cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Hargabrøðurnir
Søgnin um Hargarbrøður
Írar vóru komnir inn á Hvalbiarfjørð fyri at ræna og ikki fóru teir fram við mýkindum. Fólkið flutti niðan í fjøllini til at skýla sær, meðan boð fór um oynna til at samla menn til verju. Hargarbrøðurnir fóru norður til Hvalbiar og høvdu við sær sum vápn ”kobbakeppar” við hvøssum jørnum í. Tá ið teir komu norður ímóti Káragjógv (sunnan fyri Hvalba) skiltust teir. Niklas fór í Káragjógv til at verja, hinir fóru í Ásgjógv har sum meginparturin av fíggindunum vóru stadir. Ein kom har Niclas stóð, hann var so óførur til støddar, at hann var ein knýttan neva millum eyguni. Hargarmaðurin fór ímóti honum og reiggjaði til við keppinum so írin small. Har lá hann og kiptist, tá tók Niklas korðan av honum og rendi ígjøgnum hann. Hargarbrøðurnir eltu írarnar oman Káragjógv og Ásgjógv. Ein av brøðrunum var úti á Flekki, men var horvin tá ið hinir komu og einki spor sást til hansara. Tá ið teir gingu oman fyri Lítla Hamar (vestast í Nesi), kom hann niðan frá vatninum, hann hevði elt ein íra til "Íradammin" og kruvt hann har. Niklas og Jógvan eltu tveir hinar ítastu av fíggindunum ið flýddu undan oman í Bø. Jógvan sló annan íran deyðan tætt við Gjørðagarð (hann skal liggja grivin í Slokkunum á Gjørðasondum). Niklas høgdi eftir hinum, eitt stórt høgg við keppinum, í tí at hann leyp um merkisgarðin millum Leirabø og Neystabø, men rakaði ikki. Høggið kom í garðin so har kom stórt skarð í - vallgrógvin garður var - og merkið eftir hesum høggi sigst at standa í garðinum enn.
Tá flyddi alt íraliðið ið eftir var, í bátarnar og aftur á skipið. Síðan fóru teir undir segl.
Stóra Dímun var boðin hargarbrøðrunum í løn fyri hetta avreksverk teirra. Teir róðu runt um oynna, men skoyttu ikki um at eiga hana: tí — hildu teir — eingin var fuglurin har afturímóti í Sumba. Sumba var útgivið ímóti nærum øllum Føroyalandi til fugl í teirri tíðini.
Søgnin sigur at ein dagin sum hargarbrøðurnir vóru til útiróðara, kom herviligur stormur av landnyrðingi á teir og teir spurdust ikki aftur.
Dánjal Petur í Gomlustovu hevur tó fortalt at hargabrøðurnir ikki gingu burtur, men at tað vóru brøður Niclas Thomasen (bóndi í Hørg frá 1688) sum gingu burtur henda dagin.
Sterka Marjun var móðir Hargarbrøðurnar. Faðir hennara var Jenis Jógvansson bóndi í Laðangarði og bróðir hennara Símun Jenisson tók við Laðangarðs festinum í 1592.
Høgri
thumb|upright|Høgris hús í [[Oslo.]] Høgri (bókmál: Høyre; nýnorskt: Høgre), stutt H, er ein politiskur flokkur í Noregi. Høgri varð formliga stovnaður í 1884 og er ein konservativur og borgarligur flokkur. Ungdómsflokkurin hjá Høgra eitur Ungi Høgri (bókmál: Unge Høyre, nýnorskt: Unge Høgre). Í 2004 gjørdist Erna Solberg leiðari.
Norskir forsætisráðharrar úr Høgra hava verið advokatur Christian Schweigaard (1884), advokatur Emil Stang (1889–1891 og 1893–1895), professari Francis Hagerup (1895–1898 og 1903–1905), hermaður Jens Bratlie (1912–1913), advokatur Otto B. Halvorsen (1920–1921 og 1923), keypmaður Ivar Lykke (1926–1928), løgfrøðingur John Lyng (1963), búskaparfrøðingur Kåre Willoch (1981–1986), løgfrøðingur Jan P. Syse (1989–1990) og stjórnmálafrøðingur Erna Solberg (2013–).
Listi yvir amerikonsk stakríki eftir BTÚ
thumb|right|220px|Samanborið við BTÚ í onnur lond. thumb|right|220px
Páll Holm Johannesen
Páll Holm Johannesen er føroyskur rithøvundur, føddur í 1980, og hevur lokið BA- prógv í stjórnmálafrøði og MA - prógv í Evropavísund. Í 2005 var Páll í starvsvenjing á føroysku ES-sendistovuni í Brussel, og hann hevur eisini roynt seg sum tíðindamann á Sosialinum og í sjón- og útvarpinum hjá Kringvarpi Føroya. Saman við Heina í Skorini ritstjórnaði hann Krossvegir, sum er eitt essay-savn um átrúnað og politikk í Føroyum.
Settlers
Die Siedler von Catan, betur kent sum Settlers í Føroyum, er eitt borðspæl, ið varð útgivið í 1995 av Klaus Teuber í Týsklandi. Í spælinum byggja spælararnir búsetingar á íspunnu oynni Catan. Hesar búsetingarnar geva rávørur, ið kunnu vera brúktar til at byggja vegir, nýggjar búsetingar og býir við umframt at senda riddarar út at verja búsetingarnar. Spælararnir fáa serlig stig fyri hvussu nógvar býir og vegir eru bygdir og fyri longstu vegirnar og størstu hermegi. Tann, ið fyrst røkkur eitt ávíst stigatal hevur vunnið spælið.
Samanborið við onnur samtíðar borðspøl hevur Settlers nøkur nýskapandi hugskot, m.a. kunnu spælararnir handla við teirra rávørum.
Tað eru fleiri uppíbyggingar komnar út til spælið sum t.d. Settlers Søfarer, Byer og riddere, tvær søguligar uppíbyggingar og ein rúgva av triðjaparts uppíbyggingum. Tað er lætt at útvíðka spælið, tí tað er bygt upp av sekskantum, sum umboða ymiskar rávørur. Hesir sekskantarnir kunnu samansetast í tilvildarlig mynstur, sum geva eina heilt nýggja uppseting fyri hvørt spæl.
Av tí at spælið er vorðið so væl umtókt og við hjálp av umtalu í miðlunum er ein heilur Catan alheimur vorðin til. Eitt nú eru kortspøl, terningaspøl og telduspøl útkomin. Ein bakgrundssøga er so líðandi skapt, m.a. við bókini við sama navni frá Rebecca Gablé.
Keldur
http://www.boardgamegeek.com/boardgame/13/catan
http://www.thegamesjournal.com/articles/SpecialK3.shtml
.dm
.dm er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Dominika.
Tambar
thumb|right|240px|Tambar. Tambar er fimmmannafar hjá Róðrarfelagnum Knørri (RK) í Tórshavn.
Navnið stavar frá kvæðinum um Ormin Langa, sum er navnakelda til allar bátarnar hjá Róðrarfelagnum Knørri. Rógvarar á Tambar hava sum hinir rógvarar felagsins eina ørindisreglu úr kvæðinum á búna sínum.
Tambar róði fyrstu ferð í 2007. Verandi Tambar er tann triði í røðini og varð bygdur í 2018. Aðrir bátar í Róðrarfelagnum Knørri eru fimmmannaførini Jallurin og Pílur, seksmannaførini Jarnbardur og Herningur, áttamannafarið Knørrur og tíggjumannaførini Ormurin Langi og Kongurin.
