cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Genedekapel (Kevelaer)
Skiednis
Syn frou Mechel seach letter yn in fisioen fan ljocht in hillich hûske mei in genedebyld. It wie deselde foarstelling as de kopergravuere, dy't har earder troch in pear Hessyske soldaten te keap oanbean wie, mar hja fûn it doe te djoer.
Hja socht de soldaten wer op en de gravuere waard no wol kocht. Nei't har man in lytse kapel oer it hillichdomke boud hie, krige it genedebyld in plakje yn it hillichdom. Al gau waarden der meldings fan wûnderlike genêzings dien en yn 1654 waard om de kapel hinne in gruttere Genedekapel boud.
De Genedekapel is in seishoekige koepelkapel, mei oan de noardlike kant in grutte, portaaleftige finsteriepening, dêr't de skryn  stiet mei it genedebyld. As foarbyld tsjinne de Genedekapel fan Scherpenheuvel yn Belgje. De biskop fan Roermond wijde yn 1663 it alter.
Mei de fersiering fan de kapel waard net earder as yn 1888 nei it ein fan de Kulturkampf útein set.
Veurne
Veurne (West-Flaamsk: Veurn; Frânsk: Furnes) is in stêd mei mear as 12.000 ynwenners yn de Belgyske provinsje West-Flaanderen. Likernôch in trijfearn part dêrfan wennet yn de stêd sels. De oare ynwenners wenje ferspraat oer lytse polderdoarpen. De stêd is mei de stêden Iper, Poperinge en Diksmuide in regionaal en tsjinstesintrum.
Skiednis
Yn de 14e iuw beskerme in bolwurk Veurne en it wie sels ien fan de bêst ferdigene stêden fan Flaanderen. De wolfeart, foar in part basearre op de stoffehannel, rûn lykwols oan 'e ein fan 'e 13e iuw tebek, om't de relaasjes tusken Flaanderen en Ingelân minder woarden. Yn de 15e en 16e iuw waard besocht om mei de produksje fan jern de ekonomy der wer boppe-op te krijen, mar troch konkurrinsje mei Hondschoote slagge dat net en mei't in soad minsken nei it plattelân ferhuzen begûn de stêd te ûntfolkjen.
thumb|left|De fêstingwurken yn 1696 Yn 1566 en 1578 waarden tsjerken en kleasters ferneatige troch byldestoarmers. Fan 1586 gie it wer better mei de ekonomy en yn dy tiid waard de Grutte Merk mei oanbuorjende gebouwen oanlein en yn 1621 waard nei de ferneatiging fna de âlde abdij de nije Sint-Niklaasabdij boud. Oarloggen en epidemyën makken sûnt 1644 wer in ein oan de opgong. De fêsting fan de stêd waard ferbettere en út dy tiid datearret ek de ferneamde Boeteprosesje, dy't alle jierren yn Veurne holden wurdt.
Tusken 1668-1713 besetten de Frânsen Veurne. De midsiuwske fêstingwurken waarden ôfbrutsen en yn 1706 ferfongen troch nije festingwurken, ûntwurpen troch Frânske Vauban. Al dy fortifikaasjes waarden yn 1783 ûnder keizer Joazef II ôfbrutsen. Yn de Frânske tiid ferneatigen de Frânsen yn 1798 de Sint-Niklaasabdij.
De 19e iuw feroare net in soad yn Veurne. Yn de Earste Wrâldkriich wie de stêd it haadkertier fan it Belgyske leger. In oantal gebouwen waarden ferneatige en restaurearre yn in histoarisearjende styl fan 1920-1925. De skea yn de Twadde Wrâldkriich bleau beheind.
Notiid
Veurne is hjoed-de-dei in lytse provinsjestêd mei in sintrumfunksje foar de Noardlike Westhoeke en de Westkustgemeenten. Der is in stasjon mei alle oeren in trein nei De Panne en Brussel. Veurne is ek in knooppunt fan busferbinings. Dêrnjonken is der in rjochtbank, in sikehûs en in tal pjutteboartersplakken, basis- en middelbere skoallen. Veurne hat ek twa winkelstrjitten mei in ferskaat oan winkels en woansdeis is der merk. Veurne ûntjout him de lêste tiid mear as toeristyske basis foar de Westhoeke en Westkust.
Gemeenteyndieling
De gemeente Veurne bestiet út 11 dielgemeenten, wêrfan't de stêd Veurne fierwei de measte ynwenners hat. Oare dielgemeenten binne lytse polderdoarpen: Avekapelle, Booitshoeke, Bulskamp, De Moeren, Eggewaartskapelle, Houtem, Steenkerke, Vinkem, Wulveringem en Zoutenaaie.
It besjen wurdich
thumb|260px|Stedhûs thumb|260px|Kastiel Beauvoorde
Eveneminten
thumb|left|Boeteprosesje Alle jierren organisearret de Sodaliteit van de Gekruisigde Zaligmaker op de lêste snein fan july de Boeteprosesje. De prosesje bestiet út groepen dy't op in folkloristyske wize it Alde- en Nije Testamint útbyldzje mei as hichtepunt it lijen en de dea fan Jezus Kristus. Oan de prosesje dogge minsken mei dy't boete dwaan wolle of op beafeart binne. De prosesje falt tegearre mei de merke fan Veurne.
Carmen Electra
Carmen Electra (wiere namme: Tara Leigh Patrick; Sharonville (Ohio), 20 april 1972) is in Amerikaansk model, aktrise, sjongster en presintatrise. Se sette har wurkpaad yn 1990 útein as sjongster, nei't se yn Minneapolis yn 'e kunde kommen wie mei Prince, dy't har debútalbum produsearre. Yn 1996 begûn se mei wurk as glamourmodel, wylst se ek ferskate kearen as neakenmodel posearre foar de Playboy. Se groeide út ta sekssymboal, en nei't se ferfearn wie nei Los Angeles, boude se fierders in karriêre as aktrise op. Har wichtichste rollen hie se yn 'e aksjesearje Baywatch, de tekenfilmsearje Tripping the Rift, en films as American Vampire, Starsky & Hutch, Scarie Movie, Date Movie, Epic Movie, Meet the Spartans en Disaster Movie.
Jonkheid en oplieding
Carmen Electra waard yn 1972 berne as Tara Leigh Patrick yn Sharonville, yn 'e Amerikaanske steat Ohio, as de dochter fan gitarist en artyst Harry Patrick en dy syn frou Patricia, in sjongster. Hja wie de jongste yn in húshâlding mei seis bern. Se hie fjouwer bruorren en ien suster, en hie in tige nauwe bân mei har mem en har suster Debbie. Electra is fan mingd Dútsk, Iersk, Ingelsk en Nederlânsk etnysk komôf. Se folge leger ûnderwiis oan 'e Ann Weigel Elementary School, en krige as jong famke al dûnslessen.
