cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Paris Berelc
Aktearkarriêre
Nei't Mighty Med datselde jiers stopset wie, kroep Berelc yn 2016 op 'e nij yn 'e rol fan Skylar Storm foar de spin-offrige Lab Rats: Elite Force. Yn 2018 wie se fierders te sjen as Alexa yn 'e Netflix-searje Alexa & Katie. Dat jiers hie se ek in gastrol yn in ôflevering fan 'e bernesearje The Thundermans.
De Koperen Tún (roman)
De Koperen Tún, yn it oarspronklike Nederlânsk: De Koperen Tuin, is in roman fan 'e hân fan 'e yn Harns bern Nederlânske skriuwer, dichter, essayist, oersetter, muzykkritikus en dokter Simon Vestdijk (1898-1971). It ferhaal, dat him ôfspilet yn 'e earste helte fan 'e tweintichste iuw, giet oer jonkheid en leafde, en spilet yn in plak dat Vestdijk inkeld oantsjut as "W...", mar dêr't grif Ljouwert mei bedoeld is; de Prinsetún nimt yn it boek in wichtich plak yn. De Koperen Tuin waard foar it earst publisearre yn 1950, by útjouwerij Nijgh & Van Ditmar, en it ferhaal waard yn 1975 as earste roman fan Vestdijk ferfilme yn in tillefyzjesearje fan 'e NCRV, ûnder rezjy fan Bob Löwenstein, nei in senario fan Yvonne Keuls. De Fryske oersetting fan 'e roman, fan 'e hân fan Jan de Jong, ferskynde yn 1994.
Ynhâld
Nol Rieske is de soan fan in rjochter, dy't opgroeit yn W... Syn relaasje mei syn âldere broer Chris is striemin, mar mei syn mem kin er tige goed. Hja is in muzikale en kreaze frou, op wa har muzykjûnen oft altyd in protte manfolk ôfkomt. As Nol acht jier is, giet er op in kear mei syn mem nei de Koperen Tún ta, dêr't er djip ûnder de yndruk rekket fan 'e muzyk dy't dêr spile wurdt troch in orkest ûnder lieding fan dirigint Henri Cuperus. Hy komt der ek yn 'e kunde mei Cuperus syn dochter Trix, mei wa't er dûnset. Neitiid wol Nol beslist muzykles krije fan Cuperus.
Nol set útein mei in stúdzje, mar hy kin Trix net ferjitte, en skreaut har almar wer brieven. As syn mem him op in kear besiket, fertelt dy him lykwols dat Trix no yn 'e Sosiëteit fan 'e Tún wurket, en in ferhâlding hat mei in Vellinga. Dat is in grutte klap foar Nol, mar hy kin it spul net gewurde litte, en as er thús is, giet er mei syn heit út te iten yn 'e Sosiëteit. Dêr treft er yndie Trix, dy't him fertelt dat har heit, Cuperus, slim yn 'e minnichte is. Nol wol him graach besykje ear't er stjert, mar Trix stegeret him ôf, nei't letter bliken docht omdat se benaud is dat har heit Nol dingen oer har fertelle sil wêrfan't se net wol dat Nol se wit.
Trije jier letter komt Nol wer yn W.., om't syn mem slim siik rekke is. De nachts dat hja stjert, bedarret er wer yn 'e sosiëteit, dêr't er him bedrinkt. Hy treft Trix wer, dy't dêr tegearre mei Vellinga is. Vellinga bringt Nol dy nachts dronken thús, en fertelt him letter dat syn relaasje mei Trix neat foarstelde; hy hie har ferlaat, en sy hie it al rillegau útmakke. As Nol dêrmei nei Trix ta giet, bychtet dy op dat se ek noch wat hân hat mei trije oare manlju (dit wie de iere tweintichste iuw, doe't in "fatsoenlik" fanke soks net die). Nol reägearret jaloersk, mar freget har dochs om mei him te trouwen, om't er noch altyd fan har hâldt. Sy freget him om 'e nachts by har te bliuwen, en seit dat se him moarn har antwurd jaan sil, mar Nol kiest der ynstee foar om nei hûs ta te gean en de oare deis wer te kommen. As er weromkomt, fertelt Trix har muoike him lykwols dat hja har dy nachts tekoart dien hat. Nol fielt him dan tige skuldich, en siket stipe by syn freonen. Letter giet er, syn rie te'n ein, nei de Tún, mar dy eaget him no swart en ferwile ta.
Fryske oersetting
De Koperen Tuin waard yn 1994 ûnder de titel De Koperen Tún yn it Frysk oerset troch Jan de Jong, dy't ek oare wurken út it Nederlânsk nei it Frysk ta oerbrocht hat, lykas Oarlochswinter, fan Jan Terlouw, Krústocht yn Spikerbroek, fan Thea Beckman, en Styfmem Ierde, fan Theun de Vries. De 272 siden tellende fertaling De Koperen Tún waard útbrocht by Utjouwerij Fryslân, te Ljouwert.
List fan net-Fryske famkesnammen
Dit is in list fan net-Fryske famkesnammen.
A
Ada - Alberta - Alexandra - Alie - An - Anastasia - Angela - Angelina - Angeline - Ank - Anna - Annie - Antonia
B
Beatrix - Bente - Bertha - Bettie
C
Catharina - Cassandra - Cobie - Cornelia
D
Dinie - Dolores - Dora
East-Berlyn
300px|thumbnail|right|De fjouwer sektoaren fan Berlyn, wêrby de reade East-Berlyn is 300px|thumbnail|right|Sintrum (1972) 300px|thumbnail|Palast der Republik yn 1977 East-Berlyn wie yn 'e tiid fan it partsjen fan Dútslân it eastlike part fan Berlyn ta tsjinstelling fan West-Berlyn. East-Berlyn wie ynearsten it part fan Berlyn dat ta de Sowjet-besettingssône hearde, wilens de besettingssônes fan de Feriene Steaten, it Feriene Keninkryk en Frankryk West-Berlyn foarmen. Neffens de ôfspraken fan de Oerienkomst fan Potsdam wie East-Berlyn gjin part fan de Sowjet-besettingssône fan Dútslân (fan 1949 ôf de Dútske Demokratyske Republyk). It regear fan de DDR rôp (East-)Berlyn yn 1961 lykwols ta haadstêd fan de DDR út; Berlin, hauptstadt der DDR.
List fan net-Fryske famkesnammen
E
Eef - Eefje - Elizabeth - Elma - Elmatine - Els - Emma - Ester - Evangeline
G
Geert - Geesje
H
Hanna - Hanne - Hilda
East-Berlyn
Skiednis
Berlyn waard nei de ôfrin fan de Twadde Wrâldkriich beset troch de alliearde legermachten fan Frankryk, it Feriene Keninkryk en de Feriene Steaten yn it westen en de Sowjet-Uny yn it easten. Dy machten ferdielden de stêd yn fjouwer sektoaren. De trije westlike sektoaren foarmen West-Berlyn en de eastlike sektor foarme East-Berlyn. Ta in politike skieding kaam it yn 1948, doe't de Sowjet-Uny de boargemasterskar fan it Berlynske Hûs fan Offurdigen net oannaam en in eigen boargemaster en parlemint ynstallearre.