Byrta (tónleikaútgáva)
Byrta er fyrsta tónleikaútgávan hjá føroyska tónleikabólkinum Byrta, tá eru stakløg ikki tald við. Fløgan kom út 24. mai 2013 hjá plátufelagnum Tutl. Útgávan varð kosin at vera tann besta av øllum føroyskum tónleikaútgávum í 2013 í útvarpssendingini Brunsj hjá Kringvarpinum. Tað vóru tríggir tónleikaummælarar, ið øll valdi Byrta sum nummar eitt. Tey góvu stig til fimm tónleikaútgávur hvør.
Alfred Olsen
200px|thumbnail|Alfred Olsen, 2012 Alfred Olsen (føddur 30. mars 1947 í Tórshavn) er ein føroyskur og politikari (SB).
Hann hevur útbúgving innan bókhald frá Føroya Handilsskúl, bankútbúgving og prógv sum heimaskipari. Hann var kommunuskrivari hjá Nes kommunu frá 1977 til 2013.
Hann varð valdur inn á Føroya Løgting fyri Eysturoyar valdømi á løgtingsvalinum 1998 og hevur verið valdur inn síðan. Hann var formaður í Løgtingsins rættarnevnd 2004–2008 og í Vinnunevndini síðan 2011. Frá 2008 til 2011 var hann limur í Rættarnevndini. Hann er fyrsti næstformaður í Løgtinginum og er formaður í tingbólkinum hjá Sambandsflokkinum. Hann var næstformaður í Sambandsflokkinum 2001–2007.
.do
.do er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Dominikanalýðveldið.
Alfred Olsen
Alfred er sonur Jens Christian Olsen og hálvbróður Jógvan I. Olsen, sum báðir vóru Sambands-politikarar.
1788
1788 (MDCCLXXXVIII) var sambært gregorianska kalendaranum eitt leypár, ið byrjaði á einum týsdegi, og sambært julianska kalendaranum eitt leypár, ið byrjaði á einum leygardegi.
Listavirðisløn Nólsoyar Páls
Listavirðisløn Nólsoyar Páls er ein føroysk listavirðisløn, ið var sett á stovn í 2013 av Klaksvíkar býráð. Virðislønin verður eftir ætlan latin einaferð um árið nýggjársaftan ella um tað tíðina. Virðislønin er á 75.000 krónur og verður latin av Klaksvíkar býráð og vinnulívinum í Klaksvík.
Fyrsta heiðurslønin varð handað vísusangaranum Hanusi G. Johansen, sum er ættaður úr Klaksvík, og sum miðskeiðis í seksti árunum í heimbýnum fór undir virksemið, sum seinni bar yrkisleiðina sum vísusangari við sær.
Nevnd
Nevndin, sum í 2013 valdi listafólkið, ið skuldi fáa heiðurin var henda:
.dz
.dz er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Algeria.
1986
1986 var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byjaði á einum mikudegi.
Føðingar
100px|thumb|right|[[Gunnar Nielsen]]
Joe Biden
Joseph Robinette Biden (føddur 20. november 1942 í Scranton, Pennsylvania) er núverandi forseti í USA, senatorur úr Delaware. Hann hevur stóra uttanríkispolitiska vitan og er formaður í Uttanríkisnevndini hjá senatinum. Biden sat í amerikanska senatinum frá 1973, til hann tók við sum varaforseti hjá Barack Obama í 2009. Han hevur stillað upp til forsetavalið fleiri ferðir, fyrst í 1988 og aftur í 2008 og í 2020 bleiv hann valdur til forseta.
"Hvussu kunnu republikanararnir verja ætlanina at hækka skattin, tá meðalstættin hevur verið jarðað tey seinastu fýra árini", spurdi Biden í einari røðu fyri demokratiskum stuðlum í statinum North Carolina í okt. 2012. Seinni hevur Biden roynt at rætta mistakið við at siga, at hann var mismæltur, og at hann skuldi siga, at meðalstættin var jarðað av tí politikki, sum Mitt Romney (R) styðjar. Eisini Hvítu Húsini hava roynt at rætta mistakið hjá varaforsetanum. Republikanararnir vóru skjótir at gera sær dælt av mistakinum hjá Biden. Á einum veljarafundi í Iowa segði varaforsetaevnið hjá republikanarunum, Paul Ryan (R), at hann var púra samdur við Joe Biden í, at meðalstættin er jarðað tey seinastu fýra árini.
Helluristir
180px|right
Helluristir eru tekn, myndir og stavir, sum eru høgt í klettin í forsøguligari tíð.
.ec
.ec er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Ekvador.
Atlantic Rhapsody - 52 scener fra Tórshavn
Atlantic Rhapsody er heimsins fyrsti føroyskt framleiddi spælifilmur, ein sonevndur no-budget filmur og kostaði bert 1,7 milliónir at gera. Úti við 200 leikarar og onnur arbeiddu ólønt til tess at filmurin kundi gerast veruleiki. Tað er Katrin Ottarsdóttir, sum hevur leikstjórnað filmin og skrivað leikhandritið, Blue Bird Film framleiddi filmin. Filmurin varð frumframsýndur í 1989 og útgivin í 1990. Tá filmurin var sýndur í Leikhús Bio, sló hann øll áskoðaramet og yvirhálaði bæði Rambo og Karen Blixen-filmin "Out of Africa". Tey leikandi vóru: Páll Danielsen, Erling Eysturoy, Elin K. Mouritsen og Katrin Ottarsdóttir. Tónleikin gjørdi Heðin Meitil. Filmurin varar í 75 minuttir.
Marcel Kittel
Marcel Kittel (føddur 11. mai 1988) er ein týskur kappsúkklari, ið kappast fyri. Sum ungdómssúkklari var hann serfrøðingur í einkultstarti, tá vann hann eitt bronsuheiðursmerki í HM fyri súkklarar undir 23. Tá ið hann gjørdist professionellur súkklari í 2011, var hann blivin serfrøðingur í spurti, og hann hevur vunnið teinar í øllum trimum Grand Tour'unum.
Anfinn Kallsberg
Anfinn Kallsberg (19. november 1947) var løgmaður í Føroyum 1998-2004, hann hevur eisini verið fiskimálaráðharri, fíggjarmálaráðharri, løgtingsformaður og formaður í Løgtingsins Fíggjarnevnd. Hann var limur í Danska Fólkatinginum frá 2005 til 2007. Anfinn er útbúgvin innan skrivstovu og handil. Hevur starvast sjálvstøðugur við bókhaldi og annað á Viðareiði í tíðarskeiðinum frá 1974 til 1996. Harumframt hevur hann starvast hjá J.F. Kjølbro í Klaksvik frá 1964 til 1974. Anfinn Kalsberg legði frá sær sum løgtingsmaður í januar 2011, tá Fólkaflokkurin avgørdi at gera ymiskar umrokeringar í flokkinum. Jørgen Niclassen fór frá sum uttanríkisráðharri og fór í staðin í Løgtingið. Annfinn hevði tá verið virkin í føroyskum politikki á Føroya Løgtingi í 30 ár.
George Clooney
George Timothy Clooney (føddur 6. mai 1961 í Lexington) er ein amerikanskur sjónleikari, leikrithøvundur, framleiðari, leikstjóri og aktivistur. Hann hevur vunnið tríggjar Golden Globe-virðislønir fyri sítt arbeiði sum sjónleikari og tvær Oscar-virðislønir, eina fyri at spæla og eina fyri at framleiða.