List fan premiers fan Nederlân
thumb|150px|Johan Rudolph Thorbecke thumb|150px|Abraham Kuyper thumb|150px|Hendrikus Colijn thumb|150px|Louis Beel thumb|150px|Willem Drees thumb|150px|Joop den Uyl thumb|150px|Ruud Lubbers thumb|150px|Jan Peter Balkenende thumb|150px|Mark Rutte
Carmen Electra
As sjongster en dûnseresse
Electra sette yn 1990, mei achttjin jier, útein mei har wurkpaad as dûnseresse yn it ferdivedaasjepark Kings Island, yn Mason (Ohio), yn 'e show It's Magic. Yn 1991 ferhuze se nei Minneapolis, yn Minnesota, om tichter by har suster te wenjen. Dêr kaam se yn 'e kunde mei de ferneamde sjonger en lietsjeskriuwer Prince, dy't dejinge wie dy't har artystenamme betocht. Se dûnse by optredens fan him, en yn 1992 tekene Electra in platekontrakt by Paisley Park Records, de platemaatskippij fan Prince, wêrnei't se in eigen karriêre as sjongster begûn.
Se brocht, yn 1993, ien album út, mei as titel Carmen Electra. Nettsjinsteande Prince syn krewearjen foar har súkses waard dat in flop. Dêrnjonken brocht se yn dy jierren ek trije singles út: Go Go Dancer (1992), Everybody Get on Up (1993) en Fantasia Erotica (1993), yn 1998 folge troch Fun. Dêr hie se net folle súkses mei, en pas jierren letter pakte Electra har muzykkarriêre wer op, mei singles as I Like It Loud (2012), Bigger Dick (2013) en Around the World (2014). Ek trede se út en troch op mei The Pussycat Dolls, bgl. yn 2004 foar it tillefyzjeprogramma VH1 Divas.
List fan premiers fan Nederlân
List fan premiers fan Nederlân.
Carmen Electra
As model
Yn maaie 1996 ferskynde der in fotoreportaazje fan Carmen Electra as neakenmodel yn it neakenblêd Playboy. Troch hat status as Playboy Playmate krige se mear bekendheid by in breder publyk. Se soe neitiid noch fjouwer kear neaken posearje foar de Playboy: yn juny 1997, desimber 2000, april 2003 en foar de jubileumútjefte fan jannewaris 2009. By de lêste trije edysjes stie se ek op omslach fan it blêd. Fierders wurke se mei oan in Playboy-fideo mei de titel Playboy Cheerleaders. Electra hat troch de jierren hinne ek foar tal fan blêden út 'e hiele wrâld posearre. Hja is bygelyks it âldste model dat ea op 'e omslach fan it manljusblêd FHM stien hat.
Yn 1997 posearre Electra foar de omslaggen fan it stripalbum Razor and the Ladies of London Night, fan útjouwerij London Night Studios. Yn 1999 wurke se mei oan 'e fideoklip fan it nûmer The Inevitable Return of the Great White Dope fan 'e Bloodhound Gang. Fan 2004 oant 2005 wurke se mei oan reklamespotsjes foar hierferveprodukten foar manlju fan it tydskrift Maxim. Electra rjochte yn 2005 de Naked Women's Wrestling League op, in organisaasje op it mêd fan (neaken) showwrakseljen, dêr't se foar fungearre as organisator en promoater.
List fan premiers fan Nederlân
Foarsitters fan de ministerried (titel fan 1815 oant 1945)
¹ 13 maaie oant 15 maaie 1940 generaal Henri Winkelman (Troch de efterbleaune minister Max Steenberghe, út namme fan de keninginne en it kabinet, beneamd ta regearingslieder oant de kapitulaasje)
Tiidline fan Nederlânske ministers-presidinten
In giele balke stelt in oaniensletten regearperoade foar. Oare kleuren jilde foar ministers-presidinten dy't mear as ien kear dizze funksje beset hawwe.
Carmen Electra
As model
Yn 2006 wurke se mei oan reklamespotsjes fan 'e fastfoodrestaurantkeatling Taco Bell, en teffens waard se doe oansteld as wurdfierster foar Ritz Camera Centers. Dêrfoar ferskynde se û.m. yn reklamespotsjes en advertinsjes fan dat bedriuw mei algemien direkteur David Ritz. Datselde jiers waard se ek it gesicht fan in reklamekampanje fan it kosmetikamerk Max Factor. Fan 12 maaie 2007 ôf soe Electra yn Las Vegas optrede as de assistinte fan 'e Nederlânske yllúzjonist Hans Klok, yn dy syn show Faster than Magic. Safier kaam it lykwols net mei't Electra ôfsizze moast om't hja har klaustrofoby net baas wurde koe. Pamela Anderson kaam doe yn it plak fan Electra by Klok.
As aktrise
Om te profitearjen fan har nije bekendheid as Playmate ferfear Electra mids 1996 frij hommels nei Los Angeles, dêr't se in nije karriêre as aktrise begûn. Se krige gastroltsjes yn ôfleverings fan tillefyzjesearjes as All That, Just Shoot Me! en Baywatch Nights. Dy lêste rol late ta har opname yn 'e cast fan 'e populêre aksjesearje Baywatch, dêr't Baywatch Nights in spin-off fan wie.
Electra kaam yn Baywatch, in rige oer it wol en wee fan in team strânwachten oan 'e Kalifornyske kust by Malibu, binnen yn it achtste seizoen, en moast de leechte opfolje dy't ûntstien wie trochdat Pamela Anderson oan 'e ein fan seizoen 7 út 'e searje skreaun wie. Electra spile de rol fan Lani McKenzie yn Baywatch mar ien seizoen, hoewol't se ek te sjen wie yn twa tillefyzjefilms dy't op 'e searje basearre wiene: Baywatch: White Thunder at Glacier Bay (1998) en Baywatch: Hawaiian Wedding (2003). Se makke yn har rol fan Lani McKenzie ek in crossover nei de plysjesearje Pacific Blue, wêryn't se yn ien ôflevering in gastoptreden hie.
Yn 'e 2000-er jierren hie Electra gastrollen yn 'e detektivesearje Monk, de komeedzjesearjes Hope & Faith en Joey en de mockumentary-plysjesearje Reno 911! Se hie in weromkearende rol yn fiif ôfleverings fan 'e dramasearje Summerland, en wurke as stimaktrise mei oan in ôflevering fan The Simpsons en fan American Dad! Yn 2004 liende Electra har stim oan personaazjes yn 'e fideospultsjes Def Jam: Fight for New York en ESPN NFL 2K5. Yn 'e sikehûssearje House hie se yn 2005 in gastrol yn in ôflevering wêryn't se it ûnderwerp fan dokter House syn seksuële fantasij spile. Datselde jiers wie se ek te sjen yn in gastrol yn Pamela Anderson har komeedzjesearje Stacked, en ferfong se Gina Gershon as de stim fan 'e seksy androïde Six yn 'e tekenfilmsearje Tripping the Rift.
Op it wite doek spile Electra yn 'e 2000-er jierren yn films as Dirty Love (2005), Getting Played (2005), Cheaper by the Dozen 2 (2005), Date Movie (2006), Scary Movie 4 (2006), Epic Movie (2007), I Want Candy (2007), Meet the Spartans (2008), en Disaster Movie (2008). Yn 'e 2010-er jierren hie Electra gastrollen yn tillefyzjesearjes as 90210, Suburgatory, Franklin & Bash en The Birthday Boys. Yn dyselde snuorje spile se yn films as Barry Munday (2010), Mardi Gras: Spring Break (2011) en Lap Dance (2014).
