cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Joseph Schumpeter
Fólkaræðið
Scumpeter setti spurnartekin við ta klassisku doktrinuna, sum hann málbar seg. Har fólkaræðið er ein mannagongd, sum fær veljaraskaran at fata, hvat tað felags besta er, og politikararnar at útinna tað. Schumpeter metti hetta vera veruleikafjart. Lítla vitanin hjá fólkinum um evnini ger tað lætt hjá politikarum, sum seta dagsskránna, at manipulerað við fólk. Hinvegin ynskti Schumpeter eitt model, har fólkaræðið er ein mekanisma fyri kapping, júst sum bygnaðurin á einum marknaði er tað. Sjálvt um fólkið fer á reglulig val og gevur stjórnini eksistensgrundarlag, so er tann skipaði politikkurin mettur sum politikkur hjá stjórnini og ikki viljin hjá fólkinum. Leikluturin hjá tí einstaka er serstakliga avmarkaður.
Fiskur
Flokking
Ein triði háttur at býta fiskar upp eftir er, hvussu og hvar teir liva. Feskvatnsfiskar liva bert í áum og vøtnum, saltvatnsfiskar liva bert í sjógvi, meðan aðrir á ymsum lívsstigum skifta millum feskt vatn og sjógv; Anadromir fiskar, t. d. laksur, hava gýtingar- og uppvakstrarøki í áum og vøtnum, meðan føðiøkið er í sjónum; katadromir fiskar, t. d. állur, verða gýttir í sjónum, meðan uppvakstrarøkið er í ósa- og feskvatni
Suðurbók
Lýst sløg:
Svenning Rytter
Svenning Krag Nielsen Rytter (19. januar 1875 í Veddum við Hadsund - 7. september 1955 í Frederiksberg) var amtmaður í Føroyum frá 1911 til 1918.
Finleif Mortensen
Finnleif gongur ofta túrar í fjøllunum í Føroyum, og tá tekur hann eisini nógvar myndir av føroysku náttúruni. Í 2015 gav hann út eina bók við 271 myndum úr øllum 18 oyggjunum í Føroyum. Bókin fekk heitið Kom upp á fjallatind.
John Stuart Mill
John Stuart Mill (20. mai 1818 - 8. mai 1873) var ein enskur filosofur. Millum annað kendur fyri sítt sjónarhorn á fólkaræðið.
Donetsk
Donetsk (ukrainsk: Донецьк, russisk: Донецк) er býur í eystur Ukraina og høvuðsstaður í Donetsk oblast. Har búgva umleið 965.800 fólk (2011).
Teljital
Eitt teljital ella eitt natúrligt tal er eitt av tølunum 1, 2, 3, ... Mongdin av teljitølum hevur í støddfrøði symbolið \mathbb{N}.
Áarsvala
Áarsvala (frøðiheiti - Riparia riparia)
Elias Olrik
Elias Olrik (2. desember 1885 í Dalby - 28. januar 1975) var amtmaður í Føroyum frá 1920 til 1928.
Oyggjaleikir 2001
9. Oyggjaleikirnir vórðu hildnir á Isle of Man 9. juli 2001 - 13. juli 2001. Fyrstu Oyggjaleikirnir vórðu hildnir í Isle of Man í 1985. Isle of Man er fyrsta landið at hýsa Oyggjaleikunum tvær ferðir.
Nire-suðurbók
Nire-suðurbók (frøðiheiti - Nothofagus antarctica) (spanskt Ñire ella Ñirre), er eitt leyvfellandi træ ella runnur, ið er upprunavøkstur í Suður Kili (Chile) og Argentina frá uml. 36°S og heilt suður á Eldlandið (Tierra del Fuego) (56° S). Tann syðsti gróðrarstaðurin er á oynni Hoste Island, sostatt er Nire-suðurbók tað træið ið veksur syðst á jarðarklótini. Tað trívist best í tí, nú minkandi, tempereraða regnskóginum.
1964
1964 (MCMLXIV) var sambært gregorianska kalendaranum eitt leypár, ið byrjaði á einum mikudegi.
Útgávur hetta árið
A Hard Day's Night (The Beatles). Beatles For Sale (The Beatles).
Filmar
A Hard Day's Night hjá The Beatles.
Tal
0,000 000 000 000 000 001 = 10−18 = Trillióntapartur
0,01 = 10−2 = Hundrindapartur
1 = 100 = Eitt
1 000 = 103 = Túsund
1 000 000 = 106 = Millión
1 000 000 000 000 = 1012 = Billión
Rationelt tal
Øll onnur reel tøl verða rópt tey irrationellu tølini.
Beriberi
Beriberi er ein sjúka í nervalagnum orsakað av trot á thiamin.
Jørn Loftager
Jørn Loftager er ein danskur stjórnmálarfrøðingur. Kendur fyri sítt sjónarhorn í sínari ritgerð "Demokratisk journalistik mellem politisk magt og afmagt", har hann førir fram, hvussu tíðindajournalistikkur kann hava eina keðiliga avleiðing á fólkaræðið.
Havfrøði
thumb|right|200px|[[Magnus Heinason er føroyskt havrannsóknarskip.]] Havfrøði (frøðiheiti oceanographia) - vísindi um havið og lívið í tí. Læran um tey stóru heimshøvini, havfrøðin, er tað evni, havfrøðingarnir arbeiða við. Teir fara kanningarferðir við serútgjørdum skipum, kanna havbotnin, plantur og dýr í sjónum, og tekna eisini kort av botninum. Eisini fara havfrøðingar niður á botn í kavarakúlum at kanna dýralívið og botnin. Upplýsingar um høvini fáast nú eisini um fylgisvein.
Aputræ
Aputræið er tjóðartræ í Kili (Chile).
1965
1965 (MCMLXV) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum fríggjadegi.
Dún-Eik
thumb|right|240px|Dún-Eik (Quercus pubescens) thumb|Quercus pubescens thumb|Quercus pubescens Dún-Eik (frøðiheiti - Quercus pubescens) er eitt miðalstórt, leyvtræ ella stórur runnur, kúput á vøkstri. Trø ið vaksa í skógarumhvørvi fáa nógvar upprættar greinar, meðan trø ið standa einsamøll fáa fleiri bular við útrættum, óregluligum greinum. Rótskipanin er sterk við eini djúptgangandi høvuðsrót og nógvum, víttgangandi síðurótum.
Hangul
Hangul (eisini skrivað Hangeul, 한글) er almenna skriftskipanin í Suður- og Norðurkorea og verður eisini óalment brúkt í Sulawesi. Hangul varð stovnað í 1446 av Sejong mikla. Tá ið Hangul verður skrivað, verða bókstavarnir settir í bólkar, heldur enn skrivaðir hvør sær. Til dømis 한 han, sum er gjørt av ㅎ h, ㅏ a og ㄴ n, og 글 gul, sum er gjørt av ㄱ g, ㅡ u og ㄹl, saman verða tey 한글 Hangul. 9. oktobur er Hangul-dagur í Suðurkorea og 15. januar er Hangul-dagur í Norðurkorea.
Turks- og Caicosoyggjar
Turks- og Caicosoyggjar (alment enskt heiti: Turks and Caicos Islands) er eitt bretskt hjáland í Karibia. Ferðamannavitjanin er nógv. Fólk úr øllum heiminum koma at ferðast á flógvu sandstrondunum í Turks- og Caicosoyggjum. Gjaldoyrað, ið nýtt verður, er amerikanskur dollari (USD). Høvuðsstaðurin eitur Cockburn Town. Fólkatalið er umleið 41.000 (2011). Mesta fólkið er av afrikonskum uppruna, men eisini er ein hvítur minniluti. Almenna málið er enskt.
