cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Heather Graham
Priveelibben
Ien fan Graham har grutste hobbys is it spyljen fan poker. Fierders is se in aktyf beoefenster fan transendinte meditaasje en yoga, dêr't regisseur David Lynch har yn 1991 mei yn 'e kunde brocht. Ek hat hja har oankante tsjin it fenomeen realitytillefyzje, wêrby't se sei it "fertrietlik" te finen dat sjoggers nocht belibje kinne oan oarmans ellinde. Graham is akviste foar de organisaasje Children International en wurket ek gear mei it Kambodjaanske Bernefûns om bern yn Kambodja ûnderwiis te bieden en slavernij en berneprostitúsje út te rûgjen. Teffens hat Graham har ynset foar it miljeu troch te besykjen minsken bewust te meitsjen fan klimaatferoaring en wat men dêr sels tsjin dwaan kin.
Bestjoerlike yndieling fan Noarwegen
thumb|right|De 18 provinsjes fan Noarwegen mei de byhearrende nûmers dy't brûkt wurde yn it Noarske [[befolkingsregister.]] De bestjoerlike yndieling fan Noarwegen bestiet hjoeddedei út 18 provinsjes (fylker) dy't fierder yndield binne yn 422 gemeenten (kommuner).
De arsjipel Spitsbergen en it eilân Jan Mayen meitsje net diel út fan de provinsjes, mar hearre wol by it keninkryk. Noarwegen hat trije ôfhinklike gebieten: Bouveteilân, Keninginne Maudlân en Peter I-eilân.
Op 1 jannewaris 2020 sil in weryndieling plakfine wêrby't de 18 provinsjes ferfongen wurde troch 11 regio's.
Julius Burmania van Andringa de Kempenaer
thumb|Julius Burmania van Andringa de Kempenaer Jhr. Julius Burmania van Andringa de Kempenaer (Arnhim, 30 jannewaris 1813 - Ljouwert, 13 maart 1887) wie fan 1840 oant 1847 grytman fan Doanjewerstâl.
Julius Burmania van Andringa de Kempenaer wie de jongste soan fan Regnerus Livius van Andringa de Kempenaer (De Bosk, 24 maart 1752 - Arnhim, 3 desimber 1813) en Tjallinga Aurelia Wilhelmina Camstra thoe Schwartzenberg en Hohenlansberg (1775-1857).
Van Andringa de Kempenaer folge ûnderwiis yn Frjentsjer en studearre neitiid rjochten oan 'e Ryksuniversiteit Leien.
Op 4 april 1837 troude hy mei Aletta Catharina Alberta van Ekenstein (Ljouwert, 13 oktober 1814 - dêre, 25 maart 1875), dochter fan Willem Alberda van Ekenstein en Catharina de Wendt. Ut dit houlik kamen:
Julius liet oan syn bern in boel nei mei in wearde fan f 1.127.823 na. Dêrby siet ek de helte fan de neilittenskip dy't hy fan syn net-troude broer broer Wilco urven hie. Dêrby siet in soad ûnreplik guod dat eartiids besit west hie fan harren heit Regnerus Livius.
Jan Minnema de With
Jan Minnema de With (Dokkum, 4 febrewaris 1762 − Bûtenpost, 18 septimber 1820) wie in Nederlânsk militêr en bestjoerder fan Frysk komôf.
Biografy
De With wie in telch út it laach De With. Hy wie in soan fan de militêr en VOC-wurknimmer Jens Niehen True, dy't him yn 1729 yn de Nederlannen festige, en fan Wickje Minnema (1725-1786). Jens Niehen True skreau him letter Jan de With (1715-1781).
Hy troude yn 1794 mei Catharina van Haersma (1764-1828) en syn neiteam naam dêrnei de namme Van Haersma de With oan, de namme dy't anno 2019 troch syn neisieten allinne noch brûkt wurdt. Sy wiene de âlden fan ûnder oare jhr. mr. Daniel de Blocq van Haersma de With (1797-1857).
Fan 1780 ôf wie er ritmaster yn it Steatske leger. Dêrnei wie er belestingûntfanger, siktaris fan Achtkarspelen, notaris yn Bûtenpost om fan 1812 oant 1816 de earste en iennige boargemaster fan dy gemeente te wurden ear't dy opgie yn de gemeente Achtkarspelen. Fan 1812 ôf wie er ek presidint fan de kantonnale gearkomst fan Bûtenpost.
Mauritius (hillige)
Mauritius (berne yn de 3e iuw nei alle gedachten yn Egypte of Sûdaan – ferstoarn yn 287 yn Agaunum (it tsjintwurdige Saint-Maurice, Switserlân) is in as martler fereare hillige yn de Roomsk-Katolike Tsjerke. Mauritius wie oanfierder fan it Thebaanske Legioen, dat yn Agaunum eksekútearre waard om't it út kristenen besteande legioen wegere te offerjen oan de romeinske goaden of, neffens in oare boarne, wegere te striden tsjin kristenen.
Yn Fryslân hiene foar de reformaasje de plakken Hidaard, Jirnsum, Aldeholtwâlde, Idzegea en Drylts tsjerken dy't oan de hillige Mauritius wijd wiene. De oan de earetsjinst ûntlutsen herfoarme tsjerke fan Jirnsum en dy fan Drylts drage noch jimmeroan de namme fan Mauritius. Op de flagge en it wapen fan Jirnsum stiet it lazaruskrús, it ynsynje fan de âlde Oarder fan Sint-Mauritius en Sint-Lazarus.
Libben
De âldste oerlevering fan Mauritius is ôfkomstich fan biskop Eucherius fan Lyon, dy't tusken 425 en 450 it amt beklaaide. De biskop hat him by syn hagiografy basearre op mûnlinge boarnen, dy't harren ynformaasje wer fan de biskop fan Geneve hiene.
De reliken fan de Thebanen waarden troch de biskop fan Octodurum, de letter hillich ferklearre Theodor fan Sion, yn Agaunum opgroeven. Hy liet dy reliken tusken 386 en 392 yn it Cour du Martolet bysette en boude dêr in grêftsjerke. Yn 430 dûkten Mauritius en syn gesellen op yn it Martyrologium Hieronymianum, dy't nei alle gedachten op in lokale tsjerkekalinder stiene.
Yn de 15e iuw stiften de greven fan Savoye de ridderoarder fan de hillige Mauritius en Lazarus, dy't oant de dei fan hjoed bestiet.
Hillige lâns
It ferhaal dat Mauritius yn it besit west hat fan de yn Wenen bewarre Hillige Lâns, datearret nei alle gedachten út de hege midsiuwen. Iere ottoanske kronykskriuwers neamden it noch de lancea sacra, mar yn it midden fan de 11e iuw ûnstiene der boarnen, dêr't skreaun waard oer de lancea sancti Mauritij. Under keizer Hindrik III wie it idee dat de lâns it besit west hie fan Mauritius al sa bot ynboargere, dat Hindrik III de lâns mei in sulveren mansjet mei in Mauritiusynskrift omklaaie liet.
