cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Sinnekear
Feestdei
De wintersinnekear wurdt as feest fierd, omdat it in kearpunt ynhâldt fan it ljocht. Ien fan de gebrûken by it feest is om in protte ljocht te meitsjen, bygelyks troch kearsen, lampen en fjoeren oan te stekken. De kar foar de datum fan it krystfeest troch it Kristendom yn de westerske wrâld is basearre op dit iuwenâlde feest fan de sinnekear.
De simmersinnnekear is en wurdt fierd as it begjin fan de rispinge. De kar foar de datum fan de feestdei fan Johannes de Doper troch it Kristendom yn de westerske wrâld is basearre op dit iuwenâlde feest fan de sinnekear.
Keppeling om utens
Kesäpäivänseisaus
Edmund Staunton
Edmund Staunton (Stanton) (Woburn, Bedfordshire, 20 oktober 1600- Bovingdon, 14 july 1671) wie in Ingelsk geastlike, keazen troch it parlemint as presidint fan it Corpus Christi College yn Oxford, en lid fan de Synoade fan Westminster. Letter wie er in ûnôfhinklik predikant.
Krânsdieren
De krânsdieren of krânsdierkes (Latynske namme: Cycliophora) foarmje in stamme fan it ûnderryk fan 'e echte dieren (Metazoa), de boppestamme fan 'e oermûnigen (Protostomata) en it rangleaze takson fan 'e platwjirmeftigen (Platyzoa). Dizze stamme omfiemet mar trije soarten fan mikroskopysk lytse, wringeleaze, rjusellige organismen, dy't pas yn 1995 wittenskiplik beskreaun waarden.
Beskriuwing
Yn 1995 waard troch de biologen Reinhardt Kristensen en Peter Funch in bistke beskreaun dat yn 'e sechtiger jierren troch Tom Fenchel fûn wie en op 'e hierkes by de bek fan 'e Noarske kreeft (Nephrops norvegicus) libbe. Ut 'e beskriuwing die bliken dat dit bistke folslein oars wie as alle oare bekende dieren, en dat it yn net ien fan 'e besteande taksonomyske stammen ynpast wurde koe. Dêrom waard foar dizze nije diersoarte ek in nije stamme definiëarre, de Cycliophora of krânsdieren.
Krânsdieren hawwe in soarte fan sûchnap oan 'e efterkant fan it lichem, dêr't se har mei fêsthechtsje oan 'e hierkes op 'e bek fan 'e kreeft. Se kinne har wol fuortbewege, mar net mear as hiel stadich. Har lichem is sekfoarmich, mei oan 'e foarkant in bûtenproporsjoneel grutte mûle-iepening dy't foarsjoen is fan in rûnte of "krâns" (dêrfandinne de namme) fan behurde "toskjes". Krânsdieren kinne likernôch 0,35 mm grut wurde, wêrby't de mantsjes dwergen binne yn ferliking mei de wyfkes. De mantsjes beskikke net iens oer in spiisfertarringsstelsel, en tsjinje inkeld om 'e wyfkes te befruchtsjen.
Krânsdieren libje fan 'e lytsere, yn it wetter omdriuwkeljende itensdieltsjes dy't frijkomme as de kreeft syn proai lytsman makket. Om't se de kreeft gjin inkele lêst besoargje, wurde se net sjoen as parasiten, mar as kommensalisten. Nei't der krânsdieren by de Noarske kreeft fêststeld wiene, waarden se letter ek ûntdutsen by de Amerikaanske kreeft (Homarus americanus) en de Jeropeeske kreeft (Homarus gammarus). It die bliken dat it om trije ferskillende soarten gie, mar de soarte dy't foarkomt op 'e Jeropeeske kreeft hat noch gjin wittenskiplike namme krigen.
Dútske ynfal yn Belgje (1914)
De Dútske ynfal yn Belgje yn de Earste Wrâldkriich wie oarspronklik de útfiering fan it Von Schlieffenplan. Fan dei oant dei ûntjoech it him sa:
Rinfuorgekriich
Doe't ek yn Frankryk it front stilfoel moat it dúdlik west hawwe dat der sa fier fan it Von Schlieffenplan ôfwykt wie dat Dútslân gjin kâns mear hie dat út te fieren sa't dat optocht wie. Lykwols draaide de kriichsmasine troch en begûn in fjouwer jier duorjende oarloch yn 'e rinfuorgen, fan de Belgyske dunen by Nijpoart en De Panne oant de Frânsk-Switserske grins by Bazel.
Michiel Boersma (follyballer)
Michiel Boersma (Amsterdam, 28 novimber 1975) is in Nederlânske strânfollybalspiler. Boersma wennet tsjintwurdich yn Amsterdam. Hy hat ûnder oare in lyts skoftke in follybalduo foarme mei Emiel Boersma
Nikolaj Gogol
thumb|Nikolaj Gogol Nikolaj Gogol, folút Nikolaj Vasiljevitsj Gogol (Russysk: Николай Васильевич Гоголь; 1 april 1809, Velyki Sorotsjyntsi – 4 maart 1852, Moskou) wie in Russyske proazaïst fan de 19e iuw.
Provenance (roman)
Provenance is in science fiction-roman fan 'e hân fan 'e Amerikaanske skriuwster Ann Leckie. De titel betsjut: "Komôf". It boek spilet yn 'e fiere takomst, as de minskheid him ferspraat hat nei de stjerren en in grut tal planeten kolonisearre hat. It fertelt it ferhaal fan Ingray Aughskold, ien fan 'e oannommen bern fan in foaroansteand politika op 'e wrâld Hwae, dy't mei har pleechbroer wediveret om 'e erfgenamt fan harren mem te wurden. Om har broer te fluch ôf te wêzen en har mem te ymponearjen, betellet se om in feroardiele misdiediger út 'e finzenis brekke te litten, in aksje dy't ûnfoarsjoene konsekwinsjes hat. Provenance is in op himsels steande roman, dy't yn itselde hielal spilet as Leckie har eardere en mannichfâld bekroande Imperial Radch-trilogy. It boek waard yn 2017 publisearre troch de New Yorkske útjouwerij Orbit Books.
Nikolaj Gogol
Libben en wurk
Gogol kaam út Lyts-Ruslân. Syn âlden bewennen in lytse bûtenpleats yn het gûvernemint Poltava. Hy folge it gymnasium yn Nizjyn.
Provenance (roman)
Ynhâld
Ingray Aughskold is in jonge frou en de oannommen dochter fan Netano Aughskold. Dat is in foaroansteand politika op 'e planeet Hwae, dêr't him yn 'e iuwen nei de kolonisaasje in minsklike kultuer ûntjûn hat dy't grutte betsjutting takend oan âldheden, benammen ynsafier't dy in bân hawwe mei de planetêre skiednis of mei de eigen famyljeskiednis. Netano hat har bern, Ingray en har pleechbroer Danach, altyd wediverje litten om har affeksje en goedkarring, mar har favoryt hat altyd Danach west. Sadwaande sil hja dy mei koarten nei alle gedachten útroppe ta har offisjele erfgenamt, dy't har maatskiplike posysje, har politike amt en har namme ervje sil. Ingray wit dat, en as in soarte fan wanhoopsdie reizget se nei Tyr Siilas ta, in ynterstellêr hannelsknooppunt yn in oanbuorjend planetestelsel, dêr't alles te keap is.
