cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
The Deer Hunter (film)
Plot
Neitiid soarget Michael derfoar dat Nick syn stoflik omskot, sa't er foar harren ôfreis nei Fjetnam al ûnthjitten hie, repatriëarre wurdt nei Clairton. Dêr bringe Michael en Nick syn oare freonen, famylje en kunde him te hôf. Nei de begraffenis geane Michael, Stanley, Axel, John, Steven, Linda en Angela nei John syn kroech om it lykmiel te brûken. Se bringe in toast út op Nick.
Longobarden
Itaalje
De lêste kening fan de Longobarden wie Desiderius, dy't regearde oant 774, doe't Karel de Grutte harren ryk oermastere en ek de titel "Kening fan Longobarden" oernaam. Dit wie ek de earste kear dat in Germaansk lieder de titel fan Kening fan in oar Germaansk folk oernaam. It Longobardyske folk waard stadichoan opnommen yn de Italo-Romeinske befolking fan Noard- en Midden-Itaalje dêr omhinne.
The Deer Hunter (film)
Preproduksje
The Deer Hunter waard regissearre troch Michael Cimino nei in senario fan Deric Washburn. Dat wie foar in grut diel basearre op in noch net ferfilme earder skript mei de titel The Man Who Came to Play, fan Louis Garfinkle en Quinn K. Redeker oer lju dy't nei Las Vegas geane om Russyske rûlette te spyljen. The Man Who Came to Play waard foar $19.000 oankocht troch filmstudio EMI Films, in dochterûndernimming fan platemaatskippij EMI. Filmprodusint Michael Deeley fan EMI Films sei dêroer: "It senario liek my briljant ta, mar der miste wat. De trúk wie om in manear te finen om der in praktyske, reälisearbere film fan te meitsjen."
Regisseur Cimino en senarioskriuwer Washburn wurken seis wiken lang gear om The Man Who Came to Play om te wurkjen ta The Deer Hunter. Dêrfoar namen se de eleminten fan Russyske rûlette en de spilers fan dat 'spul' en pleatsten dy tsjin 'e eftergrûn fan 'e Fjetnamoarloch. Hoe't dat krekt yn syn wurk gie, dêr ferskille de mienings oer, mei't Cimino en Washburn in heechoprinnende rûzje krigen en ûnfersoenlike fijannen waarden. Neffens Washburn brochten hy en Cimino trije dagen yn Los Angeles mei-inoar troch om 'e haadlinen fan 'e plot ôf te praten, wêrnei't hysels op eigen manneboet yn in moanne tiid it hiele senario fan The Deer Hunter skreau. Dêrby makke er dagen fan tweintich oeren. Doe't er it ôf hie, namen Cimino en syn associate producer Joann Carelli him mei út te iten. Nei iten sei Carelli dealeuk tsjin Washburn: "Well, Deric, it's fuck-off time." ("No, Deric, it is oprottiid.") Hy wie ûntslein, Cimino sette syn namme op it senario en Washburn moast wer oan it wurk as timmerman.
Neffens Cimino hiene hy en Washburn eltse dei tillefoanysk kontakt yn 'e tiid dat Washburn oan it skript wurke, en levere er sels oan ien wei troch ideeën oan foar lokaasjes, dialooch en de ûntwikkeling fan ferhaallinen. Doe't er werom kaam en lies wat Washburn skreaun hie, skrok er him rot: "[…] ik koe gewoan net leauwe wat ik lies. It wie krekt as wie it skreaun troch ien dy't… geastlik net ynoarder wie." Cimino konfrontearre Washburn mei syn minne wurk en Wasburn sei doe (neffens Cimino) dat er de druk net oankoe en allinne noch mar nei hûs woe. Cimino ûntsloech Washburn doe en begûn wer fan it begjin ôf oan mei it skript, dat er sadwaande hielendal sels skreau.
De beide folslein ferskillende ferhalen waarden foar in arbitraazjekommisje brocht fan it Writers Guild of America, it Amerikaanske fakbûn fan senarioskriuwers. Dy bepaalde dat Washburn it senario skreaun hie en dêrom ek as iennichste senarioskriuwer op 'e begjintitels en de ôftiteling fan 'e film neamd wurde mocht. Garfinkle en Redeker krigen foar The Man Who Came to Play de fermelding "nei in ferhaal fan". Cimino wie poerlulk oer de útkomst fan 'e arbitraazje en sei oer de kommisje: "Yn harren nazy-wiisheid ûntholden se my de namme fan senarioskriuwer om't ik dan produsint, regisseur en skriuwer west hawwe soe." Omreden fan 'e macht fan it senarioskriuwersfakbûn yn 'e filmyndustry fan Hollywood koed er lykwols neat oars dwaan as him by de útspraak dellizze. Doe't The Deer Hunter letter nominearre waard foar de Oscar foar Bêste Orizjinele Senario, waarden foar dy priis Washburn, Cimino, Garfinkle en Redeker mei-inoar neamd.
Produksje
As produsinten wiene Barry Spikings, Michael Deeley, Michael Cimino en John Peverall by The Deer Hunter belutsen foar de filmstudio EMI Films. Foar de film wie in budget beskikber fan $15 miljoen. De kamerarezjy wie yn 'e hannen fan Vilmos Zsigmond, en de filmmuzyk waard fersoarge troch Stanley Myers.
Casting
Robert De Niro wie de iennichste filmstjer dy't yn The Deer Hunter spile. Hoewol't Christopher Walken, John Savage, George Dzundza en fral Meryl Streep mei troch de film allegear bekend wurden binne, wiene se dat noch net doe't se cast waarden foar harren rollen yn The Deer Hunter. Filmprodusint Michael Deeley stie derop dat er ferlet hie fan in filmstjer om 'e film te dragen. Dêrfoar hied er earst Roy Schneider útsocht, mar dy stapte twa wiken foar't de opnamen begûnen út 'e produksje omreden fan in kreätyf mieningsferskil. De Niro wie sadwaande eins in ferfanger dy't op it nipperke binnenbrocht waard. Hy wie doe bekend fan kaskreakers as Mean Streets (1973), The Godfather Part II (1974) en Taxi Driver (1976), en koe foar syn meiwurking oan The Deer Hunter (foar it earst) in salaris fan $1 miljoen easkje. Om him ta te rieden op syn rol, brocht De Niro tiid troch yn kroegen yn lytseftige stielstedsjes yn it noarden fan 'e Feriene Steaten en ek liet er him troch de stielarbeiders dy't er dêr trof thús útnûgje.
It ynhieren fan De Niro makke it libben fan Cimino en Deeley der in stik makliker op, mei't er sa'n soad akteurs yn New York koe. Hy rikkemandearre bygelyks Meryl Streep oan foar de rol fan Linda. Streep hie foartiid op it wite doek inkeld in lyts roltsje hân yn Julia, wylst se fierders yn 'e minysearje Holocaust (1978) spile hie. Yn it senario wie it oanpart fan Linda te ferwaarleazgjen, mar Cimino wie sa fan Streep ûnder de yndruk, dat er dy rol folle grutter makke. Ek suggerearre er dat se har eigen dialooch mar skriuwe moast. Foar Streep foarme The Deer Hunter har trochbraak as aktrise.
