cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fotomodel
In fotomodel is in persoan dy't betelle wurdt om te posearjen foar foto's, mei as doel om kommersjele produkten, lykas moade, kosmetika of parfum oan te priizgjen. Fotomodellen wurkje faak ek as mannekên, wêrby't se moade toane troch dermei oer de catwalk, in soarte fan poadium, te strunen yn spesjale moadeshows. In spesifyk soarte fotomodel is in gruttematemodel of plus-size model, dat in bytsje of folle wielderiger is as "gewoane" fotomodellen. De bêst betelle fotomodellen (frijwol sûnder útsûndering froulju), dy't wrâldferneamd binne, wurde supermodellen neamd. Sokken binne of wiene bygelyks Naomi Campbell, Claudia Schiffer, Cindy Crawford, Heidi Klum, Gisele Bündchen en de Fryske Doutzen Kroes.
Bobslydzjen
It Bobslydzjen is in wintersport. Mei in spesjale slide giet it mei, fjouwer, mei twa as mei ien dielnimmer in fêste rûte ôf.
Yn Peking 2022, waard foar froulju it Monobob yntrodusearre.
Pleurisy
Pleurisy wie in Nederlânske trashmetalband oprjochte yn Amersfoart en wie aktyf tusken 1990 en 2008. De band brocht yn 1999 syn debútalbum Experience the Sacrilege út. Net lang nei it útkommen fan it debútalbum waard sjonger Johan Wesdijk ûntslein fanwegen syn drankgebrûk. De teksten fan de band gean benammen oer haat, nihilisme en it okkulte. Pleurisy hat trije studio-albums útbrocht.
De Rottefalle
De Rottefalle is in doarp yn de gemeente Smellingerlân, noardeastlik fan Drachten.
De Rottefalle hat  ynwenners.
Skiednis
De Rottefalle is yn de 17e iuw ûntstien as feankoloanje. De Rottefalle hat syn namme te danken oan in Jan Rateller, ek wol Jan Rot neamd. Hy liet ferskiedene fearten grave, wêrûnde ’t Vallata. Skippers neamden it “de Rot syn fal”.
thumb|left|Standermûne De Rot De plaknamme waard foar it earst yn in keapkontrakt fan 1618 neamd. Doe stiene der^neffens in kaart út 1617 al wat hûzen. De bewenners libben der fral fan it stekken fan turf en oan de Lits en de Brouwersgrêft waarden mear wentes boud. Yn 1730 waard ek in standermûne boud. Utsûnderik wie dat de mûne in reiten kape hie. Plannen om de mûne op in oar plak te restaurearjen waarden net útfierd en yn 1921 waaide de mûne om. Sa kaam der in ein oan de lêste noch besteande Fryske standermûne.
Mei't De Rottefalle yn 1724 in eigen tsjerke krige waard de buorskip in echt doarp.
Oant 1943 lei de Rottefalle yn trije gemeenten: Smellingerlân, Tytsjerksteradiel en Achtkarspelen. Yn 1953 waard it útroppen ta 'foarbylddoarp' (mei Kerkhoven yn Noard-Brabân), neidat de Rykslânboufoarljochtingstsjinst mei demonstraasje proeffjildsjes, foarbyldperselen en foarbyldbedriuwen de agraryske bedriuwsfiering besocht hie te ferbetterjen. Yn 1956 waarden ek ferbetteringsplannen foar de omkriten fan it doarp opset. As foarbylddoarp foar de ruilferkaveling wurdt Rottevalle neamd yn de Kanon fan Fryslân.
Op it begraafplak stiet ien fan de goed sechstich klokkestuollen yn Fryslân.
Mienskip
Yn 2017 waard it nije MFA It Werflân iepene. Doarpskrantsje It Slûske ferskynt sânris yn 't jier. De feestkommisje organisearret om de trije jier in skoalle- en doarpsfeest. It Hagehiem is it sportkompleks fan 'e Rottefalle.
Tsjerken
(of eardere herfoarme tsjerke) (of eardere grifformearde tsjerke)
thumb|260px|Fermanje
Ferienings
It doarp hat in soad buertferienings. ( De list is yn 2023 bywurke. Sjoch foar de meast aktuele ynformaasje oer ferienings op de hiemside fan it doarp)
Skoalle
thumb|260px|It Werflân Sûnt augustus 2016 binne de kristlike en iepenbiere basisskoalle 'De Finne' en 'Yn 'e Mande' as gearwurkingsskoalle tegearre gien. De skoalle is ûnderbrocht yn it yn 2017 iepene multyfunksjonele gebou 'It Werflân', dêr't ek it doarpshûs, it pjutteboartersplak en de jongereinsoas yn sitte. thumb|260px|It Wapen fan Smellingerlân, De Rottefalle
Iepenbier ferfier
Buslinen fan ferfierder Qbuzz:
Ammianus Marsellinus
Ammianus Marcellinus (berne 325-330 – stoarn 391-400) wie in Romeinske skriuwer en skiedkundige fan Gryksk komôf. Hy wurdt sjoen as de lêste fan de grutte skiedkundigen út it Romeinske Ryk, in rige dêr't ek Tasitus en Suetonius by hearre. It wurk fan Ammianus behannelet it tiidrek fan de Romeinske skiednis oant en mei 378.
Libben
Ammianus waard berne yn Antiochje, yn in famylje fan begoedige boargers. Al betiid keas hy foar in libben yn it leger en besette dêr in hege posysje by de keizerlike garde. As ofsier die er mei oan de fjildtochten fan Julianus Apostata yn Itaalje, yn Galje en yn it Easten. En yn de jierren 361 oant 363 focht er mei tsjin de Allemannen en de Perzen.
Nei syn tsjinsttiid yn it leger fêstige hy him sa om-ende-by 390 foar altyd yn Rome en sette doe útein mei it skriuwen fan syn skiedniswurk. Dat die er yn de tiid fan keizer Theodosius I, nei it skrikbewâld fan Falentinianus I.
Wurk
Ammianus wie in yntelliginte man. Hy hie as militêr in soad meimakke en wie tige objektyf yn syn beskriuwings fan wat der allegearre bard wie. Sa koed er him nei syn festiging yn Rome ûntwikkelje ta in treflik en betroud skiedkundige, dy't him tige bewust wie fan de hege easken dy't steld waarden oan útfiering fan syn taak.
Wy kinne fan Ammianus allinnich syn rige Rerum gestarum libri XXXI. Fan dat wurk bleaunen de lêste 18 boeken bewarre. Yn it wurk set hy op weardige wize, as de lêste grutte Romeinske skiednisferteller, it histoaryske wurk fan Tasitus foart, begjinnend mei de dea fan keizer Nerva yn 96 en einigjend mei dy fan keizer Falens yn 378.
Literêre betsjutting
Ammianus Marcellinus joech yn syn boeken mear as allinich in opneamen fan feitlikheden oer de politike foarfallen út de skiednis. Hy beredenearre de wêzentlike wearden fan regearen en ynstellings, joech in psychologyske ferklearring fan de haadpersoanen en wreide bytiden út oer de tastân yn de wrâld en oer de gewoantes fan de folken dy't er yn syn militêre libbensrin meimakke hie. Syn wurk liket dêrtroch in soad op it wurk dat wy kinne fan Tasitus en hat deselfde bittere berêsting oer it ferrin fan de skiednis. It is fral like ûnpartidich en tsjûget fan in romme opfetting. Dêrtroch is it wurk fan Ammianus in betroude boarne foar it tiidrek dêr't hy oer skriuwt. It ienige minpunt fan syn wurk is de skriuwwize dy't er brûkte. Hy hat syn boeken skreaun op in wat tjustere en twongen wize. It sit fol mei Grykske formulearrings, wat derop wiist dat it Latyn net syn memmetaal wie.
