cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Grikkaland
Søga
Um 1800 høvdu grikkar verið undir osmanniskum yvirvaldi í næstan 400 ár. Seinna helming í 18. øld høvdu teir havt stóra inntøku av handli, helst við Russland, og nú vildu teir hava sjálvræði. Við frælsishugsanini úr fronsku kollveltingini sum fyridømi stovnaðu grikkar loyniligan felgasskap, sum skuldi arbeiða fyri frælsi. Í 1821 var tvær reisur uppreistur. Fyrri miseydnaðist, men annar eydnaðist betur, og í 1824 megnaði sultánurin í Istanbul ikki at berja uppreisturin niður. Hann bað Muhammed Ali, varakong í Egyptalandi, hjálpa sær. Ali sendi ein her til Grikkalands og vann nakrar sigrar. Tað loypti hvøkk á londini í Evropa. Í 1826 samdust Bretland og Russland um at bjóða turkum av í kríggj, Frakland fór upp í hesa samgongu árið eftir. Í felagi beindu tey fyri turkiska og egyptiska flotanum í Navarinovíkini í 1827. Árið eftir lupu russar á turkar og vunnu fleiri sigrar. Friðurin í Adrianopel í 1829 fekk enda á krígnum. Londini, sum vunnu, gjørdu av at geva Grikkalandi frælsi, Otto av Bayern gjørdist kongur.
Fíggjarkreppan 2010-15
thumb|right|250px|Myndin er av templinum [[Akropolis í Athen, høvuðsstaðnum í Grikkalandi.]] Síðan 2010 hevur ein sera álvarsom fíggjarkreppa herjað í Grikkalandi, og tað hevur ført til stórt arbeiðsloysi, fólkafráflyting og fátækradømi. Í februar 2014 sást tó ein glotti fyri framman, tí tá tølini fyri 2013 vóru gjørd upp, vísti tað seg, at yvirskotið hjá Grikkalandi fyri 2013 bleiv góðar 11 milliardir krónur, sum er tríggjar ferðir tað, sum upprunaliga varð ætlað. Sparitiltøkini sóu út til at hava givið úrslit.
Í 2015 var støðan aftur hættislig viðvíkjandi fíggjarstøðu Grikkalands. Eitt stórt lán skuldi rindast aftur í juli 2015, men tað megnaði landið ikki. Samráðingar vóru millum umboð fyri griksku stjórnina og Evorsonulondini. Fólk í Grikkalandi kendu seg ótrygg og fóru at taka allar pengar sínar úr bankunum. Tað førdi til at bankarnir vóru stongdir frá mánadegnum 29. juni 2015. Fólk fingu bert loyvi til at heva við korti úr sjálvtøkum og eitt loft var sett á, soleiðis at grikkar bert kundu heva nakrar fáar hundrað krónur um dagin. Orsøkin til at bankarnir vóru stongdir var fyri at fyribyrgja at bankarnir tømdist og at landið harvið fór á húsagang. Útlendsk ferðafólk, ið ferðast til Grikkalands, sluppu tó at heva sum vanligt, meðan tey vóru í landinum.
Vandið er fyri, at landið fer á húsagang, um ikki EU lænir landinum meira pening ella gevur lutvísa skuldarsanering. EU og grikski forsætismálaráðharrin Alexis Tsipras og fíggjarmálaráðharrin samráddust við leiðararnar av Evrolondunum um mánaðarskiftið juni-juli 2015. Evrolondini settu fram uppskot um strong sparitiltøk afturfyri at hjálpa Grikkalandi. Mitt í samráðingunum fór Tsipras aftur til Grikkalands, har hann útskrivaði fólkaatkvøðu um uppskotið frá Evrolondunum. Sjálvur mælti hann sínum landsmonnum til at siga oxi (úttalast ohsji og merkir "nei" á grikskum). Nógv fólk var í gøtunum í Athen og øðrum býum upp til valið og eftir valið. Fólkaatkvøðan varð hildin hin 5. juli 2015, og úrslitið gjørdist at 61,31% av teimum ið atkvøddu søgdu nei. Nógvir grikkar fegnaðust saman við Tsipras um úrslitið. Fleiri leiðarar úr Evrolondunum vóru illir um framferðarháttinum hjá grikkum. Samráðingarnar hildu fram og bankarnir vóru framvegis stongdir, tá ið komið var til mánadagin 13. juli, men tó vóru glottar at hóma. Forsetin í EU, Donald Tusk, boðaði frá á Twitter, at ein avtala við Grikkaland nú varð fingin uppá pláss eftir 17 tíma langar samráðingar. Eftir øllum at døma verða grikkar noyddir at góðtaka strong krøv afturfyri at fáa fíggjarliga hjálp frá EU.