Hinduisma
Gudar
thumb|right|250px|Týdningarmestu hindugudarnir eru skaparin [[Brahma, varðveitarin Vishnu og týnarin Shiva. Shiva ræður lívi og deyða.]] Hinduisman hevur tríggjar høvuðsgudar, skaparin Brahma, uppihaldarin Vishnu og oyðileggjarin Shiva. Umframt tað er eitt ótal (eini 330 mió. í tali ) av øðrum gudum, sum tey hava at halda seg til í dagliga yrki. Gudarnir kunnu vera forfedranna andar. Gomur indisk kvæði, tað gitnasta er Mahabharata, siga frá gudunum og bardaga teirra við tað ónda. Nógvir hindugudar eru í ætt.
Fólkaræðiliga Lýðveldið Kongo
Fólkaræðiliga Lýðveldið Kongo (franskt: République démocratique du Congo), eisini nevndir Kongo-Kinshasa ella Sair, er eitt stórt land í Miðafrika. Landið hevur mark ímóti níggju londum: Miðafrikalýðveldið, Suðursudan, Uganda, Ruanda, Burundi, Tansania, Sambia, Angola og Kongo. Høvuðsstaður er Kinshasa. Landið hevur umleið 62 mió. íbúgvar og høvuðsmálið er franskt.
Landafrøði
Kongo er eitt óføra stórt ríki, men har er fátt við fólki. Hetta kemur av, at stórir partar av landinum eru avvaksnir við veldigum regnskógi, og í regnskóginum er ógvuliga tunnligt við fólki. Norðuri í buginum á Kongoánni eru stórar víddir av vátlendi, sum eru yðjandi fullar av eitrandi mýggjum og flugum. Hesar víddir eru fullkomiliga mannleysar. Savannan norðan fyri og sunnan fyri regnskógin er mangastaðni heilt fjølbygd, tí hon er tað besta búnaðarlandið, har belgiarnir hava havt urtagarðar sínar og hava lært afrikanarnar at handfara jørðina tíðarhóskandi.
Mannarættindabrot
Sjúkrahús í Fólkaræðiliga Lýðveldinum Kongo gera vart við, at higartil í ár (okt. 2012) eru umleið 5000 kvinnur neyðtiknar har norðuri í landinum. Neyðtøkur eru vorðnar støðugt meiri vanligar í Kivu-landspartinum. Myndugleikarnir siga, at neyðtøkumenninir eru fyrrverandi hermenn úr tutsi-ættarbólkinum, sum tóku seg burtur úr stjórnarherinum í apríl. Teir hava neyðtikið kvinnur og burturflutt menn og ungar dreingir og noytt teir at taka lut í bardøgum við stjórnarherin. Amnesty International sigur, at neyðtøkurnar og burturflytingarnar verða brúktar til at ræða fólk við.
Oliver Effersøe
Oliver Johan Thomas Ludvig Effersøe (20. mars 1863 á Tvøroyri - 8. mars 1933 í Charlottenlund, Danmark). Hann bleiv exam.juris. í 1882. Frá 1894 til 1920 var hann sýslumaður á Tvøroyri. Oliver Effersoe var politikari, hann sat í fleiri umførum í fólkatinginum og løgtinginum, sum umboð fyri Sambandsflokkin, og var eitt skifti formaður í flokkinum.
Mars
Mars er 3. mánaði í árinum eftur tí gregorianska kalendaranum og ein av 7 mánaðum, sum hava 31 dagar.
Halldór Ásgrímsson
Politisk starvsleið
Halldór umboðaði eysturlandið á Altingi frá 1974 til 1978, og seinni frá 1979 til 2003, tá hann umboðaði valdømið Reykjavík norður. Hann hevur starvast á nógvum postum í gjøgnum árini og kann harímillum nevnast: Fiskivinnuráðharri frá 1983 til 1991,Dóms- og Kirkjumálaráðharri frá 1988 til 1989, Norðurlendskur samstarvsráðharri frá 1985 til 1987, og aftur frá 1995 til 1999, og Uttanríkisráðharri frá 1995 til 2004.
Tann 5. juni 2006 boðaði Halldór frá, at eftir vánalig úrslit í íslendska kommunuvalinum, fór hann at siga frá sær forsætisráðharrasessin, og fara frá sum formaður Framsóknarflokksins í august 2006. Geir H. Haarde, uttanríkisráðharri, tók yvir sum forsætismálaráðharri tann 15. juni 2006.
Jón Sigurðsson, ferðamála, orku, og vinnumálaráðharri tók yvir sum formaður Framsóknarflokksins eftir Halldór, aftaná val á aðalfundi flokksins í august 2006. Á aðalfundinum endaði Halldór politiski yrkisleið sína, við einari kenslufullari røðu til flokk sín. Halldór fór frá sum tingmaður aftaná aðalfundin. Halldór havði tá sitið í 31 ár á tingi, sum er næst longst av øllum íslendskum tingmonnum. Bjarni Benediktsson eigur metið sum longst sitandi tingmaður.
31. oktober 2006 varð Halldór valdur til aðalskrivara Norðulandaráðsins. Halldór var eisini heiðurslimur í The International Raoul Wallenberg Foundation
Northern line
Tað mesta av breytini er tann djúptliggjandi "tube"-breytin. Breytin hevur umleið 252 milliónir ferðafólk um árið, ið ger hana til tað breytina ið hevur næstflest ferðafólk í London Underground-skipanini. Northern Line er serstøk við at hava tvær ymiskar rutur gjøgnum mið-London. Hóast navnið, so veitir Northern line ikki tænastu til ta norðastu jarnbreytarstøðina í netverkinum, men harafturímóti til ta syðstu støðina (Morden Station) og støðgar á 16 av 29 jarnbreytarstøðum sunnan fyri Themsen. Tað eru 50 støðir á Northern line, harav tær 36 eru undir jørð.
GrindStop 2014 í Føroyum
Grindaboð í Hvalba
thumbnail|Strondin í Hvalba varð avsperrað av løgregluni fyri at forða fyri, at fólk frá Sea Shepherd órgógvaðu grindadrápið, sum tó ikki bleiv til nakað, tí grindin slapp. thumb|Ein bilur frá Sea Shepherd varð afturhildin av vanligum borgarum við Hvalbiartunnilin á syðru síðu. thumbnail|Umleið 200 bilar stóðu í kø fyri at sleppa suður ígjøgnum einsporaða Hvalbiartunnilin. 12. august 2014 kl. 14.35 var grindaboð í Suðuroy, eftir at skiparin á Smyrli hevði funnið eina grind við Skarvatanga og givið løgregluni boð um tað, Skarvatangi er millum Hvalba og Froðba. Í fyrstuni var tað óvist, hvaðar grindin skuldi rekast, annahvørt til Trongisvágs ella til Hvalbiar, grindin var tættari við Trongisvág, men steymurin var harður og gekk norðureftir nakað seinni. Sýslumaðurin og grindaformenninir í Suðuroy tóku tí avgerð um, at grindin skuldi rekast inn á Hvalba. Fleiri bátar sigldu út til grindina, og grindamenn úr allari oynni fóru til Hvalbiar og stóðu klárir á strondini har. Hetta grindadrápið hevði verðið tað fyrsta í Føroyum, síðan Sea Shepherd kom til Føroya við GrindStop átakinum, so stórur spenningur var um, hvørt tey fóru at blanda seg í drápið, eins og tey høvdu lovað.
The Tough Alliance
thumbnail|250px|right|The Tough Alliance The Tough Alliance, TTA, var ein svenskur tónleikabólkur, ein popp-duo, sum varð stovnaður av barndómsvinmonnunum Eric Berglund og Henning Fürst í Göteborg.
Føroyska stavraðið
Føroyska stavraðið er bygt á latínska stavraðið við nøkrum eyka bókstavum við teknum. Tað verður nýtt til at skriva føroyska málið og til stavraðan á føroyskum.
