cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Allard Syperda
Skipsbou en rekreaasje
Allard Syperda kocht in grut frachtskip en wat ark en lei yn Drylts mei dat spul by de Kamp, tichtby de Jànnen. Letter gie er nei Warns en yn 1984 kocht hy it tsiispakhûs yn Osingahuzen fan Nestlé Nederlân. It pakhûs waard ynrjochte as wurkplak en magazyn. In diel fan de boppeste ferdjipping waard ferboud ta wenning. Nei de oanlis fan in grutte wurkhaven yn 1987 koenen der grutte skippen oanlizze. Op de werf waarden klippers, skûtsjes en skoeners renovearre foar de doe opkommende ‘brune’ sjarterfleat. Der waarden in soad moters ynboud, mar der waarden ek wol nije lemster aken, skouwen en kotters boud. Neist de skipswerf hie Syperda in ferhierbedriuw fan platboaiems oan de Munkedyk yn De Gaastmar. Boppedat hie er in jachthaven en mei rekreaasjebungalows.
Danny Noppert
2019
2019 begûn dreech, Noppert ferlear 4 fan de 6 earste wedstriden fan fliertoernoaien. Dêrnei berikte hy op Players Championship 5 en 6 de heale finale, dêr't hy ferlear fan Gabriel Clemens en Ricky Evans. Op toernoai 5 goaide hy syn earste 9-darter by de PDC. Op de UK Open ferlear hy al yn omloop 3, syn ynstreamomloop mei 6-1 fan Mickey Mansell.
Mönchengladbach
Namme en oarsprong
De oarspronklike namme fan de stêd wie Gladbach, dêr't it hjoed-de-dei noch hieltyd bekend mei is. Om it fan oare plakken mei de namme Gladbach te ûnderskieden, waard yn 1888 de namme München-Gladbach oannommen. Lykwols yn 1950 waard it ta Mönchen-Gladbach feroare, om't der betizing ûntstie om't der tocht waard dat it om in stedsdiel fan de Beierske stêd München wêze soe. Sûnt 1960 wurdt it oaninoar fêst, Mönchengladbach, skreaun.
It plak waard yn 974 stifte om de Abdij fan Gladbach hinne. It waard neamd nei de Gladbach, in smelle beek, dy't hjoed-de-dei foar it grutste part ûndergrûns rint. De abdij en de omlizzende doarpen waarden ien stêd dy't yn 1366 stedsrjochten krige. De stêd Rheydt lei tichteby en is hjoed-de-dei in stedsdiel fan Mönchengladbach.
Iere skiednis
thumb|Mönchengladbach (Gelabeeck) yn 1573 De ierste delsettings yn de omkriten binne wol sa'n 300.000-400.000 jier âld en der binne fynsten dien fan de Homo erectus en Neändertalers. Der waarden stienmantsjes fûn út it Neolitikum en de brûnstiid.
De skiednis fan Mönchengladbach begûn mei it bouwen fan de munster fan Gladbach en it stiftsjen fan in abdij troch Gero, aartsbiskop fan Keulen en syn kompanjon, de muonts Sandrad fan Trier.
Om de delsetting bloeie te litten, holden de muontsen in merk benoarden de tsjerke yn de tolfde iuw. Gladbach krige stedsrjochten yn 1364-1366. De stêd liet in stedsmuorre fan stien bouwe, dy't ûnderholden wurde moast troch de boargers. Oerbliuwsel fan de muorre binne noch te sjen op de Geroweiher, allyksa as oerbliuwsels fan de "Grouwe Toer", in fersterke toer op de Waldhausener heuvel. Oant de ein fan de achttjinde iuw hearde de stêd by it Greefskip Gulik.
Op 4 oktober 1794 marsearren Frânske troepen troch de stêd hinne, in dei ear't se de boarch fan Gulik oermasteren. Doe't Roomsk-dútske keizer Frâns II fan it Hillige Roomske Ryk de westigge fan de Ryn oan Frankryk ôfstie by de Frede fan Lunéville yn 1801 foel Gladbach ûnder Frânske wetten. Dat betsjutte de ein fan de abdij, en it kleaster waard sletten. Op 31 oktober 1802 ferlieten de lêste 31 muontsen de abdij. De ynhâld fan de grutte bybleteek fan de abdij, dy't wol fier om utens ferneamd wie, waarden yn beslach nommen of ferneatige.
Fan 1798 oant 1814 waard de Mairie Gladbach part fan de Canton Odenkirchen, fan it Arrondissement Krefeld fan it departemint Roer
Allard Syperda
IFKS
Ien fan syn earste skûtsjes wiene de Frouke en de Hollandia (1981-1982). Yn it earste jjier fan de IFKS (1982) sylden twa skûtsjes fan de ferhierfleat mei foar Drylts. It seilteken wie in Dryltster kogge út de Dryltster flagge. Allard sylde mei de Onderneming en syn broer Peter mei de Twee Gebroeders. Omdat de skûtsjes net goed genôch meikomme koene kocht hy yn 1983 it mânske skûtsje Boppelâns. Omdat it skûtsje mei syn 53 ton eins te grut wie, moast alle jierren ûntheffing oanfrege wurde om mei te dwaan yn de IFKS. Mei Tony Brundel en in tal oare freonen kochten de beide bruorren it skûtsje de Friesland fan 43 ton fan de SKS-kommisje Haskerlân.
Mönchengladbach
Lettere ûntjouwings
Yn 1921 waarden der in stikmannich oanswettende gemeenten by de stêd foege en yn 1929 waard de stêd mei de stêd Rheydt gearfoege ta Gladbach-Rheydt. Fan 1933 oant 1975 waard Rheydt tydlik in selsstannige gemeente, troch tadwaan fan Joseph Goebbels dy't dêr berne waard.
As andert op de Dútske ynvaazje fan Belgje op 10 maaie 1940, waard Mönchengladbach jûns op 11 maaie 1940 troch Britske bommesmiters bombardearre. Dat hie as doel en fersteur de Dútske troepebewegings.
Allard Syperda
IFKS
Allard sylde mei de Friesland fan 1985 oant 1990. Letter farde hy noch mei de skûtsjes Zorg en Vlijt (1989) en de Striidber (1990-1998 (1991-1993, IFKS). Doe’t it Langwarder SKS-skûtsje De Swan fan Donia net meikomme omdat it te smel wêze soe koe ruile de kommisje Langwar yn 2001 De Jonge Jan (yn de folksmûle De Poep) fan Syperda. De ruil soe fiif jier duorje. Fan 2000 oant 2002 sylde Syperda noch mei De Jonge Rienk en fan 2010 oant 2013 mei de Zeldenrust.
Mönchengladbach
Lettere ûntjouwings
Nei de Twadde Wrâldkriich, ta kompensaasje fan de Dútske besetting fan Nederlân, waard der in útstel dien en anneksearje ferskate Dútske stêden ta it Keninkryk fan de Nederlannen, wêrûnder Mönchengladbach, dy't dan omneamd wurde soe ta Monniken-Glabbeek. Lykwols waarden dy plannen net útfierd.
Nettsjinsteande dat waard de Prusyske Rynprovinsje nei de Twadde Wrâldkriich opheft, en waard de stêd part fan de nije dielsteat Noardryn-Westfalen, dy't oprjochte waard yn 1946.
