cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kristlike Muzykferiening De Bazuin (De Tynje)
It earste begjin
It ploechje woe ek offisjeel erkend en registrearre wêze en dat barde by Keninklik Beslút fan 1 novimber 1905. Dy datum wurdt sûnt beskôge as de dei fan de offisjele oprjochting. Ut de papieren foar Den Haach, skreaun yn it prachtige hânskrift fan siktaris W. Reitsma, docht bliken dat master B.Puma net allinnich as dirigint ('direkteur', seinen sy) it stokje oernommen hie. Hy wie ek foarsitter, en ien fan de bruorren Ruter (Hindrik sr of jr) ponghâlder.
Missoery (rivier)
thumb|250px|De Missoery mei sydrivieren
De Missoery is in sydrivier fan de Mississippy, mar is wol de langste rivier fan Noard-Amearika mei syn 4370 km. De rivier joech har namme oan de steat Missoery.
De Missoery ûntspringt yn de Rocky Mountains en wurdt foarme troch it gearrinnen fan de Jefferson, de Gallatin en de Madison.
De Missoery rint dan fierder mei wetterfallen en streamfersnellings troch de Big Belt en Little Belt Mountains (Great Falls). Op de heechflkate fan Montana streamt de rivier nei it easten. Dêr nimt er it wetter op fan tal fan sydrivieren dy't fan rjochts komme. Ien fan de meast wichtige dêrfan is de Yellowstone.
Yn Saint Louis komme de Mississippy en de Missoery byelkoar. It gebiet fan de Missoery fernimt de gefolgen fan de skrokkige kontreien dêr't er troch streamt. De rivier wurdt fral fuorre troch it raanwetter út de Rocky Mountains en de ferdamping yn it streamgebiet is fierderop beskiedend foar de wetterstân.
Plannen om de stream te behearskjen, om wetterkrêftsintrales te bouwen en ek om de dellingen te bewetterjen binne part fan it Missouri Valley Authority Project. De Fort Peck-daam yn Montana wie de earste daam dy't klear wie. Neitiid kaam it Garrison Reservoir en noch in daam boppe de stêd Pierre (Súd Dakota).
Dr. Dre
thumbnail|André Romell Young alias Dr. Dre Backstage, 03/2008 André Romell Young alias Dr. Dre (* 18 febrewaris 1965 yn Compton, Kalifornje) is in rapper út de Feriene Steaten en jildt as ien fan de meast ferneamde hiphop-produsinten en as meioprjochter fan de G-Funk.
Eminem
right|thumb|Eminem
Eminem (ek Slim Shady; * 17 oktober 1972 yn St. Joseph, Missoery as Marshall Bruce Mathers III) is in rapper en muzykprodusint út de Feriene Steaten. Hy is Grammy- en Oscar-winner.
Kleaster Klaarkamp
Kleaster Klaarkamp, ek wol skreaun as Claerkamp of Claarkamp, offisjeel Monasterium beate Maria de Claro Campo (kleaster fan de Hillige Marije fan Klaarkamp) wie in sistersjenzer kleaster tichtby it doarp Rinsumageast.
Skiednis
It kleaster waard om 1165 stifte fanút it Dútske sistersjenzerkleaster Riddagshausen. Klaarkamp wie it earste sistersjenzerkleaster yn Noard-Nederlân. De sistersjenzermûntsen kamen oarspronklik út de Frânske Abdij fan Clairvaux, wat "it ljochte dal" betsjut. Klaarkamp betsjut "it ljochte fjild". De mûntsen droegen wite kapen. De likebruorren droegen grize kapen en waarden skiere mûntsen neamd.
Ut Klaarkamp wei waarden in soad oare kleasters stifte, ûnder oaren by Boalsert (Kleaster Blomkamp; 1190), Aduard(1192) en Gerkeskleaster (Jeruzalem; 1249). Mar ek yn it Dútske Ihlow wie in dochterkleaster.
De mûntsen fan Klaarkamp makken ûnder oaren âlde friezen, bakstiennen makke fan de klaai dy't se tichtby it kleaster ôfgroeven. Dêrtroch ûntstie de Klaarkampster Mar, tsjintwurdich in dridzich gebiet dat troch Steatsboskbehear beheard wurdt. De mûntsen bebouden ek it lân en stutsen turf.
Op it hichtepunt hie it kleaster 2500 hektare grûn en sa'n 80 pleatsen yn eigendom. Yn it kleaster wennen tsientallen mûntsen en inkele hûnderten likebruorren. Teffens hie it kleaster ferskate úthôven, dêr't Sibrandahûs nei alle gedachten ien fan wie. Dêrneist wie der in úthôf yn Jannum en ek de Skierstins tichtby Feanwâlden hearde fan 1439 ôf by it kleaster. Ek Skiermûntseach ("eilân fan de skiere mûntsen") hearde ta it kleaster Klaarkamp. It kleaster hie ek in grutte wrâldske betsjutting. Sels de Frânske kening is op besite west.
By de twisten tusken de Skieringers en Fetkeapers hearde Klaarkamp uteraard ta de Skieringers. In oar kleaster, Foswert by Ferwert, hearde ta de Fetkeapers. Doe't yn 1387 de tsjerke fan Foswert ôfbaarnde krige Klaarkamp dêrfan de skuld en by wize fan wraak waarden fjouwer mûntsen út Klaarkamp deaslein. Pas folle letter waard it skeel bylein.
Yn de Tachtichjierrige Oarloch gie Fryslân oer fan it katolisisme nei it protestantisme. De kleasters, wêrûnder Klaarkamp, waarden op 31 maart 1580 opheft en de besittings ferfoelen oan de Steaten fan Fryslân. De kleasters waarden ôfbrutsen, de grûn en de stiennen dêr't de kleasters fan boud wienen waarden ferkoft.
Tusken 1858 en 1941 waard de terp dêr't Klaarkamp op boud wie ôfbrutsen en de grûn waard ferkoft. Oarspronklik wie de terp sa'n fjouwer en in heale meter heech. De oerbliuwsels fan it kleaster yn de grûn hawwe sûnt 2016 in beskerme status. Yn septimber 2021 krige it hiele kleasterterrein de status fan argeologysk ryksmonumint.
Archeologysk ûndersyk
By it ôfgraven fan de terp waarden in protte archeologyske fynsten dien út de tiid fan it kleaster, mar ek in soad âldere, út de Romeinske tiid. De archeolooch Van Giffen hat yn de jierren '40 ûndersyk dien, mar fan de resultaten is it measte nea publisearre. Yn septimber 2010 is it terpoerbliuwsel wer ûndersocht troch de Rykstsjinst foar Kultuereel Erfguod. Der binne trije troch proefslûven dold. Wol is in part fan de út kleastermoppen leine fûneminten fûn en in part fan de eardere greft, mar it grutste part fan it boaimargyf is al wei troch de ôfgravingen yn it ferline.