Mei Streep kaam ek John Cazale ûnder de oandacht fan Cimino en de produsinten. Cazale hie doedestiden in relaasje mei Streep, mar litte oan terminale kanker. Doe't de studio dat ûntdiek, woe men him ûntslaan, mar Streep en Cimino drigen yn dat gefal ek op te stappen, dat safier kaam it net. It bliek wol ûnmooglik om Cazale betelber te fersekerjen foar syktekosten. Neffens Streep betelle De Niro dy fersekering doe út eigen bûse. Om't it al safier hinne wie mei Cazale, waarden alle sênes dêr't hy yn spile earst opnommen. The Deer Hunter wie syn lêste film, en hy ferstoar koart nei't de opnamen ôfrûne wiene, doe't de postproduksje noch yn folle gong wie. Sadwaande seach er de film sels nea.
Chuck Aspegren, dy't de rol fan Peter "Axel" Axelrod spile, wie gjin akteur, mar de foarman fan in stielfabryk yn Chicago dat troch Cimino en De Niro besocht waard doe't se foarôfgeande oan 'e opnamen op 'e sneup wiene nei gaadlike filmlokaasjes. Hy makke sa'n yndruk op 'e beide mannen dat se him de rol oanbeane.
Opnamen
De opnamen foar The Deer Hunter setten op 20 juny 1977 útein. Alle sênes waarden op lokaasje filme; der waard hielendal gjin gebrûk makke fan studio's, ek net foar binnendoarsênes. Om it derút sjen te litten as hjerst waarden leafbeammen ûntblêde troch de blêden der ien foar ien fan ôf te lûken. De trousêne waard filme yn 'e Russysk-Otterdokse Katedraal fan 'e Hillige Teodoasius yn Cleveland (Ohio). It duorre fiif dagen ear't it der goed op stie. De echte Russysk-otterdokse preester fan 'e tsjerke, Stephen Kopestonsky, waard cast as de preester dy't Stephen en Angela yn it houlik ferbynt. De lange, 51 minuten duorjende brulloftssêne waard filme yn in seal yn Lemko Hall, ek yn Cleveland.
De kroech fan John Welsh waard spesjaal foar de produksje fan The Deer Hunter boud yn in leechsteande winkel yn Mingo Junction (Ohio) foar de priis fan $25.000. Nei't de opnamen ôfrûn wiene, waard it yn 'e steat dy't it doe hie ferkocht, wêrnei't it in echte kroech foar pleatslike stielfabryksarbeiders waard. De sênes (eins mear sfearbylden) yn it eigentlike stielfabryk waarden opnommen yn it fabryk fan U.S. Steel yn Cleveland. Dat koe lykwols pas trochgong fine nei't der in fersekeringspolis ter wearde fan $5 miljoen ôfsletten wie. Der waard ek filme by (hoewol net yn) in stielfabryk yn Pittsburgh. Oare bûtendoarsênes binnen de beboude kom waarden opnommen yn Steubenville (Ohio), Struthers (Ohio) en Weirton (West-Firginia).
De sênes yn Fjetnam waarden eins opnommen yn Tailân, om't it echte Fjetnam om foar de hân lizzende redens ûntagonklik wie foar de filmproduksje. The Deer Hunter wie de earste Amerikaanske film oer de Fjetnamoarloch dy't foar de opnamen útwiek nei Tailân, mar dat foarbyld soe letter troch withoefolle oare produksjes folge wurde. De sênes mei de hutte oan 'e rivier dêr't Michael, Nick en Stephen troch de Viet Cong kriichsfinzen holden wurde, waarden filme yn westlik Tailân, oan 'e igge fan 'e Khwae Noi (ek wol bekend as de rivier de Kwai, fan 'e film The Bridge on the River Kwai). De sênes yn Saigon, de haadstêd fan Súd-Fjetnam dy't no Ho Chi Minhstêd hjit, waarden opnommen yn 'e Taiske haadstêd Bangkok.
Gale Hamkes
Op 24 maaie 1639 rêde hy op 78° N.B., by Spitsbergen, de 20 oerbleaune manskippen (fan de 86) fan de ferûngelokke Hoarnske walfiskfarder ‘Spitsbergen’ fan kommandeur Dirck Albertsz. Raven. Yn 1648 waard hjiroer in ferhaal útjûn.
The Deer Hunter (film)
Distribúsje
De distribúsje fan The Deer Hunter waard yn 'e Feriene Steaten en Kanada fersoarge troch Universal Pictures en yn oare lannen en territoaria troch EMI Films. De film gie op 8 desimber 1978 yn Los Angeles yn premiêre, en draaide dêrnei ien wike lang yn ien bioskoop yn Los Angeles en yn ien yn New York. De film iepene dêrnei op 23 febrewaris 1979 yn alle Amerikaanske bioskopen. It byhearrende soundtrackalbum ferskynde pas op 25 oktober 1990 by platemaatskippij Capitol Records. The Deer Hunter waard yn 1998 foar it earst útbrocht op dvd en kaam op 11 maart 2009 út op blu-ray.
Historisiteit en kontroverse
The Deer Hunter joech oanlieding ta kontroverse trochdat yn 'e film Amerikaanske kriichsfinzenen troch de Viet Cong twongen wurde om Russyske rûlette te spyljen. Peter Arnett, in Pulitzerpriiswinnend ferslachjouwer foar it parseburo Associated Press, skreau dêroer yn 'e Los Angeles Times: "Yn tweintich jier fan oarloch hat der net ien inkeld dokumintearre gefal fan Russyske rûlette west. […] De sintrale metafoar fan 'e film is ienfâldichwei in ferrekte leagen." Regisseur Michael Cimino krige fierders ek krityk foar syn iensidige werjefte fan alle Noardfjetnamezen yn 'e film as moardsuchtige sadistyske rasisten.
Gale Hamkes
Yn 1670 ûntdiek er op 74° in letter nei him neamde baai oan de eastkust fan Grienlân.
The Deer Hunter (film)
Historisiteit en kontroverse
Cimino ferdigene himsels tsjin 'e beskuldigings troch derop te wizen dat syn film gjin politike, polemike, letterlike wierheid wie. Dêr heakke er oan ta dat er kranteknipsels út Singapoer hie dy't befêstigen dat Russyske rûlette ûnder de Fjetnamoarloch wol deeglik foarkaam (sûnder te spesifisearjen knipsels fan hokker artikels út hokker krante).
Filmprodusint Barry Spikings sei yn 2008 yn in fraachpetear dat er noch altyd grutsk wie op The Deer Hunter, mar dat it him efternei spiet hoe't de Fjetnamezen der yn 'e film fan ôf kamen: "Ik leau net dat ek mar ien fan ús der in eksploitaasjefilm fan meitsje woe, mar ik tink dat we… ûnwittend wiene. Ik kin der gjin better wurd foar betinke. Ik besefte net hoe min oft we it Fjetnameeske folk behannele hiene." Syn kollega Michael Deeley skreau yn 2009 yn syn autobiografy   lykwols dat The Deer Hunter "eins hielendal net 'oer' Fjetnam gie. […] It gie oer hoe't yndividuën dermei omgeane as se ûnder druk set wurde."
