cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Klippfiskur
Klippfiskur hevur fleiri týdningar:
Bacalao
Bacalao hevur fleiri týdningar:
Sevhøna
Sevhøna (frøðiheiti - Gallinula chloropus)
Metta
Metta (frøðiheiti - Porzana)
Eros
Eros er sangur hjá Terji Rasmussen. Orð: Steintór Rasmussen & Terji Rasmussen.
Tekstur
Vilt tú ikki sita her eina løtu nú hjá mær og vera tær so nær. :,:
Nú býurin skjótt sova skal og myrkrið biður góða nátt fevn og kroyst mín kropp. :,:
Vit gloyma dagsins strev í morgin er aftur frídagur og Eros so loyndarfullur lær bara hann okkum sær.
Nú sólin sendur geislar inn í eina lítla lon so veik eftir ástarleik :,:
Um vit gloyma dagsins stríð geva hvørjum øðrum tíð kann Eros ikki halda frí tað leggur hann einki í.
Tú mást ei fara heim í kvøld verð nú her hjá mær, hjá mær heilt nær at mær. :,:
Tvagla
Tvagla (frøðiheiti - Otis tarda)
The Monster Show
The Monster Show (2005) er ein fløga hjá Lordi.
The Monsterican Dream
The Monsterican Dream (2004) er ein fløga hjá Lordi.
Get Heavy
Get Heavy (2002) er ein fløga hjá Lordi.
27. november
27. november er dagur 331 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 332 um skotár er). 34 eru dagar eftir av árinum.
The Arockalypse
The Arockalypse (2006) er fløgu hjá Lordi.
Flesjarnar
Flesjarnar er navnið á tveimum plássum í Føroyum:
Rubber Soul (fløga)
Allir sangirnir eru skrivaðir av Lennon/McCartney um einki annað er viðmerkt.
Varaløgmenn í Føroyum
Varaløgmaður er vanliga ein av landsstýrisfólkunum í Føroyum. Hesin er virkandi løgmaður, tá løgmaður er burturstaddur. Listin niðanfyri er ikki fullfíggjaður.
Rubber Soul (fløga)
Síða A:
Síða B:
Listi yvir borgarstjórar í Vágs kommunu
Borgarstjórar í Vági. Niðanfyri sæst yvirlit yvir borgarstjórarnir, sum hava verið í Vágs kommunu síðan 1901. Til 1972 var heitið sóknarstýrisformaður, síðan 1973 hevur heitið verið borgarstjóri.
Talvfólk
Talvfólk er luturin, sum telvað verður við á talvborði. Í talvi eru 16 hvít og 16 svørt talvfólk.
Deadache
Deadache (2008) er fløgu hjá Lordi.
Please Please Me (LP)
Please Please Me er fyrsta LP'in hjá The Beatles. Allir sangirnir eru skrivaðir av Lennon/McCartney um einki annað er viðmerkt.
Síða A:
Síða B:
Telvari
Telvari er ein ið telvar. Í talvi eru vanliga tveir telvarar, ið telva ímóti hvørjum øðrum, ein við hvíta fólkinum og ein við svarta.
Zombilation - The Greatest Cuts
Zombilation – The Greatest Cuts' (2009) er fløgu hjá Lordi.
Beatles For Sale
Beatles For Sale er fjórða studioalbummið hjá enska rocktónleikabólkinum The Beatles, upptøkurnar vóru gjørdar í juli og august 1964, EP'in kom út í desember sama ár. Allir sangirnir eru skrivaðir av Lennon/McCartney um einki annað er viðmerkt.
Síða A:
Síða B:
With The Beatles (LP)
Onnur LP'in var við smærri broytingum plátan, sum The Beatles slógu ígjøgnum við í USA á várið 1964. Allir sangirnir eru skrivaðir av Lennon og McCartney um einki annað er viðmerkt.
Help! (fløga)
Síða A:
With The Beatles (LP)
Síða A:
Help! (fløga)
Síða B:
Jóna Rasmussen
Jóna Rasmussen (f. 1946 í Tórshavn) er føroysk listakvinna. Hon er upprunaliga útbúgvin laborantur, men hevur í nógv ár verið heimagangandi húsmóðir. Hon er sjálvlærd, og hevur m.a. verið á skeiði hjá Ib Agger í 1988. Myndevnini tekur Jóna úr gerandisdegnum, ofta mynda verk hennara t.d. okkurt úr sjólívinum. Jóna undirvísir í grafiskari list í Tórshavnar Kvøld- og Ungdómsskúla. Hon hevur sniðgivið fjarrit fyri Føroya Tele.
Revolver (tónleikaútgáva)
Revolver er tann sjeynda studio lp'in hjá tí enska rock tónleikabólkinum The Beatles. LP'in varð útgivin hin 5. august 1966 av Parlophone Records og framleitt av George Martin.
Siða A:
Síða B:
Allir sangirnir eru skrivaðir av Lennon/McCartney um einki annað er viðmerkt.
Baltisku londini
thumb|right|250px|Kort. Baltisku londini eru trý í tali: Estland, Lettland og Litava og liggja fram við Eysturhavi frá Narva í útsynning av Leningrad og suður um Kaliningrad.
Smilodon
thumb|right|250px|Svørðtentur køttur. Smilodon doyði út í pleistocenetíðini. Hesin svørðtenti køtturin var av glúpskastu ránsdýrum og livdi samstundis sum homidarnir. Tøkutenninar á honum vóru 15 cm. langar. Mangir vísindamenn halda, at homonidarnir hildu til í flokki at verja seg fyri ránsdýrum. Australopithecus, sum var lítil á vøksti, hevur helst verið lættur at søkja at og hevur kanska klivið upp í trøini at bjarga sær undan smilodon.
Westlothiana
thumb|right|250px|Westlothiana. Westlothiana, fyrsta skriðdýr, vit vita um, varð til miðskeiðis í koltíðini. Sum frá leið, vurpu skriðdýrini og klaktu eggini uppi í turrum, og vóru tey tískil fyrstu dýr, sum kundu liva uppi á landi ella ævi sína. Helst ótu tey skordýr, ið vóru lætt at taka. Skriðdýrini nørdust skjótt og trivust væl í turra veðurlagnum í permtíðini.
Helgi Breiner
Helgi Breiner (f. 1971) er urguleikari í Frederikssund og er búsitandi í Keypmannahavn. Hann er diplomorganistur frá Kgl. Danska Musikkonservatoriinum í Keypmannahavn og hevur 2 børn. Helgi skrivar eisnini í donsku bløðunum um kirkju, átrúnað og politikk¹.
Sjöbo kommuna
thumb|250px|Sjöbo kommuna í [[Skåne län.]] Sjöbo kommuna (svenskt: Sjöbo kommun) er ein kommuna í Skåne län í Svøríki. Sjöbo kommuna hevur 18 465 íbúgvar (2015).
Simrishamns kommuna
thumb|250px|Simrishamns kommuna í [[Skåne län.]] Simrishamns kommuna (svenskt: Simrishamns kommun) er ein kommuna í Skåne län í Svøríki. Simrishamns kommuna hevur 19 069 íbúgvar (2015).
24. november
24. november er dagur 328 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 329 um skotár er). 37 eru dagar eftir av árinum.
Sveinur Magnason
Sveinur Magnason (f. 29. oktober 1990) er føroyskur svimjari.
Sveinur er úr Fuglafirði. Hann gekk á student á Kambsdali og slapp so inn á United World College í Noregi, sum er ein altjóða studentaskúli.
Hann svimur fyri Fuglafjarðar Svimjifelag, og hevur verið við til at vinna felagnum Føroyameistaraheitið fleiri ferðir. Ryggsvimjing hansara sergrein. Í 2007 var hann næstbesti ryggsvimjari í Føroyum, og 8. besti í ríkinum. Hann var silvurvinnari í 50 m og 100 m rygg bæði til FM í 2006 og 2007, og UM (unglingameistari)-gullvinnari í somu greinum, somu ár.