Korpus
In korpus is in diel fan it grûnbesit fan in kleaster. It waard yn eigen behear hâlden mar wie bytiden te lyts om yn it libbensûnderhâld fan de kleasterlingen te foarsjen mar ek wolris te grut. It Barrakonvint hie yn 1511 mei 647½ pûnsmiet lân (180 ha.) it grutste korpus fan allegear. Yn 1580 waard in korpus bytiden in doarp. De namme komt, meast ferfoarme noch foar as namme fan in stik lân.
Georgius Coopmans
Georgius Coopmans (Makkum, 27 juny 1717 - Frjentsjer, 30 maaie 1800) wie in medikus út Frjentsjer.
Ynfeksjesykte
In ynfeksjesykte is in sykte by bist of minsk dy't de gasthear skea tabringt en feroarsake wurdt troch de oanwêzichheid fan ien of mear mikro-organismen, lykas in baktearje, in firus, in skimmel, of in ôfwikend aaiwyt, in saneamd prion. It oerdragen fan ynfeksjesykten kin op meardere wizen barre, lykas kontakt mei besmette fiedsel, of dranken, de ynademing fan besmette loft, troch ynsekten, mar ek direkt troch kontakt mei besmette persoanen. Lang net alle ynfeksjesykten binne oerdraachber fan minsk (of bist) op minsk, dit jildt allinnich foar de besmetlike sykten. Besmetlike sykten (of oerdraachbere sykten) ferspriede har troch direkt kontakt mei in yndividu, kontakt mei lichemsfloeistoffen fan ynfektearre yndividuen, of mei foarwerpen dy't besmetten binne troch in ynfektearre yndividu. Ynfeksjesykten kinne ûnderferdield wurde nei de wei wêrlâns se oerbrocht wurde (bygelyks geslachtssykten) of nei it orgaansysteem dêr't se betrekking op hawwe (bygelyks luchtwegen ynfeksjes). Ynfeksjesykten by de minsk dy't (mei) troch besmette bisten oerdroegen wurde, hjitte soönose. De ynfektiviteit beskriuwt it fermogen fan in mikro-organisme binnen te kringen yn in gasthear, te oerlibjen en him te fermannichfâldigjen, wylst de besmetlikheid fan in sykte it gemak wêrmei't de sykte oerdroegen wurde kin oan oare gasthearen betreft. Mar in mikro-organisme kan him ek fêstigje (kolonisearje) yn in gasthear, sûnder sykte te feroarsaakjen. De gasthear kin dêrtroch drager wurde fan in mikro-organisme (foarbyld MRSA-dragerskip).
Epidemiology
Epidemiology is in wichtich ynstrumint om sykte yn in populaasje te bestudearjen. Foar in ynfeksjesykte helpt it om te bepalen oft in optredende sykte in sporadysk gefal betsjut of dat sprake is fan in epidemyske ferheffing. Epidemiology hâldt him ek mei oare fenomenen as ynfeksjesykten dwaande.
Diagnostyk
De diagnostyk fan in ynfeksjesykte is klassyk ûnderdiel fan de ynterne genêskunde en de medyske mikrobiology. De ynternist brûkt dêrby anamneze, lichaamlik ûndersyk en laboratoariumûndersyk. Yn it medysk mikrobiologysk laboratoarium kin de laboratoariumdiagnoaze steld wurde, dy't, mei de klinyske wierskynlikheidsdiagnoaze (ek wol wurkdiagnoaze neamd), ta de eindiagnoaze liede kin.
Yellowstone (rivier)
De Yellowstone (Ingelsk:Yellowstone River) is in wichtige sydrivier fan de Missoery yn it westen fan de Feriene Steaten en is 1080 kilometer lang. It is de meast lange rivier sûnder damen yn de leechlizzende 48 steaten fan Amearika.
De Yellowstone ûntspringt by Younts Peak yn de steat Wyoming en rint nei it noarden by de Rocky Mountains del troch it Nasjonaal Park Yellowstone nei Montana.
Atlasberchtme
thumb|right|250px|NASA-satellytfoto, mei de hiele Atlas read arseare. It Atlasberchtme (ek skreaun as Atlasberchte) (Arabysk: جبال الأطلس) is in berchte yn it noardwesten fan Afrika. It leit te suden fan de westlike Middellânske See en rint fan west nei east troch Marokko, Algerije en Tuneezje.
It berchtme is ûntstien as gefolch fan tektoanyske wurking fan de Afrikaanske plaat tsjin de Euraziatyske plaat.
De heechste piken reitsje boppe de 4000 meter en dêr binne guons fan dêr't ek ivige snie op leit.
It gebiet fan de Atlas kin ûnderferdield wurde yn meardere berchtmen. De grutste en wichtichste binne, rûchwei fan west nei east:
It Rifberchte (yn Marokko) wurdt net ta de Atlas rekkene. Op de ôfbylding is dat net goed arseare.
Skiednis en Mytology
Homerus und Herodotus, de grykske dichter en histoarikus út de Klassike Aldheid, seagen yn de Atlas de westlike grins fan de destiids bekende wrâld. Neffens de leginde draacht Atlas it himelferwulf op syn skouders en is de grûnlizzer fan it Atlasberchte.
Ankeveen
thumb|right|200px|lizzing Ankeveen thumb|right|200px|tsjerke Ankeveen thumb|right|200px|Regthuis Ankeveen thumb|right|200px|Ankeveen thumb|right|200px|Ankeveen thumb|right|200px|Ankeveense Plassen Ankeveen is in plak yn de gemeente Widemarren yn de provinsje Noard-Hollân.
Ta Ankeveen hearre ek de bûten de eigentlike buorren lizzende Herenweg en Cannenburgerweg, wêrfan de bebouwing direkt oanslút op dy fan Grevelân.
Ankeveen hat in aktyf ferieningslibben. Der is jierliks in optocht mei karnaval; it doarp neamt harsels dan 'Schuimlikkerveen'. By iisrike winters komme in soad minsken nei Ankeveen om te riden: der is in natueriisbaan en de iisklup set tochten út op de Ankeveense Plassen. Ek sit yn Ankeveen op it terrein De Molen de naturisteferiening Amsterdamse Lichtbond (ALB). Op inisjatyf fan de Stiching Bruisend Ankeveen is der ûnder oare elke sneon in merk op it plein by de tsjerke.
Yn de eardere poldermole Hollandia sint tsjintwurdich in restaurant.
De Ankeveense Plassen ten westen fan it doarp binne feanplassen dy't ûntstien binne troch turfwinning. Utsein op redens of mei in ekskurzje fan eigener Natoermonuminten is it wetter fan it natoergebiet net tagonklik. Der binne wol wannelpaden útsetten sadat tusken de plassen troch kuiere wurde kin.