As presintatrise
Electra wurke yn 1996 foar it earst as presintatrise, doe't se Jenny McCarthy ferfong as gastfrou fan 'e show Singled Out, op 'e tillefyzjestjoerder MTV. Yn 2000 presintearre se The 100 Greatest Artists of Hard Rock, op it Amerikaanske tillefyzjestasjon VH1, en fan 2002 oant 2004 wie se presintatrise fan it tillefyzjeprogramma Livin' Large. Fan 2004 oant 2005 fersoarge se de presintaasje fan 'e talintejacht Manhunt: The Search for America's Most Gorgeous Male Model. Op 'e Britske stjoerder E! UK presintearre se yn 2009 it programma Perfect Catch, en fan 2008 ôf wie se ek presintatrise fan it programma ChartBlast, op MTV Italy.
As sjuerylid
Yn july 2011 wie Electra te gast yn in ôflevering fan 'e talintejacht So You Think You Can Dance, dêr't se de sjuery foarme yn 'e mande mei Nigel Lythgoe, Mary Murphy en Travis Wall. In jier letter wie se in skoftke gastsjuerylid yn 'e Britske talintejacht Britain's Got Talent, dêr't se tydlik Amanda Holden ferfong nei't dy komplikaasjes by de befalling fan har poppe krigen hie.
As skriuwster
Carmen Electra prublisearre yn 2007 it boek How to Be Sexy, wêryn't se (froulju) riejout oer hoe't se in seksy imago kreëarje kinne.
Relaasjes
Yn augustus 1998 kaam Electra har mem te ferstjerren oan harsenskanker, en twa wiken letter stoar har âldere suster Debbie folslein ûnferwachts oan in hertoanfal. Om dyselde tiid hinne hie Electra in relaasje mei NBA-basketballer Dennis Rodman. Sy en Rodman trouden yn novimber 1998 yn 'e Little Chapel of the Flowers yn Las Vegas. Njoggen dagen letter liet Rodman it houlik lykwols neatich ferklearje, om't er op it tiidstip fan 'e houlikssluting net goed by sûpe en stút west hawwe soe. Ear't de neatichferklearring dertroch komme koe, fermoedsoenen Rodman en Electra harren, mar fjouwer moannen letter, yn april 1999, besleaten se te skieden, hoewol't se as freonen útinoar giene. Fiif jier letter joech Electra yn in fraachpetear mei it tydskrift Glamour ta dat har houlik mei Rodman fuortkommen wie út har besykjen om 'e pine te ferdôvjen dy't se field hie nei it ferstjerren fan har mem en suster.
Op 22 novimber 2003 wertroude Electra mei Dave Navarro, in gitarist dy't lid west hie fan sawol de rockband Jane's Addiction as fan 'e Red Hot Chili Peppers. Se leine harren hofmakkerij fêst yn it realitytillefyzjeprogramma Carmen and Dave: An MTV Love Story, en harren houlik yn 'e sândielige realitysearje ’Til Death Do Us Part: Carmen and Dave. Op 17 july 2006 kundigen se lykwols oan dat se útinoar giene, en op 10 augustus fan dat jier frege Electra in skieding oan, dy't op 20 febrewaris 2007 definityf waard. Yn april 2008 befêstige in wurdfierder fan Electra dat se har ferloofd hie mei de hardrockmuzikant Rob Patterson fan 'e bands Otep en Filter. Hoewol't dy ferloving ferskate jierren duorre, folge der gjin trouwerij. Yn 2012 naam Electra as frijfaam diel oan 'e datingshow The Choice.
Goeddiedichheid
Carmen Electra organisearre yn 2011 in galajûn yn Hollywood om jild yn te sammeljen foar Head to Hollywood, in non-profitorganisaasje dy't oerlibbenen fan harsenskanker helpt, de sykte dêr't Electra har mem oan stoar. Oare goede doelen dêr't se har troch de jierren hinne foar ynset hat, binne Elevate Hope, in organisaasje dy't mishannele en yn 'e steek litten bern helpt, en de HollyRod Foundation, dy't medyske, lichaamlike en emosjonele stipe biedt oan lju dy't oanhelle binne mei libbensferwoastgjende sykten, yn 't bysûnder de sykte fan Parkinson.
Trivia
Yn 2002 waard in útstoarne soarte mich nei Carmen Electra ferneamd: de Carmenelectra shechisme. As reden foar dat earbetoan joech de oangeande wittenskipper Electra har "treflike lichemsstruktuer" op.
Peize
Peize (Drintsk: Paais) is in esdoarp yn it noarden fan de provinsje Drinte, ûngefear tsien kilometer súdlik fan de stêd Grins.
Oant 1 jannewaris 1998 wie Peize in selsstannige gemeente. Nei de gemeentlike weryndieling fan Drinte makket it diel út fan de gemeente Noardenfjild. Tsjintwurdich is Peize in forinzedoarp mei sterke oriïntaasje op de stêd Grins.
It tal ynwenners (ynklusyf Altena, Peizermiede en Peizerwâlde) is 5.525 ( 2020 ).
Hoptylt
Eartiids wie it in typysk Drintsk boeredoarp mei benammen mingde bedriuwen. Yn de sechtjinde en santjinde iuw stie it doarp bekend om it kweken fan hop, benammen brûkt foar it biermeitsjen yn de stêd Grins. De hopbel wie it byldmerk yn it gemeentewapen. De namme hop komt o noch foar yn ferskate nammejouwings lykas Hoppekampwei, feriening De Hopruters, âldereinsintrum De Hoprank en wykblêd de Hopbel.
Ta learing en ferdivedaasje is troch in groep frijwilligers in oantal saneamde hopkûlen ynrjochte. Dit 'libbene museum' leit oan it fytspaad dat útkomt op de Hoppekampwei en toant de klassike hoptylt.
Om in byld te jaan fan de grutte fan de hoptylt yn Peize en omlizzende doarpen: út grûnskattingsregisters fan 1650 blykt dat 54% fan alle hoptylt yn Noard Drinte barde yn Peize. Elke boer yn Peize die mei oan de hoptylt, fjouwer fan harren dienen neat oars. It gemiddeld oantal "hopkûlen" de kweker lei op 1043 (in hopkûle is in omwâle perkje fan 1 m² wêrbinnen in oantal hopplanten tsjin hege peallen of staken omheech groeie).
Yn de earste helte fan de njoggentjinde iuw wie de hoptylt hast hielendal ferdwûn.
Tsjerke
De Jehannestsjerke is in midsiuwske tsjerke út de 13e iuw. Yn dy tsjerke stiet in oargel út de 17e iuw, boud troch A. Verbeeck en letter feroare troch Arp Schnitger en Albertus Antoni Hinsz. It oargel is yn 1862 troch P. van Oeckelen fan de Pepergasthústsjerke yn Grins oerpleatst nei Peize.
Goslar (stêd)
Goslar is een plak yn de Dútske dielsteat Nedersaksen; it stedsje leit yn it distrikt Goslar oan de noardrâne fan de Harz sa'n 50 km besudenten Braunschweig. De Gose, in sydrivierke fan de Oker, rint troch de stêd. De Gose wurdt in Goslar Abzucht (ôffierkanaal) neamd omdat it wetter dat út de Rammelsbergminen komt, jusjes foar de binnenstêd yn de Gose streamt.
