cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Holland (Michigan)
Holland hjoed de dei
Ek binne yn Holland ferskate museä fêstige, wêrûnder it Holland Museum, dat tentoanstellings oer it ferline fan 'e krite befettet, en it Cappon House Museum, dat ek in skiedkundige kolleksje hat en dat hûsfêste is yn it yn 1874 boude hûs fan 'e earste boargemaster fan Holland, Isaac Cappon. Fierders is der ek noch it Settlers House Museum, ien fan 'e mar in pear noch besteande gebouwen dy't ûnskeind de grutte brân fan 1871 oerlibbe hawwe, en dêr't tsjintwurdich de oarspronklike húsrie en ynrjochting út 'e pionierstiid te besichtigjen is.
De binnenstêd fan Holland is opnommen yn it Amerikaanske Nasjonaal Register fan Histoaryske Plakken. Oare kant de Macatawamar stiet it Holland Harbor Light', yn 'e folksmûle "Big Red", in (folslein reade) fjoertoer. Ek is yn 'e neite fan Holland De Zwaan te finen, in orizjinele 250 jier âlde en 38 m hege Nederlânske wynmûne, dy't oarspronklik by Krommenie, yn Noard-Hollân, boud waard, yn 1889 ôfbrutsen en wer op 'e nij opboud waard yn it Brabânske Vinkel, en yn 1964 nei de Feriene Steaten skipe waard om by Holland foar de twadde kear yninoar set te wurden.
Fierders ûnderhâldt Holland ek in fêste bân mei de Herfoarme Tsjerke yn Amearika. Sa is yn 'e stêd it Hope Kolleezje fêstige, in private ynstelling dy't yn 1866 oprjochte waard om 'e bern fan 'e leden fan 'e Herfoarme Tsjerke yn Amearika fan foechsum heger ûnderwiis te foarsjen. Mei in stêf fan 550 minsken en goed 3.400 studinten is it noch altyd tige wichtich foar de Nederlânsk-kalvinistyske mienskip yn it Midwesten yn 'e Feriene Steaten. Fuortby it Hope Kolleezje, en nau dêrmei ferbûn is it Westlik Teologysk Seminaarje, dat ek sûnt 1866 bestiet, en dêr't predikanten fan 'e Herfoarme Tsjerke yn Amearika oplaat wurde. Yn Holland is fierders sûnt 1897 ek in fabryk fêstige fan 'e H.J. Heinz Company (oftewol Heinz), dêr't yn it heechseizoen mear as in miljoen augurken deis yn 't soer set wurde.
Ichtyology
Ichtyology (fan it Grykske ἰχθύς, ichthus, "fisk", en λόγος, logos, "stúdzje" of "kunde") is de tûke fan 'e biology dy't him taleit op it bestudearjen fan fisken, en heart dêrmei ta de soölogy. Ta it stúdzjemêd fan 'e dizze rjochting wurde de kaakleaze fisken (Agnatha) rekkene, en dêropta fan 'e kaakdieren (Gnathostomata) de kreakbienfisken (Chondrichthyes), pânserfisken (Placodermi), stikelhaaien (Acanthodii) en bienfiskeftigen (Osteichthyes), mar net de fjouwerpoatigen (Tetrapoda).
Holland (Michigan)
Demografy
De befolking fan Holland is troch de jierren hinne stadich oanwoeksen, fan 2.300 minsken yn 1870, fia 7.800 yn 1900 en goed 14.000 yn 1930 nei 16.000 yn 1950. Yn 'e fyftiger jierren gie it hurd, nei 25.000 yn 1960, mar dêrnei sakke de befolkingsgroei wer ôf nei goed 26.000 yn 1970, om yn 'e santiger jierren sels in lyts bytsje efterút te gean. Yn 1990 wiene der 31.000 ynwenners en yn 2000 35.000, mar sûnt is it ynwennertal wer wat tebekrûn nei 33.000 yn 2010.
Ichtyology
Hoewol't der al in grut tal soarten fisken ûntdutsen en wittenskiplik beskreaun binne, komme dêr elts jier noch altyd likernôch 250 nije soarten by. Neffens de database FishBase bestiene der yn maart 2012 yn totaal 32.200 erkende soarten fisken. Dêrmei binne der mear soarten fisken as alle soarten sûchdieren, reptilen, fûgels en amfibyen mei-inoar.
Holland (Michigan)
Demografy
Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2010 wie doe fan 'e befolking fan Holland 13,7% âlder as 65 jier en 24% jonger as 18 jier. Fierders bestie 43,3% fan 'e húshâldings út ien persoan. Wat de etnyske opbou fan 'e befolking oangiet, dy wie yn 2010 sa: 57,3% blanken; 22,7% Latino's; 3,6% swarten; 3,0% Aziaten; 0,6% Yndianen; 15,8% oaren of fan mingd etnysk komôf.
Sisseton en Wahpeton Sû Stamme
De Sisseton en Wahpeton Sû Stamme (Ingelsk: Sisston and Wahpeton Sioux Tribe; Eastlik Dakota: Sisíthuŋwaŋ-Waȟpéthuŋwaŋ Oyáte; útspr.: [si'si:tʰũwã-waχ'pe:tʰũwã o'ja:te]) is in federaal erkende Yndiaanske stamme-organisaasje yn 'e Feriene Steaten, mei in eigen reservaat yn 'e steat Súd-Dakota, dat justjes útstekt oer de grins fan Noard-Dakota.
Algemien
De organisaasje, dy't oprjochte waard yn 1867, hat 12.000 leden, en it haadkertier is fêstige yn Sisseton, yn Súd-Dakota. De leden besteane út etnyske Sû (Sioux), allegearre Eastlike Dakota fan 'e Sisseton- en Wahpeton-stammen. De Sisseton en Wahpeton Sû Stamme foarmet mei tsien oare Sû-organisaasjes de Feriene Sû Stammen.
Reservaat
It reservaat fan 'e Sisseton en Wahpeton Sû Stamme is it taartpuntfoarmige Lake Traverse Yndianereservaat (Lake Traverse Indian Reservation) fan noardeastlik Súd-Dakota en súdeastlik Noard-Dakota, dat in oerflak hat fan goed 3.750 km², en dêr't yn 2004 likernôch 9.900 minsken wennen. It reservaatbestjoer is fêstige yn Agency Village, in pear km besuden de stêd Sisseton. It reservaat waard stifte yn 1867, doe't de Eastlike Dakota as gefolch fan 'e blanke kolonisaasjedruk en by wize fan repressaillemaatregel fanwegen de bloedige Dakota-Oarloch fan 1862 út harren foarâlderlike thúslân yn Minnesota ferdreaun waarden.
Burgess Roye
Burgess Roye (folút: Burgess Stewart Roye; White Eagle (Oklahoma), 30 oktober 1944 – dêre, 15 febrewaris 2015) wie in Amerikaansk keunstskilder fan etnysk Yndiaansk komôf.
Libben en karriêre
Roye waard yn 1944 berne yn White Eagle, yn 'e Amerikaanske steat Oklahoma, as de soan fan Thurston Page Roye en dy syn frou Doris. Hy wie in folbloed Ponka-Yndiaan en in lid fan 'e federaal erkende Ponka Stamme fan Oklahoma. As jongfolwoeksene makke er in drege tiid troch en kaam er geregeldwei yn oanrekking mei de plysje.
