cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Boeing
1950-1959
1958 begûn it ôfleverjen fan 'e Boeing 707, de earste kommersjele strielfleanmasine ôfkomstich út 'e Feriene Steaten. De Britske De Havilland Comet, de Frânske Sud Aviation Caravelle en de Tupolev Tu-104 út 'e Sovjet-Uny gongen de 707 foar yn it noch jonge strieltiidrek. Mei de fjouwermotoarige 707, dy't 156 passazjiers ferfiere koe, nammen de Feriene Steaten de lieding yn 'e kommersjelefleanmasinebou. In pear jier letter kaam der in twadde ferzje fan it tastel, de Boeing 720, dy't wol wat flugger wie, mar ek in wat lytser berik hie.
Yn 'e fyftiger en sechstiger jierren wie Boeing in grutte produsint fan lytse turbinemotoaren. Dat symbolisearre de ynspannings dy't Boeing nei de Twadde Wrâldkriich levere ta it fergrutsjen fan it produktoanbod. It ûntwikkeljen fan gasturbinemotoaren begûn 1943 en Boeing makke úteinlik de modellen 502, 520, 540, 551 en 553. Doe't Boeing april 1968 stoppe mei de produksje, hie it bedriuw 2.461 motoaren boud. Mannich tapassing fan 'e gasturbines fan Boeing waard beskôge as baanbrekkend, lykas de earste helikopter en boat mei turbine-oandriuwing.
1960-1969
thumb|left|In [[Boeing 747 fan United Airlines, mei op 'e eftergrûn in Boeing 707 fan Pan Am]] Boeing naam maart 1960 helikopterbouwer Vertol Aircraft Corporation oer, en reorganisearre it bedriuw ta de Vertoldifyzje fan Boeing. De CH-47 Chinook, produsearre troch Vertol, fleach foar it earst yn 1961 en wurdt hjoeddedei noch altiten op grutte skaal brûkt. 1964 begûn Vertol ek mei de produksje fan 'e CH-64 Sea Knight.
Desimber 1960 kundige Boeing de 727 oan, en noch gjin trije jier letter makke dy har earste flecht. Yn 'e rin fan 'e tiden waarden der ferskate passazjiers-, fracht- en kombiútfierings ûntwikkele. De 727 wie de earste kommersjele strielfleanmasine dy't mear as tûzen kear ferkocht waard, en yn in pear jier tiid wienen dêr nochris fiifhûndert bykommen.
1961 wûn Boeing in kontrakt foar it meitsjen fan it earste part fan 'e Saturnus V-raket. De boulokaasje waard de Michoud Assembly Facility yn New Orleans.
It wie 1966, doe't William M. Allen, doe presidint fan Boeing, Malcolm T. Stamper frege om lieding te jaan oan 'e produksje fan 'e nije 747, dêr't de takomst fan Boeing suver mei gearhong. Foar it revolúsjonêre projekt waard yn Everett de grutste fabryk fan 'e wrâld boud. It kompleks, dêr't de 747 op boud wurde soe, waard sa grut as fjirtich fuotbalfjilden.
1967 yntrodusearre Boeing de twamotoarige 737, in koarte- en middellangeôfstansfleanmasine. En dy waard in súkses: oant de dei fan hjoed is de 737 de meastferkochte kommersjele fleanmasine yn 'e loftfeartskiednis. Noch altiten wurdt it tastel boud, en noch altiten wurde der nijere ferzjes ûntwikkele.
Op it gigantyske fabryksterrein yn Everett waard 1968 de earste 747-100 nei bûten riden, en in jier letter gong dy foar it earst de loft yn. De earste kommersjele flecht mei it tastel waard 1970 útfierd. De 747 hat in ynterkontinintaal berik en kin mear passazjiers ferfiere as eardere fleanmasines fan Boeing.
1970-1979
Begjin santiger jierren hie Boeing goed lêst fan 'e ôfnimmende militêre útjeften tidens de Fjetnamkriich, fan 'e ekonomyske resesje fan 1969 en 1970, mar ek fan 'e eigen miljardeskuld troch de bou fan 'e 747. It duorre mear as in jier foar't Boeing lang om let wer ris in bestelling krige. Swierrichheden mei de motoaren fan Pratt & Whitney soargen foar moannenlang opûnthâld by de produksje fan 'e 747. Boppedat besleat it Amerikaansk Kongres it ûntwikkeljen fan 'e supersoanyske 2707, it antwurd fan Boeing op 'e Britsk-Frânske Konkorde, net langer te stypjen, wêrtroch't it bedriuw it projekt stopje moast.
By de ôfdieling Commercial Airplanes, fierwei de grutste binnen Boeing, waard it wurknimmertal fan 83.700 yn 1968 werombrocht ta 20.750 yn 1971. Underwilen stige de wurkleazens yn Seattle ta in hichte fan 14 persint, en boppedat kaam 16 persint fan 'e huzen leech te stean. Ferhúsbedriuwen draaiden op folle toeren, mei't kloften minsken útnaaiden. As reaksje dêrop ferskynde der by de lofthaven in boerd oan 'e dyk mei de tekst:
Wol de lêste dy't SEATTLE ferlit - It ljocht útdwaan.
Jannewaris 1970 waard troch Pan Am de earste kommersjele flecht mei de 747 útfierd. Mei in gruttere kapasiteit as eltse oare fleanmasine yn produksje betsjutte de 747 foar de loftfeart in wiere revolúsje. Mei de tiid is it wilens mear as 1.500 kear ferkochte tastel fierder ûntwikkele. Sa produsearret Boeing sûnt 2013 it nijste model: de 747-8.
1980-1989
thumbnail|right|In [[Boeing 757 fan Turkmenistan Airlines]] 1983 krige de ekonomy stadichoan de fuotten wer ûnder it gat. De fleanmasines fan Boeing waarden de standert foar loftfeartmaatskippijen en loftmachten. Mei it tanimmende passazjiersfleanferkear waard ek de konkurrinsje grutter, en dy kaam benammen fan 'e nije Jeropeeske fleanmasinebouwer Airbus. Boeing moast dêrom nije fleanmasines ûntwikkelje en kaam mei de smelle 757, de gruttere en widere 767, mar ek fernijde ferzjes fan 'e 737. Net allinnich yn 'e loftfeart, mar ek yn 'e romtefeart wie Boeing aktyf. In wichtich projekt dêr't Boeing yn 'e tachtiger jierren oan meiwurke wie it spaceshuttleprogram, en it bedriuw wie ek de earste oannimmer fan it ISS-program.
Underwilen waard ek meiwurke oan inkelde militêre projekten, dêr't de B-2 Spirit ien fan wie. Foar dizze bommesmiter boude Boeing ferskate parten, lykas it lâningsgestel, it brânstofsysteem en parten fan 'e fleugel en fan 'e romp. Op it hichtepunt, yn 1991, wurken der likernôch 10.000 minsken oan 'e B-2. It tastel waard novimber 1988 foar it earst nei bûten riden en makke har earste flecht op 17 july 1989.
Fierders gongen ek nijere koarteôfstânsraketten en it loftferdigeningssysteem The Avenger yn produksje. Yn dy tiid wie Boeing in protte belutsen by it ûntwikkeljen fan nij militêr ark en it fernijen fan wat al brûkt waard. Boeing wurke boppedat mei oan wynenerzjyprojekten en boude wynmûnen foar de NASA.