De gemeente Goslar hat 42.000 inwoners, dy't ferdield binne oer de stêd Goslar (31.000 ynwenners) en fjouwer doarpen dêr't it wintersportoarde Hahnenklee mei syn staaftsjerke ûnder is.
De Rammelsberchminen en de histoaryske binnenstêd fan Goslar steanne op de Wrâlderfgoedlist fan de UNESCO.
Fan 1935 oant 1945 wie Goslar in wichtige garnizoensstêd foar de Wehrmacht
Noardpoalsirkel
De Noardpoalsirkel jout it súdlikste foarkommen op seenivo oan fan de poalnacht en de poaldei op it noardlik healrûn. Yn de simmer giet de sinne om 21 juny hinne in dei net mear ûnder, de poaldei. Hoe fierder nei it noarden, hoe mear nachten de sinne net ûndergiet. Yn de winter sil de sinne hjir om 21 desimber hinne yn alle gefallen ien dei net boppe de eachein komme. Ek hjir jild dat hoe mear nei it noarden, hoe langer de sinne net opkomt. Dit barren hat alle kearen plak mei de sinnekear.
Geografy
Der wenje net in soad minsken benoarden de Noardpoalsirkel, benammen troch it swiere klimaat dat dêr hearsket. De trije grutste delsettings boppe de sirkel lizze yn Ruslân; it binne Moermansk (325.100 ynwenners), Norilsk (135.000) en Vorkuta (85.000). Yn Noarwegen leit Tromsø boppe de Noardpoalsirkel; hjir wenje 62.000 minsken. Yn Finlân leit Rovaniemi krekt besuden de poalsirkel, hjir wenje sa’n 58.000 minsken.
De Noardpoalsirkel giet troch de Noardlike Iissee, it Skandinavysk Skiereilân, Noard-Aazje, it noarden fan Noard-Amearika en Grienlân. Der lizze acht lannen op de poalsirkel, dit binne Noarwegen, Sweden, Finlân, Ruslân, de Feriene Steaten (yn de foarm fan Alaska), Kanada, Denemark (Grienlân) en Yslân.
Slach by Sleat (1420)
De Slach by Sleat wie in fjildslach yn de Grutte Fryske Oarloch op 11 july 1420. De Skieringers hawwe dêr in wichtige oerwinning behelle.
Oanrin
Neidat de Skieringers troch de East-Fryske haadling Fokko Ukena op 10 maaie 1420 yn grutte tallen ferslein waarden yn de slach oan de Paelesleat sloegen de measten op 'e flecht. Sy fûnen beskûl yn de stêden Starum en Sleat. Dêrút waard help frege by hartoch Jan fan Beieren yn Hollân dy't neffens in ferbûn ferplichte wie om de Skieringers te helpen.
Fokko sloech nei syn oerwinning it belis foar Sleat dat er earst bemachtigje woe ear't Starum, it foarnaamste ûntwyk fan de Skieringers oanfallen wurde koe. Om Sleat gau ta oerjefte twinge te kinnen liet hy swier geskut út Grinslân oerkomme. De muorren fan de stêd blykten lykwols sterker te wêzen as't earst tocht waard, ek hienen har folle mear Skieringers yn de stêd ferskûle as't ynearsten tocht waard.
De slach
De Alliearden dy't tochten de Skieringers al yn de knipe te hawwen, wiene ferrast troch it hommels ferskinen fan de Hollanners, laat fan Hindrik fan Renesse. By oankomst oermasteren hja inkele fijânlike skippen en stutsen troch rjochting Sleat. As de betûfte troepen fan Jan fan Beieren op 11 july arrivearje, slute de hastich sammele Skieringers har dêr by oan. Dêrnei waard tsjin de Alliearde legermacht fan Fokko oplutsen.
Fokko moast foar de oermacht oer belies jaan en nei in bloedich gefjocht, dêr't in protte fan syn manlju by sneuvelje, nimt er lang-om-let de útwyk nei East-Fryslân. Ferskate finzen nommen Grinzer Fetkeaperske haadlingen, sa as Eelko Onsta, Hendrik Beiers, Abko ten Dyke, Johan Grove e.o., waarden nei Hollân brocht en earst nei it beteljen fan losjild wer frij litten.
Neirin
Yn Westerlauwersk Fryslân wie nei de slach by Sleat foar koarte tiid sprake fan in sekere rêst. De Fetkeapers doarden it libben fan harren finzen nommen haadlingen net yn gefaar te bringen. Op 14 septimber slute de lannen fan Eastergoa en Westergoa in wapenstilstân mei de stêd Grins, de Ommelannen en Okko II tom Brok fan East-Fryslân.
Anni-Frid Lyngstad
Anni-Frid (Frida) Synni Lyngstad, Prinses Reuss, Gravin fan Plauen (Ballangen, Nordland, 15 novimber 1945) is in Sweedsk sjongeres fan Noarsk komôf. Hja is bekend as ien fan de twa sjongeressen fan de popgroep ABBA.
Karriêre
thumb|left|160px|Anni-Frid Lyngstad yn 2013
It iere begjin
Anni-Frid Lyngstad begûn as alve jierrige op te treden foar publyk. Doe't se 13 jier wie song se yn ferskate bandsjes. Hja moast lige oer har âldens, omdat se trije jier ûnder de tastiene âldensgrins siet.
Yn 1963 wie se de sjongeres fan it Gunnar Sandevarn Trio foardat se har eigen band oprjochte, de Anni-Frid Four. Dy groepen befetten beide har doetiidske man, Ragnar Fredriksson.
Op 3 septimber 1967 wûn Lyngstad de Sweedske nasjonale talintejacht New Faces, organisearre troch platemaatskippij EMI Svenska. De earste priis yn dy wedstriid wie in platekontrakt mei de Sweedske dochterûndernimming fan EMI. Fan de winer fan de wedstriid waard ferwachte dat dy deselde jûn ferskine soe yn Hylands Hörna, in populêre tv-show. Lyngstad song dêr har winnende nûmer live, op telefyzje op in jûn dat in soad Sweden thúsbleaune omdat der dy deis de Sweedske ferkearsregels feroaren, it dan ta gebrûklike lofts riden waard ferfongen troch it yn Jeropa gebrûklike rjochts riden. In pear dagen letter naam Lyngstad har earste single op yn de studios fan EMI.
Yn 1969 naam se diel oan de finales fan it Sweedske Eurofyzje Sjongfestival, de Sweedske foaromgongen foar it Eurofyzje Sjongfestival, mei it nûmer Härlig är vår jord, en einige op it fjirde plak. By dy wedstriid trof se sjonger en lietsjeskriuwer Benny Andersson, en al gau waarden se in keppel. Har earste album, Frida, produsearre troch har doetiidske ferloofde Benny Andersson, waard útbrocht yn 1971.
Nei ABBA
Nei't ABBA yn 1982 útinoar gie pakte Lyngstad har solo Karriêre wer op en brocht noch trije studio-albums út. nei't se yn 1975 doe't ABBA noch bestie ek al har twadde studio-album Frida ensam útbrocht hie.