Yn 1970 feroare syn libben lykwols, doe't Roye syn talint foar skilderjen ûntdiek. Dat talint sette er neitiid yn om te helpen by it behâld fan 'e skiednis en de kultuer fan 'e Ponka. Roye wurke as keunstskilder in protte gear mei syn jongere broer Paladine Roye. Yn 1982 waard harren wurk mei dat fan harren mem yn it ramt fan it 75-jierrich bestean fan Oklahoma as Amerikaanske steat tentoansteld troch it Histoaryske Genoatskip fan Garfield County en it Museum fan de Sjeroky Stripe. Yn 1996 makken Burgess en Paladine Roye grutte muorreskilderings op it gerjochtsgebou fan Garfield County as taakstraf dy't se oplein krigen hiene foar riden ûnder ynfloed.
Burgess Roye wie troud mei Rebecca, in blanke frou, mei wa't er fjouwer dochters krige: Burgaline, Tierra, Sierra en Burma. Tsjin 'e tiid fan syn dea hied er fierders acht pakesizzers en trije oerpakesizzers. Burgess Roye kaam op 15 febrewaris 2015 yn syn wente yn White Eagle te ferstjerren, yn 'e âlderdom fan 70 jier. Nei syn kremaasje waard syn jiske op syn eigen fersyk fertruid yn 'e Rocky Mountains.
Paramount (Kalifornje)
Paramount is in plak (city) yn de Amerikaanske steat Kalifornje, yn Los Angeles County.
Victor Golla
Victor Golla (Mount Shasta (Kalifornje), 1939) is in Amerikaansk antropolooch, taalkundige en publisist dy't rûnom as autoriteit op it mêd fan 'e Yndiaanske talen yn Kalifornje en Oregon erkend wurdt. Dêrby hat er him benammen spesjalisearre yn 'e Penûtiaanske talen en de Pasifysk-Atapaskyske kloft fan 'e Atapaskyske taalfamylje. Hy is no emearitus-perfester yn 'e antropology oan 'e Humboldt Steatsuniversiteit en wennet yn Trinidad (Kalifornje).
Jonkheid en oplieding
Golla waard yn 1839 berne yn Mount Shasta, in lyts plakje yn it uterste noarden fan 'e Amerikaanske steat Kalifornje. Hy groeide dêr ek op, mei't syn heit der begraffenisûndernimmer en plakferfangend lykskôger fan Siskiyou County wie. Yn 1952 ferfear it gesin nei de grutte stêd Oakland, dêr't Golla de middelbere skoalle trochrûn. Yn 1960 behelle er in doktoraat yn 'e antropology oan 'e Universiteit fan Kalifornje-Berkeley en yn 1970 foege er dêr oan itselde ynstitút noch in doktoraat yn 'e taalkunde oan ta.
Karriêre
Nei't er syn stúdzje ôfrûne hie, wie Golla fan 1966 oant 1967 dosint taalkunde oan 'e Universiteit fan Alberta yn Calgary, en fan 1967 oant 1968 dosint antropology oan 'e Columbia Universiteit yn New York. Dêrnei wenne er fan 1968 oant 1988 yn 'e Amerikaanske haadstêd Washington, D.C., dêr't er wiidweidich wittenskiplik ûndersyk die oangeande de talen fan Yndiaanske folken fan Kalifornje en súdwestlik Oregon yn 'e argiven fan it Smithsonian Ynstitút. Yn dy tiid spesjalisearre er him yn 'e Penûtiaanske talen en de Pasifysk-Atapaskyske kloft fan 'e Atapaskyske taalfamylje.
Yn 1988 waard Golla útnûge om perfester fan Yndiaanske stúdzjes te wurden oan 'e Humboldt Steatsuniversiteit yn Arcata (Kalifornje). Njonken syn heechlearaarskip beklaaide er dêr ek de funksje fan direkteur fan it Sintrum foar Yndiaanske Mienskipsûntwikkeling. Fierders hat Golla fan 1996 oant 2006 ferskate gastheechlearaarskippen ferfolle oan 'e Universiteit fan Kalifornje-Davis. Teffens wie Golla yn 1981 ien fan 'e oprjochters fan it Genoatskip foar de Stúdzje fan de Lânseigen Talen fan de Amearika's (SSILA). Neitiid siet er oant 2006 yn it bestjoer fan dy organisaasje mei de funksje fan siktaris-skathâlder, wylst er fan 1982 oant 2007 ek redakteur wie fan 'e SSILA Newsletter, in fearnsjierblêd dat it orgaan fan it SSILA is.
As taalkundich adviseur fan 'e Hoopa Valley Stamme hat Golla him ek ynset foar it behâld fan 'e Hûpa-taal fan noardlik Kalifornje. Sa wied er ferantwurdlik foar it ta stân kommen fan in nije stavering fan it Hûpa (it Hupa Practical Alphabet) en skreau er in stikmannich pedagogyske boekjes en neislachwurken, wêrûnder yn 1996 in nije edysje fan it Hupa Language Dictionary, it wurdboek fan it Hûpa.
Golla is fierders de auteur fan ferskate wittenskiplike útjeften en in grut tal artikels yn wittenskiplike tydskriften. Dêrûnder wiene trije grammatika's fan it Hûpa (1970, 1986 en 1996) en in 1.000 siden tellende samling fan al it taalkundige wurk oangeande it Hûpa oant 1927 fan 'e ferneamde taalkundige Edward Sapir. Mei syn lêste grutte wurk, California Indian Languages, út 2011, wûn Golla yn 2013 de Leonard Bloomfield Book Award fan it Taalkundich Genoatskip fan Amearika. It SSILA hat omtrint 2010 ta syn eare de Golla Prize foar taalkundigen ynsteld.
Hermann Janssen
thumb|right|230px| Lesebouk foar Seelterlound, 1953-1965, 378 siden thumb|left| Hermann Janssen, 1958 thumb|right|230px| Seelter Trouje, 1969 Hermann Janssen, (8 oktober 1888 - 5 april 1971, Roomelse) wie in Sealterfryske skriuwer. Hy wie nei Gesina Lechte-Siemer de earste Sealterfries dy't it belang fan it behâld fan de eigen taal ynseach. Hy begûn mei it Lesebouk foar Seelterlound (1953-1965) yn de regionale krante, de General Anzeiger. Dät Ooldenhuus wie in útjefte fan Hermann Janssen dat yn 1964 publisearre wurden is. Hy hie ek mei Pyt Kramer foar de Seelter Trjoue skreaun, wêrfoar meardere ûnbekende Sealterfriezen literêre saken skreaun hawwe.
Victim blaming
Victim blaming ("slachtofferbeskuldiging") of blaming the victim ("it beskuldigjen fan it slachtoffer") is in psychologysk ferskynsel of in moedwillige strategy fan mislieding, wêrby't omstanners of de dieder(s) de ferantwurdlikheid foar it plakfinen fan in misdriuw hielendal of foar in part by it slachtoffer dellizze. De namme foar dit ferskynsel is ôfkomstich fan it boek Blaming the Victim, fan William Ryan, út 1971, wêryn't dy de stellings wjerlei dy't Daniel Patrick Moynihan yn 1965 op 't aljemint brocht hie yn syn The Negro Family: The Case for National Action (oer it algemien koartwei it Moynihan Report neamd). (Moynihan woe hawwe dat de Afro-Amerikanen yn 'e Feriene Steaten harren earmoede en sosjale problematyk oan harsels te witen hawwe ynstee fan oan hoe't de Amerikaanske maatskippij yninoar sit.)
