cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Spannum
Mienskip
De ynwenners fan Spannum en Iens wurkje in soad tegearre en oant 2017 hiene de doarpen ek in mienskiplike feriening foar Doarpsbelang. Mei't de gemeentlike weryndieling de twa doarpen elk yn in oare gemeente yndielde, stelden de doarpen elk in eigen doarsbelang yn. It doarpshûs hjit 'Us Gebou' en in kommisje organisearret ienris yn 'e twa jier mei Iens in doarpsfeest. De tradisjonele skelnamme foar Spannumers is eartepûlen of smoarpotten. thumb|260px|Monumintale pleats Tsjerkebuorren 16.
Tsjerke
De tsjerklike gemeente fan Spannum foarmet noch altiten in ienheid mei Iens.
Skoalle
De iepenbiere skoalle waard yn 1879 in kristlike skoalle. Letter krige de kristlike skoalle de namme 'De Tarissing'. Yn 2022 ferlear Spannum de skoalle fanwegen it sakjende learlingetal. De pjutteopfang 'De Pikestjelp' wie al yn 2019 sletten. thumb|260px|Pastorij.
Molelannen
De gemeente bestiet sûnt 1 jannewaris 2019 en is ûntstien troch it gearfoegjen fan twa gemeenten. It gie om de gemeenten Giessenlannen en Molewaard.
Molelannen hat 44.644 ynwenners (2022) en in oerflak fan 191,58 km².
Spannum
Ferienings
( Sjoch foar de meast aktuele ynformaasje oer ferienings op de hiemside.) thumb|260px|Tsjerkebuorren 1.
Befolkingsferrin
(Boarnen: 1840: Plaatsengids, 2013, 2015 en 2020: Alle Cijfers.)
Strjitten
Bonkwerterreed, Felsumerleane, Laekwerterwei, Lytse Buorren, Pôle, Swachlumerleane, Sybrand Roordastrjitte, Tsjerkebuorren, Waling Dykstrastrjitte, Wyniastrjitte.
Ferskaat
thumb|260px|It hûs op it plak dêr't de eardere bakkerij fan Waling Dykstra stie.
Lemba
De Lemba of wa-Remba binne in folk yn it suden fan Afrika en wenje yn Simbabwe en Súd-Afrika, Mozambyk en Malawy. Neffens Parfitt bestiet it folk út likernôch 70.000 minsken. In protte fan harren wolle hawwe dat de Afrikaanske Joaden foar in part fan Joadske minsken ôfstamme.
Alhoewol't de Lembas in Bantû-taal sprekke, hawwe sy spesifike religieuze brûkmen en in leauwen dat in protte oerienkomsten hat mei it Joadendom, brûkmen dy't neffens guon mûnling oerlevere binne. Tsjintwurdich, binne in protte Lemba Kristenen of Moslim mei Joadske gebrûken. Resinte genetyske analyzes hawwe fêststeld dat in grut part fan de Lembabefolking foar in part fan Semitysk (Midden-Easten) komôf is.
De namme "Lemba" soe syn oarsprong hawwe yn chilemba, a Swahili-wurd foar de 'tulbânnen' dy't troch East-Afrikanen droegen wurde, of yn lembi in Bantû wurd dat betsjut "net-Afrikaansk" of "respektearre bûtenlanner".
Jan Hepkes Wouda
thumb|Stânbyld fan Jan Hepkes Wouda yn Surhústerfean Jan Hepkes Wouda (Surhústerfean, 4 novimber 1862 - dêre, 16 april 1939) wie in fellekeepman op it Surhústerfean. Jan Hepkes stie bekend as de Feanster liger, omdat er him it fertellen fan sterke ferhalen dêr't er sels altyd in bjusterbaarlike haadrol yn spile, eigen makke hie. Hy waard dan ek wol spottend de Münchhausen fan Surhústerfean neamd.
Neffens Jan Hepkes syn eigen sizzen beskikte er oer boppenatuerlike krêften, fong er snoeken sa grut dat se allinne yn it swaaigat by it bûterfabryk yn de Feanster Feart keare koene en hy koe hurder fytse as it ljocht. Jan Hepkes belibbe as ferteller syn 'finest hours' by in ploechje krinkjespuiers dy't faak te finen wienen op de Feike-Draai yn de Feanster Feart. In soad ferhalen fan Jan Hepkes Wouda binne troch Ype Poortinga optekene en yn 1986 útbrocht ûnder de titel 'Ik ha 't ris hân...', Jan Hepkes syn standert iepeningssin.
Yn Surhústerfean stiet in stânbyld fan Jan Hepkes Wouda makke troch Suze Boschma-Berkhout.
Ald Beets
thumb|right|250px|Tsjerkhôf Ald Beets, it plak fan de eardere Adelstsjerke Ald Beets wie in earder doarp yn Opsterlân en sûnt 2014 in offisjeel buorskip ûnder Beetstersweach. It waard foar it earst neamd yn 1315. Yn in Latynske tekst stiet Beke en yn 1480 Beetze. In stik lân by it doarp hjitte yn 1543 Bexterwerren.
Ut it doarp wei ûntstienen twa delsettings: Beetstersweach yn de 13e/14e iuw en de turfstekkerskoloanje Nij Beets. It grutste diel fan de himrik fan Ald Beets kaam nei de Twadde Wrâldoarloch ûnder it nijfoarme doarp Nij Beets. Op it hôf fan de eardere herfoarme helptsjerke fan 1889 (de saneamde 'Adelstsjerke'), yn opdracht fan de aadlike famyljes út Beetstersweach boud, dy't der oantemei 1984 stien hat, lizze de grêven fan pommeranten út Beetstersweach. Yn 1988 is der in klokhús op it plak fan de tsjerke delset.
Sûnt 1958 trochsnijt rykswei 43, no de A7, de boerestreek fan it eardere Beets.
Bryan Ruiz
thumb|right|Brian Ruiz Bryan Ruiz Gonzalez of Brian Ruiz (San José, 18 augustus 1985) is in Kosta Rikaansk fuotballer dy't sûnt 2006 as spits spilet foar KAA Gint, dat útkomt yn de Belgyske Earste klasse.
Klubkarriêre
Hy begûn syn profesjonele karriêre by Alajuelense, yn de heechste difyzje fan Kosta Rika, wêr't hy yn 2004 de CONCACAF Champions Cup wûn, yn it seizoen 2004-2005 kampioen spile yn de Primera División.
Yn april 2005 wie hy op staazje by Feyenoord. Destiidsk coach Ruud Gullit wie ynteressearre yn de 1,86 meter lange spiler, mar doe't dy ûntslein waard, betsjutte dit dat Ruiz weromstjoerd waard nei Kosta Rika. Yn july 2006 seach Michel Louwagie, manager fan AA Gint, him oan it wurk yn de topper tusken Deportivo Saprissa en Alajuelense, en rekke oertsjûge de opfolger fan Mbark Boussoufa fûn te hawwen. AA Gint betelle sa'n € 391.000 foar Ruiz én Randall Azofeifa.