Peter F. Christiansen
Peter F. Christiansen fekk realprógv í 1939 og fekk seinni handilsskúlaútbúgving. Hann starvaðist í Landshandlinum p/f 1941-47 og var hann stjóri á Dimmalætting 1947-99. Hann sat í nevndini í Filmseftirlitinum 1976-96.
Jesus
Summi óttaðust, at Jesus fór at eggja til uppreistur móti rómverjum, ið ráddu Palestina. Jesus varð handtikin, avhoyrdur og dømdur til deyða. Hann sýndi seg fyri næstu viðhaldsfólkunum, eftir at hann var deyður. Teir trúðu til fulnar, at Gud hevði reist hann upp frá deyðum. Kristna kirkjan er grundað á hesa trúgv. Boðskapurin um Jesus varð skjótt borin um alt Rómverjaríki.
Kristus er eitt grikskt orð. Tað merkir kongur. Fólk, ið trúgva á Jesus Kristus, verða rópt kristin. Ta kristnu trúnna nevna vit kristindóm. Á arábiskum máli eitur Jesus Isa, og muslimarnir rokna hann sum profet.
Maria og Jósef finna Jesus sitandi í samrøðu við teir skriftlærdu
Menninir, sum Jesus talaði við í templinum, verða stundum nevndir lærarar, læknar, vísmenn ella skriftlærdir. Teir vóru væl lærdir menn og høvdu sum starv at útleggja jødiska lógina. Teir fingu nógv vald, kunnaðu fólkið um lógina og gjørdust dómarar í Sanhedrin, sum var domstólur og ovasta ráðið í Jerúsalem. Teir vóru eisini knýttir at trúarbólki farisearanna.
Jesus riður inn í Jerúsalem og rekur sølumenninar úr templinum
Tá ið Jesus kom í templið í Jerúsalem, reittist hann av at síggja, at tað vorðið sølutorg. Hann fekk sær snøri í hond og rak handilsmenninir við sínum neytum á dyr og koyrdi í sama viðfangi borðið hjá peningavekslarunum um koll. Hann segði við teir, at “hús mítt eigur at vera eitt bønhús; men tit hava gjørt tað til eitt ránsmannabøli”. Jesus var ikki vanur at fara soleiðis fram, men hendingin vísti, at hann vildi beina henda ósiðin burtur.
379 f.Kr.
Øldir: 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. – 3. øld f.Kr.
Árstal: 384 f.Kr. 383 f.Kr. 382 f.Kr. 381 f.Kr. 380 f.Kr. - 379 f.Kr. - 378 f.Kr. 377 f.Kr. 376 f.Kr. 375 f.Kr. 374 f.Kr.
Wikipedia
150px|right|thumb|Búmerki hjá Wikipedia 150px|right|thumb|Búmerki hjá Wikipedia á føroyskum Wikipedia er ein alfrøði við opnum innihaldi, skrivað í samarbeiði millum sínar brúkarar. Wikipedia verður stýrd av Wikimedia, ein non-profit grunnur stovnaður til endamálið. Her í September 2023 fevnir hon um eitt stórt evnisøki og hevur greinar í føroysku útgávuni. Í januar 2004 vóru umleið 400 000 greinar á ymiskum málum í Wikipedia. Meginparturin, ella umleið 200 000, vóru á enskum.
Vandalisma
"Av tí at Wikipedia er ein fullkomiliga frí open source-verkætlan, dregur tað eisini ein riðil av anarkistiskum fólkum at sær," sigur Larry Sanger, ein teirra, ið stovnaði Wikipedia, við Wired News: "Tíbetur eru teir flestu brúkararnir fyrireikaðir til at virka ímóti vandalismu ... og fáa beint fyri slíkum beinleiðis, eftir at tað er byrjað".
Ghil'ad Zuckermann
Ghil'ad Zuckermann (føddur 1. juni 1971 í Tel Aviv, Ísraeli) (D.Phil., Háskúlan í Oxford; Ph.D., Háskúlan í Cambridge) er ein málfrøðingur, professari, akademikari og rithøvundur.
Balkanhálvoyggin
thumb|right|250px|Kort. Á Balkanhálvoynni, sum gongur norður móti Sava og Donau, eru Grikkaland, Bosnia og Hersegovina, Kroatia, Kosovo, Makedónia, Bulgaria, Montenegro, Serbia, Slovenia, Albania og so harafturat evropaparturin av Turkalandi.
Skellakk
Skellakk verður framleitt úr einum harpikslíkum evni, sum verður skilt burtur úr lúsini Coccus lacca.
Poul Michelsen
Lívs- og vinnulig yrkisleið
Poul Michelsen hevur eisini verið Føroya meistari í badmintoni fleiri ár á rað.
Kefalonia
Djóralív
Kefalonia er væl kend fyri tær stóru havskjaldbøkurnar (Caretta caretta), ið leggja síni egg á Kaminia strondini. Skjaldbøkurnar verða vardar av einum Havskjaldbøku Verju-felagsskapi.
Sameindu Tjóðir
Skipan
Stórur partur av øllum altjóða samstarvi fer umvegis ST ella ein av stovnunum í sonevndu ST-familjuni, og stovningarsáttmáli Sameindu Tjóða (á enskum Charter of the United Nations) verður mettur sum eitt slag av stjórnarskipan fyri allan heimin. ST er skipað í seks høvuðsstovnar: Aðalfundur Sameindu Tjóða, Trygdarráðið, Búskapar- og Almannaráðið, Aðalskrivarin, Altjóða Dómstólurin og Tilsjónarráðið. Harumframt eru fleiri sjálvstøðugir stovnar, sum hoyra til ST-familjuna, t.d. UNICEF, Heimsbankin og UNESCO.
Høvuðsstovnar
Av størstum týdningi eru Trygdarráðið, Búskapar- og Almannamálaráðið og Millumtjóða Dómstólurin, umframt teir nógvu undirstovnarnar.
Felagsskapir
Umframt hesar hevur ST aðrar 30 undirstovnar, sum hvør virkar á sínum øki.
David de Gea
250px|thumbnail|right|David De Gea í 2013 David de Gea Quintana, føddur 7. november 1990 í Madrid er ein spanskur fótbóltsleikari, ið spælur við enska Premier League felagnum Manchester United F.C. og A-landsliðinum hjá Spania sum málverji. Hann byrjaði sína fótbóltsyrkisleið í spanska La Liga felagnum Atlético Madrid, fyrst á næstbesta liðnum og so á besta liðnum. Hann skifti til Manchester United í 2011.
Aksel V. Johannesen
Aksel Vilhelmsson Johannesen (føddur 8. november 1972 í Klaksvík) er advokatur og politikari fyri Javnaðarflokkin. Hin 15. september 2015 varð hann valdur til Føroya løgmann.
Bakgrund og familja
Aksel V. Johannesen er sonur Vilhelm Johannesen. Hann og kona hansara Katrin Apol eiga trý børn.
2008-2011
Á løgtingsvalinum 2008 varð Aksel Johannesen 1. varamaður á tingi fyri Javnaðarflokkin, og møtti stundum, serliga fyri Andrias Petersen. Hann gjørdist landsstýrismaður í heilsumálum tann 16. juli 2009, tá John Johannessen ikki tók av at verða landsstýrismaður eftir Hans Paula Strøm. Hann fór frá sum landsstýrismaður í heilsumálum og tók við landsstýrismaður í fíggjarmálum 21. februar og gjørdist formaður fyri Javnaðarflokkin tann 5. mars 2011. 6. apríl sama ár varð hann varaløgmaður. Høvuðsuppgávan hjá honum sum formanni var at endurreisa flokkin til næsta løgtingsval. 14. november 2011  skifti landsstýrið, og kom Javnaðarflokkurin ikki í landsstýrið. Aksel Johannesen varð tá formaður á tingi fyri Javnaðarflokkin.