Victim blaming komt faker foar by ferkrêftings en oare sedemisdriuwen as by oare misdriuwen, lykas berôving of moard. Ferkrêftingsslachtoffers wurde fral tige stigmatisearre yn kultueren dy't sterke taboes hawwe oangeande seks en seksualiteit. In ferkrêftingsslachtoffer, benammen ien dy't foartiid noch jongfaam wie, kin dan beskôge wurde as foargoed "skansearre" en net mear geskikt om (mei) te trouwen. Yn sokke kultueren kinne slachtoffers stilwei yn in isolemint reitsje, of sels aktyf ferstjitten wurde en troch famylje en freonen leagene. It kin har ferbean wurde om te trouwen (as dat dochs al net ûnmooglik wurden wie), of as se al troud wiene, kin harren man fan har skiede. Yn kultueren dêr't it ferskynsel earwraak foarkomt, kinne se sels fermoarde wurde (wêrby't de moardner(s) dan ornaris út har eigen famylje komme), mei as doel om 'e "skande" fan 'e famylje út te wiskjen.
Victim blaming hâldt foar it slachtoffer in wertraumatisearring yn dy't gauris ta nije psychologyske swierrichheden of sels selsmoard liede kin. It komt net inkeld foar yn kultueren dêr't (fral de froulike) seksualiteit ûnderdrukt wurdt, mar oeral op 'e wrâld, en kin ek bestean út taktleas kommentaar of hufterich hâlden en dragen troch de plysje of it medysk personeel. Teffens foarmet it faak in bewuste strategy fan 'e abbekaat fan 'e dieder(s) by dy syn/har berjochting, lykas yn in bekende saak út 2011, fan in alvejierrich slachtoffer fan ferskate groepsferkrêftings yn Cleveland, yn 'e Amerikaanske steat Teksas, dy't der troch de ferdigening fan 'e dieders fan betichte waard dat se de jongemannen willensmoeds en mei opsetsin nei harren doem lokke hie. Victim blaming komt benammen in protte foar by troch bedwelming mooglik makke sedemisdriuwen, date rape en ferkrêfting yn it leger.
Tomsk (oblast)
De oblast Tomsk (Russysk: Томская область, Tomskaja oblast) is in oblast fan Ruslân.
Geografy
thumb|250px|left|Vasjûganmoerassen De oblast leit yn it súdeasten fan it West-Sibearyske Leechlân en grinzget oan de kraj Krasnojarsk en de oblasten Tjûmen, Omsk, Novosibirsk en Kemerovo. It gebiet is fan noard nei súd likernôch 600 km en fan west nei east 780 km. De oblast Tomsk is wat oerflak oanbelanget likernôch 1,5% grutter as Poalen.
It heechste punt fan de oblast is 274 m boppe seenivo, it leechste is 34 m boppe seenivo.
De oblast hat 1620 rivieren mei in lingte fan mear as 10 km. De belangrykste rivier is de Ob, oare rivieren binne de Tom, Tsjûlym, de Ket, de Tsjaja, de Parabel, de Vasjûgan en de Tym.
Tomsk is ryk oan grûnstoffen. Der wurdt oalje, gas, ferro- en nonferrometalen fûn. De oblast hat yn it Baktsjarski rajon ien fan de grutste izerôfsettings fan 'e wrâld (en 57% fan alle foarried dêrfan yn Ruslân. Fierder binne der in soad ôfsettings foar boumateriaal. De totale grûnwetterreserves wurde rûsd op 14,2 miljard m³.
Skiednis
De ûntwikkeling fan it gebiet sette yn de iere jierren fan de 17e iuw útein. Yn 1604 waard de stêd Tomsk stifte. De ûntdekking fan goud yn de jierren 1830 en de oansluting fan de regio op it Trans-Sibearyske spoar begjin 20e iuw droech by oan in flugge befolkingsgroei.
Ekonomy
Njonken gemy, oalje-yndustry en masinebou foarmet ek de lânbou in wichtige pylder foar de ekonomy fan de oblast.
Bestjoerlike yndieling en stêden
De grutste stêden binne Tomsk en de sletten stêd (ZATO) Seversk. Fierder binne der fjouwer oare stêden en ien plak fan it stedske type. thumb|260px|Leninplein yn Tomsk thumb|260px|Houten arsjitektuer yn Tomsk
It Tsjerkhôf by Jûntiid
It Tsjerkhôf by Jûntiid is in gedicht fan 'e hân fan 'e Fryske skriuwer en dichter Eeltsje Hiddes Halbertsma (1797-1858). It waard foar it earst publisearre yn 1829, as ûnderdiel fan 'e ferhale- en dichtbondel De Lapekoer fan Gabe Skroar, dy't letter, yn 1871, mei it oare wurk fan 'e bruorren Halbertsma útgroeie soe ta de ferneamde samling Rimen en Teltsjes. It Tsjerkhôf by Jûntiid is in oandwaanlike weeklacht fan in heit om syn ferstoarne bern.
Sisseton (Súd-Dakota)
Sisseton (útspr.: ['sɪsətən], likernôch: " sis -suh-tun"; Eastlik Dakota: Sisíthuŋwaŋ; útspr.: [si'si:tʰũwã]) is in stêd yn it noardeasten fan 'e Amerikaanske steat Súd-Dakota, dy't ferneamd is nei de Sisseton-substamme fan 'e Eastlike Dakota. It is it haadplak fan it omlizzende Roberts County, mar hoewol't it yn it Lake Traverse Yndianereservaat (Lake Traverse Indian Reservation) fan 'e Sisseton en Wahpeton Sû Stamme (Sisseton and Wahpeton Sioux Tribe) leit, is it net de sit fan it reservaatbestjoer; dat is Agency Village, dat in pear km súdliker leit. Neffens in offisjele skatting út 2012 lei it ynwennertal fan Sisseton doe om 'e 2.500 minsken hinne.
Demografy
Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2010 wie doe fan 'e befolking fan Sisseton 17,4% âlder as 65 jier en 29,7% jonger as 18 jier. Fierders bestie 39,9% fan 'e húshâldings út ien persoan. Neffens âldere sifers, fan 'e folkstelling fan 2000, libbe doe 18,4% fan 'e befolking fan Sisseton ûnder de earmoedegrins. Wat de etnyske opbou fan 'e befolking oangiet, dy wie yn 2010 sa: 47,8% Yndianen; 45,4% blanken; 1,6% Latino's; 0,4 Aziaten; 0,1% swarten; 4,7% oaren of fan mingd etnysk komôf.
Agency Village (Súd-Dakota)
Agency Village is in doarp yn Roberts County, yn it noardeasten fan 'e Amerikaanske steat Súd-Dakota. It doarp leit in pear km besuden de stêd Sisseton. Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2020 lei it ynwennertal fan Agency Village doe op 776 minsken.
Foarsjennings en eveneminten
Agency Village is de sit fan it reservaatbestjoer fan it Lake Traverse Yndianereservaat (Lake Traverse Indian Reservation), fan 'e Sisseton en Wahpeton Sû Stamme (Sisseton and Wahpeton Sioux Tribe). Ek it Sisseton Wahpeton Kolleezje is yn it doarp fêstige. Elts jier krekt foar 4 july, de Amerikaanske Unôfhinklikheidsdei, fynt der in grutte iepenloft-powwow plak, dy't in protte toeristen lûkt.
