cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Johannes Althusius
Sûnt 1604 wie er stedssyndikus yn Emden. Althusius betanke foar professoraten yn Leien en Universiteit fan Frjentsjer. Yn de striid tusken lânhearen spile hy in grutte rol. As kalvinist fersette hy him tsjin gesachsmisbrûk en machtsmisbrûk fan de foarsten. Hy wie in ferdigener fan de Fryske Frijheid dy't it libben yn de Republyk mei oandacht folge.
Holle Grêft
De Holle Grêft is in wetter yn de gemeente Súdwest-Fryslân. De feart is de ferbining tusken de Easterbrêgesleat/Prinses Margrietkanaal en de Frijgerssleat/Langsturtepoel.
De namme Holle Grêft jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Hollegracht.
Hotse fan Donia
Hotse fan Donia wie grytman fan Hinnaarderadiel.
Hotse wie de tredde soan fan Tjerk Harinxma fan Donia en Auck fan Donia. Hy waard yn 1453 grytman fan Hinnaarderadiel, wenne yn Iens en hie in grut oandiel yn de Donia-oarloch. Mei syn bruorren Agge en Haring ferovere hy de stins fan Janke Douwma en die mei oan harren streuptochten. Hy skynt troud west te hawwen mei Aijl Juckema, mar hat gjin bern neilitten.
De Swel (Burdaard)
Skiednis
De oarspronklike mûne waard yn 1875 boud en waard neffens guon doe daliks mei selsswichting útrist. Standertwurken op it mêd fan mûnen skriuwe lykwols dat de Eva yn Uskwert yn 1891 as earste Nederlânske mûne in selsswichting krige. De mûne yn Burdaard (doe noch oantsjutten as Wânswert oan de Streek) waard neist in nôt- en pelmûne ek in seachmûne. Unyk is dat de mûne net sintraal yn de seagerij stiet, lykas bygelyks de Fram yn Woltersum. De romp fan in paltrokmole waard los njonken de mûne setten en wurdt troch in ekstra oerbringing út de mûne wei oandreaun.
De mûne baarnde yn 1972 ôf neidat de mûne al jierren stilstie. Nei in tige muoisum ferrinnend proses waard de achtkante boppekruier hielendal restaurearre en yn 1988 wer yn gebrûk nommen. As nôtmûne is de stellingmûne profesjoneel yn gebrûk, de seagerij wurdt geregeldwei troch frijwilligers in bedriuw steld. De mûne is no eigendom fan gemeente Noardeast-Fryslân. De hjoeddeiske kombinaasje fan funksjes is unyk, al hie de earder neamde noch besteande mûne fan Woltersum earder ek dizze kombinearre funksjes.
Lead (elemint)
thumb|Lead right|thumb|Atomêre-emisjeespektrometry fan lead right|thumb|''Readlead is in mingsel fan Pb(II)-okside en Pb(IV)-okside. Lead is in skiekundich elemint mei symboal Pb en atoomnûmer 82. It is in donkergriis haadgroepmetaal.
Untdekking
Lead wurdt sûnt 5000-4500 f.Kr. brûkt omdat it op in soad plakken yn de wrâld foarkomt en ienfâldich bewurke wurde kin. Algemisten tochten dat lead it âldste metaal wie en assosearren it mei de planeet Saturnus. Yn it Romeinske Ryk waarden leaden pipen brûkt om wetter te transportearen dy't yn guon gefallen 2000 jier letter noch altiten brûkt wurde.
Yn de jierren 1980-90 ûntstie it besef dat lead skealik is foar it miljeu mei as gefolch dat it gebrûk derfan oan bannen lein waard. Yn autobrânstoffen waaard lead ferfongen troch oare stoffen en leaden piipliedings waarden ferfongen troch piipliedingen yn keunststof, (fersinkt) stiel of koper.
It symboal fan lead Pb komt fan de Latynske namme Plumbum.
Lead is in swier metaal.
Tapassings
Sûnt it bekend wurden fan de skealikheid fan leqad foar it miljeu, is it gebrûk derfan sterk weromkrongen. Oant dy tiid wienen der in soad tapassings: Omdat lead goede beskerming biedt tsjin gammastrieling wurde leaden omskotten faak brûkt om radioaktive boarnen feilich te bewarjen.
Leecg-alfalead strielt net mear alfadieltsjes út as 0,02 alfadieltsjes per sm2 yn it oere. It is meastal âld lead of lead út bepaalde minen en tige weardefol foar de computerchipyndustry.
Opmerklike eigenskippen
Lead is in sêft, bûchsum en kneedber donker-blau-griis metaal dat by keamertemperatuer in minne gelieder fan elektrisiteit is. It is tige korroazjebestindich, sels tsjin konsintrearde oplossingen fan swervelsoer. Troch lead te legearjen mei antimoan of oare metalen kin it hurder makke wurde.
By 7,2 K wurdt lead in supergelieder.
Singel
In singel is in âlde namme foar in paad mei beammen. Om guon Fryske pleatsen lei earder in dûbele grêft mei dêrtusken twa rigen beammen mei in fuotpaad der tuskenyn. Tegearre foarme it de singel, dy't ek wol singelhout neamd waard.
In singel is ek in wei mei beammen nei in pleats ta. Yn De Wâlden wurde boskpaden en sânige fuotpaden ek wol singels neamd.
Lead (elemint)
Ferskining
Net-bûn lead is frij seldsum yn de ierdkoarste. Faak wurdt it oantroffen yn ertsen dy't neist lead ek sink, sulver en koper befetsje. It meast foarkommende leadhâldende mineraal is galena mei mear as 86% lead. Oare mineralen dy't as leadboarne brûkt wurde binne serussyt en anglesyt. In oare - hieltiten wichtiger wurdende - boarne fan lead is de recycling fan ôftanke leadhâldende materialen.
Isotopen
Op ierde komme trije stabile leadisotopen foar, ien radioaktive isotoop mei wol sa'n lange ferfaltiid dat it ek as stabyl beskôge wurde kin en in oantal radioaktive isotopen mei koartere ferfaltiden.
Toksikology en feilichheid
Langduorjende bleatstelling oan lead en leadferbinings kin harsenbeskeadigingen feroarsaakje en ta bygelyks deminsy liede. Lead-karbonaat waard yn farve brûkt mar ek as dekoraasje op behang. Skulfers mei lead-karbonaat hawwe in wat swiete smaak. Yn de njoggentjinde iuw kaam it faak foar dat lytse bern hjirop kôgen, foar in ûntwikkeljend brein is de mentale kea tige grut en bliuwend.
Om deselde redenen is it net mear tastien lead te brûken foar wetterliedings of om wetterliedings te soldearen. Mei moderne knel-fittingen binne alle ferbiningen te meitsjen.
Sjirk Frânses van der Burg
Sjirk Frânses van der Burg (Langsweagen, 21 novimber 1917 - Lippenhuzen, 7 juny 2008) wie bistedokter op De Lemmer en yn syn studintetiid in liedende figuer yn de Federaasje fan Fryske Studinteferienings. Yn 1943 naam er de foarstap ta it fersprieden fan it fersetsblêd Frysk en Frij, dat yn 1944 yn druk ferskynde. Frysk en Frij bestie as tydskrift] oant en mei 1997 en waard dêrnei fuortset as útjouwerij.