Løgtingsvalið 2019
Hóast Aksel V. Johannesen sjálvur fekk 2327 persónligar atkvøður á løgtingsvalinum 2019 – hann gjørdist toppskorarin á valinum –, hevði Javnaðarflokkurin við 2,6% størstu afturgongdina av øllum flokkum. Tveir dagar seinni boðaðu Fólkaflokkurin, Sambandsflokkurin og Miðflokkurin frá, at teir ætlaðu at fara undir samgongusamráðingar, tí teir høvdu tilsamans 17 tinglimir.
Haarlem
Haarlem liggur við Spaarne-ánna. Býurin varð mest sannlíkt stovnaður í 900-talinum og fekk keypstaðarrættindi í 1245.
Lugo
thumb|Lugo
Carl Jóhan Jensen
Lívsleið
Carl Jóhan var formaður fyri Rithøvundafelag Føroya 1991–92 og 2004–2006.
Vigdís Finnbogadóttir
Lívið aftaná forsetasessin
Vigdís hevur síðani 1998 verið UNESCO ambassadørur, og hevur hon starvast nógv bæði í Íslandi og uttanlands, fyri at verja um móðurmál. Í dag er Vigdís vorðin ein eldri dama, men tað forðar henni ikki, og áhugamálini ið fylla mest í dagligdegnum eru: konsertir, bøkur, biograftúrar og serliga at fara ein túr í sjónleikarahús. Hon er glað fyri tað lívið hevur givið henni, og roynir at liva lívið livandi, og nýta tað so longi hon kann.
Manila
Í Manilla er stórt fjall. Ólikt øðrum fjøllum er tað ikki av gróti, men av ruski. Hvønn dag koyra ruskbilar úr Manila út hagar við húsarhaldsruski. Hópin av fólki, enntá børn heilt niður í fýra ára aldur, halda til á hesum fjalli og vinna sær til lívsins uppuhald; leita eftir fløskum, pappi, plasti og tíllíkum, ið tey selja til endurnýtslu.
Marokko
Fólkið
Fólkið er samansett av arabarum og berbarum.
Landslutir
thumb|right|290px|Marokkanskir landslutir 16 landslutir eru í Marokko:
Https
Https verður vanliga brúkt í samband við gjald yvir internetið t.d. við netbanka. Hetta trygga samskiftið verður vanliga frámerk við einum heingilási framman fyri heimasíðubústaðin (URL'in).__INDEX__
Tarawa
300px|thumb|Tarawa Tarawa er ein atoll í Kiribati. Atollin hevur 56 284 íbúgvar (2010).
René Goscinny
René Goscinny (føddur 14. august 1926 í París í Fraklandi, deyður 5. november 1977 í París) var ein franskur teknirøðrithøvundur, -redaktørur og -teknari av pólskari ætt. Heimskendur sum rithøvundur til Asterix, Lucky Luke og Iznogood, men skrivaði ella teknaði einar 11 teknirøðir og eina barnabókarøð.
Filipsoyggjar
Búskapur
Ifugaofólkið hevur í mong túsund ár velt í fjallalendinum í norðara parti í oynni Luzon. Tað, sum eyðkennir landslagið her, eru vandaliga løgdu rísbríkarnar, sum eru laðaðar langt niðan í brøttu líðirnar. Mong ferðafólk koma eisini at síggja fornu rísbríkarnar, ið eisini verða kallaðar áttanda undurverk heimsins. Men allir rísbøndur í Filipsoyggjum dyrka ikki rís sum ifugaaofólkið. Altjóða Rísgranskingarstovnurin hevur sætið í Filipsoyggjum og hevur alt fram nýggj ríssløg, sum hava fleiri korn á aksinum; stovnurin hevur eisini ment maskinur at sáa og heysta við.
Søga
Síðan 1965 hevði Ferdinand Marcos (11. september 1917 – 28. september 1989) havt valdið í Filipsoyggjum; harðræðisstýri hansara køvdi alla mótstøðu, armaði landið og elvdi til mikla misnøgd ímillum fólkið. Hann stýrdi við harðari hond, svikaði hvørja ferð, val var, til tess at hava valdið, og stjól til sín sjálvs ovurstórar ognir frá landi og fólki. Fremsti andstøðingur hansara var Benigno Aquino (27. november 1932 – 21. august 1983), ið viðhaldsmenn Marcos drupu í 1986. Andstøðan ímóti einræðisstýrinum flyktist síðan um einkjuna eftir Benigno, Corazon. Í 1986 gjørdi Marcos grovt valsvik á tjóðartingsvalinum. Herurin setti seg upp ímóti honum, og hann mátti flýggja til USA. Frú Aquino tók við valdinum og vann stórsigur á valinum árið eftir, og fólkaræði varð aftur sett í gildi.
Shenouda III
Shenouda III Pávi
Eftirmaður hansara er Theofilos II millum manna nevndur 'Baba Taodros'.
Biscayaflógvin
thumb|right|250px|Biscayaflógvin. Biscayaflógvin (spanskt: Golfo de Vizcaya ella Mar Cantábrico; franskt: Golfe de Gascogne; baskiskt: Bizkaiako Golkoa) er ein stórur flógvi ímillum vesturstrond Fraklands og norðurstrond Spania. Miðal dýpi er 1,744 metrar og mesta dýpið er 2,789 metrar.
I
Irrationell tøl hava tað støddfrøðiliga súmbolið i.
386 f.Kr.
Øldir: 5. øld f.Kr. – 4. øld f.Kr. – 3. øld f.Kr.
387 f.Kr.
Árstal: 392 f.Kr. 391 f.Kr. 390 f.Kr. 389 f.Kr. 388 f.Kr. - 387 f.Kr. - 386 f.Kr. 385 f.Kr. 384 f.Kr. 383 f.Kr. 382 f.Kr.
Undirhald
Dømir um undirhald eru:
Divaz
Í 2013 var ein av limunum skift út, og bólkurin broytti navn til Flamma. Anna Maria Olsen var ikki við í bólkinum longur, og nýggjur limur var Ann Chanett Danielsen. Nýggi bólkurin Flamma gav út tvey stakløg í 2013, løgini eru av einari komandi fløgu hjá teimum, sum kemur út á sumri 2013.
Nikki Sixx
Nikki Sixx  (føddur: Frank Carlton Serafino Feranna, yngri. 11. desember, 1958) er ein amerikanskur bass spælari, rithøvundur, fotografur, og høvuðs sangskrivari í hard rock bólkinum Mötley Crüe. Hann var eisini bassspælari í glam metal bólkinum London, í bólkinum 58, hard rock bólkinum Brides of Destruction og nýligani í bólkinum Sixx:A.M..
Salvarsan
Salvarsan (Arsfenamin) var morfinheilivágur, sum undir Fyrra heimsbardaga var einasti heilivágur sum hjálpti særdum og doyggjandi sjúklingum. Heilvágurin varð brúktur til at viðgera syfilis við.
Pálmapílur
Pálmapílur í Føroyum: Pálmapílur er størsti pílur, ið veksur í Føroyum, og kann hann gerast okkurt um 2 metrar høgur her. Á mongum upprunaligum vakstrarplássum er hann horvin, bara í Hvalvík veksur hann í stórum tali. Í katólskari tíð brúktu føroyingar greinar av hesum píli til páskagudstænastur, til minnis um pálmagreinarnar, ið lagdar vóru á vegin, tá ið Jesus reið inn í Jerúsalem; harav navnið 'Pálmapílur'.
