cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Aleksandra Ekster
Libben
Ekster wurke yn Frankryk teffens as leararesse skilderkeunst oan de keunstnersstudio fan Fernand Léger en yllustrearre op lettere jierren in protte boeken foar útjouwerij Flammarion.
Caspar Olevianus
thumb|Caspar Olevian op in kopergravuere út de 16e iuw Caspar Olevianus (Trier, 10 augustus 1536 - Herborn, 15 maart 1587) wurdt beskôge as ien fan de wichtichste Dútske reformaasjelieders. Nei syn stúdzje rjochten yn Genêve kaam Olevianus mei Jehannes Calvyn yn de kunde. Caspar Olevianus wie sûnt 1584 predikant en professor dogmatyk te Herborn. Hy wurke ek oan in yntroduksje fan de Heidelberchske Kategismus en wurdt beskôge as ien fan de stifters fan de Dútsk-Grifformearde teology. De Heidelberchske Kategismus, dêr't er tegearre mei Zacharias Ursinus oan wurke, wie ek fuortendaliks ien fan syn grutste wurken.
Nelly Zandberg
Nelly Zandberg (Ljouwert, 1968) is in Fryske byldzjend keunstner út Ljouwert.
Nelly Zandberg studearre yn 1993 ôf oan de Akademy foar Byldzjende Foarming Minerva yn Grins. It sykjen nei kontakt mei it libben sels om sa har driuwfearren kennen te learen fielt foar har as in oerbegjinsel. Troch herkenning fan de taskôger ûntstiet kommunikaasje en faaks ek dialooch.
Persoanlike erfaringen foarmje faak de oanlieding ta har wurk. Ek de wurkromte sels foarmet de oanlieding. Se brûkt graach lokaasje dêr't se út it ferline in bining mei hat. Sa foarme it wurk dat yn it leechsteande âlderhûs makke wie oanlieding foar in spesjale eksposysje op De Gordyk. Ein 2006 wurke se yn it leechsteande Grut Lankum yn Frjentsjer dêr't har mem yn opnomd west hie. De delslach fan dizze perioade wie te sjen op in tentoanstelling Museum Martena yn Frjentsjer en ferskynde letter yn boekfoarm.
Eksposysjes wienen ûnder oare yn it keunstnershûs Silkeborch yn Denemark, Den Briel en yn de Grutte Tsjerke fan Ljouwert.
Rudolph Cleveringa
Rudolph Pabus Cleveringa (Appingedam, 2 april 1894 – Oegstgeest, 15 desimber 1980) wie in Nederlânske heechlearaar rjochten. Op 26 novimber 1940 protestearre hy yn in rede tsjin it dien krijen fan joadske kollega's.
Jonkheid en oplieding
Cleveringa waard berne yn Appingedam. Doe't er fjouwer wie, ferhuze de hûshâlding nei It Hearrenfean. Dêr krige er kunde oan de lettere minister fan Bûtenlânske Saken Eelco van Kleffens. Cleveringa helle de hbs yn Grins, die doe steatseksamen gymnasium, en studearre tagelyk mei Van Kleffens oan de Universiteit Leien. Hy die yn juny 1917 syn doktoraaleksamen en promovearre yn 1919 cum laude. Syn dissertaasje, De zakelijke werking van de ontbindende voorwaarde, hie in sterk rjochtshistoarysk karakter.
Wurk en ferset
Nei in skoftke as rjochter te Alkmaar, waard er yn 1927 oansteld as heechlearaar hannelsrjocht en boargerlik prosesrjocht oan de universiteit yn Leien. Dêr hold er op 26 novimber 1940 in rede dy't him ferneamd makke, hy protestearre tsjin it troch de Dútske besetter oankundige ûntslach fan syn learmaster en kollega prof. Eduard Maurits Meijers en oare joadske kollega's. Cleveringa waard troch de Sicherheitspolizei oppakt en oant yn de simmer fan 1941 fêstholden yn Oranjehotel, de finzenis fan Scheveningen. De Leidske studinten hawwe doe besletten ta in staking, mei fan gefolgen dat de universiteit sletten waard. Yn septimber 1945 waard er wer iepene. Yn 1944 waard Cleveringa as gizeler opsletten yn Kamp Vught. Neifolgjend wie er by it College van Vertrouwensmannen dat it ferset koördinearre.
Nei de oarloch en erfskip
Nei de oarloch waard Cleveringa wer heechlearaar te Leien. In 1946 wie er earepromotor by it ferlienen fan in earedoktoraat oan sir Winston Churchill yn de Leienske Pitertsjerke. Yn 1958 gong er mei emeritaat. Hy waard lid fan de Ried fan Steat, oant 1963, en doe steatsried yn bûtengewoane tsjinst. De Universiteit Leien hat de Cleveringa-learstoel ynsteld en organisearret elts jier de Cleveringa-oraasje, omdat Cleveringa troch syn rede it motto fan de universiteit ‘Praesidium libertatis’ (Bolwurk fan de frijheid ) op ymposante wize stâl joech. Elts jier organisearret it Leids Universiteits Fonds op of om 26 novimber de Cleveringalêzingen op tal fan plakken op de wrâld. Hy waard troch de lêzers fan Mare, it Leienske universiteitsblêd, keazen ta de grutste universtêre "Leienaar". Cleveringa ûntfong fan it Amerikaanske regear op 8 april 1953 de 'Medal of Freedom' foar syn fersetswurk.
Dykstrjitte (Frjentsjer)
De Dykstrjitte (Nederlânsk en offisjeel: Dijkstraat) is in strjitte dy't yn noardwest-súdeastrjochting troch it sintrum fan 'e Fryske stêd Frjentsjer rint. It is in frij smelle strjitte, dy't sûnt 1976 oanmurken is foar fuotpaad, en dêr't sadwaande gjin auto's komme meie en ek net fytst wurde mei. Nettsjinsteande (of miskien wol just tanksij) dat is de Dykstrjitte ien fan 'e wichtichste winkelstrjitten fan Frjentsjer.
Fan it sintrum fan 'e stêd út besjoen begjint de Dykstrjitte op 'e súdeasthoeke fan it plein de Bredepleats. Dêrwei rint er oer in lingte fan tusken de 130 en 150 m nei it súdeasten, oant er útkomt op 'e Suderkade, dêr't dy tusken de bebouwing troch rint fan 'e Kromme Grêft nei de Easterpoartsbrêge (foarhinne de Easterpoartsdaam) oer de Noarder Grêft.
Oan 'e Dykstrjitte sitte û.m. winkels as Hans Anders, Kamsma Schoenen, Bruna, Expert, Intertoys en Slachterij Terpstra. It filiaal fan Kooistra Kleding gie mids 2019 ticht. By de snackbar Memo's Döner en Pizza, dy't op justjes fierder as healwei de ôfstân fan 'e Bredepleats nei de brêge sit, kin men troch in stege yn noardlike rjochting tuskentrochstekke nei it Sint-Martinyplantsoen, de strjitte dy't om 'e Martinytsjerke hinne rint. (Dy stege wie der foarhinne net, mar is ûntstien trochdat op dat plak ein njoggentiger jierren in gebou útbaarnd en dêrnei sloopt is.)
