cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Klickitat (Washington)
Skiednis
De earste blanke bewenners kamen hjir rûn 1890 hinne. Troch it ferskaat oan hout loek dat mear bewenners oan yn begjin fan de 20e iuw. Reizgje troch de kleau fan de rivier de Klickitat wie dreech oant it spoar oanlein waard yn 1903. Doe waard reizgjen makliker en sadwaande ek it ferfier fan fee en hout. De houtseachmûne, iepene yn 1909, wie de wichtichste wurkjouwer yn it doarp. Yn 1994 is de mûne sletten. It plak hiet earst Wrights, neamd nei ien fan de earste blanke bewenners. Dat wie ek de namme fan it stasjon hjir. In stasjon fierderop hiet Klickitat. Doe't de mineraalwetterfabryk Klickitat Pop, dy't flakby it doarp stie, ferneamder waard, wikselde it spoar de nammen fan de stasjons. Op 7 febrewaris 1910 wie de namme fan it postkantoar offisjeel nei Klickitat feroare.
Der is ek in natuerlike mineraalwetterboarne, Klickitat Mineral Springs 3 km beëasten it plak, wêr't sûnens spa's, mineraalwetterfabryk en in grutte drûge iisfabryk dy't oant 1957 yn gebrûk wie.
Demografy
Yn 2000 wennen der 417 minsken, 147 hûshâldings wêrfan 92'3% blanken, 0,2% swarten, 3,6% yndianen, 1,0% aziaten en 2,6% latino's It trochsneed hûshâldynkommen wie $28.700 en 29,7% libbe ûnder de earmoedegrins.
Rekreaasje
De omkriten fan Klickitat binne gaadlik foar jeie en fiskje yn benammen de rivier de Klickitat. Fierders is de rivier gaadlik foar kayakken, raften en boatsje farren. Der binne ek paden foar kuiertochten, bygelyks de 50 km lange Klickitat Trail. Dizze rûte folget it eardere spoar. It mêd fan de eardere drûge iisfabryk, wêrfan der noch ien gebou oerein stiet, is no in kampearterrein.
Assens (gemeente)
Assens is in gemeente op it eilân Fún yn de Deenske regio Súd-Denemark.
De gemeente is yn it ramt fan de gemeentlike reorganisaasje fan 2007 ûntstien troch de gearfoeging fan de fiif gemeenten Assens, Glamsbjerg, Haarby, Tommerup en Vissenbjerg. De sit fan it gemeentebestjoer is de stêd Assens.
De gemeente Assens hat in ynwennertal fan 41.328 (01.01.2018) en is 651,6  km² grut.
David S. Stanley
David S. Stanley (folút: David Sloane Stanley; Cedar Valley (Ohio), 1 juny 1828 – Washington, D.C., 13 maart 1902) wie in Amerikaansk militêr dy't ûnder de Amerikaanske Boargeroarloch oan it westlik front opklom ta de rang fan generaal-majoar. Foar betoande moed yn 'e Slach by Franklin waard him letter de Medal of Honor takend, de heechste Amerikaanske militêre ûnderskieding. Nei de Boargeroarloch tsjinne Stanley oan 'e Amerikaanske frontier, en joech er û.m. lieding oan 'e Yellowstone-ekspedysje fan 1873.
Jonkheid en oplieding
Stanley waard yn 1828 berne yn in begoedige fermidden yn Cedar Valley, yn 'e Amerikaanske steat Ohio, as de soan fan John Bratton Stanley (1799-1873) en dy syn frou Sarah Peterson (1807-1839). Syn mem kaam te ferstjerren doe't er alve jier wie. Syn heit wertroude neitiid, en Stanley hie trije jongere healbruorren en -susters: Leander F. Stanley (1844-1907) en de yn 'e widze ferstoarne twilling Martha E. Stanley en I.T. Stanley (1852-1853).
Yn 1852 studearre Stanley mei 24 jier ôf oan 'e Amerikaanske Militêre Akademy te West Point. Neitiid tsjinne er oan 'e Amerikaanske frontier, dêr't er lânmjitters eskortearre dy't nei gaadlike rûtes foar de oanlis fan it spoar sochten en syn earste gefjochtsûnderfining opdie yn skermutselings mei de Yndianen. Yn maart 1861, koart foar it útbrekken fan 'e Amerikaanske Boargeroarloch, waard er befoardere ta de rang fan kaptein.
Tsjinst ûnder de Amerikaanske Boargeroarloch
By it útbrekken fan 'e boargeroarloch wie Stanley stasjonearre yn Fort Washita, yn it westen fan it Yndiaanske Territoarium (it lettere Oklahoma), dat doe ûnder de ynfloedssfear fan 'e Súdlike Konfederearre Steaten fan Amearika foel. Dêrop late Stanley alle Noardlik-gesinde soldaten fan it garnizoen nei Fort Leavenworth ta, yn Kansas. Oan 'e ein fan 'e simmer waard er ynset by ferskate fjildslaggen yn Missoury, wêrûnder de Slach by Wilson's Creek, dêr't er de Noardlike bagaazjetrein beskermje moast. Hy klom al gau op troch de rangen en waard yn maart 1862 beneamd ta brigadegeneraal.
Stanley focht de hiele Boargeroarloch troch oan it Westfront, dêr't er belutsen wie by de operaasjes tsjin New Madrid en dielnaam oan ferskate fjildslaggen, lykas de Slach om Eilân Nûmer Tsien, de Twadde Slach by Corinth (wêryn't er it befel fierde oer in ynfanterydifyzje fan it Leger fan de Mississippy) en de Slach by Stones River (wêryn't er de kavalery fan it Leger fan de Cumberland oanfierde). Op 11 maart 1863 waard Stanley mei weromwurkjende krêft fanôf 29 novimber 1862 oansteld as generaal-majoar. Neitiid late er de Noardlike kavalery yn 'e Tullahoma-kampanje. Ein 1863 rekke er siik, en sadwaande miste er de Slach by Chickamauga.
Yn 1864 focht Stanley as kommandant fan in difyzje fan it IVe Korps fan it Leger fan de Cumberland yn 'e Atlanta-kampanje ûnder generaal William Tecumseh Sherman. Nei't de befelfierder fan it IVe Korps, generaal-majoar Oliver O. Howard, oansteld wie as kommandant fan it Leger fan de Tennessee, krige Stanley it befel oer it IVe Korps taparte. Nei de fal fan Atlanta naam Stanley net diel oan Shermans Mars nei de See, mar waard er ynstee mei syn legerkorps weromstjoerd nei Tennessee, om dy steat te beskermjen tsjin 'e ynfal troch it Súdlike Leger fan Tennessee ûnder generaal John Bell Hood.