Metal
Eginleikar
Metal hava lyndi til at avgeva elektronir, sum ger at metallið verður til eina positiva jon. Fríu elektronirnar, sum eru avgivnar, skapa eitt rundanumliggjandi elektronskýggj. Hetta skýggið heldur metaljonirnar saman i einari metalgrind. Grindin ger, at metallið glansar, meðan tær fríu elektronirnar gera streym- og hitaleiðingina gjørliga.
Achdé
thumb|right|280px Franski listamaðurin Hervé Darmenton (føddur 30. jul 1961 í Lyon) er betur kendur undir dulnevninum Achdé, sum er gjørt burtur úr fronsku úttaluni av forbókstavunum í navninum.
Sandra Kim
Lívs- og starvsleið
Sandra var fødd í Montegnée, nær Liège í Belgia tann 15. oktober 1972, og byrjaði at syngja sum 7 ára gomul. Tá hon vann Eurovision, var hon bert 13 ára gomul, sjálvt um teksturin í sangi hennara "J'aime la vie" (Eg elski lívið) segði hana vera 15 ár. Nakað sum Sveis insendi eina klagu til EBU (European Broadcasting Union) um, og kravdi at hon bleiv diskvalifiserað, eftir at sannleikin kom fram í ljósið. Onki varð tó gjørt við hesa klagu, og er Sandra Kim enn yngsti Eurovision vinnari nakrantíð. Reglarnir í Eurovision vóru seinni broyttir soleiðis, at ein skuldi hava fylt 16 ár fyri at luttaka, og børn og ung kundu ístaðin luttaka í Junior Eurovison Song Contest.
Fuglafjørður
Í 1849 fluttu fólk úr Fuglafirði og settu seg niður á Hellunum, og í 1985 komu fyrstu húsini á Kambsdali, ið liggur 3 km sunnan fyri býin. Í dag búgva eini 200 fólk á Kambsdali.
Miðøld (1050 - 1600)
Fuglafjørður er eisini nevndur í Hundabrævinum, sum er ein lóg frá áleið 1350-1400, har tað er staðfest, at Fuglafjørður hevði loyvi at hava tveir hundar, sum var galdandi fyri flestu bygdir tá. Eisini er Fuglafjørður nevndur í Brævið um Tingfaratoll (Skipan um Tingfaratoll), sum stavar frá áleið 1400. Burtursæð frá hesum báðum skjølunum, er onki skriva um Fuglafjørð fyrr enn eftir trúbótina í 1540.
Thabor
Heimamissiónin hevur havt samkomuhús í Fuglafirði síðan 1924, tá ið samkomuhúsið Thabor bleiv bygt.
Gullbrandshellið
Sagt er frá jarðarstríði millum oyndfjarðarbóndan Oyndra, og Gullbrand, sum var bóndi í Fuglafirði. Ein dagin vóru báðir og róku seyð. Tá sær oyndfjarðarbóndin Gullbrand binda nakrar av sínum seyðum úr, sum vóru farnir um  mark. Bóndin hevnir seg, stingur Gullbrand í hel við stavinum og leggur líkið hjá úrbundna seyðinum á rættargarðinum. Seinni biður oyndfjarðarbóndin synir sínar fara eftir úrbundna seyðinum og lata frammorreyða veðrin liggja eftir. Gullbrandur var í morreyðum koti. Synirnir bóru líkið niðan í Gullbrandshellið og haðani niðan undir Skarðið, har teir jarðaðu tað við eina hellu, sum verður rópt Gullbrandsleiðið. Bótin fyri dráp Gullbrands var hagaparturin hjá Oyndra í Skarðshaga, sum gongur til Laksá, har hagamarkið enn er tann dag í dag.
Bergen
Bergen er næststørsti býur í Noregi. Býurin liggur á Vestlandinum í Norra. Á fornnorrønum varð býurin nevndur Bjørgvin. Í 2020 hevði Bergen 283.929 íbúgvar. Bergen var høvuðsstaður í Noregi 1217-1314. Bergen verður kallaður "býurin millum tey sjey fjøllini". Kring Bergen eru firðir og fjøll. Sambært søgunum grundlegði Ólavur Kyrri kongur Bergen í 1070. Bergen er kendur fyri at vera býurin, har tað regnar einamest í øllum heiminum.
Býurin
Uttan fyri býin eru fleiri oyggjar, sum verja fyri havalduni, so har er avbera góð skipahavn. Ógvuliga nógvur fiskur verður upplagdur í Bergen og síðan avskipaður til suðurlond. Millum og Føroyar var nógv samband fyrr í tíðini.
Akvariið í Bergen lat upp í 1960. Her eru bæði pingvinir, fiskar og krokodillur.
November
Heitið á mánaðinum kemur av latínska orðinum novem, ið merkir níggju. November var nevniliga níggjundi mánaðin í gamla rómverska kalendaranum, har árið byrjaði 1. mars.
Atopiskt eksem
Arvur
Um ein av foreldrunum hevur ella hevur havt astma, hoyfepur ella barnaeksem, er vandin fyri at barnið fær barnaeksem 26 %.
Um bæði foreldrini hava ella hava havt astma, hoyfepur ella barnaeksem, er vandin fyri at barnið fær barnaeksem 40 %.
Lucky Luke
Rithøvundar og teknarar
Her er eitt yvirlit yvir allar rithøvundarnar og teknararnar, sum hava fingist við Lucky Luke.
Søgurnar
Nummarið í fyrstu súlu er kronologiska raðtalið á søguni eftir 1. útgávudegi; søgurnar eru givnar út í ymiskum albummum og bókum, sum hava onnur og ymisk nummur og eisini eru ymisk í teimum ymisku londunum. (T.d. hevur franskt album 1 søgu 2 og 4, danskt og svenskt album 1 hava søgu 51, norskt album 1 hevur søgu 35, og íslendskt album 1 hevur søgu 75). Nakrar fáar av søgunum standa ikki heilt í kronologiskari raðfylgju, hetta er tí at upplýsingarnar um albumm- og bókaútgávurnar vera einfaldari tá. Í hesum førum er nummarið skrivað við reyðum.
Sms
SMS hevur fleiri týdningar:
Rio de Janeiro
Mentan
Ein 30-metra høg Kristus standmynd er vartekin fyri býin, hon stendur á ein 8 metra høgum fundamenti á Korkovado fjallinum. Standmyndin vigar 1 145 tons.
Eurostat
Eurostat er ein hagtalsfelagsskapur hjá ES, sum hevur eftirlit við hagstølunum hjá limalondum. Felagsskapurin hevur samstarv við londini um, á hvønn hátt hagtølini skulu fáast til vega.
Jerry Springer
Í 27 ár, frá 1991 til 2018, hevur hann verið vertur í undirhaldssendingini "The Jerry Springer Show" á NBC. Seinast var hann dømari í sendingini "Judge Jerry" (2019-2022).
Assen
Assen er ein býur og ein kommuna í Niðurlondum.
Rinkeby
Rinkeby er m.a. kent fyri tað høga talið av tilflytarum við øðrum uppruna enn svenskum. 89.1% av íbúgvunum í Rinkeby høvdu antin fyrsta ella annað ættarliðs tilflytarabakgrund hin 31. desember 2007.
Tanja Skaalum
Yngsti gullnál vinnari og skjótasti svimjari í danska ríkinum í 400 m frí
Venjarin hjá Tanju, Jón Bjarnason, segði á samkomu í Hvalba, at hon var yngsti føroyski svimjarin, sum hevði megnað at vunnið gullnál, hon var bert 13 ára gomul, tá hon vann gullnálina. Hon vann hana fyri at hava vunnið silvur í 400 frí við tíðini 4:23.93. Tíðin var skjótasta tíð í aldursbólkinum í danska kongaríkinum.