Justus von Liebig
Liebig ûntduts fan alles yn de skiekunde: mei Friedrich Wöhler yn 1831 fûn er gloaroform, yn 1832 gloaraal en tegearre selde se in teory op om radikalen te ferklearjen. Liebig wie ek de betinker fan de "liebigkuoller" foar it kondinsearjen fan dampen.
Wichtige publikaasjes
Justus von Liebig skreau ûnder oaren
Jorrit van der Meer
Jorrit van der Meer (Skearnegoutum, 18 febrewaris 1888 - Ljouwert, 1 juny 1933) wie kultuerkonsulint (1916) en sekretaris fan de Fryske Maatskippij fan Lânbou tusken 1916 en 1933.
It Ges
It Ges is in rivierke yn de gemeente Súdwest-Fryslân troch it twillingdoarp Toppenhuzen/Twellingea. It Ges foarmet in ferbining tusken it Prinses Margrietkanaal en de Houkesleat. Fan oarsprong wie it nei alle gedachten ôfwettering fan it heachfean. Yn letter tiden wie it foar de boeren fan it twjillingdoarp in wichtige farwei, ûnder oaren om fia it Ges en de dwersfearten de miedlannen berikke te kinnen.
963
Foarfallen
thumb|right|''Mieszko I op in 19e iuwske ôfbylding
It Ges
Op in kaart fan 1849 is noch te sjen dat it wetter fan it Ges doe folle earder begûn. It wetter begûn doe by it Stobberak. En sels op dat stuit is noch wer in bult op 'e kaart, as wie der noch earder noch in begjin noch fierder. Der is lykwols nette te sjen oft dat wetter oer de folle lingte deselde namme hie, of dat part doe de Súdeinsterfeart wie. Mei it oanlizzen fan it Prinses Margrietkanaal, waard it súdlike part, troch it Grut Súdein, lykwols ôfsletten. Dêrmei wie dat part dúdlik de Súdeinsterfeart. Sunt soe it Ges by it Lyts Súdein begjinne moatte, mar dat leit der ek as in dea-ein by.
Dêrmei begjint it Ges eins mar by de Easterbrêgesleat. It is al sa dat dy feart no gildt as troch dat wetter ferbûn mei it east-ein fan de Atesleat, mar dêrfoarby is it wetter dúdlik allinnich it Ges. Oan de noardein, yn Toppenhuzen, komme dan de Douwesleat en de Broersleat op it Ges út. Uteinlik komt it gear mei de Houkesleat, en rinne de twa wetters tegearre nei Snits.
Mindert Hepkema
thumb|Mindert Hepkema yn 1904 Mindert Evert Hepkema (Nijehaske, 4 oktober 1881 – Ljouwert, 29 july 1947) wie in Nederlânse abbekaat, krante-útjouwer en sportbestjoerder. Hy wie yn 1909 de oprjochter fan de Feriening De Fryske Alve Stêden.
Libben
Mindert Hepkema wie in soan fan Hearrenfeanske útjouwer Jacob Hepkema, de oprjochter fan Hepkema's Krante. Hy die it gymnasium yn Ljouwert en studearre rjochten oan de Universiteit fan Leiden. Nei syn promoasje yn 1904 begûn er in advokatekantoar yn Ljouwert.
Hepkema hie fan jongs of oan in soad niget oan sport. Hy wie warber as hurdfytser, reedrider, fuotballer yn it earste alvetal fan fuotbalklup Frisia. Ut reden fan ûnfrede en frustraasje mei De Friesche IJsbond, dy’t op 2 jannewaris 1909 de earste Alvestêdetocht organisearre hie, rjochte Hepkema op 15 jannewaris 1909 de Vereniging De Friesche Elf Steden op. De earste tocht waard in pear dagen earder riden as at de bedoeling wie, Hepkema wie doe yn Hamburch, kaam te let foar de ynskriuwing dat koe doe net meidwaan. Hepkema wie oant syn dea ta foarsitter fan De Friesche Elf Steden. Yn syn perioade waarden acht tochten organisearre. Yn de twadde Alvestêdetocht (1912) einige Hepkema as njoggende. By de tredde Alvestêdetocht yn 1917 waard er 29e, op benei sân oere fan winner Coen de Koning. Troch materiaalpech ferlear er in soad tiid.
Nei it ferstjerren fan syn broer Tjebbo yn 1929 waard Hepkema direkteur fan it Nieuwsblad van Friesland (eardere Hepkema's Krante) en it Leeuwarder Nieuwsblad. Letter wie er ek Deken fan de Oarder fan Advokaten yn Fryslân.
Hepkema stoar mei 65 jier oan diftery yn syn hûs te Ljouwert. Hy waard op 1 augustus 1947 beïerdige yn it famyljegrêf yn Aldskoat.
Adriano Emperado
Adriano Directo Emperado (Honolulu, 15 juny 1926 – dêre, 4 april 2009) wie it haad fan fijf beoefeners fan de fjochtkeunst, dy't kajukenbo - in selsferdigeningssysteem - útwurke hawwe.
Biografy
Emperado syn bernejierren yn Honolulu wiene dreech mei hast alle dagen fjochterij. Dat wie de reden dat er in selsferdigeningssport leare woe. Syn earste trening yn de fjochtsporten wie yn Escrima. Doe't er 20 jier wie rekke Emperado ynteressearre yn Kempo en helle de swarte bân fan de fiifde graad ûnder lieding fan William K.S. Chow.
Yn it jier 1947 moeten fiif fjochtskeunstners, dy't harren it Genoatskip fan de Swarte Bân (Black Belt Society) neamden, inoar yn in earme wyk fan Honolulu, bekend as de Stêd fan Palama. Harren doel waard om it heechste systeem fan selsferdigening út te wurkjen. Hja wienen: Peter Y. Choo (Tangsudo - Koreaanske Karate), Frank Ordonez (Jujitsu), Joseph Holck (Judo), Adriano Emperado (Kenpo en Escrima), en Clarence Chang (Wushu fan Shaolin. Nei twa jier, kreëarren dizze fiif fjochtsmasters in systeem dat tige effisjint wie by strjitfjochtsjen. Dat systeem krige syn namme ("Kajukenbo") fan de earste wurdlidden fan 'e fjouwer stilen dêr't it út bestie. Sûnt dy tiid hat kajukenbo in reputaasje as "perfeksjonearre keunst fan fûl fjochtsjen op strjitte", sa't ien lid sei.
De earste skoalle fan kajukenbo waard opstarten yn Palama, en waard laat troch Emperado mei syn broer Joe. Om ûnoerwinlik te wêzen yn 'e strjitten, krigen de studinten in realistyske, frijwat wrede trening. Ferskillende blessueres kamen alle dagen foar en it oantal studinten op de skoalle waard stadichoan lytser oant in pear loyale manlju oerbleaune. De skoalle fan Emperado smiet ferskate ynstrukteurs op dy't sukses hienen yn de ynternasjonale mienskip fan fjochtssporten: Sid Asuncion, Tony Ramos, Charles Gaylord, Aleju Reyes, Joe Halbuna en Al Dacascos, om mar in pear te neamen.
