cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Drunnhvíti
Fíggindar
Rottan er ringasti fíggindin. Tó kunnu eisini másar og kjógvar taka nakað av gomlum fugli, og er hetta helst ein orsøkin til, at drunnhvítin oftast kemur í land, tá ið myrkt er. Onkustaðni er heimakettan eisini ein hóttan.
George Jones
Jones sang sangir um drukktúrar og hjartasorg, og var hetta ofta íblást av egnu uppslítandi lívsførslu hansara. Hann náddi meira enn nakar annar countrysangari hittlistarnar í heimlandinum, heilar 150 ferðir kom hann á listarnar í USA. Kent er eittnú lagið “He Stopped Loving Her Today”. George Jones, sum sjálvur Frank Sinatra útnevndi næststørstu rødd í USA, var giftur fýra ferðir og í stórtíð síni í fimti- og sekstiárunum náddi hann javnan forsíðurnar í amerikonskum bløðum, orsakað av harðligu drukktúrunum, skjótum og heitum kærleiksromansum. George Jones hevur m.a. verið giftur við Tammy Wynette frá 1969 til 1975, tey fingu dóttrina Tamala Georgette, sum eisini er country sangari og hevur framført saman við pápanum.
Bárður Dal Christiansen
Lívsleið
Bárður er limur í Føroysk Myndlistafólk. Hann hevur verið við á fleiri framsýningum í Listaskálanum og Norðurlandahúsinum. Hann hevur eisini sýnt fram á Várframsýningini 2006 og 2007, Slóarblóð 2007, í Eik Banka 'Random Stuff' 2007 og á Summarframsýningini 'Kanska' í 2008. Sum partur av Scrub.Art hevur Bárður prýtt Margarinfabrikkina í 2007, sýnt fram á G-Festivalinum í 2007 og 2008, prýtt Cippo í 2007, verið við í stuðulstiltaki fyri Amnesty Føroya Deild í 2009, gjørt pallprýði til The Wall konsert í Norðurlandahúsinum og live show og stuðulstiltak fyri Ung.fo í SMS í 2009.
Northwest Territories
Málini
Síðan 1990 hevur meginøkið NWT 11 almenn mál:
187 f.Kr.
Áratíggju: 230-árini f.Kr. 220-árini f.Kr. 210-árini f.Kr. 200-árini f.Kr. 190-árini f.Kr. - 180-árini f.Kr. - 170-árini f.Kr. 160-árini f.Kr. 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr.
Janus Wiberg Mortensen
Janus Wiberg Mortensen (føddur 21. desember 1990 á Tvøroyri) er ein føroyskur tónleikari og fótbóltsleikari, miðvallaleikari og í læru sum maskinsmiður (2014). Í oktober 2014 gav hann út sína fyrstu fløgu við heitinum Breathing. Janus er sonur Dianu Wiberg og Oluf Mortensen av Tvøroyri, sum er løgreglumaður og fyrrverandi fótbóltsleikari við TB. Janus er føddur á Tvøroyri, flutti til Danmarkar, til Keypmannahavnar, við foreldrunum sum ársgamal, meðan foreldrini lósu niðri, og so fluttu tey aftur til Føroya, til Havnar, tá ið Janus var fýra ára gamal. Í løtuni býr hann á Toftum. Janus var gestur í útvarpssendingini Brunsj hjá Kringvarpinum hin 6. oktober 2014, vertur var Eyðfinn Jensen. Í sendingini greiddi hann frá, at tað var Robert Mc Birnie, ið hevði eggjað honum til at gera nakað við tónleikin, eftir at hann hevði sungið í Norðurlandahúsinum í einum tiltaki, sum flokkur hansara luttók í, Robert var lærari hansara tað árið. Janus segði eisini, at hann hevði spælt tónleik nakrar ferðir saman við Jens Marna Hansen.
Frakland
Franska hjálandaveldið
thumb|right|250px|Fronsku hjálondini, 1919-1939. Tað franska hjálandaveldið, ið byrjaði við hertøkuni av Algeria, var stovnað í 1830. Tey komandi árini tóku fransmenn sær yvirvaldsrætt á fleiri økjum í Afrika og í sunnara partinum av Indokina. Men tað var ikki fyrr enn eftir tann stóra ósigurin móti Týsklandi í 1871, at Frakland av álvara fór at reka ein imperialistiskan politikk, ið umsíðir tryggjaði Fraklandi yvirvaldsrættin í Indokina, stórum pørtum av Afrika kring ekvator, í oyggjunum í Kyrrahavinum og Indiska havinum og harafturat í Norður-Afrika, úr Marokko til Tunesia. Tann franski politikkurin, ið hevði til endamáls at økja um fronsku ognirnar í Afrika, førdi nakrar ferðir til stórar ósemjur við hini evropeisku londini. Í 1898 varð ósemja við Stóra Bretland og í 1905-1911 við Týskland. Ósemjan við Týskland førdi ongantíð til beinleiðis kríggj, men sambandið landanna millum kólnaði nógv hetta tíðarskeiðið. Av øllum teimum fronsku hjálondunum var tað Algeria, sum tók ímóti teimum flestu fronsku niðursetufólkunum. Í 1906 var 8. hvør íbúgvi í Algeria fransmaður ella av fronskum uppruna.
Landafrøði
thumb|right|230px|[[Korsika er landsins størsta oyggj.]] thumb|right|230px|Høvuðsvegurin í [[París, Champs-Élysées.]] Frakland er størsta landið í Vesturevropa. Norðureftir og eystureftir hevur Frakland langt mark ímóti bæði Belgia, Týsklandi, Italia, Sveis og Luksemburg. Andorra, Spania og Miðjarðarhav eru sunnanfyri, og vestanfyri er markið Ermarsund og Atlantshav.
Fiskiskapur
Fiskiveiðan í Fraklandi er hópin stór. Flestu fiskiførini eru úr Bretagne og Normandinum. Summi skipini eru heilt stór, og teir royna bæði undir Grønlandi, Íslandi og Nýfundlandi í Kanada.
Borgarstjóri
Ein borgarstjóri (á donskum: borgmester, á enskum: mayor) er tann hægsti fyrisitingarligi og politiski leiðarin í einari kommunu bæði í Føroyum og í nógvum øðrum londum. Borgarstjórin verður antin valdur beinleiðis av veljarunum ella av limunum í tí fólkavalda býráðnum ella bygdarráðnum. Í Føroyum og t.d. Danmark verður ein borgarstjóri valdur av býráðnum. Á føroyskum eru onnur orð fyri ein borgarstjóra: býráðsformaður, bygdarráðsformaður og í eldri tíðum eisini sóknastýrisformaður.
Maria Pompeu
Maria Pompeu (fødd 27. oktober 1936 í Rio de Janeiro) er sjónleikari úr Brasil.
Fenerbahçe
Fenerbahçe Spor Kulübü ella FB er eitt ítróttarfelag og fótbóltsfelag úr Istanbul í Turkalandi. Felagið varð stovnað í 1907 og er tað mest vinnandi fótbóltsfelagið í Turkalandi við 18 turkiskum meistaraheitum. Felagið hevur eisini luttikið í evropeiskum fótbólti og hevur í hesum sambandi spælt móti føroyska B36 í Champions League undankappingini í 2006-07. Fenerbahçe vann báðir dystirnir móti B36 og kom víðari, men taptu í 3. rundu móti Dinamo Kiev. Í UEFA Champions League 2007-08 komu teir víðari og komu til kvartfinaluna, sum teir spældu móti enska felagnum Chelsea FC, teir vunnu heimadystin 2-1, men taptu á útivølli 2-0.
Stadion hjá teimum, Fenerbahçe Şükrü Saracoğlu Stadyumu, liggur í býarpartinum Kadıköy, sum liggur í asiatiska partinum av Istanbul og er tað mest nýmótans fótbóltsstadion'ið í Turkalandi. Tvey onnur feløg, ið kappast móti Fenerbahçe eru Beşiktaş og Galatasaray.
