cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Mál í Føroyum
Móðurmálið er føroyskt, sprottið úr forna norrøna málinum. Føroyskt líkist mest íslendskum og nøkrum dialektum av norskum, tó er føroyskt vorið ávirkað nógv av donskum. Tað at Føroyar liggja so langt burtur frá umheiminum hevur hjálpt føroyska málinum at vera verandi eitt sera sermerkt tungumál. Í barnaskúlanum er undirvísing í málunum føroyskum, donskum og enskum kravd. Føroyingar flestir skilja hini norðurlandamálini, bæði skrivliga og munnliga.
Antonio Conte
Síðan november 2021 er hann høvuðsvenjari hjá enska Premier League liðinum Tottenham Hotspur F.C..
Mölndal
thumb|right|240px|Mölndal. Mölndal er ein býur í Mölndals kommunu í Svøríki.
105 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
Áratíggju: 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. 110-árini f.Kr. - 100-árini f.Kr. - 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr. 50-árini f.Kr.
Árstal: 110 f.Kr. 109 f.Kr. 108 f.Kr. 107 f.Kr. 106 f.Kr. - 105 f.Kr. - 104 f.Kr. 103 f.Kr. 102 f.Kr. 101 f.Kr. 100 f.Kr.
Joensen
Joensen er mest vanliga føroyska eftirnavnið. Tað er sett saman av Joen, sum er danski formurin av føroyska mannfólkanavninum Jógvan, og sen, sum er ein gamal danskur formur fyri sonur. Føroyingar fingu ikki loyvi til at geva børnum sínum føroysk nøvn fyrr í tíðini. Føroyski formurin av eftirnavninum Joensen er Jógvansson. Í 2015 vóru tað 2.365 fólk í Føroyum við eftirnavninum Joensen, í 2001 var hetta talið 2.631.
Kend fólk sum eita Joensen:
Färjestaden
thumb|right|240px|Färjestaden. Färjestaden er ein býur í Mörbylånga kommunu, Kalmar län í Svøríki. Har búgva umleið 5.018 fólk (2010). Býurin er tann størsti á oynni Öland. Býurin varð stovnaður í ferjutíðini, tá ferjur sigldu millum Öland og fastlandið, tað er eisini tað ið hevur givið býnum navnið sum merkir "ferjubýurin".
Í 1910 læt ein jarnbreyt upp, sum bant býin saman við restina av oynni. Ölandsbron er ein brúgv ið bindur oynna saman við fastlandið, hon liggur norðanfyri býin og varð vígd í 1972. Eftir tað hildu ferjurnar uppat við at sigla. Nógv av íbúgvunum hava arbeiði í Kalmnar á meginlandinum og pendla ímillum oynna og meginøkið.
57 f.Kr.
Øldir: 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr. – 1. øld
Áratíggju: 100-árini f.Kr. 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr. - 50-árini f.Kr. - 40-árini f.Kr. 30-árini f.Kr. 20-árini f.Kr. 10-árini f.Kr. 0-árini f.Kr.
Kalendari
Ein kalendari er ein skipan, ið skipar dagar av sosialum, átrúnaðarligum, vinnuligum, ella fyrisitingarligum grundum. Hetta er gjørt við at nevna tíðarskeið, serliga dagar, vikur, mánaðir og ár. Ein dagsetning er eitt heiti, ið fevnir um ein einkultan, serligan dag í slíkari skipan. Ein kalendari er eisini ein evnislig (materiell) skrá, ofta úr pappíri, úr einari slíkari skipan. Ein kalendari kann eisini meinast við ein lista av avtalaðum tiltøkum, sum ein rættarkalendari, ella ítrótttarkalendari.
57 f.Kr.
Árstal: 62 f.Kr. 61 f.Kr. 60 f.Kr. 59 f.Kr. 58 f.Kr. - 57 f.Kr. - 56 f.Kr. 55 f.Kr.  54 f.Kr. 53 f.Kr. 52 f.Kr.
Kalendari
Tíðarskeið í kalendarum, sum ár og mánaðir, eru vanliga, men ikki endiliga, samstillað við sólini og mánanum. Tann mest vanligi kalendarin áðrenn tann nútíðarliga kalendarin var ein lunisolar kalendari. Tað var ein kalendari, ið fylgdi mánanum, sum av og til tekur ein innskotsmánaða, til at fylgja sólarárinum yvir eitt longri tíðarskeið.
Heitið kalendari stavar frá orðinum calandae, ið er heitið fyri fyrsta dagin í mánaðinum í romenska kalendaranum. Orðið er knýtt at orðinum calare, ið týðir at rópa út, og stavar frá at rópinum um nýggja mánan tá hann fyrst var sæddur. Latínska calendarium týddi bókhaldarabók ella skrá, harsum skuldir vóru innsavnaðar hvønn mánað. Latínska orðingin var nýtt í oldfronskum sum calendier, og fór har frá til miðaldarenskt sum calender í 13. øld. Stavsetingin calendar er nútíðarenskt.
Dharius
Alan Alejandro Maldonado Tamez (føddur 24. september 1984 í Monterrey í Nuevo León, eisini kendur við listanavnunum Dharius ella MC Dharius, er ein meksikanskur rappari.
Klæmint Olsen (1842)
Clement "Klæmint" Olsen (føddur 10. februar 1842 í Leirvík, deyður 10. mars 1912 í Klaksvík) var ein føroyskur embætismaður og politikari (Sambandsflokkurin).
Hann var sýslumaður og postnaður í Norðoyggjum 1871–1910 og kommunustýrisformaður fyri Norðoya prestagjalds kommunu 1872–1908. Klæmint Olsen varð valdur inn í Løgtingið frá Norðoyar valdømi 1877–1912, Landstingið 1886–1894 og Fólkatingið 1898–1901. Hann var við til at stovna Sambandsflokkin í 1906.
Fermín IV
250px|thumbnail|right|Fermín í 2002 Fermín IV Caballero Elizondo (føddur desember 1974 í Monterrey í Nuevo León, er ein meksikanskur rappari.
Caja Rural-Seguros RGA
Caja Rural-Seguros RGA (UCI Liðkota: CJR) er eitt professionelt kontinental súkklulið, ið luttekur í UCI Europe Tour kappingum og UCI World Tour kappingum, tí ið liðið fær ein innbjóðing við einum wildcard. Caja Rural var virkið innan professionella súkkling í 1980'árunum, men eftir tað virkaði liðið sum eitt amatørlið, til tað aftur gjørdist professionelt í 2010.
Falkenberg
thumb|right|300px|Falkenberg. Falkenberg er ein býur í Falkenbergs kommunu í landslutinum Halland í Svøríki. Fólkatalið í býnum er 20.035. Býurin hevur umleið 20 035 íbúgvar (2010).
Hasselt
Hasselt er býur í landnyrðingshorninum av Belgia. Býurin liggur eystarlaga í Flandern, sum er norðari landspartur av Belgia, og Hasselt er høvuðsstaður í landslutinum Limburg. Í 2021 hevði býurin fleiri enn 79 túsund íbúgvar.
Áin Demer rennur ígjøgnum býin.
Sarasenar
Uppruni (Etýmologi)
Eftir at islam tók yvir í Miðeystri, og serliga í krossfararatíðini og miðøldini, varð orðið nýtt sum alment heiti fyri muslimar, óansæð um talan var um arabar ella ikki. Serliga varð heitið nýtt um muslimar á Sicilia og í suður Italia.
Simon Gerrans
Simon Gerrans (føddur 16. mai 1980) er ein avstralskur professionellur súkklari, ið súkklar fyri avstralska UCI ProTour liðið,.
