cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Wetterskip Polder Wieringa
Grinspeallen
Oan de râne fan de polder steane in oantal grinspeallen op de grins mei de provinsje Grinslân.
Mitra Nazar
Mitra Nazar (Delfsyl, 20 oktober 1980) is in Nederlânsk sjoernaliste fan Frysk komôf. Hja wurket as ferslachjouster foar de NOS.
Jonkheid en oplieding
Nazar waard yn 1980 berne yn Delfsyl, yn 'e Nederlânske provinsje Grinslân, as de dochter fan in etnysk Fryske mem en in Iraanske heit. Har mem wurke dêr as ferpleechkundige, wylst har heit der as asylsiker Nederlânsk learde. Foar't Nazar ien jier âld wie, ferhuzen har âldelju mei har nei Ljouwert, om tichter by de famylje fan har mem te wenjen. De húshâlding bleau net lang yn 'e Fryske haadstêd, mar sette him ynstee nei wenjen yn Hurdegaryp, dêr't Nazar opgroeide. Doe't se trettjin of fjirtjin jier wie, ferhuzen se werom nei Ljouwert, dêr't se yn Camminghabuorren te wenjen kamen.
Nazar genoat basisûnderwiis oan Iepenbiere Daltonbasisskoalle De Fûgelflecht yn Hurdegaryp. Middelber ûnderwiis folge se oan 'e Iepenbiere Skoallemienskip De Delta (letter Piter Jelles) yn Ljouwert. Op 'e basisskoalle waard har ferteld dat se "in typysk MAVO-famke" wie, mar op De Delta die se ynstee it VWO. Doe't se yn 1999, op har achttjinde, slagge foar har eineksamens, en de measten fan har klasgenoaten nei Grins giene te studearjen, keas Nazar der ynstee foar om taal- en kultuerstudys te dwaan oan 'e Universiteit fan Utert. Dy stúdzje ferruile se nei twa jier foar pedagogyske wittenskippen mei as byfak sjoernalistyk.
Karriêre
Nei't se yn 2005 ôfstudearre, gie Nazar as freelance sjoernaliste oan it wurk. Se skreau artikels en makke reportaazjes foar û.m. nu.nl, de Wrâldomrop, RTV Utert, Het Parool, de BBC en it programma Bureau Buitenland fan 'e VPRO. Yn 2012 kaam se yn 'e tsjinst by de NOS. Foar dy omrop waard se yn 2017 bûtenlânkorrespondinte mei as wurkgebiet de Balkan. Nazar, dy't nei eigen sizzen in fassinaasje hat foar alles dat eastlik leit fan it eardere Izeren Gerdyn, sette har dêrfoar nei wenjen yn 'e Servyske haadstêd Belgrado. Se ferfolle de funksje fan Balkan-ferslachjouster trije jier lang, oant se per 1 april 2020 as Turkije-korrespondinte de opfolchster waard fan Lucas Waagmeester. Dêrfoar ferhuze hja nei Istanbûl.
Priveelibben
Nazar wennet gear mei har Britske freon James, dy't ek sjoernalist is. Se troffen inoar doe't se allebeide in reportaazje makken yn Kosovo. Nazar en har freon hawwe in dochterke, Mila (2017). Fryslân docht Nazar tsjintwurdich inkeld noch oan om har âlden te besykjen, dy't op It Hearrenfean wenje.
Earste Frânske Keizerryk
thumb|right|250px|Napoleontysk ryk yn 1811 thumb|250px|right|Ingres: Napoleon op syn keizerlike troan It Earste Frânske Keizerryk begûn formeel yn 1804, en einige tsien jier letter yn 1814.
Fan 1810-1813 wie Nederlân part fan it Earste Frânske Keizerryk. It wie de lêste faze fan de Frânske tiid yn Nederlân.
De perioade fan Le Premier Empire hie as skaaimerken in grutte modernisearring op maatskiplik gebiet, bygelyks de Code Napoleon yn it rjocht, en tagelyk in pasifikaasje mei de oanhingers fan it Ancien Régime.
By de delfal fan Napoleon Bonaparte beneamde er syn soan Napoleon II ta keizer. Dy waard lykwols net erkend troch de grutmachten en waard ôfset yn it foardiel fan it Bourbondynasty, dat it Earste Frânske Keizerryk hat twa keizers hân. thumb|500px|left|De noardlike departeminten yn 1811
Barry Atsma
Jonkheid en oplieding
Atsma waard yn 1972 berne yn 'e Londenske wyk Bromley, dêr't syn âlden doe wennen om't syn heit foar de multinational Unilever wurke. Fanwegen syn berteplak hat Atsma behalven de Nederlânske ek de Britske nasjonaliteit. Om't it gesin omreden fan it wurk fan syn heit gauris ferhúzje moast, brocht Atsma syn jonkheid troch yn ferskate lannen, wêrûnder net allinnich Ingelân en Nederlân, mar ek Grikelân en Brazylje. Nei't er de middelbere skoalle ôfrûne hie, begûn er mei in rjochtestúdzje, mar hy stapte al rillegau oer nei in oplieding oan 'e Hegeskoalle foar de Keunsten Utert, dêr't er yn 1996 ôfstudearre.
Aktearkarriêre
Atsma sette yn 1993 útein mei in wurkpaad as akteur mei in weromkearende rol as Philip Harinxma yn 'e soapsearje Goede Tijden, Slechte Tijden. Fierders spile er ier yn syn karriêre Bob Voskuil jr. yn Bureau Kruislaan en hied er gastrollen yn 'e plysjesearje Baantjer en yn 'e komeedzjesearje Ben Zo Terug. Atsma briek troch mei de rol fan Bob Ensink, dy't er fan 2001 oant en mei 2005 fertolke yn 'e dramasearje Rozengeur & Wodka Lime. Fan 2002 oant 2012 makke er diel út fan 'e Toanielgroep Amsterdam, dêr't er net inkeld foar aktearre, mar ek regisearre.
Op 'e tillefyzje hie Atsma yn 2005-2006 de rol fan Felix Waltz yn 'e dramarige Waltz, oer in sirkusfamylje, en yn 2007-2008 de rol fan Jeffrey Woesthoff yn 'e dramasearje Voetbalvrouwen. Hy spile yn 2006 yn 'e minysearje Fok Jou! en hie yn 2007 weromkearende rollen as de tenniscoach yn acht ôfleverings fan Willemspark en as Stag Hartman yn trije ôfleverings fan Gooische Vrouwen. Yn 'e minysearje De Prins en het Meisje, ek út 2007, fertolke Atsma de rol fan prins Constantijn fan Oranje-Nassau fan Amsberg, en yn 'e minysearje Van Gogh: Een Huis voor Vincent, út 2013, spile er keunstskilder Vincent van Gogh. Fierders wied er te sjen yn û.m. Hart tegen Hard (2011) en Het Sinterklaasjournaal (2016), en yn tillefyzjefilms as HannaHannah (2007), Ooit (2008) en Amsterdam (2009).
Op it wite doek makke Atsma yn 2003 syn debút yn De Passievrucht. Letter spile er û.m. yn films as Ik Omhels Je met 1000 Armen (2006), nei it boek mei deselde namme fan Ronald Giphart, Nachtrit (2006), Morrison Krijgt een Zusje (2008) en De Storm (2009). Foar syn haadrol as Stijn yn Komt een Vrouw bij de Dokter (2009), nei de bestseller mei deselde namme fan Raymond van de Klundert, ûntfong Atsma yn 2010 in Gouden Keal en in Rembrandt Award, beide yn 'e kategory bêste akteur. Neitiid spile er yn films as Loft (2010) en Taped (2012), en hied er de rol fan Dennis yn Mannenharten (2013), wêrmei't er syn twadde Rembrandt Award foar bêste akteur wûn.
