de grins tusken De Jouwer en Westermar. It waard op 26 maart 1882 yn gebrûk nomd oan de tramwei It Hearrenfean-De Jouwer. Op de âldst bekende foto stiet it 'Station der N.T.M. te Joure' wat ferskûle efter it brânspuitbewarplak. Allinnich it dak en de foargevel fan it stasjonsgebou binne te sjen. It oarspronklike stasjonsgebou waard letter oan de foarkant útwreide mei in sêre. It bewarplak foar de brânspuiten makke romte foar in frachtloads. De fjouwer beammen op de hoeke fan De Skien binne plante yn 1859. Neist dy beammegroep stiet in gebou dat foar it hotel oer op de eastlike hoeke fan de Inkele Rigel stien hawwe moat.
De nije tramferbinings nei Snits (1886) en nei De Lemmer (1901) soargen foar tanimmende drokte. Yn it gebou links sieten de wachtkeamer, it kantoar en it hûs fan de stasjonssjef. Rjochts de frachtloads en laadbrêge. De wachtkeamer waard eksploitearre troch in partikulier. In bekende gasthear wie Bernard Wierda. Nei 1921 ried de tram net mear oer de Midstraat mar oer de Hege Simmerdyk nei Snits.
Yn desimber 1922 waard it âlde tramstasjon iepenbier ferkocht, mar de wachtkeamer bleau noch jierren yn gebrûk as kafee. Yn de eardere frachtloads kaam doe it stuollefabryk fan de firma S. van der Veer.
Nij stasjon
Yn 1922 wie yn it ferlingde fan de Driessenstrjitte in nij tramstasjon boud. Yn 1948 ried de tram foar de lêste kear mei persoanen, yn 1968 ried ek de frachttram de "Sik", foar de lêste kear nei De Lemmer. It tramstasjon waard doe ferboud ta kristlike beukerskoalle mei de namme "It Beukerstasjon", sûnt 1980 is it in hûsartsepraktyk.
Sêne
In sêne is in narratologyske en senariotechnyske oantsjutting foar de lytste ienheid fan aktearjen yn it toaniel, yn films en op 'e tillefyzje, wêryn't ien hanneling of foarfal útbylde wurdt dy't op ien plak en ien tiid ferrjochte wurdt of plakfynt. Men sprekt hjirby dêrom fan ienheid fan tiid, plak en hanneling, lykas oarspronlik yn it Aldgrykske teäter. It wurd 'sêne' komt dan ek fan it Grykske σκενα, skena, dat yn 'e Grykske Aldheid de beneaming wie foar it spylfjild fan it teäter. Fia it Latynsk scæna en it Frânske scène berikte it syn hjoeddeiske foarm.
Yn 'e fotografy giet it by it begryp 'sêne' om it gehiel fan gearstallende faktoaren fan in byld. Dat kin in tafallige gearstalling wêze, lykas yn dokumintêre fotografy of sjoernalistike fotografy, mar it kin ek om in mei sin yn sêne sette foarstelling gean, lykas yn ensenearre fotografy, reklamefotografy, moadefotografy, glamourfotografy en neakenfotografy.
Bankdrukken op de Paralympyske Simmerspullen 1992
De IXe Paralympyske Simmerspullen waarden yn 1992 yn Barcelona, Spanje hâlden.
Ferbastering
In ferbastering is in taalkundich ferskynsel wêrby't in wurd of namme yn 'e rin fan 'e tiid sterk fan foarm feroaret, bygelyks om't de oarspronklike betsjutting yn 'e ferjitnis rekke is. Ek kin it gean om in lienwurd út in frjemde taal, dy't net sprutsen wurdt troch (in grut part fan) de lju dy't it wurd brûke, wat liede kin ta folksetymologyen dy't ferbastering befoarderje. Ferbastering begjint sadwaande yn 'e regel yn 'e sprektaal en kin him dêrwei al of net útwreidzje nei de skriuwtaal.
Goede foarbylden fan ferbastering binne de fan oarsprong Nederlânske plaknammen yn New York: Haarlem is Harlem wurden, en Breuckelen is feroare yn Brooklyn. Fierders tilt it Frysk op fan 'e ferbasterings, benammen fan Frânske orizjine. Sa komt 'perfoarst' ("beslist") fan par force ("mei krêft"), 'ientûtmem' ("ûnferskillich") fan toute même ("folslein itselde") en 'op it aljemint' ("te praat") fan alignement ("it op ien rige setten").
De meast foarkommende foarm fan wurdferbastering is in akryology, dêr't alle neamde foarbylden ta rekkene wurde kinne. Akryologyen kinne as sadanich ek as stylfiguer brûkt wurde. In kontaminaasje is in foutive ferbastering by fersin, dy't dêrom gjin stylfiguer wêze kin (lykas 'optelefonearje' ynstee fan 'opbelje' of 'telefonearje'). In malapropisme is ek in foarm fan ferbastering, dy't plakfynt troch in ûnbewuste ferfoarming fan in wurd ûnder ynfloed fan in dêr sterk op lykjend wurd (lykas it sizzen fan 'organisme' as men 'orgasme' bedoeld of oarsom).
Lappland (lânskip fan Sweden)
Lappland (Frysk: Laplân) is ien fan de lânskippen (histoaryske provinsjes) fan Sweden en leit yn it noarden fan it lânsdiel Norrland. It beslacht ûngefear in kwart fan it totale oerflak fan Sweden en is dêrmei it grutste fan alle lânskippen. Yn it westen grinzget it lânskip oan Noarwegen en yn it noardeasten oan Finlân. De oangrinzgjende lânskippen binne Jämtland, Norrbotten, Västerbotten en Ångermanland.