Barbara í Gongini
Barbara í Gongini (fødd 12. juni 1966) er ein føroyskur avant-garde mótasniðgevi. Hon er úr Fuglafirði og býr og arbeiðir í Danmark.
ONE Pro Cycling
ONE Pro Cycling er eitt bretskt [[UCI Professionelt Kontinentallið. Liðið byrjaði at kappast í 2015, og árið eftir, í 2016, gjørdist liðið professionelt kontineltallið.
Lindesberg
thumb|right|240px|Lindesberg. Lindesberg er ein býur í Lindesbergs kommunu í Svøríki. Býurin hevur umleið 9 149 íbúgvar (2010).
Nora
thumb|right|240px|Nora Nora er ein býur í Nora kommunu í Svøríki. Býurin hevur umleið 6 526 íbúgvar (2010).
Hanna Hedlund
thumbnail|250px|right|Hanna Hedlund Hanna Kristina Hedlund (fødd 24. januar 1975 í Kilafors) er ein svensk songkvinna. Hon luttók í tí svenska Melodifestivalen í 2000 við sanginum Anropar försvunnen, sum endaði á einum 8. plássi.Tvey ár seinni, í 2002, luttók hon saman við systir síni, Lina, við sanginum  Big Time Party, tær komu í finaluna og endaðu á einum 9. plássi.
Í 2008 var hon programmleiðari fyri Singing Bee í TV3 og innspældi sína fyrstu fløgu. Í 2008/2009 luttók hon í aðru sesong av Körslaget hjá TV4 við Team Bollnäs, og tey vunnu.
112 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
66 f.Kr.
Áratíggju: 110-árini f.Kr. 100-árini f.Kr. 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. - 60-árini f.Kr. - 50-árini f.Kr. 40-árini f.Kr. 30-árini f.Kr. 20-árini f.Kr. 10-árini f.Kr.
112 f.Kr.
Áratíggju: 160-árini f.Kr. 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. - 110-árini f.Kr. - 100-árini f.Kr. 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr.
66 f.Kr.
Árstal: 71 f.Kr. 70 f.Kr. 69 f.Kr. 68 f.Kr. 67 f.Kr. - 66 f.Kr. - 65 f.Kr. 64 f.Kr. 63 f.Kr. 62 f.Kr. 61 f.Kr.
112 f.Kr.
Árstal: 117 f.Kr. 116 f.Kr. 115 f.Kr. 114 f.Kr. 113 f.Kr. - 112 f.Kr. - 111 f.Kr. 110 f.Kr. 109 f.Kr. 108 f.Kr. 107 f.Kr.
Max Verstappen
Tann 12. desember 2021 vann 24 ára gamli niðurlendingurin í Abu Dhabi sítt fyrsta heimsmeistaraheiti í Formel 1, tá hann yvirhálaði Lewis Hamilton (Mercedes) í síðstu rundini. Verstappen endaði á fyrsta plássið í koyringini og vann harvið heimsmeistaraheitið.
Max Verstappen er sonur fyrrverandi F1-kappkoyrara Jos Verstappen.
Anthony Bourdain
thumb|Anthony Bourdain í 2014 Anthony Michael Bourdain (25. juni 1956 - 8. juni 2018) var amerikanskur kokkur, rithøvundur, ferðalýsari og sjónvarpsvertur. Hann var við í fleiri sjónvarpsendingum, ið lýstu í millum annað altjóða matmentan. Hann var álitin ein av mest týðandi kokkum í heiminum, imillum nógvar viðmerkjarar.
Anthony útskrivaðist frá The Culinary Institute of America í 1978, og hevur arbeitt í fleiri stórkøkum ígjøgnum starvsleið sína. Harímillum sum høvuðskokkur á matstovuni Brasserie Les Halles á Manhattan í New York City. Hann gjørdist fyrst kendur fyri bókina Kitchen Confidential: Adventures in the Culinary Underbelly sum var útgivin árið 2000. Fyrsta sjónvarpsstarvið var í sjónvarpsrøðini Cook's Tour, ið var send í 35 pørtum á sjónvarpsstøðini The Food Network í 2002-2003. Í 2005 gjørdist hann vertur í sendingini Anthony Bourdain: No Reservations (2005–2012) og seinni í The Layover (2011–2013). Báðar sjónvarpsrøðinar vóru vístar á The Travel Channel. Í 2013 gjørdist hann dómari í matkappingini The Taste, har hann var verandi í 3 ár. Um hesa tíð skifti hann eisini sjónvarps rás og gjørdi sjónvarpsrøðina Anthony Bourdain: Parts Unknown fyri CNN.
Sjálvt um Anthony er best kendur fyri sína starvsleið sum kokkur og í sjónvarpi, hevur hann eisini skriva hópin av fiktivum og non-fiktivum bókum.
Effodeildin 2013
Effodeildin 2013 var tann 71. sesongin í ovastu fótbóltsdeildini í Føroyum hjá monnum. Deildin er uppkallað eftir oljufelagnum Effo av sponsorávum. EB/Streymur var forsvarandi meistari.
Anthony Bourdain
Lívsleið
Anthony Bourdain, kallaður Tony ímillum vinir, var føddur tann 25. juni 1956 í New York City. Hann vaks upp í Leonia í New Jersey, tann elsti av tveimur sonum. Pápi hansara var Pierre Bourdain, klassiskur musikk framleiðari fyri Columbia Records. Pierre andaðist í 1987. Mamma Tony var Gladys Bourdain, fødd Sacksman, og starvaðist sum starvsfólkaleiðari hjá tíðindablaðnum The New York Times.  Yngri beiggi Tony var Christopher, ið starvast sum gjaldmiðlagreinari, og hevur eisini verið at sæð í sjónvarpi.
Effodeildin 2013
Lið
B68 Toftir og FC Suðuroy endaðu á 9. og 10. plássi í undanfarnu sesong og fluttu niður í 1. deild.
Anthony Bourdain
Lívsleið
Anthony hevur sjálvur greitt frá at hann er uppvaksin uttan átrúnað, men at familja hansara var katólsk á faðirsíðuni, og jødisk á móðursíðuni. Foreldur pápa hansara vóru fronsk. Franski abbin flutti frá Arcachon í Fraklandi til New York eftir fyrra heimsbardaga, og pápi Anthony vaks upp tosandi franskt, ímeðan hann ferðaðist fleiri summur til Fraklands. Anthony gekk til skótar tá hann vaks upp.
Effodeildin 2013
Lið
Í staðin komu vinnarin av 1. deild, 07 Vestur og nummar tvey í 1. deild AB.
Anthony Bourdain
Deyði
Anthony Bourdain var funnin deyður í hotelkamari sínum í Kaysersberg í Fraklandi tann 8. juni 2018. Hann hevði framið sjálvsmorð við at hongt seg. Anthony ferðaðist saman við vinmanni sínum Éric Ripert, ið gjørdist stúrin, tá hann ikki hevði sæð til morgunmat og døgurða. Anthony var í Fraklandi í sambandi við filming av sjónvarpsrøðini Parts Unknown í Strasbourg.
Effodeildin 2013
Úrslit
Kappingarætlanin hevði 27 leikumfør. Hvørt lið spældi tríggir dystir móti hvørjum mótstøðuliði í tilvildarligari raðfylgju. Í minsta lagi ein dystur skuldi spælast heima og í minsta lagi ein úti. Restin av heimadystunum vóru býtt tilvildarliga millum tey fimm liðini, ið endaðu á fimm av teimum ovastu plássunum árið fyri.
Toppskjúttar
Kelda: Faroe Soccer
Besta liðið í sesongini
Kelda:
56 f.Kr.
