cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
My Life in Ruins
Plot
Dyselde deis ûntdekt Georgia dat ien fan har Britske toeristen op jierren, in frou Dorcas Wilmore, in kleptomaan is dy't by sûvenirwinkeltsjes allegeduerigen de boel byinoar stelt. Jûns yn in djoer restaurant set Nico syn kampanje fan sabotaazje fuort troch Georgia har froulike toeristen wiis te meitsjen dat se beslist nei it iten de boarden stikken smite moatte, om't dat in Gryksk gebrûk is. De restauranteigner is dêr fansels net botte bliid mei, mar Dorcas Wilmore, dy't ek in bûsehifker blykt te wêzen, ûntstelt Nico syn beurs en betellet de skea fan syn jild.
Nei't Marc Mallard (tinkt se) ferskate kearen blommen foar har efterlitten hat, tsjocht Georgia dy jûns de dryste skuon oan troch him te freegjen wat mei har te drinken. Dat bekomt har lykwols raar, mei't Mallard, dy't wurket foar it International House of Pancakes (in Amerikaanske keatling fan pankoekrestaurants), it inkeld hawwe wol oer syn samling sjerpen. Om 'e jûn draachlik te meitsjen drinkt Georgia tefolle, wat se de oare deis bekeapje moat mei in kater. Dêrtroch is se net sa wach as se wêze moatten hie en slagget it Nico om 'e goederleauske Amerikaanske toerist Gator Phillips, út Floarida, wiis te meitsjen dat er in fergees T-shirt foar de jonge hat mei in Grykske tekst dy't (neffens him) seit "Ik hâld fan Grikelân". As Nico neitiid yn in petear mei Georgia de leden fan har toergroep mislediget, rekket se, ta har eigen ferheardens, dêr lulk oer en ferdigenet se 'har' groep troch him it mannewaar op te sizzen.
As Georgia dy deis ien fan Irv syn advizen yn 'e praktyk bringt (troch mear ferhalen oer seks, dêr't de Grykske mytology fol mei sit, yn har kommentaar te ferwurkjen), rekket Poupi sa ôflaat dat er inkeld noch fia de efterútsjochspegel har yn 'e gaten hâldt en net mear op 'e dyk sjocht. Dat resultearret deryn dat er de bus op 'e bochtige wei de berm yn riidt dêr't er inkele meters fan in ôfgrûn ôf stykjen bliuwt. Neitiid rekket Georgia mei him oan 'e praat en dan komt út dat hy dejinge is dy't hieltyd blomkes foar har efterlitten hat.
De oare deis, de foarlêste dei fan 'e reis, hat Georgia har toergroep foar it earst in noflike, koele bus, wylst de bedoarne Nico en syn groep noris yn 'e hjitte sitte. Om 'e sechstjinjierrige Ingelse Caitlyn Tullen te geriivjen, dy't oant no ta hielendal neat oan 'e fakânsje fynt, goait Georgia har reisskema om en giet se mei har groep nei it strân. Dêr treffe se (net tafallich) in kreaze neef fan Poupi, dy't ek sechstjin jier is en foar wa't Caitlyn falt as in blok. Ek de oare leden fan 'e groep hawwe in protte wille oan it strân. As it tsjuster wurden is, bouwe se dêr in kampfjoer en fertelle inoar ferhalen. Georgia sjongt in Grykske folksferske wylst se troch Poupi begelaat wurdt op syn gitaar. De dei einiget lykwols raar as Irv Giddeon in hertoanfal kriget en derhinne falt. Caitlyn har stive mem, dokter Elizabeth Tullen, wit syn libben te rêden, wêrnei't er ôffierd wurdt nei it sikehûs.
De lêste deis nimt Georgia har toergroep mei nei it Partenon, yn Atene. Tanksij Irv syn rie wit se no hoe't se oer it ferline fertelle moat sûnder as skoaljuffer te klinken, en boppedat is se de leden fan har groep aardich begûn te finen, wat in wrâld fan ferskil makket. De groep reägearret troch te harkjen nei wat se seit. By it Partenon komme se ek Nico en syn groep wer tsjin. Nico hat in pear minne dagen efter de rêch. Hy hat noch altyd lêst fan it wan bruien dat Gator him jûn hat, de airconditioning yn syn bus docht it net mear en hy kriget pineholle fan al it kleien fan 'e leden fan syn groep. As er dêroer sels by in gnyskjende Georgia syn beklach docht, fersint er him raar troch 'syn' toeristen Amerikanen te neamen ynstee fan Kanadezen. As de toeristen him dêroer ûndersteane, hâldt er út dat der gjin ferskil bestiet tusken Amerikanen en Kanadezen. Dêrmei hat er sa'n bytsje it iennichste fûn dat de manierlike, altyd fleurige Kanadezen ta razernij driuwt, sadat er nochris yninoar slein wurdt, no troch de leden fan syn toergroep.
Nei in besyk oan Irv yn it sikehûs om ôfskie fan him te nimmen, is der dy jûns in ôfskiedsfeest foar de leden fan Georgia har toergroep. Har baas Maria ferskynt dêr om har it leksum te lêzen oer it ferfalskjen fan 'e beoardielingsformulieren dy't de leden fan har groep yntsjinne hawwe oangeande de prestaasjes fan 'e reisliedster. Dêrop steane diskear nammentlik allegear loovjende dingen. Maria leaut der neat fan dat de toeristen dat skreaun hawwe, oant dy har persoanlik fertelle dat dat wol sa is. Dêrop begjint se mei oare eagen nei Georgia te sjen. Se fertelt dat Nico ûnderwilens ûntslach nommen hat en dat it (ûntslach)brief dat Georgia har stjoerd hie, ûnlêsber wie om't der kofje oerhinne griemd wie. Ek fertelt se dat der berjocht kommen is dat Georgia oan 'e Universiteit fan Michigan oan it wurk kin. Georgia beslút lykwols reisliedster te bliuwen, op betingst dat Poupi har fêste sjauffeur wurdt.
Produksje
As produsinten wiene Michelle Chydzik en Nathalie Marciano yn 'e film behelle foar de filmstudio's 26 Films en Playtone. Gary Goetzman, de produsint fan My Big Fat Greek Wedding, en Tom Hanks, de eigner fan Playtone, fungearren as ko-produsinten. De kamerarezjy wie yn 'e hannen fan José Luis Alcaine, en de filmmuzyk waard fersoarge troch David Newman en David Mullen. My Life in Ruins hie in budget fan $17 miljoen en waard opnommen op ferskate lokaasjes yn Grikelân, wêrûnder de Akropolis yn Atene, Olympia, Delfi en Epidauros, en yn it Spaanske Alicante.
Distribúsje
De distribúsje fan My Life in Ruins waard yn 'e Feriene Steaten, Austraalje en Nij-Seelân fersoarge troch Fox Searchlight Pictures, en yn 'e rest fan 'e wrâld troch Echo Bridge Entertainment. De film gie op 7 maaie 2009 yn Grikelân yn premiêre en op 5 juny fan dat jier yn 'e Feriene Steaten. Yn it Feriene Keninkryk waard de film útbrocht ûnder de titel Driving Aphrodite. My Life in Ruins ferskynde op 6 april 2009 op dvd en blu-ray.
