cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Dom fan Bremen
Oargels
It grutte oargel fan Wilhelm Sauer út 1849 op de westlike kreake hat 101 registers. It ynstrumint waard faak ferboud en oan de hearskjende moade oanpast. Yn de jierren 1995-1996 restaurearre Christian Scheffler (1995–1996) it oargel en waarden in soad ferwidere registers wer rekonstruearre. De kast fan it oargel is neogoatysk en stamt út de 19e iuw.
Oan de eastlike muorren fan it noardlike dwersskip stiet in neobarok Bachoargel mei 35 registers. It waard tusken 1965 en 1966 boud troch de oargelmakkerij fan de bruorren Vulpen út Utert. It ynstrumint ferfong it yn de Twadde Wrâldkriich fernielde Bachoargel fan Sauer, dat yn 1939 yn de domtsjerke yn gebrûk nommen waard.
It lêst oanskafte oargel fan de dom is in koeroargel fan de oargelmakkerij Wegschneider út Dresden. Dit ynstrumint út 2002 wurdt brûkt foar spesjale tsjinsten yn it heechkoer. De bou fan it oargel wie mooglik troch in skinking fan Ingeborg Jacobs, de widdo fan in ûndernimmer út Bremen.
Yn 1939 kocht de domtsjerke in histoarysk Silbermann-oargel mei acht registers oan. Dit oargel stiet yn de westlike krypte en wie oarspronklik tusken 1734-1748 boud troch Gottfried Silbermann foar de tsjerke yn it saksyske Etzdorf en krige yn 1796 in pedaal. Sûnt 1865 stie it oargel yn de tsjerke fan Wallroda en dêrnei wiksele it oargel regelmjittich fan plak. Yn 1939 waard it instrumint yn Dresden troch de organisten fan de dom ûntdutsen en sa kaam it yn de dom telâne. It oargel waard yn 1994 restaurearre en yn de oarspronklike steat werom brocht. It is ien fan de 32 noch besteande oargels fan Gottfried Silbermann.
It fyfde oargel yn de dom waard troch de Nederlânske oargelbouwer Gerrit Klop út Garderen boud. Dit yn 2001 opstelde oargel is yn brûklien fan in partikulier en krige in plak yn de eastlike krypte ûnder it koer. Yn de styl fan de Italjaanske renêssânse hat it as organo di legno  allinnich houten registers.
ANZAC
It ANZAC, in ôfkoarting dy't stiet foar it Australian and New Zealand Army Corps ("Australysk en Nijseelânsk Legerkorps"), wie yn 'e Earste Wrâldoarloch in militêre ienheid fan 'e Britske Mediterrane Ekspedysjemacht. It legerkorps waard yn desimber 1914 yn Egypte foarme en bestie, sa't de namme al oantsjut, foar it meastepart út Australyske en Nijseelânske troepen, hoewol't der fan tiid ta tiid ek Britske ienheden en ienheden út 'e koloanjes fan it Britske Ryk oan taheakke waarden. It ANZAC waard ynset yn 'e Gallipoli-kampanje, en doe't dy op in fiasko útrûn, waard it nei de evakuaasje fan Gallipoli yn 1916 opheft. Under de Twadde Wrâldoarloch waard it koarte tiid weroprjochte ûnder de Slach om Grikelân, yn 1941.
Oarspronklike formaasje
De plannen foar de formaasje fan it ANZAC begûnen yn novimber 1914, doe't it earste kontingint Australyske en Nijseelânske troepen al ûnderweis wie nei wat se tochten dat Jeropa wêze soe. Oarspronklik hie it de bedoeling west om 'e Austraaljers en Nijseelanners oan it Westfront yn 'e striid te smiten, mar nei de ûnderfinings fan 'e earder arrivearre Kanadeeske Ekspedysjemacht yn 'e kampeminten op 'e Flakte fan Salisbury, besefte de Britske legerlieding dat der te min akkomodaasje en taris wie om 'e Austraaljers en Nijseelanners te húsfêstjen. Der waard besletten om harren net bleat te stellen oan 'e Ingelske winter, mar harren ynstee yn Egypte op te fangen foar training. Fanwegen it waarme klimaat dêre wie dêr folle minder beskutting en oare taris foar nedich. It wie de bedoeling om harren nei de training troch te stjoeren nei it Westfront yn noardlik Frankryk.
Omreden fan praktyske foardielen waarden de Australyske en Nijseelânske troepen by oankomst yn Egypte bestjoerlik yndield by in eigen legerkorps, dat it Australazyske Legerkorps neamd wurde soe. 'Australaazje' wie doedestiden in hiel gebrûklike namme om Austraalje en Nij-Seelân ûnder te beflappen. Britten seagen dochs net folle ferskil tusken de beide koloanjes oan 'e oare kant fan 'e wrâld, en ek by sporteveneminten foarmen Austraaljers en Nijseelanners gauris ien team ûnder de namme fan Australaazje. Diskear laten klachten fan Nijseelânske rekruten lykwols ta de feroaring fan 'e namme fan it legerkorps yn it Australian and New Zealand Army Corps. Mei't dat wat omslachtige lang wie, spriek de legerlieding al rillegau fan it ANZAC. Dat waard koarte tiid letter ek as de offisjele koadenamme foar it korps oannommen, mar de sljochtwei soldaten begûnen de ôfkoarting pas te brûken nei de lânings op 'e kust fan Gallipoli.
De Britske minister fan Oarloch, Herbert Kitchener, stelde syn eardere adjudant, generaal William Birdwood, oan as kommandant fan it korps. Birdwood wie eins in ofsier fan it Britsk-Yndyske Leger, en ek de rest fan 'e stêf fan it ANZAC waard foar it meastepart út it Britsk-Yndyske Leger helle. Birdwood arrivearre op 21 desimber 1914 yn Kaïro om it befel oer it ANZAC op him te nimmen. It korps waard opboud út 'e Earste Australyske Ryksmacht (First Australian Imperial Force), mei (úteinlik) 50.000 man, en de 1e Nijseelânske Ekspedysjemacht, dy't bestie út 15.000 man.
De soldaten waarden oarspronklik ferdield oer twa difyzjes: de Australyske Difyzje, besteande út 'e 1e, 2e en 3e Australyske Ynfanterybrigades, en de Nijseelânske en Australyske Difyzje, besteande út 'e Nijseelânske Ynfanterybrigade, de Nijseelânske Beriden Fuseliersbrigade, de Australyske 1e Lichte Kavalerybrigade en de 4e Australyske Ynfanterybrigade. De Australyske 2e en 3e Lichte Kavalerybrigades waarden oantsjut as reserve, en hearden ta gjin ien fan beide difyzjes.
Nettsjinsteande it feit dat it ANZAC nei Austraalje en Nij-Seelân neamd waard en dat de measten fan 'e gewoane soldaten yndie út dy lannen ôfkomstich wiene, wie it korps in multy-nasjonaal legerûnderdiel. It meastepart fan 'e ofsieren bestie út Britten. Ek wiene oan it korps fan tiid ta tiid oare militêre ienheden taheakke: de 7e Brigade fan 'e Yndyske Berchartillery en de 29e Yndyske Brigade út Britsk-Ynje, it Seyloneeske Plantaazje-eigners' Fuselierskorps (Ceylon Planters Rifle Corps) út Seylon, it Sion Mûldierkorps (Zion Mule Corps) fan it Joadske Legioen (fan frijwilligers), ferskate bataljons fan 'e Keninklike Marinedifyzje (Royal Naval Division), de Britske 13e (Westlike) Difyzje en ien brigade fan 'e Britske 10e (Ierske) Difyzje.