Yn de Twadde Wrâldoarloch wie er fan desimber 1942 ôf foarsitter fan 'e Federaasje fan Fryske Studinteferienings. Hy krewearre derfoar om de skieding mei alles wat Dútsk wie, skerp nei foaren te bringen.
Kneppelfreed
Van der Burg wie oanholden om't er op in dyk riden hie dy't ôfsletten wie troch it wetterskip. Hy hie dat dien om't er in haastgefal hân hie, dat hy liet it op in rjochtsaak oankomme. Op 17 oktober 1951 krige er in boete fan sân gûne, mar dêrmei wie de saak noch net klear. Van der Burg hie nammentlik wegere om Nederlânsk te praten en rjochter Wolthers hie wegere him te ferstean as er Frysk spruts.
Wolthers, dy't al jierren yn Fryslân wenne en it Frysk al ferstean koe, woe dochs fan de beklaagde dat er Nederlânsk prate en frege him at er as studearre man gjin Nederlânsk koe. Van der Burg gong troch yn it Frysk en fierde oan dat immen dy't yn Fryslân terjocht stie, syn eigen taal brûke meie moatte soe. Dêrop gong de rjochter derta oer de sitting op te skowen, om him derop te berieden, at der in tolk komme moast. De beklage waard oplein te wachtsjen oant dat berie plakfûn hie en dêrnei wer op 'e rjochtsitting te ferskinen.
Doe't de sitting wer iepene waard, waard oan 'e beklage meidield dat der gjin tolk komme koe - eat dat de rjochter yn 't foar ek wol witte kinnen hie. De rjochter moast it doe duldzje dat de beklage Frysk spruts, mar ûnderwilens liet er Van der Burg noch al witte: "Officieel versta ik u niet." Dat betsjutte dat Van der Burg yn 'e rjochtseal wol Frysk prate koe, mar dat wat er sei dan net opnommen waard yn it ferslach en dat der ek gjin rekken mei holden wurde soe by it fêststellen fan it fûnis.
It wie in fergelykbere saak as dy fan Wiebe van der Hoek en Jeen de Leeuw dy't ek wegeren Nederlânsk te praten yn de rjochtsseal wat wer de oanlieding wie ta it skriuwen fan kranteartikels fan Fedde Schurer en dêrmei de oanlieding ta Kneppelfreed.
Holle Rij
De Holle Rij (Biltsk en offisjeel: Holle Rij) is in wetter yn de gemeente De Waadhoeke. De feart rint bewesten Sint Jabik fan de Westerwei nei de noardliker lizzende Polder Saksenoard en rint út yn de Ouwe Faart.
Bosk (eilân)
thumb|250px|Kaart út 1692 mei Bosk (it noarden leit ûnder!) thumb|250px|Dútske kaart út 1820, Bosk yn 't easten: Plak wo ehedem die I. Bosch lag
Bosk (Bosch) is in earder eilân yn de Waadsee; it lei tusken Skiermûntseach en Rottumereach. Neffens âlde kaarten waard it oan de westkant fan Skiermûnteach skieden troch de geul De Lauwers en oan de eastkant fan Rottummereach troch De Schille.
Skiednis
Oant 1530 wie it eilân fan it kleaster fan Aduard, dêr wie ek in foarwurk op it eilân. Bosk ferdwûn by de Alderheljenfloed fan 1570 foar it meastepart yn see, sadat it net mear bewenne wurde koe. Tsientallen jierren letter waakste it eilân wer wat oan, mar yn 1717 waard Bosk ûnder de Krystfloed fan 1717 foar altyd ferswolge. Neffens guon boarnen soe it eilân in doarp hân hawwe, Korresân; oare boarnen wolle hawwe dat Cornsand ea in apart eilân west hat dat op seker stuit oan Bosk fêstrekke wie.
Skiermûntseach lei yn 1570 noch goed tsien kilometer bewesten Bosk, mar omdat Skiermûntseach stadichoan nei it easten opskode, leit it eastlik part fan it hjoeddeiske Skiermûnteach op it plak dêr't ea it westlik diel fan Bosk lei.
Undersyk
Yn 2006 waard der foar it earst wittenskiplik ûndersyk dien nei oerbliuwsels fan Bosk, mar der waard neat fûn. Yn novimber 2007 organisearre it Grinzer Museum in "ynbringjûn' op Skiermûntseach foar archeologyske fynsten dy't op it eilân dien wiene. Hoewol't der wol bysûndere fynsten ynbrocht waarden, smiet de jûn gjin nije eachpunten op it ferline fan Bosk op.
Maart 2008 fûnen ûndersikers 16e iuwske oerbliuwsels fan bewenning op Bosk ûnder de dunen fan East-Skiermûntseach. It telefyzjeprogramma Nova hie in dei letter noch omtinken foar de fynst.
Grûnradarbylden lieten ûnder de eastpunt fan Skiermûnteach, op in djipte fan 3 à 4 meter, fersteurings yn de boaiemopbou sjen dy't wize op in eilân op dat plak.
Hânbal op de Olympyske Simmerspullen 2012
200px|thumb|right|200px|It Olympyske Hânbal stadion fan Londen 2012
De Olympyske Simmerspullen 2012 fan de XXXe Olympiade waarden fan 27 july oant en mei 12 augustus 2012 hâlden yn Londen, de haadstêd fan Grut-Brittanje. Londen wie de earste stêd dy't foar de trêde kear de Spullen organisearje mocht. Earder hiene de Spullen fan 1908 en 1948 dêr ek plak. It hânbal waard hâlden yn de Basketball Arena.
It Ambyld
It Ambyld wie it meidielingeblêd fan it Frysk Boun om Utens. It wie bedoeld foar it kader fan it bûn en ferskynde fan 1954 - 1973.
Lost in Translation (film)
Lost in Translation is in Amerikaansk-Japansk romantysk komeedzjedrama út 2003 ûnder rezjy fan Sofia Coppola, mei yn 'e haadrollen Bill Murray en Scarlett Johansson. De titel betsjut "Ferlerngien by de Fertaling". It ferhaal folget de stadichoan yn 'e ferjitnis reitsjende Hollywood-filmstjer Bob Harris, dy't in midlifekrisis ûndergiet, by in besyk oan Japan, dêr't er foar grou jild in reklamespotsje opnimt. Bûten de opnamen om slacht de ferfeling ta, oant er yn 'e bar fan syn hotel de jonge Amerikaanske troude frou Charlotte moetet, mei wa't er it nachtlibben fan Tokio ferkent. De motiven fan 'e film binne ferfrjemding en diskonneksje tsjin 'e eftergrûn fan 'e kultuerskok dy't Amerikanen yn Japan belibje, en in atypyske ôfskildering fan romantyk. Lost in Translation waard foar it earst fertoand op it Filmfestival fan Telluride. De film krige tige positive resinsjes fan 'e filmkritisy en wûn in Oscar, trije Golden Globes, trije BAFTA's, in César du Cinéma, trije Satellite Awards en ferskate oare prizen. Ek yn 'e bioskopen wie Lost in Translation in grut súkses.
