cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Downsizing
Plot
In jier letter tekenet Paul de skiedingspapierren. Hy wennet no yn Leisureland yn in lyts appartemintsje, mei't er it omreden fan 'e alimintaasje dy't er betelje moat net mear opbringe kin om yn 'e filla te wenjen dy't Audrey foar harren útsocht hie. Hy wurket yn in callcenter om't er syn fergunning as ergoterapeut nea oerset hie fan Nebraska nei Nij-Meksiko om't er net ferwachte hie dat er ea noch hoege soe te wurkjen. Paul hopet in nije leafde fûn te hawwen yn Kristen, in ferlytse allinnichsteande mem, mar hja makket it mei him út en beëiniget harren relaasje. Yrritearre oer alle leven dat by feestfierende buorlju wei komt, giet Paul dêrhinne om te kleien. Sa komt er yn 'e kunde mei de syn freonlike Servyske buorman Dušan Mirković, dy't in ferlytse playboy en swarthanneler is. Paul bliuwt as gast op it feest, drinkt tefolle alkohol en rekket út 'e tiid.
De oare moarns wurdt Paul wekker yn it romme appartemint fan Dušan, dêr't in hiel team ferlytse skjinmakkers delkomt om 'e rommel fan it feest op te rêden. Paul ken ien fan 'e skjinmaksters werom as Trần Ngọc Lan, in Fjetnameeske minskerjochte-aktiviste, dy't fan oerheidswegen finzenset en tsjin har wil minimalisearre is. Hja ûntsnapte mei in stikmannich oare ferlytse Fjetnamezen yn in tillefyzjedoaze nei de Feriene Steaten, mar ûnderweis rekken de oaren dea en Trần oerlibbe de reis mar kwealk en moast neitiid ien fan har skonken ûnder de knibbel ôfsette litte. Om't er mei syn kennis as ergoterapeut sjocht dat de skonkproteze har net goed past, biedt Paul oan om har dêrmei te helpen.
De trochpakkende Trần nimt Paul op sleeptou, wat hielendal syn bedoeling net wie, en bringt him nei in delsetting krekt bûten it eigentlike Leisureland, dêr't de earme ferlytse persoanen wenje yn in fjouwertal fan binnen omboude skuorkes foar minsken fan normale grutte, dy't foar harren hege flatgebouwen allyk binne. Om dêr te kommen geane se, hiel tapaslik, mei de (lytse) bus troch in ôffierputsje yn 'e ringmuorre fan Leisureland. De skuorke-flatgebouwen is wêr't de ferlytse skjinmakkers en it ferlytse tsjinstfolk wenje dy't it soargefrije libbentsje fan 'e ferlytse riken yn Leisureland mooglik meitsje. Paul hie nea tocht dat sokke mistannen ek yn 'e maatskippij fan ferlytse persoanen foarkamen, en hy is skokt troch de ûntdekking en de abominabele libbensomstannichheden yn wat winliken in sloppewyk is.
Yn har appartemint oankommen, lit Trần Paul besykje om in freondinne fan har te helpen, dy't op stjerren leit. Wannear't se him úteinlings oan har skonkproteze wurkje lit, fernielt er dy by fersin. It duorret moannen foar't se in nijenien krije kin, en oant dy tiid moat se har behelpe mei in houten poat. Om it goed te meitsjen, seit Paul ta dat er fergees foar har skjinmakbedriuw wurkje sil en har helpe sil by it ynsammeljen fan iten by de riken om yn 'e sloppewyk oan 'e earmen om te partsjen.
Histoarysk Sintrum Ljouwert
thumb|It HSL Ljouwert oan de Groeneweg It Histoarysk Sintrum Ljouwert (HSL) is it sintrum foar ynformaasje en aktiviteiten oer de skiednis fan Ljouwert en Ljouwerteradiel. It is yn 2001 ûntstien út it eardere Gemeenteargyf Ljouwert en is it âldste stedsargyf (sûnt 1838) fan Nederlân.
Yn it HSL wurde in hûndertmannich argiven bewarre fan de gemeenten Ljouwert en Ljouwerteradiel en fan partikuliere bedriuwen, persoanen, famyljes en ynstellings; in nijsgjirrige bibleteek en in mânske byldsamling. Dy byldsamling, de topografysk-histoaryske atlas, is de grutste yn iepenbier besit yn Noard-Nederlân. De samling bestiet foar it grutste part út foto's, mar ek út printen, tekeningen, kaarten en oar materiaal.
It HSL spilet in haadrol in de organisaasje fan ferskate jierlikse eveneminten dy't mei elkoar tûzenen besikers lûke, lykas Iepen Monumintedei, de Liwwadderdag en de Dei/Wike fan de Skiednis.
It tal besikers fan it HSL wûn tusken 2001 en 2005 oan fan 7.035 nei 8.647. It berik is lykwols frijwat grutter om't in soad aktiviteiten as gefolch fan de minne husfesting op oare lokaasjes yn de stêd plakfine moatte. Sûnt 2005 is it HSL ek ferantwurdlik foar it behear fan it gemeentlik keunstbesit. Yn 2007 ferhuze it HSL fan de Grutte Tsjerkestrjitte nei nijbou oan de râne fan de Prinsetún, Groeneweg 1. It HCL beheart sûnt 2005 ek it Pier Pander Museum (yn de Prinsetún) en de Pier Pandertimpel (yn de Noarderplantaazje), beide tichteby it nije gebou fan het HCL. Yn 2010 kaam ek de Aldehou ûnder it behear fan it.
Organisatoarysk is it HSL diel fan de sektor Ynformaasjebehear fan de Tsjinst Algemiene Saken fan de gemeente Ljouwert. De sektormanager is ek gemeente-argivaris.
Downsizing
Plot
As Dušan foar it ferstân kriget hoe't Paul himsels yn 'e swierrichheden brocht hat, fynt er dat hilarysk. Hy en syn maat Joris Konrad sille krekt op reis om in lading lúkse swarte keapwaar ôf te leverjen by de oarspronklike koloanje fan ferlytse persoanen yn Noarwegen, dat hy besiket Paul te helpen om ûnder syn ferplichtings út te kommen troch him út te nûgjen om mei. Unferwachts kundiget Trần lykwols oan dat sy dan ek mei giet, mei't se troch har bekendheid as minskerjochte-aktiviste in steande útnûging fan dr. Asbjørnsen hat om dêr ris del te kommen.
Yn in Noarske fjord komme Asbjørnsen en syn frou Anne-Hélène oan board fan 'e boat fan Dušan, dy't bestjoerd wurdt troch Konrad, in âld-seekaptein. Asbjørnsen fertelt dat krekt mei wissichheid fêststeld is dat de klimaatferoaring no net mear stoppe wurde kin troch it ûntsjinkearbere frijkommen fan metaanemisjes út 'e ûntteiende poalstreken. Fan gefolgen sil de minskheid binnen inkele generaasjes útstjerre. Paul freget oft minimalisearjen soks net ferhelpe kin, mar Asbjørnsen antwurdet dat de proseduere te let kommen is, mei't oant no ta mar 3% fan 'e wrâldbefolking derfoar keazen hat om him minimalisearje te litten. Dy nachts fine Paul en Trần inoar en bedriuwe de leafde.