Op 30 novimber 1864 spile Stanley dêrby in krúsjale rol yn 'e Slach by Franklin. Om't twa fan 'e difyzjes fan it IVe Korps tafoege wiene oan 'e linys fan it XXIIIe Korps, hied er by dat treffen feitliks gjin kommando, mei't de iennichste oerbleaune difyzje ûnder befel stie fan 'e difyzjekommandant, brigadegeneraal George D. Wagner. Doe't lykwols twa fan 'e trije brigades fan dy difyzjes beswieken ûnder de oanfal fan 'e Súdliken, fierde Stanley persoanlik de tsjinoanfal troch de 3e Brigade fan Wagner syn difyzje oan, dêr't er de Súdlike stoarmrin mei tsjinkearde. Dêrby rekke er ferwûne oan 'e hals en waard syn hynder ûnder him weisketten. Generaal-majoar Jacob Dolson Cox, dy't it befel hie oer de Noardlike ferdigening, joech him in oar hynder sadat er nei in fjildhospitaal ta koe, en Stanley naam fierders gjin diel mear oan 'e slach. Pas nei de Slach by Nashville kearde er yn aktive tsjinst werom. Op 29 maart 1893 waard Stanley foar syn rol yn 'e Slach by Franklin de Medal of Honor takend, de heechste Amerikaanske militêre ûnderskieding.
Lettere tsjinst
Nei't de Amerikaanske Boargeroarloch yn 1865 einige wie yn in oerwinning foar it Noarden, waard Stanley yn rang weromset ta kolonel, om't der doe troch de ôfslanking fan it Amerikaanske Leger yn fredestiid in oerskot oan ofsieren bestie. Yn 1866 waard er oansteld as kommandant fan it Amerikaanske 22e Ynfanteryrezjimint, wêrmei't er oant 1874 foar it meastepart yn 'e Dakota's tsjinne.
Yn 1873 fierde Stanley it befel oer de Yellowstone-ekspedysje, wêrby't in selskip lânmjitters ûnder beskerming fan it Amerikaanske Leger in gaadlike rûte foar it spoar fan 'e Northern Pacific Railroad útsocht by de rivier de Yellowstone lâns, yn súdlik Montana. De wichtichste konfrontaasje mei de Lakota út dy ekspedysje, de Slach by Honsinger Bluff, wie Stanley net by belutsen; by dat treffen waarden de Amerikanen ynstee oanfierd troch syn ûnderbefelhawwer, luitenant-kolonel George Armstrong Custer. Stanley syn geunstige beskriuwing fan it lânskip fan súdeastlik Montana hie neitiid grutte ynfloed op 'e kolonisaasje fan dat gebiet troch de blanken.
Priveelibben
Stanley wie troud mei in Anna Maria Wright (1830-1895), mei wa't er fiif bern krige: Josephine Stanley Holbrook (1860-1927), Sarah Eliza Stanley Rumbough (1861-1952), Anna Huntington Stanley Holbrook (1864-1907), Blanche H. Stanley (1871-1951) en David Sheridan Stanley (1873-1942). Syn dochter Anna krige letter bekendheid as ympresjonistysk keunstneresse. Har man, Stanley syn skoansoan, Willard Ames Holbrook, wie in generaal-majoar yn it Amerikaanske Leger. Stanley syn soan David en fiif fan syn pakesizzers (ynkl. Willard Ames Holbrook jr.) studearren krekt as him ôf oan 'e Amerikaanske Militêre Akademy te West Point. Soan David Sheridan Stanley wie fierders de oprjochter fan 'e Army Navy Country Club yn Arlington (Firginia).
Ferstjerren
David S. Stanley kaam op 13 maart 1902 te ferstjerren yn it Amerikaansk Tehûs foar Ald-soldaten yn 'e federale haadstêd Washington, D.C. Hy waard 84 jier âld, en waard begroeven op it begraafplak fan it tehûs.
Echte foksen
De echte foksen (Latynske namme: Vulpini) foarmje in tûke fan 'e klasse fan 'e sûchdieren (Mammalia), it skift fan 'e rôfdieren (Carnivora), it ûnderskift fan 'e hûndieren (Caniformia), de famylje fan 'e hûneftigen (Canidae) en de ûnderfamylje fan 'e echte hûneftigen (Caninae). Dizze taksonomyske groep omfettet de skaaien fan 'e foksen (Vulpes) en de grize foksen (Urocyon).
Binnen de ûnderfamylje fan 'e echte hûneftigen, dy't opboud is út twa tûken, ûnderskiede de echte foksen har fan 'e echte hûnen (Canini), troch in beheinder ferskaat oan lichemsgrutte, in spitsere snút en gruttere earen yn ferhâlding ta de lichemsgrutte. Echte foksen binne lânseigen op alle wrâlddielen mei útsûndering fan Oseaanje en Antarktika. It bekendste lid fan dizze tûke, de foks of reade foks, komt ek yn Fryslân yn it wyld foar.
Christiaan Moll
Christiaan Hendrik Moll (Harderwyk, 1 juny 1923 – 28 febrewaris 1998) wie in Nederlânske politikus fan de PvdA.
Hoareb
De berch Hoareb (Hebriuwsk: חֹרֵב, Gryksk yn de Septuaginta: χωρηβ, Latynsk yn 'e Fulgata: Horeb) is de berch dêr't neffens it boek Deuteronomium fan it Alde Testamint God de Tsien Geboaden oan Moazes joech. By de Hoareb sloech Moazes mei de stôk wetter út de rots Eksodus 17:5. Ek moete de profeet Elía God by de Hoareb (1 Keningen 19:1) nei't Elía flechtsje moast foar de wraak fan keninginne Izébel.
Lokaasje
Yn de tradysje wurdt Hoareb sûnt de 4e iuw lokalisearre yn it suden fan it skiereilân Sinaï, in plak dat bekend stiet as de Jebel Musa, (Berch fan Moazes), mar der binne folle mear plakken dy't oanspraak meitsje op it plak. Fêst stiet dat de berch earne lizze moat yn it grûngebiet dêr't eartiids de stam fan de Midianiten wenne. Op grûn fan stúdzje, ûndersyk en tal fan fynsten yn de jierren 1980 foege de Italjaan Emmanuel Anati de berch Karkom yn de Negev-woastyn yn Israel oan de list fan mooglike plakken ta.
Namme
Yn Eksodus 3:1 en 1 Keningen 19:8 wurdt Hoareb de "Berch fan God" neamd (of de Berch fan YHWH).
Christiaan Moll
Hy waard berne as soan fan dr. Jakob Moll (1889-1952), rektor fan it Kristlik Lyseum yn Hurderwyk, en Jolina Wielinga (1894-1955). Hy studearre ôf yn de rjochten en gie yn 1956 oan't wurk by de gemeente Ljouwert. Yn 1959 ferruile er dy gemeente foar de gemeente Utingeradiel dêr't er it ta kommys brocht. Yn oktober 1961 waard er boargemaster fan de gemeenten Kwadijk, Middelie en Warder yn Noard-Hollân en fan 1970 ôf wied er boargemaster fan Callantsoog. Ut reden fan sûnens waard him yn maaie 1976 ûntslach jûn. Dêrnei ferhuze er nei Fryslân.
Neakenfotografy
Yn it foarste plak moat men dêrby tinke oan wittenskiplike en ûnderrjochtsjende doelen, lykas etnografyske stúdzjes, ûndersyk nei de minsklike fysiology, en ûnderwiis op it mêd fan biology en mear spesifyk seksuële omgong. By foto's dy't om sokke redens makke wurde, leit de klam net op skientme of erotyk, mar op it ûnderwerp wêrfoar't de foto makke wurdt. Sokke foto's binne yn begjinsel fan in illústratyf aard, en krije dêrom gauris in ûnderskrift dat de oandacht fêstiget op wichtige ûnderdielen om 'e byhearrende tekst te ûnderstypjen.
