cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Miedum (Ljouwert)
Miedum is in doarp dat yn de gemeente Ljouwert leit. Miedum leit noardeastlik fan Lekkum, westlik fan Gytsjerk en besuden Wyns. Yn 2022 hie Miedum 33 ynwenners. Miedum kint gjin doarpskearn, de Miedumer toer stjit oan de Canterlanswei mei dêr omhinne troch de himrik ferspriede bebouwing.
Skiednis
Miedum betsjut 'wenje op 'e mieden' (gerslân). Foar de reformaasje foarme Miedum in selsstannige parochy, dêrnei fusearre it doarp ta ien tsjerklike gemeente mei Lekkum. Grut hat it doarp nea west, yn 1798 telde Miedum 63 ynwenners, hjoed-de-dei om en de by 35. It doarp hat nea in skoalle hân. Miedum hat mar in hiele lytse kearn en bestiet fierder fral út pleatsen.
Sûnt 1943 leit Miedum yn de gemeente Ljouwert, dêrfoar lei it doarp yn de gritenij Ljouwerteradiel (noardertrimdiel).
Tsjerketoer
thumb|left|250px|Tsjerkje fan Miedum (begjin 18e iuw)
Yn de katolike tiid wie de tsjerke oan de apostel Jehannes wijd. Mei de reformaasje waard Miedum mei Lekkum yn de klassis Ljouwert ien tsjerklike gemeente. De tsjerke waard mooglik lykwols oan it begjin fan de 17e iuw noch in kear fernijd. Yn 1834 waard de tsjerke ôfbrutsen doe't de ûnderhâldskosten te heech waarden foar de lytse mienskip. Faaks is de toer al boud yn de 14e, mar wierskynliker yn de 15e iuw. Ut de midsiuwen is net folle mear te sjen want yn de 19e iuw waard de toer mei oan trije kanten graubrune en oan de eastkant mei giele stientsjes ommitsele. Underyn binne kleastermoppen en roaswinkels brûkt, dy’t út de lette midsiuwen en mooglik fan de ôfbrutsen tsjerke stamme.
Nei de ôfbraak fan de tsjerke begûn de toer te fersakjen, sadat de Miedumer toer hjoed-de-dei de meast skeve toer fan Nederlân is.
Mienskip
Miedum foarmet mei Lekkum en Snakkerbuorren al iuwen ien mienskip. De trije doarpen wurde ek wol 'De Trije Doarpen' neamd. Der is in protte gearwurking tusken de doarpen, benammen op it mêd fan kultuer. Sa bestiet ûnder oare in mienskiplik doarpsblêd, 'De Kobbeflecht'. De trije doarpen hawwe ek ien doarpsferiening, Doarpsbelang dy't him ynset foar de belangen fan de doarpsbewenners.
Befolkingsferrin
thumb|left|250px|Miedum
Thomas Samuel Kuhn
Thomas Samuel Kuhn (Cincinnati (Ohio), 18 july 1922 – Cambridge (Massachusetts), 17 juny 1996) wie in Amerikaansk natuerkundige en wittenskipsfilosoof. Kuhn is benammen bekend troch syn boek The Structure of Scientific Revolutions (1962) dêr't hy it idee yn nei foaren bringt dat wittenskip net stadichoan evoluearret, mar troch paradigmawikselingen mei grutte halen feroaret.
Miedum (Ljouwert)
Strjitten
Canterlânswei, Wynser Binnepaad.
Thomas Samuel Kuhn
Yn 1954 waard hy Guggenheim Fellow en yn 1982 krige hy de George Sarton Medal fan de History of Science Society. Dêrneist krige hy in protte earedoktoraten.
Fiskbuorster Feart
De Fiskbuorster Feart is in feart yn de gemeente Noardeast-Fryslân. De feart leit yn de himrik fan Ternaard.
De feart bestiet hjoed-de-dei út trije dielen. It earste diel fan de feart rint fan de Opslach yn it doarp Ternaard lâns de Fiskbuorsterwei nei de Holwerterdyk. It twadde diel fan de feart begjint oan de oare kant fan de Holwerterdyk en rint dan lâns de Holwerterdyk oant de daam fan De Streng. It tredde diel fan de feart rint fanôf de oare kant fan de daam fan De Streng, lâns de Holwerterdyk nei it noardwesten ta. De feart einiget dan eastlik fan it buorskip Fiskbuorren. Earder ron de feart yn ien stik troch, mar troch de ferskate nije wegen (Holwerterdyk en De Streng) binne der dammen yn kaam.
Kingstown (Sint-Finsint)
thumb|Lizzing Kingstown yn Sint Fisint en de Grenadines Kingstown is de meast wichtige haven fan Sint Finsint en de haadstêd fan Sint-Finsint en de Grenadinen. Kingstown leit yn de parish Sint George, is in sintrum foar de lânbou fan it eilân en de tagong foar toeristen.
It fleanfjild E.T Joshua Airport, ferbynt St. Vincent mei de Grenadinen en mei de buoreilannen Barbados, Sint-Lusia, Grenada, Trinidad en Tobago en Martinyk.
Ferskaat
Yn Kingstown binne ferskate sênes opnaam foar de film Pirates of the Caribbean.
Toydarianen
Toydarianen (inkeltal: Toydariaan; Ingelsk: Toydarians) binne in fiktyf ras fan bûtenierdske wêzens út 'e Star Wars-franchise. Hja komme fan 'e mei moerassen oerdutsen planeet Toydaria, yn 'e Bûtenrâne fan it Stjerrestelsel. Dy leit yn 'e sône dy't dominearre wurdt troch de misdiesyndikaten fan 'e Hutts. Opmerklik is dat Toydarianen krekt as Hutts ymmún binne foar beynfloeding mei de Krêft, sa't dat troch Jedi en Sith dien wurdt.
Toydarianen hawwe trochinoar in lichemslingte fan in meter oant 1.20 m. Se in hawwe keale holle, mar in burd fan poddehier. Har tosken groeie oer de lippen hinne. De eagen binne lyts en de noas is eins in lyts slurfke, dat omleech hinget oer de mûle hinne. Toydarianen hawwe trije fingers oan 'e hannen en trije teannen oan 'e fuotten. Tusken de teannen hawwe se swimfluezzen. Op 'e rêch hawwe se tusken de skouderblêden twa leareftige wjukken. Op Toydaria binne fleantugen út feilichheidsomtinkens ferbean, mei't Toydarianen allegear op eigen krêft fleane; foar besikers fan oare wrâlden ride der treinen.
De hûdskleur is by Toydarianen ljochtblau boppe-op 'e holle, op 'e rêch, de wjukken, de boppekanten fan 'e earms, hannen en fuotten en de bûtenste sydkanten fan 'e skonken. Om 'e mûle hinne, ûnder it kin, op 'e búk, de ûnderkanten fan earms, hannen en fuotten en de binnenkanten fan 'e skonken binne krêm- oant bêzjekleurich.
Mei't har rûne búk foar it meastepart fol sit mei gassen, kinne Toydarianen fleane en op ien plak los fan 'e grûn hingje troch hurd mei har wjukken te klapperjen. Se hawwe twa geslachten, manlik en froulik. De krappe hiergroei op it kin en de kiel is beheind ta manlju en jout harren in wat sutereich, ûnskeard foarkommen.