Yn 1959 begûn Emperado mei it opnimmen fan wushu yn it kajukenbo-systeem, wêrby't de fokus ferlein waard fan de hurde styl fan karate nei in kombinaasje fan hurde en sêfter techniken. Kajukenbo hat him ûntjûn ta in styl dy't iepenstiet foar ferbettering en ree is om alles wat effektyf is te akseptearjen.
Belesting
Direkte en yndirekte belestings
Direkte belestings binne belestings op ynkommen, winst en fermogen. Sokke belestings draacht de belestingplichtige sels ôf oan 'e belestingtsjinst, de ynstânsje fan 'e oerheid dy't oer it ynjen fan 'e belestings giet. Foarbylden fan sokke belestings binne de ynkomstebelesting en de fennoatskipsbelesting.
Adriano Emperado
Biografy
De moderne kajukenbo brûkt syn erfgoed, mar zorgt voor zijn reputatie als een kunst die geboren is voor een straatgevecht. Fanwegen syn grutte tawijing en bydragen oan de kriichskeunsten, hat it tydskrift Black Belt Magazine Adriano Emperado útroppen ta Ynstrukteur fan it jier 1991.
Belesting
Direkte en yndirekte belestings
Yndirekte belestings, of ek wol kostpriisferheegjende belestings, wurde troch in oar oan 'e belestingtsjinst ôfdroegen. Sokke belestings binne lykwols yn 'e priis fan guod en tsjinsten ferwurke. De bekendste foarbylden fan dat soarte belestings binne de omsetbelesting (yn Nederlân de BTW) en aksynzen. De konsumint betellet dy belestings, mar de leveransier fan it kochte guod of de ferliende tsjinsten draacht it belestingbedrach ôf oan 'e belestingtsjinst.
Adriano Emperado
Biografy
Master Emperado stoar op 4 april 2009 yn de âlderdom fan 83 jier.
Belesting
Wize fan beteljen
Belesting kin ek ûnderferdield wurde op basis fan 'e manear dêr't it op ôfdroegen wurdt. Sa ûnderskiedt men:
Soarten belesting
Bekende soarten belesting binne:
List fan bylden yn Opsterlân
Dit is in (ûnfolsleine) gronologyske list fan bylden yn Lemsterlân. Under in byld wurdt hjir ferstien elk trijediminsjonaal fisueel keunstwurk yn de iepenbiere romte fan de gemeente Opsterlân, wêrby't byld brûkt wurdt as sammelbegryp foar skulptueren, stânbylden, ynstallaasjes en oare byldhouwurken.
Nuku'alofa
Nuku'alofa is in lytse stêd mei 22.400 inwoners (1996) en de haadstêd fan it Oseänyske lân en eilannekloft Tonga.
Multyfunksjoneel Sintrum De Tysker
Multyfunksjoneel Sintrum De Tysker (almeast ôfkoarte ta MFC De Tysker of gewoan De Tysker) is it doarpshûs fan it Fryske doarp Easterwierrum. It stiet oan 'e Skuorrehôfwei, oan 'e westkant fan it doarp, fuort njonken it sportfjild. It gebou is mei de help fan in protte frijwilligers boud yn 'e jierren 2003 en 2004.
De namme ferwiist nei de tradisjonele skelnamme foar Easterwierrumers: 'hynstetyskers' ("tysker" is in âld wurd foar keapman). Easterwierrum stie nammentlik iuwenlang wiid en siid bekend om syn hynstemerk.
MFC De Tysker bestiet út in grutte seal dy't opdielber is yn twa parten, mei dêropta in kafeediel en in romte foar it hâlden fan gearkomsten (benammen fan 'e bestjoeren fan ferienings út it doarp). Yn 2010 is De Tysker by in ferbouwing grutter makke, mei in berchhok oan 'e koken fêst en in materiaalberging foar de grutte seal. Sadwaande hoege sûnt dy tiid de tafels en stuollen net mear ûnder it poadium opburgen te wurden, mar kin men se ienfâldichwei de berging ynride.
Nuku'alofa
Nuku'alofa hat it keninklik paleis, oerheidsgebouwen en it is it kommersjele en sosjale (nachtlibben, bioskoop en rugbystadion) sintrum fan Tonga. Likernôch 35% fan de befolking fan Tonga wennet dêr, dat it is it grutste plak fan it lân.
Fetysjmodel
In fetysjmodel is in model dat posearret yn fetysjklean of mei fetysjeftige foarwerpen, dy't har/syn lichem op in fetisjistyske manear fuortsterkje of yn in fetisjistyske sitewaasje toane. In fetysjmodel kin sawol in glamourmodel as in neakenmodel wêze, en njonken har/syn wurk as fetysjmodel noch in oare karriêre hawwe; der binne bgl. ferskate pornoaktrises dy't teffens as fetysjmodel wurkje.
In protte fetysjmodellen toane wat wol fetysjmoade neamd wurdt. Dat binne klaaiïngsstilen dy't oer it algemien as ekstreem en provosearjend beskôge wurde, en mei sin ûntwurpen binne om oan 'e taskôger in djippe emosjonele reäksje of in sterk begear te ûntlokjen. Sokke dracht kin útinoar rinne fan stylearre baaiklean of linzjery, gauris fan lear of lateks, oant ekstreme kostumen mei eleminten fan harnassen, of science fiction-pakjes. Fetysjmodellewurk kin fierdersoan ek bondaazje- en s.m.-tafrielen, lichemsoanpassings en kostumen oangeande seksuële fantasijen (lykas tsjinstfamme-, ferpleechsters- en skoalfamkesunifoarmen) omfetsje.
Slach oan de Somme
thumb|250px|Soldaat fan it Cheshire-rezjimint yn de rinfuorgen, 1916 De Slach oan de Somme wie in grutte slach yn de Earste Wrâldkriich, fan 1 july oant 18 novimber 1916, op de iggen fan de Somme, yn Frankryk. De slach hat mear as in miljoen slachtoffers.
Kerosine
thumb|right|150px|In flesse kerosine Kerosine, petroalje of piteroalje is in by fraksjonearre destillaasje fan ierdoalje ferkrigen middenfraksje, folgjend op de benzinefraksje. It wurdt makke by in kôktrajekt fan ± 150 °C – 290 °C. It is in mingsel fan alifatyske (paraffine en isoparaffinen) en syklyske (aromaten en naftenen) koalwetterstoffen en befettet wikseljende hoemannichten soerstof- stikstof- en swevelferbinings fan koalwetterstoffen. Kerosine hat in energetyske wearde fan 43,1 MJ/kg, fergelykber mei dy fan diseloalje. De soartlike massa is 0.78-0.81g/sm3.
Gebrûk
thumb|left|Piteroaljestel Foardat benzine en de benzinemotor yn swang rekken wie kerosine it meast brûkte ierdoaljeprodukt en waard dêrom nei de grûnstof ek "piteroalje", "petroalje", "peteroalje" of koartwei "peut" neamd. It waard benammen brûkt yn it húshâlden, foar ferwaarming, koaitsjen en as lampoalje foar ferljochting.
Kerosine as brânstof ("Jet A1") wurdt brûkt yn strielmotors, turboprops en turbofans fan fleantugen.
By de Nederlânske kriichsmacht wurdt deroer tocht om oer te skeakeljen fan disel nei kerosine as brânstof. Kerosine is op miljeu- (it ferbaarnen fan kerosine feroarsaket sechtich persint minder ruotútstjit) mar ek op finansjeel gebiet (de priis fan kerosine leit in stik leger as dy fan disel) geunstiger yn it gebrûk.
Reaktive metalen, lykas kalium en natrium, wurde faak ûnder piteroalje bewarre omdat se yn 'e iepen loft reagearje mei de dêr oanwêzige wetterdamp.
