cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Cold Days (roman)
Ynhâld
De keninginne fan Lucht en Tsjuster ferskynt fuortendaliks en smyt Harry in beskrobjende blik ta om't er sa lang wachte hat mei syn opropping. Se twingt Lily-en-dy om op te hâlden mei de oanfal op Demonreach. Maeve is poerrazen op har mem, dy't se derfan beskuldiget jaloersk op har te wêzen en har altyd tebekholden te hawwen. Hja lit no alle maskers falle en komt der planút foar út dat se ûnder ynfloed fan 'e Fijân stiet. Se ferwyt Mab ek dat dy efter har rêch om Sarissa traind hat om har plak as Winterfrouwe yn te nimmen. Mar, sa seit se, diskear is se har mem te slim ôf; en dêrnei rjochtet se har pistoal en sjit Lily dea. De macht fan 'e Simmerfrouwe ferlit it stoflik omskot fan 'e jonge frou en set him del op 'e neist oanwêzige gaadlike persoan: Sarissa. Maeve mient dat, no't Sarissa de nije Simmerfrouwe is, der gjin gaadlike kandidaat mear is om 'e macht fan 'e Winterfrouwe fan har oer te nimmen, of alteast, net ien dy't Mab ea fertrouwe kin. En as de macht fan 'e Winterfrouwe by har wei holden wurdt, sil Mab de kommende oanfallen fan 'e Fijân net wjerstean kinne.
Sadwaande mient Maeve dat se al wûn hat, mar Harry beseft dat der in oare jonge frou oanwêzich is dy't al withoelang troch in hege sídhe traind wurdt en dy't Mab ymplisyt fertrout om't Harry har fertrout. Hy besiket Maeve tsjin te hâlden, mar hja reägearret inkeld troch har pistoal op him te rjochtsjen om him dea te sjitten. Mab beweecht in finger en de boeiens fan iis dy't Murphy finzen hâlde, knappe útinoar; Murphy grypt fuortendaliks har reservepistoal út it holster om har ankel en sjit op Maeve wylst Maeve in skot op Harry ôffjurret. Maeve mist, mar Murphy har kûgel rekket Maeve yn 'e foarholle. Hja falt derhinne, krekt sa't Lily dat die, en de macht fan 'e Winterfrouwe ferlit har en sylt del op Molly. Sûnder Maeve jouwe har oanhingers belies. Harry is breinroer oer de hiele gong fan saken, mar as er Mab der ûnder fjouwer eagen oer ûnderstiet, komt er ta it besef dat er sels grutdiels ferantwurdlik is foar wat der mei Molly bard is. Mab fertelt him dat de ynfloed fan 'e Fijân oan it Winterhôf yntrodusearre is troch it ritueel mês dat Harry syn peetmuoike, de Leanansídhe, jierren lyn krigen hie fan 'e reade fampieresse Bianca (sjoch: Grave Peril). Doe't Harry letter syn peetmuoike yn iis fêstset seach (sjoch: Proven Guilty), wie dat sadat Mab har genêze koe fan 'e ynfloed fan 'e Fijân. En doe't Mab letter oan Harry ferskynde en tsjin him prate moast fia in ûnderhearrige om't it lûd fan har eigen stim syn earen ferwûnje soe, wie dat fanwegen razernij om't se ûntdutsen hie dat Maeve ûnder de ynfloed fan 'e Fijân kommen wie.
Mei it lemieren wurdt de betsjoening fan Merlyn opheft en ferdwynt de muorre fan ljocht. Alle ierdgeasten jouwe har ôf, ek Mab nei't se de wûne fan Mac genêzen hat. Neitiid komt de Kris Kringle, de krystman, de heuvel op kuierjen, dy't him yn 'e nacht wer by de Wylde Jacht jûn hat om 'e bûtensteanders te befjochtsjen. Harry hat no sa njonkelytsen foar it ferstân krigen dat de Erlkönig him de jûns tefoaren wol hiel maklik ferwûnje liet, en dat er it man-tsjin-mangefjocht mei de krystman nea winne kinne moatten hie. Hy fermoedet dat se woene dat er de lieding oer de Wylde Jacht oernimme soe, mar dêr docht de krystman gjin útspraken oer. Hy fertelt Harry wol dat der mei Halloween no ienris in soad maskers droegen wurde, en in fraksje fan in sekonde, ear't er him omdraait en fuortkuieret, sjocht Harry troch it fleurige rûne gesicht mei de bolle wangen fan 'e krystman hinne it meagere ieneagige antlit fan Donar Vadderung, dy't in ynkarnaasje fan 'e god Odin is.
Letter hat Harry in petear mei Murphy oer de tút dy't se útwiksele hawwe. Murphy is net ree om in relaasje mei de Winterridder te begjinnen; se wol earst djip neitinke wêr't se har mei ynlit. Harry bychtet op dat hy der sels miskien ek noch wol net klear foar is. Thomas hat ûnderwilens kontakt hân mei syn suster Lara, dy't him ferteld hat dat sawol it team fan it Wite Hôf as de einherjaren fan Marcone op 'e plakken oan 'e kust fan 'e Michiganmar in ritueel ûnderbrutsen hawwe dat dêr oan 'e gong wie. Hy merkt op dat immen beslist woe dat de oanfal op Demonreach slagge. Harry foeget dêroan ta: "Of eat." Thomas mient dat er in grapke makket, mar Harry wit no wol better.
Lac Seul
Lac Seul (Frânsk foar 'iensume mar') is in mar yn it distrikt Kenora, yn it noardwesten fan 'e Kanadeeske provinsje Ontario. Dit oerflaktewetter is op it langste punt likernôch 241 km lang fan east nei west. It hat in maksimumdjipte fan 47,2 m en in it oerflak bedraacht 1.657 km². Dêrmei is dizze mar de op ien nei grutste fan Ontario dy't hielendal yn 'e provinsje leit. De grutste mar dy't hielendal yn 'e provinsje leit is de Nipigon-mar (de Boppemar, Hueronmar, Earymar en Ontariomar lizze allegear foar de helte yn 'e Feriene Steaten). De wichtichste rivier dy't yn Lac Seul útmûnet (út it easten wei) is de Vermilion, en de wichtichtste rivier dy't ta de mar út streamt (nei it westen ta) is de English River.
Lac Seul bestiet út in grimelgrammel fan wiid iepen baaien, smelle ingten en eilannen. It is in relatyf ûndjippe mar mei in protte rotsige útsteksels ûnder wetter. Dat makket it in goed habitat foar breedbekbears en snoek, en teffens foar sinnebears, Amerikaanske giele bears en muskellunge. Der lizze seis doarpen oan 'e iggen fan Lac Seul: Ear Falls, Goldpines, Hudson, Lac Seul Post, Sioux Lookout en Wabauskang. Dêrfan is Hudson it haadplak fan 'e Lac Seul Earste Naasje en Wabauskang fan 'e Wabauskang Earste Naasje, twa Yndiaanske stamme-organisaasjes wêrfan't de leden etnyske Odjibwe (Ojibwe) binne (dy't ek wol Tsjippewa (Chippewa) neamd wurde).
