cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Metallica (The Black Album)
Metallica is it fiifde studio-album fan Metallica. It album waard opnommen fan 6 oktober 1990 oant en mei 16 juny, 1991 yn de One on One studio's yn Los Angeles en waard twa moanne letter op 12 augustus 1991 útbrocht. It album stiet better bekend ûnder syn bynamme The Black Album dy't it krigen hat fanwege de swarte hoes, in knypeach nei The White Album fan The Beatles. Fierder stiet der noch ûndúdlik en skean it logo fan de band oan foarkant, en in slang. It album wie de trochbrek fan Metallica by it grutte publyk.
Leppelbek
De leppelbek is in fûgel út de famylje fan de ybissen en leppelbekken.
Foarkommen
De leppelbek is in grutte fûgel, hast like grut as de ielreager en de earrebarre. De leppelbek sit hielendal wyt yn de fearren. Allinnich op it boarst hat binne de fearren wat giel. Fierder hat der lange swarte poaten en in lange brede snaffel dy't op it ein in stik breder is, fandêr ek de namme leppelbek. De leppelbek hat ek in opfallende wytgiele toefe dy't yn de nekke falt.
Fersprieding
De leppelbek komt foar yn it suden fan Jeraazje, fan Spanje oant en mei Japan. Yn Nederlân sitte ek in tal koloanjes, op de waadeilannen, it Naardermar en de Oostvaardersplassen.
Iten
De leppelbek yt meast lytse fiskjes, frosken, ynsekten en oare wetterdierkes. By it itensykjen rinne se troch ûndjip wetter wylst se harren snaffel hin en wer troch it de boppeste slyklaach helje.
Fuortplanting
Sa as al neamd, briedt de leppelbek yn koloanjes. Se meitsje harren nêst meast yn de reiden op de grûn. Dat jout benammen yn drûge tiden foksen de kâns om de aaien of jongen te pakken. De leppelbek leit 3-5 aaien dy't yn 20-25 dagen útbred wurde.
Jan Bonga
Bonga focht by Heiligerlee en Jemgum en waard yn 1569 wettergeus. Yn 1570 plondere hy Hylpen en die in ynfal yn Fryslân yn 1572. Nei syn besetting fan de stêden Snits en Boalsert waard er wer ferjage. Doe't er yn 1578 werom kaam krige er fan de Greve fan Rennenberg yn 1579 it befel oer Boalsert.
Yn 1580 waard er by in gefjocht yn Grinslân deadlik ferwûne.
Hylke Tromp
Hylke Tromp (Snits, 26 july 1944) is in Frysk muzikant, songer, learaar en skriuwer. Hy wennet yn Reduzum. Tromp is de lieder fan it trio Wiltsje fan Peazens. Hy wie learaar Nederlânsk, boekbesprekker en kollumnist by de Ljouwerter Krante. Yn 1998 binne in part fan syn boekbesprekken foar Omrop Fryslân sammele yn Spikers & koppen. Yn 2014 ferskynde syn earste roman, Noah, dêr't er ûnder mear syn ûnderfinings as amateurtoanielspylder by it iepenloftspul fan Jorwert yn ferwurke.
Noardstrân
thumb|250px|left|Noardstrân en omkriten om 1650 hinne Noardstrân (Noardfrysk: di Ströön) is in earder Frysk eilân yn it Noardfryske part fan de Waadsee. It heart ta de Kreis Noard-Fryslân yn de dielsteat Sleeswyk-Holstein. Noardstrân krige yn 1936 troch in daam ferbining mei de fêstewâl, wylst de polder Beltringharder Koog sûnt 1987 in twadde fêste ferbining foarmet. It eardere eilân hat dan ek mear wei fan in skiereilân
Byzantynske Ryk
right|thumb|300px|It Eastromeinske Ryk ûnder keizer [[Justinianus I tusken 527 en 565. De oranje gebieten binne tidens syn hearskippij herovere]] right|thumb|300px|It Eastromeinske Ryk yn [[717 mei de komst fan de Arabieren]] It Byzantynske Ryk, dat yn syn begjintiid ek wol it Eastromeinske Ryk neamd waard, wie in grut en machtich ryk yn it eastlike Middellânske-Seegebiet. It ûntstie as it eastlike part fan it Romeinske Ryk, dat nei de fal it westlike part (yn 476) noch mear as tûzen jier (oant 1453) yn stân bliuwe soe.
Noardstrân
Bestjoerlik sjoen foarmet Noardstrân twa gemeenten: Noardstrân en Elisabeth-Sophien-Koog. Ta de gemeente Noardstrân heart ek it lytse eilân Nordstrandischmoor, ien fan de Halligen, dat lykas Noardstrân troch in daam mei de fêstewâl ferbûn is.
It eilân makke oarspronklik diel út fan it eardere eilân Strân. Yn 1634 mei de Burchardifloed waard dit eilân foar in grut part fuortspield. It oare part fan it eilân dat bestean bleau is it tsjintwurdige Pelweerm.
Byzantynske Ryk
Ek oanswettende lannen lannen en riken (lykas de Perzen en Arabieren yn it easten, Franken yn it westen, en Russen yn it noarden) neamden it Byzantynske Ryk 'Romeinsk', en it waard as in grutte mislediging beskôge om it ryk 'Gryksk' te neamen, omdat dat stie foar 'heidensk'. Sûnt de 17e iuw waard it ryk hieltyd faker (en tsjintwurdich frijwol allinnich noch mar) 'Byzantynsk' neamd. Dy oantsjutting komt fan 'e stêd Byzantium (letter Konstantinopel, no Istanbûl), dat de haadstêd fan it ryk wie. De ynfiering fan dy namme wie nedich om't histoarisy ûnderskied meitsje woene tusken it ryk út de Midsiuwen en dat út de Klassike Aldheid, dat yndied ek hiel oars wie.
Noardstrân
Fan Strucklahnungshörn út wurdt oer de Norderhever, de seestrjitte tusken beide eilannen, in feartsjinst op it buoreilân Pelweerm hâlden. Dit fear is ûnôfhinklik fan it tij en hat in fêste tsjinstregeling.
Keppeling om utens
Nordstrand Nordstrand Nordstrand (eiland)
Stodyk
thumb|Stodyk op [[Skiermûntseach (eilân)|Skiermûntseach.]]
Stodiken komme foaral op de waadeilannen foar. Se binne ûntstien mei't de behearder fan de seewarrende dunen, Rykswettersteat, tusken 1910 en 1990 skermen fan reid en wylgetûken op it strân sette liet, sadat it stosân fan it strân efter de skermen hingjen bleau en sa in nij dún foarme.
Troch it hieltyd opnij setten fan skermen op de nije sânbulte waard de dúnfoarming befoardere en koenen sânplaten en brede strannen fêstlein wurde. De Derk Hoekstra Stodyk op de Boskplaat op Skylge oanlein tusken 1932 en 1936, hie fan gefolgen dat de Boskplaat oan Skylge fêstgroeide. Ek de Kroonpolders op Skylge en de Kroons Polders op Flylân binne troch it oanlizzen fan stodiken ûntstien.
Anke Kuypers
Anke Kuypers (Rotterdam, ?) is in byldzjend keunstner út Boelensloane yn de gemeente Achtkarspelen. Har wurk bestiet út makket fotowurken, ynstallaasjes, bylden, skilderijen en sieraden.