Landafrøði
thumb|right|250px|Olymposfjøll. thumb|right|250px|[[Thessaloniki er størsti býur í Grikkalandi eftir Athen.]] Syðst á Balkan er Grikkaland, eitt av elstu og søguríkastu londunum í Evropa. Grikkaland er fjallaland og oyggjaland, har eru fleiri enn 2000 spjaddar oyggjar, og lítið er til av ráðevnum; helst nakrar av atvoldunum til, at Grikkaland er eitt tað fátakasta landið í ES.
Grikkaland er allur suðurparturin av Balkanhálvoynni og eitt ótal av oyggjum í Jonarhavinum og Egearhavinum. Grikkaland er fjallaland við einstøkum breiðum dølum upp ímillum og onkrum stórum slættlendi. Av tí at landið er so bratt, er bert lítil partur av tí veltur. Meginparturin liggur sum beiti hjá seyði og geitum.
Sunnan fyri fjallið Olympos, har teir gomlu griksku "gudarnir" búðu, er slættlendi, sum eitur Thessalia; har eru stórir bókaskógir, og har velta tey nógv korn. Men annars er tað mest frukt, grønmeti, vín og tubbak, sum tey dyrka. Á oyggjunum dyrka tey bæði olivintrø og víntrø, og tað er haðani vit fáa tær søtu korennurnar. Tey mongu og høgu fjøllini gera tað strævið at ferðast yvir land. Tí hava grikkar ferðast meira eftir sjónum enn yvir land. Fram við teirri griksku strondini eru nógvar góðar havnir inni á djúpum firðum.
Í Grikkalandi, og serliga á oyggjunum, kann jørðin knappliga fara at skelva, so at fjøllini brotna og oyggjarnar klovna, og stórir býir javnast við jørðina. Í 1953 hendi ein sovorðin vanlukka á eini av oyggjunum, Kefalonia, í Jonarhavinum. Tá fóru eini 25 000 hús, og um 500 fólk doyðu. Tað vóru fýra jarðskjálvtar í august 1953 á Kefalonia og oyggunum har umleiðir, t.d. Zakynthos, Ithaka og Lefkada. Umleið 100 000 fólk fluttu burtur av oynni eftir hørðu jarðskjálvtarnar og bert 25.000 fólk búðu eftir á oynni og stríddust við at endurbyggja oynna. Tað var serliga suðursíðan á Kefalonia sum var hart rakt av jarðskjálvtanum, oyggin reisti seg umleið 60 metrar úr havinum. Árið eftir mistu 20 000 fólk hús og heim.
Oyggin Santorini, sum eisini verður nevnd Thyra, er av vulkanskum uppruna. Har er svartur sandur og sera brøtt berg.
Oyggjar
thumb|right|Á myndini sæst ein strond á næststørstu griksku oynni [[Evvia|Evvia (Εύβοια). Grikkaland hevur 11. longstu strandalinju í heiminum.]]
Politikkur
Ólógligi fólkastreymurin inn í ES gjøgnum Grikkaland er vaksin nógv í 2012. Grikkaland er vorðið bakdyrnar inn í Evropa hjá ólógligum innflytarum. Í hópatali koma fólk úr Miðeystri og heilt úr Pakistan til Turkalands, haðani tey koma víðari inn í Grikkaland og harvið ES.
Politiskir flokkar
thumb|[[Karolos Papoulias, forseti 2005-2015.]] Síðan fólkaræði var endurstovnað í Grikkalandi, hevur tvey-flokkað skipanin verið dominerað av tí liberala-konservativa Nýtt demokrati (ND) og tí sosialdemokratiska Panhellenistisku rørsluni (PASOK). Aðrir týðandi flokkar eru eitt nú Kommunistiski flokkur Grikkalands (KKE), Radikala vinstra samgongan (SYRIZA), Fólksliga ortodoksa samlingin (LAOS, stytting fyri Laikós Orthódoxos Synagermós) og Gyltur Morgun.