Geografy
Lappland leit tsjin it Skandinavysk Heechlân oan en bestiet foar in grut part út heechflakte. Mear as 47 prosint fan it gebiet leit heger as 500 meter boppe seenivo. It heechste punt is de súdlike top fan Kebnekaise, de twatoppige berch dy't mei 2.111 meter ek it heechste punt fan Sweden is.
Ferleagening fan Petrus
thumb|De Ferleagening fan Petrus troch [[Gerard Seghers om 1623 hinne]] De ferleagening fan Petrus of it ûntkennen fan Petrus is in ferhaal yn it Nije Testamint dat yn alle fjouwer kanonike evangeeljes (Mattéus, Markus, Lukas en Jehannes) op ferskillende wize ferteld wurdt. De ferleagening fan Petrus wurdt gauris yn de kristlike keunst ferbylde en is in wichtich tema yn de kristlike teology.
It foarfal
Under it Lêste Nachtmiel, it peaskemiel dat Jezus mei syn tolve dissipels hold op de jûn dat er ferret waard troch Judas Iskariot (ien fan syn dissipels), fertelde Jezus syn dissipels wat him de folgjende dagen te wachtsjen stie. Petrus ferklearre dat er him nea fan Jezus ôfkeare soe. Doe sei Jezus dat er him trije kear ferleagenje sil ear't de hoanne kraaid. Dat wol dus sizze dat Petrus trije kear ûntkenne soe dat er Jezus koe. Petrus andere dêrop dat er ree wie mei him te stjerren. Nei't Jezus arrestearre waard, folge Petrus him doe't er nei it hûs fan hegepreester Kajafas brocht waard. Wylst Jezus binnen ûnderfrege waard troch de Sanhedrin, wie Petrus op it binnenplak foar it hûs. Der wie in mannichte fan minsken, dy't harren dêr sammelen, en guon koenen Petrus werom. Hja beskuldigen him in folgling fan Jezus te wêzen. Ut noed om sels ek oppakt te wurden, nettsjinsteande er earder sein hie ree te wêzen en stjer mei him, ûntkende Petrus dat er in folgling wie en dat er him alhiel net koe. Doe hearde er de hoanne kraaien en kaam it him te binnen dat Jezus him earder foarsein hie. Dêrnei krige er spyt en moast gûle; de saneamde Ynkear fan Petrus.
Gästrikland
Gästrikland is in lânskip (histoaryske provinsje) oan de eastkust fan Sweden en yn it súdeasten fan it lânsdiel Norrland. De oangrinzgjende lânskippen binne Dalarna, Hälsingland, Uppland en Västmanland. Gästrikland hat gjin bestjoerlike of politike funksje, mar is op it mêd fan kultuer wol fan betsjutting.
Grot
In grot (fan it Frânske grotte), spelonk (fan it Latynske spelaeum) of rotshoale is in natuerlik foarme ûnderierdske romte yn rotseftige grûn. Dêrby giet it gauris om in gruttere romte. Wannear't sa'n soarte ûnderierdske romte lytser, nauwer en/of dreger tagonklik is of wurdt, sprekt men fan in holte. Ien grot kin út ferskate gruttere romten (of 'sealen'), gongen (of 'galerijen') en holten bestean. Faak binne der ek ferskate yngongen. In grot kin sadwaande in wier doalhôf wêze en reuseftige ôfmjittings oannimme. De langste grot fan 'e wrâld (ynsafier bekend) is Mammoth Cave yn 'e Amerikaanske steat Kentucky, mei in totale lingte fan 643 km. De djipste en teffens rjochtdelste grot fan 'e wrâld is de Voronjagrot yn Georgje, dy't in hichteferskil omfiemet fan 2.197 m tusken de yngong en it djipste punt. Yn 2013 wiene der wrâldwiid 97 grotten bekend mei in djipte dy't grutter wie as 1.000 m. De tûke fan 'e wittenskip dy't grotten bestudearret, is de speleology; grotte-ûndersikers wurde sadwaande speleologen neamd. Speleology is in ûnderdiel fan 'e geology.
Foarming
Grotten wurde faak foarme troch de oplossing fan ûndergrûnske kalkstienlagen yn koalsoerhâldend wetter. Dêrmei is it dan in karstferskynsel. De measte fan sokke grotten binne foarme troch in ûndergrûnske rivier. As se tsjintwurdich noch altyd streamend wetter omfiemje, sprekt men fan 'aktive grotten', is de rivier ferdwûn en de grot drûchfallen, dan sprekt men fan 'fossile grotten'. In bekend ferskynsel dat in protte yn grotten foarkomt, binne dripstiennen. Dat binne kegelfoarmige jûkels dy't troch drippend wetter foarme wurde en sawol hingjend as steand foarkomme kinne: hingjend op it plak dêr't it wetter fan it 'plafon' omleech dript, en steand op it plak dêr't de drippen op 'e flier fan 'e grot delkomme. Hingjende dripstiennen hjitte stalaktiten, wylst steande dripstiennen stalagmiten neamd wurde. De faasje wêrmei't sokke dripstiennen groeie, is stadich mar fariabel. Guon groeie ien sintimeter yn tsien jier, wylst oaren dêr tûzen jier oer dogge. As se âld genôch binne, kinne in stalaktyt en in stalagmyt oaninoar groeie; yn sa'n gefal sprekt men fan in dripstienpylder.