1990-1999
thumbnail|left|In [[Boeing 777|Boeing 777-300ER fan Air France]] Boeing wie ien fan 'e sân bedriuwen dy't strieden om it ûntwikkelingsrjocht fan 'e Advanced Tactical Fighter. Mei Lockheed en General Dynamics waard ôfpraat dat de trije bedriuwen de fjochtsfleanmasine tegearre bouwe soenen, as ien fan 'e trije bedriuwen útkeazen waard. It ûntwerp fan Lockheed waard by eintsjebeslút fierder ûntwikkele ta de F-22 Raptor.
April 1994 yntrodusearre Boeing de 777, in twamotoarige passazjiersfleanmasine, dy't wat de kapasiteit oanbelanget tusken de 767 en de 747 yn sit. De 777 wie de earste kommersjele fleanmasine fan Boeing mei elektronysk-hydraulyske bestjoering ("fly-by-wire"), en wie dêrmei in reaksje op 'e ûntwikkelings by de Jeropeeske konkurrint Airbus. It folsleine ûntwerp waard mei kompjûters makke, en dat wie in wichtige primeur yn 'e fleanmasinebou.
1995 besleat Boeing ta it slopen fan it haadkertier ynstee fan it opknappen derfan. Nei't Boeing tydlik ferhuze nei in neistlizzend gebou, waard it âlde pân 1996 sloopt. It nije haadkertier by it fleanfjild King County yn Seattle waard 1997 iepene.
Boeing naam ein 1996 de romtefeart- en definsjedifyzjes fan Rockwell oer, en makke dy ta in nije ôfdieling binnen Boeing, ûnder de namme "Boeing North American, Inc." In jier letter waard foar 13 miljard dollar ek McDonnell Douglas yn it bedriuw opnommen. De MD-95, in passazjiersfleanmasine dy't troch McDonnell Douglas ûntwikkele wie, waard dêrtroch de Boeing 717.
Alle modellen fan 'e 737 waarden 1997 ferfongen troch de 737NG ("Next Generation"). Dizze nije generaasje bestie út 'e 737-600, de -700, de -800 en de -900. It waard de snelst ferkeapjende 737-seary yn 'e skiednis, en april 2006 gongen de ferkeapsifers dy fan 'e âldere, mar dochs tige súksesfolle 737 Classic sels te boppe.
Stiftstsjerke Diez
De Stiftstsjerke Sint-Marije (Dútsk: Stiftskirche Diez St. Maria) is in oarspronklik oan Marije wijd tsjerkegebou yn Diez yn de Dútske dielsteat Rynlân-Palts.
Skiednis
thumb|200px|left|Grêf Amalia fan Nassau-Diez De tsjerke stiet oan de foet fan it greveslot fan Diez en datearret út it lêste stik fan de 13e iuw. It wie de tsjerke fan in troch greve Gerhard IV fan Diez (1272-1306) oprjochte stift, dat oant 1564 bestie. Yn dat jier gyng de stêd oer op de reformaasje. It stift waard opheft en de tsjerke waard in protestantsk tsjerkegebou.
Boeing
2000-2009
thumbnail|De Boeing-fabryk yn Everett (2011) September 2001 ferhuze it haadkertier fan Boeing fan Seattle nei Chicago. In moanne letter ferlear Boeing de konkurrinsjestriid fan Lockheed Martin om it Joint Strike Fighter-program. Boeing bleau lykwols earste oannimmer fan it ISS-projekt.
Stiftstsjerke Diez
Skiednis
Yn de tsjerke binne meardere grêfmonuminten fan it grevehûs Diez-Nassau. Fral de sarkofaach fan Amalia fan Nassau-Diez yn it rjochter sydskip is it besjen wurdich. Har dochters fûnen harren lêste rêstplak yn de grêfkelder.
Opfallend is ek it stiennen doopfont, dat romaansk en âlder is as de tsjerke sels en werfan't de oarsprong net bekend is.
Nederlânske Grûnwet
De Grûnwet foar it Keninkryk fan de Nederlannen (Nederlânsk: Grondwet voor het Koninkrijk der Nederlanden) is it wichtichste steatsdokumint en de heechste nasjonale wet fan Nederlân. De fûneminten fan de steatsynrjochting en de grûnrjochten fan de boargers binne deryn fêstlein. De tekst en de yndieling fan de hjoeddeistige grûnwet is foar in grut part yn 1983 ta stân kommen.
Skiednis
200px|thumb|right|De grûnwet fan 1848 kaam suver yn syn gehiel fan de hân fan [[Johan Rudolph Thorbecke.]] De Steatsregeling foar it Bataafske Folk fan 1798 kin beskôge wurde as de earste grûnwet fan Nederlân. De Earste Nasjonale Gearkomste begûn yn 1796 mei it ûntwerpen fan dy Steatsregeling. Nei ôfwizing yn in folksrieplachting en in steatsgreep yn jannewaris 1798 waard it ûntwerp op 17 maart troch de Twadde Nasjonale Gearkomste oannaam. Op 23 april stimden ek de boargers mei de Steatsregeling yn. Yn dizze perioade waard Nederlân ek troch de Frânske Republyk ynlive.
Yn de Steatsregeling wiene bepalings fêstlein dy't te krijen hawwe mei boargerrjochten, de steatsynrjochting, it bestjoer yn provinsjes (departeminten) en gemeenten, finânsjes, bûtenlânske saken, rjochterlike macht en feroaring fan de Steatsregeling. Yn septimber 1801, nei op 'e nij in steatsgreep, waard de Steatsregeling ôfskaft. Yn oktober fan dat jier kaam der lykwols alwer in nije.
Doe't yn novimber 1813 in ein kaam oan de ynliving fan Nederlân troch it Frânske Keizerryk, waard besletten dat der in grûnwet komme moast. In spesjale kommisje waard oprjochte om in grûnwet te ûntwerpen, en op 29 maart 1814 waard dy troch in "Grutte Gearkomste fertsjintwurdigjende de Feriene Nederlannen" goedkard.
Nei de feriening fan de Noardlike en Súdlike Nederlannen yn 1815 waard de grûnwet feroare. Ien fan de wichtichste ynhâldlike oanpassings wie it opdielen fan de Steaten-Generaal yn twa Keamers: de Earste Keamer en de Twadde Keamer. Nei 1815 is de grûnwet noch meardere kearen feroare.
Yn 1844 mislearre in besykjen fan njoggen Twadde Keamerleden om de grûnwet te demokratisearjen. Fanwegen ûnrêst yn omlizzende lannen stimde Kening Willem II yn 1848 dochs mei in feroaring yn. In protte fan de ideeën fan 1844 waarden doe ûnder lieding fan Johan Rudolph Thorbecke noch realisearre. Sa kamen der streekrjochte ferkiezings, ministeriële ferantwurdlikens en mear rjochten foar it parlemint.
Deicide
Deicide (de namme betsjut "Goademoard") is in Amerikaanske metalband yn 1989 oprjochte yn Tampa. De band brocht yn 1990 syn debútalbum Deicide út. Ein 2004 wurde de bruorren Brian en Eric Hoffman mei-oprjochters en folslein gitaartandem, nei ûnienichheid út de band setten. Deicide hat tolve studio-albums en trije live-albums útbrocht.