Groeide op yn Rotterdam, maar wie yn fakânsjes faak op de boat yn Fryslân. Gie fan 1958-1964 nei it Erasmiaans Gymasium yn Rotterdam. Folge tusken 1964 en 1967 kolleezjes Politike Wittenskippen oan de Universiteit fan Amsterdam. Yn 1967 gie Anke nei de oplieding foar sulversmidten yn Schoonhoven en rûn staazje by Jan Noyens yn Utert en dêrnei in gaststúdzje 'Gerätedesign' oan de Fachhochschule für Gestaltung yn Schwabisch Gmünd yn Dútslân. Nei in pear jier atelier 'anca design' hân te hawwen ferhuze se yn 1972 nei Koatstertille en sette har koart dêrnei ta wenjen yn Boelensloane.
Jelle Troelstra (politikus)
thumb|Jelle Troelstra yn de boargemasterskeamer fan it Ljouwerter stedhûs Jelle Troelstra (De Lemmer, 15 oktober 1833 - Ljouwert, 30 jannewaris 1906) wie ûntfanger en politikus fan Stiens (1869). Hy wie de heit fan Pieter Jelles Troelstra.
Anke Kuypers
Dêrwei joech se eksposysjes yn binnen- en bûtenlân. Yn 1978 waard se dosint edelsmeien en sieraadûntwerpen oan Karwei/Meldij yn Drachten en De Sirkel op It Hearrenfean. Ien fan har learlingen wie Lucie de Blécourt. Letter folge mear wurk yn relaasje mei arsjitektuer en waard se lid fan de Provinsjale Adyskommisje Byldzjende Keunst yn Fryslân en fan de advyskommisje byldzjende keunst foar Smellingerlân.
Eksposearre faak by De Lawei, lykas mei de eksposysje 'Tussen wrijving en verwondering' dy't betocht wie troch keunsthistoarikus Huub Mous út Ljouwert, dy't wol faker teksten foar Anke skriuwt.
Jelle Troelstra (politikus)
As selfmade man waard er direkteur fan de brânwarboarchmaatskippij Neerlandia yn Ljouwert (1880). Fan kalvinist waard er frijtinker en letter frijmitselder. Troelstra wie in foaroansteand liberaal, lid fan de gemeenteried fan Ljouwert en lid fan Provinsjale Steaten fan Fryslân.
Hy wie eigner en haadredakteur fan de Friesche Courant. Skreau yn Fryske tydskriften.
Dokter Deen
Dokter Deen is in dramarige fan Omrop Max. De rige spilet him ôf op it waadeilân Flylân en wurdt útstjoerd fan ein jannewaris 2012 ôf.
De rige is betocht troch haadrolspylster Monique van de Ven en har man senarioskriuwer Edwin de Vries. Monique van der Ven en Edwin de Vries kamen faak op Flylân dêr't se in fakânsjehúske hienen, en rekken dêr yn de kunde mei hûsdokter John Deen. Edwin de Vries skreau de tsiendielige dramarige tegearre mei Simone Kome van Breugel. De rige is ynspirearre troch de kollumns yn de Flylanner krante "De Vlizier" fan de wyls ferstoarne hûsarts John Deen. John Deen wie oant 2004 Flylanner hûsarts fan de âlde stimpel en in begryp op it Waadeilân. Hy die fan alles, as it moast wie er ek toskedokter, bistedokter of maatskiplik wurker.
Monique van de Ven spilet de hûsarts Maria Deen, dy't neist har wurk as dokter folle mear betsjut foar de ynwenners fan it eilân. Hja hat in praktyk oan hûs, mei in apteek en in lytse operaasjekeamer dêr't hja lytse yngrepen dwaan kin. As allinnichsteande hat se te krijen mei trije opgroeiende bern, in frijer en in mem dy't yn de bernskens is.
Maria Deen is de rots in de brâning dêr't de eilânbewenners en besikers foar rie en die hinne geane. Maria komt faak foar slimme beslissings te stean. Foar needgefallen is oan de wâl wol in helikopter, mar dy is net altyd op 'e tiid of kin hielendal net komme. Maria moat dan ek geregeldwei alles dwaan wat yn har macht leit om libbens te rêden.
Louis Lyklema
thumb|Louis Lyklema Louis Jacobus Lyklema (Ljouwert, 16 jannewaris 1946) is in Nederlânsk âld-politikus en wie lid fan de VVD.
Blackwall (Londen)
thumb|220px|St Lawrence Cottages Blackwall Blackwall is in wyk yn it Londenske distrikt Tower Hamlets, benoarden de Teems, yn de regio Grut-Londen.
De omkriten fan Blackwall Stairs waarden al yn de 14e iuw Blackwall neamd. Faaks komt de namme fan de beskoeiïng fan de rivier út de Midsiuwen. De krite lei in lus fan de rivier njonken Poplar's East Marsh, dêr't de East India Docks begjin 19e iuw boud waarden.
Blackwall is hjoed de dei faaks it meast ferneamd fan de Blackwall Tunnel, dy't súdlik fan de wyk ûnder de Teems troch nei noard- Greenwich rint.
Haven
Blackwell wie ek it wenplak fan Horatio Nelson.
Ar-Riaad
thumb|left|Lizzing fan Ryad yn Saûdi-Araabje thumb|260px|Strjitte nei Mekka by Jebel Tuwaiq by Riad Ar-Riaad (Arabysk: الرياض‎ Ar-Riyāḍ) is de haadstêd fan Saûdi-Araabje. It is in part fan de provinsje Ar-Riaad, dêr't it de haadstêd fan is, yn de Nêzjd. It leit yn it sintrum fan de Arabyske skiereilân op in grut plato en hat likernôch 5 miljoen ynwenners, om-ende-by 20% fan de befolking fan it lân.
Skiednis
Yn it tiidrek fan foar de islam wie op it plak fan de tsjintwurdige stêd in lyts doarpke mei de namme Hajar. Op dat stee leit de gearkomst fan inkele wady's, sadat der in soad grûnwetter oanwêzich wie. Yn eardere tiden wie de omjouwing ferneamd om har dadels en beammen. Hajar is ôflaat fan it Arabyske meartal fan rowdhah (plak fan tunen). Oan de ein fan de 18e iuw wie Ar-Riaadpart fan de Earste Saûdyske Steat. Nei de ynfal troch de Ottomanen yn 1818 wurdt Ar-Riaad haadstêd fan dat ryk.
Yn 1902 waard de stêd ferovere troch de Wahhabieten ûnder lieding fan Abdoel Aziz al Saoed. Hy sette syn feroveringen troch en festige it moderne Keninkryk fan Saûdy-Araabje yn 1932, mei Ar-Riaad as haadstêd fan it lân. De diplomatike haadstêd bleau lykwols oant 1982 yn Djedda.
Toerisme
Der binne net safolle besitersplakken yn Ar-Riaad, mar neikommende binne nijsgjirrich:
Nina Baanders-Kessler
thumb|Fersetsmonumint yn Makkum thumb|De diereriem Antje (Nina) Baanders-Kessler (Ljouwert, 28 febrewaris 1915 - ?, 20 juny 2002) wie in Nederlânske byldhouwer en medaljeur.
Libben en wurk
Nina Baanders-Kessler waard berne as dochter fan Jacob Kessler, slachter yn Ljouwert, en Elizabeth Anna Bijl. Se waard ferneamd nei har beppe Antje Kessler-van der Berg, se neamde har lykwols Nina.