HM í svimjing 2015
Heiðursmerki
Tað vóru tilsamans 75 sett av heiðursmerkjum.
Kvikkjokk
thumb|300px|Kikkjokk Kvikkjokk er ein bygd í Jokkmokks kommunu í Svøríki. Fólkatalið var 70 í 2007.
Bangladesj
Nýtt ríki í Bengali
Fylkingin vann tryggan valsigur í 1970, men Vesturpakistan stýtti fyri at geva Eysturpakistan sjálvstýri. Borgarakríggj brast á, og 10 milliónir bengalar (eysturpakistanar), flýddu til India. Indiski herurin legði uppí, og stutt kríggj brast á ímillum Pakistan og India. Pakistanski herurin gav seg skjótt undir, og í 1972 lýsti Eysturpakistan seg sum frælst ríki, nevndi seg Bangladesj, og ríkisovasti gjørdist Rahman.
Apostólska trúarjáttanin
Apostólska trúarjáttanin
triðja dagin staðin upp frá deyðum,
1851
1851 (MDCCCLI) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum mikudegi.
Apostólska trúarjáttanin
Apostólska trúarjáttanin
sitandi við høgru hond, Guðs Faðirs, hins alvalda,
Kelda
Trúarjáttan føroysku fólkakirkjunnar, Føroyskt kirkjumál, 2000
960-árini
Áratíggju: 910-árini 920-árini 930-árini 940-árini 950-árini - 960-árini - 970-árini 980-árini 990-árini 1000-árini 1010-árini
Christianskirkjan
thumb|Christianskirkjan
Christianskirkjan er fólkakirkjan í Klaksvík og verður av mongum mett at vera av snøggastu bygningsverkum í Føroyum. Christianskirkjan varð vígd 7. juli 1963, tá hon kom ístaðin fyri gomlu kirkjuna í Klaksvík. Í dag eru tað Hanus á Gørðum og Marjun Lómaklett, ið eru prestar við Christianskirkjuna í Klaksvík.
Etiopia
Søga
thumb|left|170px|Fleiri enn 100 steinsúlur vórðu reistar í Etiopia. Mangar eru til tann dag í dag, men bara ein stendur enn uppi. Helst vóru tær kongligir gravsteinar. Aksumríkið, sum var við Reyðahavsstrondina í Landnyrðingsafrika í Etiopia, varð bygt í 2. øld. Fólkið í Aksum hevði fyrstan tíð sínar egnu gudar, men tíðliga í 4. øld gjørdist ein av landsins valdsharrum, Ezana kongur, kristin. Seinast í 5. øld hevði meginparturin av fólkinum tikið við kristnari trúgv, sum so líðandi breiddi seg til grannalondini. Síðan blómaði kristindómurin í hesum londum, og nógvar merkisverdar kirkjur, tann kendasta var Santa Georgskirkjan í Lalibela í Norðuretiopia, hon var høgd inn í sjálvan klettin. Aksum var týdningarmikið handilsríkið, sum hevði handilssamband við fjarskotin lond, eitt nú India, Persia, Egyptaland og Arábia. Aksum var mætasta ríkið í Landnyrðingsafrika til miðskeiðis í 7. øld, tá ið tað fór at ganga úr hond, av tí at arábiska ávirkanin tók at vaksa í ríkinum.
Átrúnaður
Etiopiska ortodoksa kirkjan hevur røtur sínar aftur í 4. øld. Stórslignastu minnismerki hennara eru kirkjurnar í býnum Lalibela; tær vórðu høgdar inn í klettin í 12. øld. Kirkjan í Etiopia líkist kirkjunum í Eysturevropa og hevur eisini goymt einstakar jødiskar siðir; men hon hevur síni egnu stórslignu hátíðarhald og sínar egnu høgtíðir.
Betri Deildin kvinnur 2020
Máltindurin
Source: fsf.fo - Fótbóltssamband Føroya
454 f.Kr.
Øldir: 6. øld f.Kr. – 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr.
Opinbering Jóhannesar
Tíðarfesting
1. Forfylgingin, tá ið Nero var keisari (54 e.Kr.-68 e.Kr.). ¨
Meksikobýur
Meksikobýur (Ciudad de México) er høvuðsstaður í Meksiko. Hesin býur er heilt inni í landinum, og hann er 2.310 m yvir havinum. Meksikobýur er millum teir størstu býirnar í verðini. Hildið verður, at har búgva fleiri enn 21 milliónir fólk í øllum Meksikobýi í 2014, sum fevnir um næstan 8000 km2. Býurin var eisini høvuðsstaður hjá astekum, og tá stóð á oyggjum úti í einum stórum vatni- nú er vatnið fyri tað mesta uppturkað. Býurin er vaksin óføra skjótt, og við sínum 8,8 mill. er hann ein av størstu býum á jørðini. Tað eru nógv ídnaðarvirki í býnum, og nógv ferðafólk vitjar hagar á hvørjum ári.
Yvirgangsálopið 9/11
thumb|right|250px|9/11. Hesa mynd gloyma fólk ikki aftur.Annar bygningurin er raktur, og seinna flogfarið er júst við at raka hin. Yvirgangsálopið 9/11 var eitt yvirgangsálop í New York City, USA í 2001. 2.995 fólk úr meira enn 70 londum doyðu. Islamski yvirgangsbólkurin, Al-Qaeda, stóð aftan fyri yvirgangin. Líka síðan hevur verið leitað eftir Osama bin Laden, fyrrverandi leiðari í bólkinum. Í eini beinleiðis røðu í Hvítu Húsunum greiddi Barack Obama forseti frá hvussu Osama bin Laden 2. mai 2011 varð dripin í Abbottabad, sum liggur norðanfyri Islamabad í Pakistan. Amerikanska fregnartænastan hevði arbeitt við upplýsingum, teir fingu í august, og gav Barack Obama boðini, at eitt lítið amerikanskt herlið skuldi leypa á ein bygning, har Osama bin Laden helt til.
1848
1848 (MDCCCXLVIII) var sambært gregorianska kalendaranum eitt leypár, ið byrjaði á einum leygardegi.
Turkaland
Søga
Fyrri heimsbardagi gjørdi enda á Osmannaríkinum. Arábisku landslutirnir fingu sjálvræði, og ríkið misti øll landøki síni í Evropa uttan Konstantinopel, og í 1923 legði seinasti osmanniski sultánurin, Mohammed 6., frá sær. Í oktober sama ár varð landið lýst lýðveldi, og Mustafa Kemal (19. mai 1881 – 10. november 1938) varð valdur forseti. Hann var heryvirmaður og hevði verið uppi í at stovna eina tjóðskaparfylking seinast í heimsbardaganum. Mustafa varð afturvaldur í 1927, 1931 og 1935; hann varð nevndur Atatúrk, sum merkir "faðir turkanna", og hesi árini setti hann stórar nýskipanir í verk og nútíðargjørdi landið. Ímillum nýskipaninar varð nýggj stýrisskipan, nýggj sivil rættarskipan, valrættur til konufólk, latínska stavraðið varð tikið í nýtslu, og fleirkonuhjúnalag varð bannað. Eisini eggjaði hann landsmonnum at ganga í evropeiskum klæðum og skipaði fyri einari fýra-ára búskaparætlan. Kemal Atatúrk doyði í 1938.
199 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
.gl
.gl er økisnavn hjá Grønlandi.
Poetry & Aeroplanes
Á AME í 2005, varð Poetry & Aeroplanes kosin besta fløga 2003-04 og 'Josephine' besti sangur.
1845
1845 (MDCCCXLV) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum mikudegi.
Amanda Lear
Amanda Lear (fødd 18. november 1939 i Saigon, er ein fronsk songkvinna, sjónleikarinna og modell.
Ungu Føroyar
Janus Kamban gjørdi permumynd til báðar hesar bøkurnar.
