cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Kardinaalsmotsen
Slacher
E. acanthocarpus – E. acanthoxanthus – E. actinocarpus – E. aculeatus – E. aculeolus – E. acuminifolius – E. alatus – E. americanus – E. angulatus – E. assamicus – E. atropurpureus – E. attenuatus – E. australiana – E. baekdusanensis – E. balansae – E. barberi – E. benguetensis – E. benthamii – E. bockii – E. boninensis – E. bullatus – E. carnosus – E. castaneifolius – E. centidens – E. chengiae – E. chenmoui – E. chiapensis – E. chibae – E. chloranthoides – E. chuii – E. cinereus – E. clivicolus – E. cochinchinensis – E. cornutus – E. corymbosus – E. costaricensis – E. crenulatus – E. dichotomus – E. dielsianus – E. distichus – E. dolichopus – E. eberhardtii – E. echinatus – E. elaeodendroides – E. enantiophyllus – E. europaeus – E. euscaphis – E. ficoides – E. fimbriatus – E. fortunei – E. frigidus – E. fusiformis – E. gibber – E. giraldii – E. glaber – E. glandulosus – E. gracillimus – E. grandiflorus – E. griffithii – E. hainanensis – E. hamiltonianus – E. huangii – E. hui – E. hukuangensis – E. hupehensis – E. impressus – E. indicus – E. japonicus – E. jinyangensis – E. kachinensis – E. kanyakumariensis – E. kengmaensis – E. kweichowensis – E. lanceolatus – E. latifolius – E. lawsonii – E. laxicymosus – E. laxiflorus – E. leiophloeus – E. leishanensis – E. lichiangensis – E. lucidus – E. lutchuensis – E. maackii – E. macrocarpus – E. macropterus – E. melananthus – E. mexicanus – E. microcarpus – E. miniata – E. moluccensis – E. myrianthus – E. nanoides – E. nanus – E. nitidus – E. obovatus – E. occidentalis – E. oxyphyllus – E. parasimilis – E. percoriaceus – E. phellomanus – E. pittosporoides – E. pleurostylioides – E. potingensis – E. prismatomerioides – E. pseudovagans – E. recurvans – E. rehderianus – E. revolutus – E. rothschuhii – E. sachalinensis – E. salicifolius – E. sanguineus – E. schensianus – E. semenovii – E. serratifolius – E. sootepensis – E. spraguei – E. stenophyllus – E. subcordatus – E. subsulcatus – E. szechuanensis – E. tashiroi – E. tenuiserratus – E. ternifolius – E. theacolus – E. theifolius – E. tibeticus – E. tingens – E. tonkinensis – E. tsoi – E. vaganoides – E. vagans – E. velutinus – E. venosus – E. verrucocarpus – E. verrucosoides – E. verrucosus – E. viburnoides – E. walkeri – E. wilsonii – E. wrayi – E. wui – E. yakushimensis – E. yunnanensis
Uun Madel-Euroopa waaks man trii slacher:
Dĩ An
Dĩ An ([jɪj ʔaːŋ]; amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Dĩ An, „at steed faan Dĩ An”) as en steed uun det Bình Dương Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 474.681 lidj (2019).
RTGS
RTGS as det ufkörtang för Royal Thai General System of Transcription. Det san amtelk reegeln, huarefter det Thai spriak mä latiinsk buksteewen skrewen wurd koon. Jo wurd t.b. brükt för struatenskilten uun eder Thai skraft an latiinsk skraft.
RTGS as oober en temelk ianfach amskriiwang, hat wiset t.b. ei uun, of en wokaal lung of kurt as.
Saline County (Arkansas)
Saline County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a maden faan a bundesstoot. Det hee 122.437 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Benton.
Gorno-Altaisk
Gorno-Altaisk (föör 1932 Ulala, 1932-1948 Oirot-Tura; üüb Rüs Го́рно-Алта́йск Górno-Altájsk [ˈgornə ɐlˈtajsk]; üüb Altai: Улалу Ulalu) as at hoodsteed faan det Altai Republiik. At steed leit uun a nuurdwaast faan't republiik. Det hee 64.464 lidj (2020).
Tschetscheensk spriak
Tschetscheens(k) (aanj nööm: Noxçiyŋ mott/Нохчийн мотт) of Tschetschen hiart tu't skööl faan a Nach spriaken uun det famile faan a Nuurduastkaukaasisk spriaken. Hat as nai mä Inguschisk an jodiar tau spriaken tuup san a Wainach spriaken.
Tschetscheensk as amtspriak uun Tschetscheenien.
Sant 1938 woort tschetscheensk mä kyrilisk skraft skrewen.
Thủ Dầu Một
Thủ Dầu Một (amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Thủ Dầu Một, „at steed faan Thủ Dầu Một”) as at hoodsteed faan det Bình Dương Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 321.607 lidj (2019).
Long Xuyên
Long Xuyên ([lāwŋm sʷīən] ; amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Long Xuyên, „at steed faan Long Xuyên”) as at hoodsteed faan det An Giang Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 239.588 lidj (2019).
Syrakus
Syrakus (sitsiliaans Saraùsa; ) as en stääd bi't süüdküst faan Siziilien. Uun a antike wiar Syrakus at gratst an wichtagst stääd üüb Siziilien.
Stianang
Stianang as en ferbinjang faan mineraalen. At miast stianang üüb a eerd san silikaaten, do kem karbonaaten. Mä stianang befaadet ham det wedenskap faan a petrologii, man uk at geologii.
Iindialang
Stianang woort diarefter iindiald, hü't apkimen as: En betj ütj a rol faal
Prairie County (Arkansas)
Prairie County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 8062 lidj (2019). A hoodsteeden faan't county san Des Arc an DeValls Bluff.
Randolph County (Arkansas)
Randolph County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a nuurduast faan a bundesstoot. Det hee 17.958 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Pocahontas.
Claudius
Tiberius Claudius Caesar Augustus Germanicus (bäären Tiberius Claudius Nero Germanicus; * 1. August 10 f.Kr. uun Lugdunum, Lyon faan nü; † 13. Oktuuber 54 uun Room) wiar faan 24. Janewoore 41 tu san duas keiser faan det Röömsk Rik.
Scott County (Arkansas)
Scott County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a waast faan a bundesstoot. Det hee 10.281 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Waldron.
Abdülhamid II.
Abdülhamid II. (* 21. September 1842 uun Konstantinoopel; † 10. Febrewoore 1918 uk diar) wiar faan 31. August 1876 tu 27. April 1909 34. sultaan faan det Osmaans Rik. Hi wurd sultaan efter’t ufsaating fan san bruler Murad V. an wurd efter det Jongtürkisk Rewolutschoon ufsaat.
Di Greenen
Di Greenen (dütsk: Bündnis 90/Die Grünen) sen en poliitisk Partei ön Dütsklön en uk ön enkelt üđer Lönen fan Euroopa.