Minsklike bewenning
Ek minsken wenje al tsientûzenen jierren lang yn grotten. Yn it Paleolitikum hawwe sokke grotbewenners op ferskate plakken ymposante grotskilderings efterlitten, lykas yn 'e grotten fan it Súdfrânske Lascaux. Op guon plakken yn 'e wrâld wurde grotten oant hjoed de dei ta troch minsken bewenne. Yn Nederlân komme gjin natuerlike grotten foar, mar wurdt de term 'grot' wol brûkt foar de mergelstiengatten yn Súd-Limburch, dy't troch mynbou ûntstien binne. Ek dy hawwe wol tsjinne foar minsklike bewenning, ûnder mear yn Geulhem (gemeente Falkenburch oan de Geul).
Hälsingland
Hälsingland is in lânskip (histoaryske provinsje) oan de eastkust fan Sweden en yn it suden fan it lânsdiel Norrland. De oangrinzgjende lânskippen binne Dalarna, Gästrikland, Härjedalen en Medelpad. Hälsingland hat gjin bestjoerlike of politike funksje, mar is op it mêd fan kultuer wol fan betsjutting.
Froulike ejakulaasje
Froulike ejakulaasje is it útdriuwen fan in lichemseigen floeistof troch de para-uretrale klieren yn in ritmyske ta- en ôfnimmende striel fia de urinebuis fan 'e frou ûnder of flak foar it berikken fan in orgasme. Yn 'e sprektaal wurdt soks ornaris oantsjut mei de Ingelske term squirting ("strieljen"). Hoewol't it hjirby oars as dat faak tocht wurdt (fral troch manlju) net om 'e útstjit fan urine giet, is de persize boarne en aard fan 'e floeistof yn wittenskiplike fermiddens en ûnder medisy noch altyd ûnderwerp fan debat.
De earste kear dat froulike ejakulaasje yn wittenskiplike literatuer neamd waard, wie yn 'e sechstjinde iuw, doe't de Nederlânske sirurgyn en publisist Laevinius Lemnius beskreau hoe't in frou "it sied oan 'e man ûntlokket en tagelyk har eigen útsmyt." Yn 1668 ferskynde der fan 'e hân fan 'e Nederlânske anatoom Regnier de Graaf in ynfloedryk traktaat oer it froulike geslachtsorgaan, mei as titel Oangeande de Fuortplantingsorganen fan Froulju, wêryn't ek froulike ejakulaasje op 't aljemint kaam. De Graaf wie de earste dy't de floeistof weromtrasearre nei de klieren om 'e urinebuis hinne en syn wurk wurdt noch altyd in protte oanhelle as it oer dit ûnderwerp giet.
Yn 'e njoggentjinde iuw wie de wittenskip him dizenich bewust fan it ferskynsel froulike ejakulaasje, mar waard it as in ôfwiking of perversiteit beskôge, û.m. troch Sigmund Freud, dy't it mei hystery yn ferbân brocht. Nettsjinsteande it feit dat de foaroansteande Fryske gynekolooch Theodoor Hendrik van de Velde it yn 1926 as in normale lichemsfunksje opnaam yn syn wurk Het Volkomen Huwelijk, waard froulike ejakulaasje troch de rest fan 'e tweintichste-iuwske wittenskip fierhinne negearre. Guon feministen, lykas Sheila Jeffreys yn 1985, beskreaune it ferskynsel as wie it in pervers fabeltsje dat troch manlju betocht wie ta har eigen seksuële gratifikaasje oangeande fantasijen oer lesbyske seks. Pas troch it wurk fan anatome Helen O'Connell waard fanôf 1998 dúdlik dat froulike ejakulaasje wis wol bestiet, al is mar in diel fan 'e froulju derta yn steat.
Yn trije enkêtes út 'e tachtiger jierren joech 35-50% fan 'e froulju oan dat se bytiden ûnder it orgasme in útstjit fan floeistof ûnderfûn hiene. Yn ferskate wittenskiplike stúdzjes lei dat persintaazje tusken 10% en 69%, ôfhinklik fan 'e definysjes en ûndersyksmetoaden. Yn 'e stúdzje troch Stanislav Kratochvíl, út 1994, bygelyks, joech fan 200 froulju 6% oan dat se ejakulearre hiene, wylst by nochris 60% by it orgasme wolris in stream floeistof fuortrûn wie sûnder dat der sprake wie fan in striel, en 13% fan 'e froulju in tuskenbeiden foarm belibbe hiene. By froulike ejakulaasje liket it om hoemannichten floeistof fan trochinoar 1-5 ml te gean.
Fransiskus (paus)
thumb|left|200px Paus Fransiskus, bêrne as Jorge Mario Bergoglio (Buenos Aires, 17 desimber 1936) is de 266e paus fan de Roomsk-Katolike Tsjerke. Oant 13 maart 2013 wie hy aartsbisskop fan Buenos Aires.
De paus is ferneamd nei Fransiskus fan Assisy stifter fan de kleasteroarder fan de Fransiskanen of Minderbruorren. Paus Fransiskus is de earste paus sûnt Paus Jehannes Paulus I dy't in nije namme brûkt, en de earste sûnt Paus Lando yn 913 dy't een unike namme brûkt, wylst Jehannes Paulus I in kombinaasje wie fan twa nammen dy't al earder keazen wiene troch eardere pausen.
Skânsspringen op de Olympyske Winterspullen 2022
skânsspringen op 'e Olympyske Winterspullen 2022 wurdt fan 5 oant en mei 14 febrewaris hâlden yn de Kuyangshu Nordic Center and Biathlon Center  yn Peking, Sina.
Grutte delgong
K-punt 125 meter
Gewoane delgong
K-punt 95 meter
Lannen
Grutte delgong K-punt 125 meter
Gewoane delgong K-punt 95 meter
Medaljespegel
De top-7 fan lannen dy't by it skânsspringen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Winterspullen fan 2022.