Jacob Bleeker
Jacob Bleeker (Dokkum, 24 augustus 1885 - Bilthoven, 14 novimber 1961) wie in Nederlânske boargemaster.
Libben en wurk
Bleeker waard berne yn Dokkum as soan fan Gabe Bleeker en Feikje Jacobs Wijntjes. Hy begûn syn karriêre op de siktarij fan Tytsjerksteradiel. Dêrnei waard er 1e amtner op de siktarij yn Stienwyk en wie dêrneist learaar steatswittenskip oan de H.B.S.. Yn 1910 waard hy gemeentesekretaris fan Raarderhim. Hy wie troud mei Geertruida Luciena Maria Dorothea Monsieur (1885-1926) en Johanna Anitia van Lookeren Campagne (1893-1979)
Boargemaster
Bleeker waard yn 1912 beneamd ta boargemaster fan Raarderhim en dêrnei fan Utingeradiel (1919) en Opsterlân (1929). Hy wie boargemaster fan Dordrecht fan 1937 oant 6 maaie 1943. Hy waard ôfsetten yn de Twadde Wrâldoarloch neidat hy wegere hie oan de besetter listen te jaan fan persoanen dy’t foar tewurkstelling yn Dútslân yn oanmerking komme soenen. Bleeker waard ferfongen troch de NSB-boargemaster Johan Gijsbert van Houten. Ynearsten hâlde Bleeker him skûl yn Zaltbommel mar kaam op 25 septimber 1943 werom nei Dordrecht op fersyk fan de Undergrûnske. As ûnderdûker hâlde er earst ta by it Leger des Heils en letter yn it Sint Jacobsgesticht yn de Houttunen. Op 7 maaie 1945 begûn Bleeker wer mei syn wurk as boargemaster fan Dordrecht, yn de dagen foarôfgeande oan de kapiltulaasje hie hy mei de Duitse befelhawwer ûnderhannele oer de oerjefte fan de stêd. By Keninklik Beslút fan 7 juny 1946 waard hy wer formeel ta boargemaster fan Dordrecht beneamd.
Yn 1947 waard Jacob Bleeker beneamd ta Ridder yn de Oarder fan de Nederlânske Liuw en per 1 septimber 1950 waard him by Keninklik Beslút earfol ûntslach ferliend "mei tankbetsjûging foar de langduorjende en gewichtige tsjinsten troch him as boargemaster bewezen".
Hy mocht 11 jier fan syn pensjoen genietsje en ferstoar yn 1961. Yn 2002, 41 jier nei syn dea, beneamde de gemeenterie fan Dordrecht Bleeker dochs noch as eareboarger fan dy stêd.
Reykjavik
thumb|260px|Lizzing fan Reykjavik
Reykjavik (Yslânsk: Reykjavík) is de haadstêd fan Yslân. Yn 2005 hie de stêd 114.800 ynwenners, mei de 6 foarstêden Mosfellsbær, Seltjarnarnes, Kópavogur, Garðabær, Bessastaðahreppur (of Sveitafélagið Álftanes) en Hafnarfjörður derby wennen der 183.845. Dat wie doetiids 38,8% respektivelik 62,7% fan de totale befolking fan Yslân. In grut part fan de ynwenners wurket yn de fiskerij en yndustry. Oare middels fan bestean binne de hannel en tsjinstferliening. Reykjavik is ek it lanlik sintrum foar hannel en transport. Fierders binne de wichtichste oerheidsynstellingen ûnderwiis, sosjale- en sûnenstsjinsten dêr festige. De haven fan Reykjavik is de grutste fan it lân. Tichtby de stêd leit de berch Esja
Skiednis
Neffens de oerlevering waard Reykjavik yn 871 stifte troch Ingólfur Arnarson, de earste kolonist fan Yslân. Hy arrivearre mei syn skip en smiet twa balken oerboard wêr't er by sei dat er in pleats bouwe soe op it plak dêr't se oan lân spielden. Hy neamde dat plak Reykjavik (Reekbaai), omdat er dêr steam oprizen seach út hjitte boarnen. Syn pleats stie tusken de plakken dêr't tsjintwurdich it stedhûs fan Reykjavik stiet en dêr't de eardere haven lei.
Doe't Reykjavik yn 1786 stedsrjochten krige, wie it amperoan noch in doarp mei 170 ynwenners. Sûnt dy tiid woeks de befolking stadichoan.Der ferfearen ek (of waarden ynsteld) it lânsbestjoer en ûnderwiisynstânsjes dêrhinne, lykas de Alþing (parlemint), it heechgerjochtshôf en de sit fan de biskop. Yn 1911 waard de universiteit fan Yslân yn Reykjavik oprjochte.
Begjin 20e iuw hie de stêd om-ende-by 12.000 ynwenners en sûnt de Twadde Wrâldkriich hat de groei him goed ynset, mei tsjintwurdich likernôch 120.000 ynwenners (1 april 2008) op in oerflak fan goed 994 km². Dat is sawat 40% fan de befolking fan Yslân.
Transport
Reykjavik hat twa lofthavens:
Strjitten yn Dokkum
thumb|right|200px|De Dyk 16 thumb|right|200px|De Dyk 2 thumb|right|200px|De Dyk 4 thumb|right|200px|De Dyk 8 thumb|right|200px|De Dyk 10 thumb|right|200px|De Dyk 12 thumb|right|200px|De Dyk 14 thumb|right|200px|Djipswâl 11 thumb|right|200px|Djipswâl 13 thumb|right|200px|Djipswâl 15 thumb|right|200px|Djipswâl 19 right|200px|Djipswâl 21(linkerdiel) thumb|right|200px|Djipswâl 21 thumb|right|200px|Djipswâl 27 thumb|right|200px|Djipswâl 33 thumb|right|200px|Djipswâl 3 thumb|right|200px|Djipswâl 5 thumb|right|200px|Djipswâl 7 thumb|right|200px|Fleismerk 33 thumb|right|200px|Fleismerk 37 thumb|right|200px|Fleismerk 35 thumb|right|200px|Stedsgrêft thumb|right|200px|Hurddraversdyk thumb|right|200px|Legewei 21 thumb|right|200px|Legewei 14 thumb|right|200px|Legewei 5 thumb|right|200px|Legewei 41 thumb|right|200px|Legewei 32 thumb|right|200px|Legewei 23 thumb|right|200px|Legewei 1a thumb|right|200px|Legewei 1 thumb|right|200px|Naustrjitte 17 thumb|right|200px|Naustrjitte 15 thumb|right|200px|Naustrjitte 5 thumb|right|200px|Naustrjitte 3 thumb|right|200px|Naustrjitte 13 thumb|right|200px|Naustrjitte 11 thumb|right|200px|Naustrjitte 7 thumb|right|200px|De Syl 3 thumb|right|200px|De Syl 1 thumb|right|200px|Strobosserwei 11 thumb|right|200px|[[Kollumer Fearhûs Keppelstrjitte 40]] thumb|right|200px|''De Syl 5' thumb|right|200px|Westersingel 35 De Strjitten yn Dokkum:
HIRAX
HIRAX is in Amerikaanske trashmetalband oprjochte yn 1984 yn Buena Park. De band brocht yn 1985 syn debútalbum Raging Violence út. De teksten fan de band gean benammen oer de dea en kriich. HIRAX hat fiif studio-albums en twa live-albums útbrocht. Yn de rin fan de jierren hat de band in protte wikselingen yn de besetting hân.