Greveslot Diez
It Greveslot Diez (Dútsk: Grafenschloss Diez of mei âldere stavering Dietz) is in hichteboarch yn de stêd Diez yn de Rhein-Lahn-Kreis, Rynlân-Palts, Dútslân.
Skiednis
Diez waard foar it earst yn 790 as "Theodissa" neamd. Nei alle gedachten hat der in Frankysk stasjon west om dêr de furde te beweitsjen. Neffens oerleverings soe de toer en it paleis yn de twadde helte fan de 11e iuw troch de greven fan Diez boud wêze, mar yn alle gefallen noch foar 1073. Stifter soe de broer fan Emmerik fan Diez west ha. Fan dy iere boarch binne hjoed-de-dei allinne noch de fûneminten fan haadtoer bewarre bleaun.
Mei't it greefskip Diez sûnt de twadde helte fan de 11e iuw foars útwreide waard ek de boarch fergrutte. Yn it jier 1329 krige Diez stedsrjochten. De boarch bleau yn mienskiplik besit nei't it greefskip Diez yn de twa liny's Diez en Weilnau opspjalte. Tsjin it ein fan de 13e iuw liet Herman fan Weilnau, proast fan it Sint-Joarisstift yn Limburch, in grutte ferbouwing útfiere. Yn 1386 ferstoar Gerhard III, de lêste greve fan Diez. Syn erfenis foel mei de boarch oer syn dochter Jutta oan syn skoansoan, greve Adolf fan Nassau-Dillenburg (Hûs Nassau-Dillenburg Ottoanske liny). Adolf fan Nassau-Dillenburg ferstoar ek sûnder manlik neiteam. De helte fan syn erfskip foel oan syn broer Engelbert fan Nassau-Dillenburg, de oare helte oan it Hûs Eppstein. Troch ferpânjen, ferkeap en útstjerren waard de boarch yn de rin fan de tiid ûnder jimmeroan mear hearen opdield. Nei in striid oer it grutte erfdiel fan Katzenelnbogen koe it Hûs Nassau-Dillenburg mei it Ferdrach fan Diez yn 1564 de hiele boarch yn harren besit krije. Under de greven fan Nassau waard de boarch ferboud ta in foarsteslot yn de styl fan de iere renêssânse. Foar it wurk waarden arbeiders út Nederlân helle. Mei de dieling fan it Ottoanske Hûs fan Nassau yn 1606 waard it kastiel de sit fan de greven fan Nassau-Diez (of Oranje-Nassau). Sûnt bewennen de widdo's Sofia Hedwich fan Breunswyk-Wolfenbüttel (1592-1642) en Albertine Agnes fan Nassau (1634-1696) it kastiel. Om't it kastiel ferâldere en net komfortabel wie, liet Albertine sûnt 1672 it slot Oranienstein bouwe. Nei de foltôging dêrfan die it âlde kastiel allinne tsjinst as bestjoersgebou.
Yn 1778-1779 folge de ferbouwing fan it kastiel neffens plannen fan bouynspekteur Sckell ta finzenis, dy't yn 1806 útwreide waard. Mei de bou fan in nije finzenis yn de oanbuorjende gemeente (tsjintwurdich in stedsdiel) Freiendiez sûnt 1910 einige dy funksje yn 1928. Yn it tichthûs waard ek wurke en de belangrykste dêrfan wie it ferwurkjen fan Lahn-moarmer.
De stêd Diez en Prusen woene it kastiel oan it Nederlânske keningshûs ôfstean, mar dy wegere dat. Yn 1953 waard der in jeugdherberch ûnderbrocht en sûnt 1962 ek in museum. it kastiel waard tusken 1995 en 2007 foar 7,68 miljoen euro restaurearre.
Oan de foet fan it kastiel stiet de sûnt 1289 boude stiftstsjerke. De tsjerke is it lêste rêstplak fan in grut tal greven fan Nassau-Diez.
List fan gemeentlike monuminten op De Lemmer
It plak De Lemmer hat 157 gemeentlike monuminten. Sjoch ek de List fan ryksmonuminten yn De Fryske Marren.
Sânjes Safary
Sânjes Safary (Nederlânsk en offisjeel: Sanjes Safari), foarhinne Boarters- en Bistepark SânjesFertier (Nederlânsk en offisjeel: Speel- en Dierenpark SanjesFertier), is in lytsskalich ferdivedaasjepark mei in dieretún derby, sitewearre yn Dantumadiel, deunby De Westereen, mar yn 'e himrik fan Feanwâlden. It park waard yn 1998 oprjochte as SânjesFertier en waard yn 2020 omneamd ta Sânjes Safary.
Akkomodaasjes
Sânjes Safary bestiet út twa ôfdielings, in boarterspark of ferdivedaasjepark mei as namme SânjesFertier, en in lytse dieretún dy't Dierepark SânjesZoo hjit. Dêrnjonken beskikt it park ek oer in kafetaria dêr't men telâne kin foar in hapke en in snapke. In diel fan it park is oerdutsen om ek by reinich waar oantreklik te wêzen foar toeristen en deitoeristen. Yn totaal hat it park in oerflak fan 10.000 m² bûtendoar en 2.000 m² binnen. Yn it bistepark wurde likernôch 40 ferskillende bistesoarten holden, wêrûnder kamielen, strúsfûgels, stôksturtsjes, kavia's en kninen. Teffens is yn it bistepark it Natoermuseum Bruinenberg fêstige (sjoch ek Natuermuseum Dokkum).
David Ogden Stiers
David Allen Ogden Stiers (Peoria, Illinois, 31 oktober 1942 – Newport, Oregon, 3 maart 2018) wie in Amerikaansk komyk en akteur.
Wurkpaad
Stiers hie al tal fan rollen yn ûnder mear Broadwayproduksjes efter de rêch ear't er bekend waard as majoar Charles Emerson Winchester III yn M*A*S*H (131 ôfleveringen, 1977-1983). Ek fan syn rol as ofsier fan justysje Michael Reston, dy't er tusken 1986 en 1988 yn in protte Perry Mason-films spile, wied er frijwat bekend.
Hy spile ek faak lytse rollen yn films fan Woody Allen en krige dêrfoar in betreklik heech plak yn de ôftiteling. Tusken 2002 en 2007 wie er te sjen as predikant Gene Purdy yn The Dead Zone en as lid fan it Amerikaanske Hûs fan Offurdigen Sam Greene yn North and South. Fierders hie er in protte gastrollen yn populêre tf-searjes lykas Murder, She Wrote, Matlock, Alf, Kojak, en Charlie's Angels. Ek spile er mei yn guon films, lykas Doc Hollywood (1991), mei Michael J. Fox.
Op 3 maart 2018 stoar Stiers yn de âldens fan 75 jier thús yn Newport (Oregon) oan de gefolgen fan blaaskanker.