Øldir: 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr. – 1. øld
Áratíggju: 100-árini f.Kr. 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr. - 50-árini f.Kr. - 40-árini f.Kr. 30-árini f.Kr. 20-árini f.Kr. 10-árini f.Kr. 0-árini f.Kr.
Árstal: 61 f.Kr. 60 f.Kr. 59 f.Kr. 58 f.Kr. 57 f.Kr. - 56 f.Kr. - 55 f.Kr.  54 f.Kr. 53 f.Kr. 52 f.Kr. 51 f.Kr.
Hallamölla
thumb|350px|Hallamölla Hallamölla er ein fossur í Tomelilla kommunu í Svøríki. Fossurin er ein partur av Verkaån.
Klæmint Olsen
Klæmint Andrasson Olsen (føddur 17. juli 1990) er ein føroyskur fótbóltsleikari, ið spælir sum álopsleikari fyri NSÍ og fyri føroyska landsliðið.
Landsliðslívsleið
Klæmint fekk fyrstu ferð landsliðsboð til føroyska A-landsliðið í fótbólti í februar 2012 til ein venjingardyst í Spania og skoraði avgerðandi málið í vinadystinum móti spanska liðnum La Union. Hann spældi sín fyrsta almenna landsdyst í einum HM 2014 undankappingardysti móti Týsklandi hin 7. september 2012, tá hann bleiv skiftur inn seint í dystinum.
Hann skoraði sítt fyrsta altjóða mál móti Spania í einum EM 2020 kvalifikatións dysti.
Steven Kruijswijk
Steven Kruijswijk (føddur 7. juni 1987) er ein niðurlendskur súkklari, ið súkklar fyri UCI ProTeam.
Åmål
thumb|right|240px|Åmål. Åmål er ein býur í Åmåls kommunu í Västra Götalands län í Svøríki. Í 2010 var fólkatalið í býnum 9.065. Býurin liggur við vatnið Vänern.
Filmurin Fucking Åmål snýr seg um henda býin, upptøkurnar eru tó gjørdar í Trollhättan.
Steven Gerrard
255px|thumb|right| Steven Gerrard í 2018. Steven George Gerrard (føddur 30. mai 1980 í Whiston, Merseyside, Onglandi) er enskur fótbóltsvenjari og fyrrverandi fótbóltsleikari.
Caspar David Friedrich
260px|thumb|right|Caspar David Friedrich um 1800. Caspar David Friedrich (føddur 5. september 1774 í Greifswald (hertogadømið Pommern), deyður 7. mai 1840 í Dresden) var týskur listamálari. Hann verður mettur at vera ein av teimum týdningarmiklastu listamálarunum frá romantikkini.
Steven Gerrard
Síðan november 2021 er hann høvuðsvenjari hjá enska Premier League liðinum Aston Villa F.C..
Caspar David Friedrich
Hann varð útbúgvin í Greifswald (1790 - 1794) og á Kunstakademiet í Keypmannahavn ( 1794-1798). Frá 1798 og frameftir arbeiddi hann í Dresden, sjálvt um hann ofta helt til í Greifswald og á Rügen.
Steven Gerrard
Sum fótbóltsleikari hevur hann verið dugnaligur sentralur miðvallarleikari á fyrsta liðnum hjá Liverpool í 17 fótbóltssesongir (1998–2015​), harav 12 sesongir (2003–2015) sum liðskipari.
Uni Næs
Uni Næs, er føddur 13. februar 1957 í Vági. Hann er prestvígdur í Vesturkirkjuni í Tórshavn í 1988, og er í dag Dómpróstur Føroya.
Uni hevur virka sum sóknarprestur og dómpróstur í fylgjandi prestagjøldum:
Áarstíggjafossur
Áarstíggjafossur er ein fossur á Streymoynni í Føroyum.
Svartifossur
thumb|250px|Svartifossur Svartifossur er ein fossur á Streymoynni í Føroyum. Fossurin er ein partur av Hoydalsá.
Matteo Trentin
Matteo Trentin (føddur 2. august 1989) er ein italskur súkklari, ið súkklar fyri.
106 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
Áratíggju: 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. 110-árini f.Kr. - 100-árini f.Kr. - 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr. 50-árini f.Kr.
Árstal:111 f.Kr. 110 f.Kr. 109 f.Kr. 108 f.Kr. 107 f.Kr. - 106 f.Kr. - 105 f.Kr. 104 f.Kr. 103 f.Kr. 102 f.Kr. 101 f.Kr.
107 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
Skillingaryd
thumb|right|240px|Skillingaryd. Skillingaryd er ein býur í Vaggeryds kommunu í Jönköpings län, Svøríki. Býurin hevur umleið 12 029 íbúgvar (2010).
107 f.Kr.
Áratíggju: 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. 110-árini f.Kr. - 100-árini f.Kr. - 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr. 50-árini f.Kr.
Árstal: 112 f.Kr. 111 f.Kr. 110 f.Kr. 109 f.Kr. 108 f.Kr. - 107 f.Kr. - 106 f.Kr. 105 f.Kr. 104 f.Kr. 103 f.Kr. 102 f.Kr.
Matador (sjónvarpsrøð)
Matador er ein donsk sjónvarpsrøð í 24 pørtum, framleidd 1978-1981. Røðin er instruerað av Erik Balling eftir hugskoti hjá Lise Nørgaard, sum saman við Paul Hammerich, Karen Smith og Jens Louis Petersen skrivaði handritið, meðan teknarin Arne Ungermann stóð fyri teimum løttu vignettunum, sum innleiða og enda hvønn av teimum 24 pørtunum. Tónleikatemaið í sjónvarpsrøðini er komponerað av Bent Fabricius-Bjerre.
Røðin fylgir lívinum í einum donskum landsbýi í tíðarskeiðnum 1929-1947. Høvuðsperónurin, Mads Andersen-Skjern, kemur í 1929 sum handilsreisandi til statiónsbýin Korsbæk. Hann leggur skjótt til merkis, at vinnulívið í býnum er støðgað upp, so hann fer í holt við at lata upp ein klædnahandil, sum vinnur kappingina við hin higartil einasta handilin av hasum slagnum í býnum, Damernes Magasin.
Sjónvarpsrøðin teknar eina fína mynd av tíðini undir kreppuni í 1930-árunum og av Danmark undir týsku hersetingini. Hyggjarin fylgir lívinum hjá familjunum, og røðin gevur samstundis eina vælrakta tíðarmynd. Íblásturin frá eitt nú tí ensku sjónvarpsrøðini Upstairs, downstairs (danska heitið var: Herskab og tjenestefolk) er týðulugur, men sjónvarpsrøðin Matador er álíkavæl sera donsk í sínum úttrykki og gjørdist serliga væleydnað orsakað av frálíkum framførslum av fleiri av bestu sjónleikarunum í Danmark. Fleiri av teimum leikandi mugu í dag, fleiri ár seinni, enn finna seg í at verða sett í samband við tann leiklut, ið tey spældu í Matador.
Røðin er blivin ein danskur klassikari og ein av best eydnaðu sjónvarpsrøðunum hjá Danmarks Radio nakrantíð. Sjónvarpsrøðin var frumsýnd í Danmark hin 11. november 1978, og tann seinasti parturin var vístur í 1981, men síðan ta seinastu sýningina, so hevur røðin verið at sæð hesi árini (1. partur er sendur hesi árini): í 1984, 1989, 1997, 1998, 2006 og 2012. Tá røðin varð endursend í 1986, varð ein einkultur partur sæddur af 3,6 milliónum hyggjarum, sum tá var tað hægsta hyggjaratal, sum nakrantíð er mált í Danmark. Sjálvt tá tann sætta endursendingin varð víst í 2006-2007, tá DR ikki longur var tann einasta danska sjónvarpskanalin, var tað álíkavæl yvir ein millión, ið hugdi eftir hvørjum parti. Røðin er seld til fleiri onnur lond, og harumframt kom øll røðin út á 12 DVD-fløgum í2001, og fyrst í 2011 vóru yvir 3 milliónir eintøk seld, og tað ger Matador til mest selda DVD í Danmark nakrantíð.
