cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Bairisk
Bairisk of uk Austro-Bawaarisk as en skööl faan boowersjiisk spriakwiisen, diar uun Bayern (Sjiisklun) an Uastenrik snaaket wurd. A Bairisk spriakwiisen wurd uk üs Uastboowersjiisk betiakent.
Iindialang
Man do san diar uk noch spriakenklaawen uun ööder lunen, t.b.:
Lunkreis Vechta
A Lunkreis Vechta as en lunkreis uun Niidersaksen. Hi hiart tu't Metropoolregiuun Nuurdwaast. Sin kreisstääd as Vechta.
Apocynaceae
A Apocynaceae (Hünjgiftplaanten) san en plaantenfamile uun det order faan a Gentianales.
Onerfamilin
Apocynoideae - Asclepiadoideae - Periplocoideae - Rauvolfioideae - Secamonoideae
Enkelt sköölen an slacher
Apocynoideae Rauvolfioideae
Gabès (Guwernement)
Det Gabès Guwernement (üüb Araabsk: ‏ولاية ڨابس‎ Wilāyat Qābis; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Gabès) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 374.300 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Gabès.
Uastelk Ruad Klafkraab
Hat liket at Ruad Klafkraab (Grapsus grapsus, ingelsk neknööm: 'Sally Lightfoot'), diar oober uun Madel- an Süüdameerikoo lewet.
Gabès (Guwernement)
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee tjiin lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Kläksbel
Kläksbel (ääw Tjüsk: Klixbüll, ääw Doansk: Klægsbøl) äs en gemiine oon e Krais Noordfreeskluin. E gemiine läit oon't nord fuon e kris än hiirt taa't Amt Sörtoner. Dat hjit 1050 mänske (2020).
Franz Anton Mesmer
Franz Anton Mesmer (uk Friedrich Anton Mesmer;* 23. Mei 1734 uun Iznang, nü steeddeial faan Moos am Bodensee; † 5. Marts 1815 uun Meersburg) wiar för't iarst dochter uun Wien, feerd do „magneetik“ kuuren troch an begrünjigt det animaalisk magnetismus of Mesmerismus.
Tim Berners-Lee
Sir Timothy John Berners-Lee, OM, KBE, FRS, FRSA (* 8. Jüüne 1955 uun London) as en britisken füüsiker an informaatiker. Hi hää det HTML (Hypertext Markup Language) ütjfünjen an as en grünjleier faan't World Wide Web. Hi as baas faan't World Wide Web Consortium (W3C), profesor bi't Massachusetts Institute of Technology (MIT) an't Uniwersiteet Oxford.
Hurnkliawer
Hurnkliawer (Lotus) as en plaantenskööl uun det famile faan a Bongfrüchten (Fabaceae). Diar jaft at son 150 slacher faan.
Aal a slacher
L. aegaeus – L. alianus – L. alpicola – L. alpinus – L. anfractuosus – L. angustissimus – L. arabicus – L. arenarius – L. argyrodes – L. arinagensis – L. armeniacus – L. assakensis – L. australis – L. azoricus – L. becquetii – L. benoistii – L. berthelotii – L. biflorus – L. borbasii – L. broussonetii – L. brunneri – L. burttii – L. callis-viridis – L. campylocladus – L. castellanus – L. chazaliei – L. compactus – L. conimbricensis – L. conjugatus – L. corniculatus – L. creticus – L. cruentus – L. cytisoides – L. discolor – L. divaricatus – L. dorycnium – L. drepanocarpus – L. dumetorum – L. dvinensis – L. edulis – L. elisabethae – L. emeroides – L. eremiticus – L. eriophthalmus – L. fulgurans – L. garcinii – L. gebelia – L. germanicus – L. glaucus – L. glinoides – L. goetzei – L. graecus – L. hakkariensis – L. halophilus – L. hebecarpus – L. hebranicus – L. herbaceus – L. hirsutus – L. hirtulus – L. hispidus – L. holosericeus – L. jacobaeus – L. jolyi – L. krylovii – L. kunkelii – L. lalambensis – L. lancerottensis – L. lanuginosus – L. laricus – L. lebrunii – L. leptophyllus – L. longisiliquosus – L. lourdes-santiagoi – L. loweanus – L. macranthus – L. maculatus – L. malatayicus – L. maritimus – L. maroccanus – L. mascaensis – L. mlanjeanus – L. mollis – L. namulensis – L. norvegicus – L. nubicus – L. oliveirae – L. ononopsis – L. ornithopodioides – L. pacificus – L. parviflorus – L. peczoricus – L. pedunculatus – L. peregrinus – L. polyphyllos – L. purpureus – L. pyranthus – L. quinatus – L. racemosus – L. rechingeri – L. rectus – L. requienii – L. robsonii – L. sanguineus – L. schoelleri – L. sergievskiae – L. sessilifolius – L. simoneae – L. spartioides – L. spectabilis – L. stepposus – L. strictus – L. subdigitatus – L. taitungensis – L. tauricus – L. tenellus – L. tenuis – L. tetragonolobus – L. tetraphyllus – L. tibesticus – L. torulosus – L. uliginosus – L. weilleri – L. wildii – L. zhegulensis
Madelsjiisk
Madelsjiisk het en skööl faan sjiisk spriakwiisen uun Madelsjiisklun. Efter süüden tu wurd boowersjiisk spriakwiisen snaaket, uun't nuurden Plaatsjiisk.
Di nuurder kaant het Benrather Linie, hi beskraft di auergung faan t.b. maken tu machen (“maage”).
Autonoom Kreis faan a Tschuktschen
De Autonoom Kreis faan a Tschuktschen (üüb Rüs: Чуко́тский автоно́мный о́круг Čukótskij avtonómnyj ókrug, üüb Tschuktschisk: Чукоткакэн автономныкэн округ Čukotkakėn avtonomnykėn okrug, Ingelsk: Chukotka) as en autonoom kreis uun de Fiar Uasten Bundesdistrikt uun Rüslun. Det hee 50.288 lidj (2020). At hoodsteed faan't prowins as Anadyr.
Befölkring
Det Tschuktschisk Spriik, ian faan dön Ualsibiirisk Spriiken, wurt uun a kreis snaaket.
Madelsjiisk
Tesken Waast- an Uastmadelsjiisk as ian kääntiaken t.b. Pund an Fund (“pünj”).
Rüs Natschunaalbibleteek
Det Rüs Natschunaalbibleteek (üüb Rüs: Росси́йская национа́льная библиоте́ка Rossíjskaja nacionál’naja bibliotéka) uun Sankt Petersburg as det naistgratst bibleteek uun Rüslun an ian faan dön gratst bibleteeken uun a wäält. Det hiart tup mä det Rüs Stootsbibleteek uun Moskau an det uun 2009 eebenmaaget President B. N. Jeltsin sin Bibleteek uun Sankt Petersburg tu dön trii natschunaalbibleteeken uun Rüslun.
Föl faan a buken uun a soomlingen faan't bibleteek san online uun det Vivaldi Elektroonisk Bibleteek.
Lunkreis Osterholz
A Lunkreis Osterholz (, Uasterholt) as en lunkreis uun Niidersaksen naibi Breemen. Hi hiart tu't Metropoolregiuun Nuurdwaast. Sin kreisstääd as Osterholz-Scharmbeck.