Wittenberg (stêd)
250px|thumb Lutherstadt Wittenberg is in plak yn de Dútske dielsteat Saksen-Anhalt, yn it distrikt Wittenberg. De stêd leit oan de rivier de Elbe, goed 100 kilometer súdwestlik fan Berlyn en sa'n 70 km noardeastlik fan Leipzig.
Wittenberch wie yn it ferline de residinsje fan de karfoarst fan Saksen, in weardichheid dat droegen waard troch de hartoggen fan Saksen-Wittenberch. Teffens is de stêd nau ferbûn mei Maarten Luther en it begjin fan de protestantske refomaasje; ferskate oerbleaune gebouwen kinne assosjearre wurde mei in wichtich barren út dy tiid, de 16e iuw. In part fan it Augustynsk kleaster dêr’t Luther tahold, earst as muonts en letter as eigner mei frou en bern, is bewarre bleaun en is distiid it belangrykste museum dat oan Luther wijd is yn de wrâld. In tal gebouwen en monuminten ta oantins fan de reformator en Melancthon binne yn 1996 op de wrâlderfgoedlist fan UNESCO kaam.
Laurent Philippe Charles van den Bergh
thumb|Portret fan Van den Bergh as ryksargivaris Mr. Laurent Philippe Charles van den Bergh (meast oanhelle as Mr. L.Ph.C. v.d. Bergh) (Düsseldorf, 20 juny 1805 - De Haach, 17 septimber 1887) wie in Nederlânsk letterkundige, skiedskriuwer en ien fan de earste folkloaristen yn Nederlân. Van den Bergh foel op fanwegen syn nijmoadrige kritysk-wittenskiplike metoaden (sûnder morele- as religieuze konnotaasjes) en de bulte wurk dy’t er fersette op it mêd fan folkloaristysk ûndersyk.
Wurkpaad
Hy wie in learling fan Adam Simons, luts yn 1830, it jier fan syn promoasje yn Utert, mei de Uterske jagers nei Belgje. Van den Bergh skreau yn 1836 oer Nederlandsche Volksoverleveringen, en yn 1846 syn ''Critisch Wdb. der Ned. Mythologie, dêr’t er lykwols letter wat ôfstân fan naam doe’t it ûndersyk een geheel eind weegs vooruit is gekomen''. Dy ferdjipping fan it ûndersyk hie te krijen mei de rol fan de provinsjale folksalmanakken en mei Jacob Grimm syn Deutsche Mythology (1835). Van de Bergh hie him wilens yngeand ferdjippe yn Midsiuwske boarnen en wiisde mei klam op de betsjutting fan de Fryske boarnen, benammen de kroniken, dy’t noch it suverst lânseigen wêze soene. Boppedat hie it Aldfrysk âldere papieren as it iere Nederlânsk.
Yn 1847 joech hy de roman fan Heinric en Margriete van Limborch út. Yn 1852 ferskynde syn ''Handboek der Mnl. Geographie''. Van den Bergh hat in soad muoite dwaan moatten om in gaadlike baan te finen. Lang om let waard er yn 1854 adjunkt-ryksargivaris en yn 1865 folge er Bakhuizen van den Brink op as argivaris. Fan 1864-'73 wurke er oan it Oarkondeboek foar Hollân en Seelân.
Fan belang wienen ek syn publikaasje yn 1837, De Nederlandsche Volksromans, dêr’t hy mei mear omtinken feroarsake foar âlde folksboeken sa as ‘Tijl Uilenspiegel’. Fierders frege Van den Bergh fannijs omtinken foar William Shakespeare; hy brocht in karlêzing fan dy syn wurk út, Dramatische Werken, 1834
Sjitsport op de Olympyske Simmerspullen 1936
De Olympyske Simmerspullen 1936, ek wol de XIe Olympiade neamd waarden yn 1936 yn Berlyn, Dútslân hâlden. De sjitsport waard hâlden yn de Wannsee Shooting Range.
Laurens Pieter van de Spiegel
Laurens Pieter van de Spiegel (Middelburch, 19 jannewaris 1737 - Lingen, 7 maaie 1800) wie bestjoerskundige en riedpinsjonaris fan Seelân (1785-1787) en fan Hollân (1787-1795). Hy wie de lêste dy't dit amt besette yn de Republyk fan de Sân Feriene Nederlannen.
Sjitsport op de Olympyske Simmerspullen 1936
Medaljespegel
De top-5 fan lannen dy't by it sjitten medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen 1936.
Pompeï
Pompeï (Italjaansk: Pompei) is in Romeinske ruïnestêd yn de Italjaanske provinsje Napels (regio Campania) en telt 25.726 ynwenners (31 desimber 2004). De oerflakte is 12,4 km², de befolkingstichtens is 2146 ynwenners de km².
Pompeï wie ek de namme fan in provinsjestêd mei sawat 20.000 ynwenners dy't bestie fan de 7e iuw foar Kristus oant yn de earste iuw nei Kristus. Osken, Samniten, Griken, Etrusken en Romeinen lieten der allegearre harren spoaren efter. Pompeï, dat yn 62 n.Kr. al troch in ierdskodding troffen wie, waard yn 79 bedutsen troch jiske as gefolch fan in útbarsting fan de Fesuvius. It is dêrtroch ien fan de bêst bewarre Romeinske stêden wurden. thumb|300px|Kaart fan Pompeï en omkriten, ûnder de jiske nei de útbersting fan de Fesuvius Nei't de earste oerbliuwsels al oant de ein fan de sechstjinde iuw ûntdutsen waarden, wurde al sûnt de 18e iuw archeologyske opgravings ferrjochte. Sûnt dy tiid binne grutte parten fan de stêd bleatlein en jout it plak in goed byld fan it doetiidsk Romeinske deistich libben. Pompeï stiet op de Wrâlderfgoedlist fan UNESCO en is in wichtige toeristeattraksje dy't alle jierren sa'n 2,5 miljoen besikers lûkt.
968
Foarfallen
thumb|right|De Atlanten fan Tollan
Hongkong
thumb|240px|Satellytfoto fan Hongkong, de pearse dielen binne beboud. thumb|240px|Klimaatdiagram fan Hongkong. Hongkong of Hong Kong (Kantoneesk: 香港, Hēunggóng) is in Spesjale Bestjoerlike Regio yn Sina. It gebiet leit oan de Súd-Sineeske See beslacht 1.099 km² 236 eilannen. It gebiet is fral in stedekloft; der wenje 7.055.071 minsken (2009). Op 26 jannewaris 1841 waard it Hongkong in britske kroankolony. Yn 1898 waard it gebiet útwreide mei al it gebiet nei it noarden ta, oant de Sjenjong rivier. Dit gebiet waard formeel foar 99 jier troch de Britten hierd fan Sina. Doe't Sina de pacht net ferlingje woe, is gâns it gebiet, ynklusyf de kroankoloanje, yn 1997 weromjûn oan Sina.
Geografy
Hongkong leit oan de súdkust fan Sina, yn it westen fan de Súd-Sineeske See. It gebiet beslacht in skiereilân en 262 eilannen; de wichtichste dêrfan binne Lantau (146,2 km²), Hongkong Eilân (88,3 km²), Lamma (13,6 km²), Cheung Chau, Peng Chau en Tsing Yi binne. Geografysk wurdt it gebiet yndield yn Hong Kong Eilân, Kowloon, New Territories en de fierlizzende eilannen.