Nei de training waard it ANZAC troch de Britske legerlieding lykwols net oan it Westfront yn Frankryk tsjin 'e Dútsers ynset, mar as ûnderdiel fan Mediterrane Ekspedysjemacht nei de Balkan stjoerd. Dêr fierden de Austraaljers en Nijseelanners op 25 april 1915 in lâning út op 'e kust fan it skiereilân Gallipoli, oan 'e Dardanellen. Hja krigen dêr stipe fan Britske, Britsk-Yndyske en Frânske legerûnderdielen. It idee wie dat de Alliëarden it skiereilân op marsjearje koene en by de kust fan 'e Dardanellen en de See fan Marmara lâns rjocht op Konstantinopel ôfgean soene. Dat wie de haadstêd fan it Osmaanske Ryk, dat yn 'e Earste Wrâldoarloch oan 'e kant fan Dútslân focht. As Konstantinopel, dat de Bosporus behearske, yn Alliëarde hannen foel, koe de Alliëarde bûnsgenoat Ruslân makliker befoarriede wurde en soene Dútslân en de oare Sintrale machten mooglik út it súdeasten wei oprôle wurde kinne. Dat wie alteast it tinken fan 'e Britske legerlieding.
Earste Wrâldoarloch
De oantsjutting 'ANZAC' waard yn 'e Earste Wrâldoarloch noch foar ferskate oare militêre ienheden brûkt. Sa waard yn jannewaris 1916 it 4e (ANZAC) Bataljon fan it Ryks Kamielekorps (Imperial Camel Corps) foarme út Australyske en Nijseelânske troepen. (It 1e en 2e Bataljon fan dat korps bestiene inkeld út Austraaljers, wylst it 2e Bataljon opmakke wie út Britten.) Yn maart 1916 waard de ANZAC Difyzje te Pearde (ANZAC Mounted Division) mei trije Australyske en ien Nijseelânske brigade, oprjochte foar tsjinst yn Egypte en Palestina. Der wie ek in 1e (ANZAC) Radiosinjaal Eskadron (1st (ANZAC) Wireless Signal Squadron), dat yn 1916 en 1917 yndield wie by it Britske ekspedysjeleger yn Mesopotaamje. Yn it foarjier fan 1916 stiene de regearings fan Austraalje en Nij-Seelân by de legerlieding oan op 'e skepping fan in Australyske en Nijseelânsk Leger, dêr't alle troepen fan 'e beide lannen yn gearbrocht wurde moasten, mar dêr woe de Britske legerlieding net oan.
Twadde Wrâldoarloch
Yn 'e Slach om Grikelân, ûnder de Twadde Wrâldoarloch, doe't nazy-Dútslân en faksistysk Itaalje Grikelân binnenfoelen en feroveren, waarden fan 7 maart 1941 ôf Alliëarde troepen út Noard-Afrika nei Grikelân stjoerd om it Grykske Leger by te stean. Dêrby gie it om it út twa difyzjes besteande Australyske Ie Legerkorps, de Nijseelânske 2e Difyzje, in Poalske brigade en in Ingelske pânserbrigade. Om't de Nijseelânske, Poalske, Britske en guon Grykske ienheden organisatoarysk by it Ie Korps yndield waarden, waard dat begjin april formeel omneamd ta it ANZAC. Yn totaal omfette dat 58.000 man. De ferdigening fan Grikelân wie lykwols in kânsleaze misje, en de Slach om Grikelân waard yn in pear wiken troch de Dútsers yn harren foardiel besljochte (wêrby't se earder hindere as holpen waarden troch harren Italjaanske bûnsgenoaten). Op 23 en 24 april waard it ANZAC út Grikelân wei evakuëarre, wêrnei't de namme net mear brûkt waard.
In diel fan 'e Austraaljers en Nijseelanners waard streekrjocht oer de Middellânske See nei de haven fan Aleksanderje yn Egypte brocht, mar in grut diel fan harren waard ynstee nei it Grykske eilân Kreta stjoerd, dat de Alliëarden behâlde woene as in soartemint reuseftich stasjonêr fleandekskip. Australyske en Nijseelânske ienheden waarden dêr legere yn 'e omkriten fan 'e stêden Rethymno en Chania, yn it westen fan it eilân, wylst in lytser Australysk kontingint yn 'e haadstêd Heraklion bedarre, oan 'e midden fan 'e noardkust.
De Dútske ynfaazje fan it eilân, dy't bekend stiet as de Slach om Kreta, begûn op 20 maaie 1941, en duorre tsien dagen. De measte Alliëarden yn it westen loeken har werom nei de súdkust, dêr't se by Sfakia rêden waarden troch de Britske Keninklike Marine, dy't harren nei Egypte ta evakuëarre. In diel fan 'e Alliëarde troepen op Kreta loek him werom yn it ûnherberchsume binnenlân fan it eilân, dêr't se mei help fan 'e Kretinzyske befolking moannenlang oan finzenname troch de Dútsers wisten te ûntkommen. Dejingen dy't àl yn 'e Slach om Kreta kriichsfinzen nommen of letter noch pakt waarden, giene op transport nei kriichsfinzenekampen op it fêstelân fan 'e Balkan, dêr't guon letter ûntsnapten en har by de Joegoslavyske partizanen fan Tito joegen.
Oar gebrûk fan 'e term 'ANZAC'
Under de Fjetnamoarloch waarden twa kompanjyen fan it Keninklik Nijseelânsk Ynfanteryrezjimint (Royal New Zealand Infantery Regiment) yntegrearre yn bataljons fan it Keninklik Australysk Rezjimint (Royal Australian Regiment). Dy mingde bataljons krigen de suffiks "(ANZAC)" oan 'e namme taheakke (sa waard it "4 RAR Battalion" bgl. it "4RAR/NZ (ANZAC) Battalion"). Ien fan 'e ANZAC-bataljons tsjinne as ûnderdiel fan 'e 1e Australyske Taakgroep fan begjin maart 1968 oant de weromlûking fan alle Australyske (en Nijseelânske) troepen yn desimber 1971. Omreden fan 'e rotaasje fan troepen wiene der eins yn totaal fiif fan sokke kombinearre bataljons aktyf ûnder de Fjetnamoarloch.
Tarja Turunen
Tarja Soile Susanna Turunen Cabuli (Kitee, 17 augustus 1977) is in Finsk sjongeres. Sy is benammen bekend as de eardere sjongeres fan Nightwish.
Karriêre
Turunen begûn as jong famke mei sjongen by in tsjerkekoar en op har sechsde mei pianospyljen. Nei it beheljen fan har diploma oan in muzyk-relatearre middelbere skoalle yn Savonlinna, begûn se yn 'e âldens fan 18 jier oan in stúdzje klassike sang oan de Sibelius-Akademy yn Kuopio en letter oan de Hochschule für Musik Karlsruhe yn Dútslân. Yn 1996 waard Tarja troch Tuomas Holopainen frege om sjongeres te wurden fan syn band yn oprjochting Nightwish. Mei Nightwish brocht Turunen fiif studio-albums út, foar't se yn 2005 nei in optreden yn de Hartwall Arena yn Helsinki, mei in iepen brief ûntslein waard. De minder wurden relaasje tusken de manlike bandleden en Turunen har Argentynske man en manager Marcelo Cabuli, soe hjir de oarsaak fan wêze. Nei har ûntslach by Nightwish rjochte Tarja har op in solokarriêre.