Untfangst
Fan 'e filmkritisy krige My Life in Ruins in kâld wolkom. Roger Ebert skreau yn 'e Chicago Sun-Times dat er it personaazje fan Nia Vardalos oerflakkich en ûnoertsjûgjend fûn. Yn The Village Voice ferliek Scott Foundas Vardalos en har karriêre fan (neffens him) in hichtepunt foar ien kear mei My Big Fat Greek Wedding, mei Paul Hogan en syn karriêre fan ien kear in hichtepunt mei Crocodile Dundee. Hy wie fierders net sjarmearre fan 'e toergroep dy't er omskreau as "in sûnder útsûndering ûnmanierlike, kultureel analfabete kloft" of de karakterisaasje fan Grikelân yn 'e film, dy't neffens him delkaam op "in fan minne riolearring foarsjoene Trêde-Wrâld-hel dy't eksploitearre wurdt troch loaie, Zorba-dûnsjende hufters." Lou Lumenick fan 'e New York Post neamde My Life in Ruins "in wanhopich, krú en wierskynlik sinleas besykjen" fan Vardalos "om har eardere tafalstreffer op it mêd fan filmsúkses te kopiëarjen."
Op 'e webside Rotten Tomatoes, dy't resinsjes sammelet, hie My Life in Ruins in leech goedkarringspersintaazje fan 9%, basearre op 125 ûnderskate resinsjes. De konsensuskrityk fan 'e webside, gearstald út al dy resinsjes, stelt: "Mei stereotype personaazjes en in rûtinemjittige plot is [de film] in romantyske komeedzje sûnder sjarme." Op Metacritic, de wichtichste konkurrint fan Rotten Tomatoes, behelle My Life in Ruins in goedkarringspersintaazje fan 34%, basearre op 25 resinsjes.
Resultaat
My Life in Ruins hie yn 'e bioskopen yn totaal in opbringst fan $20,5 miljoen. Ofset tsjin it budget fan $17 miljoen kaam de film dêrmei mar kwealk út 'e kosten. My Life in Ruins waard yn 2010 nominearre foar in Teen Choice Award yn 'e kategory bêste simmerromânsefilm.
Slûpskutter
In slûpskutter is skerpskutter dy't ornaris allinnich, mar soms as ien fan in pear of as lid fan in tiim wurket om skerp fisueel kontakt mei de fijân te behâlden en út ferskûle posysjes wei doelwiten ûnder fjoer te nimmen. Slûpskutters komme benammen foar yn 'e kriichsmacht, mar ek wol by de plysje. Yn 'e kriichmacht falle se ornaris ûnder de kommando's of de mariniers. It binne tige goed treende spesjalisten dy't gebrûk meitsje fan saneamde slûpskuttersgewearen mei in útsûnderlik hege presyzje mar dy't relatyf stadich werladen wurde. De termen 'slûpskutter' en 'skerpskutter' wurde gauris trochinoar brûkt, hoewol't se in danich ferskillende betsjutting hawwe. Skerpskutters operearje yn 'e regel yn groepsferbân mei oare skerpskutters en/of mei oare troepen. Slûpskutters, oan 'e oare kant, wurkje folslein los fan 'e 'gewoane' troepen en dogge alle war om ferburgen te bliuwen. Boppedat leverje skerpskutters inkeld presyzjefjoer oer lange ôfstannen, wylst slûpskutters ek geregeldwei ynset wurde foar militêre ferkenning en om koördinaten troch te jaan foar artilleryfjoer of bombardeminten troch de loftmacht.
Laboratoarium
Om't yn laboratoaria gauris wurke wurdt mei brânbere, giftige of oarsoartige gefaarlike stoffen of mei stoffen dy't beslist net fersmoarge wurde meie, jilde der alderhanne regels om sa'n fersmoarging te foarkommen of dy't yn acht nommen wurde moatte foar de feilichheid fan 'e ûndersikers en de oare wurknimmers (lykas skjinmakkers). Sa is it oer it algemien net tastien om yn in laboratoarium te iten, drinken of smoken. Ek wurde der easken steld oan 'e klean troch it dragen fan labjassen, labbrillen of feilichheidsbrillen, tichte skuon en in lange broek te ferplichtsjen. It hawwen fan loshingjend lang hier en it dragen fan juwiellen wurdt faak ferbean.
Maryhill (Washington)
Maryhill is in doarp (census-designated place) yn 'e Amerikaanske steat Washington. It leit yn it suden fan 'e steat, oan 'e noardigge fan 'e rivier de Kolumbia, dy't dêr de grins foarmet mei de buorsteat Oregon. Neffens gegevens fan 'e folkstelling fan 2000 hie Maryhill doe 98 ynwenners.
Skiednis
Maryhill (Mary Hill) is ferneamd nei twa minsken, te witten de frou en de dochter fan 'e Amerikaanske ûndernimmer en spoarmagnaat Sam Hill, dy't koart nei it begjin fan 'e tweintichste iuw oan 'e igge fan 'e rivier de Kolumbia, yn súdlik Washington, lân kocht en in delsetting begûn. Foartiid stie de krite bekend as Columbia of Columbus.
Hill lei by Maryhill de earste ferhurde wegen yn it Amerikaanske Noardwesten oan, en boude der teffens it Maryhill Museum of Art (oarspronklik bedoeld as residinsje foar de famylje Hill). Fierders liet er der ek it Maryhill Stonehenge sette, in replika op wiere grutte (mar dan fan beton) fan it ferneamde monumint Stonehenge yn Súd-Ingelân. Nei ôfrin fan 'e Earste Wrâldoarloch finansierde er boppedat út eigen bûse de oanlis fan in monumint foar de oarlochsdeaden fan Klickitat County.
Demografy
Neffens de folkstelling fan 2000, holden troch it Amerikaanske Folkstellingsburo, hie Maryhill doe in befolking fan 98 minsken. De befolkingstichtens bedroech 13,5 minsken de km². Neffens dyselde gegevens wie yn 2000 fan 'e befolking fan Maryhill 16,3% âlder as 65 jier en 22,4% jonger as 18 jier. Fierders bestie 35,0% fan 'e húshâldings út ien persoan, wylst nimmen ûnder de earmoedegrins libbe.
Hert (symboal)
In hert of hertsje is in symboal en ideogram dat brûkt wurdt om 'e leafde út te drukken. It bestiet út in foarm mei twa rûnings oan 'e boppekant wêrfan't de linen oan 'e ûnderkant gearkomme yn in punt. De tradisjonele kleur fan dit symboal is read. It is basearre op it hert as minsklik orgaan, de spier dy't it bloed ompompt troch it lichem. De foarm fan it hertsymboal is lykwols (suver) net werom te kennen yn it lichemsdiel dêr't it syn namme oan ûntlient. De oerienkomst is dan ek earder metafoarysk, en slacht op it lichaamlike hert as it symboalyske sintrum fan 'e minsklike emoasje, dêr't leafde en affeksje by ynbegrepen binne.
