cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Buffalo soldiers
Skiednis
Fan 1866 oant de 1890-er jierren tsjinnen de buffalo soldiers op ferskate legerposten yn it Wylde Westen, dêr't hja dielnamen oan 'e Sû-Oarloggen, de Komantsje-Oarloggen, de Apache-Oarloggen en ferskate kampanjes tsjin 'e Sjajinnen. Yn 1892 makken buffalo soldiers fan 'e 9e Kavalery boppedat in ein oan 'e Prêrje-oarloch fan Johnson County, yn Wyoming. Letter wiene alle fjouwer rezjiminten behelle yn 'e Spaansk-Amerikaanske Oarloch (1898), wêrby't se op Kuba tsjinnen, en by de Filipynsk-Amerikaanske Oarloch (1899-1902), yn 'e Filipinen.
Teffens wiene de buffalo soldiers yn 1916 belutsen by de Meksikaansk-Amerikaanske Grinsoarloch, en yn 1918 focht de 10e Kavalery ûnder de Meksikaanske Strafekspedysje yn 'e Slach by Ambos Nogales. Datselde jiers namen buffalo soldiers ek diel oan 'e Slach by Bear Valley, yn súdlik Arizona, tsjin 'e Jaky, dat it alderlêste treffen út 'e Amerikaanske Yndiaanske oarloggen wie. De ynfantery fan 'e buffalo soldiers focht yn dyselde tiid yn Jeropa yn 'e Earste Wrâldoarloch.
Under de Twadde Wrâldoarloch wiene buffalo soldiers benammen belutsen by de striid tsjin Japan, yn it gebiet fan 'e Stille Oseaan. De lêste kear dat se ynset waarden, wie ûnder de Koreaanske Oarloch, foar't it lêste Afro-Amerikaanske rezjimint yn desimber 1951 opheft waard en de soldaten yntegrearre waarden yn mingde legerienheden. De lêste libbene buffalo soldier wie Mark Matthews, dy't op 6 septimber 2005 yn 'e hege âlderdom fan 111 jier kaam te ferstjerren en begroeven waard op it Nasjonaal Begraafplak Arlington.
Yslânske Literatuerpriis
De Yslânske Literatuerpriis (Yslânsk: Íslensku Bókmenntaverðlaunin) is in priis dy't ien kear jiers útrikt wurdt troch de Yslânske Utjouwersferiening, foar de bêste wurken op it mêd fan 'e literatuer fan it foargeande jier. Dizze priis waard yn 1989 ynsteld, doe't de feriening syn hûndertjierrich bestean fierde.
Der binne twa kategoryen: fiksje en wittenskiplike non-fiksje. Yn eltse kategory wurde oan it begjin fan desimber fiif boeken nominearre, dy't fanwegen de tiid fan it jier (yn ferbân mei de krystynkeap) in protte fergese publisiteit krije. In spesjaal seleksjekomitee dat beneamd wurdt troch de Utjouwersferiening makket dan út wa't de winners binne. Foar in folsleine list mei winners, sjoch op dizze side, op 'e Ingelske Wikipedy.
Celle (Landkreis)
Yn it wêst grinzget Celle oan de Heidekreis, yn it noardeasten oan Uelzen, yn it easten oan Gifhorn en yn it suden oan de Regio Hannover. De kringstêd is de stêd mei deselde namme, Celle. De lânkring Celle makket diel út fan it Lüneburgischer Landschaftsverband.
Grutste rivier is de Aller, dy't troch it súdlike diel fan de lânkring streamt.
Ipatjevhûs
thumb|280px|It Ipatjevhûs yn de jierren 1920 It Ipatjevhûs (Russysk: Дом Ипатьева) wie it hûs yn de Russyske stêd Jekaterineburch yn it Federaal distrikt Oeral, dêr't tsaar Nikolaas II en syn famylje en persoaniel finzen holden en letter fermoarde waarden. It stiennen hûs, dat yn it bêste diel fan de stêd stie oan it Himelfeartsplein net fier fan de Himelfearttsjerke, waard yn 1977 ôfbrutsen. Op it plak fan it Ipatjevhûs waard yn de jierren 2000-2003 ta oantinken fan de keninklike famylje de Tsjerke op it Bloed boud.
Skiednis
thumb|left|De keninklike famylje fan Ruslân thumb|280px|It Ipatjevhûs yn 1918 Op 27 april 1918 hieten de bolsjewiken de keapman Nikolai Nikolajewitsj Ipatjev syn hûs binnen twa dagen leech op te leverjen. Hy mocht ûnder yn de kelder in romte brûke om syn guod op te slaan. Dizze romte waard dêrnei fersegele en lei njonken de keamer dêr't trije moannen letter de keizerlike famylje mei harren persoaniel eksekutearre wurde soene. De bolsjewiken lieten it hûs mei in dûbele houten palisade fan fjouwer meter hichte omheine en op it dak waard in masinegewear opsteld.
Nei in treinreis fanút Tobolsk kamen op 30 april 1918 tsjaar Nikolaas II mei de frou en syn dochter Maria yn Jekaterineburch oan. Hja waarden nei it ôfleverjen fan in bewiis fan ûntfangst troch de fertsjintwurdiger fan de Oeral-sovjet yn iepen auto's nei it gebou dat de bolsjewiken omdoopt hiene ta "It hus mei it spesjale doel" brocht.
Krapoan in wike letter waard Jekaterineburch ûnder lieding fan de Tsjechyske generaal Radola Gajda fan it Westlike Wite Leger ynnommen. It hûs waard werom jûn oan de eigner, mar moast brûkt wurde foar ûndersyk troch de rjochter Ivan Serguéjev en letter Nikolaj Sokolov nei wat der krekt bart wie mei de keizerlike famylje. Nettsjinsteande dat koe Ipatjev trije keamers fan it hûs brûke.
De sloop fan it Ipatjevhûs
Alhoewol't yn 1974 it Ipatjev-hûs as in histoarysk monumint klassifisearre waard, naam Michail Sûslov, in lid fan it Politburo, in pear jier letter it beslút dat it Ipatjev-hûs sloopt wurde moast. De offisjele reden wie dat it hûs wike moast foar it ferbetterjen fan it ferkear yn dit diel fan de stêd, mar de wiere reden wie dat Moskou gjin ferlet hie fan in beafeartsplak foar de fermoarde keninklike famylje. It wie de earste presidint fan de Russyske Federaasje, Boris Jeltsyn, dy't doedestiids noch haad wie fan de regionale Kommunistyske Partij, dy't twongen waard om de opdracht út te fieren. Letter neamde Boris Jeltsyn de sloop in "barbaarske died"
Ta oantinken fan de moard op de keizerlike famylje fan Ruslân en har persoaniel waard yn de jierren 2000-2003, op it plak dêr't ea it Ipatjev-hûs stie, de monumintale Tsjerke op it Bloed boud.
Fermanje fan Middelburch
De Fermanje fan Middelburch is in tsjerkegebou út 1889 oan de Lange Noordstraat yn it histoaryske sinstrum fan de Siuwske haadstêd. De tsjerke is in ûntwerp fan de arsjitekt Klaas Stoffels, deselde arsjitekt dy't in pear jier earder de tekenings foar de Paleistsjerke yn De Haach makke. It eklektyske gebou draacht benammen skaaimerken fan de neorenêssânse.