De lâns wie fanôf 921 yn it besit fan kening Rudolf II fan Boergonje. De ferearing fan Mauritius wie yn dy tiid yn syn keninkryk wol it grutst. Yn 926 ruilde Rudolf II de lâns foar it gebiet om Basel hinne mei de eastfrankyske kening Hindrik de Fûgelder. Hindriks's soan Otto de Grutte wie ek in grut ferearder fan Mauritius. Hy sette de kultus fan de lâns fierder fuort en brûkte de lâns yn 955 mei súkses yn de Slach op it Lechfjild by Augsburg. Yn de hege midsiuwen waard de Mauritiuslâns ien fan de machtigste hillige reliken, dy't de besitter ûnferwinlik makke.
Ferearing
In grut tal tsjerken en kleasters hawwe Mauritius as patroanhillige. Ien fan de belangrykste dêrfan it de katedraal fan Angers yn Frankryk. Mauritius is patroan fan de stêden Coburg, Fröndenberg, Wiesbaden, Ingolstadt en Zwickau en it kleaster Niederaltaich.
Yn Fryslân wiene foar de reformaasje de tsjerken fan Hidaard, Jirnsum, Aldeholtwâlde, Idsegea en Drylts oan Mauritius wijd. Allinne de tsjerke fan Drylts draacht noch de namme fan Mauritius. Dede flagge en it wapen fan Jirnsum betinkt Mauritius noch troch it lazaruskrús, it ynsynje fan de âlde Oarder fan Sint-Mauritius en Sint-Lazarus. Sint-Mauritius is beskermhillige fan alle ambachtslju dy't mei donkere kleuren wurkje, lykas wapensmeden; fierder ek fan farvers, huoddemakkers, winkellu, gleskers, waskers, wevers, soldaten en hynders. Hy wurdt oanroppen foar earkrupsjes, dwylsinnigens, tsjin jicht, bernesyktes en hynstesyktes.
Op 19 july 1941 ornearre paus Pius XII dat Mauritius de patroanhillige waard fan it Alpini-korps fan it Italjaanske leger.
De feestdei fan Sint-Mauritius is op 22 septimber.
Daniel Ricciardo
Daniel Joseph Ricciardo (Perth, 1 july 1989) is in Australysk autokoereur. Hy makke syn debút yn de Formule 1 yn 2011 foar it HRT team. Hy had acht kear in Grutte Priis wûn.
Karten
Ricciardo begûn op njoggenjierrige leeftiid mei it karten by de Tiger Kart Club en die mei oan ferskate kartwedstriden.
Oerstap nei auto’s
Yn 2005 makke Daniel de oerstap nei de auto's en riid mei yn it Australyske Formule Ford-kampioenskip. Hy waard dat seizoen achste yn it einklassemint. It seizoen 2006 ried er yn de Formule BMW searsjes hy waard fiifde. Hjirnei stapte Ricciardo oer op de Formule Renault 2 Itaalje-searje. Nei fjirtjin wedstriden stie Daniel Ricciardo fjirde yn it einklassemint. Yn 2008 waard er kampioen yn de Formule Renault WEC-searje, en yn 2009 folge it kampioenskip yn de Britske Formule 3. Nei in seizoen yn de Formule Renault 3,5-searjes krige er de kâns om syn debút te meitsjen yn de Formule 1.
2011
thumb|Ricciardo yn de HRT yn 2011 Op 30 juny 2011 waard dúdlik dat Ricciardo by de Grutte Priis fan Grut-Brittanje syn debút soe meitsje yn de Formule 1 foar it HRT team. Hy kaam yn it plak fan de Yndiaske koereur Narain Karthikeyan. Ricciardo waard 23ste yn syn earste wedstriid. En waard 28ste yn it einklassemint fan 2011.
2012 - 2013
Yn 2012 makke Ricciarde de oerstap nei it team fan toro Rosso, Yn de iepeningswedstriid en dus ek syn earste race foar Toro Rosso behelle Ricciardo mei in njoggende plak syn earste punten yn de Formule 1. Der folgje noch fiif top tsien klassearringen, Daniël Ricciardo wurdt yn it seizoen 2012 18de yn it einklassemint mei tsien punten.
2013 begjint net goed problemen mei syn auto yn Austraalje en in achtjinde plak yn Maleizje. Mar de rest fan it seizoen ferrint better mei sân top tsien notearringen en 20 punten wurd er fjirtjinde yn it einklassemint.
2014 – 2018
thumb|Daniel Ricciardo yn de Red Bull yn 2014 2014 waard it jier fan de oerstap nei Red Bull Racing, en pakte daliks syn earste poadiumplak yn de Formule 1 en ek noch by de race yn syn eigen lân. Mar dit plak waard him ôfnommen fanwegen brânstofregleminten, Ricciardo soe mear brânstof meinaam te hawwen dan tastien. De twadde wedstriid fan it seizoen wie gjin ferbettering Ricciardo wist de finish net te heljen ta gefolch fan problemen mei de fleugels fan de auto. Mar dernei gie it rap better. Yn Spanje en Monako behelle er dan dochs nog it poadium. By de Grutte Priis fan Kanada folget de grutte klapper, Ricciardo wint syn earste Grutte Priis yn de Formule 1. Ek de Grutte Prizen fan Hongarije en Belgje skriuwt er op syn namme. Mei noch twa poadiumplakken einiget Daniel Ricciardo yn 2014 op it tredde plak yn it einklassemint en 79 punten efter de nûmmer twa Nico Rosberg
It twadde jier by Red Bull Racing ferrint minder mar ien poadiumplak en twa kear it ein fan de wedstriid net behelle. Ricciardo wurdt achtste mei 92 punten yn it wrâldkampioenskip.
Yn 2018 is de auto net folle better en by de Grutte Priis fan Azerbeidzjan, komme Ricciardo en syn ploeggenoat Max Verstappen yn de 40ste omgong sels yn botsing mei inoar, wat ta gefolg hat dat beide net fierder kinne. Ricciardo behellet dit seizoen 2 kear in oerwinning en dat binne ke fuort syn ienigste poadiumplakken yn 2018, rjochting it ein fan it seizoen makket er bekent dat er yn 2019 oerstapt en foar it team fan Renault sil gean riden. Daniel Ricciardo wurdt 170 punten sechsde yn it wrâldkampioenskip.
2019 – 2020
It earste seizoen foar it nije team begjint net goed yn de earste omgong fan de earst wedstriid moat er de race al ferlitte ta gefolch fan in botsing. Ek de twadde wedstriid moat er foar it ein ferlitte. Ricciardo hellet dernei noch trije kear net de einstreep en wurdt yn Japan sels diskwaliffisearre. Daniel Ricciardo wurd dit earste seizoen by syn nije team njoggende yn it einklassemint mei fjouwerenfyftich punten.
2021 - 2022
thumb|Daniel Ricciardo yn de McLaren yn 2021 Yn 2021 riid Ricciardo foar Mclaren Hy wint yn Itaalje syn achtste Grutte Priis en syn earste foar it nije team. Oan it ein fan it seizoen 2022 die bliken dat Daniel gjin kontrakt mear hie foar it seizoen 2023.
* Seizoen noch dwaande.
Oersjoch Formule 1-karriêre
* Seizoen noch dwaande.