Filmografy
Sjoch David Ogden Stiers op nl:
Life of Pi (film)
Life of Pi is in Amerikaansk-Britsk-Kanadeesk-Australysk-Taiwaneeske aventoerefilm út 2012 ûnder rezjy fan Ang Lee, mei yn 'e haadrollen Suraj Sharma en Irrfan Khan. De film is basearre op 'e súksesfolle roman mei deselde namme fan Yann Martel út 2001. It ferhaal giet oer Pi Patel, in Yndiaaske jonge, dy't skipbrek lijt op 'e Stille Oseaan en dêrnei yn in rêdingsboat fêst komt te sitten mei in tiger. Life of Pi waard troch de filmkritisy oer it algemien mei lof ûnthelle, en die it ek yn 'e bioskopen poerbêst. De film waard yn 2013 nominearre foar alve Oscars (wêrûnder dy foar bêste film), wêrfan't er fjouwer fan wûn, mei as wichtichste de Oscar foar bêste regisseur.
Plot
Yn Kanada giet in jonge skriuwer op besite by Pi Patel, in ymmigrant út Yndia yn syn middeljierren. De skriuwer hat in skoft yn Pondicherry trochbrocht, yn súdlik Yndia, dêr't er fan in freon 'e heit fan Pi heard hat dat Pi syn libbensferhaal in goed ûnderwerp foar in boek wêze soe. Pi fertelt de skriuwer it folgjende ferhaal.
Hy wurdt berne yn Pondicherry, dat oant 1954 ta de Frânske koloanje Frânsk-Ynje heart. De freon fan syn heit mei wa't de skriuwer praten hat, mamaji Francis, mei graach swimme en hat wat mei swimbadden. Hy fertelde altyd dat it Piscine Molitor yn Parys it bêste swimbad fan 'e wrâld wie. Om 'e iene of oare reden makke dat yndruk op Pi syn heit, dy't syn soan dêrom de namme Piscine Molitor Patel jout. Dat bringt Pi letter op skoalle yn 'e swierrichheden, want mei't 'Piscine' op it Ingelske wurd pissing ("pisjend") liket, begjinne syn klasgenoaten him dêr al rillegau mei te narjen. Hy betinkt dêr wat op en ferkoartet syn namme ta 'Pi', de Grykske letter π, dat ek in wiskundich symboal is.
Pi hat al fan bern ôf oan grutte belangstelling foar religy. Hy groeit op yn in leafdefolle hindoeïstyske húshâlding, dêr't er al ier yn oanrekking komt mei goaden as Krishna, Ganesha en Vishnu. As er tolve jier is, bringt er himsels yn 'e kunde mei it kristendom en dêrnei mei de islaam. Hy beslút dat alle trije godstsjinsten mar paden binne dy't nei itselde doel liede, dat hy wurdt folgeling fan allegearre. Syn mem Gita fiteret him oan yn syn besykjen om ta geastlike groei te kommen, mar syn rasjonele heit Santosh docht war om him te sekularisearjen. Santosh Patel is de eigner fan 'e pleatslike dieretún, dêr't ien fan 'e grutste attraksjes in grutte Bingaalske tiger is dy't Richard Parker hjit. De tolvejierrige Pi is derfan oertsjûge dat bisten in siel hawwe en dat se dêrom net bot fan minsken ferskille kinne. As er te ticht by Richard Parker komt, besiket syn kjel wurden heit om him dat ôf te learen troch him te twingen en sjocht ta hoe't de tiger in libbene geit ferslynt.
Mei sechstjin jier kriget Pi einlings belangstelling foar wat oars as godstsjinst as er de tsjeppe dûnseresse Anandi moetet. Se hawwe genôch tiid om fereale opinoar te wurden en it begjin fan ferkearing te krijen, mar dan moatte se ôfskie nimme. Pi syn heit hat nammentlik it plan opfet om nei Kanada te ferfarren. De ymmigraasje moat betelle wurde út 'e ferkeap fan 'e bisten út 'e dieretún, dy't nei in dieretún yn 'e Feriene Steaten geane. Sadwaande geane Pi, syn heit en mem en syn twa jier âldere broer Ravi mei alle bisten út 'e dieretún oan board fan in Japansk frachtskip, dat koerts set nei Noard-Amearika. Oan board moetsje se in freonlike boedistyske seeman, mei wa't se lykwols troch de taalbarriêre mar amper kommunisearje kinne, en ek de Frânske skipskok, dat in mislike keardel is.
As it skip eastlik fan 'e Filipinen de Marianentrôch krúst, komt it nachts yn in swiere stoarm telâne en giet it te sink. Pi, dy't wekker wurden is fan 'e tonger, is op dat stuit as iennichste fan syn famylje oan dek. Hy besiket syn âldelju en Ravi noch te berikken, mar it giet allegear sa fluch, dat it him net mear slagget om 'e al ûnderrûne hut fan 'e Patels te berikken. Hy wurdt wer oan dek spielt, en wol op 'e nij it skip yn, mar in seeman smyt him yn in rêdingsboat. In losbrutsen sebra springt by him yn it boatsje en reaget dêrby de seeman oerboard. It bist brekt by it delkommen ien fan syn efterpoaten. De rêdingsboat driuwt yn 'e stoarm by it frachtskip wei, dat mei man en mûs ûndergiet yn 'e djippe wetters fan 'e Stille Oseaan. Pi mient dat er yn 'e hege weagen noch in oerlibbene swimmen sjocht en stekt in roeirym út om him oan board fan 'e rêdingsboat te helpen; it blykt lykwols gjin minske te wêzen, mar de tiger Richard Parker.
De oare deis, as de stoarm foarby is, wurdt Pi wekker yn in rêdingsboat dy't er dielt mei de ferwûne sebra. Koarte tiid letter driuwt in orang-oetan foarby op in tros bananen, en Pi helpt it bist oan board. Dan komt ûnder it dekkleed dêr't de iene helte fan it boatsje mei oerdutsen is, in bûnte hyena foar 't ljocht, dy't Pi oanfalt en him twingt om him werom te lûken nei de boechspriet fan 'e boat. De hyena deadet de sebra, en letter ek de orang-oetan. Pi besiket him tsjin te hâlden en rekket mei it bist yn gefjocht, mar dan sjit ynienen Richard Parker ûnder it dekkleed wei en byt de hyena dea.
No't Pi foar it ferstân hat dat er syn boat dielt mei in tiger, nifelet er fan roeirimen en rêdingsfesten in flotsje yninoar, dat er mei in lang tou mei de boat ferbynt. Op dat flot lûkt er himsels werom. De tiger hat de earste dagen mear as genôch fretten oan 'e sebra, de orang-oetan en de hyena, mar úteinlik rekket it fleis op. Hoewol't Pi fegetariër is en út oertsjûging eins gjin bisten deadzje wol, beseft er dat tigers goed swimme kinne, en dat it lytse eintsje wetter tusken de boat en it flot gjin beskerming biede sil as Richard Parker hongerich genôch wurdt. Dêrom set er útein mei fiskjen, sadat er de tiger fuorje kin. Uteinlik besiket Richard Parker sels en fang ien fan 'e fisken dy't er út 'e rêdingsboat wei dúdlik swimmen sjen kin, mar yn it djippe wetter fan 'e oseaan slagget it him net om ien te pakken te krijen. As er op it flot ta begjint te swimmen, hellet Pi gau it tou yn en klimt oan board fan 'e rêdingsboat. De tiger kin sûnder help net mear werom oan board komme, en de jonge tinkt deroer om it bist ferdrinke te litten. Uteinlik, lykwols, helpt er him wer oan board en lûkt er himsels wer werom op it flot.