De Spesjale Bestjoerlike Regio beslacht in oerflak fan 1.104 km², dêr't 25 persint fan beboud is. Dat hat benammen te krijen mei de ôfrinnende skeanten fan de bergen dêr't net op boud wurde kin. It heechste punt is de Tai Mo Shan mei 958 meter, de Victoria Peak is mei 552 meter net de heechste, mar wol bekendste berch fan Hongkong.
Dútsk
It Dútsk (Heechdútsk) heart ta de West-Germaanske tûke fan de Germaanske talen. Dútsk wurdt praat yn Dútslân, Eastenryk, Lychtenstein, Lúksemboarch, Switserlân, East-Belgje en Súd-Tirol. Dêrneist is it in minderheidstaal yn dielen fan ûnder oaren East-Europa en Súd-Amearika.
Hongkong
Bestjoerlike yndieling
thumb|200px|right|Distrikten fan Hongkong Hongkong hat 18 bestjoerlike distrikten. Elk distrikt hat in eigen distriktsrie en jout advys oan it regear op it mêd fan fasiliteiten, projekten foar de mienskip, kulturele eveneminten en miljeu. Meiïnoar binne der 534 sitten alle distrikten, dêr't 405 fan keazen wurde, de rest wurdt beneamd troch de Chief Executive en 27 kommisjeleden. De Chief Executive is de heechste man fan de Spesjale Bestjoerlike Regio Hongkong.
Dútsk
Skiednis
De taalskiednis fan it Dútsk is op te dielen yn:
Smidshûs
Smidshûs is in eardere delsetting en hûsnamme east fan Jannum oan de Dokkumer Ie yn de gemeente Ferwerderadiel. De namme komt ek foar as Smidshuis.
Dútsk
Skiednis
Yn 786 waard foar de earste kear it wurd Dútsk brûkt: theodisce, wat letterlik 'yn de folkstaal' betsjutte. 'theudo' is ommers it âld-Germaanske wurd foar folk. De rest (-iska) is in suffiks.
De Nijheechdútske standerttaal ûntstie yn de 15e oant en mei de 18e iuw út de Middeldútske (Mitteldeutsch) en Boppedútske (Oberdeutsch) dialekten. It Nederdútsk koe him, foar 't neist om politike redenen, net as skriftaal ûntwikkelje. Marten Luther hat mei syn Bibeloersetting fan 1534 gâns ynfloed hân op de fersprieding fan de Dútske standerttaal. Yn 1852 setten de bruorren Grimm útein mei de útjefte fan it grutste Dútske wurdboek ea. It lêste diel fan dat wurdboek waard yn 1961 publisearre.
Hongkong
Bestjoerlike yndieling
De 18 distrikten wurde ornaris yn trije parten yndield. It eilân Hongkong is de Britske kolony fan 1842, dêr't is hjoed de dei it finansjele sintrum oan de noardkust leit. Kowloon leit oarekant it wetter fan it eilân Hongkong, it kaam yn 1860 by de Britske kolony. De New Territories en it noardlike part fan Kowloon (Nij Kowloon), útsein Kowloon-Stêd, kamen yn 1898 by Hongkong.
Dútsk
Klassifikaasje
thumb|Lânkaart mei de Westgermaanske talen en dialektgroepen. It moderne Standertdútsk is in Westgermaanske fariant fan de Germaanske tûke binnen de Yndo-Europeeske talekloft. It Dútsk foarmet mei it Nederlânsk de groep fan Súdwestgermaanske talen.
Dútsk en Kontinintaalwestgermaansk
Yn de âldere taalwittenskiplike literatuer wurdt it begrip Dútsk bytiden as synonym foar it begrip Kontinintaalwestgermaansk brûkt. Beide begrippen bedoele it hjoeddeiske Dútsk en Nederlânsk, dus it Westgermaansk sûnder Ingelsk en Frysk. Dit is basearre op in idee dat men tsientallen jierren fan de Westgermaanske talen hie. Men naam in Westgermaanske taal oan dy't him letter opdielde yn it saneamde "Anglo-Frysk" (Ingelsk en Frysk) en it "Oer-Dútsk" (koart "Dútsk"), de foarrinder fan de hjoeddeiske talen Dútsk en Nederlânsk. Dizze yndieling waard yn 1898 foar it earst makke troch de Dútske taalwittenskipper Karl Müllenhoff. Al yn 1943 stelde de Dútske taalwittenskipper Friedrich Maurer in oar (en krekter) model foar. Tsjintwurdich beskôget men de yndieling yn "Anglo-Frysk" en inkeld "Dútsk" (en dus ek it begrip Oer-Dútsk) as te ienfâldich en as net foldwaande.
Hongkong
Bestjoerlike yndieling
Yn it jier 2000 binne de twa gemeente ôfskaft. Der is in unitêr bestjoerlik systeem, gjin lokale bestjoerlike ienheden. Sadwaande is de politike definysje foar doarpen en stêden net fêstlein.
Dútsk
Fersprieding
thumb|{{legend|#ffcc00|Dútsk is de iennichste amtstaal of ien fan de offisjele amtstalen (de jure of de facto) en boppedat de memmetaal fan in mearderheid fan de befolking.}}{{legend|#d98575|Dútsk is ien fan de offisjele amtstalen, mar wurdt net as memmetaal troch fan in mearderheid fan de befolking sprutsen.}}{{legend|#7373d9|Dútsk (of in fariant fan it Dútsk) is in erkende minderheidstaal (lytse taalgebieten binne mei fjouwerkanten markearre).}}{{legend|#30efe3|Dútsk (of in fariant fan it Dútsk) wurdt troch in relatyf grutte minderheid sprutsen (>50.000), mar hat gjin inkele erkeninng.}} It Dútsk hat sa likernôch 90-105 miljoen sprekkers.
Lannen en regio's dêr't it Dútsk in offisjele status hat
Dútsk hat in offisjele status yn:
Hongkong
Polityk
thumb|200px|Gebou fan de Wetjouwende Ried. thumb|200px|Regearingshûs, residinsje fan de Chief Executive. Neffens it ferdrach (Sino-British Joint Declaration) tusken Grut-Brittanje en Sina fan 1984 is Hongkong hjoed de dei in spesjale bestjoerlike regio. De Spesjale Bestjoerlike Regio Hongkong is in autonoom gebiet dat syn eigen wetten en regels hat, allinnich definsje en útlânske saken wurde troch de Folksrepublyk Sina regele. It belied is "ien lân, twa systemen". It ferdrach makket in kaputalistyske ekonomy mooglik en ferwissiget de rjochten en frijheden fan de ynwenners foar op syn minst 50 jier nei de oername fan 1997. De Basiswet is in grûnwetlik dokumint dêr't de útfierende, wetjouwende en rjochtlike macht yn omskreaun binne, mar dy mei net stridich wêze mei de grûnwet fan Sina.
Dútsk
Dútske minderheden yn Europa
Yn Poalen wenje hjoed-de-dei noch sa'n 50.000 Dútsktaligen yn de regio's Oppeln en Sileezje. Dy groep is in oerbliuwsel fan de eardere Dútsktalige befolking fan de eardere Ostgebiete (it hjoeddeistige West-Poalen) fan it Dútske Ryk. Yn oare East-Europeeske lannen as Roemeenje en Hongarije wurdt it Dútsk troch útstjerren bedrige.
Yn Frankryk wurdt yn Loataringen en yn de Elzas troch sa likernôch 1 miljoen minsken Dútsk praat. Dy minderheid is lykwols bot oan it ferâlderjen en it gebrûk fan it Dútsk nimt hurd ôf. Yn Denemarken binne der sa'n 20.000 minsken dy't it Dútsk fan hûs út prate.