Priveelibben
Lyngstad waard berne yn Ballangen, Nordland, Noarwegen, út in relaasje fan de Noarske Synni Lyngstad en de (troude) Dútske soldaat Alfred Haase (1919 - 2009) yn it ramt fan it Lebensborn-programma. Har heit wie yn de Twadde Wrâldkriich as sersjant fan de Wehrmacht legere yn it troch de Nazy-Dútslân besette Noarwegen en waard oan de ein fan de oarloch weromroppen nei Dútslân. Underweis sonk it skip wêrmei't er nei Dútslân werom fear, wêrnei't er as fermist opjûn waard. Pas yn 1977 kaam Lyngstad der efter dat har heit de ramp oerlibbe hie.
Se ferhuze mei har mem Synni en beppe, Arntine Lyngstad (1898-1970), nei Torshälla yn Sweden, om oan de troch de Noarske regearing organisearre represjebelied tsjin kollaborearjende jonge memmen en de saneamde "Tyskerbarn" of "Krigsbarn" te ûntkommen. Anni-Frid har mem ferstoar lykwols koart dêrnei en Anni-Fri waard grutbrocht troch har beppe.
Anni-Frid Lyngstad hat trije kear boaske west en werûnder trije jier mei Benny Andersson. Yn 1992 boaske se mei de Dútske prins Heinrich Ruzzo Reuss von Plauen, troch dit houlik krige Lyngstad, offisjeel de titel fan prinses. Yn 1997 kaam har dochter om by in auto-ûngelok yn de Feriene Steaten en 1999 ferstoar har tredde man Heinrich von Plauen oan de gefolchen fan kanker. Anni-Frid Lyngstad hat út dy trije relaasjes twa bêrn.
Yannick van Harskamp
Yannick van Harskamp (Swol, 2 april 1986) is in Nederlânsk follybalspiler.
Hy begûn syn karriêre by de klup Pegasus-Zwartsluis, dêrnei soe er spylje by Landstede Volleybal Zwolle. Yn 2001 giet er dan nei Dros Alterno, om dêrnei te spyljen foar SSS en HvA Volleybal. Yn 2006 wurdt syn talint sjoen troch ORTEC Rotterdam.Nesselande. By dy klup wint er yn 2007 de beker fan Nederlân en wurdt er yn 2009 kampioen fan Nederlân. Yn datselde jier makke Van Harskamp de oerstap nei Belgje, hy soe dêr spylje by Noliko Maaseik. Hy spile dêr oant heal 2012, doe gie er oer nei it Italjaanske Perugia. Yn Belgje waard er mei de ploech yn 2010 kampioen fan Belgje, yn datselde seizoen helle er ek in sulveren medalje yn it bekertoernoai. Hy makke syn debút foar de Nederlânske ploech yn 2006. Op 1 oktober 2010 hie Yannick van Harskamp yn totaal 96 ynterlannen spile foar de Nederlânske ploech.
Swarte Sleat
De Swarte Sleat is in sleat yn de gemeente De Fryske Marren. De sleat rint yn De Blaugerzen. De feart rint yn noardeastlike rjochting nei de Alde Geau. Op healwei komt De Dolte út op de Swarte Sleat.
De namme Swarte Sleat jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Zwarte Sloot.
Hippo
Hippopotamus, meast Hippo, wie in jongereinsintrum yn in eartiidsk tsiispakhûs oan de Skoalstrjitte yn Ljouwert. By de iepening yn 1974 wiene optredens fan kabaretselskip Tum-tum út Lochem en muzyk fan de Skotske groep Contraband en der wie der in eigen ljochtshow. Foar dy tiid wie der al in groep jongeren dwaande om in gebou te krijen. De aktiviteiten begûnen al yn 1968 op it Fuqfestival yn de Westertsjerke. Letter wienen yn it JOK-gebou (letter troch brân ferwoaste) jûnen fan Provadye, sa't Hippo doe noch hiet. Doe kamen der ek noch twa Pow-wow's. Hippo waard opsetten troch jongeren en krige by de start trije ton subsydzje. In soad bestjoersleden studearren oan de Sosjale Akademy yn Ljouwert. Der kamen in berne-opfang, in restaurant, in hûsdrukkerij yn en der waarden sleep-ins halden. Doe't der yn 1975 klachten oer lûdoerlêst by live-konserten kamen gie it sintrum hurd efterút en gie yn 1977 ticht.
KING (pipermunt)
KING is in pipermuntmerk út de eardere Tonnemafabryk fan Tonnema yn Snits. It resept soe mar by fjouwer minsken bekend wêze. [boarne nedich]
Skiednis
thumb|Ald KING-pipermuntblik Yn 1902 rjochten in pear manlju it sûkerwurkbedriuw Tonnema yn Snits op. It fabryk makke pipermunt foar ferskate ôfnimmers yn ferskate kwaliteiten en smaken. Yn de jierren '20 ferliet men dy opset en keas foar in strak merk- en kwaliteitsbelied. Yn 1923 waard it eigen merk deponearre: KING, de kening fan de pipermunt. KING betsjutte Kwaliteit In Niets Geëvenaard. De losferkochte pipermunt ferdwûn. Fan 1929 ôf waarden it pipermuntrôlen, dy't de earste fjouwer jierren noch mei de hân berôlje waarden.
Smaak: Extra Strong
Yn it begjin fûn men de smaak tige sterk. Tonnema sette der dêrom "Extra Strong" op. No is dat de normale smaak woarn, sadat der in nije sterkere pipermunt makke is. Yn 1993 kaam de nije Ekstra Strong; "in kombinaasje tusken krêft en lekker".
KING pipermunt as in woldiedich medisyn
Yn it earstoan wie de pipermunt as natuersuver produkt yn trek as medisinale pipermunt. De KING pipermunt waard advertearre as 'opwekkend en ferkwikjend as in woldiedich medisyn'. Men woe de kwaliteit kontrolearje litte troch in ûnôfhinklik ynstitút en kaam út by it "Laboratoarium foar Gemysk en Mikroskopysk Undersyk: P. van Hamel-Roos; Adviseurs foar Skiekundige en Hygiënyske saken fan it hûs fan H.M. de Keninginne". Dokter Van Hamel-Roos, apteker en analist yn Amsterdam, kontrolearre de kwaliteit in pear kear yn 't jier. Hy wenne doe oan de Keizersgrêft (nr 800) en hie dêr ek syn gemysk laboratoarium. Letter naam de oerheid mei it TNO dit type keurings oer. Troch in wetswiziging ferdwûn it predikaat "medisinaal" fan de ferpakking. Wat bleau is it antlit fan dokter Van Hamel-Roos, dat noch altyd op alle rôlen KING pipermunt stiet.
Homeopaty
Homeopaty (Ald-Gryksk: ὅμοιος, homoios, lyksoartich en πάθος, pathos, lijen of sykte) is in alternative genêswize basearre op de ideeën fan Samuel Hahnemann (1755 – 1843). De homeopatyske behanneling bestiet yn it foarskriuwen fan homeopathica, ekstreme fertinnings fan stoffen dy't deselde symptomen as de te bestriden sykte oproppe soene.
De homeopatyske lear wurdt net ûndersteund troch de wittenskip: it lyksoartichheidsbegjinsel is oer it generaal ferkeard en ekstreme fertinnning makket elk middel ûnwurksum. Homeopaten beroppe har lykwols op de teory dat by it potinsearjen de wurking fan de grûnstof op it oplosmiddel oergiet. Homeopaty wurdt dêrom ta de pseudowittenskippen rekkene. Effekten as gefolch fan in homeopatyske behanneling wurde wol oan it plasebo-effekt taskreaun.