Op in nacht komt in bultrêchwalfisk te ticht by de boat, en ferneatiget sa sûnder euvelmoed Pi syn flot. It flot kin Pi wol wer yninoar sette, mar hy hie al it drinkwetter en de itensfoarrieden út 'e boat nei it flot oerbrocht, en dy geane foargoed ferlern. Neitiid traint er Richard Parker om te akseptearjen dat hy alteast in diel fan 'e tiid ek oan board fan 'e rêdingsboat komt. Hy beseft dat de oanwêzigens fan 'e tiger him skerp hâldt, wylst er oars al lang opjûn hawwe soe.
Wiken letter spielt de rêdingsboat oan by in driuwend eilân fan yninoar groeide beammen. It is in wielderich wâld fan ytbere planten, puollen mei swiet wetter en in ûnbidich grutte populaasje stôksturtsjes. Pi kin safolle as er wol drinke en ite fan 'e planten, wylst Richard Parker him sêd fret oan 'e stôksturtsjes. Nachts feroaret it eilân lykwols yn in fijannich biotoop. Richard Parker, dy't dat oanfielt, lûkt him dan werom yn 'e rêdingsboat, wylst Pi mei de stôksturtsjes yn 'e beammen sliept. De wetterpuollen wurde soer en fertarre de fisken dy't der by dei yn bedarre binne. Nei't er yn in blom de tosk fan in minske fûn hat, komt Pi ta it besef dat it hiele eilân ien grutte fleisitende plant is, dy't earder alris in minske opfretten hat. Hy kin der net bliuwe, dat hy loeget de rêdingsboat fol mei swiet wetter, fruchten en stôksturtsjes foar de tiger dy't er yn in poel ferdronken hat. Dêrnei sette se wer ôf oer see.
Yn it sikehûs wurdt Pi yn opdracht fan it bedriuw dat eigendom wie fan it Japanske frachtskip besocht troch in pear fersekeringsaginten. As er harren syn ferhaal fertelt, wolle se him net leauwe, en freegje se wat der no eins echt bard is. Dêrop fertelt er harren in oar ferhaal. Doe't it skip sonk slagge er yn 'e rêdingsboat mei trije oare oerlibbenen: de boedistyske seeman, de skipskok en syn mem. De boedistyske seeman hie syn skonk brutsen en de wûne rekke ynfektearre. Op oantrúnjen fan 'e kok besochten se de skonk ôf te setten, mar de seeman oerlibbe dat net. Neitiid brûkte de kok it fleis fan 'e seeman om mei te fiskjen, en ek iet er der sels fan. Doe't er dêroer yn konflikt rekket mei Pi syn mem, stiek er har dea en smiet har yn see, dêr't de haaien har opfrieten. Letter kaam Pi de kok oer it mad en deade him op syn beurt, wêrnei't er it fleis fan 'e kok sels brûkte om mei te fiskjen en der yn uterste need ek sels fan iet. De fersekeringsaginten binne hast like ûntefreden mei it twadde ferhaal as mei it earste, mar se litte Pi fierders gewurde.
Werom yn it no yn Kanada falle de skriuwer de parallellen op tusken de beide ferhalen: de sebra mei de brutsen poat en de seeman mei de brutsen skonk; de mâle hyena en de aaklike kok; en de fernimstige orang-oetan en Pi syn mem. Dat betsjut dat de tiger eins Pi sels is. Pi seit lykwols tsjin him dat it neat útmakket hokker fan 'e beide ferhalen de wierheid is, want syn famylje is beide kearen dea. Dan freget er de skriuwer oan hokker fan 'e ferhalen oft hy de foarkar jaan soe, en de skriuwer, dy't dêr net lang oer hoecht nei te tinken, antwurdet: "It ferhaal mei de tiger." Pi knikt en merkt op: "En sa giet it ek mei God." Op dat stuit komme Pi syn frou Anandi en syn beide bern thús, en wylst Pi derút giet om harren te begroetsjen, besjocht de skriuwer it fersekeringsrapport oer it sinken fan it frachtskip (wêrfan't Pi syn kopy foar it ljocht helle hat). Op 'e lêste side lêst er: "It relaas fan dhr. Patel is in bjusterbaarlik ferhaal fan moed en úthâldingsfermogen dy't har wjergea net hawwe yn 'e skiednis fan 'e skipfeart. Net folle oare skipbrekkelingen kinne der oanspraak op meitsje dat se sa lang op see oerlibbe hawwe, en gjinien fan harren dat se dat dien hawwe yn it selskip fan in folwoeksen Bingaalske tiger."
Produksje
Life of Pi is basearre op 'e súksesfolle roman Life of Pi, út 2001, fan Yann Martel. Filmprodusinte Elizabeth Gabler kocht yn 2003 de filmrjochten op it boek oan foar filmstudio Fox 2000 Pictures. Hja hierde senarioskriuwer Dean Georgaris yn om it ferhaal om te wurkjen ta in skript. It duorre lykwols hast tsien jier foar't de film makke waard, en it wie oan Gabler te tankjen dat it projekt yn dy tiid net deablette. Fox 2000 naam ferskate regisseurs yn 'e earm om 'e film te meitsjen, ntl. M. Night Shyamalan, Alfonso Cuarón en Jean-Pierre Jeunet, mar allegear heakken se ôf. Yn 2009 waard de Taiwaneeske filmmakker Ang Lee by it projekt belutsen.
Dyselde waard úteinlik de regisseur. Dêrby wurke er op basis fan in nij senario dat skreaun wie troch David Magee. As produsinten wiene yn it projekt behelle: Gil Netter, Ang Lee sels en David Womark foar de filmstudio's Fox 2000 Pictures, Dune Entertainment, Ingenious Media en Haishing Films. De kamerarezjy wie yn 'e hannen fan Claudio Miranda en de filmmuzyk waard fersoarge troch Mychael Danna. Foar Life of Pi wie in budget beskikber fan $120 miljoen. Nei't der mear as 3.000 jongemannen audysje dien hiene foar de haadrol fan 'e santjinjierrige Pi Patel, caste regisseur Lee yn oktober 2010 de studint Suraj Sharma yn dy rol, dy't noch nea aktearre hie.
Yn 'e film wurdt behalven Ingelsk ek wat Frânsk en Tamyl sprutsen. De opnamen setten op 18 jannewaris 2011 útein yn it Yndiaaske Pondicherry. Oare lokaasjes dêr't filme waard, wiene it heuvellân fan Munnar, yn Kerala, ferskate plakken yn Taiwan en Montreal, yn Kebek. De crew wie allinnich al fiif en in heale moanne oan it filmjen yn 'e Taipei Zoo yn Taipei, yn it Nasjonaal Park Kenting en op in ferlitten fleanfjild by Taichung. De oseaansênes waarden opnommen yn in reuseftige wettertank op dat fleanfjild, dêr't krapoan 6,5 miljoen liter wetter yn koe.
Distribúsje en premiêre
De distribúsje fan Life of Pi waard fersoarge troch 20th Century Fox. De film waard it earst fertoand by de iepening fan it Filmfestival fan New York, op 28 septimber 2012. Dêrnei iepene er op 21 novimber 2012 yn 'e Amerikaanske bioskopen. Op 16 novimber 2016 waard it soundtrackalbum fan 'e film útbrocht troch Sony Classical Records. Life of Pi waard op 12 maart 2013 publisearre op dvd en blu-ray, en kaam op 8 maart 2016 ek beskikber as digitale download.