De oare deis, as se oankomme by de oarspronklike koloanje, ûntdekke de reizgers dat Asbjørnsen in needplan yn wurking steld hat: hy en de oare ferlytse kolonisten binne fan doel en slút harrensels op yn in grutte, selsfoarsjennende klûs, djip ûnder de grûn, en harren ôfstammelingen sille pas oer 8.000 jier wer foar 't ljocht komme, as it miljeu oan it ierdoerflak himsels wer stabilisearre hawwe sil. Paul is ien en al opwining, mei't er fuort oannimt dat er op dit stuit op dit plak brocht wêze moat om't it syn lotsbestimming is om mei ûnder de grûn. Dušan en Konrad leauwe wol dat Asbjørnsen-en-dy de technyske kanten fan harren plan goed trochtocht hawwe, mar se binne tige skeptysk oer de fraach oft it minsklik aard it wol tastean sil om 8.000 jier mei in beheinde groep oare minsken opsletten te sitten. Se ornearje dat de kolonisten inoar útmoarde hawwe sille noch foar't de rest fan 'e minskheid útstoarn is. Boppedat fine se Asbjørnsen-en-dy wol sympatike minsken, mar lykje se wol wat op in sekte.
Paul freget Trần om mei him nei de ûndergrûnske klûs te gean, mar sy wegeret. Se seit dat dejingen dy't ferlet hawwe fan har help deselden binne dy't boppe de grûn bliuwe. Paul set syn sin lykwols troch en Trần bliuwt yn fertwifeling efter. Dušan seit tsjin har dat se net yn noed hoecht te sitten, want neat dat Paul docht, pakt út sa't it him foar eagen stiet. Hy hat der alle fertrouwen yn dat Paul him úteinlik betinke sil. Wylst de doar fan 'e klûs tichtgiet, betinkt Paul him yndie en op it lêste nipperke slagget er wer nei bûten ta, dêr't er Trần yn 'e earms falt. Werom yn Leisureland giet Paul troch mei it helpen fan Trần om 'e bewenners fan 'e sloppewyk by te stean, en beseft er mei fernuvering dat er yndie syn lotsbestimming fûn hat.
Opnamen
De opnamen foar Downsizing setten op 1 april 2016 útein. Der waard filme yn Markham, op 'e Universiteit fan Toronto Mississauga yn Mississauga en yn it Aga Khan Museum yn Toronto, allegearre yn 'e Kanadeeske provinsje Ontario. De binnendoarsênes waarden foar it meastepart filme yn 'e Pinewood Toronto Studios. Yn 'e Feriene Steaten waarden ferskate sênes opnommen yn Omaha (Nebraska) en yn Los Angeles (Kalifornje). De einsênes waarden filme op en by de Trollfjord yn noardlik Noarwegen.
Distribúsje
De distribúsje fan Downsizing waard fersoarge troch Paramount Pictures. De film waard foar it earst fertoand op 30 augustus 2017 op it Ynternasjonaal Filmfestival fan Feneesje, en hy wie letter dat jier ek te sjen op it Ynternasjonaal Filmfestival fan Toronto. Op 22 desimber 2017 gie Downsizing yn 'e Amerikaanske bioskopen yn premiêre. De film kaam op 6 maart 2018 beskikber as digitale download en waard op 20 maart fan dat jier útbrocht op dvd en blu-ray.
Untfangst
Fan 'e filmkritisy krige Downsizing mingde resinsjes. Todd McCarthy fan The Hollywood Reporter, dy't de film úteinlik it earste plak tapartsje soe op syn listke fan bêste films fan 2017, priizge Downsizing as "grut en prachtich". Hy hie fral lof foar de rezjy fan Alexander Payne en de aktearprestaasjes fan Damon, Waltz en Chau. Hy skreau: "[D]it is in tige minskleavjende film, dy't, lykas de bêste Hollywood-klassikers, oanfielt as folslein fan it momint sels en tagelyk tiidleas. It wie in riskante gok, mar ien dy't de kreätive jackpot wûn hat."
Yn 'e Britske krante The Guardian joech Xan Brooks 5 fan 5 stjerren oan wat er "Alexander Payne syn miniatuermasterwurk" neamde. Peter Travers fan it tydskrift Rolling Stone parte oan Downsizing 31/2 fan 4 stjerren ta. Hy skreau dat "Alexander Payne syn dystopyske science fiction-satire" troch "kjelmeitsjende aktearprestaasjes en special effects […] oerrint fan it genot fan it ûnferwachtse."
Oan 'e oare kant fan it spektrum fûn David Sims fan The Atlantic net folle oan Downsizing. Syn oardiel wie: "As Payne de ferminging fan sjenres ta in súkses meitsje kinnen hie, wie [de film] in masterwurk wurden. Spoiler (lytse letterkes net nedich): dat hat er net oprêden." Yn it blêd The New Yorker omskreau Richard Brody Downsizing as "trije films yn ien: in ridlikenien, in geweldigenien en in ferskriklikenien. Dy wurde feriene yn it neistribjen fan it grutte idee fan 'e film, mar it rikken nei in grut idee is no just it grutste swakke punt fan 'e film." Keith Uhlich fan Slant Magazine joech Downsizing mar 11/2 fan 4 stjerren. Hy skreau: "Payne […] liket te mienen dat er it iene of oare grutte statement makke. Dat je lynje ris rêstich efteroer en besauwe jin deroer hoe't er oan ien wei troch fierder besiket te rikken as syn earm lang is."
Op 'e webside Rotten Tomatoes, dy't resinsjes sammelet, hat Downsizing in midsmjittich goedkarringspersintaazje fan 47%, basearre op 301 ûnderskate resinsjes. De konsensuskrityk fan 'e webside, gearstald út al dy resinsjes, stelt: "[De film] bringt in talintearre cast gear en hat in stikmannich wierlik ynteressante ideeën. Foar beskate dielen fan it publyk is dat miskien genôch om 'e frustrearjende tekoartkommings fan it einprodukt te ferjaan." Op Metacritic, de wichtichste konkurrint fan Rotten Tomatoes, behellet Downsizing in goedkarringspersintaazje fan 63%, basearre op 48 resinsjes.
Opbringst
Downsizing brocht yn 'e bioskopen yn 'e Feriene Steaten en Kanada $24,4 miljoen op, en yn alle oare lannen en territoaria $30,6 miljoen. Wrâldwiid kaam de opbringst dêrmei út op $55,0 miljoen. Ofset tsjin it budget fan $68 miljoen betsjut dat in ferlies fan $13 miljoen, dêr't de marketingkosten noch by opteld wurde moatte.
Prizen
Downsizing wûn de Virtuoso Award fan it Ynternasjonaal Filmfestival fan Santa Barbara. Hong Chau waard foar har rol as Trần Ngọc Lan nominearre foar de Golden Globe, de Screen Actors Guild Award en de Critics' Choice Movie Award yn 'e kategory bêste byrol fan in aktrise. De film waard fierders nominearre foar de Saturn Award foar bêste fantasyfilm, de Satellite Award foar bêste artdirection en produksje-ûntwerp en de Gouden Liuw op it Ynternasjonaal Filmfestival fan Feneesje.