Priveelibben
Tarja Turunen waard berne yn Kitee, Noard-Karelje, Finlân, as twadde yn in gesin fan trije, har heit wie timmerman en har mem wurke by it stedsbestjoer. Yn 2002 boaske Turunen mei de Argentynske sakeman Marcelo Cabuli, en hat ien dochter.
Domplein
300px|thumb|Plattegrûn fan it Domplein en omkriten mei it castellum en de midsiuwske bouwurken ôfbylde. 1 Castellummuorren mei poarten 2 Hillich Krúskapel 3 Sint-Salvatortsjerke 4 Dom fan Adelbold 5 Treptoer 6 Lofen 7/11-13 Biskopshôf 8a/b Domtsjerke 9 Domtoer 10 Pânhôf Dom 14 Klaustraal hûs (Benefter de Dom 7) (Boarne plattegrûn: Rykstsjinst foar it Kultureel Erfguod/J.P. de Koning.) It Domplein is in plein yn de binnenstêd fan de Nederlânske stêd Utert en is neamd nei de Domtsjerke dy't oan it plein stiet.
Skiednis
It plein hat in tige lange skiednis mei lyksafolle argeologyske oerbliuwsels. Op it plak bouden de Romeinen om 50 n.Kr. hinne in castellum (fort) Traiectum (fan it Latynske traiectere - oerstekke), njonken it plak dêr't oer de Ryn hinne stutsen wurde koe, om dy oergong te beweitsjen, mar ek in oare rivier, de hjoeddeistige Utertske Fecht te kontrolearjen. Der waard lang fan tocht dat it castellum yn in bocht fan de limes oan de Ryn lei fan Katwyk nei Dútslân. Ut ûndersyk yn 2008 die bliken dat de limesdyk súdliker rûn en it castellum oan in ôfspjalting fan dy dyk lei. Under it plein binne noch oerbliuwsels fan de stiennen muorre, dy't om 200 hinne boud waarden, fûn.
Om 630 hinne liet de Frankyske kening Dagobert I in tsjerkje binnen de oerbliuwses fan it romeinske fort bouwe. Dy waard al rillegau troch de Friezen ferwoastge en ynnommen yn harren striid mei de Franken om it gebiet. In muntskat út dy snuorje wei waard fûn ûnder it plein. Doe't de Frankyske kening Karel Martel de Friezen yn 723 fersloech kaam Utert yn Frankyske hannen en dy lieten it castellum yn in boarch ombouwe. De Angelsaksyske biskop Willibrord, dy't de Friezen kristenje moast, stifte de Sint-Martenstsjerke, de foargonger fan de Dom, en de Sint-Salvatortsjerke. It waard in geastlik gebiet mei ymmuniteit, itjinge betsjut dat it plak net ûnder it wrâldsk gesach foel. De Dom en Aldmúnster, sa't de Salvatortsjerke bekend stie, hiene beide harren eigen ymmuniteit. De grins rûn dwers troch itjinge no it Domplein is. Yn de njoggende iuw woeks de boarch út ta in palts. It biskoplik paleis dy't biskop Adelbold II yn 1018 bouwe liet, grinzge oan de ymmuniteit fan Aldmúnster en waard yn 2008 by argeologyske opgravings weromfûn. Keizer Hindrik III liet om 1023 hinne oan it ymmuniteitsgebiet syn eigen paleis, Lofen, bouwe. Fan dat keizerlik gebou binne oerbliuwsels bewarre bleaun yn de kelders fan de pannen oan de Vismarkt en in pân oan it Domplein. It gebiet fan de eardere boarch waard troch de midsiuwen hinne fol boud. Der wie doe noch gjin plein.
Nei de Reformaasje waard de Sint-Salvatortsjerke yn 1587 ôfbrutsen en doe ûntstie der foar it earst in plein. It middenskip fan de Dom stoarte yn 1674 as gefolch fan in swiere stoarm yn. Yn 1829 waard de ruïne dêrfan oprêden en dêrmei waard it plein tige fergrutte. It part fan it plein dat oarspronklik ta de ymmuniteit fan de Sint-Salvatortsjerke hearde, hjitte it Aldmúnstertsjerkhôf, en it part dat ta de ymmuniteit fan de Dom hearde hjitte it Domtsjerkhôf. Yn 1912 waarden beide nammen ferfongen troch de namme Domplein. Yn de hjoeddeistige bestrjitting fan it plein is de plattegrûn fan de Sint-salvatortsjerke, de Hillich Krúskapel en it ynstoarte part fan de Dom werjûn.
It Domplein wie tusken 1893 en 1938 it wichtichste knooppunt fan de Utertske tram.
Guon monuminten oan it plein
.
Mangoesteftigen
De mangoesteftigen (Latynske namme: Herpestoidea) foarmje in boppefamylje fan 'e klasse fan 'e sûchdieren (Mammalia), it skift fan 'e rôfdieren (Carnivora), it ûnderskift fan 'e katdieren (Feliformia) en it tuskenskift fan 'e siveteftigen (Viverroidea). Dizze taksonomyske groep falt útinoar yn trije famyljes, te witten dy fan 'e hyena's (Hyaenidae), de Madagaskarsivetkatten (Eupleridae) en de mangoesten (Herpestidae).
Gaspar Bouttats I
Gaspar Bouttats I (nammefarianten: Caspar Bouttats, Gasper Bouttats, Gaspard-Martin Bouttats en Jasper Bottats) (Antwerpen, om 1640 – dêre, 1695-96) wie in Flaamsk tekener en graveur út de barokperioade.
Libben en wurk
thumb|250px| Sicht op [[Gouda, nei in tekening fan Jan Peeters I (1674)]] Hy waard berne yn Antwerpen yn in famylje fan graveurs. Hy wie in soan fan graveur Frederik Bouttats I en Marie de Weert. Syn omke Philibert Bouttats hie itselde berop en jongere broer Frederik Bouttats waard ek in bekend graveur. Hy krige ûnderrjocht fan syn heit. Yn 1668-69 stiet er te boek as 'wynmaster' by it Antwerpske Sint-Lukasgilde (in titel foarbehâlden oan de soannen fan de gildeleden), dat syn heit moat op dat stuit lid fan it gilde west hawwe. Yn 1690-1 waard er deken fan het Gilde. Hy wie de learmaster fan syn soan Pieter Balthazar Bouttats, Jan Antoon de Pooter, Geeraet van Caseel (1668-9), Michiel van Hove (1672-3), Jan Francis Clouwet (1672-3); Carolus Bouttats (1690-91) en Gaspar de Man (1694-5).
Wurk
Hy makke meast histoarjestikken en portretten en wurke fral foar boekferkeapers. Dêrnjonken gravearre er in tal platen fan wurk fan de mastersskilders. It measte fan syn wurk is etst, somtiids ôfwurke mei in buryn. Under oaren de folgende wurken binne fan him:
Patolooch
In patolooch (fan it Aldgrykske πάθος, páthos, dat "sykte" betsjut, en -λογία, -logía, mei de betjutting "stúdzje fan") is in dokter dy't kennis hat fan 'e lichaamlike ôfwikings feroarsake troch sykten. De wichtichste taak fan 'e patolooch is it (benammen mikroskopysk) ûndersykjen fan weefselmeunsters fan pasjinten, mei as doel om it aard fan harren ôfwiking fêst te stellen. Sokke medysk spesjalisten wurkje yn sikehuzen en wurde klinysk patolooch neamd.