Skiednis
De ierst bekende ôfbylding fan in hert dat brûkt waard as symboal foar romantyske leafde datearret út 'e 1250-er jierren en makket diel út fan in fersierde inisjaal (in S) yn in Frânsk manuskript fan 'e Roman de la Poire, dat op 'e noed is fan 'e Bibliothèque Nationale yn Parys. De tsjintwurdige foarm krige it hertsymboal pas yn 'e fyftjinde iuw, wêrnei't it yn 'e sechstjinde iuw foar it earst populariteit krige, sadat it gebrûk him oer hiel Jeropa fersprate, en dêrwei yn 'e folgjende iuwen oer de rest fan 'e wrâld. Sa moat it hertsymboal Japan tusken 1543 en 1614 berikt hawwe, dêr't it yn 'e kultuer fan 'e samoerai in symboal fan Marishiten, de goadinne fan 'e bôgesjitters, waard. Sûnt de njoggentjinde iuw hat it hert him benammen yn 'e Westerske wrâld ûntjûn ta in symboal dat rûnom yn 'e popkultuer foarkomt, bgl. op winskkaarten, snobbersguod, klean, ensfh. It is ek sterk ferbûn mei Falentynsdei, de ynternasjonale dei fan 'e leafde (14 febrewaris).
Betsjutting
Der besteane in grut tal teoryen oer de betsjutting fan 'e hertfoarm, wêrfan't de measten yn of nei de 1960-er jierren oppenearre binne. Guon saakkundigen wolle hawwe dat de foarm ûntlient is oan 'e silfiumplant, dy't yn 'e Aldheid as in herbaal foarbehoedsmiddel brûkt waard, wylst oaren der in stilearre foarm fan froulike lichemsdielen yn sjogge, lykas de boarsten, de stuten of sprate skamlippen.
Heraldyk
It hert is ek in heraldysk stik, dat op in flak fan in wapen (of wapenbanier) pleatst wurde kin. De ierste heraldyske herten ferskynden yn 'e tolfde iuw. De herten yn it wapen fan Denemark geane werom op 'e wapenbanier fan 'e keningen fan Denemark, dy't sels wer basearre binne op in segel dat al yn 'e 1190-er jierren yn gebrûk wie. Mar hoewol't de stikken dêr dúdlik in hertfoarm hawwe, wiene se oarspronklik net bedoeld om herten út te byldzjen, en al hielendal net as symboalen foar romantyske leafde. Ynstee dêrfan tinkt men dat se foar de blêden fan 'e wetterleelje stiene, krektlyk as de pompeblêden op 'e Fryske flagge, dy't inkeld troch útlanners ek wol oansjoen wurde foar hertsymboalen. Pompeblêden binne lykwols winliken hiele oare dingen, dy't fan hertsjes te ûnderskieden binne trochdat de beide rûnings skean nei rjochtsboppen wize en de dêrfoaroerlizzende kant gjin punt mar in inkele rûning hat.
Behalven 'gewoane' herten komme ek trochboarre herten en (yn mindere mjitte) ferwûne herten wol foar as heraldyske stikken. It wapen fan 'e Skotske clan Lockhart lit in hert sjen dat omjûn is troch de bûgel fan in hingslot, wêrmei't de namme fan 'e clan útbylde wurdt: "lock" betsjut "slot" en hart (no heart) is in âlderwetske stavering foar "hert". Sa'n wapen dat de namme fan 'e drager útbyldet, wurdt in sprekkend wapen neamd. Yn 'e geastlike heraldyk wurdt wol in saneamd hillich hert brûkt, dat in hertfoarm is dêr't fan boppen flammen út komme, of ek wol in krús, of dat trochboarre wurdt troch spikers, in swurd of toarnen. Omdraaide herten, mei de rûningen nei ûnderen en de punt nei boppe ta, byldzje yn 'e heraldyk stilearre testikels (Italjaansk: coglioni) út, lykas yn it sprekkende wapen fan 'e Colleoni-famylje út Milaan.
Grifformeard-frijmakke tsjerke (Oerterp)
De Levensbron oan De Feart is de tsjerke fan frijmakke gemeente yn Oerterp.
Skiednis
Op 4 maart 1860 waard der yn Oerterp in kristlik-ôfskieden gemeente stifte. Ynearsten kamen de leden fan de tsjerke byinoar yn in skuorre, mar rillegau kaam der foar de gemeente in tsjerkegebou. Under dûmny Van Wageningen, dy't yn Oerterp fan 1877 oant 1907 stie, naam it tal leden troch de doleânsje en it doopjen fan folwoeksenen foars ta en moast de tsjerke in ferbouwing ûndergean.
In skeel yn de lear mei de synoade wie yn 1946 de oarsaak dat dûmny Meedendorp him mei it grutste diel fan de tsjerkeried losmakke fan de Grifformearde Tsjerke. It tsjerkegebou en de pastory waarden nei in lange striid tawiisd oan de gemeente fan it doe oprjochte tsjerkegenoatskip fan de Grifformearde Tsjerken frijmakke. De grifformearden dy't trou bleaune oan de synoade tsjerken dêrnei yn in needgebou en lieten letter yn it doarp oan de Mounestrjitte in nije tsjerke bouwe.
Yn 1975 waard de âlde tsjerke ôfbrutsen om plak te meitsjen foar nijbou. Yn 1993 folge der in útwreiding en yn 2008 in renovaasje.
Oargel
It oargel waard yn 1979 troch Van Vulpen út Utert boud. De klankkleur fan it ynstrumint is 17e-iuwsk. Njonken de begelieding fan de sang yn de tsjerketsjinst wurde der ek út en troch konserten op it ynstrumint jûn, dy't op de side fan de gemeente kundich wurde makke.
Teûsjpa
Teûsjpa wie yn 'e earste helte fan 'e sânde iuw f.Kr. kening fan 'e Simmearjers. Yn Assyryske boarnen wurdt er ek neamd as kening fan 'e Umman-Manda, dat safolle betsjut as de "kliber fan wa-wit-wêr", frij fertaald "de barbaren".
De namme fan Teûsjpa is wol ferlike mei dy fan 'e Hoerrityske oarlochsgod Tesjûb. Oare saakkundigen, lykas de Hongaarske taalkundige János Harmatta, ynterpretearje it as Proto-Iraansk, fan *tavis-paya ("úttynjend fan krêft").
De namme docht ek tinken oan dy fan syn tiidgenoat Teispes (in helenisearring fan it Aldperzyske Tsjysjpysj), dy't in kening fan 'e Perzen wie. De beide nammen binne lykwols nei alle gedachten net etymologysk besibbe.
The Book of Souls (album)
The Book of Souls is it sechstjinde studio-album fan Iron Maiden. It album waard opnommen tusken septimber en desimber 2014 yn de Guillaume Tell studios yn Parys, en waard acht moanne letter op 4 septimber 2015 útbrocht. It album behelle yn meardere lannen de nûmer ien posysje yn de albumlisten. It album soe eins earder útbrocht wurde, mar as gefolch fan sykte fan sjonger Bruce Dickinson waard it album in skoftke útsteld.
List fan planetoïden 73301-73400
Dit is in list fan planetoïden 73301-73400.