Oard foarmet neakenfotografy in wichtich ûnderdiel fan fotografyske keunst, wêrby't mei û.m. kosmetika en beljochting de klam lein wurdt op 'e estetyske skientme en op kreätiviteit, sadat erotyk mar in bykommende saak wurdt. Yn dizze foarm giet neakenfotografy werom oant de njoggentjinde iuw, fuort nei't de fotografy útfûn wie. Manlike neakenens hat hjirby altiten minder populêr west as froulike neakenens, mar dat wie ek al sa by neakenskilderijen, wêr't dizze keunstfoarm eins in fuortsetting fan is.
Christiaan Moll
Yn 1998 stoar Moll yn de âldens fan 74 jier en waard beïerdige op it Noarderbegraafplak yn Ljouwert.
Hoareb
Namme
Op oare plakken yn 'e Bibel fine de foarfallen plak op de Berch Sinaï. De measte gelearden tinke dat Sinaï en Hoareb twa ferskillende nammen foar ien en itselde plak binne. Der binne lykwols ek guon dy't tinke dat it wolris twa ferskillende plakken west hawwe kinne.
De reformator Jehannes Kalvyn wie fan betinken dat it by Sinaï en Hoareb om deselde berch gyng. Neffens Kalvyn waard de eastlike kant fan de berch Sinaï neamd en de westlike kant Hoareb. De Spaanske rabbyn Abraham ibn Ezra stelde út dat it om ien berch gyng mei twa toppen, dy't foar de ferskillende nammen soargen.
Joseph Delaney
Joseph Henry Delaney (Preston, 25 july 1945 - Manchester 16 augustus 2022) wie in Ingelsk skriuwer. Delaney is it meast ferneamd wurden troch de rige The Wardstone Chronicles út 2004-2014, yn it Nederlânsk oerset as De Geestenjager rige.
Delaney ferstoar op 16 augustus 2022, yn 'e aldens fan 77 jier.
Neakenfotografy
Trêd is der glamourfotografy, wat in sjenre fan fotografy is wêrby't de ûnderwerpen, dy't faker al as net froulik binne, portrettearre wurde op in romantyske of seksueel oantreklike manear. De modellen kinne dêrby folslein oanklaaid of foar in part ûntklaaid wêze, mar binne nea hielendal neaken. Ek minderjierrigen kinne it ûnderwerp wêze fan glamourfotografy, mar dy sille dan net ûntklaaid yn byld brocht wurde.
In stap fierder giet neakenfotografy foar folwoeksenen, bekend út neakenblêden as de Playboy en de Penthouse, wêrby't in neakenmodel hielendal út 'e klean giet en faak ek har fagina sjen lit. Al moat hjirby oantekene wurde dat in protte fotorapportaazjes út 'e Playboy, benammen dy fan bekende persoanen, keunstsinnige aspiraasjes hawwe. Soks is faak daliks al te sjen oan it format: as de rapportaazje hielendal of foar in part yn swart-wyt is, wol men it yn 'e regel artistyk lykje litte.
Wer in stap fierder giet pornografyske fotografy, wêrby't de modellen net inkeld neaken posearje, mar boppedat seksuële hannelings ferrjochtsje, dy't útinoar rinne kin fan masturbaasje oant folslein geslachtsferkear. Oer it algemien wurdt hjir de grins lutsen fan wat noch ta neakenfotografy rekkene wurde kin, en falt pornografyske fotografy dêr dus net ûnder.
Theodorus Niemeyer
Theodorus Niemeijer (Grins, 27 juny 1822 – 12 augustus 1910) wie in Grinzer keapman en tabaksfabrikant. Yn 1848 naam er de tabakshannel "Het wapen van Rotterdam" fan syn heit oer en sette út ein mei de produksje fan ferskate soarten tabak. De oername helle de krante, sitaat: "belovende in alles eene zuinige en solide behandeling".
Under Niemeijer die it bedriuw it bêst; hy wurdt beskôge as de oprjochter fan it lettere ynternasjonale bedriuw Koninklijke Theodorus Niemeyer BV. Hy wie direkteur fan 1848 oant 1893. Albert Willem, syn soan, waard nei him direkteur. Hy besleat dat it bedriuw ûnder syn heite namme fuortset wurde soe.
Niemeijer is beïerdige op de begraafplak Moscowa yn Arnhim.
Gifhorn (Landkreis)
De lânkring Gifhorn is in bestjoerlik distrikt yn it easten fan it Dútske bûnslân Nedersaksen.
Geografy
De hichte fan it lân ferskilt fan 46 meter boppe seenivo oan de Aller by Müden oant it heechste punt fan 124 meter boppe seenivo yn it noarden fan de lânkring by Sprakensehl.
Skiednis
De lânkring waard yn 1885 troch it Prusysk regear ynsteld. Yn 1932 waard de eardere kring Isenhagen it noardlike diel fan de lânkring Gifhorn. Oarspronklik makke Wolfsburg diel út fan de lânkring, mar sûnt 1951 waard Wolfsburg in kringfrije stêd. Troch de yndieling fan de stêd Fallersleben by Wolfsburg yn 1974 ferlear de lânkring Gifhorn op 'e nij in diel fan it gebiet.
Polityk
De politike ferhâldings yn de lânkring Gifhorn wiene eartiids hiel oars as yn de rest fan Dútslân. Fakentiden smieten partijen, dy't earne oars sûnder betsjutting wiene, yn Gifhorn krekt hiele hege eagen by ferkiezings. De klassike tsjinstellings tusken lofts en rjochts of tusken katoliken en protestanten telden yn de polityk fan Gifhorn minder, mar namste mear it ferset fan de Welfen (Deutsch-Hannoversche Partei) tsjin de anneksaasje troch Prusen. Ek de konservative Prusen hiene harren oanhingers, lykas yn de Deutschnationale Volkspartei. Yn 1920 wie de útslach fan de kring Gifhorn foar de rykdeiferkiezings: Welfen 48,7 %, SPD (Sozialdemokratische Partei Deutschlands) 27,9 %, DVP (Deutsche Volkspartei) 8,6 %, DNVP (Deutschnationale Volkspartei) 8,2 %. De katolike Zentrumpartei spile gjin rol yn de lânkring Gifhorn en bleau altiten ûnder de 1% hingjen.
By ferkiezings yn 1930 waard de NSDAP mei 34,2% fan de stimmen de grutste partij fan de lânkring. By de ferkiezings fan april 1932 wûn de NSDAP op 'e nij yn Gifhorn, mei 68,1% fan de stimmen wist de NSDAP yn de lânkring sels ien fan de bêste risseltaten yn it hiele Ryk te heljen (PD 14,2 %, Welfen 6,4 %, KPD (Kommunistische Partei Deutschlands) 5,0 %, DNVP 4,1 % en alle oare partijen bleaun ûnder 1 %). By de ryksdeiferkiezings fan maart 1930 keazen 73% fan de stimgerjochtigen op de NSDAP. Nearne oars yn it ryk wie it perzintaazje NSDAP-stimmen sa heech. Nei de Twadde Wrâldkriich bleaune tige rjochts-konservative partijen as DP (Deutsche Partei), de DRP (Deutsche Reichspartei) en de SRP (Sozialistische Reichspartei) yn de polityk fan de lânkring in fertsjintwurdiging hâlden. Pas yn de jierren 1960 ferskode de politike foarkar mear nei it midden en waard de lânkring in bolwurk fan de CDU Christlich Demokratische Union Deutschlands. Letter ûntwikkele de politike foarkar fan de befolking fan de lânkring him stadichoan nei in Dútske trochsnit.