Seinni hevur Turið Sigurðardóttir havt forlagið Ungu Føroyar og givið út bæði upprunaligar og týddar bøkur.
Í 1998 kom eisini út Kjørbreyt, Sjónleikur í trimum pørtum frá 1941 eftir Sigurð Joensen.
Eivin Jacobsen
Hann er útbúgvin maskinsmiður frá Statens Brandskole í Danmark, og starvast sum arbeiðsleiðari hjá Vága floghavn.
Andreas Christian Lützen
Í 1925 varð ein bók skrivað við Annusa endurminningum, ið kom útskrivað í trimum hondskrivaðum eintøkum.
Slættaratindur
Eystursíðan er brøtt. Vanliga gøtan niðan á Slættaratind er av Eiðisskarði niðan undir tindin. So verður gingið runt um tindin vestur og norður um og eystur móti tromini. Har er best er at koma niðan á tindin. Tað slepst tó upp sunnanifrá eisini, men har er meiri illgongt.
Gebze
Gebze (fyrr Libyssa) er ein býur í Turkalandi. Tað var í hesum býnum at Hannibal tók sítt egna lív í ár 183 f.kr.
1842
1842 (MDCCCXLII) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum leygardegi.
Andesfjøll
thumb|right|250px Andesfjøll eru heimsins longsta fjallarøð. Summi fjøll eru 3000 metrar og hægri. Andesfjallarøðin er 7250 km long, og er fram við allari vesturstrondini í Suðuramerika. Í dølunum og á Altiplano-háslættanum ímillum Bolivia og Perú er fruktagóð landbúnaðarjørð. Í Andesfjøllum eru nógv ráevni í jørðini og mong virkin eldgos.
Selfoss
thumb| thumb| Selfoss er ein býur á Suðurlandinum í Íslandi við 6512 íbúgvum. Selfoss er ein partur av Árborg kommunu, sum er størsta kommuna á Suðurlandinum við 7827 íbúgvum (januar 2011). Selfoss liggur 50 km frá høvuðsstaðnum, Reykjavík.
Afroamerikanarar
Flestu teirra búgva í Mississippi, Louisiana og Georgia. Umleið ein triðingur (37.1 % í 2008 ) av fólkinum í Mississippi eru eftirkomarar av svørtum trælum. Næstan allir afroamerikanar eru kristnir (nevniliga 95 %). Meginparturin eru baptistar.
Gundsø kommuna
Gundsø kommuna (danskt: Gundsø kommune), er ein kommuna í Roskilde Amt í Danmark. Gundsø kommuna hevur umleið 15.749 íbúgvar (2005).
Greve kommuna
Greve kommuna (danskt: Greve kommune), er ein kommuna í Roskilde Amt í Danmark. Greve kommuna hevur umleið 48.095 íbúgvar (2014).
Erie (Pennsylvania)
Erie liggur miðskeiðis millum býnum Cleveland (í ein útsynning) og Buffalo (í ein landnyrðing). Sunnanfyri Erie, í útsynningsparti av Pennsylvania, er Pittsburgh.
Posta
Føroysk frímerki
thumb|120px|2-oyra frímerki frá 1919
Star Wars Episode I: Hulduhóttanin
Star Wars Episode I: Hulduhóttanin (upprunaheiti: Star Wars Episode I: The Phantom Menace , amerikanskur filmur av George Lucas frá 1999. The Phantom Menace var tann fjórði Star Wars-filmurin ið varð gjørdur, sum tann fyrsti prequel (undansøgu) parturin í Star Wars-søguni, við frumsýning 22 ár eftir fyrsta Star Wars filmin Star Wars Episode IV: Ein nýggj vón ið kom út í 1977.
Kevin Cosgrove
Kevin M. Cosgrove (6. januar, 1955 – 11. september, 2001) úr West Islip, New York var eitt av offrunum í 11. september-yvirgangsálopunum. Cosgrove var fangaður í eini skrivstovu í landnyrðingshorninum á 105. hædd í sunnara torninum. Saman við honum vóru starvsfelagin Dough Cherry og ein annar ónevndur persónur.
Kevin Cosgrove var varastjóri hjá Aon Corporation. Hann var 46 ára gamal. Líkið varð funnið, áðrenn vika var liðin, og hann varð jarðaður 22. september í St. Patrick-kirkjugarðinum í Huntington, New York.
2025
2025 (MMXXV) verður sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið fer at byrja á einum mikudegi.
Thales
Vatn sum grundarlag
Mest kenda meiningin hjá Thales er hansara kosmologiska thesa ið byggur á at vatn er upprunin til alt. Alt er vatn og vatn er alt, bara í ymiskum formi.
Varðin Pelagic
Varðin Pelagic er eitt føroyskt, pelagiskt uppisjóvarvirki á Tvøroyri.
Vitjanir og virðislønir
12. juni 2018 vijaði Ríkisfundurin, Føroya løgmaður, danski forsætisráðharrin og grønlenski landsstýrisformaðurin, virkið.
Eldsbrunin 2017
9. juni 2017 kyknaði stórur eldur í uppsjóvarvirkinum. Eldurin kyknaði fyrrapart og innan stutta tíð varð skúlin á Tvøroyri evakueraður, eins og fólk vórðu biðin um at fara frá staðnum. Eldurin vaks í vavið og út á seinnapartin bleiv alt innan 1 kilometur frá virkinum sperrað, meðan sløkkisliðsfólk bardust við at basa eldinum. Eldsbrunin var so umfatandi at drekkivatnið var ikki drekkandi í stórum parti av Suðuroy, vegna grun um amonniakkleka, og at roykur spreiddi seg til Fámjins.
Avleiðingar
Varðin Pelagic var tryggjað av Betri Trygging, og kundi tað síggjast á úrslitinum fyri fyrru helvt av 2017. Tvøroyrar kommuna varð eisini sterkt ávirkað, og misti umleið 1 milión krónur í skatta- og havnargjøldum.
Eldsbrunin mundi eisini ávirkað jóansøkuróðurin, ið skuldi haldast á Tvøroyri. Hetta var tí at vandi var fyri at bygningurin stóð til at rapa. Hetta hendi tó ikki, og róðurin var róður, sum ætlað á jóansøku á Tvøroyri tann 24. juni 2017.
2023
2023 (MMXXIII) er sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum sunnudegi.
Amy Winehouse
Amy Jade Winehouse (fødd 14. september 1983 í London, deyð 23. juli 2011 í London) var ein ensk songkvinna.
462 f.Kr.
Áratíggju: 510-árini f.Kr. 500-árini f.Kr. 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. - 460-árini f.Kr. - 450-árini f.Kr. 440-árini f.Kr. 430-árini f.Kr. 420-árini f.Kr. 410-árini f.Kr.
1834
1834 (MDCCCXXXIV) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum mikudegi.
Vágs Kappróðrarfelag
Kappróðrarbátar
6-mannafar
5-mannafar
Robin Williams
Robin McLaurin Williams (21. juli 1951 – 11. august 2014) var amerikanskur sjónleikari og skemtari. Hann gjørdist kendur, tá hann spældi leiklutin sum ein vera úr rúmdini, ið nevndist Mork í Mork & Mindy (1978-1982). Hann helt fram við lívsleiðini bæði sum stand-up skemtari og sum sjónleikari í biograffilmum. Hann spældi m.a. í viðurkendum filmum sum The World According to Garp (1982), Good Morning, Vietnam (1987), Dead Poets Society (1989), Awakenings (1990), The Fisher King (1991), og Good Will Hunting (1997), eins væl og í spælifilmum sum í filmum sum vóru ein fíggjarlig sukse, eitt nú Popeye (1980), Hook (1991), Aladdin (1992), Mrs. Doubtfire (1993), Jumanji (1995), The Birdcage (1996), Night at the Museum (2006), Happy Feet (2006), og Happy Feet Two (2011). Hann hevði eisini ein leiklut í videofilminum "Don't Worry, Be Happy" eftir Bobby McFerrin.