List fan net-Fryske famkesnammen
I
Ina
J
Jacoba - Jet - Joy - Joke - Jonne - Josepha - Josephine - Juliëtte
East-Berlyn
Skiednis
Doe't op 7 oktober 1949 yn de Sowjet-besettingssône fan Dútslân de Dútske Demokratyske Republyk útroppen waard jilde dy allinnich foar de dielsteaten (Länder)  Brandenboarch, Meklenboarch-Foarpommeren, Saksen, Saksen-Anhalt en Tueringen. Yn deselde grûnwet waard ek besletten dat Berlyn de haadstêd fan de republyk is; Die Hautstadt der Republik ist Berlin. Dêrmei waard oantsjutten dat der hope wie dat de fjouwer besettingssônes fan Dútslân ta ien republyk útroppen wurde soene.
List fan net-Fryske famkesnammen
L
Lena - Lenie - Lia - Lianne - Lieke - Lies - Liesje - Loekie - Lola - Lolita
East-Berlyn
Skiednis
De Sowjet-sektor fan Berlyn wie gjin part fan de Sowjet-besettingssône fan Dútslân, en waard dus winliken net in part fan de DDR. Wetten fan de DDR waarden yn East-Berlyn yn wurking steld nei't dy goedkard wiene troch de magistraat fan Berlyn. Oarsom wiene de East-Berlynske leden fan de Volkskammer ek net folweardich lid en hiene hja allinnich in advisearjende stim.
Yn de praktyk wie de bining fan East-Berlyn mei de DDR al hiel nau. Fan it begjin ôf hie it DDR-regear syn sit yn East-Berlyn en beskôge gâns Berlyn as har haadstêd. Fan 1953 ôf koe in East-Dútske identiteitskaart oanfrege wurden yn East-Berlyn. Yn jannewaris 1957 naam de magistraat fan Berlyn in nustje wetten oan dy't de bannen fan East-Berlyn mei de DDR ferstevige. Tenei stie de magistraat ûnder gesach fan de ministerried fan de DDR, wêrmei it DDR-regear winliken it direkte gesach oer East-Berlyn krige.
List fan net-Fryske famkesnammen
N
Neeltje - Nel - Nina
East-Berlyn
Skiednis
Yn 1961 waard de Berlynske Muorre boud. Yn septimber fan dat jier besleat de Steatsried fan de DDR dat Berlyn in lykweardige status krige as de oare 14 distrikten, dy't yn 1952 foarme waarden ynplak fan de eardere dielsteaten. Yn jannewaris 1962 waard de tsjinstplicht yn de Nationale Volksarmee ynfierd en dy jilde ek foar de ynwenners fan East-Berlyn. Yn dat jier waard East-Berlyn ek offisjeel ta Berlin, Hauptstadt der DDR (Berlyn, haadstêd fan de DDR) útroppen. Yn East-Dútske boarnen wie de namme Berlin meastentiids ornearre foar it eastlike part fan de stêd. De namme Groß-Berlin wie ornearre foar de gânse stêd. It westlike part fan de stêd waard oantsjutten as: Besondere politische Einheit Westberlin (bysûndere politike ienheid West-Berlyn) of koart Westberlin.
Neffens de westlike alliearden en de Bûnsrepublyk wie East-Berlyn gjin part fan de DDR en erkenden dat ek net en dus ek net as haadstêd fan de DDR. Offisjele besites fan West-Dútske lieders fûnen dus ek nea plak yn East-Berlyn. Kânselier Willy Brandt moete Erich Honecker yn 1969 yn Erfurt en de steatsbesite fan Helmut Schmidt fûn yn 1981 plak yn Güstrow. Yn it westen waard it eastlike part fan de stêd oantsjutten as Berlin (Ost), yn de folksmûle ornaris Ost-Berlin en foar it westlike part as Berlin (West), yn de folksmûle West-Berlin oantsjutten.
List fan net-Fryske famkesnammen
P
Pieta -
R
Rebekka - Regina - Renée - Rhiannon - Rianne - Rivkah - Romy - Ruth
East-Berlyn
Skiednis
Nei de Wende fan 1989 waard oantrune op in wer byinoar bringen fan de stêd en yn 1990 nei it byinoar bringen fan Dútslân waarden de eastlike en westlike parten fan de stêd ek wer gearfoege. Nei 40 jier skieding binne der nettsjinsteande it warbere besykjen om de fersillen fuort te wurkjen, noch hieltyd ferskillen te sjen tusken it eardere East- en West-Berlyn. It eardere sintrum fan East-Berlyn, Mitte hat de betsjutting fan stedssintrum wer werom krigen.
List fan net-Fryske famkesnammen
S
Sarah - Suus - Suzanne - Suzette
T
Thea - Titia
U
Ulrike - Ursula
W
Wia - Wilhelmina - Willemien - Willemijn
X
Xaviera
Douwe Tammingapriis
De Douwe Tammingapriis is in Fryske literêre priis foar debutanten ynsteld yn 2013. De priis wurdt yn prinsipe elts foarjier útrikt oan ôfwikseljend in proaza- en poëzy-debút. De priis bestiet út in oarkonde en in jildbedrach fan 3000 euro en wurdt bekostige út it Tamminga-Piebengafûns dat beheard wurdt troch de stichting FLMD (Frysk Letterkundich Museum en Dokumintaasjesintrum). De priis waard ynsteld neidat de provinsje Fryslân ophold mei it takennen fan de Fedde Schurerpriis yn 2012.
De D.A. Tammingapriis is ferneamd nei de skriuwer en taalkundige Douwe Annes Tamminga (1909-2002).
List fan net-Fryske famkesnammen
Z
Zita - Zora
Beskermgeast
In beskermgeast is in geast of in oarsoartich mytysk wêzen dat de beskermer is fan in beskate stêd, in oar geografysk plak (lykas in berch), in persoan, in geslacht, in folk, in kultuer of in beropsgroep. Ien fan 'e bekendste foarbylden fan in beskermgeast is de patroangod, dy't yn in protte godstsjinsten foarkomt. Yn it kristendom is út dat idee letter de beskermhillige ûntstien. In oare foarm fan 'e beskermgeast dy't yn it kristendom foarkomt, is de beskermingel.
East-Berlyn
Grinsferkear
thumbnail|Typyske ferkearsljochten fan East-Berlyn, dy't no noch op ferskate plakken stean Fan 13 augustus 1961 oant 9 novimber 1989 wie West-Berlyn skieden fan East-Berlyn en de DDR troch de Berlynske Muorre. Ferkear tusken West- en East-Berlyn wie mooglik by in tal grinsoergongen, wêrfan Checkpoint Charlie wol de wichtichste wie. Treinferkear mei de S-Bahn en U-Bahn. West-Berliners en West-Jeropeanen koene mei in fisum nei it easten reizgje. East-Berliners, útsein de âlderein, wie it ferbean nei it westen te reizgjen. Reizgers út it westen wei moasten yn it Stasjon Friedrichstraße nei de grinskontrôles foar't hja East-Berlyn yn komme koene. Men moast 25 D-mark ynwikselje foar 25 Eastmarken (Ostmarken). Dat wie in manier foar it DDR-regear om oan hurde faluta te kommen. Hoewol't toeristen meastentiids jild oerholden nei harren besite oan East-Berlyn, mochten hja de eastmarken net wer omwikselje. Meinimmen fan Eastmarken nei it westen ta wie ek ferbean, dochs der wie net folle kontrôle op. Toeristen moasten in deifisum oan de grins keapje foar 5 D-Mark en moasten foar 12 oere nachts de eastsône fan de stêd wer ferlitte. Mei dat fisum koene hja allinnich East-Berlyn besykje, mar net bûten de stedsgrinzen reizgje. Mei beheinings wie it dochs wol mooglik mei in organisearre trip nei Potsdam te gean.