Keppelings om utens
List of Star Wars species (P–T)
Looline
Skiednis
It diel Amsterdam Sintraal - Amersfoart fan de Easterspoarwei wie yn 1874 ree, de oanlis nei Apeldoarn en Sutfen kaam yn 1876 ree. Doe waard ek in ôfsplissing west fan stasjon Apeldoarn yn noardlike rjochting oanlein, dy't as einpunt paleis Het Loo hie. Dat baanfak hie in lingte fan 3,3 kilometer. De ferlinging wie in inisjatyf fan kening Willem III, dy't graach streekrjochte treinreizen fan De Haach nei It Loo mooglik meitsje woe. It trajekt fan de line gie de Waterloseweg del, nei de Prinsesse Beatrixlaan en de Koning Lodewijklaan del. In part fan it trajekt oer de Koning Lodewijklaan is hjoed-de-dei in kuierpaad.
It earste plan wie om it perron op de bassecour of it foarplein fan it paleis te bouwen, mar op oanrieden fan in hofarsjitekt waard dat de ein fan 'e leane, lyk foar it tagongsstek. It offisjele yn gebrûk nimmen wie op 1 maaie 1876 troch Willem III sels.
Yn 1887] waard de lokaalspoarline fan Dieren nei Apeldoarn iepensteld. Dy spliste by Apeldoarn ôf yn noardlike rjochting en sleat mei in eastlike bôge oan op de Looline. Koart foar it paleis takte de line dan wer ôf yn eastlike rjochting en hie ynearsten as einpunt stasjon Het Loo. Letter waard de line trochlutsen nei Swol: de Baronneline. Yn 1908 waard it perron fan Paleis het Loo ferlinge om de langere keninklike treinen plak jaan te kinnen. Yn de Twadde Wrâldkriich brutsen de Dútske besetters lykas op in soad plakken yn Nederlân dielen fan it paleisspoar op, alteast it part fan de ôfslissing nei Swol oant paleis Het Loo. . Letter waard dit trajekt opnij oanlein, nei de kriich makke Wilhelmina der noch geregeldwei gebrûk fan.
Nei Wilhelmina’s troansôfstân yn 1948 rekke de line yn ûnbrûk. De Looline waard yn 1954 opbrutsen, neidat ek it persoaneferfier oer de line nei Swol al staakt wie.
Flagge fan Krimpenerwaard
thumb|Flagge fan Krimpenerwaard De Súd-Hollânske gemeente Krimpenerwaard is op 1 jannewaris 2015 foarme en op 22 desimber 2021 hat de gemeenteried de gemeentelike flagge fêststeld. It ûntwerp is keazen út in ûntwerpwedstriid dy't op 13 july 2020 oankundige waard. De keazen flagge foldocht oan de easken dy't de Hege Ried fan Adel oan de gemeentelike flagge stelt.
It ûntwerp fan Hillegonda Rikkoert út Schoonhoven waard troch de sjuery ûnder lieding fan ald-boargemaster Th. Bakkers keazens as winner. It is basearre op de kleuren en symboalen út it gemeentelike wapen. Dy binne basearre op de alde symbolyk fan de eardere gemeenten Bergambacht, Nederlek, Ouderkerk, Schoonhoven en Vlist.
Roseau
Roseau is de haadstêd fan de lytse Karibyske eilânsteat Dominika. It is in havenstêd en it wichtichste ekonomyske en kulturele sintrum fan it lân. It leit yn it súdwesten fan it eilân, oan de rivier Roseau, en hat likernôch 16.000 ynwenners (2001).
It stedsje is boud op it plak fan it eardere Kalinago-yndiaanske doarp Sairy, it is de âldste delsetting op it eilân.
Fierders falt Roseau op yn de Karibyk fanwege syn moaie hôven en botanyske tunen.
Methusalem
Methusalem is in Fryske metalband oprjochte yn 2000 yn Raard. Yn 2010 brocht de band it album Unite and Conquer út. De teksten fan de band gean benammen oer kriich, oerwinningen en slachfjilden.
Ray Charles
thumb|250px|Ray Charles oan de piano Ray Charles, Ray Charles Robinson (23 septimber 1930, Albany - 10 juny 2004, Beverly Hills), wie in Amerikaanske sjonger/pianist dy't de Rhythm en Blues mei grutmakke hat.
Libben
Ray Charles syn sicht naam fan syn fiifde jier ôf en doe't er 7 wie, waard er folslein blyn. Hy gie yn Floarida nei in bysûndere skoalle foar dôve en bline bern. Dêr learde er brailje, en hy learde der ek ferskate ynstruminten te bespyljen. Wylst er dêr op skoalle wie, kaam, doe't Charles 14 wie, syn mem te ferstjerren.
Nei't er de skoalle ferlitten hie, wurke Charles as muzikant. Earst wurke er yn Floarida mar letter ferhuze er nei de steat Washington. Hy begûn al gauweftich mei it meitsjen fan opnamen en skoarde syn earste hit mei "Baby, Let Me Hold Your Hand" (1951). Hy ferkoarte syn namme, Ray Charles Robinson, ta Ray Charles, om betizing foar te kommen mei de bokser Sugar Ray Robinson.
Yn de begjinjierren waard Ray Charles sterk beynfloede troch Nat King Cole en Charles Brown. Syn earste opnamen wienen feitlik net mear as knappe ymitaasjes fan syn foarbylden, mar yn de rin fan de jierren soe er in tige werkenbere eigen styl ûntwikkelje.
Hy wie in fenomenaal muzykman, dy't yn de perioade 1960-1966 tolve Grammy Awards wûn hat. Ray Charles is opnaam yn net allinnich de Jazz Hall of Fame, mar ek de Rock and Roll Hall of Fame, de Blues Foundation Hall of Fame, de Blues Hall of Fame, de Songwriters' Hall of Fame, de Grammy Hall of Fame, de Georgia Music Hall of Fame, de Florida Artists Hall of Fame en de Playboy Hall of Fame.
Blues Brothers
Ray Charles spile ek mei yn de film The Blues Brothers, dêr't er de rol spile fan eigner en meiwurker fan Ray's Music Exchange en dêr't er Shake Your Tailfeather sjongt.
Film
Yn 2004 is ûnder de titel "Ray" in film oer it libben fan Ray Charles makke, mei Jamie Foxx yn de haadrol.
Syrysk
Skiednis
It Syrysk is oerlevere fan 'e earste iuw (n.Kr.) ôf en kin opdield wurde yn trije histoaryske perioaden, ntl. it Aldsyrysk, de taal fan it keninkryk Osroëne; it Midsyrysk, dat de tsjerketaal waard fan alle kristlike tsjerken fan 'e Westsyryske en Eastsyryske liturgy; en it Klassyk Syrysk, dat him tusken de fjirde en de achtste iuw ûntjoech ta de literêre taal fan in grut part fan it Midden-Easten. Fan 'e sânde iuw ôf begûn it Syrysk troch de flugge opmars fan it Arabysk almar mear yn it neigean te reitsjen, in proses dat noch hurder gie troch de ferwuostgjende Mongoalske ynfallen yn 'e Fruchtbere Healmoanne yn 'e trettjinde iuw. Hoewol't it Syrysk in grutte ynfloed útoefene op 'e ûnderskate Arabyske sprektalen en teffens op it postklassike literêre Arabysk, wie it der oan 'e ein fan 'e fjirtjinde iuw frijwol hielendal ûnder strûpt.