Skiednis
Yn de twadde helte fan de 19e iuw woeks it tal leden fan de menistegemeente bot oan en moast der omsjoen wurde nei in grutter tsjerkegebou. Yn 1888 waard in hûs en in stik grûn oan de Lange Noordstraat oankocht. It hûs koe as pastory tsjinje en op de grûn koe it nije tsjerkegebou komme te stean. De âlde tsjerke oan de Hoogstraat 20 waard yn 1889 ferkocht oan it Leger des Heils en is tsjintwurdich in teäter.
Achter de nije tsjerke waard yn 1908 in gemeenteseal boud ûnder arsjitektuer fan A. van Dorst.
Ynterieur
Yn de grutte ramen sitte fleurige glês-yn-leadramen fan de firma Hawinkels út Swalmen. De oarspronklike tsjerkebanken binne noch oanwêzich, mar de stuollen dêrtusken binne nijmoadrich. Oan de eastlike kant stiet in grutte tribunepreekstoel.
Nienburg (Landkreis)
De lânkring Nienburg is in distrikt yn it Dútske bûnslân Nedersaksen.
Geografy
De lânkring grinzget mei de klok mei begjinnend fanút it wêst oan de lânkringen Diepholz, Verden en Heidekreis, oan de regio Hannover en oan de lânkring Schaumburg (allegear yn Nedersaksen) en oan de Noardryn-Westfaalske kring Minden-Lübbecke. De Wezer rint fanút it suden troch de lânkring noardlik nei Bremen.
Skiednis
By de weryndieling yn de provinsje Hannover fan 1 oktober 1932 waard de eardere kring Nienburg, de kring Stolzenau en de gemeenten Haßbergen en Anderten út de ophefte kring Hoya ta de foars gruttere lânkring Nienburg gearfoege.
Nei noch in pear feroarings yn 1974 krige de lânkring de hoeddeiske grinzen op 1 augustus 1977, doe't yn it ramt fan de weryndieling yn Nedersaksen tsien eastlike gemeenten fan de ophefte lânkring Grafschaft Hoya by de lânkring Nienburg yndield waarden.
Stêden en gemeenten
thumb|300px|left|Stêden en gemeenten fan de lânkring Nienburg
Hauken en sparwers
De hauken en sparwers libje meast yn of by wâlden oer de hiele wrâld, mei útsûndering fan Antarktika. Se binne betreklik lytse oant middelgrutte rôffûgels mei slanke romp, betreklik koarte en rûne wjukken en lange sturt. De wyfkes binne ornaris grutter as de mantsjes. De lytste sparwer, de Súdamerikaanske dwerchsparwer (Accipiter superciliosus) is sa’n 22 cm lang, sa grut as in lyster, en de grutste hauk is ‘ús’ (Noardlike) hauk fan sa’n 63 cm lang.
Taksonomy
De omfieming fan de ûnderfamylje fan de hauken en sparwers is noch in saak fan ûndersyk en diskusje. Neffens guon saakkundigen heart it skaai Harpagus by de ûnderfamylje fan de gleeën (Milvinae) en it skaai Kaupifalco by de mûzefalken (Buteoninae) en foarmje de skaaien Micronisus en Melierax in eigen ûnderfamylje fan de sjonghauken Melieracinae of Melieraxinae. Hjir wurde dizze fjouwer skaaien ta de hauken en sparwers rekkene.
De Kandelaar (Kollum)
Yn de folksmûle waard it ienfâldige tsjerkje fanwegen de lokaasje tichteby in printerij ek wol it tsjerkje by Banda neamd. Yn de tsjerke waard foar it lêst op 19 juny 2021 in tsjint fierd. Dêrnei waard de kânselbibel de tsjerke útdroegen.
Skiednis
Nei de doleânsje ûntstiene rûnom yn it lân ferienings fan herfoarme lidmaten, dy't har net ôfsnije litte woene fan de Nederlânsk Herfoarme Tsjerke, mar it tagelyk net iens wiene mei de frijsinnigens yn de Tsjerke. Sa ek yn Kollum en yn 1916 krigen de rjochtsinnige herfoarmen in eigen evangelist en in pear jier letter ek in eigen tsjerkje oan de Eskesstrjitte.
Doe't de âlde evangelist yn de jierren 1930 mei pensioen gyng, waard dy ferfongen troch in evangelist dy't troch guon as "te swier" beoardiele waard. Der kaam twaspjalt en in diel ferliet mei de evangelist de gemeente en kocht in boerepleats oan, dy't ôfbrutsen waard om fan de frijkommen stiennen in tsjerke te bouwen, dêr't foar likernôch 200 minsken plak is. It restearjende diel fan de gemeente foege har letter wer by de herfoarme gemeente.
Op 16 maaie 2008 ûndertekenen de herfoarme en grifformearde gemeente fan Kollum nei 116 jier skieding de fúzje ta ien protestanske gemeente. Ek de rjochtsinnige evangelisaasjeferiening gyng mei yn de fúzje. Binnen de ôfspraken falt dat de gemeente selsstannich funksjonearret en in eigen gebou en dûmny hâldt.
Yn de tsjerke waard yn juny 2021 foar it lêst in tsjinst holden. It gebou waard ferkocht oan in partikulier út Kollum.
Keunstriden op de Olympyske Winterspullen 1992
De Olympyske Winterspullen 1992, ek wol de XVIe Olympiade neamd, waarden yn 1992 hâlden yn it Frânske Tignes-Albertville fan 8 oant en mei 23 febrewaris It keunstriden wie yn de La halle de glace Olympique.
Medaljespegel
De top-5 fan lannen dy't by it keunstriden medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen fan 1992.
Robert Drews
Robert Drews (26 maart 1936) is in Amerikaansk skiedkundige dy't emearitus-heechlearaar Klassike Stúdzjes is oan 'e Vanderbilt Universiteit yn Nashville (Tennessee). Hy ûntfong syn bachelorgraad fan it Noardwestlik Kolleezje yn Orange City (Iowa), syn mastertitel fan 'e Universiteit fan Missoery yn Columbia (Missoery) en syn doktoraat fan 'e Johns Hopkins Universiteit yn Baltimore. Drews hat him spesjalisearre yn 'e skiednis fan 'e iere Aldheid fan it Midden-Easten en de dêroan foarôfgeande prehistoarje fan itselde gebiet, yn it bysûnder wat de ûntjouwing fan 'e oarlochfiering en fan religy oangiet.
Rapunzel (betsjuttingsside)
"Rapunzel" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:
Fokke Bleeker
Fokke Bleeker (Oentsjerk, 23 april 1899 - Waalsdorperflakte, 12 febrewaris 1942) wie in Nederlânsk fersetsstrider yn de Twadde Wrâldoarloch.
Al yn 1941 waard syn fersetsgroep ferret en opppakt troch de Dútsker. Bleeker sels waard op 5 july 1941 arrestearre en mei de oare haadfertochten oerbrocht nei de finzenis fan Skeveningen, it Oranjehotel. Bleeker waard 12 febrewaris 1942 op de Waalsdorperflakte fusillearre. Syn lichem waard nea weromfûn. Ynearsten waard tocht dat er anonym beïerdige wie op de Waalsdoarperflakte. Nei wiidweidich ûndersyk fan rapporten en gegevens fan it krematoarium Velzen moast wol konludearre wurde dat et nei syn ferstjerren fuortendaliks nei it krematoarium fan Velzen brocht is en dêr anonym kremearre is.