Beskermgeast
Aazje
Beskermgoaden fan stêden en bergen komme rûnom foar yn bygelyks it Sineeske universalisme. Yn it sjamanisme fan it Koreaanske Skiereilân waarden foarhinne jangseung en sotdae oan 'e rânen fan doarpen pleatst om demoanen ôf te skrikken. Sokke wijde pylders of toatempeallen waarden ek fereare as godheden. Yn it sjintoïsme fan Japan wurde de geasten fan 'e ferstoarne foarâlden, de kami, beskôge (en fereare) as beskermgeasten. Yn it animisme fan 'e Filipinen binne diwata geasten dy't as beskermers fan bgl. bergen fungearje. In bekendenien is Maria Makiling, in goadinne dy't de Makiling bewekket.
East-Berlyn
Wiken en buorren
300px|thumbnail|Buorren fan East-Berlyn yn 1990 East-Berlyn bestie yn 1990 út de folgjende wiken en buorren:
Beskermgeast
Aazje
Yn it boedisme fan Tailân hat suver eltse húshâlding in lytse skryn foar de beskermgeast, dy't bekendstiet as it 'geastehûs'. Yn it lamaïsme fan Tibet is Dakini bgl. de beskermjende godheid fan in elk dy't kennis siket. Yn it hindoeïsme steane sokke godheden bekend as ishta-devata, en hat hast elts doarp in eigen beskermgeast. In bekendenien is bgl. de goadinne Mumbadevi, de patronesse fan 'e stêd Bombay (Mumbai).
Jeropa en it Middellânske-Seegebiet
De bekendste beskermgeast út 'e ûnderskate heidenske religyen fan it Middellânske-Seegebiet is de goadinne Pallas Atene, dy't de patronesse fan 'e Grykske stêd Atene wie.
Yn 'e religy fan it Romeinske Ryk namen beskermgeasten in tige wichtich plak yn. Eltse Romein leaude nammentlik dat hy of sy in persoanlike beskermgeast hie. De beskermgeast fan in man wie syn genius, wylst de beskermgeast fan in frou oantsjut waard as har juno. Yn 'e tiid fan it keizerryk wie de genius fan 'e keizer it mulpunt fan 'e keizerskultus.
In keizer koe ek ien fan 'e grutste goaden foar syn persoanlike beskermgeast oannimme, sa't Augustus die mei Apollo. Soks wie in fuortsetting fan 'e praktyk út 'e tiid fan 'e Romeinske Republyk, doe't foaroansteande politisy soms oanspraak makken op in god as beskermgeast. In foarbyld dêrfan wie de diktator Sulla, dy't de goadinne Fiktoaria as persoanlike beskermster hie en spullen (ludi) ta har eare organisearre.
Behalven persoanen hiene ek Romeinske stêden in beskermgeast of soms mear as ien. Fral yn gefal fan oarloch en belegering waard de beskerming fan sa'n godheid fan fitaal belang achte. De stêd Rome sels waard beskerme troch in goadinne fan wa't de namme ritueel geheim holden wurde moast; op it neamen fan har namme stie de deastraf. De stêd stie fierders ek ûnder de beskerming fan 'e saneamde Kapitolynske Triade fan Juno, Jupiter en Minerva. Juno wie ek de beskermgoadinne fan in soad oare Italyske stêden.
Mennemastate
De state sil yn de 15e iuw ûntstien wêze. Mennema op De Lytse Jouwer wie yn de 15e iuw it wenplak fan de aadlike family Mennema. As Mennema staten en het guet heetende te Mennema wurdt it yn 1543 fermeld; de familynamme komt op De Lytse Jouwer yn de 15e iuw al foar.
Mids 15e iuw binne twa bruorren Mennema bekend: Gerbith en Lieuwe. Gerbith wie troud mei Tiemck, in dochter fan Wibren Boulsma fan Hijum.(Ut syn houlik mei Imck Hemmema fan Berltsum, stoarn yn 1475, soe Wibren neffens Upcke fan Burmania, UvB, fol. 47Av, gjin bern hân hawwe) Hja wennen yn Ljouwert. Gherbeth Mynnama frege yn 1491 mei syn landsaten yn Dongerdeel ende Ferwerdedeel opnomd wurde te meien yn it ferbûn mei Grins. Foar 1502 hie hie belutsen west yn in fete mei Gercke Hemminga alias Tiessens, dy't him doe skeafergoeding betelle foar geweld, finzenskip en "andere misdaden". Moglik is hy deselde as de Gerbrant Mennama dêr't de 16e-iuwer Janco Douwama oer skriuwt yn syn Heskriften. Tiemck makke yn 1484 har testamint; Gerbith ferstoar foar 1505. Se lieten gjin bern nei. In net by namme neamde suster fan Gerbith wie suster yn it kleaster Weerd. Gerbiths broer Lieuwe troude mei Beits Stenstera, dochter fan Sasbet Stenstera te Foudgum.(Beits wertroude foar 1504 mei Lieuwe Popta.) Harren soannen Aedzert, Tzalingh en Gerbeth erkenden yn 1505 as erfgenamten fan harren omke Gherbet Mennama in betelling út lân op De Lytse Jouwer. De lizzing fan Mennema wurdt oanjûn troch Van der Meer en Van den Berg. Yn 1640 wie Mennema in pachtgoed.
List fan planetoïden 75401-75500
Dit is in list fan planetoïden 75401-75500.
Kleärchus fan Sparta
Kleärchus fan Sparta (Aldgryksk: Κλέαρχος, Kléarchos; Sparta, ±450 f.Kr. – Kûnaksa (Mesopotaamje), 3 septimber 401 f.Kr.) wie in Aldgryksk generaal dy't yn 'e Peloponnezyske Oarloch foar syn thússtêd Sparta focht. Letter waard er foar oerhearrigens troch de Spartaanske autoriteiten fûgelfaai ferklearre, wêrnei't er as hierling tsjinst naam yn it leger fan 'e Perzyske prins Syrus de Jongere. Nei de nederlaach yn 'e Slach by Kûnaksa waard er mei de oare Grykske legeroanfierders troch de Perzen ferriedlik fermoarde.
Libben
Neitiid kearde Kleärchus werom nei Sparta en frege de machthawwers dêre, de efoaren, om in leger wêrmei't er it near lizze koe op 'e ynterne strideraasjes yn Byzantium en teffens de stêd en Grykske buorstêden beskermje koe tsjin oanfallen fan 'e Trasiërs. Dat leger krige er, mar hy wie noch mar op 'e Lâningte fan Korinte doe't de efoaren ûntdieken dat de boargers fan Byzantium him as in tiran beskôgen, in feit dêr't Kleärchus sels harren mar net mei lestich fallen hie. Hja stjoerden in boadskipper efter him oan om him werom te roppen, mar Kleärchus keas derfoar om dat befel yn 'e wyn te slaan en troch te marsjearjen nei Byzantium. Sadwaande waard er troch de efoaren fan Sparta fûgelfaai ferklearre.