Gréta Salóme Stefánsdóttir
300px|thumbnail|Gréta Salóme á [[Eurovision Song Contest|Eurovision 2016 í Stokkhólmi.]] Gréta Salóme Stefánsdóttir (fødd 11. november 1986) er ein songkvinna og sangskrivari úr Ísland. Saman við íslendska sangaranum Jónsi (Jón Jósep Snæbjörnsson) umboðaði hon Ísland í sangkappingini Eurovision Song Contest í mai 2012 við sanginum "Mundu eftir mér". . Hon hevur sjálv skrivað sangin. Harumframt hevur hon skrivað ein annan av teimum sjey sangunum, sum luttóku í íslendsku úttøku sangkappingini til Eurovision, Söngvakeppni Sjónvarpsins. Hon og Jónsi fara at framføra sangin í fyrru semifinaluni hin 22. mai í Baku í Aserbadsjan. Hon umboðaði eisini Ísland við sanginum "Hear Them Calling" á Eurovision Song Contest 2016 í Stokkhólmi.
Penicillin
Penicillin varð upprunaliga framleitt frá blámusoppinum (hýgginum) penicillium, men nú á døgunum verður tað framleitt syntetiskt.
Masiela Lusha
thumb|right|Masiela Lusha Masiela Lusha (fødd 23. oktober 1985) er ein amerikanskur/albanskur sjónleikari og rithøvundur. Hon hevur týtt yrkingar, ið Móður Teresa hevur yrkt, og so hevur hon skrivað fleiri bøkur á ymiskum málum.
Angelina Jolie
Angelina Jolie (fødd Angelina Jolie Voight 4. juni 1975 í Los Angeles, Kalifornia) er ein amerikanskur sjónleikari. Hon leikti fyrstu ferð við í einum filmi, tá hon var barn, tað var í 1982, tá hon saman við pápa sínum, Jon Voight, hevði ein leiklut í filminum Lookin' to Get Out. Hon er gift við Brad Pitt og saman hava tey fingið seks børn, harav trý av teimum eru ættleidd.
Mannarættindi
thumb|right|250px|[[Eleanor Roosevelt (1884–1962) var fyrsti ovastin í mannarættindaráði Sameindu Tjóða. Hon segði Mannarættindayvirlýsingina vera "mannaættarinnar Magna Carta".]] thumb|right|250px|Flest øll vita vit um herrópini frá fronsku kollveltingini í [[1789: Liberté, egalité, fraternité (frælsi, javnaður, brøðralag).]] thumb|right|250px|Lógir mugu ongantíð gera mun á fólki óansæð hvørji tey eru av, óansæð húðarlit, óansæð livihátt ella onnur eyðkenni ella frábregði. Mannarættindi eiga øll fólk, sama hvørja kyn, átrúnað, seksualitet, tjóðskap, húðarlit, rasu ella politiska áskoðan. Grundleggjandi mannarættindi eru rætturin til frælsi, lív og javnlíkindi. At sleppa at liva er týdningarmesti mannarættur.
Mong lond og ríkissamgongur hava stovnað egið mannarættindaráð, sum skal síggja til, at myndugleikarnir virða mannarættindini. Og tí kunnu bæði sjálvstøðug lond, tjóðir og einstaklingar klaga um brotin mannarættindi. Mangir felagsskapir, sum eru knýttir at ST, umframt Reyðikrossur, Bjargið Barninum, Heimsráð Kirkjunnar, Amnesty International o.m.a gera eisini sítt at verja mannarættindini. Evroparáðið hevur eisini gjørt sítt á hesum øki. "Evropeiska mannarættindaráðið", ið er stovnað og "Evropeiski mannarættindadómstólurin" er grundfestur á "Evropeisku mannarættindayvirlýsingina", sum varð sett í gildið í 1953.
Søga
Hugsa vit um okkara egnu øld, er hon merkt av tveimum heimskríggjum. Í hesum báðum orrustum var mannfallið so stórt sum aldri áður. Ímillum kríggini bæði var álvarslig fíggjarkreppa, hart stríð fyri almennum rættindum og týska jødajagstranin, tá var, bar boð um, at tryggleiki og grundleggjandi rættindi vóru ikki sjálvsøgd. Seinni heimsbardagi endaði við, at kjarnorkubumban var nýtt. Hesi kríggini vóru tey fyrstu, har ið fólkið var nógv meinari rámt enn fyrr og gjørdist tann stóri taparin. Kríggj og vápnað ósemja høvdu nú fingið heimsumfatnadi avleiðingar, og heimssamfelagið viðurkendi, at okkurt mátti gerast.
Januar
Januar er 1. mánaði í árinum eftur tí gregorianska kalendaranum og ein av 7 mánaðum, sum hava 31 dagar. thumb|15th-century, Grimani Breviary, Januar
Jon Bon Jovi
Jon Bon Jovi (føddur John Francis Bongiovi 2. mars 1962 í Perth Amboy, New Jersey, USA) og er ein amerikanskur sangari, tónleikari, sangskrivari og sjónleikari. Hann er forsangari í rockbókinum Bon Jovi, og spælir m.a guitar, klaver, munnharpu og trummir.
144 f.Kr.
Áratíggju: 190-árini f.Kr. 180-árini f.Kr. 170-árini f.Kr. 160-árini f.Kr. 150-árini f.Kr. - 140-árini f.Kr. - 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. 110-árini f.Kr. 100-árini f.Kr. 90-árini f.Kr.
Ś
Ś, ella ś, er ein bókstavur í tí pólska stavraðnum.
Gekkur
Gekkurin er bingospælið í sjónvarpinum hjá Kringvarpinum. Øll, sum hava keypt seðil/seðlar á sølustøðunum kring landið áðrenn klokkan 19:00 fríggjakvøld, hava møguleika at spæla við í Gekkinum. Hvør seðil kostar 40 krónur. Gekkurin verður sendur klokkan 19:45 fríggjakvøld. Gekkurin var fyrstu ferð á skránni í februar 1997, og hevur koyrt á meir ella minni sama hátt síðan. Fyrstu tvey árini var vinnarin frá seinasta fríggjakvøldinum inni í sjónvarpsstovuni og snaraði hjólinum, og tá vóru eisini tvær gekkapuljur.
Tað eru trý fólk sum skiftast um at vera gekkavertir, tey eru (2017): Magnus Magnussen, Jan Gardar og Petrina Berg. Ein av teimum sum var vertur fyri sendingini í fleiri ár var Rudolf Joensen úr Klaksvík - hann var við frá byrjan.
Iron Maiden
Bólkurin er roknaður, sum ein av teimum mest indfluttningsríku heavy metal-bólkunum í heiminum, og hevur selt meira enn 100 milliónir plátur. Iron Maiden hevur harumframt havt stóra ávirkan á menningina av ørðum tungmálmstónleiki. Eitt dømi er tann amerikanski thrash metal-bólkurin Slayer, sum hevur útalað seg um, at Iron Maiden er ein av teimum bólkunum sum hevur ávirkað teir mest, innanfyri tónleik.
Einaferð í 70'inum útskiftið Iron Maiden nakrar limir, tað tíðarskeiði spældu teir mest í ymiskum punk klubbum ymsa staðni í London. Tann 19. august 2005 bleiv bólkurin limur av Hollywood's Rockwalk, sum er eitt tónleikans svar uppá Hollywood Walk of Fame. Bólkurin hevur eisini ein maskot, sum verður nevndur, Eddie The Trooper, sum er teknaður av forsangaranum, Steve Harris.
Vince Neil
thumb|right|200px|Vince Neil í [[apríl 2005.]] Vincent Neil Wharton er forsangari í hard rock bólkinum Mötley Crüe. Umframt hetta hevur hann givið fleiri útgávur út sjálvur.