Easten fan Ingelân
It Easten fan Ingelân (Ingelsk: East of Ingland) is ien fan de njoggen offisjele bestjoerlike kriten (regio's) fan Ingelân en is as sadanich oprjochte yn 1994. Yn Easten fan Ingelân wenje likernôch 5,9 miljoen ynwenners (2011).
Keppeling om utens
Offisjele side
Peredelkino
thumb|Boris Pasternaks hûs yn Peredelkino (no it Pasternakmuseum) Peredelkino (Russysk: Переделкино) is in delsetting fan datsjas op likernôch 20 km súdwestlik fan it stedsintrum fan Moskou. It plak leit oan de stedsgrinzen fan de Russyske haadstêd, dêr't it yn 2012 yn opnommen waard, net sa fier it spoar nei Kiev. Peredelkino wurdt beskôge as in keunstnersdoarp.
Skiednis
De delsetting ûnstie as lângoed, Peredeltsy, dat eigendom fan de Leontievs (fan memmekant besibbe oan Peter de Grutte) wie, dêrnei fan de prinsen Dolgoroekov en de Samarins. Neidat yn de 19e iuw it spoar troch it doarp kaam te rinnen, waard it omneamd ta Peredelkino. Yn 1934 stelde Maxim Gorky út it gebiet oan it Bûn fan Sovjetskriuwers ôf te stean. Dat hie fan gefolgen dat der binnen in pear jier sa'n 50 houten datsjas foar Sovjetskriuwers set waarden.
By de skriuwers dy't harren yn Peredelkino fêstigen wiene Boris Pasternak, Kornej Tsjoekovski, Arseni Tarkovski (alle trije beërdige op it pleatslik tsjerkhôf), Ilja Ehrenburg, Veniamin Kaverin, Leonid Leonov, Ilja Ilf, Vsevolod Ivanov, Nikolaj Zabolotski, Boris Pilnjak, Lilja Brik, Konstantin Simonov, Aleksander Fadejev, en Michail Bachtin. De soan fan Heinrich Neuhaus, de pianist Stanislav Neuhaus, hat nei de dea fan syn heit mei syn mem en Boris Pasternak yn Peredelkino wenne. Koarter lyn setten ek Jevgeni Jevtoesjenko, Andrej Voznesenski, Bella Achmadoelina, Robert Rozjdestvenski en Zurab Tsereteli harren nei wenjen yn it doarp.
De arrestaasje fan skriuwer Isaak Babel, ien fan de wreedferneamde barrens fan de Grutte Suvering fan Jozef Stalin, wie yn Peredelkino op 15 maaie 1939. Babel waard dêrnei mei de auto nei de Loebjanka-finzenis brocht, tramtearre en troch de NKVD deasketten.
Yn 1988 waarden de datsjas fan Tsjoekovski en Pasternak útroppen ta betinkingshuzen en Peredelkino waard oanwiisd as "histoarysk en kultureel reservaat". Tsien jier letter waard de datsja van Boelat Okoedzjava ek as museum foar it publyk iepene. Nei de delfal fan de Sovjet-Uny waard Peredelkino oernommen troch de nije rikelju fan Ruslân. Der waarden doe in protte nije appartemintsgebouwen set yn Novo-Peredelkino tichteby.
Gerhardus Berend Broekema
thumb|Gerhardus Berend Broekema Gerhardus Berend Broekema (Assen, 2 febrewaris 1866 - Kampen, 3 augustus 1946) wie in Nederlânsk arsjitekt.
Biografy
Broekema wie in soan fan timmerman Gerhardus Berend Broekema sr. Nei't er de HBS yn Assen helle hie waard er tekener ûnder ryksboumaster Jacobus van Lokhorst (1884-1906) by de bou fan het Gûvernemintsgebou op de brink fan Assen. Dêrnei waard er learling fan arsjitekt Derk Semmelink (1855-1899) fan Nymwegen en wie er in skoft wurksum foar de Provinsjale Wettersteat van Drinte en letter Oerisel.
Yn 1891 wûn er in priisfraach mei in ûntwerp fan in gesticht. Itselde sette er útein mei in eigen praktyk yn Swol. Hy foel yn de jierren dêrnei op mei in oantal ûntwerpen yn eklektyske styl, benammen fan winkels, mei robúst útwurke details. De Jugendstil mei syn rynske fersierings wie krekt wat foar him. De wente oan de Swolse Van Nagellstraat (1898) dy't er ûntwurp wie ien fan de earste huzen yn dy styl yn Noard-Nederlân.
Yn 1898 ferhuze er nei Kamper dêr't er beneamd wie ta haadopsichter by de Tsjinst Gemeentewurken. Tagelyk hie er dêr in praktyk as partikulier arsjitekt. Dat lêste joech wolris swierichheden mei't it ten koste fan syn wurk foar de gemeente gie. Hy naam ûntslach en gie selstannich fierder. Hy ûntwurp almeast gebouwen yn Kampen, Swolle en oanswettende gemeenten, mar ek yn Ljouwert en Almelo.
De tsientallen pânen yn Jugendstil wiene it hichtepunt yn syn oeuvre en behearre yn Nederlân ta de bêste foarbylden fan dy styl. Benammen in lunchroom yn Kampen en de Sintrale Apteek yn Ljouwert, mar ek in pear fillas yn Almelo en Stienwyk en de huzen oan de Emma- en Julianastraat yn Swol. Broekema wie in mearsidich arsjitekt. Hy ûntwurp fillas, wenten, winkels, pleatsen en yndustrygebouwen en paste him ek betreklik maklik by feroarjende moades oan.
Fierder siet er gâns in hoart yn de Kamper gemeenteried en wie er warber as boukundich adviseur yn de gemeenten om Kampen hinne.
Wurken
In kar:
Gûverneur
In gûverneur is meastal in funksjonaris yn it iepenbier bestjoer dy't oan it haad stiet fan 'e útfierende macht fan in ôfhinklik gebiet of in subnasjonale regio, lykas in dielsteat of in provinsje. In gûverneur is lykwols nea in steatshaad. Foarbylden fan gûverneurs binne de regearingslieders fan 'e steaten fan 'e Feriene Steaten en, histoarysk, de hearskers oer de provinsjes fan it Romeinske Ryk. Yn it Nederlânske steatsbestel komme gjin gûverneurs foar, mar de kommissaris fan de kening, dy't oan it haad fan it bestjoer fan 'e Nederlânske provinsjes stiet, kin mei in gûverneur ferlike wurde. Yn Limburch wurdt de kommissaris fan 'e kening sadwaande ek ynformeel as 'gûverneur' betitele.