James Forbes (keunstner)
James Forbes (Londen, 19 maaie 1749 – Aken, 1 augustus 1819) wie in Britsk keunstner en skriuwer.
Yn 1765 reizge er nei Yndia as skriuwer foar de Britske Eastyndyske Kompanjy. Hy wenne dêr oant 1784. Hy wie in tige produktyf skriuwer en keunstner en folde 52.000 manuskriptsiden mei oantekeningen en sketsen oer alle aspekten fan it libben yn Yndia, de bistewrâld, de floara en de arsjitektuer. Yn 1781 besocht er de Taj Mahal en wie er ien fan de earste Europeanen dy't dat gebou tekene.
Hy gie werom nei Ingelân boaske dêr yn 1788 mei Rose Gaylard de Stanmore en makke in grutte omreis troch Europa. Dêrnei skreau er synOriental Memoirs, foar it meastepart basearre op syn oantekenings en sketsen, mei as ûndertitel selected and abridged from a series of familiar letters written during seventeen years residence in India: including observations on parts of Africa and South America, and a narrative of occurrences in four India voyages. It boek waard yn parten publisearre fan 1813 ôf oan en bleau in algemien wurdearre dokumint oer de kultuer, floara en fauna fan Yndia yn dy tiid. Forbes publisearre yn 1810 ek in wurk dêr't yn pleite waard foar de bekearing fan hindoes ta it kristendom.
De stêd Forbesganj yn it distrikt Araria yn de steat Bihar is nei him ferneamd.
Noddys
De noddys (Anoinae) binne in groep of ûnderfamylje fan seefûgels út de famylje fan de miuwfûgels (Laridae). De noddys binne middelgrutte slanke seefûgels fan de tropyske oseanen. Yn Jeropa komme se net foar. Tradisioneel wurde se ta de stirnzen rekkene, mar it blykt dat se better as aparte groep sjoen wêze kinne, Bull. B.O.C. 2020 140(2), 195). De wite noddy of opaalstirns nimt in aparte posysje yn en foarmt mooglik in eigen ûnderfamylje (Gyginae) fan 1-3 soarten.
Klassifikaasje
De groep (of ûnderfamylje) fan de noddys (Anoinae) omfet foljende skaaien en soarten::
Grutte Priis Formule 1 fan de Feriene Steaten 2000
Utslaggen fan de Grutte Priis Formule 1 fan de Feriene Steaten 2000 yn Indianapolis op 24 septimber 2000. It wie de fyftjinde fan 17 races fan de Formule 1 yn 2000. Hy waard op de Indianapolis Motor Speedway hâlden. De race waard hâlden oer 73 omgongen, op it 4,1 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 306 kilometer.
Miuwen
De miuwen of kobben (Larinae) binne in ûnderfamylje fan seefûgels út de famylje fan de miuwfûgels (Laridae). Ta likernôch 2007 wurden miuwen, de stirnzen en de skimkers as aparte famyljes sjoen, mar no binne it as ûnderfamyljes yn deselde famylje fan de Laridae rekkene. De skraitsen en de alken binne aparte famyljes njoggen de miuwfûgels.
De miuwen binne middelgrutte ta grutte wite en/of grize fûgels, mei stevige snaffels en poaten mei swimfluesen. De kop is faak swart of krekt hielendal wyt. De lytste soarte is de lytse miuw fan sa’n 29 cm en 120 g, de grutste de grutte sjouwerman mei sa’n 76 cm en 1,75 kg.
Fersprieding
De miuwen komme oer de hiele wrâld foar, ek yn de arktyske en antarktyske gebieten. De measte soarten libje tichtby de kust of yn it binnenlân. Allienich de winterkobben libje op de iepen oseaan.
Libbenswize
De measte miuwen binne fleisiters: fisken, krabben, skaaldieren, en ek wol aaien en lytse fugels. Ferskate soarten binne ek iesiters, en bygelyks de sulvermiuw en de kob helje soms in hiel part fan harren fiedsel út jiskefetten en jiskebulten, en kinne yn steden in pleach wurde. De miuwen libje en briede in grutte koloanjes. Se lizze twa of trije spikkelde aaien in nesten fan plantemateriaal op de grûn. De fûgels wurde nei twa jier (foar de lytsere soarten) ta fjouwer jier (de gruttere soarten) folwoeksen. De miuwesoarten kinne âld wurde, ta 49 jier yn in inkeld gefal foar de sulvermiuw.
Klassifikaajse
Ta likernoch 2000 waarden hast alle miuwesoaarten yn it skaai Larus yndield, maar ûndersiik liet sjen dat dit skaai polyfyletysk is, d.w.s. dat de lêste mienskiplike foarâlde fan alle soarten net ta itselde skaai hearde. Dêrom binne de soarten no oer ferskate skaaien ferdield.
Piccadilly
Piccadilly is in strjitte yn 'e Ingelske haadstêd Londen, dy't binnen de grinzen leit fan 'e Stêd Westminster (City of Westminster), ien fan 'e binnenste boroughs fan Londen. De strjitte rint fan it krúspunt Hyde Park Corner yn it westen oer in lingte fan 1,6 km nei it krúspunt en plein Piccadilly Circus yn it easten, en is ien fan 'e breedste en rjochtste strjitten fan Londen. Piccadilly makket boppedat ûnderdiel út fan 'e A4, dy't it sintrum fan Londen ferbynt mei Hammersmith, Earl's Court, de lofthaven Heathrow en de autosnelwei M4 bewesten de haadstêd.
Al sûnt de Midsiuwen is Picadilly ien fan 'e haadstrjitten fan Londen. Doedestiden stie de strjitte bekend as "de wei nei Reading" of "it paad út Colnbrook wei". Omtrint 1611 of 1612 kocht de skroar Robert Baker lân oan 'e strjitte en begûn der wat de Ingelsen piccadills neamden te meitsjen en ferkeapjen: grutte en brede kragen fan kant, oan 'e útein fersierd mei azjoer (ajour). Dat waard sa'n súkses dat Baker koarte tiid letter ferskate gebouwen op syn grûn sette litte koe, wêrûnder syn eigen wente, dy't er Pikadilly Hall neamde. Dêrtroch kaam de strjitte sels yn 'e folksmûle fan Piccadilly te hjitten. Yn 1664 krige it de offisjele namme fan Portugal Street, nei de Portegeeske prinsesse Katerina fan Braganza, de frou fan kening Karel II fan Ingelân, mar dy beneaming sloech nea oan, mei as gefolch dat tsjin 1680 ek offisjeel al fan Piccadilly sprutsen waard foar it diel fan 'e strjitte beëasten it krúspunt mei Swallow Street, en úteinlik kaam de hiele strjitte sa te hjitten.
Fan 1668 ôf, doe't de ferbining fan Charing Cross nei Hyde Park Corner ôfsletten waard foar de oanlis fan Green Park, woeks Piccadilly stadichwei mear oan yn wichtigens. Ein santjinde iuw, begjin achttjinde iuw waarden oan 'e noardkant in grut tal filla's boud, wêrûnder Clarendon House, Burlington House (beide yn 1664) en Devonshire House (1737). Dat lêste gebou waard neitiid brûkt as it haadkertier fan 'e Whigpartij. Yn Burlington House hawwe ferskate ferneamde organisaasjes fêstige west, lykas de Royal Academy of Arts, de Geological Society of London en de Royal Astronomical Society. Yn 1684 waard ek St. James's Church oan Piccadilly boud.