Sliapmüsen
Sliapmüsen (Gliridae) san en famile faan Gnaudiarten (Rodentia). Diar jaft at son 30 slacher faan. Jo lewe uun Euroopa, Aasien an Afrikoo.
Enkelt slacher
Uun Sjiisklun lewe sjauer slacher:
HTML
At Hypertext Markup Language (HTML, ENS undefined för hypertext-ütjtiaknangsspriak) as en spriak, diar maskiinen ferwerke kön, an diarför diar, am en sidj uun't internet mä teksten, bilen an ferwisangen uuntuwisin. HTML-sidjen san det grünjlaag faan't World Wide Web (WWW) an wurd uun en browser uunwiset. Di HTML-tekst häält uk noch meta-dooten, diar goorei uunwiset wurd, auer di skriiwer, det spriak an noch flook muar informatjuunen.
Hü det HTML-sidj uun en browser ütjsjocht, hää oober eegentelk ei föl mä det HTML-spriak tu dun. Di skak woort bestemet faan CSS-föörlaagen.
HTML woort faan't World Wide Web Consortium (W3C) an det Web Hypertext Application Technology Working Group (WHATWG) leewen auerwerket. Det leetst werjuun as HTML 5.2 faan 2017.
Japoonsk Blooskäärs
At Japoonsk Blooskäärs (Prunus serrulata) liket en Käärsbuum (Prunus cerasus), drait oober nian früchten, diar am iidj koon. Auer di buum so smok bleut, woort hi hal uun guarder plaantet.
County (USA)
Uun a Ferianagt Stooten san counties ferwaltangsianhaiden, sowat üs lunkreiser. Diar san 3.144 counties ferdiald üüb 50 stooten. A counties san do widjer onerdiald tu townships. Uun a Great Plains koon am noch gud kään, dat counties tuiarst üs grat kwadrooten mä kwadrootisk townships uunlaanj wurden san.
Di nööm ment eegentelk groofskap, man uun a USA jääw't nimer groofen, di nööm as faan a Briten mäbroocht wurden. Tau stooten haa nian counties, uun Louisiana jaft at uun steed diarför parishes an uun Alaska het jo ferwaltangsianhaiden boroughs.
Grater stääden üs Baltimore, St. Louis, Carson City an 39 stääden uun Virginia san independent cities an tääl sodenang salew üs en county. Uk uun Sjiisklun jaft at kreisfrei stääden, so üs Flensborag, Neumünster, Kiel an Lübeck uun Schleswig-Holstian.
Blount County (Alabama)
Blount County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a nuurd faan a bundesstoot. Det hee 57.826 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Oneonta.
Åmt Pinnau
Et Åmt Pinnau as en åmt önj e Kris Pinnebärj önj Slaswik-Holstiinj. Et åmt läit önjt söödååsten foon e kris. Et heet 13.605 inboogere (2019). E hoodstää foont åmt as Rellingen, uk wan e stää niinj diilj foont åmt as.
Ferkiar
Ferkiar as det skebin faan persuunen of waaren. För ferkiar wurd ferkiarswaier brükt.
Ianbleeddrük
En Ianbleeddrük wiar en bleed mä bilen, diar fööraal uun't 18. an 19. juarhunert uun Holun an Ameerikoo ferkääft wurden as. Sok bleeden wiar föl bilger üs buken, an füng sodenang uk di nööm centsprent (holuns) of catchpenny print (ingelsk). Uun Sjiisklun wiar's bekäänd üs Bilderbogen.
Loganiaceae
A Loganiaceae of Logaanien san en plaantenfamile uun det order faan a Gentianales. Diar jaft at 16 sköölen mä 420 slacher faan. Enkelt slacher hual böös giftag Indol-Alkaloiden. Jo waaks uun a troopen an subtroopen.
Triibuus an sköölen
Jodiar sjauer triibuus wurd leewen uk üs aanj familin uunsen:
Bullock County (Alabama)
Bullock County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a süüduast faan a bundesstoot. Det hee 10.101 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Union Springs.
Lothringisk (Lothringen)
Lothringisk spriakwiisen san en skööl faan madelsjiisk spriakwiisen, diar uun Nuurd-Lothringen snaaket wurd. Dialwiis hiar jo tu't Mooselfrenkisk (uun't waasten), dialwiis tu't Rheinfrenkisk (uun't uasten). Jo spreegern nääm hör spriakwiis „Lothringer Platt“ of „Lothringer Déitsch“. Üüb fransöösk het det patois (plaat) of uk francique (frenkisk).
Magadan (Steed)
Magadan (üüb Rüs: Магада́н [məɡɐˈdan]) as en steed uun de Fiar Uasten Bundesdistrikt uun Rüslun. At steed leit uun a nuurduast faan a bundesdistrikt. Det hee 92.052 lidj (2020). Det as at hoodsteed faan det Magadan Prowins.
Oecusse (Gemeend)
Oe-Cusse Ambeno as en gemeen faan Uast-Timor, leit oober üs en eilun (en eksklaaw) uun Nusa Tenggara Timur (Waast-Timor, Indoneesien). Üüb 813 kwadrootkilomeetern lewe 68.000 minsken. Hoodstääd as Pante Macassar.
Glücksburg (Ostsee)
Glücksburg (Ostsee) unti Luksborj (Ååstsiie) (aw Dånsch: Lyksborg) as en åmtsfri stää önj e Kris Slaswik-Flansborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt nordååsten foont bundeslönj. Dåt heet 6114 inboogere (2019).
Buyeo (Lunkreis)
De Buyeo Lunkreis (üüb Koreaans: 부여군 / 扶餘郡 Buyeo-gun) as een faan a lunkreiser uun det Süüd Chungcheong Prowins faan Süüdkorea. A lunkreis leit uun a süüd faan't prowins. Det hee 67.984 lidj (2019). At hoodsteed faan a lunkreis as Buyeo.
Ruad Klafkraab
At Ruad Klafkraab (Grapsus grapsus, ingelsk neknööm: 'Sally Lightfoot') as en slach faan Kraaben (Crustacea) uun det famile faan a Grapsidae. Hat lewet fööraal bi a uastelk Pasiifikküsten faan Madel- an Süüdameerikoo.
Hat liket at Uastelk Ruad Klafkraab (Grapsus adscensionis), diar oober bi't uastelk Atlantikküst lewet.
Ripuarisk spriak
Ripuarisk as en madelsjiisk spriakwiis faan't Huuchsjiisken. Hat as nai mä't Limborags uun Holun an bi a liager Rhein, uk wan detdiar Süüdneederfrenkisk al tu a plaatsjiisk spriakwiisen tääld woort. Sodenang woort Ripuarisk üs auergung faan a madelfrenkisk spriakwiisen tu't Plaatsjiisk uunsen.
Alugha
Alugha es en Firma ön Mannheim. Dit es ön Dütsklön dit iining iipen Videoportaal en dit jest Hosting, hur em Online-Videos üp muar üs jen Spraak omseet en āpleer ken.
Histoorie
Di Alugha GmbH waar ön't Jaar 2014 fan di Famiilien fan Bernd Korz sa üs fan Gregor Greinert, di Fuarseeter fan di Üppasireer fan Duravit en Selskepsmeföliger bi di Röchling Gruppe grünjlair.