Ferdrach fan Ribemont
275px|thumb|Ferdieling neffens it Ferdrach fan Ribemont thumb|It ryk fan [[Loadewyk III fan Frankryk|Loadewyk III pears, fan Karloman blau, fan Bosso giel, fan Loadewyk de Jongere grien, en fan Karel de Grouwe read]] It Ferdrach fan Ribemont fan 880 wie it lêste ferdrach oangeande it ferpartsjen fan it Frankyske Ryk. It wie tekene troch de Eastfrankyske of Dútske kening Loadewyk de Jongere en de Westfrankyske keningen Loadewyk III en Karloman fan Frankryk. Nei it ferstjerren fan de Westfrankyske kening Karel de Keale hie Loadewyk de Jongere de freonskip mei Karel syn opfolger Loadewyk de Stammerder befêstige mei it Ferdrach fan Foeren yn novimber 878. De twa neven seine inoar ta dat hja de opfolging troch harren soannen respektearje soene. Dat ferdrach kaam ûnder bedriging doe't yn april 879 Loadewyk de Stammerder ferstoar. In ôffurdiging ûnder lieding fan biskop Joaselyn fan Parys, dy't letter ek de beskermer fan de stêd tsjin ynfallen fan de Wytsingen wie, nûge Loadewyk de Jongere út en nim it bestjoer oer West-Frânsje oer. Om't syn frou Luitgard dat idee ek stipe, foel Loadewyk West-Frânsje yn. Hy berikte Ferdun, mar luts werom doe't de soannen fan Loadewyk de Stammerder: Loadewyk III fan Frankryk en Karloman fan Frankryk harren diel fan Midden-Frânsje oan him opjoegen. Njonkelytsen rôp Bosso fan de Provâns, in ealman besibbe oan de Karolingen, himsels út ta kening fan de Provâns. Ek de Wytsingen setten fannijs út ein mei harren ynfallen. Om dit driigjen boppe te stean, besleaten de Karolingyske keningen harren skeel fansiden te setten en meiïnoar op te arbeidzjen. Hja moeten yn Ribemont, yn it hjoeddeiske departemint Aisne yn it noarden fan Frankryk. Yn ruil foar de neutraliteit fan Loadewyk de Jongere, befêstigen de keningen fan Frankryk dat it part fan Loataringen en Fryslân dat hja sûnt it Ferdrach fan Meerssen yn besit hiene, no fan Loadewyk de Jongere wie en sa koene hja frij optsjen tsjin Bosso. De grins tusken Frankryk en it Hillige Roomske Ryk is oant yn de Lette Midsiuwen hast nea feroare west. Eardere Frankyske ferdielings wiene:
Klonen (software)
Klonen is it meitsjen fan in ien-op-ienkopy fan de fêste skiif nei help fan in dêrfoar geskikt programma.
Dat wurdt bygelyks tapast by it ynrjochtsjen fan in kompjûterlokaal. De systeembehearder ynstallearret earst ién systeem. Dêrnei wurdt de fêste skiif kloond nei de oare pc’s yn it lokaal. Dat kin streekrjocht, troch de orizjinele skiif njonken in lege yn deselde kast te setten. Mar meast wurdt fan de orizjinele skiif earst in image makke. Dat is in komprimearre bestân dêr’t de orizjinele skiifynrjochting út rekonstruearre wurde kin. Dy image wurdt op it lokale netwurk set en dêrútwei distribuearre.
Programma’s dêr’t in ûnder Microsoft Windows draaiend systeem mei kloond wurde kin binne ûnder oare Norton Ghost en Drive Image fan Symantec. Mac OS X-brûkers kinne harren opstartskiif folslein wurkjend klone mei it fergese (donationware) Carbon Copy Cloner fan Bombich Software.
Ferline
It ferline is de tiid dy't west hat. Yn 'e lineêre tiidsopfetting is it alles foarôfgeande oan it hjoed, wêrby't it hjoed begrepen wurde moat as it momint 'no'. It tsjinstelde fan it ferline is de takomst, alles nei it momint 'no'. Dat momint skoot oanhâldend op by it ferline wei en nei de takomst ta; wat juster (of sels in momint lyn) noch takomst wie, is no alwer ferline. Alles mei-inoar dat yn it ferline bard is, neamt men de skiednis. De stúdzje fan de skiednis is de skiedkunde. Oare tûken fan de wittenskip dy't har mei it ferline dwaande hâlde, binne bgl. argeoastronomy, argeology, geology, kosmology, paleöntology, paleobotany, paleogeografy en paleoklimatology. Alles dat bestiet, hat in eigen ferline. Minsken witte fan harren eigen ferline troch harren ûnthâld, dêr't se oantinkens oan dat ferline yn opslane. Yn bredere sin is troch skiedskriuwing it ferline fan (dielen fan) 'e wrâld skriftlik fêstlein sûnt de tiid dat minsken it skrift ûntwikkele hawwe.
Kralebeurske
thumb|Kralebeurske thumb|ôfbyld fan in kralebeurske op in skilderij fan Joshua Reynolds út 1774 In kralebeurske is in beurske, ponkje of budel dy ’t fan kraaltsjes makke is.
De beurskes hienen in grut ferskaat oan blommotiven mar der waarden ek wol beroppen, bouwurken, lânskippen en bistefigueren útbylde. As symbolyk waarden faak sinnebyldige ôfbyldings as anker, pylk, kaai, hert en krús tapast. De brûkte motiven wiene ek bûn oan de tiid. Sa waarden yn de Biedermeiertiid de kralenbeurskes opgnist mei blommen, letter waarden ek motiven yn art deco styl brûkt.
Bûgel
De bûgel fan de beurskes kin yn ferskate maten makke wêze fan nikkel, sulver of in mingsel dêrfan lykas alpaca dat yn Dútslân ûntstie. Neist bûgels mei kontoeren hienen se ek faak gravearre ornamintsjes.
Technyk
Eins elke hânwurktechnyk kin mei kralen dien wurde, lykas weve, gympe, knoopje, frivolité, bordueren en kantklossen, mar faak moatte de kraaltsjes earst reaun wurde. Earst wurde lytse kraaltsjes neffens telpatroan op in lange trie reaun. Elke stek is by it breidzjen in kraal. Beurskes en taskes kinne út ien stik breide wurde of út foar- en in efterside dy ’t letter oan elkoar setten wurde. It rûnbreidzjen wurdt meast dien mei fiif tinne breidspriemmen wêrtroch ‘t de foar- en efterkant elk op twa priemmen steane. Nei it ôfwurkjen en it ynsetten fan de fuorring wurdt it gehiel oan de draachbûgel fêstmakke. Oan de ûnderside fan de beurskes waarden soms franjes makke.
Echte blomkoalkwabben
De echte blomkoalkwabben (Latynske namme: Rhizostoma) foarmje in skaai fan 'e stamme fan 'e netteldieren (Cnidaria), de klasse fan 'e skiifkwabben (Scyphozoa), de ûnderklasse fan 'e echte skiifkwabben (Discomedusae), it skift fan 'e blomkoalkwabeftigen (Rhizostomae) en de famylje fan 'e blomkoalkwabben (Rhizostomatidae).
Ta dit skaai hearre trije soarten kwabben, dy't wrâldwiid foarkomme yn tropyske en subtropyske seeën, en hjir en dêr ek yn koelere, tuskenbeiden wetters.