Oan 'e ein fan 'e achttjinde iuw wie de Old White Horse Cellar, op nû. 155, ien fan 'e bekendste herbergen foar koetspassazjiers yn Londen. Tsjin dy tiid hie Piccadilly him fierders ûntjûn ta it sintrum fan 'e Londonske hannel yn boeken. Yn 1790 gie it Bath Hotel iepen, en yn 1887 waard Walsingham House boud; dy beide gebouwen waarden yn 1906 ôfbrutsen om romte te meitsjen foar it Ritz Hotel. Yn 'e tweintichste iuw kaam Piccadilly bekend te stean om prostitúsje en de hannel yn yllegale drugs, benammen heroïne. Dat duorre oant yn 'e 1960-er jierren. Tsjintwurdich is Piccadilly ien fan 'e wichtichste winkelstrjitten fan Londen, dêr't fierders ek de ambassade fan Japan en it hege kommissariaat fan Malta oan fêstige binne.
Swartnoasklapperiikhoarntsje
It swartnoasklapperiikhoarntsje (Latynske namme: Callosciurus notatus), is in sûchdier út it skift fan 'e kjifdieren (Rodentia), de famylje fan 'e iikhoarntsjes (Sciuridae) en it skaai fan 'e pronkiikhoarntsjes (Callosciurus), dat foarkomt yn Súdeast-Aazje. Troch túnkers wurdt dit bist faak as skealik ûngedierte beskôge, om't er mei soarch ferboude fruchten net mijt.
Fersprieding en biotoop
Swartnoasklapperiikhoarntsjes komme foar yn it westlike part fan 'e Yndyske Arsjipel, yn Yndoneezje, Maleizje, Brûnei, Singapoer en Tailân. Se binne lânseigen op 'e eilannen Java, Madoera, Baly, Lombok, Borneo, Sumatra, Bangka en Billiton. Ek komme se fan natuere foar op it skiereilân Malakka oant yn súdlik Tailân. It swartnoasklapperiikhoarntsje kin wylderich tiere yn in ferskaat oan wâldbiotopen, wêrûnder tropysk reinwâld, mangroves, parken, tunen en plantaazjes.
Uterlike skaaimerken
It swartnoasklapperiikhoarntsje hat trochinoar in kop-romplingte fan 20-30 sm, mei in sturt fan gelikense lingte. De pels is op 'e rêch, kop, poaten en sturt grizich brún, mei in kastanjekleurige, suver oranje bealch, en op 'e fangen tusken it brún en oranje yn in wite streek dy't grinzget oan 'e brune rêch, en in swartenien dy't tsjin 'e oranje bealch oansit.
Hâlden en dragen
Swartnoasklapperiikhoarntsjes binne yn 'e beammen tige linich en fluch, en kinne ferskate meters fier springe om fan 'e iene nei de oare beam te kommen. Se weagje har mar komselden oer de grûn.
Fretten
It menu fan swartnoasklapperiikhoarntsjes bestiet fierhinne út blêden en fruchten, mar omfettet fierders faak ek ynsekten en fûgelaaien. Undersikers hawwe waarnommen hoe't swartnoasklapperiikhoarntsjes tûkjes iepenbrekke om 'e ynsektelarven op te fretten dy't dêryn ferskûle sitte. Ek skrilje se der net foar tebek om fruchten lytsman te meitsjen dy't folle grutter binne as sysels, lykas mango's of kokosnuten.
Undersoarten
Callosciurus
Harrison (Súd-Dakota)
Harrison (útspr.: ['hæɹəsn̩]) is in census-designated place yn Douglas County, yn it súdeasten fan 'e Amerikaanske steat Súd-Dakota. It plak waard stifte yn 1887. Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2000 wennen der doe 51 minsken. It doarpke beslacht 0,3 km².
Demografy
Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2000 wennen doe yn Harrison 51 minsken, ferdield oer 26 húshâldings. De befolkingstichtens bedroech 170 minsken de km². Fan 'e befolking fan Harrison wie 49,0% âlder as 65 jier en 11,8% jonger as 18 jier. Fierders bestie 53,9% fan 'e húshâldings út ien persoan, wylst 14,8% fan 'e befolking ûnder de earmoedegrins libbe (foar it befolkingssegmint fan ûnder de 18 jier wie dat 36,4%). Wat de etnyske opbou fan 'e befolking oangiet, dy wie yn 2000 sa: 96,1% blanken; 2,0 Latino's; 1,9% oaren of fan mingd etnysk komôf.
Ak Wassenaar
Ak Wassenaar (folút: Akke Wassenaar en om utens bekend as Ank; Menaam, 26 juny 1927 – Swol, 22 juny 2004) wie in Friezinne om utens dy't yn Nunspeet wenne. Under de Twadde Wrâldoarloch hold hja fan 1 jannewaris 1944 oant 5 augustus 1945 in deiboek by, doe't hja mei har âldelju en bruorren en susters oan 'e Sânwei te Menaam wenne.
Neitiid lei dat deiboek (neffens it troch Wassenaar tafoege foarwurd) tsientallen jierren te stofgarjen, oant se it yn 1988 by tafal ris tsjinkaam en betocht dat har ferhaal miskien foar de bern en bernsbern wolris ynteressant wêze kinne soe. Om't har deiboek yn it Frysk skreaun wie, en har neiteam (fierhinne) bûten Fryslân wenne, sette se it earst oer yn it Nederlânsk. De reäksjes dy't se op 'e Nederlânske ferzje krige, setten har derta oan om it deiboek nochris te fertalen, no yn 'e nije stavering fan it Frysk. Sadwaande kaam har ferhaal yn 1990 yn dy foarm út by Utjouwerij Van Wijnen yn Frjentsjer, ûnder de titel Deiboek Menaam 1944-45.
Paladine Roye
Paladine Roye (folút: Paladine H. Roye; White Eagle (Oklahoma), 8 desimber 1946 – Enid (Oklahoma), 25 maaie 2001) wie in Amerikaansk keunstskilder fan etnysk Yndiaansk komôf.
List fan planetoïden 68701-68800
Dit is in list fan planetoïden 68701-68800.
Paladine Roye
Libben en karriêre
Roye waard yn 1946 berne yn White Eagle, yn 'e Amerikaanske steat Oklahoma as de soan fan Thurston Page Roye en dy syn frou Doris. Hy wie in folbloed Ponka-Yndiaan en in lid fan 'e federaal erkende Ponka Stamme fan Oklahoma. Syn Yndiaanske namme wie Poⁿcící, dat safolle betsjutte soe as "ien om foar op te passen". Roye trochrûn 'e middelbere skoalle yn Ponca City, deunby syn berteplak, en tsjinne neitiid ûnder de Fjetnamoarloch yn it Amerikaanske Leger.