470-árini
Øldir: 4. øld - 5. øld - 6. øld
Højreby kommuna
Højreby kommuna (danskt: Højreby kommune), er ein kommuna í Storstrøms Amt í Danmark.
Heiðursmerkjabýtið á Vetrar-OL 2014
Vertslandið Russland sæst við lilla bakgrund.
202 f.Kr.
Árstal: 207 f.Kr. 206 f.Kr. 205 f.Kr. 204 f.Kr. 203 f.Kr. - 202 f.Kr. - 201 f.Kr. 200 f.Kr. 199 f.Kr. 198 f.Kr. 197 f.Kr.
Cherokesiskt mál
Sequoyah uppfann eitt skriftmál, sum cherokesara-fólkið brúkar tann dag í dag.
Georg III av Stórabretlandi
Georg III av Stórabretlandi (á enskum: George III of the United Kingdom) (4. juni 1738–29. januar 1820) var kongur av Stórabretlandi og Írlandi frá 25. oktober 1760 til 1. januar 1801, kongur av tí Sameinda Kongaríki Stórabretland og Írland frá 1. januar 1801 til 29. januar 1820, og kongur av Hannover frá 12. oktober 1814 til 29. januar 1820. Hann var sonur Frederick Lewis av Wales og Augusta av Sachsen-Gotha, og var bróðir Caroline Mathilde drotning av Danmark og Noreg, konu kong Kristjan VII (1766 - 1808). Georg III var tann triði bretski kongurin frá Hannover Húsinum.
Edmund Jacobsen
Flutti í 1992 til Århus, har hann las til journalist. Hevur síðani 1997 verið búsitandi í Esbjerg, har hann arbeiðir sum freelance-journalistur á egnum virki, MediaSet.
Isaac Newton
thumb|right|250px|Isaac Newton, [[1689.]] Isaac Newton (25. desember 1642 - 20. mars 1727 eftir tí julianska kalendaranum, ið enn varð brúktur i Onglandi), enskur støddfrøðingur, alisfrøðingur og stjørnufrøðingur. Læran um kreftir er tann parturin í alisfrøðini, sum snýr seg um kreftir, hvussu tær virka á lutir, og hvussu lutir virka hvør á annan. Isaac Newton grundaði nógv yvir sambandið ímillum rørslu og kraft, og í 1687 setti hann upp tríggjar lógir, sum bera hansara navn:
Kurt Mørkøre
Sum venjari
Kurt hevur verið leikandi venjari við bæði KÍ og Eide og Omegn. Í 2007 var hann venjari hjá besta liðnum hjá B36. Í dag er Kurt venjari hjá norska Elnesvåg.
Rúsdrekkasøla Landsins
1993
So við og við vórðu allar sølubúðirnar broyttar til sjálvtøkubúðir, og í dag eru allar deildir sjálvtøkubúðir.
1999
Í 1999 varð høvuðsgoymslan á Hoyvíksvegnum flutt niðan á Sandvíkarhjalla, har hon húsast enn í dag.
Bolivia
Bolivia ella Lýðveldið Bolivia (spanskt: República de Bolivia, quechua: Bulibya Republika, aymara: Wuliwya Suyu) er eitt land í Suðuramerika við 10,0 mió. íbúgvar.
Heimsins vandamiklasti vegur er ein veg úr bolivianska høvuðstaðnum Sucre, til eitt øki kalla Yungas, í fimm kilometra hædd og steyrrættum bergi. Ein bilur ferð útav umleið aðru hvørja viku, og árliga doyggja tí eini 200 til 300 fólk á hesum 80 kilometra langa vegastrekki.
Átrúnaður
Hóast Bolivia er katólskt land, eru gamlir átrúnaðarsiðir ikki heilt gloymdir. Í Titicacavatni er oyggin Isla la Sol (føroyskt; sóloy), og gomul trúgv er, at har varð sólin borin í heim. Tónleikur eigur stóran leiklut á stevnum og høgtíðum í Bolivia; spælt verður á panfloytu, trummu og messingljóðføri. Vanligar panfloytur verða gjørdar úr sevi.
Nakskov kommuna
Nakskov kommuna (danskt: Nakskov kommune), var ein kommuna í fyrrverandi Storstrøms Amt (nu Region Sæland)í Danmark. Nakskov kommuna bleiv i 2007 saman við 7 kommunun (Holeby, Højreby, Maribo, Rødby, Nakskov, Rudbjerg og Ravnsborg) á Lollandi . lagt undir eina samlaða Lolland Kommunu (danskt: Lolland Kommune
Vilhelm III av Onglandi
Vilhelm III av Onglandi, Vilhelm II av Skotlandi ella Vilhjálmur av Orania (á enskum: William III of England, William II of Scotland ella William of Orange) (4. november 1650–8. mars 1702) var kongur av Onglandi, Skotlandi og Írlandi frá 1689 til 1702. Hann var sonur Vilhjálm II av Orania og Mariu Henriettu Stuart, prinsessa av Orania.
Absalon Guttormsen
Absalon var bóndasonur í Útistovu á Trøllanesi, elstur av 4 systkjum. Hann fór ungur til Tvøroyrar, har hann lærdi til snikkara. Absalon festi eftir pápan, Guttorm Absalonsen, í 1857, 26 ára gamal, og sat við festinum í 39 ár, tá sonurin Poul Johannes tók festið eftir hann. Absalon giftist í 1855 við Ellen Sofie Jensdatter av Viðareiði. Tey fingu 9 børn, ið øll fingu eftirnavnið Østerø. Absalon var framburðsmaður, og longu í 1865 var hann partaeigari í Norderø Fiskeri- og skibsselskab af 1865, sum árið eftir keypti skonnartina Caprice, 63 registartons til støddar. Endamálið var at reka fiskiskap undir Føroyum og síðani farmasigling afturat. Eftir miseydnaða roynd at reka fiskiskap fór skipið í farmasigling, og í 1871 keypti skiparin, Jóhannes Johansen allan partapeningin. Í 1872 var við lóg ásett, at øll børn yvir 7 ára aldur skuldu hava skúlagongd. Absalon átók sær sjálvur at vera lærari í Kalsoynni 1875 til 1893, og í 1895-96 var hann lærari í Kunoy, hóast hann ikki var læraralærdur. Hann var talsmaður fyri at fáa føroyskt mál inn í skúlan og at avtaka uttanatslæruna. Frá umleið 1870 var Absalon íðin talsmaður fyri fráhaldsrørsluna, ið tók seg upp um hetta mundið. Hann ferðaðist um allar Norðuroyggjar og eystursíðuna á Eysturoynni og eggjaði til at stovna fráhaldsfeløg fyri at tálma stóru rúsdrekkanýtsluni. Absalon var íðin tjóðskaparmaður og virkin í Føringafelag. Í blaðgreinum (td. Dimmalætting nr. 49, 1895) streingir hann á fyri at vinna føroyskum máli rættindi í kirkju og á tingi. Hann var tingmaður fyri Norðuroyggjar 1861 – 1869 og 1873 – 1877. Absalon doyði brádliga á Trøllanesi 11. juli 1902, 72 ára gamal. Hann er grivin á Trøllanesi, har minnissteinur er settur yvir hann. Steinurin hevur hetta ørindi, eftir Símun av Skarði, sum innskrift:
Magnus Heinason (persónur)
Leygarmorgunin 18. januar í 1589 varð hann leiddur út á Gamlatorg í Keypmannahavn, sum var avrættingarstaðið. Magnus Heinason noktaði at hava bind fyri eyguni og hansara síðstu orð vóru: "Tak hetta burtur. Eg havi sæð mangt drigið svørð fyrr. Men ansa tær, at tú ikki sjálvur verður ræddur, tá ið tú høggur sakleysan mann".