Ja waar 1980 grünjlair, fuaral üs Keempers töögen Atoomenergii. Leeterhen kām üđer politisk Taachren diartö sa üs Freer en Menskenrochten.
1990 slööt Di Greenen jam me Bündnis 90 töhop, dit wiar en Forbant, wat ön di DDR fuar muar Büürersrochten stön. Sent 1983 set Di Greenen iin ön di Bundesdai, tö hok Tiren uk iin ön di Regiaring.
Bà Rịa (Steed)
Bà Rịa ([ɓaː˧˩ riə˧˨˧ˀ] ; amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Bà Rịa, „at steed faan Bà Rịa”) as sant 2012 at hoodsteed faan det Bà Rịa-Vũng Tàu Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 72.111 lidj (2019).
Murad V.
Murad V. (* 21. September 1840 uun Konstantinoopel; † 29. August 1904 uk diar) wiar faan 30. Mei 1876 tu 31. August faan detsalew juar de 33. sultaan faan det Osmaans Rik. Hi wurd sultaan efter’t uftoonking faan san unkel Abdülasis an wurd efter bluat 93 daar ufsaat.
Oog
Dit Oog (lat. oculus, greks ὤψ ops) es en Orgaan, hur wi Leecht me waarnem ken. Aur sin Oogen ken di Mensk wat se. Ön't Oog sen Rezeptoren ön di Natsken, wat di Iindruk fan't Leecht aur di Nerfen tö di Brain stjüürt. Ek jerer üs iin ön di Brain uur di Signaali fan di Nerfen tö en "Skelt" (dit wat wü se) töhopseet.
Fut (Miat)
Fut (ingelsk foot, muartaal feet) as en miat för't lengde an üüb a hialer welt brükt wurden. Hat wiar miast tesken 28 an 32 cm lung.
Daalang jaft at noch det ingelsk fut, hör lengde as 1 ft = 30,48 cm (= 12 tol). Det miat hiart ei tu't SI-süsteem, woort oober likes noch föl brükt, fööraal uun a siafaard.
Det miat fut hinget tuup mä yard: 3 fut = 1 yard.
Poinsett County (Arkansas)
Poinsett County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a nuurduast faan a bundesstoot. Det hee 23.528 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Harrisburg.
Atheismus
Atheismus (faan „saner God“) ment det uflönin faan en gluuw, di ham üüb en God betjocht. Det jindial as Deismus of Theismus (θεός/ϑεός „God“), di gluuw tu ään God (Monotheismus) of muar Godhaiden (Polytheismus). A Agnostizismus as uk en Atheismus; a Agnostikern komre jo oober goorei am det fraag, of det en God jaft.
Uun islaamisk lunen as't ferbeeden, God (Allah) uftulönin. Uun enkelt lunen woort det mä a duas bestroofet.
Koord
Uundialen faan minsken uun Euroopa, diar men: 'At jaft nään God an uk nian ööder oort faan spirituel määcht.' ( grä: nian taalen bekäänd)
Annalena Baerbock/sö
Annalena Charlotte Alma Baerbock (* 15. Jöölmuun 1980 ön Hannover) es en dütsk Poliitiker fan Bündnis 90/Die Grünen. Sent di 27. Januwaari 2018 es jü töhop me Robert Habeck, Bundsfuarseeter fan di Grünen. Di 19. April 2021 waar jü Kanslerkandidaat fuar di Bundesdaiswool 2021. Baerbock es sent 2013 Meföligster fan di Bundesdai. Fan 2012 bit 2015 wiar jü Meföligster fan di Parteireer fan Bündnis 90/Die Grünen en fan 2009 bit 2013 Fuarseeter fan di Lönspartei ön Brandenborig. Baerbock jert tö di Realo-Jük fan di Grünen.
Santa Maria (Azoren)
Santa Maria as en eilun uun't süüduasten faan a Atsooren.
Annalena Baerbock/sö
Annalena Baerbock es bifriit en heer tau Jungen.
Wil Han
At Wil Han of Bankivahan (Gallus gallus) as en Hanenfögel uun det famile faan a Fasaanen. Hat lewet uun Süüduastaasien. Faan't Bankivahan kem üüs Hüshanen uf. Jo san wel al 2000 f.Kr. faan Süüduastaasien tu Fööraasien broocht wurden, an san 1500 f.Kr. uun Egypten bekäänd. Auer Griichenlun an Itaalien kaam's tu Euroopa, an sant 600 f.Kr. lewe's uun Madeleuroopa.
Bắc Giang (Steed)
Bắc Giang ([ʔɓak̚˧˦ zaːŋ˧˧] ; amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Bắc Giang, „at steed faan Bắc Giang”) as at hoodsteed faan det Bắc Giang Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a nuurd faan't lun. Det hee 109.367 lidj (2019).
Madeleuroopa
Madeleuroopa as en regiuun uun a maden faan Euroopa. Man hük lunen of loonsdialen diar nü tu hiar an hüken ei, diar gung a meenangen ütjenööder. A maden koon geograafisk of kulturel fäästlaanj wurd.
Sevier County (Arkansas)
Sevier County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a süüdwaast faan a bundesstoot. Det hee 17.007 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as De Queen.
Bạc Liêu (Steed)
Bạc Liêu ([ʔɓaːk̚˨˩˨ liw˧˧] ; amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Bạc Liêu, „at steed faan Bạc Liêu”) as at hoodsteed faan det Bạc Liêu Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 115.508 lidj (2019).
Sebastian County (Arkansas)
Sebastian County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a waast faan a bundesstoot. Det hee 127.827 lidj (2019). A hoodsteeden faan't county san Fort Smith an Greenwood.
Bắc Ninh (Steed)
Bắc Ninh ([ʔɓak̚˧˦ nïŋ˧˧] ; amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Bắc Ninh, „at steed faan Bắc Ninh”) as at hoodsteed faan det Bắc Ninh Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a nuurd faan't lun. Det hee 200.285 lidj (2019).
Ualsibiirisk spriaken
A Ualsibiirisk spriaken san en skööl faan sowat tjiin spriaken mä tuup amanbi 15.000 spreegern. Jo wurd uun Uastsibiirien snaaket.
Jo wiar al diar, iar ööder Altaisk spriaken tu Sibiirien iinwaanert san.
Ünseeker iindialang
Ferlicht hiar tu detdiar skööl uk noch tu:
Bắc Kạn (Steed)
Bắc Kạn ([ʔɓak̚˧˦ kaːn˧˨ʔ] ; amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Bắc Kạn, „at steed faan Bắc Kạn”) as at hoodsteed faan det Bắc Kạn Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a nuurd faan't lun. Det hee 38.510 lidj (2019).
Ainu
Ainu as det spriak faan a Ainu, diar üüb Hokkaido uun Jaapan lewe. Daalang jaft at son 15.000 Ainu, diar hör spriak oober knaap noch snaake.