Yn 1979 lei Roye him foltiids ta op in karriêre as keunstskilder. Dêrby makke er benammen gebrûk fan akrylferve, wetterferve, gouache en prints. Hy wurke ek faak gear mei syn âldere broer, Burgess Roye. Roye syn wurk krige foar it earst yn 1982 bekendheid by in breder publyk doe't it Histoaryske Genoatskip fan Garfield County en it Museum fan de Sjeroky Stripe ûnder in 'Yndiaanske wike' yn it ramt 'e fiering dat Oklahoma 75 jier earder in Amerikaanske steat wurden wie, wurk fan sawol him, as syn broer Burgess en syn mem tentoanstelden.
Sûnt dy tiid is Roye syn wurk yn ferskate museä eksposearre, en teffens is it ôfprinte yn ferskillende publikaasjes, lykas Medina (1981), The Indian Trader (1982) en Southwest Art (1989). Teffens wie syn wurk te sjen yn 'e dokumintêre Native American Images, fan Carol Patton Cornsilk, út 1984. Yn 1988 wûn Roye de earste priis by de Yndiaanske keunstwedstryd op it Red Earth Festival yn Oklahoma City. Wurk fan sines makket diel út fan 'e fêste kolleksjes fan it Gilcrease Museum yn Tulsa; it Cherokee National Museum yn Tahlequah, en it Heard Museum yn Phoenix.
Yn 1996 makken Paladine en Burgess Roye grutte muorreskilderings op it gerjochtsgebou fan Garfield County as taakstraf dy't se oplein krigen hiene foar riden ûnder ynfloed. Paladine Roye kaam op 25 maaie 2001 yn Enid, yn Oklahoma, te ferstjerren, yn 'e âlderdom fan 54 jier.
Alpha and Omega (romansearje)
Alpha and Omega is in romanrige fan 'e hân fan 'e Amerikaanske fantasyskriuwster Patricia Briggs, oer de Yndiaanske alfa-wearwolf Charles Cornick en syn blanke omega-partner Anna Latham. De boeken, dy't ta it subsjenre fan 'e urban fantasy hearre, binne skreaun yn it personele perspektyf. Se foarmje in spin-off-rige fan Briggs har langrinnende en tige populêre Mercy Thompson-searje, en wurde sûnt 2007 publisearre troch de New Yorkske útjouwerij Ace Books.
De wrâld fan Alpha and Omega
Yn 'e wrâld fan 'e Alpha and Omega-searje besteane der alderhanne wêzens dy't yn 'e skaden fan 'e wrâld foar de minsken ferburgen libje, lykas wearwolven, fampieren en ierdgeasten. Troch de almar fierder geande technyk (yn it bysûnder kameratechnyk) kinne dy har hieltyd dreger ferskûle hâlde. Dêrom hawwe de mindere ierdgeasten (lykas kabouters, gnomen, elfkes, ensfh.) har bestean in oantal jierren lyn iepenbiere, mar de gruttere ierdgeasten en fampieren hâlde noch altyd yn it ferhoalene ta. De wearwolven binne koartby ek 'út 'e kast' kommen, en dogge alle war om sa ûnskeadlik mooglik te lykjen.
De lieder fan alle wearwolven yn Noard-Amearika is de marrok, Bran Cornick, dy't yn it berchlân fan Montana tahâldt. Syn soan Charles is krektlyk as syn heit in tige dominante wolf, mar hy is mear as dat. Ornaris kinne froulike wearwolven gjin bern krije, mar syn mem wie de dochter fan in Yndiaanske medisynman, en hja hie fan harsels al in beskate magy. Hoewol't se yn it kreambêd stoar, slagge it har om Charles te foldragen en him libben en wol te wrâld te bringen. Sadwaande is Charles de iennichste wearwolf dy't as wearwolf berne is. (Alle oaren binne minsken dy't ta wearwolf makke binne.)
Anna Latham is in jonge frou dy't troch in mâle wearwolf oanfallen is en dêrtroch sels ek wearwolf wurden is. Hja is in omega, ien fan 'e meast seldsume soarten wearwolven, dy't dominant noch ûnderdienich is, mar bûten de rangoarder fan 'e wearwolvetroep stiet. Dêrby is se bejeftige mei it fermogen om dominante wearwolven te kalmearjen. As partners folje Charles en Anna inoar perfekt oan, en troch Charles syn wurk, as de sterke earm en probleme-oplosser fan syn heit, reitsje se by it iene nei it oare aventoer belutsen.
Jingle Bells
Jingle Bells is ien fan 'e bekendste en meast songen Ingelsktalige sekuliere krystferskes. De titel betsjut "Rinkel Bellen". Jingle Bells waard yn 1857 publisearre en is sûnt altyd tige populêr bleaun.
Skiednis
It liet Jingle Bells waard skreaun troch de Amerikaan James Lord Pierpont (1822-1893), dy't sawol de tekst dichte as de meldij komponearre. Dat barde yn 1850 yn 'e Simpson Tavern yn Medford yn 'e Amerikaanske steat Massachusetts. Pierpont publisearre it liet yn 1857 ûnder de titel The One Horse Open Sleigh ("De troch ien hynder lutsen iepen belslide"). "Jingle Bells" (twaris songen) is eins de earste regel fan it refrein en dêrtroch it bekendste diel fan 'e tekst. Meitiid begûn men dêrom it hiele ferske sa te neamen.
Men wol wol hawwe dat Jingle Bells oarspronklik skreaun waard foar it koar fan in sneinsskoalle, of oars as drinkliet. Hoewol't it eins tekstueel gjin bân mei de kryst hat, rekke it assosjearre mei krystmuzyk en de feestperioade oan 'e ein fan it jier troch syn wintertematyk. Dat barde stadichoan yn 'e 1860-er en 1870-er jierren. Tsjin 'e ein fan 'e njoggentjinde iuw wie de bân tusken Jingle Bells en de kryst yn Noard-Amearika stevich fêstige.
Yn 'e 1880-er jierren wie Jingle Bells al in tige populêr ferske, dat ôfprinte waard yn in soad sjongbondels. De earste lûdsopname dy't derfan makke waard, wie in fonograafsilinder dêr't it liet op 30 oktober 1889 op fêstlein waard troch in Will Lyle. (Alle eksimplaren dêrfan binne lykwols neitiid ferlern gien.) Yn 'e tweintichste iuw waard Jingle Bells troch withoefolle artysten songen en fêstlein, benammen yn 'e Angelsaksyske wrâld. Bekende ferzjes binne û.o. dy fan Glenn Miller en syn orkest út 1941, dy fan Bing Crosby en de Andrews Sisters út 1943, en dy fan Kimberley Locke út 2006.
Op 16 desimber 1965 waard Jingle Bells it earste liet dat út 'e romte wei útstjoerd waard, doe't de astronauten fan 'e Gemini 6 it by wize fan grap songen foar Mission Control yn Houston.
Tekst
¹) "Upsot" is in dichterlike frijheid op basis fan "upset", om't it rime moast op "lot". ²) "Two forty" ferwiist nei it riden fan in myl op 'en draaf yn twa minuten en fjirtich sekonden, oftewol 221/2 myl yn 'e oere, wat in goede faasje wie. ³) In "fos" (Ingelsk: bay) is in readbrún hynder.
It earste kûplet is fierwei it bekendste. As mear as allinnich it earste kûplet songen wurde, dan giet it almeast om 'e kûpletten 1, 2 en 4; nûmer 3 wurdt yn 'e regel oerslein.