Gûverneurs kinne oansteld wêze (lykas de kommissarissen fan 'e kening yn 'e Nederlân binne), mar se kinne ek keazen wurde, sa't yn 'e Feriene Steaten wizânsje is. De macht dy't in gûverneur útoefenet kin tige by tige ferskille fan it iene lân ta it oare. Guon gûverneurs hawwe inkeld seremonieel foech, wylst oaren frijwol folslein selsstannich fan it nasjonale regear operearje. Yn it ferline wie de titel gûverneur-generaal ("algemien gûverneur") yn gebrûk foar amtlike bestjoerders fan koloanjes, lykas Nederlânsk-Ynje. Fral yn it begjin fan 'e koloniale perioade wiene sokken gauris net oansteld troch it regear fan it memmelân, mar troch it bestjoer fan in partikuliere ûndernimming, yn it gefal fan Nederlânsk-Ynje de Feriene Eastyndyske Kompanjy. Ek tsjintwurdich wurdt de term 'gûverneur' (fral yn it bûtenlân) noch wol brûkt yn it bedriuwslibben en foar bestjoerders fan beskate ynstellings, lykas finzenissen, skoallen en banken.
Histoarysk koe in 'gûverneur' ek in manspersoan wêze dy't troch in begoedige famylje oannommen waard om 'e âldelju de opfieding fan 'e bern út 'e hannen te nimmen. De froulike foarm fan dy betsjutting is it (folle bekendere) gûvernante.
Roque op de Olympyske Simmerspullen
100px|right
Roque is in sport dy't tidens de Spullen fan St. Louis 1904 op it Olympyske programma stie.
Philip, hartoch fan Edinburgh
thumb|It wapen fan prins Philip Prins Philip, hartoch fan Edinburgh (Korfû, 10 juny 1921 - Windsor, 9 juny 2021, berne as prins Fílippos fan Grikelân en Denemark wie fan 1947 ôf oant syn ferstjerren de man fan keninginne Elizabeth II fan it Feriene Keninkryk. Hy waard berne yn de Grykske en Deenske keninklike famyljes. Hy waard berne yn Grikelân, mar doe't er 18 moanne âld wie, moast syn famylje út Grikelân wei flechtsje. Sûnt de dei fan syn houlik wie er hartoch fan Edinburgh, baron fan Greenwich en greve fan Merioneth. Yn 1957 waard er ek Prins fan it Feriene Keninkryk. Ofstammelingen fan Philip en Elizabeth, dy't gjin keninklike titels holden, holden de efternamme Mountbatten-Windsor oan.
Jonkheid en oplieding
thumb|De filla Mon Repos op Korfû dêr't Philip berne waard thumb|De HMS Valiant, dêr't Philip op tsjinne hie yn de slach yn de Middellânske See Philip waard berne as Fílippos (Gryksk: Φίλιππος) fan Grikelân en Denemark (Gryksk: Πρίγκιπας Φίλιππος της Ελλάδος και Δανίας), soan fan prins Andreas fan Grikelân en prinsesse Alice fan Battenberg yn de filla Mon Repos op it eilân Korfû. Hy wie de jongste fan fiif bern en de iennige jonge. Syn âldere susters wiene Margaretha, Theodora, Cecilia en Sophia, dy't as jongste fan de susters sân jier âlder as Philip wie. As lid fan it Hûs fan Sleeswyk-Holstein-Sonderberg-Glücksburg wie er prins fan Denemark en Grikelân allyk. Syn pake fan heitekant, George I fan Grikelân, wie de soan fan kening Kristiaan IX fan Denemark.
thumb|left|De skoalle Gordonstoun yn Skotlân dêr't Philip studearre hie Trije moanne nei't Philip berne waard, ferstoar syn pake oan memmekant, Loadewyk fan Battenberg, dy't yn 1917 syn famyljenamme feroare hie yn Mountbatten, in feringelske foarm fan Battenberg, om reden fan it antydútske sentimint dat doe geande wie yn Ingelân. Syn dochter Alice, Philip syn mem, hie de namme lykwols noch net feroare om't hja doe yn Grikelân wenne. Alice en de lytse Philip reizgen nei Londen foar de begraffenis, wylst prins Andreas yn Grikelân bleau, om't de Gryksk-Turkske Kriich yn folle gong wie. Dy kriich rûn net goed ôf foar de Griken en op 22 septimber 1922 waard Philip syn omke, kening Konstantyn I twongen ôfstân fan de troan te dwaan. It nije militêre bewâld arrestearre de keninklike famylje, wêrûnder prins Andreas. Yn desimber waard prins Andreas ferballe, en ferhuze er mei syn famylje nei Frankryk, dêr't se yn in hûs wenje mochten dy't ta beskikking steld waard troch Philip syn muoike Marie Bonaparte, de frou fan syn omke George. Om't er sa jong syn heitelân ferliet, spruts er lykwols gjin Gryksk. Yn in ynterview yn 1962 sei er dat er it foar in part begriep, mar dat er him eartiids Skandinaavjer, benammen Deensk, fielde. Syn famylje spruts yn syn jongerein Ingelsk, Frânsk en Dútsk.
Hy waard ynearsten nei de Amerikaanske skoalle yn Parys stjoerd, mar waard yn 1928 nei it Feriene Keninkryk stjoerd en gean dêr nei skoalle. Hy útfanhuze by syn beppe Victoria Mountbatten op it Kensington-paleis en by syn omke George Mountbatten op Lynden Manor yn Bray. Yn de trije folgjende jierren trouden al syn fjouwer susters mei Dútske prinsen. By syn mem Alice waard skizofreny fêststeld en hja moast tenei yn in ynrjochting ferbliuwe. Syn heit Andreas fêstige him yn Monte Carlo. Fierders hie Philip yn syn bernetiid net folle kontakt mei syn mem. Yn 1933 waard er nei Dútslân stjoerd nei de skoalle Schule Schloss Salem dy't fan syn sweager Berthold fan Baden wie. De oprjochter fan dy skoalle, Kurt Hahn, flechte nei it opkommen fan it nazisme út Dútslân wei en fêstige him yn Skotlân dêr't er de skoalle Gordonstoun stifte, dêr't Philip nei twa trimesters ek hinne gie. Yn 1937 kamen syn suster Cecilia, dy't swier wie, har man, twa bern en skoanmem om it libben by in fleantúchûngemak by Oostende yn Belgje. De doe sechttjinjierrige Philip gie nei harren begraffenis yn Darmstadt ta. Nei't er ôfstudearre hie, gie er nei Dartmouth en folgje in oplieding by de Britske marine. Yn de Twadde Wrâldkriich tsjinne er yn de Britske marine, wylst syn sweagers Berthold en Kristoffel yn it Dútske leger tsjinnen. Philip rekke belutsen by ûnder oaren de lâning op Kreta.
Houlik en bern
thumb|left|Prins Philip en prinsesse Elizabeth op besite yn Kanada mei minister-presidint [[Louis Saint-Laurent.]] thumb|It kroaningsportret fan keninginne Elizabeth II en de hartoch fan Edinburgh yn 1953 Yn 1939 makken kening George VI en keninginne Elizabeth in besite oan Dartmouth. By de besite fregen de keninginne en Louis Mountbatten oan Philip de prinsessen Elizabeth en Margaret rûn te lieden. Elizabeth en Philip wiene yn de fierte oaninoar besibbe; hja wiene beide neikommelingen fan keninginne Fiktoaria. Philip is in oerbeppesizzer fan Fiktoaria har dochter, prinsesse Alice, en Elizabeth is in oerpakesizzer fan Fiktoaria har âldste soan, kening Edward VII. Der wie noch in oare famyljebân oer kening Kristiaan IX fan Denemark, dy't de oerpake fan Philip wie en de oeroerpake fan Elizabeth. Hoewol't Elizabeth noch trettjin jier âld wie, rekke se fereale op Philip en begûn se brieven mei him te skriuwen. Yn de simmer fan 1946 frege Philip oan kening George IV de hân fan syn dochter, dy't it fersyk goedkarde op betingst dat de ferloving offisjeel wurde soe yn april 1947 doe't Elizabeth 21 jier âld wêze soe.