Yn syn earste seizoen, ûnder trener Georges Leekens siet Ruiz faak op de bank. Hy waard meastentiids ynbrocht as ferfanger fan de mear kontrolearjende Christophe Grégoire op de linkerkant, om wurge tsjinstanners sear te dwaan. It publyk wie gek op him, en wa't him oan it wurk seach op de trening, begrypte net wêrom't hy net faker opsteld stie. Dêroer sei Leekens: "Hie ik Bryan daliks útroppen ta ienige echte opfolger fan Boussoufa, dan hie ik him sportyf fermoarde. (...)Yn it earstoan die hy noch faak de aksje om de aksje. Hy prestearre te wikseljend."
It seizoen dêrnei stie Trond Sollied oan it roer fan AA Gint. Dy spile Ruiz út as linkeroanfaller yn in trijemansfoarhoede. De rinaksjes fan Ruiz, kombinearre mei de trochstekballen fan foerier Khalilou Fadiga, soargen foar in soad doelpunten. Ruiz waard in ûnmisbare pion. Sollied gie nei SK It Hearrenfean, wêrtroch't alwer in oare trener him mei de ûntwikkeling fan de Kostarikaan bemuoien gie. Michel Preud'homme mient, krektas in soad oare waarnimmers, dat Ruiz it bêst ta syn rjocht komt as oanfallende middenfjilder. Yn it seizoen 2008-2009 wurdt hy dan allyksa útspile. Oan it begjin fertoande de spiler in wat mindere foarm, mar hy groeide yn de twadde seizoenshelte yn de nije rol, en krige sels de oanfierdersbân fan it opklimmende Gent om. Yn it seizoen 2008-2009 krige hy de Jean-Claude Bouvy trofee, de Gintske publykspriis. Op 14 july 2009 waard bekend dat FC Twente de nije klub wurdt fan de Costa Rikaan. Gint ûntfangt sa'n fiif miljoen euro foar de oanfaller en by trochferkeap fangt de klub noch in persintaazje fan de transfersom. Ruiz tekent foar fjouwer jier by de Tukkers.
Ynternasjonale karriêre
Yn de kwalifikaasje foar it WK 2010 yn Súd-Afrika skoarde hy 4 doelpunten yn 5 wedstriden, wêrmei't er oant simmer 2009 topskutter fan syn team is. Mei syn lêste oerwinning is Kosta Rika trouwens hast wis fan de fjirde omloop fan de CONCACAF-regio, wêryn 6 teams úteinlik om 3 WK-plakke stride meie.
Bernard Accama
Bernardus Accama (wierskynlik Boerum, 1697 - Ljouwert, 1756), wie in 18e-iuwske Fryske portretskilder en skilder fan histoaryske tafrielen.
Hy wie de soan fan dûmny Simon Accama en Aeltje Boetes Nievelt.
Hy wenne in grut part fan syn libben yn Ljouwert. In protte fan syn wurk gie ferlern ûnder de revolúsje fan 1795. Hy wurke ûnder oaren foar steedhâlder Willem IV. Hy wie de learaar fan syn broer Mathijs Accama.
Wurken
Wurk fan Accama hinget yn it Frysk Museum en yn Frjentsjer hingje portretten fan professors.
Hurdsilen op de Olympyske Simmerspullen 1984
De Olympyske Simmerspullen 1984 ek wol de XXIIIe Olympiade neamd waarden yn 1984 yn Los Angeles, de Feriene Steaten hâlden. It hurdsilen waard hâlden yn Súd-Kalifornje yn de Long Beach Shoreline Marina.
Rinske Visscher
Rinske Visscher (Akkrum, 10 desimber 1868 - Amersfoart, 26 maart 1950) wie in argivaris en bibletekaris fan de gemeente Ljouwert fan 1900-1930. Hja wie jierrenlang skriuwster fan it Frysk Genoatskip.
Hurdsilen op de Olympyske Simmerspullen 1984
Medaljespegel
De top acht fan lannen dy't by it silen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1988.
Koninklijk Fries Genootschap voor Geschiedenis en Cultuur
Kolleksje
It Frysk Genoatskip liet fan him sprekke yn 1877. Yn it paleis fan Willem III oan it Hofplein yn Ljouwert waard in grutte tentoanstelling organisearre yn ferbân mei it 50-jierrich bestean fan it Genoatskip. De provinsje en de gemeente Ljouwert wurken der oan mei. Terpfynsten, skilderijen, silverwurk, hânskriften, kaarten, alles wat te toanen wie waard toand. It wie in grut sukses: Der kamen tritichtûzen besikers op ôf en der waard rûnom yn Nederlân omtinken oan jûn yn de parse. De bleau genôch jild fan oer om oan de Turfmerk it "Eysingahûs" oan te tugen, dêr't de samlingen fan it Genoatskip en provinsje in fêst plak krigen. Dêrmei stie it Genoatskip oan de widze fan it Frysk Museum. In grut part fan de kolleksje is noch altyd yn brûklien by it Frysk Museum.
Publikaasjes
It genoatskip jout neist it jierboek De Vrije Fries it Histoarysk tydskrift Fryslân út en organisearret aktiviteiten op histoarysk mêd, lykas ekskurzjes, lêzingen en symposia.
Seediken fan Ferwerderadiel
thumb|180px|Wapen fan wetterskip Seediken fan Ferwerderadiel. Seediken fan Ferwerderadiel wie in dykwetterskip yn de eardere gemeente Ferwerderadiel, yn it noardeasten fan Fryslân. It wetterskip bestie fan 1619 oant 1979. It wurkmêd fan it wetterskip falt no ûnder it Wetterskip Fryslân.
Brigitte Bardot
thumb|200px|Brigitte Bardot yn 1968 thumb|200px|Brigitte Bardot yn 2002 thumb|Stânbyld fan Brigitte Bardot yn [[Brazylje.]]
Brigitte Anne-Marie Bardot, ek wol BB neamd, (Parys, 28 septimber 1934) is in Frânsk earder fotomodel, sekssymboal, aktrise en sjongster.
Brigitte Bardot hat yn totaal 48 films makke. Yn 1958 briek hja ynternasjonaal troch mei Roger Vadim's "Et Dieu créa la femme", wêryn't sy it weesfamke Juliette spile. De film feroarsake in sensaasje yn de Feriene Steaten en brocht Bardot wrâldferneamdens.
Brigitte Bardot wie it bêst op har plak yn lichte komeedzjes, dêr't hja in dúdlik talint foar hie. In goed foarbyld derfan is 'Une Parisienne' út 1957; nei't sy sels sein hat ien fan de pear films wêr't hja grutsk op is.
Sûnt de jierren 70 is Bardot warber as bisterjochteäktiviste en set sy har yn foar natuerbehâld op it skiereilân efter St. Tropez. Bardot har mienings oer saken sa as ymmigraasje, de islam en homoseksualiteit binne kontroversjeel en hawwe har reputaasje yn de rin fan de jierren gjin goed dien.
Sy hat ien bern, Nicolas-Jacques Charrier (berne yn 1960).
Sjoerd Kuyper
Sjoerd Kuyper (Amsterdam, 6 maart 1952) is in Nederlânske skriuwer.
Jeropeeske rjochtline
In Jeropeeske rjochtline is in rjochtshanneling fan de Jeropeeske Uny.