Nei de oarloch waard der yn Bussum in strjitte nei him ferneamd. Hy krige postúm it Fersetsbetinkingskrús.
Klaas Stoffels
Klaas Stoffels (Westsaan, 12 novimber 1857 - De Haach, 27 july 1921) wie in Nederlânske arsjitekt festige yn De Haach.
Stoffels boude meast yn in eklektyske styl mei neorenêssânse en neoromaanske ynfloeden.
Stoffels wie minnist en ûntwurp ferskate fermanjes, tsjerkegebouwen foar doperske gemeentes: It foargebou mei toer foar de tsjerke Het Lam van Aardenburg (yn Aardenburg. 1888, neorenêssânse) wie ek fan syn hân. Fierder ûntwurp er yn 1891 in nije kânsel foar de Grutte Fermanje yn Haarlim. en steatlike huzen oan it Haagske Sweelinckplein (1897), dêr't er in (twadde) priis foar krige. Stoffels wie teffens de ûntwerper fan de earste portykwenten yn De Haach, oan de Delftselaan (1901).
Herfoarme tsjerke (Kollumersweach)
De Herfoarme tsjerke is de tsjerke fan de Nederlânsk-herfoarme gemeente yn Kollumersweach. De tsjerke is in ryksmonumint.
Gemeente
Krekt as de grifformearde gemeente is de herfoarme gemeente fan Kollumersweach oansletten by de PKN. Alhoewol't der oan in hichte ta gearwurking is tusken beide gemeenten, foarmje de twa gemeenten noch aparte tsjerken yn de PKN.
Skiednis tsjerke
De herfoarme tsjerke fan Kollumersweach waard yn de 12e iuw as in romaansk bouwurk set. It âldste diel fan de tsjerke is de toer, it skip is krekt wat jonger. Yn de 15e iuw waarden it trijesidige koer en de gotyske ramen oanbrocht. De let-goatyske yngongen ûntstiene yn de 16e iuw. De súdlike yngong is tsjintwurdich tichtmitsele. Yn de nis binnen de spitsbôge fan it noardlike portaal stiet de tekst "Zie ik verkondig u grote blijdschap" út it evangeelje fan Lukas 2:10 te lêzen.
De 12e iuwske toer waard yn 1872 foar in part ôfbrutsen en wer opmitsele. In folgjende restauraasje wie yn 1960. Yn de toer hingje klokken út 1769 en 1948. De âldste klok waard troch Johan Christiaan Borchhard getten.
Ranald S. Mackenzie
Ranald S. Mackenzie (folút: Ranald Slidell Mackenzie; yn Westchester County (New York), 27 july 1840 – New York (stêd), 19 jannewaris 1889) wie in Amerikaansk militêr fan etnysk Skotsk komôf, dy't yn 'e Amerikaanske Boargeroarloch, de Komantsjekampanje, de Oarloch fan de Reade Rivier en de Grutte Sû-Oarloch fan 1876 focht. Yn 'e Boargeroarloch ferlear er ûnder it Belis fan Petersburg twa fingers fan syn rjochterhân, wat foar de Yndianen letter reden wie om him de namme 'Minne Hân' (Bad Hand) ta te partsjen. Mackenzie waard troch de generaal en lettere presidint Ulysses S. Grant ûnder de Boargeroarloch omskreaun as syn meast ûnthjittende ofsier.
Herfoarme tsjerke (Kollumersweach)
Skiednis tsjerke
Yn 2012 stie de tsjerke foar it lêst yn de steigers. De dakpannen waarden wer rjocht lein en dêr't it moast waarden de muorren op 'e nij foege. De steunbearen krigen in laaien ôfdekking. Om it minsken mei in beheining makliker te meitsjen, waard it paad nei de yngong fan de tsjerke skean omheech makke. Dêrby waard stoflike omskotten fûn fan inkelde iuwen âld, dy't earne oars op it hôf op 'e nij begroeven binne. Yn 2016 waard der grut ûnderhâld oan de toer ferjochte. De toer krige û.o. in nije solderflier, bliksembefeiliging en nije buorden foar de kloksgatten.
Ranald S. Mackenzie
Jonkheid en oplieding
Mackenzie waard yn 1840 berne yn Westchester County, yn 'e Amerikaanske steat New York, as de soan fan Alexander Slidell Mackenzie, in kommandeur by de Amerikaanske Marine, en dy syn frou Catherine Alexander Robinson. Hy wie de omkesizzer fan de diplomaat en politikus John Slidell en de âldere broer fan skout-by-nacht Morris Robinson Slidell Mackenzie en luitenant-op-see 1e klasse Alexander Slidell Mackenzie. Teffens wied er de pakesizzer fan 'e bankier John Slidell.
Herfoarme tsjerke (Kollumersweach)
Ynterieur
It skip wurdt tsjintwurdich ôfsletten troch in houten trapeziumfoarmich ferwulft út 1888, dat in flak houten plafond ferfong. Dat de tsjerke ea in stiennen ferwulft hie wurdt net útsletten.
Ranald S. Mackenzie
Jonkheid en oplieding
As opslûpen jonge studearre Mackenzie oan it Williams Kolleezje yn Williamstown. Neitiid akseptearre er in nominaasje foar in ofsiersoplieding oan de Amerikaanske Militêre Akademy te West Point, dêr't er yn 1862 as bêste kadet fan syn klasse ôfstudearre. Daliks neitiid naam er tsjinst yn it Noardlike Leger, om yn de Amerikaanske Boargeroarloch, dy't yn 1861 útbrutsen wie, tsjin de Súdlike Konfederearre Steaten fan Amearika te fjochtsjen.
Herfoarme tsjerke (Kollumersweach)
Ynterieur
De preekstoel en it doophek yn it koer fan de tsjerke datearje út de 19e iuw. Op de balustrade fan de kreake stiet de tekst: ''Ontvangt met zachtmoedigheid het woord dat u geplant wordt, hetwelk uwe zielen kan zalig maken (Jakobus 1:21). De nammen fan de predikanten fan ôf 1567 oant no binne op twa buorden te lêzen.
Oargel
De oargelfirma Bakker & Timmenga út Ljouwert boude yn 1904 it oargel boppe de preekstoel. It mechanyske sleeplage oargel hat njoggen registers mei in oanhongen pedaal.
Ranald S. Mackenzie
Tsjinst ûnder de Amerikaanske Boargeroarloch
Mackenzie waard mei de rang fan twadde luitenant tafoege oan it Korps Sjeny, en tsjinne oan it eastlike front yn Firginia, Marylân en Pennsylvania yn 'e Twadde Slach by Bull Run, de Slach by Antietam, de Slach by Gettysburg en de Oerlânske Kampanje. Under it Belis fan Petersburg rekke er yn 1864 syn wiisfinger en middelfinger fan 'e rjochterhân kwyt. Tsjin juny fan dat jier wied er fanwegen betoande moed op it slachfjild opklommen ta de rang fan luitenant-kolonel.
Herfoarme tsjerke (Kollumersweach)
Kloklûdershûske
It lytse hûske mei in reiten tek oan de Foarwei 120 (it saneamde Willem's hûske) wie foar lange tiid de wenning fan de kloklieder.