Werom yn it noarden befocht Kleärchus de Trasyske stammen mei súkses, en wûn dêrby de temûke stipe fan 'e Grykske stêden dy't er dêrmei ûntsette. Hy rekkene der nei alle gedachten op dat syn súksessen op it slachfjild de autoriteiten yn syn thússtêd derfan oertsjûgje soene om syn oerhearrigens mei de mantel der leafde te bedekken, mar datoangeande kaam er bedragen út.
Prime Minister's Award for Literary Achievement
De Prime Minister's Awards for Literary Achievement binne in trijetal Nijseelânske literatuerprizen dy't op jierlikse basis útrikt wurde foar de as bêste beoardiele Nijseelânske literêre wurken op it mêd fan fiksje, non-fiksje en poëzij. Dizze prizen waarden yn 2003 ynsteld troch de Arts Council of New Zealand Toi Aotearoa (no Creative New Zealand), it ûntwikkelingsburo foar de skiene keunsten fan it Nijseelânske regear. Foar elk fan 'e trije jierlikse winners is oan 'e priis in jildbedrach fan NZ$60.000 ferbûn. Foar in folsleine list mei winners, sjoch op dizze side, op 'e Ingelske Wikipedy.
Kleärchus fan Sparta
Libben
Kleärchus akseptearre Syrus syn oanbod, net fanwegen it jild, mar om't er him derfan bewust wie dat syn rol úteinlik útspile wêze soe as er yn Grikelân bleau, dêr't er mei syn oerhearrigens syn eigen glêzen yngoaid hie. Hy liet in garnizoen yn Byzantium efter ûnder lieding fan Heliksus fan Megara en stiek sels oan it haad fan 1.000 Grykske hopliten, 800 Trasyske peltasten en 200 Kretinzyske bôgesjitters oer nei Lyts-Aazje. Kleärchus syn leger wie mar ien fan 'e Grykske kontinginten dy't Syrus oanlutsen hie om as karkloft foar syn gruttere Perzyske troepemacht te tsjinjen. Yn totaal wiene der omtrint 10.000 Griken, dy't har om dy reden de Tsientûzen neamden.
Under de fjildtocht troch Lyts-Aazje kaam foar de Griken pas doe't se al by Tarsus wiene, oan it ljocht dat se tsjinst nommen hiene yn in leger dat it yn 'e kant sette tsjin 'e kening fan 'e Perzen. Dêrop wegeren se earst noch fierder op te tsjen, oant Kleärchus harren ta in fierdere opmars oerhelle. It wie op dat punt dat twa oare legeroersten, Ksenias fan Arkaadje en Pasion fan Megara, desertearren, en mei 2.600 fan harren mannen it leger ferlieten. De oare 2.000 ûnderhearrigen fan dy beide generaals joegen har doe by Kleärchus syn kontingint.
Uteinlik metten de legers fan Syrus en Artakserkses inoar yn 'e Slach by Kûnaksa, yn Mesopotaamje, yn it hert fan it Perzyske Ryk. Hoewol't de Tsientûzen troch harren effektivere taktiken stânholden tsjin it folle gruttere leger fan 'e kening, waarden Syrus syn Perzyske troepen útinoarslein en kaam de rebelske prins sels op it slachfjild om. De Griken namen dêrop in definsive posysje yn en rekken besingele troch it ûnbidige Perzyske leger. De Perzen nûgen de Grykske oanfierders út foar ûnderhannelings oer harren ôftocht nei de kust, mar dat bliek in mûklaach te wêzen, wêrby't de generaals Kleärchus, Proksenus fan Boeoasje, Menon III fan Farsalus, Agias (mooglik deselde as Sofainetus fan Stymfaalje) en Sokrates fan Acheä mei ferskate oare ofsieren ferriedlik troch de Perzen fermoarde waarden.
Roek
De roek of ‘rûts’ (wittenskiplike namme: Corvus frugilegus) heart ta de famylje fan de kriefûgels (wittenskiplike namme: Corvidae) en is ien fan de 45 soarten fan it skaai fan de krieën (Corvus).
Foarkommen
De swarte fûgel is sa’n 45 cm grut, in bytsje lytser as de swarte krie, mar dúdlik grutter as de ka. Hy hat in betreklik lytse kop en in ljochtgrize, keale snaffelbasis en kin, oergeand yn in grize, puntige snaffel. It swart fan de mantel hat in pearzige glâns. De geslachten hawwe itselde foarkommen.
Fersprieding
De roek komt in grutte dielen fan Jeropa en Aazje foar. De heechste oantallen hawwe Grut-Brittanje en Wyt-Ruslân. Se binne ek yntroduseare yn Nij-Seelân. Yn it westlike diel fan it fespriedingsgebiet is de roek meast stânfûgel, mear nei it easten is hy foaral in trekfûgel. Oant 1940-1970 waard noch folle op roeken jage, omdat hy skealik foar de lânbou wêze soe. Yn Nederlân briede sa’n 50.000 roekpearen (2019), yn Fryslân nei alle gedachten tusken de 6000 en 10.000 pearen. Yn dizze streken is de roek hieltyd minder in trekfûgel.
Libbenswize en fuortplanting
Roeken ite wjirms, slakken en ynsekten likegoed as plantaardich fiedsel, sa as nuten, sieden en fruchten. Se libje en briede yn koloanjes heech yn de beammen. Se foarmje briedpearen foar it libben. De nêsten wurde ier yn maart makke fan twigen en oare materialen, bytiden ek út oare nêsten. De 3 ta 6 griis-griene aaien wurde ein maart, begjin april lein, en wurde 16-19 dagen bebret. De jongen wurde sa’n fjouwer wiken yn it nêst fuorre, earst troch it mantsje, letter troch beide âlden. Nei it úfleanen foarmje de jongen troepen fan jonge fügels, wêrút twa seizoenen letter nije briedpearen fuortkomme.
Taksonomy
De roek komt in twa ûndersoarten foar:
Tall Ships' Races 2018
De Tall Ships' Races 2018 wie in ynternasjonaal sylsportbarren yn it ramt fan 'e jierlikse Tall Ships' Races, dat holden waard yn july en it begjin fan augustus 2018. Dêrby waard op 'e Noardsee wedstrydsyld mei saneamde tallships (grutte sylskippen). It evenemint waard organisearre troch Sail Training International (STI), in organisaasje dy't besiket om ynternasjonale freonskip oan te fiterjen en om jongerein ûnder de 25 jier yn 'e kunde komme te litten mei de see en mei it silen. De finish fan 'e Tall Ships' Races 2018 lei (formeel) yn 'e Fryske stêd Harns, dêr't it publyk him yn 'e dagen nei de wedstryd fergapje koe oan 'e skippen dy't ôfmarre leine yn 'e haven fan Harns. De festiviteiten yn Harns waarden organisearre troch de Stifting Sail Harns.
Silen
Oan 'e Tall Ships' Races 2018 diene sechstich tallships mei, mei oan board yn totaal 335 jongeren dy't it silen noch leare moasten. It trajekt bestie út twa wedstrydetappes fan ferskate hûnderten seemilen, mei dêrtuskenyn in 'freonskipsfeart' dy't de skippen mei-inoar fearen. It evenemint gie yn july 2018 fan start yn 'e Noardingelske havenstêd Sunderland, dêr't wei wedstrydsyld waard nei it Deenske Esbjerg. De 'freonskipsfeart' brocht de dielnimmende skippen dêrnei fan Esbjerg nei Stavanger, yn Noarwegen.