Clooney spældi fyri fyrstu ferð sum sjónleikari í sjónvarpinum í 1978, og seinni gjørdist hann kendur víða um fyri sín leiklut sum Dr. Doug Ross í tí longu lækna-sjónvarpsdramarøðini ER frá 1994 til 1999, sum hann móttók tvær tilnevningar til Emmy-virðislønina. Meðan hann arbeiddi í sjónvarpsrøðini ER, byrjaði hann at fáa fleiri tilboð um høvuðsleiklutir í filmum, eitt nú í Batman & Robin (1997) og Out of Sight (1998), har hann arbeiddi saman við samstarvsfelaga sínum gjøgnum langa tíð, Steven Soderbergh. Í 1999 spældi Clooney høvuðsleiklutin í Three Kings, ið var ein vælmóttikin satira ið fór fram undir Golf-krígnum.
Hann hevur leikstjórnað filmarnir Good Night, and Good Luck (2005), Leatherheads (2008), The Ides of March (2011), og The Monuments Men (2014).
Fulkubbi
Fulkubbi (frøðiheiti - Alle alle) ella fulkobbi er nakað sum stari til støddar. Hann er svartur omaná við hvítum strikum aftur eftir bakinum og tvørtur um veingirnar, í neðra hvítur. Nevið er stutt og kubbut. Hann eigur í óføra stórum meingi í norðastu kuldalondum, sum Grønlandi, Svalbarði, Jan Mayen og ikki sørt norðarlaga á Íslandi. Tað er ein lívligur og bragdligur fuglur, kvikur og snúiligur at renna millum urðagrótið, svimur skjótt og ger stór kav. Her uttan um Føroyar sæst hann um hávetur, stundum í flokki, men mest einstakir. Aftaná stóródnir, tá ið hann einki vinnur til føði, rekur onkur deyður á land. Teir norðastu grønlendingarnir taka hann við fleygastong; teimum er hann ein hentur fuglur, bæði til matna og klædna, einki lívir so væl sum plagg, seymað saman av fulkubbaskinni, siga teir.
.eg
.eg er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Egyptaland.
Rúni Brattaberg
Rúni Brattaberg, føddur 1966 í Vági, er ein føroyskur operasangari, ið starvast og framførir í operahúsum kring heimin. Hann hevur seinastu árini bygt sína leikskrá við Wagner (Gurnemanz, Hagen, Hunding, Fafner, Pogner, Heinrich) og aðrar leiðan bassleiklutir sum til dømis Osmin/The Abduction from the Seraglio, Timur/Turandot, Sparafucile/Rigoletto, Sarastro/Gandafloytan, Kaspar/Der Freischütz, læknin/Wozzeck, Rocco/Fidelio, og Basilio/Barberurin í Sevilla í operaljómliðunum í Mainz, Ulm, Detmold, Bern og Mannheim. Í januar 2017 fekk hann Mentanarvirðisløn Landsins.
Bakgrund
Rúni Brattaberg varð føddur og uppvaksin í Vági. Foreldur hansara eru Árni and Karin Brattaberg, ið stovnaðu ullavirkið og klædnafyritøkuna Sirri í 2000 suðuri í Vági.
Rúni tók fyrst útbúgving sum dokumentarmyndamaður í Keypmannahavn, og arbeiddi innan fakið í átta ár, áðrenn hann fór í læru sum operasangari. Hann las á Sibelius-Akatemia í Helsinki frá 1997 til 1999 og á Internationales Opernstudio IOS í Zurich frá 1999 til 2000.
Hann er giftur við týsku operasongkvinnuni Susanne Brattaberg-Jacoby.
Memotekið
Memotekið er ein nýggjur føroyskur dansistuttfilmur, sum Rannvá Káradóttir og Marianna Mørkøre hava stjórnað og framleitt. Filmurin hevur 2 frumsýningar tann 29. apríl í samband við altjóða dansidagin. Ein sýning verður í Norðurlandahúsinum, og ein sýning verður á Cinematekinum (Det Danske Filminstitut) í Keypmannahavn. Filmurin verður eisini sýndur í ávikavist Ålborg og Århus tann 2. mai.
Memotekið er ein eksperimentellur dansi-stuttfilmur, har dansur í minimalistiskum formi verður settur í kontrast til ta ríku og villu føroysku náttúrumyndina. Filmurin er tikin upp við Super8-tóli og gevur hetta filminum eitt ævintýrakent og surrealistiskt sermerki. Dansifilmar eru enn eitt sera nýtt og ungt fyribrigdi, og Memotekið er eitt alternativt boð uppá, hvat ein dansifilmur er og kann rúma. Jens L. Thomsen hevur gjørt tónleik til filmin. Dansarar eru Kristina Sørensen Ougaard og Matilde Wendelboe Dresler.
Jarnbardur
Jarnbardur er eitt seksmannafar hjá Róðrarfelagnum Knørri (RK) á Skálatrøð í Tórshavn.
New York Stock Exchange
New York Stock Exchange (NYSE) er heimsins størsti keypskáli, liggur á Wall Street í New York.
Jarnbardur
Hann er bláur við hvítari rond og hevur føroyskan stavn, sum eisini er eitt av sermerkjum felagsins.
New York Stock Exchange
Kursir fyri hvørt vinnufelag, ið er skrásett á børsinum, eru alment tøkir alla tíðina. Børsin vísir eisini indeksir fyri bransjur og marknaðir. Tey kendastu eru Dow Jones og S&P 500.
Jarnbardur
Navnið Jarnbardur stavar frá kvæðinum um Ormin Langa, sum er navnakelda til allar bátarnar hjá Róðrarfelagnum Knørri, og rógvarar á Jarnbardi hava sum allir rógvarar í felagnum eina ørindisreglu úr kvæðinum á búna sínum.
Verandi Jarnbardur er tann triði í røðini; tann fyrsti kom í 1990. Hinir bátarnir í Róðrarfelagnum Knørri eru fimmmannaførini Jallurin, Tambar og Pílur (bátur), seksmannafarið Herningur, áttamannafarið Knørrur og tíggjumannafarið Ormurin Langi.
Føroyameistari
Jarnbardur hevur vunnið FM heili 11 ferðir ferðir í bólkinum 6-mannafør kvinnur:
.er
.er er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Eritrea.
Grái snigil
Grái snigil (frøðiheiti - Arion subfuscus, stundum Arion fuscus, stundum verða hesi roknað sum tvey ymisk sløg) er ein sera vanligur landsnigil her á landi.
Grái snigil sæst í bønum og urtagørðum. Tá ið summarið er vátligt, eru heilt nógvir, og teir gera nógv um seg serliga í urtagørðum, tí teir eta planturnar, serliga jarðber. Grái snigil verður 30-40 mm langur.
Buzz Aldrin, hvar bleivst tú av í ruðuleikanum? (sjónvarpsrøð)
thumb|right|250px|[[Pål Sverre Valheim Hagen í 2010.]] Buzz Aldrin, hvor ble du av i alt mylderet?, er ein norsk bók, sum í stóran mun snýr seg um ein ungan mann, sum av ymiskum orsøkum endar á einum viðgerðarheimi í Føroyum. Bókin er filmatiserað til eina sjónvarpsrøð av NRK, og fyrsti partur av sjónvarpsrøðini verður at síggja í NRK í 2011. Bókin hjá Johan Harstad kom út í 2005 og hevur fingið sera góð ummæli í bæði Norra, restini av Skandinavia og eisini í Amerika. Agnar Artúvertin hevur týtt bókina til føroyskt. Ummælini av sjónvarpsrøðini hava eisini verið rættiliga góð. Fleiri føroyskir sjónleikarar spæla við - ein teirra er Annfinnur Heinesen, sum hevur ein stóran hjáleiklut sum Palli, ein onnur er Annika Johannessen, sum spældi leiklutin sum Anna. Røðin er tikin upp í Føroyum og Noregi og umborð á Norrønu. .
