cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Heech
Topografy
Oer it wetter jouwe it Nauwe Fliet en de De Grêft fan de Hegemer Mar tagong ta it midden fan it doarp. Fan wêr't dy twa gearkomme giet de Hegemer Far nei it easten, en komt út op it plak dêr't de Wimerts (de Nauwe Wimerts en  de Wide Wimerts) de Jeltesleat krúst. De Jeltesleat ferbinet bûten it doarp om de Hegemer Mar mei de Kûfurd. Fan it Nauwe Fliet giet de Tsjerkesleat ek nei Lytshuzen, en fia de Djippe Sleat nei de Rintsjepoel. De Weisleat jout ferbining mei de Idzegeaster Poel en mei Idzegea. Yn de buorren fan it doarp steane noch in tal 18e-iuwske bouwurken, lykas it Kapteinshûs. De Syl is karakteristyk foar Heech en om de herfoarme tsjerke út 1745 binne smûke strjitsjes. Fierders binne der noch:
Mienskip
In doarpshûs stiet midden yn it doarp. In it yn 1999 oanleine Hiempark mei besikerssintrum binne ferskate biotopen te sjen. Der is in broek-, park- en drûchbosk. Boppedat binne der in fjildlaboratorium, fûgelhutte, fûgeleilân, swellemuorre en in flearmûzeboufal. Der wurdt alle jierren in soad op tou set, lykas it doarpsfeest "Heech yn’t Findel", de reüny fan rûne- en platboaiemjachten en ferskate sylwedstriden op de Hegemer Mar. "Heechspanning" is it jierlikse Strjittefestival, Heechsimmerfestival is in muzykspektakel. Ynwenners wurde fan alles op de hichte hâlden middels it krantsje "De Sylboade". "Talma State"is in tehûs foar de âlderein. It doarp hat in kristlike en in roomske basisskoalle.
Befolking
De yn 2003 ferstoarne ARP-politikus Joop Bakker leit yn Heech begroeven. Hanneke Jagersma, de earste, en ienige boargemaster yn Nederlân dy't lid fan de CPN wie is berne yn Heech.
General Aircraft Hamilcar
Yn totaal waarden der 344 boud, dy't ûnder oare brûkt waarden by D-Day, operaasje Market Garden en de Operation Varsity, it oerstekken fan de Ryn yn maart 1945.
Mûldier
thumb|220px|It mûldier Juancito op in ekspedysje yn [[Fjoerlân, Argentynje]] thumb|220px|Jong mûldier thumb|220px|Mûldier yn it Medina-kertier yn [[Fes, Marokko]] In mûldier is in krusing tusken in hynstemerje (Equus caballus) en in ezelshynst (Equus assinus).
Healrym
Fan healrym sprekt men by likense lûden (rym) de lûden fan de beklamme wurdlidden. Healrym wurdt ek wel assonânsje neamd.
Healrym fan twa wurden: Healrym yn gearstallings:
General Aircraft Hamilcar
De GAL 58 Hamilcar X, dy't oandreaun waard troch twa Bristol Mercury 31 radiaalmotors, wie in lettere ûntwikkeling. It kasko waard hast net feroare.
Mûldier
Leafhawwers fan it mûldier wolle hawwe dat sy "geduldiger en hurder binne as hynders en dat sy langer libje, en sy soene minder obstinaat, flugger en yntilliginter as ezels wêze."
Heech
Ferskaat
thumb|right|170px|Sint Jozeftsjerke
Strjitten fan Heech
Alle strjitten fan Heech.
Mûldier
Skaaimerken en prestaasje
It moaie fan it mûldier is dat er de grutte en de aksjeradius fan in hynder hat, mar dat er yn ferhâlding ta in hynder fan deselde grutte sterker is en dat er it gestel en úthâldingsfermogen fan de ezelhynst erve hat. Mûldieren hoege fierders safolle fretten net as in hynder fan deselde grutte.
Martinstein
Martinstein is in plak yn lânkring Bad Kreuznach yn de Dútske dielsteat Rynlân-Palts. Mei 39 hektare is Martinstein kwa oerflakte de lytste gemeente fan Dútslân.
Lizzing
Martinstein leit fuortdaliks oan 'e lofterigge fan 'e Nahe. Yn it noarden ferriist de Hunsrück, yn it suden it Nordpfälzer Bergland. Yn it westen lizze Simmertal en Hochstetten-Dhaun, yn it easten Weiler bei Monzingen en Merxheim.
Skiednis
Yn 1966 waard de gemeentegrins sa wizige dat de parten fan it plak dy't oant dan ta op grûn fan Simmern unter Dhaun, Weiler bei Monzingen en Merxheim leine, by Martinstein kamen.
De ûntjouwing fan it tal ynwenners fan Martinstein, de wearden fan 1871 oant 1987 binne basearre op folkstellingen.
Bestjoer
Martinstein is in Ortsgemeinde en heart sûnt 2020 by de ferbânsgemeente Nahe-Glan.
Hindrik Kasimir II fan Nassau-Dietz
Hindrik Kasimir II (De Haach, 18 jannewaris 1657 – Ljouwert, 25 maart 1696) wie fan 1664 oant 1696 foarst fan Nassau-Dietz en steedhâlder fan Fryslân en Grinslân.
Libben
Hindrik Kasimir wie de âldste soan fan Willem Freark fan Nassau-Dietz en Albertine Agnes fan Nassau. Hy folge, ûnder fâdijskip fan syn mem, syn heit op as steedhâlder fan Fryslân en Grinslân. Yn 1675 ferklearren de Steaten fan Fryslân it steedhâlderskip erflik foar it Hûs Nassau-Dietz. Hindrik Kasimir waard dêrtroch de earste Fryske erfsteedhâlder. Lykas syn foargongers waard hy offisier yn it leger fan de Republyk, mar mei syn neef en oerbefelhawwer Willem III fan Oranje koe hy lykwols min oerwei. Yn 1674 rûn er sels oer nei de Frânsken. Hy soe weromkomme yn 1688 tidens de Njoggenjierrige Oarloch, en yn 1689 waard hy ta tredde fjildmaarskalk yn it Steatske leger beneamd. Doe't hy nei de dea fan Waldeck, de earste fjildmaarskalk, yn 1692 net syn posysje tadield krige, fielde hy him passearre en naam yn 1693 opnij ûntslach.
Hy waard as steedhâlder opfolge troch syn soan Johan Willem Friso.
Houlik en bern
Hindrik Kasimir troude yn 1683 mei syn nicht Henriëtte Amalia fan Anhalt-Dessau (1666-1726). Ut dit houlik kamen njoggen bern:
Utjouwerij 521
Utjouwerij 521 wie in Nederlânske útjouwerij dy't yn 1999 oprjochte waard troch Harold de Croan en Arjan Weenink. Alle jierren waarden sa'n 25 oant 30 titels útjûn.
It fûns fariearret fan tradisjoneel en literêr oant ynnovatyf en kommersjeel. Njonken boeken fan fêstige nammen as Martin Bril, Gerrit Komrij, Guus Luijters, Abdelkader Benali, Jeroen Wielaert en Rita Verschuur hat Utjouwerij 521 wurk útjûn fan jonge skriuwers: John Schoorl, Bas Belleman, Menno Pot, Karin Amatmoekrim, Beau van Erven Dorens, Els Quaegebeur, Hélène Gelèns, Bas Vlugt, Paul Janssen, Erik Solvanger, Willem Thies, Lucas Winnips en Philip Hoorne.