Geografy
thumb|De beek de Gladbach yn it easten fan de stêd
Romtlik gebiet
Mönchengladbach leit 16 km bewesten de Ryn yn it Nederrynske Leechflakte. De omkriten fan de stêd is fan flak nei heuveleftich. It heechste punt yn de gemeente is de Rheydter Höhe mei in hichte fan 133 meter. De heuvel is lykwols keunstmjittich, om't der pún fan de Twadde Wrâldkriich nei de kriich ynsmiten waard.
Stedsyndieling
thumb|Yndieling fan Mönchengladbach Sûnt 2009 wurdt de gemeente Mönchengladbach in fjouwer (earder tsien) stedsdielen dy't ûnderferparte binne yn 44 distrikten:
Ekonomy
thumb|Stadion [[Borussia-Park]] Yn de njoggentjinde iuw en earste helte fan de tweintichste iuw wie de tekstylyndustry de wichtichste yndustry yn de stêd. Nei de Twadde Wrâldkriich rûn dy tebek. Neitiids besocht de gemeente yn de mande mei partikulieren de ekonomy yn de stêd op te helpen. Hjoe-de-dei is de tekstyl- meganyske, elektryske yndustry, de logistyk en de sûnenssoarch de fiif wichtichste yndustryen yn de stêd. Ek it bankwêzen is wichtich.
Mönchengladbach hat ek in fuotbalklup dy't yn de Bundesliga spilet: Borussia Mönchengladbach dy't syn thúshaven yn stadion Borussia-Park hat mei in kapasiteit fan 54.057 plakken.
It besjen wurdich
thumb|Schloss Rheydt
2018
Dit jier makket ûnderdiel út fan it desennium fan 'e 2010-er jierren.
TUK (tydskrift)
TUK is in Nederlânsk pornoblêd dat al teminsten sûnt de 1980-er jierren bestiet en him derop foarstean lit it "blootste blad van Nederland" te wêzen. It blêd biedt benammen kollumns (û.m. fan pornostjer Kim Holland), kontaktadvertinsjes mei byhearrend eksplisyt fotomateriaal, en ferhalen oer seks. Fierders binne der fotoreportaazjes oer de covergirl en oer 'bûtenseks' (d.w.s. seks bûtendoar, faak op publyk tagonklike plakken). Ek ynstjoerde brieven en foto's fan lêzers wurde ôfprinte. TUK is in moanneblêd fan sa'n 130 siden op A5-formaat, dat neffens de eigen webside te krijen is yn seksshops en "de bettere" boekhannel.
Daisuke Matsui
(11 maaie 1981) is in Japansk fuotballer, dy't spilet foar Júbilo Iwata. Earder spile foar Kyoto Purple Sanga, Le Mans, Saint-Étienne, Grenoble, Tom Tomsk, Dijon, Slavia Sofia en Lechia Gdańsk. spile ek yn it Japansk fuotbalalvetal. Hy die mei oan it Confederations Cup 2003, it Olympyske Simmerspullen 2004, it Wrâldkampioenskip 2010 en it Aziatysk kampioenskip 2011.
Rheydt
thumb|Lokaasje fan Rheydt yn de gemeente Mönchengladbach thumb|left|Rheydt en omkriten yn 1620 thumb|Sankt Marienkirche Rheydt is in stedsdiel fan de kringfrije stêd Mönchengladbach yn de Dútske dielsteat Noardryn-Westfalen. Oant 1929 en fan 1933 oant 1974 wie Rheydt in selsstannige gemeente yn de Prusyske Rynprovinsje en yn Noardryn-Westfalen. Op 1 jannewaris 1975 waard de gemeente mei in gemeentlike weryndieling mei de gemeenten Mönchengladbach en Wikrath gearfoege ta de hjoeddeiske gemeente Mönchengladbach.
Skiednis
Tusken 985 en 999 wikselen de bisdommen Keulen en Luik, wêrûnder de parochiam Reithe ûnderinoar út. De komôf fan de namme is net wis, mar mooglik komt it fan it Aldheechdútske riuti,dat "rûgje" (sa as bygelyks it rûgjen fan beammen) betsjut. It gea fan de Nederryn waard oarspronklik troch Kelten bewenne. Spoaren fan bewenning yn de Romeinske tiid binne lykwols fûn. De Germaanske stamme fan de Ubjers waarden troch de Romeinen tastien dêr nei wenjen te setten.
Rheydt hearde oant de ein fan de fjirtjinde iuw by it Hartochdom Gulik-Berch. Dêrnei ûntjoech Rheydt him suver selsstannich mei syn eigen administraasje.
Nei 1815 waard Rheydt part fan de Prusyske Rynprovinsje en de lânkring Gladbach (Landkreis Gladbach). Yn 1827 waard de stêd in Titularstadt (in lytsere stêd, foar Großstadt oer dy't in grutte stêd is) en yn 1856 krige er folsleine stedsrjochten. Op 1 april 1907 waard Rheydt in kringfrije stêd (Kreisfreie Stadt) yn de Prusyske regio Düsseldorf.
Op 1 augustus 1929 waard Rheydt mei de kringfrije stêd München-Gladbach, de gemeenten Odenkirchen (stedsrjochten sûnt 1856), Giesenkirchen en Schelsen gearfoege ta de krinfrije stêd Gladbach-Rheydt. Lykwols yn 1933 troch tadwaan fan de nazy-propaganda-minister Joseph Goebbels, dy't yn Rheydt berne waard, waard Rheydt wer fan Gladbach ôfspjalte en waard wer in selsstannige gemeente dy't njonken Rheydt ek de plakken Odenkirchen, Giesenkirchen en Schelsen befette.
It weropbouwen fan de swier skeinde binnenstêd folge nei de plannen fan de arsjitekt Alfons Leitl.
Feite Faber
Feite Faber (Nij Beets, 19 febrewaris 1923 – It Hearrenfean, 7 april 2010) wie in Nederlânsk politikus, fan Frysk komôf, fan de Kristlik-Histoaryske Uny en letter fan it Kristen-Demokratysk Appèl.
Libben en wurk
Rillegau nei syn berte ferhuze de hûshâlding nei Gau dêr't syn heit beneamd wie ta haad fan de herfoarme legere skoalle. Faber folge nei de ulo in oplieding ta learling-skipwurktúchkundige dêr't er yn 1942 mei klear wie. Omdat er yn dat berop gjin baan fine koe gie er oan 't wurk by de gemeentesekretary fan Wymbritseradiel en yn 1946 makke er de oerstap nei de gemeentesekretary fan Achtkarspelen. Ein 1947 waard er adjunkt-kommys by de gemeente Barradiel dêr't er fia kommys yn 1954 opklom ta haadkommys. Yn 1957 waard er dêr gemeentesekretaris as opfolger fan Pieter Vries dy't boargemaster fan Goudswaard, Nieuw-Beijerland en Piershil wurden wie. Yn juny 1966 waard ek Faber beneamd ta boargemaster, nammentlik fan Lemsterlân. Yn 1979 waard er dêrneist waarnimmend boargemaster fan Sleat wat er bliuwe soe oant dy gemeente yn jannewaris 1984 opgie yn de gemeente Gaasterlân-Sleat. Trije moannen letter gie er om reden fan sûnensproblemen betiid mei pinsjoen wêrnei't er nei It Hearrenfean ferhuze. Dêr stoar Faber yn 2010 yn de âldens fan 87 jier.