Yn 1934 waard Nina Kessler talitten ta de Ryksakademy fan bylzjende keunsten, dêr't se de deioplieding byldhouwen folge by Jan Bronner. Se makke nei har stúdzje in reis nei Parys en Wenen en fêstige har wer yn Ljouwert, dêr't se in eigen atelier hie oan de Iebuert. Se wie de earste Fryske byldhouster, pas mear as tweintich jier letter fêstigen har ûnder oaren Maria van Everdingen en Suze Boschma-Berkhout yn Fryslân. Se boaske yn 1942 mei Ambrosius Baanders, se wennen earst tegearre yn Ljouwert, letter yn Vinkeveen.
List fan planetoïden 44301-44400
Dit is in list fan planetoïden 44301-44400.
Gelbvieh
Gelbvieh ("Giel fee") is in dûbelddoel-koweras dat oarspronklik út Beieren yn Dútslân komt. It ras is dêr ein 18e iuw ûntstien.
It ras hjit ek wol "German Yellow" en "Einfarbiges gelbes Hohenvieh". Nettsjinsteande de namme is it ras hunning-giel oant read, mar troch krusing mei de Angus is der ek in soad swart Gelbvieh. It ras is diels ôflaat fan de Switserske kowerassen Schwyz en Berneesken. Sy waarden by de fok selektearre op fleiskwaliteit, molkproduksje en krêft, om't sy ek as wurkbist brûkt waarden. Gelbvieh is yntrodusearre yn Austraalje, Kanada, Súd-Afrika en de Feriene Steaten, meast troch keunstmjittige ynseminaasje.
Toyota
Toyota is in Japansk automerk fan de Toyota Motor Corporation.
Skiednis
It Japanske autofabryk "Toyota" waard oprjochte yn augustus 1933 troch Kiichiro Toyoda as in fabryksienheid fan Toyoda Automatic Loom Works, in bedriuw dat sûnt ein 19e iuw dwaande wie mei de produksje fan weefmasines. Yn 1936 begûn de produksje fan it earste model AA. In jier letter waard it fabryk omneamd yn Toyota Motor Corporation. thumb|left|De Toyota AA út 1936, de earste auto dat it bedriuw produsearre doe't it noch part wie fan Toyota Industries Yn 1967 kocht Toyota de lytse autofabrikant Daihatsu (33% fan 'e oandielen) dy't trochgie ûnder de eigen merknamme.
Yn 1982 waarden Toyota Motor Company en Toyota Motor Sales gearfoege yn ien bedriuw mei de namme Toyota Motor Corporation.
Yn 1989 yntrodusearre Toyota Lexus, in nije divyzje dy't foarme waard om lúkse auto's op de ynternasjonale merk te ferkeapjen en te betsjinjen.
Fan desimber 2020 ôf waard Toyota ien fan 'e grutste autofabrikanten yn' e wrâld, de grutste yn Japan en de njoggende grutste yn 'e wrâld troch ynkomsten. Toyota wie de earste autofabrikant yn 'e wrâld dy't mear as 10 miljoen auto's yn in jier produsearre, in rekord set yn 2012, doe't it ek rapportearre de produksje fan har 200 miljoenste auto.
Fan 2022 ôf produsearret de Toyota Motor Corporation auto's ûnder fjouwer merken: Daihatsu, Hino, Lexus en de nammegenoat Toyota. It bedriuw hat ek in oandiel fan 20% yn Subaru Corporation, in oandiel fan 5,1% yn Mazda, in oandiel fan 4,9% yn Suzuki, in oandiel fan 4,6% yn Isuzu en in oandiel fan 3,8% yn Yamaha Motor Corporation.
Westminster (wyk)
Westminster is in wyk yn de Londenske bestjoerlike krite City of Westminster, yn de regio Grut-Londen. It leit op de noardigge fan de rivier de Teems, súdwest fan de City of London en 0.8 km súdwest fan Charing Cross. De wyk hat in grut tal fan Londen syn histoaryske- en oare attraksjes, sa as it Palace of Westminster (dêr't it parlemint fan it Feriene Keninkryk húsmannet), Buckingham Palace, de Westminster Abbey en de Westminster Cathedral.
Catherine Deneuve
thumb|Catherine Deneuve yn Cannes (2000) Catherine Deneuve (Parys, 22 oktober 1943) is in Frânske aktrise. Se is de suster fan Françoise Dorléac. Harren heit, Maurice Dorleac, wie ek akteur. Se debutearre al yn har 13e jier (yn 1956) yn de film Les collégiennes, doe hat hja ek har memme namme oannaam, Deneuve.
Baukesleat
De namme Baukesleat jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Baukesloot.
Mongoal (ko)
De Mongoal is in lânseigen koweras út Binnen-Mongoalje en noardlik China. Der binne twa farianten, de Ujumqin en de Halhïn Gol.
Mongoalske kij wurde al iuwenlang hâlden troch nomaden en wurde heech oanslein foar har fleis.
Yn 2008 waard fernijd dat 40.000 bisten fan it ras stoaren yn in swiere winter.
Hendrik Egberts Hoegsma
Hendrik Egberts Hoegsma (Raerd, 5 july 1850 – De Haach, 24 augustus 1932) wie in Nederlânske arsjitekt.
Libben en wurk
Hoegsma wie in soan fan lânbouwer Egbert Barteles Hoegsma en Hiske Hendriks Dijk. Hy waard oplaat ta timmerman. Yn 1876 waard er gemeente-arsjitekt fan Hoogeveen. Hy wie ûnder mear ferantwurdlik foar de bou fan in wenhûs oan de Haadstrjitte 5, foar boargemaster Lambert Wicher Ebbinge (1881/1882) en de ferbouwing fan 't Olde Schippershuus (1882). Yn 1889 waard Hoegsma gemeente-arsjitekt fan Baarn; hy waard dêr waarnimmend direkteur fan it gasfabryk. Doe 't er yn 1892 beneamd waard ta direkteur fan it gasfabryk, joech er it amt fan gemeente-arsjitekt oer. Yn 1910 naam Hoegsma ûntslach en fêstige him dêrnei yn De Haach, dêr 't er yn 1932 yn de âldens fan 82 jier ferstoar.
Wurk
In kar:
Toverboek
In toverboek, of mei in lienwurd út it Frânsk grimoire, is in boek wêryn't in tsjoender saken oangeande syn beoefening fan tsjoenderij opskreaun hat. Men kin dan tinke oan resepten foar toverdranken, útlis hoe't talismans en amuletten makke wurde moatte, de krekte teksten fan beswarrings om betsjoenings te dwaan of demoanen op te roppen, en de juste teksten foar it oplizzen of ûntlêstgjen fan ferflokkings. Toverboeken binne sterk ferbûn mei de teürgy, in foarm fan tsjoenderij dy't û.m. it oproppen fan en opdrachten jaan oan boppenatuerlike wêzens omfiemet, lykas demoanen en godheden.
In toverboek kin in soarte fan persoanlik notysjeboekje wêze, dat inkeld as helpmiddel foar de tsjoender sels bedoeld is, mar it kin ek in magysk hânboek wêze dat skreaun is foar in breder publyk. Sa'n publyk wie lykwols beheind ta lju dy't in beskate foarkennis besieten om 'e yllustraasjes, diagrammen, figueren en magyske symboalen yn it boek te ûntsiferjen. Hoewol't toverboeken tsjintwurdich benammen bekend binne út âlde leginden en myten en út moderne fantasyliteratuer, binne der histoarysk wiere 'toverboeken' bekend, skreaun troch algemisten en oare lju dy't it okkulte bestudearren. De measte toverboeken wiene pseudepigrafen, dy't skreaun wiene ûnder de falske namme fan in faak bekend persoan, soms sels in paus.