Klippfiskur (matur)
Klippfiskur er eitt serligt slag av turrum saltfiski. Klippfiskur varð fyrr framleiddur í Føroyum til útflutnings serliga til Suðurevropa, men føroyska framleiðslan er nú steðgað. Klippfiskurin, sum fæst til keyps í Spania og Portugal, er ofta framleiddur í Noregi, haðani hann eisini varð innfluttur frá fyrstan tíð.
Sada Abu Khader
Sada Khader (f. 1944) er mamma danska politikaran Naser Khader. Kona Naser Khaders Bente Dalsbæk hevur skrivað eina bók um vermammuna, bókin kallast Med underkop.
26. november
26. november er dagur 330 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 331 um skotár er). 35 eru dagar eftir av árinum.
25. november
25. november er dagur 329 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 330 um skotár er). 36 eru dagar eftir av árinum.
Svínáir
Svínáir er sunnasta bygdin í Eiðis kommunu, og liggur út ímóti Sundunum, yvirav Langasandi og fyrrverandi hvalastøðini á Gjánoyri. Bygdin er frá síðst í 1820'unum, tey fyrstu fólkini vóru úr Kvívík og av Eiði (1840 ), og var grundløgd sum niðursetubygd. Syðri parturin er tann gamli parturin av bygdini, meðan tann á Svínánesi er tann nýggi, frá síðst í 1980'unum. Markið suðureftir móti Norðskála gongur við Markná. Sunnanfyri bygdina heldur Sunda Byrsufelag til. Fólkatalið er, sambært Hagstovu Føroya, 44 í november 2021. Uppi yvir Svínáum liggja fjøllini "Svartbakstindur" 803 m, "Skerðingur" 691 m og "Miðalfelli" 654 m.
Hyracotherium
thumb|right|250px|Hyracotherium. Hyracotherium var fyrsta rossið og varð til seinast í paleocentíðini í Evropa og USA. Tað var sjáldsama lítið dýr, bara 25 cm. til hæddar, og gekk á fýra fótum, fýra tær vóru á hvørjum fóti. Tað helt til í tørrum kjarri og skógi og át bleytt leyv og urtir. Hyracotherium mentist til nútíðarrossið og tey sløg, sum eru skyld við tað, til dømis sebra.
Áðrenn Elvis
Áðrenn Elvis er ein sendirøð í útvarpinum hjá Kringvarp Føroya, sum Meinhard Jensen stílar fyri. Í sendingini verður farið aftur í tónleikasøguna hjá USA og høvuðsdenturin liggur á at spæla løg, sum eru upptikin áðrenn rock and roll tónleikurin við Elvisi á odda brýtur ígjøgnum miðskeiðis í 50'unum. - Ikki tí viðhvørt verður farið nakað longur fram í tíðina við tónleikadømum.
Kristoffur Hentze
Kristoffur Hentze (f. 1982) er føroyskur svimjari. Hann svam fyri Føroyar á Oyggjaleikunum í 1997, 1999 og 2003. Hann vann ikki nakað heiðursmerki á Oyggjaleikunum. Hann og tríggir aðrir hava sett føroyskt met í 4 x 100 m frí á langbana, hinir svimjararnir eru: Aksal Norðfoss, Jóannes á Fløtti og Andrass Thomsen, teir settu met við tíðini 3:57.08, tíðin er enn (mai 2013) tann skjótasta fyri ikki-landslið, skjótasta tíðin sum eitt føroyskt landslið hevur sett er 3:46.49. Á FM-stevnu í 1999 settu Kristoffur og tríggir aðrir føroyskt met í 4 x 200 m frí við tíðini 8:11.62, hinir tríggir vóru: Bogi Lenvig, Heini Harryson og Kristian Martin Joensen. Metið var tikið 11 ár seinni, tá teir fýra úr Susvim Eyðbjørn Joensen, Jón Hofgaard, Sofus Bech og Pál Joensen svumu teinin við tíðini 8:11.26.
Bente Dalsbæk
Bente Dalsbæk (f. 1966) er ein danskur løgfrøðingur, rithøvundur og blaðkvinna. Hin 5. apríl 2007 helt hon fyrilestur í Miðlahúsinum í Havn um lív sítt. Hon hevur skrivað eina bók um nú fyrrverandi vermammu sína Sadu Khader og eina bók um umskering av dreingjum. Hon hevur arbeitt hjá DSB og í Ferðslumálaráðnum (Trafikministeriet) og sum skrivari í Fólkatinginum (udvalgssekretær). Hon búði saman við Naser Khader til 2010.
Eftir Muhammed-kreppuna skrivaði hon bókina Med underkop - Livet med min muslimiske svigermor, har hon fortelur um tá hon møtti mammu Naser Khader og um lívið sum donsk-arabisk familja.
Dalsbæk arbeiðir í dag sum freelance blaðkvinna og fyrilestrahaldari.
Imer
thumb|right|250px|Imèr Imèr (týskt: Imör ella Immer) er ein kommuna í Trentino-Suðurtyrol, í Norður-Italiu, sum liggur 50 kilometrar eystan fyri Trento. Tann 31. desember 2012 búðu 1200 fólk har. Økið er 27,6 ferkilometrar til støddar. Imer hevur mark til hesar kommunur: Siror, Canal San Bovo, Mezzano og Sovramonte. Kommunan liggur í Primierodalinum.
Talusyntesa
Talusyntesa er eitt máltøkniligt forrit, sum umsetir skrivaðan tekst til ljóð. Føroyska forritið Sjúrður er eitt dømi um talusyntesuforrit.
Talusyntesa verður millum annað nýtt av blindum, sjónveikum og lesiveikum til at lesa tekstir. Til dømis kann talusyntesan lesa upp innihaldið á heimasíðum.
A Hard Day's Night (LP)
A Hard Day's Night er triðja plátan hjá The Beatles. Tað er tann fyrsta plátan, har Beatlarnir sjálvir hava skrivað øll løgini, og fyrsta plátan, har George Harrison spældi ein 12-streingjaðan Rickenbacker guitar. Tað serstaka ljóðið frá Rickenbacker-guitarinum hoyrist á opningsakkorden í tittulsanginum. A Hard Day's Night var soundtrack til filmin við sama heiti.
Plátan varð utgivin hin 10. juli 1964, men áðrenn tað var hon komin út í USA hin 25. juni 1964 við eitt sindur annarleiðis samanseting av sangum. Sangirnir á fyrstu síðu eru allir tiknir úr filminum A Hard Day's Night. Allir sangirnir eru skrivaðir av Lennon/McCartney.
Síða A:
Síða B:
Frúgv (talv)
<div class="tleft" style="margin-bottom: 0.3em; width: 225px; border:2px solid #cccccc; padding: 10px !important; font-size: 94%; text-align: center; overflow: hidden">
Frúgvin gongur bæði eftir beinum linjum og á skák bæði aftur og fram, so langt henni lystir.
Frúgvin er sterkasta talvfólk í talvi. Í fyrstuni hevur hvør telvari eina frúgv. Frúgvin gongur bæði sum rókur og bispur. Hon hevur ikki loyvi at leypa upp um annað fólk.
Jakob Sande
thumb|Jakob Sande. Jakob Sande (født 1. desember 1906, død 16. mars 1967) var norskur rithøvundur og skald. Føroyski sangarin og tónaskaldið Hanus G. Johansen hevur gjørt lag til fleiri av yrkingunum hjá Sande og sungið tær inn á fløvu. Hanus og Aldubáran spæla og syngja á fløvuni, sum nevnist "frå leddigen - Jacob Sande-dikt i færøysk tonedrakt. Fløvan varð útgivin í 2006, 100 ár eftir at Jakob Sande varð føddur.