Op snein 29 july setten de tallships ôf út 'e haven fan Stavanger foar it twadde wedstrydtrajekt, dat harren nei Harns bringe soe. De start fan dat trajekt soe eins dy jûns plakfine bewesten it eilân Kvitsøy, mar de wyn wie spulbrekker en twong de organisaasje om 'e start te ferpleatsen nei moandeitemiddei by de fjoertoer fan Lindesnes, oan 'e súdpunt fan Noarwegen, 129 km súdliker as de oarspronklike start. Hoewol't de gruttere skippen fan 'e A- en B-klasse dy tuskentiids ôf te lizzen ôfstân skoan oankoene, brocht dit beslút de lytsere skippen fan 'e C- en D-klasse yn 'e swierrichheden. Nei't de kapteins fan dy skippen beswier oantekene hiene, waard de start werombrocht nei de neite fan Stavanger. Dêr waard ôfwacht oant de hurdste wyn foarby wie, wêrnei't de wedstryd om 18.28 oere op 'e jûn fan moandei 30 july einlings en te'n lêsten úteinsette koe.
De finish fan it wedstrydsilen, dêr't formeel Harns foar oanmurken wie, lei eins op 'e iepen Noardsee benoarden de Fryske Waadeilannen, mei't de drokke skipfeartrûte benoarden Nederlân net yn wedstrydferbân krúst wurde koe. It wie troch alle fertraging foar de start yn 't earstoan noch mar de fraach oft de skippen wol op 'e tiid wêze soene foar de plande ynfeart yn 'e haven fan Harns op freed 3 augustus, mar dat foel ta. Op freedtemiddei arrivearre de float fan tallships yn Harns, dêr't se allegear, al of net mei help fan loadsen, in plak tawiisd krigen yn 'e Willemshaven, It Dokje en de Suderhaven. Se hiene doe fan Stavanger ôf 348 seemyl oftewol 645 km ôflein.
Rûzje mei Ruslân
Boargemaster Roel Sluiter fan Harns liet him yn 'e Ljouwerter Krante lulk út oer dizze gong fan saken. Ek STI, de organisaasje efter de Tall Ships' Races, beskôge it Russyske hâlden en dragen as "net akseptabel". It lêste wurd wie der dan ek noch net oer sein. Nuver genôch wie in oar Russysk tallship, de Mir, wol fan 'e partij yn Harns. Mooglik dat dat dermei te krijen hie dat de Sedov en de Krûzenstjern yn 'e hannen wiene fan deselde eigner, wylst de Mir oan in oare organisaasje tahearde, sa waard oppenearre yn 'e Ljouwerter Krante. Behalven de Sedov en de Krûzenstjern wie der noch in trêde Russysk skip dat opdracht krigen hie om Harns te mijen: de folle lytsere, 14 m lange Akela. Dat skip wiek út nei it Dútske Cuxhaven, mar de bemanning hierde dêr in auto en ried dochs nei Harns om diel te nimmen oan 'e festiviteiten dêre.
Festiviteiten yn Harns
By de oankomst yn Harns, op 'e middei fan freed 3 augustus, waarden de tallships se ferwolkomme in publyk fan tûzenen minsken, foar in grut part mei kamera's en fototastellen yn 'e oanslach, dat him sammele hie op 'e Suderpier. De Fryske havenstêd stie dêrnei in wykein lang bol fan 'e aktiviteiten, mei as hichtepunten in fjoerwurkshow op 'e freedtejûn en de saneamde Crew Parade, in feestlike optocht fan 'e bemannings fan 'e tallships troch de Harnzer binnenstêd, op 'e sneontemiddei. Fierders koe men fansels de ûnderskate tallships besichtigje en wiene der optredens fan û.m. The Klik, The Cool Quest en ferskate shantykoaren. Ek Elske DeWall, Ali B, Dilana en Cindy Oudshoorn treden op ûnder it evenemint.
Der wie in reuzerêd opset yn 'e Harnzer binnenstêd, dy't in treflik útsjoch bea op 'e tallships yn 'e haven en dêrnjonken wie der in ferskaat oan iterij en strjitteäter beskikber. Boppedat waard it barren kombinearre mei ferskate oare ûnderdielen fan it projekt Ljouwert/Fryslân Kulturele Haadstêd fan Jeropa 2018, lykas de Taalkarafaan fan it ûnderdiel Lân fan Taal, dy't yn dit wykein Harns oandie, en it ûnderdiel ''The Sea! The Sea!'', wêrby't poëzij oer de see yn 'e foarm fan foardrachten mank it publyk te'n gehoare brocht waard.
Guon fêste programma-ûnderdielen fan 'e Tall Ships' Races ferrûnen yn Harns wat oars as oars. Sa waard it besletten Captains' Dinner, wêrby't de kapteins fan alle tallships op 'e sneintejûn oansieten, yn Harns yn in folle ynformeler jaske getten troch der in rinnend buffet fan te meitsjen. Neffens Jan Arends, fan 'e organisearjende Stifting Sail Harns, sieten dy kapteins hielendal net te wachtsjen op in stiif barren "mei tafelskikking en wite lekkens en sa," mar woene se krekt yn in ûntspande sfear mei-inoar yn 'e kunde komme. Ek de fertsjintwurdigers fan Sail Training International, dy't earst skeptysk foar de Harnzer plannen op dit mêd oer stien hiene, makken neitiid oan Arends harren kompliminten.
De útfeart fan 'e skippen út 'e haven fan Harns, de saneamde Sail Out, op moandei 6 augustus, foarme de ein fan 'e Tall Ships' Races 2018. Dat barren waard krekt as de ynfeart besocht troch in publyk fan tûzenen minsken. It fuortbliuwen fan 'e trije Russyske skippen wie spitich, neffens boargemaster Sluiter. Mar it Russyske besykjen om sa it feest yn Harns te ferpesten, mislearre neffens him jammerdearlik. Foarôf waarden der by de Tall Ships' Races 300.000 belangstellenden ferwachte, mar it waarden der úteinlik 335.000. Dat wie rom 100.000 minsken mear as doe't de Tall Ships' Races 2014 yn Harns fan start giene; op dat evenemint kamen doe 225.000 minsken ôf. Dy joegen mei-inoar yn totaal €12,5 miljoen út by Harnzer ûndernimmers. Ek de gemeente, dy't €500.000 yn it evenemint stoppe hie, krige in beskieden bedrach fan €40.000 werom.
Irena Sendler
thumb|Irene Sendler, 1942 thumb|Sendler mei minsken dy't hja as bern rêden hat, Warsjau, 2005 thumb|Irena Sendler, Warsjau, 2005 Irena Stanisława Sendler, yn 't Poalsk ek Irena Sendlerowa, berne Krzyżanowska (Otwock, 15 febrewaris 1910 - Warsjau, 12 maaie 2008), wie in Poalsk fersetsstrydster. Sy organisearre de berneôfdieling fan de Ried foar de Ondersteuning fan Joaden (Żegota) dy't 1942 fan Poalen fan ferskaat oan leauwerjochtings en wraldbeskôgings oprjochte waard om Joaden út hannen fan de Dútske besetter te rêden.