Luitenant-op-see 1e klasse
In luitenant-op-see 1e klasse is in haadofsier fan middelhege rang yn 'e nasjonale kriichsmacht fan in soad lannen. Dizze rang komt foar by de marine; de ekwivalinte rang by de lânmacht, de loftmacht, de maresjesee en de mariniers is majoar, wylst yn guon lannen de ekwivalinte rang by de loftmacht squadron leader is. De oansprektitel fan in luitenant-op-see 1e klasse is "mynhear" of "mefrou". De boppelizzende rang is kaptein-luitenant-op-see, en de ûnderlizzende rang is luitenant-op-see 2e klasse. Dêrmei is luitenant-op-see 1e klasse de leechste haadofsiersrang by de marine.
By de Nederlânske marine wurdt de rang fan luitenant-op-see 1e klasse ornaris ôfkoarte ta 'LtZ1' (foar luitenant-ter-zee 1e klasse). Sa'n ofsier kin it befel fiere oer in lyts oarlochsskip, lykas in minejager, in dûkboat of in lyts befoarriedingsskip. Op middelgrutte skippen, lykas fregatten, binne de earste ofsiers en haden fan tsjinst allegear luitenant-op-see 1e klasse.
Skematysk oersjoch
Oersjoch fan 'e majoarsrangen mei ekwivalinten yn oare kriichsmachtûnderdielen:
Yn 'e Nederlânske kriichsmacht
(oansprektitels kursyf werjûn)
Yvonne de Ligne
Yvonne de Ligne (berne as: Yvonne Geurts; Brussel, 18 maaie 1902 – ?, 1952) wie in Belgysk keunstrydster fan Flaamsk komôf. Se die twaris mei oan 'e Olympyske Winterspullen en teffens wie se de earste frou dy't de Alvestêdetocht útried. Se waard lykwols bekender trochdat se de moard op har man bewurkmastere, dy't in Belgysk fersetsheld wie. Dêrfoar waard se feroardiele ta in lange finzenisstraf, dy't se net útsiet om't se siik waard en stoar.
Sportkarriêre
De Ligne naam as keunstrydster diel oan 'e ûnderdielen frouljus-inkel yn alle grutte wedstrydeveneminten tusken 1929 en 1936, mei dêrûnder Jeropeeske kampioenskippen, wrâldkampioenskippen en Olympyske Winterspullen. Har bêste prestaasjes wiene in sechsde plak op 'e wrâldkampioenskippen fan 1929 en 1932 en de Winterspullen fan Lake Placid, yn 1932, en in fyfde plak op 'e Jeropeeske kampioenskippen fan 1933. Datselde jiers (1933) wie De Ligne de earste bûtenlânske frou dy't (by de fyfde edysje) in Alvestêdetocht útried.
Houlik en moard
De Ligne wie troud mei de Belgyske hurdrider Charles de Ligne, mar harren houlik wie tige ûngelokkich. Har man, dy't op it mêd fan sport net botte bejeftige wie, rekke ûnder de Twadde Wrâldoarloch behelle yn it Belgysk ferset. Hy spile û.m. in rol by it ferbergjen en nei neutraal gebiet smokkeljen fan delsketten Alliëarde piloaten. Yn dyselde tiid rekke Yvonne de Ligne fereale op 'e yn Antwerpen wenjende Nederlânske keunstrider Jacob Hartog, mei wa't se in oerhuorrige relaasje krige. Doe't se op 'e die trappearre waarden troch Charles de Ligne, wâde dy Hartog it hûs út.
Neitiid sinde Yvonne de Ligne op wraak. Yn novimber 1944 lokke se har man mei nei harren fakânsjehúske op it plattelân, dêr't se opwachte waarden troch in Armand Michiels. Dat wie in lid fan it Belgysk ferset dy't De Ligne wiismakke hie dat har man temûk mei de Dútskers kollaborearre. Michiels skeat Charles de Ligne dea mei in Dútsk wapen, sadat it liek as wied er troch de Gestapo om hals brocht. De moard kaam lykwols út, en yn 1946 waard De Ligne dêrfoar ta fyftjin jier finzenisstraf feroardiele, wylst de bedragene Michiels trije jier krige. Nei seis jier waard Yvonne de Ligne yn 1952 frijlitten om't se litte oan tuberkuloaze, dêr't se koarte tiid letter oan ferstoar. Se wie doe 44 jier âld.
Bankdrukken op de Paralympyske Simmerspullen 1996
De Xe Paralympyske Simmerspullen waarden yn 1996 yn Atlanta, yn de Feriene Steaten hâlden.
Q (James Bond)
Q is yn 'e James Bond-filmsearje de koadenamme fan 'e kertiermaster (Ingelsk: quartermaster, dêrfandinne "Q") fan 'e Britske ynljochtingetsjinst MI6. Likemin as by M, it haad fan MI6, is dizze oantsjutting persoanspesifyk; ynstee giet er fan persoan nei persoan oer mei de funksje. Q stiet oan it haad fan 'e (fiktive) research and development-ôfdieling fan MI6 dy't Q Branch hjit, en it is sadwaande syn taak om geheim agint James Bond ta te rissen mei nije útfinings en technologyske snufkes dy't him by steat stelle syn misjes ta in goede ein te bringen.