Fan 2000 oant 2004 wie Utjouwerij 521 de útjouwer fan literêr tydskrift Nymph. Yn maart 2005 waard de útjouwerij ûnderdiel út fan de Foreign Media Group, wêrnei't er gearfoege waard mei Pimento, de eigen útjouwerij fan FMG. Fan de maitiidsoanbieding 2005 ôf waarden de boeken fan útjouwerij 521 útbrocht ûnder de flagge fan Pimento. .
Yn maart 2007 ferlieten de beide útjouwers it bedriuw. Yn juny fan dat jier rjochten sy Utjouerij Carrera op, ûnder de flagge fan Dutch Media.
22
Ferstoarn
20er
Alliteraasje
Fan Guido Gezelle komt de definysje: Stêfrimen binne stapstiennen wêrop men steunt mei de stimme.
''Wa wit wêr't Willem Watze Wever wennet? Willem Watze Wever wennet witwêr!''
Begjinrym komt faak foar yn siswizen: peal en perk, leaf en leed, skots en skeef, mei man en mûs, hûs en hurd.
Stripferhalen
In protte albums fan Suske en Wiske hawwwe in titel mei begjinrym, krektas de boekesearje fan Bob Evers. Yn it Suske en Wiskealbum: De geverniste zeerovers stean op ien heale side allinnich mar wurden dy 't mei in V begjinne. ("Verbrijzelen van verre vraagt van volwassen verschutters veel vakmanschap")
George H.W. Bush
George H.W. Bush (folút: George Herbert Walker Bush; Milton (Massachusetts), 12 juny 1924 – Houston (Teksas) 30 novimber 2018) wie in Amerikaansk politikus fan 'e Republikeinske Partij, dy't fan 1989 oant 1993 de 41ste presidint fan 'e Feriene Steaten wie. Foartiid hied er û.m. marinepiloat, ûndernimmer, lid fan it Amerikaanske Hûs fan Offurdigen, ambassadeur en direkteur fan 'e CIA west, en fan 1981 oant 1989 wied er ûnder it presidintskip fan Ronald Reagan de fise-presidint fan 'e Feriene Steaten. Under syn eigen presidintskip waard Bush sljochtwei George Bush neamd, mar om him te ûnderskieden fan syn soan, George W. Bush, dy't letter presidint wie fan 2001 oant 2009, wurdt er sûnt oantsjut as George H.W. Bush, George Bush sr., George Bush de Aldere of, by túltsjes, as Papa Bush.
Jonkheid
Bush waard yn 1924 berne yn Milton, yn 'e steat Massachusetts, as de soan fan Prescott Sheldon Bush, dy't Massachusetts yn 'e Amerikaanske Senaat fertsjintwurdige, en dy syn frou Dorothy Walker. Hy wie fierhinne fan etnysk Skotsk komôf, hoewol't er ek Dútsk, Frânsk, Iersk, Ingelsk, Nederlânsk en Welsk bloed hie. Bush groeide yn in tige begoedige fermidden op yn Greenwich, yn Konettikut, dêr't syn âldelju koart nei syn berte hinne ferhuzen. Nei't er dêr de legere skoalle trochrûn hie, gied er nei de Phillips Academy, yn Andover (Massachusetts), in eksklusive kostskoalle, dêr't er syn middelbere-skoaloplieding folge. Dêr wied er û.m. siktaris fan 'e learlingerie, lid fan 'e redaksje fan it skoalkrantsje en oanfierder fan sawol it honkbal- as it fuotbaltiim.
Militêre tsjinst
Nei de Oanfal op Pearl Harbor, yn desimber 1941, wie Bush wisberet om tsjinst te nimmen, dat nei't er yn 1942 slagge wie foar syn eksamen oan 'e Phillips Academy, joech er him mei achttjin jier by de Amerikaanske Marine, dêr't er oplaat waard ta piloat. Yn 't earstoan wied er stasjonearre yn Corpus Christi, yn Teksas, mar mids 1943 waard er útstjoerd om oan it front yn 'e Stille Oseaan te tsjinjen. Syn squadron wie stasjonearre op it fleandekskip de USS San Jacinto, en naam û.m. diel oan 'e Slach yn 'e Filipynske See. left|thumb|150px|George Bush yn syn [[Grumman TBM Avenger|Grumman TBM Avenger op it fleandekskip de USS San Jacinto.]]
Yn augustus 1944 waard syn tastel, in Grumman TBM Avenger, rekke by in loftoanfal op 'e Japanske Bonineilannen, en stoarte it del. Fan 'e trije ynsittenden wie Bush de iennichste dy't dat oerlibbe; hy brûkte syn sjitstoel, sakke oan syn parasjute nei it see-oerflak en wachte dêr ferskate oeren yn in opblaasber boatsje oant er oppikt waard troch de Amerikaanske ûnderseeër USS Finback. Letter kearde er werom nei de USS San Jacinto en wied er belutsen by fierdere operaasjes yn 'e Filipinen oant syn squadron weromstjoerd waard nei de Feriene Steaten. Al mei al fleach Bush 58 gefjochtsmissys, wêrfoar't him it Distinguished Flying Cross en trije Air Medals takend waarden.
Werom yn 'e Feriene Steaten waard Bush stasjonearre op 'e Marinebasis Norfolk, dêr't er nije torpedopiloaten opliede moast. Letter waard er noch oerpleatst nei it Marineloftstasjon Grosse Ile, yn Michigan, foar't er yn septimber 1945, oan 'e ein fan 'e Twadde Wrâldoarloch, earfol ûntslein waard.
Trouwen en oplieding
Op 6 jannewaris 1945, luttele dagen nei't er út 'e Filipinen weromkeard wie, troude Bush mei syn ferloofde Barbara Pierce. Hja krigen seis bern: George W. Bush (1946), de lettere 43ste presidint fan 'e Feriene Steaten; Pauline Robinson Bush (1949-1953), dy't "Robin" neamd waard, en mei fjouwer jier stoar oan leukemy; John Ellis Bush (1953), better bekend as "Jeb", de lettere gûverneur fan Floarida; Neil Mallon Bush (1955); Marvin Pierce Bush (1956) en Dorothy Bush (1959), letter bekend ûnder har rop- en trounamme as Doro Bush Koch.
Foar't er tsjinst nommen hie by de marine, wie Bush talitten wurden ta de prestizjeuze Universiteit fan Yale, yn New Haven (Konettikut), en nei't er ôfswaaid wie, gied er dêr einlings hinne. Hy lei dêr in ferflugge programma foar eks-militêren ôf, wêrmei't er yn twa en in heal jier ôfstudearje koe ynstee fan 'e folle fjouwer. Oan Yale, dêr't syn heit ek syn oplieding genoaten hie, spile Bush yn it universiteitshonkbaltiim en wied er lid fan it universiteits-cheerleaderstiim. Teffens waard er dêr, krekt as syn heit foar him, lid fan 'e Skull and Bones, in skimich geheim genoatskip dêr't yn Amearika nochal wat om te dwaan west hat. Yn 1948 studearre er ôf mei in bachelorstitel yn ekonomy.