Parodyen en oare ferzjes
Jingle Bells is gauris parodiëarre. Sa is Jingle Bells, Batman Smells ("Rinkel Bellen, Batman Stjonkt") sûnt de 1960-er jierren in bekende parody. In aparte parody is Aussie Jingle Bells fan Bucko en Champs, twa Australyske artysten dy't de tekst oanpasten fan 'e winter op it Noardlik Healrûn ta de simmerske kryst sa't dy op it Súdlik Healrûn bestiet. Om in yndruk te jaan:
De fierdere kûpletten ferhelje oer wat der bart as de pick-uptruck mei syn bestjoerder arrivearret foar it fieren fan 'e kryst mei de hiele famylje.
James Tait Black Memorial Prize
De James Tait Black Memorial Prizes ("James Tait Black Betinkingsprizen") binne in trijetal Britske literatuerprizen dy't elts jier útrikt wurde oan 'e skriuwers fan it as bêste beoardiele Ingelsktalige wurk yn 'e kategoryen fiksje, biografy en toanielstik. Dizze prizen waarden yn 1919 ynsteld troch frou Janet Coats Black ta oantins oan har man silger, James Tait Black, in partner yn 'e útjouwerij A. & C. Black Ltd. Hjoed de dei wurde de James Tait Black Memorial Prizes tawiisd en útrikt troch de learstoel retoarika en belletry oan 'e Universiteit fan Edinburch. Yn 'e mande mei de Hawthornden Prize binne it de âldste Britske literatuerprizen.
Fan it begjin ôf oan waard de útrikking fan dizze prizen beävensearre sûnder dêrfoar mediapublisiteit te sykjen, al kaam dat yn 'e earstoan fral om't Edinburch tige ôfhandich lei foar lju út Londen, doedestiden it iennichste literêre sintrum fan it Feriene Keninkryk. De prizen foar bêste fiksje en bêste biografy besteane sûnt 1919; de priis foar bêste toanielstik waard pas yn 2012 tafoege (en foar it earst útrikt yn 2013).
Troch de jierren hinne hawwe der fjouwer winners fan 'e Nobelpriis foar de Literatuer west, dy't earder yn har karriêre de James Tait Black Memorial Prize wûn hiene: William Golding, Nadine Gordimer en J.M. Coetzee yn 'e kategory fiksje, en Doris Lessing yn 'e kategory biografy. Fierders ûntfong sir Ronald Ross, de winner fan 'e Nobelpriis foar de Fysiology of Genêskunde fan 1902, yn 1923 de James Tait Black Memorial Prize foar syn autobiografy Memoirs, Etc. Oare ferneamde winners wiene û.m.: Hugh Walpole, D.H. Lawrence, E.M. Forster, Siegfried Sassoon, C.S. Forester, Aldous Huxley, Graham Greene, Evelyn Waugh, John le Carré en Maurice Gee. Foar in folsleine list mei winners, sjoch op dizze side, op 'e Ingelske Wikipedy.
Ferkrêfting yn it leger
Ferkrêfting yn it leger, of sekuerder: ferkrêfting yn 'e striidkrêften, is in foarm fan ferkrêfting, wêrby't in lid fan 'e striidkrêften troch ien of mear oare leden fan dyselde striidkrêften mei geweld of op in oare manear tsjin har of syn wil twongen wurdt ta seksuële mienskip. Ferkrêfting yn it leger komt yn alle lannen mei in steand leger foar, en moat net betize wurde mei oarlochsferkrêfting, wêrby't militêren of oaren har ûnder in oarloch, in wapene konflikt of in militêre besetting skuldich meitsje oan seksueel misbrûk fan leden fan 'e tsjinpartij of de boargerbefolking. Oars as by oarlochsferkrêfting hearre by ferkrêfting yn it leger de dieders en de slachtoffers ta deselde kant. Boppedat komt it yn fredestiid likegoed foar. It slachtoffer kin sawol in frou as in man wêze.
De striidkrêften liene har fanwegen harren strikte hierargyske opbou by útstek foar machtsmisbrûk (wêrûnder ek seksueel misbrûk). Ferkrêfting kin ôftwongen wurde troch fysyk geweld, drigeminten oer negative gefolgen as it slachtoffer der net oan tajout, de ymplikaasje fan in promoasje, ûnthjitten oer in begeunstige behanneling of simpelwei troch in befel. Hoewol't sa'n befel fansels net rjochtsjildich wêze kin, is it mooglik dat in leger pleatste militêr yn in sfear fan yntimidaasje dochs gjin oare útwei sjocht as om deroan ta te jaan. It is fansels ek mooglik dat de ferkrêfting plakfynt nei't it slachtoffer te slim ûnder ynfloed fan alkohol rekke (of brocht) is, sadat sy/hy har/him net mear fersette kin. In bykommend probleem yn 'e striidkrêften is dat der foar it slachtoffer in drompel yn it systeem ynboud is om har of syn rjocht te heljen. Men kin net gewoan nei de plysje ta gean om oanjefte te dwaan, want de striidkrêften hâlde de ferfolging fan harren personeel yn eigen hân. Dat hat faak fan gefolgen dat ferkrêfting en oar seksueel misbrûk yn 'e dôfpôt ferdwynt. In protte slachtoffers hâlde ferkrêftings yn it leger dêrom mar stil.
Yn 'e Amerikaanske striidkrêften is ferkrêfting skearing en ynslach. Neffens in offisjele skatting fan it Amerikaanske Ministearje fan Definsje fine der yn 'e Amerikaanske striidkrêften jiers 19.000 ferkrêftings en seksuële oantaastings plak, al waard der yn 2013 troch mar 1.108 militêren in oanklacht foar sa'n fergryp yntsjinne. Fan dy 1.108 saken waarden mar 575 serieuzernôch achte om ûndersocht te wurden, en dêrfan kamen net mear as 96 foar de kriichsrie. Ut in oar ûndersyk kaam nei foarren dat yn 'e Amerikaanske Loftmacht ien op 'e fiif froulju en ien op 'e fyftjin manlju ferkrêfte of seksueel oantaast is troch oar loftmachtpersoneel. Ferkrêfting yn it leger komt yn 'e Feriene Steaten sa'n protte foar, dat men der in behimmeljend eufemisme foar betocht hat: military sexual trauma, ôfkoarte ta MST. Om 'e safolle tiid komt der in foarbyld fan grutskalich misbrûk yn 'e Amerikaanske striidkrêften nei bûten ta, lykas it Tailhook-skandaal yn 1991, it Aberdeen-skandaal yn 1996 en it Ferkrêftingsskandaal op de Amerikaanske Loftmachtakademy yn 2003.
Mar ek oare lannen hawwe swierrichheden mei ferkrêfting yn 'e striidkrêften. Yn Nederlân, bygelyks, is tusken 2008 en 2013 ferskate kearen de marine negatyf yn 'e publisiteit kommen, fanwegen ferkrêftings, seksueel misbrûk en algemien losslein hâlden en dragen fan manlik marinepersoneel op ferskate fregatten en oare skippen.
Annie M.G. Schmidt-priis
De Annie M.G. Schmidt-priis is in Nederlânske ûnderskieding foar it bêste teäterliet dat yn it foargeande jier útfierd waard yn in Nederlânsk teäter. De priis is ferneamd nei de Siuwske dichteres en skriuwster Annie M.G. Schmidt.