Untfangst
Fan 'e filmkritisy krige The Deer Hunter oer it algemien tige loovjende resinsjes. Sa joech Roger Ebert fan 'e Chicago Sun-Times de film 4 fan 4 stjerren en neamde it "ien fan 'e meast emosjoneel teheisterjende films dy't ea makke binne." Syn kollega Gene Siskel fan 'e Chicago Tribune skreau: "Dit is in grutte film oer grutte kwestjes, makke op grutte skaal." Yn The New York Times neamde Vincent Canby The Deer Hunter "in grutte, pynlike, idioat ambisjeuze film, dy't earder in folksepos neamd wurde kin as lykfol hokker oare film oer dit lân sûnt The Godfather."
Lykwols wiene der ek resinsinten dy't krityk hiene op The Deer Hunter. Yn it tydskrift The New Yorker publisearre Pauline Kael in yn grutte halen positive resinsje mei foarbehâld op beskate punten. Hja skreau: "[It is] in nearzige film dy't swidens omfettet […] mei in yn ferfiering bringende kyk op it bestean fan 'e gewoane man […, mar de film] bringt jin ek ta razernij, om't er, nettsjinsteande syn ambysje en skaal, likemin besef fan noarmen en wearden hat as de aksjefilms fan Eastwood." Andrew Sarris wie noch folle mear útsprutsen yn syn (negative) miening oer de film: "[The Deer Hunter] is in ûntychlike dizenich, ferfeelsume omslachtich en riedseleftige hystearysk. […] Faaks dat it wol wat seit dat de akteurs ynteressanter bliuwe as de personaazjes dy't se spylje."
Doe't de folgjende film fan regisseur Michael Cimino, Heaven's Gate, yn 1980 lau ûntfongen waard, folslein flopte yn 'e bioskopen en ta it bankrot fan 'e âlde filmstudio United Artists late (dy't doe oernommen waard troch MGM), fûnen in protte filmkritisy it nedich om harren loovjende wurden foar The Deer Hunter te ferantwurdzjen of yn te lûken. Vincent Canby skreau yn in ferneamd wurden resinsje: "Heaven's Gate hat sa folslein faald, dat men wol fermoedzje kinne soe dat Cimino syn siel oan 'e duvel ferkocht hat om The Deer Hunter ta sa'n grut súkses te meitsjen en dat de duvel no weromkommen is om syn eigendom yn te foarderjen."
Andrew Sarris skreau lykwols: "Ik haw my nea bedrage litten. […] Sadwaande wie de ûnnoazelens en ynkoherinsje fan Heaven's Gate foar my gjin ferrassing, mei't persiis deselde ûnnoazelens en ynkoherinsje al yn oerfloed oanwêzich wie yn The Deer Hunter." De foaroansteande Britske filmkritikus Mark Kermode stelde yn 'e ienentweintichste iuw dat The Deer Hunter nei syn miening "ien fan 'e minste films aller tiden is, in rammeljend, gemaksuchtich, megalomaan koarmiddel dat smoarfol sit mei manipulative rasistyske emoasje, en dat yn it foarste plak opmerklik is om syn bespotlik melodramatyske toan, dy't de midden hâldt tusken gillende hystery en sliepferwekjende somberheid."
Nettsjinsteande sokke negative resinsjes wurdt The Deer Hunter ek tsjintwurdich noch oer it algemien beskôge as ien fan 'e bêste film ea makke. Yn 1996 waard de film troch de Amerikaanske Library of Congress útornearre foar preservearring foar de ivichheid yn it National Film Registry, omreden fan kulturele, histoaryske of estetyske wearde.
Op 'e webside Rotten Tomatoes, dy't resinsjes sammelet, hat The Deer Hunter in tige heech goedkarringspersintaazje fan 94%, basearre op 69 ûnderskate resinsjes. De konsensuskrityk fan 'e webside, gearstald út al dy resinsjes, stelt: "De swidens [fan 'e film] wurdt beheind troch syn lingte en iensidich perspektyf, mar de […] swakten wurde oerweldige troch de sympatike rezjy fan Michael Cimino en in rige tige oangripende aktearprestaasjes fan Robert De Niro, Meryl Streep en Christopher Walken." Op Metacritic, de wichtichste konkurrint fan Rotten Tomatoes, behellet The Deer Hunter in goedkarringspersintaazje fan 86%, basearre op 18 resinsjes.
Opbringst
The Deer Hunter brocht yn 'e bioskopen yn 'e Feriene Steaten en Kanada $48,9 miljoen op, en yn alle oare lannen en territoaria mar inkele tsientûzenen dollars. Wrâldwiid kaam de opbringst dêrmei út op $48,9 miljoen. Ofset tsjin it budget fan $15 miljoen betsjut dat in winst fan $33,9 miljoen, hoewol't dêr de marketingkosten noch wol ôf moatte.
Prizen
By de Oscars waard The Deer Hunter yn 1979 nominearre foar prizen yn 9 kategoryen, wêrûnder bêste akteur (Robert De Niro), bêste byrol fan in aktrise (Meryl Streep), bêste orizjinele senario en bêste kamerarezjy. De film wûn 5 Oscars, foar bêste film, bêste regisseur, bêste byrol fan in akteur (Christopher Walken), bêste filmmontaazje (Peter Zinner) en bêste lûdsmixing (Richard Portman, William McCaughey, Aaron Rochin en Darin Knight).
The Deer Hunter waard ek nominearre foar 6 Golden Globes, wêrûnder de prizen yn 'e kategoryen bêste film (drama), bêste akteur yn in dramafilm (Robert De Niro), bêste byrol fan in akteur yn in dramafilm (Christopher Walken), bêste byrol fan in aktrise yn in dramafilm (Meryl Streep) en bêste filmsenario. De film wûn de Golden Globe foar bêste regisseur (Michael Cimino).
Om utens waard The Deer Hunter nominearre foar 10 BAFTA's, de wichtichste Britske filmprizen. De film wûn trije BAFTA's, foar bêste bûtenlânske film, bêste kamerarezjy en bêste filmmontaazje. De film wûn ek de Japanske Kinema Junpo foar bêste bûtenlânske regisseur.
Hearrewei
Hearrewei is de âlde namme foar wegen fan mear as pleatslik belang. It wurd komt fan 'hear' yn de betsjutting fan 'leger', krektas by hearbaan. In hearrewei wie in iepenbiere dyk foar 'trochgeand ferkear', troch eltsenien te brûken.
Al yn de Aldfryske Wetten komt de 'Herewey' foar dy't troch de skelta skôge waard. It ûnderhâld wie foar de 'lioede', de eigners fan it oanswettend lân.
Sint-Michaelkastiel
It Sint-Michaelkastiel (ek: Michailovsky Kastiel of Ingenieurskastiel; Russysk: Михайловский замок) is in eardere keninklike residinsje yn it histoaryske sintrum fan Sint-Petersburch, Ruslân. It kastiel waard yn de jierren 1797-1801 troch de arsjitekten Vincenzo Brenna en Vasili Bazjenov boud foar tsaar Paul I. De arsjitekten pasten by de bou fan it kastiel jeropeeske motiven ta lykas it Frânske klassisisme, de Italjaanske renêssânse en de gotyk en eltse kant fan it kastiel hat in eigen boustyl.