Befolking
Fral nei de Twadde Wrâldkriich feroare de struktuer fan de befolking foars. Wylst yn it kringgebiet (op basis fan de grinzen nei 1951) yn 1821 mar 31.940 minsken wennen en troch oanwaaks yn 1939 oant 65.739 tanommen wie, lieten de statistiken fan 1950 nettsjinsteande de kriich in taname oant 119.281 sjen. Dêrûnder wiene ek 52.072 flechtlings, dy't benammen út it easten ferdreaun wiene.
Gemeenten
thumb|330px|left|Gemeenten yn de lânkring Gifhorn Ienheidsgemeenten
Samtgemeinden mei de dielnimmende gemeenten
Gemeentefrij gebiet (net bewenne)
* Sit fan it bestjoer fan de samtgemeinde.
Leienske Ryn
It wetter waard foar in part yn de Lette Midsiuwen en foar in part yn de santjinde iuw groeven om't de rin fan de Alde Ryn hieltyd mear meändere en fersâne.
De Utertske wyk Leidsche Rijn is nei it kanaal neamd.
Skiednis
Al om 700 hinne waard der in kanaal groeven tusken Utert en Vleuten. Doe't it part tusken Vleuten en Harmelen stadichoan te smel waard, waard yn 1381 it Alde Rynkanaal tusken Utert en Harmelen groeven.
Under de útwreidingsplannen fan de Utertske boargemaster Hendrick Moreelse yn 1662-1665 waard der in koarter paad foar in wetterwei groeven, de Leienske Ryn, dy't de ferbining makke dêr't de Alde Rynkanaal in bocht nei it noardeasten makke. Op it plak dêr't it nije kanaal mei de Alde Ryn ferbûn, boude ealman Everard Meyster it lângoed Oog in Al.
Letter waard de namme Leidsche Rijn brûkt foar de gânse rin tusken Utert en Harmelen.
Aurealis Award
Kategoryen
Troch de jierren hinne binne de kategoryen wêryn't de Aurealis Awards útrikt wurde, wat feroare. Anno 2016 besteane de folgjende kategoryen: Sûnt 2009 wurdt fierders op 'e útrikking fan 'e Aurealis Awards ek de Kris Hembury Encouragement Award, in oanfiteringspriis, útrikt, hoewol't dat feitliks gjin Aurealis Award is.
Nakadakultuer
Nakada I
Nakada I stiet ek wol bekend as it Amratysk Tiidrek. Dat is ferneamd nei it argeologysk fynplak Amra, dat fuortby Abydos leit. Nakada I folge op 'e Tasakultuer en de Badarikultuer. Neffens tradisjonele datearrings barde dat om 4400 f.Kr. hinne, mar yn 2013 kaam in wittenskiplik ûndersyk troch argeologen fan 'e Universiteit fan Oxford, wêrby't wurke waard mei koalstofdatearring fan opdobbe artefakten, út op in folle lettere begjintiid, omtrint 3800 f.Kr. of 3700 f.Kr. Krekt as eardere kultueren yn 'e Egyptyske prehistoarje is Nakada I fral in lokale doarpskultuer wêryn't net folle spoaren werom te finen binne fan maatskiplike stratifikaasje (d.w.s. it bestean fan ûnderskate maatskiplike klassen), alteast net ynsafier't dat fêststeld wurde kin oan 'e hân fan grêfgeskinken. Der waard hannel dreaun mei Núbje yn it suden, de woastynoäzes yn it westen en de Levant yn it noardwesten.
Nakada II
Nakada II stiet ek wol bekend as it Gerzeysk Tiidrek, ferneamd nei Al-Girza, by de Fajûm-oäze. Dizze perioade ûntjoech him om 3500 f.Kr. út Nakada I en fersprate de Nakadakultuer oer de hiele Nyldelling fan it moderne Egypte. Nakada II kin sjoen wurde as in kearpunt yn 'e skiednis fan Egypte, mei't yn dit tiidrek wichtige stêden ta ûntwikkeling kamen, lykas Hierakonpolis, Koptos, Abydos en Nakada. Der ûntstiene stêdsteaten dy't mei-inoar oarloch fierden en inoar feroveren, sadat it proses fan 'e Egyptyske steatsformaasje op gong kaam. Trochdat de stêdsteaten bestjoerd waarden troch keningen, wie der ek foar it earst dúdlik sprake fan maatskiplike stratifikaasje. Fierders is Nakada II de earste perioade yn 'e Egyptyske skiednis wêrfan't mei wissichheid fêststeld is dat der hannelskontakten mei Mesopotaamje ûnderholden waarden.
Nakada III
Nakada III wurdt ek wol it Semainysk Tiidrek neamd (nei it argeologysk fynplak by As-Semaina). In oare, wat misliedende oantsjutting is Dynasty 0, om't dizze lêste faze fan 'e Nakadakultuer foarôfgie oan 'e dynastyke perioade fan Egypte. Nakada III foel fierders gear mei it Proto-Dynastyk Tiidrek. De perioade begûn omtrint 3200 f.Kr. en rûn oant likernôch 3000 f.Kr., doe't er oergie yn it Ier-Dynastyk Tiidrek. Under Nakada III sette it steatsfoarmingsproses troch en ûntstie úteinlik, troch de ferovering fan Neder-Egypte troch Opper-Egypte, ien feriene Egyptyske steat. Ut deselde tiid datearje ek de ierst oerlevere hieroglife-ynskripsjes yn it Egyptysk. De hieroglifen soene as skrift ûntstien wêze kinne as reäksje op it kontakt mei Mesopotaamje, dêr't al langere tiid it spikerskrift yn gebrûk wie, mar se binne dêr beslist net fan ôflaat, om't de beide skriftfoarmen radikaal faninoar ferskille. De measte egyptologen beskôgje Narmer as de lêste kening fan it Proto-Dynastyk Tiidrek en teffens as de earste kening fan 'e Earste Dynasty fan Egypte.
Keunstriden op de Olympyske Winterspullen 2010
De XXIe Olympyske Winterspullen waarden fan 12 oant en mei 28 febrewaris 2010 hâlden yn Vancouver, yn Kanada. It keunstriden wie yn it Pacific Coliseum.
Pacific Coliseum
It Pacific Coliseum waard yn 1968 boud foar de Pacific National Exhibition Der wie plak foar 15.038 taskôgers. Yn 1984 waard de iishal renovearre en yn 2006 waard it ferboud foar de Olympyske Winterspullen fan 2006; der wie doe plak foar 16.281 taskôgers.
Faxe (gemeente)
Faxe is in gemeente op it eilân Fún yn de Deenske regio Seelân.
By de gemeentlike weryndieling fan 2007 waarden de gemeenten Fakse, Haslev en Rønnede gearfoege ta de gemeente Faxe.
It gemeentehûs fan Faxe stiet yn Haslev oan de Frederiksgade 9.
Plakken
De tsien grutste bewenne plakken yn de gemeente binne:
Akihiro Nishimura
(8 augustus 1958) is in eardere Japansk fuotballer. Earder spile foar Yanmar Diesel.