Gislaved
thumb|right|240px|Gislaved. Gislaved er ein býur í Gislaveds kommunu í Jönköpings län í Svøríki. Býurin hevur umleið 10 037 íbúgvar (2010).
Leivdir frá fornøldini eru funnin á staðnum og eru ábendingar um, at menniskju hava búð kring vøtnini Gräsken, sum liggur í vestara parti av kommununi, og Majsjön og fram við ánni Nissan.
108 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
Áratíggju: 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. 110-árini f.Kr. - 100-árini f.Kr. - 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr. 50-árini f.Kr.
Árstal: 113 f.Kr. 112 f.Kr. 111 f.Kr. 110 f.Kr. 109 f.Kr. - 108 f.Kr. - 107 f.Kr. 106 f.Kr. 105 f.Kr. 104 f.Kr. 103 f.Kr.
Mellerud
thumb|right|240px|[[Holms kirkja.]] Mellerud er ein býur í Melleruds kommunu í Västra Götalands län í Svøríki. Býurin hevur umleið 3 750 íbúgvar (2010).
Tufflur úr træ vóru framleiddar í Mellerud av verksmiðjuni AB Melleruds Skoindustri frá 1909 til 1975, tá ið verksmiðja læt aftur. Tá ið verksmiðjan byrjaði í 1909, var navnið E R Anderssons Trätoffelfabrik. Tey fyrstu árini helt tufflu-verksmiðja til í leigaðum hølum, men í 1918 varð ein nýggjur bygningur bygdur til framleiðsluna, og í 1960 vórðu nýggir verksmiðjubygningar bygdir, og teir gomlu vóru tiknir niður í 1971. Í 1970-árunum arbeiddu gott 50 fólk á verksmiðjuni, har tey framleiddu umleið 1500 tufflur um dagin. Hesar vórðu útfluttar til eitt nú Týskland, Noreg og USA undir vørumerkinum Dalbo Toffeln.
Alexander De Croo
200px|thumbnail|Alexander De Croo Alexander De Croo (føddur 3. november 1975 í Vilvoorde, Vlaams-Brabant ) er belgiskur politikari og núverandi forsætisráðharri í Belgia.
109 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
Áratíggju: 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. 110-árini f.Kr. - 100-árini f.Kr. - 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr. 50-árini f.Kr.
Árstal: 114 f.Kr. 113 f.Kr. 112 f.Kr. 111 f.Kr. 110 f.Kr. - 109 f.Kr. - 108 f.Kr. 107 f.Kr. 106 f.Kr. 105 f.Kr. 104 f.Kr.
Tonga á Summar-OL 2016
Tonga luttók á Olympisku leikunum, sum vóru í Rio de Janeiro, Brasil, í døgunum 5. august til 21. august 2016. Í alt vóru tað 7 ítróttafólk úr Tonga, ið luttóku í 4 ítróttagreinum á Summar-OL 2016.
Úrslit
NR = Nationalt met. ER = Evropeiskt met.
Steffan Klein Poulsen
Steffan Klein Poulsen (føddur 19. apríl 1996) er føroyskur búskaparfrøðingur og politikari fyri Miðflokkin.
Politisk lívsleið
Sum varalimur fyri Jenis av Rana var hann løgtingslimur frá 14. september 2019 til Jenis av Rana bleiv koyrdur frá sum landsstýrismaður 8. november 2022. Á løgtingsvalinum 2022 bleiv hann valdur í løgtingið fyri fyrstu ferð.
Hann var nevndarlimur í Rættarnevndini og Útnorðurráðinum 2019-2022.
Familja
Steffan Klein Poulsen vaks upp í Hvannasundi. Foreldrini eru Sigrid og Jákup Martin Poulsen. Kona hansara er Rebekka Fuglø. Tey búgva í Hvannasundi
Hansen
Hansen er eitt norðurlendskt eftirnavn, tað er mest vanliga norska eftirnavnið, trið vanligasta danska eftirnavnið, og næstvanligasta eftirnavnið í Føroyum. Navnið merkir sonur Hans.
=Kend fólk sum eita Hansen:=
Hans Jacobsen
Hans Jacobsen (føddur 29. november 1938, andaðist 17. desember 2011), eisini kendur sum Hans á Bakka, var íverksetari og stovnari av fyritøkuni Bakkafrost. Hans var føddur og uppvaksin á Bakka á Glyvrum, har hann seinni eisini byrjaði virksemið við Bakkafrost, saman við beiggjanum Róland Jacobsen. Hans var giftur við Oddvør Jacobsen.
Barnaár
Hans var borin í heim tann 29. november í 1938, á Glyvrum. Foreldrini, Johan Hendrik Jacobsen & Jútta Sofía Jacobsen vóru ikki av ríkum slagi, men tað forðaði ikki brøðrunum í at hugsa stórt.
Barnaárini hjá Hansi vóru á Glyvrum í krígsárunum og beint eftir. Tá vóru ikki nógvir pengar millum fólk og lítið kundi sostatt keypast.
Tað var ikki óvanligt um góðveðursdagar vóru, at børnini fóru tíðliga upp saman við teim vaksnu at hjálpa til at breiða fisk út á fiskastykkinum á Bakka áðrenn tey fóru í skúla. Børnini skuldu vera við, tað var plikt.
Ungdómsár
Liðugur við barnaskúlan fór Hans í 1953 á háskúla í Hornabø, har Marius Johannesen var fyrsti lærari. Aðrir lærarar vóru: Símun av Skari og Sigurd Joensen og Pól Johannes Lindberg. Hetta árið á háskúla hevði stóran týdning fyri Hans.
Tá veturin á háskúlanum var liðugur, var Hans 15 ár, hetta var í 1954. Neyðugt var at vinna pening fyri at kunna ganga víðari í skúla. Í 1954-1956 hjálpti hann til í Turkihúsinum á Glyvrum. Tað var P/F Ryggur, sum pápin og brøðurnir áttu í felag, sum rak hetta virkið.
Glyvrar eru gomul bygd, og tað var siðvenja í familjuni á Bakka at reka handil. Abbi Hans, Klæmint, hevði rikið handil niðri á Bakka og Meinhard, farbróðurin handlaði eisini eitt skifti í húsunum hjá sær. Hans var greiður yvir, at hann mátti fáa nakað av kunnleika til handilsskap, og tí var avgjørt at fara á handilsháskúla í Danmark.
Sum 17 ára gamal fór hann tí í 1956 á handilsháskúla á Købmandshvile í Rungsted við Keypmannahavn. Har lærdi hann grundreglurnar í handilsskapi og bókhaldi, og fekk ástøðiligar førleikar fyri vinnuvirki.
Vaksnamannaárini
Í juli 1957 kom hann heimaftur til Føroya, og fór at hjálpa til í turkihúsinum, har tey turkaðu fisk.
Tá Hans var 18 ár í 1957 var broyting í vinnuligu viðurskiftunum á Bakka. Turkihúsini høvdu um hetta mundi, sæð sínar bestu dagar. Broyting var í vinnustrukturinum og flakavirkir komu í ymsum bygdum. Virkið á Glyvrum fór av knóranum.