Gebrûk
Benammen as tsjerketaal fan 'e nestoriaanske en Syrysk-otterdokse tsjerken hat it Syrysk yn it ferline gâns ynfloed hân, net inkeld yn it Heine Easten, mar troch sinding ek yn 'e Malabar, yn súdlik Yndia, en yn eastlik Sina. Hjoed de dei is it Syrysk, yn 'e foarm fan it Eastmidsyrysk, noch as tsjerketaal yn gebrûk yn 'e Assyryske Tsjerke fan it Easten, de Alde Tsjerke fan it Easten, de Galdeesk-Katolike Tsjerke, de Syro-Malabareeske Katolike Tsjerke en de Galdeesk Syryske Tsjerke. Yn 'e foarm fan it Westmidsyrysk wurdt it fierders ek noch as tsjerketaal brûkt yn 'e Syrysk-Otterdokse Tsjerke, de Malankara-Otterdokse Syryske Tsjerke, de Brahmavaarske (Goaanske) Otterdokse Tsjerke, de Syrysk-Katolike Tsjerke, de Maronityske Tsjerke, de Jakobityske Syryske Kristlike Tsjerke, de Syro-Malankara-Katolike Tsjerke, Malankara-Mar Thoma Syryske Tsjerke, de Evangelyske Tsjerke fan Sint-Tomas en de Malabareeske Unôfhinklike Syryske Tsjerke.
Earste Keamerleden foar de ARP
In oersjoch fan alle eardere Earste Keamerleden foar de Anti Revolúsjonêre Partij (ARP).
Knut Johannesen
Knut Johannesen (Oslo, 6 novimber 1933) in earder Noarsk reedrider. Alve jier lang, fan 1954 oant 1964, wie Johannesen ien fan de bettere reedriders fan de wrâld.
Hy die tsien kear mei oan it Wrâldkampioenskip allround, alve kear oan it Europeesk kampioenskip en trije kear oan de Olympyske Winterspullen (yn 1956, 1960 en 1964). Hy waard by dizze kampioenskippen twa kear wrâldkampioen, twa kear Europeesk kampioen en twa kear Olympyske kampioen. Hy waard ek acht kear Noarsk allround kampioen. Ta eare fan syn tachtichste jierdei waard yn 2013 yn Oslo, by it Bislettstadion yn de hoeke dêr't de Sofies gate, de Bislettgata en de Sofies plass inoar krúse, in stânbyld fan Knut Johannesen pleatst.
Etiopysk-Otterdokse Tsjerke
De Etiopysk-Otterdokse Tsjerke, folút: de Etiopyske Otterdokse Ienheidstsjerke (Amhaarsk: የኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን, Yä’ītyōpyā ’Ōrtōdōks Täwāḥëdō Bētä Krëstīyān), is in kristlike tsjerke fan oriïntaalsk-otterdokse synjatuer. It is in autosefale (selsbestjoerende) tsjerke yn kommuny mei de oare oriïntaalsk-otterdokse tsjerken, ûnder it bewâld fan 'e patriarch en katolikos fan Etioopje, dy't syn sit hat te Addis Abeba. De Etiopysk-Otterdokse Tsjerke brûkt it Ge'ez, in deade taal en de foarrinder fan it moderne Tigreesk, as tsjerketaal, en seit 45 miljoen leden te hawwen: 38 miljoen yn Etioopje sels, en nochris likernôch 7 miljoen om utens.
Untstean
De Etiopysk-Otterdokse Tsjerke beweart werom te gean op in foarfal om it jier 45 hinne, dat beskreaun stiet yn it nijtestamintyske bibelboek Hannelingen fan de Apostels (8:26-40). Dêrby waard in keamerling fan 'e keninginne fan Etioopje ta it kristendom bekeard en doopt troch de evangelist Filippus.
It kristendom waard yn 'e fjirde iuw de steatsgodstsjinst fan Etioopje, nei't de Syryske Gryk Frumintius skipbrek lit hie op 'e kust fan Eritreä. Hy waard foar kening Ezana brocht, wist in hege posysje oan dy syn hof te bemachtigjen, en úteinlik slagge it him sels en bepraat de kening om him dope te litten. Ezana stjoerde Frumintius dêrop nei it Egyptyske Aleksandrje ta, om der by patriarch Atanasius op oan te stean en stel in biskop oer Etioopje oan. Atanasius stelde Frumintius sels oan en stjoerde him werom. Sa waard Frumintius de earste abune (it haad) fan 'e Etiopyske tsjerke.
Yn 451 fûn der op it Konsylje fan Galsedon in skisma plak, wêrby't it grutste, westerske part fan 'e tsjerke it learstik oannaam dat Jezus Kristus ien persoan wie mei twa folsleine natueren, de iene minsklik, de oare godlik. Guon lytsere, easterske dielen fan 'e tsjerke fersmieten dit dogma, en holden ynstee fêst oan 'e lear fan it Earste Konsylje fan Efeze (431), dat Jezus it godlike en it minsklike feriene yn ien wêzen (de lear fan it monofysitisme). De dissidinten út it easten kamen, doe't it stof ienris oplutsen wie, de oriïntaalsk-otterdokse tsjerken te foarmjen, en dêrûnder wie ek de Koptysk-Otterdokse Tsjerke fan Aleksandrje, dêr't de tsjerke yn Etioopje diel fan útmakke.
Herfoarmings
Nei 1800 jier fan wat hast wol omskreaun wurde kin as stilstân hat de Etiopysk-Otterdokse Tsjerke de lêste pear iuwen in hiele rige feroarings trochmakke. Yn 'e njoggentjinde iuw waard de Bibel foar it earst oerset yn it Amhaarsk, de bestjoerstaal fan it keizerryk; foartiid hie men him altiten rêde moatten mei de oersetting yn 'e tsjerketaal Ge'ez, (te ferlykjen mei it Latyn yn 'e Roomsk-Katolike Tsjerke). Under de lêste keizer fan Etioopje, Haile Selassy (reg. 1930-1974) waarden der op oantrún fan it wrâldsk gesach in grut tal herfoarmings trochfierd yn 'e hopeleas efterhelle tradysjes fan 'e Etiopysk-Otterdokse Tsjerke. Sa waarden yn 1942 mei in nije wet de finânsjes fan 'e tsjerke op oarder brocht, en waard yn 1944 de earste teologyske universiteit stifte. Yn 1948 waard der mei de Koptyske Tsjerke oerienstimming berikt oangeande de autosefaly (it selsbestjoer) fan 'e Etiopysk-Otterdokse Tsjerke. Nei mear as tsien jier fan tarieding waard yn 1959 troch de Koptyske paus Syrillus VI fan Aleksandrië abune Baslios kroane ta de earste patriarch fan Etioopje. De patriargen fan Etioopje bleaune lykwols rekkenskip skuldich oan 'e pausen fan Aleksandrië.
Om't patriarch Tekle Haymanot it rezjym folle minder skewiele as dat men ferwachte hie, waard der nei syn dea, yn 1988, in ynskikliker patriarch socht. Dat waard de eardere aartsbiskop fan Gondar, dy't as abune Merkorios de patriargetroan beklom. Nei't it Derg-rezjym yn 1991 mei syn beskermhear, de Sovjet-Uny, fallen wie, moast Merkorios ûnder druk fan 'e publike opiny en fan it nije, demokratyske regear fan Etioopje opstappe. De tsjerke keas dêrop abune Paulos ta syn opfolger. Underwilens wie Merkorios nei it bûtenlân flechte, dêr't er úthold dat er twongen wie om ôf te treden en dat er dus noch altyd de legitime patriarch wie. Ferskate biskoppen giene dêrop krektlyk yn ballingskip en setten in alternative synoade op mei Merkorios oan it haad, dy't noch altiten funksjonearret en erkend wurdt troch guon Etiopysk-otterdokse mienskippen om utens yn Noard-Amearika en Jeropa.