Patologen dogge ek autopsys. Yn dy funksje wurdt faak sprutsen fan in patolooch-anatoom. Sokken fiere obduksjes en seksjes út. In obduksje is in klinysk ûndersyk dat nei it ferstjerren fan in pasjint oanfrege wurdt troch de behanneljend dokter. Foar sa'n ûndersyk is altyd de tastimming fan 'e famylje fan 'e ferstoarne nedich. Seksjes binne gerjochtlike prosedueres dy't ûnderdiel útmeitsje fan it forinsysk ûndersyk nei in (eventueel) misdriuw. Sokke ûndersiken wurde útfierd op lêst fan 'e ofsier fan justysje en dêrfoar is gjin tastimming fan 'e famylje nedich. Sawol in obduksje as in seksje is in foarm fan autopsy of lykskôging.
Assuërus Vegelin van Claerbergen
Assuërus Vegelin van Claerbergen (Rinsumageast, 16 augustus 1735 - Langwar, 15 jannewaris 1820) wie in Frysk politikus.
Syn heit Philip Ernst Vegelin van Claerbergen (1696-1741) wie ofsier, syn mem wie Helena Cunera van Amama (1698-1751). Op 26 oktober 1766 troude hy yn Koarnjum mei Christina Ansk fan Burmania (1747-1817). Syn pake wie Frederik Vegelin fan Claerbergen. De middelste fan harren fiif bern wie Philip Ernst Assuërus Vegelin van Claerbergen (1781-1851).
Fan 21 maart 1763 oant 12 jannewaris 1789 ried yn it Hof fan Fryslân foar de stêden. Fan 13 jannewaris 1789 oant 15 maart 1792 wie er ried oan it Hof fan Fryslân. Hy krige lykwols ûntslach fanwege patriotske sympatyen. Fan 23 juny oant 7 augustus 1795 wie er lid fan de 'Represintanten fan it folk fan Fryslân'. Op 11 juny fan dat jier waard er lid fan it Kommitee ta de Algemiene Saken fan it Bûnsgenoatskip te Lande foar Fryslân en bleau dat oant 16 febrewaris 1798.
Yn 1814 waard hy opnomd yn de Nederlânske adel.
Grutte Priis Formule 1 fan Dútslân 2000
Utslaggen fan de Grutte Priis Formule 1 fan Dútslân 2000 yn Hockenheim op 30 july 2000. It wie de alfde fan 17 races fan de Formule 1 yn 2000. Hy waard op de Hockenheimring hâlden. De race waard hâlden oer 45 omgongen, op it 6,8 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 307 kilometer.
Jeraziatyske stikelbargen
De Jeraziatyske stikelbargen (Latynske namme: Erinaceus) foarmje in skaai fan 'e klasse fan de sûchdieren (Mammalia), it skift fan 'e ynsekte-iters (Eulipotyphla) en de famylje fan 'e stikelbargen (Erinaceidae). Se komme foar yn hast hiele Jeropa, it Midden-Easten, Sibearje en noardlik Sina, en as eksoat ek yn Nij-Seelân.
Grutte Priis Formule 1 fan Hongarije 2021
Utslaggen fan de Grutte Priis Formule 1 fan Hongarije 2021 yn Mogyoród op 1 augustus 2021. It wie de alvde race fan 22 races fan de Formule 1 yn 2021. Hy waard op de Hungaroring hâlden. De race waard hâlden oer 70 omgongen, op it 4,4 km lange sirkwy foar in raceôfstân fan 306,6 kilometer.
Philip Ernst Assuërus Vegelin van Claerbergen
Jhr. (sûnt 1814) Philip Ernst Assuërus Vegelin van Claerbergen (Langefean?, gemeente Doanjewerstâl, 6 desimber 1781 - Pepergea, 31 oktober 1851) wie fan 18 desimber 1811 oant 1816 grytman fan Utingeradiel. Fan 1816 oant 1 juny 1835 wie hy lid fan Deputearre Steaten fan Fryslân foar de ridderskip Idaerderadiel.
Philip wie de soan fan Assuerus Vegelin van Claerbergen (1735-1820) en Christina Ansk van Burmania (1747-1817). Op 30 desimber 1781 waard hy doopt yn de Jakobinertsjerke yn Ljouwert. Hy wie in brioer fan Deodata Helena Cunera Vegelin van Claerbergen, Anskie Dois Vegelin fan Claerbergen en Epo Sjuck Burmania Vegelin fan Claerbergen. Op 16 desimber 1810 troude hy yn Idaerd mei Martha Kinnema Houkjen van Scheltinga (1785-1835). Dit houlik bleau sûnder bern.
Mulsum
Skiednis
Tusken Mulsum en Wremen is it âlde terpdoarp Feddersen Wierde. Dizze terp stamt út de 1e iuw foar Kristus. Oant de 5e iuw waard dizze terp bewenne troch Saksen dy't doe by it folkeferfarren nei Ingelân lutsen. Letter waard dizze terp troch Friezen kolonisearre. Ek oare terpen waarden opwurpen en stiften de Friezen it Lân Woersten. Yn 1524 fûn in slach tusken Woerstfriezen en legers fan it Aartsbisdom Bremen plak op it tsjerhôf by de Sint-Mariëntsjerke yn Mulsum. De Woerstfriezen ferlearen de slach en in plondering fan it Lân Woersten troch Bremersken wie it gefolch.
Ferkear
It spoar fan Cuxhaven nei Bremerhaven rint by it doarp lâns.
Rjochtsaak
In rjochtsaak, pleit of proses is de behanneling fan in skeel tusken twa of mear partijen troch in rjochtbank of in gerjochtshôf. De partijen kinne dêrby sawol natuerlike persoanen wêze (d.w.s. minsken) as rjochtspersoanen (juridyske konstruksjes dy't troch minsken oandreaun wurde, lykas ferienings, stiftings, bedriuwen of de steat). Benammen yn it strafrjocht wurdt de partij dy't earne fan beskuldige wurdt, de beklage neamd, wylst de oare partij it Iepenbier Ministearje (of de iepenbier oanklager) is, fertsjintwurdige troch in ofsier fan justysje. It gehiel oan wet- en regeljouwing dat foarskriuwt hoe't rjochtsaken fierd wurde moattte en wêr't se oan foldwaan moatte, wurdt it prosesrjocht neamd.
Yn it Nederlânske rjochtssysteem docht ien rjochter of in panel fan rjochters in útspraak yn in rjochtsaak; sa'n útspraak wurdt yn it sivyl rjocht en it strafrjocht it fûnis neamd. In protte oare lannen hawwe in sjuerysysteem, wêrby't beskate priveeboargers ynlotte en oproppen wurde om plak te nimmen yn in panel fan yn 'e regel in stik as tolve persoanen. Dizze sjuery, dy't yn namme bestiet út de gelikensen fan 'e beklage, docht dan in útspraak, dy't de rjochter neitiid ornaris bekrêftiget mei in fûnis. Yn guon lannen en/of yn guon gefallen is it lykwols mooglik dat de rjochter de útspraak fan 'e sjuery njonken him delleit as dy neffens him net oerienkomt mei de wet. Soks komt lykwols mar tige selden foar.