Undernimmerskip
Nei't er syn stúdzje beëinige hie, ferfear Bush mei syn gesin nei West-Teksas ta, dêr't er him yn Odessa nei wenjen sette. Troch gebrûk te meitsjen fan syn heite konneksjes kaam er oan wurk yn 'e oaljeyndustry, begjinnend as ferkeaper by Dresser Industries, in dochterûndernimming fan Brown Brothers Harriman, dêr't syn heit 22 jier lang lid fan 'e ried fan bestjoer west hie. Letter ferhuze er nei Kalifornje, dêr't er yn Ventura, Bakersfield en Compton wenne, en doe't er dêrop wer weromkearde nei Teksas, wenne er yn Midland. Yn 1951 rjochte er syn eigen oaljemaatskippij op, Bush-Overbey Oil Development, en teffens wied er dat jiers behelle yn 'e oprjochting fan 'e Zapata Petroleum Company. Yn 1954 waard er direkteur fan 'e Zapata Offshore Company, in dochterûndernimming dy't him talei op oaljeboarrings yn 'e Golf fan Meksiko, en dy't yn 1958 in selsstannich bedriuw waard. Dêrop sette Bush him nei wenjen yn Houston. Hy bleau direkteur fan it bedriuw oant 1964 en foarsitter fan 'e ried fan bestjoer oant 1966. Tsjin dy tiid wied er mei fjirtich jier in miljonêr wurden, mar syn ambysjes wiene doe net mear op 'e sakewrâld rjochte, mar op 'e polityk.
Iere politike karriêre
Yn 1964 sette Bush mei syn politike karriêre útein as foarsitter fan 'e pleatslike ôfdieling fan 'e Republikeinske Partij yn it Teksaanske Harris County (d.w.s. Houston en omkriten). Hy stelde him ferkiesber foar ien fan 'e beide Teksaanske sitten yn 'e Amerikaanske Senaat, mar moast it ôflizze tsjin syn Demokratyske tsjinstanner Ralph W. Yarborough, dy't him ôfskildere as in rjochts-ekstremist. Yn 1966 slagge it Bush lykwols om keazen te wurden yn it Amerikaanske Hûs fan Offurdigen, dêr't er fan 1967 oant 1971 as earste Republikein Houston fertsjintwurdige. As kongreslid stipe er de Boargerrjochtewet fan 1968, hoewol't dy yn syn kiesdistrikt tige ympopulêr wie, en fierders wied er in oanhinger fan it belied oangeande de Fjetnamoarloch dat fierd waard troch presidint Richard Nixon. Op oanstean fan dyselde besleat Bush yn 1970 om net mei te dwaan oan 'e ferkiezings foar it Hûs fan Offurdigen, mar op 'e nij te besykjen in sit yn 'e Senaat te bemachtigjen, wêrby't er lykwols jitris ferslein waard troch syn Demokratyske tsjinstanner, yn dit gefal Lloyd Bentsen. right|thumb|250px|Bush mei [[presidint Dwight Eisenhower.]]
Dêrop waard Bush troch Nixon beneamd ta de Amerikaanske ambassadeur by de Feriene Naasjes, yn New York, in amt dat er ferfolle fan 1971 oant 1973. Yn 1973, wylst it Watergate-skandaal almar fierder eskalearre, frege Nixon Bush om foarsitter te wurden fan it Republikeinsk Nasjonaal Komitee (in funksje dy't ferlykber is mei in Nederlânske partijfoarsitter). Dêr stimde er yn ta, en yn dy hoedanichheid hied er in wichtige rol by it tusken de klippen troch loadsen fan 'e partij, wylst it Watergate-skandaal syn hichtepunt berikte en Nixon twongen wie om ôf te treden. Troch Gerald Ford, Nixon syn opfolger, waard Bush dêrnei, yn septimber 1974, beneamd ta haad fan it Amerikaanske 'ferbiningskantoar' (liaison office) yn 'e Folksrepublyk Sina. Om't dy diplomatike fertsjintwurdiging net de status fan ambassade hie, wie Bush offisjeel gjin ambassadeur, hoewol't er ûnoffisjeel alle rjochten en plichten fan ien útoefene. Hy ferfolle dizze post fjirtjin moannen, oant desimber 1975.
Doe't fise-presidint Gerald Ford syn foargonger Nixon as presidint opfolge, moast der in nije fise-presidint komme. De list foar gadingmakkers waard meitiid beheind ta twa nammen: Bush en Nelson Rockefeller. De kar foel úteinlik op Rockefeller. Doe't dy by de presidintsferkiezings fan 1976 ôfseach fan in twadde termyn as fise-presidint, waard Bush syn namme op 'e nij neamd, mar foel de kar foar Ford syn running mate úteinlik op senator Bob Dole. Ynstee tsjinne Bush fan 1976 oant 1977 as direkteur fan 'e feilichheidstsjinst CIA. De Demokratyske presidint Jimmy Carter, dy't de ferkiezings fan 1976 fan Ford en Dole wûn, bespriek mei Bush de mooglikheid dat hy ûnder syn presidintskip oanbliuwe soe as CIA-direkteur, mar dêr seach Bush úteinlik fan ôf. Fan 1977 oant 1979 ferdielde er syn tiid tusken amten yn it sakelibben, in heechlearaarskip oan 'e Rice Universiteit te Houston, en funksjes yn politike lobbygroepen. left|thumb|250px|Bush as [[fise-presidint (rj.), mei presidint Ronald Reagan.]]
Fise-Presidintskip
By de presidintsferkiezings fan 1980 besleat Bush om him ferkiesber te stellen, mar hy waard by de Republikeinske foarferkiezings ferslein troch akteur Ronald Reagan. Dyselde frege him letter om syn fise-presidintskandidaat te wurden, en Bush gie dêrop yn. By de algemiene ferkiezings fersloegen Reagan en Bush doe de sittende Demokratyske presidint en fise-presidint Jimmy Carter en Walter Mondale. Dêrnei wie Bush fan 1981 oant 1989 de 43ste fise-presidint fan 'e Feriene Steaten.
As fise-presidint hold Bush him oer it generaal op 'e flakte, en besocht er belutsenens by it nimmen fan beslissings safolle mooglik te mijen, wylst der him nea in ûnmis wurd oer Reagan oer de lippen kaam. Syn relaasje mei Reagan wie yn 't earstoan stroef, mar waard meitiid better, wêrby't Bush syn tebekhâldend gedrach nei't Reagan yn maart 1981 slim ferwûne rekke wie by in moardoanslach, in wichtige rol spile. Bush syn wurk as fise-presidint bestie foar in grut diel út it fertsjintwurdigjen fan Reagan op begraffenissen en by oare staasjegelegenheden, wêrby't er dan yn 'e marzje diplomatyk oerlis fierde mei de oare oanwêzigen. Yn desimber 1983 stjoerde Reagan him nei El Salvador ta, om 'e faksistyske gûnta fan dat lân te twingen en hâld op mei it ynsetten fan deadseskaders yn 'e Salvadoraanske Boargeroarloch. Dat late ta in muoisume en gefaarlike moeting, dy't hast ôfblaasd waard doe't Bush syn liifwachten bloedplakken ûntdieken op 'e flier fan it kantoar fan presidint Álvaro Magaña. Fierders waard Bush ûnder it presidintskip fan Reagan belêstge mei twa spesifike taken: deregulaasje, wêrby't de tizeboel oan wetten en oare regeljouwing fan 'e Feriene Steaten tsjin it ljocht holden waard om te sjen hoe't dy ferienfâldige wurde koe, en de bestriding fan 'e ynternasjonale drugssmokkel.