It diel fan 'e Dykstrjitte oan 'e súdeastkant fan 'e brêge wurdt 'Dykstrjitte East' neamd. Mids 2018 waard bekend dat der by de ûndernimmers yn dat diel fan 'e winkelstrjitte noed oer de takomst bestie. Fanwegen de 'desintrale' lizzing, it ûntbrekken fan gaadlike parkearplakken op in reedlike rinôfstân en de prizen fan it ûnreplik goed dy't net strieken mei foarneamde problemen stie 25% fan 'e winkelpannen yn 'e Dykstrjitte East leech. De ûndernimmers fregen de gemeente De Waadhoeke om te sjen nei wat de gemeente Ljouwert dien hie om soartgelikense omstannichheden yn 'e Nije Easterstrjitte te ferhelpen. Sa woene se dat de werynrjochting fan 'e Suderkade oangrepen waard om 'e yntree fan 'e Dykstrjitte fan dy kant ôf útnûgjender te meitsjen. Ek seagen se de sintrale brêge yn 'e Dykstrjitte as in dea punt dat klanten tsjinkearde; se soene dan ek graach wolle dat de oerstek nei East dêr oantrekliker makke waard.
Westergaast (Rotstergaast)
Westergaast is in buorskip súdwest fan Rotstergaast yn de gemeente De Fryske Marren. De namme komt ek foar as Gaast, mar de âlde kearn fan Rotstergaast wurdt ek sa neamd.
Troides
Klassifikaasje
thumb|right|300px| [[Troides rhadamantus]] thumb|right|300px| [[Troides haliphron]] thumb|right|300px| [[Troides vandepolli]]
Roazegrêft 10 (Harns)
thumb|200px|''It eartiidske pakhús De Valk oan de Roazegrêft 10 yn Harns It eartiidske pakhús oan de Roazegrêft 10 is in monumintaal pân yn de stêd Harns.
Stellingwerven
thumb|right|Kaartsje oer de Midsiuwen wêrop de Kop fan Oerisel noch ta Stellingwerf rekkene wurdt De Stellingwerven is it súdeastlikste part fan de provinsje Fryslân, súdlik fan de Tsjonger, oan de kanten fan de Linde.
It gebiet wurdt foarme troch de Fryske gemeentes Eaststellingwerf en Weststellingwerf. De grutste en wichtichste plakken hjir binne Wolvegea en Easterwâlde. Oare wichtige plakken binne Appelskea, Haulerwyk en Noardwâlde.
Om't de kop fan Oerisel, de gemeente Stienwikerlân, en in part fan de Drintske gemeente Westerfjild itselde dialekt en deselde kultuer hawwe, wurdt de namme in inkelde kear ek brûkt foar it hiele taal- en kultuergebiet.
Werf of Warf is in plak dêr't rjochtsprutsen wurdt en Stelling betsjut bestjoerder as rjochter. Eartiids waard Stellingwerf laat troch trije Stellingen. In Stelling is ien út it doarp dy't keazen wurdt troch de befolking. De Stellingen waarden alle jierren ferfongen en kamen hieltyd út in oar doarp.
Geografy
thumb|right|250px|It Aekingersân by [[Appelskea, jannewaris 2005.]] thumb|right|250px|Lindefallei by [[De Blesse]] Geakundich sjoen heart it eastlike part fan de Stellingwerven by de oanswettende gebieten yn it noarden, de Fryske Wâlden. Nei it westen ta giet it gea stadich oer yn greiden en wetter. It heechste punt fan de Stellingwerven is de Bosberch, justjes súdlik fan Appelskea. Yn it grinsgebiet tusken Drinte en Fryslân leit it Nasjonaal Park Drintsk-Fryske Wâld. Dat park bestiet út bosk, heide en stosânen. Benammen op de stosânen ûntstienen lytse heuvels en dunen. Op guon plakken is de sânlaach 5 meter tsjok. Dat sân waard yn de lêste iistiid oanfierd. De heidefjilden waarden te yntinsyf bebuorke. Dêrtroch begûn it sân te stowen. Om 1850 hinne bedrige de sânstowerij de doarpen en ikkers yn 'e omkriten. Om it stosân op te kearen waarden nuddelbeammen plante. Om 1900 hinne waard keunstdong brûkt by it beboskjen fan it stosân en de heidegrûn. By Appelskea is in besikerssintrum foar it Drintsk-Frysk Wâld delset. It Fochtelerfean is in natoergebiet yn it easten fan Eaststellingwerf, krekt noardeastlik fan it Drintsk-Fryske Wâld, op it plak dêr't Fryslân en Drinte byinoar komme. It Fochtelerfean is ien fan de minne en bêst bewarre heechfeangebieten fan Nederlân. Yn it Fochtelerfean komme sawol de ringslang, as ek de njirre en de glêde slang foar. De populaasje glêde slangen is sa grut, dat sûnt 2001 de slangearn wer yn de Fochtelerfean foarkomt. Súdeastlik fan de doarpen Munnikebuorren en Skerpenseel leit it natoerreservaat de Rottige Meente. It natoergebiet is troch it feangraven yn de 19e en 20e iuw ûntstien. It natoergebiet Rottige Meente is yn it besit fan Steatsboskbehear. Noardlik fan de Rottige Meente leit de Brandemar, in leechfeangebiet en sompe dy't ek troch feangraven yn de 19e en 20e iuw ûntstien is. Yn it westen fan Weststellingwerf rint de dyk tusken Skoattersyl en Slikenboarch oer de âlde seedyk. Dy seedyk beskerme Weststellingwerf, oant de ynpoldering fan de Noardeastpolder, tsjin de Sudersee.
Wetter
Yn it noarden fan de Stellingwerven streamt de Tsjonger en beskiedet de noardgrins fan de Stellingwerven. De Linde rint yn it easten midden troch de Stellingwerven hinne, en foarmt westlik fan Blesdike de provinsjale grins tusken Fryslân en Oerisel. Tusken De Langelille en de Brandemar streamt de Tsjonger troch It Wide, in lytse mar op de grins fan Lemsterlân en Weststellingwerf. De Linde streamt yn it suden troch in oare lytse mar dat ek It Wide neamd wurdt, dy mar leit lykwols op de grins tusken Weststellingwerf en Stienwikerlân. Petgatten binne te finen yn de Rottige Meente en de Brandemar. De Kanadamar by Appelskea is troch it ôfgraven fan sân ûntstien. In oar marke dat troch sânôfgravings ûntstien is leit súdwestlik fan Noardwâlde, de Spoekeplas. De Spoekeplas is tsjintwurdich in marke fan sa likernôch fiif bunder yn it Nasjonaal Park Drintsk-Fryske Wâld.
Doarpen
Yn Weststellingwerf binne 26 doarpen mei doarpsstatus. Yn Eaststellingwerf binne 13 doarpen. Fan alle doarpen yn East- en Weststellingwerf hat allinnich Aldeberkeap in beskerme doarpsgesicht. De grutste plakken yn de Stellingwerven mei mear as 1.000 ynwenners wienen op 1 jannewaris 2008 (Bron: CBS) :
Klimaat
De Stellingwerven hawwe in matige seeklimaat. It klimaat wurdt beynfloede troch de Noardsee. Lykwols binne der wol lytse ferskillen tusken it waadgebiet yn it noardwesten fan de provinsje Fryslân en de Stellingwerven yn it súdeasten fan de provinsje. De klimaatgegevens binne fan it KNMI-mjitstasjon yn Ljouwert.