Bigening fan Alugha (Swahili: „jen Spraak“) kum fan dit Jaar 2012. Korz her en YouTube-Kanaal, hur Tutorial-Videos aur dit Ombechning fan sin Buernstair en leeter uk wat aur Reekenmaskiinen weeget waar. Muar en muaer Liren wil di Videos uk üp üđer Spraaken önluki. Korz maaket da Önertiiteln aur niin Videoportaal önböör, dat em muar üs jen Toonspöör haa kür, wat em uk jit omskrekeli kür. Diarme wiar hi man ek töfreer, en hi kām üp di Taacht en maaki en Program, hur em di Spraak fan en Video me omstel ken. Des her man aliining fuar di Prototyp 800.000 Euro kostet, en sa forsaacht di Dreeng fan 15 Jaaren, Niklas, en Prototyp.
Ön di Marts fan 2015 kür Alugha sin jest Platforem weegi.
Berbersjep
At Berbersjep (Ammotragus lervia) as en Hurndiart (Bovidae) an di iansagst slach uun det skööl Ammotragus. Hat lewet uun Nuurdafrikoo.
Cheongyang (Lunkreis)
De Cheongyang Lunkreis (üüb Koreaans: 청양군 / 青陽郡 Cheongyang-gun) as een faan a lunkreiser uun det Süüd Chungcheong Prowins. A lunkreis leit uun a maden faan't prowins. Det hee 32.359 lidj (2019). At hoodsteed faan a lunkreis as Cheongyang.
Curlie
Curlie as en wääbkataloog uun flook spriaken sant 2017. Hi wiar iar bekäänd üs DMOZ of ODP. Freiwalag halpern dreeg wääbsteeden uun di kataloog iin, an robots surge diarför, dat jo aktuel bliiw.
Curlie woort bedrewen faan "Curlie Project, Inc."
Kappeln
Kappeln (aw Dånsch: Kappel) as en åmtsfri stää önj e Kris Slaswik-Flansborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt nordååsten foont bundeslönj. Dåt heet 8567 inboogere (2019).
Patella
A Patella san en skööl faan aparte furemt Sia-Sneken (Gastropoda). Jo like en kop an bak üüb stian.
Slacher
P. aspera – P. caerulea – P. candei – P. depressa – P. ferruginea – P. lugubris – †P. mahamensis – †P. maxoratensis – P. natalensis – P. pellucida – P. piperata – P. rustica – P. skelettensis – P. swakopmundensis – †P. tintina – P. ulyssiponensis – P. vulgata
Dodoma (Regiuun)
Det Dodoma Regiuun (üüb Swahili: Mkoa wa Dodoma) as ian faan a regiuunen uun de aafrikoons stoot Tansania. At regiuun leit uun a maden faan't lun. Det hee 2.568.500 lidj (2019). At hoodsteed faan't regiuun as Dodoma.
Iindialing faan Ferwalting
At regiuun hee sööwen distrikten:
Jendouba (Guwernement)
Det Jendouba Guwernement (üüb Araabsk: ولاية جندوبة‎ Wilāyat Jandūbah; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Jendouba) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 401.477 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Jendouba.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee njüügen lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Holuns Könangelk Bibleteek
At Holuns Könangelk Bibleteek (Koninklijke Bibliotheek (KB)) as det natsionaalbibleteek faan a Neederlunen uun Den Haag. Hat as 1798 iinracht wurden an het sant 2020 amtelk KB, nationale bibliotheek.
A swaarponkt faan det saamlang san a kultuurwedenskapen mä amanbi sööwen miljuun buken of ööder materiool.
Mansisk spriak
At jaft wel knaap 1.000 spreegern, diar hör spriak oober knaap noch tu hör jongen widjer du.
Butler County (Alabama)
Butler County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a süüd faan a bundesstoot. Det hee 19.448 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Greenville.
Kairouan (Guwernement)
Det Kairouan Guwernement (üüb Araabsk: ولاية القيروان ‎ Wilāyat Al-Qayrawān; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Kairouan) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 570.559 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Kairouan.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee twaalew lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Büürstook
En Büürstook wiar en bööd, diar faan a büürfööges kaam, an faan't hialer gemeen leesen wurd skul. Detdiar bööd wiar miast bi en stook kläämd, an wurd faan hüs tu hüs widjer den. Hoker det ferjood, füng en stroof. Büürstooker wiar sodenang amtelk mädialangen, fööraal uun't 17. an 18. juarhunert, dialwiis noch uun't 19. juarhunert.
Bleed
Aanj faan't 20. juarhunert kaam hög jong Öömrangen an Feringen üüb di soocht, en satiirisk bleed tu skriiwen, an näämd det efter det ual muude "Büürstook".
Ütjgoowen faan Oomram:
Papua (Prowins)
Papua as en prowins faan Indoneesien üüb det eilun Nei-Guinea. Bit 2003 hiard diar uk noch Papua Barat (Waast-Papua) mä tu. 2022 san a süüdelk loonsdialen Papua Pegunungan, Papua Tengah an Papua Selatan ufspleden wurden. Hoodstääd as Jayapura mä 422.000 iinwenern.
Büürstook
Bleed
Ütjgoowen faan Feer:
Slaswik (Stää)
Slaswik (aw Dånsch: Slesvig) as en åmtsfri stää önj e Kris Slaswik-Flansborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt nordååsten foont bundeslönj. Dåt heet 25.416 inboogere (2019).
Emst/go
Emst (åw Tjüsch: Immenstedt; åw Dånsch: Immingsted) äs en gemiine oun Noordfreeschloun. Et heet 637 foolk (2011). Et hiirt tut Amt Fjåål.
Gafsa (Guwernement)
Det Gafsa Guwernement (üüb Araabsk: ولاية ڨفصة‎ Wilāyat Gafṣah; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Gafsa) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 337.331 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Gafsa.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee elwen lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations)
DRF-Luchtreting
Di DRF Luchtreting (jerer Deutsche Rettungsflugwacht e. V.) set ön Filderstadt en jert tö di Retingstiinsten ön Dütsklön.
Retingstiinsten en SAR
Wat di DRF ön di Lucht dēr, dit maaket di DGzRS tö Weeter. Tö dit Systeem SAR (Search And Rescue) jert di DRF man ek, dit maaki di Hüüvskrüüwern en uk Fliigers fan Bundsweer en Mariini.
Histoorie
1969 kām di Dreeng Björn Steiger tö Malöör, en hi stuarev, aurdat di Dochter ek waker inoch kum kür. Sin Aalern lair da di Grünj fuar di "Rettungsdienst-Stiftung Björn Steiger e.V.", leeterhen "Björn-Steiger-Stiftung", wat diarachter wiar, dat al 1972 di „''Deutsche Rettungsflugwacht German Air-Rescue (kuurt DRF)“e. V.'' ön Gang kām. Di 19. Marts 1973 wiar di jest Retingsflocht me en Hüüvskrüüwer.
2008 waar di Stifting omorganisiaret, en fan da ön jeet jü "DRF Luftrettung". Diartö jert en Foriining, hurfan di President Rudolf Böhmler es, sa üs en Stifting fuar di Gimiinhair. Töhop uur di Luchtreting üs DRF Stiftung Luftrettung gemeinnützige Aktiengesellschaft bidrewen, wat di Statsjoonen me di Hüüvskrüüwers ön Gang halt. Uk di ARA-Flugrettungs GmbH ön Uasterrik sa üs di Falck DRF Luftambulance A/S ön Deenemark hiir tö di DRF.