De rjochtline komt fan kêst 288 fan it Ferdrach oangeande de wurking fan de Jeropeeske Uny. In rjochtline is in juridysk rjocht fan de Jeropeeske Uny om nasjonale wetjouwing yn de Uny opinoar ôf te stimmen. Eltse lidsteat hat it foech en kies de bêste tapaslike metoade om dy út te fieren. Rjochtlinen komme dan ek gauris foar op mêden dy't te krijen hawwe mei de mienskiplike merk. Rjochtlinen ferplichtsje lidsteaten om haren wetjouwing oan te passen sa't se deselde ôfsprutsen útwurking hawwe.
Proses
De Rie fan de Jeropeeske Uny nimt rjochtlinen oan op útstel fan de Jeropeeske Kommisje nei it rieplachtsjen fan it Jeropeesk Ekonomysk en Sosjaal Kommitee en it Jeropeesk Parlemint. De Kommisje kin sels ek rjochtlinen oannimme neffens de Komitology-proseduere. Eltse rjochtline moat nei't er oannommen is goedkard en bekrêftige wurde troch de Kommisje. Dêrnei wurdt er yn it Publikaasjeblêd fan de Jeropeeske Uny buorkundich makke.
De rjochtline begjint te wurkjen op de datum dy't de rjochtline sels bepaalt. As der gjin datum yn neamd is, dan begjint er op de tweintichste dei nei't it buorkundich wurden yn it Publikaasjeblêd yn wurking te trêdzjen.
In rjochtline dy't yn wurking trêde waard, moat troch de lidsteaten omset wurde yn harren nasjonale wetjouwing.
Hồ Chí Minh
thumb|Hồ Chí Minh yn 1946 Hồ Chí Minh (yn it Westen ornaris foutyf stavere as Ho Chi Minh; 19 maaie 1890 - 2 septimber 1969) wie in Fjetnameesk revolúsjonêr en kommunistysk politikus.
Hy stifte yn 1930 yn Hongkong de Yndosineeske Kommunistyske Partij. Nei de nederlaach fan Frankryk yn 1940 en de besetting fan Yndo-Sina troch de Japanners (1940-1941) organisearre hy de Fjetminh. Yn 1945 waard Hồ Chí Minh de earste presidint fan de Demokratyske Republyk Fjetnam (Noard-Fjetnam) en fan 1945 oant 1955 wie hy tagelyk premier.
Bruttig-Fankel
Bruttig-Fankel is in Ortsgemeinde yn de lânkring Cochem-Zell yn de Dútske dielsteat Rynlân-Palts. Bruttig-Fankel is in twillingdoarp dat leit yn de ferbânsgemeente Cochem.
It plak leit oan de Mûzel en bestiet út de dielen Bruttig, Fankel en de buorskip Birkenhof.
De twa doarpen binne tige âld. Bruttig wurdt al yn in oarkonde fan 898 neamd, wylst Fankel foar it earst yn 1100 neamd wurd. Beide doarpen hawwe in grut tal monuminten.
By it ortsteil Fankel leit in slús yn de Mûzel mei in ferfal fan 7 meter.
It besjen wurdich
thumb|left|220px|Alde riedshûs De twa doarpen binne ryk oan monumintaal erfgoed. Yn Fankel steane de measte monuminten konsintrearre oan de Brunnenstraße. De Marije-Himelfearttsjerke is 13e-iuwsk en hat in barokke ynrjochting. De Sint-Margarethatsjerke fan Bruttig is neoromaansk, mar de toer is let-midsiuwsk en datearret fan 1507.
Yn Bruttig is de synagoge bewarre bleaun. Noch krekt foar de Kristallnacht waard de synagoge ferkocht oan in wynboer, om't de joadske mienskip al yn 1925 sa lyts woarn wie, dat der sûnt dy tiid gjin earetsjinsten mear holden wurde koene. De synagoge is restaurearre en funskjonearret tsjintwurdich as 'Haus der Kultur und Begegnung'. It doarp hat ta neitins fan syn eardere joadske ynwenners stroffelstiennen lein.
KZ-Bruttig-Treis
thumb|left|220px|Bruttig, Hauptstrasse mei de spoardaam
Yn de Twadde Wrâldkriich lei tusken 10 maart 1944 en 14 septimber 1944 yn it Ortsteil Bruttig in bûtenkamp fan it KZ Natzweiler-Struthof, it KZ Bruttig-Treis. Finzenen fan it kamp waarden ynset foar twangarbeid yn in 2565 meter lange tunnel tusken Treis en Bruttig, dy't yn de Earste Wrâldkriich oanlein wie as ûnderdiel fan in spoarferbining op de rjochter kant fan de Mûzel tusken Koblenz nei Bullay.
Dwers troch it doarp rint in somtiden wol 10 meter hege spoardaam, mar in trein hat der nea oer riden want it wurk waard yn 1924 stopset. Yn 1946 waard de tunnel yn opdracht fan de Frânske besettingsmacht oan beide kanten opblaasd, sadat de tunnel net mear tagonklik is. Fan it kamp is hast neat mear oerbleaun, guon barakken binne ferboud ta wente en bestean dêrom noch. It eardere konsintraasjekamp wurdt mei in ienfâldich monumint op it tsjerkhôf fan Bruttig betocht.
Biltpôlen
thumb|180px|Wapen fan wetterskip Biltpôlen. De Biltpôlen is in polder en wie in wetterskip yn de eardere gemeente It Bilt, yn it noarden fan Fryslân. It wetterskip bestie fan 1736 oant 1979. It wurkmêd fan it wetterskip falt no ûnder it Wetterskip Fryslân.
Vladimir (oblast)
De oblast Vladimir (Russysk: Владимирская область; transliterearre Vladimirskaja oblast) is in oblast yn de regio Sintraal Ruslân noardeastlik fan Moskou.
Geografy
De oblast leit geunstich oan goede ferbinings fan Moskou nei it easten (Nizjni Novgorod). De grutste rivieren binne de Oka en de Kljasma.
De oblast grinzget yn it noarden oan de oblast Ivanovo, yn it easten oan de oblast Nizjni Novgorod, yn it suden oan de oblast Rjazan, yn it wêst oan de oblast Moskou en yn it noardwêst oan de oblast Jaroslavl.
Skiednis
Oarspronklik wennen de Wolga-Finnen yn it gebiet, mar al yn de midsiuwen setten de Slaven harren yn de regio nei wenjen. Al gau foarmen hja de mearderheid fan de befolking. Yn 1157 ûnstie it Grutfoarstedom Vladimir, doe't foarst Andrei Bogoljûbski syn troan fan Kiëv nei Vladimir ferhûze. De ynvaazje fan de Mongoalen yn 1238 ferneatige alles wat opboud wie en sûnt 1362 waard Vladimir ûnderdiel fan it Grutfoarstedom Moskou.
Fan 1778 oant 1780 hearde it gebiet as de provinsje Vladimir by it gûvernemint Moskou. Yn 1780 waard it gebiet in selsstannich stedhâlderskip, dat oant 1796 bestie en doe ferfongen waard troch it gûvernemint Vladimir. Yn de tiid fan de Sovjet-Uny waard it gûvernemint yn 1929 opheft, mar op 14 augustus 1944 wer út dielen fan de trije oblasten Ivanovo, Gorki en Moskou oprjochte as de oblast Vladimir.
Bestjoersyndieling en stêden
De oblast Vladimir is ûnderferdield yn 16 rajons en 5 stedsdistrikten. Yn de oblast is ien sletten stêd (ZATO): Radûzjny. De wichtichste stêden binne njonken it bestjoerssintrum Vladimir de grutte stêden Kovrov en Moerom en dêrnjonken Gûs-Chrûstalny, Aleksandrov en it toeristyske Sûzdal. Meiïnoar hat de oblast 23 stêden en 9 plakken fan it stedske type.