Skiednis
De eerste fermelding fan de namme Ankeveen komt út it jier 953. De parochy Ankeveen heart dan ûnder de memmetsjerke, de "matrix Ekklèsia", fan it aartsbisdom Utert. It wie Otto I kening fan Dútslân dy't yn 953 de grutte moerasgebieten ta ûntginning oan biskop Balderik (917/8-975) joech.
Yn de nammejouwing fan de haadstrjitte is werom te sjen dat it doarp op de grins lei fan Utert en Hollân. It súdlike diel hjit Stichts End; dat diel fan it doarp lei oant en mei septimber 1819 yn de provinsje Utert (Sticht = Sticht Utert) en wie dêrnei oant 1966 in selsstannige gemeente yn de provinsje Noard-Hollân. It riedhûs, it 'Rechthuis', stiet op de hoeke fan it Stichts End en de Stichtse Kade, op de râne fan de âlde gemeentegrins. It noardlike diel fan de doarpsstrjitte hjit Hollands End; oant 1966 wie dit in diel fan de gemeente Weesperkarspel. Yn 1966 gienen beide dielen fan it doarp op yn de gemeente Grevelân, dy't yn 2002 op har beurt opgie yn de nije gemeente Widemarren.
Homo erectus
right|thumb|200px|[[Plasse fan de Homo erectus]] De  homo erectus  wie in minskeftige dy't om-ende-by 1,9 miljoen oant 400.000 jier lyn op ierde libbe hat. Hy libbe nei alle gedachten nei Homo habilis, mar it kin net útsletten wurde dat beide soarten njonken inoar libbe hawwe. It wurd betsjut rjochtopsteand, dat slacht op it rjochtop rinnen fan de soart. Hy wie ûngefear tusken de 1,50 meter en 1,85 meter lang en foarseach himsels fan iten troch te jeien en te sammeljen.
Witmarsum (Brazylje)
Witmarsum is in stêd yn de Brazyljaanske dielsteat Santa Catarina. It plak leit sa'n 110 km fan de Atlantyske kust ôf en net fier fan de stêd Blumenau op in hichte fan 370 m. boppe seenivo.
Homo erectus
De homo erectus makke in oantal wichtige ûntwikkelings troch dy't fan krusiaal belang wienen foar de fierdere ûntwikkeling foar de minsklike soart. Karakterisearjend wie de útfining fan it fjoer. It is net hielendal dúdlik hoe, wêrom't en wêrfoar't de minske begûnen mei it brûken fan fjoer. Neffens de wittenskip hie it benammen te krijen mei tafallichheden. Yn alle gefallen learde de minske it fjoer te behearskjen en makke dêr gebrûk fan. It joech him in protte foardielen, wylde bisten bygelyks koene dermei op ôfstân holden wurde en iten mei fynmakke wurde. Mar it wichtichste wie wol dat sy troch fjoer harren waarm hâlde koene. Troch it fjoer koenen sy út Afrika wei nei it kâldere Jeropa en Aazje lûke. Yn Jeropa binne resten fûn fan de Homo erectus dy't 1,5 miljoen jier âld binne.
Witmarsum (Brazylje)
De stêd is yn 1924 stifte troch trije Dútske ymmigranten (Paul Zerna, August Langhorst en Helmuth Teosowski) út de eardere dútske koloanje Namybje yn Afrika; de krite hiet dêrfandinne yn 't earstoan dan ek Nova África.
Homo erectus
Oare ûntwikkelingen dy't dizze minskesoarte trochmakke, wie it meitsjen fan finer ark. Sy dienen dat folle better as har foargongers en ûntwikkelen as earste de fûstbile. Troch dy ûntwikkelingen koenen sy ek better op bisten jeie.
Witmarsum (Brazylje)
Yn 1930 ferfearen in protte Dútske mennoniten út Ruslân en de Oekraïne nei dy koloanje. Ta eare fan de doperske Menno Simons waard de koloanje letter nei syn berteplak Wytmarsum omneamd.
Doe't de koloanje yn 1954 de status fan distrikt krige, waard Witmarsum op 15 juny 1962 offisjeel in stêd.
De stêd hellet tsjintwurdich twatredde fan syn ynkommen út agraryske produkten (benammen molke, melasse út sûkerreid, wyn en bargefleis). De measte ynwenners binne lytse boeren.
Trijetalige Skoalle
right|200px|thumb Fan 2000 ôf diene sân skoallen yn Fryslân acht jier lang mei oan it projekt Trijetalige Skoalle. De resultaten wienen sa goed dat de projektskoallen graach fierder woenen mei trijetalich ûnderwiis. It opfallende is dat de resultaten fan it Nederlânsk like goed binne as it lânlik gemiddelde. Dat betsjut dat it ekstra omtinken foar it Frysk net betsjut dat it Frysk skea docht oan it Nederlânsk of it Ingelsk. In trochsneed skoare is foar in Fryske skoalle goed te neamen. Fryske skoallen skoare oer it algemien ûnder it gemiddelde en dan benammen op it mêd fan lêzen en begripend lêzen. Dat trijetalige skoallen hawwe dat probleem net mear. Trijetalich ûnderwiis soarget derfoar dat bern liniger binne mei taal. Se gean makliker oer op in oare taal en binne ek net sa skruten om dat hearre te litten. It Ingelsk, wat ekstra omtinken kriget op in trijetallige skoalle, wurdt makliker praat troch de bern. Dit is in grut foardiel foar de bern at se nei it fuortset ûnderwiis geane. Al mei al kin sein wurde dat it projekt sa goed slagge is, dat de provinsje fan betinken is dat it projekt fuortset wurde moat.
It nije netwurk 3TS
Troch de goede resultaten woenen de sân skoallen dy’t begûn binne mei it projekt trochgean. Dêrom is der in netwurk fan Trijetalige skoallen oprjochte mei de namme 3TS. De foardielen fan it netwurk binne dat skoallen fergees begelieding krije fan it Taalsintrim Frysk/ Cedin. De begelieding wurdt betelle troch de provinsje. Faak binne de minsken fan it Taalsintrum hiel kundich en komme hja mei allegear goede ideeën. Dizze ideeën kinne dan brûkt wurde om de skoalle trijetalich te krijen mar faak hawwe se ek ideeën oer oare ûnderwiis dingen. De learkrêften en de bern kinne der tige fan profitearje. Trochdat it netwurk bestiet út ferskillende skoallen dy’t al jierren lang trijetallich binne kin der in soad fanelkoar leard wurde. It tsjil hoecht net alle kearen wer opnij útfûn te wurden. Troch it netwurk draaie skoallen mei it lanlike Ingelske ANGLIA-projekt mei. Dit betsjut dat materiaal en eksamens kant en klear út Ingelân komme. Dit materiaal kin ynset wurde op ferskillende nivo’s. Ingelsk is foar de measte learkrêften it grutste probleem en faak is Frysk skriuwen foar guon learkrêften ek muoilik. Dêrom wurdt der subsydzje jûn sadat learkrêften fergees in kursus folgje kinne. As de skoalle nei in pear jier trijetalich is dan krijt de skoalle in sertifikaat. Dan mei de skoalle in buordsje op de gefel pleatse. Faaks is dit in prachtich momint omdat de skoalle lang wurke hat om dat te berikken. Der wurdt dan faak in grut feest hâlden. Ek krijt de skoalle by de sertifisearring in bedrach fan € 2000. De publisiteit dy’t it jout kin foar de skoalle echt wichtich wêze. It betjut faak in nije ynstream fan learlingen. right|thumb|200px
Hoe trijetalich ûnderwiis yn de skoalle.