Resinte foarfallen
Nei't Eritreä yn 1993 ûnôfhinklik wurden wie, gie dêr de rop op om in eigen nasjonale tsjerke. Yn 1994 stelde de Koptyske paus Shenouda III in eigen aartsbiskop oan foar de Eritreesk-Otterdokse Tsjerke, en yn 1998 waard dat tsjerkgenoatskip mei tsjinnichheid troch de Etiopysk-Otterdokse Tsjerke as autosefaal erkend. Datselde jiers noch waard de earste Eritreesk-otterdokse patriarch wijd. Yn 2012 kaam patriarch Paulos te ferstjerren; yn febrewaris 2013 waard abune Mathias keazen ta de sechsde patriarch fan 'e Etiopysk-Otterdokse Tsjerke.
Sina (betsjuttingsside)
"Sina" hat yn de Wikipedy ferskate betsjuttings:
Hânbal op de Olympyske Simmerspullen 1936
De Olympyske Simmerspullen 1936, ek wol de XIe Olympiade neamd waarden yn 1936 yn Berlyn, Dútslân hâlden. De finale fan it hânbal waard hâlden yn it Olympiastadion Berlin.. It wie de earste en foarearst lêste kear dat it hânbal op it programma stie fan de Olympyske Simmerspullen.
Frysk Keamer Orkest
It Frysk Keamer Orkest is in muzykferiening dy't yn 1962 oprjochte is troch de destiidske direkteur fan de Ljouwerter Muzykskoalle, Jan Masseus. De earste jierren begelate it FKO learlingenútfierings, joech konserten en begelate koaren. Yn de rin fan it bestean hie it orkest gruttere en lytsere besettings. Yn 2011 spilen der sa'n fjirtich muzikanten út Fryslân by it orkest. Sûnt 1997 stiet Derk Stegeman as dirigint foar it orkest. By gelegenheid fan it fyftichjierrich bestean joech it orkest yn 2012 in lustrumkonsert.
Stasjon Den Dolder
Stasjon Den Dolder (Dld) is in stasjon oan de Sintraalspoarwei yn Den Dolder yn de gemeente Seist yn de provinsje Utert. It waard iepene op 1 jannewaris 1895, en waard oant 1 maaie 1912 "stopplak Dolderscheweg" neamt.
Gebou
Yn 1914, njoggentjin jier nei iepening fan it stasjon en twa jier nei't it fan stopplak promovearre wie ta stasjon, krige it Stasjon Den Dolder in stasjonsgebou. It rjochthoekige gebou dat op it perron stiet, bestiet út lege bakstiennen muorren mei dêrboppe suver allinnich hout en in protte glês. It sealtek stekt oan beide siden sadanich út dat it as perronoerkaping funksjonearret. Efter it stasjonsgebou stiet noch in gebouke mei húskes en opslachromte. It gebouke hat deselde foarm as it haadgebou mar is hast hielendal yn bakstien útfierd.
Heineburen
Heineburen is in buorskip yn de gemeente Westerkertier yn it súdwesten fan de provinsje Grinslân. De buorskip leit tsjin de grins mei de eardere gemeente Mearum, tusken De Wylp en Sânhuzen. De namme fan it buorskip komt fan de manljusnamme Heine.
By Heineburen leit in boskje, it Nanninga's Bosch, tsjintwurdich eigendom fan it Groninger Landschap. Oarspronklik wie it in nuddelbosk, plante as produksjebosk. De eigener, Nanninga, slagge it lykwols net om it rendabel te eksploitearjen.
Krekt eastlik fan it boskje leit de Bolmar, in pingoruïne, dy't mar beheind tagonklik is.
Rengerspôle
De Rengerspôle is in eilân fan 20 bunder oan de westkant fan it nasjonaal park De Alde Feanen. It eilân wurdt omsletten troch de Folkertssleat en de Grêft en is eigendom fan It Fryske Gea.
Maarn
300px|thumb|Lokaasje fan Maarn yn de gemeente Utertske Heuvelrêch Maarn is in doarp yn de gemeente Utertske Heuvelrêch yn Utert, oan de foet fan de lykneamde Utertske Heuvelrêch yn it súdeasten fan de provinsje. De Utertske Heuvelrêch is tsjintwurdich in nasjonaal park. It doarp hat 4.765 ynwenners (2021).
Maarn wie oant 1 jannewaris 2006 in selsstannige gemeente, dêr't ek de kearn Maarsbergen ta hearde.
Túndoarp
Maarn hat in bysûnder doarpsgesicht, it saneamde 'Túndoarp', yn 1921 is Túndoarp Maarn boud foar de arbeiders, dy't wurken yn de sânôfgraving fan de Nederlânske Spoarwegen. Dizze huzen binne relatyf lyts, mar hawwe wol in grut túnoerflak. Lykas yn in soad oare plakken yn Nederlân hie ek Maarn ít útgongspunt, dat de arbeiders neist harre lytse leanen fan NS, sels grienten ferbouwe moasten kinne yn harren eigen tún. Fandêr de beneaming 'Túndoarp'. Ten koste fan it bestjoer fan de wenningbouferiening 'Maarn' is yn 2003 nei in fûle striid mei de bewenners besluten om it 'Túndoarp' yn syn hjoeddeiske foarm te behâlden. De huzen dy't dêrnei leech komme troch ferrin wurde renovearre en oanpast oan de hjoeddeiske noarmen en foarskriften, sûnder dat it oansjen oantaaste wurdt. Omdat Maarn it lêste hielendal yntakt bleaune túndoarp is, is der sprake fan dat it opnomd wurdt op de Wrâlderfgoedlist fan UNESCO. In befêstiging fan it unike doarpskarakter.
Media
De lokale omrop Dorp en streek tv, is rjochte op Maarn, Maarsbergen, Renswoude, Scherpenzeel, Woudenberg, Rhenen en Elst.
Iepenbier ferfier
Maarn hat in stasjon: Stasjon Maarn.
Heakeninginne
In Heakeninginne is in jonge frou dy't de fjouwer Heamieldagen fan Boalsert iepent. It miel op de Heamieldagen bestiet út rys mei resinen, lykas boeren en feinten dat eartiids krigen as it hea ynhelle wie. Yn 1953 waard de earste Heakeninginne keazen. De rûte mei de heawein begjint oan de Eekwertleane. Eartiids gie dat mei in sjeas. De keninginne wurdt wolkom hjitten op it bordes fan it gemeentehûs fan de Hânzestêd. Hja krijt dan fan de boargemaster foar fjouwer dagen de kaaien fan de stêd en hâldt in taspraak foar har ûnderdienen. Begelaat troch hofdames, korpsen, de skotsploech en ferieningen giet se dan op de heawein troch de stêd. De oare deis makket de keninginne in rûngong oer de merk.
Wa't heamielkeninginne wurde wol moat in Heamielbrief skriuwe. De briefskriuwsters wurde dêrnei útnûge foar in petear. In pear moanne lang moatte se de útslach noch stil hâlde.
Ferbûn fan de Spearen
By it Ferbûn fan de Spearen giet it om in teory oer it ûntstean fan de Franken.