Himnusz
thumb|Blêdmuzyk fan Himnusz Himnusz is it folksliet fan Hongarije. De wurden binne fan Ferenc Kölcsey, en de muzyk is fan Ferenc Erkel. Himnusz is yn 1844 oannaam as folksliet. It liet hat acht fersen, mar as it ofsjeel brûkt wurdt, wurdt allinnich it earste fers sjongen.
Nei de earste rigel wurdt it liet ek faak oantsjut as Isten, áldd meg a magyart.
Tekst
Himnusz
Isten, áldd meg a magyart
Jó kedvvel, bőséggel,
Ha küzd ellenséggel;
Bal sors akit régen tép,
Roeien op de Olympyske Simmerspullen 1920
De Olympyske Simmerspullen 1920, ek wol de VIIe Olympiade neamd waarden yn 1920 yn Antwerpen, Belgje hâlden. It roeien hie plak yn it Kanaal van Willebroek.
Himnusz
Tekst
Megbűnhődte már e nép
A múltat s jövendőt!
Őseinket felhozád
Kárpát szent bércére,
Bendegúznak vére.
S merre zúgnak habjai
Dwersryd
De Dwersryd (Kollumerlânsk en offisjeel: Dwarsryd) is in feart yn de gemeente Kollumerlân. De Dwarsryd leit noardeast fan Kollum en rint fan Pompsterhoeke lâns De Terp nei de Sylster Ryd.
Douwe Mattheus Hoogeveen
Dr. Douwe Mattheus Hoogeveen (Stiens, 4 maart 1891 - De Bilt, 17 oktober 1976) wie klassikus en keunstkilder fan Stiens.
Hy wie de soan fan it skoalhaad M.B. Hoogeveen yn Stiens dy’t bekend waard troch de sels ûntwurpen lêsmetoade op basis fan it lêsplankje ('aap, noot, mies..'). Wie troud mei Neeltje Boelstra (1902-1983)). It span Hoogeveen-Boelstra wenne yn Haarlim. Ut de neilittenskip fan har âlden krigen se “de Botermijn”. Se ferpachten de pleats, mar de opkeamer waard troch it echtpear brûkt as fakânsjeferbliuw. Foar de meier waard doe in nije wenkeamer yn de pleats makke. Hoogeveen studearre klassike talen mar rjochte him letter mear op de skilderkeunst. In tal fan syn wurken is yn besit fan de Boelstra-Olivierstichting. De stichting hat as doel it stypjen fan aktiviteiten op it mêd fan kultuer en landbou yn de romste sin. By it ferlienen fan steun hawwe aktiviteiten yn Ljouwerteradiel en yn Stiens en Jelsum yn it bysûnder in pree. Mar de doelstellings litte ek steun oan aktiviteiten bûten Ljouwerteradiel en Fryslân ta.
Dwersryd
Ryd is in alde beneaming foar wetterrin.
De namme Dwarsryd jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Dwarsried.
Himnusz
Tekst
Tiszának, Dunának,
Árpád hős magzatjai
Felvirágozának.
Értünk Kunság mezein
Ért kalászt lengettél,
Tokaj szőlővesszein
Nektárt csepegtettél.
Zászlónk gyakran plántálád
Vad török sáncára,
S nyögte Mátyás bús hadát
Bécsnek büszke vára.
Hajh, de bűneink miatt
Gyúlt harag kebledben,
S elsújtád villámidat
Dörgő fellegedben,
Most rabló mongol nyilát
Zúgattad felettünk,
Majd töröktől rabigát
Vállainkra vettünk.
Hányszor zengett ajkain
Ozman vad népének
Vert hadunk csonthalmain
Győzedelmi ének!
Hányszor támadt tenfiad
Szép hazám, kebledre,
S lettél magzatod miatt
Magzatod hamvvedre!
Bújt az üldözött, s felé
Kard nyúlt barlangjában,
Szerte nézett s nem lelé
Honját e hazában,
Bércre hág és völgybe száll,
Bú s kétség mellette,
Vérözön lábainál,
S lángtenger fölette.
Vár állott, most kőhalom,
Halálhörgés, siralom
Zajlik már helyettek.
S ah, szabadság nem virul
A holtnak véréből,
Árvák hő szeméből!
Szánd meg Isten a magyart
Kit vészek hányának,
Nyújts feléje védő kart
Tengerén kínjának.
Hozz rá víg esztendőt,
Gemeenteargyf Ljouwert
It Gemeenteargyf Ljouwert is de eardere namme fan it Histoarysk Sintrum Ljouwert dat ûntstie yn 2001. Sjoch fierder by Histoarysk Sintrum Ljouwert
Njoggeneagen en sibben
De njoggeneagen en sibben (Latynske namme: Petromyzontida of Hyperoartia) foarmje in klasse fan it ûnderryk fan 'e echte dieren (Metazoa), de stamme fan 'e rêchstringdieren (Chordata), de ûnderstamme fan 'e wringedieren (Vertebrata) en de boppeklasse fan 'e kaakleaze fisken (Agnatha). Yn dizze groep wurdt it skift fan 'e njoggeneagen (Petromyzontiformes) gearbrocht mei ferskate besibbe fossile skaaien, te witten: Endeiolepis, Euphanerops en Jamoytius.
Dizze taksonomyske yndieling is omstriden. Party paleontologen pleatse de neamde fossile kaakleaze fisken noch yn 'e klasse Anaspida fan 'e skaalhûdigen (Ostracodermi), al wurdt dat wat langer wat mear beskôge as in keunstmjittige yndieling op grûn fan foarâlderlike skaaimerken. De yndieling fan 'e njoggeneagen en sibben mei de slymnjoggeneagen (Myxini) by de rûnmûnigen (Cyclostomata) is lykwols ek twifelich, mei't guon saakkundigen úthâlde dat de slymnjoggeneagen in folle primitivere foarm fan fisken fertsjintwurdigje. Resint DNA-ûndersyk liket de bân tusken de njoggeneagen en sibben en de slymnjoggeneagen lykwols te befêstigjen.
Dyksfeart (Seisbierrum)
De Dyksfeart is in feart yn de gemeente De Waadhoeke. De feart rint oan de binnekant fan de seedyk by de Waadsee tusken Harns en Koehoal.
De namme Dyksfeart jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Dijkvaart.
Frits van Turenhout
Frits van Turenhout (Amsterdam, 14 juny 1913 - Blarikum, 3 oktober 2004) wie in Nederlânsk programmamakker en sjonger.
Foar de oarloch kaam er yn tsjinst fan de Katolike Radio Omrop (KRO). Van Turenhout besette in soad funksjes, mar is fral bekend wurden as presintator fan de fuotbal- en toto-útslaggen. Hy waard ferneamd om de wize fan útsprekken fan de útslach '0-0' en hat dêroan syn bynamme te tankjen: Mister null-null.
Dwerswyk
De Dwerswyk is in feart yn de gemeente Achtkarspelen. De wyk rint súdlik fan Bûtenpost tusken de Miedsleat en de Bûtenpostmer Feart.
In Wyk is in sydkanaal fan in haadfeart, meast ornearre om turf en wetter út fean ôf te fieren.