By trijetalich ûnderwiis spylje trije talen in wichtige rol yn de skoalle. Dit binne de talen Nederlânsk, Frysk en Ingelsk. Dizze trije talen wurde net allinnich as fak jûn mar ek brûkt om yn les te jaan. Dus skiednis kin yn it Frysk jûn wurde. Fan in trijetallige skoalle kin pas praat wurde as elke taal safolle oeren yn de wikke brûkt wurdt. Sa kinne Nederlânsk en Frysk brûkt wurde yn de ferhâlding 50/50, 60/40 of 70/30. Ferskillende ferhâldings yn de fiertaalferdieling binne mooglik; it hinget fan de kar fan de skoalle ôf. Foar in trijetalige skoalle is de minimumnoarm wyks: twa deidielen Frysk as fiertaal by oare fakken en/of aktiviteiten. Yn de boppebou komt it Ingelsk der by as fiertaal. Op in trijetalige skoalle moat it Ingelsk minimaal ien deidiel yn de boppebou as fiertaal brûkt wurde. It fangefolgen brûken fan de fiertalen is o sa belangryk. Yn de ûnderbou hawwe learkrêften faak in heale baan. Dan wurdt it sa regele dat de iene learkrêft Frysk mei de bern praat en de oare Nederlânsk. It liket allegear hiel muoilik mar de bern binne samar wend. Faaks hinget der in grutte flagge op it boerd om oan te jaan yn hokfoar taal der praten wurdt.
Hokker skoallen dogge mei (skoaljier 2006-2007)
Yn it projekt Trijetalige Skoalle, dat acht jier duorre hat, dienen de folgjende skoallen mei: De Brêge (It Heidenskip), Master Frankeskoalle (Earnewâld), Us Untwyk-Van Haersma Bumaskoalle (De Hommerts), It Harspit (Ternaard), De Tsjelke (Holwert), Ids Wiersmaskoalle (Brantgum) en de Otto Clantskoalle (Boksum). Dy skoallen geane no fierder yn it Netwurk. middle|160px|thumb| De folgjende skoallen hawwe harren yn it skoaljier 2006-2007 oansluten by it Netwurk: It Holdersnêst (De Harkema), It Twaspan (Terkaple), Trije Doarpenskoalle (Reduzum) en de Krunenstrobbe (Jorwert).
Yn it skoaljier 2007-2008 is bekend wurden dat der oant no ta 17 skoallen meidogge oan it projekt.
Trijetalich ûnderwiis bûten Fryslân
Yn it bûtenlân is der ek ûnderfining mei de trijetalige skoalle. De wichtichste útkomsten binne dat bern maklik ferskillende talen leare as it mar dúdlik is hokfoar taal der praten wurdt. Dus hiel konsekwint wêze op wat foar dei hokker taal praat wurdt. Trijetalich ûnderwiis wurdt al jierren jûn op skoallen foar basis- en fuortset ûnderwiis yn ûnder oaren Spanje, Finlân en Sweden.
79
Foarfallen
right|thumb|262px|Pompeii
Ferstoarn
70er
Hersfeld-Rotenburg
Hersfeld-Rotenburg is in bestjoerlik distrikt yn de Dútske dielsteat Hessen en hat 122.081 ynwenners. It distrikt waard oprjochte yn 1972.
Kamp Vught
De bou
De bou waard yn 1942 mei út ein set, nei it model fan Konzentrationslager yn Dútslân en de troch dat lân anneksearre gebieten. De bou waard betelle troch Liro, de Dútske roofbank dy't de tegoeden fan deportearre Nederlânske Joaden behearde. Doe't de earste finzenen út kamp Amersfoort oankamen, wie it kamp noch net klear. De finzenen moasten it sels ôfbouwe. Om it kamp hinne waard in grêft dold en om de 100 meter waard in wachttoer set. It kamp wie 1 kilometer by 350 meter.
It kamp hie yn de oarloch trije kommandanten:
Finzenen en deaden
Yn totaal hawwe der goed 31.000 minsken yn it kamp fêstsitten, dêr't 12.000 Joaden ûnder wiene en fierder politike finzenen, Roma en Sinti, fersetsstriders, Jehova's Tsjûgen, homoseksuelen, swalkers, kriminelen en swarthannelers. Yn it kamp binne frif 735 minsken om it libben kaam; dêr wiene 36 Belgen by.
Kamp Vught, maaie 1943
Kamp Vught 1943. Treinperron. Nederlânske Joaden wachtsje mei harren bagaazje op it perron om út Kamp Vught wei earst nei trochgongskamp Westerbork en dêrnei meastal nei ferneatigingskamp Sobibor deportearre te wurden. De foto komt út it album Zur Erinnerung an meine Dienstzeit fan in Dútske soldaat.
Nei de kriich
Yn septimber 1944 waard it kamp ferlitten. Letter hawwe it Nederlânske en alliearde leger it kamp foar in part brûkt. Der waarden Dútsers, kollaborateurs en oarlochsmisdiedigers fêstholden. Nei july 1945 wiene dat ek bern fan NSB'ers en Nederlânske Dútsers mei kollaborateurs dy't ta de âlderein hearden. 'Goede' Nederlânske bewakers hanthavene in streng rezjym en spilen geregeldwei foar eigen rjochter. Dit regzjym fan willekeur waard fan boppe ôf begjin 1946 in ein makke.
Yn 1951 krige in part fan it kamp in nije namme: wenoarde Lunetten. Húshâldings fan evakuearre Molukske KNYL-militêren waarden hjir ûnderbrocht.
Boksen op de Olympyske Simmerspullen 1948
200px|thumb|right|It Olympysk Boks Stadion fan Londen 1948
De Olympyske Simmerspullen 1948, ek wol de XIVe Olympiade neamd waarden yn 1948 yn Londen, Grut-Brittanje hâlden. It boksen waard hâlden yn it Earl's Court.
Earl's Court
It Earl's Court waard boud yn 1937 as conferensje en evenemintenhal mei plak foar 19.000 taskôgers. Earl's Court wêr't boksen, gymnastyk, wrakselje en gewichtheffen hâlden waard is hjoed de dei ek wol bekind as it Earl's Court 1, om't it Earl's Court yn 1991 útwreiden waard mei it Earl's Court 2.