Nei in skriftlike tarieding wêryn't de partijen offisjele dokuminten útwikselje kinne dy't betrekking hawwe op 'e rjochtsaak, folget de eigentlike rjochtsitting, wêrby't de partijen inoar moetsje yn oanwêzichheid fan 'e rjochter. Sa'n rjochtsitting fynt yn 'e rjochtseal plak. Bûten it strafrjocht is it mooglik dat der foarôfgeande oan in rjochtsitting noch in oare moeting plakfynt yn 'e foarm fan in mediation of in bemiddeling. Ek is it mooglik dat in rjochter daliks útspraak docht, sûnder dat der in rjochtsitting holden wurdt. Dat kin bygelyks aa daliks al dúdlik is dat der oan beskate formele easken foar in proses net foldien is, as der saneamde foarmflaters makke binne.
Rjochtsaken fine faak plak yn ferskate sittings. Soms docht de rjochter earst in útspraak ûnder foarbehâld om te sjen oft dy in oplossing biedt; sa kin hy of sy de partijen oarderje om mei-inoar om 'e tafel te gean en te besykjen om it skeel út te praten. Dat hjit in foarriedige foarsjenning. De definitive útspraak fynt dan plak yn in boaiemproseduere. Utspraken dy't fuortkomme út rjochtsaken hearre neitiid ta de saneamde jurispredinsje, in rjochtsboarne mei in wichtige funksje oangeande de ynterpretaasje fan wetlike termen dy't op ferskate wize útlein wurde kinne. Rjochters yn lettere rjochtsaken sille har datoangeande yn 'e jurispredinsje ferdjipje om te sjen wat harren amtsgenoaten yn eardere saken oer inselde ûnderwerp besletten hawwe.
V.I.P. (Amerikaanske telefyzjesearje)
V.I.P. (útspr.: [wi:ja:i'pi:], likernôch: "wii-aai- pii ") wie in súksesfolle Amerikaanske Ingelsktalige tillefyzjesearje oer in bedriuw dat liifwachten ferhiert oan pommeranten dy't dêr ferlet fan hawwe. It wie in aksjekomeedzjesearje, mei yn 'e haadrollen Pamela Anderson, Molly Culver en Natalie Raitano. De searje, dy't produsearre waard troch J.F. Lawton, rûn fjouwer seizoenen rûn, fan 1998 oant 2002, en waard ek bûten de Feriene Steaten yn gâns oare lannen en territoaria útstjoerd.
Produksje
V.I.P. waard betocht troch de Amerikaansketillefyzjeprodusint J.F. Lawton, dy't de searje tegearre mei haadrolspylster Pamela Anderson produsearre foar de tillefyzjestudio's Lawton Entertainment en Columbia TriStar Television. De searje waard útbrocht yn syndikaasje en wie foar it earst op 'e (Amerikaanske) tillefyzje te sjen op 26 septimber 1998. Hy waard goed besjoen en rûn fjouwer folsleine tillefyzjeseizoenen, mei yn totaal 88 ôfleverings, elts mei in spyldoer fan 45 oant 48 minuten. Yn V.I.P. waard in miks fan aksje, komeedzje en oerdriuwing brûkt om 'e ferhalen yn byld te bringen. Dêrby hie Anderson yn 'e searje faak de gek mei har eigen imago sa't dat bûten de searje om yn 'e rabbersblêden bestie.
Utgongspunt fan 'e plot
Pamela Anderson, dy't de status fan sekssymboal berikt hie mei har fotoreportaazjes as neakenmodel yn 'e Playboy en har rol as C.J. Parker yn 'e populêre aksjesearje Baywatch, spile yn V.I.P. Vallery Irons, in frou dy't by fersin it libben fan in bekende persoan rêdt en dêrnei ynhierd wurdt as profesjonele liifwacht. Se rjochtet in eigen buro op dat mêd op, dat se V.I.P. neamd. Ornaris is dat yn it Ingelsk in ôfkoarting foar very important person(s), wat oerset wurde kin as "pommerant(en)". Yn dit gefal is dat in wurdboarterij dy't sawol ferwiist nei har klanten, as in ôfkoarting is foar Vallery Irons Protection.
Irons is fan doel om op 'e eftergrûn te bliuwen en inkeld te fungearjen as ferneamd kopstik, wylst se profesjonele liifwachten yn 'e tsjinst nimt om it eigentlik wurk te dwaan. Mar op 'e iene of oare wize rekket se oanhâldend by de aksje belutsen. Dêrby wurdt har gebrek oan 'e feardichheden dy't men fan in echte liifwacht ferwachtsje meie soe har tsjinstanners yn eltse ôflevering fataal. De oare leden fan har team binne in ferskaat oan lju mei ferskillende eftergrûnen, lykas in âld-lid fan 'e KGB, in âld-plysje, in kompjûterekspêr, in fjochtsporter en letter ek in stuntman.
Rolferdieling
Benammen yn it earste seizoen hiene yn V.I.P. in protte bekende persoanen in cameo. Dêrûnder wiene praatprogrammapresintators Jay Leno en Jerry Springer, showwrakselder Stone Cold Steve Austin en basketballer Charles Barkley. Aktrise Loni Anderson hie yn in ôflevering in gastrol as de mem fan Vallery Irons.
Publikaasje op dvd
V.I.P. waard op 14 maart 2006 troch Sony Pictures Home Entertainment útbrocht op dvd yn regio 1 (Noard-Amearika en guon oare gebieten; kin net ôfspile wurde yn Jeropa).
Untfangst en resultaat
Yn 1999 waard V.I.P. nominearre foar in Emmy Award yn 'e kategory treflike yntromuzyk. Yn 2002 waard de searje nominearre foar trije Emmys, wêrfan't er de priis foar treflike inkele-kameramontaazje wûn.
The Cannonball Run
The Cannonball Run is in Amerikaansk-Hongkongske aksjekomeedzje út 1981 ûnder rezjy fan Hal Needham, mei yn 'e haadrollen Burt Reynolds, Dom DeLuise en Farrah Fawcett en yn byrollen û.m. Roger Moore, Dean Martin, Sammy Davis jr. en in noch ûnbekende Jackie Chan. It ferhaal giet oer de "Kanonskûgelrace", in yllegale autorace dwers troch de Feriene Steaten, en is basearre op in wier holden evenemint út 1979. The Cannonball Run wie in produksje fan 'e Hongkongske filmstudio Orange Sky Golden Harvest. De resinsinten wiene net ûnder de yndruk, mar de film ûntjoech him dochs ta ien fan 'e súksesfolste films fan 1981.
Plot
De film giet oer de Cannonball Run, in yllegale autorace dwers troch de Feriene Steaten, wêrby't in grutte jildpriis te winnen is foar it team dat as earste oer de finish komt. Haadpersoanen binne de hampelmannen J.J. McClure (Burt Reynolds) en Victor Prinzi (Dom DeLuise), dy't oan 'e wedstryd meidogge yn in oanpast Dodge Tradesman-ambulânse. Troch de swaailjochten en de sirene oan te dwaan, hoopje se dêrmei gjin oandacht fan 'e plysje te lûken. Foar it gefal dat se al oanholden wurde, hawwe se lykwols ferlet fan in dokter en in pasjint. Dêrom hiere se de grizelich útsjende, mar freonlike Nicholas Van Helsing (Jack Elam) yn, in dokter fan twifelige bekwaamheid dy't in reuseftige ynjeksjespuit by him hat. Oan in pasjint moatte se noch sjen te kommen.