Skiednis
Yn de sântjinde en achttjinde iuw koe de mienskip troch feanwinning jild fertsjinje. Yn de twadde helte fan de 19e iuw wie it grutste part fan it fean ôfgroeven. Dêrtroch feroare der op sosjaal-ekonomysk mêd gâns. Yn Noardwâlde begûn de befolking mei it binen fan biezems en it meitsjen fan heidebjinders. Mei de wylgetien dy't oeral te krijen is waarden kuorren flechte. As der gjin wylgetien mear te krijen wie waard rotan ynfierd. Om 1900 hinne is it reidflechtsjen in wichtich ûnderdiel wurden fan de ekonomy fan Noardwâlde en omkriten. Yn de Twadde Wrâldkriich waard it Kamp It Petgat by Blesdike as strafkamp foar Joaden brûkt. It kamp is fjouwer moanne as strafkamp brûkt en waard yn de nacht fan 2 op 3 oktober 1942 ûntromme. Kamp Oranje en Ybenheer by De Fochtel waarden brûkt as wurkkampen foar manlike Joadske twangarbeiders. Op 2 oktober 1942 waarden 215 minsken op transport set nei Kamp Westerbork om dêrwei nei Auschwitz en Sobibór brocht te wurden. Yn de Stellingwerven begûn de befrijing yn de nacht fan 7 op 8 april 1945. 60 Frânske falskermspringers kamen by Haulerwyk en Appelskea del. Nei de kriich waard Kamp Oranje by De Fochtel brûkt as strafkamp foar NSB'ers en letter as opfangkamp foar Molukkers. Kamp Ybenheer waard nei de kriich fan 1951 oant 1968 ek as opfangkamp foar Molukkers brûkt. Nei 1968 wie et eardere kamp in oefengebiet fan it Nederlânske leger. De oprjochting fan de suvelfabriken nei 1880 en de meganisaasje fan de lânbou nei de Twadde Wrâldkriich hawwe gâns ynfloed hân op de ekonomyske ûntjouwing en agraryske karakter fan it gebiet. Tagelyk ûntstie der in lichte yndustry dy't no noch beskiedend is foar de ekonomy fan de streek.
Lânrjocht
Yn 2009 ûntduts de Fryske wittenskipper Oebele Vries yn it ryksargyf yn Arnhim in oant dan ta net bekend ôfskrift fan it Lânrjocht fan Stellingwerf. It soe gean om in oersetting dy't datearre wurdt út de 15e iuw fan in oarspronklik yn it Latynsk opstelde tekst út de 14e iuw. De tekst kin nije ynformaasje jaan op de midsiuwske skiednis fan de Stellingwerven.
Befolking
Binnen de gemeenten East- en Weststellingwerf wenje 51.850 minsken (1 jannewaris 2011). Yn de Stellingwerven wie 3% fan de befolking yn 2010 fan net-westerske komôf. De histoaryske befolkingsûntjouwing fan de Stellingwerven is as folget :
Religy
Hast de helte fan de ynwenners fan de Stellingwerven is kristlik. De sifers binne fan it CBS, oangeande religy, binne neffens COROP-regio berekkene. Hjirûnder stean de sifers foar de COROP-regio Súdeast-Fryslân fan 2003 :
Taal
It gebiet ûnderskiet him fan Fryslân omdat de minsken dêr fanâlds gjin Frysk praten. De taalfariant fan de Stellingwerven wurdt it Stellingwerfsk (Oertsjongersk) neamd. De dialekten fan it Stienwikerlân (kop fan Oerisel) en in part fan de Drintske gemeente Westerfjild wurde taalkundich ta it Stellingwerfsk rekkene. It Stellingwerfsk ûnderskiedet him troch it brûken fan it ae-lûd (lange è): it Frysk wetter is yn it Oertsjongersk wetter (Et waeter klaetert in de glaezen dat et zoe daevert). Der binne aloan minder sprekker fan it Stellingwerfsk. It dialekt moast sawol oan it Nederlânsk as it Frysk priisjaan.
Hoefolle it Stellingwerfsk, Frysk en Nederlânsk yn de Stellingwerven praat wurden as thústaal is ûndersocht yn in Quick-Scan fan de provinsje Fryslân yn 2007 en 2011. De resultaten binne sa:
Kultuer
thumb|Peaskefjoer Ek mei kultuer hawwe de Stellingwerven in protte mei de Nedersaksyske kultuer. Sa wurde der om Peaske hinne in protte peaskefjoeren oanstutsen yn it gebiet. Dat bart ûnder oaren yn Aldeberkeap, Elsloo en Easterstreek.
It âldste skriftlike bewyske fan de namme Stellingwerf is út it jier 1309. Dêrom waard yn 2009 it 700-jierrich bestean fan de Stellingwerven fierd. De griffioen komt sawol op it gemeentewapen fan Weststellingwerf as dy fan Eaststellingwerf foar. In lyksoartich figuer stiet op in segel út de midsiuwen. Op in ôfbylding mei de twa gemeentewapens út 1580 binne ek fan sokke figueren te sjen. By it feest foar it 700-jierrich bestean fan de Stellingwerven waard dêrom in aparte flagge makke mei de griffioens fan de beide gemeenten der op.
Yn Eaststellingwerf en omkriten wurdt op it mêd fan keunst, kultuer en literatuer in protte wurk ferset troch de Stichting Kunstwerf. Eltse simmer wurdt yn Aldeberkeap it keunstbarren Open Stal hâlden dêr't 15 keunstners op ferskillende plakken eksposearje mei harren wurk. Dizze keunstrûte wurdt sûnt 1971 hâlden. In oar grut barren yn de Stellingwerven binne de Pinksterlanddagen, in anargistysk festival yn Appelskea mei politike praatrûnten, gearkomsten, lêzings en workshops.
Aldjiersferienings
De Stellingwerven foarmje it hert fan de tradysje fan âldjiersstunts. Mei De Geitefok fan Aldeberkeap en Vesuviusklup fan Elsloo komme inkele fan de âldste en meast ferneamde âldjiersferienings út de Stellingwerven. Njonken Berkeap en Elsloo hawwe ûnder oaren ek Easterstreek (D'Olde Togers), Boyl (de Aldjiersploech), Makkingea (Makkingeaster Aldjiersploech), Donkerbroek (De Nachtdravers) en De Fochtel (De Korhoenders) in âldjiersferiening. Dizze ferienings spylje in wichtige rol yn de mienskip fan de lytsere doarpen yn de Stellingwerven, benammen om âld en nij hinne binne de ferienings warber. De âldjiersploegen hawwe faak ta doel it nije jier feestlik yn te lûden. Dat bard mei ludike stunts, it fuortjaan fan kado's oan de pleatslike ferienings en it stypjen fan minsken dy't help nedich hawwe.