Oant fier yn 'e iermoderne tiid (teminsten oant yn 'e njoggentjinde iuw) sirkulearre soksoarte literatuer foar it meastepart yn 'e foarm fan manuskripten. Dat hie te krijen mei it tsjustere karakter fan sokke wurken, dat tsjin 'e tried fan 'e kristlike, Westerske maatskippij yn gie, en sinsuer ferwachtsje koe fan geastlike en wrâldske autoriteiten as dy der lucht fan krigen. De ierste histoaryske toverboeken datearje út 'e Lette Midsiuwen. Sa is in ier en ynfloedryk foarbyld de út it Arabysk fertaalde Picatrix út 'e tolfde iuw.
Yn 'e Renêssânse wiene toverboeken fan ynfloed op 'e him ûntjaande wittenskip, en rekke de 'tsjoenderij' en oare okkulte kennis út 'e boeken fermongen mei astrology, hermetisme en neoplatonisme. Toverboeken oefenen fierders in frij sterke ynfloed út op 'e symbolyk dy't te'n grûnslach leit oan 'e frijmitselders en soartgelikense organisaasjes, lykas de Hermetyske Oarder fan de Gouden Dage. Geandewei it tiidrek fan 'e Ferljochting ferdwûnen toverboeken sa njonkelytsen út it algemien bewustwêzen om't wittenskippers se as in foarm fan pseudowittenskip begûnen te sjen. Om 1900 kamen se lykwols wer wat yn 'e belangstelling te stean troch in oplibbing fan it okkultisme. Nei de Twadde Wrâldoarloch, doe't der gjin sinsuer mear op sokke útjeften rêste, ferskynden hast alle bekende toverboeken út it ferline yn drukte foarm.
Wet
In juridyske wet is ûnderdiel fan it rjocht, mar it rjocht is breder as inkeld wetten. Ek de rjochtspraak (jurisprudinsje), de rjochtslear, algemiene rjochtsbegjinsels en de gewoanten binne rjochtsboarnen. De oankundiging fan in wet wurdt soms in edikt neamd.
Soarten wetten
It generike begryp wet kin twa betsjuttings hawwe:
Wetten kinne sawol yn materiële sin as fn formele sin wêze, mar dit hoecht net. It ûnderskied is twaliddich :
It Strafrjocht is in wet yn formele sin, tagelyk wet yn materiële sin troch it Wetboek fan Strafrjocht ). De wet is opsteld en kenber makke troch de formele wetjouwer en hâldt foarskriften yn, dy't ûnder oare foar eltsenien jilde dy't binnen it grûngebiet is.
''In foarbyld dat it ûnderskied tusk en formele en materiële wet yllustrearret, is de tastimmingswet foar it houlik fan in lid fan it Keninklik Hûs, it parlemint beslist oer dizze fraach en nimt dy beslissing troch it útfurdigjen fan in wet, dy't troch de minister fan binnenlânske saken bekend makke wurdt. Dat is in formele wet mar gjin materiële wet, omdat se gjin betrekking op iderien hat. In AMfB (Algemiene Maatregel fan Bestjoer) is in regel oplein troch de regearing sûnder meiwurking fan de Steaten-Generaal, dus dit is gjin wet yn formele sin. As dizze algemien binend is kin it lykwols wol in wet yn materiële sin wêze.
Marten Hamkes
thumb|Marten Hamkes ([[Arnoud van Halen)]] Marten Hamkes, ek: Martinus Hamconius of Marten Hamckema (Follegea, ±1550 - 1620) wie in skiedskriuwer.
Hamkes hie earst in ûndergeskikte funksje by de belestingen en waard yn 1574 substitút fan de grytman fan Lemsterlân. Hy wie roomsk en keningsgesind en kaam ta hege amten, mar waard foar 1620 trijeris troch steatsgesinden ferdreaun. Marten Hamkes waard band omdat hy Spaansk gesind wie. By syn weromkommen akseptearre hy it amt fan dykgraaf fan Sânwâlden.
Neidat Erasmus fan Douma yn 1580 finzen nomd wie en in rekwest oan it hof dien hie neidat syn gritenij him ûntnadere wie, wie op 7 maart fan dat jier Tiete fan Hettinga as ferfanger beneamd. Mar doe't dy koarte tiid letter sneuvele, nei alle gedachten al op 31 oktober fan dat jier, waard Fan Hettinga opfolge troch Marten Hankema. Yn 1581 waard Tsjalke Meijnes as syn opfolger beneamd. Hankema hâlde him ta by de Spanjerts en wie oanwêzich by it gefjocht by Grijpskerk, dêr't Sonoy en Norrits de slach wûnen tsjin Rennenberg. Fierders wie hy by de belegering en oerjefte fan Stienwyk, Grins, Lingen en Doetichem. Ek rêde hy himsels swimmendewei út Starum, doe't de Steatsken dy stêd ynnommen. n en ferstoar koart foar it jier 1620. Wyls lei er him ta op de skiednis fan syn heitelân en hâlde syn striid fol mei de pinne (Certamen Catholicorum cum Calvinistis, Múnster 1607). Yn syn wurken, dy't oanslute by syn apokrife skiedskriuwing, falle de monargaal-katolike ynslach en de folkloristyske trekjes op.
Spikereach
Spikereach (Dútsk: Spiekeroog) is in Eastfrysk eilân yn Dútslân. It eilân is 18,25 km² grut en hat 780 ynwenners (2008), dy't foaral fan it toerisme libje. Der is ien doarp, dat ek Spikereach hiet. Bestjoerlik sjoen heart it eilân ta de dielsteat Nedersaksen en it goa Wittmund.
Op it eilân meie gjin auto's ride; it is mei de fearboat te berikken fan Neuharlingersiel op de fêstewâl ôf.
Spikereach hat relatyf besjoen in protte beammen en wurdt dêrom ek wol die Grüne Insel neamd. De eastlike helte fan it eilân wurdt in beslach nommen troch de Ostplate, dêr't in soad bedrige fûgelsoarten foarkomme.
De Inselkirche fan Spikereach is fan 1696 en is de âldste tsjerke op de Eastfryske eilannen.
Keppeling om utens
thumb|500px|center|Loftfoto fan it westen út
Load (album)
Load is it sechsde studio-album fan Metallica. It album waard opnommen fan 1 maaie 1995–1 febrewaris, 1996 yn de 	The Plant studio's yn Sausalito, Kalifornje en waard in pear moanne letter op 4 juny 1996 útbrocht. De muzyk wie mear hardrock dan metal en ek feroaren de bandleden harren uterlik, it hier waard koart knipt en de cd-boekjes feroaren yn fotoalbums.
Lütje Hörn
thumb|230px|Lizzing fan Lütje Hörn Lütje Hörn is in lyts net bewenne Eastfrysk eilân. It leit trije oant fjouwer kilometer súdeastlik fan Boarkum.
Stasjon Eindhoven Sintraal
Stasjon Eindhoven Sintraal (Ehv) is it wichtichste spoarweistasjon yn de Nederlânske stêd Eindhoven yn de provinsje Noard-Brabân. En waard iepene yn 1866 oan de Steatsline E (Breda - Maastricht). Op 15 desimber 2019 krige it stasjon Eindhoven offisjeel de tafoeging "Sintraal" yn de namme.