Ranald S. Mackenzie
Tsjinst ûnder de Amerikaanske Boargeroarloch
Hast in jier nei de ein fan 'e Boargeroarloch, op 15 jannewaris 1866, waard Mackenzie ûntslein út 'e frijwillige troepemacht, dy't doe stadichoan ôftanke waard. Twa dagen earder, op 13 jannewaris, waard er troch presidint Andrew Johnson noch befoardere ta generaal-majoar, in rang dy't mei weromwurkjende krêft fan 31 maart 1865 ôf jildich waard. Under de Boargeroarloch stie Mackenzie mank it sljochtwei soldatefolk bekend om syn hurde dissipline, en wied er sadwaande net tige populêr. Syn ûnderhearrigen parten him de bynamme fan Perpetual Punisher ("Ivige Bestraffer") ta. Nettsjinsteande dat stied er ûnder syn gelikensen en oerhearrigen yn heech oansjen fanwegen syn strategysk en taktysk ynsjoch.
Tsjinst ûnder de Yndiaanske oarloggen
Nei't er ôfswaaid wie út 'e frijwillige tsjinst kaam Mackenzie wer ta it reguliere Amerikaanske Leger te hearren. Dêrby waard er fanwegen it oerskot oan ofsieren dat him troch de ôfslanking fan it leger nei ôfrin fan 'e Boargeroarloch foardie, yn rang weromset nei kolonel. Yn 1867 waard er oansteld as kommandant fan it Amerikaanske 41e Ynfanteryrezjimint, dat letter omneamd waard ta it Amerikaanske 24e Ynfanteryrezjimint. Dat wie in rezjimint dat opmakke wie út frije swarten, de saneamde buffalo soldiers. In protte blanke ofsieren wegeren út rasistyske redens om lieding te jaan oan sokke rezjiminten, mar Mackenzie hie dêr gjin muoite mei.
Op 25 febrewaris 1871 krige Mackenzie it befel oer it Amerikaanske 4e Kavaleryrezjimint, dat doe legere wie yn Fort Richardson, yn noardlik Teksas. Mei dy ienheid naam er diel oan 'e Komantsjekampanje, in oarloch fan lege yntinsiteit tsjin 'e Komantsjen. Hy focht dêrby yn 'e Slach by Blanco Canyon en yn 'e Slach oan de Noardfoarke fan de Reade Rivier. Yn oktober 1871 rekke er foar de sânde kears yn syn militêre karriêre ferwûne, doe't er by in skermutseling troch in pylk yn syn skonk rekke waard. Letter late er fanút fan Fort Clark, yn westlik Teksas, in strafekspedysje tsjin 'e Apachen dy't fanút Meksiko operearren.
Kazuo Ozaki
(7 maart 1960) is in eardere Japansk fuotballer. Earder spile foar Urawa Reds, Arminia Bielefeld, St. Pauli, Düsseldorf en Verdy Kawasaki.
Ranald S. Mackenzie
Tsjinst ûnder de Yndiaanske oarloggen
Under de Oarloch fan de Reade Rivier (1874-1875) fersloech Mackenzie mei it 4e Kavaleryrezjimint yn 'e Slach by Palo Duro Canyon in Yndiaanske koälysje besteande út Komantsjen, Kajowa, Flakte-Apachen, Súdlike Sjajinnen en Súdlike Arapaho. Teffens naam er yn it neijier fan 1876 diel oan 'e Grutte Sû-Oarloch, wêrby't er yn noardlik Wyoming yn it Gefjocht fan Stomp Mês it doarp fan 'e Noardlike Sjajinnen fan 'e opperhaden Stomp Mês en Lytse Wolf ferwuostge en dyselden dêrmei twong om 'e striid op te jaan. Mei troch dy oerwinning waard er yn 1881 beneamd ta kommandant fan it legerdistrikt fan Nij-Meksiko. Yn 1882 waard er befoardere ta brigadegeneraal, en yn 1883 krige er it befel oer it legerdistrikt fan Teksas.
Ferstjerren
Mackenzie kocht dêrop in feepleats yn Teksas oan en ferloofde him mei de bedoeling om te trouwen. Ear't it dêr lykwols ta komme koe, begûn er him nuver te hâlden en te dragen, wat taskreaun waard oan in fal fan in kapwein yn Fort Sill, yn it Yndiaanske Territoarium (it lettere Oklahoma), wêrby't er ferwûne rekke wie oan 'e holle. Om't er symptomen fan geastlike ynstabiliteit fertoande, waard er op 24 maart 1884 út it Amerikaanske Leger ûntslein. Mackenzie waard neitiid fersoarge troch in suster fan sines, yn 'e Newyorkske borough Staten Island, dêr't er op 19 jannewaris 1889 yn 'e âldens fan 48 jier kaam te ferstjerren. Hy waard begroeven op it Nasjonaal Begraafplak fan West Point. Yn 1964 publisearre de Teksaanske skiedkundige Ernest Wallace oer Mackenzie de djipdollende biografy Ranald S. Mackenzie and the Texas Frontier.
De Weert (Meppel)
De Weert is in yn 1998 boude stellingmûne yn Meppel, Drinte.
Skiednis
De mûne stie eartiids op it doarpsgebiet fan Staphorst, werfan't in diel troch in weryndieling by de gemeente Meppel foege waard. De mûne De Weert waard oarspronklik boud yn 1807 oan de noardlike kant fan De Reest. It wie eartiids in iikmûne, dy't wurke foar de learloaierijen yn Meppel. Om de stiennen ûnderbou fan de mûne stiene trije skuorren, dy't brûkt waarden foar de opslach fan ikebast.
Troch't de fraach nei mealle ikebast ôfnaam en de stifting fan de Koöperative Lânboubank rekke de mûne in soad wurk kwyt. Yn't lêst waard der mei trije koppels stiennen wurke: in koppel foar it meallen fan nôt, in koppel foar it meallen fan feefoer en in koppel blauwe baststiennen. Yn 1937 stie de mûne stil; fanwegen de fersekerings- en ûnderhâldskosten waard besletten de mûne foar in grut part ôf te brekken. Ek de houten skuorren ferdwûnen en it iennige dat oerbleau wie de ûnderbou.
Weropbou
Yn in petear mei de doetiidske wethâlder die de Meppelder Henk Meijerink yn 1992 it útstel om de mûne wer op te bouwen. As oanset foar de bou foarme in âlde achtkant fan in grûnsiler út Hellendoarn, wêrfan't it restant yn 1994 ôfbrutsen waard. De ûnderbou wie yn 1996 foltôge en op 8 july 1998 sette mûnemakker Johannes Kooistra út Sleat it achtkant mei de nagelnije kape op de ûnderbou. Ek de skuorren binne wer om de mûne hinne boud. De mûne is hielendal mealfeardich oplevere.
De offisjele iepening fan de mûne fûn plak op 13 maaie 2000 op de nasjonale Mûnedei. Eigner is de stifting 'Molen De Weert'. De mûne wurdt beheard en ûnderholden troch frijwillige mounders.
Ljochtbeuk
De Ljochtbeuk (Latynsk: claristorium of clerestorium), is it heechste diel fan de muorre fan it middenskip fan in basilyk.