Í 2010 vórðu tveir nýggir politiskir flokkar settir á stovn av fólki sum fyrr høvdu hoyrt til ND og SYRIZA, tann mið-liberali flokkurin Demokratiskt samstarv (DS) og tann moderati vinstrasinnaði Demokratiski Vinstriflokkurin (DA). George Papandreou, formaður í PASOK, vann grikska valið í oktober 2009 við einum meiriluta á 160 limir av 300. Ein nýggj stjórn varð svorin í eið hin 20. juni 2011. Síðani búskaparkreppan kom í 2009, er undirtøkan hjá teimum báðum stóru flokkunum ND og PASOK fallin munandi. Á grikska tjóðartingsvalinum 25. januar 2015 fekk ND 76 tinglimir valdar, tað var ein afturgongd á 53 tinglimir, PASOK fekk bert 13 tinglimir valdar, tað var 20 færri enn valið í 2014. Ein nýggjur flokkur, ið nevnist To Potami (Áin), stillaði upp til tjóðartingsval í Grikkalandi fyri fyrstu ferð hin 25. januar 2015, flokkurin fekk 17 tinglimir.
Deyðarevsing
Deyðarevsingin bleiv tikin úr griksku lóggávuni í 1993, og hon bleiv seinast brúkt undir hernaðarstýrinum fyrst í sjeytiárunum. Í Grikkalandi vil tann sera høgrasinnaði flokkurin Gyltur Morgun hava deyðarevsing aftur í gildi.
Fólkið
thumb|right|250px|[[Kirkjan hevur stóra ávirkan á gerandisdag fólksins. Á myndini sæst Stavronikita klostrið, sum er á hálvoynni Athos, har bert menn búgva (munkar). Athos er eitt fjall á hálvoynni Halkidiki í Norðurgrikkalandi. Athos verður eisini nevnt Agion Oros (Άγιον Όρος), sum merkir Heilaga Fjallið.]]
Átrúnaður
Ríkisátrúnaðurin í Grikkalandi er griksk-ortodoksur, og Grikkaland er einasta land, ið hevur eina almenna kristna ortodoksa kirkju. Næstan allir grikkar eru limir í ríkiskirkjuni. Prestarnir hava týðandi leiklut í samfelagslívinum og eru viðurkendir sum oddamenn í heimbygdum sínum. Ikki er loyvt at hava standmyndir í kirkjunum, men halgimyndir - nevndar ikonur - eru vanligar.
Búskapur
thumb|right|250px|Havn á oynni [[Rodos í Egearhavinum.]] thumb|right|250px|Ferðavinnan hevur alstóran týdning fyri búskapin. Bara triðingurin av Grikkalandi er nýtiligur sum landbúnaðarlendi, og yvirhøvur er jørðin kørg og grýtut. Tí er nógv arbeiði av at velta jørðina. Triðingurin av fólkinum arbeiðir í landbúnaðinum, tað er meiri enn nakra aðrastaðni í Evropa. Høvuðsgrøði er oljuber. Oljutræið verður dyrkað í líðunum í hálendinum um alt landið. Grikkaland er triðstørsta oljuberjaland í heiminum, næst eftir Spania og Italia. Grikkar dyrka eisini aðra grøði, til dømis vínber, fikur, bummull, tomatir, tubbak, aldinfrukt og aðra frukt.
Grikkaland hevur verið plága av kríggi við grannalond og eftir Seinna Heimsbardaga herjaði borgarkríggj í nøkur ár. Tað hevur verði ringt fyri búskapin. Í 1967 var kongurin Konstantin II koyrdur frá eitt hernaðar kvett fór fram. Árini fram til 1974 var landið stýrt av hernaðar junta. Eftir at demokrati aftur valdaði gekk framá búskaparliga í nøkur ár, serliga tí at stóri handilsflotin og nógva ferðamannavinnan veittu landinum stóra inntøku. Í 2010-11 var landið í álvarsamari fíggjarligari kreppu og noyddist at fáa hjálp frá hinum londunum í ES. Grikkaland fekk ein hjálparpakka frá ES á 109 milliardir rvro, tað svarar til 812 milliardir krónur. Serfrøðingar mettu eftir at hjálparpakkin var latin, at nú fór at ganga framá aftur í Grikkalandi við búskapinum. ES setti tó strong krøv til griksku stjórnina áðrenn hesin hjálparpakkin var latin. Stór ónøgd var millum grikkar og mótmælisgongur vóru ofta í Athen og øðrum stórum býum.