The Orphans of Raspay
The Orphans of Raspay is in fantasy-novelle fan 'e hân fan 'e Amerikaanske skriuwster Lois McMaster Bujold. De titel betsjut: "De Wezen fan Raspay". It boek fertelt it ferhaal fan 'e mei in ynderlike demon bejeftige jonge tsjoender Penric, dy't yn 'e hannen fan seerôvers falt en dan de soarch foar twa jonge famkes taparte kriget. The Orphans of Raspay makket diel út fan Bujold har gruttere romansearje The World of the Five Gods, en is it sânde diel fan 'e sub-rige Penric and Desdemona. De novelle waard yn 2019 publisearre as e-boek, en kaam yn septimber 2020 yn in hardcoveredysje út by de útjouwerij Subterranean Press, yn Burton (Michigan), mei in omslach makke troch Lauren Saint-Onge.
Eftergrûn
De jonge Penric waard, doe't er njoggentjin jier wie, troch in ûnderweis hommels ferstjerrende timpeltsjoenster folslein ûnferwachts bejeftige mei de gaosdemon dy't har har boppenatuerlike krêften joech. Dat barren feroare de koerts fan Penric syn libben folslein. No, trettjin jier letter, is er sels in machtich timpeltsjoender fan 'e Oarder fan 'e Bastert (de god dy't de master fan 'e alle demoanen is), en hat er in hechte freonskip opboud mei syn demon, dy't er de namme Desdemona jûn hat. Hja is al mear as twahûndert jier yn 'e wrâld, in ûngewoan hege âlderdom foar in demon, en hat tolve eardere 'gastfroulju' hân: in merje, in liuwinne en tsien froulju, fan wa't de lêste fiif timpeltsjoensters wiene.
Ynhâld
Penric is troch syn master, de aartsprelaat fan Orbas, om utens stjoerd om syn unike talinten yn te setten yn 'e tsjinst fan 'e aartsprelaat fan Trigonie. Underweis werom nei hûs yn Vilnoc, de haadstêd fan it hartochdom Orbas, dêr't syn frou Nikys op him wachtet, wurdt syn skip oerfallen troch seerôvers dy't ôfkomstich binne fan 'e Carpagamoanske Eilannen. Dat is in eilannekeatling dat fier de iepen see yn rikt, hast oan 'e Roknaarske Arsjipel ta. De eilannen binne in soarte fan nimmenslân, dat noris ûnder de hearskippij fan it kwintaristyske (yn fiif goaden leauwende) Carpagamo falt, en dan wer ûnder de kwadreenske (yn fjouwer goaden leauwende) Roknaren. Penric sprekt sawol Adrysk, de taal fan Carpagamo, as Roknaarsk, mei dêropta noch in stik as fjouwer oare talen, eat dat him goed fan pas komt as er finzennommen wurdt. No reizge er lokkigernôch ynkognito, om't seelju út byleauwe gjin tsjoenders oan board hawwe wolle. Mei't er wit dat er as preester fan 'e Bastert (oftewol de Fyfde God) mank de kwadreenske Roknaren in raar gat yn draaie sil, smyt er syn koffer mei dêryn syn preesterklaad en al syn ûnderskiedingstekens troch de patriispoarte fan syn hut oerboard sadree't er foar it ferstân kriget dat guon fan 'e seerôvers Roknaarsk sprekke.
Foar de seerôvers oer docht Penric himsels foar as in klerk fan 'e aartsprelaat fan Orbas, dy't troch syn master grif frijkocht wurde sil. Hy wurdt oan board fan it seerôversskip yn in sel smiten dêr't ek twa lytse famkes yn fêstholden wurde. It binne twa suskes: Lencia en Seuka Corva, dy't resp. tsien en acht jier âld binne. De bern sprekke inkeld Roknaarsk en fertelle dat se út Raspay yn it Roknaarske foarstedom Jokona komme, dat oan 'e noardkust leit fan it grutte Ibraanske Skiereilân. Harren mem Jedula, in prostituee, is koartby oan sykte ferstoarn. Harren heit is in Ubi Getaf, in keapman út Zagosur yn it kwintaristyske keninkryk Ibra, dy't in jierrenlange relaasje mei Jedula hie en har as in soarte fan konkubine ûnderhold. In brief nei Zagosur kaam lykwols werom mei it berjocht dat Getaf op hannelsreis gien wie nei Agenno yn Carpagamo. Dat Jedula har tsjinstfaam Taspeig reizge dêr alhiel hinne om 'e beide famkes oan syn soarch oer te dragen. Ienris yn Agenno bliek Getaf ûnderwilens trochreizge te wêzen nei Lodi yn Adria. Taspeig, dy't skjin har nocht fan it reizgjen hie en fûn dat se wol genôch dien hie om it spul te berêden, kearde dêrop sels werom nei hûs, mar kocht foar de beide famkes oertocht fan Agenno nei Lodi op in skip mei in betroubere kaptein, dy't harren by har heit ôfleverje soe. It skip waard lykwols bútmakke troch seerôvers, dy't de kaptein deasloegen en de famkes finzennamen.
Lencia en Seuka binne op dit stuit feitliks wezen, mei in mem dy't dea is en in heit dy't neat fan harren swierrichheden ôfwit, en dy't yn Zagosur sûnder mis in eigen húshâlding hat en dêr miskien wol gjin oerwûne bern by brûke kin. Penric, dy't yn it ferline faker troch de Bastert as antwurd op gebedens stjoerd is, beseft dat de famkes dûbeld op 'e noed fan syn god binne, mei't sawol oerwûne bern as wezen ûnder de beskerming fan 'e Bastert falle. As er de famkes dêr letter oer ûnderstiet, fertelle se dat harren mem op har stjerbêd sei dat se bewissige hie dat der foar Lencia en Seuka soarge wurde soe. Nei in hiel libben har lichem ferkocht te hawwen, sa sei se, hie se no har siel ferkocht, foar in bettere priis fan in betrouberder Klant as ea earder. As er dat heart, wit Penric genôch.
De seerôvers bringe harren finzenen nei it eilân Lantihera ta, dêr't Penric, de famkes en guon oare rike finzenen fan wa't ferwachte wurde kin dat se in bêste lospriis opbringe sille, yn in lichtbewekke herberge fêstholden wurde, wylst de sljochtwei seelju, dy't as galeislaven ferkocht wurde sille, yn in wier tichthûs ûnderbrocht wurde. Sadree't se oan lân komme, jout Penric Desdemona it frij om mei it seerôversskip te dwaan wat se wol. Der folget in foar taskôgers ûnferklearbere rige tsjinrampen foar kaptein Valbyn, wêrby't earst brân útbrekt yn 'e kombof, wylst it skip letter lekslacht, wêrnei't de mêst knapt as wie it in lusifersprikje en it skip yn 'e haven kapseist en sinkt.
Underwilens besiket Valbyn, tusken it blussen fan 'e brân en it sinken fan syn skip yn, syn finzenen foar de heechste priis troch te ferkeapjen oan 'fleismakkelers', dy't harren òf weromferkeapje sille oan famylje of freonen (of yn Penric syn gefal syn wurkjouwer), òf trochferkeapje sille oan galeikapteins (en wa wit hokker oare slavehâlders yn it gefal fan 'e beide famkes). Dêrta lit Valbyn de finzenen 'keure' troch Marle, in kwintaristyske Dartakaan, en Falun, in kwadreenske Roknaar, mei de bedoeling om 'e beide slavekeaplju tsjininoar opbiede te litten. Penric besiket harren der op basis fan gjin inkele wissichheid fan te oertsjûgjen dat de aartsprelaat fan Orbas ek de beide famkes frijkeapje sil, dy't er oan syn ûnleauwige publyk presintearret as syn omkesizzers dy't er troch it wyldste tafal yn it rom fan it seerôversskip weromfûn hat. Uteinlik wurde Penric en Lencia kocht troch Falun, wylst Merle de lytse Seuka keapet. Penric is poerrazen troch de ûnferskillige hâlding fan 'e mannen, mar kin op dit stuit net folle dwaan.