De ljochtbeuk is dat muorrediel fan in tsjerkegebou, dat boppe de dakken fan de sydskippen opriist en troch finsters trochbrutsen wurdt. De ljochtbeuk makket de ferlochting fan it middenskip troch deiljocht mooglik.
Grifformearde tsjerke (De Pomp)
Skiednis
De tsjerke waard yn 1866 foar de kristlik-grifformearde gemeente yn Kollum boud. Yn 1904 gyng de kristlik-grifformearde gemeente fan Kollum tegearre mei de dolearjende gemeente fan it doarp, dy't yn 1887 in grutte houten needtsjerke mei sânhûndert sitplakken boud hie.
Oant dy tiid moasten de Pompsters nei Kollum rinne foar de tsjinst, mar no't de kristlik-grifformearde tsjerke leech kaam te stean waard it gebou ôfbrutsen en wer opboud yn De Pomp. De Pomp bleau tsjerklik noch ûnder Kollum fallen, mar waard yn 1923 in selsstannige gemeente.
Yn 1924 folge de bou fan in pastorij njonken de tsjerke.
Oargel
It oargel fan de grifformearde tsjerke waard 1913 troch Bakker & Timmenga, mar kaam út de grifformearde tsjerke fan Wûns. It oargel waard yn 1976 yn gebrûk naam. It ynstrumint hat 9 registers ferdield oer ien manuaal en pedaal.
Katedraal fan Jehannes de Doper (Jekaterineburch)
De Jehannes de Doperkatedraal (Russysk: Иоанно-Предтеченский собор) is in otterdokske katedraal yn Jekaterineburch, Ruslân. De katedraal waard boud tusken 1846 en 1860 en bleau nei de Oktoberrevolúsje as iennige tsjerke fan Jekaterineburch it hiele Sovjet-tiidrek iepen.
Skiednis
De katedraal wie oarspronklik in gewoane tsjerke, dy't op in heuvel tichteby it tsjerkehôf boud waard. De stifting waard mooglik makke troch E.A. Telegin, in keapman út Jekaterineburch dy't it goed dwaan koe. Fuort nei de foltôging waard op 12 septimber 1860 de tsjerke troch de biskop fan Jekaterineburch plechtich konsekrearre. It belangrykste alter waard oan Jehannes de Doper, de foarrinner fan de Hear, wijd. Al mei in pear jier die bliken dat it gebou fierstente lyts wie foar de mienskip en al yn 1886 fûn der oan de noardlike en súdlike kant in útwreiding fan de tsjerke mei twa kapellen plak. Troch de lokaasje by it Ivanovo-tsjerkhôf, die de tsjerke njonken parochytsjerke ek tsjinst foar begraffenissen.
De tsjerke yn it Sovjet-tiidrek
thumb|left|200px Nei de revolúsje hie de tsjerke te meitsjen mei konfiskaasje fan weardefolle saken, mei arrestaasjes fan geastliken, mei ferfolging fan leauwenden en it oplizzen fan hege belêstings, mar de tsjerke sels bleau iepen ek al wiene der bytiden gjin prysters mear om de tsjinsten te lieden. Yn 1930 namen de bolsjewiken it beslút om de belangrykse otterdokske tsjerken fan de stêd op te blazen: de Epifanykatedraal en de Katerinakatedraal. De sitewaasje ferbettere nei de oanfal fan Dútslân op de Sovjet-Uny en yn it begjin fan 1942 ek troch't de hâlding fan de Sovjet-politisy foar de Tsjerke oer in bytsje feroare. De tsjerketsjinsten waarden wer op 'e nij fierd en nei syn frijlitting waard Varlaam (wrâldske namme: Konstantin Pikalov) de nije aartsbiskop fan Sverdlovsk, sa't Jekaterineburch sûnt 1924 hiet. De Jehannes de Dopertsjerke waard de biskopstsjerke fan it bisdom. Sjoen it feit dat de biskop fan Sverdlovsk ek de bisdommen fan Koergan en Tsjeljabinsk ûnder syn hoede hie wie de Jehannes de Dopertsjerke de belangrykste tsjerke fan de Oeral en boppedat de iennige iepen tsjerke fan Sverdlovsk, dat yn 1970 al mear as ien miljoen ynwenners hie. Lang bleau Varlaam net yn it amt want al yn augustus 1944 waard hy wer arrestearre en feroardiele ta seis jier yn 'e kampen. Hy stoar yn 1946, yn it kamp Nizjni Tagil. Nei de Twadde Wrâldkriich waard de ferfolging van de Tsjerke wat minder. Yn 1957 waarden by de tagong fan de tsjerke houten oanbouwsels tafoege, wêrmei't de kapasiteit om mear leauwenden plak te jaan mei 80 oant 100 tanaam. Yn itselde jier waard yn it lofter cellarium in romte foar begraffenissen en roubeklach ynrjochte en yn it rjochter cellarium in doopromte. De nije stream fan ferfolging ûnder Nikita Chrûsjtsjov yn de jierren 1960 hie fierder gjin konsekwinsjes foar de Jehannes de Doperkatedraal.
Nei de fal fan it kommunisme
De tsjerke mocht yn 1988 wer foar it earst de klokken liede. Yn 1991 waard in nije doopromte boud. Sûnt 2000 is de Trije-ienheidskatedraal de belangrykste tsjerke fan it bisdom Jekaterineburch en krige de Sint-Jan de Doper de status fan co-katedraal.
Op 17 april 2010 fereare patriarch Kirill de katedraal mei in besite.
Waadrock Festival
It Waadrock Festival (de namme ferwiist nei de gemeente De Waadhoeke) is in muzykfestival dat elts jier op in sneon yn 'e earste helte fan septimber organisearre wurdt yn it Fryske doarp Sint-Anne, op It Bilt. De earste edysje fan it evenemint wie yn 2017. Mei't it yn it sintrum fan it doarp holden wurdt, duorret it, om jûns gjin lûdsoerlêst foar de Sint-Ansters te feroarsaakjen, fan 14.00 oere middeis oant 20.00 oere jûns.
Op it Waadrock Festival wurdt de muzyk benammen fersoarge troch bands en muzikanten út It Bilt en omkriten. Yn 2018 wiene der optredens fan û.o. de JB&R Bluesband, Frost, Timber, BlackFire en Wieke Rocks.
SimmerTime 2018
SimmerTime 2018 wie in reizgjend muzykteäter dat yn 'e simmer fan 2018 ferskate plakken yn 'e Nederlânske provinsje Fryslân oandie, te witten It Hearrenfean yn july, en Frjentsjer en Dokkum yn septimber. It bestie út in twa oeren duorjend programma mei as ûnderwerp de skiednis en takomst fan Fryslân, en waard holden yn in grutte sirkustinte. Yn elts plak waard it programma trije jûnen efterinoar opfierd.
Tetsuo Sugamata
(29 novimber 1957) is in eardere Japansk fuotballer. Earder spile foar Hitachi.
Homokinetyske keppeling
thumb|[[3D-computergraphics|3d-model fan in homokinetyske keppeling. (animaasje)]] thumb|Homokinetyske keppeling mei 6 kûgels In homokinetyske keppeling of koartsein homokineet wurdt benammen brûkt as ûnderdiel fan in knikbere oandriuwas yn ûnder oare auto's.