Hetta er søgan um Mattias, sum er gartnari. Hann varð føddur somu nátt sum tann allarfyrsta mánalendingin fór fram. Mattias hevði stóran áhuga fyri rúmdarferðum og hansara stóra fyrimynd var Buzz Aldrin, sum var næsti maður á mánanum. Eins og Buzz Aldrin vil Mattias vera nummar tvey, hann vil vera ókendur og liva eitt friðarligt og anonymt lív. Árið er 1999, og Mattias er 30. Ein vinur bjóðar honum til Føroya at hjálpa orkestrinum á eini konsertferð, og hann tekur av, stutta tíð áðrenn ferðina til Føroya, hevur genta hansara gjørt tað liðugt við hann, og tað tók hann sera tungt. Á veg til Føroya og eftir at hann var komin til Havnar, fór alt av álvara at skrambla saman hjá Mattiasi. Hann møtir síðan dananum Havstein, sum tekur sær av honum og bjóðar honum at búgva í einum serligum viðgerðarheimi fyri sinnisveik, sum hann rekur við Gjógv.
Débora Falabella
thumb|right|Débora Falabella Débora Lima Falabella (fødd 22. februar 1979 í Belo Horizonte) er sjónleikari úr Brasil.
Super Size Me
Super Size Me er ein filmur sum varð gjørdur í 2004. Filmurin byrjar við, at filmsskaparin Morgan Spurlock setur sær fyri, at liva av McDonald's mati í ein mánað. Filmsliðið fylgir Morgan hendan mánaðin. Hann etur McDonald's mat, til hvørja máltíð, hvønn dag.
Tað er eyðsýnt at snarføði-matur ikki er heilsugóður matur og læknarnir øtast um, hvussu skjótt kroppurin hjá Morgan forfellist. Forsøgskaninin er til læknakanningar regluliga, og hann fær at vita, at livurin møguliga er við at fáa ólekjandi skaða, 3 vikur inn í filmin, men hann velur at halda á. Psykiskt broytist Morgan eisini, hann sveiggjar og skiftir sinnalag, um hann ikki etur ofta. Samrøður við baklandið hjá honum verða eisini vístar, eitt nú við konu hansara, ið er veganari. Super Size Me gevur hyggjaranum eitt ræðandi innlit í amerikanskari snarføði mentan.
Listi yvir róðrarfeløg í Føroyum
Niðanfyri sæst yvirlit yvir róðrarfeløg í Føroyum:
Líkklæði í Torino
thumb|right|250px Líkklæðið í Torino er heimsins mest granskaði fornfrøðiligi lutur. Í 1978 fingu granskarar loyvi at taka royndir og myndir av klæðinum. Í eini trý ár nýttu umleið 400 granskarar samlað umleið 250.000 tímar at granska líkklæðið. Líkklæðið er eitt línklæði av lørift. Støddin 1,14 x 4,42 metrar, vovið í einum serligum mynstri, sum var kent í Miðeystri á Jesusar tíð. Líkklæðið hevur eina mynd av einum manni, sum hevur ligið á teirri eini síðuni á klæðinum. Hin síðan hevur verið samanløgd yvir høvdið á honum. Tað er tí ein mynd av bæði mansbaki og andliti.
Myndin av manninum er ein skuggalíknandi mynd uttan greiðar linjur. Í 1898 fekk ólærdi myndamaðurin Secondo Pia eina óvæntaða gleði, tá ið hann stóð við einum negativi, eftir at hava tikið eina mynd av klæðinum, tað var nevniliga ein positiv. Hann varð tá greiður yvir, at talan var um eitt speglvent negativ. Sæð frá einum natúrvísindaligum sjónarhorni, er tað enn ein gáta, hvussu myndin er íkomin, og enn í dag hevur ikki verið gjørligt at endurskapa líknandi mynd.
Sniðið á líkklæðnum er millum 174 og 183 cm til longdar. Tað eru millum 90 og 120 merki av koyrlasløgum. Afturrokningar geva greiðar ábendingar, tí hesi merki hava somu mát sum tann rómverski koyrilin “flagrum plumbatum”. Tað eru eyðkendar blóðstrípur á høvdi, hondum og í høgru bringu. Blóðið er mannablóð. Máti á sárinum á bringuni, er áleið tað sama sum á einum rómverskum spjóti. Millum annað, ið eru funnið saman við klæðinum, eru blómupollen frá plantu, sum er sera sjáldsom uttan fyri økið í Suðurísrael. Somuleiðis er blómpollen funnið, ið er frá teimum støðum, harí klæðið allarhelst hevur verið í varðveitslu í longu søguni hjá klæðinum.
Á eygunum finnast avrit av myntum. Ein granskari hevur funnið 74 støð, ið vísa avrit av myntum í líkklæðinum. Hesar mynturnar samsvara við ein “prutah”, ið varð nýtt av Pointius Pilatus í árunum 29 til 32 e. Kr.. Í 1979 vóru tað tiknar royndir, við klistribandi, av tí skarni og dusti, ið enn sat á klæðinum. Tað vísti seg, at ein sjáldsamur límsteinur (harður kálksteinur úr jarni og strontium) varð funnin við føturnar, ella í niðara partinum av líkklæðinum. Tað einasta staðið, har funnið er líknandi evni við somu samansetingum, er í Jerúsalem umráðnum.
Tann 21. apríl 1988 klipti granskarin Giovanni Riggi nakrar fersentimetrar av einum horni á líkklæðinum. Tríggjar ymiskar kanningarstovur funnu, við hjálp av kolstof-14 mátingarháttinum, útav, at klæðið, við 90 prosent trygd, var frá árunum millum 1260 og 1390. Granskarin, Edward Hall, frá universitetinum í Oxford, endaði framløguna av úrslitinum við orðunum: “Vit hava víst, at líkklæðið er svik. Ein og hvør, sum er ósamdur við okkum, hoyrir til tann bólkin, ið enn trýr, at jørðin er fløt”.
Niels Svensson vísir á fleiri viðurskifti, ið gera, at tað úrslitið er ónýtiligt. Tann týdningarmesta atfinningingin, er, at tann royndin, av líkklæðinum, ið tíðarrokningin er gjørd av, er eftir øllum at døma klipt úr einum plaggi, ið er vovið inn í líkklæðið í miðøldini, altso eitt stykki, ið seinni er vovið uppí klæðið fyri at umvæla tað. At klæðið, gjøgnum sína ivasomu og baldruta søgu, bæði hevur verið úti fyri eldi og vorðið kókað í linolju, eru viðurskifti, ið gera kolstof-14 mátingarháttin sera óvissan.
Tey, sum ynskja at próvføra, at líkklæðið er framleitt í miðøldini, hava eina stóra avbjóðing. Tann, ið ynskir tað, skal gera øðrum sannlíkt, at ein listamálari í 13. øld kendi til eina tøkni, sum eingin í dag er mentur at gera honum eftir. Hann skuldi arbeiða á ein hátt, ið ikki var kendur tá – og so enntá í einum negativi, sum annars var eitt ókent hugtak. Hann skuldi vita nakað um blómupollen og steinasløg. Hann skuldi eisini vita, at í eini krossfesting vóru sjálvir naglarnir drignir ígjøgnum handliðin og ikki ígjøgnum lógvan. Hann hevði eisini verið noyddur at vitað nakað um myntuna, ið Pilatus nýtti og breiddina á einum rómverskum spjóti. Hann skuldi enntá minnast til stívleikan á einum líki, og at beinini tí skuldi verða boygd, osfr. osfr. ja, listin er langur.
.et
.et er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Etiopia.
.ai
.ai er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Anguilla.
22. apríl
22. apríl er dagur 112 í árinum í gregorianska kalendaranum (dagur 113 um skotár er). 253 dagar eru eftir av árinum.