Untfangst
Life of Pi waard troch de filmkritisy oer it algemien mei loovjende resinsjes ûnthelle. Sa joech de foaroansteande resinsint Roger Ebert, fan 'e Chicago Sun-Times, de film fjouwer fan fjouwer stjerren. Behalven as "ien fan 'e bêste films fan it jier" omskreau er Life of Pi ek as "in mirakuleuze prestaasje fan it fertellen fan in ferhaal en in mylpeal fan fisueel masterskip." Yn it tydskrift Rolling Stone skreau Peter Travers: "Jo sjogge net inkeld nei dizze film, jo belibje him."
Op 'e webside Rotten Tomatoes, dy't resinsjes sammelet, hie Life of Pi in heech goedkarringspersintaazje fan 87%, basearre op 246 ûnderskate resinsjes. De konsensuskrityk fan 'e webside, gearstald út al dy resinsjes, stelt: "As 3D-adaptaasje fan in boek dat 'ûnferfilmber' hiet te wêzen, prestearret Ang Lee syn Life of Pi hast it ûnmooglike – it is in ferbjusterjende technyske prestaasje dy't de sjogger ek emosjoneel beleannet." Op Metacritic, de wichtichste konkurrint fan Rotten Tomatoes, behelle de film in goedkarringspersintaazje fan 79%, basearre op 44 resinsjes.
Resultaat
Life of Pi brocht yn 'e Feriene Steaten en Kanada $124,8 miljoen op, en yn alle oare lannen en territoaria mei-inoar $484 miljoen. Yn totaal kaam dat wrâldwiid op in opbringst fan $608,8 miljoen út. De film die it benammen goed yn Meksiko en Perû, dêr't er fjouwer wiken lang de meast besjoene film yn 'e bioskopen wie, en yn Sina, Austraalje en Sily, dêr't er trije wiken lang de meast besjoene film yn 'e bioskopen wie. Yn Yndia wie it de bêst prestearjende Westerske film fan it jier. En yn Hongkong groeide Life of Pi út ta de meast opbringende film fan it hiele oeuvre fan Ang Lee.
Yn 2013 waard Life of Pi nominearre foar alve Oscars, mear as hokker film dat jiers ek. Dêrûnder wiene de kategoryen bêste film, bêste oanpaste senario (David Magee), bêste produksje-ûntwerp (David Gropman en Anna Pinnock), bêste filmmontaazje (Tim Squyres), bêste lûdsmontaazje (Eugene Gearty en Philip Stockton), bêste lûdsmixing (Ron Bartlett, D.M. Hemphill en Drew Kunin), en bêste orizjinele liet (Mychael Danna en Bombay Jayashri foar Pi's Lullaby). De film wûn úteinlik fjouwer Oscars: foar bêste regisseur (Ang Lee), bêste kamerarezjy (Claudio Miranda), bêste fisuële effekten (Bill Westenhofer, Guillaume Rocheron, Erik-Jan de Boer en Donald R. Elliott) en bêste orizjinele filmmuzyk (Mychael Danna).
Fierders waard Life of Pi ek nominearre foar trije Golden Globes, wêrûnder bêste dramafilm en bêste regisseur. Mychael Danna wûn dêrby op 'e nij de priis foar bêste orizjinele filmmuzyk. By de BAFTA's waard de film foar njoggen kategoryen nominearre (wêrûnder bêste film en bêste regisseur) en wûn er de prizen foar bêste kamerarezjy en bêste fisuële effekten. Life of Pi wûn ek de Annie Award foar bêste animaasje fan in personaazje yn in live-actionfilm (ntl. de tiger), in kategory dy't fierhinne oerienkaam mei 'fisuële effekten' by oare prizen. Fan 'e seis nominaasjes foar Satellite Awards en acht foar Saturn Awards wûn de film de Satellite Awards foar bêste oanpaste senario en bêste kamerarezjy, en de Saturn Awards foar bêste fantasyfilm en bêste optreden fan in jongere akteur (Suraj Sharma).
Brigitte Gabriel
Brigitte Gabriel (Arabysk:بريجيت غابرييل) is in Amerikaanske sjoernalist, skriuwster, akademikus en aktiviste tsjin islamitysk ekstremisme. Hja stifte twa politike organisaasjes yn de Feriene Steaten: it American Congress For Truth en ACT! for America.
Brigitte Gabriel nimt gjin blêd foar de mûle en moat neat hawwe fan politike korrektheid. Hja stelt dat de islam lannen yn de ûntjouwing behinderje en dat dy religy it terrorisme befoarderet. Troch mannichien wurdt hja sjoen as dyjinge dy't in stim jout oan "wat in soad yn de Feriene Steaten tinke, mar net heal doarre te sizzen", om't hja benaud binne om fan rassisme, yntolerânsje en islamofoby beskuldige te wurden.
Jonkheid
Brigitte Gabriel waard berne yn Libanon en groeide op yn it tiid dat it lân ferskuord waard troch boargerkriich. Har âlden wiene maronityske kristenen. Harren houlik bleau mear as tweintich jier sûnder bern ear't Brigitte as iennichst bern berne waard. Under de kriich waard it hûs fan har âlden ferneatige by in oanfal fan islamityske militanten op in militêre basis yn de buert. By dizze oanfal rekke de doe tsjierjierrige Brigitte ferwûne troch in granaatynslach. Sân jier lang wenne de famylje yn primitive omstannichheden sûnder foarsjennings op in lytse rûmte fan 2,4 by 3 meter. Yn dy tiid moast Brigitte foar skjin wetter troch in groppe by de dyk lâns nei in boarne krûpe, om net yn it fizier fan islamityske skerpskutters te kommen
Neffens Gabriel siet de famylje ienris yn de maitiid fan 1978 twa dagen opsluten yn de skûlkelder, nei't in bom eksplodearre wie. Lang om let waard de famylje holpen troch trije kristlike soldaten. Mei ien fan dy soldaten rekke Gabriel tige befreone, mar hy kaam letter troch in lânmyn om it libben. Yn itselde jier waard neffens Gabriel har famylje warskôge foar in oansteande oanfal fan moslim-milysjes op alle kristenen. Nei har sizzen is it te tankjen oan de Israelyske ynfal yn Libanon dat hja no noch libbet. Letter, doe't har mem swier ferwûne rekke en troch it Israelysk leger meinaam waard nei in sikehûs yn Israel, stie Gabriel fersteld oer it meilibjen fan de Israeliërs. Gabriel sei dêroer:
''Ik seach ferheard op dat de Israeliërs de Palestinen en islamityske militanten medyske soarch joegen... Dizze Palestinen en moslims wiene ferklearre en deadlike fijannen, dy't harren wijden oan it ferneatigjen fan Israel en it útroegjen fan joaden. Mar hjir wurken Israelyske dokters en ferpleegsters iverich om harren libben te redden. Elke pasjint waard behannele neffens syn of har ferwûning. Sa behannele de dokter ús mem earder dan de Israelyske soldaat dy't njonken har lei, om't har ferwûning slimmer wie as sines. De Israeliërs seagen net nei it leauwen, net nei de politike foarkar en net nei de nasjonaliteit. Hja seagen allinnich minsken dy't fersoarging nedich hiene, en dy holpen hja.''