Fyrsta Mósebók
thumb|right|200px|Myndin er av [[Ádami og Evu í Paradís.]] Fyrsta Mósebók er tann fyrsti parturin í Bíbliuni. Í fyrstu Mósebók stendur, hvussu Gud skapaði himmal og jørð, urtir og dýr og tær fyrstu menniskjurnar. Í fyrstu Mósebók verður eisini sagt frá Nóa ørk og Flóðini Miklu.
Í hebráisku Bíbliuni verður bókin nevnd Bereshit "í fyrstuni" ella "gjøgnum frumgróður". Í Septuaginta ber hon heitið Genesis "upphav" ella "byrjan".
Knút Wang
Knút Wang varð borin í heim í Kaldbak í 1917. Ungur fór hann til skips og kom seinni til Havnar at standa í handli. Her kom hann skjótt at taka lut í politikki, hann gjørdist longu í 1942, 25 ára gamal, blaðstjóri á Dagblaðnum, og í 1958 varð hann valdur á løgting umboðandi Fólkaflokkin í Suðurstreymoy - eitt álitisstarv, hann røkti fram til 1974. Alla sína Havnartíð var Knút Havnini ein trúgvur maður; á ungum árum gav hann út søgusavnið »Smá skálkabros«, 1940. Hann doyði í 1976.
Sjúrður (forrit)
Sjúrður er eitt føroyskt ment talusyntesuforrit. Aftan fyri forritið stendur millum annað Sjúrður Gullbein.
Eddie Cochran
Raymond Edward "Eddie" Cochran (2. oktober 1938 - 17. apríl 1960) var ein amerikanskur rock and roll tónleikari, ið hevði stórt árin á gongdina hjá populertónleiki síðst í 50'unum og frameftir. Cochran doyði í einari ferðsluvanlukku, tá ið hann var á konsertferð í Stóra Bretlandi saman við Gene Vincent.
Turið Sigurðardóttir
Turið Sigurðardóttir, fødd Joensen er fødd 12. august 1946 í Keypmannahavn. Turið tók B.A. prógv í íslendskum og almennari bókmentasøgu við Háskóla Íslands í 1976 og magistaraprógv í almennari bókmentafrøði við Københavns Universitet í 1987. Sigurðardóttir hevur starvast á Føroyamálsdeildini á Fróðskaparsetri Føroya 1976-78 og síðan 1986.
Eddie Cochran
Størstu hittini hjá Eddie Cochran vóru: Summertime Blues; Twenty Flight Rock; C'Mon Everybody og Three Steps To Heaven, sum var innspældur nakrar fáar dagar, áðrenn bráða deyða hansara.
Turið Sigurðardóttir
Turið Sigurðardóttir hevur bókaforlagið Ungu Føroyar undir hond. Forlagið gevur út føroyskar bøkur, upprunaligar og týddar. Forlagið gevur út bæði nýggjar og gamlar bøkur og leggur serliga dent á børn og ung.
Sjógvhøna
Sjógvhønan eigur víða hvar í Evropa. Føðin er ymis, ormar, kúvingar og kræklingar, fiskur, fræ og ber, vatnvøkstir og bløðrutari. Í Føroyum eigur hon ikki; her sæst hon mest inni á víkum og vágum um heystið og fyrra partin á vetri. Stundum verður hon borin heim at ala; við góðari viðgerð verður hon skjótt spøk og fólkaalskin, men livir ikki, uttan hon fær ein hyl at svimja í. Í Íslandi, Noregi og Svøríki er hon nógv nørd í seinnu árunum, og hvør veit, um hon ikki eisini kemur at eiga í Føroyum.
Læmingur
Læmingur (frøðiheiti - Burhinus oedicnemus)
Ferðaráð Føroya
Ferðaráð Føroya er eitt ráð við seks fólkum, sum hava til uppgávu at ráðgeva føroysku myndugleikunum og at leggja ætlanir fyri, hvussu Føroyar best verða marknaðarførdar. Uppgávurnar hjá Ferðaráði Føroya eru at menna Føroyar sum ferðamannaland og at kunna um og marknaðarføra Føroyar sum ferðamál. Ferðaráðið varð endurstovnað í 2011, eftir at tað varð niðurlagt fyri nøkrum árum síðan, tá Samvit varð sett á stovn. Ferðavinnan hevur hoyrt til ymisk aðalráð. Undir ABC-samgonguni varð Samvit í 2009 lagt undir Uttanríkisráðið. Samvit varð síðani avtikið og tey fólkini sum starvaðust innan ferðavinnu í Samvit komu at starvast í Uttanríkisráðnum. Seinni vóru fleiri teirra uppsøgd, sum partur av sparingum í Uttanríkisráðnum. Føroya Arbeiðsgevarafelag vísti í 2009 á tað óhepna í, at Ferðavinnan liggur undir einum aðalráði, meðan samferðsla, flogferðsla og heilsufrøðiliga økið, sum eru týdningarmikil fyri menningina av ferðavinnuni, vóru verandi undir Vinnumálaráðnum. Tey mæltu til, at øll vinnumál vóru løgd undir eitt aðalráð. Miðflokkurin setti í 2010 fram uppskot um at seta Ferðaráð Føroya á stovn aftur. Í viðmerkingum til uppskotið stendur millum annað, at uppskotið er meinlíkt ''Løgtingslóg nr. 155 frá 20. desember 2001 um Ferðaráð Føroya, ið varð sett úr gildi við Løgtingslóg nr. 113 frá 13. desember 2006 um at seta úr gildi Løgtingslóg um Ferðaráð Føroya''. Lógin um Ferðaráð Føroya kom í gildi 1. oktober 2011.
Ferðaráðið 2011-2015
Landsstýrismaðurin í Vinnumálum Johan Dahl hevur valt seks fólk, sum skulu manna nevndina í Ferðaráði Føroya frá 2011 til 2015. Hesi umboða ferðavinnuna á ymiskum økjum: ferðasmiðir, ferðaflutningsvinnu, gistingarhús- og matstovuvinnu, økisferðavinnufeløg, mentamál og vinnumál.
Ný Guinea
thumb|right|250px|Kort. Ný Guinea er næststørsta oyggj í heiminum, hon hevur tropiskt veðurlag og er mest sum øll avvaksin við tjúkkum tropiskum regnskógi. Vestari parturin av Ný Guineu - Vestur Irian - var áður hollendskt hjáland, men hoyrir nú til Indonesiu, meðan eystari parturin er Papua Ný Guinea.
Ný Guinea er tógvin at koma ígjøgnum hjá ókunnumonnum, tí regnskógurin er tjúkkur og villingarsamur, og fólkið óvinaliga sinnað móti fremmandum. Mangir vóru teir, sum hættaðu sær inn í landið, ið ongantíð komu út aftur haðandi. Har er tí mangt, sum eingin veit um. Tað er ikki longur síðani enn í 1953, at ein avstralskur flúgvari kom fram á eina áður ókenda bygd, sum var niðri í einum djúpum dali, umgyrdum av høgum fjøllum.
Fólkið í Ný Guineu er sprottið úr Afriku og blámannaætt, og væl bregður afturí, hóast tað hesi seinastu túsund árini er runnið saman við mangar aðrar tjóðflokkar. Tað búgva slakar 7,5 milliónir av fólki á oynni. Fólkið kallast papuar. Tað ráliga og heita veðurlagið ger, at bert fáir hvítir menn búgva á oynni. Men teir, sum búgva har, eru annaðhvørt embætismenn ella garðeigarar. Garðarnir eru stórir og fullir av kokuspálmum, gummitrøum og grønmeti. Teir hava stór gullnám í fjøllunum. Men ikki er komandi til teirra uttan í flúgvara. Alt, sum verður nýtt í náminum, gravkýr, maskinur, matur og onnur útgerð, verður flutt í fjøllini við flúgvara.