Kolkata
Kolkata (bengalskt: কলকাতা, fyrr: Calcutta) er høvuðsstaður í tí indiska stakríkinum Vesturbengal. Býurin liggur í útnyrðingspartinum av India á eystara áarbakka av Hugliánni. Við forstøðum kemur fólkatalið upp á umleið 14 milliónir íbúgvar, ið ger býin til triðstørsta stórbýarøki í India, eftir Bombay og Delhi.
Kolkata var høvuðsstaður í India undir Bretska India til 1911. Eftir at býurin tá var miðdepil fyri útbúgvingar, ídnað, vísind, mentan og politikk í India, er Kolkata í dag merkt av politiskum harðskapi, av ósemjum og búskaparligum hóttafalli síðan 1954. Síðan ár 2000 hevur búskaparlig endurnýggjan bjargað vøkstri av býnum. Eins og onnur stórbýarøki í India, so hevur Kolkata stórir trupulleikar við fátækradømi, dálking og ferðsluproppum. Flestu íbúgvar í býnum eru bengalar og tosa bengalskt.
Søga
Fornfrøðiligir funnir lutir og granskan av Chandraketugarh, 35 km norðan fyri Kolkata, hava veitt prógv fyri at økið har ið býurin er bygdur, hevur verið bygt í meira enn tveytúsund ár. Skrivaða søgan hjá Kolkata byrjaði í 1690, tá ið bretska East India Company búsettist har, og styrkti sína handilsligu støðu í Bengalinum. Job Charnock, ein fyrisitari, ið arbeiddi fyri fyritøkuna, varð fyrr sagdur at vera stovnarin av býnum; Sum aftursvar uppá eina almenna undirskriftinnsavnan, gjørdi hægstirættar dómsstólurin Calcutta High Court úrskurð í 2003, at býurin ikki hevur nakran stovnara.
Í 1699 blivu bretar lidnir við at byggja Fort William, ið varð brúkt til at hýsa herdeildum teirra og var í heila tiki teirra støð í landslutinum. Kolkata gjørdst síðan høvuðsstaður í bengalska landslutinum. Orsakað av samanbrestum við franskar styrkir fóru bretar í 1756 at víðka um hernaðarligu støðina. Hetta førdi til mótmæl frá teimum lokalu íbúgvunum. Tá ið bretar ikki lótu við seg koma, leyp Nawabburin av Bengal Siraj-Ud-Daulah bretsku herdeildirnar og inntóku Fort William. Hetta førdi til Tað svarta holið í Kolkata, har í 123 av 146 bretskum fangum doyðu, sambært einum ið yvirlivdi. Ein herdeild frá Ostindiske kompani undir leiðslu av Robert Clive endurvann býin árið eftir.
Kolkatta bleiv útnevndur til høvuðsstað fyri Bretska India í 1772.
Ítróttur
Kolkata er kent fyri teir stóru leikvøllirnir í býnum. Eden Gardens er eitt av tveimum krikketstadion í heiminum, ið hevur ein kapasitet á meira enn 100.000. Salt Lake Stadium er heimsins triðstørsta fótbóltsstadion. Netaji Indoor Stadium er eitt innandura stadion við air-kondition. Calcutta Cricket and Football Club er næstelsta krikettfelagið í heiminum. Kolkata hevur 3 golfvøllir við 18 holum, ið eru vøllirnir hjá Royal Calcutta Golf Club (fyrsta golffelagið í heiminum uttanfyri Stóra Bretland), Tollygunge Club og Fort William. Royal Calcutta Turf Club skipar fyri ríðikappingum og polo-dystum. Calcutta South Club leggur vøllir til bæði lands- og altjóða tenniskappingar, meðan Calcutta Rowing Club skipar fyri kappingum í rógving.
Barbara (filmur)
thumb|right|200px Barbara filmurin hevði frumframsýning í 1997 og var tá tann dýrasti filmur, ið nakrantíð var framleiddur í Danmark – ella í danska kongaríkinum. Nils Malmros nýtti føroyskar leikarar í minni leiklutir, eitt nú Høgna Jóhanson og Erling Eysturoy. Partar av filminum vóru tiknir upp nirði í Keypmannahavn á Hólminum, og har vóru nógvir føroyingar við sum statistar. Barbara var tá einasti stórfilmur, ið var upptikin í Føroyum og filmsframleiðarar høvdu ávísar trupulleikar. Nógv viðurskifti vóru ring at hava tamarhald á. Skiftandi veður, skiftandi ljóssetingar og alt tað, ið føroyingar eru so vanir við. Malmros vann eina Robert heiðursløn fyri Barbaru. Filmurin varð seinni gjørdur til eina sjónvarpsrøð í tveimum pørtum.
Skaldsøgan Barbara hjá Jørgen-Frantz Jacobsen kom á prent í 1939. Søgan snýr seg um eina vandamikla femme fatale, Barbara. Søgan fer fram í tíðarskeiðinum 1746-1766 og Nils Malmros setti sær fyri at filmatisera skaldsøguna.
Apríl
Apríl er 4. mánaði í árinum eftur tí gregorianska kalendaranum og ein av 4 mánaðum, sum hava 30 dagar.
1786
1786 (MDCCLXXXVI) var sambært gregorianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum sunnudegi, og sambært julianska kalendaranum eitt vanligt ár, ið byrjaði á einum hósdegi.
Rasmus Rasmussen, tónleikari
Rasmus Rasmussen (14. juli 1980 - 10. oktober 2012) var ein føroyskur tónleikari, guitarleikari, sangari og sangskrivari úr Havn. Rasmus var ein av tónleikarunum í føroyska rokk tónleikabólkinum Makrel, sum gjørdist nummar trý í tónleikakappingini Prix Føroyar 2003. Á Atlantic Music Event í 2005 vann Rasmus heiðurin sum Føroya besti guitarspælari. Í februar 2014 fekk Rasmus posthumt Róland virðislønina 2014 frá føroyska LGBT felagsskapinum. Pápi hansara, Mortan Rasmussen, tók ímóti virðislønini á hátíðarhaldi í Perluni í Havn.
266b málið
Rasmus Rasmussen var samkyndur og var opin um tað. Í 2006 varð hann álopin í Havn og illa sligin. Onkur royndi at melda tilburðin, men tað bar ikki til hjá løgregluni at gera nakað við teir sum framdu ógerningin, varð sagt tá, tí samkynd vóru ikki vard av føroysku lógini. Har varð hugsað um rasismugreinina, grein 266b, sum verjir minnilutar og sigur, at fólk ikki mugu vera fyri mismuni. Danska greinin ljóðar soleiðis: Den, der offentligt eller med forsæt til udbredelse i en videre kreds fremsætter udtalelse eller anden meddelelse, ved hvilken en gruppe af personer trues, forhånes eller nedværdiges på grund af sin race, hudfarve, nationale eller etniske oprindelse, tro eller seksuelle orientering, straffes med bøde eller fængsel indtil 2 år. 266b var partur av Revsilógini, men hon var ikki sett í gildi í Føroyum. Tað vóru tingfólk úr Tjóðveldi, Finnur Helmsdal og Annita á Fríðriksmørk, sum løgdu fram uppskot um broyting av 266b, men tað var ikki undirtøka fyri at verja tey samkyndu í hesi lógini á Føroya Løgtingi. Ikki fyrr enn Rasmus Rasmussen var álopin, og gerningsmenninir ikki kundu revsast. Málið varð nógv umrøtt í føroysku fjølmiðlunum, og nógv fólk høvdu sterkar meiningar bæði fyri og ímóti. Niðrandi útsøgnir vóru sagdar av tingsins røðarapalli. Tað endaði við, at 266b varð samtykt á Føroya Løgtingi í desember 2006. Fyrstu ferð málið var fyri var í 1987, tá var tað bara Karin Kjølbro ið atkvøddi fyri. Felagsskapurin LGBT í Føroyum heiðraði Finni Helmsdal, sála, og Annitu á Fríðriksmørk í januar 2012 og gav teimum heiðurin Ársins hinskynd 2011. Rasmus kom ongantíð ordiliga fyri seg aftur, eftir at hann varð álopin, hann gjørdist sálarliga sjúkur, og 10. oktober 2012 tók hann lívið av sær í Viðarlundini í Havn. Hann gjørdist bert 32 ára gamal.