Yn 1947 die er ôfstân fan syn Grykske en Deenske titels en waard er Britsk steatsboarger. Hy naam de famyljenamme Mountbatten oan, dy't syn omkes George en Louis en syn muoike Louise al sûnt 1917 oannommen hiene. Op 10 july 1947 waard de ferloving buorkundich makke. Hja boasken op 20 novimber fan dat jier yn de Abdij fan Westminster en doe waard Philip in Britske "Keninklike Heechheid", hartoch fan Edinburgh, greve fan Merioneth en baron fan Greenwich. Om't de Twadde Wrâldkriich noch mar twa jier dien wie, waarden syn trije susters, dy't yn Dútslân wennen, net útnûge foar de brulloft. Nei harren brulloft sette se harren ta wenjen yn it Clarence House.
Nei harren houliksreis sette Philip syn rinbaan by de marine fuort en waard er yn 1949 op Malta stasjonearre. Yn 1951 waarden hy en Elizabeth troch it Privy Council hjitten nei kanada te reizgjen om kening George IV te ferfangen, om't dy syn sûnens efterút oan it buorkjen wie. Yn ier 1952 setten se útein mei in offisjele reis troch it Britske Mienebest. Doe't se yn Kenia wiene, krigen se op 6 febrewaris 1952 it berjocht dat de kening ferstoarn wie. Hja kearden fuortendaliks werom nei Ingelân.
Hja krigen fjouwer bern:
Prins-gemaal
thumb|160px|Mei de keninginne yn [[Cambridge (Nij-Seelân)|Cambridge (Nij-Seelân) yn 1954]] Nei't Elizabeth keninginne waard, kaam de nammekwestje wer op it aljemint. It wie ornaris it gebrûk yn it Feriene Keninkryk dat de namme fan de man oannommen wurdt. Nei de dea fan keninginne Fiktoaria wie dat ek it gefal doe't kening Edward VII de namme fan syn heit Saksen-Coburg-Gotha, it lettere Hûs Windsor, oannaam. Lord Mountbatten woe graach de namme Hûs Mountbatten ynfiere, wylst Philip sels it Hûs Edinburgh foarstelde, dus nei syn hartochlike titel. Doe't keninginne Mary, de beppe fan Elizabeth, dêroer hearde, liet se it dat yn lilkens oan minister-presidint Winston Churchill witte, dy't de keninginne witte liet dat de dynasty it Hûs Windsor bliuwe moast. Philip wie dêr alhiel net wiis mei en klage dat er de iennige man yn it lân wie dat er syn bern syn namme net jaan koe, wylst er sels de namme fan syn mem oannommen hie. Yn 1960 doe't keninginne Mary al in stikmannich jierren dêrfoar ferstoarn wie, en Churchill gjin premier mear wie, besleat Elizabeth, justjes foar de berte fan harren twadde soan Andrew, dat allinnich de troanopfolger de namme Windsor drage soe, en harren oare bern en ôfstammelings de namme Mountbatten-Windsor.
160px|thumb|Op besite by de Universiteit fan Salford yn 1967 Fan 1956 oant 1957 reizge Philip, sûnder syn frou, oer de wrâld hinne op de Britannia en iepene yn 1956 de Olympyske Spullen yn Melbourne. Hy reizge ek nei Antarktika en waard dêrmei de earste keninklike dy't yn de Súdpoalsirkel wie. Op 22 febrewaris 1957 krige er de titel Britske prins en waard fan doe ôf "Syn Keninklike Heechheid Prins Philip, hartoch fan Edinburgh".
Syn omke Louis Mountbatten kaam yn 1979 om it libben by in terreuroanslach fan de IRA. Nei't syn soan Charles yn 1980 in relaasje oangie mei Lady Diana Spencer, trúnde Philip derop oan dat er har freegje soe om him te boaskjen of de relaasje te beëinigjen. Charles tocht dat er ûnder druk fan syn heit stie, en dus frege er Diana him te boaskjen. Charles en Diana krigen twa soannen, mar it houlik rûn al rillegau yn it neigean. Yn 1992 giene se útinoar en yn 1996 skaten se offisjeel. In jier letter kaam Diana om it libben by in auto-ûngemak yn Parys, tagelyk mei har doetiidske freon Dodi Fayed. Dodi syn heit Mohamed Fayed beskuldige prins Philip derfan dat er efter it ûngemak sitte soe en opdracht jûn hie foar in moard op Diana. Nei in wiidweidich justysjeel ûndersyk waard yn 2008 ta einbeslút oerienkaam dat Philip net foar Diana har dea ferantwurdlik wie.
Fuortendaliks nei it ferstjerren fan Diana, holden Philip en keninginne Elizabeth Diana har twa soannen, William en Harry, bûten it publike each, sa't se in privee rouwe koene. De keninklike famylje hold him ynearsten ek ôfsûnderlik, ta alteraasje fan it publyk. Dat feroare doe't keninginne Elizabeth fiif dagen letter in streekrjochte taspraak op tillefyzje hold. William en Harry wiene ynearsten net wis dat se efter Diana har kiste rinne woene yn de begraffenisstaasje. Philip sei tsjin William: "Ast it net dochst, dan silst der skielk faaks spyt fan krije. As ik rin, wolst dan mei my meirinne?" Yn de begraffenisstaasje rûnen Philip, Charles, William, Harry en Diana har broer Charles Spencer efter de auto mei de kiste oan.
thumb|160px|left|Prins Philip yn Berlyn yn 2015 Op 2 augustus 2017 hold Philip syn lêste offisjele publike plicht. Hy besleat dêrnei om net mear iepenbiere funksjes te dwaan, mar woe sa no en dan oanwêzich wêze by offisjele gearkomsten. Oant dy deis hie er neffens Buckingham Palace, sûnt syn frou Elizabeth kroane waard, by 22.219 offisjele gearkomsten west, 637 reizen makke allinnich, 5496 taspraken holden, fjirtjin boeken skreaun, en wie er boppedat foarsitter, beskermhear en lid fan 785 organisaasjes, Yn 2016 wie er noch 110 dagen fan it jier oanwêzich by publike gearkomsten.
Yn novimber 2017 wiene Philip en Elizabeth 70 jier troud en wie it earste keninklike pear ea sa lang troud.
Op 17 jannewaris 2019 feroarsake de doe 97-jierrige Philip in auto-ûngemak by Sandringham House. Dejingen yn de auto dy't er oanried rekken licht ferwûne. Sels wie er net skeind. Yn febrewaris fan dat jier levere er syn rydbewiis frijwillich yn.