Geumsan (Lunkreis)
De Geumsan Lunkreis (üüb Koreaans: 금산군 / 錦山郡 Geumsan-gun) as een faan a lunkreiser uun det Süüd Chungcheong Prowins. A lunkreis leit uun a süüduast faan't prowins. Det hee 54.596 lidj (2019). At hoodsteed faan a lunkreis as Geumsan.
DRF-Luchtreting
DRF ön Nuurđfriislön
Di Statsjoon fuar di Nuurđen fan Sleeswig-Holstiin es ön Naibel. Di Tiinstmaskiin jit altert "Christoph Europa 5". Dat di Maskiin "Europa" jit, kumt diarfan, dat diarme uk ön Süđern Jütlön, Deenemark holpen uur. Bit tö di 8. Mai 2020 wiar diar aur 25 Jaaren en Hüüvskrüüver fan di Typ BK 117 iinseet. Diarfuar kām en EC 145 (EC jit Eurocopter), wat en bet gurter es. Di Maskiin es man en Föliger fan dit ual Model. Aurdat di Hali ön Naibel tö litj es, uur tö di Hārefst 2020 naa Rendsborig omtain. Diarfuar uur nii Hali becht.
Di Kraanken uur fuaral fan litjer Kraankenhüüsingen naa Flensborig, Kiel en Heide ütflöögen, man hok kum uk fan di Ailönen naa Naibel iin ön't Kraankenhüs.
Waasteuroopa
Mä Waasteuroopa as miast di waastelk dial faan Euroopa mend. Diartu hiar:
Üs politisk ütjdruk mend Waasteuroopa bit ~1990 a lunen uun Euroopa, diar uun a NATO wiar: Waastsjiisklun hiard diartu, Uastsjiisklun ei.
Iringa (Regiuun)
Det Iringa Regiuun (üüb Swahili: Mkoa wa Iringa) as ian faan a regiuunen uun de aafrikoons stoot Tansania. At regiuun leit uun a maden faan't lun. Det hee 1.122.100 lidj (2019). At hoodsteed faan't regiuun as Iringa.
Handewitt
Handewitt (aw Dånsch: Hanved) as en åmtsfri gemiine önj e Kris Slaswik-Flansborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt nordååsten foont bundeslönj. Dåt heet 11.110 inboogere (2019).
Kasserine (Guwernement)
Det Kasserine Guwernement (üüb Araabsk: ‏ ولاية الڨصرين‎ Wilāyat al-Gaṣrīn; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Kasserine) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 439.243 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Kasserine.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee tretanj lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Luscinia
A Luscinia san en skööl faan fögler uun det famile faan a Fleegensnapern (Muscicapidae). Diar hiar sjauer slacher tu.
Plaatin
Plaatin as en cheemisk element mä det ufkörtang Pt an det atoomnumer 78. Hat as en grä-witj auergungsmetal.
Fjåål/go
Fjåål (åw Tjüsch: Viöl; åw Dånsch: Fjolde) äs en gemiine oun Noordfreeschloun. Et heet 2036 foolk (2011). Et hiirt tut Amt Fjåål.
Sia
Di ütjdruk sia ment:
1. A sia
En sia as en weederflaak uun't banlun. Trinjam as lun. Miast luup diar struumer iin uun di sia, an ään struum weder ütj. Det säär oober ei wees.
At jaft natüürelk sian, oober uk konstelken. Wan t.b. för en graten bau kiis ufbaud woort, do blaft diar miast en sia auer.
En sia koon oober uk weder ferswinj, t.b. wan hi faan a kaanter suutjis iinwääkst, of hi koon uk ütjdrüge, wan diar ei muar nooch weeder mä a struumer iinlääpt.
2. At sia
At sia as en ütjdruk för aal a ooseaanen tuup. Jo maage amanbi 71% faan't eerdflaak ütj.
A plaanten uun't sia fersurge üs mä amanbi 70% faan a sürstoof üüb a eerd.
At weltsia häält 1,338 Mrd. km³ weeder, det san ~ 96,5% faan't weeder üüb a eerd. Bluas di rest faan ~ 3,5% as uun't is, uun struumer of sian.
Taapiiren
Taapiiren (Tapirus) san en skööl faan Ünpaartuanet Klooksdiarten (Perissodactyla). An jo san det iansagst skööl uun det famile faan a Tapiridae. Diar jaft at daalang noch fiiw slacher faan.
Slacher
''†T. antiquus – †T. arvernensis – T. bairdii – †T. balkanicus – †T. copei – T. indicus – †T. jeanpiveteaui – T. kabomani – T. pinchaque – †T. priscus – T. terrestris – †T. mesopotamicus – †T. rondoniensis – †T. webbi''
Petnjica
Petnjica as en letj stääd uun Monteneegro an ferwaltangsteed faan't gemeen mä di salew nööm. Diar wene 565 minsken (Stant:2011). Bit 2013 wiar Petnjica dial faan't gemeen Berane.
Stääd
En stääd (faan ‚steed‘) as en grat siidlang. Miast luup diar flook ferkiarswaier tuup. En stääd hää en aanj ferwaltang.
Lun an stääd
Am 1800 haa noch 75% faan a minsken uun Sjiisklun üüb't lun lewet, 25% uun stääden. 2005 lewe 15% üüb't lun, 85% uun stääden.
Metropoolen
Metropoolen san grat stääden, diar mä hör amlun tuupwoksen san, an hör iinwenertaalen gung uun a miljuunen. A gratst metropoolen mä muar üs 20 miljuun iinwenern (Stant: April 2018):
Kébili (Guwernement)
Det Kébili Guwernement (üüb Araabsk: ‏ولاية ڨبلي‎ Wilāyat Gibilī; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Kébili) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 156.961 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Kébili.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee seeks lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Lunkreis Osnabrück
A Lunkreis Osnabrück as en lunkreis uun't süüdwaasten faan Niidersaksen. Hi hiart tu't Metropoolregiuun Nuurdwaast. At ferwaltang sat uun't stääd Osnabrück, det stääd hiart salew oober ei mä tu a lunkreis.
Åmt Achterwehr
Et Åmt Achterwehr as en åmt önj e Kris Rendsborj-Eckernförde önj Slaswik-Holstiinj. Et åmt läit önjt ååsten foon e kris. Et heet 11.487 inboogere (2019). E hoodstää foont åmt as Achterwehr.
Plöön
Plöön as en stääd uun Schleswig-Holstian an kreisstääd faan a Kreis Plöön. Diar wene amanbi 9.000 minsken.
Long-Ensiaan
A Long-Ensiaan (Gentiana pneumonanthe) as en plaantenslach uun det skööl faan a Ensiaanen (Gentiana) uun det famile faan a Gentianaceae. Hi wääkst uun wiat hias an trinjam muuren.
Hongseong (Lunkreis)
De Hongseong Lunkreis (üüb Koreaans: 홍성군 / 洪城郡 Hongseong-gun) as een faan a lunkreiser uun det Süüd Chungcheong Prowins. A lunkreis leit uun a waast faan't prowins. Det hee 102.872 lidj (2019). At hoodsteed faan a lunkreis as Hongseong.