Skyrinnen op de Paralympyske Winterspullen 1988
Manlju
{| width=60%
Gerulfingen
150px|thumb|right|wapenskyld fan de Gerulfingen De Gerulfingen, wie de famylje fan de earste greven fan (West-)Fryslân en Hollân. De nammejouwer wie Gerulf de Aldere († nei 839), dêr´t fan oannomd wurdt, dat er ôfstammet fan de Fryske kening Redbad († 719). De haadliny fan de famylje stoar út yn 1299. In sydliny wienen de greven fan Bentheim, dy't yn 1421 likegoed útstoar. De famylje stiet ek wol bekend as it Hollânske Hûs.
De Gerulfingen hawwe ien Roomsk-kening fuortbrocht: Willem II. Neffens de oerlevering soe der in tal sydstagen wêze fan dizze dynasty west hawwe fan bern, dy't net berne wienen binnen it houlik. Hja hearden dan ek net ta de haadstaach fan de famylje. Inkele foarbylden fan dizze famyljes dy't neamd wurde binne de Van Egmonds en de Van Wassenaars en de Jellema's. Neamd wurde as sydstaach fan de greeflike famylje kin lykwols ek in wize om jins reputaasje te fergrutsjen. Bastertbern waarden yn dy tiid noch net sa ôfkard as letter it gefal wurde soe. Hoewol't se net streekrjocht opfolgje koenen, koenen se wol brûkt wurde om famyljebelangen feilich te stellen.
Utsein Hollân hienen de Gerulfingen ek it bewâld oer Seelân en meitsje oanspraak op Mid Fryslân. Ferskate greven hawwe besocht Westerlauwersk Fryslân yn besit te krijen mar binne dêr lang om let net goed yn slagge.
Doe't de Gerulfingen útstoarnen waard It Hollânske Hûs opfolge troch de Henegouwse hearen fan it Hûs fan Avesnes.
Bentheim
In sydstaach fan de Gerulfingen wie eigener fan it greefskip Bentheim. It besit kaam yn de famylje troch it houlik fan de erfdochter Sophia van Rheineck mei greve Durk VI fan Hollân. Harren âldste soan Floaris III fan Hollân krige it greefskip Hollân, de jongere soan Otto it greefskip Bentheim. Dizze staach stoar ein 14e iuw út, wêrnei't Bentheim yn froulike line fererve.
Jierstyl
De jierstyl is de manear fan oanwizen fan it jierbegjin. Sa'n jierbegjin spilet in rol by datearring en by kontrakten en rinte neffens kalinderjier. Der hawwe ferskate jierstilen brûkt west, faak tagelyk. Sûnder de brûkte jierstyl te witten kin dêrtroch net sein wurde of 1 jannewaris 1500 foar of nei 31 desimber 1500 wie.
Om't no de nijjierstyl alom brûkt wurdt, wurde oare jierstylen faak omrekkene. Dêr't in boarne in jiertal neamt yn in oare jierstyl wurdt dat dan mei twa jiertallen oernaam, begelyks: Karel V * 24 febrewaris 1499/1500.
Nijjierstyl
De net botte dúdlike namme fan dizze styl tsjut oan dat hjirby it nije jier begjint mei Nijjier, dat wol sizze: de dei dêr't no Nijjier op falt - 1 jannewaris. Nei 31 desimber 1999 komt 1 jannewaris 2000. De nijjierstyl is hast oeral op de wrâld yn gebrûk, mar alle lannen hawwe dy op eigen inisjatyf en datum ynfierd.
Kryststyl
Yn de kryststyl begjint it jier, krekt as de jiertelling, mei de berte fan Jezus, dat wol sizze: op de dei dat dy berte fierd wurdt - 25 desimber. Nei 24 desimber 1099 komt 25 desimber 1100. It jier begjint hjirmei in wike earder as yn nijjierstyl. Dizze styl waard oant yn de 13e iuw yn Dútslân en Ingelân brûkt.
Boadskipstyl
Yn de boadskipstyl begjint it jier by it earste begjin fan Jezus, dat wol sizze Marije Boadskip - 25 maart, njoggen maand foar 25 desimber. Nei 24 maart 1399 komt 25 maart 1400. In probleem by dizze jierstyl is dat om't de Peaske gjin fêste dei hat, net alle jierren by dizze styl presys ien kear Peaske hawwe. Der binne twa ferzjes fan boadskipstyl:
Peaskestyl
Yn de peaskestyl begjint it jier by it wichtichste kristlike feest, Peaske. It krekte begjin fan it jier wie noch wat fariabel. It jier begjint yn de peaskestyl in pear moanne letter as by nijjiersstyl. Om't Peaske gjin fêste datum hat is in probleem fan dizze jierstyl dat in datum faaks yn it iene jier hielendal net foarkomt, en yn it oare jier twa kear. By sa'n dûbbelde datum waard by de earste nei Peaske taheake, en by de twadde foar Peaske. Dizze jierstyl hat brûkt west yn Frankryk, fan de 11e iuw oant 1563.
Maitiidstyl
Yn de maitiidstyl begjint it jier dêr't it al begûn foar de ynfiering fan de Juliaanske kalinder - 1 maart. Nie 28 febrewaris 1199 komt 1 maart 1200. Dizze styl waard brûkt yn Ruslân oant dat yn de 13e of 14e iuw oergong op hjerststyl. Yn Feneesje hat dizze styl offisjeel brûkt west oant 1997.
Hjerststyl
Yn de hjerststyl begjint it jier fjouwer maand earder as yn nijjierstyl. It jier begjint op 1 septimber. Nei 31 augustus 6999 komt 1 september 7000. De hjerststyl waard ûnder oaren brûkt yn Byzantium, dêr in skeppingsjiertelling brûkt waard. Ek waard dizze styl brûkt yn Ruslân, fan doe't de maitiidstyl opjûn waard oant it lân oergong op de Juliaanske kalinder.
Maaiestyl
Yn de maaiestyl begjint it jier op 1 maaie. De maaiestyl komt út de tiid foar de kristlike kalinders ienfierd waarden yn Noard-Jeropa. Dêrom komt dizze styl net foar as begjindatum fan kalinders. Al waard maaiestyl oant yn de 20e iuw brûkt foar it oangean fan kontrakten, wurkferbannen en houliken.
Oergong
De oergong fan de iene jierstyl op de oare is dêr't it datearring oangiet gjin probleem, al wurdt foar dúdlikens gauris in skoftke dûbeld datearre. Foar langrinnende kontrakten is it oanpassen fan de jierstyl in grutter probleem. Yn foarbyld hjirfan is Alde Maaie, as gefolch fan it fêsthâlden oan de maaiestyl yn it jierfeint-stelsel.
Kalinder
Der is somtiden wat betizing oer it ferskil yn kalinder en it ferskil yn jierstyl. Dat hinget gear mei twa foarfallen: De measte lannen yn de wrâld hawwe lykwols earder de nijjiersstyl ynfierd as de Gregoriaanske kalinder, en ek is dy jiersstyl noch in protte brûkt yn tiden en kriten dêr't de offisjele jierstyl oars wie.
Lita Grey
thumb|Lita Grey Lita Grey (berne as Lillita Louise MacMurray; Hollywood, 15 april 1908 - 29 desimber 1995) wie in Amerikaansk aktrise en de twadde frou fan Charlie Chaplin. Sy wie in dochter fan in Meksikaanske mem en in heit út in famylje fan Iersk komôf.