"Homokinetysk" betsjut ‘in likense snelheid hawwend’ (yn dit gefal hoeksnelheid). De útgeande as fan de homokinetyske keppeling hat op elk momint deselfde hoeksnelheid as de yngeande as. Dit yn tsjinstelling ta de kardanyske keppeling, wêrby't by in konstante hoeksnelheid fan de yngeande as, de útgeande as in ôfwikseljend hegere en legere hoeksnelheid hat, wêrby't dizze fluktuaasjes grutter binne nei gelang de knikhoeke fan de keppeling grutter is.
De homokinetyske keppeling is yn 1928 útfûn troch Alfred Hans Rzeppa, dy't as yngenieur by Ford wurke. Dizze keppeling bestiet út in koai en in binnenbol, dy't beide gleuven hawwe wêryn't stielen kûgels bewege kinne. Der besteane lykwols ek oare konstruksjes, wêrfan guon as earder bekend wiene, lykas yn de destiidske DKW F1.
Homokinetyske keppelingen binne ûnmisber yn in foartsjiloandreaune auto. Se soargje defoar dat de tsjillen mei in lykmjittige hoeksnelheid oandreaun wurde, ek by in grutte stjoerútslach (± 50° is gjin probleem). As hjir in kardanyske keppeling brûkt west hawwe soe ( lykas eartiids by ûnder oare de Citroën Traction Avant en de earste útfierings fan de Citroën 2CV), soe by grutte stjoerrútslach (bygelyks by parkearbewegingen) de auto skokkerich ride.
By in eftertsjiloandreaune auto hoecht de kardanas mar in lytse knikhoeke te meitsjen troch de fearring fan de efteras. Meidat dizze knikhoeke lyts is, kin hjir folstien wurde mei in ienfâldiger kardanyske keppeling. Boppedat hat in kardanas meastal twa kardankeppelingen, sadat fan de hjirtroch trijedielige kardanas (it ferlingde fan) het earste en it tredde diel lykstrekich binne. Dit levert ek in lykmjitige oerbringing. Sommige eftertsjiloandreaune auto's hawwwe lykwols ek homokinetyske keppelingen yn de efterassen.
Yahiro Kazama
(16 oktober 1961) is in eardere Japansk fuotballer. Earder spile foar Bayer Leverkusen, Remscheid, Eintracht Braunschweig en Sanfrecce Hiroshima.
Jamanota
thumb|Kaart fan Arûba Mount Jamanota of Ceru Jamanota (188 m) is it heechste punt op it eilân Arûba en op alle plakken fan it eilân te sjen. Wylde geiten en ezels rinne frij op de berch. Fan de berchtop ôf, dy't in útstjoerantenne hat, is it hiele eilân te oersjen, bygelyks Frenchman's Pass oan de súdkust, dêr't de lânseigen yndianen harren eilân tsjin de Frânsen ferdigenen. It gebiet is fierders bekend om syn wylde parkiten.
Ekonomyske betsjutting
Fan de 1840er oant 1910er jierren wie de Jamanota ien fan de twa plakken op Arûba dêr't goud wûn waard, út minen. Om 1885 hinne waard de myn ferlitten, mar begjin 20e iuw waard fannijs begûn mei de goudwinning. It gouderts waard nei de smelterij yn Balashi brocht, dy't fan 1899 oant sa'n 1916 yn it wurk wie. Yn 1908 wie sa'n 700 kg goud yn de kontrei fûn.
Utopyske en dystopyske fiksje
Utopyske en dystopyske fiksje foarmje twa nau besibbe subsjenres fan science fiction, fantasy en horror of fan spekulative fiksje yn 'e bredere sin, dy't yngeane op tsjinstelde maatskiplike en politike ûntjouwings. Yn utopyske fiksje wurdt in ideäle maatskippij foarsteld, of alteast in maatskippij dy't stikken better is as de hjoeddeistige. Yn dystopyske fiksje, dat gauris mank giet mei apokalyptyske of post-apokalyptyske fiksje, wurdt krekt in maatskippij foarsteld dy't slim yn ferfal rekke is, of dy't alhielendal ynstoart is. It wurd 'utopysk' komt fan 'utopy', wêrmei't in ideäle mar net reälistyske sitewaasje oantsjut wurdt. Dy term komt wer fan 'e maatskippij fan it optochte lân Utopia yn it boek mei deselde namme fan 'e sechstjinde-iuwske Ingelske filosoof Thomas More. It wurd 'dystopysk' is dêr as tsjinstelling fan ôflaat.
Utopyske fiksje
It bekenste wurk fan utopyske fiksje is fansels it yn it Latyn skreaune boek Utopia, dat yn 1516 troch de Ingelske filosoof en politikus Thomas More publisearre waard. Yn it boek beskriuwt er op iroanyske wize in ideäle steat, dy't er de namme Utopia joech. Dy namme liket, perfoarst net tafallich, op 'e Grykske wurden outopos ("gjin plak" of "nearne") en eutopos ("goed plak"). It ludike aard fan Utopia kin ek ôflaat wurde út 'e namme fan 'e ferteller dy't More yn it twadde diel fan it wurk opfiert: Raphael Hythloday. De Grykske woartel fan 'Hythloday' suggerearje in etymology fan sokssawat as "ekspêr op it mêd fan ûnsin".
In earder en folle serieuzer wurk fan utopyske fiksje avant la lettre wie it boek Steat fan 'e Grykske wiisgear Plato, út omtrint 380 f.Kr. Dêryn beskreau dyselde syn fyzje fan in ideäle maatskippij mei in ideaal polityk systeem. Lettere foarbylden binne The History of Rasselas, Prince of Abissinia, fan Samuel Johnson, út 1759, en Erewhon, fan Samuel Butler, út 1872. De titel fan Erewhon is in anagram fan it Ingelske wurd nowhere ("nearne"). Lykas in grut diel fan 'e utopyske fiksje, kin dat wurk sjoen wurde as in satire. Butler ferwikselet bygelyks sykte en misdie, mei't yn Erewhon sykte bestraft, en misdie genêzen wurdt.
Feministyske utopyske fiksje
In modern subsjenre fan utopyske fiksje is feministyske utopyske fiksje, dy't yn 'e regel oerlapet mei feministyske science fiction. Yn sokke literatuer wurde de konsekwinsjes ferkend fan 'e ideeën dat geslacht òf in poer maatskiplik begryp is, òf in biologyske needsaak. Yn Golden Witchbreed, út 1984, fan Mary Gentle, wurdt jins geslacht bygelyks pas keazen as de folwoeksenens berikt wurdt, en hat jins geslacht boppedat gjin inkele ynfloed op jins maatskiplike rol. Yn The Marriages Between Zones Three, Four and Five, út 1980, fan Doris Lessing, foarmet jins geslacht in ynherint ûnderdiel fan jins persoanlikheid, sadat foar in súksesfolle relaasje in kompromis nedich is. Yn My Own Utopia, út 1961, fan Elisabeth Mann Borgese, besteane geslachtsferskillen wol, mar binne se ôfhinklik fan leeftyd: geslachtsleaze bern wurde folwoeksen as froulju, fan wa't in diel úteinlik man wurdt.