Ainu hiart tu't skööl faan a Ualsibiirisk spriaken, jo san oober nian spriakfamile, an san ei alt nai mäenööder.
Nuurderkrüün (stäärbil)
At Nuurderkrüün (latiinsk Corona Borealis, CrB) as en stäärbil üüb a nuurdelk hemel. A laachtest stäär as Gemma ( α Coronae Borealis, α CrB) mä en skiinboor magnituud faan 2,22 mag.
Sharp County (Arkansas)
Sharp County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a nuurduast faan a bundesstoot. Det hee 17.442 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Ash Flat.
Bến Tre (Steed)
Bến Tre ([ʔɓəːn˦˥ ʈɛ˧˧] ; amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Bến Tre, „at steed faan Bến Tre”) as at hoodsteed faan det Bến Tre Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 63.373 lidj (2019).
Paraabel
At Paraabel as det bil (di graaf) faan en kwadraatisk funksioon. Paraabeln haa en sjuarel (S) an en braanponkt (F). Strualen, diar parallel tu't madelaaks iin uun det paraabel faal, wurd hen tu a braanponkt speegelt. Diaram jaft at t.b. paraboolspeegler för't fernseen.
Stone County (Arkansas)
Stone County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a nuurd faan a bundesstoot. Det hee 12.506 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Mountain View.
Archimedes sin pomp
Archimedes sin pomp of Archimedes sin skrüüw wiar en erfinjang faan Archimedes, am weeder tu pompin.
Rana
A Rana san det gratst skööl faan a Echt Hobelfasker (Ranidae). Diar hiar son 50 slacher tu.
Slacher
''R. amurensis – †R. architemporaria – R. arvalis – R. asiatica – R. aurora – R. boylii – R. camerani – R. cascadae – R. chaochiaoensis – R. chensinensis – R. chevronta – R. compotrix – R. coreana – R. cucae – R. culaiensis – R. dabieshanensis – R. dalmatina – R. draytonii – R. dybowskii – R. eschatia – R. graeca – R. hanluica – R. holtzi – R. huanrenensis – R. iberica – R. italica – R. japonica – R. jiemuxiensis – R. jiulingensis – R. johnsi – R. kobai – R. kukunoris – R. kunyuensis – R. labialis – R. latastei – R. longicrus – R. luanchuanensis – R. luteiventris – R. macrocnemis – R. maoershanensis – R. multidenticulata – R. muscosa – R. neba – R. omeimontis – R. ornativentris – R. parvaccola – R. pirica – R. pretiosa – R. pyrenaica – R. rufipes – R. sakuraii – R. sauteri – R. shuchinae – R. sierrae – R. tagoi – R. temporaria – R. tsushimensis – R. uenoi – R. ulma – R. vitrea – R. wuyiensis – R. zhengi – R. zhenhaiensis''
Searcy County (Arkansas)
Searcy County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a nuurd faan a bundesstoot. Det hee 7881 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Marshall.
St. Francis County (Arkansas)
St. Francis County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 24.994 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Forrest City.
Tol (Miat)
Tol (ingelsk inch) as en miat för't lengde. Hat as 2,54 cm lung an woort fööraal uun ingelskspreegen lunen brükt. 12 tol = 1 fut. Iar as uk di ütjdruk süm of sümbriad brükt wurden.
Man uk uun't hoonwerk woort noch föl mä tol reegent. Fiiner iindialangen san t.b., , , tol.
Hüshan
At Hüshan (Gallus gallus domesticus) komt faan't Bankivahan uf, det as det wil han faan Süüduastaasien. Hat hiart sodenang tu't famile faan a Fasaanen. Hat spelet en grat rol üs iidj för a minsken an leewert flääsk an aier.
Archimedes sin prinsiip
Archimedes sin prinsiip as en natüürgesets, diar faan Archimedes ütjfünjen wurden as. Hat sait, dat ales, wat swäämt, bluas sowidj iin uun't weeder dükt, bit di rüm oner weeder (sin ferdrengang) jüst so swaar as üs det ding salew.
Üüb det bil rochts dükt di klots mä sin gewicht (FP) efter onern. Oober bluas so widj, bit di rüm oner weeder (Vi) jüst so swaar as üs (Fp). Det krääft, war di klots auer weeder häält (Fa) as at apdrift, an jüst so stark üs (FP).
Washington County (Arkansas)
Washington County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a nuurdwaast faan a bundesstoot. Det hee 239.187 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Fayetteville.
Union County (Arkansas)
Union County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a süüd faan a bundesstoot. Det hee 38.682 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as El Dorado.
Heebelreegel
At Heebelreegel as wel at wichtagst füsikaalisk reegel uun a mechaanik. Hat as al föör muar üs 2.000 juaren faan Archimedes ütjfünjen wurden.
Quy Nhơn
Quy Nhơn ([kwɪj˧˧ ɲəːŋ˧˧] ; amtelk nööm üüb Wjetnameesk: Thành phố Quy Nhơn, „at steed faan Quy Nhơn”) as at hoodsteed faan det Bình Định Prowins uun Wjetnam. At steed leit uun a süüd faan't lun. Det hee 263.892 lidj (2019).
Heebelreegel
At reegel sait, dat dü am so muar krääft brükst, ji kurter det lengde faan en heebel of heewbuum as. Of amkiard: Ji linger di heebel, amso maner krääft as nuadag.
Wan krääft (FK) an lääst (FL) luadrocht üüb a heebel trak, so üs üüb det tiaknang rochts, do täält:
Diarbi as lK det lengde faan a krääftiarem an lL faan a läästiarem.
Wan a krääften ei luadrocht üüb a heebel trak, do täält leewen bluas di luadrocht uundial (at normoolkrääft). Algemianer het det do uun vektorskriiwwiis:
Diarbi as W at werk of energii.
Faan Archimedes woort det stak ferteld: Hi skal saad haa: "Ik küd a hialer eerd aplaft, wan dü mi man en heewbuum dääst, di lung enooch as, an en dreiponkt."
Kiiselsüren
Kiiselsüren san süren, diar faan siliitsium ufkem.
Saalten faan't kiiselsüren san silikaaten.
Uun a technik wurd alkaalisaalten, fööraal naatriumsilikaat (Na2SiO3) üs weederglääs betiakent.
White County (Arkansas)
White County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 78.753 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Searcy.
Sediment
Sedimenten san fiin luas materioolen üs sun of tuun, diar jo uun was steeden saamle an ufloogre. Det as sedimentatsion.
Sedimentatsion as en ianfach filtermögelkhaid. Hat woort ütjnadegt, am ufweeder tu renskin. Swaar sedimenten saat jo uf, an det klaar weeder koon weder turag uun a natuur luup.