Kristlike Skoalle foar MAFU Nij Walpert
De Kristlike Skoalle foar MAFU "Nij Walpert" wie in protestantsk-kristlike skoalle foar middelber ûnderwiis yn Wommels. Dizze ynstelling begûn yn 1920 as in ULO en letter in MULO, ûntjoech him nei de ynfiering fan 'e Mammoetwet yn 1968 ta in MAVO en krige yn 1979 de namme 'Nij Walpert'. Yn 1994 gie de oant doe ta selsstannige skoalle op yn it Bogerman Kolleezje te Snits. Yn 2018 giet de skoalle foargoed ticht.
Skiednis
De skoalle gie werom op 'e kristlike skoalle foar leger ûnderwiis dy't yn 1872 oan 'e Boalserterdyk (no de Hottingawei) yn Wommels fêstige waard. Yn 1920 waard dizze skoalle útwreide mei in ôfdieling foar middelber ûnderwiis, nammentlik ULO (Utwreide Leger Underwiis). De skoalle beloek datselde jiers in nij gebou oan 'e Walperterwei, dêr't de legere skoalle gebrûk makke fan ien klasselokaal en de ULO fan fjouwer. Letter folge in fierdere útwreiding mei MULO (Mear Utwreide Leger Underwiis). It tal learlingen woeks stadich oan, en yn 1956 folge de earste grutte ferbouwing.
Ut 'e kristlike legere skoalle kaam letter de Kristlike Basisskoalle "It Fûnemint" fuort, dy't fierder fan it sintrum fan Wommels ôf oan 'e Walperterwei fêstige waard. De ULO en MULO waarden yn 1968, by de ynfiering fan 'e Wet op it Fuortset Underwiis (yn 'e folksmûle de 'Mammoetwet' neamd), omfoarme ta in MAVO, dy't datselde jiers 157 learlingen út Wommels en omkriten telde (in groei fan mear as 300% foar 1955 oer, doe't der noch mar 38 learlingen west hiene). Al yn 1968 tsjinne it skoalbestjoer in oanfraach foar fierdere útwreiding fan 'e fasiliteiten yn by it Nederlânsk Ministearje fan Underwiis en Wittenskippen, mar dy waard ôfwiisd. Pas yn 1979 kaam der tastimming foar útwreiding; doe waard de MAVO foar in bedrach fan 1,2 miljoen gûne útwreide mei acht nije lokalen en in gymnastykseal, dy't efter it oarspronklike skoalgebou set waarden. Dat jiers krige de MAVO ek formeel de namme Kristlike Skoalle foar MAFU "Nij Walpert", nei de âlde state Walpert, ûnder Wommels, dêr't ek de Walperterwei nei ferneamd is.
Al sûnt de jierren tachtich waard der gearwurke mei ferskate oare skoallen foar kristlik middelber ûnderwiis yn 'e Súdwesthoeke, wêrûnder de MAVO's yn Balk, Boalsert, Koudum en Warkum, de LTS'en yn Boalsert en Snits en de Kristlike Skoallemienskip "Bogerman Kolleezje" yn Snits. Yn 1991 waard dy gearwurking formalisearre en kaam de Feriening foar Kristlik Fuortset Underwiis yn Súdwest-Fryslân ta stân. Nije regeljouwing fan oerheidswegen omtrint minimumoantallen learlingen twongen Nij Walpert yn 1994 ta in fúzje mei it Bogerman. Dêrby gie de eigen namme en identiteit fierhinne ferlern en waard Nij Walpert omnamme ta 'Kristlike Skoallemienskip "Bogerman Kolleezje", lokaasje Wommels'. Ek de LTS en de LEAO fan Snits en de MAVO "Zuidwest-Friesland" yn Koudum giene tagelyk mei dizze ûntwikkeling op yn it Bogerman, wylst de MAVO "Dr. J.Th. de Vissersschool" yn Warkum sletten waard.
As ûnderdiel fan it Bogerman koe de MAVO yn Wommels trochgroeie nei goed twahûndert learlingen. Nije ûntwikkelings op it mêd fan it ûnderwiisbelied twongen de skoalle mids en ein jierren njoggentich ta ferskate ferbouwings. Yn 2001 folge in grutte ynterne ferbouwing ter wearde fan €230.000, wêrnei't boargemaster Johanneke Liemburg fan Littenseradiel de skoalle yn febrewaris 2002 offisjeel weriepenje mocht. De feroarings omfiemen û.m. de oanlis fan in modern ict-sintrum. Yn 2005 folge in nije ferbouwing, dy't de nije ûnderwiisideeën fan 'leargebieten' en 'lespleinen' yn it gebou ynkorporearre. Nei 2010 rûn it tal learlingen lykwols drastysk werom nei 170 yn 2012 en 108 yn 2016. Ein oktober 2016 kundige it bestjoer fan it Bogerman oan dat de 'lokaasje Wommels' dêrom oan 'e ein fan it skoaljier 2017-2018 tichtgiet.
Nije bestimming
Op 12 april 2018 makke de Feriening Doarpsbelang Wommels bekend dat de skoalle oan 'e ein fan 'e simmer in nije bestimming krije soe. It histoaryske skoalgebou, dat foar it doarpsgesicht fan Wommels byldbeskiedend achte wurdt, bliuwt beholden. Der komme tolve lytse apparteminten yn foar jongerein en starters op 'e wenningmerk. De lettere oanbou oan 'e efterkant en de gymseal wurde ôfbrutsen; op it lege lân dat dêrtroch ûntstiet, wurde nochris tolve lytse wenten boud, dy't gaadlik binne foar húshâldings fan twa persoanen. Dit plan sil útfierd wurde troch de Gemeente Súdwest-Fryslân, dy't eigner is fan it gebou en de grûn.
Shinji Okazaki
200px|right (16 april 1986) is in Japansk fuotballer, dy't spilet foar Leicester City. Earder spile foar Shimizu S-Pulse, Stuttgart en Mainz. spile ek yn it Japansk fuotbalalvetal. Hy die mei oan it Olympyske Simmerspullen 2008, it Wrâldkampioenskip 2010, it Wrâldkampioenskip 2014, it Aziatysk kampioenskip 2011, it Aziatysk kampioenskip 2015 en it Confederations Cup 2013.
Iisklup 'Vlecke Joure'
Vegelinbaan
De klup waard oprjochte op 28 novimber 1858. Ien fan de oprjochters wie Valerius Vegelin van Claerbergen, in broer fan Arent Johan Vegelin van Claerbergen dy't fan 1892-1906 boargemaster fan Haskerlân wie. Nei him waard de baan neamd dy't yn 1898 op syn grûn oanlein waard yn de Súdwestpolder, oan de súdwestkant fan Meubelfabryk De Vrij, efter de roomske tsjerke. Dy Vegelinsbaan wie in rjochthoekige flakte fan 246 meter langte, de ryd- of sportbaan wie 160 m. mei op elk ein in útrinstik fan 20 meter, de bybaan wie 46 meter. Dêr waarden al wedstriden holden, sa waard op 23 desimber 1890 riden om it 'Meesterschap van Nederland'.
Yn in op 24 novimber 1898 holden bysûndere ledegearkomst ta betinking fan it 40-jierrich bestean fan de iisklup waard in 'Reglement voor het gebruik van den Kunstbaan' fêststeld en waard besletten om de 'kunstbaan' de Vegelinsbaan te neamen.