Plot
Bob Harris is in eardere Amerikaanske filmstjer dy't al lang oer it hichtepunt fan syn karriêre hinne is. Hoewol't er folle leaver earne op it toaniel stien hie, reizget er nei de Japanske haadstêd Tokio om dêr foar $2 miljoen in reklamespotsje op te nimmen foar Suntory, in Japansk merk whisky. Op syn bestimming arrivearre, ferbliuwt er yn it Park Hyatt Tokio, in tige lúks hotel yn 'e Tokiooske binnenstêd. Harris hat priveeproblemen yn 'e foarm fan in midlifekrisis en in 25-jierrich houlik dat yn syn foegen kreaket, mei dêropta oanhâldende sliepeleazens. Dat wurdt allegear noch oanboaze troch de kultuerskok en de taalkleau dêr't er yn Japan ûnder te lijen hat, en de folsleine ferfeling dy't him bûten syn wurkdei om treft.
Charlotte, in jonge frou dy't koartby ôfstudearre is oan 'e Universiteit fan Yale mei as haadfak filosofy, is in Amerikaanse dy't ek yn it Park Hyatt ferbliuwt. Hja is dêr mei har man John, mei wa't se no twa jier troud is. John is in fierd fotograaf, dy't lange dagen makket foar syn wurk, wylst Charlotte dan allinne efterbliuwt. Krekt as Harris ferfeelt se har alderferskuorrendst en liedt se oan sliepeleazens. Ek ûndergiet se in gefoel fan desoriïntaasje troch kultuerskok. It gebrek oan oandacht dat se fan John kriget, makket dat se harsels fragen begjint te stellen oer har houlik. Dêrnjonken is se ûnwis oer har takomst, mei't se as filosofe gjin inkeld útsjoch op in baan hat, sadat se gjin flau idee hat hoe't har libben der oer in pear jier útsjen sil. Sawol Harris as Charlotte sykje te neare nacht gauris de bar fan it hotel op om 'e tiid te ferdriuwen mei drinken en smoken.
Charlotte fettet ôfkear op foar de leechhollige Kelly, in Hollywood-aktrise dy't yn it Park Hyatt ferbliuwt om yn Japan in aksjefilm te promoatsjen. Hja hat kunde oan John, en dat se har oanhâldend loovjend útlit oer syn kwaliteiten as fotograaf stjit Charlotte noch mear ôf. Harris hat deselde reäksje op oerentûsjaste fans fan him, sawol Japanners as Amerikanen, dy't har oan him opkringe en fragen stelle wolle oer films dy't er yn it ferline makke hat.
Nei't se inoar ferskate kearen yn 'e hotelbar sjoen hawwe, begjinne Harris en Charlotte út en troch in praatsje te meitsjen. As John op in stuit foar syn wurk in stikmannich dagen op lokaasje oan 'e gong moat yn in oar part fan Japan, beslút Charlotte yn it hotel te bliuwen. Se nûget dy jûns Harris út om mei de stêd yn te gean, dêr't se ôfsprutsen hat mei in Japanske freon fan har en John, dy't bekend stiet as 'Charlie Brown' (in bynamme dy't er krigen hat om't er sa op it personaazje mei dy namme yn 'e strip Snoopy lykje soe). Charlotte en Harris foarmje in bân troch in oangename jûn mei karaoke yn it nachtlibben fan Tokio troch te bringen.
List fan planetoïden 27001-28000
Dit is in list fan planetoïden 27001-28000.
Lost in Translation (film)
Plot
De dagen dêrnei bringe se mear tiid tegearre troch, eat dêr't se allebeide nei begjinne út te sjen yn 'e dielen fan 'e dei dat se oare dingen dogge. Harren freonskip wurdt hechter. Op in nacht dat se net ien fan beiden sliepe kinne, diele se op platoanyske wize in bêd wylst se in djipdollend petear fiere oer Charlotte har ûnwissichheid oer de takomst, Harris syn houlik en it libben yn it algemien.
As Charlotte op 'e ien nei lêste dei fan Harris syn ferbliuw yn Japan in útstapke makket nei de hillige berch Fuji, dêr't se pas tige let fan weromkomt, sit Harris dy jûns allinne yn 'e hotelbar te drinken. Dêr jout de sjongster út 'e bar, in Amerikaanse, har by him. Nei't er dy jûns te djip yn it gleske sjoen hat, wurdt Harris de oare moarns wekker en ûntdekt er dat er mei it frommes op bêd rekke is en oerhoer bedreaun hat. Charlotte komt by syn hotelkeamer oan 'e doar om him út te nûgjen om mei har te iten, en heart yn 'e badkeamer de frou sjongen. Dat liedt ta spanning tusken harren by it iten, dat se al trochsette.
Dy jûns komme Harris en Charlotte inoar wer tsjin en fertelt er har dat er de oare deis op hûs oan sil. Se fermoedsoenje har mei-inoar, om't Charlotte beseft dat Harris eigen baas is, en dat er neat dien hat dêr't sy net yngeand oer neitocht hat. Se fertelle inoar dat se inoar misse sille en besykje foar de lêste kear tegearre de hotelbar. De oare moarns, as Harris it hotel ferlit, nimme hy en Charlotte oprjocht, mar koart en ûnbefredigjend ôfskie yn 'e lobby foar't er ôfset nei de lofthaven. As er yn in taksy by it hotel weiriidt, sjocht Harris Charlotte troch in drokke winkelstrjitte rinnen, lit de auto hohâlde en giet har efternei. Se krûpe inoar oan, hy flústeret har wat yn 't ear en se tútsje inoar hertstochtlik op 'e mûle, foar't se op 'e nij ôfskie nimme en Harris wer ynstapt om fuort.
Produksje
Fan it begjin ôf oan hie Coppola foar de rol fan Bob Harris de Amerikaanske komyk en akteur Bill Murray yn gedachten. Se besocht him mear as in jier lang safier te krijen dat er de rol oannimme soe, wêrby't se him ûnophâldlik bestookte mei tillefoantsjes en brieven. Hoewol't Murray op 't langelêst tajoech en tasei dat er de rol spylje soe, tekene er dêrta gjin kontrakt. Coppola joech in fjirdepart út fan 'e $4 miljoen dy't se foar har ûnôfhinklike film as budget gearskrabe hie, sûnder der wis fan te wêzen oft Murray wol opdaagjen kommen soe. Doe't dat wol it gefal bliek te wêzen, fielde se, nei eigen sizzen, grutte ferromming.
As produsinten wiene Ross Katz en Coppola sels by it projekt belutsen foar de filmstudio's American Zoetrope en Elemental Films. Har heit Francis Ford Coppola en Fred Roos fungearren as útfierende produsinten. De kamerarezjy wie yn 'e hannen fan Lance Acord. De opnamen foar Lost in Translation setten op 29 septimber 2002 útein op lokaasje yn it Park Hyatt Tokio en duorren 27 dagen. Coppola hold har datoangeande oan in strak skema en brûkte in sa lyts mooglike filmcrew en sa min mooglik ark en reau. Acord makke foar syn opnamen sa faak as mar mooglik wie, gebrûk fan beskikber ljocht ynstee fan keunstmjittige beljochting. Op in protte filmlokaasjes yn Tokio en oare dielen fan Japan waarden tafallige foarbygongers ynset as figuranten.