Fuerteventura
Fuerteventura as efter Teneriffa det naistgratst faan a Kanaarisk Eilunen uun a Atlantik. Hat leit sowat 120 kilomeetern waasten faan Marokko. Üüb en areaal faan 1659,74 km² wene amanbi 120.000 minsken. Hoodstääd as Puerto del Rosario. Diar as uk en fluuchplaats mä ferbinjangen tu ööder Kanaarisk Eilunen, tu Spoonien an ööder lunen. Nuurden faan Fuerteventura leit Lanzarote, an hiart jüst so tu det Prowins Las Palmas.
Van Buren County (Arkansas)
Van Buren County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a nuurd faan a bundesstoot. Det hee 16.545 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Clinton.
Baikalsia
A Baikalsia of ianfach Baikal (🇷🇺 osero Baikal, burjaatisk Байгал Bajgal) as en sia uun Sibiirien. Mä 1642 meetern as hi di jipst an mä muar üs 25 miljuun juar di äälst swetweedersia üüb a eerd. Hi lääpt uf auer di struum Angara, do widjer auer Jenisej an Karasia iinuun't Arktisk Sia. Sant 1996 as det Baikalregiuun weltnatuurarewdial.
Woodruff County (Arkansas)
Woodruff County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 6320 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Augusta.
Silikaat
Silikaaten san saalten of estern faan't (ortho-)kiiselsüren (Si(OH)4). Auer 90% faan't stianang üüb a eerd san silikaaten.
Buzz Aldrin
Buzz Aldrin (bäären Edwin Eugene Aldrin Jr.; * 20. Janewoore 1930 uun Montclair, New Jersey) as en iar US-ameerikoons astronaut. Hi wiar üüs lasmoot faan det Apollo-11-Misioon (tup mä Neil Armstrong an Michael Collins) de naist mensk üüb a Muun.
Fayette County (Illinois)
Fayette County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a süüd faan a bundesstoot. Det hee 21.488 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Vandalia.
Selkupisk spriak
At Selkupisk spriak (iar uk: Uastjak-Samojedisk, Uastjakisk) as so üs Nentsisk ian faan a Samojedisk spriaken. Jo hiar tuup mä't Finno-Ugrisk tu a Uraalisk spriaken.
Selkupisk woort faan a Selkupen uun Waastsibiirien tesken a struumer Ob an Jenisej faan 1.500 minsken spreegen. Jo snaake oober uk aaltumaal rüsk. Uun enkelt skuulen woort Selkupisk onerracht.
Det wurd Selkup (šöľqup) ment so föl üs nuurdminsk.
Skraft
Sant 1940 woort selkupisk mä en uunpaaset kyrilisk skraft skrewen:
Djungelhanen
Djungelhanen (Gallus) san en skööl faan hanenfögler mä sjauer slacher. Jo lewe fööraal uun Indien. Diar kem üüs hüshanen faan uf.
Gootisk Alfabeet
Det Gootisk Alfabeet as en alfabeet, wat för det Gootisk Spriik brükt wurd. Det wurd amanbi't juar 350 faan gootisk baskop Wufila skeeben.
A Buksteewer
At alfabeet heet uk digraafen.
Gran Canaria
Gran Canaria as det traadgratst faan a Kanaarisk Eilunen uun a Atlantik, an efter Teneriffa det mä a naistmiast iinwenern. Hör hoodstääd as Las Palmas, hat as uk hoodstääd faan't Prowins Las Palmas, huar Fuerteventura an Lanzarote mä tu hiar. Naibi Las Palmas as en graten fluuchplaats mä ferbinjangen tu ööder Kanaarisk Eilunen, tu Spoonien an ööder lunen.
Gemeenen
Diar san 21 gemeenen (municipios)
Parlhanen
A Parlhanen (Numididae) san en famile faan hanenfögler (Galliformes) mä sjauer sköölen an sääks slacher. Jo lewe uun Afrikoo.
Frei Gemeenferbant Agrigent
A  wiar en prowins üüb Sizilien. Sant 2015 as't en "freien gemeenferbant". Hoodstääd as Agrigent.
Grat gemeenen
(Stant: )
Yard
Yard as en miat för't lengde an woort uun ingelskspreegen lunen brükt. Hat as trii fut lung.
Bestemang
5½ yard = 1 rod ("ris") ≈ 5 meeter
22 yard = 4 rod = 1 chain ("keed") ≈ 20 meeter
1 furlong x 1 chain = 220 yard x 22 yard = 1 acre ≈ 4.000 kwadrootmeeter
1 yard = 2 cubits = 6 spans = 12 palms = 0,9715 meeter
1 yard = 11⁄16 ual ingelsk yard = 38¼ ingelsk tol
Alameda County (California)
Alameda County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a waast faan a bundesstoot. Det hee 1.671.329 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Oakland.
Meteoriit
Meteoriiten san stianer, diar faan a weltrüm deel üüb a eerd fäälen an diarbi ei hialandaal fergleud san. Det san miast silikaaten of iisen-nikel-ferbinjangen.
Efter hör eegenoort wurd jodiar mineraalferbinjangen üs stianang uunsen.
Euklid sin hööchdereegel
Sin reegel sait, dat det kwadroot auer at hööchde h faan en rochtwinkelt triihuk jüst so grat as üs det rochthuk mä a lengden faan a hüpotenuusenufdialen p an q.
Kurt tuupfaadet:
Bewis
För di bewis brük wi tau ööder reegeln:
Uun det tiaknang rochts san trii rochtwinkelt triihuken: Efter Pythagoras täält:
An do täält uk noch:
Efter det 1. Binoomisk formel apliaset as
Uun a^2+b^2=c^2 woort nü det iinsaat, wat wi auer a^2, b^2 an c^2 witj:
Det as tuupfaadet 2h^2=2pq, an diald troch 2 komt ütj:
Euklid sin kateetenreegel
Euklid sind kateetenreegel as näämd efter Euklid, en greksen matemaatiker.
Sin reegel sait, dat det kwadroot auer en kateet faan en rochtwinkelt triihuk jüst so grat üs det rochthuk, diar mä det ferlingert hööchde h faan't hüpotenuusenkwadroot ufdiald woort.
Kurt tuupfaadet:
Bewis
För di bewis brük wi tau ööder reegeln:
Uun det tiaknang rochts san trii rochtwinkelt triihuken: Efter Pythagoras täält:
An do täält uk noch:
Nü stel wi Pythagoras sin reegel am efter a^2:
Diar saat wi nü det iin, wat wi auer b^2 an c^2 witj:
Neil Armstrong
Neil Alden Armstrong (* 5. August 1930 bi Wapakoneta, Ohio; † 25. August 2012 uun Cincinnati, Ohio) wiar en US-ameerikoons testpiloot an astronaut. Hi wiar komandant faan det Apollo-11-Misioon, wat mä Buzz Aldrin an Michael Collins tu a Muun floog. De 21. Jüüle 1969 betreed hi üüs iarst mensk a muun.