Ekonomy
Yn de 19e iuw waard de flaaksferbou en -ferwurking tige wichtich yn de oblast. Hjoed-de-dei foarmje yn de oblast de swiere yndustry, de metaalferwurking en de glês- en foedingsyndustry wichtige sektoaren foar de ekonomy. Ek it toerisme spilet in rol foar de ekonomy, in tal stêden foarmje ûnderdiel fan de Gouden Ring.
Grins (line)
thumb|Puntpeal nr.13 op de grins tusken Fryslân en Grinslân thumb|Grins tusken [[Argentynje en Brazylje op de rivier de Iguazu]] thumb|Grins tusken [[Nederlân en Belgje yn Baarle-Nassau]] thumb|Typyske Schengen grinsoergong lykas de Nederlânske ryksgrins mei Dútslân thumb|[[Berlynske Muorre by Checkpoint Charlie yn 1982]] thumb|Grins tusken de Feriene Steaten en Meksiko tusken [[San Diego en Tijuana. De grêfkisten op de grinsmuorre symbolisearje it tal minsken dy't omkommen binne by it besykjen de grins oer te stekken.]]
In grins is de skiedsline tusken twa gebieten. Dit kin topologysk wêze, lykas de de grins tusken Eastergoa en Westergoa. Mar it kin ek de grins tusken twa ideeën, lykas tusken stjerrekunde en stjerrewiersizzerij.
Underskaat
Yn it algemien kin der ûnderskaat makke wurde oangeande it begryp "grins":
Ofkomst wurd
It wurd grins waard yn de 12e of 13e iuw fan it Aldpoalske graniza/grænizen/greniz oernommen doe't nei de Dútske Eastkolonisaasje it wurd stadichoan oer it Dútske taalgebiet en sadwaande ek nei it Fryske taalgebiet ferspraat en it Germaanske marka/marcha foar "grins/grinsgebiet" ferkrongen.
It Germaanske "mark" is hjoed-de-dei noch hieltyd oanwêzich yn plak- of gebietsnammen, lykas Denemark, Stiermarken.
It etonym "grins" wurdt hjoed-de-dei yn de measte Slavyske talen en yn Roemeenje brûkt: granica (Poalsk, Kroatysk, Bosnysk), граница/graniza (Russysk, Bulgaarsk), граніца/graniza (Wytrussysk), граница/granica (Servysk), hranice (Tsjechysk) en hranica (Slowaaksk, Oppersorbysk), graniţă (Roemeensk). It heart ta de Slavyske wurdgroep ran’, sa as bygelyks it Russyske грань/gran’, itjinge grinsline, grins, begrinzge oerflak, en ek kant of râneflak betsjut.
Skiednis steatsgrinzen
Oant de moderne tiid wie it begryp "grins" frij dizich en waarden natuerlike barriêren benammen brûkt as grins. De grins wie doe benammen in grinsgebiet, yn it Germaansk marka ("mark") neamd. Dat late gauris ta konflikten om't beide kanten fan de grins it gebiet opeasken. It kaam wol foar dat de befolking yn in grinsgebiet belesting betelje moast oan twa hearen.
Grinzen dy't oerienkommen waarden, wurde markearre troch grinspeallen, puntpeallen of grinsstiennen. Yn it Alde Egypte waarden al grinsstiennen brûkt om it gebiet tusken lâneigeners te markearjen. Yn de midsiuwen markearren banpeallen de jurisdiksje fan in stêd, de banne. Wa't ferballe waard, mocht dy net foarby komme.
Letter troch it kommen fan de kartografy koene grinzen sekuerder fêstlein wurde.
Oant yn de moderne tiid wiene grinzen yn tinbefolke gebieten, lykas woastinen, wâlden, tûndra's of sompen, gaurus noch net dúdlik genôch want net ien easke se op of it moast sa wêze dat der natuerlike grûnstoffen, lykas oalje dêr fûn waarden en doe moasten de grinzen gauris troch miltêr treffen bepaald wurde. Sokke grinzen wurde earder demarkaasjelinen neamd. Foarbylden dêrfan binne de Semsliny yn de Grinzer Feankoloanjes tusken Grinslân en Drinte, de Dútsk-Dútske grins tusken East- en West-Dútslân yn de snuorje fan de Kâlde Kriich, de Griene Line tusken Israel en de Palestynske kriten yn it Israelysk-Palestynsk konflikt.
Nei de Earste Wrâldkriich kamen der in soad grinskontrôles op gong. Der moasten dokuminten sjen litten wurde by it ferfieren fan persoanen en guod oer de grinzen hinne. Dat late wol gauris ta yllegale grinspassaazjes, dêr't grinskontrôles stranger troch waarden. In bekend gefal is de Amerikaansk-Meksikaanske grins dêr't miljoenen minsken yllegaal de grins nei de Feriene Steaten besykje oer te kommen yn hope foar better wurk en libben.
It komt ek foar dat guon lanne in oerienkomst sletten hawwe dêr't de grinskontrôle tsken dy lannen opheft waard, sa as bygelyks yn de Schengen-sône.
In grins kin op de folgjende manieren oerienkommen wêze:
Klassifikaasje
Der binne ferskate soarten grinzen:
HEC Paris
De HEC Paris (Frânsk: École des hautes études commerciales de Paris; Ingelsk: HEC School,of Management) is in universiteit yn Parys, Frankryk. De universiteit waard yn 1881 stifte.
HEC einiget faak hiel heech yn ynternasjonale listen fan goede universiteiten.
Keppeling om utens
École des hautes études commerciales de Paris
Douwe Breimer
thumb|190px|D.D. Breimer (Koll. Universiteit Leien) Douwe Durk Breimer (Aldemardum, 24 novimber 1943) wie fan 1 febrewaris 2001 oant 8 febrewaris 2007 rektor magnifikus fan de Universiteit Leien en fan 1 septimber 2005 oant 8 febrewaris 2007 teffens foarsitter fan it kolleezje fan bestjoer fan dizze universiteit.
Wurkpaad
Breimer is heechlearaar in de farmakology oan de Fakulteit Wiskunde en Natuerwittenskippen en de Fakulteit fan de Genêskunde. Hy studearre farmasy oan de Ryksuniversiteit Grins en promovearre op 1 jannewaris 1974 oan de Katolike Universiteit Nymwegen op it proefskrift Pharmacokinetics of hypnotic drugs. Op 29 oktober 1976 hold Breimer yn Leien syn oraasje, mei as titel Farmacotherapie op maat, motto: sizzen is neat, mar dwaen is in ding. Breimer hat mear as 500 boeken en artikelen op syn namme stean.
In 1983 foarme Breimer de destiidske subfakulteit Farmasy oan de Ryksuniversiteit Leien om ta it Sintrum foar Bio-Farmaseutyske Wittenskippen. Fan 1992 oant 2001 wie hy wittenskiplik direkteur fan de ûndersyksskoalle Leien/Amsterdam Center for Drug Research (LACDR). Sûnt 1987 is hy lid fan de Keninklike Nederlânske Akademy fan Wittenskippen. Oant ein 2000wie Breimer ficefoarsitter fan de Nederlânske organisaaasje foar Wittenskiplik Undersyk (NWO).