Paris-Nice 2016
Paris-Nice 2016 var tann 74. útgávan av súkklukappingini Paris-Nice. Tað var onnur kappingin í World Tour-kalendaranum hjá UCI í 2016 og byrjaði hin 6. og endaði 13. mars 2016. Tann triðji teinurin varð avlýstur eftir at súkklað var eitt strekki á 93 kilometrar orsakað av kavaveðri. Geraint Thomas gjørdist samlaður vinnari av kappingini.
Victoria (Avstralia)
250px|right|thumb|Stað. Victoria er lanslutur Avstralia. Høvuðsstaðurið er Melbourne.
George Lucas
thumb|220px|George Lucas í [[2009.]] George Walton Lucas Jr. (* 14. mai 1944 í Kalifornia) er ein amerikanskur leikrithøvundur, leikstjóri og filmprodjúsari. George Lucas er best kendur fyri sítt leikrit um Star Wars søguna, ið sá dagsins ljós í 1977. Tann somuleiðis vælkenda røðin við Indiana Jones er eisini produserað av George Lucas. Áðrenn gjøgnumbrotið við Star Wars gjørdi hann m.a. ungdómsfilmin American Graffiti og science fiction-filmin THX-1138.
140-árini
Áratíggju: 90-árini 100-árini 110-árini 120-árini 130-árini - 140-árini - 150-árini 160-árini 170-árini 180-árini 190-árini
Steintór Rasmussen
Steintór Rasmussen er føddur í Klaksvík í 1960 og útbúgvin lærari. Hann hevur yrkt, skrivað tónleik og íverksett frá ungum árum av.
Yrkisleið
Steintór hevur eisini gjørt týðingar ígjøgnum árini, m.a. eftir Bjørn Afzelius. Í 2003 leggur hann yrkingasavnið Føroyingar liva ikki av fiski eina eftir sær.
Tónleikur
Frændur 2 (LP og band, 1986)
Mítt land (Fløga, 1992)
Frændur: Eg vil liva (Fløgusavn, 2003)
Utah
Í stakríkinum Utah hoyra 77 prosent av fólkinum til Jesu Kirkju av Seinastu Daga Heilagu ella mormonkirkjuna, sum hon vanliga verður nevnd.
Pablo Picasso
Pablo Ruiz Picasso, fult navn: Pablo Diego José Francisco de Paula Juan Nepomuceno María de los Remedios Cipriano de la Santísima Trinidad Mártir Patricio Ruiz y Picasso (føddur 25. oktober 1881 í Málaga, Andalusia, Spania, deyður 8. apríl 1973 í Mougins, Frakland) var ein spanskur listamálari, myndahøggari og yrkjari, sum búði mesta av vaksna lívi sínum í Fraklandi. Hann verður av mongum mettur at vera ein hin týdningarmiklasti listamálarin í 20. øld saman við Matisse og Warhol. Hann menti sín egna stíl, kubismuna, saman við Georges Braque. Hann málaði ymisk stílsløg og gjørdi eisini standmyndir.
Ovurfiti
Ovát, vánalig heilsutrygd og lutfalsliga stórt fátækradømi eru millum fremstu orsøkir til, at USA hevur nógv ovurfeit fólk. Meir enn triði hvør vaksni amerikanari og 17 prosent av børnum og tanáringum eru ovurfeitir. Tølini úr OECD eru nøkulunda óbroytt 2003-2013, vísir ein kanning í 2014. Sambært kanningini er parturin av 2-5 ára gomlum, sum eru ovurfeit tó, farin úr 13,9 prosentum í 2003 niður í 8,4 prosent í 2012. Sodavatn og ringir kostvanar annars er ein av størstu orsøkunum til, at nógv fólk eru ovurfeit í USA.
Sondre Holst Enger
Sondre Holst Enger (føddur 17. desember 1993) er ein norskur súkklari, ið súkklar fyri. Hann súkklar fyri fyrstu ferð í Tour de France í 2016.
Tehran
thumb|250px|Teheran thumb|250px|[[Tehran Museum of Contemporary Art, Tehran Savnið við Samtíðarlist]]
1020-árini
Øldir: 10. øld - 11. øld - 12. øld
Undankapping til HM í fótbólti fyri kvinnur 2019 (UEFA)
Tann evropeiska undankappingin til HM í fótbólti fyri kvinnur 2019 er ein kapping, ið skal avgerða, hvør ið saman við vertstjóðini Fraklandi sleppur at luttaka í eindaspælinum.
209 f.Kr.
Øldir: 4. øld f.Kr. – 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr.
Áratíggju: 250-árini f.Kr. 240-árini f.Kr. 230-árini f.Kr. 220-árini f.Kr. 210-árini f.Kr. - 200-árini f.Kr. - 190-árini f.Kr. 180-árini f.Kr. 170-árini f.Kr. 160-árini f.Kr. 150-árini f.Kr.
Undankapping til HM í fótbólti fyri kvinnur 2019 (UEFA)
Luttakandi lond
Tey 30 hægst mettu liðini komu í innleiðandi bólkaspælið, meðan tey 16 lægst mettu liðini komu í eitt innleiðandi undankappingarumfar (prekvalifikatión).
Typhoo
Typhoo (onkuntíð stílað Ty•Phoo) er eitt enskt temerki, sum varð stovnað í Birmingham ár 1903 av William Sumner. Í 1978 bleiv framleiðslan flutt til Moreton á Wirral hálvoynni.
30 Seconds To Mars
Søga
Í 1998 komu beiggjarnir Jared og Shannon Leto saman at stovna bólkin 30 Seconds To Mars. Jared Leto hevur leiklutin sum forsangari og gittarspælari, og bróður hansara, Shannon, slær trummur. Tað gekk ikki long tíð áðrenn Matt Wachter kom við sum bassistur og keyboardspælari. Hetta gjørdi, at ferð kom á, og bólkurin fekk longu nú gyltar møguleikar. Tá ið Tomo Milicevic tók við sum guitaristur, var 30 Seconds To Mars fullmannað.
Jens L. Thomsen
Lívsleið innan tónleik
Jens er stovnari og leiðari av eksperimenterandi og innovativu tónleikaverkætlanini ORKA, ið m.a. er kend fyri heimagjørd ljóðføri og eitt serstakt sound. Í 2006 gjørdi Jens seg lidnan við sín BA við Honours í Music Technology á Thames Valley University í London. Frá 2006 til 2008 starvaðist hann sum upptøkutøkningur (engineer) í Kensaltown Recording Studios, London.
Lív Arge
Lív Finnbogadóttir Arge (fødd 20. mars 1997) er ein føroyskur fótbóltsleikari, miðvallaleikari, ið spælir fyri Havnar Bóltfelag og Føroyska kvinnulandsliðið í fótbólti.
Poulsen
Kend fólk sum eita Poulsen:
Yahya Hassan
Yahya Hassan (føddur 19. mai 1995 í Aarhus, funnin deyður 29. apríl 2020 sama stað ) var ein danskur yrkjari við palestinskum foreldrum. Fyrsta yrkingasavn hansara Yahya Hassan er tann mest selda fyrstaúgáva við yrkingum í danmarkarsøguni við fleiri enn 100.000 eintøkum.
Hans Dalsgaard
Hans Dalsgaard (29. mars 1899 í Skálavík - 25. oktober 1970).
Ghm
Virksemið hjá GHM hevur verið misjavnt gjøgnum árini, men eftir eina endurreistn í 1950 hevur gingið meira støðugt. Harmoniorkestrið G.H.M. var í 1950’unum og 1960’unum kent fyri sín tónleik á útferðum, konsertum og serliga spæli til gamlar dansir bæði í Havn og úti á bygd.
Heimasíðan hjá GHM er https://www.ghm.fo
Frankar
Heitið "frankar" er upphavið til landanavnið Frankaríki, og týddi 'fríur' á frankiskum. Orðið livir víðari í mansnavninum Frank, og í enskum er orðið sýnonymt við orðini 'líkafram' og 'erligt'. Orðið hevur sostatt fleriri týdningar. Tað núlivandi tungumálið ið ætlandi er nærmast í slekt við frankiskst er hálendskt.