Net alle âldjiersferienings 'tôgje' (it fuortheljen fan guod) en it binne benammen De Geitefok en de Vesuviusklup dy't út en troch it nijs helle hawwe mei harren stunts. Inkele fan de stunts dy't it measte omtinken yn it lân krigen hawwe binne it fuortheljen fan (tusken skrapkes de namme fan de feriening en it jiertal dat de stunt presintearre waard):
Iten
thumb|Boerekoal mei woarst It kulinêre mêd beheind him ta gebak en koekjes. Ferskate bakkers ferkeapje koekjes en gebak dy't se sels meitsje en dêr de namme fan de streek yn ferwurkje. Dêrneist is der noch in resept mei as namme Berkeapster Lammebout. It 'kulinêr eigene' hat fierders de streekprodukten sa't dy yn de rest fan de provinsje Fryslân ek wol bekend binne, lykas sûkerbôle, oranjekoeken, rikke drûge woarst en keallepoaten. Bekende waarme gerjochten binne boerekoal mei woarst en de Fryske sipelsop.
Ekonomy
thumb|De A32 by [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean, krekt noardlik fan de Stellingwerven, is in wichtige noard-súd ferbining.]] Wolvegea is it haadplak fan Weststellingwerf. Wolvegea is it sintrale plak yn de Stellingwerven mei in lyts ferskaat oan winkels. It plak is bekend om syn drafsportsintrum en wenbûlevaar. Appelskea is in wichtich plak foar it toerisme. Krekt súdeastlik fan Appelskea leit it attraksjepark Duinen Zathe. Yn it suden en súdwestlik lûk it Nasjonaal Park Drintsk-Fryske Wâld in protte toeristen. Yn de Stellingwerven is gjin heger ûnderwiis. Dêrfoar moatte de minsken nei Ljouwert, Swol, Meppel of Grins. In oar wichtich plak yn de omkriten is Stienwyk. Foar in protte minsken binne Wolvegea, It Hearrenfean en Stienwyk de wichtichste winkelplakken yn de omkriten.
Ferkear
De wichtichste autodyk dy't de Stellingwerven mei It Hearrenfean en Ljouwert yn it noarden en Stienwyk en Swol yn it suden ferbynt is de yn de jierren tachtich oanleine fjouwerbaansdyk A32. It spoar fan Swol nei Ljouwert rint lykop mei de sneldyk A32. Wolvegea is it iennichste plak yn de Stellingwerven mei in treinstasjon. De N351 is de wichtichste east-west ferbining en rint fan Emmeloard oer De Kúnder, troch Wolvegea, nei Easterwâlde. Oare belangrike diken binne de N380 en de N381 yn Eaststellingwerf. De Stellingwerven hawwe gjin fleanfjild. Lofthaven Ealde is it koartste by de Stellingwerven, dy lofthaven leit sa likernôch 30 kilometer noardeastlik fan Easterwâlde. In oare fleanfjild is dat fan Drachten, sa likernôch 20 kilometer noardlik fan Easterwâlde. De busferbiningen wurde yn de Stellingwerven dien troch Qbuzz en Connexxion.
Polityk
Bestjoerlik omklammet de Stellingwerven de gemeenten Eaststellingwerf en Weststellingwerf yn de provinsje Fryslân. It haadplak fan Eaststellingwerf is Easterwâlde en it haadplak fan Weststellingwerf is Wolvegea. Der binne ferskate plannen om de beide gemeenten fusearje te litten. De beide gemeenterieden hawwe 21 sitten. De sitferdieling nei de riedsferkiezings fan 2010 wie sa:
Polityk sjoen wurdt der yn de Stellingwerven trochstrings linkser stimd as gemiddeld yn Nederlân. Der komme inkelde ferneamde PvdA'ers út it gebiet. Bygelyks Jeltje van Nieuwenhoven, fan Noardwâlde en Anne Vondeling, dy't berne is yn Appelskea.
Ferneamde ynwenners
thumb|150px|Piter Stuyvesant Yn de Stellingwerven binne ferskate ferneamde minsken berne. Oan de iene kant binne it minsken dy't beskiedend west hawwe foar de Stellingwerven sels, oan de oare kant binne it minsken dy't ynternasjonaal ferneamd wurden binne.
Pieter Stuyvesant wie direkteur-generaal fan de Nederlânske kolony Nij-Nederlân (it lettere New York). Yn Wolvegea, Skerpenseel en Pepergea stean monuminten foar Stuyvesant. Hy is mooglik de ferneamdste persoan út de Stellingwerven en is neffens alle wierskyn yn Pepergea berne. Onno Zwier van Haren wie in politikus en dichter út it skaai fan de Van Haren's en wie bewenner fan it hûs Lindenoard.
Johan Veenstra is in skriuwer út Wolvegea dy't yn it Stellingwerfsk skriuwt. Hy is skriuwer fan dichtbondels, ferhalen en romans yn it Stellingwerfske dialekt.
Gerrit de Vries út Alderberkeap wie yn 1986 wrâldkampioen wurden mei de 100km ploegetydrit fytsen. Monique Knol wie ek in ferneamd hurdfytster. Hja hat in gouden en in brûnzen medalje wûn by it frouljushurdfytsen op de Olympyske Simmerspullen 1988.
Keppeling om utens
thumb|600px|center|Aeckingersân (Keale Dunen) by Appelskea
Roazegrêft 10 (Harns)
Skiednis
thumb|left|De Roazegrêft mei slûs en mei oan de linkerside "De Valk" It pakhús stiet tichtby de Lytse Slûs fan Harns. It pakhús mei in sealdak tusken tútgevels is út de 18e iuw. Yn 'e midden fan it gebou sitte op de ferdjippings trije hyslûken, rjocht boppe elkoar. Oan beide siden fan de lûken binne op de earste en de twadde ferdjipping healrûne iepeningen makke, mei glêd der yn. Op de tredde ferdjipping binne allinnich noch de kontoeren fan dy iepeningen te sjen. Boppe yn de puntgevel sit in rûn finster.
It pân is erkend as in ryksmonumint. Yn 1989 waard it pân kocht troch de Hein Buisman Stichting, dy't it pakhús yn datselde jier ta in wenhûs restaurearje liet. Yn 1999 waard troch de âld-offisier fan justysje Jan Valk in keunstgalery yn it pân fêstige. De namme DE VALK is mei wite letters op it boppeste hyslûk skildere.
Moje Öholm
Mauritz (Moje) Öholm (21 desimber 1883 - 14 septimber 1954) wie in Sweedsk reedrider.
Öholm waard twa keer Europeesk kampioen allround, en waard by it Wrâldkampioenskip allround ien kear tredde. Moje Öholm ferstoar op 14 septimber 1954, yn 'e aldens fan 70 jier.
Resultaten
Oant 1907 waarden offisjeel allinnich de winners fêststeld, dêrom binne de dielnames en behelle plakken (oars as de 1e) net altyd bekend.
Iphiclides
De Iphiclides binne in skaai yn de famylje fan de Paazjes.
Klassifikaasje
right|300px|thumb|[[Iphiclides podalirius]]
Pieter Bleeksma
Hy wie skoalhaad yn Skingen en Jiskenhuzen. Hy wenne yn 1878 yn Hurdegaryp. Fierders die er mei oan Winterjûnenocht en oan Fryske tydskriften.
Wytsmastate
Yn 1574 wurdt it goed oantsjutten as Wytsma-zaete staende ter Luyne op de Wirden onder Oltwoldt dat destiids mei it dêrby lizzende huys toe Wytsma eigendom wie fan Buwe Hobbema en nei him fan syn soannen Buwe en Tjerk Hobbema. De Wirden is/wie in pleatslike beneaming foar in hichte of flechtheuvel (wier) dy't wat westlik fan Wytsma lei.