Yn 'e histoaryske oarlochsfilm Kenau, út 2014, fertolke Atsma de rol fan Wigbolt Ripperda, de kommandant fan it oranjesinnige garnizoen ûnder it Belis fan Haarlim (1572-1573). Datselde jiers spile er ek de rollen fan Jaap van Hoensbroeck yn 'e film Lucia de B. en fan Michael yn 'e Britsk-Dútsk-Kanadeesk-Súdafrikaanske film Hector and the Search for Happiness. Yn 2015 wie Atsma as de Hollânske riedpinsjonaris Johan de Witt te sjen yn 'e histoaryske spektakelfilm Michiel de Ruyter, oer de santjinde-iuwske Nederlânske seeheld mei dy namme, en teffens spile er dat jier jitris de rol fan Dennis, yn 'e ferfolchfilm Mannenharten 2.
Yn 2016 spile Atsma yn Knielen op een Bed Violen, de ferfilming fan 'e bestseller mei deselde namme fan Jan Siebelink. Yn 2017 hied er in rol yn 'e Amerikaanske aksjekomeedzje The Hitman's Bodyguard. Yn 2018 wied er te sjen yn 'e titelrol as fersetsman Walraven van Hall, yn 'e film Bankier van het Verzet. Njonken syn aktearwurk die Atsma yn 2010 voice-overs as de stjoerderstim fan Net 5, en ek presintearre er de dokumintêrerige Down voor Dummies (2014) oer trije famkes mei it syndroom fan Down. Yn 2017 en 2018 hie Atsma ien fan 'e haadrollen yn 'e dramasearje Klem, as belestingynspekteur Hugo Warmond, in widner mei twa dochters, dy't tsjin wil en tank by de ûnderwrâld belutsen rekket.
Gerhard Feige
thumbnail Gerhard Feige (Halle, 19 novimber 1951) is in Roomsk-katolyk geastlike. Hy is sûnt 2005 biskop fan Magdeburg (Magdeburg).
Libbensrin
Feige waard ta pryster wijd op 1 july 1978. Hy waard 19 july 1999 ta help-biskop fan Magdeburg beneamd en titulêr biskop fan Tisedi. 11 septimber 1999 waard er ta biskop wijd troch Leopold Nowak, biskop fan Magdeburg, mei Joachim Wanke, biskop fan Erfurt, en Paul-Werner Scheele, biskop fan Würzburg, as ko-konsekrators.
23 febrewaris 2005 waard hy ta biskop fan Magdeburg beneamd en 16 april 2005 ynstallearre.
Moacir Rodrigues Santos
(21 maart 1970) is in eardere Brazyljaansk fuotballer. Earder spile foar Atlético Mineiro, Corinthians, Atlético Madrid, Sevilla, Portuguesa, Verdy Kawasaki, Ituano en Uberaba.
Ureum
150px|thumb|Formule fan ureum 150px|thumb|Molekúlmodel fan ureum Ureum (fan it Latynske urea) is in stikstofhâldende organyske ferbining mei de molekúlformule (NH2)2CO. Ureum is in ôffalprodukt by de aaiwytstofwikseling yn de lever. It is it grutste stikstofhâldend produkt yn de urine fan bisten en minsken. It hat gjin kleur, gjin geur en lost gau op yn wetter. De pH is neutraal. It wurdt yn de lânbou as dongstof brûkt en benammen yn keunstdong. It wurdt ek as in rûge stof yn de gemyske yndustry brûkt. By it hjitsjen wurdt it ôfbrutsen yn ammoniak en biuret. It waard yn 1727 foar it earst troch Herman Boerhaave beskreaun, dy't it sal nativus urinae neamde.
Lânbou
Ureum is in dongstof foar planten. It kin yn de grûn wurke wurde of op it blêd fan de plant spuite wurde. Planten kinne nitraat (NO3−) streekrjocht út it boaiemfocht opnimme, wylst ureum en ammoanium (NH4+) yn de boaiem earst yn nitraat omsetten wurde moat. Ureum splitst yn de amidefoarm en kin streekrjocht troch de plant brûkt wurde by it oanmeitsjen fan aminosoeren. It foardiel fan dy manier fan bedongjen is dat de plant gjin ekstra wetter op hoecht te nimmen. Planten waakse flugger troch stikstof út nitraat en krije in ljochtere kleur fan it ekstra opnimmen fan wetter. By it opnimmen fan amidestikstof wurdt de plant sterker, mar waakst lykmatiger. De gong fan it omsetten hinget ôf fan de hoemannichte focht yn de grûn en de timperatuer fan de grûn. It omsetten fan uréum ta ammonium duorret by in grûntimperatuer fan 10 °C likernôch twa dagen. Foar it omsetten fan ammonium ta nitraat is by dy timperatuer twa wike nedich. Nitrifisearjende mikro-organismen binne ferantwurdlik foar dy twa prosessen. In stadige omsetting is poityf foar it waaksen, om't it by reinfal net daliks útspielt, en ferminderet de risiko op ferbaarning fan de planten. In grut neidiel is it ferflechtigjen fan de stikstof, troch it omsetten ta ammoniak, dêrtroch't dongstof ferfart en in gruttere kâns op fersmoarging fan de atmosfear.
Yndustry
150px|thumb|Ureumkerrels Ut metaan, disoerstof, distikstof en wetter wurdt ureum produsearre. Yn 2004 waard 127 miljoen ton produsearre. Earst wurdt ierdgas kreake om wetterstofgas te produsearjen. Dêrnei wurdt dermei mei stikstofgas út de loft ammoniak makke mei it Haber-Boschproses. It ammoniak wurdt dêrnei yn ureum omsetten troch in reaksje fan ammoniak mei koalsoer: Fan de ureum wurdt kerrels makke.
Diselmoters
Yn in oplossing fan 32,5 persint yn demineralisearre wetter kin men ureum by tankstasjons krije ûnder de merknamme AdBlue, dat by de katalysator ynspuite wurdt. De by it ferbaarnen foarme stikstofoksiden (NOx) wurde dêrnei omsetten yn wetter en stikstofgas (N2). Swiere diselmoters dy't dy metoade brûke, kinne dêrtroch oan de strange emissynoarmen foldwaan.
Elektromotor
thumb|Elektromotoren In elektromotor is in masine dy't elektryske enerzjy omset yn meganyske enerzjy dêr't in wurktúch mei oantriuwe wurde kin. Elektromotoaren wurde ûnderferdield yn lykstream- en wikselstreammotoaren. Utsein de gewoane motoaren dy't in rotearjende beweging opleverje, binne der ek lineaire motoaren. In elektromotor wurdt brûkt yn masines dêr't wat bewege moat, faak wat mei in rûndraaiende beweging.
Joan van der Spriet
thumb|right|Portret fan [[Increase Mather, 1688]] Joan van der Spriet (Delft, ± 1660 - Londen, ± 1690), wie in 16e iuwsk Nederlânsk portretskilder.