Namme
Guon boarnen ferhelje fan in ferskining fan de aartsingel Michael op it plak dêr't it paleis letter boud wurde soe. It kin hiel goed wêze dat dy leginde oer dat fizioen mei sin sels troch de tsaar ferspraat waard om de dubieuze needsaak fan de bou fan it nei de ingel ferneamde nije paleis te rjochtfeardigjen. It is yn de skiednis fan de Russyske arsjitektuer it iennige bekende gefal fan in sekulier bouwurk dat net ferneamd waard nei de eigner, de lokaasje of de bestimming, mar ta eare fan de hillige aartsingel Michael.
Skiednis
It kastiel waard fan 1797 oant 1801 troch de arsjitekten Vincenzo Brenna en Vassily Ivanovitsj Bazjenov yn opdracht fan tsaar Paul I op it plak dêr earder Rastrelli's houten simmerpaleis stien hie, dat yn 1754 foar tsarina Elisabet boud wie. Dei en nacht, yn it skynsel fan fakkels en lantearns, waard wurke oan it kastiel. Dat wie op lêst fan de tsaar, dy't ha woe dat de rûge bou fan it kastiel yn in jier tiid klear wêze moast. De tsaar wie benaud foar in oanslach en liet it gebou mei grêften en ophelbrêgen beskermje. In ûnderierdske gong ferbûn it nije slot mei de kazernen op it nei de romeinske oarlochsgod ferneamde Marsfjild, dêr't grutte parades en eksersysjes holden waarden. It kastiel waard op 8 novimber 1800 yn gebrûk nommen, mar it wurk oan it ynterieur gyng noch oant maart 1801 troch. Foar koarte tiid waard it slot de residinsje fan de tsarenfamylje, mar nei't yn de nacht fan 12 maart, noch mar fjirtich dagen nei de ynwijing fan it kastiel, tsaar Paul I fermoarde waard, woe de famylje der net mear wenje. It kompleks bleau twa desinnia leech stean en ferfoel. Doe't tsaar Aleksander I sulver nedich hie foar it houlikskado foar syn suster Anna Paulovna, keninginne fan de Nederlannen, liet er de sulveren poarten út de slottsjerke slope en omrane.
Yn 1819 naam in militêre ûnderwiisynstelling fan it Russyske keizerlike leger it kompleks yn gebrûk. In jier letter rekonstruearre Karl Rossi de omjouwing fan it kastiel. De ophelbrêgen ferdwûnen en de grêften waarden tichtsmiten. Yn de jierren dêrnei ferlear it kastiel stadichoan it orizjinele oansjen. In grut part fan de ynrjochting gyng doe ferlern om it gebou geskikt meitsje te kinnen foar de nije bestimming. Fan 1838 oant 1843 studearre de ferneamde skriuwer Fjodor Dostojevsky as kadet op de skoalle. It gebou ûndergyng yn 1893-1894 in gruttei ferbouwing ûnder arsjitekt N.L. Sjevjakov.
It kastiel tsjinne yn de Twadde Wrâldkriich as hospitaal. It hie slim te lijen fan loftoanfallen. Nei de oarloch krige it wer in bestimming as militêr ûnderwiisynstitút. De restauraasje folge fan ôf 1947 yn ferskillende fazen. Fan ôf 1957 oant hjoeddedei krige de Sintrale Marine Bibleteek in plak yn it kastiel. Nei 1960 ferlear it kastiel de militêre bestimming en hierden ferskate organisaasjes de gebouwen, dy't fanôf 1988 stadich oan it kastiel wer ferlieten. Troch de wikseljende gebrûkers liet de steat fan it gebou in soad te winskjen oer. De paleishallen wiene yn meardere romten ferdield en muorrebeskilderingen wiene rûchwei oerkalke.
Yn 1991 waard in tredde fan de gebouwen oerdroegen oan it Russyske Steatsmuseum. De oerdracht fan it hiele kompleks mei útsûndering fan it diel dêr't de Marine Bibleteek is fêstige folge yn 1994. Yn de sealen fan it kastiel binne permaninte tentoanstellings ûnderbrocht. Restauraasjes oan it begjin fan it nije millenium joech it Michaelkastiel in soad fan de âlde gloarje werom.
Frysktalige media
Yn dizze list wurde de Frysktalige media út East-Fryslân, Noard-Fryslân en Westerlauwersk Fryslân neamd, dy't ek yn it Frysk skriuwe of útstjoere.
East-Fryslân
Der ferskine geregeldwei Sealterfryske stikjes yn de General-Anzeiger en Münsterländische Tageszeitung.
Noard-Fryslân
Der ferskine geregeldwei Noard-Fryske stikjes yn de Nordfriesland Tageblatt, Sylter Rundschau en de Inselbote. De Deensktalige Flensborg Avis hat út en troch ek artikels yn it Noard-Frysk.
Westerlauwersk Fryslân
5% fan de ynhâld fan de Ljouwerter Krante en it Frysk Deiblêd is yn it Frysk skreaun. Der binne ferieningsblêden by de roes dy't ientalich Frysk binne, dy blêden stean net yn dizze list.
Canterbury
thumb|250px|Canterbury oan de rivier Stour thumb|250px|Toer fan St. Georgetsjerke Canterbury (Nederlands, ferâldere: Kantelberg) is in stêd (city) yn it greefskip Kent yn it súdeasten fan Ingelân. It is de sit fan de aartsbiskop fan Canterbury, de primaat fan de Anglikaanse Tsjerke. De stêd leit oan de rivier de Stour en hat sa'n 35.000 ynwenners. It is in regionaal sintrum mei wat yndustry (metaalferwurking, learyndustry, drukkerijen), mar it toerisme smyt it measte op.
Canterbury lûkt foaral minsken fanwegen it midsiuwske karakter fan de binnenstêd en de ferneamde katedraal. Dêr lizze kening Hendrik IV en Eduard (de Swarte Prins, soan fan kening Eduard III) bedobbe. De katedraal is lykwols it meast bekend fan de moard op Thomas Becket yn 1170. Dit barren makke Canterbury it doel fan pylgergong. It ynspirearre Geoffrey Chaucer ta syn masterwurk, de De ferhalen fan Canterbury. De stêd is ek ferbûn mei de famylje fan Thomas More en de widze fan toanielskriuwer Christopher Marlowe stie hjir ek.
Yn de Twadde Wrâldkriich rekke de stêd swier skansearre troch bombardeminten. De measte âlde gebouwen stean noch oerein of binne fannijs set. Nijbou yn de binnenstêd is oan strange regels bûn. Anno 2010 wurdt boud oan in nij teater, it Marloweteater. It eardere Marlowe-teater is ôfbrutsen yn 2009.
Yn 1178 en yn 1276 wienen der grutte brannen yn Canterbury.
Demografy
Fergelike mei de rest fan Ingelân hat de stêd in boppe trochsneed part ynwenners dy't yn it bûtelân berne binne, sa'n 12%. thumb|240px|Fakulteit fan de Letteren, Universiteit Canterbury
Stasjon Blerick
Stasjon Blerick (Br) is in spoarweistasjon yn Fenlo en waard iepene yn 1866 oan de Steatsline E (Breda - Maastricht). Yn dizze Limboarchske stêd is yn 1960 it tredde stasjonsgebou sûnt 1868 iepene.