Persoanlik libben
Grey troude fjouwer kear. Fan har tolfde wurke hja foar de studio fan Charlie Chaplin yn Hollywood. Doe't se 16 jier wie, yn 1924, tocht hja dat Charlie Chaplin har swier makke hie; hy wie doe 35. Chaplin boaske har yn it ferhoalene yn Empalme, Meksiko om in skandaal en in rjochtssaak foar te kommen. Sy krigen twa bern, Charles Chaplin, Jr. (1925–1968) en Sydney Earle Chaplin (1926–2009).
It houlik wie fan begjin ôf oan gjin súkses. Chaplin soarge dat er at it heal koe net thús wie; hy wurke yn dy tiid hurd oan The Gold Rush (dêr't Grey de frouljus haadrol yn hawwe soe) en letter oan The Circus. It pear gie augustus 1927 út elkoar. Chaplin soe tal fan ferhâldings mei froulju hân hawwe en waard feroardiele ta it beteljen fan $600.000 oan har en nochris $100.000 it bern. Earder wie noch nea sa'n slompe jild easke by in skieding; in skieding dy't oars breed útmetten waard yn de media.
Letter boaske sy oan Henry Aguirre, dêrnei Arthur Day en doe Pat Longo (skieding folge juny 1966).
Yn de jierren 70 en 80 wurke hja as klerk by Robinson's Department Store yn Beverly Hills.
Sy skreau twa autobiografyen oar har libben mei Chaplin. My Life With Chaplin (1966) wie, sei hja sels, oerdreaun en foar in part optocht, mar de twadde, Wife of the Life of the Party (1995), soe it wiere ferhaal befetsje.
Grey waard troch Deborah Moore spile yn de 1992 film Chaplin, hoewol't de sêne mei Grey oars mar krapoan in minút duorre yn de einferzje fan de film.
Chaplin biograaf Joyce Milton wol hawwe dat it houlik Grey-Chaplin Vladimir Nabokov him mei ynspirearre ta it skriuwen fan Lolita.
Loadewyk II fan Beieren
thumb|right|250px|Loadewyk II Loadewyk Frederik Willem (Dútsk: Ludwig Friedrich Wilhelm) (25 augustus 1845 – 13 juny 1886), út it Hûs Wittelsbach (bynamme: de Mearkekening), wie fan 1864 oant 1886 kening fan Beieren.
Loadewyk waard al as 18-jierrige kening, doe't Maksimiliaan II yn 1864 ferstoar. De nije kening hie altiten al wat minskeskou en ûnlykwichtich west, mar meidat hy langer oan de macht wie, luts Loadewyk him hieltiten mear werom yn de Alpen, dêr't hy in tal hiel djoere mearkekastielen bouwe liet. It meast ferneamde kastiel, Neue Burg Hohenschwangau (better bekend as Neuschwanstein), waard pas nei syn dea foltôge en is no in tige populêre toeristyske attraksje.
Loadewyk wie fersein oan syn nicht Sofy, de suster fan keizerinne Elisabet fan Eastenryk ("Sisi"), mar neidat er de troudei al in pear kear útsteld hie, blies hy it houlik yn oktober 1867 úteinlik ôf. Reden dêrfoar wie syn homoseksuele aard.
Loadewyk ferdronk yn 1886 ûnder nuvere omstannichheden yn de Starnberger See, ek al wie er in goed swimmer. By dy mar, súdlik fan München, waard nei syn ferstjerren in lytse kapel boud. Alle jierren wurdt dêr op syn stjerdei in seremoanje hâlden ta syn neitins.
Syn bekendste kastielen:
thumb|left|275px|Slot Linderhof thumb|right|275px|Slot Herrenchiemsee thumb|left|275px|Slot Neuschwanstein
Gabon
Gabon, offisjeel de Gaboneeske Republyk, is in lân yn West-Afrika. De haadstêd is Libreville.
Lizzing
Gabon wurdt begrinzge troch:
Paul van Dijk (skriuwer)
Paul van Dijk (Warkum, 3 april 1981) is in Frysk berneboekskriuwer, dichter, tekener, muzikant, teatermakker en learaar Ingelsk. Hy skriuwt ferhalen, teaterstikken, makket yllustraasjes en muzyk foar teaterstikken.
Skriuwer
De ferhalen fan Paul van Dijk falle op troch de realistyske tema's (skieding, oergeunst) yn kombinaasje mei mearke-eftige eleminten. It docht bliken dat dy twa wrâlden hiel goed yn ien ferhaal passe.
Gabon
Lânskip
De langste rivier fan Gabon is de Ogooué.
Skiednis
Neidat de Portegezen yn de twadde helte fan 15e iuw de kust fan West-Afrika ûntdekt hienen, stiften Jeropeanen oan de kust hannelsposten foar grûnstoffen- en slavenhannel. Yn 1872 waard it gebiet fan it tsjintwurdige Gabon troch de Frânsken yn besit nommen. Gabon waard mei Kongo-Brazzaville, Sintraal-Afrikaanske Republyk en Tsjaad feriene ta de Frânske koloanje Frânsk Ekwatoriaal Afrika. Yn 1945 hearde it gebiet by de "Union Francaise" en yn 1960 waard it ûnôfhinklik. De nije grûnwet foarsjocht deryn dat om de fiif jier in nij parlemint keazen wurde kin en rjochtstreekse ferkiezings fan de presidint.
Paul van Dijk (skriuwer)
Skriuwer
Yn 2011 ferskynde by de Afûk yn Ljouwert syn earste berneboek: Renske wol stoer wêze! mei eigen yllustraasjes. It is in magysk ferhaal oer peste, freonskip en jaloezy. It ferhaal waard brûkt foar it Lyts Frysk Diktee yn Ljouwert.
Yn 2012 ferskynde De Kening fan Juster. In realistysk mearke oer Renske dy't it oan de stok krijt mei 'de Raveman'. Ek dit boek hat akwarellen fan de skriuwer sels.
Gabon
Befolking
Gabon wurdt troch in grut ferskaat oan folken (sa'n 40 groepen) bewenne. De grutste etnyske groep is de Fang, ek wol Pangwe neamd, dêr't om-ende-by in tredde fan de befolking ta heart. Oare grutte folken binne de Adouma, Eshira, Kota en de Okande. Ien persint fan de befolking (15.000 oant 20.000 minsken) heart ta de pygmeeën, de earste bewenners fan Gabon.
Religy
It meastepart fan de befolking, sirka 60% is kristen, dêr't 52% fan roomsk-katolyk en 8% protestantsk is. Mar 1% fan de befolking is moslim. It oare part, 39% hinget in tradisjonele natoerreligy oan.
Paul van Dijk (skriuwer)
Skriuwer
Yn 2014 hat Van Dijk it Aksjeboek foar bern skreaun: de Wûndertoeter fan Hindrik Bûter.
'Famke fan snie' is it poëzij-debút fan Van Dijk, foar dizze dichtbondel krige hy yn 2022 de Douwe Tammingapriis. Fan syn koarte ferhaal 'de Helm' waard yn 2019 in film makke.
'Omke Ule past op' ferksynt yn 2020. It earste printeboek fan Van Dijk mei eigen yllustraasjes. De yllustraasjes fan dit boek wurde tentoansteld yn De Afslag yn it Hearrenfean yn it ramt fan de eksposysje '6 Friese illustratoren'.