Utopyske maatskippijen mei mar ien sekse binne al hiel lang ien fan 'e wichtichste manearen om 'e gefolgen te ferkennen fan geslachtsferskillen en sosjale geslachtspatroanen. In oplossing foar geslachtsûnderdrukking fan froulju dy't gauris foarbykomt yn feministyske utopyske fiksje is om manlju hielendal út in maatskippij te ferwiderjen, troch isolearre froulike kultueren sjen te litten, lykas yn Herland (1915) fan Charlotte Perkins Gilman, of troch 'natuerliker' kultueren te beskriuwen dêr't manlju útstoarn of ferfongen binne, lykas yn it koarte ferhaal A Few Things I Know About Whileaway (1975) fan Joanna Russ, wêryn't "it giftige binêre geslacht" útstoarn is. Sokke inkeld froulike maatskippijen komme yn 'e spekulative fiksje yn 'e regel ta stân troch sykten dy't manlju útrûgje, wêrnei't se ferfongen wurde troch de ûntwikkeling fan technologyske of mystike metoaden dy't froulike partenogenetyske fuortplanting mooglik meitsje.
De dêrút resultearjende maatskippij wurdt troch feministyske auteurs faak as in utopy beskreaun, lykas yn The Female Man (1975) fan Joanna Russ, en The Holdfast Chronicles (1974-1999) fan Suzy McKee Charnas. De ynwenners fan sokke maatskippijen wurde yn 'e moderne literatuer ornaris as lesbysk beskreaun, mar yn âldere feministyske utopyske fiksje giet it almeast om folslein seksleaze maatskippijen, lykas yn Herland (1915), fan Charlotte Perkins Gilman. Oan 'e oare kant beskreau Lois McMaster Bujold yn har roman Ethan of Athos in homoseksuële utopy fan in wrâld sûnder froulju, dêr't alle bern (jonkjes) troch reagearbuisbefruchting oanset wurde en foldroegen wurde yn 'uterusreplikators'.
Dystopyske fiksje
Yn wurken fan dystopyske fiksje wurde maatskippijen ôfskildere mei bygelyks massale earmoede en/of ûnmeilydsume ûnderdrukking yn in plysjesteat, of dêr't de steat alhielendal ynstoart is, sadat der in maatskippij sûnder noarmen en wearden ûntstien is dêr't inkeld it rjocht fan 'e sterkste jildt. De measte auteurs fan sokke literatuer geane djipper yn op teminsten ien reden wêrom't it safier komme kinnen hat, en dêrby ferwize se faak op subtile of net sa subtile wize nei analoge swierrichheden yn 'e echte wrâld. Op dy wize wurdt dystopyske fiksje brûkt om nije perspektiven te bieden op problematyske maatskiplike en politike praktiken dy't oars sûnder fierdere diskusje akseptearre wurde kinne soene. In trúkje dat guon auteurs dêrby brûke, is om te bewearen dat harren dystopy in utopy is, en dan de lêzer sels ûntdekke te litten dat dat net wier is. Sa'n boek is Erewhon, fan Samuel Butler, wêryn't de siken bestraft wurde as wiene se kriminelen, wylst kriminelen yn sikehuzen opnommen wurde om se te genêzen, twa praktiken dy't troch de ynwenners fan Erewhon beskôge wurde as folslein natuerlik en rjochtfeardich.
Foar it beskriuwen fan maatskippijen yn dystopyske fiksje nimme auteurs gauris eleminten fan 'e hjoeddeistige echte maatskippij as útgongspunt om te tsjinjen as sosjale en politike warskôgings. Yn 'e Russysktalige roman My ("Wy"), fan Jevgeny Zamjatin, út 1921, wurdt bygelyks in post-apokalyptyske takomst foarsein, wêryn't de maatskippij folslein basearre is op logika en foarmjûn is nei meganyske systemen. It bekendste foarbyld fan dystopyske fiksje is lykwols it boek Nineteen Eighty-Four, fan George Orwell, út 1948. Dêryn beskreau er in steat dy't oanhâldend yn oarloch is, mei in befolking dy't ûnder in diktatuer suchtet sûnder it te beseffen en folslein behearske wurdt troch propaganda. Big Brother, dy't alles sjocht, en de deistige Twa Minuten fan Haat sette de toan foar in selssensuer dy't allestrochkringend is.
In oar bekend foarbyld fan dystopyske fiksje is de roman Brave New World, fan Aldous Huxley, út 1931. Dêryn wurdt in parody op in utopyske maatskippij yn it jier 2540 beskreaun, mei yndustriële en maatskiplike feroarings basearre op 'e ûntwikkelings út 'e 1920-er jierren. Yn it boek is der in yndustrieel súksesfolle wrâldsteat ûntstien mei in befolking dy't ferdield is yn fiif kasten, wylst eltsenien dy't sechstich jier wurdt, eutanasy kriget. Yn 'e roman A Clockwork Orange, út 1962, beskriuwt auteur Antony Burgess in takomstich Ingelân mei in subkultuer fan ekstreem jeugdgeweld en in oerheid dy't mient it rjocht te hawwen om 'e persoanlikheid fan boargers nei beleavjen oanpasse te meien. Yn The Handmaid's Tale, út 1985, fan Margaret Atwood, wurde de Feriene Steaten fan 'e takomst beskreaun as in totalitêre teokrasy dêr't froulju alle rjochten ûntnommen binne. Foarbylden fan dystopyske fiksje foar jongfolwoeksenen binne de romansearjes The Hunger Games, fan Suzanne Collins, en Divergent, fan Veronica Roth, dy't beide mei grut súkses ferfilme binne.
Ekotopyske fiksje
Wurken fan utopyske fiksje dy't te krijen hawwe mei ekology en miljeu wurde ek wol oantsjut as ekotopyske fiksje. Yn 2006 waard de term cli fi (útspr.: "klaai faai"; in wurdboarterij op 'e ôfkoarting sci fi foar science fiction) betocht foar fiksje mei klimaatferoaring as tema. Foarbylden fan ekotopyske fiksje binne Ecotopia, fan Ernest Callenbach, út 1975, en de Mars-trilogy (1992-1996) fan Kim Stanley Robinson. Dy lêste skreau ek de Three Californias Trilogy (1984-1990), wêryn't er foar Kalifornje in eko-utopy kontrastearre mei in eko-dystopy en in takomst dy't de midden tusken dy beiden hâldt.
Theo Deddens
thumb|right|240px| Theodor Deddens thumb|120px| Theo Deddens, (1934, Skäddel) is in Sealterfryske skriuwer. Hy skreau Sealterfryske stikken yn de regionale krante, de Münsterländische Tageszeitung (1977-1990). Hjoed de dei skriuwt er noch lytse stikken yn de General-Anzeiger. Hy skriuwt yn it Skäddeler dialekt fan it Sealterfrysk. Hy hat ek in grut Byldargyf fan Skäddel makke.
Literatuerpriis fan de Noardske Ried
De Literatuerpriis fan de Noardske Ried is in Skandinavyske priis dy't elts jier útrikt wurdt oan 'e skriuwer fan it as bêste beoardiele literêre wurk út ien fan 'e lidsteaten fan 'e Noardske Ried. Dat binne de Ålâneilannen, Denemark, de Fêreu-eilannen, Finlân, Grienlân, Iislân, Noarwegen en Sweden. Ek skriuwers út it Samyske taalgebiet kinne meitingje nei de priis. De Literatuerpriis fan de Noardske Ried waard yn 1962 ynsteld en datselde jiers foar it earst útrikt.