Nutsbaan
Op 10 jannewaris 1929 op It Nutssportterrein oan de Hurddraversdyk de nije iisbaan yn gebrûk nomd. It jier dêrfoar, op 1 oktober 1928 wie dêr al in hurddraversbaan yn gebrûk nomd troch de hurddraverij- en renferiening 'Joure en Omstreken'. De Nutsbaan ferfong de âlde Vegelinsbaan. De iisbaan waard offisjeel iepene troch Joachim Carel Vegelin van Claerbergen, dy't dêrby bystien waard troch syn suske Charlotte Hélène Henrike. Neist de famylje Vegelin van Claerbergen wiene bestjoersleden fan it Nutsdepartemint en fan de iisklups "Vlecke Joure" en "De Jeugd" oanwêzich. Oan "De Jeugd" wie it tabetroud de earste wedstryd op de nije baan te organisearjen. Der diene dy dei 76 pearen mei oan de jeugdriderij. Jûns waard der ek in soad gebrûk makke fan de ferljochte baan. Op 29 jannewaris 1929 waard it nasjonaal kampioenskip koartebaanriden op de Jouster baan ferriden. Winner waard Joue de Jong fan Sniksweach, krekt foar Jaap Slof fan De Jouwer. By de froulje wûn dy dei Geeske Woudstra fan Dunegea, mei in twadde plak foar Jitsche de Boer fan Boarnburgum.
Attysk
It Attysk wie it dialekt fan it Aldgryksk dat tusken likernôch 500 en 300 f.Kr. sprutsen waard yn 'e Grykske lânstreek Attika (it gebiet om 'e stêd Atene hinne) en op beskate eilannen yn it noardlike part fan 'e Egeyske See, te witten: Skyros, Lemnos, Imbros en Samotrake. It wie ien fan 'e beide foarmen fan it Eastlik Aldgryksk, yn 'e mande mei it Ioanysk, dat frij nau oan it Attysk besibbe wie. (Soms wurdt it Attysk ek wol as in Ioanysk subdialekt beskôge.) It Eastlik Aldgryksk hie him wierskynlik yn 'e njoggende iuw f.Kr. ûntjûn út it Myseensk Gryksk, dat yn it saneamde Lineêr B-skrift op likernôch 6000 klaaitabletten en potdiggels fan 'e 15de of de 14de iuw f.Kr. ôf oerlevere is. Troch it gat yn 'e skreaune oerlevering tusken 1200 en 750 f.Kr. is dat lykwols net mei absolute wissichheid te sizzen.
De âldste oerlevere Aldgrykske literatuer, de Ilias en de Odyssee fan Homêros, is net yn it Attysk skreaun, mar yn it Ioanysk. Feitliks wie it Attysk in frij obskuer dialekt oant yn 594 f.Kr. konstitúsjonele herfoarmings yn Atene de ynfiering fan 'e demokrasy ta gefolch hiene. De âldste oerlevere literatuer yn it Attysk datearret fan likernôch 460 f.Kr. De skiednis fan it dialekt kin opdield wurde yn twa perioaden: it Aldattysk (oant 400 f.Kr.) en Nij-attysk (400-300 f.Kr.).
Nettsjinsteande syn frij beheinde fersprieding wie it Attysk fierwei it ynfloedrykste fan 'e sân Aldgrykske dialekten, wat it gefolch wie fan 'e politike en kulturele ynfloed dy't Atene op 'e rest fan Grikelân hie. It wie de taal fan klassike wittenskippers as Plato, Sokrates en Aristoteles, fan skiedskriuwers as Ksenofon en fan ferneamde toanielskriuwers as Sofoklês, Aiskylos, Euripides en Aristofanes, en sadwaande is it de standertfoarm fan it Aldgryksk dy't ek hjoed de dei noch op skoallen en universiteiten oer de hiele wrâld ûnderwiisd wurdt. Uteinlik soe it Attysk him (mei lichte Ioanyske ynfloeden) tsjin 300 f.Kr. ûntjaan ta it Hellenistysk Gryksk of Koinè, dat him as de taal fan it ryk fan Aleksander de Grutte oer it hiele Eastlike Bekken fan 'e Middellânske See fersprate.
Keppelings om utens
● Ynformaasje oer it Aldgryksk op it webstee fan 'e Universiteit fan Teksas
Eoalysk
It Eoalysk wie it dialekt fan it Aldgryksk dat tusken likernôch 800 en 300 f.Kr. sprutsen waard yn Eoalje (in krite oan 'e noardlike westkust fan Lyts-Aazje), op it eilân Lesbos, yn 'e eastlike Egeyske See, en yn 'e Grykske lânstreken Boeoasje (it gebiet yn sintraal Grikelân om Tebe hinne) en Tessaalje (yn noardlik Grikelân).
It wie ien fan 'e beide foarmen fan it Sintraal Aldgryksk, yn 'e mande mei it Arkado-Syprioatysk, dat sprutsen waard yn 'e lânstreek Arkaadje (yn it binnenlân fan 'e Peloponnesos) en op Syprus. It Eoalysk ûnderskate him û.o. fan it Arkado-Syprioatysk en fan 'e oare Grykske dialekten troch it behâld fan in grut tal argaïsmen, âlde taalfoarmen dy't út 'e oare dialekten al weiwurden wiene. Oan 'e oare kant hie it Eoalysk ek in protte eigen ynnovaasjes, dy't likemin yn 'e oare dialekten foarkamen.
It Eoalysk is wiid ferneamd as de taal fan 'e lyryske dichteresse Sapfo fan Lesbos, dy't yn 'e sânde iuw f.Kr. libbe. Doe't letter fanôf de sechsde iuw f.Kr. troch de opkomst fan 'e stêdsteat Atene as politike grutmacht it dêr sprutsen Attyske dialekt ta standertskriuwtaal waard, rekken it Eoalysk en syn literatuer lykwols stadichoan yn it neigean. Yn Plato syn Protagoras wurdt de Eoalysktalige skriuwer Pittakus fan Mytilene omskreaun as "in barbaar", om't er "de wurden net goed faninoar ûnderskiede kin". It Eoalysk út dy tiid wie foar in kontemporêne Attysksprekker al hast net nei te kommen, en nei 300 f.Kr. stoar it stadichoan út.
Natal
Súd-Afrika:
Oars:
Peloton (betsjuttingsside)
"Peloton" hat yn 'e Wikipedy ferskate betsjuttings:
List fan ryksmonuminten op De Jouwer
De Jouwer hat 24 ynskriuwings yn it ryksmonuminteregister. Hjirûnder in oersjoch.
Willigis
Willigis, hiel somtiden ek Williges of Willegis, berne om 940 hinne yn Schöningen yn Nedersaksen; ferstoarn op 23 febrewaris 1011 yn Mainz, wie aartsbiskop fan Mainz. Willigis wurdt yn de Roomsk-Katolike Tsjerke as in hillige fereare en wurdt op 23 febrewaris (net ferplicht) betocht.
Libben
Willigis wie in soan fan frije, mar ienfâldige âlden en kaam yn 969 yn kontakt mei it hôf fan keizer Otto I. Fanôf 971 wie Willigis de kânselier fan de keizer, dat er ek ûnder Otto II bleau. Yn jannewaris 975 beneamde Otto II him ta aartsbiskop fan Mainz, dat ûnder syn lieding ien fan de rykste aartsbisdommen fan Europa waard.