Oan 'e start fan 'e race, yn Konettikut, oan 'e Amerikaanske eastkust, komme de teams gear. Dêrûnder binne:
Oan 'e start is ek Arthur J. Foyt (George Furth), in fertsjintwurdiger fan 'e Safety Enforcement Unit, dy't de hiele race ferbiede lit. Hy hat syn freondinne, de jonge fotografe Pamela Glover (Farrah Fawcett), by him. As de race dochs fan start giet, folgje Foyt en Glover de racers, mar reitsje belutsen by in lyts auto-ûngemak. J.J. en Victor komme dêr yn harren ambulânse foarby, en as Glover harren oanhâldt, ûntfiere se har as pasjinte, wylst se Foyt stean litte. Glover ferset har earst fûleindich tsjin dy behanneling, mar geandewei kriget se aardichheid oan 'e race en rekket se boppedat fereale op J.J.
As J.J. en Victor yn Nij-Jersey oanholden wurde, meitsje se de plysje wiis dat sy en dokter Van Helsing, dy't Glover platspuite hat ear't se protestearje kin, ûnderweis binne om 'e "frou fan 'e senator" nei it akademysk sikehûs UCLA te bringen, en dat har sykte it ûnmooglik makket om har mei in fleantúch te ferfieren. It Japanske team beskikt oer technology om nachts mei ynfrareade koplampen te riden, sadat de plysje harren net sjocht. De auto fan Seymour Goldfarb is (krekt as de auto's fan James Bond) tarist mei alderhanne snufkes dêr't er de efterfolgjende plysjes mei ôfskodzje kin, lykas it fermogen om fan nûmerboerd te wikseljen en om reekgerdinen te lizzen en glysterige oaljeplakken op 'e dyk te meitsjen.
De wichtichste rivaliteit yn 'e film is dy tusken it ambulânseteam en de preesters yn 'e Ferrari. Yn Ohio kriget Blake Victor safier dat dy de ambulânse oan 'e kant set sadat Blake de pasjinte seingje kin. Wylst er dat docht lit syn maat Fenderbaum ien fan 'e bannen fan 'e ambulânse leechrinne. Yn Missoery nimt J.J. wraak troch de plysje oan te praten dat de beide preesters yn 'e Ferrari eins seksuële perverselingen binne dy't ferantwurdlik binne foar it slachtoffer fan ekshibysjonisme dat er efteryn syn ambulânse ferfiert.
As de dielnimmers oan 'e race midden yn 'e woastyn stilhâlde moatte fanwegen wurk oan 'e wei, wurde Compton en Finch lestichfallen troch de leden fan in motorbinde. Dat rint hielendal út 'e hân as de oare raceteams har dermei begjinne te bemuoien, sadat der in massale fjochtpartij ûntstiet. Sadree't de wei frij is, hastigje de teams har lykwols werom nei harren auto's om 'e race fuort te setten.
Uteinlik komme de dielnimmers allegear tagelyk by de finish oan, wat betsjut dat it derom giet wa't it earst dravende by de prikklok is om syn kaart dêryn te stekken. J.J. jout de kaart fan syn team oan Victor, dy't wer ferklaaid is as Captain Chaos, en hâldt dêrnei de oare racers op, sadat allinnich Victor en ien fan 'e beide kreaze froulju, Marcie, oerbliuwe. Krekt as Victor it earst by de prikklok arrivearret, ropt in frou yn it publyk dat har "baby" yn it wetter fallen is. Captain Chaos betinkt him gjin momint, en springt de 'baby' (dy't letter in hûn blykt te wêzen) efternei sûnder de tiid te nimmen om ôf te klokjen. Dêrtroch kin Marcie as earste ôfklokje en winne de beide froulju de race.
J.J. is poerrazen en wol Captain Chaos nea wer sjen, mar Victor antwurdet dat him dat neat skele kin, om't er eins Captain USA wurde wol. Foyt komt noch opdaagjen en beskuldiget alle dielnimmers oan 'e race derfan dat se de Amerikaanske autowegen ferrinnewearre hawwe. Dêrop biedt Seymour Goldfarb Foyt in sigaar oan, en seit dat er de oanstekker yn syn auto wol brûke kin, dy't in sjitstoel aktivearret. Foyt docht dat, mar der bart neat. As Goldfarb it neitiid sels besiket, wurdt er út syn auto sketten en yn it wetter slingere.
Rolferdieling
De film omfiemet fierder kameoroltsjes fan û.m.: Stimaktrise June Foray spriek de tekst yn fan ferskaten fan 'e (bûtenlânske) freondinnen fan Goldfarb.
Produksje
The Cannonball Run waard makke op grûn fan in senario dat skreaun wie troch Brock Yates, in sjoernalist en kollumnist fan it autotydskrift Car and Driver. Dyselde wie de organisator fan 'e wiere Cannonball Baker Sea-to-Shining-See Memorial Trophy Dash, dêr't er yn 1971 en 1979 sels ek oan meidien hie. De film waard regissearre troch âld-stuntman Hal Needham, dy't yn maart 1979 mei Yates in team foarme hie yn 'e Cannonball Baker, wêrby't se yn it echt mei in sabeare ambulânse riden hiene mei efteryn dokter Lyell Royer út Los Angeles en Yates syn twadde frou Pamela Reynolds as pasjinte.
Produsint fan The Cannonball Run wie Albert S. Ruddy foar de Hongkongske filmstudio Orange Sky Golden Harvest. De distribúsje waard dien troch de Amerikaanske studio 20th Century Fox. Michael Butler wie ferantwurdlik foar de kamerarezjy en Al Capps fersoarge de filmmuzyk. Foar de produksje fan 'e film wie in budget fan $16 à 18 miljoen beskikber. Regisseur Needham hie earder de soartgelikense aksjekomeedzjes Smokey and the Bandit (1977) en Smokey and the Bandit II (1980) makke.
Rjochtsaak
Under de opnamen fan The Cannonball Run rekke de 24-jierrige Heidi Von Beltz op 25 juny 1980 swierferwûne by in misrûne stunt, dy't har foar de rest fan har libben fan 'e hals ôf ferlamme makke. It wie in nuver gefal, want Von Beltz wie in skyster sûnder lykfol hokker eardere ûnderfining as stuntfrou, dy't troch har ferloofde Bobby Bass, de stuntkoördinator op 'e set fan The Cannonball Run, ynset waard doe't ien fan 'e profesjonele stuntlju nei hûs roppen waard fanwegen famylje-omstannichheden.
Untfangst
The Cannonball Run waard net goed ûntfongen, mei't de resinsinten net ûnder de yndruk fan 'e film wiene. Op 'e webside Rotten Tomatoes, dy't resinsjes sammelet, kriget de film in goedkarringspersintaazje fan mar 31%, basearre op 29 ûnderskate resinsjes. De foaroansteande Amerikaanske filmkritikus Roger Ebert joech The Cannonball Run mar in heale stjer (fan yn totaal fjouwer), skreau: "it koe harren [de makkers] net iens genôch skele om in goede minne film te meitsjen." It tydskrift Variety fûn dat de film folstoppe wie mei "ferskriklike inside jokes út 'e showbusiness," en de krante The New York Times priizge The Cannonball Run oan mei de lauwe omskriuwing "net oanstjitjaand en soms grappich."