Breimer krige earedoktoraten fan de Universiteit fan Gint, de Universiteit fan Uppsala, de Semmelweiss Universiteit yn Boedapest, de Universiteit fan Navarra yn Pamplona, de Hoshi Universiteit yn Tokio, de Universiteit fan Londen en de Universiteit fan Montréal.
Op 8 febrewaris 2005 wie Breimer earepromotor by de ferliening fan it earedoktoraat oan keninginne Beatrix.
Op 2 oktober 2006 krige Breimer út hannen fan de Leiske boargemaster Henri Lenferink de earepenning yn sulver fan de gemeente Leien foar syn ynspanningen om de kleau tusken de gemeente Leien en de universiteit te ferlytsjen en foar syn bydrage yn de tastânkomming fan it Leiensk Bio Science Park.
Professor dr. Douwe Durk Breimer is op 8 febrewaris 2007 as rektor magnifikus en kolleezjefoarsitter opfolge troch Paul van der Heijden, dy't sûnt 2002 rektor magnifikus fan de Universiteit fan Amsterdam wie.
Jan Geert Ankerman
Jan Geert Ankerman (Wommels, 2 maart 1906 - Rangoon, Burma, 27 desimber 1942) wie in Frysk yngenieur en hockeyspiler dy't yn 1928 yn Amsterdam mei die oan de Olympyske Simmerspullen fan 1928. Hy wûn de sulveren medalje en spile fjouwer wedstriden as healback. Ankerman spile yn totaal njoggentjin ynterlâns, en wie lid fan de Haachske hockeyferiening Haagsche Delftsche Mixed (HDM). Hy stoar yn 1942, ûnder de Twadde Wrâldkriich, mei 36 jier, yn in jappekamp yn Birma.
Ankerman krige in grêf op it Nederlânsk Earefjild Menteng Pulo yn Jakarta.
Stikeliikhoarntsjes
De stikeliikhoarntsjes (wittenskiplike namme: Xerini) foarmje in tûke fan 'e klasse fan 'e sûchdieren (Mammalia), it skift fan 'e kjifdieren (Rodentia), it ûnderskift fan 'e iikhoarntsjes en sliepmûzen (Sciuromorpha), de famylje fan 'e iikhoarntsjes (Sciuridae) en de ûnderfamylje fan 'e grûniikhoarntsjes en Afrikaanske beamiikhoarntsjes (Xerinae). Ta dizze tûke hearre 6 libbene soarten ferdield oer 5 skaaien, wêrfan't inkeld de Afgaanske grûniikhoarntsjes bûten Afrika foarkomme.
It Nije Bilt
thumb|180px|Wapen fan wetterskip It Nije Bilt. It Nije Bilt wie in dykwetterskip yn de eardere gemeente It Bilt, yn it noarden fan Fryslân. It wetterskip bestie fan 1693 oant 1979. It wurkgebiet fan it wetterskip falt no ûnder it Wetterskip Fryslân.
Tsjerke fan Noardwyk
De Tsjerke fan Noardwyk (Kerk van Noordwijk) oan de Westerwei yn Noardwyk (Grinslân) is in tsjerkegebou fan de Stifting Alde Grinslânske Tsjerken. De earder herfoarme tsjerke wurdt brûkt benammen brûkt foar kulturele aktiviteiten, mar út en troch ek foar fespertsjinsten fan de protestanske gemeente Mearum-Noardwyk.
Skiednis
De op in keunstmjittige ferheging steande tsjerke waard nei alle gedachten yn it begjin fan de 14e iuw fan kleastermoppen boud yn de styl fan de romanogotyk. Oan de noardlike kant fan it koer is noch in tichtsetten yngong foar de preester. Yn 1868 fûn in grutte renovaasje fan de tsjerke plak. Dêrby waard de noardlike muorre wer yn oarder makke en alle finsters oanpast. Ek waard de tsjerke bepleistere mei in patroan yn blokfoarm.
De wynwizer op de dakruter ferwiisd nei it wapen fan Carel Ferdinand von Inn- und Kniphausen, hear fan Nienoard, dy't patroan wie fan de tsjerke. De dakruter is yn 1710 boud en krige fan Von Inn- und Kniphausen in yn 1712 yn Amsterdam getten klok. It oerwurk stamt fan 1866 en is troch de Grinzer ynstrumintmakker H. Deutgen makke. Yn 1999 waard de tsjerke oernommen troch de Stifting Alde Grinslânske Tsjerken. Yn 2004 waard út ein set mei in restauraasje. De earder wite tsjerke krige doe de oarspronklike okergiele kleur werom. Ek waard de ynrjochting werombrocht nei de 19e iuwske sitewaasje. Op 30 septimber 2005 koe de tsjerke wer offisjeel yn gebrûk nommen wurde.
Ynterieur
Yn de ienskepige tsjerke stiet in preekstoel út 1600. De renêssânse preekstoel is fan ikehout makke mei ebben ynliswurk en stie eartiids yn de tsjerke fan Midwolde. Letter hat de kânsel yn De Like stien en fan dêrwei kaam de preekstoel nei Noardwyk. Oan it begjin fan de 20e iuw fûnen guon it doophek oerstallich. It ferdwûn út de tsjerke en kaam as hikke úteinliks yn de stâl fan in pleats by Drachten telâne. Nei de restauraasje krige ek it doophek wer in plak yn de tsjerke. Fierder binne in 17e iuwsk doopfont en in 18e iuwske kroanluchter it neamen wurdich.
Oargel
It oargel hat ien manuaal en oanhongen pedaal.
Poartebuorren
thumb|right|Oprydleane Sythiemastate De Poartebuorren yn Hallum is in strjitte dy't ûntstien is troch huzebou lâns de oprydleane fan de eardere Sythiemastate. Neffens âlde kaarten is de earste huzebou oan de periode fan 1832 oant en mei 1864 te keppeljen. De strjitte wie eartiids goed twa kear salang. Mei de nijbou oan de Sythiemastrjitte waard der in grut part fan de Poartebuorren ôfknipt.
Namme
De namme ferwiist nei de poarte dy't foar de Sythiemastate stien hat. Neffens de bebouwing hat it nea in buorrentsje west, mar fanâlds in strjitte. Doe't tusken 1832 em 1864 de earste bebouwing ûntstien is, wiene dat timmermanshuzen, trije dûbele wenten en twa-trije inkele. Op dat momint stie allinne de poarte (of poartehûs) noch oan 'e ein fan oprydleane. Dus poarters hawwe der nea west en de timmermanshuzen litte sjen dat it gelegenheidsbebouwing wie, dy't sels no noch te werkennen is. Dat Wopke Eekhof der it Nederlânske 'Poorterburen' fan makke hat wie yn dy tiid yn Fryslân hiel gewoan. De kaartemakker frege: "hoe heet het hier?", en dan wie der altiten wol in Fries dy't tocht: it sil wol "poortburen" wurde moatte. Mear as hûndert jier, hat it nea in buorskip/buorrentsje west en waard ek de namme gemeentlik oanjûn mei Poartebuorren: de buorren nei de poarte ta.