Nei't Reagan en Bush by de presidintsferkiezings fan 1984 sûnder swierrichheden it Demokratyske kandidaatspear Walter Mondale en Geraldine Ferraro ferslein hiene, waard Bush de earste fise-presidint ea dy't in hoartsje waarnimmend presidint wie (in funksje dy't er likernôch acht oeren lang beklaaide), doe't Reagan op 13 july 1985 in operaasje oan 'e terms ûndergean moast. Yn 1986 kaam it Iraan-Kontra-skandaal út (wêrby't it Amerikaanske regear yllegaal en temûk wapens ferkocht hie oan Iraan, en de opbringst trochspile hie oan 'e Kontrarebellen yn Nikaragûa). Krekt as Reagan sei Bush dat hy fan neat witten hie. Yn syn deiboek skreau er lykwols: "Ik bin ien fan 'e pear minsken dy't fan alle details op 'e hichte is." Hy wegere ferskate kearen om dy sin út te lizzen oan 'e kommisje dy't it skandaal ûndersocht. right|thumb|250px|George H.W. Bush wurdt ynsward as presidint.
Presidintskip
As presidint hie Bush yn 'e Feriene Steaten te krijen mei in begruttingstekoart fan $220 miljoen it jier, dat er urf fan it regear-Reagan. Bush besocht om dat omleech te krijen mei in kombinaasje fan belestingferhegings en besunigings, mar waard dêrby dwerseide troch kongresleden fan syn eigen partij. Sadwaande moast er stipe sykje by de Demokraten, wat syn populariteit in knau joech dy't er nea wer te boppen kaam. Fierders naam Bush ûnder syn presidintskip wetjouwing oan dy't lichaamlik beheinden en rasiale minderheden better beskermje soe tsjin diskriminaasje. Ek joech er de oanset ta de bou fan it Ynternasjonaal Romtestasjon (ISS), en tekene er de Immigration Act of 1990, dy't legale ymmigraasje nei de Feriene Steaten mei 40% fergrutte.
Doe't er yn 1989 de ymport fan semy-automatyske gewearen oan bannen lei, krige er it oan 'e stôk mei de ynfloedrike wapenlobby NRA, wêrfan't er sels in libbenslang lid wie. By de presidintsferkiezings fan 1992 wegere de NRA om 'e kiezers oan te rieden om op Bush te stimmen, en neitiid kaam it ta in folsleine brek doe't de wapenlobby aginten fan 'e ATF, de plysjetsjinst dy't û.m. yllegaal wapenbesit bestride moat, omskreau as "túch fan 'e richel". Dêrop sei Bush publyklik syn lidmaatskip op. left|thumb|250px|Bush besiket de [[Feriene Steaten|Amerikaanske troepen yn Saûdy-Araabje, op Thanksgiving Day 1990.]]
Op it mêd fan bûtenlânsk belied wie Bush presidint doe't yn 1989 de Berlynske Muorre delhelle en it Izerne Gerdyn iepenskood waard, en doe't yn 1991 de Sovjet-Uny útinoar foel. Bush hie yn desimber 1989 in topmoeting mei Sovjet-lieder Michail Gorbatsjov op Malta, dêr't de Kâlde Oarloch yn 'e praktyk (sij it noch net mei safolle wurden) beëinige waard. Datselde jiers stjoerde Bush Amerikaanske troepen nei it Middenamerikaanske lân Panama ta, dêr't diktator Manuel Noriega wegere de útslach fan 'e demokratyske ferkiezings te erkennen. Noriega hie lange tiid in trou bûnsgenoat fan 'e Amerikanen west, mar hy wie ek oan kop en earen ta behelle yn 'e drugssmokkel, en no't de Kâlde Oarloch foarby wie, woe Washington graach fan him ôf. De Amerikanen makken koarte metten mei Noriega syn oanhingers, en de man sels flechte nei de Fatikaanske nunsiatuer. Uteinlik joech er him oer, en ferdwûn er foar de rest fan syn libben yn in Amerikaanske sel.
In like pynlik as ferneamd momint yn Bush syn politike karriêre wie fierders it ynsidint dat him foardie doe't Bush, dy't op dat stuit de gryp hie, ûnder in steatsbesyk oan Japan op 8 jannewaris 1992 oan in galadiner oansiet by minister-presidint Kiichi Miyazawa, en yn oanwêzigens fan withoefolle kamera's en foar it each fan 'e hiele wrâld de boel derút jage. Hy waard hjirfoar neitiid op 'e Amerikaanske tillefyzje troch komiken, praatprogrammapresintators en oaren ûnmeilydsum op 'e hak nommen. Mar de reden dat er de presidintsferkiezings fan 1992 ferlear oan syn Demokratyske útdager Bill Clinton, wie dat er syn ferkiezingsûnthjit fan fjouwer jier earder net neikommen wie. Hy hie sein: "Read my lips: no new taxes!" ("Lês myn lippen: gjin nije belestingen!"), mar der wiene àl nije belestings kommen. Clinton helle dit sitaat de hiele kampanje troch almar wer oan, en yn 'e mande mei de swakke steat fan 'e ekonomy wie dat genôch om 'e garismatyske Clinton oan 'e ferkiezingsoerwinning te helpen.
Lettere jierren en dea
Nei't er begjin 1993 presidint-ôf wurden wie, sette Bush him wer nei wenjen yn it Teksaanske Houston, en wied er aktyf, gauris tegearre mei Bill Clinton, mei wa't er in oprjochte freonskip opboude, yn ferskate humanitêre funksjes. Doe't syn soan George W. Bush yn 2001 it presidintskip oanfurde, waard Bush mei John Adams de iennichste presidint waans soan oft ek presidint west hat (yn it gefal fan Adams wie dat John Quincy Adams). Yn july 2013 ferskynden hy en syn liifwachten yn it iepenbier mei kealskearde hollen, in gebeart fan solidariteit mei de twajierrige soan fan ien fan 'e liifwachten, by wa't leukemy fêststeld wie. De lêste jierren fan syn libben naam de sûnens fan Bush bot ôf en hy moast ferskate kearen yn it sikehûs opnommen wurden. Hy litte oan parkinsonisme, in foarm fan 'e sykte fan Parkinson, wie dêrtroch sûnt 2012 oan in rolstoel of scootmobyl bûn. Nei't syn frou Barbara earder al op 17 april 2018 ferstoarn wie, kaam Bush sels op freed 30 novimber 2018 om 22.00 oere jûns yn 'e âlderdom fan 94 jier yn syn wente yn Houston te ferstjerren.
Bush syn stoflik omskot waard neitiid nei Washington, D.C. flein, dêr't it fan 3 desimber oant de moarn fan 5 desimber opbiere lei yn 'e rotonde fan it Amerikaanske Kapitoal. Dêrnei waard it oerbrocht nei de Nasjonale Katedraal fan Washington, dêr't yn oanwêzichheid fan 'e djipdrôven, presidint Donald Trump, de eardere presidinten Barack Obama, George W. Bush, Bill Clinton en Jimmy Carter en in grut tal bûtenlânske regearingslieders en eardere regearingslieders, in routsjinst holden waard. Letter dy deis waard it stoflik omskot fan Bush wer weromflein nei Houston, dêr't op 6 desimber in twadde routsjinst holden waard yn 'e Episkopaalske Sint-Martenstsjerke. Dêrnei waard de deakiste mei it stoflik omskot per trein oerbrocht fan Houston nei College Station, by de Texas A&M University, dêr't de George H.W. Bush Presidential Library stiet. Dêr krige de âld-presidint syn lêste rêstplak yn itselde grêf dêr't ek syn frou Barbara en harren jong ferstoarne dochterke Robin begroeven leine.