Om't Falun en Marle gjinien fan beiden al genôch slaven kocht hawwe om op hûs oan, litte se Penric en de famkes foarearst efter yn 'e herberge, dêr't se op Valbyn syn kosten ite ynstee fan op harres. Penric syn plan om rêstich ôf te wachtsjen om frijkocht te wurden, moat no ôftanke wurde om't er net tastean kin dat Seuka fan him skieden wurdt. Hy beslút te besykjen om te ûntsnappen. It skip dêr't hysels op reizge, en dat troch de finzennommen bemanning ûnder bewekking fan in hânfol seerôvers efter it seerôverskip oan fearn waard, is noch altyd net by Lantihera arrivearre, mar it skip dêr't de beide famkes op reizgen wol. De bemanning dêrfan wurdt fêstholden yn it tichthûs, dat deunby de haven leit. Penric ornearret dat er ûntkomme kin as er de bemanning wer mei har skip ferienje kin.
Te neare nacht pykt er sadwaande mei Lencia en Seuka by him út 'e herberge wei út en brekt de bemanning út it tichthûs. Wylst de seelju de pear wachten oermasterje dy't harren skip bewekje, hellet Penric de beide famkes op, dy't er deunby it tichthûs ferburgen hie. As er lykwols oan board fan it skip gean wol, docht bliken dat er bûten it byleauwe fan seelju rekkene hat. Om't er by it befrijen fan 'e seelju twongen wie en meitsje gebrûk fan magy, witte se dat er in tsjoender is, en sa'nent wolle se út noch yn net by harren oan board hawwe. Dat, it skip set koerts sûnder Penric, dy't breinroer op 'e kade efterbliuwt en de ûntankbere seelju útflokt. As er syn hert luchte hat, beseft er lykwols dat er wat oars betinke moat. Hy nimt de beide famkes mei nei de fiifhoekige kwintaristyske timpel, dêr't er beskûl sykje wol om tiid te winnen. De seerôvers sille grif miene dat hy en de famkes op it ûntsnapte skip ûntkommen binne, dat in syktocht nei harren op it eilân liket ûnwierskynlik.
Tsjin it lemieren wurde Penric, Lencia en Seuka yn 'e timpel oantroffen troch de pleatslike akolyt, Godino. Dy wol der neat fan witte as Penric oanspraak makket op timpelasyl, mei't de seerôvers de lêste folweardige preester fan it eilân om krekt sa'n saak deaslein hawwe. Mar as Penric him dúdlik makket dat er in timpeltsjoender is en dêrmei teminsten like gefaarlik as de seerôvers, jout Godino ta. Hy ferskûlet harren yn in souderkeammerke yn 'e timpel, wylst er besiket om harren ûntsnapping fan it eilân te beävensearjen. Hy is dêrta tige motivearre, mei't er sa gau mooglik fan Penric ôf wol. Likegoed duorret it Penric te lang, dat nei trije dagen beslút er om in lyts sylboatsje fan it strân te stellen en de oertocht nei it fêstelân op eigen manneboet te aventoerjen. Dy jûns stekt der lykwols in stoarm op, sadat er dat plan farre litte moat. De oare deis hat Godino de ûntsnapping regele mei in Jato, in pleatslike fisker dy't er fertout. It plan is om op ljochtskyndei út te farren, om sa min mooglik oandacht te lûken.
Penric draacht in hoed om syn hjir selden sjoene blûne hier te ferbergjen, en de beide famkes wurde oanklaaid as jonges. Ienris op it strân docht bliken dat Jato wol te fertrouwen is, mar inkelen fan syn seiskoppige bemanning net. Ear't se útfarre kinne, wurde se besingele troch seerôvers. Penric hat dan gjin oare kar as om mei help fan Desdemona de senuwen yn harren skonken tydlik te ferlamjen, sadat se útskeakele binne. Jato wol lykwols net mei in tsjoender de see op, en hy en syn oerbleaune bemanningsleden naaie út. Ien fan harren grypt de lytse Seuka ûnder de earm en draaft mei har fuort. Unwis oft de man op in beleanning út is troch har oan 'e seerôvers út te leverjen of dat er mient dat er famke fan in boaze tsjoender rêde sil, set Penric de efterfolging yn. Seuka bewurkmasteret lykwols har eigen rêding troch it lytse meske dat by har momkape as jonge heart, te lûken en har ûntfierder yn 'e boppeskonk te stekken. Dy lit har dêrop falle, sadat se mei Penric en Lencia weriene wurdt, mar tsjin dy tiid is it trijetal al yn 'e haven bedarre.
In temûk fuortglûpen heart no net mear ta de mooglikheden, dat Penric beslút om safolle mooglik gaos te feroarsaakjen. Hy lit Desdemoana in pakhûs fol rôve guod yn 'e brân stekke, en ek it tolhûs fan 'e haven. Dêrnei kringt er op 'e nij it tichthûs binnen (dat nei fiif dagen al wer fol finzennommen seelju sit), dêr't er alle doarren iepen set en mei magy alle boeiens losmakket. Wylst de finzenen alle kanten útspatte, giet Penric mei syn beide beskermelingen fierder by de haven lâns, dêr't hy en Desdemoana in spoar fan ferwoastging lûke troch de pier te sabotearjen en it iene skip nei it oare ta sinken te bringen of yn 'e brân te stekken. As Penric sjocht dat it galei fan Falun noch altyd yn 'e haven foar anker leit, kriget er nij idee. Hy hat oant no ta net folle lok hân mei befrijde seelju, mar galeislaven sil it dochs grif neat útmeitsje wa't harren fan har ellindich lot befrijt? Dat, hy stelt in roeiboatsje en roeit mei de famkes nei it galei ta. As er dêr oan board giet, docht lykwols bliken dat der op it stuit gjin galeislaven binne. Wol is der in poerrazene Falun, dy't him mei in koartelas te liif wol. Penric hat tsjin dy tiid skjin syn nocht fan 'e seerôvers en slavehannelers. Hy ferliest syn geduld en lit Desdemona alle senuwen trochsnije dy't nei de earm fan Falun liede, sadat dat lichemsdiel foargoed ferlamme rekket. Hy weeft dêrnei handich mei de slavekeapman en syn bemanningsleden ôf.