Gebou
200px|thumb|left|2e stasjonsgebou stasjon Eindhoven yn 1915 It oarspronklike spoarweistasjon fan Eindhoven wie in standertstasjon fan de Steatsspoarwegen, in stasjon fan it type SS Tredde Klasse, boud yn de jierren sechtich fan de 19e iuw, en wie ien fan de njoggen stasjons dy 't ea yn dizze klasse boud wie. It gebou wie ûntwurpen troch de arsjitekt Karel Hendrik van Brederode en waard ôfbrutsen yn 1912. Eindhoven wie yn dizze jierren tige wichtich foar it frachtferfier (stienkoal). It âlde, yn 1866 boude stasjon, foldie dêrtroch net mear, sadat oant de bou fan in grutter kompleks besletten waard. Der is dêrnei in twadde stasjon boud, dat útfierd wie yn strakke linen en in sober uterlik hie. By de bou dêrfan waard gebrûk makke fan de fûneminten fan it âlde stasjonsgebou. It haadgebou wie troch middel fan in tunnel mei de perrons ferbûn.
Yn 1956 is ek dit stasjonsgebou sloopt nei't de spoaren sa'n 150 meter nei it noarden ferlein wiene, allinne de tunnel nei de perrons bleau bestean. It hjoeddeiske stasjonsgebou waard boud yn 1956 nei in ûntwerp fan arsjitekt Koen van der Gaast. Yn syn funksjonalistyske fyzje moast it stasjon in opfallend plak ynnimme. Net de minsklike maat, mar de stedske romte joech de trochslach by de maatfiering. Ek mocht yn syn fyzje it stasjon gjin ferbliuwsfunksje hawwe, it wie inkeld bedoeld as trochgongsromte: it oerstappen fan it iene ferfiermiddel op it oare. Yn 1991 krige stasjon Eindhoven in twadde, ekstra, stasjonsgebou oan de noardkant.
Mei yngong fan 1 jannewaris 2008 krige it stasjon, mei noch sa'n hûndert oare bouwurken út de perioade fan de weropbou, de status fan Ryksmonumint. It dak boppe de perrons wurdt op syn plak holden troch ûnderdielen fan in baileybrêge út de Twadde Wrâldkriich. Tusken 2013 en 2018 waard it stasjon yngreven fernijd. Yn 2013 waard úteinset mei de bou fan in nije stasjonstunnel en tagelyk waarden der roltreppen yn beide rjochtingen en liften ynstallearre om de tagonklikens fan it stasjon foar reizgers mei in rolstoel te ferbetterjen. De nije stasjonstunnel waard ein 2016 folslein iepene. Yn maart 2018 waard it folsleine projekt mei in fernijde hal oan de noardkant en in folsleine renovaasje fan it monumintale stasjonsgebou fan Koen van der Gaast, ynklusyf stasjonshal en restauraasje, ôfrûne.
Rocamadour
right|border=1|thumb|260px|Rocamadour Rocamadour is in stêd yn Frankryk, en leit yn it Sintraal Massyf, departemint Lot. De stêd is nei Loerdes it meast besochte beafeartsplak fan Frankryk.
Rocamadour is te beriken fanôf Sarlat en Souillak oer de D673.
De stêd is boud op in rots middenyn de Causse de Gramat, in útstrekt leistienplato en ûnderdiel fan de Causses du Quercy. Boppe op de rots stiet in kastiel. Oer in slingerjend paad (of mei de lift) kin it hillichdom berikt wurde, dat út in rige fan kapellen mei fresko's en in tsjerke. Oer in trep, dêr't in protte fossilen út de see te sjen binne, komt men ûnderoan de berch te plak. Dêr leit in tige toeristysk stedsje mei tige nauwe strjitten.
Skiednis
De namme fan it hillige plak is yn it Oksitaansk 'roc amator'; de rots fan Amadour. Dizze rots is yn de iere midsiuwen troch Sint Amadour útkeazen as wenplak.
Sint Amadour liede in kluzenersbestean en wurdt yn in leginde identifisearre mei Zacheüs, in learling fan Jezus. Hy is ek de man fan Sint Feronika, dêr't er mei út it Hillige lân nei Rocamadour flechtsje soe.
Yn de 12e iuw waard it lichem fan Sint Amadoer noch alhiel yntakt en net oantaasten, oantroffen yn in tombe yn de berchwân. It lichem waard yn de kapel lein, dêr't minsken ferfolgens op syn werberte wachten, dy't lykwols net kaam. Letter is it lichem troch de protestanten ferbaarnd by ien fan de folle godstsjinstoarloggen.
Utsein de tombe fan Sint Amadoer is de Swarte Madonna fan Rocamadour ek in wichtige reden foar pylgertochten.
Genedebyld
thumb|175px|It genedebyld fan [[Kevelaer]] In genedebyld (komselden in genedeportret, by plastyske foarstellingen ek in genedebyld of genedefiguer) is yn de in de Roomsk-Katolike Tsjerke en yn de Easterske otterdoksy in skildere of plastyske foarstelling fan in hillige foar wa't de leauwigen God om in genede freegje. Soksoarte genedebylden binne benammen foarstellingen fan Marije, mear komselden fan it Bern Jezus.
Guon genedebylden wurde yn ferbân brocht mei genêzingen of oare as wûnderbaarlik beskôge foarfallen, sadat hja faak it doel binne fan pylgertochten. Yn soksoarte gefallen is meastal in aparte kapel boud foar it genedebyld. figurative foarstellingen fan de Mem Gods en it Bern Jezus drage ek faak fergulde kroanen fan sulver en djoere klean.
De skiednis fan yndividuele mirakuleuze bylden giet faak mank mei legindes oer harren ûntdekking, skea oan, stellerij of mishanneling. Wat de skiednis fan mirakuleuze ôfbyldingen yn it algemien oanbelanget, moat opmurken wurde dat dy sûnt de lette midsiuwen, doe't yndividuele keunstwurken yn de sin fan de devotio moderna in hieltyd gruttere rol spilen, hieltyd wichtiger wurden binne. Ekssessen yn it letmidsiuwske Dútslân, doe't ekonomyske oerwagings, d.w.s. de eksploitaasje fan Marije - en hilligeferearing, ek yn beskate kriten op de foargrûn stiene, wekten de krityk fan û.o. Maarten Luther en Johannes Calvijn en wiene in faktor dy 't de oanlieding foarme foar de Reformaasje.
Menno Knip
Menno Arie Jan Knip (Ljouwert, 14 april 1947) is in Nederlânsk politikus fan de VVD.
Nei de hbs studearre hy oan de Keninklike Militêre Akademy yn Breda. Dêrnei waard hy beropsoffisier by de lânmacht en dêrneist studearre hy fan 1971 oant 1975 bestjoersrjocht oan de Ryksuniversiteit Utert. Yn 1976 waard Knip projektlieder finansjele ynstruminten by it Ministearje fan Finansjen en yn 1979 makke hy de oerstap nei de Ryksplanologyske Tsjinst (RPD) dêr't hy wurke as koördinator bestjoerlike saken en as waarnimmend haad ôfdieling bestjoersoangelegenheden.