Kromme Ryn
thumb|Lokaasje Kromme Ryn thumb|De Kromme Ryn by Cothen De Kromme Ryn is in rivier mei in langte fan 28 km yn de Nederlânske provinsje Utert. De namme komt fan al de bochten en kronkels dy't de rivier hat.
Yn de Romeinske tiid wie de rivier de noardlikste en de wichtichste ôfspjalting fan de wichtige rivier de Ryn. Oan de súdkant fan de rivier bouden de Romeinen harren forten as part fan de Limes Germanicus.
De Kromme Ryn spjalt ôf fan de haadstream Nederryn-Lek by it stedsje Wyk by Duerstêd, dat yn de Midsiuwen Doarestêd hiet. Dêrnei rint de rivier mei slaggen en bochten troch de provinsje Utert by de plakken Cothen, Werkhoven, Odijk en Bunnik del en it einiget yn de stedsgrêft fan de stêd Utert.
Oarspronklik waard de stêd Utert boud troch de Romeinen as in fort (Traiectum) by it plak dêr't de Kromme Ryn ôfspjalt yn de Fecht nei it noarden en de Leienske Ryn nei it westen. De Leienske Ryn rûn foar in part binnen de stedsmuorren fan Utert en waard kanalisearre en foarmje de grêft Oudegracht. De Rivieren Leienske Ryn en de Fecht rinne fierder fan de stedsgrêft ôf en binne winliken de fuortsetting fan de Kromme Ryn.
Malvino Salvador
thumb|Malvino Salvador Malvino Ramos Salvador (Manaus, 31 jannewaris 1976) is in Brazyljaansk akteur.
De Havilland Leopard Moth D.H. 85
Untwerp
De Leopard Moth wie de opfolger fan de D.H.80 Puss Moth dêr't ek ûnderdielen fan itselde wiene. It tastel like in protte op syn foargonger, mar yn 't plak fan in stielen buisframe krige it nije tastel in lichter houten frame. Dat hie fan gefolch dat de prestaasjes fan it tastel bot ferbetteren mei gebrûk fan itselde type motor. De fleander siet midden foar yn foar de twa passazjiersstuollen. De fleugels koene opteard wurde foar stâljen yn de hangaar.
Operasjonele skiednis
It prototype fleach foar it earst op 27 maaie 1933 en wûn july dat jier de King's Cup Race' mei in trochseed faasje fan 224.5 km/o; Geoffrey de Havilland wie de piloat. Totaal waarde der 133 tastellen boud, 71 foar partikuliere yn Grut Brittanje en 10 foar Austraalje. Teffens waarden tastellen ferkocht oan Frankryk, Dútslân, Yndia, Súd-Afrika en Switserlân. De produksje fan de Leopard Moth einige yn 1936.
Yn de Twadde Wrâldoarloch kamen 44 Leopard Moths yn militêre tsjinst yn Grut-Brittanje, Austraalje en noch wat oare lannen, meast waarde se brûkt foar ferbiningsdoelen. Nei seis jier yntensyf gebrûk wiene der noch een pear oer dêr't in lyts tal fan 70 jier nei produksje noch fleanree wiene. Yn 2009 wiene der yn it Feriene Keninkryk noch seis tastellen fleanree.
Technyske gegevens
thumb|250px|Fan siden sjoen
Nederryn
thumb|Lokaasje Nederryn thumb|Nederryn by Arnhim De Nederryn is in rivier yn Nederlân en in ôfspjalting fan de Ryn, fan it gearrinnen mei de Alde Ryn by Angeren ôf, dêr't it de fuortsetting fan it Pannerdensk Kanaal foarmet, oant ta Wyk by Duerstede. Dêr wurdt de haadstream de Lek neamd, en de âlde stream wurdt de Kromme Ryn neamd.
Skiednis
De Nederryn wie yn de Romeinske Tiid part fan de Limes Germanicus.
Eartiids begûn de Nederryn in pear kilometer fjirder de stream op as hjoed-de-dei en foarme de eartiidske ôfspjalting fan de Nederryn en de Waal in boarne fan oerstreamings. Dat probleem waard ferholpen mei it graven fan it Pannerdensk Kanaal en it ôfdamjen fan de bopperin fan de Nederryn.
Wite Tsjerkje (Boelensloane)
It Wite Tsjerkje is in fuortsette grifformearde tsjerke yn Boelensloane.
Skiednis
It Wite Tsjerkje waard yn 1905 as in herfoarme evangelisaasjekapel boud.
Sûnt de skuorring fan de grifformearde gemeente fan De Kompenije yn 2006, koe de dêrút ûntsteane fuortsette grifformearde gemeente it gebouke hiere fan de herfoarme tsjerke fan Surhústerfean.
Nei trije jier fusearre de herfoarme gemeente fan Surhústerfean mei de grifformearde gemeente. It tsjerkje waard doe op 16 oktober 2009 ferkocht oan de fuortsette grifformearde gemeente, dy't der noch jimmeroan alle sneinen gebrûk fan makket.
De leden fan de fuortsette grifformearde gemeente komme fan De Kompenije en Boelensloane, mar ek út Drachten en oare plakken.
Gilles (hillige)
Gilles of Gillis (fan it Latynske Ægidius fia it Frânske Gilles; Atene (Byzantynske Ryk), ±650 – Septimania (Frankyske Ryk), ±710), ek bekend as Gilles de Klúzner, wie in kristlike hillige út it Byzantynske Ryk, dy't syn libben benammen trochbrocht yn 'e Provâns, yn wat no súdlik Frankryk is. Hy stifte in abdij yn it letter nei him ferneamde plak Saint-Gilles-du-Gard, yn it departemint Gard, dêr't syn grêftombe him nei syn dea ûntjoech ta in beafeartsplak. Gilles is ien fan 'e saneamde Fjirtjin Hillige Helpers.
Wite Tsjerkje (Boelensloane)
Oargel
It ienmanualige oargel fan de tsjerke hat acht registers en in oanhongen pedaal.
Gilles (hillige)
Libben
De Legenda Aurea bringt Gilles yn ferbân mei de stêd Arles, mar neffens de measte oare leginden loek er him yn 'e neite fan Nîmes djip yn it wâld werom, en brocht dêr in grut tal jierren as klúzner yn iensumens troch. Syn iennichste selskip soe yn dy tiid bestien hawwe út reaharten, wêrfan't de hinen him yn guon ferhalen drinke lieten fan harren molke. Syn iten wie fegetarysk. Syn ûntwyk waard úteinlik ûntdutsen troch de jagers fan 'e kening, dy't in hine efterfolgen nei de hutte fan 'e klúzner. Se skeaten in pylk ôf, mar rekken ynstee fan 'e hine de klúzner, dy't dêrtroch letter de patroanhillige fan 'e lichaamlik beheinden waard.
Yn 'e leginden is de kening Wamba, in hearsker oer de Fisigoaten, dy't lykwols yn 'e tiid fan Gilles syn libben al lang net mear yn súdlik Frankryk húsmannen. Yn it oarspronklike ferhaal moat it dêrom in kening fan 'e Franken west hawwe. Hoe dan ek, hy bea Gilles fan alles oan om 'e die fan syn jagers goed te meitsjen, mar Gilles betanke freonlik foar eltse eare. Dêrtroch stige er noch fierder yn 'e achtinge fan 'e kening, en doe't er oanjoech dat er eins wol in stikmannich learlingen hawwe woe om syn opdiene kennis troch te jaan, liet de kening foar him in kleaster sette yn 'e delling dêr't er al dy jierren taholden hie. Gilles pleatste dat ûnder de regels fan 'e Benediktynske Oarder. Omtrint 710 kaam er yn datselde kleaster te ferstjerren. Hy hie doe al in grutte reputaasje wûn omreden fan syn foarbyldige libbensstyl en it dwaan fan ferskate wûndertekens.