Gebou
200px|thumb|left|3e stasjonsgebou stasjon Blerick yn 1966 It earste stasjonsgebou kaam yn 1868 ree twa jier nei de iepening fan it stasjon, it wie in lyts gebouke mei in wenning foar de stasjonssjef.
Yn 1892 waard it earste stasjonsgebou sloopt en ferfongen troch in grutter gebou, dit wie in heech rjochthoekich gebou, werfan de toppen fan sydgevels mei houtwurk fersierd wie, sawol oan de kant fan it perron en de strjitte kant sit er in dakkapeltsje yn it dak.
It stasjonsgebou út 1892 gie yn 1944 ferlern, en waard pas yn 1960 ferfongen troch in nij gebou, bekend as Standerttype Vierlingsbeek fan de hân fan arsjitekt Willem Bernhard Kloos. It gebou waard yn 2001 ôfbrutsen en ferfongen troch in tal abry's.
Ivan Gontsjarov
thumb|right|Ivan Gontcharov Ivan Aleksandrovitsj Gontsjarov (Russysk: Иван Александрович Гончаров, sekuere transliteraasje: Ivan Aljeksandrovič Gončarov) (18 juny 1812 - 27 septimber 1891) wie in Russysk skriuwer, amtner op it ministearje fan finânsjen en sensor. Hy waard berne yn Simbirsk as soan fan in nôtkeapman. Op syn tsiende waard Ivan nei in kostskoalle yn Moskou stjoerd. Letter studearre er letteren oan de universiteit yn Moskou. Gontsjarov waard amtner en makke stadichoan karriêre, earst yn Simbirsk en letter yn Sint-Petersburch. Hy is wrâldferneamd wurden mei syn roman Oblomov.
Ynfloed
Gontsjarov hat in nij begryp oan it Russysk leksikon taheake: Oblomovisme, dat is in soarte fan fatalistyske loaiens sa't de haadfiguer fan de roman sjen lit. Dy term is sels brûkt troch Lenin yn in taspraak yn 1922. Hy seit dan: 'Ruslân hat trije revolúsjes trochmakke, dochs binne der noch Oblomovs...en dy moatte wosken, himmele, hinne en wer skuort wurde en lange tiid mei de swype hawwe, foar't se by harren ferstân reitsje'.
Spant!
thumb|Teater Spant! (2008) Spant! (earder 't Spant neamd) is in teäter en sûnt 1996 ek kongressintrum yn de Noard-Hollânske gemeente Bussum. It teater stiet oan de Dr. A. Kuyperleane 3.
Skiednis
It earste gebou op de lokaasje waard brûkt tusken 1969 en 1979 en waard dêrnei sloopt. Yn septimber 1980 iepene de destiidske minister presidint Van Agt it fernijde Spant, ûntwurpen troch de arsjitekt Beckers.
Yn 1996 waard it oanlizzende bibleteekfiliaal fan Bussum-Súd sluten.
It teater waard yn 2005 fernijd. De seal hat in kapasiteit fan 800 persoanen.
Arie Visser (type rêdingsboat)
thumb|260px|De Arie Visser ûnderweis nei Flylân De Arie Visser is in saneamd type RIB-rêdingboat (Rigid Inflatable Boat) fan de Keninklike Nederlânske Rêding Maatskippij (KNRM). De Arie Visser-klasse is de grutste klasse fan de KNRM. De klasse is der kaam doe't bliken dien hie dat de Johannes Frederik-klasse in te lytse aksjeradius hie, nammentlik 4,5 oere op folle krêft. De Arie Visser kin 16 oeren mei folle krêft farre.
2015
Dit jier makket ûnderdiel út fan it desennium fan 'e 2010-er jierren.
Arie Visser (type rêdingsboat)
Oandriuwing
De boaten wurde oandreaun troch 2 MAN motoren fan 1000 pk. it stik. Dy 2 motors driuwe twa grutte Hamilton wetterjets oan. Der is keazen foar wetterjets omdat dy gjin bewegende dielen yn it wetter hawwe, en dat is feiliger foar drinkelingen. De 2 motoren jouwe de boat in topfaasje fan 34 knopen, sa'n 63 kilometer it oere.
Selsrjochtsjend
De rêdingboaten yn de Arie Visserklasse binne all-weather-boaten, dat by rûge seeën bestiet de kâns dat sy omslagge. De boaten binne sa makke dat se út harsels wer werom kantelje kinne. Dat kin trochdat it stjoerhûs fungeart as in grutte luchtkeamer en it swiertepunt fan it skip bot leech leit; de motoren en tanks sitte ûnderyn it skip. Kapseize komt lykwols net sa faak foar; der is mar ien skip yn dizze klasse yndie omslein, de Anna Margaretha fan stasjon It Amelân, op 1 novimber 2006.
Rugby op de Paralympyske Simmerspullen 2012
200px|thumb|right|200px|It Olympysk Rugbystadion fan Londen 2012
De XIVe Paralympyske Simmerspullen waarden fan 29 augustus oant en mei 9 septimber 2012 hâlden yn Londen, dêr't dat jier ek de Olympyske Simmerspullen hâlden wiene. It Rugby hie plak yn de Basketball Arena
Hûnekarre
In hûnekarre (Dútsk: Hundewagen, Ingelsk: Dog-Cart) wie in lytse karre dy't troch ien as mear hûnen lutsen waard. De hûn koe foar of ûnder de karre ynpspand wêze. Hûnekarren waarden eartiids in soad brûkt troch sutelders, marskreamers, gernieren, ensafuorthinne, mar ek foar persoaneferfier; de hûn wie 'it hynder fan de earmelju'.
Tsjintwurdich wurdt in fytskarke om hûnen yn mei te nimmen, ek wol hûnekarre neamd.
Skiednis
De hûnekarre is, yn Europa, fan de midsiuwen oant yn de 20e iuw brûkt foar it ferfier fan minske en guod, mar ek foard hurdriidwedstriden. Yn Nederlân binne der fan 1672 ôf al feiten oer hûnen bekend dy't in beskate soarte fan karkes lutsen. Yn 1910 kaam de Lûkhûnewet mei foarskriften foar it brûken fan in hûnekarre.
De Nederlânske post hat ek oant 1922 brieven en pakjes mei de hûnekarre besoarge. It is ek witten dat it Nederlânsk leger yn de tiid fan de Earste Wrâldkriich mear as 1200 hûnen yn militêre tsjinst hie. De bisten waarden as twaspan foar de saneamde mitrailleurweinen, munysjeweinen en arkweinen ynspand.
Hûnekarren waarden yn begjin 20e iuw al ferbean yn Ingelân om reden fan bistewolwêzen. Yn Nederlân is it brûken fan de hûn as lûkbist offisjeel sûnt 1963 ferbean.
Jan Schotanus
thumb|right|300px|Jan Schotanus Jan Schotanus (Jellum, 12 augustus 1950) is in Frysk skriuwer fan berne- en jeugdboeken, sawol yn it Frysk as Nederlânsk. Hy hat ek hiel wat wurk yn it Frysk oerset, ûnder oare foar it iepenloftspul fan Jorwert. Hy wurket as master yn it basisûnderwiis.