Knip is yn septimber 2009 mei gebrûkmakking fan de VUT-regeling foar boargemasters stoppe as boargemaster fan Almelo. Hy stie foar de VVD op plak 15 fan de list foar de Earste Keamer en wie dêrmei earste opfolger. Nei de beëdiging fan it kabinet-Rutte folge hy op 26 oktober 2010 Uri Rosenthal op as Earste Keamerlid.
1965
Dit jier makket ûnderdiel út fan it desennium fan 'e 1960-er jierren.
Balkasjmar
thumb|300px|Balkasjmar De Balkasjmar (Kazachsk: Балқаш көлi; Balqaş köli, Russysk: озеро Балхаш; Balchasjmar) is in mar yn it easten fan Kazachstan en de grutste mar dy't folslein yn it lân leit (de Aralmar is grutter, mar wurdt mei Oezbekistan dield). It oerflak beslacht 16.996 km².
Baukewyk
De Baukewyk is in wyk yn de gemeente Achtkarspelen. De wyk rint eastlik fan de N369 besuden De Harkema streekrjocht nei de Feanster Feart.
Balkasjmar
De Balkasjmar hat in maksimale djipte fan 26 meter (trochsneed is de djipte seis meter). It streamgebiet beslacht goed 413.000 km² en leit foar in part yn Sina. It westlik part fan de mar bestiet út swiet wetter, de eastkant is sâlt. It skiereilân Sarymsek skiedt de beide parten. De mar wurdt fieden troch de rivier de Ily, dy't oer in mânske delta yn útmûnet. Allinnich de súdlike tûke fan de delta, mei in soad fisk, leveret altiten wetter oan. In lytsere leveransier fan wetter is de Karatal. De mar is endoreïsk, dat betsjut: it hat gjin ôffier.
Baukewyk
De namme Baukewyk jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Baukewijk.
Langereach
right|thumb|250px|Lokaasje Langereach (Dútsk en offisjeel: Langeoog) is in eilân, it fiifde yn de rige fan bewenne Eastfryske eilannen. It is 19,6 km² grut en 14 km lang en der wenje om-ende-by 2.150 ynwenners (2004). It ienichste doarp fan it eilân is Langereach, oan de noardwestkant. Yn it westen skiedet de Akkumer Ie it eilân fan Baltrum, en yn it easten skiedet de Otzumer Balje it fan Spikereach. It eilân heart ta de Dútkse dielsteat Nedersaksen en it distrikt Wittmund.
Ferbinings
thumb|Haven fan Langereach. Langereach is mei de fearboat te berikken út Bensersyl op de fêstewâl yn East-Fryslân. Dizze feartsjinst is net ôfhinklik fan it tij en fart neffens in fêste tsjinstregeling. Op it eilân is in fleanfjild en in spoarlyntsje dat de haven mei it doarp ferbynt. Op it eilân meie gjin auto's ride.
Dr. Joast Halbertsmapriis
De dr Joast Halbertsmapriis is in priis foar skiednis, taal- en literatuerwittenskip en sosjale wittenskippen, dy't yn 1947 troch de provinsje Fryslân ynsteld is. De priis waard ynearsten om de twa jier, sûnt 1984 om de trije jier útrikt. De priis bestiet út oarkonde en in jildbedrach fan op it stuit €4000. De útrikking fynt plak yn Grou, it berteplak fan de nammejouwer dr Joast Halbertsma.
Spoarwegen
thumb|Spoar yn Argentinië Spoarwegen binne de ferfiermaatskippijen oer it treinspoar. It earste railferfier yn Fryslân wie
Dit binne dan noch de haadspoaren yn Fryslân. Ljouwert-Swol is dûbelspoars, útsein in stik tusken Wolvegea en Stienwyk, en elektrifisearre. De oare stikken binne inkelspoar, dêr wurdt riden mei diesel-elektryske traksje. Op wurkdagen wurdt op alle linen foar it persoaneferfier in oeretsjinst riden, útsein Snits-Starum dêr't de frekwinsje leger is. It oantal stasjon en haltes, iepene foar persoaneferfier, bedroech yn Fryslân 18, net-rekkene de haltes Harns-Haven en Ljouwert-Achter de Hoven. Dizze lêste haltes waarden allinnich betsjinne foar reizgers nei en fan Flylân of Skylge of as stopplak foar inkele arbeiderstreinen. It reizgersferfier tusken Fryslân en it westen, yn eardere jierren foar in grut part ôfwikkele fia Snits - Starum - Inkhuzen, gie nei de spoaroanlis hast hielendal oer Amersfoart. Yn 1957 fertrokken fan de stasjons en haltes yn Fryslân ± 2.541.000 persoanen. Hjirfan hienen 1.521.000 harren bestimming binnen de provinsje. Yn it stasjon fan Ljouwert begûn hast 72% fan alle reizgers dy't binnen de provinsje bleaunen mei harren reis. Fan dejingen dy't fierder reizgen wie dat 50%.
Foar it frachtferfier (benammen de weinladings) steane neist de boppeneamde baanfakken noch oare iepen, nammentlik de eardere NTM-linen en dy fan de eardere Noard-Fryske Lokaalspoarwei Maatskippij. Dizze meirekkene binne der yn 1957 63 stasjons, haltes of 'los- en laadplakken' yn Fryslân. Yn 1957 krigen dizze 63 stasjons yn weinlading ± 580000 ton fracht; ± 210000 ton waard ferstjoerd. It oandiel fan it stasjon fan Ljouwert wie hjirfan 172000 ton oankomst en 99000 ton ferstjoering. Dêrneist ferfier de NS in soad 'stikguod', dêr't gjin gegevens oer bekend binne. Foar stikguod brûkt Van Gend & Loos yn Ljouwert mids fyftiger jierren in nije loads.
Pyeongchang
Pyeongchang is in distrikt yn de provinsje Gangwon-do yn Súd-Koreä. It distrikt telde 42.577 ynwenners yn 2019. Pyeongchang organisearre yn 2018 de Olympyske en de Paralympyske Winterspullen. Pyeongchang leit sa'n 130 km eastlik fan de haadstêd Seoul yn it Taebaek-berchtme. Pyeongchang grinzet yn it noarden oan Hongcheon, Gangneung yn it noardeasten en Jeongseon yn it easten. Yeongwol leit besuden Pyeonchang en Hoengseong westlik fan it distrikt. As gefolch fan de hege lizzing op ûngefear 700 meter hichte, binne der lange winters mei in protte snie.
Eastfryske Eilannen
right|thumb|300px|Satellytfoto fan de Eastfryske Eilannen thumb|300px|Eastfryske Eilannen De Eastfryske Eilannen (Dútsk: Ostfriesische Inseln) is in rige eilannen yn de Waadsee yn it uterste noardwesten fan de Dútske dielsteat Nedersaksen, lizzend tusken de útrin fan de Iems yn it westen en dy fan de Jade yn it easten. Foar in grut part hearre de eilannen by de histoaryske regio East-Fryslân. Fan de sân bewenne eilannen falt allinnich it eastlikste eilân, Wangereach, dêr krekt besjoen bûten. Borkum leit it meast westlik en is tagelyk it grutste eilân. Ut Nederlân wei is Boarkum te berikken út de Iemshaven wei.
De eilannen dy't bewenne binne, binne fan west nei east:
Dêrneist binne der noch enkele eilannen dy't net bewenne binne en hege sânplaten:
Krektas de TV-TAS foar de Westfryske eilannen bestiet der yn it Dútsk in ezelsbrêge om de eilannen (fan east nei west) yn de goede folchoarder opsizze te kinnen : Welcher Seemann Liegt Bei Nacht Im Bett?''