Ferðavinna
Fleiri enn 8 mió. ferðafólk fara til Grikkalands á hvørjum ári at njóta lívið á vøkru, veðurgóðu oyggjunum í Egearahavinum ella tí Jóniska Havninum og at síggja mongu fornminnini. Grikkar sjálvir ferðast eisini nógv í egnum landið, serliga frá meginlandinum til oyggjarnar. Túsundtals grikkar starvast í ferðavinnuni, til dømis í gistingarhúsum, í handlum, á matstovum og sum bilførarar, ferðaleiðarar og annað. Ferðavinnan hevur ovurstóran týdning fyri grikska búskapin. Griksku myndugleikarnir lata ferðavinnuni stuðul til útbyggingar. Í summum oyggjum hevur vinnan ment seg so skjótt, at trupulleikar hava staðist av tí, til dømis vatnrot. Seinastu árini hevur afturgongd verið í griksku ferðavinnuni, tí at fólk fara hagar, bíligari er at ferðast. Undir fíggjarkreppuni í 2011-12 har grikska stjórnin varð noydd til at seta stórar sparingar í verk, gekk tað nógv út yvir ferðavinnuna, fleiri gistingarhús standa tóm á hásumri, sum plagdu hava úr at gera. Serfrøðingar meta tó, at ferðavinnan fer at vaksa aftur einaferð seinni.
Útlendsk ferðafólk
Flestu ferðafólk, ið koma til Grikkalands eru evropearar, men hagar koma eisini mangir amerikanar og avstraliar.
Handil
Mesti flutningur í Grikkalandi er enn sjóvegis. Stórur farmaflutningsfloti flytur neyðsynjarvørur og lidnar ídnaðarvørur ímillum oyggjarnar og meginlandið, og tíðliga og seint sigla ferjur við akførum, grikkum og ferðafólki. Grikkar hava leingi havt mong skip í altjóða farmasigling, og grikski handilsflotin er nú tann størsti í heiminum. Inn- og útflutningurin av vørum skift á ávikavist upprunaland og nýtsluland fyri 2008, sær soleiðis út sambært CIA Factbook:
Anneliese Rothenberger
thumb|Anneliese Rothenberger í 1969 Anneliese Rothenberger (fødd 19. juni 1924 í Mannheim, deyð 24. mai 2010 í Münsterlingen, Thurgau, Sveis) var týsk operasangarinna, ið var væl kend í altjóða operaheiminum fyri at syngja lýriskan sopran.
.bz
.bz er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Belis.
Kombikk
Kombikk (frøðiheiti - Gasterosteus aculeatus) finnast úr fjøruni og í hyljum langt uppi í fjøllunum. Hesin lítli (sjáldan meiri enn 6 cm) fiskur, við trimum hvøssum píkum fyri fjaðrar á rygginum, er tann tolnasti fiskur, hvat salti og hita viðvíkur, á okkara leiðum. Hann trívist í reinum vatni eins væl og søltum sjógvi og har hitin er úr 0 °C til 21 °C. Men best dámar honum, tá tað er grunt við nakað av gróðri og lítlum røringi, til dømis í áarhyljum.
Millum kombikk er tað kallfiskurin, ið ansar eggunum. Tíðliga á vári skiftir hann lit og byggir eitt reiður úr ymsum planturestum, sum hann límar saman við sevju úr nýrunum. Hagar lokkar hann kvennfiskar, eina ella fleiri, at gýta. Tá reiðrið er fult, 300-1000 egg, aktar hann reiðrinum til eggini klekjast, meðan hann við fjaðrunum alla tíðina rørir reinan sjógv at reiðrinum. Kombikk hava stóran týdning sum føðikelda hjá sjófugli fram við landi og smáfiski. Kombikk verða tí oftast ikki eldri enn 1-1½ ár og í rárasta føri 4 ár.
Moskva
Moskva (Kyrilliskt Москва́) er høvuðsstaður Russlands, og hevur umleið 11.503.500 íbúgvar. Mitt í Moskva er Kreml, russiska tinginum. Har er eisini miðstøðin hjá ortodoksu kirkjuni. Høgur klingruskapaður múrur við tornum úr 16. øld er uttan um borgir, listasøvn, kirkjur og stjórnarbygningar. Har er zarklokkan, tann størsta í heiminum (211 tons).
Mölndals kommuna
180px|thumb|right|Mölndals kommuna (skjøldur) 180px|thumb|right|Kort yvir Västra Götalands län 180px|thumb|right|Kort yvir Västra Götalands län Mölndals kommuna (svenskt: Mölndals kommun), er ein kommuna í Västra Götalands län í Svøríki. Mölndals kommuna hevur umleið 61 978 íbúgvar (2013). Umsiting kommununar er staðsett í Mölndal.
Wieluń
Wieluń er ein býur í Póllandi, sum hevur umleið 23 451 íbúgvar.