Nikolaj Gogol
Libben en wurk
thumb|right|Titelside fan Deade Sielen
Provenance (roman)
Ynhâld
Yn Tyr Siilas jout Ingray al har jild út om fia tuskenpersoanen Pahlad Budrakim út 'e Barmhertige Ferwidering befrije te litten. ("Barmhertige Ferwidering" is de Hwaeaanske term foar in finzenisplaneet dêr't ûnferbetterlike kriminelen hinne stjoerd wurde om libbenslang út te sitten op in plak dêr't se de maatskippij gjin skea mear rokkenje kinne. As immen dêrhinne stjoerd wurdt, is er foar de wet fan Hwae dea ferklearre en bestiet er net mear.) Pahlad Budrakim wie de oannommen soan fan Enthiat Budrakim, in wichtige politike tsjinstanner fan Ingray har mem. Hy wie nei Barmhertige Ferwidering stjoerd om't er de famylje-âldheden fan 'e Budrakims, dy't er op 'e noed hie, stellen hie en ferfongen troch ferfalskings, en om't er, doe't dat útkaam, wegere hie om syn misdie te bekennen of te fertellen wêr't er de echte âldheden brocht hie. It is Ingray har plan om Pahlad oer te heljen en fertel har wêr't er de stellen âldheden ferskûle hat, sadat sy dy triomfantlik foar 't ljocht helje kin en dêrmei punten skoare yn har wedivering mei har broer Danach.
Nikolaj Gogol
Libben en wurk
Yn 1828 gie er nei Sint-Petersburch om in baan te sykjen by de oerheid. Dat jier publisearre er it gedicht Hanz Küchelgarten. De ûntfangst wie lykwols net goed, en hy besleat nea wer te dichtsjen.
Fan 1831 oant 1832 wurke Gogol oan 'Jûnen op in doarp by Dikanka'. Dat is in fleurige, folkloaristyske ferhalebondel, ynspirearre troch syn jeugdjierren yn de Oekraïne. Yn 1834 waard er adjunkt-heechlearaar oan de universiteit fan Sint-Petersburch. Dat wie gjin súkses. Hy hie totaal gjin doel oer de stof (skiednis) dy't er dosearje moast.
In jier letter lei er him ta op it skriuwen. Tema's dy't faak werom komme yn syn wurk binne de duvel en de tsjinstelling tusken skyn en wurklikheid. Ek skreau er in soad oer Sint-Petersburch. Om 1836 hinne kaam syn toanielstik 'De Revisor' út. In oar toanielstik fan him is: 'Houlik'.
Provenance (roman)
Ynhâld
De thúswrâld fan 'e Geck is in plak dêr't de Geck gearlibje mei minsken dy't harren wrâld kolonisearre hawwe, en dy't ûnder de kêsten fan it Ferdrach ek as Geck (en net as minsken) beskôge wurde. Tic Uisine soe ien fan dy lju wêze, en soe útnaaid wêze mei in Geck-skip en ferskate bio-meganyske Geck-androïden. De kaptein hat de nasjonaliteit fan Tyr Siilas en kin oantoane dat er syn skip kocht hat fan 'e werf dêr't it boud is. Mar, sa't earder al oantsjut is: op Tyr Siilas is alles te keap, ek de Tyrske nasjonaliteit en ferfalske eigendomspapieren. Hoewol't de Geck him neat meitsje kinne, docht wol bliken út 'e likenis tusken de androïden fan Uisine en dy dy't de skouwe Geck brûke om it romtestasjon te besykjen wylst se fysyk oan board fan harren eigen skip bliuwe, dat Uisine syn skip mei androïden en al yndie fan 'e Geck stellen hat.
Nikolaj Gogol
Libben en wurk
Dêrneist skreaun er ek ferhalen as 'De noas' en 'Deiboek fan in gek', beide út 1835. Letter waarden dizze ferhalen bondele yn 'Petersburchse fertellings'. In ferneamde novelle yn dizze bondel is 'De mantel'. Oer dizze novelle skreaun Vladimir Nabokov: 'Mei syn ûnstjerlike ferhaal 'De mantel', waard Nikolaj Gogol de grutste keunstner dy't Ruslân ea opsmiten hat'. thumb|left|275px|Gogol ferbaarnt it manuskript fan de 2e helte fan "Deade Sielen", [[Repin]]
Provenance (roman)
Ynhâld
As Uisine syn passazjiers te Hwae ôfset hat, arrivearret dêr it skip fan 'e ambassadeur fan 'e Geck, dat harren nei Hwae ta folge is. Uisine ferskûlet him mei syn skip yn it planetestelsel fan Hwae en wachtet syn kâns ôf om fuort te glûpen. Underwilens keart Ingray mei de persoan dy't ûntkent dat hy Pahlad Budrakim is, en dy't himsels Garal Ket neamt, werom nei har âldershûs. Hja hat Ket bepraat om har ûnsympatike broer Danach leauwe te litten dat hy (Ket) wol deeglik Pahlad Budrakim is, sadat se him (Danach) wiismeitsje kinne dat er de troch Pahlad stellen âldheden earne weromfine kin. As er dat besiket, is it Ingray har bedoeling om 'e wierheid oan it ljocht bringen op 'e wize dy't har broer safolle mooglik yn ferlegenheid bringe sil. It plan giet ynearsten dat it slydjaget. Danach mient yn Garal fuortendaliks al Pahlad Budrakim werom te kennen, dat Ingray hoecht him der net iens fan te oertsjûgjen dat se Pahlad mei werombrocht hat fan Tyr Siilas. Fierders hat Netano krekt Zat te gast; dat is in pommerant út 'e Omkem-Federaasje (in oare minsklike steat), dy't argeologysk ûndersyk dwaan wol yn Eswae, in beskerme natoergebiet yn Arsamol (Netano har distrikt). Ingray en Garal spjeldzje dan Danach op 'e mouwe dat Pahlad de stellen âldheden krekt dêre bedobbe hat, mei de bedoeling om Danach yllegaal yn in beskerme natoergebiet grave te litten foar't de âldheden by it ûndersyk fan Zat fûn wurde sille.
Nikolaj Gogol
Libben en wurk
In masterwurk fan Gogol is de roman 'Deade sielen' (1842). Syn opset wie om in trilogy te skriuwen, mar allinnich diel 1 is ôfmakke; Gogol ferbaarnde it part dêr't er ûntefreden oer wie, dat fan diel 2 binne mar inkelde fragminten bewarre bleaun. Hy ferklearre dat it in fersin wie — in practical joke him oandien troch de Duvel. (Koart dêrnei rekke er op bêd en stoar er njoggen dagen letter mei in protte pine).
Provenance (roman)
Ynhâld
It hiele ferhaal feroaret fan rjochting as Zat by in ferkennend besyk oan Eswae op mysterieuze wize troch har eigen androïde fermoarde wurdt. Om't it bestjoerlingsprogramma fan Omkem-androïden sterk ferskilt fan Hwaeaanske androïden, kin inkeld Zat har kompanjon en famyljelid Hevom dêrfoar ferantwurdlik wêze. By it plysje-ûndersyk falt de fertinking lykwols yn earste ynstânsje op Garal, om't DNA-ûndersyk útwiist dat hy wol deeglik dochs de feroardiele krimineel Pahlad Budrakim is. As Garal/Pahlad yn it ferhear nommen wurdt, fertelt er dat er ûnskuldich feroardiele is, om't er de famylje-âldheden fan 'e Budrakims nea stellen hat; dat wiene altyd al ferfalskings. Doe't it spul him op 'e noed jûn waard, died er dêr ûndersyk nei, en mei syn befinings wied er nei syn heit Enthiat gien. Dyselde seach lykwols mar ien kâns om 'e famylje-ear te rêden, nammentlik troch te bearen dat de wiere âldheden stellen wiene en syn oannommen soan dêrfan de skuld te jaan.