Karriêre
Under it pseudonym Nour Semaan fersoarge Gabriel it Arabysktalich jûnsprogramma World News foar de op kristlike begjinsels basearre stjoerder Middle East Television, dy't doe in stasjon hie yn it distrikt Marjeyoun (sûnt 2000 yn Syprus). Har programma's hiene berik yn Israel, Egypte, Syrje, Jordaanje en Libanon. Mei't it Israelyske leger de sûnt 1985 ynstelde buffersône yn it suden fan Libanon ferliet, ferhuze ek Gabriel nei Israel. Dêrnei emigrearre Gabriël nei de Feriene Steaten.
Sûnt de oprjochting fan Act is Gabriel mei har pro-Israel en anti-islaam stânpunten, kombinearre mei har persoanlike ûnderfinings en saakkundichheid, in populêr sprekster en skriuwster yn benammen konservative rûnten. Hja sprekt floeiend Arabysk, Frânsk, Ingelsk en Hebriuwsk en wurdt in soad frege om tillefyzje- en radionijs fan kommintaar te foarsjen. Ek levere hja in bydrage oan de dokumintêre “Obsession: Radical Islam's War against the West” (2007).
Stânpunten
Gabriel wyt de minne steat fan de Arabyske maatskippij en it efterbliuwen fan sosjale en godstjinstige wearden yn de Arabyske wrâld oan de islaam. Foar Gabriel binne de islamityske terroristen minsken dy't de islaam folgje en in foarbyld nimme oan harren profeet Mohammed.
Gabriel sjocht twa fases yn it ûntstean de islaam:
Gabriel sjocht wat de islaam oanbelanget in dúdlike Clash of Civilizations en hja fynt dat de Westerse politike lieders erkenne moatte dat it hjir giet om in religy dy't folslein tsjinsteld is oan sa't minsken yn it Westen wend binne te tinken of wêr't se foar tinke te stean, oft dat no wearden binne, frijheid, de wize fan tinken of hoe't hja (radikale moslims) harren eigen libben wurdearje ferlikene mei de wize wêrop wy ús libben wurdearje. Dêrom moat neffens Gabriel de fijân mei de namme neamd wurde.
Because They Hate (earste útjefte yn 2006)
Yn har earste boek “Because They Hate” skriuwt Gabriel hoe't islamityske militanten in domper op har jongerein leine tidens de Libaneeske boargerkriich yn de jierren 1970. Libanon wie it ienige lân yn it Midden-Easten mei in kristlike mearderheid wêr't minderheden yn frede meiinoar libben, oant militante moslims dêr it earste front iepenen fan wat letter in jihad oer de hiele wrâld waard. "Because They Hate" waard in bestseller yn de Feriene Steaten.
Ik ha myn heitelân ferlern oan it islamitysk fundamintalisme, en ik wol net myn nije lân ek oan itselde ferlieze, sa motivearre Gabriel it skriuwen fan har boek. Hja stelt dat de demografyske ûntwikkeling fan de islamityske befolking yn Jeropa en de Feriene Steaten in eksakte werhelling is fan wat der earder yn Libanon barde en dat de gefolgen hjirfan no al yn Jeropa te merkbiten binne.
They must be stopped (earste útjefte yn 2008)
Yn har twadde boek ljochte Gabriel de folgjende stellings ta:
Nasjonaal Loftfeart-Temapark Aviodrome
thumb|Fokker-50 PH-OSI foar it haadgebou fan it museum thumb|DC-3 PH-ALR (sûnder motors) thumb|KLM Boeing mei ferlinge boppedek It Nasjonaal Loftfeart-Temapark Aviodrome  is it grutste Nederlânsk museum foar loft- en romtefeart. Sûnt 2003 húsmannet Aviodrome yn Lelystêd op de lofthaven dêre. Earder siet it museum ûnder de namme Aviodome op Skiphol.
Regisseur
In regisseur (fan it Frânske régisseur, "behearder") is immen dy't it kreätyf tafersjoch fiert oer in projekt fan 'e poadiumkeunsten. As froulike foarm wurdt soms term "'regisseuze'" brûkt.
Regisseurs kinne tafersjoch hâlde oer in breed skala oan poadiumkeunstfoarmen, útsein muzyk, wêrby't de artistyk lieder de dirigint is. De regisseur draacht der soarch foar dat de útfiering op in beskate wize bart en dat de útfiering as gehiel konsistint is, sawol tusken de ûnderskate sênes as op it mêd fan hoe't de personaazjes werjûn wurde.
Regisseurs kinne harren spesjalisearje op ferskillende fakgebieten:
As der sûnder fierdere taljochting oer in 'regisseur' sprutsen wurdt, dan wurdt yn 'e regel in filmregisseur bedoeld, of it moat wêze dat út 'e kontekst oars bliken docht.
Shailene Woodley
Shailene Woodley (folút: Shailene Diann Woodley; San Bernardino (Kalifornje), 15 novimber 1991) is in Amerikaansk film- en tillefyzje-aktrise, model en filmprodusinte, dy't oarspronklik bekendheid krige mei har rol yn 'e tillefyzjesearje The Secret Life of the American Teenager. Foar har rol yn 'e film The Descendants waard se yn 2011 nominearre foar in Golden Globe yn 'e kategory bêste byrol fan in aktrise. Teffens krige se lof taswaaid foar har optredens yn 'e films The Spectacular Now en The Fault in Our Stars, en yn 'e filmrige Divergent.
Jonkheid en oplieding
Woodley waard yn 1991 berne yn San Bernardino, yn it suden fan 'e Amerikaanske steat Kalifornje. Hja groeide op yn Simi Valley, deunby Los Angeles. Har heit, Lonnie Woodley, is in skoaldirekteur, en har mem, Lori Victor, in skoaldekaan. Woodley hat in jongere broer. Hja begûn mei modellewurk doe't hja fjouwer jier wie. Se folge de middelbere skoalle oan 'e Simi Valley High School. Doe't se fyftjin jier wie, waard by har skolioaze (in sydlingse ferkromming fan 'e rêchbonke) fêststeld, en waard se fan heupen oant earmholten ynpakt yn gips om fierdere fergroeiïng tsjin te gean. Foar't se besleat en wurd aktrise, joech Woodley der omtinken oan om binnendoararsjitektuer te studearjen oan 'e Universiteit fan New York.
Aktearkarriêre
Tusken 2005 en 2008 spile se yn tillefyzjefilms en hie se gastrollen yn û.m. de komeedzjesearje My Name Is Earl en de plysjesearjes CSI: New York en Cold Case. Fan 2008 oant 2013 hie se de haadrol yn 'e tillefyzjerige The Secret Life of the American Teenager, dêr't se yn 'e Feriene Steaten lanlike bekendheid mei wûn. Yn dy searje spile Woodley it personaazje Amy Juergens, in teenager dy't swier rekket; de ferhaalline giet dêrnei yn op 'e gefolgen dy't dat foar harsels en har famylje en freonen hat.