As Penric wer oan dek komt, sjocht er om him hinne nei in oare mooglikheid om te ûntsnappen fan Lantihera, mar der falt him sa ien, twa, trije neat yn. Dan sjocht er in oar galei de haven ynfarren, in oarlochsgalei, folge troch noch ien en noch ien. Oant yn 'e dizenige fierte fermearderje de galeien harren, oant er wol in stik as tweintich telt. Penric freget him ôf oft de Carpagamoanen of de Roknaren einlings besletten hawwe om regaad te meitsjen op Lantihera, oant de wyn de flagge fan it foarste galei sichtber makket, en hy beseft dat der nei de oarlochsfloat fan Orbas stiet te sjen, ûnder oanfiering fan syn sweager, generaal Adelis Arisaydia. Penric klimt wer yn 'e roeiboat, dêr't de beide famkes noch op him wachtsje, en roeit de arrivearjende float yn 'e mjitte.
Hy en syn beskermelingen wurde al rillegau oppikt en by generaal Arisaydia brocht. Op Penric syn ferbjustere fraach hoe't er hjir komt, antwurdet dy dat der yn Vilnoc earst in skip arrivearre dat bútmakke wie troch seerôvers, mar wêrfan't de bemanning nachts it skip werom wist te winnen. Se wiene lykwols in passazjier kwytrekke dy't troch de seerôvers nei in oar skip oerbrocht wie: Penric. Dêrop waard in koffer mei Penric syn besittings út 'e see ophelle troch fiskers út Vilnoc. Dêrop arrivearre yn Vilnoc in skip mei in bemanning dy't op Lantihera út it tichthûs befrijd wie troch in tsjoender. De hartoch, de aartsprelaat en de Oarder fan 'e Bastert beseften dat safolle tafal gjin tafal mear wêze koe, mar dat se ynstee troch in Hegere Macht oantrune waarden om aksje te ûndernimmen. Om't de float dochs al risselwearre om op oefening te gean, koe dy gau-gau útfarre. Arisaydia fynt it fermaaklik dat er blykber Lantihera fan Penric rêde moat ynstee fan oarsom. Hy giet oan lân om mei de lieders fan 'e seerôvers te ûnderhanneljen, wêrby't er bluft dat er eins stjoerd is om it eilân foar Orbas te feroverjen. (Yn wurklikheid leit it fierstente fier fuort en is soks alhiel ûnpraktysk.) Sa kriget er harren safier dat se tasizze gjin Orbaanske skippen mear oanfalle te sillen (foar salang't se har oan dat ûnthjit hâlde sille). En fierders parset er harren 30.000 sulveren ryols ôf om harren te ferlossen fan 'e tsjoender dy't harren eilân teheisteret en alle skippen yn 'e haven ferneatige hat.
Werom yn Vilnoc ferbliuwe Lencia en Seuka by Penric en Nikys thús. Penric stjoert in brief nei in befreone preester yn Lodi, dy't harren heit foar him opspoart en trochstjoert nei Vilnoc. Ubi Getaf (dy't noch altyd gjin aan hie fan it ferstjerren fan syn bysliep) en syn dochters binne tige bliid inoar wer te sjen. It is lykwols dúdlik dat de beide famkes gjin leafdefol wolkom te wachtsjen stiet by Getaf syn frou yn Zagosur. Yn oerlis mei Penric kiest de keapman der dêrom foar om syn dochters as wijelingen yn te keapjen yn 'e Oarder fan 'e Bastert yn Vilnoc, dêr't Penric in eachje op harren hâlde kin. De famkes sille dan grutbrocht wurde as leden fan 'e Oarder, mei de bêste learaars dy't beskikber binne, sadat se in deeglike oplieding genietsje sille. Ienris folwoeksen kinne se der dan foar kieze om har foargoed by de Oarder fan 'e Bastert te jaan of út 'e Oarder út te trêdzjen en fierder te libjen as leek. De famkes hawwe troch harren beselskipjen fan Penric belangstelling krigen foar de Fyfde God, en nei in besyk oan 'e kapittelseal fan 'e Oarder liket Lencia en Seuka it plan skoan ta. Penric syn ynfloed by syn Oarder soarget derfoar dat it plan glêdsjes yn 'e praktyk brocht wurde kin, ek al binne de famkes eins folle jonger as dat foar wijelingen wizânsje is.
Frank van der Goes
thumb|Frank van der Goes, om 1892 Franc van der Goes (Amsterdam, 13 febrewaris 1859 – Laren, 5 juny 1939) wie in Nederlânsk sjoernalist, marxistysk teoretikus en ien fan de oprjochters fan de SDAP. Hy skreau syn foarnamme Frank, hie as ropnamme Goes en brûkte de skûlnammen D.H. (= Den Haach), Mr. F.P.V.K. en '''Ph. Hack van Outheusden'''. Op 2 maart 1893 troude er mei Marie Koens. Sy krigen fjouwer dochters.
Biografy
Van der Goes wie de soan fan fersekeringsman Willem van der Goes en Johanna Cnoop Koopmans. Op de HBS learde er de dichter Jacques Perk kennen. Hy folge in oplieding ta assuradeur en wie in stikmannich jierren warber oan de Amsterdamske Effektebeurs, mar hy hie mear niget oan letteren en de polityk. Hy behearde yn 1881 by de oprjochters fan it letterkundich genoatskip Flanor, mar stapte op 13 jannewaris 1882 alwer op, meidat syn foarslach om Multatuli te huldigjen gjin stipe krige.
Yn 1885 stie Van der Goes oan de widze fan De Nieuwe Gids, it literêr tydskrift fan de Tachtigers. Yn 1886 skreau er Majesteitsschennis, nei oanlieding fan in feroardieling fan Ferdinand Domela Nieuwenhuis. Dat late ta in tydlike ferbanning fan de Effektebeurs. Yn 1892 stoppe er foarfêst mei syn beursaktiviteiten neidat er in fûle politike speech holden hie, dy't him teffens syn bybanen fan dosint deklamaasje oan de Amsterdamsche Toneelschool en it Amsterdamsch Conservatorium koste. Yn 1893 sei er alle meiwurking oan De Nieuwe Gids op, lykas de measte redakteurs, en liet it blêd fierders oer oan Willem Kloos, dy't it mier oan eltse foarm fan politike stellingname en de brek feroarsake hie.
Yn 1894 wie er – mei ûnder oaren Pieter Jelles Troelstra en Hendrik Spiekman – ien fan "de tolve apostels fan de SDAP", dy't de Sosjaal-Demokratyske Arbeiderspartij oprjochten. Hy sette sterk syn stimpel op it partijprogramma, mar waard net yn it bestjoer keazen, neffens guonts omdat er dêrfoar te eptich wie. Hy die mei oan De Kroniek fan Pieter Lodewijk Tak en yn 1896 wie er meioprjochter fan De Nieuwe Tijd. Fan 1899 oant 1912 wie er ek privaatdosint ekonomy oan de Amsterdamske Gemeente Universiteit. Letter waard hy redakteur fan Het Volk (1912-1925). Hy sette Das Kapital fan Karl Marx yn it Nederlânsk oer, mei Maurits Triebels (diel I) en Anton Pannekoek (diel II).
Krekt foar syn dea, op syn 80e jierdei yn 1939, krige er de karlêzing Uit het Werk van Van der Goes oanbean, mei in foarrede fan Henriette Roland Holst.