Untstean en ynspiraasje
It personaazje Q spilet gjin rol yn 'e oarspronklike James Bond-romans fan Ian Fleming, hoewol't der wol ferskate kearen nei him en syn ôfdieling ferwiisd wurdt. Sa wurdt yn 'e roman Casino Royale tsjin Bond sein: "Freegje Q mar om alle gereid dêr'tst ferlet fan hast", en yn Diamonds Are Forever: "Dêr giet Q Branch oer." Charles Fraser-Smith, dy't yn 'e Twadde Wrâldoarloch it Britske Special Operation Executive (SOE) tariste mei nije útfinings, wurdt rûnom beskôge as de ynspiraasjeboarne foar Q en de Q Branch.
Yn 'e earste James Bond-film komt in personaazje foar dat majoar Boothroyd hjit en dat Bond fan in nij pistoal foarsjocht. Senarioskriuwer Richard Maibaum wurke dat personaazje foar de ferfolchfilm From Russia with Love (1963) út ta Q. Under ynfloed fan 'e ferfilmings waard Q letter wol opnommen yn 'e autorisearre James Bond-romans fan Christopher Wood, John Gardner en Raymond Benson.
Foarkommen
It personaazje Q komt foar yn alle James Bond-films fan Eon Productions útsein Dr. No, Live and Let Die, Casino Royale (2006) en Quantum of Solace. Q kaam ek foar yn twa films dy't net fan Eon wiene: Casino Royale (1967) en Never Say Never Again. De Welske akteur Desmond Llewelyn spile de rol yn alle Eon-films (behalven Live and Let Die) fan 1963 oant syn ferstjerren yn 1999. Hy rekke sa mei de rol ferklibbe dat it neitiid dreech wie om him te ferfangen. Dat waard oplost troch syn opfolger, komyk John Cleese, al foar de dea fan Llewelyn te yntrodusearjen as R, de assistint fan Q. Yn 'e James Bond-romans fan John Gardner waard mei Ann Reilly de earste froulike Q yntrodusearre, dy't fan Bond fuortendaliks de bynamme "Q'ute" kriget (cute, mei deselde útspraak, betsjut "skattich" yn it Ingelsk).
Joeri Krotkov
Joeri Vasilevitsj Krotkov (Kûtaisi, Georgje, 11 novimber 1917 - 26 desimber 1981) wie in Sovjet-Russysk dramaturch en romanskriuwer. Hy wurke as KGB-agint en rûn yn 1963 oer nei it Westen.
Krotkov waard berne yn Kûtaisi, de twadde stêd fan Georgië, en helle syn BA yn literatuer oan de Universiteit fan Moskou. Hy wurke foar TASS en Radio Moskou. Nei de Twadde Wrâldoarloch wie er as KGB-agint ynformaasje-ofsier yn Berlyn, Dútslân. Yn 1956 wied er senarioskriuwer yn Moskou en noch hieltyd KGB-agint. Hy waard selektearre as ien fan de haadaginten yn de ferliedingsoperaasje tsjin Maurice Dejean, de Frânske ambassadeur yn de USSR, en dy syn frou. Krotkov moast de frou ferliede wylst ferskate froulike aginten itselde diene mei har man.
Krotkov fielde him skuldich oer de selsmoard fan de Frânske attasjee Louis Guibaud, dy't ek te meitsjen krige mei sa'n ferliedings-/kompromysoperaasje. Om reden dêrfan rûn er 13 septimber 1963 yn Londen oer nei it Westen. Yn 1964 stie er boarch foar KGB-ofsier Joeri Nosenko. Syn ynformaasje soe laat hawwe ta de ûntmaskering fan John Watkins, Kanadeesk ambassadeur yn de Sovjet-Uny. Fan 1967 oant 1968 wenne er yn München, dêr't er omropper by it radiostasjon "Freedom" wie. Yn 1969 ferhuze er nei de Feriene Steaten en waard romanskriuwer. Hy libbe dêr ûnder de skûlnamme George Carlin. Hy skreau dêr I Am From Moscow (1967), The Red Monarch: Scenes From the Life of Stalin (1979), en De Nobel Prize (1980). Dat lêste boek ferskynde yn 1981 yn it Nederlânsk mei de titel De Nobelprijs.
Luitenant-op-see 2e klasse
In luitenant-op-see 2e klasse is in subalterne ofsier fan middelhege rang yn 'e nasjonale kriichsmacht fan in soad lannen. Dizze rang komt foar by de marine. Hjirby wurdt ûnderskie makke tusken de luitenant-op-see 2e klasse âldste kategory, wêrfan't kaptein de ekwivalinte rang is by de lânmacht, de loftmacht, de maresjesee en de mariniers, en luitenant-op-see 2e klasse sûnder tafoeging (hoewol't der ynformeel soms "jongste kategory" oan taheakke wurdt), wêrfan't earste luitenant de ekwivalinte rang is by de lânmacht, de loftmacht, de maresjesee en de mariniers.
De oansprektitel fan in luitenant-op-see 2e klasse is "mynhear" of "mefrou". De rang wurdt by de Nederlânske marine yn 'e regel ôfkoarte ta 'LtZ2' (foar luitenant-ter-zee 2e klasse) of 'LtZ2oc' (foar luitenant-ter-zee 2e klasse oudste categorie). De boppelizzende rang is luitenant-op-see 1e klasse, en de ûnderlizzende rang is luitenant-op-see 3e klasse. Dêrmei is luitenant-op-see 2e klasse de middelste subalterne ofsiersrang by de marine.