As gjin oar wist Willigis it lot fan de Tsjerke en it Ryk yn de iere midsiuwen te stjoeren en de posysje fan de tsjerkeprovinsje Mainz te fuortsterkjen. Mei syn beneaming ta aartsbiskop krige Willigis fan paus Benediktus VII it foarrjocht fan pauslike fikaris foar it libben. Dêrmei wie Willigis belangriker as alle oare aartsbiskoppen fan it Hillige Roomske Ryk en by twa wichtige saken makke de aartsbiskop gebrûk fan dat foarrjocht: by de organisaasje fan synoades en by it wijen en kroanen fan de foarst. Nei de dea fan Otto II op 7 desimber 983 wie Otto III opfolger. Om't Otto III doe noch mar trije jier âld wie, moast syn mem, keizerin Teofanu, de saken waarnimme en doe't hja yn 991 ferstoar, waard Willigis feitlik regint fan it Ryk, oant Otto III yn 994 geskikt ferklearre waard om sels te regearen.
Yn 996 reizge Willigis mei Otto III nei Rome om dêr paus Jehannes XV by te stean yn in saak tsjin de romeinske famylje Crescenzi. Nei de ûnferwachtse dea fan paus Jehannes rôp Otto syn neef Bruno út ta de nije paus Gregoarius V. Nei't Otto III op 24 jannewaris 1002 ferstoar waard op oanwizing fan Willigis Hindrik II ta nije kening leazen en op 7 juny 1002 troch Willigis yn de domtsjerke fan Mainz kroand.
De aartsbiskop stie yn it hiele Hillige Roomske Ryk heech oanskreaun en ferstoar op 23 febrewaris 1011 yn Mainz. Hy waard yn de Stefanustsjerke fan Mainz begroeven.
Boumaster
Willigis is de boubiskop fan de domtsjerke fan Mainz. Oannommen wurdt dat Willigis al by syn beneaming yn 975 mei de bou fan dom útein sette. Yn dy tiid wie de domtsjerke al sa grut, dat de folsleine befolking fan de stêd yn de tsjerke paste. Nearne noardlik fan de Alpen stie doe in tsjerke, dy't grutter wie as de Mainzer domtsjerke.
Neffens oaren wurdt it begjin fan de bou om likernôch 998 datearre. In yndult fan de paus, dy't Otto III útlokke hie, makke it foar de aartsbiskop fan Mainz ûnmooglik om yn de kroaningstsjerke fan Aken, dy't ûnder it bisdom Luik en dêrmei ûnder it Keulske aartsbisdom foel, de misse te fieren. Dat hie fan gefolgen dat Otto net ta kening kroand wurde koe. Om it pauslike beslút te omsyljen soe Willigis dêrom in oare kroaningstsjerke foar de Dútske kenings oanwiisd ha: de nije dom fan Mainz en de twa folgjende kenings Hindrik II en Koenraad II (1024) waarden wrachtich yn de Mainzer domtsjerke kroand.
Wis is dat de domtsjerke yn 1009 foltôge waard, mar op de dei fan de wijing (of in dei earder) baarnde de domtsjerke ôf. Mooglik wie de oarsaak de ferljochting dy't yn it ramt fan de feestlikheden wiene oanbrocht. De aartsbiskop wie yntusken al 69 jier, mar liet him net fan de wize bringe en nei de brân joech er fuort opdracht ta de weropbou. Willigis hie yn 990 ek opdracht jûn ta de bou fan de Sint-Stefanustsjerke yn Mainz. Dêr waard de aartsbiskop begroeven, om't de weropbou fan de domtsjerke noch net sa fier wie om dat dêr te dwaan.
Kanofarren op de Paralympyske Simmerspullen 2020
200px|thumb|right|200px|Tokio Gate Bridge
De  XVI Paralympyske Simmerspullen ha fan 24 augustus oant en mei 5 septimber 2021 west. It Kanofarren hie plak by de Tokyo Gate Bridge fan 2 oant en mei 4 septimber. It wie de twadde kear dat it kanofarren op it programma stie fan de Paralympyske Spullen.
Medaljespegel
De top-10 fan lannen dy't by it kanofarren medaljes wûn ha tidens de Paralympyske Simmerspullen fan 2020.
Katedraal fan de Hillige Jehannes de Doper (Turyn)
De Katedraal fan de Hillige Jehannes de Doper (Italjaansk: Cattedrale di San Giovanni Battista; Latyn: Ecclesia Sancti Johannis Baptista) is de roomske katedraal yn Turyn, de haadstêd fan 'e regio Piëmont, yn noardlik Itaalje. It tsjerkegebou wurdt ek wol koartwei de Katedraal fan Turyn of de Dom fan Turyn neamd (Italjaansk: Duomo di Torino). It is wijd oan 'e hillige Jehannes de Doper, en fungearret as de sit fan it Roomsk-Katolike Aartsbisdom Turyn. It gebou datearret yn haadsaak fan 1498 en stiet benammen bekend as it bewarplak fan it ferneamde relikwy it Lykklaad fan Turyn.
Skiednis
De Katedraal fan 'e Hillige Jehannes de Doper stiet op itselde plak dêr't oarspronklik it Romeinske amfiteäter fan Turyn lei. Oan 'e ein fan 'e Romeinske Tiid waard dêroerhinne boud en ûntstiene trije tsjerken, dy't wijd wiene oan 'e hillige Ferlosser, de hillige Marije fan Dompno en de hillige Jehannes de Doper. De tsjerke dy't wijd wie oan Jehannes de Dopter wie it wichtichste fan 'e trije tsjerkegebouwen, en soe neffens guon boarnen ynwijd wêze troch Agilulf, de Longobardyske kening dy't fan 591 oant 613 oer noardlik Itaalje regearre. Yn dyseldichste tsjerke waard yn 662 hartoch Garibald fan Turyn fermoarde troch in oanhinger fan Godepert, by waans dea oft Garibald earder belutsen west hawwe soe.
Tusken 1468 en 1470 krige de tsjerke dy't wijd wie oan Jehannes de Doper in nije, 40 m hege tsjerketoer, dy't noch altyd stiet. De rest fan 'e tsjerke, en ek de beide lytsere oanswettende tsjerkjes, waarden tusken 1490 en 1492 lykwols sloopt om romte te meitsjen foar de nije katedraal, dy't krekt as de eardere tsjerke wijd waard oan Jehannes de Doper. De bou fan 'e katedraal sette yn 1491 útein nei in ûntwerp fan Amedeo de Francisco di Settignano, dy't ek wol bekendstie ûnder de namme Meo del Caprino. Yn 1498 kaam it gebou ree, hoewol't it noch oant 1505 duorre ear't it ynwijd waard. Yn 1515 befêstige paus Leo X formeel de katedrale status fan it tsjerkegebou as sit fan in aartsbiskop. Yn 'e santjinde iuw waard der in lytse ferbouwing fan 'e Katedraal fan 'e Hillige Jehannes de Doper útfierd ûnder lieding fan Filippo Juvarra.
It Lykklaad fan Turyn is in wichtich roomsk relikwy dat in ôfdruk fan it antlit fan Jezus Kristus befetsje soe, en dat yn 1453 yn it besit kaam fan 'e hartoggen fan Savoaye. It waard yn 1578 yn opdracht fan Emmanuël Filibert fan Savoaye út 'e Savoayske haadstêd Chambéry (no yn Frankryk) oerbrocht nei Turyn, de haadstêd fan Piëmont, dat ek yn it besit fan it Hûs fan Savoaye wie. Dêr waard it opburgen yn 'e Katedraal fan 'e Hillige Jehannes de Doper.