24
Ferstoarn
20er
Shorthorn
right|thumb|200px|Shorthornkeallen right|thumb|200px|Reade Shorthornbolle right|thumb|200px|Fleisshorthorn It koweras Shorthorn stammet oarspronklik út Ingelân, dat wol sizze út it gebiet tusken Durham en York; it ras is ein 18e iuw ûntstien.
It ras waard ûntwikkele as dûbelddoelko, gaadlik foar molke- en fleisproduksje; lykwols wiene der altyd bloedlinen yn it ras mei de klam op it iene as op it oare. Yn de rin fan de tiid begûnen dy bloedlinen hieltyd mear út elkoar te rinnen en tsjinde twadde helte fan de 20e iuw wiene twa aparte rassen ûntstien - de Fleis Shorthorn en de Molke Shorthorn. Alle Shorthorn's hawwe in reade, wite as read-skimmelige (roan) kleur. Guon hawwe it leafst de roan en folslein wite kij binne der net folle. Lykwols is der ien wite fariant mei opsetsin fokt, de Whitebred Shorthorn, dy't bedoeld wie om te krusen mei de swarte Galloway om sa de populêre Blue Grey te krijen.
It ras wurdt suver in alle Ingelsktalige lannen en Súd-Amearika hâlden; it meast yn: Argentynje, Austraalje, Kanada, Nij Seelân, Ierlân, Súd-Afrika, Feriene Keninkryk, Feriene Steaten, Urûguay en Simbabwe.
25
Ferstoarn
20er
Vaartse Rijn
300px|thumb|De Alde Slûs yn Vreeswijk dêr't it kanaal mei de Lek ferbynt De Vaartse Rijn, yn de âlde stavering Vaartsche Rijn skreaun, is in kanaal yn de Nederlânske provinsje Utert, dy't fan it sintrum fan de stêd Utert nei Vreeswijk yn Nieuwegein oan de Lek rint. De Vaartse Ryn wie eartiids in wichtige wetterwei dy't Utert mei de Ryn ferbûn.
Skiednis
Yn 1122 waard de Krûme Ryn by Wyk by Duerstêd, dêr't er fan de Nederryn ôfspjalte, troch biskop Godebald fan Utert ôfdamme. Yn de Romeinske tiid wie de Krûme Ryn de haadstream fan de Ryn, dochs wie yn dy tiid mar in lytse ôfspjalting wurden. De Lek en de Waal wiene doe de wichtichste streamen fan de Ryn wurden. De Krûme Ryn waard ôfdamme om tefoarren te kommen dat lânguod fan de biskop by Wyk by Duerstêd ûnder wetter strûpe soe. Troch de daam yn de Krûme Ryn waard skipfeart fan de Ryn nei Utert behindere. De gilden fan de stêd Utert besleaten in kanaal te graven om in nije ferbining mei de Ryn mooglik te meitsjen.
Yn 1127 waard úteinset mei it graven fan de earste faze fan de Vaartse Rijn, dy't ek wol de Rjochte Ryn neamd waard ta tsjinstelling fan de Krûme Ryn. Dêrmei is it kanaal ien fan de âldste fan Nederlân. It earste part waard groeven fan de stedsgrêft, dy't om Utert hinne rûn, nei Liesbosch, hjoed-de-dei in wyk yn Nieuwegein. Yn it midden fan de tolfde iuw waard it kanaal ferlinge yn de rjochting fan de Hollânske Isel, it saneamde Doorslag-kanaal. Dêr't it kanaal yn de Hollânske Isel útmûne, waard in slûs boud ta beskerming foar oerstreamings. Yn dy tiid hie de Hollânske Isel in iepen ferbining mei de Lek.
Yn 1285 damme de Hollânske greve Floaris V de Hollânske Isel nei de Lek ta ôf. Om Utert oan de Lek ferbûn te hâlden hjitte Floaris it graven fan de tredde faze fan de Vaartse Rijn. Dy waard groeven oant de Lek by Vreeswijk ta en wurdt wol de Nieuwe Vaart (Nije feart) neamd. Yn 1373 waard de Vaartse Rijn ferdjippe en waard der in slûs, Oude Sluis (âlde slûs), by Vreeswijk ynboud.
Yn de iuwen dêrnei waard de Vaartse Rijn in wichtige farrûte en ûntsteien der bedriuwen by it kanaal del. Yn 1825 liet kening Willem I it kanaal fierder útbaggerje en waard it kanaal part fan de Keulske Feart en yn 1892 fan it Merwedekanaal. Yn 1931 waard it Amsterdam-Rynkanaal groeven en ferlear it kanaal syn wichtige funksje foargoed. Allinnich yn Utert en Vreeswijk binne noch parten fan de oarspronklike Vaartse Rijn oer.
23
thumb|right|130px|Juba II fan Numydje
Ferstoarn
20er
Roeien op de Olympyske Simmerspullen 1924
De Olympyske Simmerspullen 1924, ek wol de VIIIe Olympiade neamd waarden yn 1924 yn Parys, Frankryk hâlden. It roeien hie plak yn de Bassin d'Argentuil.
Medaljespegel
De top sân fan lannen dy't by it roeien medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen 1924.
RIVM
thumb|RIVM It Ryksynstitút foar Folkssûnens en Miljeu (Nederlânsk en offisjeel: Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Mileu, ôfkoarte ta RIVM) is in Nederlânsk Ynstitút dat yn opdracht fan de oerheid ûndersyk docht op it mêd fan folkssûnens, miljeu en natoer. It is in selsstannich ûnderdiel fan it ministearje fan Folkssûnens wolwêzen en Sport, en sit yn Bilthoven.
It ûndersyk en de advystaak fan it RIVM betreffe:
It ynstitút is neffens de Wet op it RIVM ûnôfhinklik: de direkteur wurdt beneamd troch de minister fan VWS (art. 2) en fioar it ûndersyksprogramma moat oerlein wurde mei en goedkarring krigenwurde fan de trije ministers (art. 4), mar de minister fan VWS mei net fertelle hoe oft dat ûndersyksprogramma útfierd wurde moat (art. 5).
Histoarje
It RIVM hat in skiednis dy't weromgiet oant 1909. It is yn Utert begûn as lyts Sintraal Laboratoarium foar de ynspekteurs fan de folkssûnens. De Spaanske gryp, libbensmiddelsûndersyk, diftery, tuberkuloaze, tyfus en syfilis, mar ek wetterfersmoarging spile doe al in rol. Yn 1953 waard útwykt nei in Bilthoven om genôch romte oan it personiel, it wurk én de proefbisten te bieden.
Drintske Wyk
De Drintske Wyk is in feart yn de gemeente Opsterlân. De wyk rint yn it Mandefjild besuden de Bakkefeanster Dunen yn de rjochting fan Drinte.
In Wyk is in fan de haadfeart ôfgeande lytsere feart, faak om turf ôf te fieren. De namme Drintske Wyk jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Drentsche Wijk.