Kommentator
In kommentator is yn 'e sjoernalistyk in persoan dy't op 'e radio of tillefyzje syn sjenswize op 'e aktualiteit jout. Foarhinne waard soks faak dien yn 'e foarm fan in radiokollumn, wêryn't alle nijs behannele en yn konstekst pleats waard, bgl. troch de bekende G.B.J. Hiltermann. Tsjintwurdich binne kommentators earder saakkundige persoanen dy't yn aktualiteiterubriken derby frege wurde om útlis ta jaan oer ien beskaat nijsûnderwerp.
Ferkundigingskatedraal (Voronezj)
De Ferkundigingskatedraal (Russysk: Благовещенский собор, Blagovesjtsjenski sobor) is in russysk-otterdokse katedraal yn Voronezj, Ruslân. De katedraal is fan 1998 oant 2009 yn russysk-byzantynske styl boud en heart ta de grutste otterdokse tsjerken fan it lân.
Skiednis âlde Ferkundigingskatedraal
Sûnt 1620 stiet der al in houten Ferkundigingstsjerke yn Voronezj, guon ûndersikers geane lykwols út fan it jiertal 1586, doe't de stêd stifte waard. Yn 1682 waard it bisdom Voronezj stifte en de earste biskop fan it bisdom, de yn 1832 troch de Russysk-Otterdokse Tsjerke hillich ferklearre Mitrofan, woe in stiennen katedraal bouwe litte. Fanwegen brek oan jild moast de bou útsteld wurde en liet de biskop de âlde katedraal renovearje, mar mei stipe fan patriarch Joachim (1620-1690) slagge it de biskop om yn 1684 dochs mei de bou útein te setten. Yn 1692 koe de katedraal ynwijd wurde. De biskop ferstoar yn 1703 en waard yn de tsjerke begroeven. Al gaueftich nei de dea fan Mitrofan waard de tsjerke al brekfallich troch fersakking en moast der nijbou plakfine yn de jierren 1718-1735. De bou fan in 74,5 meter hege klokketoer folge yn 1828. Yn de rin fan de tiid waard de katedraal as ûnderdiel fan it Mitrofanov-kleaster ferskate kearen ferboud en fergrutte.
Ofbraak
Nei de oktoberrevolúsje waard de katedraal yn 1922 oerdroegen oan de Libbene Tsjerke en op 20 augustus 1929 foar alle tsjinsten sletten nei't de reliken fan Mitrofan yn beslach nommen waarden en ferhûzen nei it regionale museum fan de stêd. Dy sluting waard troch de bolsjewiken fierd mei in muzykfestival op it plein fan de katedraal troch alle orkesten fan de stêd revolúsjonêre muzyk spylje te litten.
Yn de Twadde Wrâldkriich waard de katedraal foar in grut part by gefjochten tusken de Dútske besetter en Sovjet-troepen fernield, wêrtroch de katedraal yn in ruïne feroare. Nei de oarloch fûn yn de jierren 1950 de ôfbraak plak. Tsjintwurdich stiet op it plak fan de âlde Ferkundigingskatedraal it haadgebou fan de Universiteit fan Voronezj. Sûnt 1948 ferfong de net sa grutte Foarbeatsjerke jierrenlang de Ferkundigingskatedraal as katedraal fan it bisdom.
De hjoeddeiske katedraal
Oan it ein fan de jierren 1990 waard it jimmeroan needsaakliker om in nije en gruttere katedraal te bouwen. It ûntwerp foar de nijbou waard levere troch de arsjitekt Vladimir Petrovitsj Sjevelev. It oansjen fan de katedraal hat wat fan de yn de jierren 1930 ferneatige Vladimir-katedraal fan Voronezj, dy't eartiids troch ien fan de learlingen fan de ferneamde arsjitekt Konstantin Thon boud wie.
De katedraal hat in hichte fan 85 meter en it heechste punt is 97 meter. It is de op twa nei grutste otterdokse tsjerke fan it lân en ien fan de heechste otterdokse tsjerken fan de wrâld. De bou fûn plak fan 1998 oant 2009.
It lizzen fan de earste stien fûn plak op 28 augustus 1998 op de dei dat de himelfeart fan Marije troch de otterdokse tsjerken betocht wurdt. Op 15 novimber 1998 wijde patriarch Aleksi II de grûn doe't er in besite brocht oan de stêd.
De iepening fan de katedraal fûn plak op 6 desimber 2009. Yn it ramt dêrfan wiene der tagelyk grutte stedsfeesten, dêr't in soad minsken oan meidiene. In dei earder brocht in prosesje brocht de reliken fan de hilligen Mitrofan fan Voronezj, Sint-Tichon en de hillige martler en aartsbiskop Pjotr (1878-1929) oer fan de âlde Foarbeakatedraal nei de nije Ferkundigingskatedraal. Op 18 septimber 2011 fersoarge de patriarch fan Moskou en hiel Ruslân, Kyril, de grutte wijing fan de Ferkundigingskatedraal.
Yn de katedraal is plak foar 6.000 minsken. Sûnt 2003 stiet foar de katedraal in brûnzen monumint foar biskop Mitrofan.
Andringastate (Akkrum)
thumb|Andringastate yn 1722 Andringa State wie in state oan de súdwestkant fan de Terptsjerke yn Akkrum. Op it steed binne letter huzen boud.
De Andringa’s
Andringastate, besuden de ‘Meyne sloot, wurdt yn 1470 neamd as Andringha en yn 1563 as Andringa saete. Yn in oarkunde fan 1477 wurdt skreaun oer in Andringa-brêge en in Andringa jet off gat by Akkrum. By in skôging fan de Leppa dyk yn 1570 wurdt dy oarkunde troch Kempe Syuerts oan de hearen toand. Op grûn hjirfan moat hy ûnder oaren de dyk dy ’t fanôf it Andringa-jet nei it suden rint ûnderhâlde moat tsjin ‘het wroeten vanden verckens ende onnutte drifte van beesten’. Stamheit fan de Andringa’s is Tyard Andringa. Ut it opskrift fan syn segel, tiaert: iorrot: sun, docht bliken dat yn heit in Jorrit wie. It minder goed te lêzen segel fan Jorard Andringa ''ioret. ho(ttek?)a. son'', liket te wizen op in heitenamme 'Hotteka', 'Hotze'. Jorard neamt yn syn testamint Tyard 'myn broer', mar troch de ûngelikense heitenammen soe it gean ginne om healbruorren. It soe ek wêze kinne dat Jorard it segel fan syn heit brûkte, dit segel liket wat styl oangiet ek âlder as dat fan Tyard te wêzen. It wapen op beide segels bestiet út in twakoppige earn.
It Andringa-lien
In soad leden fan de haadlingenfamylje Andringa yn Akkrum wiene tsjerkefâd fan Akkrum. Yn 1453 wie Tyard Jorrits Andringa grytman. Hy stifte yn Akkrum in prebinde, it Andringa-lien. Hjirfoar waard it lân fan Andringastate ôfsplitst. De Andringa’s wiene leauwige minsken. Yn 1470 skinke Jorard Andringa en Janke Andringa, kleasterlinge yn Floorencamp (Aldekleaster), en oaren it Kijflant tusken Rodera en Andringha oan it Kleaster Ealsum, sadat der missen foar harren lêzen wurde sille. Tyard syn soan Jorert hie gjin bern en makke yn 1476 syn testamint. Syn erfgenamten binne de soan en dochter fan syn broer en de trije soannen fan in Watze. Fierders krije her Hoytien, myn meech, … ende siin twa sesteren, alle trije geastliken, in legaat taskikt. Omdat dy in generaasje jonger binne, soene it allegear (heal)omkesizzers fan Jorard wêze kinne. Jorard die grutte skinkings oan ferskate religieuze ynstellings en betocht dêrby ek de prebinde dy syn heit Tyard stifte hie. It lêste fûns krige ûndermear in huys ende steed, as Garbrich, syn frou dêr net langer wenje wolle soe. Boppedat hy hy earder al 24 pûnsmiet lân oan it kleaster Ealsum skonken by wize fan memoarjefundaasje. Fierders neamde hy yn syn testamint Dychuystera gued, nei alle gedachten by Dykhústersyl. Ek Jenka Douwema en dy syn soan Douwe skonk hy yn syn testamint lân: ûndermear yn Liweringa gued, nei alle wierskyn Ludringa.