Kommunufelagið
Fyrsti formaður í kommunufelagnum er borgarstjórin í Tórshavnar kommunu, Heðin Mortensen, ið eisini er løgtingslimur fyri Javnaðarflokkin.
Hveiti
Á fløtunum í USA, Ukraina, Argentina, Kina, Russlandi og Australia verður velt ekstensivt við stórum maskinum og lítlari arbeiðsorku. Vanliga er tað so har, at hveiti verður velt á sama stað ár undan ári. Í tættari bygdum økjum í Pakistan, Eysturevropa, India og Kina verður hveitin dyrkað intensivt. Tá verður nógv arbeiðsorka løgd í smærri markir og í skiftisvelting við annan gróður, t.e. at skift verður millum hviti og ymiskan annan vøkstur. Á tann hátt verða evnini í jørðini nýtt betur, og vandin fyri sjúkum minkar.
Jan P. Syse
Jan Peder Syse (føddur 25. november 1930 í Nøtterøy, deyður 17. september 1997 í Oslo) var forsætisráðharri í Noregi 1989–1990. Floksformaður Høgra 1988–1991, ídnaðarráðharri 1983–1985 og stórtingsmaður fyri Oslo 1973–1997 (varamaður 1969–1970). Syse var útbúgvin løgfrøðingur.
B.B. King
Heiðurslønir og tilnevningar
Árini vísa til tað árið ið Grammy-virðislønin var latin fyri tónleik frá árinum fyri.
Luke Benward
Luke Aaron Benward (føddur 12. mai 1995) er amerikanskur sjónleikari og sangari, sum m.a. er kendur fyri hansara leiklut í How to Eat Fried Worms sum Billy Forrester.
Limburgiskt mál
350px|thumb|right|Limburgiskt mál Limburgiskt (Limburgs) er eitt av vesturgermansku málunum. Limburgiskt verður fyrst og fremst tosað í Limburg í Niðurlondum, Belgia og Týsklandi.
Overijssel
Hin 30. september 2013 var fólkatalið í landslutinum 1 139 462.
Kommunur
Tað eru 25 kommunur í landslutinum (2018).
11. februar
Dagurin nevnist eisini kongadagur.
940-árini
Áratíggju: 890-árini 900-árini 910-árini 920-árini 930-árini - 940-árini - 950-árini 960-árini 970-árini 980-árini 990-árini
Ár: 940 941 942 943 944 945 946 947 948 949
Løgting
Søga
Tá ið Danmark 1849 fekk frælsa grundlóg, komu Føroyar undir hesa lóg, og gjørdi hon sostatt enda á tí serstøðu, Føroyar høvdu havt fyrst í norska ríkinum og seinni í danska. Við grundlógini gjørdust Føroyar formliga ein partur av danska ríkinum. Í Føroyum vóru mong, sum vildu hava Løgtingið endurreist, eitt nú fyri at amtmaðurin ikki einsamallur skuldi ráðgeva donskum myndugleikum við lóggávu fyri Føroyar. Tann, ið stríddist sum mest fyri hesum og sum heild fyri at vinna føroyingum frælsari politiskar ræsur, var Niels Winther
Steinn Steinarr
Hann var føddur í Nauteyrarhreppi á Norðurlandinum í Íslandi, men flutti ungur til Reykjavíkar.
Wirsung kanalin
thumb|[[Bris|Brisið við Wirsung kanalini í sær, sum rennur í tólvfingurtarmin saman við gall kanalini.]] Bris kanalin ella Wirsung kanalin, nevnt eftir týska kropsbygnaðarfrøðinginum, Johann Georg Wirsung (1589 - 1643), er ein kanal, sum forbindir brisið til gall kanalina, sum síðani rennur út í tólvfingurtarmin. Her rennur bris-saft úr, sum hjálpir við sodningini, í tarminum, frá tí eksokrina partinum í brisinum.
Hendan kanalin er sera umráðandi, tí um kanalin verður tipt av einari ella aðrari grund, ella um ígerð kemur í hana, kann ein fáa akutta ígerð í brisið. Tann mest vanliga grundin fyri at wirsung kanalin verður tipt, er gallsteinur í gall kanalini.
Landslutir í Japan
right|thumb|300px|prefektur í Japan, tølini svara til ISO-kotuna í talvuni niðanfyri Japan er býtt sundur í 47 lokal fyrisitingarlig øki: eitt storbýardistrikt (都 To), Tōkyō; ein krets (道 Dō), Hokkaidō; tvey býarprefektur (府 Fu), Ōsaka og Kyōto); og 43 prefektur á landinum (県 Ken). Á japonskum verða tey saman nevnd kalles Todōfuken (都道府県).
Ove Joensen
thumb|"Diana Victoria" (2008).
Susvim
Susvim sett 27 met í januar 2016
thumbnail|Sára R. Nysted (gentan á myndini) og Róland Toftum (vinstrumegin Jón Bjarnason) vunnu ávikavist 4 og 2 gullheiðursmerki á RIG 2016. Sára setti 6 nýggj met og 8 juniormet, Róland setti 2 nýggj met og 5 juniormet. Myndin her er frá 2015. thumbnail|Langhylurin í [[Páls Høll]] thumb|[[Jón Bjarnason er høvuðsvenjari hjá Susvim. Hann er eisini ein av landsliðsvenjarunum.]] Í jólaferiuni 2015 vandi Susvim sera hart, har summi svumu upp til 100 km um vikuna, og í januar 2016 settu tey nógv nýggj føroysk met og juniormet. Ein stevna varð hildin í Páls Høll 9. januar 2016, Susvim Stevnan 2016, og frá 22. til 24. januar 2016 luttók Susvim á Reykjavík Internation Games 2016 við sera góðum úrslitum. Tá ið RIG 2016 var liðugt, skrivaði formaðurin í Svimjisambandi Føroya, Rókur í Jákupsstovu, at tað fram til 24. januar 2016 vórðu sett 12 nýggj føroysk met og 17 føroysk juniormet, ella 29 met tilsamans, og harav átti Susvim øll uttan tvey. Rókur hugleiddi um, at hann ivaðist ikki í, at harða venjingin hevði nógv at siga, men samstundis metti hann eisini, at tað at suðuroyingar nú høvdu fingið ein langhyl at venja í dagliga hevði gjørt stóran mun, og at suðuroyingarnir nú runnu undan øllum hinum føroyingunum, ið ikki høvdu ein langhyl at venja í dagliga. Formaðurin endaði við at siga: ''Norðingarnir munnu fara at klára seg væl eisini, sum vit millum annað sóu at svimjararnir úr Ægir og Reysta gjørdu, nú í Reykjavík. Men tað er gott nokk ein gloypibiti at svara aftur, tá ið tokið úr Pálshøll longu koyrir við fullari ferð, út í heim.''
Susvim juniorar nummar tvey til FM 2009
FM fyri juniorar var eisini hildin, har gjørdist Susvim nummar tvey við 11 gull heiðursmerkjum. Gull vinnnarnir vóru hesi feløg:
Veltíta
Veltíta (frøðiheiti - Aegithalos caudatus)
Ossetiskt mál
Eyðkenni
Við síni heldur fløktu mállæru hevur ossetiskt varðveitt nógv oldiransk eyðkenni. Fallskipanin hevur so statt enn átta føll. Ljóðskipanin er nógv ávirkað av kavkasisku málunum, ið verða tosað har um leiðir. Orðatilfeingið hevur fleiri tøkuorð úr russiskum.
Harriet Beecher Stowe
Hon fór í holt við at tosa við flýddar trælir og trælaeigarar og las ein hóp av bókum um evnið. Hon læt fyrst søgurnar prenta sum framhaldssøgur, og hildið verður, at høvuðspersónurin í mangar mátar er grundaður á Josiah Henson, sum sjálvur hevði verið trælur og hevði skrivað um upplivingar sínar.