Tynje (ryshout)
Tynje is in âld-Frysk wurd dat nei alle gedachten te krijen hat mei tiin of tien as stam. Tienen (Hollânsk: tenen) binne twigen en bûgsume tûken fan wylgen en oar opgeand beammeguod. Sok riishout kaam oeral foar yn de Fryske Wâlden, ek yn de lege feangebieten. Der wie in soad hannel yn, ek ynternasjonaal, want it waard tapast by it frisseljen en flechtsjen fan ferskate brûksfoarwerpen dy't faak 'tynje' as namme krigen. In ienfâldige foarm fan in tynje wie in flechte sket, dêr't bygelyks in hage mei opset wurde koe. Fiskers setten sokke sketten as in fiskdaam (ek wol tichtset) dwers op in wetterstream. Dat wurke as in fûke. Ek in einekoer waard wol in tynje neamd.
Yn 'e rin fan de iuwen ferskode de betsjutting fan 'tynje' de figuerlike kant op, nammentlik nei alles wat it doel hie om te heinen of te kearen, te beskermjen of ôf te skermjen. Dy ferdigeningsfunksje wie by it wat stûfere riishout al ta utering kommen yn de beneaming 'skânsriis', dat blykber tsjinst die by de oanlis fan boarstwarren. De al mar abstrakter en globaler wurdende ynhâld fan de term 'tynje' gie lykop mei in ynternasjonaal ferskynsel. Ek it Hollânske 'tuin', it Dútske 'Zaun' en it Ingelske 'town' hienen deselde betsjutting fan ôfskerming, besketting, beheining, ôffreding, omwâling, ferdigeningsline ensfh. It ferneamde boek 'De tuin der Nederlanden' fan prof. Fruin jout dêr faaks it moaiste foarbyld fan. Dy 'tuin' wie nammenlik de lange hage fan festingwurken de grins fan de doetiids Feriene Nederlannen bylâns om de Spaanske troepen te kearen.
Geandewei rekke it wurd 'tynje' út de moade, behalven yn de betsjutting fan grins en benammen as it om in grinsstream, in wettergrins gie. Foar it modernisearjen en urbanisearjen fan it Fryske plattelân wie der noch in stikmannich fan sokke Tynjes. De bekendste dy't dêrfan oerbleaun is, is de Tynje by Grou. It doarp De Tynje hat syn namme te tankjen oan eartiidske tynjes, ôfreedzjende wetterstreamen: de Lúkster tynje en de Wynje tynje.
See fan de Hebriden
De See fan de Hebriden is in part fan de noard Atlantyske Oseaan; de see leit foar de kust fan west Skotlân en skiedet it fêstelân fan de noardlike Binnenste Hebriden (yn it easten) fan de súdlike Bûtenste Hebriden (yn it westen). Yn it noarden giet de See fan de Hebriden oer yn The Minch.
De See fan de Hebriden is neffens de klassifikaasje fan de Ynternasjonale Hydrografyske Organisaasje in diel fan de Skotske See en part fan de 'Seeën bewesten Skotlân' wat de fiskerij oanbelanget.
List fan planetoïden 35601-35700
Dit is in list fan planetoïden 35601-35700.
Herfoarme Rêsthûs (Harns)
thumb|260px|It binnenplak mei sicht op de [[Grutte Tsjerke (Harns)|Grutte Tsjerke foan it eardere Aldereinhûs yn Harns]] It Herfoarme Rêsthûs yn Harns waard yn 1763 stifte as in Aldereinhûs (ek Diakenij Aldemanlju- en Aldefrouljuhûs) oan de westkant fan it tsjerkhôf fan de Grutte Tsjerke fan Harns.
Skiednis
thumb|left|De stichtingsstien út 1763 fan it hûs foar âlde en earme lidmaten fan de tsjerke thumb|left|It binnenplak mei sicht op de westlike en noardlike fleugel Yn 1763 waard besluten om yn Harns in âldereinhûs te stiftsjen foar de earme heukerige lidmaten fan de herfoarme tsjerke. De stifting waard mooglik makke troch in jefte fan de magistraat fan Harns en troch de leaftidichheid fanút de boargerij. Yn 1769 waarden in oantal huzen foar echtpearen byboud. Yn de 19e-iuw waard it Oudeliedenhuis omfoarme ta it Herfoarme Rêsthûs fan Harns. De wenningen steane om in binnenplak en foarmje in hofke, mei de yngong en poarte oan it Tsjerkepaad. De wenningen oan it Tsjerkepaad binne leechbou en waarden yn 1873 fernijd. Oan de west- en oan de noardside steane twa fleugels fan twa boulagen dy't yn 1894 boud waarden. Yn 1901 waarden de foargevels oan de strjitkant fernijd. As oantinken oan de fernijingen yn 1873, 1894 en 1901 binne betinkingsstiennen setten. De wenningen oan it Tsjerkepaad 30 en 32 hearden ek ta it besit fan de herfoarme diakenij.
Op 10 juny 1974 bruts der brân út yn it âlde gedielte fan it rêsthûs. De souderferdjipping gie yn flammen op. In gedielte fan de bewenners wie net thús om't se mei in reiske wiene, de oare bewenners koenen rêden wurde. Yn 1975 waard yn Harns it nije fersoargingshûs Almenum iepene as ferfanging fan it âlde rêsthûs oan it Tsjerkepaad. Ein jierren santich fan de tweintichste iuw waard it leechsteande kompleks oan it Tsjerkepaad brûkt foar de opfang fan Fietnameeske boatflechtlingen.
Oangrinzjend oan de westside fan it kompleks stie it eardere roomske Sint-Annagesticht.
Atrophaneura
De Atrophaneura binne in skaai yn de famylje fan de Paazjes.
thumb|right|300px| [[Atrophaneura nox]] thumb|right|300px| [[Atrophaneura polyeuctes]] thumb|right|300px| [[Atrophaneura rhodifer]] thumb|right|300px| [[Atrophaneura dasarada]]
Toon Gerbrands
Hy wie neist sporttrainer ek manager en direkteur fan de DSB reedridersploech.
AZ
Yn 2002 waard Gerbrands algemien direkteur fan de fuotbalklup fuotbalklup AZ. Op 14 april 2014 makke hy bekend om op 1 septimber fan dat jier syn funksje del te lizzen. Yn syn perioade ferfarde AZ nei Kooimeerplaza en helle de klup de lânstitel fan 2009, de KNVB beker fan 2013 en de Johan Cruijff Skaal fan 2009. Dêrneist spile de klup njoggen kear Europeesk fuotbal. Ek makke Gerbrands de fal mei fan eigener Dirk Scheringa.
PSV
Op 28 april 2014, twa wiken neidat Gerbrands bekend makke hie syn funksje by AZ del te lizzen, makke PSV bekend dat hy op 1 july 2014 Tiny Sanders opfolge as algemien direkteur. Hy tekene hjir in kontrakt foar fjouwer jier. Under Gerbrands waard PSV lânskampioen yn de seizoenen 2014-2015 en 2015-2016. Yn 2016 pleatste de klup him boppedat foar it earst sûnt 2006-2007 foar de achtste finales fan de Champions League. Gerbrands ferlinge yn maaie 2016 syn kontrakt by PSV oant mids 2022.