Alpine County (California)
Alpine County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 1129 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Markleeville.
Euklid sin kateetenreegel
Bewis
Iansis amsteld tu:
Det gongt natüürelk jüst so för
Frei Gemeenferbant Caltanissetta
A  wiar en prowins üüb Sizilien. Sant 2015 as't en "freien gemeenferbant". Hoodstääd as Caltanissetta.
Grat gemeenen
(Stant: )
Wepsisk spriak
At Wepsisk spriak (vepsän kel’) as det spriak faan a Wepsen. Hat hiart tu a uastsiafinsk twiig faan a Finno-Ugrisk spriaken, an woort (2010) faan 1.640 minsken spreegen uasten faan Sankt Petersburg.
Widjer am a nuurd gongt det Wepsisk spriak uun't Kareelisk auer, huar hat nai mä as.
Skraft
Wepsisk woort mä en uunpaaset latiinsk skraft skrewen:
Rocky Mountains
A Rocky Mountains san en beragkeed uun Nuurdameerikoo. Jo san di nuurdelk dial faan a Amerikoonsk Kordilleren. Jo ferluup faan süüdsüüduast tu nuurdnuurdwaast. Di huuchst berag diar as a Mount Elbert mä 4401 meetern hööchde.
Weederskeel
Miast haa's diar waastelk winj, an di focht rinjt ham uun a berger uf. Sodenang as't uun't waasten wiat an uun't uasten faan a Rockys temelk drüg. Diar lei a Great Plains. Di stoot Oklahoma diar woort uk dust bowl, det ment stoofbak näämd.
Geologii
Bi a Rocky Mountains stupe tau grat kontinentaalplaaden tuup. Det Pasiifik-plaad trakt jin det Nuurdameerikoo-plaad an laft det huuch. Sodenang sticht det Nuurdameerikoo-plaad ap, an huar't apbräächt, kem wulkaaner tu dais. Uun Kalifornien bi a Pasiifikküst komt at diarauer uk flooksis tu eerdbeewrin.
Yell County (Arkansas)
Yell County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At county leit uun a waast faan a bundesstoot. Det hee 21.341 lidj (2019). A hoodsteeden faan't county san Dardanelle an Danville.
Frei Gemeenferbant Enna
A  wiar en prowins üüb Sizilien. Sant 2015 as't en "freien gemeenferbant". Hoodstääd as Enna.
Grat gemeenen
(Stand: )
Injenöör
En injenöör (faan []) as en beruuf faan lidj, diar jo am technisk fraagen komre.
Injenöören studiare uun Sjiisklun bi en uniwersiteet, en fachhuuchskuul (FH) of en technisk huuchskuul (TH). Diar kön jo ufslütj mä en bachelor of science (B.Sc.) of master of Science (M.Sc.). Iar jääw't uk noch diploom-injenöören (Dipl.Ing.)
Det wurd komt faan't latiinsk ingenium, an ment: erfinjang of kluukhaid an kaam uun't 17. juarhunert faan't fransöösk spriak iin uun't huuchsjiisk. En ualen ütjdruk för injenöören wiar konstmääster, jo wiar t.b. tustendag för weederkonst (weederbau).
Feeg
Injenöören kään jo gud ütj mä aanj feeg üs t.b.:
Mont Sokbaro
Di Mont Sokbaro as di huuchst berag uun Beniin. Hi as 658 meeter huuch an leit üüb a grens tu Toogo.
Amador County (California)
Amador County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a maden faan a bundesstoot. Det hee 39.752 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Jackson.
Frei Gemeenferbant Ragusa
A  wiar en prowins üüb Sizilien. Sant 2015 as't en "freien gemeenferbant". Hoodstääd as Ragusa.
Erie (Pennsylvania)
Erie [ɪəri] as det fjuardgratst steed an en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At steed leit uun a nuurd faan a bundesstoot, bi de Erie-Sia. Det hee 95.508 lidj (2019).
Frei Gemeenferbant Ragusa
Grat gemeenen
(Stant: )
Erie (Pennsylvania)
Politiik
A bürgermeister faan't steed sant 2018 as Joe Schember, faan det Demokraatisk Partei.
Ganges
A Ganges (Sanskrit, f., गंगा of गङ्गा, ) as 2.600 km lung, an di ööderlingst struum faan Indien an Bangladesch. Hi ferlääpt uun't süüden faan't Himalaya. Knaap huar üüb a welt wene muar minsken üüb ään plak. För a Hindus as di Ganges halag. Hi as furchboor fül.
Praia
Praia („strun” üüb Portugiisk) as at hoodsteed an gratst steed faan Kapwerden. Det leit üüb a süüdeeg faan det Santiago Eilun. Det hee 127.832 lidj (2010).
Allentown (Pennsylvania)
Allentown (üüb Pennsilwaanisk: Allenschteddel) as det treedgratst steed uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At steed leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 121.442 lidj (2019). Det as at hoodsteed faan Lehigh County.
Politiik
A bürgermeister faan't steed sant 2018 as Ray O'Connell, faan det Demokraatisk Partei.
Beerenhörd (stäärbil)
A Beerenhörd (latiinsk Bootes [], ufkört Boo, woort uk Boötes skrewen) as en stäärbil üüb a nuurdelk hemel. A laachtest stäär as Arktur ( α Bootis) mä en skiinboor magnituud faan -0,04 mag. Hi as a traadlaachtest stäär üüb a hialer hemel.
Ford County (Illinois)
Ford County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 13.534 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Paxton.
Santiago (Kapwerden)
Det Santiago Eilun (üüb Portugiisk: Ilha de Santiago, „Eilun faan de Hilig Jaakob”) as det gratst (991 km²) faan dön Kapwerdisk Eilunen uun a Atlantik. At eilun hiart tu dön Sotavento Eilunen. Det hee 309.630 lidj (2019).
Iindialing faan Ferwalting
At eilun hee njüügen kreiser (üüb Portugiisk: concelhos):
Pittsburgh
Politiik
A bürgermeister faan't steed sant 2014 as Bill Peduto, faan det Demokraatisk Partei.
Fulton County (Illinois)
Fulton County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a waast faan a bundesstoot. Det hee 33.609 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Lewistown.
Sachalin (Eilun)
Sachalin (🇷🇺 []; mandschuurisk ; ainu kamuy kar put ya mosir; ;, Karafuto-tō) as det gratst eilun faan Ruslun. Hat leit uun't Oblast Sachalin an diar lei a wichtagst rüsk föörkemen faan eerdööle an eerdgas.
Sachalin leit nuurden faan't japoonsk eilun Hokkaido an jo tau eilunen skel ans mä en tunel ferbünjen wurd.
Scranton (Pennsylvania)
Scranton as de seekstgratst steed uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At steed leit uun a nuurduast faan a bundesstoot. Det hee 76.653 lidj (2019). Det as at hoodsteed faan Lackawanna County.