Neffens Arnold Houbraken waard er grutbrocht yn in weeshûs yn Delft. Hy wie in learling fan Johannes Verkolje. Hy ferfear nei Ingelân om reden fan in houlik en sette him dêr nei wenjen.
Hy wie ek drukker, mar der is gjin wurk fan him bewarre bleaun.
Ernst Knorr
thumb|175px|Ernst Knorr Ernst Knorr (Heiligenbeil, 13 oktober 1899 – Skeveningen, 7 july 1945) wie in SS-offisier mei de rang fan Untersturmführer. Hy joech lieding oan de SD en tsjinne by Referat IVA (Bekämpfung Kommunismus) fan de Sicherheitsdienst yn De Haach en wie in wreed ferneamde beul by verhoren.
Karriêre yn Nederlân
Knorr hie in doktorstitel. As ûnder de ferhoaren minsken tramtearre wurde moasten, waard dat eufemistysk oantsjut mei dat se dokter der by helje soene. Hy wurke op Binnenhof 7 yn De Haach. Oant begjin juny 1941 waarden de kommunisten wol yn it each holden, mar mei opset sin noch net arrestearre. Mei dêrtroch koe Knorr by oare saken belutsen wurde. Sadwaande wie er ek by it gewelddiedich ferhoar fan de Geus Sjaak Boezeman dy't dêrby it libben ferlear.
Fan begjin juny 1941 ôf wie er belutsen by it gewelddiedich ûnderfreegjen fan Haachske kommunisten. Op 2 septimber 1941 wie er de oanfierder fan in team fan 3 oant 5 persoanen dat de kommunist Herman Holstege yn it Oranjehotel wreed ûnderfrege. It wie de bedoeling dat Holstege, dy't in moanne lang neat sein hie, de nammen fan syn kontaktpersoanen by de kommunisyske partijlieding yn Amsterdam neame soe. Knorr fernielde de terms fan Holstege troch in gummykneppel yn syn anus te wramen. Holstege joech lykwols net folle priis en neamde de nammen fan de lieding yn Amsterdam net. Hy stoar de oare deis.
Yn de rin fan 1942 waard Knorr op in sydspoar set en ferfongen troch Hans Munt. Yn neioarlochske ferslaggen fertelde Munt dat syn gewelddiedigens de reden fan de posysjeferoaring wie, mar yn de praktyk gie it marteljen fan kommunisten troch.
Op 19 febrewaris 1943 waard yn Delft in leage set foar de kommunistyske fersetsman Gerrit Kastein. Trije SD-mannen wachten him op yn in kafee. Kastein waard oanholden en nei de auto brocht dêr't Knorr op harren wachte. By de auto slagge it Kastein in pistoal te lûken en te sjitten. Knorr rekke frij slim ferwûne.
Yn de rin fan 1943 waard Knorr oerpleatst nei Grins dêr't er yn it Scholtenhûs kaam te wurkjen. Ek dêr pykte er der út troch syn wredens. Hy fermoarde ûnder oaren de fersetsstriidster Esmée van Eeghen; har lichem waard yn it Van Starkenborghkanaal smiten.
Op 16 april 1945 luts Knorr him mei in tal Dútske militêren werom op Skiermûntseach. It wie de bedoeling dat jin mei in boat fan Borkum ôf ophelle wurde soene om nei Dútslân te ûntkommen. Pas op 27 maaie gie in Nederlânsk ofsier nei it eilân om te easkjen dat se har oerjoegen. It wiene de lêste Dútske militêren yn Jeropa dy't harren oerjoegen. De groep waard op 30 maaie yn de finzenis yn Grins fêstset. Knorr waard op 27 juny troch de Kanadeeske Field Security oerbrocht nei de saneamde Kings Prison yn Skeveningen, fêstige yn de straffinzenis.
Op 7 july 1945 waard Knorr dea yn syn sel fûn mei in ein touw om 'e nekke. Neffens ferklearringen fan oare Dútsers yn de finzenis wie Knorr lykwols slim tramtearre en dêrtroch dea rekke. Der waard gjin lykskôgingsrapport opmakke. Letter ferklearre in finzenisdokter dat it technysk dochs mooglik wie dat Knorr selsmoard dien hie troch it tou leech oan de muorre fêst te meitsjen en himsels te wjirgjen troch foaroer te hingjen.
Knorrs lichem waard nei sikehûs Zuidwal brocht en nettsjinsteande dat it dy wike tige waarm wie earst op 14 july op it Algemiene Begraafplak beïerdige. Syn fertsjerren waard net offisjeen oanjefte fan dien, dat de begraffenis wie feitlik yllegaal. Op 10 oktober 1958 waard Knorrs lichem opdold en waard it nei it Dútske militêre begraafplak yn Ysselsteyn brocht. Op syn grêf stiet neist syn namme ek as rang: Soldat.
Luis Alberto Fernández Alara
Luis Alberto Fernández Alara (Lomas de Zamora, 26 oktober 1946) is in Argentynsk Roomsk-katolyk geastlike. Hy is sûnt 2013 biskop fan Rafaela (Rafaela).
Libbensrin
Fernández Alara waard ta pryster wijd op 29 juny 1975. Hy waard 24 jannewaris 2009 ta helpbiskop fan Buenos Aires beneamd en titulêr biskop fan Carpi. 27 maart 2009 waard er ta biskop wijd troch Jorge Mario Bergoglio, aartsbiskop fan Buenos Aires, letter paus Fransiskus, mei Agustín Roberto Radrizzani, aartsbiskop fan Mercedes-Luján, José María Arancedo, aartsbiskop fan Santa Fe de la Vera Cruz, en Agustín Roberto Radrizzani, biskop fan Lomas de Zamora, as ko-konsekrators.
10 septimber 2013 waard hy ta biskop fan Rafaela beneamd en 22 novimber 2013 ynstallearre.
Orion Publishing Group
De Orion Publishing Group Ltd. is in Britske útjouwerij, dy't yn 1991 oprjochte waard en fêstige is yn 'e Ingelske haadstêd Londen. Yn 1998 naam Orion de oant doe ta selsstannige útjouwerij Cassell & Co. oer. Sels makket Orion ûnderdiel út fan Hachette UK, in difyzje fan 'e Frânske útjouwerij Hachette Livre.
Filmfestival fan Philadelphia
It Filmfestival fan Philadelphia (Ingelsk: Philadelphia Film Festival) is in filmfestival dat hjerstmis yn 'e Amerikaanske stêd Philadelphia holden wurdt. It bestiet sûnt 1991 en duorret elts jier twa wiken. De organisaasje is yn 'e hannen fan 'e Philadelphia Film Society. It evenemint fynt plak yn ferskate bioskopen yn Philadelphia sels en yn in stikmannich foarstêden. De tweintichste edysje fan it Filmfestival fan Philadelphia yn 2010 loek 35.000 besikers.
Skiednis
It Filmfestival fan Philadelphia waard oprjochte yn 1991 en is dêrmei ien fan 'e langst besteande filmfestivals fan Pennsylvania. Hast tweintich jier lang waard it holden yn 'e earste beide wiken fan april, mar yn 2009 waard it ferskood nei it neijier.