In bekende homeopaat wie dokter J. Spoelstra fan Drachten en Jelle Veeman fan Ljouwert. Beide genêzers hienen de homeopaty mongen mei fanâlds yn Frylân sterk yn de belangstelling steande foarmen fan net-erkende genêskeunst en de faker beoefene natoergenêskeunst. It sûnder foech útoefenjen fan it fak is strafber. Yn 1974 waard Spoelstra wol skuldich achte, mar waard net straft, omdat er gjin wetten oertreden hie.
Swarte Broek
De Swarte Broek is in marke op de grins fan de gemeente Dantumadiel en Tytsjerksteradiel, yn 'e himrik fan Readtsjerk en Feanwâlden (Dantumadiel) en Mûnein (Tytsjerksteradiel). De mar stiet oan de noardkant yn ferbining mei de feart nei it westlik lizzende Mûnein en mei de Koarte Suwei nei it suden. Oan de noardkant, beëasten Readtsjerk, leit de polder Wyldfean.
De namme Swarte Broek jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Zwarte Broek.
Loanske Oarloch
thumb|Willems troepen belegerje Ada yn de boarch fan Leien. [[Reinier Vinkeles (1785) ]] De Loanske Oarloch (1203 - 1206) wie de machtstriid om de opfolging fan greve Durk VII fan Hollân. Greve Durk VII fan Hollân ferstoar yn 1203 en hie allinnich mar dochters. By syn ferstjerren libbe allinnich noch syn dochter Ada. It hie syn bedoeling west dat hy opfolge wurde soe troch syn dochter Ada fan Hollân. Mar ek syn broer Willem fan Fryslân woe wol greve wurde fan it Greefskip Hollân. Noch foardat har heit te hôf brocht wie, troude Ada op 15-jierrige leeftyd mei greve Loadewyk fan Loan. Underweis nei it te hôf bringen fan har heit waard sy opwachte op getrouwen fan har omke Willem. Sy ferskûle har yn de boarcht fan Leien. Uteinlik wist Willem har dôchs yn hannen te krijgen en stjoerde har nei Ingelân.
Loadewyk krige earst help fan de greve fan Flaanderen de biskop fan Luik en letter ek fan de hartoch fan Brabân en wist Willen nei Seelân te ferdriuwen. Fan 1205 ôf kearde it tij en yn 1206 waard der frede sluten (it Ferdrach fan Brugge). Formeel sjoen waard Hollân tusken Loadewyk en Willem ferdield, mar út ferskillende boarnen bliek dat Willem de echte hearsker fan Hollân wie. Yn 1207 wist Loadewyk syn frou frij te krijen. Mar hy moast dêrmei wol syn oanspraken op Hollân opjaan. Yn 1208 naam Willem de titel Greve fan Hollân oan.
Jan Jacob Rochussen
thumb|right|J.J. Rochussen Jan Jacob Rochussen (Etten, 23 oktober 1797 – Den Haach, 21 jannewaris 1871) wie in Nederlânsk politikus. Hy wie in typyske fertsjintwurdiger fan it Amsterdamske hannelsfermidden, dy't sawol ûnder Willem II as Willem III minister wie. Yn 1843 ién fan de earste ministers dy't troch de Twadde Keamer twongen waard om ôf te treden. As Gûverneur-Generaal fan Nederlânsk-Ynje wie er yn de jierren 1845-1851 warber by it ûnder Nederlânsk bewâld bringen fan de bûtengoaen. Yn 1858 wie er kabinetslieder en minister fan Koloanjen yn it Kabinet-Rochussen. Syn konservative koloniale belied fûn net folle oanklang en hat laat ta syn delfal.
Swarte Wâlde
De Swarte Wâlde is in mar yn de gemeente Súdwest-Fryslân, foar 2011 Nijefurd. De mar is in útham fan De Fluezen en stiet troch de Koudumer Feart yn ferbining mei it westliker lizzende Koudum. Polder Aant Lieuwes leit op de noardlike wâl.
De namme Swarte Wâlde jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Zwarte Woude.
Pow-wow
Pow-wow wie in iendeisk festival dat tusken 1971 - 1973 tolve kear holden waard yn de Harmonie yn Ljouwert. De namme komt fan it Yndiaanske wurd 'freonskipsfeest'. Der wienen popgroepen, films en tekenfilms, ljochtshows, diskes mei iten, idealistyske groepen en in Fryske ynbring op kultureel mêd. Jongereinsintrum Hippo naam letter de organisaasje oer.
Súdpoalsirkel
thumb|right|250px|In kaart fan de Ierde, de súdpoalsirkel is de reade streek ûnder op it kaartsje.
De Súdpoalsirkel is de parallel op likernôch 66° 33′ 39″ suderbreedte. It is ien fan de fiif parallellen mei in bysûndere stjerrekundige betsjutting. It gebiet besuden fan de sirkel is it súdpoalgebiet, it gebiet fuort benoarden de poalsirkel is de súdlike evenredich-klimaatsône. De oare poalsirkel is de Noardpoalsirkel op it noardlik healrûn.
De Súdpoalsirkel jout it noardlikste part fan de poalnacht en de poaldei oan fan it súdlik healrûn. Yn de simmer giet de sinne om 21 desimber hinne in dei net mear ûnder, de poaldei. Hoe fierder nei it suden, hoe mear nachten de sinne net ûndergiet. Yn de winter sil de sinne hjir om 21 juny hinne yn elts gefal ien dei net boppe de eachein komme. Ek hjir jild dat hoe mear nei it suden, hoe langer de sinne net opkomt. Dit barren hat alle kearen plak mei de sinnekear.
Troch de foarm fan de Ierde is de súdpoalsirkel net wier in sirkel, mar de sirkel dy't der mei oerienkomme soe at de Ierde in bol wie, soe in lytssirkel wêze, dat oarnaris wurdt de poalsirkel beskôge as in lytssirkel.
Geografy
It wrâlddiel Antarktika is in lânmassa dy't it meastepart fan it súdpoalgebiet ynnimt. Der is gjin permaninte populaasje yn it gebiet. Wol binne der tsientallen ûndersykstasjons fan ferskate lannen op Antarktika. Dizze stasjons wurde bemanne troch ploegen fan wittenskippers. Earder hwwe der al semy-permaninte delsettings west foar de walfiskfangst, guon fiskers libben doe foar mear as in jier op Antarktika.
Krusebruorrekleaster Jeruzalim
It Krusebruorrekleaster Jeruzalem, stifte as: Tertaianenkleaster, is in earder kleaster yn de binnenstêd fan Snits.
List fan planetoïden 2501-2600
Dit is in list fan planetoïden 2501-2600.
Krusebruorrekleaster Jeruzalim
It gebou fan it kleaster stie op it plak fan it Alde Hospitaalkleaster.
It kleaster is stifte yn 1462 as kleaster fan Tertsianen, mar nei de komst fan de Krúshearen is it nei harren oergien yn 1464. It kleaster waard bewenne troch manlju dy't ta de Tredde oarder fan Sint Fransiskus hearden. Se bouden ek ûnder mear de Lytse Tsjerke (of Bruorretsjerke) fan Snits. It kleaster is yn 1580 mei de reformaasje sluten. Op it stee fan it kleaster waard it Ald Burger Weeshûs stifte, dat it behear krige oer alle besittingen fan it kleaster.