Yn 1649 waard besletten om in mear lúksueuze residinsje foar it Lykklaad te meitsjen, wêrfoar't de Romeinske boumaster Bernardino Quadri in opdracht ûntfong fan hartoch Karel Emmanuël II fan Savoaye. Quadri makke in ûntwerp dat fuortborduerre op in earder projekt fan Carlo di Castellamonte, mei in ovale kapel efter it koer. Yn 1667 waarden de tsjinsten fan in trêde boumaster, Guarino Guarini, ynhierd om it projekt ôf te meitsjen. Uteinlik kaam de koepel fan 'e nije Kapel fan it Hillich Lykklaad, dêr't 28 jier oan wurke waard, pas yn 1694 ree, ûnder tafersjoch fan Karel Emmuël syn widdo Marije Jehanna fan Savoaye.
De Katedraal fan 'e Hillige Jehannes de Doper is it begraafplak fan Pier Giorgio Frassati (1901-1925), in fûleindich sporter en filantroop, dy't yn 'e Roomsk-Katolike Tsjerke wol de hillige foar de jongerein fan it trêde milennium neamd wurdt. Hy waard yn 1990 sillich ferklearre troch paus Jehannes Paulus II. Fierders lizze ek in protte leden fan it Hûs fan Savoaye yn 'e katedraal begroeven, mei't Turyn de haadstêd wie fan it Keninkryk Savoaye en letter fan it Keninkryk Piëmont-Sardynje.
Sûker (betsjuttingsside)
"Sûker" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:
Grutte- of Marijetsjerke (Meppel)
De Grutte- of Marijetsjerke, ek Alde Tsjerke, is in histoarysk tsjerkegebou yn Meppel (Drinte).
Skiednis
De bou fan de Grutte Tsjerke sette útein nei't yn de earste helte fan de 15e iuw de biskop fan Utert dêrta tastimming joech. De tsjerke bestiet út in goatysk haadskip en in letter oanboud noardlik skip út 1518. De neoklassisistyske eastlike gevel waard nei de útwreiding op kosten fan it mearsidige koer yn 1779-1781 boud. De tsjerke wie de lyts woarn foar it begraven fan de minsken en de flier wie earder al trijeris ophege. Nei't de fergrutting fan de tsjerke klear wie duorre it net mear lang dat ûnder de Frânsen it begraven fan de deaden yn de tsjerke ferbean waard.
De toer datearret út de twadde helte fan de 15e iuw. De lantearne op it piramidedak is in tafoeging út 1827.
Yn 1796 waard de waach fan Meppel út 1617 by de tsjerke lutsen om as konsistoarje te tsjinjen.
De tsjerkeried fan de PKN Meppel makke yn 2019 it plan bekend om de Grutte Tsjerke te keap te setten. De plannen wiene in diel fan de gemeente min nei't sin.
Oargel
Sûnt 1713 wurke de Fryske oargelbouwer Jannus Harmannus Kamp út Berltsum oan de bou fan it oargel. Nei alle gedachten spile sykte fan de oargelbouwer in rol by it feit dat it oargel net troch de keuringen kaam. Yn 1721 ferstoar Jan Hamens Kamp doe't it oargel noch jimmeroan net keurd wie en it wie Frans Caspar Schnitger, dy't it oargel yn it jier dêrop foltôge. It ynstrumint besiet 27 registers ferdield oer haadwurk, rêchposityf, boarstwurk en oanhongen pedaal. Yn 1882 waard it boarstwurk ferwidere en yn 1905 ferhûze de spyltafel nei de lofter kant fan it haadwurk. De wynlade fan it boarstwurk kaam op it plak fan it boarstwurk.
It trijemanualige oargel hat no 38 registers, ferdield oer haadwurk (12), rêchwurk (10), boarstwurk (7) en pedaal (9).
Nederryn (regio)
thumb|Lokaasje fan de regio Nederryn yn Dútslân De regio Nederryn (Dútsk: Niederrhein) is in regio yn de krite om de ûnderrin fan de Ryn hinne yn Noardryn-Westfalen dy't oan Nederlân grinzget. De namme Nederryn is ek de namme fan de ûnderrin fan de Ryn fan Bonn nei Emmerik by de Nederlânske grins.
Geografy
150px|thumb|left|Kaart fan de regio Nederryn thumb|In Nederrynsk lânskip Ta de Nederryn hearre de lânkringen Kleef, Wesel, Viersen, Rhein-Kreis Neuss, Heinsberg, de kringfrije stêden Düsseldorf, Duisburg, Krefeld en Mönchengladbach en guon plakken yn de gemeenten Isselburg en Oberhausen. Yn brede sin wurdt Oberhausen ek wol meirekkene. De presize grinzen binne lykwols bestriden en bytiden kin it gebiet oer de Nederlânske grins ek ta it gebiet rekkene wurde, want it part fan de Ryn oer de grins hjit ek Nederryn (Nederrijn yn it Nederlânsk).
Kultuer
thumb|Emmerik oan de Ryn Kultureel sjoen foarmet it gebiet in ienheid. Der wurdt in Nederfrankysk dialekt sprutsen; it Kleverlânsk, dy't in soad op de Nederlânske dialekten fan it Súdgeldersk fan krekt oer de grins en it Eastbergysk yn it súdeasten. Yn it uterste súdeasten fan de regio wurdt Bergysk sprutsen, dat it meast eastlike dialekt fan it Limburchsk is. Oare skaaimerkende eigenskippen fan de regio is katolike eftergrûn sa as de tradysje fan de Rynske Karnaval.
Muskusokseftigen
De muskusokseftigen (wittenskiplike namme: Ovibovini) foarmje in tûke fan 'e klasse fan 'e sûchdieren (Mammalia), it skift fan 'e evenhoevigen (Artiodactyla), it ûnderskift fan 'e wjerkôgers (Ruminantia), it tuskenskift fan 'e hoarndieren (Pecora), de famylje fan 'e holhoarnigen (Bovidae) en de ûnderfamylje fan 'e geiteftigen (Caprinae).
De wittenskiplike namme fan dizze groep kombinearret de Latynske oantsjuttings foar skiep (Ovis) en kobisten (Bovinae) mei de útgong op -ini dy't oanjout dat it om in taksonomyske tûke giet, en kin dus oerset as "skieppekij". De muskusokseftigen kinne fierder opdield wurde yn twa ûnderskate skaaien, te witten de gnoegeiten of takins (Budorcas) en de muskusoksen (Ovibos). Beide neamde skaaien binne monotypysk, wat betsjut dat se mar út ien inkele soarte besteane.
Welsum (Olst-Wijhe)
right|thumb|De tsjerke fan Welsum (foto 2005) Welsum is in plak yn de gemeente Olst-Wijhe fan Oerisel en leit op de westigge fan de rivier de Isel, foar Olst oer. Yn it doarp stiet de nôtmole 'Houdt Braef Stant' út 1856.
It hinneras Welsumer hat syn oarsprong yn dit plak.
Skiednis
It plak Welsum wurdt foar it earst neamd yn 1295. De toer fan de Herfoarme tsjerke is om 1475 hinne boud.
Neffens omskriuwing fan Van der Aa út 1846: Welsum' is ien fan de fjouwer buorren fan it eardere skoutamt Olst, no in doarp yn Sallân provinsje Oerisel, arr. kant en 2 oeren noardwestlik fan Dimter, gemeente en 1/4 oere westlik fan Olst, wêrfan it troch de Isel skieden is en dêrtroch ôfsûndere troch de provinsje Gelderlân omjûn leit. It hat in pont mienskiplik mei it eastlike part fan de gemeente. It is 104 ha grut en der binne 690 ynwenners, dy't meastentiids yn de lânbou oan it wurk binne en ek in stienbakkerij ha.