Nikolaj Gogol
Libben en wurk
'Deade sielen' giet oer de lânhear Tsjitsjikov, dy't by oare lânhearen del giet om harren saneamde 'deade sielen' (liifeigenen ('sielen'), dy't ek nei harren dea op de saneamde refyzjelisten stean bleaune) op te keapjen. Libben beskriuwt er it treffen mei dizze tige útienrinnende personaazjes.
Provenance (roman)
Ynhâld
Underwilens binne Ingray en Pahlad, dy't no rislút syn oarspronklike namme ôfwiist en formeel de namme Garal Ket oannimt, befreone rekke. As hja besiket him te helpen, wurdt se dêryn stipe troch kaptein Tic Uisine, dy't fereale rekke is op Garal, en dy't ien fan syn Geck-androïden nei de planeet stjoerd hat, sadat er helpe en mei Ingray kommunisearje kin. Ek Taucris Ithesta rekket by de saak belutsen; dat is in telch út in foaroansteand Hwaeaansk laach en in jeugdkammeraatske fan Ingray, dy't no as assistinte fan it adjunkt-haad Earnstige Misdriuwen yn it distrikt Arsamol wurket. Geandewei de saak docht bliken dat Taucris mear as inkeld profesjonele belangstelling foar Ingray hat, en Ingray beseft ta har eigen ferrassing dat se dy gefoelens beäntwurdet. De ambassadeur fan 'e Omkem-Federaasje easket ûnderwilens de útlevering fan Garal Ket foar de moard op Zat, en de frijlitting fan Hevom. Ingray betinkt dan in list om Garal út 'e hannen fan 'e Omkem te hâlden: Uisine docht him mei syn Geck-androïde foar as de ambassadeur fan 'e Geck, en easket dat Garal Ket ynstee oan 'e Geck útlevere wurdt. Om't Pahlad Budrakim formeel net mear libbet, is Garal steateleas; sadree't er de wurden "Ik bin in Geck" útsprekt, moat er neffens de kêsten fan it Ferdrach as ien fan 'e Geck behannele wurde; d.w.s. as in lid fan in net-minsklik ras. Om't it Ferdrach boppe alle oare wetjouwing giet, kinne de Omkem dan net mear oan him komme.
Nikolaj Gogol
Libben en wurk
Fan 1836 oant 1848 wenne er yn it bûtenlân, reizge troch Dútslân en Switserlân. De winter fan 1836-1837 wied er yn Parys, dêr't er omgie mei Russen om utens en Poalske ballingen; faak moete er Poalske dichters Adam Mickiewicz en Bohdan Zaleski. Uteinlik sette er him ta wenjen yn Rome. Lykwols is er ferstoarn yn Moskou.
Provenance (roman)
Ynhâld
Ingray har plan giet goed oant it tiid wurdt om Garal nei it romtestasjon te bringen, dêr't er oerdroegen wurde sil oan 'e Geck. Yn wurklikheid is it de bedoeling dat Garal útpike sil mei Tic Uisine op dy syn romteskip. It hiele plan komt lykwols op losse skroeven te stean as se ûnderweis hearre dat militêren fan 'e Omkem-Federaasje dy't yn twa frachtskippen ferskûle sieten, it stasjon oanfallen en foar in diel beset hawwe. Yn 'e betizing om harren plan te rêden, reitsje Ingray en Garal de androïde fan Uisine kwyt, en wurde se ûnderskept troch de androïden fan 'e echte Geck-ambassadeur, dy't harren meinimme nei it Geck-skip. It sabeare polityk asyl dat Ingray foar Garal beävensearre hie, wurdt dêr omset yn in echt steatsboargerskip, mei't Garal ûnder de kêsten fan it Ferdrach oan alle easken foldien hat om as lid fan 'e Geck erkend te wurden. Yn in petear dat Ingray mei de ambassadeur hat, komt fierders oan it ljocht dat it de Geck der mei harren efterfolging fan Tic Uisine alhiel net om te dwaan is om 'e kaptein te bestraffen foar it stellen fan it skip, mar om in ferlerne soan wer thús te bringen om't de Geck har gjin fol en noflik libben bûten har eigen wrâld foarstelle kinne. Troch har gedoente mei Ingray begrypt de ambassadeur no dat sa'n libben wol mooglik is, en se seit ta om Uisine de frije kar te litten (trochgean mei it libben dat er foar himsels opboud hat, of weromkeare nei de wrâld fan 'e Geck), hoewol't se net wit hoe't se dat thús útlizze moat.
Nikolaj Gogol
Libben en wurk
In reis nei Palestina hat er ek noch makke wêrmei't in grutte winsk ferfolle waard.
Provenance (roman)
Ynhâld
Underwilens liket it derop dat de hiele moardsaak mar in ferlechje wie foar in folle gruttere operaasje fan 'e Omkem-Federaasje. De Federaasje is nammentlik jierren lyn út it planetestelsel fan Byeit set, dat se beset holden fanwegen de geunstige lizzing. Sûnt dy tiid wolle se in float stjoere om Byeit te weroverjen, mar om't se dêrfoar troch it territoarium fan Hwae moatte, is dêr oant no ta neat fan kommen. No hawwe de Omkem har geduld ferlern en besykje se har sin mei geweld troch te driuwen. Zat, dy't yn 'e Federaasje in protte fijannen makke hie, wie in pion dy't troch har eigen regear opoffere is. Enthiat Budrakim, dy't mei de Omkem ûnder ien tekken skûle, hie nei de besetting fan it stasjon en de gizeling fan 'e leden fan it Hwaeaanske stasjonsparlemint bemiddelje en in kompromis útwurkje sillen, mei as resultaat dat de Omkem eltsenien frijlieten en it stasjon ûntrommen yn ruil foar frije trochgong foar harren float.
Twa dingen bedoaren it spul foar de Omkem. Troch de weromkear fan Pahlad Budrakim op Hwae, dy't nei syn arrestaasje mei de wiere tadracht oer syn feroardieling oan 'e poaten fan syn heite stoel seage, wie Enthiat Budrakim mei wichtiger dingen besteld (lykas it feilichstellen fan syn politike takomst). En troch de oanwêzichheid fan 'e Geck, dy't abslút net by it konflikt belutsen wurde mochten, moasten de Omkem in langere rûte troch it stasjon nimme, mei as gefolch dat de leden fan it stasjonsparlemint op 'e tiid evakuëarre wurde koene. Lykwols hawwe de Omkem wol Ingray har mem Netano en twa klassen skoalbern witten te gizeljen. Ingray, dy't tsjûge wie fan 'e moard op Zat, biedt (tsjin 'e útdruklike winsk fan 'e Hwaeaanske autoriteiten op it stasjon) oan om harsels oer te jaan oan 'e Omkem, yn ruil foar de frijlitting fan har mem en de skoalbern. As de Omkem mei dy ruil akkoart geane, wit Ingray troch in die fan sabotaazje by te dragen oan 'e beëiniging fan 'e gizeling.