Eftir at vinnuvirksemið varð steðgað á Bakka, fór Johan Hendrik Jacobsen, pápi Hans, at byggja hús fyri fólk. Hann hevði arbeitt sum húsasmiður, hevði m.a. verið við at bygt kirkjuna á Glyvrum og í Vági. Hans fór tá saman við pápa sínum at smíða hús. Teir bygdu bæði nýggj sethús og gjørdu ymsar umvælingar.
Hann hevði tó áhaldandi ein dreym um at stovna egið handilsvirki, og tá hann bygdi sær sjálvum sethús, bygdi hann samstundis handilshøli í kjallaranum, við góðari hjálp frá pápa sínum og hjálp frá familjuni, serliga Gamma (Klæmint) og Martin pápabeiggjanum. Klárt var at opna handilin í 1959. Hans bygdi eina røð av húsum saman við pápanum hesi næstu árini – eini 10-12 íalt.
Eisini var hann um hetta mundi nógv uppi í losjuarbeiðinum, kappróðrarfelag bleiv stovnað, og av og á vóru boð at sparka fótbólt við Toftamonnum við ”ZIG ZAG”. Ítróttarandin var verandi í honum til tað síðsta.
Vinniliga virksemið
Í 1972 bygdu teir Bakkafrost munandi út og fóru undir veruliga framleiðslu av liðugvøru úr sild í gløs. Hetta var ein stór íløga. Nótaskipini landaðu nú sild til Bakkafrost, sum var skorin og framleidd til víðari virkingar á Glyvrum.
Ikki fyrrenn í 1986 fóru brøðurnir undir at ala laks, tá teir keyptu felagið Faroe Salmon. Undan hesum høvdu teir roynt seg við Hvítingi, flatfiski og svartkjafti. Tó var tað ikki fyrrenn teir fóru undir at ala laks, at teir funnu seg í røttum skóm.
Vinnuliga virksemið helt fram og tað var bæði viðrák og mótrák. Nógv broyttist á vinnuliga økinum í Føroyum í áttati og nýtiárunum, og hetta merkti eisini vinnuliga virksemið á Bakka.
Seinastu nógvu árini starvaðist Hans til dagligt á smoltstøðini yvuri á Glyvradali. Hann tók sær av framleiðsluni av laksasmoltunum. Hann byrjaði at byggja smoltstøðina har yvuri umleið 1995, og bygdi hana út líka fram til tað síðsta.
Hans var stjóri í Bakkafrost frá byrjan og fram til 1990, og síðani nevndarformaður til 2007. Hann helt tó fram í nevndini til 2010, men var í valnevndini fram til hann doyði. Seinasti fundur har var bert fáar vikur áðrenn hann doyði, har hann skrivaði undir fundarfrásøgn fyri seinastu ferð. Tá var tað komandi aðalfundur og nevndarval í 2012 sum var viðgjørt.
Trúðarlív
Hans var eisini ógvuliga virkin í trúðarlívi á Skálafjørðinum. Hans var við til at fáa missiónshúsið á Glyvrum bygt, og var hann seinni eisini við til at seta Samkomuna Keldan í Skálafirði á stovn, eftir at teltmissiónin á Gøtueiði hevði sett gongd í veking á fjørðinum. Hans var í mong ár ein av forspákarunum fyri Samkomuni Kelduni, og var eitt nú við til at fáa núverandi stóra samkomubygningin reistan. Familjan hjá Hansi er í dag eisini við til at mynda samkomuna.
Familja
Hans hevði saman við konuni Oddvør fimm børn, Regin Jacobsen, Jastrid Høj, Anniku Frederiksberg, Birnu Vestergaard og Rógva Jacobsen. Trý av teimum eru í dag í leiðsluni á Bakkafrost, har í millum Regin, sum er forstjóri í samtakinum, Anniku, sum er í nevndini og er sølustjóri, og Rógva, sum er leiðari á stóru smoltstøðini á Strond. Jastrid er í dag skúlastjóri í Frískúlanum Kelduni, og Birna rekur fyritøkuna Glyvralon.
Sonja Aldén
thumb|right|240px|Sonja Aldén [[2012.]] Sonja Aldén (fødd 20. desember 1977 í St. Albans, Ongland, Stora Bretland) er songkvinna úr Svøríki. Hon hevur tríggjar ferðir luttikið í svensku undankappingini til Eurovision Song Contest, sum nevnist Melodifestivalen, hon luttók í 2006, 2007 og 2012.
114 f.Kr.
Árstal: 119 f.Kr. 118 f.Kr. 117 f.Kr. 116 f.Kr. 115 f.Kr. - 114 f.Kr. - 113 f.Kr. 112 f.Kr. 111 f.Kr. 110 f.Kr. 109 f.Kr.
COVID-19 alheimsfarsóttin í Føroyum
COVID-19 alheimsfarsóttin varð fyrstu ferð staðfest í Føroyum í mars 2020. Smittuferðin var 1 tilburður pr 280 íbúgvar, ein av teimum hægstu í heiminum, men Føroyar testaðu eisini sera nógv fólk í mun til fólkatalið.
Tað hava verið fleiri sløg av COVID-19 í Føroyum, m.a. Alfa, Delta og at enda Omikron. Í fyrstani varð landið lukkað niður, men læt síðan upp aftur so við og við. Nógv stór tiltøk eru blivin avlýst tey tvey árini, ið hava verið merkt av koronastøðuni frá mars 2020 til 1. mars 2022, tá ið allar avmarkingar fóru úr gildi. Føroysku myndugleikarnir tóku avgerð um at støðga við at hópkanna fyri COVID-19 frá 1. mars 2022. Hetta varð mett at vera ráðiligt, av tí at Omikron frábrigdi smittaði sera illa og tí var sera ringt at berja niður, og tí at lutvíst fá fólk blivu innløgd vegna hetta frábrigdi og lutvíst fá fólk doyðu vegna COVID-19.
Hin 28. februar, tá ið føroyingar góvust við at hópkanna fyri koronu, høvdu tilsamans 34.648 føroyingar fingið staðfest COVID-19 við pcr-kanning. Landslæknin metti, at myrkatalið var stórt, og at flestu føroyingar tá høvdu havt sjúkuna. Tann síðsta dagin, tá ið kanna var fyri koronu vóru staðfestir 275 nýggir tilburðir. Teir seinastu 7 samdøgrini tá vóru 1.050 staðfest smittað við korona. 31 fólk vóru tá deyð við korona síðan sjúkan á fyrsta sinni varð staðfest í Føroyum.
Tilsamans vórðu 626 tilburðir staðfestir í 2020, 5.455 tilburðir í 2021 og í januar og februar 2022 vóru staðfestir heili 28.567 tilburðir við COVID-19.
Tað vóru umleið 778.000 persónar kannaðir fyri COVID-19 í Føroyum frá mars 2020 til 28. februar 2022.
Hin 30. desember 2020 blivu fyrstu føroyingarnir koppsettir fyri korona. Hin 30. desember 2021 høvdu tilsamans 41.437 fólk (77,3%) í Føroyum fingið fyrsta prikið, meðan 40.528 (75,6%) fólk høvdu fingið annað prikið, 14.270 (26,6%) fólk høvdu eisini fingið 3. prikið.