Dongstruier
thumb|Nijmoadrige dongstruier thumb|Dongstruier yn 1954 In dongstruier wurdt brûkt om rûge dong, kompost of ôfeart (foerôffal) oer gers- of boulân te fersprieden. De dongstruier wurdt troch in trekker lutsen. De boaiem fan de dongstruier, en de skûpenas, dy't oan de efterkant fan de dongstruier sit, wurde oandreaun troch de ôftakas fan de trekker. De boaiem fan de dongstruier wurdt mei keatlings nei efteren treaun, sa't de ynhâld fan de struier tsjin de skûpenas treaun wurdt. Om't dy as tige hurd draait, wurdt de dong oer it lân ferspraat.
Shakopee (Minnesota)
Demografy
Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2010 wie doe fan 'e befolking fan Shakopee 6,8% âlder as 65 jier en 30,2% jonger as 18 jier. Fierders bestie 27,4% fan 'e húshâldings út ien persoan, wylst neffens âldere gegevens, fan 'e folkstelling fan 2000, doe 3,5% fan 'e befolking ûnder de earmoedegrins libbe. Wat de etnyske opbou fan 'e befolking oangiet, dy wie yn 2010 sa: 69,2% blanken; 10,3% Aziaten; 7,8% Latino's; 4,3% swarten; 1,2% Yndianen; 7,2% oaren of fan mingd etnysk komôf.
Lofthaven Skiphol
Lofthaven Skiphol is de grutste lofthaven fan Nederlân. Nei Londen Heathrow, Parys-Charles de Gaulle, Frankfurt am Main en Istanbûl Atatürk is it de fyfde drokste lofthaven fan Jeropa. Skiphol leit yn 'e gemeente Haarlimmermar, sa'n 15 kilometer besúdwesten Amsterdam.
Skiphol is de thúshaven fan 'e Nederlânske loftfeartmaatskippijen Arke, Corendon Dutch, KLM, KLM Cityhopper, Martinair Cargo en Transavia. Fierders is it in hub fan 'e bûtenlânske loftfeartmaatskippijen Delta Air Lines, easyJet en Vueling. De lofthaven leit inkelde meters ûnder seenivo en hat seis start- en lâningsbanen. Op it plak dêr't Skiphol no leit, hat earder it doarp Ryk lein. De namme "Skiphol" wurdt ek brûkt as plaknamme, krekt as Skiphol-East en Skiphol-Ryk.
De lofthaven is eigendom fan 'e Skiphol-Groep (formele namme: "N.V. Luchthaven Schiphol"), mei as oandielhâlders de Nederlânske Steat, gemeente Amsterdam en gemeente Rotterdam.
Tal passazjiers en fleanbewegings
Op Skiphol startte en lâne it folgjend tal fleanmasines:
Afina Goudschaal
Afina Catharina Gesina Goudschaal (Roan, 23 febrewaris 1877 – De Haach, 10 febrewaris 1956) wie in Nederlânske keunstskilder.
Goudschaal wie in dochter fan de predikant Johan Bernhard Goudschaal (1835 -1910) en Catharina Arnhem Koning Uilkens (1837 -1908). Se folge in oplieding oan Akademy Minerva yn de stêd Grins, dêr 't se les krige fan ûnder oaren Ferdinand Oldewelt en Dirk de Vries Lam. By it hûndertjierrich bestean fan de akademy yn 1897, krige se de brûnzen medalje yn de frouljusklasse. Alida van Houten helle de sulveren medalje.
Fan 1911 ôf wenne en wurke Goudschaal yn De Haach, se waard lid fan de Haachske Keunstrûnte. Se krige bekendheid as miniatuerskilderes; se makke portretten yn miniatuer op ivoar, wêrûnder in searje fan de keninklike famylje.
Goudskaal ferstoar yn 1956 yn De Haach, fjirtjin dagen foar har njoggenensantichste jierdei, en waard kremearre yn Velsen.
Jalke Klijnsma
Jalke Klijnsma (Eastersee, 2 augustus 1912 – Beilen, 22 desimber 1984) wie in Nederlânsk politikus út namme fan de CHU.
Hy waard yn de gemeente Lemsterlân berne as soan fan smid Wiebe Klijnsma (1884-1952) en Ytje van den Bos (1885-1962). Hy begûn syn amtlike karriêre yn 1930 as folontêr by de gemeentesekretary fan Sleat en waard dêr letter oansteld as amtner op de sekretary. Yn 1936 gyng er as adjunkt-kommys oan 'e gong by de gemeente Lemsterlân. Dêr promovearre er ta kommys. Yn 1946 makke er de oerstap nei de gemeente Krommenie dêr't er it brocht ta haadkommys. Yn 1953 kaam er werom yn Fryslân út reden fan syn beneaming ta gemeentesekretaris fan Hemelumer Oldephaert en Noordwolde. Fan maart 1958 ôf wie Klijnsma de boargemaster fan Sleat. Yn 1971 gyng er mei sykteferlof en yn 1972 krige er ûntslach. Klijnsma ferstoar ein 1984 op de âlderdom fan 72 jier.
Krijn van den Helm
thumb|175px|Krijn van den Helm Krijn van den Helm (Amersfoart, 1912 - dêre, 25 augustus 1944) wie in kommys by de Belêstingtsjinst fan efterinoar Amersfoart, De Haach en Ljouwert en fersetsman yn de Twadde Wrâldkriich.
Foar de oarloch wie Van den Helm antymilitarist. Yn de maaiedagen fan 1940 hat er fochten oan de Grebbeliny. Hy hie letter yn 'e oarloch ûnder oaren te meitsjen mei it wurk fan de L.O.. Van den Helm wie sûnt healwei 1943 lieder fan de KP Fryslân oant july 1944, tegearre mei Pieter Wijbenga. Beide mannen waarden opfolge troch Piet Oberman.
Van den Helm is op 25 augustus 1944 op syn ûnderdûkadres yn Amersfoart deasketten troch de Nederlânske SD-er Pieter Johan Faber, dy't ûnder oaren dêrfoar op 10 july 1948 de kûgel krige.
Yn Ljouwert hawwe in strjitte en in skoalle ta syn oantins syn namme krigen. thumb|left|175px|[[Keninginne Juliana ûntbleatet in plakette ta oantins fan Van den Helm. Ljouwert, 15 april 1970]]
Aïcha Marghadi
Libben en karriêre
Marghadi waard yn 1977 berne yn Ouarzazate, in stêd yn it Atlasberchtme fan sintraal Marokko, mar groeide op yn it Noardhollânske Lutjewinkel. Nei in stúdzje public relations en kommunikaasjekunde yn Amsterdam sette hja útein mei in karriêre yn 'e sjoernalistyk. Yn 't earstoan wurke hja û.m. by it parseburo Novum Nieuws, de lokale sindmachtigde SALTO Omroep Amsterdam en de radiostjoerder FunX.