Ferdreaun troch de see
In ferklearring, oars as gewoan dat Tasitus de stam skynber net koe, wurdt socht yn in ferbûn fan stammen. Dêrby giet it dan ynearsten om kustbewenners, de Friezen en Sjauken, dy't om 250 hinne foar it meastepart ferdreaun waarden út harren gebiet troch de stiging fan de see kombinearre mei in rige fan stoarmfloeden. Hja gienen fierder it lân yn, by de see wei. Dêrby kamen hja, by de Isel, yn kontakt mei oare stammen, lykas de Sjamaven, de Brukteren en de Tubanten, dy't ek wer plak meitsje moasten en tichter op de rivier kamen te wenjen.
Kennis
thumb|''Persoanifikaasje fan kennis yn de Antike [[Bibleteek fan Selsus yn Efeze (125 AD).]] Kennis is dat wat witten en tapast wurdt troch de mins of troch de maatskippij as gehiel. In soad fan de minsklike aktiviteit freget spesifike kennis, ûnderfining en feardichheid.
Der besteane in protte soarten fan kennis fan selskennis oant godskennis, fan fakkennis oant wittenskiplike kennis, fan lannekennis oant talekennis, en fan oanberne kennis oant ûnbetwifelbere kennis. Tradisjoneel waard kennis benammen beskôge yn de wittenskipsfilosofy.
Yn it deiske libben wurde mei it begryp "kennis" in samling fan útienrinnende saken oantsjutten. It is op it earste plak de bekendheid mei in persoan, saak of ferskynsel. Dit kennen of dizze bekendheid folget út ûnderfining en witten. Mar dit kin ek fêstlein wêze yn in dokumint of abstrakter yn de mienskip oanwêzich wêze. Oars as yn omlizzende lannen tsjutte wy yn it Frysk (en it Nederlânsk) de persoan dy't wy kenne, de freon of kunde, ek oan mei kennis.
Kennis sjogge wy fierders as eat dat spesifyk de mins besitte kin, lykas it witten, de kennis en/of ynformaasje, mar hjirneist ek as in gemoedstastân as it bewustwêzen ofwol it "by kennis wêze".
Ferbûn fan de Spearen
Nammen
Dy westlike stammen wurde oantsjutten mei de namme Salyske Franken, wat wol útlein wurdt as sâlte Franken, dat wol sizze: Franken fan de see. Der wurdt lykwols ek tocht oan Franken fan de Isala, de Isel, nei it plak dêr't hja ynearsten telâne kamen.
De eastlike stammen wienen de Ripuaryske Franken, útlein as Franken fan de igge, dat wol sizze: Franken fan de rivier.
Foar de namme Franken wurdt wol tocht oan de moedigen, mar ek wol dat de Franken, krekt as de Saksen mei harren Saksa, bilen, neamd wienen nei harren wapens, de franka, de spearen. Dat soe in ûnderskied meitsje tusken de eastlike Germanen mei bilen, en de westlike mei spearen. Yn beide gefallen wie it wichtichste grif dat hja wapens droegen; eat dat allinnich in frijenien dwaan mocht.
Teory
De teory dat de Franken ûntstean binne út it byinoar gean of gearwurkjen fan ferskate Germaanske folken bestie al langer. It gong dan benammen om stammen út it gebiet dêr't de Ryn de Dútsk-Nederlânske grins oer giet. Twadde helte 20e iuw is dêr bykaam dat it de folken fan de Noardseekust wêze koenen, tegearre mei de oare folken. De hjir brûkte namme foar de teory komt fan de gearwurking fan dy stammen tsjin de Romeinen.
Rudolf de Mepsche
thumb|''It pamflet 'Helsche Boosheit of grouwelyke zonde van Sodomie' fan dûmny Bijler Rudolf de Mepsche (doopt 15 maart 1695 - Wedderborg, desimber 1754) (ek neamd: De Mepsche van Faan) wie in Grinslanner jonker. Hy wie hear fan 't Foan, letter ek drost fan Westerwâlde. Hy is benammen bekend wurden troch de oanklachten wegens sodomy tsjin in grutte groep manlju yn syn rjochtsgebiet.
De Mepsche kaam út in laach dat yn Grinslân en Drinte ta de famyljes fan oansjen hearden. Oarspronklik kaam de famylje fan Borger, mar se hie har yn de fyftjinde iuw yn Grinslân fêstige. Ien fan de foarfaren fan Rudolf, Johan de Mepsche, hie yn de begjinjierren fan de Tachtichjierrige Oarloch in betinklike namme krigen as ketterjager.
De Mepsche waard fan de ûndergong rêden troch Willem IV. Rudolf hie as ien fan de ienichsten yn Grinslân dúdlik de Oranjepartij keazen. Doe't Willem IV yn 1748 steedhâlder waard, waard De Mepsche leanne mei it drostamt fan Westerwâlde. De Mepsche stoar op de Wedderborg in 1754 en waard begroeven yn de Martinystjerke yn Grins.
De sodomyaffêre hat in djippe yndruk efterlitten op de befolking fan it Westerkertier. De ferhalen oer de wandieden wurde oant de dei fan hjoed ferteld.
Dankert & Dankert
Dankert & Dankert is in Fryske misdiesearje oer in abbekatetwjilling, Pieter en Jelle Dankert. De tema's fan de ferhalen binne basearre op saken fan de abbekatetwjilling Wim en Hans Anker. De searje wurdt makke en regissearre troch Steven de Jong. De dûbelde haadrol wurdt spile troch Peter Tuinman. De searje is Frysktalich, útsein dat guon rollen fan bûten de provinsje oars prate en dat eltsenien yn de rjochtseale Nederlânsk praat.
Utstjoering
Omrop Fryslân hat de twa seizoenen útstjoerd, winter 2005/6, en yn begjin 2007. It oardiel fan de sjogger wie oer it generaal dat de ferhalen wol spannend wienen. In faak-hearde klacht wie lykwols dat de byferhalen min útwurke waarden.
De KRO hat de rjochten foar de Nederlânske tillefyzje, en is fan doel de searje fan 2 augustus oant 6 septimber 2007 út te stjoeren.
Talintejacht
Foarôfgeand oan de opnammen waard maitiid 2005 in talintejacht hâlden, Audysje Dankert & Dankert, wêrfan de winner in wichtige rol yn de searje krije soe. Dy talintejacht wie fan 18 maaie oant 22 juny yn sechs ôfleverings te sjen op tillevysje. Winneres waard Nynke Borgman, dy't yn it twadde ferhaal de rol fan psychopate Evelien spylje mocht. Ta fernuvering fan karkommisje en sjoggers krigen ek twa fan de ôffallers in rol oanbean. Guon oare ôffallers waarden yn de rin fan de searje frege foar figurantenrollen.
Kontroferzes
Alhoewol't de ynbring fan de bruorren Anker net fierder gong as it oanleverjen fan de tema's en it tasjen op goed gebrûk fan de juridyske termen, smiet dit dochs argewaasje op. Sa wie fan it earste ferhaal dúdlik wer te kennen hokfoar saak fan de Ankers it tema levere hie, wat foar de neibesteanden fan in slachtoffer fan ferpleechkundige Martha U. tige pynlik wie. Fierders koe it abbekateburo fan de bruorren ek fernimme dat guon minsken harren it gedrach kwea ôf namen fan harren tsjinhingers Dankert yn de searje.
Earste Seizoen
It earste seizoen waard opnaam yn 2005. It earste ferhaal wie as yntroduksje fan 13 novimber 2005 ôf as film te sjen op it Noardlik Filmfestival, hat dêrnei noch in wike langer draaid en is ek op DVD ferskynd. De filmferzje wie Nederlânsk ûndertitele. De tillevizjeútstjoering begûn ein novimber en oer hiel it seizoen hienen de ôfleverings sa'n 200.000 sjoggers.