De priis wurdt fan 1991 ôf útrikt troch de Stichting Buma Kultuer, earder Conamus, en it Amsterdams Kleinkunst Festival. De priis kin beskôge wurde as de opfolger fan de Louis Davids-priis. Sûnt 2016 waard keazen foar in nije opset mei seis nominaasjes. De bedoeling is om sa sjen te litten hoefolle moaie ferskes der skreaun wurde en sa de posysje fan it Nederlânsktalige lytskeunstliet te ferstevigjen.
De priis bestiet út in brûnzen boarstbyld fan Annie M.G. Schmidt dat makke waard troch Frank Rosen en 3500 euro en is bekikber steld troch Buma Cultuur. Jacques Klöters hat jierrenlanf sjueryfoarsitter west; syn funksje waard yn 2022 oernaam troch Jurrian van Dongen. De oare sjueryleden wikselje troch de jierren hinne.
Hans Holbein de Jonge
thumb|Hans Holbein de Jonge, [[selsportret, 1542-1543]] thumb|De húshâlding fan Holbein (frou Elsbeth mei beide bern: Philipp en Katherina), om 1528 Hans Holbein de Jonge (Augsburg, 1497/98 – Londen, 29 novimber 1543) wie in keunstskilder dy't yn de styl fan de Noardlike renêssânse wurke. Holbein waard berne yn in famylje fan keunstskilders; ûnder oaren sy heit, Hans Holbein de Alde (om 1465-1524) en syn omke Sigismund Holbein (stoarn yn 1540) wiene skilders.
Biografy
Holbein learde it fak fan syn heit. Hy ferhuze mei syn broer Ambrosius Holbein nei Bazel dêr't er al yn 1519 lid waard fan it skildersgilde. Hy moete in protte gelearden, ûnder oaren de Nederlânske humanist Erasmus, dy't ek yn Bazel wenne. Holbein makke pintekeningen yn de marzje fan in útjefte fan Erasmus' De Lof fan de Healwizens, dy't yn 1515 troch de drukker Froben yn Bazel útjûn wie. Yn 1523 portrettearre Holbein syn freon Erasmus. Ek moete er dêr de drukker Johann Amerbach.
Yn 1519 boaske Holbein oan Elsbeth Binzenstock, by wa't er fjouwer bern krige, twa dochters - Katharina en Küngold - en twa soannen - Philip en Jakob. Under syn ferbliuw yn Ingelân brocht Holbein syn húshâlding lykwol mar ien besite. Ut it testamint fan Holbein blykt dat er yn Londen twa bûtenechtlike bern oanset hie.
De kantline-yllustraasjes dy't Holbein makke yn in eksemplaar fan De Lof fan de Healwizens út 1515 foar de humanistyske ûnderwizer Oswald Geisshüsler (ek bekend as Myconius of Molitor) wiene net foar publikaasje ornearre; earst fan 1676 ôf binne syn etsen en gravueres nei dizze tekeningen as boekyllustraasje brûkt. Holbein yllustrearre wol oare boeken. Hy levere ûnder mear in bydrage oan de Bibelfertaling fan Maarten Luther. Ek hat er brânskildere ramen ûntwurpen. Holbein waard lykwols it meast ferneamd fan syn portretten.
De ûnrêst dy't de reformaasje meibrocht makke it dreech foar Holbein om as keunstner yn Bazel troch de tiid te kommen. Holbein, dy't yn 't earstoan fral religieusk wurk makke, krige lang sa folle opdrachten fan de Roomsk-Katolike Tsjerke net mear yn dy perioade. Dêrom reizge er oer Antwerpen (dêr't er de stedsklerk Pieter Gillis besocht) nei Londen. Dêr kaam er troch de oanrekkomindaasje fan Erasmus yn kontakt mei Thomas More. Earder reizge Holbein ek al nei Frankryk en Italië.
Om 1530 skildere er in rige portretten fan keaplju út de Stalhof (Steelyard), in hânzekantoar yn Londen. Dit wie sa'n grut súkses dat der twa skilderijen foar de hal bestelde, Triumphzug des Reichtums en Triumphzug der Armut. Beide giene by in brân ferlern, mar kopyen hingje yn it Ashmolean Museum yn Oxford. De keaplju stjoerden dy skilderijen faak nei famylje yn Dútslân.
Thomas More yntrodusearre Holbein oan it Ingelske hof. Koarte tiid gie Holbein werom nei Bazel. Hy naam dêr it herfoarme leauwe oan, mar makke ek in byldestoarm en in boargeroarloch mei. Holbein gie werom nei Ingelân, dêr't er yn 1536 beneamd waard ta hofskilder fan Hindrik VIII, hoewol't syn beskermer Thomas More ûnderwilens yn ûngenede rekke wie. Hy skildere oan it hof net allinne portretten fan de kening, syn keninginne Jane Seymour (om 1536) en in protte begoedige hoflingen, mar ûntwurp teffens staasjeklean foar de kening.
Nei't de meast favorite frou fan Hindrik VIII, Jane Seymour, stoarn wie, skildere Holbein Anna fan Kleef (1515-1557) yn de ûnderhannelingstiid foar in nij houlik fan de kening. Dat wie in wenstige praktyk yn de iuwen foar de útfining fan de fotografy. Nei't it houlik sletten wie, fûn de kening it portret fiersten te flatteus útfierd.
Holbein stoar yn 1543 oan de pest.
Albertus van Raalte
Albertus van Raalte (folút: Albertus Christiaan van Raalte; It Wanneperfean (Oerisel), 17 oktober 1811 – Holland (Michigan), 27 july 1876) wie in Nederlânsk-Amerikaansk predikant fan Nedersaksysk komôf. Nei't er mei de Ofskieding fan 1834 út 'e Nederlânsk-Herfoarme Tsjerke stapt wie, krige er troch syn feardichheid as sprekker grutte oanhing yn noardlik Oerisel. Yn 1846 emigrearre er mei in groep folgelingen nei de Feriene Steaten, dêr't er it folgjende jiers yn Michigan it stedsje Holland stifte.
Ferdinand Jacobus Domela Nieuwenhuis
thumb|250px|Ferdinand Jacob Domela Nieuwenhuis Ferdinand Jacob Domela Nieuwenhuis (Utert, 3 maaie 1808 - Nieuw-Rande ûnder Diepenveen, 28 april 1869) wie in Nederlânsk predikant.
Albertus van Raalte
Emigraasje
Doe't der yn 'e 1840-er jierren ûnder syn tsjerkefolk hongersneed útbriek fanwegen de jirpelsykte, begûn Van Raalte nei te tinken oer emigraasje. Earst woed er nei Nederlânsk-Ynje of Súd-Afrika ta, mar úteinlik keas er foar de frijheid en romte dy't de Feriene Steaten beaen. Yn 1846 sette er ôf mei in groep folgelingen, dy't benammen út Ommen en Hellendoarn en omkriten wei kamen. It doel fan 'e reis wie oarspronklik de steat Wiskonsin, dêr't er optimistyske berjochten oer heard hie fan Achterhoekske lânferhuzers dy't har dêr fêstige hiene. Nei in swiere en stoarmeftige oertocht oer de Atlantyske Oseaan besleat Van Raalte lykwols op advys fan in dûmny yn Albany om ynstee nei Michigan ta te gean. Yn it súdwestlike part fan dy steat, op it plak dêr't de rivier de Macatawa yn 'e Michiganmar útmûne, stifte Van Raalte yn 1847 de delsetting Holland.