Gongdin í Føroyum
COVID-19 alheimsfarsóttin varð fyrstu ferð staðfest í Føroyum, í mars 2020. Smittuferðin var 1 tilburður pr 280 íbúgvar, ein av teimum hægstu í heiminum, men Føroyar testaðu eisini sera nógv fólk í mun til fólkatalið. Frá 20. august til 10. september var ongin innlendis smitta av COVID 19. Hin 12. september vóru 5 persónar staðfest smittaðir, teir vóru smittaðir í Føroyum og ikki við komu til landið. Sambært landslæknanum hoyrdu tey tó øll til somu smittuketu. 2 dagar seinni vóru aftur fimm tilburðir staðfestir, harav vóru fýra av hesum tilburðum partur av somu smittuketu, ið landslæknin kendi til. Fimti persónurin var ein útlendingur ið varð testaður positivur á flogvøllinum.
Tað hava higartil (juni 2021) verið fýra bylgjur av COVID-10 tilburðum í Føroyum tann fjórða byrjaði síðst í mai. Tann fyrsta bylgjan var í mars-apríl 2020, næsta bylgjan byrjaði í juli 2020 og vardi til november, hóast talið á sjúkum ikki kom niður á null, áðrenn triðja bylja byrjaði í desember 2020, tá ið knapt 4000 útisetar og onnur ferðafólk komu til Føroya at halda jól. Í november vóru teir allar flestu tilburðirnir komnir frá útlandinum og frá kendum smittuketum. Fyrstu vikuna í november var ongin nýggjur tilburður, og dagarnir mitt í november vóru bara 2-3 sjúk. Triðja bygja vardi til januar 2021. Einkultir tilburðir vóru í februar, men allir vóru innfluttir tilburðir. 26. februar var tann síðsti corona-sjúklingurin staðfestur frískur aftur, og sostatt var ongin aktivur tilburður av COVID-19 í Føroyum. Í mars 2021 vóru 3 tilburðir staðfestir, tann síðsti bleiv staðfest frískur aftur 23. mars. Í apríl vóru 3 tilburðir tilsamans. Í mai hava higartil (pr. 19. mai) verið seks tilburðir, harav var innlendissmitta fyri fyrstu ferð síðan januar 2021, men tað eydnaðist at støðga smittuni heilt skjótt, sá tað út til, men 23. mai tók smittan dik á seg, og 16 fólk vóru testaði positiv, so talið av smittaðum kom upp á 23. So høg tøl vóru ikki sædd í Føroyum síðan um jólini 2020.
Nógvir tilburðir hava verið uttan nøkur serlig ella bara mild sjúkueyðkenni. Nøkur fá hava verið innløgd á sjúkrahúsi. og ongin er deyður av COVID-19 í Føroyum. Av teimum fyrstu 187 tilburðunum bleiv tann seinasti staðfestur frískur 8. mai 2020. Eftir nærum tveir mánaðir uttan nakran kendan tilburð av COVID-19 í Føroyum, var ein tilburður staðfestur hin 4. juli 2020, tá ið ein persónur bleiv testaður positivur, tá ið viðkomandi kom til landið og tann 19. juli bleiv ein familja á trý testaði positiv, tá ið tey komu til landið.
Frá 20. august til 10. september var ongin innlendis smitta av COVID 19. Hin 12. september vóru 5 persónar staðfest smittaðir, teir vóru smittaðir í Føroyum og ikki við komu til landið. Sambært landslæknanum hoyrdu tey tó øll til somu smittuketu. 2 dagar seinni vóru aftur fimm tilburðir staðfestir, harav vóru fýra av hesum tilburðum partur av somu smittuketu, ið landslæknin kendi til. Fimti persónurin var ein útlendingur ið varð testaður positivur á flogvøllinum.
Hin 19. september boðaði landslæknin frá, at ein nýggjur tilburður varð staðfestur dagin fyri, og at smittuketan var ókend. Hin 20. september vóru 3 tilburðir staðfestir, hesi vóru øll partur av somu smittuketu. Tað bleiv boðað frá, at tað er ein familja, sum var smittað við Covid-19, og at tey vóru smittað í Føroyum og at børn teirra gingu á Glasi, Skúlanum á Fløtum og einum barnaansingarstovni í Tórshavnar kommunu. Mentamálaráðið avgjørdi, at allir næmingar á Glasi, fýra flokkar í fólkaskúlanum og teirra lærarar og børnini og starvsfólk í barnagarðinum áttu at vera kannað fyri koronasmittu sunnudagin 20. september, og so aftur mikudagin ella mánadag og so aftur hósdag. Allir næmingar skuldu halda seg heima nakrir dagar. Hin 22. september var boðað frá, at 11 tilburðir vóru staðfestir frá kanningum, ið vóru gjørdar 21. september. Talið av kanningum fyri tann dagin var 3.581. Nakrir dagar seinni varð boðað frá, at ein av tilburðunum frá 21. september var faskt positivur, so talið bleiv rættað til 10. Talið av smittaðum í september lá ímillum 0 og 5 burtursæð frá 21. september, tá ið 10 persónar vóru staðfest smittað við COVID-19. Í oktober og november 2020 vóru sera fáir nýggir tilburðir staðfestir og samfelagið koyrdi nærum sum vanligt. Talið av dagligum tilburðum lá millum 0 og 4, fleiri dagar vóru ongir nýggir tilburðir í fleiri dagar á rað. Tað varð væntað, at talið fór at økjast í desember, tá ið nógv ung lesandi fóru at koma til Føroya at halda jól, hetta tí at smittutalið var sera høgt í t.d. Danmark í november og desember 2020. Føroyskir myndugleikar mæltu til at vísa serligt varsemi og bóðu útisetar og onnur ið fóru uttanlanda og komu aftur til Føroya um at lata seg testa 3 dagar áðrenn fráferð til Føroya, og við komu til landið og aftur á 6. degi, og mælt varð til at fólk vóru í sóttarhaldi til tey høvdu fingið negativt svar eftir kanningina á 6 degi. Barrir, dansistøð og líknandi skuldi lata aftur kl. 22 og kirkjur og samkomur valdu ikki at halda gudstænastu og møtir um jólini, hetta fyri at minka um vandan fyri at spjaða smittuna.
Dagarnir áðrenn jól, jóladagarnir og beint eftir jól vóru tað fleiri nýggir tilburðir staðfestir hvønn dag, tó ikki so nógv sum í august. Um jólini lá talið á nýggjum smittaðum millum 0 og 8. Tann 17. desember varð ongin staðfestur smittaður og tann 26. desember vórðu 8 staðfest smittað. Dagin eftir vóru 3 nýggir tilburðir, og sambært landslæknanum vóru øll trý í sóttarhaldi, tá ið smittan varð staðfest. Pr. 27. desember 2020 vóru 47 fólk sjúk við COVID-19 í Føroyum, 582 høvdu fingið staðfest smittuna og av teimum vóru 535 fólk staðfest frísk aftur. 28. desember 2020 vóru 19 fólk staðfest positiv, tey flestu vóru partar av kendum smittuketum. Teir næstu tríggir dagarnar vóru tølini fýra, fimm og so null nýggjársaftan. Tá ið komið var inn í nýggja árið 2021 sá tað út til, at triðja bylja hevði toppað tann 28. desember 2020, tá ið 66 fólk vóru sjúk í senn. Hin 3. januar 2021 vóru seks persónar staðfestir positivir, og sambært landslæknanum varð tað óvist hvar ið fimm av persónunum vóru blivin smittaði, tann sætti varð staðfestur postivur triðja dagin eftir at hava verið uttanlanda.
5. januar 2021 andaðist fyrsti føroyingur í Føroyum við koronu. Talan er um 68 ára gamlan mann, sum fyrst í desember varð innlagdur á Landssjúkrahúsið við aðrari álvarsligari sjúku enn koronu. Hann varð fluttur á koronudeildina stutt fyri jól. Sambært varastjóranum í Sjúkrahúsverkinum er tað sannlíkt, ella kann ikki útilokast, at maðurin varð smittaður á Landssjúkrahúsinum.