Nijs
Yn 2001 kaam it plak yn it nijs doe't in op in oantal buorkerijen it fee romme waard fanwege it útbrekken fan MKZ. In bekende ynwenner is Sabine Uitslag, Twadde Keamerlid foar it CDA.
Bree Olson
Bree Olson, echte namme: Rachel Marie Oberlin (Houston, 7 oktober 1986), is in Amerikaansk rêstend neakenmodel en pornografysk aktrise fan mingd Angelsaksysk Amerikaansk en Oekraynsk-Joadsk etnysk komôf. Har artystenamme wurdt gauris misstavere as Bree Olsen. Hja sette yn 2006 útein mei in tige súksesfolle karriêre yn 'e Amerikaanske pornoyndustry. Yn maart 2008 wie se de Penthouse Pet fan de Moanne. Olson waard by in breder publyk bekend troch har opsjochjaande relaasje mei film- en tillefyzjestjer Charlie Sheen.
Jonkheid
Olson waard yn 1986 berne yn 'e stêd Houston, yn 'e Amerikaanske steat Teksas, as it bern fan in allinnichsteande mem. Doe't se twa jier wie, ferhuze har mem mei har nei Fort Wayne, yn 'e steat Indiana, dêr't se opgroeide. Nei't har mem jierren letter in nije relaasje oangien wie, krige Olson op 'e âldens fan njoggen jier in suske. Har pake en beppe oan memmekant wiene Oekraynske Joaden, dy't nei de Feriene Steaten ymmigrearren. Har beppe is in Holokaustoerlibbene, dy't in diel fan 'e Twadde Wrâldoarloch trochbrocht yn 'e Dútske konsintraasjekampen.
Welsum (Olst-Wijhe)
Nijs
{| style="float:left;" style="border:2px solid black;" width="30%" align="center"
Bree Olson
Jonkheid
Olson har earste bybaantsje wie as maïsferwurkster yn in fabryk doe't se tolve jier wie, en mei fyftjin jier wie se servearster yn in pleatslik restaurant. Nei't se de middelbere skoalle yn Woodburn ôfmakke hie, liet se har ynskriuwe oan 'e Universiteit fan Indiana – Purdue Universiteit Fort Wayne, mei de bedoeling om biology te studearjen, mar dy stúdzje briek se foartidich ôf doe't se behelle rekke yn 'e Amerikaanske pornoyndustry.
Welsum (Olst-Wijhe)
Folksliet
''Aan de linker IJsseloever ''Ligt een dorpje lief en klein ''Hoe dat dorpje wel mag heten ''Zal ik ooit die naam vergeten
''En dat zal Welsum, en dat zal Welsum ''En dat zal Welsum zeker zijn ''En dat zal Welsum, en dat zal Welsum ''En dat zal Welsum zeker zijn
Bree Olson
Pornokarriêre
Nei eigen sizzen hie Olson der al jierren fan dreamd om in pornostjer te wurden, en wie der iennichste reden dat se wachte om mei in karriêre yn 'e pornoyndustry útein te setten oant se njoggentjin en in heal jier âld wie, dat se oant dy tiid in fjouwer jier duorjende serieuze relaasje hie. Nei't dat útrekke wie, makke se yn novimber 2006 har debút yn in pornografyske film. Dêrby naam se skûlnamme 'Bree Olson' oan, nei de foarnamme fan in skoalkammeraatske en de efternamme fan 'e twillingaktrises Mary-Kate en Ashley Olsen.
Welsum (Olst-Wijhe)
Folksliet
''Haast geheel in t groen verscholen ''Vinden wij het kerkgebouw ''En al aan de linkerzijde ''Pastorie en dorpsschool beide
Bree Olson
Pornokarriêre
As pornoaktrise spile Olson neffens de Internet Adult Film Database (IAFD) yn totaal yn 482 films, al sille dêr perfoarst guon kompilaasjefideo's tusken sitte dy't earder materiaal recyclje. Yn 't earstoan wurke se foar in ferskaat oan Amerikaanske pornografyske filmstudio's, wêrûnder Red Light District, Diabolic Video, Pure Play Media, Hustler Video, Zero Tolerance, Third Degree Films, Black Ice, Elegant Angel, Digital Sin, New Sensations, Jules Jordan Video en Wicked Pictures.
Welsum (Olst-Wijhe)
Folksliet
''En dat zal Welsum, en dat zal Welsum ''Welsum blijf ik steeds getrouw ''En dat zal Welsum, en dat zal Welsum ''Welsum blijf ik steeds getrouw
Natal (provinsje)
right|thumb|200px|kaart fan de eardere provinsje Natal Natal is de eardere namme (fan 1910 oant 1994) fan de tsjintwurdige provinsje KwaZoeloe-Natal fan de Republyk fan Súd-Afrika.
Welsum (Olst-Wijhe)
Folksliet
''Mocht ik Welsum ooit verlaten ''Het vergeten nee dat nooit ''Blijf die lieve plek gedenken ''Blijf het steeds mijn liefde schenken
Natal (provinsje)
Nei in kriich tusken Zûlûkening Dingaan en de foartrekkers (sjoch: Grutte Trek) waard it gebiet besuden de rivier de Umfolozy ta Boererepublyk ferklearre. Sy krige de namme Republyk Natalja en wreide har gesach yn 1840 út oer it gebiet westlik fan it Drakensberchtme. De Republyk bestie mar in pear jier en waard doe anneksearre troch de Britten en ynlive by de Kaapkoloanje. Yn 1893 krige Natal selsbestjoer. Yn 1897 waarden Zûlûlân en Tongalân oan Natal taheakke en nei de twadde frijheidskriich ek de Transvaalske disktrikten Vrijheid en Utrecht.
Welsum (Olst-Wijhe)
Folksliet
''Nee ons Welsum, nee ons Welsum ''Welsum dat vergeet ik nooit ''Nee ons Welsum, nee ons Welsum ''Welsum dat vergeet ik nooit
Natal (provinsje)
Nei de fal fan it apartheidsrezjym krige de provinsje de namme KwaZoeloe-Natal.
Bree Olson
Pornokarriêre
Fan 2007 oant 2010 wurke se ûnder in eksklusyf kontrakt allinnich foar Adam & Eve. Fierders wie se ek yn 't spier foar Girlfriends Films, in lytsere studio dy't him taleit op it meitsjen fan lesbyske pornografy, en foar pornosites op it ynternet, lykas Brazzers en Naughty America. Nei ferrin fan tiid rjochte se dêrnjonken har eigen produksjebedriuw Bree Olson Productions op. Olson wûn ûnder har karriêre as pornoaktrise fjouwer AVN Awards (de Oskars fan 'e pornowrâld), en waard foar nochris sechstjin oaren nominearre. Yn 2013 loek se har út 'e pornoyndustry werom.
Karriêre as neakenmodel
Njonken har aktearwurk posearre Olson ek in protte foar neakenblêden. Sa stie se yn maart 2008 as Pet fan 'e Moanne yn 'e Penthouse, en pronke se op 'e omslach fan Hustler (maart 2008), de Penthouse (maaie 2011) en de Playboy (augustus 2011). Fierders wurke se mei oan neakenfotoreportaazjes foar de blêden Club en Barely Legal. Yn 2010 waard se troch it blêd Maxim útroppen ta ien 'e tolve bêste froulike pornostjerren.