Muzyk
Paul is muzikaal aktyf op piano en fioele yn Skarl en it Brijbek Quintet en spile foarhinne yn De Beugelband. Hy makke filmmuzyk foar trije animaasjefilms foar it Jopie Huismanmuseum en foar de film 'De Helm' (2019). Sûnt 2000 wurket er mei oan teaterstikken fan Stichting de Paupers út Warkum. Van Dijk wûn mei de band Yldau Liet-2012.
Oersettings
Yn 2013 hat Van Dijk in mearkebondel oersetten fan it Ingelsk nei it Frysk.
Claes Jacobsz. Wits
'''Claes Jacobsz. Wits''' (Inkhuzen, 1599-1669) wie boargemaster yn Inkhuzen en dichter.
Cesar Zuiderwijk
Cornelis Johannes (Cesar) Zuiderwijk (De Haach, 18 july 1948) is in Nederlânsk drummer. Hy is bekend as de drummer fan de Golden Earring.
Karriêre
Op syn alfde begjint er mei gitaarspyljen. Nei twa jier stapt er oer op drums. Cesar Zuiderwijk wie drummer by de Haagske bluesband Livin' Blues doe't er yn 1970 frege waard om by de Golden Earring drummer Sieb Warner te ferfangen.
Yn 1985 iepene Zuiderwijk mei bassist Rinus Gerritsen in muzykwinkel yn De Haach. Yn datselde jier spilet Zuiderwijk tegearre mei jazzmuzikant Jasper van 't Hof yn it ienmalige gearwurkingsferbân Labyrinth. Julya Lo'ko wurdt oanlutsen as sjongeres fan dit projekt. Zuiderwijk is ek aktyf as dosint. Hy sjocht yn septimber 1992 in dream útkommen as er mei tûzen drummers op in driuwend ponton op de Maas yn Rotterdam musisearret en Radar Love útfiert.
Yn 2019 sette Cesar Zuiderwijk tegearre mei de Flaamske drummer Mario Goossens fan Triggerfinger útein mei it muzikale projekt Sloper. Yn 2020 brochten se de ep Sloper út.
Mei de Golden Earring hat Zuiderwijk njoggentjin studio-albums útbrocht en mei livin' Blues ien album.
Priveelibben
Zuiderwijk is twa kear troud en hat út syn earste houlik twa bern. Nei de skieding troude er yn 2010 wer. Yn 1985 komt Cesar yn it nijs as de plysje nei in ynbraak yn syn hûs op souder in pistoal fynt. Zuiderwijk soe dit jierren earder nei in Amerikaanske toernee meismokkele hawwe yn syn drumstel. Hy wurdt feroardiele ta in moanne finzenisstraf.
Diskografy
thumb|right|200px|Cesar Zuiderwijk yn 1971
Murnser Klif
thumb|250px|Murnser Klif thumb|left|250px|Murnser Klif thumb|250px|Murnser Klif It Murnser Klif is in yn de foarlêste iistiid, it Salien, optriuwde rêch fan balstienliem yn Gaasterlân besuden Murns (gemeente Gaasterlân-Sleat). It klif wie in natoerlike seewarring tsjin it wetter fan de Sudersee en hjoeddeis noch foar it wetter fan de Iselmar. De hichte is trochstrings 2,50 meter boppe NAP.
Sliep
thumb|Sliepende poppe Sliep is de perioade fan ynaktiviteit, wêrby't it lichem ta rêst komt. It ferlet om te sliepen wurdt, by minsken en bisten, regele troch it hormoan melatonine.
Sliepfazes
De sliep falt ûnder te ferdielen yn meardere sliepfazes, dêr't de remsliep (Rapid Eye Movement) de bekendste fan is. De yndieling fan de ferskillende sliepfazes wurdt makke op basis fan it elektro-ensefalogram (EEG) en it elektro-okulogram (EOG). It EEG jout de aktiviteit fan de harsens yn in grafyk wer wêrby't grutte, stadige útslaggen der op wize dat grutte groepen harsessellen tagelyk fjurje (syngroanisearre aktiviteit). Koarte en lytse útslaggen op it EEG wize dêrby op net-syngroane harsenaktiviteit. Oer it generaal lit it EEG in mear syngroane harsenaktiviteit sjen wannear't men yn rêst is en mear desyngroanisearre aktiviteit by ynspanning en konsintraasje. It EOG jout de aktiviteit fan de eachspieren wer, wêrby't sichtber is hoe faak de eagen bewogen wurde en yn hokker rjochting.
It globaalste ûnderskied dat makke wurdt tusken de ferskillende sliepfazes is de remsliep en de non-remsliep. Yn de non-remsliep lit it EEG stadige golfbewegings sjen mei frekwinsjes fan 4-13 Hz en meitsje de eagen stadich rôljende bewegingen. Ynsidinteel kinne koarte ôfwikings op it EEG optrede yn dizze sliepfaze, lykas hommelse, heechfrekwinte útslaggen, de saneamde sliepspoelen, en ekin inkle grutte útslach dy't K-compleksen neamd wurde. By de remsliep lit it EOG in soad bewegingsaktiviteit fan de eagen sjen en is op it EEG in tige desyngroanisearre harsenaktiviteit te sjen, wat ferrassend genôch oerienkomt mei it soarte EEG-aktiviteit fan wekkere, alarte of konsintrearre persoanen. Hjirom wurdt dizze sliepfaze ek wol paradoksale sliep neamd.
thumb|sliepfazes fan in trochsneed folwoeksene Binnen de non-remsliep wurde wer fjouwer ferskillende sliepfazes ûnderskieden middels de frekwinsjes fan de útslaggen op it EEG, wêrby't faze 1 non-remsliep mei de heechst frekwinte en faze 4 non-remsliep de leechst frekwinte EEG-weagen hat. Faze trije en fjouwer fan de non-remsliep wurde tegearre ek wol de slowwavesleep of djippe sliep neamd. Minsken dy't yn de non-remsliep wekker makke wurde, fernimme yn de measte gefallen net, of lichtsjes dreamd te hawwen, wylst minsken dy't yn de remslipe wekker makke wurde hast altiten oanjaan dat se dreamd hawwe
Teoryen oer it nut fan sliepen
Inkele teoryen oer it wêrom fan sliepen:
Sliepe en dei-nachtritme
De nucleus suprachiasmaticus, lizzend boppe it chiasma opticum, regulearret sliep middels ljochtynfal. By normale ljochtyntinsiteit wurdt der fia dizze harsenkearn minder melatonine ôfjûn en wurdt sliep remme. Dêrtroch hinget ús sliep-waakritme gear mei in dei-nachtritme. As dizze eksterne stimulus weifalt wurdt it normale slieppatroan ûntregele.
Frederick Law Olmsted
thumb|upright|Frederick Law Olmsted (Skildere troch [[John Singer Sargent, 1895) ]] Frederick Law Olmsted (Hartford (Konettikut), 25 april 1822 - Belmont (Massachusetts), 28 augustus 1903) wie in Amerikaanske lânskipsûntwerper, dy't beskôge wurdt as de grûnlizzer fan de lânskipsarsjitektuer yn Amearika.