Skematysk oersjoch
Oersjoch fan 'e oangeande rangen mei ekwivalinten yn oare kriichsmachtûnderdielen:
Yn 'e Nederlânske kriichsmacht
(oansprektitels kursyf werjûn)
Amadou Toumani Touré
Amadou Toumani Touré (Mopti, 4 novimber 1948 – Istanbûl, 10 novimber 2020) wie in Malineesk militêr en politikus. Hy klom yn 'e lânmacht fan Maly op ta kommandant fan 'e presidinsjele garde. By de Malineeske Revolúsje fan 1991 rûn er oer nei it folk en arrestearre er presidint Moussa Traoré. Neitiid wied er in foech jier interim-presidint en joech er lieding oan 'e oergong nei de demokrasy. Nei't er ôfswaaid wie út it leger, gied er de polityk yn en yn 2002 waard er de twadde demokratysk keazen presidint fan syn lân. Yn 2012 waard er by in steatsgreep troch ûntefreden soldaten ôfset.
Jonkheid en oplieding
Touré waard yn 1948 berne yn Mopti, in stêd oan 'e rivier de Niger yn wat doe de Frânske Sûdaan wie. Hy wie in etnyske Fûlany. Doe't er tolve jier wie, waard Maly yn 1960 in ûnôfhinklik lân. Fan 1966 oant 1969 folge er fuortset ûnderwiis oan 'e École Badalabougou yn Bamako, mei as doel om skoalmaster te wurden. Ynstee joech er him úteinlik by it leger, en learde er fierder oan it Yntermilitêr Kolleezje yn Kati.
Karriêre
Touré kaam by it parasjutistekorps fan 'e Malineeske Striidkrêften en klom fluch op troch de rangen. Dêrfoar folge er ferskate trainings en opliedings yn 'e Sovjet-Uny en Frankryk. Yn 1984 waard er de kommandant fan it parasjutistekorps en letter ek fan 'e presidinsjele garde. Yn maart 1991 rûn it gewelddiedich delslaan fan demonstraasjes tsjin 'e Malineeske militêre diktatuer út op in folksopstân dy't oanlieding joech ta de Malineeske Revolúsje. Dêrby wegere it leger noch tsjin 'e demonstranten fanwegen te kommen. Kolonel Touré rûn oer nei it folk en arrestearre diktator Moussa Traoré.
Neitiid waard Touré op 26 maart 1991 oansteld as de foarsitter fan it Oergongskomitee foar it Wolwêzen fan it Folk, dat Maly omfoarmje moast ta in demokrasy. Feitliks kaam dat del op 'e funksje fan interim-presidint. Touré hie de lieding oer de nasjonale gearkomste dy't in nije grûnwet foar Maly opstelde, en teffens beävensearre hy it hâlden fan frije en earlike ferkiezings yn 1992. Op 8 juny fan dat jier droech er de macht yn it lân oer oan 'e earste demokratysk keazen Malineeske presidint, Alpha Oumar Konaré. Dêrmei wûn er de bynamme "Soldaat fan 'e Demokrasy". Konaré befoardere him ta de rang fan generaal. Yn juny 2001 tsjinne er koart as in spesjale gesant foar de sekretaris-generaal fan 'e Feriene Naasjes Kofi Annan. Dyselde stjoerde him út nei de Sintraal-Afrikaanske Republyk, dêr't koartby in mislearre steatsgreep foarfallen wie.
Yn septimber 2001 frege Touré syn pinsjonearring oan út 'e Malineeske Striidkrêften. Nei't him dat tastien wie, gied er as amtleas en partijleas boarger de polityk yn en stelde er him by de Malineeske ferkiezings fan 2002 kandidaat foar it presidintskip. Yn 'e earste omgong wûn er 28,7% fan 'e stimmen, en yn 'e twadde omgong (dêr't allinne de beide heechst einige kandidaten út 'e earste omgong oan meidiene) helle er 64,4% fan 'e stimmen. Syn tsjinstanner, de eardere minister Soumaïle Cissé fan 'e ADEMA-partij, behelle mar 35,7%. Touré waard op 8 juny 2002 ynsward as de twadde demokratysk keazen presidint fan Maly. Syn presidintskip wie atypysk, mei't er sels net lid fan in politike partij wie en leden fan alle Malineeske partijen yn syn regear opnaam. Hy beneamde efterinoar Ahmed Mohamed ag Hamani (2002), Ousmane Issoufi Maiga (2004) en Modibo Sidibé (2007) ta premier.
Ear't it safier komme koe, briek der op 16 jannewaris 2012 yn it noarden fan Maly in opstân út mank de etnyske Tûarek. Dêrby waarden yn Aguel Hoc by de grins mei Niger mear as tachtich Malineeske soldaten ôfslachte. Dat foarfal late ta ûnrêst ûnder de Malineeske Striidkrêften. De soldaten beskuldigen Touré fan wanbelied om't der tekoarten oan munysje ûntstien wiene. Doe't de minister fan Definsje op 21 maart in legerbasis yn Kati besocht, ûntstie dêr ûnder de soldaten rebûlje, dy't him ûntjoech ta in steatsgreep ûnder lieding fan kaptein Amadou Sanogo. Touré moast ûnderdûke en hold him mear as twa wiken lang beskûl. Yn dy tiid waard der ûnder bûtenlânske bemiddeling fan 'e Ekonomyske Mienskip fan Westafrikaanske Steaten (ECOWAS) in akkoart berikt mei de nije machthawwers. Op 8 april kaam Touré wer foar it ljocht, om as ûnderdiel fan 'e makke ôfspraken formeel ôf te treden as presidint. Op 19 april gied er yn ballingskip yn Senegal.
Fiif jier letter, op 24 desimber 2017, koe Touré wer nei syn heitelân weromkeare.
Priveelibben
Touré wie troud mei Lobbo Traoré, mei wa't er trije dochters hie.