Libbensrin
Irena Sendler wie in dochter fan Dr. Stanisław Krzyżanowski, in dokter, en syn frou Janina. har heit stoar febrewaris 1917 oan de tyfus dy't er skipe hie by de behanneling fan pasjinten dy't syn kollega's wegeren te behanneljen fanwege it besmettinggefaar; der wiene in protte Joaden ûnder. Nei syn dea bea de lieding fan de Joadske mienskip syn frou help oan en betelle foar Irena hat stúdzje. Sy studearre Poalske literatuer oan de Universiteit fan Warsjau en waard lid fan de Poalske Sosjalistyske Partij. Sy wie tsjinstanner fan it saneamde getto-bank systeem dat guon Poalske universiteiten der foar de oarloch op nei holden. Om reden fan har iepenlik protest waard har de tagong ta de universiteit foar in periode trije jier ûntsein.
Sendler wie al foar de oarloch sosjaal wurkster en as sikefersoarchster foar epidemykontrôle hie se tagong ta it getto fan Warsjau. Yn 'e mande mei oaren slagge it har en smokkelje 2500 Joadske bern út it getto en bring harren ûnder by Poalske hûshâldings, kleasters en weeshuzen. Troch kontakten yn it ministearje fan wolfeart krigen de bern falske papieren.
Yn 1943 waard Sendler troch de Gestapo fêstset en ta de dea feroardiele. Under tramtaasje - har skonken en fuotten waarden brutsen - waard besocht har de nammen fan de rêde bern te neamen, mar sy ferrette neat. Om letter bern en âlden wer byïnoar brige te kinnen, hie Sendler nammelisten yn koade byholden en yn wekflessen ûnder in apelbeam yn in tún ferside brocht.
It slagge Żegota om Sendler middels omkeapjen frij te krijen. In SS'er sloech har ûnderweis nei har eksekúsje del en liet har oan 'e kant fan de dyk lizze. Dat de eksekúsje offisjeel wol trochgien wie, kaam se letter achter troch meidielingsbuorden fan de besetter. Sendler feroare doe har identiteit en libbe oant de ein fan de oarloch ûnderdûkt ûnder in falske namme.
Erkenning en neitins
Yn 1965 waard Sendler fan Jad Wasjem ûnderskieden mei de earetitel Rjochtfeardige ûnder de Folken. Op 10 novimber 2003 waard se ûnderskieden yn de Oarder fan de Wite Earn, de heechste ûnderskieding yn Poalen. Dêrnjonken krige se noch mear ûnderskiedings en sy waard 2007 troch de Poalske senaat foardroegen as ien fan de 181 nominearden foar in Nobelpriis foar de Frede.
Anna Mieszkowska skreau in boek oer har libben dat yn 2007 yn it Dútsk útbrocht waard en yn 2010 yn it Ingelsk oerset waard. Regisseur en senarioskriuwer John Kent Harrison ferfilme har libben yn 2009 yn de film The Courageous Heart of Irena Sendler, wêryn't aktrise Anna Paquin de rol fan Sendler spilet.
Statutory rape
Statutory rape ("wetlike ferkrêfting" of "ferkrêfting ûnder de wet") is in Ingelsktalige, Amerikaanske beneaming foar seksuële omgong fan in mearderjierrige mei in minderjierrige dy't fanwegen har/syn minderjierrigens foar de wet net by steat is om in jildige ynstimming ta dy seksuële omgong te ferlienen. De term statutory rape ferwiist ornaris nei mienskip mei in postpuberale minderjierrige; seksuële omgong fan in mearderjierrige mei in puberale of prepuberale minderjierrige wurdt oantsjut as bernemisbrûk (child sexual abuse), eat dat as in folle slimmer misdriuw beskôge wurdt. Statutory rape ymplisearret dat it "slachtoffer" tastimd hat yn 'e seks. Is dat net it gefal, dan wurdt by seksueel misbrûk fan in postpuberale minderjierrige trochstrings gewoan fan ferkrêfting (rape) sprutsen. It klassike foarbyld fan statutory rape is in mearderjierrige jonge fan 18 dy't derop trappearre wurdt dat er seks hat mei syn twa moanne jongere, minderjierrige freondin fan 17. Dat der hoegenamt gjin geweld of twang yn it spul is, makket yn sa'n saak neat út, want de wet giet út fan twang om't in minderjierrige op dit mêd wilsûnbekwaam achte wurdt.
Statutory rape is in generike term, dy't yn it Amerikaanske strafrjocht mar yn in hiel lyts bytsje rjochtsgebieten brûkt wurdt. Ferskillende rjochtsgebieten brûke der ferskillende beneamings foar, mar in soad komme foar: sexual assault of SA ("seksuële oantaasting"); rape of a child of ROAC ("ferkrêfting fan in bern"); corruption of a minor of COAM ("it ferdjerren fan in minderjierrige"); unlawful sex with a minor of USWAM ("yllegale seks mei in minderjierrige"); carnal knowledge of a minor of CKOAM ("fleislike kennisse fan in minderjierrige"); unlawful carnal knowledge of UCK ("yllegale fleislike kennisse"); sexual battery ("seksuële gewelddie"); en carnal knowledge ("fleislike kennisse").
Haatmisdriuw
In haatmisdriuw (of yn it Ingelsk hate crime) is in misdriuw wêrby't de dieder motivearre wurdt troch de foaroardielen dy't er hat tsjin in beskate maatskiplike groepearring, lykas in etnyske, rasiale, religieuze groep, of minsken mei in beskate seksuële oriïntaasje of geslachtsidentiteit. De ûnderlizzen psychologyske oarsaak is yn 'e regel dat de dieder him yn syn persoanlike identiteit bedrige fielt troch lju dy't der oars útsjogge, in oare hûdskleur, kultuer, taal, religy, seksueel aard of geslacht hawwe. De measte haatmisdriuwen falle yn 'e kategoryen narjen, lestich fallen, misledigings, útskellerij, driichbrieven, haatmail, fandalisme (faak yn 'e foarm fan graffity) en gewelddieden, mar ferkrêfting en moard komme ek foar. De measte Westerske lannen hawwe tsjintwurdich wetten dy't spesifyk tsjin haatmisdriuwen rjochte binne; misdriuwen fan dit type wurde de dieders swierder oanrekkene as ferlykbere misdriuwen dy't gjin diskriminearjend motyf hawwe.
Flagge fan De Jouwer
thumb|Flagge fan De Jouwer De flagge fan De Jouwer bestie al foar it jier 2003, mar it is net dúdlik sûnt wannear de flagge brûkt wurdt.
De basis fan de flagge is de horizontale trijekleur fan de Nederlânske flagge. Oan de mêstside stiet in swartwyt wapenskyld mei dêryn trije hjouwerieren. De hjouwerieren komme út it doarpswapen fan De Jouwer, dêr ’t se ferbylde stean as nôtskeaf. De skeaf ferbyldet de nôtfjilden fan de eartiidske gritenij Hasker Fiifgea.
Tera Heart
Tera Heart, echte namme: Lynn Bates (13 septimber 1968), is in rêstend Amerikaansk pornografysk aktrise. Har namme wurdt ek wol (mis)stavere as Terra Heart, Tara Hart, Tara Heart en Tera Hart, en se hat yn it begjin fan har karriêre ek wol gebrûk makke fan 'e artystenamme Tina Ames. Neffens har offisjele opjefte wie se ûnder har pornokarriêre 1.70 m, mei in gewicht fan 55 kg.