Winkels
Dy twa winkellju hiene no ienris deselde skaainamme Jousma ek al wiene se net oan inoar besibbe. De iene hie in winkel ûnder de namme Vivo oan 'e Rûnwei en de poartewinkel mei winkelguod, tekstyl en diggelguod wie in Sperwer. Dy lêste Jousma syn stambeam giet tebek op in Jan Jansens dy't yn 1811 oan de Jousum Buorren buorke. Doe't Napoleon de skaainammen hawwe woe, hat dêr dy Jan Jansens keazen foar de famyljenamme Jousma.
List fan planetoïden 38201-38300
Dit is in list fan planetoïden 38201-38300.
Formule 1
thumbnail|250px|Formule 1 wedstriid (Kanada, 2008) De Formule 1 wurdt ornaris sjoen as de heechste klasse yn 'e autosport. De koepelorganisaasje Fédération Internationale de l'Automobile (FIA) is ferantwurdlik foar de organisaasje. Om dielnimme te meien moatte de auto's foldwaan oan 'e betingsten dy't troch de FIA steld binne. Dy auto's dogge alle jierren op sa'n 20 ferskillende sirkwys oan de Formule 1 mei.
Beskriuwing
It Formule 1-seizoen bestiet út sa'n tweintich ferskillende races. Sa'n race wurdt ek wol "Grutte Priis" (yn it Frânsk Grand Prix) neamd. De measte race's wurde hâlden op racesirkwys en stedssirkwys (Monako). Mei de resultaten fan de race's wurde alle jierren twa wrâldkampioenen bepaalt: ien kampioenstitel foar kûreurs en ien kampioenstitel foar konstrukteurs. Europa is it tradisjonele sintrum fan de Formule 1 en suver alle teams binne fan Europeeske oarsprong. Tsjintwurdich wurdt sa likernôch de helte fan alle races yn Europa hâlden, rûchwei de oare helte fynt op oare kontintinten plak.
Skiednis
De Formule 1 hat syn woartels yn 'e "Grand Prix Racing" fan de jierren tweintich en tritich fan de tweintichste iuw. De "formule" yn de namme ferwiist nei de regleminten fan 'e organisaasje dêr’t alle dielnimmers en auto’s oan foldwaan moatte. Fuort nei de ein fan de Twadde Wrâldkriich waard yn 1946 ta oprjochting fan de nije formule 1-klasse besletten. Der waarden yn dat jier al in stikmannich races hâlden, mar de World Drivers' Championsship waard pas yn 1947 offisjeel. De earste kampioenskipsrace waard holden op Silverstone yn Grut-Brittanje yn 1950. It kampioenskip foar konstrukteurs waard yn 1959 taheakke. yn de jierren sechstich en santich bestienen der yn Grut-Brittanje en Súd-Afrika nasjonale kampioenskippen. Oant en mei de jierren tachtich fan de tweintichste iuw waarden ek races bûten it offisjele kampioenskip om holden. Dat fenomeen ferdwûn yn 1983.
Grutte Priis
In Grutte Priis yn de Formule 1 beslacht in folslein wykein en begjint mei trije trainingen: Twa op de freed en ien op de sneontemoarn. By de earste training op freed mei eventueel in tredde kûreur efter it stjoer fan ien fan de twa auto’s fan in team dielnimme. Op de sneontemiddei folget in kwalifikaasje dêr’t de startfolchoarder foar de race op snein fêststeld wurdt.
Kwalifikaasje
De kwalifikaasje is yn 'e rin fan de jierren in oantal kearen feroare. Hjirûnder wurdt it kwalifikaasjesysteem fan seizoen 2021 beskreaun.
Der wurdt by de kwalifikaasje wurke mei in ôffalsysteem. Der binne trije kwalifikaasjerûnden: Q1, Q2 en Q3. De Q is in Ingelske ôfkoarting foar "qualification":
De tsien kûreurs dy’t Q3 helle ha, moatte de sneins yn de race starte op it type bannen dat se brûkt hawwe yn de twadde kwalifikaasje. De oare tsien kûreurs meie sels bepale op hokker type bannen se de race starte.
De race
Foar't de race begjint meie de kûreurs earst in rûntsje waarmride. Dêrnei wurde se foar de startline opsteld yn 'e folchoarder dy't by de kwalifikaasje bepaalt is.
It startsinjaal boppe it sirkwy wurdt jûn troch ljochtsysteem, wannear't alle lampen út binne mei de auto's starte. De ôfstân fan in Grutte Priis is gelyk oan it lytste oantal rûntsjes dy't mei-inoar in minimale ôfstân fan 305 kilomter beslaan. In Grutte Priis mei lykwols net langer duorje as twa oeren. In formule 1-race duorret yn trochsneed sa’n 90 minuten. By de race mei in kûreur ien as meardere kearen fan de baan ôf om bannen te wikseljen of de auto reparearje te litten.
Formule 1-auto's
In Formule 1-auto is een iepen, ienpersoans-auto mei iepen lizzende tsjillen. Oan 'e foar en efterkant fan de auto binne saneamde wjukken befêstige. De hurde regels foar de auto's binne opsteld mei de bedoeling om it oantal ûngemakken en slimme ferwûningen te beheinen en om lytsere teams likense kânsen te jaan om te winnen.
Formule 1-wrâldkampioenen
thumbnail|180px|Giuseppe Farina earste F1 wrâldkampioen
1 Leeftyd fan 'e respektyflike kûreur per jier; Oft de jierdei foar, tidens of nei it seizoen plakfûn, wurdt hjir net rekken mei hâlden.
2 It oantal punten komt oerien mei de punten skoard foar it WK, net de punten dy't werklik helle binne; foar 1990 wienen der resultaten dy’t skrast wurde koenen.
3 It wrâldkampioenskip auto's waard holden yn 'e jierren 1952 en 1953 neffens de Formule 2 regeljouwing (ûnder oaren mei in signifikant lytsere motor).
4 postúm
Mathijs Accama
Mathijs Accama (Boerum, 1702 - Ljouwert 1783) wie in Frysk portretskilder, dekoraasjeskilder en histoarjeskilder. Hy is de soan fan Simon Accama en broer fan keunstskilder Bernardus Accama dy't tagelyk syn learmaster wie. Op syn stúdzjereis nei Itaalje hat er in protte kopyen nei Italiaanske masters makke.
Portretskilderingen fan Mathijs Accama hingje yn it Frysk Museum, wêrûnder dy fan Maria Louise.
Northern
De northern (Ingelsk foar "noardlike" of "noarderske") is in sjenre fan literatuer, film, tillefyzje en oare media wêryn't ferhalen ferteld wurde út it noarden fan Noard-Amearika. Se spylje oer it algemien oan 'e ein fan 'e njoggentjinde of it begjin fan 'e tweintichste iuw, benammen yn it Yukonterritoarium of de Noardwestlike Territoaria fan Kanada, mar soms ek yn 'e Amerikaanske steat Alaska.
De northern wurdt ornaris beskôge as in subsjenre fan 'e western, mei it ferskil dat de haadpersoan faak in Mountie (in lid fan 'e Royal Canadian Mounted Police) is ynstee fan in sheriff of in marshal. Ynstee fan troch cowboys wurde northerns fierders befolke troch pelsjagers, keaplju, houtsjers, goudsikers, Yndianen en Eskimo's. Faak foarkommende settings binne de taiga, isolearre blokhutten en goudsikersstedsjes. Snie komt yn northerns sa'n protte foar dat se foarhinne ek wolris 'sniefilms' neamd waarden. Ferhalen oer hûnen foarmje in wichtich ûnderdiel fan 'e northern.