Kongur (talv)
<div class="tleft" style="margin-bottom: 0.3em; width: 225px; border:2px solid #cccccc; padding: 10px !important; font-size: 94%; text-align: center; overflow: hidden">
Kongur er mest umráðandi talvfólk í talvi. Hvør telvari hevur ein kong. Endamálið í talvi er at seta kongin hjá mótpartinum skák og mát, og tá er talvið vunnið. Kongurin kann fara eitt fet í allar ættir, tó er ikki loyvt at leika hann beinleiðis í deyða. Verður kongurin hóttur, soleiðis at ein maður hjá mótpartinum kann drepa kongin í næsta leiki, stendur kongurin í skáki. Tá skal kongurin leikast úr vanda ella annað fólk leikast ímillum, so hann ikki stendur í skáki longur.
Kongurin er við í serligum leiki, tá ið ein leypir í borg.
<br style="clear:left"/>
Skurups kommuna
thumb|250px|Skurups kommuna í [[Skåne län.]] Skurups kommuna (svenskt: Skurups kommun) er ein kommuna í Skåne län í Svøríki. Skurups kommuna hevur 15 153 íbúgvar (2015).
1641
Øldir: 16. øld - 17. øld - 18. øld
1640
1640 (MDCXL) var sambært gregorianska kalendaranum eitt skotár, ið byrjaði á einum sunnudegi, og sambært julianska kalendaranum eitt skotár, ið byrjaði á einum mikudegi.
Nevfatti
Nevfatti (frøðiheiti - Recurvirostra avosetta) er ein stórur svartur og hvítur vaðfuglur í avocet og stilt familjuni, Recurvirostridae. Hann er 43 cm langur frá nevi til vel. Nevið boðar uppeftir og við tí leitar hann eftir føði í sjóvarmálanum, tað kann t.d. vera krabbadjór, fiskaegg, maðkar og algur. Fuglurin ynglar í Evropa og vestur og mið Asia. Hann er flytifuglur og býr tað mesta av vetrinum í Afrika og suður Asia. Nakrir fuglar flyta tó ikki um veturin og verða verandi í eitt nú suður Onglandi og suður Spania. Nevfatti er rættiliga vanligur at síggja um heystarnar við vaðahavið við vesturstrondina í Danmark. Mótsatt fleiri øðrum sløgum av vaðafugli, so sær man ofta henda fuglin svimja á sjónum, hann hevur nevniliga svimjihúð á klørnum.
1641
Árstal: 1636 1637 1638 1639 1640 - 1641 - 1642 1643 1644 1645 1646
Long Tall Sally (EP)
Long Tall Sally (víðkað singulpláta - styttingin stendur fyri Extended Play-time) er ein serstøk EP við sangum, sum vóru innspældir um somu tíð, sum sangirnir á A Hard Day's Night. Hesir sangir komu ikki á eina Beatles LP í Bretlandi fyrr enn aftaná, at teir vóru givnir. Sangirnir komu fyrstu ferð á Rock 'N' Roll LP'ina, sum kom út í 1976.
Síða A:
Síða B:
Bispur (talv)
<div class="tleft" style="margin-bottom: 0.3em; width: 225px; border:2px solid #cccccc; padding: 10px !important; font-size: 94%; text-align: center; overflow: hidden">
Bispurin gongur bara á skák bæðu aftur og fram, so langt honum lystir.
Bispur er talvfólk í talvi. Í fyrstuni hevur hvør telvari tveir bispar. Bispurin gongur á skák og stendur tí altíð á punti við sama liti. Hann hevur ikki loyvi at leypa upp um annað fólk.
Riddari (talv)
<div class="tleft" style="margin-bottom: 0.3em; width: 225px; border:2px solid #cccccc; padding: 10px !important; font-size: 94%; text-align: center; overflow: hidden">
Møguligir leikir hjá riddaranum
Riddari er talvfólk í talvi. Í fyrstuni hevur hvør telvari tveir riddarar. Riddarin gongur sum stavurin L, hann gongur tvey fram og eitt til viks. Hann er einasta talvfólk, ið hevur loyvi at leypa upp um annað fólk.
Ok
Tóra við Keldu
Tóra við Keldu (f. 1974) er føroyskur svimjari úr Klaksvík. Hon er dóttir Jógvan við Keldu, fyrrverandi borgarstjóra og Betty Skaale. Hon luttók í Paralympisku Leikunum í Seoul, Suðurkorea í 1988, men gavst at svimja, tá hon var 21 ára gomul. Hon starvast sum lærari í Ósáskúlanum í Klaksvík. Tá beiggin Pætur við Keldu luttók í danska Melodi Grand Prix'num, var Tóra við sum kórsangari. Systir Tóru, Gunvá við Keldu var borgarstjóri í Klaksvík 2009-2012 og pápi hennara, Jógvan við Keldu, var borgarstóri í Klakvíkar kommunu 1981-88 og 1993-2000.
Heiðursmerki
Tóra vann fleiri heiðursmerki á Paralympisku Leikunum í Seoul í 1988, tvey bronsu og eitt silvur.
Svalövs kommuna
thumb|250px|Svalövs kommuna í [[Skåne län.]] Svalövs kommuna (svenskt: Svalövs kommun) er ein kommuna í Skåne län í Svøríki. Svalövs kommuna hevur 13 650 íbúgvar (2015).
23. november
23. november er dagur 327 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 328 um skotár er). 38 eru dagar eftir av árinum. Dagurin kallast bæði Veðurlambsmessa og Klæmintsmessa og verður roknaður sum 1. vetrardagur.
The Rolling Stones
thumb|right|250px|The Rolling Stones (V-H): [[Ron Wood, Charlie Watts, Mick Jagger og Keith Richards. Frakland 2006.]]
The Rolling Stones er ein enskur tónleikabólkur úr London, sum fór undir virksemi sítt fyrst í 60'unum. Kjarnin í bólkinum hevur síðan fyrstan tíð verið barndómsvinirnir Mick Jagger og Keith Richard, hóast høvuðsmaðurin fyrstu árini var Brian Jones (deyður í 1969). Upprunaliga høvdu flestu limirnir eina fortíð í bluesbólkinum hjá Alexis Korner, men skjótt var, at teir stóðu á egnum beinum og gjørdist sera vælumtóktir í klubbunum í enska høvuðsstaðnum. Tá ið Andrew Loog Oldham gjørdist managari hjá teimum syrgdi hann fyri at fáa teimum plátusáttmála. The Rolling Stones fingu sáttmála við plátufelagið Decca Records, sum á sinni avvístu The Beatles. George Harrison hevði víst produsaranum hjá Decca, sum á sinni vísti Beatlunum frá sær á London bólkin. Fyrsta singulplátan hjá Stones, sum kom á hittlistan var I Wanna Be Your Man, ið Lennon og McCartney høvdu skrivað.
Tomelilla kommuna
thumb|250px|Tomelilla kommuna í [[Skåne län.]] Tomelilla kommuna (svenskt: Tomelilla kommun) er ein kommuna í Skåne län í Svøríki. Tomelilla kommuna hevur 13 111 íbúgvar (2015).
1550-árini
Øldir: 15. øld - 16. øld - 17. øld
Áratíggju: 1500-árini 1510-árini 1520-árini 1530-árini 1540-árini - 1550-árini - 1560-árini 1570-árini 1580-árini 1590-árini 1600-árini
Ár: 1550 1551 1552 1553 1554 1555 1556 1557 1558 1559
Staffanstorps kommuna
thumb|250px|Staffanstorps kommuna í [[Skåne län.]] Staffanstorps kommuna (svenskt: Staffanstorps kommun) er ein kommuna í Skåne län í Svøríki. Staffanstorps kommuna hevur 23 079 íbúgvar (2015).