Harrislee
Harrislee (aw Dånsch: Harreslev) as en åmtsfri gemiine önj e Kris Slaswik-Flansborj önj Slaswik-Holstiinj. E stää läit önjt nordååsten foont bundeslönj. Dåt heet 11.616 inboogere (2019).
Walt
En walt as en stak lun, huar buumer waaks.
Det stak lun as tumanst 0,5 hektaar grat an a buumer san tumanst 5 meeter huuch (efter FAO).
Föörpomern-Greifswald
Föörpomern-Greifswald as en lunkreis uun Mecklenborag-Föörpomern. Sin kreisstääd as Greifswald. Uk uun Pasewalk an Anklam sat dialen faan a ferwaltang.
Stääden an gemeenen
Amtfrei gemeenen
Chambers County (Alabama)
Chambers County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 33.254 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as LaFayette.
Föörpomern-Greifswald
Stääden an gemeenen
Amten mä stääden an gemeenen
Patellogastropoda
A Patellogastropoda san en order faan aparte furemt Sia-Sneken (Gastropoda). Jo like en kop an bak üüb stian.
Cherokee County (Alabama)
Cherokee County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a nuurduast faan a bundesstoot. Det hee 26.196 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Centre.
Kagera (Regiuun)
Det Kagera Regiuun (üüb Swahili: Mkoa wa Kagera) as ian faan a regiuunen uun de aafrikoons stoot Tansania. At regiuun leit uun a nuurdwaast faan't lun. Det hee 3.127.900 lidj (2019). At hoodsteed faan't regiuun as Bukoba.
Calhoun County (Alabama)
Calhoun County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Uun a nuurduast leit Cherokee County, uun a uast Cleburne County, uun a süüd Talladega County, uun a waast St. Clair County an uun a nuurdwaast Etowah County. Det hee 113.605 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Anniston.
Kef (Guwernement)
Det Kef Guwernement (üüb Araabsk: ولاية الكاف‎ Wilāyat al-Kāf; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat du Kef) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 243.156 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Kef.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee elwen lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Ratzeburg
Ratzeburg (plaatsjiisk: Ratzborg) as en stääd uun Schleswig-Holstian, naibi Mecklenborag-Föörpomern. Hat as kreisstääd faan a Kreis Hertoochdoom Lauenburg.
Taean (Lunkreis)
De Taean Lunkreis (üüb Koreaans: 태안군 / 泰安郡 Taean-gun) as een faan a lunkreiser uun det Süüd Chungcheong Prowins. A lunkreis leit uun a nuurdwaast faan't lun. Det hee 64.115 lidj (2019). At hoodsteed faan a lunkreis as Taean.
Naypyidaw
Naypyidaw (üüb Birmaans: နေပြည်တော် [nèpjìdɔ̀]) as sant 2005 at hoodsteed faan Mjanmaar. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 333.506 lidj (2014).
Åmt Bordesholm
Et Åmt Bordesholm as en åmt önj e Kris Rendsborj-Eckernförde önj Slaswik-Holstiinj. Et åmt läit önjt söödååsten foon e kris. Et heet 14.549 inboogere (2019). E hoodstää foont åmt as Bordesholm.
Hååselün/go
Hååselün (åw Tjüsch: Haselund; åw Dånsch: Haslund) äs en gemiine oun Noordfreeschloun. Et heet 910 foolk (2011). Et hiirt tut Amt Fjåål.
Åmt Dänischenhagen
Et Åmt Dänischenhagen as en åmt önj e Kris Rendsborj-Eckernförde önj Slaswik-Holstiinj. Et åmt läit önjt nordååsten foon e kris. Et heet 9046 inboogere (2019). E hoodstää foont åmt as Dänischenhagen.
Gentianaceae
A Gentianaceae san en plaantenfamile uun det order faan a Gentianales. Diar hiar gud 80 sköölen mä muar üs düüsen slacher tu.
Triibuus
Chironieae – Exaceae – Gentianeae – Helieae – Potalieae – Saccifolieae – Voyrieae
Sköölen
Adenolisianthus – Anthocleista – Aripuana – Bartonia – Bisgoeppertia – Blackstonia – Calolisianthus – Canscora – Canscorinella – Celiantha – Centaurium – Chelonanthus – Chironia – Chorisepalum – Cicendia – Comastoma – Congolanthus – Coutoubea – Cracosna – Crawfurdia – Curtia – Cyrtophyllum – Deianira – Djaloniella – Duplipetala – Enicostema – Eustoma – Exaculum – Exacum – Exochaenium – Fagraea – Faroa – Frasera – Geniostemon – Gentiana – Gentianella – Gentianopsis – Gentianothamnus – Gyrandra – Halenia – Helia – Hockinia – Hoppea – Irlbachia – Ixanthus – Jaeschkea – Karina – Klackenbergia – Kuepferia – Lagenanthus – Lagenias – Latouchea – Lehmanniella – Limahlania – Lisianthius – Lomatogoniopsis – Lomatogonium – Macrocarpaea – Megacodon – Metagentiana – Microrphium – Neblinantha – Neurotheca – Obolaria – Oreonesion – Ornichia – Orphium – Phyllocyclus – Picrophloeus – Potalia – Prepusa – Pterygocalyx – Purdieanthus – Pycnosphaera – Rogersonanthus – Roraimaea – Sabatia – Saccifolium – Schenkia – Schinziella – Schultesia – Sebaea – Senaea – Sinogentiana – Sinoswertia – Sipapoantha – Swertia – Symbolanthus – Symphyllophyton – Tachia – Tachiadenus – Tapeinostemon – Tetrapollinia – Tripterospermum – Urogentias – Utania – Veratrilla – Voyria – Voyriella – Xestaea – Yanomamua – Zeltnera – Zonanthus – Zygostigma
Ensiaanen
A Ensiaanen (Gentiana) san en plaantenskööl uun det famile faan a Gentianaceae. Diar hiar son 300 bit 400 slacher tu.
Seocheon (Lunkreis)
De Seocheon Lunkreis (üüb Koreaans: 서천군 / 舒川郡 Seocheon-gun) as een faan a lunkreiser uun det Süüd Chungcheong Prowins. A lunkreis leit uun a süüdwaast faan't prowins. Det hee 54.205 lidj (2019). At hoodsteed faan a lunkreis as Seocheon.
Parchim
Parchim (plaatsjiisk: Parchen) as det kreisstääd faan di lunkreis Ludwigslust-Parchim uun Mecklenburg-Föörpomern. Diar sat uk at ferwaltang för det Amt Parchimer Umland.
Põlva (Steed)
Põlva (üüb Tjiisk: Pölwe of Pölwa) as en steed uun Eestlun. At steed leit uun a süüduast faan't lun. Det hee 6431 lidj (2011). Det as at hoodsteed faan de Põlva Lunkreis.
Wiken
Wiken (Vicia) san en plaantenskööl uun det famile faan a Bongfrüchten (Fabaceae). Diar jaft at wel 160 slacher faan.
Den Haag
Den Haag (, ääler an uk amtelk ’s-Gravenhage as en gratstääd uun Süüdholun. Diar sat at regiarang faan a Neederlunen an uk faan't Könangrik faan a Neederlunen an uk at Könangshüs. Hoodstääd as oober Amsterdam.