Jampie Kuneman
Jean Jacques 'Jampie' Kuneman (De Haach, 20 july 1923 - 9 april 2018) wie in Nederlânsk fuotballer en fersetsman.
Hy helle it gymnasium. Yn 1943, ûnder de Twadde Wrâldoarloch flechte er nei Frankryk. Yn 1944 kaam er werom yn mei de Prinses Irene Brigade en die er mei oan de befrijding fan Nederlân. Kuneman spile goed tsien jier as oanfaller foar HBS-Craeyenhout yn 252 wedstriden en makke yn dy tiid 47 doelpunten. Yn 1951 spile er twa kear foar it Nederlânsk fuotbalalvetal. Dat jier seach er ôf fan it oergean nei Lille OSC. Hy waard yn 1962 lid fan fertsjinste fan HBS dêr't er foar njoggen jier aktyf wets wie yn it krikket. Hy studearre rjochten oan de Ryksuniversiteit Leien en wurke letter yn de farmasy.
Kuneman stoar yn de âldens fan 94 jier.
The Buoys
The Buoys wie in Amerikaanske 'progressive' rockband út de jierren 70. De band bestie út Bill Kelly (sjonger), Jerry Hludzik (basgitaar), Fran Brozena (keyboard), Carl Siracuse (drums), Chris Hanlon (gitaar); hja kamen út Wilkes-Barre yn Pennsylvania.
Ein jierren 70 stapten Bill Kelly en Jerry Hludzik út de band om de nije band "Dakota" te foarmjen.
Yn 1993 waard it sammelalbum Timothy: Golden Classics útbrocht.
Joop Mink
Mink siet fan 1976 oant en mei 1987 oan it helmhout fan it Grouster skûtsje wêrmei 't er acht oerwinningen behelle. Syn earste winst berikte hy op 5 july 1977 by Earnewâld. Nei 't Joop Mink sels ophâlden wie as skûtsjeskipper, wie er noch jierrenlang adviseur by syn soan Berend. Yn 2000 waarden heit en soan Mink tegearre op It Doarp Grou SKS-kampioen.
Joop Mink stoar yn de âldens fan 87 jier yn in hospice yn Snits.
Pieter Cool
Pieter Cool (Amsterdam, 31 oktober 1807 - Harns, 2 septimber 1891) wie in meniste predikant.
Cool stie yn Purmerend fan 1832-36 en fan 1836-1872 yn Harns. Wie yn syn tiid ien fan de doperske predikanten mei de measte ynfloed. Wie 'modern', hielûnthâlder, skreau in protte koarte artikels en opstellen. Mei Dirk Harting (1817-1892) fan Inkhuzen wie er yn 1861 oprjochter en earste redakteur fan Doopsgezinde Bijdragen. Cool wist ek in soad fan it Arabysk.
Wurk
De neifolgjende wurken waarden allegear útjûn yn Harns.
Mei P. Feenstra, Jr. publisearre er Gedenkschrift van het Menno-Simons monument (Swol, 1879). Teffens ferskynden artikels fan him yn de blêden, De Gids en Licht, liefde, leven.
Filla Amalia
thumb|Filla Amalia Filla Amalia of "Hûs mei de bylden" is in filla oan de Meerweg 7 yn it Noard-Hollânske plak Bussum. It gebou út 1902 is in ryksmonumint. De arsjitekt wie Gerrit Jan Vos.
De opdrachtjouwer foar de bou wie Johannes Hulsman dy't de filla neamde nei syn frou Amalia. De ûnderferdjipping waard fan 1956 oant 1971 brûkt as tsjerke foar de Wersteld Apostolyske Gemeente.
Parochytsjerke fan Crediton
De Parochytsjerke fan Crediton (Crediton Parish Church, formeel de Church of the Holy Cross and the Mother of Him who Hung Thereon, (Tsjerke fan it Hillich Krús en de Mem fan Him Dy't Dêroan Hinge) is in tsjerkegebou yn Crediton yn it greefskip Devon, Ingelân. De tsjerke stiet op it plak fan de katedraal fan it eardere bisdom oant yn 1050 de biskopssit ferhûze nei Exeter. It skip en it koer fan it hjoeddeiske gebou datearje fan de 15e iuw. By de Ingelske reformaasje waard de tsjerke yn 1545 oerdroegen oan de Kroan en waard it kolleezje fan koarhearen, dat efterbleaun wie om de gebouwen te behearen, opheft.
Skiednis
De tsjerke fan Crediton hat in skiednis dy't langer is as hokker tsjerke fan Devon ek, ynklusyf dy fan de katedraal fan Exeter. Oan it begjin fan de 10e iuw foel de kar op Crediton as de sit fan it bisdom fan Devon en Cornwall en der waard yn opdracht fan de yn 909 keazen biskop Eadwulf fan Crediton fanôf it jier 910 útein set mei de bou fan in katedraal foar it nije bisdom. Nei alle gedachten gyng it om in houten katedraal, mar dêr is fierder gjin bewiis fan. Fanôf 926 hie Cornwall in eigen biskop, ynearsten noch as in suffragaanbiskop fan Crediton, mar fanôf 994 waard Cornwall in folweardich bisdom. It bisdom bestie mar oant 1020, doe't it wer yn it bisdom fan Crediton opgyng. De cathedra, de troan fan de biskop, ferhûze nei't Leofric biskop waard yn 1050 nei Exeter. Yn in brief oan Edward de Belider liet de biskop witte dat Exeter better te ferdigenjen wie tsjin de ynfallende Denen, itjinge wis wier wie, mar oan de paus fertroude deselde biskop ta dat hy net fêst sitte woe yn in earmluzich doarp, lykas er it 11e iuwske Crediton omskreau.
De biskopssit ferhûze nei Exeter, mar it biskoplik paleis bleau yn Crediton. Yn de jierren 1130 waard útein set mei de bou fan in nije romaanske kollegiale tsjerke op it hjoeddeiske plak. De kollegiale tsjerke wie altiten sekulier, gjin fan de koarhearen libbe yn in muontsenmienskip. Harren wurk waard betelle út de ynkomsten fan tsienden út it grutte lânbesit fan de parochy.
Oarspronklik wie de tsjerke wijd oan Marije, mar sûnt de jierren 1230 rekke de namme "Tsjerke fan it Hillich Krús en de Mem fan Him Dy't Dêroan Hinge" yn gebrûk. Yn de 13e iuw waard de tsjerke grutter makke troch in Marijekapel en in kapittelhûs oan te bouwen. Under biskop Jehannes fan Grandisson waard de kultus om Sint-Bonifatius hinne yn Crediton yntrodusearre. Yn de jierren 1970 makke de byldhouwer Witold Gracjan Kawalec in nije byld fan de apostel.
Yn in midsiuwsk testamint waard ferklearre dat it romaanske skip hast mei de grûn lyk lei. Legaten út deselde tiid soargen foar genôch jild om it hiele skip en it koer folslein op 'e nij op te bouwen, dat oan it begjin fan de 15e iuw yn de goatyske Perpendicular-styl útein sette.