In oar bekend ferhaal oer Gilles fertelt dat, wylst Gilles in mis opdroech wêryn't bidden waard om Karel de Grutte syn sûnden te ferjaan, in ingel in brief op it alter lei. Dêr soe in sûnde yn beskreaun stien hawwe dy't sa ferskriklik wie dat Karel de Grutte him ûnder de bycht nea doarst hie te neamen. Ferskate Latynske en Frânsktalige teksten, wêrûnder de Legenda Aurea, ferwize nei dy geheime 'Sûnde fan Karel de Grutte' (sûnder trouwens te fertellen wat dy sûnde wie). Dit ferhaal giet lykwols yn tsjin 'e histoaryske berte- en stjertejierren fan Karel de Grutte (±742-814), dêr't út blykt dat Gilles al tritich jier dea wie ear't Karel berne waard.
Ferearing
Yn 1562, ûnder de Frânske Godstsjinstoarloggen, waarden de relikwyen fan Gilles oerbrocht nei Toulouse, om se te rêden fan 'e Hugenoaten. Neitiid rûn it tal pylgers tebek. Doe't trije iuwen letter, yn 1862, de relikwyen werombrocht waarden nei Saint-Gilles-du-Gard, en doe't yn 1865 dêr ek de grêftombe fan Gilles werûntdutsen waard, begûnen fromme roomsen wer op beafeart te gean nei de Sint-Gillesabdij. Behalven yn 'e Roomsk-Katolike Tsjerke wurdt Gilles ek fereare troch in diel fan 'e Eastersk-Katolike Tsjerken en fierders troch de Eastersk-Otterdokse Tsjerken en de Anglikaanske Tsjerke.
Gilles is de patroanhillige fan bidlers, boarstfieding, earmen, ferstjitlingen, hynders, hoefsmidden, klúzners, lichaamlik beheinden, pasjinten fan epilepsy, kanker en lepra, lju dy't oan nachtfrees lije, rammen, sljochtsinnigen, spoaremakkers, ûnfruchtberen en wâlden. Hy wurdt ek oanroppen ta beskerming foar de pest, eangst yn 'e bernetiid en foar klinyske depresjes, benammen yn Normanje. Syn wichtichste hillichdom is noch altyd de Sint-Gillesabdij yn Saint-Gilles-du-Gard, mar dêrnjonken nimt ek de Sint-Gilleskatedraal yn 'e Skotske haadstêd Edinburgh in foaroansteand plak yn. It fêste attribút, dêr't men Gilles yn ôfbyldings oan werom ken, is de hine of de pylk. Syn hjeldei falt op 1 septimber. Gilles is ien fan 'e saneamde Fjirtjin Hillige Helpers, en de iennichste fan dy groep dy't gjin martelder is.
Njonken Saint-Gilles-du-Gard binne noch njoggentjin oare stêden nei Gilles ferneamd. Plakken dêr't relikwyen fan him bewarre wurde, binne Saint-Gilles-du-Gard, Toulouse en in grut tal oare Frânske stêden, en om utens Antwerpen, Brugge en Doarnik yn Belgje, Keulen en Bamberg yn Dútslân, Rome en Bologna yn Itaalje, Praach yn Tsjechje en Esztergom yn Hongarije. Hy is ek de patroanhillige fan in grut tal stêden, te witten: Edinburgh yn Skotlân, Graz en Sankt-Gilgen yn Eastenryk, Neurenberch, Osnabrück, Breunswyk en Wollaberg yn Dútslân en Sint-Gilles en Sint-Gilles-Waas yn Belgje. Yn Rome is de tsjerke Sant'Egidio nei him ferneamd.
Satoshi Tezuka
(4 septimber 1958) is in eardere Japansk fuotballer. Earder spile foar Fujita Industries.
Katakombe
Algemien
Katakomben besteane faak út yngewikkelde gongestelsels en kinne foege labyrinten wêze. Sy binne troch minsken makke om har te ferskûljen as om deaden by te setten. De wanden hawwe faak ienfâldige grêfnissen dy't loculi neamd wurde en dy't ôfsletten waarden mei in plaat fan terrakotta as moarmer. Rikere famyljes hiene faak ryklik fersierde eigen grêfkeamers. Der binne katakombes yn ûnder oaren Rome, Napels, Sicilië, Malta en Noard-Afrika, ûnder mear yn Cyrene. Letter iuwen waarden ek oare ûnderierdske tsjerkôven en ossuariums as katakomben oantsjut, lykas dy yn Parys en Valkenburg. Katakomben binne ek brûkt as skûlplak yn oarloggen, as skûlplak foar smokkelders en as moetingsplak foar kultoanhingers.
Rome
De katacomben fan Rome binne antike tunnelstelsels mei ûnderierdske grêven ûnder en yn de omkriten fan Rome. Der binne teminsten fjirtich, wêr't guon fan earst yn de twadde helte fan de tweintichste iuw ûntdutsen binne. Sy binne fral bekend as de grêven fan de earste kristenen dêre, mar der binne ek Romeinske en joadske grêven ûnder, soms yn aparte katakomben, mar ek meiïnoar.
Meidat de kristenen yn Rome yn de twadde iuw ferfolge waarden, sochten sy nei in manier om harren deaden yn it geheim begrave te kinnen. De ûndergrûn fan Rome bestiet út sêfte dowestien, dat it wie frij maklik om dêryn tunnels te meitsjen, wylst it stientme ferhurdet at it mei de lucht yn kontakt komt. In protte tunnels binne kilometers lang en kinne wol trjie ferdjippings hawwe.
Valkenburg oan de Geul
Yn Valkenburg yn Limburch is yn in ûndergrûnske mergeldollerij, oan de Plenkertstrjitte, fan 1908 oant 1913 in replika neffens de feiten fan de wichtichste dielen fan de katakomben fan Rome stal jûn, dy't noch altyd te besjen is.
Edward S. Godfrey
Edward S. Godfrey (folút: Edward Settle Godfrey; Kalida (Ohio), 9 oktober 1843 – Cookstown (Nij-Jersey), 1 april 1932) wie in Amerikaansk militêr dy't focht yn 'e Amerikaanske Boargeroarloch, de Grutte Sû-Oarloch fan 1876, de Nez Persé-Oarloch, de Spaansk-Amerikaanske Oarloch en de Filipynsk-Amerikaanske Oarloch. Hy wie belutsen by sawol it Bloedbad fan de Washita, yn 1868, as it Bloedbad fan Wounded Knee, yn 1890. Teffens oerlibbe Godfrey de ferneamde Slach oan de Little Bighorn, om úteinlik op te klimmen ta de rang fan brigadegeneraal. Yn 1894 waard him de Medal of Honor takend, de heechste Amerikaanske militêre ûnderskieding.