Frá 9. januar 2021 til 25. januar vóru millum 0 og 2 nýggir tilburðir av COVID-19 í Føroyum. Frá 26. januar til 2. februar 2021 vóru ongir nýggir tilburðir av COVID-19 skrásettir í Føroyum. Ein nýggjur tilburður var skrásettur 3. februar, tað var ein persónur ið kom til landið tveir dagar áðrenn, og bleiv testaður negativur við komu men postivur tveir dagar seinni. Í februar hava tað verið millum 0 og 1 nýggir tilburðir um dagin, tilsamans fýra tilburðir. Hin 26. februar 2021 var ongin aktivur tilburður longur av COVID-19 eftir í Føroyum. Fyri aðru ferð var talið komið niður á null. Tað kann tó væntast, at nýggir tilburðir fara at koma frá útlandinum.
Hin 7. mars 2021 vóru tveir tilburðir av COVID-19 staðfestir á flogvøllinum. Hin 12. mars var ein tilburður staðfestur, tað var ein persónur ið hevði ferðast til Føroya. Eftir tað bleiv ongin nýggjur tilburður staðfestur í ein heilan mánað, ikki fyrr enn 13. apríl varð ein tilburður staðfestur á flogvøllinum við komu til Føroya.
Fyrst í mai vóru einstakir tilburðir staðfestir, men síðan var ongin tilburður í fleiri dagar. Hin 20. mai var ein nýggjur tilburður, har viðkomandi ikki visti, hvar hann hevði fingið smittuna frá, hann hevði ikki verið uttanlanda nýliga. Dagin eftir vóru tveir tilburðir staðfestir, harav tann eini ikki visti, hvagan smittan var komin. Dagin eftir vóru 3 tilburðir, og so vaks talið knappliga sera nógv. Tann 23. mai vóru 16 tilburðir staðfestir. Talan var fyri tað mesta um ung fólk millum 16 og 24 sambært landslæknanum. Millum tey smittaðu vóru rógvarar og áskoðarar frá róðrarstevnuni Ódnartøk, ið var hildin í Runavík leygardagin 22. mai.
September og oktober 2021
1. september 2021 góvust føroyingar at kanna fyri COVID-19 við landamørkini, tvs. í Vága Floghavn og í havnunum í Hirtshals og Seyðisfirði, áðrenn fólk fóru umborð á Norrønu. Meiningin var at fólk so í staðin sjálvboðin skuldu lata seg kanna 2 dagar áðrenn komu til Føroya og 2 dagar eftir komu. Men tað vísti seg, at sera nógv fólk lótu vera við hesum. Smittan vaks í september og serliga í oktober 2021 tók smittan dik á seg. Smittuspjaðing fór serliga nógv fram í heystferiuni, serliga á tveimum ungdómsstevnum á Zarepta. Tað vóru sera ókoppsett børn og ókoppsett ung, ið bóru smittuna, men hesi smittaðu so síni nærmastu, hóast tey vóru koppsett. Hin 22. oktober 2021 vóru 89 fólk staðfest smittað, tølini vóru almenn dagin eftir tann 23. oktober. Tá var talið av aktivt smittaðum so høgt sum 216, so høgt hevði tað aldri verið fyrr. Smittan var serliga útbreidd í Eysturoynni og Norðoyggjum. Landslæknin segði, at nú var onki tamarhald á smittuni og smittuketunum, men at tað var upp til politiska myndugleikan at seta tiltøk í verk. Farsóttarnevndin hevði fund 24. oktober og skuldi geva tilmæli til politiska myndugleikan, um hvat kundi gerast fyri at fáa tamarhald á smittuni aftur. Samstundis sum smittan setti met vóru 69,9% av føroyingum liðugt koppsett og 73,1% høvdu fingið fyrra prikið. Avgjørt var at seta tiltøk í verk lokalt. T.d. skuldu næmingarnir á Kambsdali hava fjarlestur og næmingar frá 4. flokki og uppeftir í Klaksvík skuldu eisini vera heima og fáa fjarlestur. 24. oktober vóru 99 fólk positiv fyri COVID-19 (kunngjørt 25. oktober), og samlaða talið á smittaðum øktist til 379. Hin 26. oktober var samlaða talið á smittaðum komið upp á 499. Nærum helvtin av teimum smittaðu búðu í Norðoyggjum.
Hagtøl
Niðanfyri sæst gongdin í smittuni av COVID-19 í Føroyum.
Karlshamn
thumb|right|300px|Karlshamn. Karlshamn er ein býur í Karlshamns kommunu í Blekinge län, Svøríki. Í 2010 var fólkatalið í býnum 19.075.
COVID-19 alheimsfarsóttin í Føroyum
COVID-19 tilburðir eftir øki í Føroyum
''Pr. 31. desember 2021 eru 14 persónar deyður við COVID-19 í Føroyum.''
Karlshamn
Keldur
Karlshamn var ein danskur havnabýur til tað fyrsta Karl Gustav-kríggið, tá nevndist býurin Bodekull (Bokuld).
COVID-19 alheimsfarsóttin í Føroyum
COVID-19 tilburðir eftir øki í Føroyum
NB, 66 av útlendingunum ið vóru testaðir positivir vóru sjómenn frá tveimum russiskum trolarum og einum litaviskum fraktskipi. 63 frá 2020 og 3 frá 2021.
Yvirlit yvir hagtøl
Niðanfyri sæst yvirlit yvir tølini ið síggjast omanfyri.
thumb|700px|left|Yvirlit yvir smittaði í Føroyum síðan heimsfarsóttin byrjaði (tekstur á myndini er á týskum)
Sanna Nielsen
thumb|right|240px|Sanna Nielsen, [[2014.]] Sanna Nielsen (fødd 27. november 1984 í Edenryd) er songkvinna úr Svøríki. Hon fekk sítt gjøgnumbrot í 1996 sum 11-ára gomul við sanginum "Till en fågel". Hon hevur ferðast runt og framført kring alt Svøríki og hevur luttikið í Melodifestivalen 7 ferðir, og í 2014 vann hon kappingina við sanginum "Undo". Harvið kom hon at umboða Svøríki á Eurovision Song Contest 2014 hin 6. mai í Keypmannahavn, Danmark í hálvfinaluni. Hon kom víðari til finaluna og endaði við at gerast nummar trý við 218 stigum.
Ronneby
thumb|right|240px|Ronneby. Ronneby er ein býur í Ronneby kommunu í Blekinge län í Svøríki. Býurin liggur við Ronneby-ánna og tætt við E22 høvuðsvegin. Í 2010 var fólkatalið í býnum 12.029.
Noreg á Summar-OL 2016
Noreg luttók á Olympisku leikunum, sum vóru í Rio de Janeiro, Brasil, í døgunum 5. august til 21. august 2016. Í alt vóru tað 62 ítróttafólk úr Noregi, ið luttóku í 13 ítróttagreinum á Summar-OL 2016.
Agder fylki
Agder er eitt fylki í Norra. Fylkið varð stovnað hin 1. januar 2020, tá tey bæði fyrrverandi fylkini Aust-Agder og Vest-Agder vórðu løgd saman í eitt. Agder fylki hevur umleið 307 túsund íbúgvar.
Fylkið hevur mark við Oppland, Hedmark, Møre og Romsdal, Nordland og Svøríki.
Fyrisitingarsætið av fylkinum er býtt millum Kristiansand (fylkeskommunen) og Arendal (fylkesmannen).
Kommunur í Agder
Tað finnast 25 kommunur í Agder fylke.