Ljósá
Ljósá er ein niðursetubygd í Eysturoy; fyrstu fólkini búsettust har í 1840. Í Eiðis Kommunu eru bygdirnar Eiði, Ljósá og Svínáir. 1. november 2019 var fólkatalið 27 í Ljósá Á Eiði er fólkatalið lækkað seinnu árini. Í tíðarskeiðinum 1985-2013 er fólkatalið við Ljósá lækkað frá 31 til 25. Flest fólk búðu við Ljósá í 1988 (38).
Lítla bygdin Ljósá sunnanfyri Eiði hevur navn eftir Ljósánni, ið er áin beint sunnan fyri bygdina.
John Lennon
thumb|right|250px|John Lennon í [[Montreal, Quebec í Kanada 1969.]] John Lennon (føddur 9. oktober 1940 í Liverpool og deyður 8. desember 1980 í New York) er ein av heimsins kendastu sangarum, tónleikarum og sangskrivarum. Hann byrjaði yrkisleið sína í The Beatles saman við Paul McCartney, George Harrison og Ringo Starr. Saman skrivaðu Lennon og McCartney teir flestu sangirnar hjá The Beatles.
The Beatles vóru virknir millum 1962 og 1970. Síðst í 60'unum fór John Lennon saman við konu síni Yoko Ono at brúka sína støðu sum kendur at bera fram boðskapin um frið í heiminum. John Lennon virkaði einans sum solistur eftir at The Beatles vóru upploystir. Í 1975 valdi John Lennon at venda almenna lívinum bakið, tí tá høvdu hjúnini fingið sonin Sean.
Á heysti 1980 góvu hjúnini út plátuna Double Fantasy, ið var hugsað sum ein tónleikalig samrøða, har tey áttu annað hvørt lag. Um kvøldið 8. desember, tá ið hjúnini vóru komin heim úr upptøkuhølunum, har tey høvdu mixað lagið hjá Yoko Ono Walking On Thin Ice, varð John Lennon skotin til deyðis av einum sinnisveikum fjeppara.
Westlife
thumb|right|250px|Westlife í [[2006.]] Westlife er eitt heimskendur írskur tónleikabólkur. Sangir teirra hava ein fyri og annar eftir klatrað upp eftir hitlistunum; 14 ferðir hava teir havt ein sang ovast á almenna bretska hitlistanum. Allar 10 útgávurnar hjá bólkinum hava eisini verið í toppinum á hitlistunum. Westlife vóru upprunaliga fimm sangarar, men fyri fleiri árum síðani valdi Brian McFadden at taka seg úr bólkinum. Stutt eftir var hann á Summar Festivalinum og spældi eina framúr góða konsert. Hinir fýra sangararnir - Mark Feehily, Shane Filan, Kian Egan og Nicky Byrne – hildu fram, sum um einki var hent, og teir hava veruliga havt vind í seglunum síðani.
Westlife framførdu á Summar Festivalinum í 2010.
Bólkurin varð stovnaður í juli 1999.
Lesley Gore
thumb|Lesley Gore, 1967. Lesley Gore (fødd Lesley Sue Goldstein, 2. mai 1946 - 16. februar 2015) var ein amerikonsk songkvinna. Gore bleiv fødd í Brooklyn í New York, men vaks upp í Tenafly í New Jersey. Kendasti sangur hennara má allarhelst vera "It's My Party", "You Don't Own Me" og "Sunshine, Lollipops, and Rainbows". Hon var samkynd og búði í New York City.
1560-árini
Øldir: 15. øld - 16. øld - 17. øld
Áratíggju: 1510-árini 1520-árini 1530-árini 1540-árini 1550-árini - 1560-árini - 1570-árini 1580-árini 1590-árini 1600-árini 1610-árini
Ár: 1560 1561 1562 1563 1564 1565 1566 1567 1568 1569
Elspa Mørkøre
Elspa Mørkøre (f. 22. oktober 1991) er føroyskur svimjari. Elspa er fyrsta føroyska kvinnan sum svam 100 m frí undir eitt minutt. Elspa flutti heimaftur til Føroya í august 2009 og svimur nú fyri Ægir í Klaksvík og fyri Føroyar. Í eina tíð búði hon niðri í Danmark, har hon vandi og svam fyri West Swim í Esbjerg og fyri danska landsliðið.
Føroysk met
Føroysk met á langbana:
Føroysk met á stuttbana:
Danmarksmeistaraheitið
DM 2009: Elspa Mørkøre vann gull í 50 m og 100 m rygg svimjing, silvur í 200 m rygg og 200 m frí.
Oyggjaleikir
Elspa Mørkøre vann 8 gull heiðursmerki og eitt silvur á Oyggjaleikumun á Rhodos í 2007. Á Oyggjaleikunum í 2005 vann hon 1 gull heiðursmerki, eitt silvur og trý bronsu heiðursmerki.
Ársins ítróttarbragd 2005
Elspa Mørkøre vann heiðurin "Ársins Ítróttarbragd" í 2005. Heðin Mortensen helt røðu fyri henni og nevndi m.a. at hon hevði sett 25 føroysk met tað árið.
Harry Potter og arvalutir Deyðans 1. partur (filmur)
'''Harry Potter og Arvalutir Deyðans 1. partur' (enskt upprunaheiti: Harry Potter and the Deathly Hallows: Part 1'') er gjørdur út frá sjeyndu bókini um Harry Potter, sum eitur Harry Potter og Arvalutir Deyðans eftir J.K. Rowling. Bókin er filmatiserað í tveimum partum, tí bókin er so long. Hetta er so fyrsti parturin. Filmurin snýr seg um Harry Potter og vinfólk hansara, Ron og Hermione, sum fara at leita eftir horcruxunum hjá Voldemort. Um tey ikki finna horcruxarnar og oyðileggja teir, so er tað eingin møguleiki, at tey kunnu beina burtur fyri Voldemort.
1620
1620 (MDCXX) var sambært gregorianska kalendaranum eitt skotár, ið byrjaði á einum mikudegi, og sambært julianska kalendaranum eitt skotár, ið byrjaði á einum leygardegi.
Harry Potter og arvalutir Deyðans 1. partur (filmur)
Hesin filmurin er ikki so líka sum hinir, og tað kemur kanska av, at hetta er fyrstu ferð, at Harry ikki fer á Hogwarts.
Søgugongd
Voldemort hevur fingið nógv vald í gandaheiminum, og alsamt fleiri fólk doyggja, helst tey mugglaraføddu eru fyri ágangi. Tað er ringt hjá Harry, Ron og Hermione at stóla upp á fólk, tí tað er ringt at siga, hvør er farin í part við Voldemort. Tey trý vinfólkini flýggja alla tíðina, og eingin teirra veit rættiliga, hvar leitanin eftir horcruxunum skal byrja.
Leikarar
ハリー・ポッターと死の秘宝
Suðuroyarmál
thumb|right|250px|Føroysk málføri.
Suðuroyarmálið er nógv broytt. Høvuðsorsøkin til hetta man stava frá skúlunum. Har hevur av flestu lærarum í føroyskum dentur verið lagdur á at nýta somu úttalu sum í meginøkinum. Tey seinnu árini eru so eisini sjónvarp og útvarp komin inn í myndina, og hava tey so eisini sína ávirkan.