Politiik
A bürgermeister faan't steed sant 6. Janewoore 2020 as Paige Gebhardt Cognetti, diar en independent as.
Bethlehem (Pennsylvania)
Bethlehem as det sööwenstgratst steed uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At steed leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 75.815 lidj (2019). At steed as twesken Lehigh County an Northampton County apdiald.
Las Palmas de Gran Canaria
Las Palmas de Gran Canaria, of ianfach Las Palmas as en stääd üüb det spoonsk eilun Gran Canaria. Hat as det gratst stääd üüb a Kanaarisk Eilunen mä iinwenern. Las Palmas as hoodstääd faan Gran Canaria, faan't Prowins Las Palmas an mä Santa Cruz de Tenerife uk ian hoodstääd faan't autonoom gemianskap faan a Kanaaren.
Kareelien
Kareelien ( an, 🇷🇺) as en loonskap uun Nuurduasteuroopa. Hat hiart tu en graten dial tu Ruslun an tu en letjen dial tu Finlun.
Daalang as Kareelien apdiald tu trii ferwaltangsianhaiden:
Efter süüdwaast tu leit at Uastsia, an efter nuurduast at Witj Sia. Uun't süüduasten lei tau grat sian, a Onegasia an a Ladogasia, diar auer a struum Swir mäenööder ferbünjen san.
A minsken uun Kareelien snaake rüsk (uun Ruslun), finsk (uun Finlun), an auer a grensen henwech snaake son 30.000 lidj kareelisk.
För a minsken uun Finlun hää Kareelien en mütoloogisk bedüüdang. Hat spelet en grat rol uun't Kalewala faan Elias Lönnrot (1802–1884), wel det wichtagst stak faan't finsk literatuur. An di komponist Jean Sibelius (1865-1957) hää det Karelia-Suite skrewen.
Mandschuurisk spriak
At Mandschuurisk spriak (, manju gisun) as det spriak faan a Mandschu an tääld am 1900 al üs ütjstürwen. Man daalang san diar wel son 1.000 Mandschuspreegern uun a Mandschurei (Nuurduastsjiina).
Mandschuurisk wiar det spriak faan a sjineesk keisern faan't Mandschu-Dünastii.
Mandschuurisk woort mä mongoolisk skraft skrewen.
Frei Gemeenferbant Syrakus
A  wiar en prowins üüb Sizilien. Sant 2015 as't en "freien gemeenferbant". Hoodstääd as Syrakus.
Grat gemeenen
(Stant: )
Franklin County (Illinois)
Franklin County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a süüd faan a bundesstoot. Det hee 37.804 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Benton.
Butte County (California)
Butte County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a nuurd faan a bundesstoot. Det hee 219.186 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Oroville.
Gallatin County (Illinois)
Gallatin County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a süüduast faan a bundesstoot. Det hee 4946 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Shawneetown.
Contra Costa County (California)
Contra Costa County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a waast faan a bundesstoot. Det hee 1.153.526 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Martinez.
Brahmaputra
Di Brahmaputra (Sanskrit för „Sön faan Brahma“) as di hoodtwiig faan a struum Meghna, di struum mä't huuchst weederlääst uun Aasien. Hi lääpt tuup mä a Ganges an het do Padma, iar hi uun a Indisk Oosean ütjlääpt. A Brahmaputra lääpt troch trii lunen: Sjiina, Indien an Bangladesch, an hää diar uk ööder nöömer: Yarlung Tsangpo, Siang, Dihang an Jamuna.
Regulus (muardüüdag)
Wat menst dü ?
Calaveras County (California)
Calaveras County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a maden faan a bundesstoot. Det hee 45.905 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as San Andreas.
Colusa County (California)
Colusa County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a nuurd faan a bundesstoot. Det hee 21.547 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Colusa.
Denver
Denver [ˈdɛnvər] as at hoodsteed, det gratst steed an en county faan de US-ameerikoons bundesstoot Colorado. At steed leit uun a maden faan a bundesstoot. Det hee 727.211 lidj (2019).
Lancaster (Pennsylvania)
Lancaster ([ˈlæŋkɪstər]; üüb Pennsilwaanisk: Lengeschder) as det aachstgratst steed an en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. Det hee 59.265 lidj (2019).
Reading (Pennsylvania)
Reading ([ˈrɛdɪŋ]; üüb Pennsilwaanisk: Reddin) as det füftgratst steed uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At steed leit uun a süüduast faan a bundesstoot. Det hee 88.375 lidj (2019). Det as at hoodsteed faan Berks County.
Lancaster (Pennsylvania)
Spriiken
Pennsilwaanisk wurt uun't county spreegen.
Frei Gemeenferbant Trapani
A  wiar en prowins üüb Sizilien. Sant 2015 as't en "freien gemeenferbant". Hoodstääd as Trapani.
Lancaster (Pennsylvania)
Politiik
A bürgermeister faan't steed sant 2018 as Danene Sorace, faan det Demokraatisk Partei.
Greene County (Illinois)
Greene County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a waast faan a bundesstoot. Det hee 11.985 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Carrollton.
Mandschurei
A Mandschurei, of uk Manjurei as en regiuun uun Nuurduastsjiina, Ruslun an tu en letjen dial uun a Mongolei. Daalang lei diar a sjineesk prowinsen Heilongjiang, Jilin an Liaoning.
Frei Gemeenferbant Trapani
Grat gemeenen
(Stant: )
Reading (Pennsylvania)
Politiik
A bürgermeister faan't steed sant 6. Janewoore 2020 as Eddie Moran, faan det Demokraatisk Partei.
Mandschurei
Faan't 17. bit tu't 19. juarhunert seed diar a sjineesk keisern faan't Mandschu-Dünastii, an Han-Sjineesen moost diar ei hentji. Uun't ääder 20. juarhunert strääd Jaapan an at Sowjetunion am iinflööd uun det regiuun. Efter a sjineesk bürgerkriich faan 1949 strääd Sjiina jin a Sowjetunion, an iarst 2004 slood Sjiina an Ruslun en ferdrach auer at grens, diar daalang tu en graten dial loongs a struum Amur feert.
At Mandschuurisk spriak wiar al am 1900 so gud üs ütjstürwen, man daalang woort det weder liard.
Transverse Ranges
A Transverse Ranges (det ment: swäärs ütjracht berger) san en keed faan berger uun Süüdkalifornien. Jo ferluup faan nuurdwaast tu süüduast swäärs tu a miast ööder beragkeeden bi't US-Amerikoonsk Pasiifikküst. Jo het uk Los Angeles Ranges, auer jo uun't nuurden an uasten faan Los Angeles lei. Di huuchst berag diar as di Mount San Gorgonio mä en hööchde faan 3.506 meetern (11.503 ft).