Ynternasjonale belangstelling foar it noardlike part fan Noard-Amearika waard oanfitere troch de Goudkoarts fan Klondike (1896-1899) en troch de wurken fan fiksje en non-fiksje dy't dêr neitiid oer makke waarden. Dat late yn 'e rin fan 'e 1910-er jierren ta it ûnstean fan 'e northern. De heechtijdagen fan it sjenre foelen yn it Ynterbellum, wêrnei't de populariteit fan 'e northern oan 'e ein fan 'e 1950-er jierren alhiel ynsakke. Nettsjinsteande dat wurde der noch altyd wol northerns makke.
Pipenpoyske brulloft
thumb|Dûnsjen op de brulloft thumb|Brulloftsmiel De Pipenpoyske brulloft is in rige fan oarspronklik tsien skilderijen út de earste helte fan de 17e iuw, dy't de fiering fan it houliksfeest fan Eraert fan Pipenpoy (1576-1638) en Jel fan Liauckama (1585–1650) op de Liauckamastate yn Seisbierrum ferbyldet. Dat houlik wie om 1616 hinne.
Dy rige skilderijen is de earstbekende 'houliksreportaazje' yn Nederlân, en wol fan in grut Frysk houlik dat yn Nederlân syn gelikense net kenne soe. It wurk is ek bysûnder om 't it de klean en gebrûken út dy tiid en yn de regio sjen lit. Sa ûnderskiedt de brêgeman him fan de oare manlju troch syn bûtenlânske ridderklean. It houliksmiel is fierder in goed foarbyld fan in dutsen feesttafel út it begjin fan de santjinde iuw.
De skilderijen hongen oant de sloop fan Liauckamastate yn 1823 yn de grutte seal en neistlizzende romte dêre. Fan de seis skilderijen dy't yn de grutte seal hongen, hat it Frysk Museum sûnt 2013 twa yn de samling.
Atletyk op de Olympyske Simmerspullen 2004
De Olympyske Simmerspullen 2004, ek wol de XXVIIIe Olympiade neamd, waarden yn 2004 hâlden yn Atene, de haadstêd fan Grikelân. It atletyk waard hâlden yn it Athens Olympic Stadium, dat yn 1982 boud waard foar de Europeeske Kampioenskippen Atletyk fan 1982.
Doping
Tidens de spullen waarden twa atleten trapjeare op it brûken fan doping. Ien fan har de Amerikaanske Crystal Cox dielnimmer oan kwalifikaasje fan de estafette joech yn 2010 doping gebrûk ta. Dit hie ta gefolg dat de folsleine estafetteploech harren medaljes ynleverje moast. Ek de Hongaarske kûgelslingerder Adrián Annus moast syn medalje werom jaan.
Medaljespegel
De top tsien fan lannen dy't by it atletyk medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 2004.
De Slag om de Schelde
De Slag om de Schelde (ynternasjonale titel: The Forgotten Battle, "De Fergetten Fjildslach") is in Nederlânsk-Belgysk-Amerikaanske histoaryske oarlochsfilm út 2020 ûnder rezjy fan Matthijs van Heijningen jr. De haadrollen waarden spile troch Susan Radder, Jamie Flatters en Gijs Blom. De titel ferwiist nei de Slach om 'e Skelde, in bloedich treffen tusken de Kanadezen en de Dútsers oan 'e ein fan 'e Twadde Wrâldoarloch, by de befrijing fan it Siuwske eilân Walcheren, dy't nedich wie sadat de Alliëarden fia de haven fan Antwerpen befoarriede wurde koene. De plot fan 'e film folget trije persoanen: Teuntje Visser, in jonge Siuwske frou dy't yn konflikt rekket mei de Dútske besetter as har broer Dirk oppakt wurdt foar in fersetsdie; Will Sinclair, in jonge Ingelske soldaat waans fleantúch boppe Seelân delsketten wurdt; en Marinus van Staveren, in Nederlânske kollaborateur dy't tsjinst nommen hat by de Dútske Wehrmacht. Fan 'e filmkritisy krige De Slag om de Schelde oer it algemien positive resinsjes. Yn 'e bioskopen prestearre de film teloarstellend, mar dat wie foar it meastepart te witen oan 'e beheinings dy't oplein waarden oan bioskoopbesyk yn it ramt fan 'e koroanapandemy.
Plot
Nei harren lânings op 'e strannen fan Normanje op D-Day tsjogge de Alliëarden stadich op nei it noarden en befrije se de Belgyske stêd Antwerpen. Dy is ideaal om as befoarriedingshaven te fungearjen, mar de tagong ta Antwerpen fia de Westerskelde wurdt behearske troch de gebietsdielen Siuwsk-Flaanderen (yn it suden) en Walcheren en Súd-Bevelân (yn it noarden) fan 'e Nederlânske provinsje Seelân. As de Alliëarden Siuwsk-Flaanderen befrije, flechtet in grut diel fan 'e dêr legere Dútske troepen de Westerskelde oer nei Walcheren.
Op Walcheren wurket Teuntje Visser op 'e sekretary fan it stedhûs fan Flissingen ûnder de NSB-boargemaster Oostveen. Se hat gjin sympaty foar de Dútsers, mar fielt har ek net roppen om dyselden te dwerseidzjen. Ynstee is se benammen dwaande mei har eigen oerlibjen fan wat in tiid fan oanboazjende krapte is. Teuntje har heit is in dokter, dy't sawol sike Siuwen as ferwûne Dútske soldaten behannelet, en dêrom troch guon beskôge wurdt as in kollaborateur. Teuntsje har jongere broer Dirk is, sûnder dat sy der aan fan hat, belutsen by it ferset. Hy is ek in amateur-fotograaf mei in eigen dûnkere keamer yn 'e kelder fan syn heite wente. As der in Dútske kolonne foarbykomt, goait Dirk yn in ûnberette opstiging in stien, dy't in frachtweinsjauffeur op 'e holle rekket en trije deaden feroarsaket as de frachtwein dêrnei in pear rinnende soldaten oerriidt. De nije Dútske befelfierder op Walcheren, kolonel Berghof, furdiget dêrop in arrestaasjebefel tsjin Dirk út, sadat er ûnderdûke moat.
Underwilens fjochtet Marinus van Staveren as Nederlânsk frijwilliger by de Waffen-SS oan it Eastfront tsjin it Reade Leger. Nei't er swierferwûne rekke is yn 'e striid, kriget er yn in fjildhospitaal kunde oan in Dútske luitenant dy't beide skonken kwytrekke is. De man is folslein desyllúzjonearre rekke oer de Dútske lieders en de oarloch en fertelt Marinus oer wat er sjoen hat doe't er in skoft as bewekker yn it ferneatigingskamp Chelmno ynset waard. As Marinus opbetteret, besoarget de luitenant, foar't dy himsels troch de holle sjit, him in oerpleatsing nei Nederlân, dêr't er as adjudant en tolk foar kolonel Berghof oan it wurk kin.