26
Ferstoarn
20er
De Bilt (doarp)
thumb|Lizzing yn de gemeente De Bilt thumb|Winkelstrjitte De Bilt thumb|Utertskewei De Bilt thumb|Doarpstsjerke De Bilt De Bilt is ien fan de seis doarpen of doarpskearnen yn de gemeente De Bilt yn de provinsje Utert. Op 1 jannewaris 2020 hie De Bilt 10.870 ynwenners.
De namme fan it doarp komt fan 'belt'. In belt is in heuveltsje, wat fergelykber is mei it hjoeddeiske bult. It plak is ûntstien op ien fan de útrinners fan de Utertske Heuvelrêch.
Skiednis
De ûntsteansskiednis fan De Bilt giet werom oant de 12e iuw en hinget ûnder mear gear mei it ôfdamjen fan de Kromme Ryn yn 1122. Troch de mear en mear weromkommende oerstreamings fan de Kromme Ryn wie it gebiet sompich en min tagonklik. De ôfdaming, dien yn opdracht fan biskop Godebald, makke de ûntginning fan it gebiet mooglik.
De datum fan dizze skinkingsakte wurdt dêrom ek beskôge as it begjin fan it lokale oerheidsgesach. Sûnt 1997 wurdt 14 maart yn de gemeente De Bilt offisjeel Mathildedei neamd. Fierders wurdt De Bilt neamd yn 1372, as ien fan de plakken dy't ferwoaste is troch de Geldersken.
Yn 1644 waard de Biltse Grift oanlein, in kanaal. Yn de 17e en 18e iuw ferkochten Steaten fan Utert grutte stikken grûn (dy't ûnder oare yn eigendom west hiene fan de kleasters) oan fermogende boargers, dy't der in soad bûtens setten. De Bilt is sûnt lange tiid trochgongsplak fan it easten nei Utert, wêrtroch't der herbergen en byhearrende ambachten ûntstienen oan de Doarpsstrjitte.
K.H. Holthuis
Kornelis Henricus Holthuis (Scheemda, 16 maaie 1852 - Grins, 5 juny 1942), yn fakliteratuer ornaris K.H. Holthuis neamd, wie in Nederlânske arsjitekt.
Holthuis, soan fan in timmerman, wurke foaral yn Grinslân. Inkelde troch him ûntwurpen gebouwen yn de stêd Grins binne oanwiisd as ryksmonumint, ûnder oaren it Typografengasthús (1903) oan de Petrus Campersingel. Ek syn soan Tonnis Holthuis (1880-1937) wie arsjitekt. Se wurken geregeld mei-inoar op. It troch harren ûntwurpen pakhûs Friesland (1912) oan de Aweg is ek in ryksmonumint.
Holthuis ferstoar yn 1942 yn de âldens fan 90 jier yn Grins en waard dêr beïerdige op it Esserveld.
Droege Dolte
De Droege Dolte is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. It wetter rint oan de noardkant fan Warkum en stiet yn ferbining mei de Yskebuorrefeart.
Dolte komt fan  dolle, grave krektas it Nederlânske Delft en Droege is in oanwizing foar ûndjip. Warkum wie eartiids gjin fersterke stêd mar der rûnen wol bûtengrêften omhinne: de Djippe Dolte en de Droege Dolte.
De namme Droege Dolte jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Drooge Dolte.
Ierdbeving
right|thumb|300px|Yamba bridge, Chuetsu, nei ierdbeving yn 2004 thumb|300px|Ferdieling fan ierdbevings (boarne: USGS) In ierdbeving, ierdskodding of grûnskodding is in trilling of skokkende beweging fan de ierdkoarste. Ierdbevings fine plak as der yn de ierdkoarste ynienen in soad enerzjy frijkomt. De enerzjy plantet him dan yn in weachbeweging fanút it sintrum fuort nei de omjouwing. It sabeare punt wêr't de beving ûntstiet, it swiertepunt fan de enerzjytichtens, hiet it hyposintrum. It punt oan it ierdoerflak dêr leadrjocht boppe wurdt it episintrum neamd. In line fan likense bevingsyntensiteit om in episintrum hjit in isoseist. Seismology is de wittenskip fan ierdbevings.
It meastpart fan de ierdbevings komt foar yn de ierdkoarste oant in djipte fan ûngefear 30 kilometer. Der komme lykwols ek bevings foar op djipten oant om-ende-by 700 kilometer. De measte ierdbevings komme foar rûnom de Grutte Oseaan, yn it Middellânske Seegebiet, yn de Himalaya en Yndoneezje. Ek midden yn oseanen komme geregeld bevings foar. Ierdbevings dy't ûnder de seespegel ûntstean wurde, minder korrekt, ek wol seebevings neamd. Dy kinne in floedweach of tsûnamy as gefolch krije.
Swiere ierdbevings mei of sûnder tsûnamys feroarsaken faken in protte slachtoffers en grutte skea.
Oarsaken fan ierdskoddingen
Troch dy relative beweging wurdt spanning opboud yn de koarste. As de spanning sadanich heech wurden is kin der skokkenderwiis oan it materiaal oan wjersiden fan in brek yn de koarste optrede: de ierdbeving. Dêrby wurdt (in part fan) de opboude spanning ûntladen.
Faak komme nei de ierdbeving lytske neibevings, dy't noch inkele oeren nei de earste beving fielber binne. Dy neibevings binne it gefolch fan spanningsûntladings op oare tichteby lizzende parten fan deselde brek of op oare tichtbye brekken.
Lytse ierdbevings binne it gefolch fan fulkanyske aktiviteit (fulkanyske ierdbevings) of ûntstean troch ynstoarting fan holtes yn kalkstienformaasjes of minen (ynstoartingsbevings).
Minsklik yngripen kin bevings feroarsaakje. De boaiemdaling troch de winning fan ierdgas bringt ierdskodden tewei. Dat fenomeen docht him ûnder mear foar yn de provinsje Grinslân by it doarp Loppersum.
Trijepiipstergrêft
De Trijepiipstergrêft (Dokkumersk en offisjeel: Drypypstergracht) is in grêft yn Dokkum yn de gemeente Dongeradiel. Oer de grêft leit in houten fuotgongersbrêge tusken it Hellingpaad en Westerbolwurk.
De namme Drypypstergracht jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Drie Pypstergracht.
Piip (brêge)
thumb|It Piepke oan de dyk nei [[Muntsjesyl ]] thumb|De Vischmarktpijp oer [[Foarstreek (Ljouwert)|Foarstreek yn Ljouwert ]] In piip is in healrûne lege brêge (faken mei in mitsele ferwulft). In piip kin brûkt wurde as in brêge, of om farwetter troch in stêdwâl te lieden. Fral in mitsele piip hat ornaris in bôgefoarm, om de grûn of de strjitte derboppe drage te kinnen.
De namme is faak werom te finen yn de namme fan brêgen, sa as de Lange Piip yn Ljouwert. Yn Grins hjitte de Kijk in 't Jatbrug de Jatpijp. Oer de Goddeloaze Singel ûnder Feanwâlden leit de Skele piip en de brêge oer de nije Drachtsterfeart krige ek de namme 'De Piip".
In oar foarbyld fan in piip is de Snitser Heecheinder Piip, de piip dêr't yn 1613 de Snitser Wetterpoarte op boud is.
Wetterrin
Ek smelle wetterrinnen hjitte somtiden Piip (of Piepke, sa as bygelyks de oare namme fan de Lek by de Like is). Oer sa'n wetter wie faak in smelle brêge te finen, sadat de namme fan de brêge oergien is op it wetter.