Jupiter Ascending
Jupiter Ascending is in Amerikaansk-Australyske romantyske science fiction-film út 2015 ûnder rezjy fan 'e Wachowski's, mei yn 'e haadrollen Mila Kunis en Channing Tatum. De titel betsjut "Jupiter yn Opkomst", en ferwiist sawol nei in term út 'e astrology as nei de haadpersoan. De film giet nammentlik oer Jupiter Jones, in jonge frou dy't op in stuit bûtenierdske hiermoardners en preemjejagers efter har oan kriget en ûntdekt dat har lotsbestimming bûten de Ierde leit. Jupiter Ascending krige fan 'e filmkritisy oer it algemien negative resinsjes en kaam net út 'e kosten.
Plot
Underwilens is op 'e Ierde Jupiter Jones berne út in relaasje tusken de astronoom Maximilian Jones en de Russinne Aleksa. Doe't Jones koart foar de berte fan syn dochter by in oerfal fermoarde waard, ymmigrearre Aleksa yllegaal nei de Feriene Steaten en neamde it famke 'Jupiter', nei de planeet, in namme dêr't Jones op oankrongen hie. Goed tweintich jier letter wenje Jupiter Jones, har mem en har muoike yn Chicago by famylje yn, dêr't se harren ûnderhâlde troch as skjinmaksters te wurkjen. Jupiter, dy't alderferskuorrendste ûngelokkich is mei har libben, wol in tilleskoop keapje dy't se op it ynternet sjoen hat, om't it ding har har heit tebinnenbringt. Allinnich hat se der it jild net foar. Fia-fia komt se yn kontakt mei in klinyk dêr't froulju harren aaisellen ferkeapje kinne. Se jout de namme fan har rike freondinne Katharine Dunlevy op ynstee fan har eigen.
Neitiid beseft Caine dat Jupiter fan grut belang wêze moat foar sawol Titus as Balem, dy't de bewarders stjoerd hat. Hy nimt har dêrom mei nei Stinger Apini, in âld-ofsier ûnder wa't hy jierren lyn tsjinne hat, en dy't no yn ballingskip op 'e Ierde wennet. Jupiter ûntdekt dêr dat de bijen fan Stinger dogge wat sy wol; Stinger en Caine fertelle har dat soks betsjut dat se fan hege galaktyske adel is, in keninginne allyk. Hoewol't Stinger om dy reden taseit Caine te helpen, wurdt syn hûs oanfallen troch in nije groep bewarders foar't se ta it meitsjen fan plannen kommen binne. Yn de gaos wurdt Jupiter finzennommen troch in groepke preemjejagers, dy't ek stjoerd binne troch Balem, mar ûnderwilens omkocht binne troch Kalique. Dyselden bringe Jupiter by Kalque yn har paleis op in fiere planeet, dêr't Kalique oan Jupiter útleit dat sy genetysk identyk is oan har deade mem, en dêrom foar de wet de rjochtmjittige eigneresse fan 'e Ierde is.
Me and Bobby McGee
Me and Bobby McGee is in Ingelsktalich liet dat yn 1969 as single útbrocht waard troch de Amerikaanske sjonger Roger Miller. It wie skreaun troch sjonger en akteur Kris Kristofferson en lietsjeskriuwer Fred Foster, en it makke ek diel út fan Miller syn nei himsels ferneamde album Roger Miller, dat yn 1970 útkaam. Fan Me and Bobby McGee waard koart foar har dea in ferzje opnommen troch rocksjongster Janis Joplin, dy't neitiid postúm as single útbrocht waard en grut súkses hie. Hoewol't it in misferstân is dat Kristofferson it nûmer foar Joplin skreaun hie, rekke it nei har ûntidich ferstjerren sterk mei har assosjearre. It waard ek covere troch in grut tal oare sjongers, wêrûnder Johnny Cash, Melissa Etheridge, de Grateful Dead, Waylon Jennings, Kristofferson sels, Jerry Lee Lewis, Gordon Lightfoot, Loretta Lynn, Olivia Newton-John, Dolly Parton, Pink, LeAnn Rimes, Kenny Rogers, Amanda Strydom en Dottie West.
Jupiter Ascending
Plot
Caine is Jupiter folge nei it paleis fan Kalique, en hat boppedat de galaktyske plysjemacht Aegis ynskeakele. Kaptein Diomika Tsing fan 'e Aegis hellet Jupiter op út it paleis fan Kalique; dyselde ferset har dêr net tsjin en hâldt út dat se inkeld op 'e nij yn 'e kunde komme woe mei har mem. Caine en Tsing nimme Jupiter mei nei de planeet Ores, dêr't de minskheid oarspronklik wei komt, en dat no it sintrum fan 'e galaktyske beskaving is. Dêr siket Jupiter mei muoite (en mei help fan in pleatslike abbekaat) har wei troch de wyldgroei fan burokrasy om harsels erkend te krijen as ynkarnaasje fan 'e matriarch fan it Hûs Abrasax, sadat se de Ierde as har besit opeaskje kin. Kalique hat har nammentlik ferteld wat Balem mei de Ierde foar hat, en der is Jupiter alles oan gelegen om 'e wrâld út syn klauwen te rêden.
Me and Bobby McGee
Tekst
Yn Me and Bobby McGee hellet de ik-persoan oantinkens op oan 'e tiid dat hy en syn faam (of, as it troch in frou songen wurdt, har feint) Bobby McGee noch byinoar wiene. Se doarmen as swalkers troch de hiele Feriene Steaten om, fan Louisiana nei Kentucky, en dêrwei nei Kalifornje. Dat diene se troch mei te liftsjen mei frachtweinen, wêrby't Bobby de frachtweinsjauffeurs dan werombetelle troch ferskes te sjongen dy't se hearre woene, wylst de ik-persoan har begelate op 'e mûlharpe.
Resultaten
Me and Bobby McGee berikte yn 'e oarspronklike ferzje fan Roger Miller yn Kanada it trêde plak op 'e hitlisten. Yn 'e Feriene Steaten bleau er stykjen op it tolfde plak op 'e wichtichste countryhitlist, de Billboard Hot Country Singles.
Covers
De Kanadeeske sjonger Gordon Lightfoot wie de earste artyst dy't Me and Bobby McGee covere; syn ferzje berikte yn Kanada yn 1970 it earste plak yn 'e countryhitlist. It liet waard tafoege oan it album Sit Down, Young Stranger, mar nea as single útbrocht.
De Amerikaanske band Kenny Rogers and The First Edition naam it liet ek op, mei Kenny Rogers as lead-sjonger. It makke ûnderdiel út fan it album Ruby, Don't Take Your Love to Town, út 1969. It liet stie letter ek op ferskate sammelalbums fan Kenny Rogers as solo-artyst.
De Amerikaanske rocksjongster Janis Joplin naam in ferzje fan Me and Bobby McGee op foar har album Pearl. Se foltôge de opname mar inkele dagen foar har dea yn oktober 1970. Kris Kristofferson, ien fan 'e skriuwers fan it liet, hie har dermei yn 'e kunde brocht, en sjonger Bob Neuwirth hie it har leard. Kristofferson hearde pas nei har dea dat se it opnommen hie. Joplin har ferzje klom op ta it earste plak fan 'e Billboard Hot 100-hitlist, en waard dêrmei har iennichste nûmer 1-hit. It wie de twadde postúm útbrocht single yn 'e Amerikaanske muzykskiednis, nei (Sittin' On) The Dock of the Bay fan Otis Redding. Yn 2004 parte it promininte Amerikaanske muzyktydskrift Rolling Stone Joplin har ferzje fan Me and Bobby McGee it 148e plak ta yn in list fan 'e 500 moaiste lieten aller tiden.