Metallica
Metallica er ein amerikanskur bólkur, ið byrjaði í 1981 (í Los Angeles í Kalifornia) og leikar enn í dag. Bólkurin hevur fýra limir: James Hetfield (sangur og gittar), Kirk Hammett (gittar), Robert Trujillo (bass) og Lars Ulrich (trummur). Metallica hava givið níggju album, níggju Grammies, 26 musikvideo og 37 singlar út síðan bólkurin byrjaði. Teirra album Metallica, ið eisini er kent sum "Black Album" hevur selt yvir 20 milliónir og er vátta 16x platinum av Recording Industry Association of America (RIAA) í 13. December, 2012.
Høgni Lisberg
thumb|350px|Høgni Lisberg. Mynd: Bárður Eklund. Høgni Lisberg ella HOGNI (føddur 7. juni 1982 í Tórshavn, uppvaksin í Leirvík, búsitandi í Danmark) er ein føroyskur tónleikari. Sum fyrrverandi trummusláari í bólkinum Clickhaze, skifti Høgni kós og fór innan singer/songwriter at royna nýggjar leiðir. Sum sangari, guitarleikari og sangskrivari hevði hann nógv løg uppá hjarta, ið skuldu út. Hetta endaði so við einari fløguútgávu, ið kom út í 2003 og nevndist "Most Beautiful Things", ið fekk sera góð ummæli. Høgni hevur síðani verið virkin við framførslum heima í Føroyum og uttanlands. Hann skrivar og spælir egnan tónleik, sum hittar bæði í Føroyum og í útlandinum.
Vágur
Søga
thumb|right|180px|Minnisvarði á Fløtuni Fríðu til minnis um at Royndin Fríða, Føroya fyrsta skip, varð bygd her. Tóri Nattestad gjørdi minnisvarðan. thumb|right|180px|Standmynd til minnis um [[Jákup Dahl, próst. Standmyndin er beint við Vágs kirkju.]] thumbnail|right|180px|Hamragarður 180px|thumbnail|Páls Høll varð alment tikin í nýtslu 17. oktober 2015.
Trúarlív
thumb|left|220px|[[Vágs kirkja.]] Í Vági er kirkja og meinigheitshús, Brøðrasamkoman hevur samkomuhúsið (salin) Bethel, Frelsunarherðurin hevur sín egna møtisal og harafturat er samkomuhúsið Zion.
Sirið Stenberg
Politisk lívsleið
Hon var landsstýriskvinna í heilsumálum frá 2015-2019 í stjórini hjá Aksel V. Johannesen. Eftir løgtingsvalið 2022 kom Tjóðveldi í samgongu, og Sirið fekk landsstýrissess. Hon gjørdist landsstýriskvinna í almanna- og mentamálum.
Johnny Cash
John R. "Johnny" Cash (26. februar 1932 í Kingsland, Arkansas - 12. september 2003 í Nashville, Tennessee) var ein víðagitin og væl umtóktur countrysangari og mettur at vera ein av heimsins kendastu countrysangarum nakrantíð. Til samans hevur Johnny Cash givið meira enn 200 útgávur út, harav 55 studioútgávur.
Johnny Cash var aktivur frá tíðliga í 1950-unum til hann doyði í 2003. Tíðliga í 1990-unum fór hann undir tað, sum fekk navnið American Recordings, har hann spældi løg hjá kendum amerikanskum bólkum. Millum tað, sum er vorðið kendast eru Rusty Cage hjá Soundgarden, One hjá U2, Hurt hja NIN og fleiri aðrir. Har komu 5 American Recordings, og eftir deyða hansara kom Unearthed, sum er ein kassi við eini 6 fløgum.
Miðvágur
Miðvágur er søgulig bygd. Her búði prestakonan Beinta, sum er kend ikki bara fyri dygdir. Tí fekk hon eyknevnið "Illa Beinta". Tað er søgan um hana, ið Jørgen-Frantz Jacobsen nýtir í skaldsøgu síni "Barbara". Í 1997 var filmur gjørdur eftir hesi skaldsøgu. Náðinsgarðurin Kálvalíð oman fyri bygdina eru elstu húsini í bygdini og kanska eisini í landinum. Tey verða í dag nýtt sum bygdarsavn. Frá Miðvági kanst tú í góðum veðri síggja oyggjarnar sunnanfyri.
Støð í Harry Potter
Grimmauld nr. 12
Man hoyrir fyri fyrstu fer um Grimmauld nr. 12 í fimtu Harry Potter bók (Harry Potter og Føniksfylgingin). Eigari av Grimmauld nr. 12 eru Black familjan, sum hava reint-blóð; og tað er eitt tað mest týdningarmesta hjá teimum. Í húsinum búðu mamma Sirius (Sirius, sum er gubbi Harry), Walburga Black og beiggi Sirius, Regulug A. Black (R.A.B., sum hevur tiki horcrux'in hjá Voldemort í Harry Potter og Hávlblóðsprinsurin - medaljongin.), Sirius Black og húsálvurin Kreaher.
Levi Mørk
Levi Mørk, varð valdur í Vágs býráð á býráðsvalinum í nov 2016, fyri Javnaðarflokkin. Har hann var formaður fyri ungdómsnevndini hjá Vágs kommunu. Levi var afturvaldur á kommunuvalinum í novembur 2020 fyri Javnaðarflokkin í Vági. Har hann m.a, er formaður fyri mentamálanevndina og formaður fyri barna og ungdómsnevndina.
William Gibson Sloan
Meðan hann var í Hetlandi fór Sloan at halda seg afturat baptistasamkomuni í Lerwick, og hann varð doyptur í 1864 í Lerwick. Hóast hetta gjørdist hann ongantíð baptistur sjálvur. Hann fann ongan skilnað millum trúgvandi í skriftini; men var sannførdur um, at tað fanst bara ein samkoma, samkoma Guds. Tað var við hesi sannføring at hann, eftir at hava hoyrt um Føroyar frá hetlendskum sjómonnum, kendi Guds kall at koma til Føroya sum evangelistur í 1865.
Krossfiskar
Vanligi krossfiskurin togar við súgfótunum á ørmunum skeljarnar sundur. Tá ið skeljadýrið maktast, noyðist tað at gapa. So smoyggir krossfiskurin magan inn ímillum skeljarnar og letur sodningarvætu í tað, og sýgur tað bleyta dýrið í seg. Krossfiskur etur m.a. skeljadýr, og hann nýtir súgføturnar at opna skeljarnar. So trýstir hann magan inn ígjøgnum opið og etur fongin.
Tvøroyri
Tvøroyrar kirkja
Tvøroyrar kirkja varð smíðað í Noregi og síðan førd við skipi til Føroya, har hon varð reist á Tvøroyri og vígd í 1908. Í mun til aðrar kirkjur í Føroyum, so er hendan kirkjan smíðað uttanlands, á Strømmen Trævarefabrik A/S í Noregi. Arbeiðið fór í gongd um heystið í 1906 og var liðugt í 1907. Kirkjan varð sett upp á ætlaða staðnum. Um várið 1908 var hon klár at taka í nýtslu, og Kr. Himmalferðardag sama ár fór vígslan fram.
Hvannhagi
Á hvørjum ári verður skipað fyri gongutúrum til Hvannhaga, og hetta er ein væl vitjaður útferðarstaður fyri bæði útlendingar og føroyingar.
Søvn og gallarí
Á Tvøroyri er eitt bygdarsavn, sum eitur Tvøroyrar Bygda og Sjósavn. Savnið er í Doktaragøtu, tætt við Havnarlagið í gomlu Doktarahúsinum. Húsið hevur eisini verið býráðsskrivstova. Tað er Tvøroyrar Forninnisfelag sum rekur bygdarsavnið. Savnið eigur 1500 skrásettir lutir og 1700 myndir. Formaður í felagnum er Einar Larsen. Á Tvøroyri er eitt gallarí, sum eitur Gallarí Oyggin. Tað er Palle Julsgart, sum eigur og rekur Gallarí Oynna. Gallaríið hevur skiftandi framsýningar við føroyskum og øðrum norðurlendskum listafólkum, umframt fasta framsýning við verkum eftir Palla Julsgart sjálvum. Í havanum og á økinum yvirav gallarínum eru fleiri standmyndir, sum Palle Julsgart hevur gjørt.