Yn 2004 kaam Marghadi op 'e sportredaksje fan 'e Amsterdamske stjoerder AT5. Fan 2007 oant 2011 presintearre se dêr ferskate jierren efterinoar it nijs, en ûntjoech har sa ta ien fan 'e gesichten fan 'e stjoerder. Sûnt oktober 2010 presintearre hja dêrnjonken in stikmannich dagen yn 'e wike it sportsegmint fan it lanlike NOS Sjoernaal, yn ôfwikseling mei Toine van Peperstraten, Henry Schut, Dione de Graaff, Jack van Gelder, Mart Smeets, Tom Egbers en Jeroen Stomphorst. Nei't se yn 2011 by AT5 weigien wie, presintearre Marghadi op 'e nasjonale tillefyzje ek útstjoerings fan Studio Sport, it sportprogramma fan de NOS. Yn septimber 2012 makke hja bekend by de NOS wei te gean, mei om't hja yn ferwachting wie fan har twadde bern. Marghadi waard by de NOS opfolge troch Rivkah op het Veld en Sjoerd van Ramshorst.
Aïcha Marghadi is skieden en hat twa bern. Hja is de suster fan Mustafa Marghadi, dy't NOS op 3 presintearret en foarhinne ek NOS Headlines en Het Klokhuis die.
Bloedsomrin
thumb|right|Bloedsomloop by de minsk. Read: bloedfetten mei in protte soerstof yn it bloed, blau: bloedfetten mei soerstofearm bloed. It bloedfettestelsel of de bloedsomrin by de minsk is it sletten systeem fan fetten dêr't it bloed trochhinne streamt. Der binne twa bloedsomrinnen, de lytse en de grutte. De fetten ferbine it hert en de organen en soargje foar de oanfier fan soerstof en fiedingsstoffen en foar de ôffier fan ôffalstoffen lykas koalstofdiokside. De bloedsomrin soarget ek foar sirkulaasje fan hormoanen en ôfwarstoffen en waarmte.
It fettestelsel is it gehiel fan bloedfetten yn it lichem. Dat stelsel is opdield yn de oanfierende slachieren (arterieel stelsel) en de ôffierende ieren (feneusk stelsel). De grutste mannichte bloed hawwe de ieren. Yn it ierstelsel is de bloeddruk relatyf leech. Yn de slachieren (arteriën) sit in relatyf lyts part fan it bloed, mar dêr hearsket in folle hegere druk. Dat is de bloeddruk dy't by de dokter metten wurdt. Om reden fan dy hege druk kin by in slachierlike blieding rillegau in soad bloed ferlern wurde en dy't ta de slimme tastân shock late kin.
Cuvierblomkoalkwab
De cuvierblomkoalkwab of Cuviers blomkoalkwab (Latynske namme: Rhizostoma cuvieri, soms stavere as Rhizostoma cuvierii) is in netteldier út 'e klasse fan 'e skiifkwabben (Scyphozoa), de famylje fan 'e blomkoalkwabben (Rhizostomatidae) en it skaai fan 'e echte blomkoalkwabben (Rhizostoma).
Der is net in protte oer dizze soarte kwab bekend. De cuvierblomkoalkwab waard foar it earst wittenskiplik beskreaun yn 1810, troch de Frânske seebiologen François Péron en Charles Alexandre Lesueur. Dizze soarte is nau besibbe oan 'e folle bekendere seepoddestoel (Rhizostoma pulmo).
Krieë Yndianereservaat
It Krieë Yndianereservaat (Ingelsk: Crow Indian Reservation) is it reservaat fan 'e federaal erkende Krieë Stamme (Crow Tribe) yn it suden fan 'e Amerikaanske steat Montana. Dit reservaat waard yn 1868 stifte as útfloeisel fan it twadde Ferdrach fan Fort Laramie. It omfiemet û.m. it Nasjonaal Monumint Slachfjild oan de Little Bighorn, ien fan 'e wichtichste toeristyske trekpleisters fan Montana. Behalven de Slach oan de Little Bighorn, yn 1876, fûn op it grûngebiet fan it reservaat yn 1887 ek de Krieë-Oarloch plak. Neffens offisjele gegevens fan 'e Amerikaanske folkstelling út 2000 wennen der doe likernôch 6.900 minsken yn it reservaat. It haadplak is it doarp Crow Agency.
Geografy
It Krieë Yndianereservaat leit yn it súdlike part fan 'e Amerikaanske steat Montana, en omfiemet benammen dielen fan 'e countys Big Horn en Yellowstone, mei bûtenreservaatsk beheargebiet yn Treasure County. De stêd Billings leit likernôch 16 km noardwestlik fan it reservaat. It Krieë Reservaat hat in totaal oerflak fan 9.340,9 km², wêrfan't 9207,3 km² út lân en 133,6 km² út wetter bestiet. Dêrmei is dit Yndianereservaat it grutste yn Montana en it op fjouwer of fiif nei grutste fan 'e Feriene Steaten (ôfhinklik fan 'e fraach oft it oerflak oan wetter meirekkene wurdt wikselet it fan plak mei it Standing Rock Yndianereservaat yn 'e Dakota's).
It Krieë Yndianereservaat omfiemet de noardlike úteinen fan it Bighorn-berchtme, it Wolveberchtme en it Pryor-berchtme. De rivier de Bighorn streamt der fan it suden út trochhinne en floeit by Hardin, oan 'e grins fan it reservaat, gear mei de Little Bighorn. Yn it suden grinzget it reservaat oan 'e steat Wyoming, en yn it easten oan it Noardlike Sjajinne Yndianereservaat. Yn it súdwesten wurdt it Krieë Reservaat djip ynsnien troch it Bighorn Canyon Nasjonaal Rekreaasjegebiet, dat ûnder tafersjoch stiet fan 'e Amerikaanske National Park Service. It haadplak fan it reservaat is it doarp Crow Agency, dat yn deunby de noardgrins leit.
Binnen de grinzen fan it Krieë Reservaat leit ek it Nasjonaal Monumint Slachfjild oan de Little Bighorn, it plak dêr't op 25 juny 1876, as ûnderdiel fan 'e Grutte Sû-Oarloch fan 1876, de ferneamde Slach oan de Little Bighorn útfochten waard tusken it Amerikaanske 7e Kavaleryrezjimint fan luitenant-kolonel George Armstrong Custer oan 'e ien kant en in Yndiaanske koälysje fan Lakota, Noardlike Sjajinnen en Noardlike Arapaho ûnder lieding fan 'e opperhaden Sittende Bolle en Mâl Hynder oan 'e oare kant. Dy fjildslach rûn út op in grutte oerwinning foar de Yndianen. (By dit barren fochten ek guon Krieën mei, mar oan 'e side fan Custer, mei't hja as ferkenners tsjinst nommen hiene yn it Amerikaanske Leger.)