Medaljespegel
De top tsien fan lannen dy't by it boksen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen 1948.
Twakleurige heaflinter
De twakleurige heaflinter (Coenonympha arcania) is in soarte yn de famylje fan de Aureliaflinters (Nymphalidae).
Fersprieding
Sûnt 1988 is dizze flinter yn Nederlân net mear te finen. Earder kaam dizze soarte noch foar op de Feluwe en yn de buert fan Nymwegen. De Twakleurige Heaflinter is noch al te finen yn de Ardinnen en de Eifel. De flinter hâldt fan drûge waarme greiden mei beskutting fan boskrânen. It is honkfêste soarte.
Op de reade list stiet de flinter as ferdwûn út Nederlân.
Flinter
De wjuklingte is likernôch 18 mm. De boppekant fan de foarwjuk is oranje mei in donkerbrune râne. De efterwjuk is brún. Op de ûnderkant fan de efterwjuk sit in rige eachplakken. De mantsjes hawwe spitsere wjukken as de wyfkes.
Fleantiid
De flinter fljocht fan begjin juny ôf oant begjin augustus, foaral ein juny. De Twakleurige Heaflinter fljocht altyd yn ien generaasje.
Rûp
De rûp oerwinteret as in healwaaks rûp, yn in gerspôle.
De rûp fret ferskillende gerssoarten lykas skieppegers, miedegers, spanjer, pearelgers, ringers en finnige koartstâle.
Annales Fuldenses
thumb|250px|In alfde-iuwske [[Karolingen|Karolingyske kopy fan 'e Annales Fuldenses, bewarre yn 'e Humanistyske Bibleteek fan Sélestat.]]
De Annales Fuldenses binne Frankyske annalen oer it tiidrek 840 oant 901, ôfkomstich út 'e abdij fan Fulda. De annalen binne gearstald troch meardere skriuwers.
De annalen fan Fulda foarmje in fuortsetting fan 'e Annales Regni Francorum. Hja kinne ûnderferdield wurde yn trije parten. It earste part omfiemet it tiidrek 714 oant 838 en is gearstald troch Einhard. It twadde diel bestrykt it tiidrek 838 oant 864. Dat part is skreaun troch Rudolf fan Fulda. It tredde diel, 864 oant 882, is fan de hân fan Meinhard. Nei 882 wurde de annalen yn twa ferzjes fuortsetten: de Mainzer fuortsetting en de Beierske fuortsetting. Krekt as de oare annalen út it Frankyske tiidrek foarme hja in wichtige histoaryske boarne, dy't lykwols net altyd objektyf is, mei't hja skreaun binne fan it eachpunt fan de hearskjende foarsten út.
Yn 1992 publisearre oersetter Klaas Bruinsma fragminten út 'e Annales Fuldenses dy't troch him yn it Frysk fertaald wiene yn it tydskrift De Neitiid (junynû., s. 26-31), ûnder de titel Ut de "Traditiones Fuldensis": Beskriuwing fan de Ynkomsten út Fryslân ûnder de Abt Hadamarus.
Brazzaville
Brazzaville is de haadstêd fan de Republyk Kongo en leit oan de rivier de Kongo (mei in haven), rjocht foar Kinsjasa, de haadstêd fan it buorlân Kongo-Kinshasa, oer. De stêd waard yn 1880 boud en is neamd nei Pierre Savorgnan de Brazza, in Frânske ûntdekkingsreizger fan Italjaansk komôf.
De stêd is in "commune" dy't los stiet fan oare gebieten fan de republyk; it wurdt omjûn troch de regio Pool.
Ferskaat
thumb|left|225px|Oarekant de Kongorivier leit Kinshasa
Hildburghausen (Landkreis)
Hildburghausen is in bestjoerlik distrikt yn de Dútske dielsteat Tueringen en hat 66.307 ynwenners. It distrikt waard yn syn hjoeddeistige foarm oprjochte yn 1994.
Teksel
thumbnail|Satellytbyld fan Teksel thumbnail|Tekselster skiep It eilân Teksel (Hollânsk: Texel, Tekselsk: Tessel) is it grutste fan 'e Westfryske eilannen. Bestjoerlik is it in selsstannige gemeente. Op Teksel wenje likernôch 14.000 minsken en wurdt fan âlds it Tekselske dialekt sprutsen, dat ta de Westfryske dialektgroep heart. It eilân is 170 km² grut, trochinoar 20 km lang en 8 km breed. Yn 1415 hat Teksel (it gânse eilân) stedsrjochten krigen; dêrtroch is it wat oerflak oangiet de grutste 'stêd' fan Nederlân. De stedsrjochten joegen Teksel al ier in frij grutte selsstannichheid.
Teksel en Aailân
It hjoeddeiske eilân Teksel bestiet eins út twa eilannen: Yn it suden Teksel en nei it noarden ta Aailân. Tusken de eilannen lei it Anegat. Yn 1629-1630 lieten de Steaten fan Hollân de Sândyk oanlizze dy't de twa eilannen meiinoar ferbûn. Yn 1835 rjochte Nicolas Joseph de Cock, dy't oarspronklik út Antwerpen kaam, tegearre mei inkele oare hearen in NV op dy't de kwelder tusken Eierlân en Teksel ynpolderje soe foar agrarysk gebrúk. Yn de nij oanleine Aailânpolder waard yn 1836 in doarp stifte mei de namme Nijdoarp, letter hat it doarp in nije namme krigen: De Koksdoarp.
Lizzing
Teksel leit tusken it Marsdjip yn it suden en it Aailânske Gat yn it noarden. Nei it westen leit de Noardsee, nei it easten leit de Waadsee. Nei it suden is de Westfryske kust sûnt likernôch 1600 wer oaniensletten, dat Teksel is it súdlikste Fryske eilân. It neikommende eilân nei it noarden is Flylân.
Vernon (Teksas)
Vernon is in plak (city) yn de Amerikaanske steat Teksas, dat bestjoerlik ûnder Wilbarger County falt.
Gerrit van Veen
Gerrit van Veen, (Akkrum, 7 juny 1880 - nei 1957) wie in ûnderwiisdeskundige. Fan ûnderwizer waard er adjunkt-direkteur en direkteur fan it Nutsseminaarje foar pedagogyk. Mei-oprjochter en foarsitter fan it Religieus Sosjalistysk Ferbûn.
Hy wie minnistysk foargonger yn Boppe-Knipe tusken 1945 - 1957. Bemuoide him ek mei de Fryske kwestje.
Timbaland
thumb|Timbaland yn 2010 Timbaland (* 10 maart 1972 yn Norfolk, Firginia as Timothy Zachery Mosley) is in Hiphop- en R&B-artyst en produsint út de Feriene Steaten, waans produksje- en arranzjemint-styl sûnt healwei de njoggentiger jierren tige ynfloedryk west hat yn dat sjenre.