Uun Den Haag wene minsken (Stant: ) üüb knaap 100 kwadrootkilomeetern. Uun't stäädregiuun Haaglanden wene üüb gud 400 kwadrootkilomeetern muar üs ian miljuun minsken.
Tanebuum
En tanebuum as en apbuid tan, diar uun a jultidj apsteld woort.
Detdiar muude kaam uun't 19. juarhunert uun Sjiisklun ap, an as daalang üüb a hialer welt tu sen.
Uun Nuurdfresklun käänt am uk noch di kenkenbuum.
Uasteuroopa
Uasteuroopa as en ütjdruk för't uastelk Euroopa, man det grens koon ei akeroot fäästlaanj wurd.
Det koord rochts dialt Euroopa efter kulturel regiuunen iin, an diarefter ferlääpt det grens amanbi bi 25 graad uastelk lengde. Uasteuroopa amfaadet sodenang Ruslun, Witjruslun, a Ukraine (üüb det koord güül) an ferlicht uk noch Georgien. Efter uasten ferlääpt det grens tesken Uasteuroopa an Aasien loongs a Uraalberger an a Uraal struum. Efter süüdwaasten as det grens tu Süüduasteuroopa sowat bi Moldaawien, an efter süüduasten as det grens tu Aasien bi a Kaukasus. Georgien leit tesken a Letj Kaukasus an a Grat Kaukasus, an woort diarauer eder tu Euroopa, man uk tu Aasien tääld.
Choctaw County (Alabama)
Choctaw County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a süüdwaast faan a bundesstoot. Det hee 12.589 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Butler.
Manouba (Guwernement)
Det Manouba Guwernement (üüb Araabsk: ولاية موبنة‎ Wilāyat Manūbah; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de la Manouba) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 379.518 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Manouba.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee aacht lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Banten (Prowins)
Iindialing faan Ferwalting
At prowins hee fjauer regentskapen (kabupaten) an fjauer autonoom steeden (kota).
Kaukasus (Berger)
A Kaukasus (🇷🇺, Kawkas;, K'avk'asioni, , Kowkas, , , faan ) as en amanbi 1.100 km lung keed faan berger uun Euraasien tesken at Suart Sia an at Kaspisk Sia. Maden uun, tesken a Grat Kaukasus (nuurdelk) an a Letj Kaukasus (süüdelk) leit Georgien, uun't nuurden Ruslun an uun't süüden Armeenien, Aserbaidschaan an a Iraan.
Tesken Grat an Letj Kaukasus ferlääpt di struum Mtkwari mä san müs uun't Kaspisk Sia.
Littorinimorpha
A Littorinimorpha san en grat (dial-)order faan Sia-Sneken (Gastropoda). Man diar hiar uk enkelt Lun-Sneken mä tu.
Mahdia (Guwernement)
Det Mahdia Guwernement (üüb Araabsk: ‏ ولاية المهدية Wilāyat al-Mahdīyah; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Mahdia) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 410.812 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Mahdia.
Bad Oldesloe
Bad Oldesloe (ütjspreegen [], plaatsjiisk Bad Oschloe) as en stääd an amtfrei gemeend uun Schleswig-Holstian an kreisstääd faan a Kreis Stormarn.
Lunkreis Oldenborag
A Lunkreis Oldenborag as en lunkreis uun Niidersaksen naibi Breemen. Hi hiart tu't Metropoolregiuun Nuurdwaast (iar: Metropoolregiuun Breemen-Oldenborag). At stääd Oldenborag (Oldbg) salew hiart ei mä tu a lunkreis.
Clay County (Illinois)
Clay County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a süüduast faan a bundesstoot. Det hee 13.288 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Louisville.
Sorbeoconcha
A Sorbeoconcha san en order faan Sia-Sneken (Gastropoda).
Iindialang
Det iindialang tu onerordern an auerfamilin as noch ünseeker.
Médenine (Guwernement)
Det Médenine Guwernement (üüb Araabsk: ‏ مدنين‎ ولاية Wilāyat Madanīn; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Médenine) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 479.520 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Médenine.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee njüügen lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Rangun
Rangun (üüb Birmaans: ရန်ကုန် [jàɴɡòʊɴ]) as det gratst steed uun Mjanmaar. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 4.728.524 lidj (2014).
Kliima
At steed hee'n troopisk kliima.
Bengkulu (Prowins)
Det Bengkulu Prowins (üüb Indoneesk: Provinsi Bengkulu) as ian faan a prowinsen uun Indoneesien. At prowins leit uun a waast faan't eilun Sumaatra. Det hee 1.971.800 lidj (2019). At hoodsteed faan't prowins as Bengkulu.
Rangun
Histoore
Föör 2005 wiar Rangun at hoodsteed faan Mjanmaar.
Gorontalo (Prowins)
Det Gorontalo Prowins (üüb Indoneesk: Provinsi Gorontalo) as ian faan a prowinsen uun Indoneesien. At prowins leit uun a nuurd faan't eilun Sulawesi. Det hee 1.176.400 lidj (2019). At hoodsteed faan't prowins as Gorontalo.
Pulmonata
A Longsneken wurd daalang ei muar üs en takson faan a biologii uunsen, auer jo ei alt nai mäenööder san.
Siem Reap (Steed)
Siem Reap (üüb Khmer: សៀមរាប Siĕmréab [siːə̯mɽiːə̯p]) as det naistgratst steed uun Kambodscha. At steed leit uun a nuurdwaast faan't lun. Det hee 225.607 lidj (2019).
Åmt Dänischer Wohld
Et Åmt Dänischer Wohld as en åmt önj e Kris Rendsborj-Eckernförde önj Slaswik-Holstiinj. Et åmt läit önjt söödååsten foon e kris. Et heet 17.055 inboogere (2019). E hoodstää foont åmt as Gettorf.
Valga (Steed)
Valga (üüb Tjiisk: Walk) as en steed uun Eestlun. At steed leit uun a süüd faan't lun, bi't grens tu Letlun. Det hee 12.132 lidj (2011). Det as at hoodsteed faan de Valga Lunkreis.
Kuressaare (Steed)
Kuressaare as en steed uun Eestlun. At steed leit uun't eilun Saaremaa, uun a waast faan't lun. Det hee 13.313 lidj (2011). Det as at hoodsteed faan de Saare Lunkreis.
Emmendingen (Lönjkris)
E Lönjkris Emmendingen as ån foon e krise önj e diiljstoot Baden-Württembärj. E kris läit önjt weesten foon e diiljstoot, önj di Freiburg Regiiringsdistrikt. Dåt heet 166.408 manschne (2019). E hoodstää foon e kris as Emmendingen.
Åmt Bokhorst-Wankendorf
Et Åmt Bokhorst-Wankendorf as en åmt önj e Kris Plön önj Slaswik-Holstiinj. Et åmt läit önjt söödweesten foon e kris. Et heet 8046 inboogere (2019). E hoodstää foont åmt as Wankendorf.
Åmt Eiderkanal
Et Åmt Eiderkanal as en åmt önj e Kris Rendsborj-Eckernförde önj Slaswik-Holstiinj. Et åmt läit önj e mal foon e kris. Et heet 12.762 inboogere (2019). E hoodstää foont åmt as Osterrönfeld.