Jupiter Ascending
Plot
Underwilens hat Balem in nij plan betocht om Jupiter yn syn macht te krijen: hy stjoert syn tsjinners nei de Ierde om Jupiter har famylje te ûntfieren en te gizeljen. Underweis werom nei de Ierde wurde Jupiter en Caine finzennommen troch Titus syn trewanten. Titus makket Jupiter wiis dat er mei har trouwe wol om't se allinnich in ein oan 'e hannel yn jonkheidssearum meitsje kinne as sy beiden de lapen gearsmite. Jupiter wifelet, mar hinget dernei oer om him tawurd te jaan, om't se tsjin eltse priis de Ierde rêde wol. As straf foar it net útfieren fan it wurk dêr't er foar ynhierd wie (nammentlik: om Jupiter by Titus te bringen), lit Titus Caine mei mar in beheinde soerstoffoarrie út 'e luchtslûs fan syn skip smite. Foar't er dat docht, fertelt er him lykwols oer syn plan om mei Jupiter te trouwen en har dêrnei te fermoardzjen, sadat er al har besittings, de Ierde ynbegrepen, ervje sil.
Caine wurdt lykwols oppikt troch it Aegis-skip fan kaptein Tsing foar't er stikke kin, en mei help fan Stinger kringt er Titus syn romteskip binnen om Jupiter te rêden foar't se in houlik mei Titus oangean kin. As se dêrnei weromkeart nei hûs, ûntdekt se dat har famylje yn gizeling nommen is troch Balem. Dy syn trewanten nimme har mei nei syn raffinaderij yn it Grutte Reade Plak fan 'e planeet Jupiter, dêr't Balem foarstelt om har har famylje libben en wol werom te jaan as sy formeel ôfstân docht fan it besit fan 'e Ierde. Jupiter wurdt troch dy kar flink yn 'e pine set, mar úteinlik wegeret se dermei yn te stimmen, om't se beseft dat it rêden fan ien famylje yn gjin ferhâlding stiet ta de genoside fan 'e hiele minskheid dy't Balem yn 't sin hat.
Underwilens hawwe Caine en kaptein Tsing it Grutte Reade Plak ek berikt, dêr't Caine syn libben riskearret troch de atmosfear fan 'e planeet Jupiter yn te kringen. Hy oerlibbet it lykwols, ynfiltrearret de raffinaderij en rjochtet dêr sa'n skea oan, dat de reuseftige swiertekrêft fan 'e gasreus it bouwurk útinoar begjint te skuorren. Wylst de bewenners fan 'e raffinaderij alle kanten út flechtsje, wit Caine Jupiter har famylje te finen en de koördinaten troch te spyljen oan kaptein Tsing, dy't harren rêdt. Jupiter en Balem reitsje ûnderwilens yn gefjocht. Se slacht him fan har ôf en wurdt fan in wisse dea rêden troch Caine, wylst Balem mei syn raffinaderij ûndergiet yn 'e legere atmosfear fan Jupiter, dêr't de druk sa grut is dat der neat oerlibje kin. Tsing wachtet oant it alderlêste momint om in poarte nei de Ierde te iepenjen, mar is op 't lêst twongen om sûnder Caine en Jupiter ôf te setten. As har skip him yn in baan om 'e Ierde befynt, docht lykwols bliken dat Caine en Jupiter yn it sok fan har skip troch de poarte hinne meireizge binne.
Neitiid wurdt de famylje fan Jupiter werom nei hûs brocht nei't harren ûnthâld wiske is fan alle dingen dy't harren oerkommen binne sûnt Balem syn tsjinners harren hûs binnenkrongen. Jupiter is de iennichste dy't noch wit wat der allegear bard is. Se is noch altyd de rjochtmjittige eigneresse fan 'e Ierde. Se wurket wer as skjinmakster, mar is no mear as tefreden mei har libben. Har famyljeleden ferrasse har troch te lappen en de tilleskoop dy't se graach hawwe woe foar har te keapjen. Caine hat ûnderwilens syn militêre rang weromkrigen. Hy bliuwt lykwols op 'e Ierde omhingjen, dêr't hy en Jupiter in relaasje begjinne.
Produksje
Jupiter Ascending waard regissearre troch Lana en Lilly Wachowski (tegearre ornaris bekend as 'de Wachowski's), nei in senario dat se sels skreaun hiene. Mei Grant Hill wiene de Wachowski's ek as produsint by de film belutsen, foar de Australyske studio Village Roadshow Pictures en de Amerikaanske studio's RatPac-Dune Entertainment en Anarchos Productions. John Toll fierde de kamerarezjy, wylst Michael Giacchino de filmmuzyk fersoarge.
Foar Jupiter Ascending wie yn 't earstoan in budget beskikber fan $130 miljoen, mar de film gie dêr fier oerhinne en koste úteinlik nei skatting tusken de $176 en 200 miljoen. De opnamen setten op 2 april 2013 útein yn 'e Warner Bros. Studios yn it Ingelske greefskip Hertfordshire. Der waard ek filme yn 'e Katedraal fan Ely (Ingelân) en op ferskate plakken yn Chicago en Bilbao, yn it Baskelân. De opnamen einigen yn augustus 2013, hoewol't yn 2014 noch inkele lytse reshoots dien waarden.
Distribúsje
De film waard distribuëarre troch Warner Bros., útsein yn Australaazje, dêr't Roadshow Entertainment de distribúsjerjochten hie. Jupiter Ascending waard foar it earst fertoand op 27 jannewaris 2015 ûnder it Sundance Filmfestival yn Utah (om persiis te wêzen yn it Mary G. Steiner Egyptian Theatre yn Park City). De film gie yn 'e Feriene Steaten op 6 febrewaris fan dat jier yn 'e bioskopen yn premiêre, en yn Austraalje op 19 febrewaris.
Untfangst
Jupiter Ascending krige fan 'e filmkritisy oer it algemien negative resinsjes, wêrby't de measte krityk útgie nei it senario, dat troch in protte waarnimmers as ynkoherint beskôge waard. Oare gauris weromkommende punten fan krityk wiene dat der tefolle special effects yn 'e film brûkt wiene, en fral ek it melodramatyske oer-aktearjen fan Eddie Redmayne yn 'e rol fan Balem Abrasax. Guon kritisy hiene wol lof foar de orizjinaliteit fan it ferhaal, it wrâldbouwen en de filmmuzyk. De film krige lykwols àl positive reäksjes fan in lytse doelgroep froulike fans fan science fiction, dy't wol oer de teätrale styl mochten en de ôfwiking fan karakteristike froulike aksjefilmstereotypen wurdearje koene.