Minningarhald og stuðulskonsert fyri Rasmusi til frama fyri Fountain House Føroyar
Leygarkvøldið hin 13. oktober 2012, tríggjar dagar eftir at Rasmus var farin, var skipað fyri minningarhaldi á tónleikastaðnum Sirkus í Havn. Fyrireikararnir søgdu, at talan var um "open stage" og "jam session". Eftir minningarhaldið skuldi tónleikabólkurin 200 hava konsert. Knapt eina viku eftir, at Rasmus doyði, segði Kringvarpið frá tíðindum um at vinfólk hjá Rasmusi høvdu tikið stig til at stovna ein vælgerðargrunn í navni Rasmusar, hvørs endamál skal vera at hjálpa við til at seta á stovn eitt Fountain hús í Føroyum. Í seinastuni hevur ynski fleiri ferðir verið frammi um at tørvur er á einum Fountain House í Føroyum, har sálarsjúk fólk kunnu venda sær, tá tey ikki eru innløgd. Samgongan á Føroya Løgtingi hevur ikki raðfest hetta og tí er tað ikki blivi til nakað enn (oktober 2012). Men nú hava nøkur fólk so tikið stig til at stovna henda grunnin, sum kann gera tað møguligt at seta á stovn eitt Fountain hús í Føroyum. Tað fyrsta tiltakið hjá grunninum er eitt stuðulstiltak í Sjónleikarhúsinum hin 20. oktober 2012 fyri Fountain House Føroyar og ein minniskonsert sama kvøld og sama stað til minnis um Rasmus Rasmussen. Nakrir fyrilestar vóru á skránni, sum Súna Mørk, Súsanna Winther Poulsen og Heri Kragesteen stóðu fyri. Á konsertini skuldu hesir bólkar og einstaklingar framføra: Hanus G. Johansen, Makrel, 200, Sveinur, Diatribes og Kári P..
Teisti
Teisti (frøðiheiti - Cepphus grylle) er til støddar sum lundi. Um summarið er hann svartur við einum stórum hvítum liti tvørtur um hvønn veingin. Á vetri er hann mest sprøklutur. Føturnir eru blóðreyðir. Nevið er klænt og spískt. Málið er eitt mjúkt hvin. Hann heldur seg tætt við landið, helst á grunnum vatni. Ofta setur hann nevið niður í sjógvin, til at hyggja sær eftir onkrum etandi. Mesta føði hansara er tarabrosmur, og djúpt skulu tær ganga, tá ið hann ikki kann fáa tær. Teistin byggir víða um í Norðanlondunum og mest í teimum køldu. Í Føroyum er lítið til av honum. Hann eigur helst í urðum ella í rivum og gjótum í berginum. Stundum grevur hann sær holur sum lundi. Eggini eru 2, hvít við svørtum prikkum. Meðan tær hava dúnið, eru tær dimmgráar, fjaðraðar eru tær vakurt grá- og hvítsprøklutar. Um somu tíð sum lomvigapisurnar eru teistapisurnar floygdar og fara á sjógvin. Um veturin heldur fjøldin til havs, men nakrir verða eftir við landið.
Teistin er spakur og vakur fuglur; og mangir menn eru so góðir við hann, at teir vilja ikki, at nakar skal gera honum ónáðir — við byrsu ella á annan hátt.
Eminem
250px|thumbnail|right|Eminem við sínum bólki [[D12 (tónleikabólkur)|D12 í 2009]] Marshall Bruce Mathers III (føddur 17. oktobur 1972 í St. Joseph í Missouri, upvaksin í Detroit í Michigan) eisini kendur við listanavnunum Eminem ella Slim Shady, er ein amerikanskur rappari, tónleikproducari, sangskrivari og sjónleikari.
Flogfar
thumb|right|250px|[[Boeing 747-400 kann flúgva 13 600 km uttan at seta seg. Við kunnu vera 412 fólk, sum sita í tveimum hæddum.]] Flogfar er heitið á øllum flúgvarum, sum eru tyngri enn luftin - tyrlur, sveimflogfør, drekaflogfør og flogfør við føstum veingjum og motori. Flest øll stór ferðamannaflogfør og stríðsflogfør hava jetmotorar, sum gera, at tey kunnu flúgva skjótt og høgt. Tey smáu flogførini hava oftast skrúvur. Tey eru stuttleikaflogfør ella einstaklingsflogfør. Tað eru ikki 100 ár síðan, at tey skjótastu skipini sigldu í meira enn 1 viku tvørtur um Atlantshav. Nú flúgva tey skjótastu ferðamannaflogførini teir 4 800 km í minni enn sjey tímar. Teir stóru motorarnir í stríðsflogførum gera, at tey kunnu flúgva meira enn 3 200 km/h, ella tríggjar ferðir skjótari enn ljóðið.
Mikladalur
Mikladalur er tann næststørsta, av teimum fýra bygdunum á Kallsoynni. Hon er ein sera lítil bygd við einans 29 íbúgvum í 2014, og íbúgvatalið minkar. Hon liggur nær við vatnið, í einum dali. Bygdin Mikladalur er m.a. kend fyri sínar hegnismenn innan handverk, og eisini var tað her, at kópakonan kom á land og giftist mikladalsmanni. Best kenda søgnin úr Kalsoynni, er søgnin um Kópakonuna í Mikladali.
Tað er ein tunnil frá Mikladali til Trøllanes, ið bleiv opnaður í 1985. Áðrenn tunnlarnar millum bygdirnar komu, kom ein bátur til Mikladals 3 ferðir um vikuna við posti, og alt bygdarfólki máttu oman á keiina at avheinta síni brøv, og hetta kundi verða ein stravin túrur fyri tey gomlu, tí at tað eru 144 trin uppi frá bygdini og oman har báturin legði at. Ferðasambandið í Kalsoynna batnaði munandi, tá ferjulegan á Syðradali varð tikin í nýtslu og Sam fór at røkja siglingina í oynna. Síðan tá er talið av ferðandi økt munandi, og nakað av ferðavinnuvirksemi hevur tikið seg upp í oynni.
Í Mikladali er eisini ein vatnmylla, ið var sera nógv brúkt at trekja korn fyrr í tíðini, áðrenn man byrjaði at dyrka eplir. Vatnmyllan stendur í eini á, sum gongur gjøgnum Mikladal. Myllan verður nýtt á tann hátt, at hon melur við streyminum frá ánni, og so verður kornið mælt í har.