Wytze Foppes Dongjuma
Wytze Foppes Dongjuma (Doanjum, 16 septimber 1707 - Ljouwert, 8 febrewaris 1778) wie in timmerman, rekkenmaster en ynstrumintmakker.
Dongjuma lei him ta op de wis- en stjerrekunde, nei 1756 grif op astronomysk terrein. Hy reagearre op de kometeëangst út dy dagen en hie ynfloed op Eise Eisinga. Wytse Foppes wie útfiner fan de magneto- of fariometer en makke ferskate oare ynstruminten. Fierders skreau er meardere boeken.
Giuseppe Garibaldi
thumb|180px|Garibaldi Giuseppe Garibaldi (Nice, 4 july 1807 – Caprera, 2 juny 1882) wie in Italjaanske frijheidsstrider.
Yn 1848 focht Giuseppe Garibaldi oan de side fan Sardynje tsjin Eastenryk. Nei de oerwinning troch Eastenryk gie er nei Rome om de dêr oprjochte republyk helpe te ferdigenjen tsjin de Frânsken, dy't de paus te help komme wiene. Yn 1859 stie hy oan it haad fan in Sardynsk legerkorps dat mei sukses tsjin de Eastenrikers stride. In jier letter kaam hy, ûnder beskerming fan de Britske fleat, mei 1062 frijwilligers in opstân yn Sisylje te help, lâne dêrnei mei in kriichsmacht fan 10.000 man op it fêstelân en joech de legers fan Frans II fan Eastenryk foar him út nei Gaeta.
Om de ienheid te bewarjen erkende Garibaldi, dy't sels oertsjûge republikein wie, Victor Emanuel as kening fan Itaalje. Oan de side fan de kening lûkt er op 7 novimber 1860 de stêd Napels binnen, mar wegere in offisjele funksje en alle bewizen fan ear. Noch twaris (1862 en 1867) besiket er syn ideaal, Rome (dat ûnder pauslik bewâld stie) ta haadstêd fan Itaalje te meitsjen, mar beide kearen waard syn leger ferslein. Nei de fal fan Napoleon III bea er syn tsjinsten oan oan de Tredde Republyk en stride tsjin de Dútsers. Yn 1874 waard hy yn Itaalje lid fan de Keamer fan Offeardigen. Yn 1876 loekt er him op Caprera werom.
Hochsauerlandkreis
Hochsauerlandkreis is in bestjoerlik distrikt yn de Dútske dielsteat Noardryn-Westfalen en hat 265.245 ynwenners. It distrikt waard oprjochte yn 1975.
Nederlânske Reade List fan fûgels
Op de Nederlânske Reade List Fûgels stean allinnich soarten dy't harren yn Nederlân fuortplantsje, dus gjin oerwinterjende of trochtsjende fûgels. Dêrnjonken is der ek in aparte reade, oranje en blauwe list foar trochtsjende en oerwinterjende fûgels in Nederlân (Sovon-rapport 2016/01).
Op de reade listen steane, neist de bedrige soarten, beskermingsmaatregelen om dizze soarten wer yn oantal tanimme te litten. Trochdat oerheden en terreinbehearende organisaasjes as It Fryske Gea by harren belied en behear rekken hâlde mei de reade listen wurdt hope dat fan de no bedrige organismen der oer tsien jier in oantal net mear bedrige wêze sille en dus fan de list ôf helle wurde kinne.
De list foar fûgels is bot wizige. Mei acht fûgelsoarten giet it better: deislieper, reade reager, grutte wyte reager, goudûle, griene spjocht, Noardske falk, wâldbeamkrûper en readsturtsje. Dizze soarten binne net mear bedrige, en dus yn 2016 fan de list ferdwûn. Yn 2004 wiene ek al alve soarten fan de list ferwidere, wêrûnder iisfûgel, earrebarre en ierdswel.
Dêrtsjinoer steane 14 soarten dy't nij binne op de list. Dêrûnder binne Noardske stirns en wylde kanarje (bedrige), wylp, reade wikel en dûbele lyster (kwetsber), wâldmies en pongmieske (gefoelich). Dy soarten binne fierder efterútgongen.
Dat soarten nij op de list komme is net altyd min nijs, want der binne ek soarten by dy't noch tige seldsum binne omdat se har noch mar koartlyn yn Nederlân fêstige hawwe. Dat jildt foar kloekswan, smjunt, see-earn, kraan, oehoe, winterkob en gerssjonger. Yn 2004 wiene rinkelein, Grutte wite reager en Lytse wite reager en Noardske Falk sa tafoege.
Kategoryen
Der wurde acht kategoryen ûnderskieden: De soarten op de Reade List fan 2016 (2004, as ferskillend fan 2016)
FRYSKE NAMME - WITTENSKIPLIKE NAMME - STATUS Beamfalk - Falco subbuteo ssp. subbuteo - kwetsber
Blaustirns - Chlidonias niger ssp. niger - bedrige
Blauwe hoanskrobber - Circus cyaneus ssp. cyaneus - gefoelich
Boereswel - Hirundo rustica ssp. rustica - gefoelich
Bûnt reidhintsje - Porzana porzana - kwetsber
Bûnte seachbek - Mergus serrator - gefoelich
Bûnte wilster - Charadrius hiaticula ssp. hiaticula - kwetsber
Draainekke - Jynx torquilla ssp. torquilla - slim bedrige
Dûbele lyster - Turdus viscivorusk kwtsber - (net yn 2004)
Dwerchkob, Lytse miuw - Hydrocoloeus minutus - slim bedrige
Dwerchreidhintsje - Zapornia pusilla ssp. intermedia - gefoelich (ferdwûn)
Feale miggesnapper - Muscicapa striata ssp. striata - gefoelich
Fjildlyster - Turdus pilaris - gefoelich
Fjildmosk - Passer montanus ssp. montanus - gefoelich
Fjildûle - Asio flammeus ssp. flammeus - slim bedrige
Geal - Luscinia megarhynchos ssp. megarhynchos - kwetsber
Gerssjonger - Cisticola juncidis ssp. cisticola - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)
Giel boumantsje - Motacilla flava ssp. flava - gefoelich
Gielegou - Oriolus oriolus - kwetsber
Giele hôfsjonger - Hippolais icterina - gefoelich
Goudûle - Tyto alba ssp. guttata - kwetsber
Grutte sjouwerman - Larus marinus - gefoelich
Heidehipper - Oenanthe oenanthe ssp. oenanthe - bedrige
Hoarnûle - Asio otus ssp. otus - kwetsber
Hûpe - Upupa epops ssp. epops - ferdwûn
Hússwel, Wytgatswel - Delichon urbicum ssp. urbicum - gefoelich
Hoants - Calidris pugnax - slim bedrige
Ingelsk boumantsje - Motacilla (flava ssp.) flavissima - gefoelich