Yn 'e neisleep fan it ferhaal wurdt de float fan 'e Omkem-Federaasje tsjinkeart troch de striidkrêften fan Hwae, dat yn dizze saak stipe wurdt troch Byeit en Tyr Siilas. Ingray har mem wol har ta har erfgenamt beneame, mar Ingray, dy't ûnderwilens leart hat wat foar harsels wichtich is en wat net, en dy't no wit wat se mei har libben wol, betanket foar de ear. Mei har freondinne Taucris set se ôf om in politike kampanje te begjinnen foar de herfoarming fan Barmhertige Ferwidering, dat neffens de ferhalen fan Garal alhiel net barmhertich is.
Untfangst
It tydskrift Kirkus Reviews, dat him taleit op it publisearjen fan boekbesprekken, priizge Provenance mei de wurden "mear Leckie om fan te hâlden", en omskreau it tema as "wat bern oan harren famylje bynt". Ek murk de resinsint fan Kirkus op dat de titel Provenance ("Komôf") nei ferskate dingen ferwiist: net inkeld nei it komôf fan 'e âldheden dy't yn it boek neamd wurde, mar ek nei de kwestje "wêr't minsken wei komme en wat harren makket ta wat se binne." It blêd Publishers Weekly hie ek lof foar Provenance, benammen op it mêd fan 'e "sjarme en humor" fan it boek, mar stelde fêst dat it "net alhiel de djipgong en krêft hie" dy't fans op basis fan Leckie har eardere wurk ferwachtsje kinnen hiene.
Yn 'e Britske krante The Guardian skreau resinsint Adam Roberts dat de plot fan Provenance "kompleks" wie, mar teffens "lineêr en nochal ûndjip", wylst er Ingray in "sympatike heldinne" fûn, mar "net in freeslik opmerkliken-ien". Genevieve Valentine, dy't it boek bespriek foar NPR, omskreau it as in passende oanfolling op it eardere wurk fan Leckie, mar tekene dêrby oan dat de personaazjes fan Provenance it net helje by dy fan 'e Imperial Radch-trilogy.
Literatuerkritikus James Nicoll fûn dat de plot fan Provenance fierhinne driuwt op it "wediverjen om foardielen by de folgjende ferkiezings". Hy ferliek it mei de boeken fan C.J. Cherryh, al tekene er dêrby oan dat Leckie har proaza "transparanter" is en har protagoniste, oars as de haadpersoanen fan Cherryh, "net lijt oan groanysk sliepgebrek". Hy foarsei dat Provenance yn 2018 nominearre wurde soe foar de Hugo Award (de wichtichtste priis foar science fiction-literatuer) yn 'e kategory bêste roman.
Rixt Weiland
Rixt Weiland (Ljouwert, 2 febrewaris 1990) is in Frysk skriuwster.
Yn 2004 hat se in earste priis fan 'e Junior Rely wûn mei har ferhaal Remco. Yn 2005 wûn se in dielde earste priis by Frysk bloed, de Horror-wedstriid fan Doar, mei it ferhaal Drang om te moardzjen. Dat selde jier wûn se op 'e nij de Junior Rely, mei it ferhaal Eigen miening.
Rixt Weiland skriuwt ferhalen oer wat har ynteressearret. Alhoewol't yn har ferhalen in ik-figuer foarkomt, geane dy net oer harsels. Al is it sa dat hja yn har wurk fan en ta dingen brûkt dy't hja sels sjoen as meimakke hat. Har styl hat dêrmei wat fan dy fan Doete Venema.
Rixt Weiland is opwoeksen yn Goutum. Hja studearet oan 'e Ryksuniversiteit en wennet yn Grins.
Liftsjen
Liftsjen of liften is in foarm fan reizgjen wêrby't immen dy't earne hinne wol oan in foarbykommende automobilist dy't deselde kant útgiet, freget oft hy of sy meiride kin. Dejinge dy't dat docht, is dan in lifter. De automobilist jout dyselde in lift. De term 'liftsjen' komt út it Ingelsk, fan it tiidwurd to lift, dat "optille" betsjut, of yn dit gefal "oppikke". Yn it Ingelsk wurdt dit wurd lykwols nea yn dizze kontekst brûkt; dêr sprekt men fan hitchhiking. By liftsjen kin de automobilist kunde fan 'e lifter wêze, mar like faak of faker giet it om in folsleine ûnbekende. Yn it jaan fan in lift leit besletten dat it fergees is; as der foar in rit betelle wurde moat, kin men net mear sprekke fan liftsjen. Fral fan 'e 1960-er oant de 1980-er jierren wie liftsjen, benammen mank de jongerein, tige populêr.
Lifters wolle liftsje om't it in goedkeape manear is om te reizgjen of om't der gjin oare foarmen fan ferfier foarhâns binne. Soms spilet in ferlet oan reisselskip en aventoer in rol, of de winsk om miljeufreonlik te reizgjen. Automobilisten jouwe lifters in lift om't se selskip hawwe wol op in lange rit of simpelwei om't se behelpsum wêze wolle. Op guon plakken, lykas by autowegen en autosnelwegen lâns yn û.m. Kanada, Dútslân, Nederlân, Itaalje en it Feriene Keninkryk, is liftsjen ferbean út it eachpunt fan ferkearsfeiligens. Op inkele plakken yn 'e wrâld, benammen yn guon lokale bestjoerlike ienheden yn 'e Feriene Steaten, is liftsjen en it jaan fan in lift yn alle gefallen by wet ferbean. Op guon plakken yn Nederlân hat men dan wer spesjale 'lifthaltes', dy't bedoeld binne om kontakt te fasilitearjen tusken lifters en automobilisten dy't harren wol meiride litte wolle.
It folslein ferbieden fan liftsjen wurdt dien om sawol lifters as automobilisten te beskermjen. Oer liftsjen geane ntl. in ferskaat oan grizelferhalen om. Sa binne der protte ferhalen oer lifters, fral as it in famke of in jonge tsjeppe frou is, dy't troch in manlike automobilist meinommen wurde nei in stil plakje dêr't er har ferkrêftsje en neitiid mooglik fermoardzje kin. Fral foar allinne reizgjende froulju wurdt liftsjen dêrom sterk ôfret. Oarsom binne der ek genôch ferhalen oer automobilisten dy't berôve of fermoarde wurde troch ien of mear lifters dy't se oppikt hawwe.
Reinder Jacobus de Stoppelaar
Reinder Jacobus (Taekema) de Stoppelaar (Oerterp, 22 augustus 1873 - Ynskedee, 15 april 1948) wie in meniste predikant, sjoernalist en skriuwer fan boeken oer de natoer.
Hy wie in soan fan de lânboukundige Jacobus Andreas Lodewijk de Stoppelaar en Martzen Reinders Taekema. Hy studearre teology yn Leien en Amsterdam. Yn 1901 waard er doopgesind predikant yn East en West Graftdyk. De Stoppelaar stie fan 1911 oant syn emeritaat yn 1938 yn Wergea; in lytse gemeente, dy't him in soad tiid liet foar syn natuerleafhawwerij. Hy wie troud mei Marie Jacoba de Lang.