Ek de Amsterdamske wyk De Pijp is neamd nei sa'n wetter fan dy namme.
Slûs Hylpen
De slûs foarmet de ferbining foar de plezierfeart tusken it sintrum en de haven en Iselmar. De slûs in Hylpen wie der al yn de 17e iuw. Oer de slûs leit ek in brêge.
By de slûs stiet in slûswachterswente, it Sylhús, mei in houten 19e-iuwske klokketuorke. Oan de noardkant stiet in saneamde leagenbolle mei in gevelstien wêrop de bjusterbaarlike fiskfangst ôfbylde is. Yn de 1970-er jierren binne dy bouwurken restaurearre.
29
Ferstoarn
20er
Duursma's Dobbe
Duursma's Dobbe is in dobbe of marke yn de gemeente Opsterlân. De dobbe leit yn it noardlike diel fan de Duerswâldster Heide, eastlik fan Wynjewâld. It gebiet wurdt beheard troch Steatsboskbehear.
Goby
thumb|250px|Satellytfoto fan de Gobywoastyn De Goby of Gobywoastyn is de grutste woastyn fan it kontinint Aazje. De woastyn leit yn it noarden fan Folksrepublyk Sina en yn it suden fan Mongoalje.
Fan 't súdwesten nei it noardeasten is de woastyn 1600 kilometer lang, fan noard nei súd 800 kilometer en in totale oerflak fan 1.295.000 kante kilometer grut. Dêrmei is de woastyn ek fuort ien fan de grutste woastinen op de wrâld. Foar in grut part bestiet de woastyn net út sân mar út rots. Yn it Mongoalsk betsjut Goby "hiel grut en skrok".
Bayanzach, in rotseftich gebiet yn Goby, is bekend troch de earste fynsten fan dinosaurusaaien.
Oxford
Oxford is in stêd, en de haadstêd fan it greefskip Oxfordshire, yn  de rgio Súdeast-Ingelân. De stêd is ferneamd wurden troch syn midsiuwske universiteit. Der wenje sa'n 165,000 minsken, dêrfan 151,000 binnen de distriksgrinzen. De rivieren Cherwell en Teems rinne troch Oxford en komme justjes besuden it sintrum byinoar. De Teems yn Oxford hjit 'De Isis', oer in lingte fan sa'n 10 km. Oxford is fanâlds in stêd mei in soad yndustry, benammen de foarstêd Cowley hat in grutte autoyndustry..
De namme Oxford betsjut itselde as Coevorden, Ochsenfurt en Bosporus: in furde ("ford") yn in rivier dêr't boeren harren kij, oksen ("oxen"), oerstekke litte koenen.
Skiednis
Oxford is ûntstien yn de tiid fan de Angelsaksen, en wie yn 't earstoan bekend as Oxanforda. It begûn mei de stifting fan it Sint Frideswide's nonnekleaster yn de 8e iuw. Oxford waard foar it earst neamd yn Angelsaksyske kroniken fan it jier 912. De Universiteit fan Oxford, is de âldste universiteit fan Ingelân en de ingelsksprekkende wrâld. en wurdt al yn de 12e iuw neamd. De earste kolleezjes fan Oxford wienen University College (1249), Balliol (1263), en Merton (1264).
De ferhâlding tusken town and gown (stêd en toga) wie net altyd like maklik en late yn 1355 ta fjochterij dêr't ferskate studinten by dea rekken (de Saint Scholastica Day Riot).
Hoewol't der yn Oxford yn de Ingelske boargerkriich (17e iuw) in protte stipe wie foar de oanhingers fan it parlemint, waard de stêd yn 1642 it haadkertier fan kening Karel I fan Ingelân en syn hof, nei't de kening út Londen ferdreaun wie. Yn 1646 joech de stêd har lykwols oer oan de troepen fan de saneamde Parliamentarians, laat fan generaal Thomas Fairfax.
Yn de iere 20e iuw waakste de yndustry en de befolking hurd oan yn Oxford. Drukkerijen en útjouwerijen dienen it tige bêst yn de tweintiger jierren. Ek makke doe de autoproduksje troch de Morris Motor Company yn Cowley opgong, dat in protte wurk opsmiet, dêr't foaral jongkeardels út Wales op ôf kamen. Wales hie doe krekt te lijen fan in tekoart oan iten troch in rige fan tsjinjierren yn de lânbou. De plakken Headington en Risinghurst waarden yn 1929 anneksearre troch de gemeente Oxford.
It Oxford Ingelsk Wurdboek wurdt útjûn troch de Oxford Universiteits Parse.
Literatuer en Oxford
Colin Dexter skreau de 'Ynspekteur Morse' detectiveferhalen yn Oxford, en liet se dêr ek spylje.
Oare ferneamde skriuwers út Oxford:
Medemblik (stêd)
thumb|260px|It stedssintrum thumb|260px|It Koggehûs thumb|260px|De jachthaven thumb|260px|Kastiel Redbad thumb|260px|Stoomgemaal Fjouwer Noarder Koggen en It Nederlânske Stoommasinemuseum thumb|260px|It Achterom thumb|260px|[[De Harder (Medemblik)|Mole De Harder]] thumb|260px|Stedhûs Medemblik thumb|260px|[[Stasjon Medemblik]] Medemblik (Frysk: Memleke) is in stêd yn de Westfryske gemeente Medemblik yn Noard-Hollân. It leit yn it âlde gewest Westflinge oan de Iselmar. De stêd hie op 1 augustus 2006 7994 ynwenners.
De stêd Medemblik hat in oerflakte fan 108,81 km² (wêrfan 100,05 km² wetter). Medemblik is de âldste stêd yn de gearwurkingsregio West-Fryslân. Medemblik wie oant 1 jannewaris 2007 in selsstannige gemeente, dêr't gjin oare plakke by hearden. De gemeente hearde ta de lytste fan de provinsje Noard-Hollân. De nije gemeente ûntstie troch in fúzje fan de gemeenten Noarder-Koggelân, Wognum en yn 2006 waard besluten dy de namme Medemblik mei te jaan.
Nammeferklearring
De namme "Medemblik" komt mooglik fan de wetterrin Medemelake of Medemelacha (Germaans miduma- "middelst" en laku- "wetterrin yn moerassich terrein dy't op dat plak rûn hat, en dy't yn in oarkonde út 985 neamd wurdt. Dêr wurdt ek Medemblik sels yn neamd as "villa Medemelacha".
Skiednis
Medemblik en Doarestêd krigen troch de Friezen woltierige merken. Yn 1289 waarden Medemblik stedsrjochten ferliend troch greve Floaris V. Floaris V liet oan de ein fan de 13e iuw in twangboarch bouwe, dy't no bekend stiet as Kastiel Redbad. It stedsje waard yn 1517 troch it leger fan Johan fan Selbach, steund troch de kapers fan Grutte Pier en Wijerd Jelckama plondere en yn 1572 en 1588 troch de Geuzen en prinslike troepen belegere.
Nei it graven fan it Noardhollânsk Kanaal yn 1824 waard it belang fan Medemblik as havenstêd folle minder. De ôfsluting fan de Sudersee like de nekslach foar Medemblik te betsjutten, mar yn de jierren sechtich fan de 20e iuw ûntwikkele de stêd him ta in bekend wettersportsintrum, mei benammen yn it seizoen ek in drok útgeanslibben.