Yn oanmerking foar dizze priis komme romans, novelles, bondels koarte ferhalen, dichtbondels, toanielstikken en essay's, ynsafier't dy foar it earst útjûn binne yn 'e lêste fjouwer jier of, yn it gefal fan Deensk-, Noarsk- en Sweedsktalige literatuer, yn 'e lêste twa jier. Tegearre mei de Skandinavyske Priis fan de Sweedske Akademy is de Literatuerpriis fan de Noardske Ried ien fan 'e meast prestizjeuze prizen dy't Skandinavyske skriuwers winne kinne. Oan 'e Literatuerpriis fan 'e Noardske Ried is dêrnjonken in jildbedrach fan 35.000 Deenske kroanen ferbûn.
De winner wurdt elts jier útornearre troch in tsienkoppich beoardielingskomitee dat ynsteld is troch de Noardske Ried. Fan 'e leden komme twa elk út Denemark, Finlân, Iislân, Noarwegen en Sweden. Dêrby giet it ornaris om ekspêrs op it mêd fan 'e literatuer fan harren eigen lân en fan 'e buorlannen. As der wurken nominearre wurde fan 'e Ålâneilannen, de Fêreu-eilannen, Grienlân of út it Samyske taalgebiet, kinne der ekstra leden oan it komitee tafoege wurde dy't trochkrûpt binne yn 'e literatuer út it oangeande lytsere gebiet.
Oant en mei 2014 is de Literatuerpriis fan de Noardske Ried 54 kear útrikt (yn 1965 wie der in dield earste plak). Under de winners wiene 15 Sweden, 10 Noaren, 10 Denen, 9 Finnen, 7 Iislanners, 2 Fêreusters en 1 Samysktalige skriuwer. Foar in folsleine list mei winners, sjoch op dizze side, op 'e Ingelske Wikipedy.
Masafumi Yokoyama
(10 april 1956) is in eardere Japansk fuotballer. Earder spile foar Nippon Steel.
Julius van de Sande Bakhuyzen
thumb|250px|Van de Sande Bakhuyzen in zijn atelier (1903), foto van [[Sigmund Löw]] Julius Jacobus van de Sande Bakhuyzen (De Haach, 18 juny 1835 – dêre, 21 oktober 1925) wie in Nederlânsk skilder en etser.
Bell UH-1 Iroquois
De Bell UH-1 Iroquois is in mearsidige militêre helikopter mei de bynamme "Huey" – in ferbastere ôfkoarting fan Helicopter Utility – en dy't bekend waard fan de Fjetnamoarloch. It tastel is wrâldwiid brûkt by militêre operaasjes en tal fan oare doelen.
Julius van de Sande Bakhuyzen
Biografy
Van de Sande Bakhuyzen, lid fan de famylje Backhuijsen, wie in soan fan Hendrikus van de Sande Bakhuyzen (1795-1860) en Sophie Wilhelmina Kiehl (1804-1881). Julius krige, lykas ek syn suster Gerardine de earste teken- en skilderlessen fan syn heit, dy't keunstskilder wie. Hy studearre oan de Keunstakademy yn De Haach. Yn 1871 wûn die de grutte keninklik medalje op in útstalling yn Amsterdam, mei it wurk de Vijver in het Haagse bos. Fan 1875 ôf oan siet er de measte simmers yn Drinte, faak tegearre mei Gerardine. Van de Sande Bakhuyzen wurdt ta de Haachske Skoalle rekkene. Syn oeuvre bestiet fral út lânskippen.
Bell UH-1 Iroquois
Yn de rin fan jierren waarden twa ferzjes fan it tastel útbrocht; de 1 motorige modellen 204 en 205 en de 2 motorige modellen 212 en 412. Boppedat wiene der tsientallen farianten op de ferzje mei ien motor.
Julius van de Sande Bakhuyzen
Biografy
Van de Sande Bakhuyzen wie lid fan in tal keunstnersferienings, sa as Arti et Amicitiae yn Amsterdam en Pulchri Studio yn De Haach. Hy wie meioprjochter fan de etsclub fan de Pulchri Studio.
Bell UH-1 Iroquois
De Huey waard by de US Army ferfongen troch de UH-60 Black Hawk. It Amerikaanske Korps Mariniers (USMC) fleach der noch in tal jierren mei oant ek dêr de UH-60 oanskaft waard.
Fan 2004 ôf wurdt de Huey net mear brûkt troch de Amerikaanske striidkrêften. De nije UH-1Y 'Venom' tsjinnet fan 2008 ôf oan by it USMC.
Yn guon lannen wurdt it tastel noch militêr brûkt, mar hat hjoed-de-dei dochs meast sivile taken.
Ek yn Nederlân hat de Huey flein; fan 1962-1977 fleach de UH-1B by de Marine Loftfearttsjinst by de squadrons 1 en 7. Fan 1994 ôf binne trije yn Italië yn lisinsje makke Agusta Bell AB412SP’s (Huey II) yn gebrûk by de Keninklike Loftmacht foar it útfieren fan search and rescue-taken (SAR) fanôf de fleanbasis Ljouwert. Dy helikopters hawwe oars in rotor mei fjouwer blêden.
De Dútske lânmacht (Heeresflieger) fljocht noch mei de UH-1D en de loftmacht (Luftwaffe) brûkt him foar SAR-taken.
Spesifikaasjes
Technyske gegevens HU-1A Iroquois (Model 204) út Flight Magazin, 1960.
Bewapening
De Huey-typen koene standert bewapene wurde mei:
Dizze wapens koene troch de bemanning yn alle rjochtingen betsjinne wurde. De GAU17A koe troch de piloat betsjinne wurde, mar allinne nei foaren sjittend.
Anna Maria (pornografysk aktrise)
Anna Maria, echte namme ûnbekend (Tîrgu Mureş, 14 desimber 1974), is in rêstend Roemeensk neakenmodel en pornografysk aktrise fan etnysk Hongaarsk komôf. Hja hat ek wol wurke ûnder de artystenammen Annemarie, Annamaria, Jane Sphinx en Caroline.
Veliko Tarnovo
Veliko Tarnovo (Bulgaarsk: Велико Търново, Tarnovo) is in stêd yn it noarden fan Bulgarije en hat 73.984 ynwenners (2010). Veliko Tarnovo is it administratyf sintrum fan de oblast Veliko Tarnovo, in wichtich sintrum fan ûnderwiis en kultuer foar Noard-Bulgarije en ferneamd fanwegen syn arsjitektuer. De stêd leit oan de rivier de Jantra en wie de eardere haadstêd fan it Twadde Bulgaarske ryk.
Anna Maria (pornografysk aktrise)
Libben en karriêre
Anna Maria waard ein 1974 berne yn 'e Roemeenske stêd Tîrgu Mureş, yn Transsylvaanje, dy't in bolwurk is fan 'e grutte Hongaarske minderheid yn Roemeenje. Hja sette yn 1995 útein mei in karriêre yn 'e pornoyndustry, wêrby't hja neffens de Internet Adult Film Database (IAFD) yn totaal yn achttjin pornografyske films spile. Mei't dêr ferskate fideokompilaasjes tusken sieten, lei it wurklike oantal lykwols om 'e fyftjin hinne.