Yn 1914 krige er de gelegenheid om natuersketsen te publisearjen yn it blêd Het Vaderland en dat brocht him in soad bekendheid. Letter ferskynde syn wurk yn de Haagsche Post, de Wandelaar en Onze Aarde. Al dy stikjes laten ta in tweintichtal boeken (somtiden mei oaren skreaun) dy't tusken de beide wrâldoarloggen ferskynden en in protte wurdearring fan natuerleafhawwers krigen. Syn wurk tsjûget fan in skerp each en leafde foar de natoer as God syn skepping. De Stoppelaar syn foarkar lei by it Fryske wetterlân dat er jierrenlang mei syn motorboat trochkrúste.
Yn 1973 waard by gelegenheid fan syn hûndertste bertedei yn Wergea in strjitte nei him neamd, de Ds de Stoppelaarstrjitte.
Loadewyk de Fromme
thumb|right|Loadewyk de Fromme Loadewyk I de Fromme (Chasseneuil by Poitiers, april, juny of augustus 778 - Ingelheim am Rhein, 20 juny 840) wie in Frankyske kening. Hy folgde syn heit Karel de Grutte op as kening nei dy syn dea yn 814 en regearde fan 814 oant syn dea yn 840. Paus Stefanus V kroande him yn 816 as keizer fan it Westen.
It wie Loadewyk syn stribjen om de neilittenskip fan syn heit fêst te hâlden. Dat die er yn it foarste plak troch it leauwen te herfoarmingen. Omdat er syn eigen opfolging tige min regele soe syn regear kenmerke wurde troch fernederings en mislearrings.
Reinder Jacobus de Stoppelaar
Pubikaasjes fan De Stoppelaar
thumb|175px|Blinkende verten
Loadewyk de Fromme
Skiednis
Doe’t syn heit yn Noard-Spanje op fjildtocht wie, befoel syn mem fan in twilling op 11 april (mar it kin ek yn july of augustus 778 west hawwe) yn de Palts fan Chasseneuil by Poitiers. Nei it thúskommen fan Karel waarden sy doopt mei de nammen Loadewyk en Lotare. De Karolingyske keningsnammen Karel, Karloman en Pepyn wienen al ferjûn oan Karel syn oare soannen. Fan dy twilling stoar de lytse Lotar al gau yn 779, wylst Loadewyk sûn bleaun.
Doe't Loadwyk 16 jier âld wie, troude hy mei Ermengarde fan Haspengouw (794). By har krige hy trije soannen: Lotar, Pepyn en Loadewyk de Dútser. Letter troude er mei Judit fan Beieren, dy't him de fjirde soan joech: Karel.
Yn 814 stoar Karel de Grutte en waard Loadewyk de opfolger. Der wienen gjin opfolgingsswierrichheden, want Loadewyk wie doe syn noch iennige libjende soan. Dêrmei waard Loadewyk mei syn 36 jier allinnichhearsker oer it Frankyske Ryk, krekt as syn heit dat west hie.
De earste regearjierren
De earste faze fan syn regear waard kenmerke troch yntinsive wetjouwing op wrâldsk en tsjerklik mêd. Wylst syn heit it Frankyske ryk útwreide hie, besocht Loadewyk de grutte fan it ryk fêst te hâlden en it yn stevich fûnemint te jaan. Yn dat opsicht fierde hy in strange herfoarming troch fan it kleasterlibben. Soks waard troch de geastlikheid posityf ûntfongen en soe der ta liede dat de keizer en klerus ek yn de takomst wichtige kwestjes mei inoar regelen. Yn dizze tiid is ek de gedachte ûntstien fan de ienheid fan it Ryk ûnder it kristendom. It wie benammen troch Loadewyk syn goede relaasje mei de tsjerke en syn tige kristlike libbensoertsjûging en libben dat hy nei de dea de bynamme fan 'de Fromme' krige. Yn 816 waard Loadewyk troch paus Stefanus IV as keizer kroand.
Tegearre mei de klerus besocht Lodewyk yn july 817 middels de Ordinatio Imperii (Oardering fan it Ryk) de kristlike ienheid op syn grûngebiet ek foar te takomst te behâlden. Dizze oardering hâlde yn dat de âldste soan Lotar as mei-keizer kroand waard en dat hy nei it ferstjerren fan Loadewyk de keizerstitel krije soe. De beide oare soannen Pepyn en Loadewyk de Dútser krigen allinnich de keninklike weardichheid en in dielkeninkryk - efter mekoar Akwitaanje en Beieren - tawiisd, wylst Lothar as kening fan it Middenryk en keizer de absolute oerhearskippij oer syn broers besitte soe. De ryksoardering fan 817 wie dêrmei in modern polityk ûntwerp foar de oplossing fan in eksplosyf probleem, dêr't de kimen foar takomstige konflikten lykwols al yn ynboud wienen.
Krisis
Lang om let seach it der nei út, dat it ta in beslissend treffen komme soe yn de simmer fan 833, doe’t de legers fan de keizer en dy't fan de trije bruorren by Kolmar (Elzas), tsjin inoar kamen te stean. Dat it net ta in fjildslach komme soe, kaam om't in soad fan Loadewyk syn soldaten nei de fijân oerrûn. Dat foarfal soe de skiednis yngean as it Lügenfeld.
Ein
De triomfearjende bruorren setten harren heit finzen en leinen him inkele fernederjende betingsten op. Yn Reims waard hy symboalysk fan de kerkdrompel band en moast er yn it iepenbier in skuldbekentnis ôflizze.
Helsinki
150px|left|thumb Helsinki (Finsk: Helsinki; Sweedsk: Helsingfors) is de haadstêd en it grutste plak fan Finlân. Helsinki leit oan de súdkust fan Finlân. 6,2 persint fan de ynwenners praat Sweedsk.
Skiednis
Helsinki waard op 12 juny 1550 oprjochte troch de Sweedske kening Gustav Vasa, as konkurrint foar de Hânzestêd Tallin. Oarspronklik lei de stêd oan de mûning fan de rivier Vantaanjoki. Yn 1561 ferovere Sweden yn de Lyflânske Kriich de stêd Tallin, dêrtroch waard Helsinki minder belangryk. Yn de haven fan Helsinki koenen gjin grutte skippen komme omdat it wetter net djip genôch wie. Yn 1640 waard troch de gûverneur-generaal Per Brahe besletten om de stêd nei syn notiidske lokaasje, it skiereilân Vironniemi, te ferhúzjen. De âlde stêd oan de mûning fan de Vantaanjoki-rivier wurdt net mear bewenne.
It útwreidzjen fan it Russyske Ryk en de stifting fan de stêd Sint Petersburch yn it jier 1703 hienen grutte gefolgen foar de stêd. De Grutte Noardske Kriich tusken Sweden en Ruslân trof Helsinki hurd. De stêd hie yn 1710 te krijen mei de pest, en waard yn 1713 troch weromlûkende troepen delbaarnd. Yn it tiidrek 1713-1721 en yn de Sweedsk-Russyske Kriich fan 1741-1743 wie Helsinki troch Russen beset.
Op 2 maart 1808 waard Helsinki wer troch Russen beset. Nei de kriich moast Sweden hiel Finlân oan Ruslân jaan. Yn it begjin wie Turku de haadstêd fan it Grutfoarstendom Finlân, dat de grutste en wichtichste stêd wie. Neffens tsaar Alexander I wie Turku te fier fan Sint Petersburch ôf, dêrom moast Helsinki mar haadtêd wurde. Helsinki wie op dat stuit in lyts stedsje mei sa'n 4000 ynwenners. De stêd waard fierder ûntwikkele. Sûnt 1819 sit it Finske senaat yn de stêd.