Medemblik hat in protte histoaryske gevels, en in stedhûs út 1939 fan de arsjitekt Alexander Kropholler. Ek stiet der in wurkjende nôtmole (Mole De Harder, werboud 1986-1990).
It besjen wurdich
Oare nijsgjirrige monuminten binne:
Ferkear en Ferfier
Medemblik is berikber fan Hoarn ôf oer de A7 en de N239. Fan Heechkarspel ôf oer de N240.
Helen Hunt
thumb|Helen Hunt (2015) thumb|Helen Elizabeth Hunt (2007) thumb|Helen Hunt (1994) Helen Elizabeth Hunt (Culver City (Kalifornje), 15 juny 1963) is in Amerikaansk aktrise. Se wûn yn 1998 in Academy Award en in Golden Globe foar har haadrol yn As Good as It Gets. Dêrneist waarden har mear as 25 aktearprizen takend, dêr't noch trije Golden Globes, fjouwer Emmy Awards en trije American Comedy Awards ûnder wiene. De lêste foar har rol yn de telefyzjerige Mad About You.
Wurkpaad
Hunt spile mei Paul Reiser de haadrol yn de telefyzje-sitcom Mad About You, dy't fan 1992 oant en mei 1999 rûn. Sy en Reiser hellen mei de rige mear as tritich prizen yn, dêr't in Emmy foar Hunt sels by wie yn 1996, 1997, 1998 en 1999.
Dêrneist boude Hunt in filmkarriêre op. Sy spile yn Cast Away, Twister en As Good As It Gets (mei Jack Nicholson). Foar har rol yn de lêste film wûn se 1998 de Oscar foar bêste froulike haadrol. Dêrmei wie Hunt, sûnt Liza Minnelli yn 1973, de earste aktrise dy't sawol in Emmy, in Golden Globe as in Oscar wûn yn ien en itselde jier.
Privee
Hunt hat fan july 1999 oant desimber 2000 troud west mei akteur Hank Azaria, hie relaasjes mei Eric Stoltz en Matthew Broderick. Letter krige sy mei skriuwer Matthew Carnahan op 13 maaie 2004 in dochter: Makena Lei Gordon Carnahan.
Doutzen Kroes
thumb|220px|Doutzen Kroes op it Film Festival fan Cannes, 2015 Doutzen Kroes (Gytsjerk, 23 jannewaris 1985) is in earder fotomodel. Hja is in ynternasjonaal topmodel. Doutzen is opgroeid yn Eastermar. Se wennet ôfwikseljend yn Amsterdam en New York.
Modellewurk
Nei't se slagge wie foar de Hafû, stjoerde se in pear fakânsjefoto's nei it modelleburo Paparazzi yn Amsterdam. Se woe graach wat byfertsjinje. It smiet mear op as't se ferwachte hie, want binnen twa jier wie se op itselde nivo as oare topmodellen.
Doutzen rint moadeshows foar Versace, Dolce en Gabbana en Gucci en se is it nije oansjen fan de parfumrige fan Calvin Klein. Yn 2006 hat se in kontrakt mei it kosmetikabedriuw L'Oréal ôfsletten. As it gesicht fan L'Oréal waard se it bêstbetelle model fan Fryslân en Nederlân ea.
Yn novimber 2007 waard bekend dat Doutzen it nije gesicht wurde sil fan it linzjerymerk Victoria's Secret. Kroes heart sûnt 2008 by de top fiif fan de bêst betelle modellen. Yn 2007 stie sy al op it trettjinde plak. Se fertsjinne yn 2007 1,5 miljoen dollar.
Doutzen hat yn 2009 yn Amsterdam de Lifetime Achievement Award wûn. Om't se al op sa'n jonge leeftyd it heechst helbere yn in modellekarriêre berikt hat, wie de sjuery it unanym iens oer it takennen fan de award. Ek waard se útroppen ta Miss Nederland Positief. Eardere winners wienen Yolanthe Cabau van Kasbergen en Liza Sips. Doutzen hat de titel te tankjen oan har positive útstrieling; se is nofteren, beskieden en in rolmodel foar jonge modellen.
Praat mar Frysk
Woansdei 21 novimber 2007 hie Doutzen besletten om foar de kampanje "Praat mar Frysk" warber te wurden. Se sil opblaaslippen mei de tekst "Praat mar Frysk" oer de hiele wrâld mei har mei tôgje en soargje dat se yn byld komme op de foto's dy't se dit kear sels meitsje sil. Op de kampanje-webside sil se de Friezen op de hichte hâlde.
Yn in yntervieuw mei Omrop Fryslân yn 2015 liet Kroes witte dat se har bern ek mei it Frysk grutbringt.
Persoanlik
Nei't sy en Andrews út elkoar wiene, is hja sjoen mei DJ/rapper Sunnery James op it Veronica Sunset Grooves Festival yn Hoek van Holland. Op 7 novimber 2010 binne sy troud yn Amsterdam.
Op 21 jannewaris 2011 waard harren earste berntsje berne, in jonkje, Phyllon Gorré. July 2015 waard har' dochter Myllena Mae berne.
Yn de COVID-19 pandemy hat Kroes gearspanningsteoryen ferspraat oer COVID-19 en faksins. Yn septimber 2021 ferklearre Kroes op Instagram dat se "net twongen wurde soe om de prip te nimmen", ferwizend nei it COVID-19 faksin. Kroes, waans nettofermogen troch Quote rûsd wurdt op € 29 miljoen, waard ek bekritisearre omdat se oerheidskompensaasje oanfrege hat foar ynkommensferlies as gefolch fan COVID -19, wylst se tagelyk ferkearde ynformaasje oer de pandemy fersprate.
Ewijckshoeve
thumb|right|300px|Ewijckshoeve (2009) De Ewijckshoeve is in lângoed tusken Soest en Den Dolder by Lage Vuursche yn de provinsje Utert.
Skiednis
Yn 1695 waard der yn de registers fan de provinsje Utert oer Ewijckshoeve skreaun. Yn 1685 wie ek al sprake fan in terrein dat syn namme ûntliende oan de eigener, de hear Justus fan Ewijck. Hy liet syn Ewijckshoeve lykwols pas yn de jierren njoggentich fan de 17e iuw bouwe.
De pleats ûndergie yn de rin fan de iuwen grutte feroarings. Hy baarnde sels yn de 19e iu oan de grûn ta ôf. It hûs dat yn 1830 op de âlde fûneminten boud waard is foar it grutste part itselde bleaun.
Tusken 1870-1879 kaam it hûs yn hannen fan de keninklike famylje dy't al Paleis Soestdyk en Prins Hendriksoard yn besit hienen. Ewijckshoeve waard doe bewenne troch Hendrik fan de Nederlannen, in broer fan kening Willem III, dy't yn 1879 stoar. Nei syn dea bleau it hûs noch in skoftke yn besit fan de famylje.
In oannimmer kocht it bûten yn 1881 en ferhierde it oan de skilder Willem Witsen. Earst yn 1924 kaam it wer yn oare hannen. Dêrnei waarden oan beide siden fan it hûs hoekkeamers byboud.
Reitsje Him (Bitgum)
Reitsje Him wie de Bitgumer ôfdieling fan it CFK (Kristlik Frysk Keatsbûn). De club wie oprjochte yn 1934 en gie yn 1996 op yn it gruttere OKK Bitgum.
Hjoeddeis hjitte de keatsferienings yn Lekkum en Hurderyp noch altyd sa.