Seksjes
De films dy't op it Filmfestival fan Philadelphia fertoand wurde, binne benammen guons dy't oars net gau yn Philadelphia en omkriten yn 'e bioskoop te sjen wêze soene. Yn 2010 bestie it oanbod út mear as 250 ûnderskate films. Dy binne ferdield oer de folgjende seksjes:
Oare eveneminten
It Filmfestival fan Philadelphia omfiemet njonken fertoanings fan films ek moetings mei regisseurs, wêrby't it publyk fragen stelle mei, en fierders paneldiskusjes dêr't lju út 'e filmyndustry oan dielnimme, workshops oangeande it skriuwen fan senario's, en lêzings oer filmmeitsjen yn it algemien.
Feest
Om it feestlike karakter fan 'e gearkomste oan te jaan, is der faak sprake fan fersiering, lykas slingers en/of lampions. Oare ûnderdielen fan in feest binne gauris it optsjinjen en iten fan taart of oarsoartich gebak (yn Fryslân faak oranjekoeke); it dragen fan feestklean of alteast ferklaaiersklean troch de gasten, en it draaien fan muzyk of it fersoargen fan live-muzyk. Op bernefeesten en doarpsfeesten wurde faak âlde spultsjes dien, lykas koekhappen en sekrinnen.
Halbertsmajier
It Halbertsmajier wie in jier dêr't spesjaal omtinken yn jûn waard oan 'e Bruorren Halbertsma. It foel yn 2018 en hie as titel meikrigen: Klinke en Daverje, in útdrukking dy't ûntliend wie oan it Frysk folksliet, dat oarspronklik troch Eeltsje Hiddes Halbertsma skreaun waard as De Alde Friezen.
Iepening
De feestlike iepening fan it Halbertsmajier waard holden op 'e middei fan snein 14 jannewaris 2018 yn 'e Sint-Pitertsjerke yn Grou. It meastepart fan 'e aktiviteiten yn it ramt fan it Halbertsmajier fûn yn Grou plak, mei't dat it berteplak fan 'e Bruorren Halbertsma's wie, dêr't twa fan 'e trije skriuwende bruorren (te witten: Eeltsje en Tsjalling) en de iene net-skriuwende broer (Binnert) suver harren hiele libben wennen. De iennichste útsûndering wie de âldste broer, Joast, dy't minnistysk predikant te Boalsert en letter te Dimter wie.
It wichtichste ûnderdiel fan 'e iepeningsseremoanje fan it Halbertsmajier wie in lêzing troch letterkundige Alpita de Jong. Hja gie dêrby yn op it libben fan alle fjouwer Bruorren Halbertsma en de wichtige rol dy't de trije skriuwende bruorren, mar benammen Joast en Eeltsje, spilen foar it Frysk. Dat waard yn harren tiid nammentlik al sûnt de dagen fan Gysbert Japiks suver inkeld noch as sprektaal brûkt, mar troch harren Frysktalige Rimen en Teltsjes begûnen oare Friezen de taal ek wer te skriuwen. De Jong hold út dat it Joast en Eeltsje der net om gie om it Frysk yn stân te hâlden, mar om de lju ta in heger soarte beskaving oan te setten. Dat se dêrfoar it Frysk brûkten, kaam neffens har om't dat it tichtst by de minsken stie. (Dit is in opfetting dy't net dield wurdt troch oare saakkundigen, lykas Philippus H. Breuker.) Nei ôfrin fan 'e lêzing krige de foarsitter fan 'e Halbertsmastifting, Tsjalling Halbertsma, it earste eksimplaar útrikt fan De Aventoeren fan Gabe Skroar, in boekje oer de Bruorren Halbertsma's en harren wurk, wêrfan't de titel ferwiist nei Gabe Skroar, de haadpersoan yn in protte fan 'e koarte ferhalen fan Joast en Eeltsje Halbertsma.
Swettebrêge
De Swettebrêge is in ophelbrêge yn de stêd Snits.
De brêge oerkrúst De Swette tusken de Jachthavenstrjitte en de Kapelstrjitte. De brêge leit op de rûte fan de Alvestêdetocht. Fierder nei de Stêdsgrêft leit de Lêste Stoerbrêge; fierder de stêd út leit de Hinbrêge.
Yn 2013 is de brêge fernijd en is er 10 sm omheech brocht.
Canongate Books
Canongate Books (ek wol koartwei Canongate neamd) is in Britske útjouwerij dy't fêstige is yn 'e Skotske haadstêd Edinburch. It bedriuw is ferneamd nei The Canongate, in wyk fan Edinburch.
Skiednis
Oant 2011 hie Canongate fierders in mearderheidsbelang yn 'e Australyske útjouwerij Text Publishing. Canongate makket ûnderdiel út fan 'e Independent Alliance, in gearwurkingsferbân fan lytse ûnôfhinklike útjouwerijen yn Grut-Brittanje. By Canongate binne û.m. boeken útkommen fan skriuwers as Karen Armstrong (A Short History of Myth), Yann Martel (Life of Pi), Julian Assange (in ûnautorisearre autobiografy), Glen Duncan, Diana Gabaldon, en Barack Obama. Yn 2003 en nochris yn 2009 waard Canongate Books keazen ta útjouwerij fan it jier.
Ronaldo Rodrigues de Jesus
(byneamd Ronaldão; 19 juny 1965) is in eardere Brazyljaansk fuotballer. Earder spile foar São Paulo, Shimizu S-Pulse, Flamengo, Santos, Coritiba en Ponte Preta. spile ek yn it Brazyljaansk fuotbalalvetal. Hy die mei oan it Wrâldkampioenskip 1994.
Brøndby (gemeente)
Brøndby is in foarstêdgemeente yn de regio Haadstêd (Deensk: Region Hovedstaden) yn Denemark. De gemeente bestiet út fjouwer parochy's: Brøndby Strand; Brøndbyvester; Brøndbyøster en Nygårds. Bûten de sletten bebouwing fan Brøndby wenje mar in pear hûndert minsken. De gemeente wie de earste yn Denemark dy't in folslein ferbod op it smoken yn alle publike gebouwen ynfierde. Faaks is de gemeente noch it meast bekend fan de fuotbalklub Brøndby IF, ien fan de topklubs fan it lân.
First Rider's Call
First Rider's Call is in fantasy-roman fan 'e hân fan 'e Amerikaanske skriuwster Kristen Britain. De titel betsjut: "Rop fan 'e Earste Ruter". It boek fertelt it ferhaal fan 'e keapmansdochter Karigan G'ladheon, dy't tsjin wil en tank ien fan 'e saneamde Griene Ruters wurden is, de keninklike koeriers yn it keninkryk Sacoridia. First Rider's Call is it twadde diel fan 'e Green Rider-searje, en folget as sadanich op de roman Green Rider. First Rider's Call waard yn 2003 publisearre troch de New Yorkske útjouwerij DAW Books.
Ynhâld
First Rider's Call spilet twa jier nei de foarfallen út Green Rider, wêryn't de boasaardige Eletiër Shawdell ferslein en deade waard, mar net foar't er in brek makke yn 'e D'yer-muorre. Dat is in muorre dy't tûzen jier lyn, oan 'e ein fan 'e Lange Oarloch, mei gebrûk fan magy boud waard om in skiereilân oan 'e súdkust fan it keninkryk Sacoridia ôf te skoatteljen fan 'e rest fan it lân. Op dat skiereilân lei yn 'e dagen fan alearen it Eletyske keninkryk Argenthyne, oant dat troch de Arkoazyske ynfallers ûnder lieding fan 'e kwea-aardige tsjoender Mornhavon de Swarte ferwuostge waard. No groeit op datseldichste skiereilân in tsjuster wâld dat Swartwale hjit en dêr't Mornhavon syn geast ûnrêstich slommeret en syn kwea finzen holden wurdt. Troch it ferfleanen fan 'e tiid en in oanboazjende ôfkear fan alles dat nei tsjoenderij niget, hawwe de Sacoridianen yn 'e tuskentiid lykwols de kennis ta it ûnderhâld fan 'e D'yer-muorre ferlern, en no't der in brek yn makke is, kinne se de muorre net mear reparearje. Fan gefolgen sipelet der no stadichoan swarte magy út Swartwale wei Sacoridia yn.