Oan it kleaster herinnert noch de Krusebruorrestrjitte en it hjiroan steande gebou Cuiysebroedershof.
Bargeres
Bargeres is in wyk yn de Drintske stêd Emmen.
Lizzing
De wyk leit súdwestlik fan it sintrum en it Oranjekanaal rint dwers troch de wyk hinne. Fan 1975 oant 2011 hie Bargeres oan eigen spoarstasjon, mar dy waard ferfongen troch it Stasjon Emmen-Súd yn de nijboude wyk Delftlanden. De wyk hat in eigen winkelsintrum. 't Brinkhoes is it wyksintrum en  't Doktershoes hûsmannet hûsdokters en in apoteek. Bargeres hat in eigen fuotbalklup VV Bargeres.
Hilbrand Hartlief
Hilbrand Hartlief (Apeldoarn, 11 septimber 1948 - Westernieland, 5 maart 2006) wie in Nederlânsk follyballer en sportferslachjouwer.
Monique Garbrecht
Garbrecht die sechstjin kear mei oan it Wrâldkampioenskip Sprint, en fjouwer kear oan de Olympyske Winterspullen (yn 1992, 1994, 1998 en 2002). Sy waard by dizze kampioenskippen fjouwer kear wrâldkampioen, en helle op de Olympyske Spullen in sulveren medalje op de 500 meter en in brûnzen medalje op de 1000 meter. Ein 2005 healwei it seizoen 2005/2006 stopte Garbrecht mei reedriden op heech nivo.
Hilbrand Hartlief
Hy helle syn grutste súksessen yn de jierren santich doe't er spile foar de Earedifyzjeklup Lycurgus út de stêd Grins. Yn totaal hat Hilbrand Hartlief 38 ynterlannen spile foar de Nederlânske ploech.
Swartfliet
De Swartfliet is in poel of marke yn de gemeente Achtkarspelen. De poel leit yn De Harkema oan de kant fan Droegeham, east fan De Rysloane.
Hilbrand Hartlief
Nei syn aktive sportkarriêre lei er him ta op it trenen fan follybalploegen op distriktnivo. Dêrneist wie er freelance ferslachjouwer foar RTV Noord dêr't er ferslach die fan sporten útienrinnend fan gersbaanracen oant basketbal.
Swartfliet
De namme Swartfliet jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Vliet.
Hilbrand Hartlief
Hartlief stoar yn de âldens fan 57 jier doe't er mei syn auto slipte op in besnijde dyk by Pieterbuorren en te wetter rekke. Helpferlieners kamen te let om syn libben rêde te kinnen.
Swarte Wyk
De Swarte Wyk is in feart yn de gemeente Smellingerlân. De Swarte Wyk rint fan de N31 by Drachten yn de rjochting fan Drachtster Kompenije. It is ien fan de hiele soad wiken dy't yn noardeastlike rjochting rinne en yn de tiid fan de feanterij groeven binne. Dizze wyk rint tusken de Koarte Wyk en de Siktaris Eringawyk.
De namme Swarte Wyk jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Zwarte Wijk.
Orgaan
In orgaan is in funksjoniel ûnderdiel fan it lichem, besteande út spesjale en differensearre sellen en weefsels.
Minsklike organen
Der bestiet in grut ferskaat oan organen yn it minsklik lichem. Fan in tal fan organen hat in minske twa, lykas de nieren en longen, mar fan de measten hat in minske mar ien. Elts orgaan hat in oare funksje; sa hat it hert de funksje it bloed troch it lichem rûn te pompen, wylst de nieren in funksje hawwe by it yn stân hâlden fan de wetter- en sâlthûshâlding.
Jacob van Zuylen van Nijevelt
thumbnail|right|J.P.P. van Zuylen van Nijevelt Mr. Jacob Pieter Pompejus baron van Zuylen van Nijevelt (Dordrecht, 29 juny 1816 – Den Haach, 4 novimber 1890) wie in Gelderske ealman en Thorbeckiaansk Twadde Keamerlid, dy't yn 't earstoan folgeling fan Thorbecke wie en yn syn earste kabinet minister fan Bûtenlânske Saken wie.
Syn neef Julius van Zuylen van Nijevelt wie fan 1866 oant 1868 foarsitter fan de Ministerried.
Nei ûnderrjocht op- it Atheneum Illustre yn Dimter studearre Zuylen van Nijevelt rjocht oan de Universiteit Utert, dêr't er ek promovearre yn 1840.
Nei syn tredde houlik yn 1857, mei in dochter fan âld-minister Jan Jacob Rochussen, kaam er ûnder de ynfloed fan syn nije skoanheit yn konservativer farwetter telâne. Hy wie nei in koartduorjend ministerskip lieder fan de Zuylianen yn de Twadde Keamer, dy't harren tsjin de liberalen en anti-revolúsjonêren kearen. Neitiid wie er gesant yn Parys en mei hege jierren noch lid fan de Earste Keamer. Yn 1889 waard er beneamd ta Minister fan Steat.
Sweager Feart
De Sweager Feart is in feart yn de gemeente Kollumerlân. De feart rint fan de Foarstrjite by Kollumersweach nei it noarden en rint tusken de polders Sweagermieden en De Hammen troch nei de Petsleat.
De namme Sweager Feart jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Kollumerzwaagstervaart.
Scoutingunifoarm
thumb|right|Scoutingunifoarm By Scouting is it al sûnt har oprjochting de gewoante in unifoarm te dragen by byienkomsten. It doel fan it unifoarm is der foar te soargjen dat eltsenien gelyk oan mekoar is. It unifoarm sa as dat yn Fryslân droegen wurdt is neffens de gewoanten fan Scouting Nederlân, al wurdt der wol faak in Frysk tintsje oan jûn.
It unifoarm
It unifoarm hat syn oarsprong yn it leger. De opsetter fan Scouting, Robert Baden-Powell woe in praktyske foarm fan klean ha foar syn ‘spul fan ferkennen’. Nei it útprobearjen fan ferskate soarten klean kaam hy út op in kaky boesgroentsje mei oprôle mouwen, in koarte broek en de hoed mei fjouwer dûken. In oanpaste ferzje fan it unifoarm sa't hy dat droech mei de Boerekriich yn Súd-Afrika.
Boesgroen
It boesgroen is it wichtichste gedielte fan it unifoarm, allinne it oerhimd wurdt faak al sjoen as it unifoarm. Foar de ferskate leeftydskategoryen binne der boesgroentsjes yn in oare kleur.
Boris Karloff
William Henry Pratt (Camberwell (Grut-Londen), 23 novimber 1887 - Midhurst (Susseks), 2 febrewaris 1969) wie in Ingelsk akteur dy't bekend wurden is ûnder syn artystenamme Boris Karloff.
Scoutingunifoarm
Boesgroen
Sa drage de Esta’s in grien boesgroen, de Skouts in bêzje en de Eksplorers in reade. Wetterskouts drage in blau boesgroen.