Regierungsbezirk
lang=de|400px|thumb|Fertikale bestjoersstruktuer yn Dútslân 400px|thumb|Yndieling yn Dútslân yn 2008 In Regierunsbezirk is in bestjoerlike regio yn Dútslân, in ûnderbestjoerlaach fan guon dielsteaten en is ûnderferparte yn distrikten, de Landkreis en de stêdlike Kreisfreie Stadt. Fjouwer fan de sechtjin dielsteaten binne ûnderferparte yn meiïnoar 19 Regierungsbezirke. Yn 1808 stelden Prusen en Beieren de bestjoerslaach yn en by de weriening fan it Dútske Keizerryk yn 1871 hiene alle Dútske steaten in Regierungsbezirk, hoewol't guon in oare namme derfoar hiene. Nei de Dútske weriening yn 1990 namen de dielsteaten fan de eardere DDR, útsein Saksen en Saksen-Anhalt, de bestjoerslaach net mear oan. Net alle dielsteaten hawwe dy bestjoerslaach dus. De measte dielsteaten binne gelyk ûnderferparte yn de distrikten. Yn Baden-Wuertemberch waard de bestjoerslaach yn 2005 fersterke, mar it fuortbestean derfan is lykwols net alhiel wis. Yn 1999 waarden de Regierungsbezirke yn Rynlân-Palts opheft en yn 2003 dy fan Saksen-Anhalt en yn2004 dy fan Nedersaksen. De namme Regierungsbezirke yn Saksen waard by in bestjoerlike weryndieling yn 2008 feroare ta Direktionsbezirke, dy't op 1 maart 2012 ta ien inkelde Landesdirektion Saksen gearfoege waarden. Bremen, Hamburch, Sleeswyk-Holstein en it Saarlân hawwe nea Regierungsbezirke hân.
Noardlik Kanada
Noardlik Kanada is in oantsjutting fan de trije territoaria yn it noarden fan Kanada: Yukon, de Noardwestlike Territoaria en Nûnavût. Gewoanwei wurdt it gebiet oars almeast oantsjutten mei it Noarden.
Noardlik Kanada is fierwei de tinst befolke regio fan Kanada, en hie yn 2011 in ynwennertal fan likernôch 107.000 minsken op in oerflak fan mear as 3,9 miljoen km², wat in befolkingstichtens fan 0,03 minsken de km² opsmiet. Fan 'e totale befolking fan Kanada libbet 0,3% yn Noardlik Kanada. De ynwenners besteane foar in útsûnderlik grut diel út lânseigen groepen: Inûyt, Yndianen en Métis. Neffens gegevens fan 'e Kanadeeske folkstelling fan 2006 makken dy yn Yukon 25,1% fan 'e befolking út, yn 'e Noardwestlike Territoaria 50,3%, en yn Nûnavût sels 84,3%. Yn Nûnavût, in territoarium dat pas yn 1999 ta wurding kaam as in thúslân foar de eastlike Arktyske Inûyt fan Kanada, foarmje de Inûyt allinnich, dus los fan 'e oare lânseigen groepen, sels in grutte mearderheid (83,6%) fan 'e befolking.
Heer (Wehrmacht)
It Heer (Frysk: lânmacht) wie fan 1935 oant 1946 benjonken de Kriegsmarine en de Luftwaffe ien fan de trije kriichsmachtûnderdielen fan de Dútske Wehrmacht. Yn de Twadde Wrâldkriich hawwe meiïnoar likernôch 13 miljoen soldaten yn it Dútske leger tsjinst dien.
Krekt 17 moanne nei't Adolf Hitler de werbewapening fan Dútslân oankundige, bestie it Heer al út de 36 plande divyzjes. Yn de hjerst fan 1937 kamen dêr twa korpsen by, en mei it taheakjen fan de fiif difyzjes fan it Eastenrykske Leger waarden der yn 1938 nochris fjouwer nije korpsen ynsteld. Dit wie allegear yn striid mei it oan de ein fan de Earste Wrâldkriich tekene Ferdrach fan Versailles dat de grutte fan it Dútske leger flink beheinde.
Traktaat oer de Weropstanning
It Traktaat oer de Weropstanning is in algemien as apokryf beskôge kristlike religieuze tekst, besibbe oan it Nije Testamint fan 'e Bibel. It is in gnostysk geskrift dat yn desimber 1945 fûn waard troch twa boeren by it Egyptyske Nag Hammady, dêr't it mei in stikmannich oare gnostyske teksten, wêrûnder it folle bekendere Evangeelje fan Tomas, yn in krûk bedobbe lei. It wurdt somtiden ek wol it Brief oan Rheginos neamd, mei't it de foarm hat fan in brief, dat in beskie liket te wêzen op fragen oer de weropstanning dy't oan 'e anonime skriuwer steld wiene troch in Rheginos. It Traktaat oer de Weropstanning wurdt ornaris datearre yn 'e iere twadde iuw.
Geocraft
GeoCraft is in Nederlânske non-profit Minecraft- server laat troch it GeoFort. It GeoFort is in wittenskiplik sintrum en museum, leit yn Herwijnen.
Yn it spultsje bouwe spilers hiel Nederlân nei yn Minecraft op basis fan de laden foarmen fan gebouwen. Tusken 2013 en 2015 waard de heule kaart laden mei de help fan de ryksoerheid, FU Amsterdam en Geodan. De oarspronklike bedoeling is om bern, benammen tusken 8 en 14, mear romtlik ynsjoch te jaan.
Sawat 1000 miljard blokken binne laden. Elk blok soe yn it echte libben 1x1x1 meter wêze.
Frijwilligers
It spultsje wurdt beheard troch frijwilligers. De mienskip hat no 400 boargemasters en riedsleden, 30 kommissarissen fan 'e kening, 3 kommissarissen en 6 ministers.
Skiednis
GeoCraft begon as freebuild server. Dy ferzje rûn in pear jier foardat GeoCraftNL oprjochte waard. De earste ferzje hold it net net lang út. De earste dei dat de server online wie, crashte de server en waard oerdroegen oan de hjoeddeiske behearder, Koen Lemmen.
Spilers
In nije spiler dy't nei oanmelding de rang fan boarger krijt
Boarger
In spiler dy't in perseel oanfreegje kin fan in boargemaster en dêr bouwe kin.
Personiel
Wethâlder
In moderator yn 'e server en jout in soad ynformaasje oan (nije) spilers. Dizze rol waard eartiids "GeoLoco boargemaster" neamd.
Boargemaster
In moderator dy't perselen oan Boargers jaan kin.
Kommissaris fan de kening (CVDK)
In personielslid dy't tastimming hat foar in systeem wêrmei't jo fluch bouwe kin (WorldEdit); se sjogge der ek op ta oft oare personielsleden harren wurk goed dogge. De minimale leeftyd is 14 jier.
Deputearre
Deputearren geane oer de Tech-side, se hawwe deselde tagongsrjochten as CVDK's, mar meitsje Minecraft-plugins foar de server. Jo kinne op elke leeftyd deputearre wurde.
Minister
Baas fan alle personielsleden, se stjoere ek de CVDK's en de Kommissarissen oan. Ministers hawwe alle tagongsrjochten op 'e server. Dizze rol waard eartiids "King's Son" ('Keningssoan') neamd.
Kening
Kening Koen (Koen Lemmen) beheart de server en is ek de makker fan GeoCraftNL. Hy hat deselde tagongsrjochten en plichten as de Ministers.