Resultaat
Nettsjinsteande de minne ûntfangst waard The Cannonball Run in ûnbidich súkses. De film brocht $72.179.579 yn 'e laadsje, wat delkomt op mear as $54 miljoen skjinne winst. It wie dêrmei de op fiif nei meast opbringende film fan 1981, nei Raiders of the Lost Ark, On Golden Pond, Superman II, Arthur en Stripes. Dat súkses lokke in ferfolchfilm út, Cannonball Run II, út 1984. Yn 2016 krige Warner Bros. de rjochten op The Cannonball Run yn 'e hannen, wêrnei't Etan Cohen opdracht krige om in remake te skriuwen, dy't Cannonball komme soe te hjitten. Dy film is lykwols (anno 2018) net makke.
Jûnbea fan Ambrosius
De Jûnbea fan Ambrosius, yn it oarspronklike Latyn: Oratio Vespertina, is in tradisjoneel gebed dat oarspronklik skreaun is troch de tsjerkfaar, teolooch en filosoof Ambrosius (±340-397).
Yn dizze relatyf koarte bea tanket de sprekker jûns God foar de ôfrûne dei, en fersiket er him om him ek de kommende nacht te hoedzjen en te noedzjen, dat de nacht yn it skynsel fan syn leauwe de dei allyk wêze mei. Hy freget God dat syn lichem rêst krije mei, mar dat net syn siel, mar syn sûnden sliepe meie, en ropt de help fan God yn om syn keinens te bewarjen. Fierders sprekt er mei in dichterlike omhaal fan wurden de winsk út dat er fan God dreame mei, wylst God tsjinkeart dat de duvel syn sliep steurt. It gebed einiget mei de hope dat de wurden fan 'e sprekker streekrjocht opfarre sille nei de himel, en dat de Trije-ienheid dy't dêr residearret goedgeunstich op him delsjen sil.
Fryske oersetting
De Oratio Vespertina fan Ambrosius is yn 2000 oerbrocht nei it Frysk troch klassyk oersetter Klaas Bruinsma, dy't benammen bekend is troch syn ferfrysking fan Homêros syn Ilias en Odyssee en in hiele rige Aldgrykske toanielstikken fan skriuwers as Sofokles, Aiskylos, Euripides en Aristofanes. De fertaling waard publisearre yn De Fleanende Krie, it krantsje fan 'e Kristlik Fryske Folksbibleteek, yn febrewaris 2000 (ôfl. 129). Bruinsma hat syn oersetting fan it gebed sa beävensearre dat it ek te sjongen is, en wol op deselde wize as Veni, Creator Spiritus.
Jakov Permjakov
Jakov Permjakov (Russysk: Пермяков, Яков, † 1712) wie in Russysk seefarder, ûntdekkingsreizger, keapman en kozak. Underweis fan de rivier Lena nei de Kolyma, seach Permjakov yn 1710 twa ûnbekende eilannegroepen yn de fierte. Dy eilannen soene letter Grut Ljachovsky en Beare-eilannen neamd wurde.
Siveteftigen
De siveteftigen (Latynske namme: Viverroidea) foarmje in tuskenskift fan 'e klasse fan 'e sûchdieren (Mammalia), it skift fan 'e rôfdieren (Carnivora) en it ûnderskift fan 'e katdieren (Feliformia). Dizze taksonomyske groep falt útinoar yn fjouwer ûnderskate famyljes. Dêrfan steane de sivetkatten (Viverridae) op harsels, wylst de hyena's (Hyaenidae), de Madagaskarsivetkatten (Eupleridae) en de mangoesten (Herpestidae) mei-inoar ferbûn binne yn 'e boppefamylje fan 'e mangoesteftigen (Herpestoidea).
Jakov Permjakov
Yn 1712 stutsen Permjakov, syn maat Merkury Wagin en 12 kozakken de beferzen Janabaai oer, fan de mûning fan de Jana nei Grut Ljachovsky, en ferkenden it op dat stuit ûnbekende eilân. Op de weromreis waarden Permjakov en Wagin fermoarde troch oproerige ekspedysjeleden. De kozakken brochten Permjakov's lyk op it iis en setten de brân der yn. Wat de kozakken mei de jiske dien hawwe is net witten, mar fan Permjakov is nea wer in spoar fûn.
Rocky (filmsearje)
Rocky is in súksesfolle Amerikaanske filmsearje dy't yn 1976 úteinsette mei de film Rocky. Dat wie in sportfilm wêryn't it personaazje fan Rocky Balboa yntrodusearre wurdt, in goedhertige bokser út in folksbuert yn Philadelphia, dy't nea folle ûnderwiis genoaten hat. Yn 'e earste film kriget er ûnferwachts de kâns om as bokser troch te brekken, en yn 'e folgjende fiif films fan 'e searje wurdt syn karriêre troch de jierren hinne folge. De sânde en achtste films geane oer Adonis Creed, de soan fan Rocky syn ferstoarne rivaal Apollo Creed, dy't as bokser traind wurdt troch de tsjin dy tiid pinsjonearre Rocky.
Akteur Sylvester Stallone, dy't de rol fan Rocky Balboa spile, wie de betinker fan 'e rige. Hy wie ek de skriuwer of ien fan 'e skriuwers fan alle senario's fan 'e films út 'e searje, útsein Creed. Dêrnjonken regissearre er ek noch de twadde, trêde, fjirde en sechde film út 'e rige. As filmsearje hat Rocky anno 2020 wrâldwiid mear as $1,4 miljard opbrocht yn 'e bioskopen. De earste film wûn trije Oscars (wêrûnder dy foar bêste film) en waard nominearre foar nochris sân oaren; de trêde film en Creed waarden elts nominearre foar ien Oscar.
Rocky
De earste film fan 'e searje, Rocky, yntrodusearret de dan tritichjierrige Rocky Balboa (Sylvester Stallone), in goedhertige man út in folksbuert fan Philadelphia dy't yn earmoede libbet en himsels bedript troch jild te ynjen fan lju dy't liend hawwe fan 'e pleatslike woekerder Gazzo (Joe Spinell). Ut leafhawwerij en om wat by te fertsjinjen, bokst er út en troch noch wat, mar hy hat de hoop al lang opjûn om it yn dy sport te meitsjen. Underwilens stiket er nei de pynlik bleue Adrian (Talia Shire), de suster fan syn alkoholistyske maat Paulie (Burt Young). Troch in protte lju yn syn om-en-by wurdt oan Rocky hieltyd op 'e nij ferteld dat er in liddichgonger is en neat foarstelt.
As de tsjinstanner fan wrâldkampioen boksen Apollo Creed (Carl Weathers) by in gefjocht dêr't al frijwat marketing foar dien is, útfalt troch in blessuere, beslút Creed dat it gefjocht dochs trochgean moat. Hy kiest dan op willekeurige basis in nije tsjinstanner út, en de kar falt op Rocky. Dy kriget dêrmei de kâns om te bewizen (fral oan himsels) dat er gjin liddichgonger is en wól wat foarstelt. Mei de help fan 'e âlde bokstrainer Mickey Goldmill (Burgess Meredith) en de stipe fan Adrian beslút Rocky om foar syn selsrespekt te fjochtsjen.