Distribúsje
De distribúsje fan Lost in Translation waard yn 'e Feriene Steaten en Kanada fersoarge troch Focus Features en yn Japan troch Tohokushinsha Film. Focus Features die war en hâldt de marketingkosten sa leech mooglik. De film waard foar it earst fertoand op 29 augustus 2003 op it Filmfestival fan Telluride yn Colorado. Lost in Translation wie twa dagen letter ek te sjen op it Ynternasjonaal Filmfestival fan Feneesje en op 5 septimber op it Ynternasjonaal Filmfestival fan Toronto, foar't de film op 12 septimber 2003 yn 'e Amerikaanske bioskopen iepene. Yn Japan kaam er pas op 17 april 2004 yn 'e bioskoop. It byhearrende soundtrackalbum ferskynde op 9 septimber 2003 by platemaatskippij Emperor Norton Records. Lost in Translation kaam op 3 febrewaris 2004 út op dvd en op 7 desimber 2010 ek op blu-ray.
Untfangst
Fan 'e filmkritisy krige Lost in Translation oer it algemien tige positive resinsjes. Lisa Schwarzbaum fan it tydskrift Entertainment Weekly hie benammen lof foar it aktearjen fan Bil Murray, dat se in Oscar wurdich fûn. Yn 'e Los Angeles Times priizge Kenneth Turan fral de rezjy fan Sofia Coppola, dy't neffens him in "ta folle waaksdom kommen talint" markearre. De rol fan Scarlett Johansson as Charlotte waard troch in protte kritisy beskôge as in trochbraakrol.
Op 'e webside Rotten Tomatoes, dy't resinsjes sammelet, hat Lost in Translation in tige heech goedkarringspersintaazje fan 95%, basearre op 233 ûnderskate resinsjes. De konsensuskrityk fan 'e webside, gearstald út al dy resinsjes, stelt: Mei't se op effektive wize humor yn lykwicht hâldt mei subtile oandwaanlikens, makket Sofia Coppola in oangripend, melankelyk ferhaal dat tsjinnet as presintaasje fan [it talint fan] Bill Murray sawol as [dat fan] Scarlett Johansson." Op Metacritic, de wichtichste konkurrint fan Rotten Tomatoes, behellet Lost in Translation in goedkarringspersintaazje fan 89%, basearre op 44 resinsjes.
Opbringst
Lost in Translation brocht yn 'e bioskopen yn 'e Feriene Steaten en Kanada $44,6 miljoen op, en yn alle oare lannen en territoaria $74,1 miljoen. Wrâldwiid kaam de opbringst dêrmei út op $118,7 miljoen. Ofset tsjin it budget fan $4 miljoen betsjut dat in winst fan $114,7 miljoen, hoewol't dêr de marketingkosten noch wol ôf moatte.
Prizen
Yn 2004 waard Lost in Translation nominearre foar fjouwer Oscars, wêrûnder de prizen yn 'e kategoryen bêste film, bêste regisseur (Sofia Coppola) en bêste akteur (Bill Murray). De film wûn de Oscar foar bêste orizjinele senario (Coppola). Datselde jiers waard Lost in Translation ek nominearre foar fiif Golden Globes, wêrûnder yn 'e kategoryen bêste regisseur en bêste aktrise yn in musical of komeedzjefilm (Scarlett Johansson). De film wûn trije Golden Globes, foar bêste film (musical of komeedzje), bêste akteur (Murray) en bêste senario.
Yn it bûtenlân waard Lost in Translation by BAFTA's, de wichtichste Britske filmprizen, nominearre yn acht kategoryen en wûn trije prizen, foar bêste akteur (Murray), bêste aktrise (Johansson) en bêste filmmontaazje (Sarah Flack). De film wûn om utens ek de Frânske César du Cinéma foar bêste bûtenlânske film, de Dútske Deutscher Filmpreis foar bêste bûtenlânske film, de Russyske Gouden Earn foar bêste film yn in bûtenlânske taal, de priis foar bêste film op it Ynternasjonaal Filmfestival fan São Paulo, en de Gouden Kinnaree fan it Ynternasjonaal Filmfestival fan Bangkok. Ek waard de film nominearre foar de Australyske AFI Award foar bêste bûtenlânske film en de Sweedske Guldbagge foar bêste bûtenlânske film.
By de Satellite Awards waard Lost in Translation nominearre yn fiif kategoryen en wûn de film de prizen foar bêste film (musical of komeedzje), bêste akteur (Murray) en bêste orizjinele senario. Lost in Translation wûn fierders fjouwer Independent Spirit Awards foar bêste film, bêste regisseur, bêste akteur en bêste senario. De film waard ek nominearre foar fiif Critics' Choice Awards, twa MTV Movie Awards en in Screen Actors Guild Award. Scarlett Johansson wûn de prizen foar opkommende stjer op it Ynternasjonaal Filmfestival fan Palm Springs en foar bêste aktrise op it Ynternasjonaal Filmfestival fan Feneesje.
Kontroverse
Der ûntstie om Lost in Translation in lytse kontroverse om't guon resinsinten en sjoggers beskate dielen fan 'e film opfetten as rasistysk foar Japanners of Aziaten yn it algemien oer. Sa riddenearre filmmakker E. Koohan Paik dat de komyske aspekten fan Lost in Translation folslein fuortkamen út it nuvere oars-wêzen fan 'e Japanners, wêrby't guon fan 'e apartere râneferskynsels fan 'e Japanske kultuer foar it fuotljocht kamen, wylst de film gjin of amper portrettearrings fan Japanners as 'normale' minsken sjen litte soe.
Slaven (folk)
De Slaven hearre ta ien fan de grutste etnyske groepen yn Jeropa en hearre by de Yndo Jeropeeske folken. Sy wurde yndield yn de Eastslaven (Russen, Grutrussen, Wytrussen en Oekraïners), Westslaven (Poalen, Kasjûben, Tsjechen, Slowaken en de Sorben), en Súdslaven (Serven en Kroäten, Slovenen, Bulgaren en Masedoanjers).
De earste Slavyske stammen wennen fan sa'n 2500-1000 f.Kr. yn Poalen en de Oekraïne. Fan de 5e iuw ôf wreide harren gebiet hiel bot út. Tsjintwurdich bestiet tusken de Slavyske folken allinnich noch taalbesibbens.
Jan Kooistra
Jan Kooistra
Dame Edna Everage
Dame Edna Everage wie in fiktive televyzjepresintatrise en skriuwster. Hja waard makke en spile troch de Australyske akteur Barry Humphries (1934-2023). Fral yn de jierren 1980 waard hja mei The Dame Edna Experience ek yn Nederlân bekend. Dame Edna stie bekend om har skerpe satire, har ekstravagante jurken, har pearse hier, oerdiedige juwielen en opfallende bril (face-furniture). Har favorite blom wie de gladioal en it publyk waard altiten oerdwealsk begroete mei "Hello, Possums!"
Humphries skreau as Dame Edna ferskillende boeken en ek de autobiografy "My Gorgeous Life" (Myn Fantastyske Libben). Hja spile in rol yn ferskillende films en hie in grut tal bekende gasten yn har tillefyzjessjows. Somtiden spile Humphries ek himsels of oare alter-ego's yn de foarstellings fan Dame Edna.