Nei de grutte brân yn Turku waard ek de Akademy fan Turku nei Helsinki brocht. Fierders wienen der gjin universiteiten yn it lân. Mei de Yndustriële Revolúsje groeide de stêd yn de twadde helte fan de 19e iuw. De treinferbining nei Hämeenlinna en Sint Petersburch ûntstie yn 1862 en 1870. Om 1900 hinne hie Helsinki sa'n 100.000 ynwenners.
Doe't Finlân op 6 desimber 1917 ûnôfhinklik wie, waard Helsinki de haadstêd fan de nije steat. Yn de Finske Boargerkriich dy't dêrop folge ferovere de Reade Garde op 28 jannewaris 1918 de stêd. De konservative Finnen moasten nei de machtsoername de stêd út. Yn april wûnen Dútske troepen nei twa dagen de striid tsjin de Reade Garde. Yn de Twadde Wrâldkriich waard Helsinki slim troffen troch bombardeminten fan de Sowjets. De stêd hie lykwols minder skea as oare Europeeske stêden, mei troch de sterke loftferdigening fan de Finnen.
De Olympyske Spullen fan 1940 waarden yn Helsinki plend. De tarieding en it bouwen wie al begûn, mar de spullen gongen net troch fanwege de Twadde Wrâldkriich. Ynstee fan de Spullen fan 1940, waarden yn 1952 de Olympyske Simmerspullen holden.
Kuttepiel
thumb|Kuttepiel bespile fan de Akoestini's In Kuttepiel is in perkuzje-muzykynstrumint besteande út in stok wêrop inkele balken spikere binne, yn de foarm fan in soart krús. It ynstrumint docht wol tinken oan in telegraaf by it keatsen. Op dit krús binne tal fan bierdoppen spikere en yn it midden is in blik befestige wêrop tikke wurde kin. It ynstrumint wurdt bespile troch der mei tsjin de grûn te tikjen.
It ynstrumint is ea yntrodusearre by optredens fan it Fryske dujo Pigmeat.
Pontysk-Grykske Genoside
De Pontysk-Grykske Genoside (Gryksk: Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου Genoktonia ton Ellinon tou Póntou; Turksk: Rum Kırımı of Pontus soykırımı) — ek bekend as de Pontysk-Grykske Holokaust en by Pontyske Griken as de Grutte Misdied of Pontysk-Grykske Kwestje— ferwiist nei de mei opset sin en systematyske ferneatiging fan de kristlike Pontysk Grykske befolking fan it Ottomaanske Ryk yn en krekt nei de Earste Wrâldkriich (tusken 1914 en 1922) yn de tiid fan it rezjym fan de Jonge Turken.
Der waard op grutte skaal moarde en deportearre. By de deportaasjes waarden minsken twongen ta lange marsen ûnder sokke strieminne omstannichheden dat it wol útrinne moast op in soad deaden. It totaal oantal Armeenske deaden wie ien oant oardel miljoen, dêr binne de measten it oer iens. Yn dy tiid waarden oare etnyske groepen, sa as Assyrjers en Armenen, op in te ferlykjen wize oanfallen troch it Ottomaanske Ryk. Guon gelearden tinke dat dat part wie fan deselde ferdylgingspolityk. Lykwols wol Turkije formeel neat witte fan genoside en ferset him tsjin ynternasjonale erkenning dêrfan.
Catherine, prinsesse fan Wales
thumb|Kate en William op it balkon fan [[Buckingham Palace nei de trouwerij]] Catherine, prinsesse fan Wales, earder: Catherine Elizabeth (Kate) Middleton, (Reading (Berkshire), 9 jannewaris 1982) is sûnt 29 april 2011 de frou fan prins William, de âldste soan fan Britske kening Charles III en syn earste frou prinses Diana († 1997).
Catherine waard grutbrocht yn Chapel Row ûnder Bucklebury, in doarp tichteby Newbury, Berkshire en studearre yn Skotlân oan de Universiteit fan St Andrews, dêr't hja ek prins William moete yn 2001. Sy krigen ferkearing. Yn 2007 wiene sy in pear moannen út elkoar, mar letter dat jier rekke it wer oan.
Yn de oanrin fan it houlik wie sy al geregeldwei te finen by in tal plechtichheden fan it Keninklik Hûs. Sy krige wurdearring foar har gefoel foar moade. Doe't har ferhâlding mei William bekend wie, krige sy in soad omtinken fan de media en waard der fûl spekulearre op in eventueel houlik. Op 16 novimber 2010 waard harren ferloving offisjeel bekendmakke. Catherine Middleton boaske oan Prins William op 29 april 2011 yn de Abdij fan Westminster yn Londen.
Op 22 july 2013 krige sy in soan,George, yn 2015 folge troch Charlotte en yn 2018 troch Louis.
Mestys
In Mestys (Spaansk: mestizo is in healbloed, ien dy't fan mingd etnyske komôf is. In persoan berne út in blanke, Jeropeeske, faak Spaanske of Portugeeske, heit en in yndiaanske mem of oarsom.
Wite Wyk
De Wite Wyk is it ferbiningskanaal op 'e grins fan Drinte en de Fryske gemeente Eaststellingwerf tusken de Drintske Haadfeart en de Opsterlânske Kompanjonsfeart. De lingte is 2 km.
De Poffert
De Poffert is in buorskip yn de gemeente Westerkertier yn Grinslân en leit oan it Hoendjip.
It plak is neamd nei de boerepleats De Poffert, dy't wer neamd is nei in koekesoarte koeke. In oare pleats dêr hjit De Pannekoek, sadat de buorskip ek wol De Poffert en de Pannekoek neamd wurdt.
By De Poffert rint de Gave út yn it Hoendjip. De Súdwending, de ferbining tusken it Hoendjip en it Aduarderdjip, begjint ek by de buorskip.
Penny's Shadow
Yn de film is Shadow in neisiet fan ien fan de acht rêdingshynders dy’t foar de eagen fan de eigeners en tsientallen badgasten ferdwûnen yn de kolkjende see wylst se in rêdingsboat lansearren. It is in ferwizing nei 14 augustus 1979 doe’t acht hynders omkamen, wylst der yn alle jierren dêrfoar nea wat misgien wie mei de hynders. Pas nei in spoedberied fvan de ministerried waard tastimming jûn om de hynders yn de dunen te begraven. Se lizze dêr fjouwer by fjouwer, krekt sa’t se altiten foar de rêdingsboat rûnen.
De opnames binne yn 2010 dien. Lokaasjes wienen de pleats fan Steven de Jong yn Hartwert en It Amelân. Op 9 juny 2011 wie de premjêre fan de film op It Amelân, de lanlike premjêre wie al earder: op 5 juny fan dat jier yn Amsterdam. By de premjêre wiene de measte spilers oanwêzich, spesjale gasten dêrby wiene de mannen fan De Kast dy't foar de muzyk soargen.