Beabuorster Opfeart
De Beabuorster Opfeart is in feart yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De Opfeart rint fan Beabuorren nei de Makkumer Feart by de ôfslach fan de A7 nei it yndustryterrein De Marne fan Boalsert.
In opfeart is de beneaming foar in kanaal dat min ofte mear heaks op in oar kanaal stiet. De namme wurdt benammen yn Fryslân en Grinslân brûkt. In opfeart wurdt ek wol skipsleat, skipfeart of brânsleat neamd.
Gil Birmingham
Gil Birmingham (San Antonio, 13 july 1953) is in Amerikaansk film-, tillefyzje- en stimakteur fan Yndiaansk komôf. Hy waard it bekendst mei syn fertolking fan 'e rol fan Billy Black yn The Twilight Saga-filmsearje, en mei syn weromkearende rol as Virgil White yn 'e tillefyzjesearje Unbreakable Kimmy Schmidt. Birmingham hat ek spile yn films as The Doe Boy, Hell or High Water en Wind River, en de tillefyzjesearje Body & Soul en de tillefyzjefilm Dreamkeeper.
Beabuorster Opfeart
Opfearten binne foaral oanlein om de fruchtbere terpgrûn of turf ferfiere te kinnen.
De namme Beabuorster Opfeart jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Babuursteropvaart.
Gil Birmingham
Jonkheid en oplieding
Birmingham waard yn 1953 berne yn 'e stêd San Antonio, yn it wesltike part fan 'e Amerikaanske steat Teksas. Syn beide âlden wiene Yndianen en hearden ta it folk fan 'e Komantsjen (Comanche). Om't syn heit yn it Amerikaanske Leger tsjinne, ferhuze it gesin gauris en groeide Birmingham yn in grut tal ferskate plakken op. Hy learde al ier gitaarspyljen en beskôget muzyk as syn "earste leafde". Nei't er mei in bachelorgraad ôfstudearre oan 'e Skoalle foar Belied, Planning en Untwikkeling fan 'e Universiteit fan Súdlik Kalifornje (USC), wurke er as yngenieur yn 'e petrogemyske yndustry.
Aktearkarriêre
Yn 'e iere 1980-er jierren waard Birmingham 'ûntdutsen' troch in talintescout wylst er oefenings die yn in sportskoalle. Hy wie yn dy tiid yn 'e besnijing rekke fan bodybuilding en hie sels oan inkele wedstriden op dat mêd meidien. Troch tuskenkomst fan 'e scout kaam er foar it earst mei aktearjen yn oanrekking, doe't er yn 1982 meiwurke oan 'e fideoklip fan it nûmer Muscles fan sjongster Diana Ross. Neitiid begûn Birmingham aktyf te besykjen om in aktearkarriêre fan 'e grûn te krijen. Hy folge aktearlessen by Larry Moss en Charles E. Conrad, en ferfolle in skoft de live-rol fan it bekende fantasypersonaazje Conan de Barbaar yn 'e attraksje The Adventures of Conan: A Sword and Sorcery Spectacular, yn it ferdivedaasjepark fan Universal Studios yn Hollywood.
Yn 1986 makke Birmingham syn debút op 'e Amerikaanske tillefyzje mei in lyts roltsje yn in ôflevering fan 'e aksjesearje Riptide. De folgjende jierren hied er gastrollen yn ôfleverings fan û.m. de soapsearje Falcon Crest, de fantasysearje Buffy the Vampire Slayer (ôflevering Inca Mummy Girl), en de westernsearje Dr. Quinn, Medicine Woman. Ek wurke er as stimakteur mei oan û.m. de tekenfilmsearje The Legend of Calamity Jane en in ôflevering fan The Wild Thornberrys. De earste kear dat Birmingham yn in film ferskynde, wie yn 1987 yn House II: The Second Story, mar dat wie amper mear as in figuranteroltsje. Yn 1999 liende er syn stim oan it personaazje Ghostalker yn it fideospultsje Command & Conquer: Tiberian Sun.
Yn 2001 hie Birmingham syn echte debút yn in film, doe't er de rol fan Manny Deadmarsh spile yn it bekroande The Doe Boy. Neitiid spile er ek yn films as Skins (2002), No Man's Land: The Rise of Reeker (2008) en Love Ranch (2010), mei Joe Pesci en Helen Mirren. Yn 2008 liende er syn stim oan it personaazje Nashoba yn 'e tekenfilm Turok: Son of Stone. Datselde jiers waard Birmingham cast yn 'e rol fan Billy Black yn 'e film Twilight, it earste diel fan The Twilight Saga-filmsearje. Dêrmei rekke er bekend by in breder publyk. Dyselde rol spile er letter op 'e nij yn 'e films The Twilight Saga: New Moon (2009), The Twilight Saga: Eclipse (2010), The Twilight Saga: Breaking Dawn – Part 1 (2011) en The Twilight Saga: Breaking Dawn – Part 2 (2012).
Yn 'e 2000-er jierren wie Birmingham fierders op 'e tillefyzje te sjen yn gastrollen yn searjes as Family Law, V.I.P., Medical Investigation, Charmed, Veronica Mars, Nip/Tuck, 10 Items or Less, Castle en The Mentalist. Ek hied er in weromkearende rol as Oz yn acht ôfleverings fan 'e sikehûssearje Body & Soul, wêrfoar't er yn 2002 in FAITA Award yn 'e kategory 'treflik optreden' wûn. Yn 2005 waard er cast as de âldere Dogstar yn Steven Spielberg syn seisdielige minysearje Into the West. Fierders spile Birmingham ek yn ferskate tillefyzjefilms, lykas Gentle Ben (2002), Dreamkeeper (2003), dêr't er in American Indian LA Film and Television Award mei wûn foar bêste byrol, en Love's Long Journey (2005), mei Erin Cottrell en Irene Bedard.
Strjitte fan Floarida
De Strjitte fan Floarida is in wetter tusken Floarida yn it noarden, Kuba yn it suden en de Bahama's yn it súdeasten. It wetter is tusken de 100 en 200 kilometer breed.
Gil Birmingham
Aktearkarriêre
Yn 'e misdiefilm Hell or High Water (2016) spile Birmingham de rol fan Texas Ranger Alberto Parker, en datselde jiers fertolke er de rol fan T.B. Thompson, de heit fan aktrise Te Ata Fisher yn 'e troch de Tsjikkesou Naasje produsearre biografyske film Te Ata. Hy wenne de premiêre fan dy lytse produksje by yn Moore, yn Oklahoma, op 13 septimber 2016. Yn 'e neo-western Wind River, regissearre troch Taylor Sheridan, wie Birmingham te sjen as de roujende heit fan in fermoarde en ferkrêfte dochter. Fan 2018 ôf hied er de fêste rol fan Thomas Rainwater, it snoade opperhaad fan 'e pleatslike Yndianestamme yn 'e ek troch Sheridan regisearre dramasearje Yellowstone, mei û.m. Kevin Costner. Yn febrewaris 2021 waard oankundige dat Birmingham de rol fan Charlie Bass spylje sil yn 'e oankommende skrillersearje Pieces of Her, basearre op 'e roman mei deselde namme fan Karin Slaughter.
Fuotbalferiening Sleat
VV Sleat is de fuotbalklup út de stêd Sleat. De klup is oprjochte op 7 augustus 1961 en spilet yn 2007-2008 yn de 5e klasse A fan distrikt Noard.