Karakter
Neffens eigen sizzen waard Dame Edna as Edna May Beazly yn it stedsje Wagga Wagga tusken Melbourne en Sydney berne. Yn de jierren 1970 ûntwikkele it karakter fan Edna him fan 'Hûsfrou en Superstjer' nei 'Megastjer' en lang om let nei 'Gigastjer'. Har man Norm Stoddard Everage wie oan prostaatkanker ferstoarn en dat brocht har ta it oprjochtsjen fan de Stifing Friends of the Protestate en de World Prostate Olympics. Ut har houlik hie hja trije bern: de kleptomane dochter Valmai en de twa homoseksuele soannen Bruce en Kenneth (hja brûkte it wurd homoseksueel sels nea, mar út alles wat hja oer harren sei wie dat op te meitsjen). Geregeldwei wie ek har freondinne en hûshâldster Madge Allsop (spile troch Emily Perry) yn de programma's te sjen. Dame Edna hie iepenlik de gek mei Madge, dy't nea in wurd werom sei mar neffens Dame Edna har yn alle stappen neirûn.
Dame Edna mocht graach oer har rykdom opskeppe as hja it oer har penthouse of hûzen yn Los Angeles, Londen, Sydney, Switserlân of op Martha's Vineyard hie. Hja kaam by de meast bekende minsken oer de flier en mocht ek dêr graach oer opsnije, ien fan har sibbe freondinnen wie bygelyks keninginne Elizabeth II.
Edna beskreau har praatprogramma's as in 'yntym petear tusken twa freonen, fan wa't de ien (Dame Edna) in stik ynteressanter wie as de oar (har gast)'. Mei it personaazje fan Dame Edna stiek Humphries de gek mei de kultus fan ferneamdens, klassesnobisme en kekenheid. Humphries dreu mei Dame Edna de spot mei politike lieders en de moades fan dy tiid. Sa naam Dame Edna ris sabeare in tillefoantsje fan president Ronald Reagan oan om him mei te dielen dat er echt noch jimmeroan de president fan de Feriene Steaten wie. Ek joech hja de eardere Australyske premie Julia Gillard taalles. thumb|left|Dame Edna op de keninklike brulloft fan prins [[William, prins fan Wales|William en Kate Middleton]] Har oermjittige ferskining en krityk op nijmoadrichheden (Call me oldfashioned) en ferneamde minsken wiene karakteristyk foar har programma's. Allyksa foar har optredens wie har oanwenst om ferneamde minsken as gewoane minsken te behanneljen. Sa plakte hja de gasten yn har sjows bygelyks nammeplaatsjes op it boarst foar it gefal Dame Edna harren namme ferjitte soe. Hiel bekend is har ferskining by de Royal Variety Performance yn de Royal Box: hja ferskynt dêr yn in tige opfallende jurk en waaid de hartoginne fan York earst in tút oer har hân ta, stiet dan by it balkon om it publyk ta te wuiven en jout har ta hilariteit fan it publyk noflik del op in sit njonken de de hartoginne fan York en de doetiidske prins Charles. Lang bleau hja der net sitten want krekt wat letter wurdt Dame Edna troch immen fan de befeiliging op it skouder tikke om te fertrekken, hja stiet fuort wer op, makket har ekskuses en ropt dan dat se foar har in better plak hiene.
As in gast yn har programma neffens har te lang troch eamelde, har misledige of tefolle tefolle omtinken opeaske sadat hja sels te min oan it wurd kaam, dan koe hja ynienen oan in handel lûke en de gast ferdwine litte.
Karriêre
In foargonger fan Dame Edna ferskynde yn 1958 op it toaniel. It duorre noch oant yn de jierren 1970 dat hja harsels Dame Edna Evarage neamde en har spesjale status opeaske. Hja fersoarge in grut tal eigen talkshows en makke in soad optredens yn oare televyzjeprogramma's, films ('Les Patterson Saves the World') en teäterfoarstellings.
Yn maart 2012 kundige Humphries oan dat it tiid waard dat Dame Edna mei pensioen gie, mar hy helle har yn 2013 lykwols werom.
Dame Edna sels boarte sels mei har fiktive persoanlikheid. Sa neamde hja Barry Humphries bygelyks as har manager of entrepreneur en moast hja neat ha fan travesty.
Humhries ferstoar yn april 2023, nei't er hast 60 jier Edna spile hie.
Glydmiddel (seks)
300px|thumb|Glydmiddel thumb|300px|Der is in grut ferskaat oan glydmiddels In glydmiddel is in floeistof of floeibere substânsje dy't brûkt wurdt by it masturbaasje of de geslachtsmienskip.
Ornaris skiedt de fagina by seksuele opwining sels floeistof ôf, en komt der foarfocht út de penis, wêrtroch't smarring oanwêzich is. By in part fan de minsken is dat net genôch of is der hielendal gjin ôfskieding, wêrtroch't in glydmiddel nedich wêze kin. Ek foar minsken dy't wol genôch ôfskieding hawwe kin it glydmiddel noflik wêze, en eventuele pine en dêrmei gearhingjende stress tsjingean.
Der binne ferskate soarten glydmiddels mei elk harren eigen kenmerken en foar- en neidielen.
List fan planetoïden 28001-29000
Dit is in list fan planetoïden 28001-29000.
Duco Jongema
Duco wie de soan fan Laas Jongema. Hy wenne op de state Geyns te Wommels. By de begraffenis fan greve Willem Loadewyk fan Nassau droech hy de standert. Yn 1622 wie hy folmacht op de Fryske lândei, earst foar Frjentsjerteradiel en letter foar Hinnaarderadiel, en bleau dat oant syn dea. Duco wie ek dykgraaf fan de Fiif Dielen.
Timpel fan Draper
De Timpel fan Draper (Ingelsk: Draper Utah Temple) is in timpelgebou fan de Tsjerke fan Jezus Kristus fan de Hilligen fan de Lêste Dagen yn Draper, Utah. De timpel waard op 20 maart 2009 iepene troch de 16e Mormoanske presidint Thomas Spencer Monson en is de 129e timpel fan de mienskip en de tolfte timpel fan Utah. Njonken de Salt Lake Temple (1893) en de Jordan River Utah Temple (1981) is it de tredde timpel fan Salt Lake Valley.
De timpel tsjinnet likernôch 60.000 leden fan de Mormoanske mienskip.
De 5.300 m² grutte timpel is ynklusyf it byld fan de ingel Moroni 51 meter heech. Lykas by de measte timpels stiet de ingel Moroni op it heechste punt fan it gebou.
Wulfila
right|thumb|200px|Side út de Wulfila-Bibel. Wulfila (sa. 311 – Konstantinopel, 383) wie in Fisigoatyske biskop dy't foaral namme makke hat as oersetter fan de Bibel yn it Goatysk.
Biografy
De tsjerkehistoarikus Filostorgios en biskop Auksentius fan Dorostorum jouwe in soad ynformaasje oer Wulfila, dy't sy Ulphila(s) of Urphilas neamden. Hy stamme wierskynlik ôf fan in Goatyske heit en in Kappadosyske mem. Syn pake en beppe wienen Griken dy't Gryksk sprutsen.