Størsti munurin millum suðuroyarmálið og vanliga føroyska er:
Eitt annað, sum brýtur av, er at tað verður eitt E-ljóð í endanum av nógvum orðum, sum enda við I ella U, eisini er at nevna, at Æ oftast verður verur broytt til E. Sum dømi um hetta kunnu vit nevna ræðast (reðast), sær (ser), lær (ler), frælsi (frelse), gæs (ges), skræða (skreða) og æða (eða).
Onnur fyribrigdi er at J varð brúkt sum fyrsti bókstavur í orðum sum byrja við E ella G. Sum dømi um hetta kunnu nevnast gina (jina), eg (je), gera (jera), gil (jil) og geva (jeva). Við hvørt verður J skotið upp ímillum eitt hjáljóð og eitt sjálvljóð. Sum dømi kann nevnast teg (tje), meg (mje) og seg (sje).
Tó at Suðuroyggin ikki er so stór í vídd, og ikki er so langt millum bygdir, so breyt málið rættiliga nógv av frá bygd til bygd. Eitt tað sjónskasta dømi um hetta eru Sandvík og Hvalba. Tær eru grannabygdir, og tá ið tað vóru niðursetufólk úr Hvalba sum bygdu Sandvík av nýggjum í 1811, so skuldi man trúð, at sami málburðir varð brúktur í báðum bygdunum, men so var ikki. Meðan henda regla "Æ til E" er føst í sunnaru helvt av oynni, so er hon tað ikki í sandvíksmálinum.
"Á" hevur við hvørt verið brúkt ístaðin fyri "AT". Dømi at svimja søgdu sandvíkingar teir fóre á svimja. Sandvíkingar søgdu eisini hann fór á leita ístaðin fyri at leita og hon fór á møðast. Um orð byrja við H ella K er at siga, at tey ofta hava verið framborin við heilt bleytum ljóði í fyrsta stavilsi. Til dømis hjallur, kjallari, kjøt og kemdi.
Vaðtritla
Vaðtritla (frøðiheiti - Glareola pratincola)
Trelleborgs kommuna
thumb|250px|Trelleborgs kommuna í [[Skåne län.]] Trelleborgs kommuna (svenskt: Trelleborgs kommun) er ein kommuna í Skåne län í Svøríki. Trelleborgs kommuna hevur 43 258 íbúgvar (2015).
22. november
22. november er dagur 326 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 327 um skotár er). 39 eru dagar eftir av árinum.
1630
Øldir: 16. øld - 17. øld - 18. øld
Áratíggju: 1580-árini 1590-árini 1600-árini 1610-árini 1620-árini - 1630-árini - 1640-árini 1650-árini 1660-árini 1670-árini 1680-árini
Árstal: 1625 1626 1627 1628 1629 - 1630 - 1631 1632 1633 1634 1635
Kastrup Flogvøllur
thumb|right|250px|Terminal 3. thumb|right|250px|Flogvøllurin sæddur frá luftini Kastrup Flogvøllur (danskt: Kastrup Lufthavn) er størsti og mest týðandi flogvøllurin í Norðurlondum. Haðani er samband til 150 flogvøllir úti í heimi, og eini 600 flogfør koma ella fara hvørt samdøgur. Atlantic Airways rekur loftvegis samband millum Kastrup Flogvøll og Vága Floghavn, vanliga við millum 2 og 3 fráferðir um dagin. Skalt tú út í heim við flogfari úr Norðurlondum annars, mást tú oftast fyrst til Kastrup og so við øðrum flogfari. Í 2007 avgreiddu tey 21,4 mió. ferðafólk. Haðani er gott flogsamband til allar partar av Danmark, til hini Norðurlondini og runt um heimin.
Bert fáir stórir flogvøllir úti í heimi er so tætt við ein stórbý. Flogvøllurin hevur eisini tann fyrimun, at hann er stutt frá miðbýnum í Keypmannahavn. Metro (linja M2) gongur frá Kastrup flogvølli inn í býin, og bilarnir eru nógvir við ferðafólki á flogvøllinum og av flogvøllinum. Flogvøllurin er á oynni Amager. Amager er havbotnur, sum hevur skotið seg upp úr sjónum. Tí er lendið so flátt og lágt, og tí sera hóskiligt til flogvøll. Av tí at flogvøllurin liggur út ímóti sjónum, kunnu flogførini fyri tað mesta flúgva lágt yvir sjónum, tá ið tey seta seg ella fara á flog. Tá eru tey ikki til so stóran ampa fyri fólkið, sum býr í Keypmannahavn.
Kastrup Flogvøllur er av størstu flogvøllum í Evropa. Fimm flogvøllir í Evropa avgreiða fleiri altjóða ferðafólk enn tann í Kastrup: Franz Josef Strauss Flogvøllur í München, Frankfurt Flogvøllur, Charles de Gaulle Flovøllur í Paris, Schiphol Flogvøllur í Amsterdam og Heathrow Flogvøllur í London. Hvat ið farmaflutningi viðvíkur, er Kastrup Flogvøllur nr 13 í heiminum. Eini 50 flogfeløg úr øllum heiminum flúgva til Kastrup og úr Kastrup.
Ein flogvøllur er stórt arbeiðspláss. Fyrst er at nevna tey, sum manna flogførini. Men so eru onnur, sum avgreiða ferðafólk, summi gera flogfør flogbúgvin, onnur gera mat, upp aftur onnur skipa víðføri hjá ferðafólki inn, og nógv, nógv annað. Tilsamans arbeiða 1900 fólk í fyritøkunum á fløgvøllinum í Kastrup. Størsta fyritøkan á Kastrup Flogvølli er SAS. Ríkisstjórnirnar í Svøríki, Danmark og Noreg eiga Scandinavian Airlines System í felag. SAS er sættstørsta flogfelagið í heimi. Aftur at flogførum, hevur SAS handlar, hotell og virki, sum gera mat til flogfør.
Flogferðslan vindur meiri og meiri upp á seg allastaðni. Tí verður bygt afturat øllum stórum flogvøllum, eisini til í Kastrup. Fyri at orka tað, er ætlanin at byggja fleiri farstøðir í Kastrup. Í 1993 varð t.d. nýtt pakkhús tikið í nýtslu. Síðani 1993 eru eisini lagdir nýggir vegir at gera tað høgligari hjá ferðsluni á flogvøllin og av flogvøllinum.
Threes Anna
thumb|Threes Anna á [[Seglloftið|Seglloftinum á Tvøroyri 2. februar 2010.]] Threes Anna (listarligt navn, veruligt navn: Threes Schreurs, fødd í Vlaardingen, Niðurlond, 1959) er rithøvundur, filmsleikstjóri og filmsleikrithøvundur. Hon arbeiðir altíð við fleiri verkætlanum í senn. Til nú (sepember 2012) hevur hon skrivað seks skaldsøgur á hollendskum. Bøkurnar eru eisini umsettar til onnur mál.