Libben en karriêre
Heart waard berne earne yn 'e Amerikaanske steat Illinois. Hja sette yn 1990, op har 21ste, útein mei in karriêre as pornoaktrise. Neffens de Internet Adult Film Database (IAFD) spile se yn totaal yn 176 ûnderskate pornografyske films, û.m. foar sokke foaroansteande labels as VCA Pictures, Vivid Entertainment, Wicked Pictures, Sin City en Seymore Butts Home Movies. Yn 1993 hold se in hoartsje op mei aktearjen, mar it jiers dêrop makke se in comeback. Uteinlik loek se har yn 1999 foargoed út 'e pornoyndustry werom.
Heart hat twaris troud west (en is twaris skieden), de lêste kear mei kollega-pornoakteur Brad Armstrong. It lêste dat fan har bekend is, is dat se har yn Tampa, yn 'e steat Floarida, nei wenjen set hie, en besocht om in fergunning foar privee-detektive te bemachtigjen.
Korrektive ferkrêfting
Foarkommen
It bekendste slachtoffer fan korrektive ferkrêftgin wie de 31-jierrige fuotbalspylster Eudy Simelane, de stjer fan it Súdafrikaanske nasjonale frouljusfuotbalalftal Banyana Banyana, en ien fan 'e bekendste homorjochte-aktvisten fan it lân. Hja waard op 28 april 2008 yn har wenplak KwaThema, by Jehannesburch, ûntfierd, troch in groepke manlju ferkrêfte en fermoarde.
Korrektive ferkrêfting bliuwt trouwens net beheind ta lesbiënnes en homo's. Sa komt neffens de aseksuële aktiviste en blôchster Julie Decker yn Súd-Afrika korrektive ferkrêfting fan aseksuële persoanen geregeldwei foar. Yn in fraachpetear fertelde se hoe't se sels troch in man seksueel lestich fallen en oantaast wie, dy't bewearde dat er it foar har eigen goederbêst die.
Bestriding en statistiken
Korrektive ferkrêfting wurdt ûnder de Súdafrikaanske wet net erkend as in haatmisdriuw, nettsjinsteande it feit dat de Súdafrikaanske Grûnwet stelt dat gjin inkele ynwenner fan it lân diskriminearre wurde mei op grûn fan maatskiplike status of persoanlike identiteit, wêrby't seksuële oriïntaasje spesifyk neamd wurdt. Hoewol't homo's en lesbiënnes yn Súd-Afrika in wiidweidige wetlike beskerming genietsje, en Súd-Afrika de earste (en oant no ta iennichste) Afrikaanske steat is dy't it homohoulik legalisearre hat, binne anty-homoseksuële gefoelens ûnder de Súdafrikaanske befolking oan it tanimmen, en docht it regear net folle oant neat om dat te kearen.
Neffens ûnoffisjele statistiken, opsteld troch non-profitorganisaasjes dy't opkomme foar de rjochten fan homo's en lesbiënnes, wurde yn Súd-Afrika eltse wike mear as 10 lesbiënnes ferkrêfte, itsij troch inkelingen, itsij troch groepen manlju. Der wurdt rûsd dat jiers teminsten 500 lesbiënnes it slachtoffer wurde fan korrektive ferkrêftings. Yn 'e offisjele statistiken wurdt lykwols gjin ûnderskie makke tusken korrektive ferkrêftings en oare soarten ferkrêfting. Boppedat dogge lesbiënnes faker net as al oanjefte by de plysje, mei't se dêr fanwegen harren seksuële oriïntaasje yn 'e regel ek net op in protte sympaty hoege te rekkenjen. Sadwaande is it tal korrektive ferkrêftings perfoarst folle heger as dat it op grûn fan it tal oanjeften liket.
Synagoge fan Ljouwert
De synagoge fan Ljouwert oan de Sakramintsstrjitte yn Ljouwert wie eartiids it gebedshûs fan de Ljouwerter joadske gemeente.
Skiednis
Oan de Sakramintsstrjitte waard yn 1755 foar it earst in synagoge yn gebrûk nommen. Earder brûkten de joaden in gebou oan de Amelânspiip oan de Alde Ie, dat dield wurde moast mei de katoliken. De synagoge waard yn 1805 ferfongen troch in nij gebou. De Ljouwerter joadske mienskip wie yn dy tiid de grutste fan it noarden en in sintrum fan joadske kultuer. Yn 1865 waard de synagoge nochris grutter makke, mar it tal leden fan de joadske gemeente rûn doe al tebek.
Yn de Twadde Wrâldkriich waard it grutste diel fan de joadske mienskip fermoarde. De synagoge en it ynterieur waarden lykwols sparre en nei de oarloch waard de synagoge yn 1948 op 'e nij yn gebrûk nommen troch de joaden dy't de oarloch oerlibbe hiene. Om't de synagoge foar de lytse mienskip no dochs wat te grut wie, waard it gebou yn 1964 sletten. It ynterieur gyng mei in tal religieuze saken nei Israel en in oar diel belâne yn it Joadsk Histoarysk Museum yn Amsterdam.
Tsjintwurdich wurdt it gebou brûkt as dûnsskoalle. Op guon heechtijdagen wurdt de âlde synagoge noch wolris brûkt troch de joadske mienskip.
Yn 2017 waard de Ljouwerter synagoge mei euro- en dollartekens, in duvelsk symboal en it tal 666 bekalke.
De lytse joadske mienskip makket sûnt 1980 gebrûk fan in synagoge yn de Slotmakkersstrjitte. Dy synagoge waard ynrjochte mei saken út de eardere synagoge fan De Gerdyk.
Jacob Joukes Bakker
Jacob (Jappy) Joukes Bakker (Menaam, 4 juny 1908 – 10 oktober 1975) wie in Frysk amtner en politikus. Hy wie as lid fan 'e CHU fan 1940 oant 1948 boargemaster fan Sleat en oanslutend oant 1969 boargemaster fan Bleiswyk, yn Súd-Hollân.
Jonkheid en komôf
Bakker waard berne yn Menaam, as ien fan 'e fjouwer bern yn 'e húshâlding fan gemeenteriedslid en Twadde Keamerlid Jouke Annes Bakker (1873-1956) en dy syn frou Stijntje Alberda (1873-1942). Hy hie in twillingsuster dy't Janke hiet. Bakker folge de MULO yn Ljouwert en dêrnei gied er nei de Hegere Hannelsskoalle.
Karriêre
Nei't er fan skoalle kommen wie, gie Jappy Bakker yn augustus 1927 oan it wurk as folontêr op 'e gemeentesekretary fan Menameradiel, dêr't syn heit op dat stuit yn 'e gemeenteried siet. Ein 1930 waard Bakker yn Menameradiel beneamd ta tydlik amtner ter sekretary, en yn it neijier fan 1931 krige er in oanstelling as adjunkt-kommys by de gemeentesekretary fan Barradiel.
Yn jannewaris 1940 folge Bakker in J.J. van Dijk op as gemeentesekretaris fan 'e gemeente Sleat. Jappy Bakker wie krekt as syn heit lid fan 'e CHU. Mei yngong fan 1 juny 1940, in pear wiken nei de Dútske ferovering fan Nederlân, waard er as fertsjintwurdiger fan dy politike partij troch de opperbefelhawwer fan lân- en seemacht generaal Henri Wikelman beneamd ta boargemaster fan Sleat. Dat soed er bliuwe oant 1948.