It boek set útein as Karigan G'ladheon har nei it noarden fan it lân bejûn hat. Karigan is in keapmansdochter dy't pas nei lang tsjinakseljen gehoar jûn hat oan 'e magyske, ynderlike rop om har by de Griene Ruters, de keninklike koeriers, te jaan. Mei ferkate oare Griene Ruters begeliedt se no in offisjele delegaasje, dy't útstjoerd is troch kening Zachary fan Sacoridia, mei as opdracht om kontakt te meitsjen mei de elfeftige Eletiërs. Dyselden witte nammentlik fanwegen harren ûnstjerlikens noch alles fan magy en tsjoenderij ôf, en om't se yn 'e Lange Oarloch bûnsgenoaten fan 'e Sacoridianen wiene, wol Zachery no besykje dat âlde bûnsgenoatskip nij libben yn te blazen. Yn 'e wyldernis fan noardlik Sacoridia wurdt de delegaasje op in nacht lykwols earst oanfallen troch (oarkeftige) grûnmiten, en dêrnei troch in wêzen dat út in oerâlde stienbulte te foarskyn komt. It grutste part fan 'e delegaasje lit dêrby it libben. Karigan, dy't ien fan 'e oerlibbenen is, ûntdekt neitiid dat de stienbulte gjin grêf wie, sa't de leden fan 'e delegaasje tochten doe't se dêr yn 'e neite harren kamp opsloegen, mar in finzenis, dêr't de geast fan Varadgrim, ien fan Mornhavon syn trewanten, finzen holden waard.
Nei't de oerlibbenen fan 'e delegaasje sûnder wat bedijd te hawwen yn Sacor-Stêd weromkeare, wurdt Karigan twongen om lange tiid oan it Keninklik Hof troch te bringen om 'e logistyk fan 'e koerierstsjinst op har te nimmen. Laren Mapstone, de kaptein fan 'e Griene Ruters, is nammentlik slim siik rekke om't har magyske fermogen om wierheid fan leagen te ûnderskieden, net mear goed funksjonearret en har hiele tinken begjint te oerhearskjen. Har ûnderbefelhawwer, luitenant Connly, is om utens stjoerd en noch net werom, en haadruter Mara Brennyn, dy't ornaris de yndieling en befoarrieding fan 'e koerierstsjinsten foar har rekken nimt, moat no de kaptein ferfange. As keapmansdochter hat Karigan hiel wat ûnderfining mei logistyk (ek al hat se der alhiel gjin aardichheid oan), en dêrom wurdt sy foar dit wurk ynset.
Karigan is der oan wûn rekke dat se de geasten fan 'e ferstoarnen sjen kin, in fermogen dat ferbân hâldt mei har magyske fermogen om har ûnsichtber te meitsjen. (Dat fermogen wurdt nammentlik troch Eletyske saakkundigen ferklearre as soe Karigan har dêrby op 'e drompel fan it deaderyk bejaan.) Yn 'e tiid dy't se yn it kastiel trochbringt, oerkomt it Karigan lykwols ferskate kearen dat se weromskuord wurdt yn 'e tiid nei de perioade fan 'e Lange Oarloch, tûzen jier ferlyn, wêrby't se ûnder oaren Lil Ambriodh, de Earste Ruter (stifteresse fan 'e Griene Ruters) moetet. Werom yn har eigen tiid begjint de geast fan Lil Ambriodh in wichtich oandiel te nimmen yn Karigan har dwaan en litten. Dêrtroch wurdt ûnder mear in gearspanning oan it ljocht brocht fan in tûzen jier âld geheim genoatskip dat himsels "Twadde Ryk" neamd, en bestiet út 'e neikommelingen fan 'e Arkoazyske soldaten fan Mornhavon de Swarte.
Yn in twadde ferhaalline, dy't spilet ûnder de Lange Oarloch, wurde stikken út it deiboek fan Hadriax el Fex werjûn. Hadriax is de boezemfreon fan 'e Arkoazyske kroanprins Alessandros del Mornhavon, dy't mei in leger de oseaan oerstutsen is om 'e Nije Wrâld yn besit te nimmen. De bewenners fan dat gebiet, de Sakoaryske klans, wegerje lykwols om har by de útlânske oerhearsking del te lizzen, wat liedt ta in slepende oarloch. Alessandros, dy't krektlyk as syn hiele famylje in tsjoender is, set syn tsjoenderij yn om 'e oerwinning te beheljen. Geandewei rekket er paadbjuster en jout er him oer oan almar swartere magy. De earste brek tusken Hadriax en Mornhavon ûntstiet nei de ferovering troch de Arkozianen fan it Eletyske keninkryk Argenthyne, wêrby't in protte Eletiërs kriichsfinzen nommen binne. Hadriax beskôget dy elfeftige wêzens as de ingels fan God, wylst Mornhavon se brûkt foar syn grouwélige eksperiminten op it mêd fan tsjoenderij. Hadriax syn ôfwearze fan syn eardere freon boazet almar fierder oan, oant Mornhavon úteinlik in hiel rezjimint fan syn eigen Arkoazyske kartroepen om hals bringt om in magysk wapen op te laden mei harren libbenskrêft. Dêrop siket Hadriax el Fex kontakt mei Lil Ambriodh en rint er oer nei de Sacoridianen en harren bûnsgenoaten. De ynformaasje dy't hy oan dyselden jout, stelt harren by steat om einlings ôf te weevjen mei Mornhavon. Neitiid set Hadriax him nei wenjen op in eilân foar de kust fan Sacoridia, dêr't er fisker wurdt en (by wize fan geuzenamme) de namme Galadheon oannimt, dat yn it Arkoazysk "ferrieder" betsjut.
Tûzen jier letter rekket Hadriax syn fiere neikommelinge Karigan yn 'e besnijing fan 'e ûntwekke geast fan Mornhavon, dy't har op it spoar kommen is fia syn trewant Varadgrim. Hy twingt har en bejou har oare kant de D'yer-muorre, yn Swartwale, mar dêr is se him te fluch ôf. As Mornhavon har lichem besette wol, reizget Karigan mei help fan 'e geast fan Lil Ambriodh nei de takomst, dêr't se him efterlit. Werom yn har eigen tiid weeft Lil Ambriodh ôf mei Varadgrim en warskôget Karigan kening Zachary dat hy it lân ree meitsje moat foar in slimme striid tsjin Mornhavon de Swarte. Karigan hat inkeld en allinne wat tiid wûn, en se wit net hoefier't se Mornhavon nei de takomst ferballe hat. Underwilens jout kening Zachary, dy't ferlet hat fan in sterk en feriene lân, einlings ta oan 'e druk fan syn eallju om te trouwen; hy ferseit himsels oan frouwe Estora, de erfdochter fan 'e provinsje Coutre, mei wa't Karigan befreone rekke is. Pas as Estora har oer it foarnommen houlik fertelt, beseft Karigan dat sysels fereale rekke is op kening Zachary. It jout neat dat de kening oan har bekent dat hy ek smoar op har is, want Karigan, dy't fan sljochtwei komôf is, kin net mei Zachary trouwe, en se ferpoft it om syn mêtresse te wurden.