Rannsóknarferðir í Føroyum
Threes Anna var tvær ferðir í Føroyum á rannsóknarferðum, fyrst í januar og síðan í juli 2010, har hon gjørdi kanningar til eina skaldsøgu sum hon tá hevði ætlanir um at skriva, og sum nú er liðug og kemur út um mánaðarskiftið september/oktober í Hollandi. Møguliga verður henda bókin eisini gjørd til film seinni. Skaldsøgan hevur fingið heitið niðurlendskt: Het laatste land (føroyskt: Seinasta landið enskt: The Last Land). Skaldsøgan kemur út í Niðurlondum í september/oktober 2012. Í Føroyum var hon m.a. í Mykinesi, í Havn á Ólavsøku á G-festivali í Syðrugøtu og í Suðuroynni, har hon vitjaði ymsastaðni í oynni. Eitt nú var hon í kolanámi í Hvalba. Serliga hugtikin var hon av Akrabergi við tí meir enn 100 ára gamla vitanum, sum stendur á einum tanga. Ongin býr har longur, men ein vitapassari og familja hansara búðu har til 1988, og heilt aftur í tíðini, áðrenn svartadeyða, búðu frísar í Akrabergi, teir komu úr Niðurlondum eins og Threes. Hon var so hugtikin hesum staði, sum hon nevnir At the end of the world (Við heimsins enda) - at hon avgjørdi at koma aftur har um summarið saman við manni sínum og búgva í einum húsi har, sum Kunningarstovan tá leigaði út, og tað gjørdi hon eisini. Hon var eisini hugtikin av at práta við Aksal Poulsen úr Sumba, sum veit sera nógv um fuglar, og sum tá átti nógvar útstappaðar fuglar, sum hann hevði standandi í einum rúmi í heimi sínum. Nú eru fuglarnir í einum fugla- og søgusavni í Sumba. Aksal visti eisini nógv at siga um plantur, og Threes spurdi hann um alt møguligt og fekk eisini svar frá honum. Hon ætlaði upprunaliga at nevna skaldsøguna Fuglaoyggin (Bird Island), men at enda hevur hon broytt heitið til Tað síðsta landi. Á heimasíðu hennara stendur eitt brot um hvat ið henda skaldsøgan snýr seg um, og har stendur, at søgan fer fram á nøkrum oyggjum í Atlantarhavinum. Har er gott at liva til tann dagin, tá ein ræðulig ódn herjar oyggjarnar og ger at alt samband við umheimin verður avskorið. Fólk blíva fyrst bangin, men tá tað sær út til at sambandið við umheimin er mist fyri longri tíð, so kemur panikkur í fólk. Tann ungi drongurin Unnar er rættiliga einsamallur, tí foreldur hansara vóru farin suðureftir at ferðast, og tey vóru ikki komin aftur enn. Drongurin gjørdist vinur við ein arbeiðsleysan vitapassara, og roynir at finna útav øllum tí kaotiska sum hendir rundan um hann.
1610
1610 (MDCX) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum fríggjadegi, og sambært julianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum mánadegi.
Anna-Maria Ravnopolska-Dean
thumb|200px Anna-Maria Ravnopolska-Dean (bulgarskt: Анна-Мария Равнополска-Дийн) (fødd 3. august 1960) er ein bulgarskur tónleikari og tónaskald.
Vongsvørt vaðtritla
Vongsvørt vaðtritla (frøðiheiti - Glareola nordmanni)
21. november
21. november er dagur 325 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 326 um skotár er). 40 eru dagar eftir av árinum. Dagurin kallast eisini Mariu offurgerð til minnis um, at foreldur Mariu, móðir Jesusar, leiddu hana niðan í templið.
Skrásett parlag
thumb|right|250px Skrásett parlag er parlag millum tvey vaksin menniskju. Parlagið verður skrásett fyri at tryggja arv og fíggjarlig viðurskifti í einum parlagi og kann í summum londum nýtast av bæði hetero- og homopørum. Til dømis er hettar galdandi í Grønlandi, Bretlandi, Íslandi, Finnlandi, Svøríki, Noregi og Danmark. Í USA er tað ymiskt frá ríki til ríki. Føroyar eru einasta landið í Norðurlondum, sum enn ikki hevur samtykt lóg um skrásett parlag.
7. juni 2012 samtykti Fólkatingið eina nýggja lóg, ið gevur heimild til at samkynd pør kuunu giftast á sama hátt sum hinskynd. Lógin kom í gildi 15. juni sama árið. Harvið gjørdist hjúnabandið kynsóheft, men skrásett parløg ið eru skrásett áðrenn hjúnabandslógin frá 2012 kom í gildi, halda fram við at vera galdandi og kunnu eisini broytast til hjúnaband.
Politikkur
Hvørki skrásett paralag ella kynsleyst hjúnarlag er galdandi í Føroyum. thumb|right|250px|[[Føroyar er einasta Norðurland og eitt av heilt fáu londunum í Vesturevropa har skrásett parlag fyri samkynd ikki er lógligt.]]
Skrásett parlag
Listi yvir lond
20. november
20. november er dagur 324 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 325 um skotár er). 41 eru dagar eftir av árinum. Dagurin er Altjóða barnarættindadagur.
Miðeystur
400px|thumb|Miðeystur og G8 [[Stói miðeystur.]] Ímillum Evropa og Arábianes er landøki, sum verður nevnt Miðeystur. Tað var her, at nakrar av fyrstu mentanum í heiminum vórðu til, og tað var eisini her, at teir tríggir heimsátrúnaðirnir - jødadómur, kristindómur og islam, kyknaðu. Veðurlagið er turt og heitt, og landslagið berligt, helst fyri eystan, men fram við Miðjarðarhavi er lendið fruktabetri. Kríggj og borgarastríð hava í mong ár merkt hesi lond. 400px|thumb|Miðeystur
Tóroddur Poulsen
Tóroddur Poulsen (føddur 15. oktober 1957 í Havn) er yrkjari, rithøvundur, listamaður og tónleikari. Tóroddur Poulsen er helst Føroya virknasti yrkjari. Hann fekk Mentanarvirðisløn M. A. Jacobsens í 1992 og Mentanarvirðisløn Landsins í 2013. Harumframt hevur hann verið tilnevndur til Bókmentavirðisløn Norðurlandaráðsins í 1996, 2002, 2005, 2009, 2011 og 2014. Hann starvast sum rithøvundur og er búsitandi í Keypmannahavn. Tóroddur hevur givið út fleiri yrkingasøvn. Stílurin er rættiliga ymiskur, stundum prosakendur, stundum knappur og onkuntíð haikukendur. Í sínum yrkingum lýsir hann m.a. tann innara heimin, mótsetningar í samtíðini og moralin. Hann kann vera speirekandi og atfinningarsamur eins og kensluborin.
Vellinge kommuna
thumb|250px|Vellinge kommuna í [[Skåne län.]] Vellinge kommuna (svenskt: Vellinge kommun) er ein kommuna í Skåne län í Svøríki. Vellinge kommuna hevur 34 496 íbúgvar (2015).
Ú
Ú ella ú er 24. bókstavur í føroyska stavraðnum og 25. bókstavur í íslendska stavraðnum.
Avatar
Avatar er ein 3D animeraður amerikanskur filmur frá 2009. James Cameron, ið hevur leikstjórnað filmin, hevur eisini leikstjórnað aðrar stórfilmar, til dømis tann mest seljandi filmin nakrantíð Titanic. James Cameron megnaði at gera dýrasta filmin nakrantíð í filmssøguni. Filmurin kostaði yvir tvær milliardir dollarar. Avatar hevur umframt Oscartilnevningina vunnið tvær Golden Globes og var tilnevndur til besta filmin eisini.
Filmurin er í stuttum um ein hermann, ið verður sendur út til eina gongustjørnu langt burturi at flyta tey inføddu Na'vi, ið eru í vegin fyri onkrum arbeiði. Hann gerst góður við hetta fólkið og endar sum ein leiðari hjá hesum bláu menniskjunum, sum í hesum filminum eru "tey óndu". Filmurin fyrigongur á uppspundu gongustjørnuni, Pandora, har fólkini "naviar" búgva.
Titanic hjá James Cameron er best seljandi filmurin nakrantíð. Hann seldi fyri 600 mió. dollars, og hann er eisini mest sæddur við 1843 mió. áskoðarum. Men tað varar allarhelst ikki leingi afturat, áðrenn Avatar yvirtekur fyrstaplássið sum heimsins best seljandi filmur. Avatar, sum eisini er framleiddur av Cameron, hevur higartil selt fyri 553 mío. dollars á heimamarknaðinum og hevur longu havt 1841 mió. áskoðarar, so her verður meint, at Cameron skjótt fer at sláa sítt egna met. So vantar bert at sláa metið hjá Titanic í Oscars. Fyri at megna tað, skal Avatar vinna meira enn 11 Oscars til handanina í mars 2010. Tað var nevniliga só nógvar Oscars, Titanic fekk í 1998.