Ferhaal
Lisa is in kreas famke fan in jier of sechtjin en hat in spesjale bân mei hyns. Yn de simmer giet se mei har ferlegene suske Tess en har mem en sjoernaliste Daphne op fakânsje nei It Amelân. Tess nimt ek har eigenwize pony Rakker mei. Se hâlde ta op de kampearpleats fan de santjinjierrige Kai en syn heit Erik. Kai syn mem is jierren ferlyn ferstoarn by in ûngelok mei har favorite hynder Shadow. De swarte hynst hat it oerlibbe, mar is swier traumatisearre en ûnbetrouber woarn. Kai seach it ûngelok barren en hat dêrtroch in muoisume bân mei it hynder. Lisa is der wis fan dat se helpe kin mei Shadow, mar Kai wol hjir neat fan witte. Se beslút om temûk dochs it hynder te trenen en him wer betrouwen yn minsken te jaan, mar wyls wurdt se ek noch fereale op de stoere Kai.
C-string
thumb|C-string De C-string is in trijehoekich laapke stof, fersterke mei bûgsume keunststof, dat tusken de skonken droegen wurdt.
In foardiel is dat it gjin sydkanten hat en ûnder de klean net te sjen is. Teffens komme der by it sinnebaaien gjin wite streken, sa't wol by de g-string of in bikinibroekje barre kin.
Sûdan
Sûdan, offisjeel de Republyk Sûdan', ek wol Noard-Sûdan om it lân te ûnderskieden fan Súd-Sûdan, is in lân yn Afrika. De haadstêd is Kartûm.
Lizzing
Sûdan wurdt begrinzge troch:
Lânskip
Sûdan hie oant de ûnôfhinklikens fan Súd-Sûdan it grutste lânoerflak fan Afrika. It lân wurdt fan súd nei noard trochsnijd troch de rivier de Nyl, de Wite Nyl en de Blauwe Nyl. By de haadstêd Kartûm komme de Wite- en de Blauwe Nyl tegearre yn de eigentlike Nyl, dy't dêrfan fierder streamt nei Egypte en útmûnet yn de Midlânske See.
Grutte sompe-gebieten fan de Sûd, in oerstreamingsgebiet fan de Wite Nyl skiedt it noarden fan it suden, dêr't it lân rûchwei troch yn twa geografyske helten útinoar falt. It noarden bestiet foar it meastepart út woastyn sûnder fegetasje en makket diel út fan de Sahara. It suden fan Sûdan is bercheftich mei tropyske reinwâlden.
Skiednis
De iere skiednis fan Sûdan stie yn it teken fan it Alde Egypte dêr't it gebiet in ûnderdiel fan foarme. Pas om-ende-by 1000 f.Kr. ûntstie in eigen keninkryk. Nei in rige Kristlike riken folge mei de opkomst fan de islam in tanimmende islamisering fan it gebiet troch Arabyske stammen (ein 13e iuw). Sûdan waard doe meastentiids fanút Egpte regearre. Yn de 19e en 20e iuw wie Sûdan feitlik in Britske koloanje.
Sûnt de ûnôfhinklikens yn 1956 liede religieuske tsjinstellingen tusken it islamityske noarden en kristlike suden (sjoch ek Súd-Sûdan) hieltyd ta rebûlje en skeine fan minskerjochten. Nei in referindum yn jannewaris 2011 waard stimde 99 persint fan de Súd-Sûdanezen foar ûnôfhinklikens fan Sûdan. Súd-Sûdan waard 9 july 2011 ûnôfhinklik.
Befolking
Bylâns de rivieren yn it noarden lizze de fruchtberste gebieten fan it lân mei in grutte befolkingskonsintraasje. De befolking dy't hjir wennet is Arabysk en de islam is de oerhearskjende religy. De befolking yn Súd-Sûdan heart ta in oare etnisiteit as it noarden en is wat religy oangiet fral kristlik en oanhingers fan natoerreligys. Ekonomysk is it suden minder ûntwikkele as it noarden.
Omgong fan Frankryk 1903
De 1ste edysje fan de Omgong fan Frankryk waard hâlden fan 1 oant en mei 19 july 1903.
Op 19 jannewaris, waard de earste Omgong fan Frankryk oan de parse foarsteld. Dit foarstel waard lykwols net fuortendaliks entûsjast ûnthelle, sadat de inisjatyfnimmers bang wiene dat de Omgong der nea komme soe. In wike foar it sluten fan de ynskriuwingen hiene mar 15 hurdfytsers harren ynskreaun. Dat wie op 6 maaie. De earste Omgong soe begjinne op 1 juny en duorje oant 5 july.
Fan needs moast Desgrange al in tal dingen tajaan. De earste Omgong soe pas op 1 july 1903 úteinsette en it startjild waard troch de helte dien. Uteinlik skreaune 108 hurdfytsers harren yn, en 60 dêrfan ferskynden op 1 july ek echt oan de startline. De Omgong bestie út seis etappes. Om nei te gean oft de hurdfytsers it foarsjoene parkoers ôfleine, wiene ûnderweis kontrôleposten ynstallearre. Uteinlik rieden fan de 60 mar 21 hurdfytsers de wedstriid út. Maurice Garin wûn mei in foarsprong fan hast trije oeren op de nûmer twa, al wie it, de perikels yn de omgong fan it dêropfolgjende jier yn acht nommen, wol de fraach oft er echt de hiele omgong op de fyts folbrocht hie.
Jim Clark
thumbnail|240px|Jim Clark yn 1962 James Clark jr., better bekend as Jim Clark (Fife (Skotlân), 4 maart 1936 - Hockenheim (Dútslân), 7 april 1968) wie in Britsk Formule 1-koereur. Hy waard wrâldkampioen yn 1963 en 1965.
Yn it jier 1963 wint hy sân fan de tsien GP's en wurdt foar it earst kampioen mei 73 punten. Twadde einige Ritchie Ginther en tredde Graham Hill beide útkommend foar BRM.
Yn 1964 wint hy de GP's fan Nederlân, Belgje, en dy fan Ingelân op it sirkwy fan Brands Hatch. Uteinlik wurdt hy tredde efter de nûmer twa John Surtees yn de Ferrari en wrâldkampioen Graham Hill yn de BRM.
1965 wie in súksesfol jier mei seis Formule 1 oerwinnings en wûn ek noch de Indianapolis 500. Clark waard kampioen mei 54 punten, twadde waard Graham Hill mei 47 punten en tredde waard de Skot Jackie Stewart mei 34 punten, beide útkommend foar BRM.
It seizoen 1966 wie minder súksesfol mei mar ien oerwinning: de GP fan Amearika op it sirkwy fan Watkins Glenn. Clark einige as seisde mei 16 punten yn it kampioenskip.
Yn 1967 wûn Clark fjouwer GP's en waard tredde mei 41 punten efter Jack Brabham en kampioen Denny Hulme.
Yn 1968 skreaun hy ien GP op syn namme, dy fan Súd-Afrika op it sirkwy fan Kyalami. Dit soe teffens syn lêste oerwinning blike. Jim Clark kaam om it libben yn in Lotus 48 by in ûngefal by in Formule 2-rees op it Dútske sirkwy fan Hockenheim yn 1968. In stikkene bân of tsjilnaaf wie der nei alle gedachten de oarsaak fan dat syn auto sa goed as op topsnelheid ûnkontrolearber waard en tsjin in beam ta stilstân kaam.
Mei de Lotus 25 en 33 waarden de wrâldtitels Formule 1 helle. Clark waard beskôge as de bêste autoracer fan syn tiid, fergelykber mei Juan Manuel Fangio yn de jierren fyftich en Ayrton Senna yn de iere jierren njoggentich. Foar in soad fans út dy perioade stie hy ek bekend as it prototype fan de 'gentleman racer'.