Mikladals kirkja
thumb|left|220px|Kirkjan í Mikladali er bygd í 1859. Tað var ein [[Kirkja (hús)|kirkja áðrenn hesa kirkjuna, men hon bleiv niðurtikin í 1855 av tí at hon var í so ringum standi til at umvælast og var ov lítil.]] 6. juli í 1855 er kirkjusýn í Mikladali, og har siga sýnsmennirnir, at kirkjan er í so ringum standi, at hon ikki kann umvælast, og harafturat er hon ov lítil. Teir ráða tí til, at kirkjan verður niðurtikin og nýggj bygd í staðin. Og av kirkjusýninum, sum verið hevur 12. juni 1860 sæst, at nýggj kirkja er bygd í 1859. Í 1909 skriva íbúgvarnir í Mikladali bræv til Færø Amt, har teygreiddu frá hvussu vánaligum standi kirkjan var í. Aftaná at kirkjuráði, amt ogpróstur høvdu havt drúgt brævaskifti, bleiv tað tó avgjørt, at umbyggja kirkjuna. Frá aldarskiftinum og fram til 1915 var kirkjan í sera ringum standi. Kirkjusýnini hesa tíðina hava nógvar viðmerkingar um, at so er. Aftaná drúgt brævaskifti millum krikjuráð, próst og amt, m.a. um peningaviðurskifti, verður tó avgjørt at fara undir umfatandi umbygging av kirkjuni. Í 1915 byrjar umbyggingin, so núverandi kirkja er bert lutvís nýggj. Veggirnir og skjøldrarnir vórðu munandi hækkaðir, jarntak kom á í staðin fyri tað gamla, sum var skifur; hon var klødd innan við viði, og uttan varð hon pussað. Fyrr vóru eingi vindeygu á norðaru síðu, men nú eru 4 størri og 1 minni á hvørjari síðu. Tornið er av timbri, klætt við jarni, og spírið er smíðað úr jarni við vimpli á. 15. desember í 1915 varð kirkjan so vígd av Fr. Petersen, prósti. Hjástaddir vóru, umframt bygdafólk, Absalon Joensen, sum eitt skifti var prestur í Norðoyggjum, amtmaðurin og sjefurin á danska sjóverjuskipinum Beskytteren, sum kom norður við próstinum og amtmanninum.
Í 2010 er stór umvæling aftur farin fram. Vindeyguni eru skift,múrurin gjørdur, og kirkjan málað. Tó eru tað ymsar ábøturið mangla. Kirkjan er tó væl brúkulig. Tað ganga í dag uml. 20-30 fólk í kirkju til vanligar kirkjugongd. Har eru 3 deknar og ein organistur. Orgulið er elektriskt.
Mentan
thumb|right|250px|Mynd Mikladalur, ár 2006.
Oyggjaleikir 2011
14. Oyggjaleikirnir vóru hildnir á Isle of Wight í døgunum 25. juni til 1. juli 2011. Føroyar gjørdust nummar fýra. Tað vóru 100 føroysk ítróttarfólk sum umboðaðu Føroyar á Oyggjaleikunum 2011. 2306 ítróttarfólk frá 24 oyggjasamfeløgum kappaðust í 15 ítróttargreinum í 190 kappingum.
Heiðursmerki
Frágreiðing: {{legend|#ccccff|Vertslandið er víst við lavendilbláum|border=solid 1px #AAAAAA}}
Eystrasalt
200px|thumbnail|Eystrasalt og londini í økinum Eystrasalt ella Baltiskahavið er eitt umleið 413 000 ferkilometra stórt og upp til 459 metrar djúpt hav við brakkvatni í Norðureuropa, minni salt enn t.d. Atlantshavið, men tó ikki feskt vatn. Eystrasalt hevur mark í vestri til Danmark og Svøríki, í eystri til Finland, Russland, Estland, Lettland og Litava, í suðri til Pólland og Týskland.
Eystrasalt rennur út í Norðsjógvin gjøgnum Oyrasund, Lítlabelt og Stórabelt. Við Álandsoyggjarnar er eitt avmarkað smalt sjóøki, sum verður nevnt Bottenhavið. Við Umeå er eitt annað smalt øki, Kvarken, sum skilur Bottenhavið frá Botnisku víkini. Frá norðara parti av Eystrasalti eru tvær stórar víkir: Finska víkin (millum Finland og Estland) og Rigavíkin.
Við strendurnar og í skergørðunum frystir Eystrasalt til ís um veturin. Bottenvíkin er altíð fullkomiliga løgd undir ís partar av vetrinum, tað sama er galdandi fyri teir innaru partarnar av Finnsku víkini. Tað kann henda, at Beltini og Oyrasund frysta, men tað hendir ikki ofta, og ávisar vetrar kann drívísur ella pakkísur vera at finna har. . 1658 fór Karl X Gustav við einari svenskari herdeild yvir um tey frystu sundini Lítla- og Stórabelt í Danmark.
Í Eystrasalti eru fleiri stórar oyggjar, eitt nú Gotland, Öland, Bornholm, Dagoy, Ösel, Áland og Rügen.
Størri býir við strendurnar í Eystrasalti: St. Pætursborg, Stokkhólmur, Helsingfors, Kiel, Rostock, Stralsund, Gdansk, Riga, Stettin (Szczecin), Gdynia, Kaliningrad, Tallinn (onkuntíð verða eisini býirnir Keypmannahavn, Malmö og Klaipėda taldir við).
Tey fiskasløg, ið verða mest fiskað í Eystrasalti, eru brislingur, sild og toskur. Laksur verður eisini fiskaður í Eystrasalti.
Knørrur
thumb|right|370px|Knørrur
Knørrur er eitt áttamannafar hjá Róðrarfelagnum Knørri (RK) á Skálatrøð í Tórshavn.
Navnið Knørrur stavar frá kvæðinum um Ormin Langa, sum er navnakelda til allar bátarnar hjá Róðrarfelagnum Knørri, og rógvarar á Knørri hava sum allir rógvarar í felagnum eina ørindisreglu úr kvæðinum á búna sínum.
Verandi Knørrur er hin annar í røðini; tann fyrsti kom í 1985. Hinir bátarnir í Róðrarfelagnum Knørri eru fimmmannaførini Jallurin, Tambar og Pílur, seksmannaførini Jarnbardur og Herningur og tíggjumannaførini Ormurin Langi og Kongurin.
Føroyameistari
Knørrur hevur vunnið FM fýra ferðir í bólkinum 8 mannafør:
Mikladalur
Standmyndin Kópakonan
thumb|left|200px|Standmyndin Kópakonan. Standmyndin, Kópakonan, bleiv 1. august 2014 avdúkað á Stórakneysa í Mikladali. Nógv fólk vóru komin til Mikladals at hyggja at løtuni, tá Olivur Joensen, ein av stigtakarnum, handaði Jógvani Skorheim, borgarstjóra í Klaksvíkar kommunu, Kópakonuna. Skráin var rúgvismikil við tónleiki, dansi og sjónleiki. Stóra løtan var tá Bjørn Kalsø, landsstýrismaður í mentamálum avdúkaði standmyndina. Fólk í hópatali høvdu lagt leiðina í Kalsoynna, fyri at síggja Kópakonuna í Mikladali; tað vóru eini 2000 fólk við til hátíðardagin, ið var væl fyrireikaður við bussum, sum koyrdu millum Syðradal og Mikladal. Løtan byrjaði við, at Ingibjørg Hansen sang, meðan Rani Nolsøe spældi undir. Eivør Pálsdóttir sang og Maiken Hansen hevði ljóðleikin Kópakonan. Klaksvíkar Dansifelag kvað part av kópakvæðnum og Klaksvíkar Sjónleikarafelag vísti leikin um Kópakonuna.
Hans Pauli Olsen, listamaður, hevur gjørt standmyndina úr bronsu. Ein bólkur hevur í nøkur ár arbeitt miðvíst við standmyndini, sum Klaksvíkar kommuna nú eigur og hevur ábyrgdina av at viðlíkahalda. Á fíggjarætlanini Løgtingsins í 2014 vóru játtaðar 200.000 krónur til verkætlanina, sum varð goldin umvegis kontoina "Stuðul til mentan". Bæði Mentanarnevndin og Fíggjarnevndin hjá Klaksvíkar býráð tóku undir við uppskotinum. Kópakonan verður ein ferðafólkaattraktión, segði Bjørn Kalsø, landsstýrismaður.