Westerskefjild
Westerskefjild (Stellingwerfsk en Nederlânsk: Westerseveld) is in buorskipke mei ferspraat lizzende bebouwing, west fan Noardwâlde-Súd yn de gemeente Weststellingwerf. De namme komt ek foar as Westersche Veld.
Kyzylkum
thumb|De Kyzylkum, tusken de rivieren Amu Darja en Syr Darjarja De Kyzylkum (of Kyzyl Kum; Oezbeeksk: Qizilqum; Kazachsk: Қызылқум, 'read sân') is in sân- en grindwoastyn tusken de rivieren de Amu Darja en Syr Darja, yn Kazachstan, Oezbekistan en in part fan Turkmenistan. Mei in oerflak fan sa'n 298.000 km² is it de op tsien nei grutste woastyn fan de wrâld.
Geografy
It gebiet bestiet meast út grutte flakten oant op in hichte fan 300 meter boppe seenivo, mei in tal leegten en stikken heechlân (Sultanuizdag, Bukantau). It gebiet is foar it grutste part oerdutsen mei sândunen (barchans); yn it noardwesten lizze lykwols grutte gebieten dêr't klaai ôfset is (takirs); dêr lizze ek in tal oazes. De doarpen oan de rivieren en yn de oazes wurdt lânbou bedreaun. Temperaturen kinne fan mids-maaie oant mids-septimber bot heech wurde. Yn Kerki, in stêd oan de Amu Darya, waard july 1983 in temperatuer fan 51,7 gr. C metten.
Ekonomy
De pleatslike befolking brûkt grutte stikken fan de Kyzyl Kum as weidlân foar har fee (meast skiep, Baktryske kamielen en dromedarisen).
It is al lang witten dat de Kyzyl Kum de metalen goud, uranium, koper, aluminium en sulver hat; fierders sit dêr ierdgas en ierdoalje. De ûntjouwing fan it meast ferneamde goudfjild by Muruntau begûn yn de iere jierren '70 (20e iuw). De sintrums foar mynbou en metaalyndustry yn de regio binne Navoi, Zarafshan en Uchkuduk. De sintrums foar gasproduksje en yndustry anneks binne Gazli en Mubarek.
The Proposal (film út 2009)
The Proposal is in Amerikaanske romantyske komeedzje út 2009 ûnder rezjy fan Anne Fletcher, mei yn 'e haadrollen Sandra Bullock en Ryan Reynolds. De titel kin sawol "It Sakefoarstel" as "It Houliksoansiik" betsjutte. It ferhaal giet oer Margaret Tate, in ûnsympatike liedingjaande by in foaroansteande útjouwerij yn New York, dy't de Feriene Steaten útset driget te wurden om't se Kanadese is en har wurkfisum ferrinne litten hat. Har oplossing is om har assistint Andrew te twingen om mei har te trouwen, sadat se de Amerikaanske nasjonaliteit krije kin. The Proposal krige mingde resinsjes fan 'e filmkritisy, mar wie yn 'e bioskopen in grut kommersjeel súkses. Bullock waard yn 2010 foar har rol nominearre foar de Golden Globe foar bêste aktrise yn in musical of komeedzje.
Plot
Margaret Tate hat as boekeredakteur in liedingjaande funksje by in foaroansteande útjouwerij yn New York, mar omreden fan har ûnoangename karakter wurdt hja ienriedich hate troch al hat kollega's en fral troch har ûnderhearrigen. Margaret is lykwols gjin Amerikaanse, mar hat ynstee de Kanadeeske nasjonaliteit. Op in dei kriget se te hearren dat se it lân útset wurde sil om't se de betingsten fan har wurkfisum oertrêde hat. Dat is har eigen skuld, mei't se de oanhâldende tillefoantsjes fan har abbekaat negearre hat (dy't har dêrfoar warskôgje woe), om't se op har manear gjin tiid hie om 'e man te wurd te stean.
Klein-Kullen
thumb|left|Krús yn in nis fan de muorre fan de pleats fan Klein-Kullen. Klein-Kullen (Limburchsk: Kling-Kulle) is in buorskip besuden Epen yn de gemeente Gulpen-Wittem yn de Nederlânske provinsje Limburch. De buorskip leit yn it dal fan de Sielerbeek of Terzieterbeek tusken Terziet en Kuttingen, fuort oan de grins mei Belgje.
Klein-Kullen bestiet út inkele pleatsen oan Terzieterwei, dêr't ien fan de namme 'Klein-Kullen' draacht.
The Proposal (film út 2009)
Plot
Om't útsetting betsjutte sil dat Margaret har baan ferliest, is har der alles oan gelegen om soks foar te kommen. Dêrom twingt se har folle pleage assistint, Andrew Paxton, om mei har te trouwen, sadat se de Amerikaanske nasjonaliteit krije sil. Dat docht se troch him derop te wizen dat de trije jier fan bodzjen yn syn hjoeddeistige baan folslein foar neat wêze sil as har rivaal Bob Spaulding har opfolgje sil. Want it earste wat dy dwaan sil, is perfoarst Andrew ûntslaan om skjin skip te meitsjen. Dêrmei soe Andrew syn dream om in ynfloedryk boekeredakteur te wurden, in rare tebeksetter oprinne. Sadwaande ferlove Margaret en Andrew harren, mei de bedoeling om te trouwen en nei in pear jier wer te skieden.
De Wieren
De Wieren, ek wol skreaun as De Wierren (benammen yn âldere teksten), is in delsetting súdeast fan Tersoal en noardeastlik fan Snits, yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De namme komt ek foar as Grut Wieren en westliker Lyts Wieren, Groote Wyer, Kleine Wyer, Groote Wiersterkrite en Tersoalster Wieren.
The Proposal (film út 2009)
Plot
As se op it matsje roppen wurde by Gilbertson, in agint fan 'e Amerikaanske ymmigraasjetsjinst ICE, fertelt dy harren planút dat er hielendal neat fan harren ferhaal leaut. Hy is derfan oertsjûge dat se de boel besykje te besoademiterjen, en hy warskôget harren dat sokke fraude liede kin ta permaninte útsetting foar Margaret en in boete dy't oprinne kin oant $250.000 en in finzenisstraf fan maksimaal fiif jier foar Andrew. Der sit no in wykein tusken, mar op moandei sil er harren apart faninoar ûnderfreegje, en as harren antwurden net oerienkomme, hat er harren te pakken. Andrew, dy't yn 't earstoan wifele oer de hiele kwestje, sjocht no syn kâns skoan. Hy hâldt fol dat syn relaasje mei Margaret echt is, mar nei ôfrin fan 'e moeting mei Gilbertson sjantearret er Margaret om him promoasje te jaan ta boekeredakteur en twingt er har om him yn it iepenbier in fernederjend houliksoansiik te dwaan.
No wol it gefal dat Andrew dat wykein nei syn berteplak ôfreizgje soe foar de njoggentichste jierdei fan syn beppe Annie. Margaret hat Gilbertson wiismakke dat sy en Andrew fan doel binne en gryp dy gelegenheid oan om harren ferloving oan Andrew syn famylje bekend te meitsjen. Dat, it kin net oars of Margaret moat mei. Ta har skrik blykt Andrew út Sitka te kommen, in stedsje yn 'e rimboe fan 'e Panhandle fan Alaska. Nei in lange, wurchsume reis yn it fleantúch arrivearje se dêr, wêrnei't se per boat fierder reizgje nei de wente fan 'e famylje Paxton.