Jonkheid en oplieding
Godfrey waard yn 1843 berne yn Kalida, yn 'e Amerikaanske steat Ohio, as de soan fan Charles Godfrey en dy syn frou Mary Chambers. Oan it begjin fan 'e Amerikaanske Boargeroarloch (1861-1865) naam er as sljochtwei soldaat tsjinst yn it Noardlike Leger. Yn dy hoedanichheid tsjinne er fan april oant augustus 1861 by it 21e Frijwillige Ynfanteryrezjimint fan Ohio. Fanwegen de feardichheden dy't er ûnder syn tsjinsttiid betoand hie, waard er yn 1863 talitten ta de Amerikaanske Militêre Akademy te West Point, dêr't er yn 1867 ôfstudearre as op 52 nei bêste learling út in klasse fan 63.
Karriêre
Neitiid waard Godfrey op 17 juny 1867 as twadde luitenant tafoege oan it Amerikaanske 7e Kavaleryrezjimint fan luitenant-kolonel George Armstrong Custer, dat earst yn Fort Riley, yn Kansas, legere wie, mar yn 1873 oerpleatst waard nei Fort Abraham Lincoln, yn 'e Dakota's. Yn 1868 naam er diel oan it Bloedbad fan de Washita, wêrby't it rezjimint it winterkamp fan it opperhaad Swarte Tsjettel fan 'e Súdlike Sjajinnen oanfoel en foar in diel útmoarde. Neitiid wie Godfrey fan 1871 oant 1873 yn detasjearre tsjinst yn Yorkville, yn 'e steat Súd-Karolina, dêr't er diel útmakke fan 'e Noardlike besettingsmacht yn it yn 'e Boargeroarloch fersleine Suden. Nei syn weromkear by de 7e Kavalery naam Godfrey yn 1873 diel oan 'e Yellowstone-ekspedysje nei Montana, en yn 1874 oan 'e kontroversjele Ekspedysje nei de Black Hills, wêrby't goud yn 'e foar de Lakota hillige Black Hills fûn waard, mei de Goudkoarts fan 'e Black Hills ta gefolch.
Under de Grutte Sû-Oarloch naam Godfrey as befelhawwer fan K Kompanjy fan it 7e Kavaleryrezjimint diel oan 'e simmerkampanje fan 1876, wêrby't er op 25 en 26 juny meifocht yn 'e ferneamde Slach oan de Little Bighorn, yn súdlik Montana, tsjin 'e Lakota, Noardlike Sjajinnen en Noardlike Arapaho. Hoewol't Custer sels mei in detasjemint besteande út fiif kompanjyen op in heuveltop besingele rekke en troch de Yndianen folslein ferdylge waard, oerlibbe Godfrey de slach om't er ta it detasjemint fan kaptein Frederick Benteen hearde. Dat waard mei it detasjemint fan majoar Marcus Reno twa dagen lang op in oare heuvel belegere, mar wist stân te hâlden oant it ûntset waard troch farske Amerikaanske troepen ûnder lieding fan brigadegeneraal Alfred Terry en kolonel John Gibbon. Neitiid skreau Godfrey in ferslach fan syn ûnderfinings ûnder de fjildslach, dat yn jannewaris 1892 publisearre waard yn it tydskrift Century Magazine, en dêrnei noch ferskate kearen yn oare publikaasjes werprinte waard. Mei dat skriuwen oefene Godfrey in grutte ynfloed út op 'e publike persepsje fan 'e Slach oan de Little Bighorn en it liederskip fan Custer.
Yn 1877 focht Godfrey mei de rang fan kaptein yn westlik Montana mei yn 'e Nez Persé-Oarloch, tsjin 'e Nez Persé, wêrby't er op 30 septimber 1877 slim ferwûne rekke yn 'e Slach by Bear Paw. Nettsjinsteande dat ferbiet er de pine en behold er de rest fan 'e slach it befel oer syn kompanjy. Yn 1894 waard him dêrfoar de Medal of Honor takend, de heechste Amerikaanske militêre ûnderskieding. Fan 1879 oant 1883 wie Godfrey dosint kavalerytaktyk oan 'e Amerikaanske Militêre Akademy te West Point. Neitiid naam er yn 1890 diel oan it Bloedbad fan Wounded Knee, wêrby't it Amerikaanske Leger ûnder barre winterske omstannichheden in grutte groep fan yn 't foar fierhinne ûntwapene oanhingers fan 'e Yndiaanske geastedûnsbeweging ôfslachte, mei 297 deaden ta gefolch, meast froulju en bern.
Yn febrewaris 1890 waard Godfrey befoardere ta majoar. Under de Spaansk-Amerikaanske Oarloch tsjinne er yn 1898 yn Kuba, as befelhawwer fan it út saneamde buffalo soldiers besteande Amerikaanske 9e Kavaleryrezjimint, en fan 1901 oant 1903 focht er ûnder de Amerikaansk-Filipynske Oarloch op 'e Filipinen. Op 17 jannewaris 1907 waard Godfrey befoardere ta de rang fan brigadegeneraal en krige er it befel oer it militêre Departemint fan de Missoury. Hy swaaide op 9 oktober 1907 ôf. Under de Earste Wrâldoarloch fierde er by de seremoniële begraffenis fan 'e Unbekende Soldaat, te Arlington, twa pelotons fan Medal of Honor-winners oan.
Priveelibben
Godfrey troude twa kear. Syn earste frou stoar foar 1892. Yn 1932 wiene syn oerlibjende bern út syn earste houlik Mary Godfrey en Edward S. Godfrey jr., dy't dokter wurden wie. Op 6 oktober 1892 wertroude Godfrey mei in Ida D. Emely (1856-1941), dy't him oerlibje soe.
Ferstjerren
Godfrey stoar op 1 april 1932 thús, yn it doarp Cookstown, op it plattelân fan 'e Amerikaanske steat Nij-Jersey. Hy waard mei alle militêre eare begroeven op it Nasjonaal Begraafplak Arlington, by Washington, D.C. Nei har ferstjerren kaam syn twadde frou dêr njonken him te lizzen.
Yuji Sugano
(14 april 1961) is in eardere Japansk fuotballer. Earder spile foar Nagoya Grampus Eight.
Tsjerke fan Augsbuert-Lytsewâld
De Tsjerke fan Augsbuert-Lytsewâld is in eardere herfoarme tsjerke yn it buorskip Augsbuert-Lytsewâld. De tsjerke waard boud yn 1782 op de fûneminten fan in midsiuwske foargong. As de earste fan in rige waard de tsjerke yn 1971 oerdroegen oan de yn 1970 oprjochte Stifting Alde Fryske Tsjerken.
Skiednis
Boppe de tagong fan de tsjerke is in gevelstien mei it wapen fan Kollumerlân oanbrocht.
Wylst der oan de tsjerke wurke waard, stoartte yn 1912 de toer yn. Dêrnei folge de weropbou fan it westlike diel fan de tsjerke.
Yn de toer mei in ynsnuorre spits hinge eartiids in yn 1917 yn Heiligerlee getten klok. Dy klok waard yn de Twadde Wrâldkriich troch de besetter foardere en omraand. De ferfanging fan de klok folge yn 1950.