Wurkpaad
Hy wie in soan fan de begoedige keapman John Olmsted, gie nei de Phillips Academy yn Massachusetts oant 1838, mar moast syn stúdzje oan de Yale University opjaan fanwege in fergiftiging troch poison-sumac dêr't syn sûnens swier ûnder te lijen hie. Hy wie seeman, sjoernalist en keapman ear't er him yn 1848 deljoech oan de súdkust fan Staten Island, op de grutte pleats Akerly Homestead.
Yn 1850 reizge er nei Ingelân en sjocht dêr it wurk fan lânskipsarsjitekt Joseph Paxtons, dy't er yn Walks and Talks of an American Farmer in England beskreaun hat. Dat smiet nije opdrachten op. Sa gie er yn 1852–57 fanwege de doe krekt oprjochte krante New York Daily Times nei it suden fan de Feriene Steaten en beskreau de slavernij dêre. Werom yn New York ûntwerpt er yn de mande mei Calvert Vaux it plan út foar it Central Park, dat syn namme klank joech en it begjin betsjutte fan syn karriêre as lânskipsarsjitekt.
Olmsted waard ferneamd troch it ûntwerpen fan in tal stedsparken yn Noard-Amearika, sa as Central Park en Prospect Park yn New York City, de Niagara Reservation yn Niagara Falls (New York), it Mount Royal Park in Montréal, en de Emerald Necklace rûnom it sintrum fan Boston. Teffens wienen de tunen om it Kapitoal yn Washington D.C. fan syn hân. Tusken 1857 en 1895 ûntwurpen Olmsted en syn learlingen ek de tunen en parken fan 355 skoallen en kolleezjes.
Syn soan Frederick Law Olmsted, Jr. slagge ek tige as lânskipsarsjitekt.
Idar-Oberstein
Idar-Oberstein is wat ynwennertal oanbelanget it grutste plak fan de lânkring en hat in sintrumfunksje foar de omkriten. Sûnt 2016 hat de stêd de namme Nationalparkstadt Idar-Oberstein oannommen. Alhoewol't de stêd gjin ûnderdiel foarmet fan it oangrinzgjende Nasjonaal Park Hunsrück-Hochwald, hat Idar-Oberstein him mei oan gemeenten dy't oan it park lizze wol ferplichte om it nasjonale park te ûnderstypjen en de ynfrastruktuer oan te bieden.
Stedsyndieling
Under de kearnstêd (ûntstien troch de gearfoeging fan de weryndieling yn 1933) falle de eardere plakken Algenrodt, Idar, Tiefenstein en Oberstein. De nije stedsdielen waarden mei de weryndieling fan 1969/1970 tafoege.
(Ynwennertal fan 30 juny 2020)
Ealstiennen
thumb|left|250px|Dútsk Ealstienmuseum, Idar-Oberstein Idar-Oberstein stiet bekend om syn ealstiensliperijen. Al yn de 14e iuw waard der agaat en ametist fûn. Yn dy tiid wie ametist ien fan de fiif belangrykste ealstienen, sadat der al gau in fonkelstienyndustry ûnstie. Neffens guon skiedkundigen geane dy aktiviteiten werom op de Romeinske tiid. De Nahe soarge foar wetterkrêft en sa wie der genôch grûnstof en enerzjy foar de sliperijen.
Doe't yn de 18e iuw de minen útbrûkt wiene, rekke de yndustry yn ferfal. By tafal fûnen Dútske immigranten in heale iuw letter yn Brazylje grutte foarrieden agaat en ametist en oan it begjin fan de 20e iuw wie de yndustry yn Idar-Oberstein grutter as ea.
Yn de winkelstrjitte binne in pear winkels dêr't ealstiennen ferkocht wurde. Ek de ealstiengongen fan de Steinkaulenberg, it Edelsteinmuseum en it Heimatmuseum binne foar leafhawwers fan ealstiennen in besite wurdich.
It besjen wurdich
thumb|260px|left|Hauptstrasse
Boppe de hûzen fan it stedsdiel Oberstein stiet yn de rotsen weidrukt de Felsenkirche. De tsjerke waard yn de jierren 1482-1484 boud en is allinne troch in tunnel te berikken. Yn de tsjerke stiet in midsiuwsk fleugelalter út 1400. Dêrnjonken besit de tsjerke in oargel efter in histoaryske oargelkas fan Stumm. Fierder besit de tsjerke in epitaaf foar de ridder Filips II fan Daun-Oberstein († 1432) en in rige 17e en 18e-iuwske Apostelskilderijen. thumb|260px|Kastiel Oberstein It kastiel fan de hearen fan Daun-Oberstein waard yn 1330 foar it earst neamd. De 15e iuw wie de rykste tiid foar it kastiel, mar yn 1855 baarnde it hielendal ôf. Nei 1980 waard it kastiel wer foar in part werboud troch de Burgenverein Schloss Oberstein.
Fan it yn 1150 boude kastiel Bosselstein binne tsjintwurdich allinne noch in toer en in pear muorredielen bewarre bleaun. It kastiel waard oant 1600 bewenne troch de hearen fan Stein en rekke dêrnei yn it neigean.
Wintersport
Westlik fan Idar-Oberstein leit de Erbeskopf, it heechste punt fan Rynlân-Palts. By genôch snie binne dêr twa skypistes en in rodelbaan iepen.
Zhou-dynasty
thumb|200px|right|De Tsjowbeskaving yn Sina De Zhou-dynasty of koartwei Zhou (周朝) (1046 f.Kr. - 256 f.Kr.) wie in iere Sineeske dynasty. Hy folge de Shang-dynasty op en gie foarôf oan de Qin-dynasty. Fan alle dynastyen hâlde dy fan de Zhou it langste stân, nammentlik 790 jier.
Louisa May Alcott
Alcott wie de dochter fan transendintalisten Amons Bronson Alcott en Abigail May Alcott (sosjaal wurker). Har heit stifte de Timpelskoalle. Sy hie trije susters: âlder as har wie Anna Pratt Alcott en twa jongere Elizabeth Sewall Alcott en May Alcott. Yn 1834 of 1835 ferfear de húshâlding nei Boston. Alcott har ûnderrjocht krige sy meast fan har heit, mar ek fan ferneamde skriuwers sa as Ralph Waldo Emerson, Nathaniel Hawthorne en Margaret Fuller, dy't freonen fan de famylje wienen. De húshâlding hie it lykwols net rom en Alcott moast fan jongs ôf oan wurkje om de húshâlding troch de tiid te helpen. Yn de jierren sechtich krige sy súkses mei de skriuwerij. Yn it begjin fan har karriêre brûkte sy it pseudonym A.M. Barnard; ûnder dy namme publisearre hja ferheftige leafdesromans.
Letter waard sy in abolisjoniste en feministe.
Wurk
Earst anonym útjûn
Stasjon Roermond
Stasjon Roermond (Rm) is in stasjon yn de Nederlânske stêd Roermond yn de provinsje Limburch. It stasjon is in standertstasjon fan de Steatsspoarwegen type SS fjirde klasse en is ien fan de fyftjin stasjons dy 't ea yn dizze klasse boud is. En ien fan de sân stasjons fan dit type dy't noch oanwêzich is.