Wulfia waard berne op de Balkan, benoarden de Donau yn it gebiet fan de Fisigoaten. Hy krige in Goatyske opfieding mar waard troch syn mem kristlik grutbrocht. De jonge Wulfia soe troch syn ûntwikkeling en talekennis yn de diplomatike tsjinst fan de Goaten oansteld wurde en koe dêrtroch oan it hof fa Konstantinopel kontakten lizze mei ferskillende tsjerklike gesachsdragers.
Roddy Doyle
Doyle waard grutbrocht yn Kilbarrack, Dublin. Syn mem Ita Bolger Doyle, is een nicht fan de koartferhaleskriuwer Maeve Brennan. Hy wennet yn Killiney. Hy die in keunsstúdzje oan de Universiteit fan Dublin en helle in Bachelor of Arts-graad. Foardat er foltiidskriuwer waard yn 1993, wie er learaar Ingelsk en ierdrykskunde oan de Greendale Community School yn Kilbarrack, Noard-Dublin. Yn dy tiid wie ien fan syn learlingen de toanielskriuwster Enda Walsh.
Jannewaris 2009 koe it troch Doyle stifte sintrum foar kreatyf skriuwen, "Fighting Words", yn Dublin de doarren iepenje. It idee foar it projekt krige er nei in besite oan syn freon Dave Eggers syn 826 Valencia project yn San Fransisko. 'Fighting Words' meie studinten fan alle leeftiden hinne, en de lessen binne fergees.
Wulfila
Biografy
Wierskynlik hat er sa om-ende by 369 de bibel oerset. Oant syn dea yn Konstantinopel bleau Wulfila in respektearre biskop.
Wulfila fersprate ûnder de Goaten de Ariaanske foarm fan it kristendom. De kearn fan dit leauwen hâlde yn dat God net lyksteld wurde koe mei Jezus Kristus. Hjirom waard Wulfila letter as in ketter beskôge. Syn pleechsoan Auksentius pleite him dêrfan frij yn in brief, dy't bewarre bleaun is yn De Fide fan Ambrosius.
Wulfila betsjut wierskynlik "wolfke" (fan Goatysk "wulfs", "wolf") lykas Attila de Hun it Goatyske wurd foar "heity" is (fan "atta", "heit").
Siameeske twilling
thumb|Daisy en Violet Hilton op 8-jierrige leeftyd yn [[1916.]] In Siameeske twaling is in twilling, dêr't de twa yndividuen fan by de berte oaninoar fêst sitte. De ferbining kin fariearje fan in lyts stikje (byn)weefsel dat de liven earne ferbynt oant it mienskiplik hawwe fan ien of mear lichemsdielen. Der binne twa teoryen oer it ûntstean. Neffens de iene teory splist de befruchte aaisel him net folslein. Neffens de mear akseptearre teory splist de aaisel him folslein, mar foarmje stamsellen dêrnei in ferbining tusken de beide organismen. De earste siameeske twilling yn Fryslân en Nederlân dy't fan elkoar skieden waarden wiene Folkje en Tjitske de Vries. Se wiene berne op 8 novimber 1953 yn Mûnein. In fan búk nei búk rinnende string ferbûn de beide famkes. Se waarden op 12 juny 1954 operatyf fan elkoar skieden yn it Diakonessehûs yn Ljouwert.
Hûnegat
thumb|It kasjot ûnder de toer fan de tsjerke fan Eanjum In hûnegat is yn doarpen in romte ûnder de tsjerketoer, yn stêden in romte ûnder it riedhûs. Sûplappen en ûndogenske bern, eartiids ek losrinnende hûnen, waarden hjiryn opsletten. Der sit noch in hûnegat ûnder de tsjerketuorren fan Eanjum, Bitgum, Burgum, Minnertsgea en Wurdum.
Encyclopedie van Friesland
De Encyclopedie van Friesland is in Nederlânsktalige ensyklopedy oer de provinsje Fryslân út 1958.
Neist in ensyklopedysk gedielte hat it in kompendiumgedielte oer ûnder oare it Frysk, it lânskip, skiednis, literatuer en kultuer. Haadredakteur wie: J.H. Brouwer. Hy waard bystien troch de redaksjerie: J.J. Kalma, W. Kok, M. Wiegersma. It boek is útjûn troch Elsevier út Amsterdam.
Bisdom Ljouwert
It bisdom Ljouwert is in earder bisdom fan de roomsk-katolike Tsjerke dat fan 1559 oant 1580 bestien hat. Yn syn koarte bestean hat it bisdom Ljouwert mar twa biskoppen kend. Troch fûle tsjinstân fan de befolking hat allinnich Cuneris Petri (1531- 1580) as biskop setele. Dit wie ek allinnich mooglik troch swiere militêre befeiliging fan de troepen fan hartoch fan Alva.
Om dizze destiidske oprjochting fan it bisdom is yn 2006 it bisdom Grins omdoopt ta Grins-Ljouwert. De Bonifatiustsjerke wurdt sjoen as ko-katedraal fan it bisdom.
Illyrje
Troch de Romeinske keizer Tiberius waard Illyrje foarfêst passifearre en yn de Romeinske provinsjes Dalmaasje en Pannoanje opdield. Nei it Romeinske tiidrek kaam it gebiet yn hannen fan ferskate folken en riken û.o. Byzantynske Ryk, Ottomaanske Ryk en Eastenryk-Hongarije.
Ferdun
Ferdun (Nederlânsk: Verden, Dútsk: Wirten) is in gemeente en stêd yn it Frânske departemint Meuse (regio Lotaringen) en hat 19.252 ynwenners (2008). It plak is in part fan it arrondissemint Ferdun.
Ferdun leit oan de rivier de Maas, yn de noard-easthoeke fan Frankryk. Sy is ek ûnder-prefektuer fan het departemint Meuse.
Skiednis
Ferdun krige in plak yn de Europeeske skiednis fanwege it Ferdrach fan Ferdun, dat yn 843 de ferdieling fan it Karolingyske Ryk regele.
De stêd wie sawol de sit fan it prinsbisdom Ferdun as fan de greven fan Ferdun. Yn 1134 sette de biskop fan Ferdun greve Reinoud ôf en heakke it greefskip Ferdun ta oan it biskoplik domein. Yn 1195 waard de stêd troch keizer Hindrik IV ta frije ryksstêd ferheft. Dêrnei ferlei de biskop syn sit nei Hattonchâtel.
Yn 1552 waard kening Hindrik II fan Frankryk soeverein foarst fan de Trije Bisdommen: prinsbisdom Metz, prinsbisdom Toul en prinsbisdom Verdun.
De Slach om Ferdun yn de Earste Wrâldkriich koste hûnderttûzenen soldaten it libben. Sûnt hat Ferdun in nasjonale rol yn de betinkingen fan de fallenen yn dy oarloch. It Ossuarium fan Douaumont tichtby de stêd is it sintrum fan hast permaninte betinkingsaktiviteiten.
Tubbergen
right
Tubbergen (Nedersaksysk: Tubbige, Tubbig, Tubbargen of Tubboargen) is in doarp en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 147,48 km² (wêrfan 0,00 km² wetter). De gemeente Tubbergen is op 16 novimber 1811 oprjochte.