Hongkong
Polityk
De presidint fan Sina is de monarch fan Hongkong.
Dútsk
Dútske minderheden bûten Europa
left|300px|thumb|Dútsk yn 'e wrâld Yn ûnder mear Namybje (in eardere Dútske koloanje) prate sa'n 30.000 minsken Dútsk as memmetaal. Yn it Aziatyske diel fan de eartiidske Sowjetuny is it Dútsk de memmetaal fan sawat 2 miljoen minsken. Dat binne de saneamde Wolgadútsers (Wolgadeutschen). Hja waarden yn de tiid fan Stalin út harren berteplak ferdreaun en waarden nei Aazje deportearre. Yn 2006 libben se yn it Aziatyske diel fan Ruslân (sa'n 800.000 ynw.), yn Kazachstan (900.000 ynw.), Kirgyzje (100.000) en Oezbekistan.
Ek yn Noard-Amearika (Kanada en de Feriene Steaten) wenje sa'n 2 miljoen minsken dy't as memmetaal it Dútsk hawwe. Yn Austraalje wenje sa'n 70.000 minsken mei it Dútsk as memmetaal.
Hongkong
Bouwurken
Foar Hongkong in Britske kolony waard wie it in fiskersdoarp mei bouwurken sûnder betsjutting. De hurde befolkingsgroei yn de 20e iuw mei de goede ekonomyske ympuls soarge derfoar dat Hongkong sa grut wurde koe. De Legislative Council Building, it Sintrale Plysjestasjon en it Murray House binne noch fan de Britske tiid. Omdat in grut part fan it gea út hege bergen bestiet dêr't net op boud wurde kin, is der in protte heechbou. De heechste bouwurken fan Hongkong binne Two International Commerce Centre mei 415 meter en de International Commerce Centre mei 484 meter.
Dútsk
Dútske minderheden bûten Europa
Yn Súd-Amearika wenje de Dútsktalige minderheden benammen yn Brazylje, Argentynje en Paraguay. It grutste diel fan de Dútsktalige Súd-Amerikanen wennet yn it súdeasten fan Brazylje, dêr't mear as in heal miljoen minsken it Dútsk as memmetaal hat. thumb|Kennis fan it Dútsk yn Europa: {{legend|#540000|mear as 50 persint fan de befolking}}{{legend|#a80000|20 oant 49 persint}}{{legend|#ff0000|10 oant 19 persint}}{{legend|#ff5757|5 oant 9 persint}}{{legend|#ffabab|minder as 5 persint}}{{legend|#c0c1c5|gjin gegevens}}
Dútsk as twadde taal
Yn de buorlannen om it Dútske taalgebiet hinne, is it Dútsk op sekundêre skoallen fakentiden in karfak of in ferplicht fak. Dútsk wurdt as twadde taal in protte oanbean op skoallen yn û.o. de Benelúks, Bulgarije, Denemarken, Hongarije, Poalen, Ruslân, Slowakije, Sweden en Tsjechje. Ut in enkête fan de Eurobarometer út 2006 docht bliken dat Frânsk en Dútsk, nei Ingelsk, tegearre de twadde posysje ynnimme fan meast learde frjemde talen yn Europa. Fan de ynwenners fan de Europeeske Uny hat 18 persint it Dútsk as memmetaal, sa’n 14 persint kin it as twadde taal prate.
Hongkong
Nachtlibben
Yn Hongkong is in ryk ferskaat oan bars, disko's, clubs en restaurants. Westerske útgeansplakken binne te finen yn de stedsdielen Lan Kwai Fong, Wan Chai en Soho-Toho, 'echte' Aziatyske plakken lykas karoake-bars binne te finen yn Mongkok. Elke dei is der om 20.00 oere in ljochtshow dy't men it bêste sjen kin op de Avenue of Stars.
Masterteken
right|thumb|200px|Sulver mei keur fan Amsterdam, masterteken fan J.Woortman en de jierletter H foar 1819 In masterteken is in symboal dat op sulver, tin en grêfsarken slein wurdt. It masterteken, faak inisjalen fan de master, waard al foar 1500 setten. Foar sulver waard de jierletter foar 1502 feroardere, yn Fryslân waard dat pas op 1 maart 1603 regel. Doe kaam ek it stedswapen der by. Nei 1695 wurdt teffens it territoarium oanjûn, sadat Frysk sulver dêrnei fjouwer tekens draacht.
De waarboarchkantoren sille gjin gehaltestimpel en jierletter sette at der gjin masterteken slein is. Oan de jierletter kin net sjoen wurde wannear't it foarwerp, in ring, stik bestek, ûnderskieding of brandewynkom keurd waard. It jier fan fabrikaazje kin jierren earder lizze want in edelsmid of juwelier hoecht in stik net fuortendaliks keure te litten.
It ferfalskjen fan keuren en jierletters is yn Nederlân in misdriuw.
Dútsk
Dútsk as twadde taal
Yn 2015 wienen der oer de hiele wrâld 15,4 miljoen minsken dy’t Dútske learden. It grutste part fan dy groep taallearders, sa’n 61 persint, komt út Europa (sûnder Ruslân, Oekraïne en Wyt-Ruslân). In oare 3,1 miljoen Dútsklearders, sa’n 20 persint, kaam út Ruslân.
Hongkong
Iten
De lokale koken fan Hongkong is suver lyk oan de kantoneeske koken. Farske produkten binne hiel belangryk. Der wurdt in protte gebrûk makke fan krûden, minder fan skerp guod. Unyk yn de Sineeske koken is de oanwêzigens fan in (swiet) neigesetsje; dy is fierders yn Sina net bekend. Tige populêr is it moarnsbrochje en iten tusken de middei is Dim Sum. Snelrestaurants binne der by de roes, gearkokens en hotels binne oant sa likernôch 16.00 oere iepen. Neist de lokale koken en Sineesk iten is der ek Japansk, Koreaansk, Yndysk en oare kokens út Súdeast-Aazje. Fastfood-iten is hast oeral te krijen.
Winkeljen
thumb|Merk yn in lytse strjitte. Troch de lege belestingen is Hongkong in winkelparadys. De grutste groep winkeltoeristen komt út Japan. Der binne winkelsintrums by ‘t soad, dêr't it toerisme in wichtige sektor troch is. In hiel skoft wie de stêd bekend om de ferkeap fan goedkeape elektroanika, hjoed de dei komme de prizen aardich oerien mei dy fan oanbuorjende lannen. Op ferskillende plakken yn de stêd is merk, dêr’t goed farsk iten en goedkeape klean ferhannele wurdt. Der is ek nachtmerk, lykas de Ladies′ Market yn Mong Kok of de Temple Street Night Market yn Kowloon. Foar toeristen is de Jademerk mei al syn neimakke guod tige nijsgjirrch. Der binne gjin offisjele slutingstiden, yn gebieten mei in protte toeristen binne de winkels 24 oeren iepen. Lytse winkels, dêr’t net sa’n protte toeristen komme, slute sa likernôch om middernacht en binne de oare deis om 11 oere wer iepen. Winkelsintra bûten de toeristyske gebieten binne ornaris iepen fan 8 oere moarns oant 22 oere jûns.
Dútsk
Dútsk as twadde taal
Bûten it reguliere ûnderwiis biedt it Goethe-Institut (Goethe Ynstitút) Dútske taalkursussen oan op alle nivo’s.