Ferstjerren
Touré kaam op 10 novimber 2020 yn 'e âlderdom fan 72 jier te ferstjerren yn it Turkske Istanbûl.
Skeleton op de Olympyske Winterspullen 2022
It skeleton op 'e Olympyske Winterspullen 2022 wurdt fan 10 oant en mei 12 febrewaris yn it National Sliding Centre holden.
National Sliding Centre
De baan fan 1.975 meter bestiet út 16 bochten.
Medaljespegel
De top-3 fan lannen dy't by it skeleton medaljes wûn ha tidens de Olympyske Winterspullen fan 2022.
List fan planetoïden 86101-86200
Dit is in list fan planetoïden 86101-86200.
Tertiêre kleur
It gebrûk, yn 'e subtraktive kleurminging, fan 'e ynkorrekte primêre kleuren read en blau (mei as trêde kleur it wol deeglik primêre giel) kin liede ta de pseudosekundêre kleuren oranje en fiolet, dy't eins tertiêre kleuren binne, en ta ynkorrekte (tertiêre) tinten fan 'e sekundêre kleur grien. Dêrby giet it almeast om kleuren dy't yn 'e natoer in soad foarkomme, lykas oker, oliifgrien, dûnkergrien, skarlekken en brún.
De measte figurative skilderijen binne dêrom skildere yn tertiêre kleuren. It gebrûk fan inkeld primêre en sekundêre kleuren yn reälistysk bedoelde wurken jout yn 'e measte gefallen in primityf útsjend resultaat. Der binne lykwols moderne skilderstilen, lykas it ekspresjonisme, dy't dat effekt just sykje.
Inkele foarbylden fan tertiêre kleuren binne:
Reagers
De reagers of reagerfûgels (wittenskiplike namme: Ardeidae) binne in famylje fan wetterfûgels yn it skift fan de pilekaaneftigen (Pelecaniformes). De famylje telt sa'n 66 soarten ferdield oer 18 skaaien. Under de reagers falle ek de reiddompen en de woffers. De reagers komme in alle klimaatgebieten fan 'e wrâld foar, útsein de poalstreken.
Härjedalen
Härjedalen is in lânskip (histoaryske provinsje) fan Sweden yn it lânsdiel Norrland. It is mei 9.697 ynwenners (2016) it lânskip dêr't de minste minsken wenje. Härjedalen grinzget oan Noarwegen en de lânskippen Dalarna, Hälsingland, Jämtland en Medelpad.
Victoria (Britsk-Kolumbia)
Victoria is de haadstêd fan 'e Kanadeeske provinsje Britsk-Kolumbia, dy't op 'e súdpunt fan Vancouvereilân leit. De stêd waard yn 1843 stifte oan 'e Strjitte fan Juan de Fuca, dy't diel útmakket fan 'e Stille Oseaan. Victoria, dat ferneamd is nei de njoggentjinde-iuwske Britske keninginne Fiktoaria, hat as bynamme the Garden City ("de Túnstêd"). It wurdt rûnom beskôge as in oantreklike stêd, en mei fanwegen it mylde klimaat en de natoerskientme fan 'e omkriten is it sawol in populêre toeristyske bestimming as in plak dêr't in protte pensionado's út oare dielen fan Kanada har nei wenjen sette. Neffens gegevens fan 'e Kanadeeske folkstelling fan 2016 hie Victoria doe in befolking fan krapoan 86.000 minsken.
Geografy
Victoria leit yn súdwestlik Britsk-Kolumbia, op 'e súdpunt fan it grutte Vancouvereilân, en hat in oerflak fan 19,47 km². De stêd is boud oan in natuerlike baai dy't ûnderdiel útmakket fan 'e Strjitte fan Juan de Fuca. Dat is in brede seestrjitte tusken it suden fan Vancouvereilân en de noardkust fan it Olympysk Skiereilân yn 'e Amerikaanske steat Washington. De Strjitte fan Juan de Fuca foarmet yn 'e mande mei de Strjitte fan Georgia (tusken Vancouvereilân en it fêstelân fan Britsk-Kolumbia yn) en de Puget Sound (in grutte fjord dy't it Olympysk Skiereilân fan 'e rest fan Washington skiedt) de Salisjaanske See, dat in rânesee fan 'e Stille Oseaan is. Victoria is de súdlikste stêd fan Westlik Kanada. It leit sa'n 100 km súdwestlik fan Vancouver, de grutste stêd fan Britsk-Kolumbia, dy't op it fêstelân leit. Fierders leit Victoria 100 km noardwestlik fan Seattle, de grutste stêd fan Washington, en 40 km noardlik fan Port Angeles, de grutste stêd op it Olympysk Skiereilân.
Skiednis
Foarôfgeande oan 'e kolonisaasje fan Vancouvereilân troch de blanken waard de krite fan Victoria bewenne troch ferskate lytse Kust-Salisjaanske folken, wêrûnder de Songiis (Songhees). De ferkenning fan 'e súdkust fan Vancouvereilân sette yn 1774 útein mei in besyk troch de Spaanske ûntdekkingsreizger Juan Pérez, wêrnei't yn 1778 de ferneamde Britske ûntdekkingsreizger James Cook it gebiet oandie. De krite fan Victoria waard lykwols pas yn 1790 foar it earst ferkend, troch ferskate Spaanske seefarders.