Stasjon Roermond is in wichtich iepenbier ferfierknooppunt yn Midden-Limburch. Net allinnich passearje alle treinen nei Súd-Limboarch dit stasjon, it is ek it begjin - en einpunt fan in soad buslinen yn de regio. Mei goed 11.000 passazjiers deis (2017) is it nei Maastricht it drokste stasjon fan Limburch.
Gebou
200px|thumb|left|Stasjon Roermond om en de by 1900 200px|thumb|left|Stasjon Roermond yn 1977 It stasjonsgebou kaam yn 1862 ree, en waard iepene op 1 novimber 1865 foar treinreizgers doe't ek it spoar fan dit part fan de Steatsline E oanlein wie. Noch foar de iepening waard it gebou yn 1864 oan wjerskanten al útwreide mei in ekstra eingeboutsje. Nei de iepening fan de frachtspoarline Izeren Ryn, Yn 1881 kaam waard der in leech part foar de foargevel pleatst mei in plat dak. Ek kamen yn dat jier oan wjerskanten fan de eingebouwen lange sydfleugels. Letter kaam der noch in lytse útbou foar dat tsjinst die as yngong. Dat part is tsjintwurdich lykwols net mear oanwêzich en hat plakmakke foar in yngong mei skodoarren en koarte glêzen oerkaping.
Yn de tweintichste iuw waard it eilânperron oerkape en berikber fia in fuotgongerstunnel. De oanpassingen hawwe derfoar soarge dat it oarspronklike gebou wat ferskûle leit efter de ferbouwingen, wêrtroch't stasjon Roermond noch mar dreech te werkennen is as standerttype SS 4e klasse.
Dúndelle
right|200px|Dúndelle thumb|right|200px|Dúndelle Dúndelle is in ferwaarme iepenloftswimbad oan de Mjumster Wei by Bakkefean. It leit yn de bosken en hat ferskate baden, in glydbaan en in sinnefjild. It rekreaasjesintrum Dúndelle hat fierders in midgetgolfbaan, in doalhôf en in partysintrum.
Joseph Paxton
thumb|Joseph Paxton, 1860 Sir Joseph Paxton (Milton Bryant (Bedfordshire), 3 augustus 1803 – Sydenham, 8 juny 1865) wie in Britsk túnman en arsjitekt fan it Crystal Palace. Hy wie letter ek parlemintslid.
Hy ûntwurp it Crystal Palace yn Londen foar de earste wrâldtentoanstelling fan 1851 yn it Hyde Park. Yn it Crystal Palace liet Paxton de mooglikheden fan prefabrisearre bou-eleminten fan glês en metaal, dêr't fluch mei boud wurde koe, sjen.
Yn 1831 publisearre Paxton yn it moanneblêd 'The Horticultural Register' en yn 1834 yn it 'Magazine of Botany'. Dêrnei folge yn 1840 it bûsboekje Botanical Dictionary, The Flower Garden yn 1850 en de Calendar of Gardening Operations.
Petroanius Maksimus
thumb|300px|Solidus fan Petroanius Maksimus Petroanius Maksimus (likernôch 396 - 31 maaie 455) wie keizer fan it West-Romeinske Ryk fan 17 maart oant 22 maaie 455.
Skiednis
Petroanius Maksimus wie in ferneamd boarger fan Rome dêr't grutte achting foar wie by de minsken. Hy die in protte ambten, ûnder oaren as konsul en senator, syn lege ôfkomst wie lykwols net fan belang. Mar hy wie net bysûnder populêr by it Romeinske folk lykas generaal Aetius, de magister militum fan it Romeinske leger generaal dy't Attila de Hun ferslein hie. Derom besocht er (mei súkses) keizer Falentinianus III sa fier te krijen om Aetius te fermoardzjen.
Doe't Aetius dea wie, woe Maksimus in hegere posysje ha. Falentinianus wegere dêr oan mei te wurkjen. Petroanius Maksimus wie hjir bysûnder lilk oer, en guont sizze dat hy de persoan wie dy't opdracht joech om Falentinianus op 16 maart 455 te fermoardzjen. De folgjende dei grypte Maksimus de macht en waard keizer. Dêr koe er net lang fan profitearje. Eudoksia, de frou fan Falentinianus, dy't er twongen hie mei him te trouwen, frege de Fandalekening Geiserik om help. Op 22 maaie 455 foelen de Fandalen Rome yn en wylst hja de stêd plonderen waard Maksimus fermoarde troch syn eigen soldaten, doe't er besocht te flechtsjen.
Wopke de Vegt
Wopke de Vegt (1957) is in Nederlânske hurdrydcoach en is sûnt 2006 bûnskoach fan it KNSB, as opfolger fan Ab Krook. As bûnscoach bepaalt hy ûnder mear hokker hurdriders meidogge oan it reedrydûnderdiel ploegenefterfolging.
Wopke de Vegt is sûnt 1988 aktyf by it reedriden. By de Sanex-ploech (no TVM) wie hy tusken 1995 en 1999 de koach fan Rintje Ritsma. Yn 2001 soe De Vegt de nije koach wurde fan Marianne Timmer. Dizze nije ploech, Team Timmer, kaam troch it útbliuwen fan in sponsor nea fan de grûn.
Sawrey
Near Sawrey en Far Sawrey binne buordoarpen yn Kumbria, yn it Lake District tusken Hawkshead en de mar Windermere.
De doarpen binne ferneamd omdat sy ferbûn binne mei Beatrix Potter. Sy wenne op Hill Top Farm yn Near Sawrey. In tal plakken yn de doarpen brûkte sy yn har boeken, The Tale of Tom Kitten, The Fairy Caravan, The Tale of the Pie and the Patty-Pan en The Tale of Jemima Puddle-Duck.
De doarpen datearje fan teminsten de 14e iuw, doe't Near Sawrey 'Sourer' neamd waard, dat waard 'Narr Sawrey' tsjin 17e iuw (wilens sil doe Far Sawrey ûntstien wêze). Near Sawrey hat in pub en Far Sawrey hat de parish-tsjerke, in hotel, pub en in winkel, dêr't oant 2003 ek in postkantoar yn siet.
Der rinne fuotpaden tusken de fearboatsteiger en Beatrix Potter har hûs.
Reade glee
Fersprieding
De reade glee komt foar yn in grut part fan Europa. Yn Spanje, Portegal, Itaalje en op de Balkan is de fûgel it hiele jier rûn. Yn Frankryk, Midden- en East-Europa is it in trekfûgel.
Iten
De reade glee yt lytse sûchdieren, fûgels, ynsekten en wjirms, mar hy yt ek wol deade dieren, dy't bygelyks oanriden binne, of ôffal fan it stoart.
Fuortplanting
Yn de maityd begjint de reade glee mei syn baltsflecht; dêrby stoart er himsels fan grutte hichte op syn nêst. De reade glee hat syn nêst heech yn de beammen, meastentiids yn leafbosken, hy brûkt faak âlde nêsten fan krieën of mûzefalken. It wyfke leit 3 of 4 aaien dy't yn 32 dagen útbret wurde. De jongen bliuwe dêrnei noch sa'n 50 dagen op it nêst.
Irminsul
De Irminsul wie eartiids in wichtich hillichdom fan de Saksen, in Germaansk folk dat yn it noarden fan Dútslân wenne. Karel de Grutte ferneatige de Irminsul yn syn kriich tsjin de Saksen.