Delaware (rivier)
thumb|Rin fan de Delaware De Delaware is in rivier dy't lyk op rint mei de Atlantyske kust fan de Feriene Steaten.
De Delaware waard foar it earst op de kaart set troch Henry Hudson yn 1609. De kolonisten yn Nij-Nederlân neamden de rivier de "súdlike rivier". De rivier wie de grins tusken Nij-Nederlân (oan de eastigge) en Nij-Sweden (oan de westigge). Ut de lêste koloanje ûntstiene de steaten Delaware en Pennsylvania.
Fingal
Fingal of County Fingal is in krite yn eastlik Ierlân, fuort benoarden en -noardwesten fan 'e Ierske haadstêd Dublin. Fingal, is sûnt 1994 in selsstannige county; foarhinne wie it de noardlike helte fan County Dublin, mei as súdgrins de rivier de Tolka.
De namme komt fan it Ierske Fine Gall, dat eat as "stam fan bûtenlanners" betsjut. Dy namme datearret nei alle gedachten fan 'e Iere Midsiuwen, doe't de Wytsingen delsettings yn dizze krite stiften.
Fingal wie lang in taal-enklave dêr't Fingaalsk praat waard yn stee fan Iersk of Ingelsk.
Hugo Pos
Hugo Pos (Paramaribo, 28 novimber 1913 — Amsterdam, 11 novimber 2000) wie in Surinaamsk jurist, skriuwer en dichter.
Libben
Pos wie de twadde soan fan de joadske Coenraad Simon Pos en Abigaël Morpurgo, dy't út in joadsk laach fan Surinaamkse drukkers stamme. Pos folge de legere skoalle en de Mulo yn Suriname. Doe't er 14 jier wie, yn 1925, waard er nei Nederlân stjoerd, dêr't er it gymnasium yn Alkmaar folge. Dêrnei studearre er rjochten yn Leien en letter ek yn Parys. Krekt nei syn ôfstudearjen foelen de Dútsers Nederlân yn (1940). Pos besleat doe it lân te ferlitten en gie nei Skeveningen, om dêr wei mei in sloep de Noardsee oer te stekken. Mei twa oaren sette er útein, mar sy bedarren yn Dúntsjerk. Dêr makke er de evakuaasje fan de Britske troepen mei nei it Frânsk-Ingelsk beliesjaan en gong werom nei Nederlân.
Yn de oarlochsjierren hâlde er yn Ingelân ta, letter yn Yndoneezje en yn Japan om oarlochsmisdiedigers te berjochtsjen.
Pos wie letter rjochter yn Suriname en yn Nederlân. Yn Oost en West en Nederland (1986) ferhellet er tsjin Jos de Roo oer al d ûnderfinings.
Raymond Henri Pos, syn âldere broer hat advokaat-generaal en letter waarnimmend prokureur-generaal west by it hof fan justysje yn Suriname foar't er fan 1954 oant 1963 folmacht minister fan Suriname yn Nederlân waard.
Dichter
Nei de kriich, yn Suriname, skreau er ûnder de skûlnamme Ernesto Albin gedichten yn it tydskrift Soela (1963-1964) en in tal toanielstikken, ûnder mear it fan himsels regisearre Vive la Vida (1957). Syn harkspul Black and White út dy tiid waard bekroane. Hy sette earst let út eim mei it skriuwen fan proaza; wol publisearre er in stikmannich bibliofile bondeltsjes kwatrinen, dy letter samle binne yn Een uitroep zonder uitroepteken (1987) en ferskate oare bondels.
Pos syn wize fan observearjen set alles yn in relativearjend, myld-ironysk ljocht. Hy is in treftich stylist dy't troch in subtile opbou en werjefte fan de feiten it tafallige, sa't it liket, fan de dingen ta eat aparts wit te meitsjen. Al syn boeken ferskynden by In de Knipscheer.
Pos wie yn Suriname ferbûn oan de Surinaamske Rjochtsskoalle en Eddy Hoost en Harold Riedewald waarden fan him oplaat ta advokaat.
Ik vroeg mijn guru: ''Waar ontspringt de droom,
''in mij of buiten mij, of is er soms een zone,
''een onderduikadres voor mij en mijn demonen,
''met water, gas en licht, tv, een zachte dood? ''
Sesilia fan Rome
Sesilia fan Rome (berne om it jier 200 hinne yn Rome; ferstoarn yn 230 yn Rome) is in kristlike hillige jongfaam en martleres fan de iere Tsjerke. Hja is patroanhillige fan de tsjerkemuzyk. Dat patronaat is te tankjen oan de oersettingsfout dat hja op har brulloft sels op it oargel spile hat. Har attributen binne in oargel of in fioele, it swurd (as attribút fan har martlerskip), in roas en yn 'e Nederlannen somtiden ek in falk (fanwegen har aadlike ôfkomst). Har feestdei is 22 novimber. De Sesiliatsjerken fan Lekkum en Easternijtsjerk binne nei de hillige ferneamd.
List fan planetoïden 82301-82400
Dit is in list fan planetoïden 82301-82400.
Sesilia fan Rome
Oerlevering
Sesilia wie fan doel har libben te wijen oan Jezus, mar har âlders joegen har oan de heidenske Valerianus. Hja wist har man en syn broer te bekearen ta it kristendom. Wylst dy holpen by it kristlik begraven fan eksekutearre kristenen waarden se oppakt en yn de finzenis smiten. Dêr bekearden de twa bruorren harren bewaker Maksimus. Nei't de prekekt alle trije ûnthalzje liet, waard ek Sesilia arrestearre. Mar ear't dat barde bekearde Sesilia earst noch alle tsjinstfeinten - en fammen fan it hûs. De ferfolgers doopten Sesilia yn siedend hyt wetter, mar de hjittens dearde har net en it wetter fielde sels labberich oan. Doe't de beul dêrnei besocht har te ûnthalzjen slagge it him oant trije kear net de holle fan de hillige ôf te slaan. Slim skein libbe Sesilia noch trije dagen lang en ferdielde yn dy tiid al har besit oer de earmen.
Ferearing
De ferearing fan Sesilia sette likernôch om it midden fan de 5e iuw hinne yn. Sûnt is oan har de tsjerke Santa Cecilia yn Trastevere oan har wijd. Fanôf 545 wurdt har feest dêr op 22 novimber fierd.
By in renovaasje fan de tsjerke waard yn 1599 har sark iepene en it omskot fûn fan in jonge, noch yntakte frou. Hja lei op de rjochterside, droech in kleed mei goudbrokaat en hie yn 'e hals djippe snijwûnen. De ferneamde keunster Stefano Maderno makke yn 1600 in byld foar de tsjerke sa't de frou fûn is. Yn hast alle tsjerken wurdt Sesilia op 22 novimber betocht. De Armeenske Tsjerke betinkt Sesilia op 27 novimber. Hja is patroan fan de tsjerkemuzyk, oargelbouwers, ynstrumintenmakkers, musisy en dichters. In soad tsjerkekoaren drage de namme fan de hillige.