Skiednis
It Krieë Yndianereservaat waard yn 1868 neffens de ôfspraken fan it twadde Ferdrach fan Fort Laramie foar de Krieën oprjochte. Yn it lêste fearn fan 'e njoggentjinde iuw setten de measten fan harren har dêr nei wenjen. Oarspronklik wie it reservaat in stik grutter, en fan 1869 oant 1874 wie it Yndiaansk agintskip fan it Buro fan Yndiaanske Saken (BIA) fêstige yn Fort Parker, op in lokaasje sa'n 13 km eastlik fan wêr't no Livingston (Montana) leit. Yn it reservaat setten de Krieën harren fierhinne nomadyske libbenswize fuort, ek al brocht harren dat út en troch yn botsing mei harren tradisjonele fijannen, de Lakota, dy't de it streamgebiet fan 'e Powderrivier behearsken.
Yn 1884 late de kolonisaasje fan it lân om it Krieë Reservaat hinne ta de twadde en definitive ferhuzing fan it Yndiaanske agintskip, diskear mear as 160 km nei it easten ta, dêr't der úteinlik it doarp Crow Agency omhinne groeide. Yn 1887 fûn yn dyselde krite de Krieë-Oarloch plak. Yn 1918 organisearren de Krieën in grutte pow-wow om harren eigen kultuer út te dragen, en nûgen dêr ek oare stammen foar út. Dizze gearkomste, dy't bekendstiet as de Krieë-Merke (Crow Fair) wurdt tsjintwurdich, noch hieltyd mei dielname fan oare Yndiaanske folken, op jierlikse basis holden yn it trêde wykein fan augustus. It hat him ûntjûn ta ien fan 'e wichtichste Yndiaanske gearkomsten fan 'e Grutte Flakten.
Demografy
Neffens gegevens fan 'e Amerikaanske folkstelling fan 2000 hie it Krieë Reservaat doe 6.894 ynwenners. Dêrûnder binne sa'n 6.600 etnyske Krieën, mei't der ek lytse oantallen blanken en Latino's binnen de grinzen fan it reservaat wenje. De befolkingstichtens yn it Krieë Reservaat leit op 0,7 minsken de km². De grutste wenkearn is it haadplak Crow Agency, dat in befolking fan goed 1.600 ynwenners hat.
Michelle Tucker
Michelle Tucker, echte namme: Lauren Nicole Woods (Oakland (Kalifornje), 16 febrewaris 1983), is in rêstend Amerikaansk neakenmodel en pornografysk aktrise fan etnysk Afro-Amerikaansk komôf. Hja hat ek wol gebrûk makke hat fan 'e artystenamme Africa. Tucker sette yn 2005 útein mei in wurkpaad yn 'e Amerikaanske pornoyndustry en spile yn in stikmannich films. Yn 2006 beëinige se har karriêre as pornoaktrise.
Libben en karriêre
Tucker waard yn 1983 berne yn Oakland, yn it noarden fan 'e Amerikaanske steat Kalifornje. Yn 2005, doe't se 22 jier wie, makke se har debút yn in pornografyske film. Dêrby foel se benammen op fanwegen har grouwe stuten.
Neffens de Internet Adult Film Database (IAFD) spile Tucker dêrnei yn krapoan tritich films, û.m. foar sokke foaroansteande labels as Hustler Video, Evil Angel en New Sensations. Ek wurke se wol foar minder bekende studio's, wêrûnder Black Ice, West Coast Productions en Afro-Centric Productions. Teffens wie se in protte yn 't spier foar pornowebsiden op it ynternet, yn 't bysûnder foar BangBros.
Under har karriêre as pornoaktrise wurke Tucker gear mei kollega-aktrises as Candace Von en Lexi Cruz, en hie se manlike tsjinspilers as Brian Pumper, J.T. Money, Marco Banderas en T.T. Boy. Nei in foech jier loek Tucker har yn 2006 út 'e Amerikaanske pornoyndustry werom.
Lichemsskaaimerken
Michelle Tucker is swart, mei brune eagen en swart hier dat troch fervjen of mooglik fanwegen ferkleuring troch de sinneskyn fan boppen brún is. Neffens har offisjele opjefte is se 1.80 m lang, mei in gewicht fan 77 kg, en in natuerlike kupmaat 34B. Behalven piercings troch har earlellen hat Tucker ek in nâlpiercing. Dêropta hat se twa tatoeaazjes: in lytsenien op har rjochterskouderblêd en yn it grut de omtrek (kustline) fan it wrâlddiel Afrika op har rjochterstút.
Shakopee Mdewakanton Yndianereservaat
It Shakopee Mdewakanton Yndianereservaat (Ingelsk: Shakopee Mdewakanton Indian Reservation) is it reservaat fan 'e federaal erkende Shakopee Mdewakanton Dakota Mienskip (Shakopee Mdewakanton Dakota Community) yn 'e Amerikaanske steat Minnesota.
Geografy en demografy
It reservaat leit yn it suden fan 'e steat, yn Scott County, súdwestlik fan twillingstêden Minneapolis en Sint-Paul. Feitliks leit it binnen de beboude kom fan 'e stêden Prior Lake, dêr't it haadkertier fan 'e stamme fêstige is, en Shakopee, dat neamd is nei trije achttjinde- en njoggentjinde-iuwske opperhaden fan 'e stamme dy't allegearre fan Šakpe (útspr.: ['ʃakpe]) hieten. Neffens offisjele gegevens fan 'e Amerikaanske folkstelling fan 2010 wennen der doe 658 minsken yn it reservaat, dat in oerflak hat fan mar in goede 8 km².
Skiednis
It Shakopee Mdewakanton Reservaat waard yn 1886 oprjochte foar it restant fan 'e Mdewakanton, in stamme fan 'e Eastlike Dakota, dat yn 'e omkriten fan Scott County oerbleaun wie nei de deportaasjes nei it westen ta dy't folge wiene op 'e bloedige Dakota-Oarloch fan 1862. Yn 't earstoan wie dat reservaat mar 1 km² grut, en fral de earste trijefearns iuw hong it bestean yn it reservaat fan krapte en earmoede oaninoar.
Ekonomy
De ekonomyske sitewaasje begûn lykwols te feroarjen yn 1982, doe't de Shakopee Mdewakanton Dakota Mienskip yn syn reservaat, dat bûten it Minnesotaanske steatsferbod op gokken falt, in eigen bingohal oanlizze liet, de Little Six Bingo (šakpe is nammentlik Eastlik Dakota foar "seis"). Meitiid groeide de bingohal út ta in wier kasino (it Little Six Casino), en yn 1992 boude de stamme nòch in kasino, it Mystic Lake Casino Hotel. Dêr streamt it jild mar binnen, en hjoed de dei hawwe de SMDM en syn beide kasino's mei-inoar 4.200 wurknimmers, en binne se de grutste wurkjouwer fan Scott County.
Njonken gokpaleizen hat de stamme ek yn oare dingen ynvestearre, lykas in eigen winkelsintrum, in terrein mei opslachboksen, in keunstiisbaan, in fitness-sintrum, in wetterbottelderij, in golfbaan en in miljeufreonlike recyclingfasiliteit. Fierders docht de SMDM in protte oan goeddiedichheid: yn 'e tweintich jier tusken 1992 en 2013 joegen se krapoan $272 miljoen oan goede doelen, wêrûnder $29 miljoen allinnich al yn 2012. Teffens fungearret de SMDM foar oare Amerikaanske stammen as in soarte fan bankier; sa hat men foar $61 miljoen dollar útstean by de Red Lake Naasje fan noardlik Minnesota.