115 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
Áratíggju: 160-árini f.Kr. 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. - 110-árini f.Kr. - 100-árini f.Kr. 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr.
Árstal: 120 f.Kr. 119 f.Kr. 118 f.Kr. 117 f.Kr. 116 f.Kr. - 115 f.Kr. - 114 f.Kr. 113 f.Kr. 112 f.Kr. 111 f.Kr. 110 f.Kr.
Shirley Clamp
thumb|right|240px|Shirley Clamp [[2009.]] Shirley Clamp (fødd 17. februar 1973 í Viskafors) er songkvinna og sangskrivari úr Svøríki, sum fleiri ferðir hevur luttikið í tónleikakappingini Melodifestivalen (2003, 2004 , 2005 , 2011 og 2012).
118 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
Áratíggju: 160-árini f.Kr. 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. - 110-árini f.Kr. - 100-árini f.Kr. 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr.
Árstal: 123 f.Kr. 122 f.Kr. 121 f.Kr. 120 f.Kr. 119 f.Kr. - 118 f.Kr. - 117 f.Kr. 116 f.Kr. 115 f.Kr. 114 f.Kr. 113 f.Kr.
Flekkefjords kommuna
Flekkefjord er ein kommuna og býur í Agder fylki í Noregi. Í vestri hevur kommunan mark við Sokndal og Lund í Rogaland fylki, mark til Sirdal móti norðri og Kvinesdal móti eystri.
thumb|left|Flekkefjord
Birkenes kommuna
Birkenes kommuna er ein kommuna í Agder fylki í Noregi. Kommunan hevur mark við Kristiansand, Vennesla, Iveland, Evje og Hornnes, Froland, Grimstad og Lillesand.
Høvuðssætið hjá Birkenes kommunu er í Birkeland.
thumb|left|Birkeland, Birkenes
Tirreno-Adriatico
Tirreno-Adriatico, kelinavn "Kappingin við tveimum høvum", er ein elitusúkklukapping í Italia, ið gongur millum strendurnar við Tyrrenska havið og Adriatarhavið. Kappingin verður vanliga hildin tíðlar í súkklusesongini og verður tí eisini mett at vera ein týðandi fyrireiking til klassisku kappingina Milano-Sanremo. Kappingin er partur av UCI World Tour. Vinnarin av kappingini fær ein gyltan trýfork, eins og tann hjá Neptun, rómverska havgudinum. Førandi súkklarin verður latin í eina bláa troyggju, blái liturin kemst av at havið er blátt og við tað at kappingin byrjar við eitt hav og endar við eitt annað hav. Kappingin varð stovnað í 1966 av súkklufelagnum Forze Sportive Romane úr Lazio. Fyrsta kappingin vardi í tríggjar dagar og hevði tríggjar teinar. Síðan hækkaði talið av døgum og teinum til fimm, og síðan 1984 hevur talið av teinum ligið millum fimm og otta. Danin Rolf Sørensen hevur tvær ferðir vunnið kappingina. Belgiski súkklarin Roger De Vlaeminck hevur vunnið hana oftast, seks ferðir frá 1972 til 1977.
Eftirnøvn í Føroyum
Eftirnøvn í Føroyum eru í flestum førum á donskum máli. Tað er í nýggjari tíð, at summir føroyingar hava fingið sær føroysk eftirnøvn, summi hava keypt sær eftirnøvn, sum kunnu vera staðarnøvn, onnur hava tikið eftirnavn eftir fornavninum á pápanum ella mammuni og so -son ella -dóttir afturat, meðan onnur hava føroyska danska -sen eftirnavn teirra, men hesi eftirnøvn síggjast ikki aftur á listanum yvir 52 tey vanligastu eftirnøvnini í Føroyum.
Søga
Føroysk nøvn vórðu skrivað á donskum í kirkjubókunum. Kortini hava tey ikki verið brúkt nógv millum manna. Til dømis varð Kvívíks-Jógvan skrivaður sum Joen Danielsen, men millum manna varð róptur Kvívíks-Jógvan. Somuleiðis var Jóan Petur uppi í Trøð skrivaður sum Joen Peter Gregoriussen. Konufólkið var leingi givið rætt eftirnavn eftir kyni, tað er -dóttir (-datter í kirkjubókunum) í staðin fyri -son (-sen), men seinni gjørdust efitrnøvnini arvalig og tí fingu tey -sen eftirnøvn eins og tey eru í dag. Tá ið danir spakuliga broyttu eftirnavnasið við m.a. ávirkan úr Týsklandi, gjørdust hesi nøvn arvalig og vórðu skrivað sum -sen, og føroyingar fylgdu við, tí kirkjan og prestar var danskir. Ofta vóru fleiri ymisk føroysk nøvn skrivað eins á donskum. Til dømis Jóansdóttir/Jóansson og Jógvansdóttir/Jógvansson vórðu til Joensen, meðan Andras og Dia (góðvaranavn fyri Andrias) vórðu til Andreasen ella Andersen til dømis.
Onnur vanlig føroysk eftirnøvn eru í -stovu, onnur bústaðarnøvn og staðarnøvn. Ofta eru staðarnøvnini á donskum, men eru sum oftast donsk heiti fyri føroysk støð. Til dømis er Arge danska navnið fyri Argir. Millum annað var Nólsoyar Páll skrivaður sum Poul Poulsen Nolsøe. Nólsoyar Páll æt Poulsen, tí hann var sonur Páls faðirs síns við sama navnið. Á føroyskum hevði hann itið Pálsson og hann hevði ikki kunnað givið eftirnavnið víðari, tí faðirs- og móðursnøvn ikki kunnu arvast eins og -sen og onnur eftirnøvn. -sen nøvnini í Noregi og Danmark og -son nøvnini í Svøríki stava annars frá sama eftirnavnasiði, sum var varðveittur í Íslandi og tikin uppaftur í Føroyum.
Tey vanligastu eftirnøvnini í Føroyum
Niðanfyri sæst eitt yvirlit yvir 52 av teimum vanligastu eftirnøvnunum í Føroyum árið 2019. Sum sæst eru 33 av teimum 52 eftirnøvn ið enda við -sen, ið er ein gamal danskur formur fyri son ella sonur. Eftirnavnið Djurhuus sum er 10. mest vanliga eftirnavnið í Føroyum kemur úr Knæverhede í Sæby í Norðurjyllandi í Danmark. Øll ið eita Djurhuus til eftirnavn eru eftirkomarar av einum donskum presti og konu hansara, Christen Jensen Djurhuus (1708 - 1775), ið fluttu til Føroya í 18. øld. Hann var prestur á Nesi í Eysturoynni frá 3. august 1742.
117 f.Kr.
Øldir: 3. øld f.Kr. – 2. øld f.Kr. – 1. øld f.Kr.
Áratíggju: 160-árini f.Kr. 150-árini f.Kr. 140-árini f.Kr. 130-árini f.Kr. 120-árini f.Kr. - 110-árini f.Kr. - 100-árini f.Kr. 90-árini f.Kr. 80-árini f.Kr. 70-árini f.Kr. 60-árini f.Kr.
Árstal: 122 f.Kr. 121 f.Kr. 120 f.Kr. 119 f.Kr. 118 f.Kr. - 117 f.Kr. - 116 f.Kr. 115 f.Kr. 114 f.Kr. 113 f.Kr. 112 f.Kr.
150-árini
Øldir: 1. øld - 2. øld - 3. øld
Áratíggju: 100-árini 110-árini 120-árini 130-árini 140-árini - 150-árini - 160-árini 170-árini 180-árini 190-árini 200-árini
Ár: 150 151 152 153 154 155 156 157 158 159