Gebrûk
Tsjerklik foarme Augsbuert-Lytsewâld in kombinaasje mei de herfoarme gemeente fan Kollum. In 19e iuwske oerienkomst ferplichte de dûmny fan Kollum fjouwer kear yn 't jier in tsjinst te fersoargjen. De tsjerke waard op 10 novimber 1971 as earste Fryske tsjerke oerdroegen oan de Stifting Alde Fryske Tsjerken, mar noch oant 1977 kaam de herfoarme gemeente fan Kollum de ferplichting nei om alle jierren fjouwer tsjinsten te fersoargjen. Doe krige de tsjerke oant 2010 in nije bestimming as muzykkapel. Ek tsjinnet de tsjerke as kapel foar routsjinsten en it sluten fan houliken.
Beskriuwing ynterieur
It ynterieur wurdt ôfsletten troch in tonferwulft.
De preekstoel datearret fan 1668 en hat in fjouwerkante kûp en klankboerd. Op it foarste paneel steane Moazes en Aaron op in fuotstik, dy't de tafelen fan de Wet heech hâlde. Tusken harren yn stiet de arke fan it ferbûn en dêrûnder is it alliânsjewapen Aylva-Aylva oanbrocht. By de preekstoel leit it lit fan in sark út de 12e iuw. It is fersierd mei kromstêven en krusen en tsjinne om it grêf fan in pryster ôf te dekken.
Oan de noardlike en súdlike muorren hingje twa grutte roubuorden foar de Fan Scheltinga’s út 1708 en 1712. Ek binne yn de tsjerke sûnt de reformaasje de nammen fan de dûmny's ferivige. As earste wurdt "Petrus pastor weleer, roomsch priester om de waarheid verbannen, 1567" neamd.
Oant flak foar 1885 hie de tsjerke de rûnbôge finsters brânskildere ramen, dy't yn 1782 skonken wiene troch de steedhâlder, de grytman en bestjoerskolleezjes.
De oarspronklike banken binne op in pear nei út de tsjerke ferwidere.
Oargel
Sûnt 1999 hat de tsjerke it hjoeddeiske oargel. It fiif registers tellende ynstrumint koe nei jeften fan de stifting Steunfonds Muziekkapel en partikulieren oankocht wurde. It oargel is boud yn 1966 troch Bernhard Pels en Soan N.V.
Synagoge fan Middelburch
De Synagoge fan Middelburch wie de earste synagoge yn Nederlân dy't bûten Amsterdam boud waard. It gebou waard yn 1705 yn de eftertún fan de joad Benjamin Levie boud. De yngong is tsjintwurdich yn de Herenstraat en wurdt brûkt troch de Joadske Gemeente Seelân.
De yn 1987 oprjochte "Stifting Synagoge Middelburch", in gearwurking tusken joaden en net-joaden, hie as doel de synagoge wer te rekonstruearjen. De stifting krige de ruïne yn 1991 yn eigendom en mei help fan oerheid en donateurs waard it gebou yn 1994 rekonstruëarre.
De synagoge wurdt tsjintwurdich wer brûkt foar tsjinsten, mar de romte is multyfunkjoneel en der kinne ek konserten holden wurde.
Stadtkirche (Laage)
De Stadtkirche (Frysk: Stedstsjerke) is in protestanske tsjerke yn Laage yn it Dútske landkreis Rostock. De iergoatyske tsjerke wurdt troch de lutherske Christophorusgemeinde (Kristoffelgemeente) brûkt, dêr't ek de doarpstsjerken fan de plakken Recknitz en Polchow ûnder falle.
Bouskiednis
De tsjerke bestiet út in skip út likernôch 1310, it koer dat om 1280 hinne boud is en in westlike toer dy't út de 15e iuw stamt. It tsjerkegebou hie slim te lijen ûnder brannen yn 1569 en 1637 en fanwegen de Tritichjierrige Kriich duorre it oant 1669 ear't de tsjerke wer opboud wie. Nei de renovaasjes yn de 17e en 18e iuw folgde der yn de jierren 1848-1851 in grutte restauraasje, dy't it oansjen fan de hjoeddeiske tsjerke bepaalde.
De Stadtkirche is in trijskepige bakstiennen halletsjerke fan trije traveeën lang mei in rjochthoekich leger koer. By de restauraasje krigen de lingtesiden gruttere ramen en nije friezen. Sadwaande is tsjintwurdich allinne noch de eastlike muorre fan it koer mei trije lansetfinsters, hoeklisenenen en in dûbel fries oarspronklik. Ek it westlik portaal en it portaal yn it súdlike skip binne by de 19e-iuwske restauraasje fernijd.
Ynterieur
It tsjerkeskip hat in houten ferwulft, wylst it koer in stiennen ferwulft hat. Opmerklik yn it koer binne de kapitelen fan it ribferwulft, dy't mei blêdwurk en twa minskekoppen fersierd binne. thumb|left|250px|Oargel Yn it koer stiet in neogoatysk alter mei in skilderij fan Gaston Lenthe út it jier 1850, dat troch gruthartoch Freark Frans II (de heit fan prins Hendrik skonken is. Ek it neamen wurdich binne de brânskildere ramen út de jierren 1897-1899, benammen de fjouwer grutte bibelske foarstellings fan de noardlike en súdlike koerfinsters. Hja stelle de Ferkundiging, de Trije Keningen, de Opwekking fan de soan fan de widdo te Naïn en de Krusiging foar. Yn de tsjerke hingje twa kroanluchters; ien fan messing en ien fan smei-izer.
Tige kostber is in jûnmielskelk út 1603, dy't út in atelier yn Regensburg stamt.
Oargel
It oargel datearret út 1997 en waard mei 24 registers ferdield oer twa manualen en pedaal troch Wolfgang Nußbücker út Plau am See boud. It klassisistyske front fan it hjoeddeiske oargel stamt noch fan it yn 1795 troch Friedrich Friese I boude ynstrumint.
Aurealis (tydskrift)
Aurealis is in Australysk tydskrift op it mêd fan 'e literêre sjenres fan science fiction en fantasy. It is it âldste tydskrift fan syn soarte yn Austraalje. It wurdt publisearre troch de útjouwerij Chimaera Publications en de redaksje is fêstige yn Melbourne, de haadstêd fan 'e Australyske steat Fiktoaria.
Aurealis waard yn septimber 1990 oprjochte om in platfoarm te bieden foar nije fantasy- en science fiction-literatuer. Dêrby wie it fral bedoeld om Australyske auteurs fan dy sjenres bekendheid te jaan. Yn oktober 2011 waard Aurealis in e-publikaasje dy't inkeld noch yn digitale foarm ferskynde. It bleau in moanneblêd dat eltse moanne útkomt, útsein yn jannewaris en desimber.
Sûnt 1995 rikt Chimaera Publications, de útjouwerij efter Aurealis, de Aurealis Awards út foar treflikens op it mêd fan 'e Australyske science fiction-, fantasy- en horrorliteratuer.
Hendrik C. van de Hulst
thumb|Henk van de Hulst in 1977 Hendrik Christoffel (Henk) van de Hulst (Utert, 19 novimber 1918 - Leien, 31 july 2000) wie in Nederlânsk astronoom.
Libben
Van de Hulst wie in soan fan berneboekeskriuwer W.G. van de Hulst sr. Hyn studearre yn Utert en behelle yn 1946 by Marcel Minnaert syn doktoraat, mei it proefskrift "Optics of spherical particles". Nei syn promoasje wurke er as postdoc oan de Yerkes-stjerrenwacht fan de Universiteit fan Chicago.