Twadde Seizoen
It twadde seizoen waard yn 2006 opnaam, fan july oant oktober, en waard fan 9 jannewaris oant 17 april 2007 útstjoerd.
Peter de Grutte
thumb|right|300px|Peter de Grutte Peter de Grutte, tsaar Peter I Aleksejevitsj Romanov fan Ruslân; berne Moskou, 9 juny 1672 - Sint Petersburch, 8 febrewaris 1725 (yn de Juliaanske kalinder 30 maaie 1672 - 28 jannewaris 1725). Peter wie letterlik "grut", hy wie likernôch twa meter, mar hy wie ek in grut steatsman dy't Ruslân modernisearre hat.
Komôf
Peter de Grutte wie de soan fan tsaar Aleksej I Michajlovitsj Romanov fan Ruslân en syn twadde frou Natalja Kyrillovna Narysjkina. Nei de dea fan Peter syn healbroer, tsaar Feodor III, yn 1682 waard de tsienjierrige Peter tsaar, mei syn mem Natalya as regintesse. Nei in bluodderich konflikt tusken de famyljes fan de twa froulju fan Aleksei I, waarden, as in kompromis, Peter en syn âldere, swaksinnige healbroer Iwan tegearre tsaar, mei Peter's healsuster Sophia as regintesse. Dat duorre oant Peter har yn 1689 ôfsette, wêrnei't de healbruorren tegearre de titel fan tsaar hâlden. Nei't Iwan stoar yn 1696 wie Peter allinnich tsaar fan Ruslân.
Polityk
Yn eigen lân brochten de feroarings in soad protesten, mar tsjinstân waard mei hurde hân delslein. Yn 1721 waard Peter útroppen ta earste keizer fan it Russyske keizerryk, wat er oan syn dea yn 1725 bliuwe soe. Nei syn dea soe it duorje oant Katarina de Grutte eardat in monarch Peters polityk fierderfiere soe, mar troch syn ynfloed wie Ruslân foarfêst modernisearre.
Húshâlding
Yn 1689 troude Peter mei Eudoxia Lopoechina. Se krigen trije bern, ûnder oaren Aleksej Petrovitsj Romanov. Doe't Peter fan har ferfrjemde rekke stjoerde er har nei it kleaster. Doe't Aleksej yn 1718 nei it bûtenlân flechte liet Peter him foar heechferrie deadwaan. Earst Aleksejs soan Peter II soe keizer fan Ruslân wurde.
Yn 1703 moete Peter mei Martha Skavronskaja, de lettere Katarina, dêr't er syn fierdere libben mei trochbringe soe. Yn 1707 troude it pearke, mar dat waard earst publyk makke yn 1712. Se krigen alve bern, wêrfan allinnich Anna en Elisabet folwoeksen waarden. Yn 1724 waard Katarina I kroand ta keizerinne fan Ruslân. Sy regearre tegearre mei Peter oant syn dea en alinnich oant sy stoar yn 1727.
Betsjutting
Peter de Grutte hat faaks foar de gewoane boarger yn Ruslân net safolle te betsjutten hân. Hy hat al de macht fan de tsjerke en de adel beheind, mar der wienen hieltyd noch grutte ferskillen yn Ruslân, dy't pas yn de Russyske Revolúsje einige wurde soenen. Oan de oare kant hat hy dúdlik ynfloed hân op Ruslân as gehiel. Troch him waard Ruslân in grutmacht, dêr't op it Jeropeeske polityke toaniel rekken mei hâlden wurde moast.
thumb|center|200px
List fan planetoïden 34301-34400
Dit is in list fan planetoïden 34301-34400.
Koreaansk
It Koreaansk (Koreaansk (Súd-Koreä): 한국어, Hangugeo, of (Noard-Koreä): 조선말, Chosŏnmal) is de offisjele taal fan Súd-Koreä, Noard-Koreä en, njonken it Sineesk, teffens fan 'e Koreaanske Autonome Prefektuer Yanbian, yn noardeastlik Sina. Wrâldwiid wurdt it sprutsen troch likernôch 78 mijoen minsken. It is oerlevere fan 'e fjirde iuw ôf yn it Sineeske skrift, oanfolle troch guon fonetyske skriftfoarmen (hyangchal, gugyeol en idu), en fan 1443 ôf yn it lânseigen hangûl-skrift, al waard dat pas yn 'e tweintichste iuw foar algemien gebrûk ynfierd, mei't de Koreaanske adel de foarkar joech oan Sineeske karakters.
De measte taalkundigen klassifisearje it Koreaansk as in isolearre taal, al bestiet der in kontroversjele teory dy't it besiket yn it passen yn 'e Altayske taalfamylje. Dêrby moat oantekene wurde dat it Djedjûaansk, dat op it grutte eilân Djedjû (of Jeju), yn 'e Japanske See, sprutsen wurdt, safier fan it Standertkoreaansk ôf stiet dat it eins as in selsstannige taal beskôge wurde moat, ek al sjocht it Súdkoreaanske regear it simpelwei as in dialekt. It Koreaansk hat in agglutinearjende morfology, wat betsjut dat it bykommende begripen in soad as foar-, tusken- en efterheaksels yntegrearret yn it haadbegryp.
Nijlân (Ingwierrum)
Nijlân is in buorskip noardeast fan Ingwierrum en noardlik fan Dokkumer Nije Silen yn de gemeente Noardeast-Fryslân. De namme komt ek foar as Nieuwland.
Benei alle adressen fan de buorskip lizze krekt binnen de wierskynlik 12e-iuwske seedyk oan de dearinnende dyk Nijlân. Oan de oare kant fan dy âlde dyk leit de Ingwierrumerpolder (út 1754, sa'n 164,6 hektare). De buorskip hat in tal 19e-iuwske pleatsen: Nijlân 8 út 1834, Nijlân 9 út 1849, de Kleastermanpleats (Nijlân 16) út 1869 en de Cooypleats (Nijlân 28) út 1848.
Einekoaien
Yn de omkriten fan Ingwierrum wiene sân ienekoaien. Dêrfandinne de einen yn it wapen fan Ingwierrum. Fan de fjouwer oerbleaune koaien lizze twa by de buorskip Nijlân.
Kooi fan Keegstra of Lytse Koai
Fan de twa koaien is dizze de âldste en de lytste. De koai mei seis fangpipen waard al neamd yn 1620 en is nei alle wierskyn ûntstien op it plak fan in eardere dyktroch. Yn 1780 kaam de koai oan de Dykkontribúsje, in pleatslik wetterskip. De Dykkontribúsje ferhierde de koai en liet yn 1849 in nije pleats foar de koaiker sette. Sûnt 1859 is de famylje Keegstra brûker en sûnt 1980 ek eigener fan de koai. Yn 2017 waard der grut ûnderhâld oan de koai útfierd.
Talmakoai
De Talmakoai kaam dêrnei yn it besit fan de Harnser famylje Talma. Pijbo Talma erfde de koai en de pleats anneks fan syn heit yn 1765. Yn 1832 wie de koai yn hannen fan Aritius Sybrandus Talma, griffier te Dokkum en pake fan politikus Syb Talma. De hjoeddeistige eigener is fan doel de koai in mear edukative funksje te jaan. Ek dizze koai waard yn 2017 fannijs opmakke.