Mariah Carey
Tónleikaútgávur
Live
Henri Matisse
Í oktober 1891 fór hann aftur til Paris fyri at lesa list. Hann royndi at sleppa inn á École des Beaux-Arts í 1892, men kláraði ikki upptøkuroyndina. Síðn fór hann á fleiri málaraskeið og seinni sama ár gjørdist hann næmingur hjá Gustave Moreau. Í mars 1895 eydnaðist tað honum at sleppa inn á École des Beaux-Arts.
900-árini
Ár: 900 901 902 903 904 905 906 907 908 909
Kol
thumb|right|210px|[[Antrasitt, harðasta kolslag,ið er til. Av tí at antrasitti er meiri kolevni, tað hitar betur og rýkur minni enn nakað annað kolslag, er antrasitt virðismesta kolið, ið til er.]] thumb|right|250px|Kolaøkið í [[USA; øki, har kol verður høgt. Ógvuliga nógv kol er í USA; í m.a. Montana, Wyoming og Vesturvirginia er nógv kol.]] Kol er eitt slag av legugrýti, ið stavar frá steinrunnum í plantuleivdum. Kol hevur verið høgt líka síðan miðøld; í Føroyum tó síðan 17. øld. Nøkur nám, sum tey føroysku, eru opin út í lendið, men aðrastaðni liggja tey flestu námini langt undir jørð. Nú á døgum verður nógv framkomin útgerð nýtt í flestu kolanámum í t.d. USA og Evropa. Kol liggur ofta í lindum millum aðrar jarðlindir. Í Suðuroy eru flestu staðir tvær kolalindir, við leirlindum bæði undir, yvir og ímillum. Skilt verður millum tvey sløg av føroyskum koli, strípukol og nýrakol. Fólk hava í øldir brent kol til matgerð og hita. Alla 19. øld var kol størsta orkukeldan í heiminum. Dampmaskinurnar, ið elvdu ídnaðarkollveltingina, vóru kolfýrdar. Enn verður nógv kol brent, eisini í elverkum at gera streym. Kol er eisini týdningarmikið ráevni í mongum ídnaði, serliga stál- og jarnídnaði. Kol er uml. 80 til 90 % reint kolevni ella karbon. Tað verður eisini nevnt steinrunnið brennievni, tí tað er komið av plantum, sum vuksu fyri nógvum mió. árum síðan. Í føroyskum koli eru m.a. leivdir av ovurstórum furutrøum, sum vuksu her fyri einum 50 mió árum síðan. Enn er nóg mikið av koli til orku í mong hundrað ár aftrat. Men mong stúra, tí kol dálkar illa, tá ið tað verður brent.
Klaksvík
Brot úr eldru søgu Klaksvíkar
Føroyar vóru bygdar av norðbúgvum frá umleið 825 til 970 e.Kr. Í hesum tíðarskeiðinum vóru tær føroysku landnámsbygdirnar til. Tað er ikki vist, at fyrsta norrøna búsetingin í Klaksvík er so gomul, men um ár 1100 hava fólk búleikast har. Tað er møguligt at fyrsta búsetingin í Klaksvík gongur heilt aftur til um ár 1000. Nakar miðdepil hevur staðið kortini ikki verið ta fyrstu tíðina.
Fólkatalið var ikki stórt. Í 1802 – tá fólkatalið í Føroyum var umleið 5000 - búðu tilsamans 88 fólk í teimum fýra býlingunum. Í Uppsølum 43, í Vági 23, í Gerðum 15 og á Myrkjanoyri 7. Hesi tøl siga nakað um, hvussu stór vanlukka skalvalopini í Gerðum í 1745 og 1765, sum kostaðu ávikavist 4 og 20 fólkum lívið, vóru fyri býlingin. Bóndahúsini í Gerðum vóru bygd upp aftur á sama stað í 1745, men í 1765 vóru tey bygd uppaftur á øðrum stað.
Huldutíta
Huldutíta (frøðiheiti - Periparus ater, Parus ater)
17. februar
17. februar er dagur 48 í árinum í gregorianska kalendaranum. 317 dagar eru eftir av árinum (318 dagar um skotár er).
213 f.Kr.
Øldir: 4. øld f.Kr. – 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr.
Føroysk Filmsfólk
Nevndin
Í nevndini pr. desember 2020 sita:
Í fyrstu nevndini hjá Føroyskum Filmsfólkum vóru vald sjey fólk.
Guttormur Absalonsen
Guttormur Absalonsen (26. desember 1798 - 17. juni 1857) føddur á Viðareiði, sonur Malenu Guttormsdatter, Hvannasundi, og Absalon Joensen, Viðareiði. Tingmaður fyri Norðoya valdømi í tíðarskeiðnum 1852-1855, arbeiddi annars sum bóndi í Útistovu á Trøllanesi. Guttormur Absalonsen var faðir at Absalon Guttormsen, ið eisini var bóndi og tingmaður.
Bressay
thumb|200px|Bressay við vitanum og tí 226 m høga Ward of Bressay. Bressay (norrønt Breiðey ella Brús(a)ey), er ein oyggj ið liggur eystanfyri Lerwick í Hetlandi. Hon myndar Bressay Sound við sínum tveimum innsiglingum til havnina í Lerwick, Da North Mooth (Norðurmunnin) og Da Sooth Mooth (Suðurmunnin). Oyggin hevur við uml. 400 íbúgvar. Hægsta fjallið á oynni kallast Ward of Bressay og er 226 m høgt, har er ein antennuskipan ið sendir Sjónvarp og Útvarp til alt Hetland.
Lars Løkke Rasmussen
Løkke Rasmussen hevur verið limur í Fólkatinginum síðan 21. september 1994. Frá 1998 til 2001 var hann harumframt amtsborgarstjóri í Frederiksborg Amt. Sjálvt um hann eins og báðir undangongumenn hansara Anders Fogh Rasmussen og Poul Nyrup Rasmussen eitur Rasmussen til eftirnavn, so er hann ikki í ætt við hvørgan teirra.
507 f.Kr.
Áratíggju: 550-árini f.Kr. 540-árini f.Kr. 530-árini f.Kr. 520-árini f.Kr. 510-árini f.Kr. - 500-árini f.Kr. - 490-árini f.Kr. 480-árini f.Kr. 470-árini f.Kr. 460-árini f.Kr. 450-árini f.Kr.
Georgia (land)
Búskapur
Høvuðsgrein: Georgiskur búskapur
Niels Andreas Christian Andersen
Niels Andreas Christian Andersen (13. august 1849 - 24. november 1919) føddur í Ribe í Danmark, sonur Onnu Margrethe f. Simonsen og Anders Nielsen Andersen, Ribe. Hjúnarfelagar: 1. Maria Margaritha Schau f. Bruun, Tårnby, 2. Sicka Margrethe f. Jacobsen, Stavanger.
214 f.Kr.
Øldir: 4. øld f.Kr. – 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr.
Victor Danielsen
Lívsleið
Tann 28. september 2008 varð standmynd av Victori Danielsen avdúkað í Fuglafirði. Tað er listamaðurin Hans Pauli Olsen, ið hevur gjørt standmyndina.
Nordborg kommuna
Nordborg kommuna (danskt: Nordborg kommune), er ein kommuna í Sønderjyllands Amt í Danmark.
Grand Forks
Hann er triðstørsti býurin í statinum, aftan á høvuðsstaðin Bismarck og størsta býin Fargo, sum liggur sunnan fyri Grand Forks.
Nigeria
Í 2014 gjørdist búskapurin í Nigeria (BTÚ) tann størsti í Afrika, við einum virði á yvir $500 milliardir, og yvirhálaði harvið Suðurafrika ið at gerast heimsins 21. størsti búskapur. Oljuídnaðurin í landinum er við til at skapa búskaparliga vøksturin. Tvær føroyskar fyritøkur, Høvdavirkið í Leirvík, og Faroes Apama í Vági, útflyta turkaði fiskahøvd til Nigeria.