Klikstirns - Thalasseus sandvicensis ssp. sandvicensis - kwetsber (2004: bedrige)
Kloekswan - Cygnus cygnus - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)
Koarnmosk - Emberiza calandra ssp. calandra - slim bedrige
Kobbestirns, Swartsnaffelstirns - Gelochelidon nilotica ssp. nilotica - ferdwûn
Koekoek - Cuculus canorus ssp. canorus - kwetsber
Kraan - Grus grus ssp. grus - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)
Kuorhin -Tetrao tetrix ssp. tetrix - slim bedrige
Kwêkfink - Fringilla montifringilla - gefoelich
Lytse stirns - Sternula albifrons ssp. albifrons - kwetsber
Lytse wyte reager - Egretta garzetta ssp. garzetta - gefoelich
Ljurk - Alauda arvensis ssp. arvensis - gefoelich
Mosk - Passer domesticus ssp. domesticus - gefoelich
Nachtreager - Nycticorax nycticorax ssp. nycticorax - slim bedrige (2004: net mear wyld)
Noardske stirns - Sterna paradisaea - bedrige (net yn 2004)
Nôtfink - Emberiza hortulana - ferdwûn (2004: slim bedrige)
Oehoe - Bubo bubo ssp. bubo - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)
Paapke - Saxicola rubetra - bedrige
Patriis - Perdix perdix ssp. perdix - kwetsber
Piipljurk - Anthus pratensis ssp. pratensis - gefoelich
Piiptjilling, Piiptsjilling - Anas crecca ssp. crecca - kwetsber
Pylksturt - Anas acuta ssp. acuta - bedrige
Pongmies - Remiz pendulinus - gefoelich (net yn 2004)
Raven - Corvus corax ssp. corax - gefoelich
Reade mosk - Carpodacus erythrinus ssp. erythrinus - gefoelich
Reade wikel - Falco tinnunclus ssp. tinnunculus - kwetsber (net yn 2004)
Readhalsdûker - Podiceps grisegena ssp. grisegena - gefoelich
Readkopskatekster - Lanius senator ssp. senator - ferdwûn
Reiddomp - Botaurus stellaris ssp. stellaris - kwetsber (2004: bedrige)
Reidlyster, Grutte karrekyt - Acrocephalus arundinaceus ssp. arundinaceus - bedrige
Reidmies, Svartkrúnmies - Parus montanus ssp. rhenanus - gefoelich
Robyntsje - Linaria cannabina ssp. cannabina - gefoelich
Sânpiper - Anthus campestris ssp. campestris - ferdwûn (2004: slim bedrige)
See-earn - Hailaeetus albicilla - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)
Skatekster - Lanius collurio ssp. collurio - bedrige
Skiere hoanskrobber - Circus pygargus - slim bedrige
Skiertsjilling - Spatula querquedula - bedrige (2004: kwetsber)
Slob - Spatula clypeata - kwetsber
Johannes van der Veen
Johannes van der Veen, (Ljouwert, 23 novimber 1909 - ?) wie in koper- en tinslagger fan Ljouwert. Ek houtfiker en bonkesnijer. Reparearde ek âld koper- en tinwurk.
Nederlânske Reade List fan fûgels
Kategoryen
Smjunt - Mareca penelope - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)
Johannes van der Veen
Wurk
In lantearne fan syn hân wurdt bewarre yn Museum It Prinsessehof yn Ljouwert. Triedpastyk skoalle, doopfont Dominikustsjerke yn Ljouwert, wynfanen, koperen letters.
Nederlânske Reade List fan fûgels
Kategoryen
Snilekrûper - Locustella luscinioides ssp. luscinioides - kwetsber
Stienûle - Athene noctua ssp. vidalii - kwetsber
Steltklút - Himantopus himantopus - gefoelich
Súdlike bûnte gril - Calidris alpina ssp. schinzii - ferdwûn
Teapert - Crex crex - bedrige (2004: kwetsber)
Toarnekster - Lanius excubitor ssp. excubitor - slim bedrige
Toarteldo - Streptopelia turtur ssp. turtur - kwetsber
Tsjirk - Tringa totanus ssp. britannica - gefoelich
Tsjokpoat - Burhinus oedicnemus ssp. oedicnemus - ferdwûn
Welpeprint
De welpeprint wie in jierlikse priis dy't tusken 2000 - 2007 útrikt waard troch Stifting It Fryske Boek foar it bêst fersoarge Fryske berne- of jongereinboek. Yn it gefal fan de Liuweprint en de Welpeprint binne alle jierren twa prizen beskikber. Frysktalige boeken, boeken yn it Stellingwerfsk, it Biltsk en yn it Stedsfrysk komme dęrfoar yn de beneaming. De Liuweprint is der foar boeken dy’t bedoeld binne foar folwoeksenen, de Welpeprint foar boeken foar bern.
Nederlânske Reade List fan fûgels
Kategoryen
Túfljurk - Galerida cristata ssp. cristata - slim bedrige
Welpeprint
In sjuery maket in nominaasje fan boeken mei as kritearia:
Nederlânske Reade List fan fûgels
Kategoryen
Waarlamke - Gallinago gallinago ssp. gallinago - bedrige
Wâldmies - Periparus ater - gefoelich (net yn 2004)
Wilster - Pluvialis apricaria ssp. apricaria - ferdwûn
Wipsturtgril - Actitis hypoleucos - gefoelich
Winterkob - Rissa tridactyla - gefoelich (nije briedfûgel, net yn de list fan 2004)
Woffer, Lytse reiddomp - Ixobrychus minutus ssp. minutus - slim bedrige
Wylde kanarje - Serinus serinus - bedrige (net yn 2004)
Wylp - Numerius arquata ssp. arquata - kwetsber (net yn 2004)
Wytstirns - Sterna hirundo ssp. hirundo - gefoelich (2004: kwetsber)
Hochtaunuskreis
Hochtaunuskreis is in bestjoerlik distrikt yn de Dútske dielsteat Hessen en hat 228.332 ynwenners. It distrikt waard oprjochte yn 1972.
Dole Gudbrandsdal (hynder)
thumb|Dole-hynder dat gersket. De Dole Gudbrandsdal, ek wol allinnich Dole is in lûkhynderras út Noarwegen. De tafoeging Gudbrandsdal is ta ûnderskie fan in ûnderras fan dravers dat út it ras fuortkaam is, de Dole-draver.
Sibskip
De Dole is nei alle gedachten ûntstean yn it Noarske Gudbrandsdal. Der wurdt oannaam dat it ras itselde komôf hat as de Dales- en Fell-ponnys yn Ingelân, dêr't it ek in protte fan wei hat, mar der liket ek bloed fan it Frysk Hynder yn te sitten, wat mooglik komt út de tiid fan de Fryske seefarders, fan 400 oant 800.