Dýragarðar
thumb|right|250px|Á skeltum og í leiðbeiningum fáa fólk, ið hagar koma, at vita um djórini. Dýragarðarnir geva fólki størri fatan av náttúrunnar stórleika og fjølbroytni. Tað eru stívliga 3.000 ár síðan, at teir ráðandi í Kina stovnaðu stóran dýragarð, teir nevndu Vísdómsgarð. Nú hava flestu stórbýirnir dýragarð, fiskabúr ella dýraverndarøki, har fólk fáa høvi at granska og síggja nógv hundrað dýrasløg. Endamálið við dýragørðum er fyrst og fremst at vísa fólki, hvussu dýrini liva og bera seg at, har tey av røttum eiga at vera.
Fólkini, har starvast, gera framúr gott granskingararbeiði og eru virkin í náttúruvernd, tí tey fáa sjáldsom dýr at nørast. Í øllum dýragørðum starvast nógvir dýraansarar, ið ambæta djórunum, dýrafrøðingar, ið granska og hava eftirlit við djórunum, kokkar, bókhaldarar, byggifrøðingar, handverkarar, urtagarðsmenn, dýralæknar og mong, mong onnur. Stjórnin skipar fyri arbeiðinum í dýragarðinum, og har er mikið at takast við. Atgongugjaldið er høvuðsinntøkan, men flestum dýragørðum tørvar fíggjarligan stuðul frá tí almenna.
Men fólk eru sera ójøvn á máli, hvønn týdning dýragarðar í veruleikanum hava. Viðhaldsfólk siga, at dýragarðarnir geva fólki møguleika at sleppa nær djórunum, tað hevði teimum annars ikki verið fyri. Tey, ið eru ikki fyri dýragørðum, halda ikki vera rætt at hava djór byrgd inni, tí dýrini hamast burtur, og í vánaligum dýragørðum fáa djórini ikki nóg góða røkt og ov ringt at eta. Kanska er eisini reinførið vánaligt, so dýrini gerast sjúk.
Aktiv deyðshjálp
Lógin um aktiva deyðshjálp, eutanasi, varð sett í gildi í Luksemburg í mars 2009. Fyri at kunna seta hesa lóg í verk, máttu broytingar í grundlógini gerast. Hertugin, ið eisini skuldi taka undir við lógini, um hon skuldi setast í verk, var ímóti. Hansara vald varð tí tikið frá honum eina tíð, soleiðis at lógin kundi verða samtykt og sett í gildi. Somuleiðis mátti undantak gerast í revsilógini, soleiðis at tú ikki kundi blíva revsaður av at fremja aktiva deyðshjálp.
Amerikanarar eru langt frá samdir um, hvat kann góðtakast moralskt ella ikki. Tað vísir seg, at tað, sum amerikanarar eru mest ósamdir um, er, um tað er moralskt rætt við aktivari deyðshjálp. 45 prosent halda, at tað er moralskt rætt, meðan 48 prosent halda, at tað er skeivt. Hini sjey prosentini vita ikki.
Avatar
Avatar 2
Fríggjadagin 15. januar 2009 avdúkaði leikstjórin James Cameron, at hann fer at gera Avatar 2. Og í februar skrivaði blaðið Herald Sun í Melbourne, at Sam Worthington hevur váttað, at hann enn einaferð skal leika høvuðsleiklutin sum Jake Sully. 33 ára gamli avstralski sjónleikarin, sum er blivin heimskendur fyri sín leiklut í Avatar, sigur seg gleða seg til nýggja filmin.
Falklandsoyggjar
Millum 3000 og 4000 fólk búgva í Falklandsoyggjunum. Harafturat eru umleið 1000 bretskir hermenn har. Fjarstøðan til Bretlands er 14.000 kilometrar (10 ferðir teinin millum Vágar og København). Flogtúrurin tekur 15 tímar, sambandið loftvegis er nakrar fáar ferðir um vikuna og skipasambandið fáar ferðir um mánaðin. Oyggjarnar eru 12.000 km2, ið er 8 ferðir størri enn Føroyar til ummáls.
Fólkaatkvøða 2013
Úrslitið av fólka­atkvøð­uni í 2013 á Falk­lands­oyggjunum er greitt: Næstan 100 prosent av teimum, ið greiddu atkvøðu, siga ja til, at oyggjalandið fram­hald­andi skal vera part­ur av Stóra Bretlandi. 99,8 prosent av falk­lend­ingum hava atkvøtt ja til Stóra Bretland. Meirlutin er so stórur, at hann næstan er skemtiligur, men hetta gjørdist úrslitið av fólkaatkvøðuni á Falk­landsoyggjunum, og tað kemur ikki óvart á: Falk­lendingar vilja vera partur av Stóra Bretlandi, soleiðis sum allar kanningar fram­m­anundan fólkaatkvøðuni eisini vístu púra greitt. 1517 fólk greiddu at­kvøðu, og hetta er ein val­luttøka uppá 92 prosent. Og bara tríggir av teimum 1517 veljarunum søgdu nei til Stóra Bretland. Falklendingar minn­ast enn serstakliga væl, tá Argentina gjørdi inn­rás í 1982 og tað óhugna­liga kríggið, sum valdaði í tríggjar vikur, til Stóra Bretland hevði bart argentinarar aftur. Fólkaatkvøðan varð hild­in, tí Argentina heldur fram at trýsta á fyri at fáa bretar at sessast við samráðingarborðið. Argentina vil hava oyggja­landið undir sítt ræði, men London hevur víst hesum frá sær.
Seyskelloyggjar
Lýðveldið Seyskelloyggjar (kreólskt: Repiblik Sesel, enskt: Republic of Seychelles, franskt: République des Seychelles) er oyggjabólkur uttanfyri afrikonsku eysturstrondini. Høvuðsstaðurin á Seyskelloyggjum eitur Victoria. Tað búgva 119,878 fólk á Seyskelloyggjum.
Politikkur
Tað at vera samkyndur er ólógligt. Kvinnur verða ikki nevndar í lógini.
Landafrøði
Seyskelloyggjar í Indiahavi eru 92 oyggjar. Fólk býr bara á fáum oyggjum. 80 % av fólkinum búgva á oynni Mahe. Oyggin er 155 ferkilometrar til støddar, t.e. nakað sum Suðuroy (163,7 km²).
Búskapur
Landbúnaður, ferðamannavinna og fiskivinna eru mesta vinnan.
Finna (talv)
Finnan er minsta og veikasta talvfólk í talvi. Í fyrstuni hevur hvør telvari átta finnur.
Gongulag
<div class="tleft" style="margin-bottom: 0.3em; width: 225px; border:2px solid #cccccc; padding: 10px !important; font-size: 94%; text-align: center; overflow: hidden">
Gongulag hjá finnuni. Finnan gongur eitt fet beint fram, tó fyrstu ferð kann hon fara tvey fet fram. Hon hevur ikki loyvi at bakka. Finna kann ikki drepa beint fram. <br style="clear:left"/>
Tá finnan drepur
<div class="tleft" style="margin-bottom: 0.3em; width: 225px; border:2px solid #cccccc; padding: 10px !important; font-size: 94%; text-align: center; overflow: hidden">
Finnan drepur á skák. Tá ið finna drepur, kann hon bara gera tað á skák. Hon kann ikki drepa beint fram. Her kann finnan á c5 drepa antin rókin ella riddaran, ella hon kann fara beint fram á c6. Finnan á f3 kann ikki fara á e4 ella g4 her. <br style="clear:left"/>