Væntaði livialdurin í Nigeria er bert 52 ár. Gott helmingurin av fólkinum hevur atgongd til reint drekkivatn og hóskaði heilsufrøðilig viðurskifti. Pinkubarnadeyðiligleikin er høgur, 97,1 pinkubørn fyri hvørji 1000 livandifødd doyggja. Støðan viðvíkjandi HIV/AIDS er ikki eins ring sum í fleiri øðrum afrikonskum londum, í 2003 vóru 5,6 % av teimum 20-29 ára gomlu HIV-smittað.
Yvirgangsfelagsskapurin Boko Haram
Frá 3. til 7. januar 2015 hevur Boko Haram framt hópdráp í býnum Baga í lutstatinum Borno í landnyrðingshorninum á Nigeria. Tað byrjaði við at teir lupu á eina hernaðarliga støð í býnum. Tað er óvist hvussu nógv fólk eru dripin, summi ið eru flýdd siga, at talan er um umleið 2000 fólk, ið antin eru dripin ella horvin, onnur siga at talan er um í minsta lagi 100 dripin. Sambært tí lokala leiðaranum, Baba Abba Hassan, vóru í minsta lagi 100 fólk dripin í tí fyrsta álopinum, ið fór fram 3. januar 2015. Hann segði eisini, at fleiri kvinnur og børn vóru millum tey deyðu. Hildið verður, at 35.000 fólk eru flýdd úr Baga, fleiri teirra eru flýdd til grannalondini Cameroon og Chad.
Forsetavalið í 2011
Tað hevur verið ófriðarligt har norðuri í Nigeria síðani forsetavalið í 2011, har verandi forsetin, Goodluck Jonathan, varð afturvaldur við 57 % av atkvøðunum. Reyði Krossur sigur, at fólk hava sett eld á moskur, kirkjur og sethús. Felagsskapurin sigur eisini, at fleiri fólk hava latið lív, og at minst 2000 fólk eru flýdd frá húsi og heimi. Eygleiðarar hava sagt, at valið var tað best skipaða í Nigeria í fleiri áratíggju, men viðhaldsfólk hjá andstøðuni leggja stjórnarflokkin undir valsvik.
Ófriður
Í minsta lagi 800 fólk hava latið lív í samanbrestum millum etniskar og átrúnaðarligar bólkar í 2010. Corinne Dufka, sum er talskvinna hjá Human Rights Watch, sigur við tíðindastovurnar, at tey fullkomiliga meiningsleysu drápini kunnu breiða seg. Higartil hava teir flestu samanbrestirnir verið í statinum Plateau, sum er miðskeiðis í landinum. Sambært felagsskapinum hava partarnir verið eirindaleysir, og tað finnast dømi um, at fólk eru brend livandi í 2011.
Landafrøði
Strondin við Guineaflógvan er útgrunn og tann beri sandur. Har er tí ómøguligt at koma at við skipi, og tá ið havnirnar eru fáar, mugu skipini varpa upp uttan fyri lónna ofta fleiri kilometrar frá landi. Fólk og førningur verður so ført á land við báti. Sandurin liggur inn ímóti brekkunum. Í sandinum vaksa bara einstakir pálmar. Men í brekkunum, sum ganga niðan ímóti háslættunum, vaksa baobabtrø og pálmar. Har er nóg mikið av avfalli, sum vindurin ber uttan av havinum. Uppi á háslættunum regnar dúgliga alt árið, har eru stórar víddar avvaksnar við kakaotrøum. Tað er vatnflóð í Nigeria á hvørjum ári orsakað av teirri árligu regntíðini.
Búskapur
Nigeráin er 4000 km long, hon er góð at sigla á og kann, um hon verður byrgd, veita landinum nógva elmegi at virka teir nógvu málmar, sum í jørðini eru, og at edla tær nógvu fruktir, sum í jørðini vaksa. Nigeria kundi verið ríkt, tí at har eru nógv gass, olja og steinsløg, og har er nógv góð landbúnaðarjørð. Knappliga 155 milliónir fólk búgva í Nigeria, meiri enn í nøkrum øðrum landi í Afrika, sum heild er fólkið betur útbúgvið enn nógvastaðni í heimspartinum.
Fólkið
thumb|250px|Kvinnur í Norðurnigeria thumb|right|250px|Kirkja í [[Abuja.]] Mong ung fólk fara til stórbýirnar at læra ella arbeiða og senda foreldrum og systkjum pening, tá ið landbúnaðurin gevur ov lítið av sær. Peningurin verður ofta nýttur at keypa mat ella skúlabøkur fyri til eitt barn, sum gongur í skúla. Tá ið tey ungu eru liðug at læra, ella tey hava lagt nóg mikið av peningi til síðis, fara tey heim aftur í heimbygdina.
Blátíta
Blátíta (frøðiheiti - Cyanistes caeruleus, Parus caeruleus)
Anholt
Anholt er mest isoleraða oyggin í Danmark. Hon liggur mitt í Kattegat, og so fjart frá øðrum landi, at tað ikki ber til at búgva á Anholt og pendla til arbeiðis ella í skúla. Anholt er tað staðið í Danmark, har sólin skínur mest.
Arendals kommuna
Arendal er ein kommuna í Agder í Noregi. Arendal er eisini navnið á býnum í kommununi, har sætið hjá fylkismanninum í Agder er staðsett og ikki minst fyrisitingin hjá kommununi. Í 2021 búðu fleiri enn 45 túsund fólk í Arendals kommununi.
Kommunan hevur mark við Grimstad í ein útsynning, við Froland í ein útnyrðing, og við Tvedestrand í ein landnyrðing. Økið í landsynningsparti av kommununi liggur framvið sjóvarmálanum.
Grend
thumb|Grend Ein grend er ein bygd við spjaddum býlingum, ið tó myndar eitt samanhangandi bygdarsamfelag, øvugt av eini tættbygd, har øll bygdin myndar ein stóran, samanhangandi býling.
Tyrlur
thumb|left|Tyrlur 1922 thumb|right|Tyrluskrokkurin er úr nútímans metalsambræðingum og sterkum plasti. Ein av manningini verður loraður niður í bjargingarbátin.
1866
1866 (MDCCCLXVI) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum mánadegi
ST-yvirlýsingin um mannarættindi
Yvirlýsingin
HEIMSYVIRLÝSING SAMEINDU TJÓÐA UM MANNARÆTTINDI
22. grein Øll hava sum felagsborgarar rætt til felagsliga trygd og kunnu krevja, at tey búskaparligu, felagsligu og mentanarligu rættindi, sum eru neyðug fyri teirra virðing og fría menning av persónleikanum, verða framd við tiltøkum innanlands og í altjóða samstarvi og í samsvari við skipan og tilfeingi í hvørjum landi.
24. grein Øll hava rætt til hvíld og frítíð, har uppi í rímiliga avmarking av arbeiðstíðini og frítíð við løn við ávísum millumbilum.
Ubuntu
Ubuntu er ein ókeypis stýriskipan. Standard koyrur Ubuntu við gnome, men fleiri Ubuntu variantar eru til, eitt nú: Kubuntu sum brúkar KDE, Xubuntu sum brúkar XFCE, Fluxbuntu sum brúkar Fluxbox.
22. februar
22. februar er dagur 53 í árinum í gregorianska kalendaranum. 312 dagar eru eftir av árinum (313 dagar um skotár er). Dagurin kallast eisini Pætursmessa og verður roknaður sum fyrsti várdagur.
1390-árini
Áratíggju: 1340-árini 1350-árini 1360-árini 1370-árini 1380-árini - 1390-árini - 1400-árini 1410-árini 1420-árini1430-árini 1440-árini
Universidade Federal de Minas Gerais
Universidade Federal de Minas Gerais er ein lærdur háskúli í Minas Gerais, Brasil, sum varð settur á stovn í 1927.