Medjerda
260px|thumb|Rivier de Medjerda De rivier de Medjerda (Arabysk: وادي مجردة‎), yn de Klassike Aldheid Bagrada neamd, is in rivier yn Noard-Afrika dy't fan it noardeasten fan Algerije troch Tuneezje rint en yn de Golf fan Tunis útmûnet. Hy hat in totale lingte fan 460 km.
Rin
De Medjerda ûntspringt yn de Tell Atlas, part fan it Atlasberchtme, yn it noardeasten fan Algerije en rint eastlik nei Tuneezje, om dêrnei yn de Golf fan Utika, in part fan de Golf fan Tunis, yn de Middellânske See út te mûnjen. De Medjerda hat in totale lingte fan 460 km en is de wichtichste en langste rivier yn Tuneezje. Hy hat keardamen op ferskate plakken en is de wichtichste boarne fan wetter foar it weetlân yn dat lân.
De Golf fan Utika, waard foarme nei it stigen fan de seespegel nei it Lêste Glasiaal sa'n 6000 jier ferlyn. Troch de tiid hinne slike it noardlike part fan de golf ticht troch it oanfieren fan sediminten troch de Medjerda. Troch archeologysk ûndersyk en dokumintaasje út de Aldheid, is der reedlik wat witten oer de ûntwikkelings fan de rivier en omkriten. Ek satellyt- en loftfoto's litte sjen hoe't it gea him oer de lêste 3000 jier ûntwikkele hat. It súdlike part fan de Golf ferslike yn de Lette Aldheid en de see luts him stadichoan werom út it noardlike part yn de Midsiuwen en de Nije Tiid. De lagune fan Ghar el Melh is it lêste oerbliuwsel fan wat ea de Golf fan Utika wie.
Troch de floed fan 1973 feroare de rin fan de Medjerda fannijs en rint er hjoed-de-dei troch in kanaal dat yn it ferline groeven waard om oerstallich wetter ôf te fieren.
Skiednis
De Medjerda wie fanâlds de wichtichste wetterwei en de wichtichste wetteroanfier yn Tuneezje en wie fan fitaal belang foar de befolking dy't om de rivier hinne wennen. Ek wurdt it wetter fan de Medjerda foar it bewetterjen fan gewaaksen brûkt en is sadwaande fan grut belang foar de lânbou yn de omkriten.
De rivier wie ek fan grut strategysk belang en der waard ferskate kear om fochten troch de Berbers, Fenysjers, Púnjers, Romeinen, Fandalen, Byzantinen, Arabieren en Ottomanen. Der waarden ferskate grutte stêden waarden by de rivier stifte, lykas Kartago, Utika en letter Tunis. De eardere havens fan Utika en Ghar el-Melh (Rusucmona of Porto Farina) sliken stadichoan ticht.
Hans-Georg Koitz
Hans-Georg Koitz (Striegau, 4 april 1935) is in Dútsk Roomsk-katolyk geastlike. Hy wie fan 1992 oant 2010 help-biskop fan Hildesheim (Hildesheim).
Libbensrin
Hans-Georg Koitz waard ta pryster wijd op 30 juny 1962. Hy waard 24 augustus 1992 ta help-biskop fan Hildesheim beneamd en titulêr biskop fan Cantanus. 25 oktober 1992 waard er ta biskop wijd troch Josef Homeyer, biskop fan Hildesheim, mei Heinrich Pachowiak, help-biskop emeritus fan Hildesheim, en Heinrich Machens, help-biskop fan Hildesheim, as ko-konsekrators.
4 desimber 2010 gong er mei emeritaat.
Tolka (rivier)
The River Tolka (Iersk: An Tulcha, 'de stream') is ien fan de trije grutte rivieren fan Dublin, de haadstêd fan Ierlân. De rivier rint fan County Meath nei Fingal, yn de eardere County Dublin, en troch it noarden fan Dublin en mûnet út yn de Baai fan Dublin (de oare grutste rivieren binne de Liffey en de Dodder). De Tolka is sa'n 22 kilometer lang.
Lambertuskirche (Immerath)
De Kirche St. Lambertus (Sint-Lambertustsjerke) wie in neoromaanske tsjerke yn it doarp Immerath, in stedsdiel fan Erkelenz, yn de Dútske dielsteat Noardryn-Westfalen. Yn it ramt fan de útwreiding fan it gebiet dêr't it Dútske enerzjybedriuw RWE brúnkoal dollet moast de monumintale tsjerke lykas de rest fan it doarp sloopt wurde. Fanwegen it ymposante oansjen fan de tsjerke waard it gebou yn de folksmûle mei Immerather Dom oantsjut. Nei in soad protesten tsjin de ôfbraak waard de tsjerke op 8 jannewaris 2018 mei de grûn lyk makke.
Skiednis
Mei de bou fan de tsjerke waard op 2 septimber 1888 út ein set om't de âlde tsjerke te lyts woarn wie foar it tanimmende ynwennertal. Al trije jier letter koe de tsjerke ynwijd wurde, dy't yn neostyl boud waard as in 12e-iuwske romaanske basilyk neffens in ûntwerp fan de arsjitekt Erasmus Schüller (1861–1890) út Keulen. Noch ear't de tsjerke foltôge wie ferstoar de arsjitekt en waard it wurk oernommen troch de teffens út Keulen ôfkomstige arsjitekt Theodor Ross. Yn de Twadde Wrâldkriich rekke de tsjerke yn febrewaris 1945 slim skeind. In renovaasje folge nei de oarloch. De tsjerke wie in trijeskepige basilyk fan dowestien. Benammen de dûbele tuorren oan wjerssiden fan de westlike gevel en it hege dwersskip joegen de tsjerke in katedraaleftich oansjen.
Untwijing en ôfbraak
It doarp Immerath kaam lykwols yn it ôfbougebiet fan it RWE-bedriuw Tagebau Garzweiler te lizzen en moast lykas oare doarpen sûnt 2006 wike foar de winning fan brúnkoal. Op 13 oktober 2013 moast de parochy ôfskie nimme fan de tsjerke. Mei in plechtige mis waard de neoromaanske basilyk ûntwijd en it ivige ljocht dôve. Op 21 juny waarden de beide krusen fan de toer ferwidere. Yn desimber 2017 waard in stiennen reliêf yn de apsis fan in krúsifiks út de bûtenmuorre helle en oan de apsis fan de Fransiskustsjerke yn Bonn oanbrocht. Protesten tsjin de ôfbraak fan de tsjerke bleaune oant de dei fan de ôfbraak oanhâlden. Noch op de dei fan de ôfbraak wisten Greenpeace-aktivisten de tsjerke te besetten. Moandei 8 jannewaris 2018 waard lykwols begûn mei de sloop en op 9 jannewaris 2018 waarden as lêste de beide tuorren delhelle.
Ynrjochting
Fan it ynterieur bleaune de alters, de bylden, de klokken, de preekstoel, de banken, de bychtstoel en de ramen bewarre. Foar in diel koene âlde ynterieurstikken in plak krije yn de folle lytsere moderne kapel fan it nije Immerath, dat sa'n acht kilometer fierder leit fan it âlde Immerath. Dêrûnder hearre in missykrús út de 14e iuw, in Marijebyld en it doopfont. Ek oare tsjerken út de omkriten namen dielen fan it ynterieur oer. Guon dielen fan it ynterieur bedarren yn tsjerken yn Berlyn en Poalen. Noch yn de lêste dagen fan de tsjerke koe in part fan de glês-yn-leadramen rêden wurde. Fjouwer fan de seis klokken krigen wer in plak yn de toer fan de kapel yn it nije Immerath, dêr't trije monumintale by wiene dy't yn 1496, 1512 en 1670 getten binne.