Op 'e webside Rotten Tomatoes, dy't resinsjes sammelet, hie Jupiter Ascending in leech goedkarringspersintaazje fan 27%, basearre op 258 ûnderskate resinsjes. De konsensuskrityk fan 'e webside, gearstald út al dy resinsjes, neamde de film "in strieling foar it each, mar ferhaaltechnysk in rommeltsje" en ek "al wer in fisueel oangripende losse flodder fan 'e Wachowski's." Op Metacritic, de wichtichste konkurrint fan Rotten Tomatoes, behelle Jupiter Ascending in goedkarringspersintaazje fan 40%, basearre op 40 resinsjes.
Resultaat
Jupiter Ascending brocht yn 'e Feriene Steaten en Kanada yn 'e bioskopen mar in ôffallende $47,4 miljoen op, en yn 'e oare 63 lannen en territoaria dêr't er útbrocht waard $136,5 miljoen. Yn totaal kaam de opbringst dêrmei wrâldwiid út op $183,9 miljoen, wêrmei't de film net út 'e kosten kaam om't allinne it produksjebudget (dus de marketingkosten net meirekkene), nei alle gedachten $176 oant 200 miljoen bedroech. Fral yn Ruslân en Sina die Jupiter Ascending it wol goed yn 'e bioskopen.
Antoinette Bourignon
thumb|right|220px|Antoinette Bourignon Antoinette Bourignon de la Porte (Risel, 13 jannewaris 1616 - Frjentsjer, 30 oktober 1680) wie in Waalsk mystika en avontuerierster, dy't ferkundige dat de ein fan de tiid rillegau komme soe en dat dan it Lêste Oardiel útsprutsen wurde soe. Antoinette Bourignon wie der fan oertsjûge dat sy troch God útkard wie om it wiere kristendom op ierde op te helpen en waard de sintrale figuer fan in spiritueel netwurk dat him oant oer de grinzen fan de Republyk fan de Feriene Nederlannen uitstrekte, ûnder oaren Holstein en Skotlân. Bourignons sekte behearde ta de spiritualistyske bewegings dy't wol oantsjut wurde mei de "Tredde macht".
Critzum
thumb|263px|Critzum yn it Reiderlân Critzum is in doarpke yn de gemeente Jemgum yn de Nedersaksyske lânkring Lier, East-Fryslân.
Critzum is in sirkelfoarmich terpdoarp dat likernôch oan it begjin fan de jiertelling oan de Iems foar it earst bewenne waard. De protestantske wartsjerke fan Critzum yn it sintrum wurdt foar in part ek hjoed-de-dei noch troch in brede grêft omklamme.
Sûnt de gemeentlike weryndieling yn Nedersaksen fan 1 jannewaris 1973 heart Critzum by de gemeente Jemgum. It doarp leit tusken Midlum en Hatzum en hat in sterk agrarysk karakter.
Houtsjer
Houthakjen is tsjintwurdich ek útgroeid ta in sport, dy't lokaal, nasjonaal en ynternasjonaal organisearre is en beoefene wurdt, en it bekendst is ûnder de Ingelske namme timbersports. Yn Nederlân is hjirfoar it offisjele oerkoepeljende sportbûn de Stifting Nederlânske Boskarbeidwedstriden (SNB), dy't erkend is troch de International Association Logging Championships (IALC).
Stavronikita-kleaster
Namme
Der binne ferskillende tradysjes oer de komôf fan de namme. Neffens ien dêrfan is de namme in kombinaasje fan de nammen Stavros en Nikitas, muontsen dy't yn twa sellen op it kleasterterrein wenne ha. In oare tradysje ferhellet oer in Byzantynske ofsier mei de namme Niceforus Stavronikitas, dy't ûnder keizer Jehannes I Tzimiskes tsjinne en it kleaster boude en nei himsels ferneamd hawwe soe. De tredde tradysje wol hawwe dat in amter mei de namme Nikitas it kleaster stifte hat. Syn feestdei op de otterdokske hilligenkalinder falt op de dei nei it Feest fan it Krús, dat it kleaster draacht de kombinaasje fan dy amtner syn namme en it wurdt stavros, dat Gryksk foar 'krús' is.
Yn guon dokuminten wurdt it kleaster ek it kleaster fan de Teotokos neamd, wat betsjut dat it kleaster oarspronklik oan de Mem fan God wijd wie.
Skiednis
De ferskillende ferzjes oer de namme tsjutte op de dizige oarsprong fan it kleaster. In dokumint út 1012 wurdt troch de abt Nikiforos ûnderskreaun mei Nikiforos, muonts fan Stravonikita (ικηφόρος μοναχός ο του Στραβωνικήτα), wylst deselde muonts yn in dokumint út 1016 as fan Stavronikita (του Σταυρονικήτα) ûndertekene. Dat soe betsjutte dat der al in kleaster wie yn de earste helte fan de 11e iuw. Neffens de argeoloog Sotiris Kadas wie it kleaster ien fan de earste op de berch Atos. Dit iere diel fan de kleasterskiednis einige likernôch yn de earste helte fan de 13e iuw, doe't it kleaster ferlitten waard as gefolch fan de oanhâldende piratenoerfallen en de grutte gefolgen fan de Fjirde Krústocht foar it Byzantynske Ryk. It ferlitten kleaster kaam ûnder de jurisdiksje fan oare kleasters en funksjonearre fierder as in lytse en isolearre mienskip. Yn 1533 ferkocht it Filotheou-kleaster it oan Gregorios Giromeriatis, de abt fan in kleaster út de omkriten fan Tesprotia. Jeremias I, de partriarch fan Konstantinopel, soarge der mei in edikt foar dat it de status fan kleaster werom krige, itjinge it tal Atos-kleasters doe op twintich brocht. Stavronikita is dus it lêste kleaster dat op de Berch Atos ynwijd waard. Gregorios Giromeriatis ferliet syn kleaster yn Tesprotia en naam syn yntrek yn Stavronikita. Hy liet in muorre om it kleaster bouwe en ek de katolikon. Nei syn dea yn 1540 liet patriarch Jeremias út wurdearring Gregorios Giromeriatis it wurk ôfmeitsje.
Stravonikita bleau altiten in lyts kleaster, sawol wat de grutte as it tal muontsen oanbelanget. It kleaster bleau yn ûntwikkeling efter troch bargebiten mei oare kleasters en lytse, oanbuorjende kleastermienskippen, spul oer de grûn en twa grutte brannen yn 1607 en 1741. Oan de oare kant groeide it kleaster. Yn 1628 waard de katolikon restaurearre en yn 1770 waarden in grut akwadukt oanlein en de Demetriuskapel, de Aartsingelskapel en de Kapel fan de fiif Martlers boud.
Mei de Grykske Unôfhinklikheidskriich ûntstienen oan it begjin fan de 19e iuw op 'e nij drege tiden foar it kleaster. De ynfal fan it Ottomaanske leger yn Atos hie dat gefolch dat Stavronikita en oare kleaster leech rûnen. De muontsen kamen wer nei de ôftocht fan de Turken, mar dêrnei waard it kleaster troffen troch brannen yn 1864, 1874 en 1879. Der folge weropbou, mar troch de kosten rekke it kleaster yn de reade sifers, itjinge op 'e nij foar ferfal soarge.