Koptysk
Literatuer
● Wolfgang Kosack: Lehrbuch des Koptischen.Teil I:Koptische Grammatik.Teil II:Koptische Lesestücke, Graz 1974.
● Wolfgang Kosack: ''Der koptische Heiligenkalender. Deutsch - Koptisch - Arabisch nach den besten Quellen neu bearbeitet und vollständig herausgegeben mit Index Sanctorum koptischer Heiliger, Index der Namen auf Koptisch, Koptische Patriarchenliste, Geografische Liste''. Christoph Brunner, Berlyn 2012, ISBN 978-3-9524018-4-2.
● Wolfgang Kosack: Schenute von Atripe De judicio finale. Papyruskodex 63000.IV im Museo Egizio di Torino. Einleitung, Textbearbeitung und Übersetzung herausgegeben von Wolfgang Kosack. Christoph Brunner, Berlyn 2013, ISBN 978-3-9524018-5-9.
● Wolfgang Kosack: Koptisches Handlexikon des Bohairischen. Koptisch - Deutsch - Arabisch. Verlag Christoph Brunner, Basel 2013, ISBN 978-3-9524018-9-7.
Easter Stedsgrêft (Ljouwert)
De Easter Stedsgrêft (Ljouwertersk en offisjeel: Oaster Stadsgracht) is in grêft yn de gemeente Ljouwert. De grêft rint troch de stêd Ljouwert. De Ljouwerterske namme Ooster Stadsgracht jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Oasterstadsgracht.
By de Easter Stedsgêfts lâns rint de Eastersingel. Ien fan 'e gebouwen oan dy strjitte en oan it wetter fan 'e Easter Stedgrêft is it monumintale Pakhûs Burmania.
Watto
Watto (útspr.: [ˈwɔtoʊ], likernôch: " ûot -too") is in fiktyf personaazje fan minder belang út 'e Star Wars-franchise fan 'e Amerikaanske filmmakker George Lucas. Hy is sjegrinige, ynklauwerige (bûtenierdske) Toydariaan en de útbater fan in winkel yn twaddehâns technologysk guod. Ek is er de eigner fan 'e slavejonge Anakin Skywalker en syn mem Shmi. Watto waard yntrodusearre yn 'e film Star Wars: Episode I – The Phantom Menace (1999). It personaazje waard folslein makke troch it gebrûk fan fisuele effekten, wylst syn dialooch ynsprutsen waard troch stimakteur Andy Secombe. Watto soarge nei de premiêre fan 'e film foar wat kontroverse om't er "in antysemitysk stereotype" wêze soe.
Untwerp
It uterlik fan Watto waard troch ûntwerper Doug Chiang gearstald út ferskate ûnderdielen fan eardere ûntwerpen fan mooglike bûtenierdske wêzens, wêrûnder in grou pappegaai-eftich wêzen fan Terryl Whitlatch, in fjouwerearmich wêzen mei in sigaar fan Iain Craig en in nea brûkt ûntwerp foar in Neimoïde troch Chiang sels mei in slurfke en bryk steande tosken. Dêr foege er de wjukken fan in kolibry en in arkgurdle om 'e mul oan ta. Doe't er it oan George Lucas sjen liet, frege dy him om swimfluezzen tusken de teannen ta te foegjen, wêrnei't er it goedkarde.
Yn The Phantom Menace
Watto waard yntrodusearre yn 'e film Star Wars: Episode I – The Phantom Menace (1999), it earste diel fan 'e Star Wars-prequeltrilogy. Dêryn libbet er yn 'e delsetting Mos Espa, op 'e planeet Tatooine, dêr't Toydarianen lykas hy net lânseigen binne. Hy is de eigner fan in winkel yn twaddehâns guod, benammen technologyske ûnderdielen, en fan 'e slavejonge Anakin Skywalker en syn mem Shmi. Watto wurdt yn 'e film ôfskildere as in ynklauwerich stik sjegryn mei in gokferslaving.
Under de Nabookrisis reizget keninginne Padmé Amidala fan Naboo fan har thúswrâld, dy't beset is troch de Hannelsfederaasje, nei de haadstêd fan 'e Galaktyske Republyk op Coruscant om dêr stipe te sykjen by de Galaktyske Senaat en kânselier Finis Valorum. By it trochbrekken fan 'e blokkade dy't de Hannelsfederaasje om Naboo hinne ynsteld hat, rint it romteskip fan 'e keninginne lykwols averij op, sadat in tuskenstop op Tatooine nedich is. De Jedi-master Qui-Gon Jinn, dy't yn it gefolch fan Padmé reizget, giet der mei de knoffelige Gungaan Jar Jar Binks, de androïde R2-D2 en wat er mient dat in hofdame fan 'e keninginne is (mar eins Padmé sels is) op út om in ferfangend ûnderdiel foar it romteskip te sykjen.
As Qui-Gon foar it ferstân kriget dat Watto in gokker is dy't geregeldwei weddenskippen ôfslút op 'e útkomst fan saneamde podraces, dêr't er Anakin oan meidwaan lit, sjocht er in manear om twa miggen yn ien klap te slaan. De Boontajûnklassiker, in wichtige podrace, is oansteande. Qui-Gon stelt in weddenskip mei Watto foar: as Anakin wint, kriget er it ûnderdiel foar syn romteskip, dêr't er ferlet fan hat, fergees, en mei er boppedat Anakin meinimme om him te trainen as in Jedi. As Anakin ferliest, kriget Watto it hiele romteskip fan 'e keninginne fan Naboo. Watto giet akkoart, mei't de Dug Sebulba oan 'e race meidocht, yn wa't er mear fertrouwen hat as yn Anakin.
Yn 'e race wit Anakin it lykwols tsjin alle ferwachtings yn te winnen fan Sebulba. Neitiid is Watto alhiel opsternaat en hâldt er út dat Qui-Gon him bedragen hat, al wit er net krekt hoe. As Qui-Gon foarstelt en lis harren skeel foar oan 'e Hutts, dy't op Tatooine foar master opslane, bynt Watto lykwols gau yn en draacht er it ûnderdiel en Anakin oan 'e Jedi oer.
Yn Attack of the Clones
Yn 'e ferfolchfilm Star Wars: Episode II – Attack of the Clones (2002), dy't tsien jier nei de foarfallen yn The Phantom Menace spilet, keart de no folwoeksen Anakin werom nei Tatooine om syn mem Shmi te sykjen. Hy hat Padmé op sleeptou, dy't er eins as liifwacht beskermje moat, mar op wa't er yn it geheim fereale rekke is. Yn Mos Espa treffe hja Watto by syn winkel. Anakin en syn eardere eigner begroetsje inoar min ofte mear freonskiplik, wêrnei't Watto fertelt dat Shmi in stikmannich jierren lyn frijkocht is troch de boer Cliegg Lars, mei wa't se neitiid troud is. Op fersyk fan Anakin siket er yn syn boekhâlding it krekte wenplak fan Lars op.
Oare ferskinings
Yn oare ûnderdielen fan 'e Star Wars-franchise, lykas romans en strips, wurdt de eftergrûn fan Watto fierder beljochte. Sa wurdt dêryn ferhelle oer syn jonkheid op syn thúswrâld Toydaria, de reden wêrom't er him op Tatooine fêstige (hy wie in oarlochsflechtling) en hoe't er syn talint foar hannel fierder oanskerpe hat troch by de Jawa's yn 'e lear te gean. Yn (it sûnt 2014 net mear as kanonyk beskôge) stripalbum Star Wars: Visionaries wurdt Watto deade troch de Sith Darth Maul wannear't dy op Tatooine syn âlde fijân Obi-Wan Kenobi op it spoar is.