Haadfrou (opperhaad)
Haadfrou (Ingelsk: Woman Chief; noardlik Montana, ±1806 – Fort Union (Montana), 1854) wie in froulik kriger en opperhaad fan 'e Krieën (Crow), in Yndiaansk folk fan 'e Grutte Flakten fan Noard-Amearika. Hja wie al ier ynteressearre yn tradisjoneel manlike aktiviteiten, en ûntjoech har yn 'e twadde helte fan 'e 1840-er en de earste helte fan 'e 1850-er jierren ta ien fan 'e ynfloedrykste lieders fan 'e Krieën. Haadfrou loek frijwat de belangstelling fan blanke ûntdekkingsreizgers. Mooglik is sy deselde as 'Dinneblêd' (Pine Leaf), dy't beskreaun waard yn it histoarysk net betrouber achte ferslach fan James Beckwourth.
Libben
Haadfrou moat om 1806 hinne berne wêze yn it noardlike diel fan wat letter de Amerikaanske steat Montana wurde soe. Har bertenamme is net oerlevere, mar hja hearde ta it folk fan 'e Gro Wânt (Gros Ventre). Mei tsien jier waard hja finzen nommen doe't har kamp oerfallen waard troch de Krieën (Crow), dat tradisjonele fijannen fan 'e Gro Wânt wiene. Neitiid waard se adoptearre troch in Krieske kriger, dy't har fierder grutbrocht as in Krie-Yndiaanse.
Fan it begjin ôf oan liet Haadfrou belangstelling blike foar tradisjoneel manlike aktiviteiten. It ôfwiken fan 'e tradisjonele geslachtsrol is in ferskynsel dat geregeldwei foarkaam (en noch foarkomt) yn 'e kultueren fan 'e Yndianen fan Noard-Amearika, by bern fan beide geslachten. Sokke persoanen wurde twigeasten neamd, mar oars as oare froulike twigeasten klaaide Haadfrou har net as man. Har pleechheit, dy't nei't it skynt troch ferstjerren of kriichsfinzenskip syn soannen ferlern hie, moedige har oan om kriger te wurden. Haadfrou blonk út yn hynsteriden, sjitten mei pylk-en-bôge en it slachtsjen fan krekt sketten bizons. Doe't har heit stoar, naam sy it liederskip fan syn tipy (húshâlding) oer.
As kriger wûn Haadfrou in reputaasje fan moed en feardichheid by in oerfal fan 'e Swartfuotten op in fort dêr't sawol Krieën as blanke kolonisten har taflecht socht hiene. Dêrby fersloech se ferskate fijannige krigers yn hân-tsjin-hângefjochten, en wie it har bydrage oan 'e striid dy't it tij kearde. Neitiid stalde se sels in troep krigers gear, wêrmei't se oerfallen útfierde op delsettings fan 'e Swartfuotten en in protte hynders stiel en skalpen naam. Foar har dieden waard Haadfrou as oarlochsopperhaad fan 'e Krieën akseptearre yn it fermidden fan 'e ried fan opperhaden, wêrby't har de namme 'Haadfrou' jûn waard. Uteinlik klom se op ta de trêde yn rang fan 'e 160 leden fan 'e ried. Fierders troude se mei fjouwer froulju, wat har rykdom en prestiizje flink fergrutte.
Identifikaasje mei 'Dinneblêd'
James Beckwourth, dy't yn 'e 1820-er jierren mank de Krieën ferbleau, skreau yn syn autobiografy oer in froulike Krieske kriger mei de namme Dinneblêd (Ingelsk: Pine Leaf; Kriesk: Bar-chee-am-pe), dy't mooglik deselde wie as Haadfrou. In protte details fan it libben fan Dinneblêd komme oerien mei wat út oare boarnen bekend is fan it libben fan Haadfrou, al liket Beckwourth syn ferhaal sterk oerdreaun as it net alhiel út 'e tomme sûgd is. Hy woe hawwe dat Dinneblêd in formidabel kriichster wie, dy't sward hie en deadzje hûndert fijannen ear't se trouwe soe. Teffens bewearde er in romantyske relaasje mei har hân te hawwen, en dat er har frege hie om mei him te trouwen. Skiedkundige Bernard DeVoto skreau yn 1931 yn syn wurd foarôf ta it boek The Life and Adventures of James P. Beckwourth dat Beckwourth betrouber wie salang't it net oer oantallen, romantyk of syn eigen wichtigens gie.
Rinse Brink
Rinse Brink (folút: Rinse Jan Hendrik Brink; Hornhuizen, 15 augustus 1894 – Ljouwert, 22 augustus 1980) wie in Frysk keatser en predikant dy't yn 'e iere tweintichste iuw trije kear de PC wûn. Teffens ried er de Alvestêdetocht fan 1917. Brink wurdt no sjoen as ien fan 'e alderbêste keatsers út 'e skiednis, benammen wat it opslaan oangiet. Boppedat waard er by syn libben algemien as ien fan 'e sympatykste keatsers beskôge. Nei't er syn yn syn amt befêstige wie as dûmny, keatste er lykwols nea wer.
Keatsen
Yn 1912, doe't er noch mar santjin jier wie, wûn er mei Sikke de Vries fan Harns en Sybolt M. Tigchelaar fan Dronryp de PC yn Frjentsjer. Tigchelaar waard dat jiers ta kening útroppen, mar neffens keatskenners hie dat Brink wêze moatten. Nei de simmer fan 1912 sette Brink oan 'e Ryksuniversiteit Leien útein mei in stúdzje teology. Hoewol't er yn Leien lid waard fan in keatsferiening, betsjutte dat dat er lang net oan alle keatspartijen yn Fryslân meidwaan koe, sadat er minder punten sammele as oars it gefal west hie. Fan 1914 ôf sette er syn oplieding fuort oan 'e Ryksuniversiteit Grins, mar dat feroare net folle oan syn keatssitewaasje.
Yn 1913 behelle er mei syn partoer in twadde priis op 'e Jong Nederlânpartij. Yn 1914 einige er mei Hendrik van Haitsma fan Frjentsjer en Germ Hoitsma fan Berltsum op it trêde plak by in ynternasjonale keatspartij yn Snits, dy't holden waard op 21 maaie. Letter dat jiers wûn er mei Germ Hoitsma en Rein Zaagemans fan Wytmarsum op 'e nij de PC. Hoitsma waard útroppen ta kening. Op 8 augustus 1915 behelle Brink mei Catharinus Werkhoven fan Wytmarsum en Klaas Faber fan Raerd in dielde earste priis op in ynternasjonale keatspartij yn Sondel. Ek einige er dat jiers op it twadde plak op 'e Bûnspartij foar senioaren.
Yn 1916 kaam Brink op 'e Bûnspartij foar senioaren net fierder as in trêde plak, mar op 25 juny fan dat jier wûn er mei André Rienstra fan Snits en Sikke de Vries fan Harns in ynternasjonale keatspartij yn Snits. Boppedat wûn er de PC dat jiers foar de trêde kear, no mei Ids Roukema út Harns en August van Lierde, in Belgysk militêr dy't ûnder de Earste Wrâldoarloch yn Hurderwyk ynternearre wie. Diskear waard Brink einlings ta kening fan 'e PC útroppen.