Kópakonan
Søgnin um kópakonuna, gongur fyri seg í Mikladali, og man hon vera ein tann mest kendasøgnin í Føroyum. Fyrst sigur søgnin okkum, at kópar eru fólk, sum hava stoytt seg oman og hava forkomið sær í sjónum. Tá ið mikladalsdrongurin sær kópagenturnar dansa á helluni, hugsar hann als ikki um, at hann ger seg inn á nakran, hann tekur sær tað, hann vil hava. Hann sær, at hon er vøkur, og tí vil hann hava hana heim við sær til hús, hon skal vera kona hansara. Søgnin sigur frá, hvussu hon gremur seg og bønar og biðir um at sleppa aftur í havið, men har hjálpir ongin bøn, hon noyðist heim við dronginum ellar rættari: “hon fylgir honum eftir húðini, ið hann bar við sær.” og húðin verður síðan læst niður í eina kistu, og lykilin hevur maðurin altíð hjá sær. Frælsishugurin er har framvegis í kópakonuni, tú fært næstan varhuga av, at hon hevur roynt at finna fyrsta møguleika fyri at sleppa leys, og tá tað so gerst veruleiki ein dag, er hon skjót at sleppa sær avstað, tó ansar hon væl eftir, at børnini, hon eigur saman við mikladalsmanninum, ikki skulu koma til skaða, meðan tey eru einsamøll. Hon noyðist tí at gera eitt ræðuligt val, skal hon verða verandi eftir hjá manni og børnum sum ófræls og í kærleiksloysi, ella skal hon fara aftur í havið, har hon í grundini hoyrir heima. Kenslukuldin hjá mikladalsmanninum kemur enn einaferð fram, tá menn skulu fara á látur at sláa kobbar, og kópakonan vísir seg fyri honum í dreymi og biðir hann ikki drepa brimilin, tí tað er maður hennara og biðir hann eira tveimum hvølpum, tí tað eru synir teirra.
Páll fangi
=== Páll fangi og Jákup Urni   ===
Eitt gamalt orðatak livir enn frá teirri tíð, tá ið Páll fangi livdi. Longu tá hevur tað ivaleyst verið gamalt. Meðan Páll sat fastur í Havn, hevði ein, ið nevndist Jákup Urni til arbeiðis at passa upp teir fastsettu. Strong vóru korini fyri ein slíkan fangapassara. Søgn er, at hann, ið av gáaloysi læt ein fanga sleppa burtur, skuldi verða lívleysur. Einaferð, ið Jákup Urni kom inn við mati til Páls, tók Páll nakað av matinum og koyrdi tað í fikku sína, og síðani tók hann við allari megi Jákup niður á báðar akslar, so Jákup small í gólvið. Síðani tók Páll til dyrs og niðan í hagan. So skjótt sum Jákup kom aftur fyri seg, skundaði hann sær at siga frá, hvussu vorðið var; hann tók tá til orða: "Betri er lív at tróta enn leistrar". Maður fór tá av húsi at leita eftir Páli, sum nú var komin nakað niðan í hagan. Havnarbóndin beitti hundin eftir honum, tí í kapprenningini sýntist at dragna millum havnarmenn og Pál. Tá ið hundurin var komin tætt til Páls, tveitti Páll honum nakað av tí mati, hann hevði stungið til sín áður. Hundurin legðist at gnaga, og Páll kom undan í hesi syfti. Aðra ferð fekk bóndin beitt hund sín eftir Páli. Men Páll fekk hundin frá sær á sama hátt og slapp soleiðis hesa ferð bæði frá hundinum og havnarmonnum.
Pætur og Dósi
Pætur og Dósi - báðir húsamenn - ferðaðust ofta saman. Soleiðis verður sagt, at teir báðir einaferð vóru saman í Mikladali. Dósi var leiddur av at bíða eftir felaga sínum og fór undan honum heimaftur. - Nú hetta verður sagt fyri Pæturi, svarar hann blídliga, at Dósi mundi nokk koma at bíða eftir honum kortini. Og hann skundaði sær ikki við at gera seg lidnan. - Tá ið hann umsíðir var liðugur við ørindi síni, fór hann til gongu. Komin niðan á Ennið, var Dósi har. Tað var honum ógjørligt at koma longri, hvussu hann enn royndi, áðrenn Pætur kom.
Kambsrisin
Kambsrisin búði í Kaldbakshaga. Hann gjørdi seg einaferð til at fara í Norðuroyggjar. Av Gøtunestindi ætlaði hann at leypa yvir á Kalsoyargalv; annar fóturin kom á helluna vestan fyri Foringaklett við Galvsrætt, sporið eftir honum stendur har enn tann dag í dag og skal vera so stórt sum leggstaðið eftir einum seyð. So illa bar til, at hann var um at fara bakleiðis á sjógvin. Fyri at handa sær, tók hann í hvørjumegin fjallið oman fyri Galvin. Har er nú ein klettur, sum verður kallaður Risahøvdið. Men hvat hendi ikki! Kalsoyggin rivnaði, tá ið hann best hevði fingið hendurnar fyri seg - ein riva kom á hvørjumegin fjallið og gekk líka niður ígjøgnum og er blivin til tvær gjáir. Gjógvin eystanfyri kallast Nesgjógv, og hin vestanfyri verður nevnd Rættargrøv. Tá ið Kalsoyggin sveik og tók á at rivna, misti kambsrisin tak í hana, og hann fór eftir rygginum í Leirvíksfjørð. Andøvsíðan, ið gongur í útnyrðing fram við Kalsoynni, fekk tá fatur í hann og beindi fyri honum. Tað var missur í einum slíkum menni!
Janus Kamban
thumb|200px|Maður og kvinna, [[1971, bronsa, Niels Finsens gøta.]] Janus Kamban (føddur 10. september 1913 í Tórshavn, † 2. mai 2009 í Tórshavn) var ein føroyskur myndahøggari.
Janus Kamban stóð fyri nýbrotinum í føroyskari myndlist í 1930árunum. Eins og tey flestu føroysku myndlistafólkini av hesum ættarliði fór Janus til Keypmannahavnar, har hann árini 1932-35 og 1938-40 var næmingur á Kunstakademiets Billedhuggerskole hjá Ejnar Utzon-Frank professara. Eftir kríggið kom Janus aftur til Havnar, og her hevur hann síðani búð og virkað. Hann hevur av fullum huga tikið lut í menningini av myndlistini her á landi, og lagt rygg til mong tiltøk á hesum øki, millum annað sum nevndarlimur og formaður fyri Listafelag Føroya og leiðari fyri Listaskálan 1969-78. Yviri við Strond hevur hann sína rúmligu listaskemmu, haðani útsýnið er frítt yvir Nólsoyarfjørðin.
Janus Kamban telist ímillum Føroya fremstu listafólk. Í list hansara ræður tann einfaldi greiði formurin og monumental virðilig spekt. Í fleiri standmyndum er seyðurin myndevni - nevnast kann millum annað Tvílemba 1955 í Listasavni Føroya. Grindahvalurin verður eisini viðgjørdur - í figurbólkinum m.a. Bólkur 1986. Standmyndir Janusar príða almenn tún og bygningar víða um í Føroyum. Á listasavninum eru m.a. bringumyndir av Hans A. Djurhuus skaldi 1936 og Vensili 1951. Onnur høvuðsverk eru Móðurmálið 1948, úr føroyskum gróti, uttan fyri Landsbókasavnið í Havn, og Dansiringurin 1956, úr bronsu, í Føroya Banka.