Teams
Yn it seizoen 2006/2007 docht Sleat mei 13 teams mei yn kompetysjeferbân:
Simon Frisius
Simon Wynhouts Frisius fêstige him yn 1598 yn Parys en spesjalisearre him dêr yn it gravearjen fan kaligravearre letters yn koper. Dêrnei wurke er nei alle gedachten yn Amsterdam fan 1605 oant 1610.
Nei 1611 wurke Frisius yn De Haach en waard troch syn wurk in begoedige man. Hy waard dêr teffens lid fan it genoatskip Confrerie Pictura. Hy wie ek saakwaarnimmer fan inkele bûtenlânske foarsten.
Nei syn dea yn 1629 liet Frisius in oeuvre nei dat bestiet út sa'n 230 printen, meast etsen. Neist kaligrafyske yllustraasjes makke hy portretten. Ek lânskippen en histoaryske sênes waarden troch him ôfbylde. Yn it stedhûs fan Fianen hinget in brede strook papier mei de lykstaasje fan Walraven III fan Brederode, hear fan Fianen. Yn 12 grutte gravueres hat printkeunstner Simon Frisius de útfeart fêstlein. It wie yn dy tiid wenst om begraffenissen fan pommeranten fêst te lizzen. De nammen fan -ek foaroansteande- besikers steane der ek by. Faak markearre er syn platen mei S. F. fecit, mar soms ek allinnich mei it wurd fecit.
Emmeloard
Emmeloard (Nederlânsk en offisjeel: Emmeloord) is it haadplak fan de gemeente Noardeastpolder yn de Nederlânske provinsje Flevolân. It leit sintraal yn de polder en hat 25.840 ynwenners (2018).
By it ynrjochtsjen fan de polder waard útgien fan ien sintraal plak, Emmeloard, en stjerfoarmige ferbiningswegen nei tsien lytsere doarpen, de saneamde ‘Griendoarpen’: Bant, Kreil, Ens, Espel, Kraggenborg, Luttelgeest, Marknesse, Nagele, Rutten en Tollebeek. De sintrale posysje fan Emmeloard komt werom yn de Poldertoer. Dizze wettertoer stiet yn it geografyske midden fan de polder.
Namme
Emmeloard is ferneamd nei it doarpke Emmeloard dat op it eardere eilân Skoklân yn de Sudersee lei. It doarpke hiette Emelwerth. Eem, it earste par fan Emel, is fan it Germaanske ami, in algemiene oantsjutting foar in natuerlike wetterrin. Werth betsjut terp. Fan 1650 ôf wurdt de namme feroare nei Emeloirt. Oirt (troch de i efter de o moat it út sprutsen wurde as oart) betsjut punt, lykas yn Dinteloard en IJoart (letter IJdoarn). De oergong fan werth nei oart hat nei alle gedachten de krijen mei it ôfbrokkelje fan Skoklân. Dêrtroch wie Emelwerth hieltyd minder in terp, mar kaam it hieltyd mear op de punt fan it eilân te lizze.
Skiednis
thumb|left|250px|Emmeloard út de loft wei.
Skarl (buorskip)
thumb|right|300px|Lizzing fan Skarl'' thumb|right|Klokkestoel Skarl (Scharl) is in buorskip by Warns yn de gemeente Súdwest-Fryslân mei likernôch 40 ynwenners en sa'n 14 hûzen en pleatsen. Skarl leit fuortby de Iselmar. De buorskip hat in lyts tsjerkhôf, mei in klokhús.
Emmeloard
Skiednis
Yn 1936 waard begûn mei it drûchlizzen fan de Noardeastpolder. Seis jier letter, 1942, wie de polder hielendal drûch makke. Der waard goed 50.000 hektare lân ûntgûn út de Iselmar (de eardere Sudersee). Op 15 desimber 1943 waard it earste hûs fan Emmeloard bewenne.
Skarl (buorskip)
Ferkearde Wei
De ferbining tusken Warns en Skarl is de Skarler Dyk, dy't yn de 19e iuw noch de Ferkearde wei hiet, om't it de wei west hawwe moat dy't de mannen fan Greve Willem fan Henegouwen namen doe't se nei de Slach by Warns besochten nei Starum fuort te kommen. Yn stee dêrfan draaide de wei nei it suden, nei Skarl en it Reaklif.
Emmeloard
Skiednis
Tegearre mei de tsien griendoarpen foarmet Emmeloard sûnt 1962 de gemeente Noardeastpolder. Sûnt 1 jannewaris 1986 is de Noardeastpolder ûnderdiel fan de provinsje Flevolân, derfoar ta Oerisel.
Skarl (buorskip)
Hichte
Fan Starum fiert de Suderwei de Iselmardyk bylâns nei Skarl. Fan dy wei ôf, mar mear noch fan de Sudermar út, is goed te sjen dat Skarl op in hichte leit. Om't de Súdermar mear as oardel meter djip is, is de 3,7 meter hichte fan Skarl dan in grut ferskil. Foarby Skarl leit lykwols it Reaklif, dat mei 10 m noch wer heger leit. Ut oare rjochtings is Skarl dêrom in lege hichte by it Reaklif. De oare ein fan de Skarlerdyk gong earder rjocht op it Reaklif oan, mar draait no op de dyk ta. Fan de trijehoek mei de Suderwei rint dan de Laaksumer Dyk nei it Reaklif, en fierder nei Laaksum.
Skiednis
Skarl is al yn, of foar, de 14e iuw ûntstien. Oant de gemeentlike weryndieling fan 1984 lei de buorskip yn de gemeente Himmelumer Aldefurd. Fan doe oant 2011 lei Skarl yn de doetiidske gemeente Nijefurd.
Emmeloard
Skiednis
Op 22 augustus 1996 kaam Emmeloard yn it nijs omdat by it ûnderhâld oan in ferwaarmingstsjettel in gaseksploazje ûntstie yn de Flevoskoalle. Der rekken 20 minsken ferwûne en der foel ien deade. Letter dy’t bliken dat in min oandraaide moer te oarsaak wie.
Stedsrjochten
Op 10 septimber 1992 krige Emmeloard symboalysk stêdsrjochten tawiisd troch kommissaris fan de Keninginne J.A. van Kemenade fan Noard-Hollân. De bestjoerder hannele yn opdracht fan de Steaten fan Hollân, dêr't de eardere eilannen Skoklân en Urk ta hearden. Dat waard mooglik neidat út dokuminten bliken dien wie dat de Hearlikheid Emelwaerde privileezjes hie. By dy ludike aksje fan de provinsjes Flevolân, Oerisel en Noard-Hollân op Skoklân waard Godin Fortuna as skutspatroan oanstelt. In búste fan har waard jierren lyn yn de boaiem súdlik fan Emmeloard fûn. Har byltenis stiet no by it gemeentehûs en de stêd mei har no 'Civitas Fortunae Emmeloordis' neame. It Kolleezje fan Boargemaster en Wethâlders fan de gemeente Noardeastpolder meie harren sûnt dat stuit Skout en Skepenen fan de Stêd Emmeloard neame.
Befolking
thumb|right|250px|De [[Poldertoer.]] De ûntwikkeling fan it ynwennerstal fan Emmeloard sûnt 1990:
Wiken
Wiken yn Emmeloard:
Underwiis
thumb|right|250px|De winkelstrjitte Lange Nering.