Hongkong
Film
Hongkong is ek bekend om syn filmyndustry. In protte aksjefilms wienen yn de sechtiger en santiger jierren populêr. In protte akteurs út Hollywood binne yn Hongkong begûn, lykas Bruce Lee, Chow Yun-Fat en Jackie Chan. Ek regisseurs lykas John Woo, Wong Kar-wai en Tsui Hark binne ferneamd wurden yn Hollywood. Chungking Express, Infernal Affairs, Shaolin Soccer, Rumble in the Bronx, en In the Mood for Love binne ynternasjonale films út Hongkong.
Dútsk
Dútsk by ynternasjonale organisaasjes
Dútsk is ien fan de 24 amtstalen yn de Europeeske Uny en neist it Ingelsk en Frânsk ek wurktaal. Lykwols hat noch gjin 20 persint fan de amtners fan de Europeeske Kommisje kennis fan it Dútsk. Fierders is it Dútsk de wurktaal fan de European Space Agency (ESA) en de Organisaasje foar Feilichheid en Gearwurking yn Europa.
Fan oare grutte organisaasjes lykas de Feriene Naasjes en de NAFO is it Dútsk gjin wurk- of amtstaal.
Hongkong
Media
It regear yn Hongkong hâldt gjin tafersjoch op de media. Oarsom krijt de media gjin stipe fan it regear. Koartsein, der is parsefrijheid en alle media is kommersjeel.
Piter Meeter
Piter Meeter, (Ljouwert, doopt 28 febrewaris 1734 - dêre, augustus 1798), wie in sulversmid. Hy waard master yn 1757 en kaam by it Ljouwerter gilde yn 1766. Wurk fan him hinget yn it Frysk Museum.
Dútsk
Stavering
It Dútsk wurdt skreaun mei it Latynske alfabet, dêr't fjouwer tekens oan tafoege binne: Ä/ä, Ö/ö, Ü/ü en ß. De ß jildt ek yn Switserlân, mar wurdt yn de deiske praktyk mar in bytsje brûkt, wol by it printsjen fan boeken. Hjoed-de-dei is de Rat für deutsche Rechtschreibung (Ried foar de Dútske Stavering) de ynternasjonale autoriteit foar de Dútske stavering. De ried betiet út fertsjintwurdigers út de measte Dútsktalige lannen en regio's. thumb|It wurdsje "Flussschifffahrt" stavere mei de drukletter [[Fraktur (dêr't ek in lange s yn foarkomt). De earste staveringsfariant is neffens de regels foar 1996, de twadde is fan koart nei de staveringswiziging en de tredde is neffens de lettere regels (2009) foar it gebrûk fan drukletters. ]]
Staveringswiziging fan augustus 1998
Op 1 augustus 1998 waard de stavering fan it Dútsk wizige. Dizze stavering jildt foar Dútslân, Eastenryk, Switserlân en Lychtenstein. Dizze Staveringsferoaring is wat kontroversjeel. Foaroprinnende kranten as de Frankfurter Allgemeine Zeitung binne dan ek wer oergien op de âlde stavering fan foar 1998. Ek Nobelpriis-winnaresse Elfriede Jelinek hat al oanjûn dat hja tsjin de nije staveringsferoaring is. De wichtichste feroarings yn 1998 wienen:
Hongkong
Media
Kranten en tydskriften binne yn it Ingelsk en Sineesk. Meiïnoar binne der sa likernôch 50 ferskillende publikaasjes. Kwaliteitskranten binne de South China Morning Post en The Standard (beide Ingelsk), Ming Pao en Economic Journal (beide Sineesk). De meast suksesfolle roddelkranten binne de Apple Daily en Oriental Daily, beide kranten binne yn it Sineesk en hawwe de heechste oplagen. Utlânske kranten binne hast oeral yn Hongkong te krijen.
Piter Meeter
Hy stoar yn augustus 1798 en waard op 28 augustus 1798 út it Hear Yvostraatje te Ljouwert wei begroeven.
Dútsk
Staveringswiziging fan juny 2017
Yn 2017 waard de stavering fan 1998 troch de Rat für deutsche Rechtschreibung wizige. De wichtichste oanpassingen binne:
In wiziging dêr’t út de mienskip wol op oanstien waard, mar dy’t net trochfierd is, is it tastean fan herzlich Willkommen, mei in haadletter W. Allinnich de skriuwwize herzlich willkommen bliuwt offisjeel.
Hongkong
Media
Hongkong hat in grut tal radiostjoerders. De measte stjoerders hawwe harren programma’s yn it Sineesk, en lyts tal docht it yn it Ingelsk.
Dútsk
Namfallen
It Dútsk hat fjouwer namfallen:
Bij de karfoarsetsels is de datyf foar it plak en it tiidstip en de akkusatyf foar de rjochting. As it om gjin fan beide giet, wurdt altyd de datyf keazen, útsein by auf en über.
Hongkong
Media
De kommersjele telefyzje dy’t yn Hongkong makke wurdt is ek yn oare Aziatyske lannen te sjen. Bygelyks de dramasearjes dy’t yn Hongkong makke wurde binne ek te sjen yn Sina. Ynternasjonale telefyzjestjoerders en protte stjoerders út Sina binne ek yn Hongkong op de kabel te sjen.
Dútsk
Ferbûging eigenskipswurd
It eigenskipswurd kriget deselde einletter as it beskaat lidwurd neffens dizze tabel. De útgong fan it eigenskipswurd is dan -e, -er, -em, -en of -es. In útsûndering jildt as der al in lidwurd of foarnamwurd mei in namfalsútgong is, dat binne yn de tabel hjirboppe de lidwurden mei in giele eftergrûn. Yn dat útsûnderingsgefal kriget it eigenskipswurd in ferienfâldige útgong, sa't hjirûnder te lêzen stiet: thumb|De D-A-CH flagge is in ûnoffisjele flagge dy't symboal stiet foar de trije grutste Dútsktalige lannen.
Ferbûging regelmjittich tiidwurd
thumb|300px|Goethe-Institut yn Ivoarkust. It bûgjen fan it regelmjittige tiidwurd machen giet as folget:
Hongkong
Skoalle
Alle bern tusken 6 en 15 jier ha skoalplicht. Skoallen binne sûnt de santiger jierren fergees. Skoallen dy’t bûten de skoalplicht falle binne djoer. De ûnderwiistaal oant 1997 wie yn de measte skoallen Ingelsk. Nei de oername troch Sina waard de ynstruksjetaal Sineesk (Kantoneesk).
Dútsk
De Dútske dialekten
Yn it Dútske taalgebiet kin men 2 grutte dialektgroepen ûnderskiede. Ta it Nederdútsk wurdt û.o. de folgjende dieldialekten rekkene: it Bremer Dútsk en it West- en East-Faalsk, it Neder-Frankysk, it Neder-Pruisysk en it Noard- en East-Frysk. Oan de oare kant is der it Heechdútsk, dat út it Middeldútsk (mei û.o. it Moezelfrankysk, it Reinfrankysk, it Hessysk, it Thüringysk en it Oberdeutsch (mei û.o. it Alemannisch, it Beiersk en it Súd- en East-Frankysk) bestiet. It grutte ferskil tusken dizze twa grutte dialektgebieten is de al dan net trochfierde twadde of Heechdútske klankferskowing. Sa sil men yn it Nederdútske dialekt earder 'pund, 'water' en 'ik' sizze, wylst Heechdútske dialektsprekkers earder 'pfund', 'wasser' en 'ich' sizze sille.
Pieter Andries Meeter
Pieter Andries Meeter, (Boalsert 30 oktober 1788 - Huzum, 20 jannewaris 1876), wie in skoalmaster.