Mei de ynfiering fan de reformaasje waarden de kollegiale tsjerke tusken 1545 en 1549 opheven. De tsjerke fan Crediton waard yn maaie 1545 oan de Kroan oerdroegen. Dêrmei drige de ôfbraak fan de tsjerke, mar al gau nei de oerdracht wisten de parochianen yn ûnderhannelings mei súkses de kollegiale tsjerke fan de Kroan werom te krijen. De priis dy't de stêd dêrfoar oan de kening betelje moast wie in fergoeding fan £ 200.
Yn de 19e iuw waard de tsjerke oer in tiidrek fan 40 jier restaurearre.
Doe't yn de buert fan de tsjerke yn de Twadde Wrâldkriich in myn eksplodearre gyngen guon ramen ferlern, mar de tsjerke sels bleau sparre.
Oargel
It oargel waard oarspronklik yn 1915 ûntwurpen troch de organist fan de tsjerke, Harold Organ. It waard úteinlik boud troch Harrison & Harrison út Durham en foar it earst brûkt yn 1921. Yn 2001 waard it oargel restaurearre en yn in nij front set.
Hendrik Botes Comter
Hendrik Botes Comter (Skiermûntseach, 1818 - dêre, 20 septimber 1849) wie in Frysk dichter dy't yn it Skiermûntseagersk skreau.
Comter makke as kaptein in soad reizen nei de tropen en wie sa'n tweintich jier de dichter fan Skiermûntseach. Der is in list fan syn gedichten dy't 134 titels telt. Njoggen yn it dialekt fan Skiermûntseach.
Doe't jhr. M. de Haan Hettema en Ds.R. Posthumus fan Waaksens it eilân besochten yn 1849, joech de kommys de Haan harren in manuskript fan it fers 'Op het Neije Jiear' fan de krekt ferstoarne dichter. It waard pleatst yn de Provinciale Friesche Courant fan 25 novimber 1849. Neffens Wumkes is der in hânskrift fan Comter yn de Provinsjale Bibleteek te Ljouwert.
Spiegheltsjerke
thumb|Spiegheltsjerke De Spiegheltsjerke is in tsjerkegebou yn de wyk 'het Spieghel', yn it Noard-Hollânse plak en gemeente Bussum.
De tsjerke wie in ynisjatyf fan de Bussumske evangeliste Suzanna Maria van Woensel Kooy en ûntwurpen troch de famylje Van Woensel Kooy har arsjitekt, Theo Rueter. De opdrachtjouwer wie de Vereeniging tot Evangelisatie yn Bussum. Rueter ûntwurp de tsjerke yn in styl, dy't rekkene wurd ta de iere Amsterdamske Skoalle. De tsjerke waard yn 1925 iepene. Yn 2006 waard de toer restaurearre. Yn 1978 kaam der in Verschueren-oargel as ferfanging fan it oargel út 1930.
Bussum
thumb|right|300px|Lizzing Bussum thumb|right|300px|Gemeentehûs Bussum Bussum is in frij begoedige forinzeplak en eardere gemeente yn in de regio it Goai, yn it súdeasten fan de provinsje Noard-Hollân. Op 1 jannewaris 2016 gie de gemeente Bussum, dy't fan 1817 ôf bestien hie, op yn 'e nije gemeente Goaiske Marren.
De gemeente hat 32.128 ynwenners (2009) (op it hichtepunt yn 1966 nog 42.000) op in oerflak fan mar 8 km² mei amper wetteroerflak. Dêrmei is Bussum yn oerflak de lytste, tichtstbefolke, mar neffens ynwennertal ek de sterkst krimpende gemeente fan it Goai, noch sterker as de sustergemeente Hilfertsom. Nei Hilfertsom en Huizen hat it de measte ynwenners. Groei is lykwols binnen dizze grinzen net maklik. It ynwennertal rint de lêste desennia hieltiten fierder werom en de befolking fergrizet. Bussum is in 'krimpgemeente' wurden. Begjin 2007 wie 19% fan de ynwenners âlder as 65. It trochsneed ynkommen leit yn Bussum leger as dat yn de lytsere omlizzende plakken Blaricum, Laren en Naarden, mar heger as dat yn it gruttere Hilfertsom en Huizen.
Elstree Studios
De Elstree Studios binne in studiokompleks yn it Ingelske stedsje Borehamwood, yn it greefskip Hertfordshire. Se binne ferneamd nei Elstree, in doarp yn 'e neite fan dy lokaasje. It kompleks bestiet sûnt 1925 en is sûnt 1996 eigendom fan Hertsmere Borough Council, de pleatslike gemeenterie. It wurdt sûnt hierd en eksploitearre troch it bedriuw Elstree Film Studios Ltd. Dit studiokompleks oan Shenley Road moat net betize wurde mei ferskate oare studiokompleksen dy't om Borehamwood en Elstree hinne fêstige binne, en dy't mei-inoar soms ek wol 'de Elstree Studios' neamd wurde. De Elstree Studios oan Shenley Road binne bekend om't der opnamen plakhân hawwe foar ferskate ferneamde films, wêrûnder The Shining, de trije dielen fan 'e oarspronklike Star Wars-trilogy en de earste dielen fan 'e Indiana Jones-filmsearje.
Iere jierren
De Elstree Studios waarden yn 1925 oprjochte doe't filmstudio British National Pictures 16 ha lân yn Borehamwood oankocht, oan 'e súdkant fan Shenley Road, dêr't twa grutte soundstages boud waarden. De earste film dy't dêr opnommen waard, wie Madame Pompadour, yn 1927. Datselde jiers waard British National omneamd ta British International Pictures (BIP). Dat bedriuw waard yn 1933 de Associated British Picture Corporation (ABPC), dy't de Elstree Studios oant 1969 yn besit hie. Under de Twadde Wrâldoarloch waard it studiokompleks troch it Britsk Ministearje fan Oarloch brûkt foar opslach.
Yn 1946 kocht de Amerikaanske studio Warner Bros. in mearderheidsoandiel yn 'e ABPC, wêrnei't in nij bestjoer oansteld waard. De Elstree Studios sa't se doe bestiene, giene tsjin 'e flakte en waarden hielendal ferfongen troch nijbou. Dy kaam yn 1948 ree, wêrnei't Man on the Run en The Hasty Heart (mei û.o. de lettere Amerikaanske presidint Ronald Reagan) de earste films wiene dy't der opnommen waarden.
Yn 'e 1960-er jierren waarden de Elstree Studios gauris brûkt foar opnamen fan tillefyzjeprogramma's foar ABC Television, de tillefyzjestudio fan ABPC. Sa waarden de lettere ôfleverings fan The Avengers (yn Nederlân útstjoerd as De Wrekers) der opnommen, en teffens ôfleverings fan The Saint (mei Roger Moore). Dy makken allegear yngeand gebrûk fan in fêste filmset dy't bestie út in neiboud stedsje, dat efter de soundstages yn 'e iepen loft boud wie, oarspronklik foar de film The Young Ones, mei sjonger Cliff Richard, út 1961.
Kate Nauta
Kate Lynne "Katie" Nauta (Salem, 29 april 1982) is in Amerikaansk moademodel, aktrise en sjongster. Sy brûkt de namme 'Katie' foar har wurk as model en 'Kate' foar har filmwurk.