De Lotus 33 en 49 fan Jim Clark binne neimalke en rydber oanwêzich yn de racesimulaasje Grand prix legends.
Khomas (regio)
thumb|De Khomas Regio yn Namybje
Khomas is in regio yn Namybje. It leit yn it midden fan it lân. De regio hat 342.141 ynwenners. De haadstêd is Windhoek.
Heech Baarn
thumb| Heech Baarn
Heech Baarnis ien fan de djoerste wiken fan Baarn yn de provinsje Utert. De wyk leit yn it westen fan Baarn. De wyk hjit Heech Baarn, omdat se relatyf heger leit as de rest fan Baarn. Yn de wyk steane in priotte grutte filla's. De strjitnammen bnne ôflieden fan steatslju en leden fan it Nederlânsk Keninklik Hûs.
Joop Alberda
Jogchum Theo (Joop) Alberda (Easterwâlde, 25 oktober 1951) is in Frysk sportbestjoerder, dy’t namme makke as follybalcoach.
Yn de tiid fan syn stúdzje oan de Akadeemje foar Lichaamlike Opfieding (ALO) beoefene er als aktive sporter efterienfolgens fuotbal, turnjen en follybal. Yn dy lêste sport helle er by de Grinzer feriening Lycurgus earedifyzje-nivo.
Hy murk dat er gefoel hie foar it trainings- en coaching-aspekt fan sport yn it algemien en follybal yn it bysûnder. Hy liet him dêrby ynspirearje troch de Amerikaan Doug Beal, dy’t er yn 1985 moete. Beal wûn mei syn follybalteam it jier dêrfoar Olympysk goud yn Los Angeles. Syn strategyske oanpak spruts Joop tige oan: Alles ta op de boaiem útstippelje, neat oan it tafal oerlitte.
In Grins hie er in soad kontakt mei Jan Vlieg dy’t deselde besieling hie foar de sport tafeltennis.
Yn 1994 waard Alberda beneamd ta coach fan it Nederlânsk manljusfollybalteam dat al inkele jierren op wei wie nei de absolute top. Tegearre wûnen se yn 1996 de gouden medalje by de Olympyske Spullen fan Atlanta. It Nederlânske publyk keas letter dat ta sportmomint fan de tweintichste iuw.
Alberda sels waard yn 1996 útroppen ta bêste follybalcoach fan ’e wrâld.
Yn 1997 kaam er yn tsjinst as technysk direkteur by sportkoepel NOC*NSF. Mei troch him slagge de Nederlânske delegaasje by de Olympyske Spullen yn Sydney (2000) der yn om in rekordoantal fan 25 medaljes te winnen.
Yn april 2004 kundige er oan dat hy oan ’e ein fan dat jier stopje soe by it NOC*NSF. De beslissing wie mei basearre op teloarstelling om it ûntbrekken fan genôch stipe foar syn ambisjeuze plannen om in Olympic Team op te rjochtsjen.
Yn 2006 gie er mei fuotbaltrainer/coach Guus Hiddink nei Ruslân ta om dêr it fuotbal sá te organisearjen dat Ruslân wer meidwaan kin op it heechste plan.
Joop Alberda is troud, hat twa bern en wennet yn Vinkeveen.
Kunene (regio)
thumb|De Kunene Regio yn Namybje
Kunene is in regio yn Namybje. It leit yn it noardeasten fan it lân. De regio hat 115.260 ynwenners. De haadstêd is Opuwo.
Bolus (kleur)
Bolus is in kleur dy't yn 'e regel beskôge wurdt as in tint fan brún. It kin omskreaun wurde as in dûnkere grizich brune kleur dy't in bytsje út 'en readens skynt. By additive kleurminging (bgl. op tillefyzjes en kompjûterskermen) is bolus in tertiêre kleur, dy't oanmakke wurdt troch it mingen fan alle trije primêre kleuren (read, grien en blau). By subtraktive kleurminging (bgl. yn 'e druktechnyk) is it in sekundêre kleur, dy't produsearre wurdt troch de primêre kleuren maginta en giel te mingen (en yn 'e praktyk troch dêr ek swart oan ta te foegjen).
Namme
De namme fan dizze kleur komt fan bolus of segelierde, in grûnsoarte dy't ûnder mear foarkomt yn Transkaukaazje en de Levant. It is in type fine klaai dy't al sûnt de Aldheid brûkt wurdt as in pigmint. Yn it Ingelsk wurdt it wurd bole al teminsten sûnt 1386 as kleuroantsjutting brûkt. Dat hat ta in wiidfersprate betizing laat, mei't bole ek "beamstam" betsjut. In soad minsken fetsje de kleur bole dêrom op as 'beamstambrún'. De betsjutting 'beamstam' is lykwols in homonym dat neat te krijen hat mei de ierdsoarte dêr't bolus en bole nei ferneamd binne.
In oare namme foar bolus is terra rosa, in Italjaanske beneaming dy't letterlik "reade ierde" betsjut, en ferwiist nei de readich fealbrune kleur fan bolus. Terra rosa wurdt as kleuroantsjutting en as synonym foar bolus al brûkt sûnt 1753. Yn 'e skilderkeunst wurdt bolus sjoen as in foarm fan Fenesiaansk read, wylst it yn it Frânsk korrespondearret mei de kleur châtaigne.
Johannes Stoter
Johannes Stoter (Hoogeveen, 20 maart 1728 - Balk, 26 april 1771) wie in teolooch en predikant. Stoter stie fan 1752 oant 1771 as predikant yn Balk. Hy wie troud mei Petronella Schouten, hja hiene wierskynlik gjin bern.
Linzjery
thumb|right|Ferskaat oan linzjery thumb|[[Frou yn beha en slip]] Linzjery is in term foar frouljusûnderguod út it Frânsk wei. Der wurdt sprutsen fan "frouljuslinzjery" of "dameslinzjery", dat in pleonasme is, omdat linzjery altyd foar froulju ornearre is. Yn de westerske kultuer binne der ferskate soarten linzjery, dêr't in protte fan in eroatysk karakter hawwe. Linzjery is iuwenlang makke fan natuerlike materialen sa as wol, side en katoen, mar yn de 20e iuw binne der ek syntetyske stoffen sa as nylon, fiskose, lureks en lykra bykaam.
Johannes Stoter
Johannes Stoter waard 15 oktober 1752 as predikant befestige yn Balk. Hy kaam fan Westernieland yn it noarden fan Grinslân dêr't er as kandidaat waarnaam hie. Earst op 5 augustus 1753 kaam syn frou Petronella mei attestaasje oer út Amsterdam. Faaks wiene hja koart foartyd troud. Stoter koe wierskynlik goed preekje, want syn preken waarden útjûn. Yn 1762 liet er by Brouwer yn Frjentsjer in brosjuere printsje: God en Christus verheerlijkt in de ontferminge over de ellendige des volks (nochris útjûn yn 1840 troch O.L. Schüdkamp) '. Stoter hat frijwat ynfloed hân yn de Súdwesthoeke fan Fryslân dy't ek nei syn dea noch lang trochgie.
Linzjery
Foarbylden fan linzjery binne: Boppeklean sa as hotpants, minirôk, broekpakken en jurken wurde net ta de linzjery rekkene, mar der is wol in folsleine yndustry dy't aparte modellen makket foar eroatyske doelen, dy't likegoed yn as fan it bêd droegen wurde kinne.