Yn 1841 krige James Douglas op oanrieden fan George Simpson de opdracht om in hannelspost foar de Hudsonbaaikompanjy op te setten op 'e súdpunt fan Vancouvereilân. De reden dêrfoar wie dat it Oregon-territoarium, dat it lettere Amerikaanske Noardwesten en Britsk-Kolumbia omfieme, doedestiden yn mienskiplik besit holden waard troch it Feriene Keninkryk en de Feriene Steaten. Simpson ferwachte lykwols dat it territoarium ferparte wurde soe, en dat Fort Vancouver, de wichtichste hannelspost dy't de Britske Hudsonbaaikompanjy dêr hie, dan yn Amerikaanske hannen falle soe. (Fort Vancouver lei oan wat no de grins tusken Washington en Oregon is, op it plak dêr't no de stêd Vancouver (Washington) leit.) Simpson krige gelyk, want doe't yn 1846 it Oregon-territoarium by it Oregonferdrach opspjalten waard, kaam de grins tusken de Feriene Steaten en Britsk-Noard-Amearika tusken de Rocky Mountains en de Strjitte fan Georgia op 'e 49e parallel te lizzen. Trochdat Douglas yn 1843 Fort Victoria stifte hie op 'e súdpunt fan Vancouvereilân, wie de Hudsonbaaikompanjy doe op dy feroaring taret.
De oarspronklike Kust-Salisjaanske namme foar it plak dêr't Victoria no leit, wie kamosûn of kamosak (yn it Ingelsk stavere as camosun of camosack), dat nei't it skynt "fluch streamend wetter" betsjut. De Britske hannelspost dy't Douglas dêr yn 1843 stifte, hiet koarte tiid Fort Albert foar't er yn novimber fan datselde jier noch omneamd waard ta Fort Victoria, nei de Britske keninginne Fiktoaria. Al rillegau groeide der in delsetting om it fort hinne. Yn 1849, doe't Vancouvereilân de status fan in Britske kroankoloanje krige, waard Victoria dêrfan it haadplak. Tusken 1850 en 1854 waard der in rige ferdraggen, de saneamde Douglas-ferdraggen, mei de Kust-Salisjanen sletten om lân fan harren te keapjen yn ruil foar hannelsguod. Dêrtroch kaam der romte om 'e útwreiding fan Victoria stelselmjittich út te fieren. De Douglas-ferdraggen binne lykwols noch altyd kontroversjeel omreden fan it gebrek oan etyk wêrmei't de Britske oerheidsfunksjonarissen te wurk giene yn harren relaasjes mei de lânseigen bewenners.
Doe't yn 1858 yn 'e Fraser Canyon, op it fêstelân fan Britsk-Kolumbia, de Goudkoarts fan de Fraser Canyon útbriek, swaarmen dêr goudsikers út hiel Noard-Amearika op ta. Victoria ûntjoech him doe foar dy lju ta trochfierhaven, útrissintrum en befoarriedingsbasis. Yn in pear dagen tiid woeks de befolking oan fan 300 ta mear as 5.000 minsken. Mei as gefolch dêrfan krige Victoria yn 1862 stedsrjochten. Yn 1865 waard deunby, yn Esquimalt (no in foarstêd fan Victoria), in marinebasis fan 'e Britske Keninklike Marine fêstige. (Tsjintwurdich is dat de Pasifyske basis fan 'e Keninklike Kanadeeske Marine.) Yn 1866 waarden de koloanjes Vancouvereilân en Britsk-Kolumbia (1858-1866) feriene ta ien nije koloanje, dy't ek Britsk-Kolumbia (1866-1871) kaam te hjitten. Fan boppe-ôf waard beslist dat Victoria de haadstêd fan 'e nije koloanje wurde moast ynstee fan New Westminster (de doetiidske haadstêd fan Britsk-Kolumbia), wat op it fêstelân in tige ympopulêre set wie. Doe't de koloanje Britsk-Kolumbia yn 1871 as provinsje opnommen waard yn 'e Kanadeeske Konfederaasje, waard Victoria sadwaande de provinsjale haadstêd.
Yn 'e twadde helte fan 'e njoggentjinde iuw wie Victoria de grutste ymporthaven fan Noard-Amearika op it mêd fan opium út Hongkong wei. De drugs waarden út Victoria wei fierder oer it kontinint ferspraat. Hannel yn opium wie legaal en waard pas yn 1865 oan foarskriften en tariven bûn. Net earder as yn 1908 waard it by wet ferbean. Doe't it Kanadeesk Pasifysk Spoar yn 1886 by de Burrard-ynham de kust fan 'e Stille Oseaan berikte, rekke Victoria syn posysje as kommersjeel sintrum fan Britsk-Kolumbia foargoed kwyt oan Vancouver. Neitiid begûn Victoria in imago fan deftich fatsoen tsjin in dekôr fan natoerskientme te kultivearjen. Dêrby waard it holpen troch beskriuwings fan besikers as de auteur Rudyard Kipling, de iepening fan 'e Butchart Gardens (in ferneamde botanyske tún), yn 1904, en de bou fan it prestizjeuze Empress Hotel yn 1908. Yn dyselde snuorje liet Robert Dunsmuir, in yndustrialist mei belangen yn stienkoal en spoarwegen, yn 'e wyk Rockland it nepkastiel Craigdarroch Castle sette.
Ekonomy
Fanwegen de neite ta de filmyndustry fan Hollywood North, yn Vancouver, en ek omreden fan in belestingkoarting fan 6% foar ôfhandige lokaasjes wurdt Victoria geregeldwei brûkt om films en tillefyzjesearjes op te nimmen. Foarbylden fan films dy't hielendal of foar in diel yn Victoria opnommen waarden, binne X-Men: The Last Stand, Scary Movie, Excess Baggage en Bird on a Wire. Foarbylden fan tillefyzjesearjes dy't yn Victoria opnommen waarden, binne Smallville en Poltergeist: The Legacy.