Elstree Studios
Oername troch EMI
Yn 1969 waard de ABPC oernommen troch platemaatskippij EMI (Electrical and Musical Industries), wêrnei't it studiokompleks de EMI-Elstree Studios kaam te hjitten. It waard neitiid brûkt troch EMI Films, de filmstudio fan EMI, om films te meitsjen lykas The Railway Children (1970), The Tales of Beatrix Potter (1971) en The Go-Between (1971). Fan 1970 oant 1973 hie EMI in oerienkomst mei de Amerikaanske filmstudio Metro-Goldwyn-Mayer (MGM) foar filmproduksje en filmdistribúsje, dy't ta stân kaam nei de sluting fan 'e MGM-British Studios yn Elstree. Yn dy perioade stie it studiokompleks bekend as de EMI-MGM Elstree Studios.
Kate Nauta
Jonkheid
Nauta waard grut yn Woodburn (Oregon) en wenne dêr oant 2000. Nauta hat Friezen ûnder har foarâlden.
Elstree Studios
Oername troch EMI
Yn 1974 waard it meastepart fan 'e stêf fan it studiokompleks ûntslein, wat te witen wie oan besunigings fan it needlijende EMI Films, mar ek oan 'e feroarjende omstannichheden yn 'e filmyndustry. Regisseurs en filmprodusinten woene nammentlik mei harren eigen filmcrew wurkje en studiokompleksen begûnen inkeld noch romte foar opnamen en oare fasiliteiten te ferhieren.
Kate Nauta
Modellewurk
Nauta sette mei modellewurk útein doe't se 15 jier wie. Mei 17 wûn hja de Elite Model Look-wedstriid yn de FS. Sy hat no in kontrakt by Mode Models International. Sy hat wurke foar Versace (Sport and Versus), L'Oréal, DKNY en Abercrombie & Fitch Co. en docht ek reklamewurk, ûnder oaren foar Motorola.
Muzyk
Nauta sjongt en skriuwt ek lieten. Sy hat mei Lenny Kravitz oan har muzyk wurke. Har song Revolution is te hearren yn de soundtrack fan de film Transporter 2.
Aktearje
Luc Besson fûn Nauta foar de rol fan 'Lola' yn Transporter 2 en brûkte twa fan har lieten foar de soundtrack fan dy film. Nauta is fierders te sjen yn de Webrige Fear Clinic.
Ynternasjonale dei foar de útrûging fan earmoed
De Ynternasjonale dei foar de útrûging fan earmoed (ek: Wrâldearmoededei, of Wrâlddei fan ferset tsjin ekstreme earmoed) wurdt alle jierren oer de hiele wrâld hâlden op 17 oktober. Dizze dei is yn 1992 offisjeel erkend troch de Feriene Naasjes, mar de earste fiering wie al yn Parys, Frankryk yn 1987. 100.000 minsken kamen doe by elkoar op it Human Rights and Liberties Plaza yn Palais de Chaillot om minsken te betinken, dy't te lijen hawwe fan honger, earmoed, geweld en eangst, by de ûntbleating fan in betinkstien troch pater Joseph Wresinski, oprjochter fan de Ynternasjonale Beweging ATD Fjirde Wrâld (International Movement ATD Fourth World).
Elstree Studios
Heechtijdagen
Yn 'e 1970-er jierren en iere 1980-er jierren waarden ferskate tige súksesfolle films opnommen yn 'e Elstree Studios, lykas it Agatha Christie-mystearje Murder on the Orient Express (1974), fan Sidney Lumet; de science fiction-film Star Wars: Episode IV – A New Hope (1977), fan George Lucas; de horrorfilm The Shining (1980), fan Stanley Kubrick; en de aventoerefilm Indiana Jones and the Raiders of the Lost Ark (1981), fan Steven Spielberg. Ek de ferfolchfilms Star Wars: Episode V – The Empire Strikes Back (1980), Star Wars: Episode VI – Return of the Jedi (1983), Indiana Jones and the Temple of Doom (1984), Empire of the Sun (1987) en Indiana Jones and the Last Crusade (1989) waarden foar in part yn 'e Elstree Studios filme.
Lettere jierren
Yn 1979 fusearre Thorn Electrical Industries mei EMI en kamen de Elstree Studios yn it besit fan Thorn EMI Screen Entertainment, wêrnei't se de Thorn-EMI Elstree Studios neamd waarden. Yn 1985 waard it studiokompleks te keap set. It waard yn 1986 oankocht troch de Herron-Cannon Group foar filmstudio Cannon Films, mar yn 1988 waard it kompleks trochferkocht oan Brent Walker, in projektûnwikkelingsbedriuw dat in grut part fan 'e grûn ferkocht, wêrnei't de gebouwen sljochte en ferfongen waarden troch in Tesco-supermerk.
Dy ûntwikkeling kaam ferset tsjin en de kampanje Save Our Studios ("Rêd Us Studios") waard úteinset troch de bedriuwslieder fan it studiokompleks Andrew Mitchell en it gemeenteriedslid Paul Welsh, dy't stipe krigen fan in protte akteurs fan namme. Hertsmere Borough Council, de pleatslike gemeenterie, sprong úteinlik yn 'e bres en kocht it oerbleaune diel fan 'e Elstree Studios yn febrewaris 1996 oan. Der waard in bedriuw oprjochte om 'e studio's út namme fan 'e gemeenterie te eksploitearjen, dat earst Elstree Film & Television Studios Ltd hiet, mar no Elstree Film Studios Ltd.
Sûnt binne der films opnommen lykas Star Wars: Episode II – Attack of the Clones (2002), Star Wars: Episode III – Revenge of the Sith (2005) en The Other Boleyn Girl (2008). Ek wurde der tillefyzjeprogramma's foar de BBC makke fia in pachtoerienkomst mei BBC Studioworks. Dêrby giet it û.m. om 'e dûnswedstryd Strictly Come Dancing en de tillefyzjekwis Pointless.
Ludwik Lejzer Zamenhof
Ludwik Lejzer Zamenhof, yn 't Poalsk Ludwnik Łazarz Zamenhof (Białystok, 15 desimber 1859 - Warsjau, 14 april 1917) wie in Poalske arts en makker fan it Esperanto, de meast foarkommende keunsttaal. Zamenhof wie gjin taalkundige, mar hie in grutte kennis fan de taal. Syn memmetaal wie it Russysk (fan heit) en it Jiddysk (fan mem) en hy spruts ek floeiend Poalsk en Dútsk en koe Frânsk, Gryksk, Latyn, Italjaansk, Ingelsk, Hebriuwsk en Arameesk lêze, en hie wat kennis fan it Spaansk en Litousk.
Libben en wurk
Zamenhof waard berne op 3 desimber 1859 neffens de Juliaanske kalinder yn de stêd Białystok (it is de Poalske namme foar de stêd - it is no Poalen), dy't dêrnei yn it Russyske Ryk lei. De befolking fan Białystok bestie út trije etnyske groepen: Poalen, Wyt-Russen en Jiddysk sprekkende joaden. Zamenhof wie fertrietlik troch de rûzje tusken dizze groepen. Hy miende dat de grutste oarsaak fan haat en foaroardielen lei en it ûnbegryp fan beide kanten kaam troch it ûntbrekken fan in mienskiplike taal dy't brûkt wurde kin as in neutrale foarm fan kommunikaasje tusken minsken fan ferskillende etnyske en taalkundige eftergrûnen.