Boris Karloff
Pratt hie diplomaat wurde sillen en hat yn Londen studearre. Hy emigrearre lykwols yn 1909 nei Kanada en socht ûnder de namme Boris Karloff oansluting by in teaterselsskip. Sy trokken tsien jier troch de Feriene Steaten oant Karloff yn Hollywood telâne kaam. Hy hie op dat stuit gjin bekendheid en gjin jild. Hy spile dêrnei yn 80 (meast stomme) films oant er yn 1931 cast waard foar de rol fan mûnster yn de film Frankenstein. Karloff soe dy rol, mei de bekende bouten yn syn hals, noch twaris spylje yn de 'Breid fan Frankenstein' en de 'Soan fan Frankenstein', en om dizze rol bleau er de minsken it meast by, mar Karloff hat tal fan oare rollen yn films en teaterstikken fertolke.
Yn tsjinstelling ta it byld fan aakliksma wie Karloff in minlik minske dy't mâl mei bern wie en graach foar harren de Krystman spile. Ek brocht er ferskate opnames fan berneferhalen (foar radio) út. In sosjabel man mei in protte freonen, ek bûten syn fakwrâld.
Scoutingunifoarm
Sjaal
De sjaal ferskilt mei de groep, elke groep hat har eigen kleuren en ûntwerp, faak nei it wapen of flagge fan wêr’t se wei komme.
Ynsynjes
Der is in grut ferskaat oan ynsynjes.
Sa binne der ynsynjes dy’t je fertsjinje moatte, mar der binne ek ynsynjes dy’t wat sizze oer wêr’t de skout wei komt. Yn Fryslân is it de gewoante fan in soad skouts om in ynsynje fan de Scouting Regio Fryslân te dragen, mar ek in ynsynje yn de foarm fan de Fryske flagge. Dizze wurdt dan op de rjochter boarst droegen neist de Jeropeeske en Nederlânske flaggen en tsjin de foarskriften yn oan de meast linker kant, sadat er it tichtst by it hert sit.
Ek binne is der foar eltse leeftydskategory in eigen ynsynje dy’t de kategory oanjout. Fierders is der foar eltse ynstallearre skout it ynstallaasjeteken.
Hoed
De hoed is in hast útstoarn objekt foar Scouting yn Fryslân. Der binne gjin groepen (mear) dy’t it as in offisjeel stik fan it unifoarm sjogge. Wol wurdt de hoed droegen troch sommige lieders en kaderleden, nei gewoanten fan Scouting Nederlân of ien fan de âldere scoutingferieningen mei bygelyks hoedplaten en –kwastkes.
Ljouwerterdykkleaster
It Ljouwerterdykkleaster is in earder kleaster yn Snits.
Oer de krekte lokaasje is mar in bytsje bekend, mooglik giet it hjir om in kleaster dat ferbûn wie oan de Sint Martinustsjerke. Wol is dúdlik dat yn it kleaster de Susters fan de Sosiëteit fan Jezus, Marije en Jozef huzen. It kleaster waard stifte yn 1881.
De Swette (Aldeboarn)
De Swette is in feart yn de gemeente Hearrenfean. De feart rint yn polder Jinswâlde en ferbynt Aldeboarn mei de noardliker lizzende Opfeart (Warniahuzen) op de grins mei Smellingerlân. It earste stik fan Aldeboarn ôf rint De Swette bylâns de Prikwei.
De namme De Swette jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Zwette.
Ierlitten
thumb|Ierlitten, [[1471]] thumb|Ierlitpunten yn in boek út [[1517]] Ierlitten is it iepenjen fan in ier mei it doel om bloed ôfrinne te litten. Der waard lang tocht dat it ierlitten in remeedzje foar tal fan syktes en krupsjes wie. Ierlitten waard yn de Aldheid al tapast en wie oant yn de 19e iuw part fan de medyske praktyk.
Ierlitten wie it wurk fan de sjirurgyn, mar ek fan de barbier.
Sûmo
thumb|200px|It sûmowrakseljen Sûmo (of sûmowrakseljen) is in Japanske sport wêrby't swiere manlju besykje om de oare út in sirkel te triuwen of him op 'e grûn te krijen. Gewoanwei wint de gruttere wrakseler. Om swierder te wurden, ite sûmowrakselders in bysûnder iten dat harren helpt swierder te wurden.
De sûmowrakselders moatte fet wêze, omt wat fetter se binne, hoe mear kâns om te winnen. De swierste wrakseler waacht mear as 270 kilo.
Adelheid fan Hollân
Adelheid fan Hollân 1045 - 1085, wie in dochter fan Floaris I fan Hollân en Geertruida fan Saksen, sy troude mei Boudewyn I fan Guînes, fertrouweling fan kening Filips I fan Frankryk.
Joe Durso
Joe Durso (New York, 1955) is in bekende Amerikaanske muorrekeatser. Durso spilet benammen de ienmuorre fariant.
Sûnt 1980 oerhearske hy by dy fariant sawat 25 jier it ien-tsjin-ien spul mei de lytse bal. Hy wûn mar leafst 9 kear it Iepen Amerikaansk Kampioenskip, wie dêr 4 kear ferliezend finalist en helle boppedat nochris 8 kear de heale finale, foar it lêst op syn 47ste yn 2002. By it dûbeljen wûn hy tegearre mei Albert Apuzzi 6 kear de haadpriis en ien kear mei Yuber (Pee Wee) Castro. Yn 2009 ferraste hy de keatswrâld nochris mei in finaleplak yn it dûbelspul, mei as maat de jeugdige Tyree Bastidas.
Durso is noch altyd aktyf as spiler en promotor fan it muorrekeatsen. Fanwege syn provosearjende en opskepperige wize fan praten wurdt Durso yn it keatssirkwy ek wol "The Mouth" neamd.
Ein 2004 stie Durso noch 9e op de ranglist fan professjonele ienmuorre-keatsers. Op 18 febrewaris 2012 waard Durso opnommen yn de "Hall of Fame" fan it Amerikaansk keatsbûn (USHA).
Wim Hazeu
thumb|250px|Wim Hazeu Wim Hazeu (Delft, 28 april 1940) is in Nederlandikus, útjouwer en telefyzje-producer út Baarn. Wim Hazeu is troud mei auteur Thera Coppens. Se hawwe tegearre fjouwer bern, wêrfan twa út syn earste houlik.
Libben
Nei syn stúdzje Nederlânsk rjochte hy it literêre tyskskrift Kentering op en wie ûnder mear letterkundich meiwurker fan de Delftsche Courant en de Haagsche Courant. Fan 1965-1971 wurke hy by de NCRV as sjef literêre radioprogramma’s, harkspul- en jeugdprogramma´s. Yn april 1966 lansearre hy de rubryk Literama, in fjirtjindeiske radiokrante oer boeken en skriuwers. Trije jier letter sette er it lette-jûn-keunstprogramma Voorrang op mei as fêste meiwurkers ûnder oare Hans Andreus, Hugo Brandt Corstius en J.W. Holsbergen. Hy makket dan radiodokumintêres oer East-Europa (Tsjecho-Slowakije, Hongarije, Roemeenje). Yn 1972 stapte hy oer nei de telefyzje en waard haad fan de ôfdieling drama, keunst en jeugdprogramma's. Under superfyzje fan Hazeu kamen tv-feuilletons nei bekende boeken ta stân, lykas Bartje, De Koperen Tuin, Sil de Strandjutter, Wierook en tranen en Klaaglied om Agnes.