Yn Ingelân wurdt de jonge sersjant Will Sinclair traind as piloat fan sweeffleantugen dêr't loftlâningstroepen en materieel mei ferfierd wurde. Syn ienheid wurdt lang om let ynset yn 'e Slach om Arnhim, dy't diel útmakket fan Operaasje Market Garden, in Alliëard besykjen om 'e brêgen oer de Grutte Rivieren te feroverjen. Om't er noch minderjierrich is, hat Will foar syn dielname oan dy striid ferlet fan 'e tastimming fan syn heit, dy't in kolonel by de Royal Air Force is. As syn heit him nee ferkeapet, liicht Will syn befelfierend ofsier, kaptein Tony Turner, foar dat er àl tastimming krigen hat. By de oertocht oer Seelân yn in Airspeed Horsa wurdt harren tastel delsketten troch it Dútske loftdoelgeskut. Se komme del yn it wetter fan in splis steande polder op it eilân Skouwen. Kaptein Turner rekket slim ferwûne en moat neitiid troch Will en de oare oerlibbenen, John, Nigel en de Nederlânske Ingelânfarder Henk Sneijder, op in flot meifierd wurde.
Op Walcheren nimme de Dútsers op befel fan Berghof in stikmannich jonges yn gizeling dy't se driigje te eksekutearjen as Dirk Visser himsels net oanjout. Dokter Visser en Teuntje geane nei Berghof ta om mei him te ûnderhanneljen oer de betingsten foar de oerjefte fan Dirk, en yn it kantoar fan 'e kolonel moetsje se Marinus. Berghof ûnthjit dat de jonge in mylde straf krije sil, wernei't Dirk ôfskie nimt fan Teuntje en harren heit en himsels oanjout. Teuntje, dy't fan Dirk oan 'e weet kommen is dat har bêste freondinne Janna ek by it ferset sit, besiket it ferset te sjantearjen om Dirk te befrijen. Dat docht se troch te driigjen in nustje foto's efter te hâlden dy't Dirk makke hat fan 'e Dútske ferdigeningswurken by it Sloe lâns, de see-earm dy't Walcheren fan Súd-Bevelân skiedt. Uteinlik seit de pleatslike fersetslieder Pim den Oever ta om sa'n befrijingsaksje prebearje te sillen as Teuntje in kaart fan it Sloe út it argyf fan it stedhûs stelt. Teuntje weaget har eigen libben troch dat te dwaan.
Underwilens ûntdekt Marinus dat Dirk yn 'e kelders fan it stedhûs martele wurdt troch de SD om nammen fan oare fersetslju los te krijen. As Dirk lang om let brekt en nammen begjint te neamen, is Marinus oanwêzich as kolonel Berghof befel jout om Dirk mei de oare fersetslju dea te sjitten. Mei't er sympaty foar Teuntje en har heit hat en hieltyd fierder desyllúzjonearre rekket oer de saak dêr't er sa lang foar fochten hat, besiket er Teuntje te warskôgjen, mar se wurde tegearre sjoen, wêrnei't Marinus syn post as adjudant kwytrekket en tenei inkeld noch as sljochtwei soldaat ynset wurdt. Boppedat komt de warskôging te let en wurdt Dirk foar it fjoerpeloton brocht. Troch in wreed tafal, of miskien wol boaze opset fan Berghof, is Marinus dejinge dy't Dirk deasjitte moat.
Will-en-dy moetsje in Siuwske boer dy't harren fertelt dat it Kanadeeske Leger it suden fan Seelân binnentein is. Dêrop beslút kaptein Turner dat se in boatsje sykje moatte om 'e Easterskelde oer te stekken nei Súd-Bevelân. It finen fan in gaadlike boat is makliker sein as dien, en twa fan 'e soldaten yn it selskip, John en Nigel, wurde iepentlik opstannich om't se har leaver oan 'e Dútsers oerjaan wolle. As se yn in ferlitten hûs, yn in plak dat derûnder strûpt is om't de seediken trochstutsen binne, in pear flessen jenever fine, partsje se dy op in jûn om oant se leech binne. De oare moarns, as Will wekker wurdt, binne John en Nigel poater, en wat minder is, se hawwe alle foarrieden meistellen. Kaptein Turner stjoert Will en Henk derop út om in boat te sykjen wylst hy yn it hûs efterbliuwt.
As se letter, sûnder wat bedijd te hawwen, weromkomme, leit der in rubberboat by de foardoar. It docht bliken dat de ferwûne kaptein Turner ûntdutsen is troch in pear Dútske soldaten. By de konfrontaasje dy't dêrop folget, sjit Will beide Dútsers dea, mar kaptein Turner wurdt troch ien fan 'e beide fijannen troch de holle sketten. Will is wisberet om it plan fan Turner troch te setten troch mei de rubberboat fan 'e Dútsers de Easterskelde oer, mar Henk, dy't net swimme kin en wetterfrees hat, wegeret om mei. Sadwaande set Will lykme-allinne ôf. Mei de tonge út 'e bek slagget Will syn oertocht, wêrnei't er in skoft oer de ikkers en troch de greiden fan Súd-Bevelân doarmet, oant er in kolonne fan it Kanadeeske Leger foarby kommen sjocht en him dêrby jout.
Nei de dea fan Dirk leveret Teuntje de stellen kaart fan it Sloe ôf by Janna en Den Oever, dy't sels mar nauwerneed oan 'e Dútsers ûntkommen is. Hy leit út dat de Dútsers de Sloedaam, de iennichste lânferbining tusken Walcheren en Súd-Bevelân, swier fortifisearre hawwe, sadat de Kanadezen der dêr net trochkomme sille. It Sloe sels liket ien en al slyk en sânplaten en dêrmei ûnbegeanber te wêzen, mar op 'e kaart dy't Teuntje stellen hat, stiet in bochtich farwetter oanjûn dat de Kanadezen brûke kinne om troepen efter de Dútske linys op Walcheren oan lân te bringen. De kaart en de foto's dy't Dirk makke hat, moatte nei de Kanadezen ta brocht wurde, mar mei twa skotwûnen yn it liif kin Den Oever dat sels net dwaan. Hy freget Janna om syn plak yn te nimmen, mar dy wifket. Dêrop nimt Teuntje it pakketsje oan en seit dat sy en Janna it tegearre oerbringe sille. Se bejouwe harren nei it Sloe, dêr't se by nacht yn in roeiboat dy't dêr foar harren klearlein is, besykje oer te stekken nei Súd-Bevelân. Se wurde lykwols trappearre troch in Dútske patrûlje, dy't harren ûnder fjoer nimt. Janna wurdt rekke, en Teuntje triuwt har yn 'e boat, smyt har de papierren ta en skoot de boat it wetter op foar't se twongen is om harsels oan 'e Dútsers oer te jaan.
Will makket diel út fan 'e Kanadeeske ienheid dy't besiket de Sloedaam te forsearjen, wylst Marinus ien fan 'e Dútske soldaten is dy't harren tsjinkeart. De Kanadezen moatte har mei swiere ferliezen weromlûke op Súd-Bevelân. Koarte tiid letter treft in Kanadeeske patrûlje de roeiboat mei de swierferwûne Janna op 'e Súdbevelânske igge fan it Sloe oan. Se wurdt nei in fjildhospitaal brocht dêr't se komt te ferstjerren, mar net foar't se de kaart fan it Sloe en de foto's fan 'e Dútske fortifikaasjewurken ôfjûn hat oan 'e Kanadezen.