The Dreams
Søgan
Í 2004 vóru teir so hepnir at vera útvaldir fram um fleiri túsund aðrar bólkar til at framføra í tónleikasending og kapping hjá sjónvarpsrásini MTV Europe, sum nevndist A Cut. The Dreams gjørdist nummar trý. Í 2005-06 flutt teir tríggir niður til Keypmannahavnar hvør í sínum lagi. Har hildu teir fram við bólkinum The Dreams. Í 2006 góvu teir út fløguna "Tazy", sum var ein endurnýggjan av føroyskum klassikarum. Ein av mest spældu og kendu sangum av tí fløguni var "Sasasa" sum Georg Eystan Á áður hevði sungið.
The Daily Show
The Daily Show er Emmy virðislønt amerikonsk speisending. Verturin John Stewart og hansara lið av hvøssum reportarum og grovligum viðmerkjarum seta speisamt ljós á politisku hendingarnar í tíðini.
Roy Scheider
Yngru árini
Scheider varð føddur í Orange, New Jersey, sonur Annu Scheider (f. Crosson) og bilmekanikarin Roy Bernhard Scheider. Mamman var av írsk-katólskari bakgrund, og pápin var týsk-amerikanskur potestantur. Sum barn var Scheider atletur (ítróttamaður) og luttók í organiseraðum baseball og boksing kappingum, har hann var klassaður sum ‘welterweight’, tí hann vigaði 140 lbs. Scheider luttók í ‘Golden Gloves’ boksikappingunum. Tvær ferðir í leypið av síni boksikarrieru frá 1947-1953 breyt Scheider nøsina. Hann gekk á Columbia High School í Maplewood, New Jersey, og varð innsettur í skúlans ‘hall of fame’ í 1985. Hann skifti boksihandskarnar út við leikpallin, og fór at studera drama á bæði Rutgers University og Franklin and Marshall College, har hann var limur í studentafelagnum ’Phi Kappa Psi’. Aftaná trý ár í United States Air Force, trein hann á pall við ‘the New York Shakespeare Festival’, og vann ein ‘Obie Award’ í 1968. Scheider hevði leiklutir í tveimum CBS soap operum, Love of Life og The Secret Storm.
Privatlív
Scheider doyði av krabbameini á ‘the University of Arkansas Medical Sciences Hospital’ í Little Rock, Arkansas, tann 10 februar 2008..
Føroyar
Hin 1. juli 2011 búðu 49.267 fólk í Føroyum. Umleið 19.300 búgva í høvuðsstaðarkommununi, Tórshavn, og uml. 4.700 fólk búgva í næststørsta býnum í Føroyum, sum er Klaksvík. Miðallívsævin í landinum er 80,11 ár. Fiskivinnan er tann týdningarmesta inntøkukeldan í Føroyum, og hon fevnir um 95 % av øllum útflutningi úr Føroyum.
Søga
Høvuðsgrein: Føroya søga thumb|left|upright=.8|[[Thule.]] thumb|upright=.66|[[Grímur Kamban var fyrsti maður, ið setti búgv í Føroyum.]] Tá ið ístíðirnar vóru av um ár 12 000–10 000 f. Kr., komu Føroyar undan ísinum, men enn lógu tær óbygdar í nógv túsund ár. Sjálvt eisini eftir at fólk um 4 000 f. Kr. búsettust í Orknoyum og Hetlandi. Eftir at ísurin var horvin, kom gróðurin umsíðir, borin av havstreymum og vindi, og líðir og dalar vallaðust. Rannsóknir av jóansøkugrasfræi kundu bent á búseting í Føroyum longu um 2300 f. Kr., m. a. í Hoydølum. Jóansøkugras er planta, ið fylgir menniskjum og dýrum. Pytheas úr Massalia gjørdi umleið 310 f. Kr. rannsóknarferð út í Norðuratlantshavið. Hann kom til Bretlands, haðan sigldi hann í seks dagar norðureftir og síðani eystureftir og kom til land, ið hann nevndi Thule. Semja er ikki um, hvat land hetta var, gitt hevur verið Orknoyar, Hetland, Føroyar og Noreg.
Fólkið
Høvuðsgrein: Føroyingar thumb|upright=.8|[[Føroyski tjóðbúnin hevur uppruna sín í gerandisbúnanum miðskeiðis í 19. øld.]] thumb|upright=.8|[[Føroyskur dansur í Sjónleikarhúsinum í Havn.]] thumb|upright=.8|Student i Midnamskolen i dragt Føroyingar stava partvíst frá víkingum úr Noregi og partvíst frá trælkonum teirra úr Írlandi og Skotlandi. Norðbúgvar úr Noregi komu til Føroya at seta búgv. Í Føroyingasøgu stendur skrivað, at Grímur Kamban víkingur var fyrstur at búseta seg í Føroyum. Mett verður, at hetta var í ár umleið 825, hálvthundrað ár áðrenn Naddoddur víkingur á veg úr Noregi til Føroya rak av leið og kom sum fyrsti víkingur til Íslands. Hann støðaðist tó ikki har, men vendi aftur til Føroya. Tað var á døgum Haralds Hárfagra serliga, at sagt verður í Føroyingasøgu, at mikið fólk flýddi úr Noregi undan harðræði hansara og valdu at seta búgv í Føroyum, aðrir í Íslandi og øðrum óbygdum londum.
Navnasiður
Vanligasta givna dreingjanavnið í 2014 var Benjamin, næstvanligasta Liam og triðvanligasta Rókur. Vanligasta givna gentunavnið í 2014 var Eva, næstvanligasta Emma og triðvanligasta Hanna. Nøvnini Benjamin, Eva og Hanna eru bíblisk nøvn, meðan Liam og Emma eru av forngermaniskum uppruna og Rókur er av fornnorrønum uppruna. Vanligasta eftirnavnið í Føroyum er Joensen, hóast talið hevur minkað síðan 2001. Joensen er donsk umskriving av føroyska eftirnavninum Jógvansson (eisini Jóansson). Hetta samsvarar við vanligasta mannfólkanavnið Jógvan. Vanligasta konufólkanavnið í 2014 var Anna.
Politikkur
Landið hevur egið lóggávuting, Løgtingið, og egið flagg. Politiskt eru Føroyar skipaðar við løgtingi, ið hevur lóggevandi valdið um hendi, og landsstýri, ið hevur útinnandi valdið um hendi. Føroya Løgting verður valt av fólkinum, valrættaraldurin er 18 ár. Eftir løtingsval verður nýggj stjórn sett saman av flokkum ið undir samráðingum gerast samdir um hvør politikkur ið skal førast næstu fýra árini. Hesir flokkar skulu helst hava meirilutan í løgtinginum, tað er ikki vanligt í Føroyum at hava minnilutasamgongur. Tá ið nýggj samgonga er skipað, hava stjórnarflokkarnir valt løgmann og landsstýrisfólkini úr teirra flokkum. Landsstýrisfólkini kunnu saman við løgmanni vera í minsta lagi tríggir og hava onkuntíð verið upp til nýggju við løgmanni. Løgmaður er hægsti føroyski embætismaður, og hann er formaður fyri Føroya Landsstýri, sum er hægsta føroyska ráð. Til danska fólkatingið velja føroyingar tveir limir. Valrættaraldurin til løgtingið og fólkatingið er 18 ár. Til øll politisk val í Føroyum hava kvinnur valrætt, og kvinnur kunnu eins og menn veljast til øll álitsstørv.