Elbrus
A Elbrus (🇷🇺; ) as mä en hööchde faan di huuchst berag uun a Kaukasus an a huuchst faan Ruslun (an uk faan Euroopa, wan dü a Kaukasus mä tu Euroopa täälst).
Di berag as en rauegen wulkaan mä tau tooper: Waasttoop mä an Uasttoop mä. At leetst tooch as hi wel föör amanbi 2.000 juaren ütjbreegen.
Clinton County (Illinois)
Clinton County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a süüdwaast faan a bundesstoot. Det hee 36.899 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Carlyle.
Holttroosel
At Holttroosel (Hylocichla mustelina) as en Sjongfögel (Passeriformes) uun det famile faan a Trooseln (Turdidae). Hat as di iansagst slach uun det skööl Hylocichla an lewet uun Nuurd- an Madelameerikoo.
Uastfresk
Uastfresk as de uastelk twiich faan dön Fresk spriiken. Deheer twiich as daaling binai ütjstörwen. Bluat uun Saaterlun uun Oldenborig as nü en spriikwiis diarfaan, det Saaterfresk.
Noorst/go
Noorst (åw Tjüsch: Norstedt; åw Dånsch: Nordsted) äs en gemiine oun Noordfreeschloun. Et heet 407 foolk (2011). Et hiirt tut Amt Fjåål.
Katavi (Regiuun)
Det Katavi Regiuun (üüb Swahili: Mkoa wa Katavi) as sant 2012 ian faan a regiuunen uun de aafrikoons stoot Tansania. At regiuun leit uun a waast faan't lun. Det hee 771.300 lidj (2019). At hoodsteed faan't regiuun as Mpanda.
Iindialing faan Ferwalting
A regiuun hee trii distrikten:
Astaat
Astaat as en raadioaktiif cheemisk element mä det ufkörtang At an det atoomnumer 85. Hat stäänt uun't skööl faan a halogeenen. Di nööm komt faan : „ünbestendag“.
Wangerooge
Wangerooge as ian faan dön Uastfresk Eilunen uun det Niidersaksisk Heef. Faan dön sööwen bewenet eilunen uun detheer skööl leit at eilun am widjsten uun a uast. Det as uk det naistletjst bewenet eilun uun detheer skööl. At eilun as dial faan det Lunkreis Friesland. Ap tu 1950 wurd det Wangeroogisk, en spriikwis faan det Uastfresk Spriik, üüb Wangerooge spreegen.
Viljandi (Steed)
Viljandi (üüb Tjiisk: Fellin) as en steed uun Eestlun. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 17.868 lidj (2011). Det as at hoodsteed faan de Viljandi Lunkreis.
Clay County (Alabama)
Clay County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 13.235 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Ashland.
Clarke County (Alabama)
Clarke County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a süüdwaast faan a bundesstoot. Det hee 23.622 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Grove Hill.
Enzkreis
E Enzkreis as ån foon e krise önj e diiljstoot Baden-Württembärj. E kris läit önjt nordweesten foon e diiljstoot, önj di Karlsruhe Regiiringsdistrikt. Dåt heet 199.556 manschne (2019). E hoodstää foon e kris as Pforzheim.
Nabeul (Guwernement)
Det Nabeul Guwernement (üüb Araabsk: ‏ولاية نابل‎ Wilāyat Nābul; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Nabeul) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 787.920 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Nabeul.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee seekstanj lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Kigoma (Regiuun)
Det Kigoma Regiuun (üüb Swahili: Mkoa wa Kigoma) as ian faan a regiuunen uun de aafrikoons stoot Tansania. At regiuun leit uun a waast faan't lun. Det hee 2.706.800 lidj (2019). At hoodsteed faan't regiuun as Kigoma.
Sogdien (Prowins)
Det Sogdien Prowins (föör 1991 Leninabad; üüb Tadschiikisk: Вилояти Суғд / ولایت سغد Wilojati Sughd, üüb Rüs: Согди́йская о́бласть Sogdíjskaja óblast’) as ian faan dön tau prowinsen uun Tadschiikistaan. At prowins leit uun a nuurd faan't lun. Det hee 2.707.300 lidj (2020). At hoodsteed faan't prowins as Chudschand.
Steeden
Dön tjiin gratst steeden uun't prowins san:
Jeenisk spriak
Jeenisk as en sjiisk spriakwiis, diar iar faan minsken snaaket wurden as, diar leewen ambiraiset. Daalang jaft at ei muar föl lidj uun Sjiisklun an diar ambi, diar nian aran haa.
Det spriak läät ham swaar beskriiw, auer diar nimer föl üüb skrewen wurden as. Hat hää oober wel iinflööd faan't Romanes an faan't Jidisk.
A Jeenisken wiar iar föl onerwais üs amluupern. Jo haa sjuaren sleeben, sedler hial maaget of basler ferkääft. An auer jo laacht hidj haa, san jo miast 'witj sigeunern' näämd wurden.
Wurden
Enkelt wurden san faan't Jeenisk iinuun't huuchsjiisk kimen:
Salwit/go
Salwit (åw Tjüsch: Sollwitt; åw Dånsch: Solved) äs en gemiine oun Noordfreeschloun. Et heet 299 foolk (2011). Et hiirt tut Amt Fjåål.
1385
Bäären
Ünbekäänd Dootem
Jambi (Prowins)
Det Jambi Prowins (üüb Indoneesk: Provinsi Jambi) as ian faan a prowinsen uun Indoneesien. At prowins leit uun a uast an maden faan't eilun Sumaatra. Det hee 3.566.200 lidj (2019). At hoodsteed faan't prowins as Jambi.
Guineatrooseln
Guineatrooseln (Neocossyphus an Stizorhina) san en skööl faan Sjongfögler (Passeriformes) uun det famile faan a Trooseln (Turdidae). Diar jaft at man tau (sjauer) slacher faan. Jo lewe uun Waastafrikoo.
Metropoolregiuun Hannover
At Metropoolregiuun Hannover-Braunschweig-Göttingen-Wolfsburg as ian faan twaalew metropoolregiuunen uun Sjiisklun. Hat amfaadet det Regiuun Hannover an grat dialen faan't amlun uun't süüduastelkelk Niidersaksen.
At Metropoolregiuun as nian ferwaltangsregiuun, hör san as det tuupwerkin uk auer a grensen faan bundeslunen henwech. Uun diheer faal as man ian bundeslun bedialagt.
Swiasing/go
Swiasing (åw Tjüsch: Schwesing; åw Dånsch: Svesing) äs en gemiine oun Noordfreeschloun. Et heet 915 foolk (2011). Et hiirt tut Amt Fjåål.
Weester-Uurst/go
Weester-Uurst (åw Tjüsch: Wester-Ohrstedt; åw Dånsch: Vester Ørsted) äs en gemiine oun Noordfreeschloun. Et heet 1041 foolk (2011). Et hiirt tut Amt Fjåål.
Tanga (Regiuun)
Det Tanga Regiuun (üüb Swahili: Mkoa wa Tanga) as ian faan a regiuunen uun de aafrikoons stoot Tansania. At regiuun leit uun a nuurduast faan't lun. Det hee 2.045.205 lidj (2019). At hoodsteed faan't regiuun as Tanga.
Iindialing faan Ferwalting
At regiuun hee 10 distrikten.