Dêrnjonken wie Bakker fan mids 1944 ôf ek in skoft waarnimmend boargemaster fan Doanjewerstâl. Prinsesse-regintesse Juliana beneamde him mei yngong fan 1 augustus 1948 ta boargemaster fan Bleiswyk, yn Súd-Hollân. Nei goed tweintich jier yn dy funskje tsjinne te hawwen, gie Bakker dêr yn 1969 omreden fan sûnensswierrichheden betider mei pinsjoen, wêrnei't er yn 1975 mei 67 jier kaam te ferstjerren.
Priveelibben
Bakker wie troud mei Grietje Plat (1908-2009), dy't ek fan Menaam kaam. Mei har hied er twa soannen, Jouke en Auke.
Striegiel
Striegiel (ek: striegeel) is in kleur dy't yn 'e regel beskôge wurdt as in bleke tint fan giel. It is neamd nei strie, de stâlen fan rispe nôt, dy't yn 'e feehâlderij as struisel brûkt wurde. It earste dokumintearre gebrûk 'e kleur 'strie' (yn 'e Ingelske foarm straw) datearret fan 1589.
Kleurtechnyk
By additive kleurminging (bgl. op tillefyzjes en kompjûterskermen) is striegiel in tertiêre kleur, dy't oanmakke wurdt troch ferminging fan alle trije primêre kleuren (read, blau en grien). By subtraktive kleurminging (bgl. yn 'e druktechnyk) is it ek in tertiêre kleur, dy't yn teory produsearre wurdt troch it fermingen fan 'e primêre kleuren syaan, maginta en giel. Yn 'e praktyk wurdt lykwols swart tafoege yn it stee fan syaan, om't dat bettere resultaten jout.
Holland (Michigan)
Holland is in stêd yn it súdwesten fan 'e Amerikaanske steat Michigan, oan 'e eastkust fan 'e Michiganmar, dêr't de rivier de Macatawa dêryn útmûnet. Holland waard yn 1847 stifte troch Nederlânske ymmigranten. It is it grutste plak yn Ottawa County, en stiket oan 'e súdkant frijwat út oer de grins fan Allegan County. Neffens in offisjele skatting út 2013 hie Holland doe rom 33.000 ynwenners. Mei de direkte omkriten derby komt de befolkingsgrutte út op likernôch 95.000 minsken.
Skiednis
It hiele gebiet fan Ottawa County waard oarspronklik befolke troch de Ottawa-Yndianen. Ien fan 'e earste blanken dy't him yn it gebiet fêstige, wie in dûmny George Smith, dy't yn 1846 in missypost stifte om 'e Ottawa ta it kristendom te bekearen. Yn 1847 waard úteinset mei de kolonisaasje fan 'e hiele krite, doe't Nederlânske ymmigranten har der nei wenjen setten. Dat wiene oanhingers fan 'e Ofskieding fan 1834, dy't ûnder harren foaroanman dû. Albertus van Raalte de minne ekonomyske omstannichheden en godstsjinststrideraasjes yn Nederlân ûntflechte wiene.
De Nederlanners fêstigen har middenmank de Ottawa oan 'e Matacawamar, en doe't bliken die dat beide befolkingsgroepen út en tenei har eigen libbenswize behâlde woene, ûntstiene der al rillegau swierrichheden. Uteinlik kochten de Nederlanners alle lân oan 'e mar fan 'e Ottawa op, wêrnei't dy lêsten har ûnder harren opperhaad Peter Waukazoo yn 1848 fierder nei it noarden, yn 'e omkriten fan it tsjintwurdige Northport nei wenjen setten. De missypost fan dûmny Smith ferhuze mei.
Yn 't earstoan hie Van Raalte it yn Holland net inkeld te sizzen oer religieuze saken, mar hold er ek tafersjoch oer alle politike, ûnderwiiskundige en finansjele oangelegenheden. De gemeente dy't de dûmny yn 1847 yn Holland stifte, soe letter útgroeie ta de First Reformed Church of Holland fan 'e Herfoarme Tsjerke yn Amearika. Holland krige yn 1867 stedsrjochten, en de earste boargemaster waard doe in Isaac Cappon. Yn 'e nacht fan 8 op 9 oktober 1871 hie de stêd te lijen fan in slimmen brân, dy't in grut tal wenten yn 'e jiske lei. Meitiid wûn Holland de bynamme fan City of Churches, mei't der tsjintwurdich 170 tsjerken binne yn Holland en omkriten. De measten dêrfan hearre ta de Herfoarme Tsjerke yn Amearika en in ôfspjalting dêrfan, de Kristlik-Herfoarme Tsjerke yn Noard-Amearika.
Geografy
Holland leit yn it súdwesten fan 'e Amerikaanske steat Michigan, oan 'e eastkust fan 'e Michiganmar, ien fan 'e fiif Grutte Marren. De stêd is sitewearre oan 'e noardkant fan 'e rivier de Macatawa, dy't him op dat plak, dêr't er útmûnet yn 'e Michiganmar, ferbredet ta de saneamde Macatawamar. Holland hat in oerflak fan 44,94 km², wêrfan't 1,97 km² út wetter bestiet. By de kust fan 'e Michiganmar lâns lizze in stikmannich ûnderskate strannen, dy't simmerdeis grif besocht wurde troch lju dy't swimme en sinnebaaie wolle. Fuortby lizze noch mear (sij it lytsere) plakken mei bekende nammen, wêrûnder Vriesland, Groningen, Overisel, Drenthe, Zeeland, Zutphen, Graafschap, Harlem en New Holland, allegear stifte troch Nederlânske ymmigranten.
Holland hjoed de dei
Hjoed de dei pronket Holland omraak mei syn Nederlânske erfskip, dat net inkeld in ûnderdiel is fan 'e pleatslike kulturele identiteit, mar ek nochris jild yn 't laadsje bringt, mei't de toeristyske sektor in wichtich oanpart yn 'e lokale ekonomy hat. Benammen it Tulip Time Festival, dat yn maaie holden wurdt, moat toeristen nei Holland ta lokje. It Tulip Time Festival is alhiel wijd oan 'e tulp, dy't yn Amearika ien fan 'e earste dingen is dy't men mei Nederlân assosjearret (dàt en klompen).
Mei it Tulip Time Festival is úteinset yn 1930, doe't oeral yn it stedsje yn totaal 250.000 tulpen plante waarden. Op 't heden is dat oantal útgroeid ta likernôch 6 miljoen. Faak binne strjitten der hielendal mei omseame, en ek alle plantsoenen en iepenbiere tunen steane der fol mei. Bûten de beboude kom leit in grutte tulpekwekerij, mei de namme Veldheer Tulip Gardens. Under it Tulip Time Festival wurdt Holland net inkeld besocht troch in protte toeristen dy't oer lân komme, mar ek ferskate cruiseskippen op 'e Grutte Marren dogge de stêd dan oan, sadat der jiers sa'n 1 miljoen minsken op it festival ôfkomme. Dêrmei is it it op twa nei grutste town festival fan 'e Feriene Steaten. Sûnt 2000 hawwe grutte nammen ûnder it festival optreden, lykas Christina Aguilera en Bobby Vinton.