Yn it Noard-Sweedsk Hynder sit dan wer yn protte Dole-bloed.
Eigenskippen
In Dole-hynder is likernôch 146 sm heech, mei in wicht fan sa'n 585 kilo, en is ornaris brún as swart, mar ljochter-kleurde hynders binne der ek. It is spiersterk en koart fan foarm. It meie dan lytse hynders wêze, hja kinne al goed lûke, wat ek in raseigenskip is dêr't op keurd wurdt. It ras wurdt foaral brûkt foar swier wurk op de buorkerij en yn 'e bosk.
80
Foarfallen
thumb|259px|It Kolosseum yn 2020
Puzelmuseum
thumb|Puzelmuseum It Puzelmuseum is in museum oan De Brekken op De Jouwer.
Besikerssintrum De Alde Feanen
Besikerssintrum De Alde Feanen is in ûnderdiel fan Nasjonaal Park De Alde Feanen.
Ksylofoan
De namme komt fan it Grykske xylos dat 'hout' betsjut. Der binne mear ynstruminten dy't yn de folksmûle 'ksylofoan' neamd wurde:
Besikerssintrum De Alde Feanen
It sit yn de Wiidpleats yn Earnewâld. Yn dit yn 2009 offisjeel iepene sintrum sit ek it Frysk Lânboumuseum mei in Lânboueksposysje en restaurant De Bûtenpleats. Ek it bûnsburo fan de Fryske Fûgelwachten en it Wiidpleatsteater hawwe hjir ûnderdak fûn. Der wurdt foarljochting en edukaasje oer natoer, lânbou en lânskip jûn.
Arend Hauer
Arend Hauer (Utert, 14 septimber 1909 - Skiermûntseach, 27 jannewaris 1985) wie in Nederlânsk akteur.
Yn 2001 krige de haadpris fan de Nederlânske Teater4daagse de namme Arend Hauer Theaterprijs, fanwege syn krewearjen foar de ûntjouwing fan it amateurteater.
Ksylofoan
Under oare yn it Orff-ynstrumintarium komt in besibbe ynstrumint foar dat fan koarte metalen toetsen makke wurdt, meast sûnder resonator. Dat wurdt gauris in 'ksylofoan' neamd, mar is winliken in metallofoan.
De ksylofoan wurdt ek yn in tal klassike stikken brûkt, lykas de Sabeldûns fan Chatsjatoerjan, Danse macabre en Carnival des Animeaux fan Camille Saint-Saëns. Yn in symfony wurdt de ksylofoan foar it earst brûkt yn Gustav Mahler's Symfony Nr. 6.
Nasjonaal Iepenbier Ferfiersmuseum
thumb|Frysk Iepenbier Ferfiermuseum It Nasjonaal Iepenbier Ferfiersmuseum (Nederlânsk: Nationaal Openbaar Vervoersmuseum, NOV) is in museum oer iepenbier ferfier yn Nederlân oan de J. Veldstarwei yn Ousterhaule. It museum is begjin april 2003 iepene. Der binne in cabriobus út 1957 en hûnderten skaalmodellen te sjen. De earste oanset foarme de samling fan byldmateriaal en foarwerpen út de skiednis fan it busferfier. Dy samling waard opnomd yn wat de VOB, de Vereniging Oldtimer Bussen fan syn kollega's Van der Wal, Ruud Kliphuis, Andries Krist en Rob de Jong al hie. Sa is der in soad ynformaasje te finen oer de trams dy't sûnt 1880 in netwurk foarmen. Der steane ek âlde streekbussen en der is in modelspoarbaan en kaartsjesautomaten en audiofisueel materiaal. It museum draait op frijwilligrers en is allinnich op sneon iepen. Ek is der materiaal út de argiven fan Arriva
Besikerssintrum De Alde Feanen
De tarieding begûn al yn 2001 doe't De Alde Feanen de status fan Nasjonaal Park 'yn oprjochting' krige. Doe't it fallite bungalowpark Bûtenpleats It Wiid frij kaam, kocht It Fryske Gea dizze lokaasje mei in oerflak fan 3,5 hektare.
Op rinôfstân lizze de natoergebieten de Pettebosk, Lytse Mar en Jan Durkspolder.
Hektor fan Sminia
Hektor fan Sminia (Ljouwert, 5 desimber 1763 - 31 oktober 1816) wie in politikus en grytman.
Hektor fan Sminia beklaaide foar én nei 1795 foaroansteande posysjes. By de komst fan de kozakken yn Fryslân yn 1813 ferfong hy mei E.H. Bergsma as kommissaris-generaal de prefekt J. Verstolk. Letter waard Sminia grytman fan Idaarderadiel en lid fan de Twadde Keamer.
Theodorus Antonides
Theodorus Antonides (1647-1715) wie in dûmny yn Westerwijtwerd en Minkewar.
Njonken om syn teologyske publikaasjes is Theodorus Antonides ek bekend om syn rekonstruksje fan de klassike Olympyske Spullen, nei syn dea publisearre troch syn soan Meinardus Antonides.
Hof (Landkreis)
Landkreis Hof is in bestjoerlik distrikt yn de Dútske dielsteat Beieren en hat 99.136 ynwenners. It distrikt waard yn syn hjoeddeistige foarm oprjochte yn 1972.
Cornelis Grilk
thumb|Cornelis Grilk Boarne: Ljouwerter Krante 08-10-1955 Cornelis Grilk (Nymwegen, 14 oktober 1885 – Ljouwert, 8 augustus 1961) wie ûnderwizer, sjoernalist en skriuwer yn Ljouwert.
Grilk is de auteur fan sa’n 20 jongesboeken (ek as C. Goudriaan) dy't fan 1928 oant 1959 ferskynden. Fan 1907 oant 1943 wie er ûnderwizer yn Ljouwert. Hy die mei oan ferskate blêden, ûnder oaren as 'Observator', en skreau as earste ek yn it Skiermûntseagerske dialekt, ûnder oaren in kollumn yn de Kollumer Krante.
Grilk wie in omke fan skriuwer Piter Terpstra
Wurk
In kar:
Hynstesport op de Olympyske Simmerspullen 1988
200px|thumb|right|De Olympyske Hynstesportlokaasje fan Seoul
De Olympyske Simmerspullen 1988 ek wol de XXIVe Olympiade neamd, wiene 1988 yn Seoel, Súd-Korea. De hynstesport waard hâlden yn it Seoul Equestrian Park.
Dressuer
{| width=100%
Eventing
{| width=100%
Springe
{| width=100%
Medaljespegel
De top sân fan lannen dy't by de hynstesport medaljes wûn ha op de Olympyske Simmerspullen fan 1988.
Wu-Tang Clan
thumb|450px||Wu-Tang Clan op it poadium De Wu-Tang Clan is in Hiphop groep út Staten Island, New York City, Feriene Steaten. De groep waard oprjochte yn 1992.