Esslingen am Neckar
Esslingen am Neckar as en stää önj dåt tjüsch bundeslönj Baden-Würtembärj. Jü stää heet 93.542 inboogere (2018). Dåt as e hoodstää foon e Lönjkris Esslingen.
ISO 3166-2:TL
Als Osttimor am 20. Mai 2002 endgültig unabhängig wurde, änderte man das Kürzel von  (von Timor Português) auf   (von Timor-Leste). Dies wurde im dritten Newsletter bekannt gegeben. Eine weitere Änderung erfuhren die Codes im vierten Newsletter, um die offizielle Bezeichnung von East Timor in Timor-Leste zu ändern. Im Newsletter II-3 wurden die Tetum-Bezeichnungen der Codeliste hinzugefügt. Atauro ist seit dem 1. Januar 2022 eine eigenständige Gemeinde.
Monastir (Guwernement)
Det Monastir Guwernement (üüb Araabsk: ولاية المنستير‎ Wilāyat Munastīr; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Monastir) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 548.828 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Monastir.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee tretanj lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Coles County (Illinois)
Coles County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 46.863 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Charleston.
Crawford County (Illinois)
Crawford County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a süüduast faan a bundesstoot. Det hee 18.679 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Robinson.
Sfax (Guwernement)
Det Sfax Guwernement (üüb Araabsk: ولاية صفاقس‎ Wilāyat Ṣafāqis; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Sfax) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 955.421 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Sfax.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee seekstanj lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Esslingen (Lönjkris)
E Lönjkris Esslingen as ån foon e krise önj e diiljstoot Baden-Württembärj. E kris läit önj e mal foon e diiljstoot, önj di Stuttgart Regiiringsdistrikt. Dåt heet 535.024 manschne (2019). E hoodstää foon e kris as Esslingen am Neckar.
Karatschai-Balkaarisk spriak
At Karatschai-Balkaarisk spriak (Aanj nööm: Къарачай-малкъар тил) as en Turkspriak faan di kiptschakisk twiig.
Hat woort uun a Nuurdkaukasus uun a rüsk prowinsen Karatschai-Tscherkesien (Karatschaiisk) an Kabardiino-Balkaarien (Balkaarisk) spreegen.
Tuiarst as Karatschai-Balkaarisk mä latiinsk skraft skrewen wurden, sant 1936 oober mä kyrilisk skraft.
Sidi Bouzid (Guwernement)
Det Sidi Bouzid Guwernement (üüb Araabsk: ‏سيدي بوزيد‎ ولاية Wilāyat Sīdī Bū-Zayd; üüb Fraansöösk: Le Gouvernorat de Sidi Bouzid) as ian faan dön fjauer-an-twuntig guwernementen faan Tuneesien. Det hee 429.912 lidj (2014). At hoodsteed faan’t guwernement as Sidi Bouzid.
Indialing faan Ferwalting
At guwernement hee twaalew lunkreiser (üüb Fraansöösk: délégations):
Cleburne County (Alabama)
Cleburne County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 14.910 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Heflin.
Christian Sönksen
Sönksen wiar en auer a miaten düchtangen maan, di ham för sin gemeen an Nuurdfresklun iinsaat hää:
SIKART
SIKART as en leksikon auer konst uun a Sweits. Hat woort ütjden faan't Schweizerisches Institut für Kunstwissenschaft (SIK).
Diar jaft at nü ~ 16.000 iindracher auer konstlern, werken, ütjstelangen, literatuur an iarangen.
Speinöd
At (Gewöönelk) Speinöd (Strychnos nux-vomica, of uk: Strychnos colubrina, Strychnos lucida, Strychnos spireana, Strychnos vomica) as en plaantenslach uun det skööl faan a Speinöden (Strychnos) uun't famile faan a Loganiaceae. Hat wääkst uun Süüduastaasien.
Kilimandscharo (Regiuun)
Det Kilimandscharo Regiuun (üüb Swahili: Mkoa wa Kilimanjaro) as ian faan a regiuunen uun de aafrikoons stoot Tansania. At regiuun leit uun a nuurduast faan't lun. Det hee 1.640.087 lidj (2019). At hoodsteed faan't regiuun as Moshi.
Speinöd
Uun hör früchten as Strychnin, en Indol-Alkaloid, an diaram skel dü spei, wan dü jo atst.
Kilimandscharo (Regiuun)
Geografii
A berig Kilimandscharo leit uun detheer regiuun.
Altaisk spriak
At (eegentelk) Altaisk spriak hiart tu a sibiirisk twiig faan a Turkspriaken. Hat woort fööraal uun't Republiik Altai (Ruslun) spreegen.
Võru (Steed)
Võru (üüb Tjiisk: Werro) as en steed uun Eestlun. At steed leit uun a süüduast faan't lun. Det hee 12.346 lidj (2011). Det as at hoodsteed faan de Võru Lunkreis.
Siebenbürgisk-Seksisk
Siebenbürgisk-Seksisk (aanj nööm: Siweberjesch Såksesch of Såksesch, rumeensk: săsește, ungaarisk: erdélyi szász) as det spriak faan a Siebenbürger Saksen. Hat woort fööraal uun Siebenbürgen (Transsilwaanien, Rumeenien) snaaket.
Hat hiart tu a waastmadelsjiisk spriakwiisen, an as nai mä Luksemborags. Siidlern haa det spriak uun't 12. juarhunert mänimen, an sodenang hää't uuntesken föl iinflööd faan a naiberspriaken apnimen.
Coffee County (Alabama)
Coffee County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a süüduast faan a bundesstoot. Det hee 52.342 lidj (2019). A hoodsteeden faan't county san Elba an Enterprise.
Snöfelstiin
Hur wet Dü hen?
Pwani (Regiuun)
Det Pwani Regiuun (üüb Swahili: Mkoa wa Pwani) as ian faan a regiuunen uun de aafrikoons stoot Tansania. At regiuun leit uun a uast faan't lun. Det hee 1.098.668 lidj (2019). At hoodsteed faan't regiuun as Kibaha.
Regiuun Hannover
At Regiuun Hannover as en komunaalferbant uun Niidersaksen. Hat as apwoksen ütj di ual Lunkreis Hannover an det Kreisfrei stääd Hannover. A gratst stääden diar san Hannover, Garbsen an Langenhagen, det stääd mä't gratst areaal as Neustadt am Rübenberge.
Suur Munamägi
Di Suur Munamägi (det ment Grat Aierberag) uun a Haanja-Berger as mä en hööchde faan 318 meetern di huuchst berag uun Eestlun an uk uun't hialer Baltikum. Hi leit uun't regiuun Võrumaa naibi det saarep Haanja uun't gemeen Rõuge uun't süüduasten faan Eestlun, ei widj wech faan a grens tu Letlun an Ruslun.
Regiuun Hannover
Laag
Lunkreiser trinjam:
Suur Munamägi
Boowen üüb a toop stäänt en ütjsichtstürn:
Freudenstadt (Lönjkris)
E Lönjkris Freudenstadt as ån foon e krise önj e diiljstoot Baden-Württembärj. E kris läit önjt weesten foon e diiljstoot, önj di Karlsruhe Regiiringsdistrikt. Dåt heet 118.243 manschne (2019). E hoodstää foon e kris as Freudenstadt.
Conecuh County (Alabama)
Conecuh County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At county leit uun a süüd faan a bundesstoot. Det hee 12.067 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Evergreen.