Yn 'e tuskentiid hat Joe, dêrta twongen troch Grace, besocht om syn rûzje mei Andrew by te lizzen. De beide mannen hawwe it net mear oer Margaret en Andrew syn ferloving, mar krije dan ynstee rûzje oer it feit dat Andrew syn heit net opfolgje wol as eigner fan it sake-ympearium fan 'e famylje Paxton en it feit dat Joe Andrew syn karriêre yn 'e útjouwersbrâns net serieus nimt. Nei't Margaret en de oare froulju wer thúskommen binne, liedt in rige ûnfertúnlike omstannichheden derta dat Margaret en Andrew, as se allebeide in dûs nimme wolle, inoar yn neakene steat letterlik tsjin it liif rinne. Dy nachts, as se wer op bêd en op 'e flier lizze, freget Margaret Andrew nei syn relaasje mei syn heit, mar dêr wol er neat oer sizze. Ynstee fertelt Margaret him dingen oer harsels, lykas dat se in iennichst bern is en op har sechstjinde wees waard nei it ferstjerren fan har beide âlden.
Sneintemoarns wurde Andrew en Margaret foar it blok set troch beppe Annie, dy't sa stomme graach harren trouwerij noch meimeitsje wolle soe. It rint derop út dat se dyselde middeis noch trouwe sille by de Paxtons thús. Nei't se foar Margaret in nije mobile tillefoan kocht hawwe yn in winkel dy't rund wurdt troch Ramone, wurdt Margaret wer meinommen troch Grace en Annie. Se hawwe it plan opfetten dat Margaret op 'e trouwerij de troujurk fan beppe Annie oan krije sil, dy't al generaasjes yn 'e famylje is. Nei't Margaret dy past hat, rekket se tige oerstjoer. As Andrew witte wol wat deroan is, fertelt se him úteinlik dat se fergetten wie hoe't it fielde om diel út te meitsjen fan in famylje, om't se al sûnt har sechstjinde allinne op 'e wrâld is. Werom yn 'e filla wurde se troch Joe meinommen nei in moeting mei ICE-agint Gilbertson. Dyselde hat Joe opskille, wêrnei't Joe de man oerkomme litten hat nei Alaska. Joe wol de wierheid no einlings boppe wetter hawwe, mar Andrew, dy't by himsels gefoelens foar Margaret gewaarwurden is, dielt syn heit mei dat er it dak op kin.
By de houliksseremoanje, dy't laat wurdt troch foargonger Ramone, ûnderbrekt Margaret de boel op in stuit om iepentlik foar alle gasten oer de wierheid op te bychtsjen: dat se Andrew twongen hat om mei har te trouwen om oan in ferbliuwsfergunning te kommen. Gilbertson, dy't by de trouwerij oanwêzich is, ynformearret har dat se no mei him weromreizgje kin nei New York, dêr't se nei oankomst 24 oeren hat om har saken ynoarder te bringen en de Feriene Steaten te ferlitten. Dat, Margaret hellet har bagaazje op en set op stel en sprong ôf. Tsjin 'e tiid dat Andrew efter har oan giet, hat se de filla al ferlitten. Hy wifket oer wat er no dwaan sil, en it is Gertrude dy't him freget oft er Margaret wier fuortglûpe litte wol. Andrew beslút fan net, mar as er har efternei sil, besiket Joe him tsjin te hâlden, wat liedt ta in nije rûzje tusken heit en soan. Beppe Annie simulearret in hertoanfal om harren te twingen op te hâlden mei redendielen en in ûnthjit fan elts fan harren los te krijen dat se tenei besykje sille om begryp te hawwen foar inoars beslissings, sels as se it dêr net mei iens binne.
Annie en Grace fiterje Andrew oan om efter Margaret oan te gean, mei't se (sa lizze se geduldich út oan Joe) har publyklike bekentenis nea dien hawwe soe as se net echt fan Andrew hold. Andrew hastiget him nei it fleanfjild, mar hy is te let om Margaret har fleantúch tsjin te hâlden. Werom yn New York hellet Margaret har kantoar leech en jout opdracht om al har spul nei Toronto te stjoeren. As Andrew dêr opdûkt, besiket se him fuort te stjoeren, mar yn it bywêzen fan al syn kollega's ferklearret er syn leafde foar har, wêrnei't se inoar hertstochtlik tútsje ûnder it laitsjen en jûchhei fan it omsteand laach.
De ôftiteling fan 'e film giet mank mei bylden fan 'e ûnderfreging troch Gilbertson fan net inkeld Andrew en Margaret, mar ek fan Grace, Joe, Annie en Ramone, wêrby't de ICE-agint de iene nei de oare yrrelevante fraach stelt.
Produksje
The Proposal waard regissearre troch Anne Fletcher nei in senario fan Peter Chiarelli, Roberto Orci en Alex Kurtzman. Dy beide lêsten krigen gjin fermelding op 'e ôftiteling. As produsinten wiene David Hoberman, Todd Lieberman en (ûnfermeld op 'e ôftiteling) Damon Lindelof by it projekt belutsen foar de filmstudio's Touchstone Pictures, K/O Paper Products en Mandeville Films. Foar de film wie in budget beskikber fan $40 miljoen. De kamerarezjy wie yn 'e hannen fan Oliver Stapleton, en de filmmuzyk waard fersoarge troch Aaron Zigman.
De froulike haadrol yn The Proposal waard alderearst oanbean oan Julia Roberts, mar dy sloech it oanbod ôf. Yn har plak waard Sandra Bullock ree fûn om 'e rol fan Margaret Tate te spyljen. De opnamen setten op 9 april 2008 útein en fûnen foar it meastepart plak yn Rockport (Massachusetts), dat omboud waard om op Sitka (Alaska) te lykjen. Oare filmlokaasjes wiene: Manchester-by-the-Sea (Massachusetts), Boston en New York.
Distribúsje
De distribúsje fan The Proposal waard fersoarge troch Walt Disney Studios Motion Pictures, de filmdistribúsjepoat fan The Walt Disney Company, dêr't Touchstone Pictures in dochterûndernimming fan is. De film gie op 1 juny 2009 yn it El Capitan Theatre yn Hollywood yn premiêre, en iepene dêrnei op 19 juny yn 'e Amerikaanske bioskopen. The Proposal waard op 13 oktober 2009 útbrocht op dvd en blu-ray.
Untfangst
De ynteraksje tusken Bullock en Reynolds waard troch de measte resinsinten wol wurdearre. Sa waard dy yn Entertainment Weekly troch Lisa Schwarzbaum karakterisearre as "fris en ûnwjersteanber". Yn 'e Los Angeles Times skreau Betsey Sharkley dat se yn 'e relaasje tusken de beide haadpersoanen in "brutale update" seach fan it toanielstik De Fekke Nuet, fan William Shakespeare. Yn 'e Britske krante The Guardian wie Peter Bradshaw tige negatyf oer The Proposal, dy't er 1 fan 5 stjerren taparte. Hy roeide ek tsjin 'e stream yn, wat de ynteraksje tusken Bullock en Reynolds oangie: "Harren fûnkeljende wjerssidige ferachting yn it begjin [fan 'e film] oertsjûget net, en likemin is dat it gefal mei harren lettere ûntteien en românse. Yn eltse sêne liket it wol as hawwe se inoar noch nea earder sjoen."