Mainstream-karriêre
Olson die yn 2012 mei oan in ôflevering fan it realitytillefyzjeprogramma Keeping Up with the Kardashians, wêryn't se oannommen waard as bernefamke, mar deselde deis alwer ûntslein waard om't se neffens de matriarch fan 'e famylje, Kris Jenner, net fatsoenlik klaaid wie en om't har hâlden en dragen net nei winsk wêze soene. Neitiid wurke Olson mei oan ferskate oare tillefyzjeprogramma's, wêrûnder Opie and Anthony, de Howard Stern Show, Insomniac with Dave Attell, The Glass House en Tosh.0 fan Daniel Tosh.
Ek wie Olson te sjen yn 'e film Purgatory Comics en de fideoklip foar it nûmer Zoosk Girl, fan rapper Flo Rida, wêryn't se dûnset en op in lolly sobbet. Yn 2013 waard se cast yn in rol yn 'e horrorfilm The Human Centipede 3, en yn 2015 spile se yn 'e koarte film Power/Rangers. Yn jannewaris 2015 lansearre Olson in crowdfunding-kampanje wêrmei't se $38.357 byinoar brocht om 'e kosten fan har eigen websearje Bree DOES Comedy mei te dekken.
Priveelibben
Olson is sûnt 2010 in feganiste. Nei eigen sizzen is se biseksueel. Se sei oer harsels: "Ik bin sa geil as in keardel, mar mei it lichem fan in frommes." Tegearre mei model Natalie Kenly wie Olson yn 2011 ferwikkele yn in opsjochjaande relaasje mei film- en tillefyzjestjer en it enfant terrible fan Hollywood Charlie Sheen, dy't harren syn 'goadinnen' neamde. Oer Sheen sei Olson yn in fraachpetear: "Hy is yntelligint, hy is garismatysk, hy is supergrappich. En hy is goed op bêd. Ik bedoel, hy hat in protte ûnderfining."
Op 17 juny 2015 sette Olson in iepen brief op har Twitteraccount, wêryn't se froulju advisearre om net as pornoaktrise te wurkjen: "Ik haw Jezus net fûn, ik haw gjin hekel oan porno. Ik haw ek gjin minne ûnderfinings hân. Mar leau my as ik tsjin jim sis dat jim it net dwaan moatte. Ast porno dochst, wurdst automatysk ûnderdiel fan in ôfskoattele diel fan 'e maatskippij dat it slachtoffer is fan diskriminaasje sûnder dat aktivisten har ynsette foar dyn minskerjochten. Der is neat mis mei porno – mar wol mei hoe't de lju dy de rest fan dyn libben behannelje sille."
Lichemsskaaimerken
Bree Olson is blank en hat blûn hier en brune eagen. Neffens har offisjele opjefte is se 1.60 m lang, mei in gewicht fan 47 kg. Se hat in natuerlike kupmaat 32D.
Cornelis de Kock
De Kock waard yn 1937 boargemaster fan Oosterhesselen yn Drinte en wurke dêr tegearre mei wethâlder Johannes Post en gemeentesiktaris Douwe Weima. Hja fersetten harren alle trije tsjin de Dútske besetter.
De Kock stie yn oansjen by it ferset en sette him yn en stel de ynwenners fan de gemeente frij foar wurk yn Dútslân. Doe't er fan doel wie ûnder te dûken waard er op 18 september 1944 troch in Sulverdin-groep út syn hûs fierd, wêrnei't se him op de Aelderstraat deasketten.
Berlin (Súd-Afrika)
Berlin is in delsetting 20 km beëasten King William's Town yn de Oos-Kaapprovinsie fan Súd-Afrika. It plak heart administratyf ûnder de gemeente Buffalo City en hat goed 3.000 ynwenners.
Berlin 1857 is troch Dútske lânferhuzers stichte en ferneamd nei de Dútske haadstêd Berlyn.
Demografy
De befolking fan Berlin neffens ras:
Neffens taal:
Kim-Lian van der Meij
Kim-Lian van der Meij (Beverwyk, 1 oktober 1980) is in Nederlânsk presintatrise, aktrise, model, sjongster en dûnseresse. Hja briek troch mei rollen yn 'e tillefyzjesearjes Kees & Co. en Costa!, mar wie letter benammen wurksum as presintatrise fan û.o. kwissen, talintejachten en realitytillefyzjeprogramma's. Dêrnjonken boude Van der Meij ek in bloeiende karriêre op as musicalaktrise, wêrby't se û.m. te sjen wie yn De Kleine Zeemeermin, Fame en Shrek de Musical. Fierders is se ek gauris as stimaktrise by de Nederlânsktalige neisyngronisearring fan tekenfilms belutsen.
Jonkheid
Van der Meij waard yn 1980 berne yn it Noardhollânske Beverwyk en is foar in part fan Yndonezysk komôf. As bern die se mei oan ferskate pleatslike dûnswedstriden, en teffens oan guon playbackshows. Twa kear, op har sechsde en op har alfde, wie se op 'e tillefyzje te sjen yn 'e Mini-Playbackshow fan Henny Huisman. Doe't se sechstjin jier wie, sette Van der Meij útein om as model te wurkjen. Se posearre foar fotoreportaazjes en reklamewurk, en paradearre as mannekên by moadeshows oer de catwalk. Ek die se oan fitness, en yn 1998, op har achttjinde, wûn se de titel Miss Fitness Nederlân.
Tillefyzjekarriêre
Fanôf likernôch 2000 wie Van der Meij as aktrise te sjen yn tillefyzjesearjes lykas de komeedzjesearje Kees & Co. en de jeugddramasearjes Bonbini Beach en Costa! Ek hie se in gastrol yn 'e soapsearje Goede Tijden, Slechte Tijden. Oanslutend wie se aktyf as presintatrise by CallTV en fan 'e kwis Puzzeltijd. Nei't der in pear jier net safolle fan Van der Meij fernommen wie, kearde se op 'e tillefyzje werom as presintatrise fan 'e Kids Top 20, in nij programma op 'e bernestjoerder Jetix. Yn 2006 presintearre se ek Nationale Kids TV.
Yn desimber 2007 die Van der Meij tegearre mei Sipke Jan Bousema de presintaasje fan 'e ynternasjonale finale fan it fyfde Junior Eurofyzjesongfestival yn Rotterdam. Yn 2012 presintearrre hja mei Ewout Genemans ek de ynternasjonale finale fan it tsiende Junior Eurofyzjesongfestival. Yn 2009 hie Van der Meij in rol yn 'e soapsearje Onderweg naar Morgen en presintearre se it spulprogramma Hider in the House by de NCRV. Yn 2011 wie se gastpanellid yn 'e sjuery fan 'e talintejacht Op Zoek naar Zorro. Datselde jiers naam se diel oan it earste seizoen fan 'e nije searje fan it spulprogramma Fort Boyard. It aktearwurk fan Van der Meij út 'e 2010-er jierren omfieme benammen rollen yn bernefilms en bernesearjes. Dêropta wie se ek in protte aktyf as stimaktrise by Nederlânsktalige neisyngronisearrings fan bûtenlânske tekenfilms, lykas yn Tangled (as Rapûnske), Rio (as de pappegaai Jewel), The Smurfs (as Smurfin), Rio 2 (op 'e nij as Jewel) en Ralph Breaks the Internet (wer as Rapûnske).