Yn 2011 hie Woodley foar it earst in grutte rol yn langspylfilm yn The Descendants; hja spile de rol fan Alex, de geastlik kwelde âldste dochter fan haadpersoan Matt King (spile troch George Clooney). Op dat optreden krige hja wakker positive reäksjes fan 'e filmkritisy, en hja waard derfoar nominearre foar in Golden Globe yn 'e kategory bêste byrol fan in aktrise yn in spylfilm. Teffens wûn se der in Independent Spirit Award mei yn deselde kategory.
Woodley spile ek de rol fan Aimee Finecky yn 'e film The Spectacular Now (2013), dêr't se in Spesjale Sjuerypriis foar Aktearjen mei wûn op it Sundance Filmfestival, en dêropta in nominaasje binnensleepte foar in Independent Spirit Award yn 'e kategory bêste haadrol fan in aktrise. Yn 2014 kaam se yn Nederlân yn it nijs mei har oandiel yn 'e súksesfolle romantyske jeugdfilm The Fault in Our Stars, dy't foar in diel yn Amsterdam opnommen waard. Hja spile dêryn de rol fan Hazel Grace Lancaster, in sechstjinjierrige kankerpasjinte dy't troch har âlden twongen wurdt om mei te dwaan oan in ûndersteuningsgroep en dan fereale rekket op Augustus Waters, in oare kankerpasjint yn dy groep, spile troch Ansel Elgort.
Oare films dêr't Woodley yn 'e earste helte fan 'e 2010-er jierren yn spile, wiene White Bird in a Blizzard (2014) en Snowden (2015), fan regisseur Oliver Stone, mei Joseph Gordon-Levitt yn 'e titelrol fan klokkelieder Richard Snowden. Fierders soe Woodley ek de rol fan Mary Jane Watson krije yn The Amazing Spider-Man 2 (2014), mar regisseur Marc Webb knipte al har sênes der by de filmmontaazje út. Dat er in ferklearring útgean liet dat it "in kreätive beslissing wie om it ferhaal te streamlinen" en dat "iderien it geweldich fûn om mei Woodley te wurkjen" moat in skrale treast west hawwe.
Yn 2014 hie Woodley as Tris Prior de haadrol yn 'e film Divergent, in adaptaasje fan 'e lyknammige bestseller foar jongfolwoeksenen fan skriuwster Veronica Roth. Hoewol't de resinsinten kritysk wiene, waard de film in grut kommersjeel súkses, mei as gefolch dat Woodley yn 2015 deselde rol fannijs fertolke yn it ferfolch The Divergent Series: Insurgent en yn 2016 yn it trêde diel fan 'e trilogy, The Divergent Series: Allegiant. Op 'e tillefyzje spile Woodley fan 2017 oant 2019 de haadrol fan Jane Chapman yn 'e searje Big Little Lies. Yn 'e biografyske film Adrift, út 2018, fertolke se de rol fan 'e echte seefarder Tami Oldham, dy't by in stoarm skipbrek litte. Woodley wie ek as filmprodusinte by de produksje fan Adrift belutsen. Datselde jiers waard har op it Festival foar Amerikaanske Films fan Deauville de Opkommende Stjer takend, in priis foar nij talint.
Priveelibben
Shailene Woodley is tige aktyf as miljeu-aktiviste. Sy en har mem rjochten yn 2010 de non-profitorganisaasje All It Takes mei op, dy't besiket de Amerikaanske jongerein foar te ljochtsjen oer klimaatferoaring en wat sy dwaan kinne om dat proses tsjin te gean. By de Amerikaanske presidintsferkiezings fan 2016 en dy fan 2020 wie Woodley in aktyf stiper fan 'e linkse Demokraat Bernie Sanders.
Yn 2016 wie se ek belutsen by de protesten tsjin 'e Dakota Access-piipline yn 'e Dakota's. Yn oktober fan dat jier waard se arrestearre foar binnenkringen op oarmans gerjochtichheid yn Saint Anthony (Noard-Dakota). Se sleat in skikking mei it Iepenbier Ministearje en krige in jier finzenisstraf ûnder betingst oplein. Yn 2018 naam Woodley aktiviste Calina Lawrence, mei wa't se ûnder de protesten yn 'e Dakota's yn it Standing Rock Yndianereservaat yn 'e kunde kommen wie, as har gast mei nei de útrikkingsseremoanje fan 'e Golden Globes.
Yn july 2019 waard Woodley in 'ambassadrise foar de wrâlseeën' foar miljeubeskermingsorganisaasje Greenpeace. Se sette mei oare aktivisten ôf op in reis fan trije wiken oer de Sargassosee, dêr't se de gefolgen bestudearre fan 'e miljeufersmoarging mei plestik.
Star Trek: Generations
Star Trek: Generations is in Amerikaanske science fiction-film út 1994 ûnder rezjy fan David Carson, mei yn 'e haadrollen Patrick Stewart, William Shatner en Malcolm McDowell. It wie de sânde film út 'e Star Trek-filmsearje, mar de earste dy't basearre wie op 'e tillefyzjesearje Star Trek: The Next Generation. De titel betsjut "Stjerretocht: Generaasjes". It ferhaal giet oer de psychopatyske wittenskipper Tolian Soran dy't genoside begean wol om himsels werom te bringen yn in steat fan ivige loksilligens. Om dat tsjin te kearen smyt kaptein Jean-Luc Picard fan 'e USS Enterprise-D de lapen gear mei kaptein James T. Kirk fan 'e USS Enterprise-A. Star Trek: Generations krige fan 'e filmkritisy mingde resinsjes, mar prestearre ridlik yn 'e bioskopen.
Plot
Yn it jier 2293 wenje kaptein b.tsj. James T. Kirk en syn âlde bemanningsleden Montgomery Scott en Pavel Chekov as earegasten de earste reis fan in nij romteskip fan 'e Stjerrefloat fan 'e Feriene Federaasje fan Planeten by. It is de USS Enterprise-B, de opfolger fan harren eigen skippen, de Enterprise en letter de Enterprise-A. Gesachfierder is de griene kaptein John Harriman. It skip is kwealk ûnderweis as der in alaarmsinjaal opfongen wurdt fan twa El-Auriaanske romteskippen fol flechtlingen foar de Borg-ynvaazje fan harren thúswrâld, dy't bestrûpt rekke binne yn in nuver en reuseftich enerzjylint.
Nettsjinsteande de breklike tarissing fan it nije Stjerrefloat-skip wit Harriman mei Kirk as adviseur in diel fan 'e flechtlingen te rêden troch se oan board te strieljen foar't de beide El-Auriaanske skippen troch it enerzjylint ferneatige wurde. Dêrby komt de Enterprise lykwols sels yn it lint fêst te sitten. Scotty tinkt dat it skip los komme kin troch mei de deflektorskûtel in antymatearje-ûntploffing foar de boech te simulearjen. Kirk set dêrop nei it deflektorskûtelkontrôlesintrum, dêr't er de hardware oanpast om sa'n eksploazje mooglik te meitsjen. Op dy manear wit de Enterprise yndie los te kommen, mar net foar't it enezjylint in gat yn 'e romp fan it skip klaut, mei as gefolch dat ferskate seksjes bleatsteld wurde oan 'e romte, wêrûnder it deflektorskûtelkontrôlesintrum. Fan Kirk wurdt neat mear fernommen en men nimt oan dat er omkommen is.