Rocky waard regissearre troch John G. Avildsen nei in senario dat Stallone sels skreaun hie. De film gie op 21 novimber 1976 yn premiêre en brocht $225 miljoen op tsjin in budget fan $1 miljoen. Yn 1977 waard Rocky nominearre foar tsien Oscars. Dêrfan wûn de film de Oscar foar bêste film en de prizen yn 'e kategoryen bêste regisseur en bêste filmmontaazje. Stallone waard nominearre foar sawol de priis foar bêste akteur as foar bêste orizjinele senario. Rocky wûn datselde jiers ek de Golden Globe foar bêste dramafilm.
Rocky II
Yn it ferfolch Rocky II trout Rocky Balboa (Sylvester Stallone) mei Adrian (Talia Shire). Nei't er súksesfol stânholden hat yn it gefjocht tsjin Creed (Carl Weathers), sels al hat de sjuery de oerwinning úteinlik oan Creed taparte, ferwachtet er dat er foargoed út 'e soargen is. Dat blykt lykwols in misrekken. Ferskate nije baantsjes lizze him net, en sponsors litte him links lizze. Underwilens leit Creed ûnder fjoer fan syn fans fanwegen syn swakke prestaasje yn it gefjocht tsjin Rocky. Hoewol't Rocky eins gjin sin hat om it nochris tsjin him op te nimmen, ferget Creed him der yn it iepenbier sa op, dat er úteinlik tajout. Op 'e nij lit Rocky him traine troch de âlde Micky (Burgess Meredith). Nei in útputtend gefjocht slacht Rocky Creed yn 'e fyftjinde omgong del, wêrby't er sels ek omfalt. Beide boksers wrakselje om wer oerein te kommen, mar dat slagget inkeld Rocky. Dêrmei wurdt er wrâldkampioen yn 'e swiergewichtklasse.
Rocky II waard regissearre troch Stallone nei in senario fan himsels. De film gie op 15 juny 1979 yn premiêre. Hoewol't Rocky II súksesfol wie, helle de film it net by syn foargonger. Hy brocht goed $200 miljoen yn 't laadsje en wûn ferskate mindere filmprizen.
Rocky III
Nei't er kampioen wurden is, libbet Rocky Balboa (Sylvester Stallone) yn Rocky III it goede libben yn syn nije rykdom. Hy genietet fan syn status as bekendheid en wurket mei oan ferskate reklamespotsjes en tillefyzjeprogramma's. As er syn titel ferskate kearen súksesfol ferdigene hat, is er sa stadichoan ree om syn bokswanten oan 'e wylgen te hingjen. In nije, jonge bokser, Clubber Lang (Mr. T) daget him lykwols yn it iepenbier út op in manear dy't er net negearje kin. Rocky giet akkoart mei in nij gefjocht, mar krekt foartiid kriget syn trainer Mickey in hertoanfal. Yn it gefjocht wurdt Rocky, dy't de kop der net goed by hat, oerweldige troch Lang en yn 'e twadde omgong knock-out slein. As Mickey nei it gefjocht komt te ferstjerren, biedt Rocky syn âlde rivaal Apollo Creed (Carl Weathers) oan om syn trainer te wurden. Hy leart Rocky om minder op brute krêft te fertrouwen en mear op slûchslimmens en ûnderfining. By it revânsgefjocht wurdt Rocky sadwaande de sterkere Lang oermânsk, slacht him yn 'e trêde omgong knock-out en wint syn titel werom.
Rocky III waard op 'e nij regissearre troch Stallone nei in senario fan himsels. De film gie op 28 maaie 1982 yn premiêre, en fêstige de karriêre fan Mr. T as akteur. De film brocht $270 miljoen op en waard nominearre foar in Oscar, in Golden Globe en in BAFTA Award, allegear yn 'e kategory bêste orizjinele liet (Eye of the Tiger).
Rocky IV
Yn Rocky IV libbet Rocky Balboa (Sylvester Stallone) nei it weromwinnen fan syn titel wer it goede libben mei syn frou Adrian (Talia Shire). Syn eardere rivaal Apollo Creed (Carl Weathers) is no ien fan syn bêste freonen. In nije bokser út 'e Sovjet-Uny, Ivan Drago (Dolph Lundgren) daget Rocky út, mar dy wegeret om dêr op yn te gean. Creed lit him lykwols al ferliede ta in gefjocht mei Drago, en Rocky kin it him net ûntprate. Troch it pak op 'e hûd dat Drago him jout, komt Creed yn Rocky syn earms yn 'e boksring te ferstjerren, wylst Drago mei minachting tasjocht. Om syn freon te wreekjen, daget Rocky Drago dan út ta in gefjocht, wêrfoar't er traint mei help fan Creed syn âlde trainer Tony "Duke" Evers (Tony Burton), syn sweager Paulie (Burt Young) en Adrian. Under it gefjocht, dat plakfynt yn Moskou, kriget Rocky it slimste wan bruien fan syn libben, mar hy wegeret op te jaan en kriget úteinlik it Russyske publyk op syn hân troch syn moed en wisberettens. Yn 'e lêste omgong slacht er Drago op it lêste momint noch knock-out.
Ek Rocky IV waard wer regissearre troch Stallone nei in senario fan himsels. De film gie op 27 novimber 1985 yn premiêre. Hy brocht goed $300 miljoen op tsjin in budget fan $28 miljoen.
Rocky V
Yn Rocky V wurdt der by Rocky Balboa (Sylvester Stallone) yn 'e neisleep fan it gefjocht mei Drago harsensletsel fêststeld, mei as gefolch dat er syn karriêre as bokser beëinigje moat. Krekt dan rekket er syn hiele fermogen kwyt troch tadwaan fan in fraudearjende boekhâlder. Sadwaande keart er mei syn frou Adrian (Talia Shire) en harren soan Robert (Sage Stallone) werom nei syn âlde buert. Dêr weriepenet Rocky de âlde sportskoalle fan syn eardere trainer Mickey, wylst Robert te lijen hat ûnder narjen op skoalle. Yn 'e sportskoalle ûntdekt Rocky de talintfolle jonge bokser Tommy Gunn (Tommy Morrison), dy't er begjint te trainen. As er mear oandacht oan Gunn as oan syn gesin besteget, liedt dat ta in spande relaasje mei syn soan. Nei in pear iere súksessen wurdt Gunn lykwols 'fuortkaapt' troch de lûsje bokspromoater George Washington Duke (Richard Grant). Nei't er it kampioenskip wûn hat, wurdt Gunn troch it publyk útgeid, dat him taropt dat er "gjin Rocky Balboa" is. Dat bringt Gunn ta razernij, dat hy siket Rocky op en daget him út. Rocky lit him net útlokje, mar as Gunn syn sweager Paulie (Burt Young) in terwinkel jout, komt er tuskenbeiden. Yn in gewelddiedige slaanderij op 'e strjitte jout er Gunn in pak op 'e hûd. Neitiid fermoedsoenet er him mei syn soan Robert
Rocky V waard regissearre troch John G. Avildsen, dy't ek ferantwurdlik wie foar de rezjy fan 'e earste Rocky-film. Hy wurke op basis fan in senario fan Sylvester Stallone. De film brocht krapoan $120 miljoen op tsjin in budget fan $42 miljoen. Filmkritisy beskôgen Rocky V as it swakste diel fan 'e searje, en ek de opkomst yn 'e bioskopen foel ôf.