Reedriden
Behalven in keatser wie Brink ek in talintearre reedrider. Hy die yn 1917 mei oan 'e Trêde Alvestêdetocht (doe't de rûte noch tsjin 'e klok yn ferriden waard). Hy ried oerenlang mei in groepke op kop yn 'e wedstryd, oant by Snits ien fan 'e oare riders kaam te fallen. De man rekke mei de holle it iis en ferlear it bewustwêzen. As oankommend predikant wie it Brink dy't syn oerwinningskânsen opoffere om by de ferwûne man te bliuwen oant der help kaam. Nettsjinsteande in efterstân fan stikmannich minuten kaam er yn Ljouwert dochs noch as sechstjinde oer de finish.
Fierdere libben
Yn 1921 kaam Brink as Nederlânsk-herfoarme predikant yn Kimswert te stean. Hy troude dat jiers ek mei in Jurrina Bouman. Letter stie Brink noch yn Borger, Ruinerwold, Wergea en Wurdum. Yn 1957 gied er fanwegen sûnensswierrichheden betider as gewoan mei emeritaat, wêrnei't er him mei de frou yn Bilthoven fêstige. Dêr fielde er him lykwols net thús, en nei in pear jier ferhuze it pear nei Ljouwert. Brink besocht elts jier trou de PC, hoewol't dy faak op 'e jierdei fan syn frou foel. Hy kaam yn 1980 yn 'e âlderdom fan 86 jier yn Ljouwert te ferstjerren.
Ruurd Alta
Ruurd Alta (Makkum, 16 maart 1908 – Wommels, 30 maaie 1987) wie in Nederlânsk politikus út namme fan de CHU.
Ruurd Alta wie in soan fan Pier Dirk Alta (1879-1942, houtkeapman) en Catharina Bakker (1877-1963). Nei de hbs waard er ier yn 1929 folontêr by de gemeentesekretary fan Frjentsjer. Yn 1931 kaam er as amtner op de sekretary yn tsjinst by de gemeente Wymbritseradiel dêr't er it ta haadkommys bringe soe. Fan septimber 1945 oant april 1946 wie Alta waarnimmend boargemaster fan Hylpen. Dêrnei koe boargemaster Gerben Stallinga (1900-1950), dy't tydlik út syn amt set wie, yn syn âlde funksje wer opnimme. Yn novimber 1948 waard Alta beneamd ta boargemaster fan Sleat en yn desimber 1957 folge syn beneaming as boargemaster fan Hinnaarderadiel. Yn april 1973 gie er mei pinsjoen en yn 1987 stoar er yn de âldens fan 79 jier yn Wommels. Hy waard te hôf brocht yn syn berteplak Makkum
Yn Sleat waard in strjitte nei him ferneamd.
Großefehn
Doarpen
De gemeente Großefehn bestiet út 14 Ortschafte (doarpen en buorskippen):
Giele blomkoalkwab
De giele blomkoalkwab (Latynske namme: Rhizostoma luteum) is in netteldier út 'e klasse fan 'e skiifkwabben (Scyphozoa), de famylje fan 'e blomkoalkwabben (Rhizostomatidae) en it skaai fan 'e echte blomkoalkwabben (Rhizostoma).
Der is net in protte oer dizze soarte kwab bekend. De giele blomkoalkwab waard foar it earst wittenskiplik beskreaun yn 1827, troch de Frânske seebiologen Jean René Constant Quoy en Joseph Paul Gaimard. Dizze soarte is nau besibbe oan 'e folle bekendere seepoddestoel (Rhizostoma pulmo).
Meindert Wiardi Beckman
Meindert Wiardi Beckman (Amsterdam, 16 jannewaris 1795 - De Haach, 8 april 1863) wie in Nederlands rjochter en konservatyf politikus.
Wiardi Beckman wie rjochter yn it Amsterdamsk gerjochtshof, gemeenteriedslid yn Amsterdam en wie yn it kabinet-Van der Brugghen goed in jier minister foar Herfoarme Earetsjinst. Dêrnei waard er lid fan de Ried fan Steat.
Hy wie de oerpake fan Herman Bernard Wiardi Beckman dêr't de Wiardi Beckman Stichting nei ferneamd waard.
Mendota Mdewakanton Sû Mienskip
De Mendota Mdewakanton Sû Mienskip (Ingelsk: Mendota Mdewakanton Sioux Community) is in Yndiaanske stamme-organisaasje yn 'e Feriene Steaten, dy't noch federale erkenning genietet, noch op steatsnivo erkend is.
Algemien
De organisaasje, dy't oprjochte waard yn 1996, hat 250 leden, en it haadkertier is fêstige yn Mendota, yn Minnesota. De leden besteane út etnyske Sû (Sioux), allegearre Eastlike Dakota fan 'e Mdewakanton-stamme.
Skiednis
Krekt as de fjouwer lytse Sû-stammen yn súdlik Minnesota dy't àl federaal erkend binne, foarmet de Mendota Mdewakanton Sû Mienskip in restant fan 'e Eastlike Dakota, de oarspronklike bewenners fan dat gebiet. Nei de Dakota-Oarloch fan 1862 waarden dy foar it meastepart út har heitelân wei deportearre nei de Dakota's en Nebraska, al namen party eigener beweging de wyk nei Kanada.
List fan planetoïden 70401-70500
Dit is in list fan planetoïden 70401-70500.
Kowedong
thumb|Skytaai yn greidlân thumb|Drûgjen fan kowedong as brânje yn Yndia thumb|It drûgjen fan kowedong yn Bihar (Yndia) thumb|Miggen op in skytaai thumb|In dongtuorre Kowedong is de trochgong of it ekskremint fan kobisten. In inkelde termútskieding fan in ko, dat gauris yn in greidlân leit te drûgjen, wurdt skytaai neamd.
Skaaimerken
In skytaai hat ornaris in trochsneed fan likernôch 30 sm en waacht oant sa'n 2 kilogram. In kobist skiedt sa'n acht oant tsien skytaaien deis út. Yn wiet waar brekt in skytaai ôf yn twa oant trije moanne en wurdt as libbensromte brûkt troch ferskate ynsekten, dy't it foar fiedsel en it lizzen fan aaien, en de waarmte, dy't troch it ôfbrekken ûntstiet, brûke. Om in skytaai hinne waakst it gers bysûnder heech, mar wurdt troch de bisten net fretten en dêrtroch ûntstiet winliken in bosk frak gers. Mei drûch waar wurde skytaaien drûger en kinne dan as brânje brûkt wurde.
Gebrûk
Om't kowedong ryk is oan organyske stoffen, wurdt it ornaris yn de lânbou brûkt foar it bedongjen fan lânbougrûn. Boppedat kin by it gêstjen fan de dong, mei de oanwêzigens fan soerstof dêr't metaan troch ûntstiet, biogas opwekke wurde. In skytaai kin troch waarmte-enerzjy 0,1 kilowattoere produsearje. Yn guon geaen mei hege bergen, sa as yn de Alpen, Tibet, Yndia en Turkije, dêr't beammen beheind binne, wurde drûge skytaaien brûkt as brânje foar it hjitsjen. Op de Halligen yn Noard-Fryslân wurdt besocht kowedong as brânje te brûken foar it sieden op sinne-enerzjy. Ek tsjinnet kowedong as boumateriaal. Bygelyks yn Afrika wurket drûge dong as sinnestiennen of as gips of taheaksel foar bouliem yn flechthutten.