Opbringst
The Proposal brocht yn 'e bioskopen yn 'e Feriene Steaten en Kanada $164,0 miljoen op, en yn alle oare lannen en territoaria $153,4 miljoen. Wrâldwiid kaam de opbringst dêrmei út op $317,4 miljoen. Ofset tsjin it budget fan $40 miljoen betsjut dat in winst fan $277,4 miljoen, hoewol't dêr de marketingkosten noch wol ôf moatte.
Prizen
Yn 2010 waard Sandra Bullock foar har rol yn The Proposal by de Golden Globes nominearre foar de priis yn 'e kategory bêste aktrise yn in musical of komeedzje. Hja waard ek nominearre foar de Satellite Award yn deselde kategory en wûn de Teen Choice Award foar bêste aktrise yn in romantyske film. The Proposal sels wûn de People's Choice Award foar favorite komeedzjefilm, en de Teen Choice Awards foar favorite romantyske simmerfilm en favorite filmdûns (Sandra Bullock en Betty White). De film waard fierders nominearre foar 2 oare People's Choice Awards, 3 MTV Movie Awards, 7 oare Teen Choice Awards en in Kids' Choice Award.
Oars-talige remakes
Fan The Proposal waarden yn Yndia trije remakes makke: it Malajalamtalige My Boss (2012); it Kanareesktalige Software Ganda (2014); en it Tamyltalige Sandakkari (2021). In Sineeske remake waard yn 2016 oankundige as in ko-produksje fan Walt Disney Pictures en Linmon Pictures.
Strjitten yn Ferwert
thumb|right|200px|Nije Buorren Frijhof 7, 8 en 9|thumb|right|200px|Nije Buorren Frijhof 9|thumb|right|200px|Frijhof 9 Frijhof 8|thumb|right|200px|Frijhof 8 Frijhof 7|thumb|right|200px|Frijhof 7 Frijhof 5|thumb|right|200px|Frijhof 5 Frijhof 3|thumb|right|200px|Frijhof 3 Haadstrjitte 33|thumb|right|200px|Haadstrjitte 33 Havenstrjitte 1|thumb|right|200px|Havenstrjitte 1 Hegebeintumerdyk 2|thumb|right|200px|Hegebeintumerdyk 2 Nije Buorren 17|thumb|right|200px|Nije Buorren 17 Nije Buorren 13|thumb|right|200px|Nije Buorren 13 Nije Buorren 11|thumb|right|200px|Nije Buorren 11 Nije Buorren 9|thumb|right|200px|Nije Buorren 9 Marrumerwei 3|thumb|right|200px|Marrumerwei 3 Tsjerkepaad 4|thumb|right|200px|Tsjerkepaad 4 De Strjitten yn Ferwert:
Z
Zeedijk.
Terwispel
Terwispel is in doarp yn it west fan de gemeente Opsterlân. It doarp leit noardwest fan De Gordyk.
Terwispel hat  ynwenners.
Skiednis
thumb|left|Tsjerke en [[klokkestoel fan Terwispel, Atlas Schoemaker: Friesland, 1710-1735]] Terwispel heart by de âldere delsettings fan de gemeente en hat fan oarsprong in agrarysk karakter. It wurdt nei 1315 wol as 'Wispolia, Westpalia' en 'Wyspola' skreaun. De namme soe komme fan it marke de Wide Wispel yn in sydstreamke fan it Alddjip.
Al foar 1150 hie Terwispel in tsjerke dy't op de hoeke fan de hjoeddeiske Mouwewei/Alde Dyk stie. Letter ferhûze de tsjerke nei De Streek. Dy tsjerke hie gjin toer, mar in klokkestoel mei trije klokken. Healwei de 19e iuw waard dy tsjerke nei swier waar brekfallich en yn 1864 ferfongen troch de hjoeddeiske tsjerke. By de bou waard doe in byldsje fûn fan de hillige Barbara, dy't foar de reformaasje mooglik de patroanhillige fan Terwispel west hat.
thumb|left| Spaltenbrêge It doarp ûntwikkele him op it krúspunt fan De Streek (de âlde wei) en it wetter de Nije Feart. Dy Nije Feart waard om 1852 hinne groeven as ûnderdiel fan de turfrûte. Trochdat de feart it doarp yn twaen spjalte waard de brêge oer de Nije Feart ek wol Spaltenbrêge neamd. By de feanterij yn 1863 binne by it Alddjip wol 161 sulveren muntsjes fûn dy't dêr nei 750 bedarre binne. Ien fan de sydstreamkes fan it Alddjip ûntsprong tusken Terwispel en Koartsweagen. Troch de feanterij binne yn de 19e iuw ek Feanebuert, Kolderfean en De Tynje ûntstien. De Tynje is letter los komd en waard nei 1900 in selstannich doarp.
Op de hoeke by de brêge waard oan it ein fan de 19e iuw de koöperative suvelfabryk 'De Volharding' oprjochte. It fabryk waard yn 1970 sletten en sûnt brûkt in farvefabryk de gebouwen.
Mienskip
In grut part fan it ferieningslibben spilet him ôf yn 'Us Doarpshûs', sa komt ek de feriening fan Pleatslik Belang dêr Oan de Smidte gear. Dat multyfunksjoneel sintrum waard yn 1987 mei in soad selswurksumheid boud.
Ienris yn de twa jier is der in doarpsfeest mei ferskate aktiviteiten. In wichtich ûnderdiel dêrfan is de buertkamp. 'Wispelweagen' is de namme fan de doarpskrante.
Tsjerke
thumb|260px|Tsjerke fan Terwispel
Skoalle
thumb|260px|De Streek
Buertferienings
( De list is yn 2023 bywurke mei help fan de doarpsside. Sjoch foar de meast aktuele ynformaasje oer ferienings op de hiemside fan it doarp) thumb|260px|De Streek
Berne yn Terwispel
thumb|260px|Nije Feart
Iepenbier Ferfier
uwert]]
Strjitten
't Feantsje, Alde Dyk, Alde Hiemen, Bûtewei, De Dûker, De Streek, De Fûnken, De Wâlden, Griene Dyk, Harnemûne, Hellingwâl, Klidze Rjocht, Koaibosk, Kolderfean, Mûnesleat, Mouwewei, Rykswei A7, Seagerij, Skarlannen, Skeanpaad, Smidte, Spaltenbrêge, Tolhúsleane, Visserwei.
Mycroft Holmes
Mycroft Holmes (útspr.: [ˈmaːi̭kɹɔft ˈhoʊmz], likernôch " maai -kroft hoomz ") is in fiktyf personaazje út 'e Sherlock Homes-searje fan detektiveromans en -ferhalen fan 'e Britske skriuwer sir Arthur Conan Doyle. It personaazje waard yntrodusearre yn it ferhaal The Adventure of the Greek Interpreter en komt mar yn twa oare ferhalen foar. Mycroft Holmes is de âldere, noch yntelligintere broer fan 'e privee-detektive Sherlock Holmes, dy't as hege amtner foar de Britske oerheid wurket.
Klaas de Jong (produsint)
Klaas de Jong (Feanwâlden, 1966) is in Nederlânsk filmprodusint en muzykmanager fan Frysk komôf.