Efter nuurduast lei a California Coast Ranges, uun't nuurden at Kalifornisk Loongsdääl an nuurduast a Sierra Nevada. Süüdelk lei a Peninsular Ranges.
Del Norte County (California)
Del Norte County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a nuurdwaast faan a bundesstoot. Det hee 27.812 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Crescent City.
Santo Antão (Kapwerden)
Det Santo Antão Eilun (üüb Portugiisk: Ilha de Santo Antão, „Eilun faan de Hilig Antoonius”) as det naistgratst (779 km²) eilun faan a Kapwerdisk Eilunen uun a Atlantik. At eilun hiart tu dön Barlavento Eilunen. Det hee 38.200 lidj (2019). At gratst steed üüb't eilun as Porto Novo.
Iindialing faan Ferwalting
At eilun hee trii kreiser (üüb Portugiisk: concelhos):
Birmingham (Alabama)
Birmingham [ˈbɜːrmɪŋhæm] as det gratst steed uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At steed leit uun a maden faan a bundesstoot. Det hee 209.403 lidj (2019). Det as at hoodsteed faan Jefferson County.
Montgomery (Alabama)
Montgomery as at hoodsteed an traadgratst steed uun de US-ameerikoons bundesstoot Alabama. At steed leit uun a süüduast faan a bundesstoot. Det hee 198.525 lidj (2019). Det as uk at hoodsteed faan Montgomery County.
Imperial County (California)
Imperial County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a süüduast faan a bundesstoot. Det hee 181.215 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as El Centro.
Inyo County (California)
Inyo County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 18.039 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Independence.
Grundy County (Illinois)
Grundy County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Illinois. At county leit uun a nuurduast faan a bundesstoot. Det hee 52.533 lidj (2020). At hoodsteed faan't county as Morris.
Fogo (Kapwerden)
Det Fogo Eilun (üüb Portugiisk: Ilha do Fogo, „Eilun faan't Ial”) as det fjuardgratst (476 km²) faan dön Kapwerdisk Eilunen uun a Atlantik. At eilun hiart tu dön Sotavento Eilunen. Det hee 35.020 lidj (2019). At gratst steed üüb't eilun as São Filipe.
Geografii
At eilun hee'n ialberig, a Pico do Fogo (2829 m).
Cumbre Vieja
At Cumbre Vieja (det ment: ual huugens) as en huuch an 14 kilomeeter lung keed faan wulkaanen uun't süüden faan La Palma, ian faan a Kanaarisk Eilunen, diar tu Spoonien hiar.
Fogo (Kapwerden)
Iindialing faan Ferwalting
At eilun hee trii kreiser (üüb Portugiisk: concelhos):
El Dorado County (California)
El Dorado County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a uast faan a bundesstoot. Det hee 192.843 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Placerville.
Kern County (California)
Kern County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a süüd fan a bundesstoot. Det hee 900.202 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Bakersfield.
Juneau (Alaska)
Juneau ([ˈdʒuːnoʊ]; üüb Tlingit: Dzánti K'ihéeni [ˈtsántʰì kʼìˈhíːnì]) as at hoodsteed faan de US-ameerikoons bundesstoot Alaska. At steed leit uun a süüduast faan a bundesstoot. Det hee 31.276 lidj (2010).
Hartford (Connecticut)
Hartford as at hoodsteed an det fjuardgratst steed uun de US-ameerikoons bundesstoot Connecticut. At steed leit uun a maden faan a bundesstoot. Det hee 122.105 lidj (2019). Det as uk det gratst steed uun Hartford County.
Metropolitanstääd Messina
At  as en stäädregiuun mä a apgoowen faan en prowins üüb Sizilien.
Grat gemeenen
(Stant: )
Abdülasis
Abdülasis (üüb Osmaans Türkisk: عبد العزيز ‘Abdü'l-’Azīz, üüb Türkisk: Abdülaziz; * 8. Febrewoore 1830 uun Konstantinoopel; † 4. Jüüne 1876 uk diar) faan 25. Jüüne 1861 tu 30. Mei 1876 wiar de 32. sultaan faan det Osmaans Rik.
Little Rock (Arkansas)
Little Rock as at hoodsteed an det gratst steed faan de US-ameerikoons bundesstoot Arkansas. At steed leit uun a maden faan a bundesstoot. Det hee 197.312 lidj (2019). Det as uk at hoodsteed faan Pulaski County.
Sal (Kapwerden)
Det Sal Eilun (üüb Portugiisk: Ilha do Sal, „Eilun faan't Saalt”) as det aachstgratst faan dön Kapwerdisk Eilunen uun a Atlantik an uk en kreis (concelho) faan't lun. At eilun hiart tu dön Barlavento Eilunen. Det hee 39.700 lidj (2019). At gratst steed üüb't eilun as Espargos.
Abdülasis
Hi wurd sultaan efter a duas faan sin bruler Abdülmedschid I.. Twesken 1861 an 1871 dön Tansimat-refoormen, wat uun't regiaringstidj faan san bruler begand, wurd oner't feering faan sin ministern Mehmed Fuad Pascha an Mehmed Emin Âli Pascha widjerfeerd. Hi wiar de iarst osmaans sultaan, diar tu waasteuroopa raiset an en somren 1867 en rä faan wichtig europeeisk hoodsteeden beschükt, diaroner Pariis, London an Wien. Efter a duas faan Mehmed Fuad an Mehmed Emin Âli wurd 1871 Mahmud Nedim Pascha a gratwesiir. A sultaan wul, uunsteed för sin nefe Murad (wat efter det ual truunfuligordning san arew wiar), dat san dring Jusuf Issedin san arew wurd. Mä Rüslun leet hi ham uun ferhanlingen auer en putsch mä rüs halep iin, am det ual truunfuligordning amtustörten. 1875 wurd a stoot bankerot auer a kosten faan’t modernisiaring faan’t armee, det luksuriöös leewenstil faan a sultaan an sin bauföörhaan, diaroner at renowatschoon faan de Çırağan-Palast.1875 kaam det uk tu staheun uun Bosnien an Hertsegowina, 1876 fuligt det bulgaars Aprilstaheu. Det wurd liawet, dat Rüslun dön tau staheun holep. Uun Konstantinoopel kaam det 11. Mei 1876 tu't staheu jin Mahmud Nedim. A sultaan entleet det, man wurd hi uun a naacht faan 29. tu 30. Mei 1876 faan Hüsein Awni Pascha an Midhat Pascha tu uftoonking twüngen. 4. Jüüne wurd Abdülasis üüb jo order uun de Çırağan-Palast ambroocht.
Metropolitanstääd Messina
Grat gemeenen
At Metropolitanstääd Messina hää 108 gemeenen. Luke: List faan Gemeenen uun't Metropolitanstääd Messina.
Armstrong County (Pennsylvania)
Armstrong County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At county leit uun a waast faan a bundesstoot. Det hee 64.735 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Kittanning.