Kamieleftigen
Beskriuwing
Kamieleftigen binne grutte, folslein herbivoare bisten mei in lange, ranke hals en lange poaten. Hoewol't se har fretten wjerkôgje, ferskille se op in stikmannich manearen fan 'e leden fan it taksonomyske wjerkôgers (Ruminantia) (lykas kij, skiep en geiten). Sa befettet it gebit fan kamieleftigen oanwizings foar it oarspronklike bestean fan twa sintrale snijtosken yn 'e boppekaak, en fierders hawwe se wiere hoektosken en slachtoskeftige foarkiezzen dy't fan 'e wiere kiezzen skaat binne troch in stikje iepen romte.
Ien fan 'e meast typearjende skaaimerken fan kamieleftigen binne har poaten, dy't gjin hoeven hawwe, mar einigje yn in sêft 'kjessen' fan yl mei oan 'e foarkant twa teannen. De lama's en fikûnja's, dy't yn it rotseftige Andesberchtme libje, kinne de teannen apart faninoar bewege om mear gryp op 'e ûndergrûn te krijen. Oan 'e oare kant hiene in protte fossile soarten kamieleftigen wierskynlik gewoane hoeven lykas de oare ûnevenhoevigen. Kamieleftigen binne telgongers, dy't by it rinnen de foar- en efterpoat oan ien side fan it lichem tagelyk fersette en dêrnei de foar- en efterpoat oan 'e oare side fan it lichem. Dat jout harren har karakteristike widzjende manier fan fuortbeweging, dy't derta laat hat dat men it kamiel wol 'it skip fan de woastyn' neamd. (Hast alle oare fjouwerpoatige bisten fersette de rjochterfoarpoat en de lofterefterpoat tagelyk en dan de lofterfoarpoat en de rjochterefterpoat.)
Untwikkeling
Kamieleftigen binne nuver yn har hjoeddeistige fersprieding, yn 'e sin dat dy frijwol it tsjinstelde is fan it gebiet fan har oarsprong. Kamieleftigen ûntjoegen har nammentlik hiel ier yn 'e evolúsje fan 'e ûnevenhoevigen, om 45 miljoen jier lyn yn it Midden-Eoseen, yn Noard-Amearika. Mank de earste kamieleftigen wie de Protylopus, dy't like grut wie as in knyn en noch fjouwer teannen oan eltse poat hie. Tsjin it Let Eoseen, sa'n 35 miljoen jier lyn, hiene har kamieleftigen ûntwikkele lykas Poebrotherium, dy't de beide teannen oan 'e bûtenkant fan 'e poat kwytrekke wiene en in stik grutter wurden wiene, likernôch sa grut as in geit.
De famylje diversifiëarre him almar fierder, mar bleau yn syn areaal beheind ta it Noardamerikaanske wrâlddiel oant trije of twa miljoen jier lyn, doe't ferskate fertsjintwurdigers fia de Beringlânbrêge oerstieken nei Aazje. Om dyselde tiid hinne ferspraten guon oare soarten har nei Súd-Amearika as ûnderdiel fan 'e Grutte Amerikaanske Utwikseling, nei de foarming fan 'e Lâningte fan Panama. Fierders libbe it poalkamiel, ek yn dy snuorje, yn it uterste noarden fan wat no Kanada is.
De kamieleftigen út dy tiid hiene in folle grutter ferskaat oan uterlike foarmen as har hjoeddeistige sibben. Sa hie ien Noardamerikaansk skaai, Titanotylopus, in skofthichte fan trochinoar 3½ m (tsjin 2 m foar moderne kamieleftigen), wylst der tagelyk ek skaaien wiene as Stenomylus, dy't sterk lieken op 'e moderne gazellen. Fierders wiene der ek in stikmannich tige lange, op sjiraffen lykjende kamieleftigen dy't har oanpast hiene oan it iten fan blêden fan hege beammen, lykas Aepycamelus en Oxydactylus. De oarspronklike kamieleftigen fan Noard-Amearika stoaren pas yn it frij resinte ferline út, likernôch 10.000 jier lyn.
Simmearysk
It Simmearysk, ek bekend as it Kimmearysk, wie de taal fan 'e Simmearjers of Kimmearjers, in folk dat yn 'e Aldheid, yn elts gefal fan 'e njoggende iuw f.Kr. ôf, op 'e Pontysk-Kaspyske Steppe yn súdlik Ruslân en de Oekraïne libbe. Dêrwei waarden se yn 'e achtste iuw f.Kr. ferdreaun troch de ekspânsje fan 'e Skyten. Party soene doe nei East-Jeropa flechte wêze, hoewol't dêr gjin oertsjûgjend argeologysk bewiis foar fûn is. Oaren stieken de Kaukasus oer en ferskynden yn 'e lêste desennia fan 'e achtste iuw f.Kr. yn Transkaukaazje en Anatoalje, dêr't se ynfallen diene yn Oerartû, Assyrje, Frygje en Lydje. Om 650 f.Kr. hinne behearsken se grutte dielen fan Lyts-Aazje en ferkearden se op it hichtepunt fan harren macht. Nei't se tusken 637 f.Kr. en 626 f.Kr. foargoed ferslein wiene troch Aljattes fan Lydje, wurde se net mear neamd yn histoaryske boarnen.
Oer de Simmearyske taal is net folle bekend, hoewol't dúdlik is dat it in Yndo-Jeropeeske taal west hawwe moat. By hokker Yndo-Jeropeeske taalgroep it Simmearysk yndield wurde moat, kin net fêststeld wurde omreden fan in tekoart oan gegevens. Hoewol't troch harren ierst bekende geografyske posysje in yndieling by de Iraanske talen (dêr't ek it Skytysk ta hearde) foar de hân liket te lizzen, wurdt op basis fan Aldgrykske histoaryske boarnen soms útgien fan in yndieling by de Trasyske of de Keltyske talen.
Der binne yn Aldgrykske teksten en Akkadysk-Assyryske ynskripsjes op klaaitabletten mar inkele Simmearyske eigennammen oerlevere.
Guon ûndersikers hawwe fierders besocht om ferskate toponimen mei in Simmearyske oarsprong yn ferbân te bringen. It meast opmerklik is yn dat ferbân de suggestje dat de namme Cimmerium yn 'e Turkske talen ferbastere waard ta Qırım, dêr't neitiid wer de namme fan it skiereilân de Krim út fuortkommen wêze soe.
Cimmerians
Baarch
De baarch (Latynske namme: Sus scrofa domesticus) is de domestisearre foarm fan it everswyn (al wurdt er inkeld ek wol beskôge as in aparte bistesoart: Sus domestica). It is in lid fan it skift fan 'e evenhoevigen en de famylje fan 'e bargen, dat fiif- oant seistûzen jier lyn foar it earst troch de minske as húsdier holden waard foar it fleis, al giet it tsjintwurdich ek wol troch foar selskipsdier. Yn Nederlân wurde hjoed de dei goed 20 miljoen bargen holden. Op 'e manear sa't dat tsjintwurdich om en ta giet, binne se tige fetber foar sykten as de bargepest. Yn 'e lear fan it joadendom en de islaam wurdt de baarch oantsjut as in ûnrein bist, en oanhingers fan dy godstsjinsten is it ferbean en yt bargefleis.