Kontroverse
Nei de premiêre fan Star Wars: Episode I – The Phantom Menace yn 1999 ûntstie der wat kontroverse om it figuer fan Watto hinne fanwegen de oerienkomsten dy't guon kritisy seagen tusken him en de stereotype Joad. Dy wurdt nammers foarsteld mei in grutte kromme noas, kraaleagen en in suterich burd, en teffens as tige ynklauwerich, allegear eigenskippen dy't ek fan tapassing wiene op Watto. J. Hoberman neamde him yn The Village Voice "it meast skamteleaze etnyske stereotype" fanwegen de kromme noas, hoewol't Watto eins gjin kromme noas hat mar in slurfke. Yn it tydskrift Slate skreau Bruce Gottlieb dat Watto as slave-eigner it antysemityske idee fersprate dat "it Joadske ras efter de slavehannel sit". Yn The Nation neamde Patricia J. Williams it personaazje Watto "alomfetsjend antysemitysk – sawol anty-Arabysk as anty-Joadsk."
Ynformateur
In ynformateur is immen dy't yn it ramt fan de kabinetsformaasje nei de Twadde Keamerferkiezings yn Nederlân fanwege de Kening fan de Nederlannen de mooglikheden ûndersiket foar de foarming fan in kabinet.
De ynformateurs (ofwol ferkenners) komme meastentiids út de politike partijen dy't de kearn fan it fermoedlike kabinet foarmje of fan de partij dy't de grutste wurden is of de measte winst helle hat by de ferkiezings.
Faak binne it relative bûtensteanders, dy't tydlik yn it skynljocht komme te stean. Harren oanstelling wurdt faak as earfol beskôge, mar harren ûnderfining, deskundigens en kar kin al in wichtige rôl spylje yn it hiele trajekt.
Oeble-om-sleat
De Oeble-om-sleat is in feart yn de gemeente Ljouwert. De feart rint fan de A31 nei it suden rjochting Warten en rint út yn it Wartenster Wiid tsjinoer Midsbuorren. De feart rint it earste stik bylâns de Oeble-om-wei.
De namme Oeble-om-sleat jildt sûnt 15 maart 2007 as de offisjele namme, as ferfanging foar de eardere offisjele namme Oeble-ooms-sloot.
Pierre de Fermat
thumb|Pierre de Fermat Pierre de Fermat (Beaumont-de-Lomagne, tusken 31 oktober en 6 desimber 1607 - Castres, 12 jannewaris 1665) wie in Frânske jurist oan it hof fan Toulouse en dêrneist in wiskundige, oan wa't in oantal iere ûntwikkelingen taskreaun wurde dy't laat hawwe ta de moderne differinskaalrekkening.
Ek syn ûndersikingen yn de getalteory sprekke ta de ferbylding. Hy waard benammen bekend troch de nei him ferneamde lêste stelling fan Fermat, dy't lykwols net de lêste wie dy't hy oait ponearre, mar wol de lêste fan syn stellingen dy't pas yn 1995 bewezen waard. Dêrneist hat hy opmerklike bydragen levere oan de analytyske mjitkunde, de kânsrekkening en de optika. Mei syn jefte foar it sjen fan relaasjes tusken getallen en syn fermogen om bewizen foar in soad fan syn stellingen te finen lei Fermat de basis foar de moderne getalteory.
De Koerier
thumb|right|200px|Regiokantoar Ljouwerter Krante mei De Koerier op [[It Hearrenfean (plak)|It Hearrenfean]] De Koerier wie in wykliks hûs-oan-hûsblêd yn Fryslân fan 1977 oant 1 jannewaris 2013; it blêd waard útjûn troch de NDC Mediagroep.
De krante hie in oplage fan 50.000 eksimplaren en waard sûnt 1977 ferspraat. De redaksje siet oan de Hearrewâl op It Hearrenfean yn in regiokantoar fan de Ljouwerter Krante.
De Koerier wie ien fan de twa fergese kranten dy't alle wiken op woansdei op It Hearrenfean en omkriten rûnbrocht waarden. De oare krante is de Heerenveense Courant.
Fersprieding
Akkrum - Aldeberkeap- Aldeboarn - Aldehaske - Aldeouwer - Aldemerk - Aldetrine – Aldhoarne - Aldeholtpea – Aldskoat - Bantegea - Basse - Blesdike - Boyl - Bontebok - Dolsterhuzen - De Hoeve - De Jouwer - De Knipe - De Langelille - De Tynje - Eagmaryp - Follegea - Finkegea - Gersleat - Goaiïngaryp – Haskerdiken – Haskerhoarne - It Hearrenfean - Hoarnstersweach – Jiskenhuzen- - Jistergea Jobbegea - Jobbegea Skuorregea – Jonkerslân - Ketlik – Langsweagen - Langwar - Legemar - Lúnbert – Lúkswâld - Mildaam – Munnikebuorren - Nes - Nijbrêge - Nijhoarne – Nijeberkeap - Nijehaske - Nijeholtpea - Nijetrine - Noardwâlde - Easterstreek - Eastersee - It Oranjewâld - Ossenzijl - Ousterhaule – Ousternijegea - Paasloo - Pepergea - Reahel – Rotstergaast - Rotsterhaule - Rottum - Skarsterbrêge - Skerpenseel - Sint Jansgea – Sint Nyk - Slikenboarch - Sonnegea - Spangea -Ter Idzard - Terbant - Terkaple - Teroele - Tsjalbert –Tsjerkgaast – Vegelinsoard - Fjouwerhûs - Willemsoard - Witte Paarden - Wolvegea - Ychten - Ychtenbrêge -Iselham - Sânhuzen.
Dejafuse
Dejafuse wie in Nederlânske hardrockband oprjochte troch Nienke de Jong earder fan Autumn en gitarist Arno Krabman earder fan Spanner. De besetting wurdt kompletearre troch gitarist Stefan Kemp, bassist Bas van Dreunen en de Sweedske drummer Ludwig Witt. De band wie warber tusken 2007 en 2009. Yn 2009 brocht de band it album Dejafuse út. Yn 2009 hold Dejafuse der mei op fanwegen sûnensproblemen fan de Jong.
Stacy Adams
Stacy Adams, echte namme ûnbekend (19 novimber 1984), is in rêstend Amerikaansk neakenmodel en pornografysk aktrise. Hja makke har debút yn in pornografyske film yn 2007. Neffens har offisjele opjefte is se 1.65 m lang, mei in gewicht fan 57 kg en kupmaat 36E.
Dominicus Arumaeus
Dominicus Arumaeus, latinisearring fan Douwe fan Arum (Ljouwert, 1579 – Jena, 24 febrewaris 1637) wie in Dútsk rjochtsgelearde fan Frysk komôf.
Hy studearre rjochten yn Frjentsjer (al yn 1593), Oxford, Rostock en as lêste Jena, dêr 't er op 31 maart 1600 troude mei Anna Penitzer. Hy bleau professor, rektor en riedslid yn Weimar en waard op 27 febrewaris 1637 yn Jena beïerdige.
In protte konstitúsjonele juristen en tinkers dy 't letter ferneamd waarden, wiene syn learlingen, ûnder oare Johannes Limnaeus en Bogislaw Philipp von Chemnitz.
Wurk
thumb|left|175px|De mora commentarius methodicus, 1608