São Nicolau (Kapwerden)
Iindialing faan Ferwalting
At eilun hee tau kreiser:
Metropolitanstääd Palermo
At  as en stäädregiuun mä a apgoowen faan en prowins üüb Sizilien.
Beaver County (Pennsylvania)
Beaver County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At county leit uun a waast faan a bundesstoot. Det hee 163.929 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Beaver.
Metropolitanstääd Palermo
Grat gemeenen
(Stant: )
Levittown (Pennsylvania)
Levittown as det njüügenstgratst steed uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At steed leit uun Bucks County, uun a süüduast faan a bundesstoot, nai bi de Delaware Struum. Det hee 52.500 lidj (2019).
Histoore
At steed wurd faan 1952 tu 1958 faan't onernemen Levitt & Sons baut. At onernemen baut uk at steed Levittown uun a bundesstoot New York.
Humboldt County (California)
Humboldt County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a nuurdwaast faan a bundesstoot. Det hee 135.558 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Eureka.
At county as neemd efter Alexander von Humboldt.
Boa Vista (Kapwerden)
Det Boa Vista Eilun (üüb Portugiisk: Ilha da Boa Vista, „Eilun faan det Smok Ütjluk”) as det traadgratst (620 km²) faan dön Kapwerdisk Eilunen uun a Atlantik an uk en kreis (concelho) faan't lun. At eilun hiart tu dön Barlavento Eilunen. Det hee 18.800 lidj (2019). At gratst steed üüb't eilun as Sal Rei.
Geografii
At eilun as 30,8 km lung an 28,9 km briad. De huuchst ponkt faan't eilun as a Monte Estância (387 m).
Kings County (California)
Kings County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a süüd faan a bundesstoot. Det hee 152.940 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Hanford.
Albany County (Wyoming)
Albany County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Wyoming. At county leit uun a süüdwaast faan a bundesstoot. Uun a nuurd leit Converse County, uun a nuurduast Platte County, uun a uast Laramie County, uun a süüd Larimer County (uun Colorado), uun a süüdwaast Jackson County (uk uun Colorado), uun a waast Carbon County an uun a nuurdwaast Natrona County. Det hee 38.880 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Laramie.
Steeden
Dön tau gratst steeden uun't county san:
Ferkiar
Wichtig struaten uun't county san:
Mongoolisk skraft
At mongoolisk skraft as en skraft för't Mongoolisk spriak. Hat woort uk för't Ewenkisk an Mandschuurisk brükt.
Det skraft as al uun't juar 1208 faan di uighuurisk skriiwer Tatar-Tonga ütjsoocht wurden. Det wiar en üübdrach faan Djingis Khan.
Maio (Kapwerden)
Det Maio Eilun (üüb Portugiisk: Ilha do Maio, „Eilun faan a Meimuun”) as det seekstgratst (269 km²) faan dön Kapwerdisk Eilunen uun a Atlantik an uk en kreis (concelho) faan't lun. At eilun hiart tu dön Sotavento Eilunen. Det hee 7350 lidj (2019). At gratst steed üüb't eilun as Porto Inglês.
Aurora Store
Aurora Store es en App fuar Android, hur em söner Google-Konto wat fan di Google Play Store dialleer ken.
Diarfuar giar di App aur höör ain Konto diar hen en di Nüter tört niin Konto haa.
Des App giar töögen di Ördning fan Google, en diarom reert diar uk bal nemen tö.
Aurdat di Apps man jit langsen ek Open Source of daatenseeker sen, ken em uk gur jest eeđer Alternatiiwen bi F-Droid luki.
Apps sa üs Banking Apps en hok muaren jeft et man bluat aur di Google Store, en des ken em da söner Googlekonto me Aurora fo.
Blair County (Pennsylvania)
Blair County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At county leit uun a maden faan a bundesstoot. Det hee 121.829 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Hollidaysburg.
Ätna
A Ätna ( of uk Mongibello) as di huuchst aktiif wulkaan faan Euroopa an amanbi 3.357 meetern huuch (2021).
Allegheny County (Pennsylvania)
Allegheny County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At county leit uun a süüdwaast faan a bundesstoot. Det hee 1.216.045 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Pittsburgh.
Ätna
Hi leit üüb det itajeensk eilun Siziilien uun't Metropolitanstääd Catania.
Metropolitanstääd Catania
At  as en stäädregiuun mä a apgoowen faan en prowins üüb Sizilien.
Grat gemeenen
(Stant: )
At Metropolitanstääd Catania hää 59 gemeenen. Luke: List faan Gemeenen uun't Metropolitanstääd Catania.
Lake County (California)
Lake County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot California. At county leit uun a nuurd faan a bundesstoot. Det hee 64.386 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Lakeport.
Caltanissetta
Caltanissetta (sizilians Cartanissètta of Nissa) as en stääd üüb Siziilien mä iinwenern (Stant: ). Hat as hoodstääd faan a Frei Gemeenferbant Caltanissetta.
Pico do Fogo
A Pico do Fogo (det ment Ialtoop) as en wulkaan üüb det eilun Fogo, an mä en hööchde faan di huuchst berag üüb a Kapwerden, an efter a Teide üüb Teneriffa di ööderhuuchst faan Makaroneesien.
São Vicente (Kapwerden)
Geografii
Faan a uast tu a waast as't eilun 24,3 km lung an faan a nuurd tu a süüd 16,3 km. De huuchst ponkt faan't eilun as a Monte Verde (750 m).
Iindialing faan Ferwalting
At eilun, tup mä dön unbewenet eilunen Santa Luzia, Branco an Raso, hiart tu de São Vicente Kreis.
Phoenix (Arizona)
Iindialing faan Ferwalting
Phoenix hee 15 steeddialen (Urban Villages):
Amur (Struum)
Trinjam a Amur jääw't leewen stridj am a grens tesken Ruslun an Sjiina. Daalang leit at grens tu en graten dial üüb di struum.
Brava (Kapwerden)
Det Brava Eilun (üüb Portugiisk: Ilha Brava, „Wilj Eilun”) as det letjst (67 km²) bewenet eilun faan dön Kapwerdisk Eilunen uun a Atlantik an uk en kreis (concelho) faan't lun. At eilun hiart tu dön Sotavento Eilunen. Det hee 5460 lidj (2019). At gratst steed üüb't eilun as Nova Sintra.
Geografii
At eilun as 10,5 km lung an 9,3 km briad. De huuchst ponkt faan't eilun as a Monte Fontainhas (976 m). Tu a nuurd faan't eilun lei dön letj ünbewenet Rombo Eilunen.
Bradford County (Pennsylvania)
Bradford County as en county uun de US-ameerikoons bundesstoot Pennsylvania. At county leit uun a nuurduast faan a bundesstoot. Det hee 60.323 lidj (2019). At hoodsteed faan't county as Towanda.