Keninkryk Leön
250px|thumb|right|Galysje-Leön yn 1210. It keninkryk Leön wie in midiuwsk kristlik foarstedom, dat yn it noardwesten fan it Ibearysk Skiereilân leit. It kaam wei út it keninkryk Astuerje, wie it grutste part fan syn bestean feriene mei it keninkryk Galysje (it gehiel wurdt dêrom ek wol Leön-Galysje of Galysje-Leön neamd) en brocht it keninkryk Kastylje fuort, dêr't it yn 1230 (definityf yn 1301) mei feriene waard yn de Kroan fan Kastylje. Yn de 11e iuw skiede it keninkryk Portegal him ôf, dêr't de bannen yn 1835 definityf mei ferbrutsen waarden.
Douwe Kooistra
Douwe Kooistra (Ljouwert, 29 maaie 1944 - dêre, 27 oktober 2015) wie in Frysk skiedkundige, publisist en meiwurker fan it Frysk Deiblêd.
Wurkpaad
Kooistra studearre skiednis oan de Frije Universiteit yn Amsterdam en waard dêrnei learaar skiednis oan de PABO. Njonken dat wie er ek dosint by kursussen oer de skiednis fan Fryslân. As histoarikus hie er de measte niget oan tsjerkeskiednis (benammen de rgionale) en oan de skiednis fan earmoedbestriding.
Hy skreau artikels oer bygelyks de Ofskieding fan 1834 en oare barrens út de 19e iuwske tsjerkeskiednis, yn ûnder mear It Beaken, makke ek tal fan artikels foar it Frysk Deiblêd en droech by oan ferskate histoaryske bondels.
Publikaasjes
In kar:
By Tresoar Kooistra, hjir is in lange list mei publikaasjes fan Kooistra te finen.
De Trije Geiten
De Trije Geiten, yn it oarspronklike Noarsk: De Tre Bukkene Bruse, is in fan oarsprong Noarsk mearke. It waard optekene troch Peter Christen Asbjørnsen en Jørgen Moe yn harren bondel Norske Folkeeventyr, dy't yn dielen útkaam tusken 1841 en 1844. It is bekender yn 'e Ingelsktalige oersetting (foar it earst ferskynd yn 1859 yn 'e bondel Popular Tales from the Norse fan George Webbe Dasent), ûnder de titel fan The Three Billy Goats Gruff. Yn it Nederlânsk waard it oerset as De Drie Geiten. It mearke hat in "yt-my-as-der-mear-fleis-oan-my-sit"-plot, dy't yn it Aarne-Thompsonklassifikaasjesysteem oantsjut wurdt as type 122E. De Trije Geiten giet oer trije bokken dy't in troch in trol bewekke brêge oerstekke wolle.
Ynhâld
It mearke giet oer trije bokken, dy't yn guon ferzjes identifisearre wurde as soan, heit en pake of as bern, mem en heit, mar ornaris as bruorren fan ferskillende leeftiden. Harren efternamme is yn 'e oarspronklike Noarske ferzje fan it mearke 'Bruse'; yn 'e bekendere Ingelsktalige ferzje hjitte se 'Gruff', in namme dy't weromgiet op 'e alderearste oersetting nei it Ingelsk fan George Webbe Dasent.
It lytste geitsje is de earste dy't oerstekt. Hy wurdt tsjinkeard troch de trol, dy't him opfrette wol. It fernimstige lytse geitsje wit de trol lykwols wiis te meitsjen dat er better wachtsje kin op syn gruttere broer, dy't efter him oan komt, want dy is grutter en dêr sil de trol folle mear oan hawwe. De trol lit him beprate en it jongste geitsje mei oerstekke.
De middelste geit folget syn jongere broer. Hy is foarsichtiger, mar ek hy wurdt tsjinholden troch de trol, dy't him fertelt dat er him opfrette wol. Ek dizze geit kin de trol mei wurden wol oer, dat hy seit tsjin him dat er der better oan docht om te wachtsjen op syn grutte broer, dy't efter him oan komt. Dy is folle grutter, dat dêr sil de trol pas echt in miel oan hawwe. Dat liket de trol skoan ta, dat hy lit ek de middelste geit oerstekke.
As de grutste geit de brêge oer wol, wurdt ek hy tsjinkeard troch de hongerige trol, dy't seit dat er him opfrette wol. Dizze bok is lykwols sa grut dat er it wol oandoar om in gefjocht mei de trol oan te gean. Dêrby stompt er mei syn hoarnen it meunster fan 'e brêge ôf, en de trol falt yn 'e rivier en wurdt fuortspield troch de sterke streaming fan it wetter. Fan dy tiid ôf is it feilich om 'e brêge oer te stekken. Alle geiten kinne dan frij hinne en wer reizgje tusken de greiden oan wjerskanten fan 'e rivier, en se libje noch lang en lokkich.
Adaptaasjes
Fral yn 'e Angelsaksyske lannen is The Three Billy Goats Gruff in tige bekend mearke, en it is dan ek adaptearre ta in grut tal oare media, wêrûnder lieten, toanielstikken, tillefyzjeprogramma's en films. Ek yn 'e fantasyliteratuer wurdt gauris nei it mearke ferwiisd, bgl. yn It (1986) fan Stephen King, yn Lords and Ladies (1992) fan Terry Pratchett, en yn Small Favor (2008), it tsiende boek fan The Dresden Files fan Jim Butcher. Yn dat lêste boek kriget Harry Dresden, tsjoender en priveedetektive te Chicago, it oan 'e stôk mei in opienfolging fan gruffs, dy't, nei't er harren ferslein hat, hieltyd in noch gruttere broer stjoere om mei him ôf te weven.
Neurolooch
In neurolooch is in arts-spesjalist op it mêd fan de neurology (wurking en sykten fan spieren, perifeare senuwen, rêchpiid en de harsens). In neurolooch stelt diagnoazes en jout in behanneling. Alle Nederlânske sikehuzen hawwe ien of mear neurologen.
Bekende neurologen binne ûnder oare: Yn it Nederlandstalich gebiet mei ynternasjonale erkenning:
Sintraal Buro foar de Statistyk
It Sintraal Buro foar de Statistyk (Nederlânsk: Centraal Bureau voor de Statistiek), gauris ôfkoarte ta CBS, is in ynstelling fan 'e Nederlânske oerheid dy't him taleit op it sammeljen, ferwurkjen en publisearjen fan statististyske gegevens foar de oerheid, de wittenskip en it bedriuwslibben. It CBS is fêstige yn it Limburchske Hearlen en yn Leiskenfean en bestiet sûnt 1899.
Skiednis
It CBS is de opfolger fan 'e eardere Sintrale Kommisje foar de Statistyk (CCS), dy't op 6 oktober 1892 ynsteld waard. De reden foar de oprjochting fan sa'n organisaasje moat socht wurde yn 'e politike striid dy't yn it lêste fearn fan 'e njoggentjinde iuw yn Nederlân fierd waard op it mêd fan maatskiplike kwestjes, eat dat ek ferbân hold mei de opkomst fan it sosjalisme.