Plakken
It haadplak fan de gemeente is it doarp Tubbergen, en de oare plakken yn de gemeente binne: Albergen, Fleringen, Geesteren, Haarle, Harbrinkhoek, Hezingen, Langeveen, Mander, Manderveen, Mariaparochie, Reutum en Vasse.
List fan planetoïden 29001-30000
Dit is in list fan planetoïden 29001-30000.
Tsjerke tusken de Diken
De Tsjerke tusken de Diken is de monumintale tsjerke fan de grifformearde PKN-gemeente fan Nij Altena. Op 18 febrewaris 2018 fierde de gemeente harren iuwfeest.
Skiednis
Oarspronklik wiene de ynwenners tsjerklik oanwiisd op Sint Anne. Alhoewol't der sûnt 1913 al in gebou fan de Feriening foar Kristlike Belangen beskikber wie, krige it doarp pas mei de ynstituearring fan de "Grifformearde tsjerke Alde- en Nije Bildtdyk" yn 1918 foar it earst in tsjerkje oan de Schuringawei. Oant de foltôging fan dat gebou tsjerkten de grifformearden yn de boereskuorre fan Johannes Swart. De nijbou wie lykwols fuortendaliks al oan de krappe kant, wylst it ledetal oanwoeks. Al op 17 augustus 1925 waard de earste stien lein foar de hjoeddeiske tsjerke neffens in ûntwerp fan J. Bosma út Drachten, dy't yn 1928 foltôge waard..
Yn 2005 frege de grifformearde tsjerke de PKN-status oan. Yn dy tiid krige de tsjerke ek de tsjintwurdige namme.
De tsjerke waard yn 2012 renovearre. Stuollen ferfongen de âlde tsjerkebanken en it ynterieur waard op 'e nij farve. Fierder is der wurke oan in nije flier, oare ferwaarming en is der in keuken set. Earder wie de kreake yn de tsjerke al fuortwurke. De tsjerke jout plak oan 108 minsken mei in útwreidingsmooglikheid.
Oargel
It oargel boppe de kânsel waard yn 1928 troch de firma Valckx & Van Kouteren & Co. út Rotterdam boud. Bakker & Timmenga (Ljouwert) restaurearre it ynstrumint yn 1999.
Tsjalling Minne Watze van Asbeck
Tsjalling Minne Watze baron van Asbeck (Ljouwert, 16 jannewaris 1795 - 24 febrewaris 1855) stie yn tsjinst fan de Frânsken en makke as luitenant by de kurassiers de fjildtocht nei Ruslân (1812) en ek de Tsiendeiske Fjildtocht. Wie teffens keamerhear yn bûtengewoane tsjinst fan kening Loadewyk Napoleon.
Hy bewenne yn 1836 Herema State yn It Hearrenfean mei syn frou Elbrich Bienema (1796-1866); sy hienen ien bern, Gerrit Ferdinand Baron Van Asbeck (1820-1905). Letter ferhuzen se nei Feanwyk yn Aldskoat. Hy wie grytman fan Himmelumer Aldeferd tusken 1844 en 1853 en lid fan Provinsjale Steaten fan Fryslân.
Wierden
right
Wierden is in doarp en gemeente yn de provinsje Oerisel, mei ynwenners (, boarne: CBS), en mei in oerflak fan 96,98 km². De gemeente Wierden waard oprjochte yn 1811 út de marken Wierden, Hoge Hexel, Rectum, Ypelo, Notter en Zuna.
Plakken
It haadplak fan de gemeente is it doarp Wierden, en de oare plakken yn de gemeente binne: Enter, Hoge Hexel, IJpelo, Notter, Rectum en Zuna.
Stokfisk
thumb|Stokfisk thumb|200px|right| Drûchrekken foar stokfisk yn Noarwegen 300px|thumb|left| Noarske útfier fan stokfisk fan 2000 - 2004, yn tonnen Stokfisk is de namme foar drûge fisk. Stokfisk is meast fan kabeljau, mar ek wol fan, skylfisk, leng en hjerring makke. Troch it drûgjen is de fisk lange te bewarjen. At men de fisk goed koel en drûch hâld, kin de hâldberens wol in jier berinne.
Histoarje
Stokfisk komt tsjintwurdich fral út Noarwegen, mar wie al by de Wytsingen bekend. Ein 9e iuw wie der al in bloeiende hannel yn stokfisk, sa as beskreaun is yn it ferslach fan Ottar oan kening Alfred de Grutte fan Wesseks. It goedhâlden fan fiedsel op lange seereizen wie doetiids in hiele toer, dat stokfisk wie poulêr by de Wytsingen en waard ek rillegau oernaam troch seefarders fan oare folken, mei om't it sâltsjen fan fleis en fisk foar 1600 in djoerabele saak wie. Op Nederlânske skippen wie stokfisk oant 1900 ek in fêst part fan it menú.
Stokfisk wie it earste eksportprodukt fan Noarwegen en wurdt noch hieltyd útfierd troch dat lân. Stokfisk wie ek tige wichtich foar de ekonomyen fan Britsk Noard Amerika (fral foar de fiskerijhavens fan Newfoundland, Nij Ingelân, Nova Scotia). Drûge kabbeljau hat iuwenlang de Yslanders troch de tiid holpen en wie dêr suver lykweardich oan bôle.
Foar 1940 waard yn Nederlân aktyf reklame makke foar stokfisk troch it propagandabureau voor stokvisch. Ien fan de biedwurden wie: "Wij weten dat er veel menschen zijn die denken dat zij niet van stokvisch houden, omdat het zoo ruikt, maar stokvisch ruikt niet erger dan bijvoorbeeld artikelen als kool en bakvisch en van deze artikelen houdt u wel." Stokfisk wie goedkeap yn dy tiid en wie goed iten foar earme lju.
Stokfisk wie winteriten yn hiel Jeropa. Anno 2009 is stokfisk djoer wurden ûnder oaren troch de tebekrinnende kabbeljaustân. Yn Skandinaavje en Dútslân is stokfisk noch hieltyd bekend iten; it wurdt fral om de Kryst hinne iten. Stokfisk wurdt ek iten yn lannen om de Middellânske See, yn Afrika en ek yn de Antiljaanske keuken wurdt stokfisk tamakke. Dêr hjit it bakkeljauw. Yn it Noarske plakje Å wie eartiids in bloeiende stokfiskferwurkjende-yndustry, no is dêr it Lofoten Stokfiskmuseum (Noarsk: Lofoten Tørrfiskmuseum).
Ut de Fryske Petiele
''Stokfisk is winteriten. Drûge stokfisk moat ljocht fan kleur wêze en stevich oanfiele en net tranich rûke. De drûge stokfisk weakket men sa'n twa oant trije dagen. It wetter moat men in pear kear ferfarskje. Fel derôf en bonkjes derút helje. Selsweakke stokfisk fiif kertier en kochte trije kertier posjearje, tsjin de soad oan gear wurde litte. Lis de fisk op in foarferwaarme panne en presintearje der seane ierappels of rys by, sipelsjes, yn bûter brún bakt en mosterdstip''.
List fan grytmannen fan Barradiel
Dit is in list fan grytmannen fan de eardere gritenij Barradiel yn de provinsje Fryslân oant de ynfiering fan de gemeentewet yn 1851.
Bocko fan Burmania
200px|right|Bocko fan Burmania Bocko fan Burmania († 1628 of 1629) wie grytman fan Hinnaarderadiel.
Bocko wie de soan fan Poppe fan Burmania en fan Clara Frauwenhoven. Waard yn 1600 grytman fan Hinnaarderadiel, op 4 july 1602 dykgraaf en krige op 29 jannewaris 1614 in sit yn it kolleezje fan Deputearren. Yn it flogjende jier wie hy wegens de Steaten yn de Kommisje ta yntrodusearjen en beëdigjen fan de nije regearingspersoanen fan de stêd Frjentsjer. As lid fan de steaten folge hy, yn 1620, foar Westergoa de lykstaasje fan greve Willem Loadewyk fan Nassau. Hy wie ek lid fan de Admiraliteit yn Dokkum; Wie troud mei Frau fan Burmania en hie by har sân bern, wêrûnder Poppe fan Burmania jr. Doe't syn earste frou stoar wertroude hy yn 1622 mei Ursel fan Roorda fan Ginnum, dy't him twa bern skonk. Der bestiet in portret fan him, gravearre troch Theodorus Matham, mei in Latynsk fers fan A. van der Mast, dêr't ek oer wittenskiplike fertsjinsten rept wurdt.
Skermjen op de Olympyske Simmerspullen 1996
200px|thumb|right|It Olympysk skerm stadion fan Atlanta 1996
Wicket Wystri Warrick
Wicket Wystri Warrick is in fiktyf personaazje fan minder belang út 'e Star Wars-franchise fan 'e Amerikaanske filmmakker George Lucas. Hy is in Ewok fan 'e boskmoanne Endor, dy't in libben liedt as jager-sammelder as er behelle rekket yn 'e opstân fan it Rebelleferbûn tsjin it Galaktysk Keizerryk. Wicket waard yntrodusearre yn 'e film Star Wars: Episode VI – Return of the Jedi (1983). Letter wied er ek te sjen yn twa tillefyzjefilms en in tekenfilmsearje op 'e tillefyzje.
Fertolking
Wicket waard yn Star Wars: Episode VI – Return of the Jedi (en de lettere beide tillefyzjefilms) spile troch Warwick Davis, in akteur mei dwerchgroei dy't doe alve jier wie. Hy rekke by de produksje fan Return of the Jedi belutsen nei't syn beppe op 'e radio in oprop heard hie foar tige koarte akteurs om audysje te dwaan. Yn jannewaris 1982 fûnen de earste opnamen plak dêr't Ewoks yn foarkamen.
Davis soe earst in Ewok-figurant spylje, mar hy loek de oandacht fan Star Wars-betinker George Lucas mei beskate aspekten fan syn aktearjen. Sa koed er syn tonge troch it masker fan it Ewok-kostúm stekke, en teffens hied er it foar de moade om 'e holle skean te hâlden op in befreegjende manear. Dat lêste wie wat dat ynspirearre wie troch itselde hâlden en dragen fan Davis syn hûn. Doe't Kenny Baker, de akteur dy't yn 'e Star Wars-films de robot R2-D2 spile en dy't ek de rol fan Wicket op him nimme soe, siik rekke troch itensfergiftiging, waard Davis ynset as syn ferfanger.
Skermjen op de Olympyske Simmerspullen 1996
De Olympyske Simmerspullen 1996, ek wol de XXVIe Olympiade neamd, waarden yn 1996 hâlden yn de Amerikaanske stêd Atlanta. It skermjen waard hâlden yn it Georgia World Congress Center.
Wicket Wystri Warrick
Ferskinings
It personaazje Wicket Wystri Warrick waard yntrodusearre yn Star Wars: Episode VI – Return of the Jedi (1983), it ôfslutende diel fan 'e oarspronklike Star Wars-filmtrilogy. Hy is in jager-sammelder en in kriger op 'e boskmoanne Endor, dy't prinsesse Leia moetet nei't se in efterfolging op glydmotors oerlibbe hat. Hja slút freonskip mei him en hy nimt har mei nei it doarp fan syn Ewok-stamme yn 'e toppen fan 'e beammen fan it oerwâld. Letter is Wicket ien fan 'e oanfierders fan 'e Ewoks as dy prinsesse Leia en de oare leden fan it kommandoteam fan it Rebelleferbûn te help komme nei't dyselden by in wraam op in fasiliteit fan it Galaktysk Keizerryk op Endor finzen nommen binne.
Wicket en de oare Ewoks wiene sa populêr, dat der neitiid twa tillefyzjefilms oer harren makke waarden: Caravan of Courage: An Ewok Adventure (1984) en Ewoks: The Battle for Endor (1985). Yn beide films kroep Warwick Davis op 'e nij yn 'e hûd fan Wicket. Yn Caravan of Courage: An Ewok Adventure lijt de minsklike húshâlding Towani skipbrek op Endor. Wylst se harren romteskip besykje te reparearjen, rekket it gesin útinoar as in reuseftich wêzen dat de Gorax neamd wurdt, de âldelju ûntfiert. In groepke Ewoks kriget begrutsjen mei de lykme-allinne efterbleaune minskebern. Oanfierd troch Wicket beslute se Cindel Towani en har âldere broer Mace te helpen om harren âlden te rêden.
Skermjen op de Olympyske Simmerspullen 1996
Medaljespegel
De top-8 fan lannen dy't by it skermjen medaljes wûn ha tidens de Olympyske Simmerspullen 1996.
Wicket Wystri Warrick
Ferskinings
Ewoks: The Battle for Endor spilet likernôch in healjier letter. De reparaasjes fan it romteskip fan 'e Towani's binne hast klear as de boasaardige hear Terak, syn heks-eftige helpster Charal en harren binde plonderders it doarp fan 'e pleatslike Ewoks oanfalle. Gâns Ewoks wurde finzen nommen, en Mace en syn âlden reitsje dea as se harren freonen te help komme. It famke Cindel, no in jong weesbern, en Wicket pike tegearre út en fine beskûl by Noa Briqualon, in oare minske dy't ek op 'e boskmoanne strâne rekke is. As Charal Cindel fynt en ûntfiert, geane Noa en Wicket derefteroan om har te befrijen, wat liedt ta in kontrontaasje mei Terak.
Fierders wie Wicket ek it haadpersonaazje yn 'e tekenfilmsearje Ewoks, dy't fan 1985 oant 1986 makke waard. Yn Star Wars: Episode IX – The Rise of Skywalker (2019) hat Wicket oan 'e ein fan 'e film in cameo, as er tegearre mei syn soan Pommet ferskynt. Wicket waard dêrby op 'e nij spile troch Warwick Davis, wylst dy syn echte soan Harrison Davis de rol fan Pommet op him naam.
Anno Houwing
Anno Houwing (Wedde, 9 oktober 1905 - Ljouwert, 29 novimber 1983) wie in Nederlânske fersetsstrider en plysjekommissaris fan Ljouwert yn de perioade 1946-1968.