Víkar
thumb|right|190px|Víkar á frímerki eftir [[Eli Smith, 2005]]
Víkar er ein avtoftað bygd í Vágum. Víkar er niðursetubygd frá 1833, men longu í 1910 fluttu seinastu fólkini úr aftur bygdini, orsakað av frábyrgingini og ringu atkomumøguleikunum. Eingin lending er á Víkum, og bert slepst upp á land í góðum líkindum. Gangast má um fjøll fyri at koma úr Gásadali ella Sørvági vestur á Víkar.
Náttúran á Víkum er stórfingin og húsini í bygdini verða í dag nýtt til frítíðarhús.
.cc
.cc er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Kokosoyggjarnar.
Oranjestad
Oranjestad hevur fleiri týdningar:
Kongressin í USA
thumb|right|280px|Capitol, har Kongressin heldur til. Kongressin í USA (enskt: United States Congress) er lóggevandi valdið í USA. Kongressin hevur tvey kømur: Senatið, sum hevur 100 limir og Umboðsmannatingið (House of Representatives), sum hevur 435 limir. Hvør statur í USA hevur tveir senatorar og - alt an uppá tal av íbúgvum - millum 1 og 53 limir í Umboðsmannatinginum. Harumframt sita fimm útnevnd frá hjálondunum hjá USA í eitt tvey-ára tíðarskeið, umframt ein kommiserur, sum situr í eitt fýra-ára skeið. Hesir seks persónarnir hava ikki atkvøðurætt. Kongressin hevur ábyrgdina fyri fíggjarmálum, serliga mál sum viðvíkja fíggjarætlan, verju av USA, landsins almennu viðurskifti og regulering av handilsavtalum við onnur lond. Harumframt fastsetir Kongressin tær yvirorðnaður rammurnar fyri tær lóggevandi stjórnirnar í lutastatum USA's. Tað merkir, at hvør einstakur lutastatur framhaldandi hevur sjálvavgerðarrætt, sum vísir seg í ymiskum konkretum lógum. Umframt tær lóggevandi funktiónirnar hevur Kongressin makt til at kanna og føra eftirlit við tí útøvandi maktini - við forsetanum og hansara umsiting. Kongressin hevur ekslusiva makt til at byrja ríkisrættarmál móti forsetanum, dómarum og øðrum embætismonnum í føderalum regi - tvs. hesi hoyra ikki til lutastatirnir.
Da Nang Floghavn
300px|thumb|right|Da Nang Floghavn Da Nang Floghavn (vjetnamesiskt: Sân bay Đà Nẵng) er ein flogvøllur í Da Nang, Nam Trung Bo, Vjetnam. Fraklendingar bygdu flogvøllin í 1930.
Flogvøllurin er tann triði altjóða flogvøllurin í Vjetnam, hinir báðir eru Noi Bai International Airport (Hanoi) og Tan Son Nhat International Airport (Ho Chi Minh City), og er týdningarmikil fyri ferðafólkaflutning til og frá tí sentrala partinum av Vietnam.
Upplands Väsby
thumb|right|240px|Upplands Väsby, [[September 2010]] Upplands Väsby er ein býur í Upplands Väsby kommunu í Svøríki. Í býnum búgva 37.594 fólk (2010). Býurin liggur í Stockholms län í Svealand ímillum Stockholm og Uppsala. Motorvegurin E4 fer gjøgnum býin.
Jari Litmanen
Jari Olavi Litmanen (føddur 20. februar 1971) er ein fyrrverandi finskur fótbóltsleikari. Hann var liðskipari hjá Finska landsliðinum frá 1996 til 2008. Hann var á landsliðinum frá 1989 til 2010.
Upplands Väsby
Í desember 2014 varð Norðurlandmeistarakappingin í svimjing hildin í býnum, har m.a. føroyska svimjilandsliðið luttók. Føroysku systkini Alvi Hjelm og Ásbjørg Hjelm vunnu heiðursmerki.
Jari Litmanen
Hann verður av mongum mettur at vera besti fótbóltsleikari úr Finnlandi nakrantíð. Hann varð valdur at vera besti finski fótbóltsleikarin seinastu 50 árini av Finska Fótbóltssambandinum á UEFA Jubilee Awards í november 2003. Litmanen endaði eisini á einum 42. plássi í 100 størstu finnar eftir atkvøðugreiðslu í 2004. The Association of Football Statisticians' (The AFS) savn av 'Greatest Ever Footballers' setti Litmanen á listan sum nummar 53 av bestu fótbóltleikarum nakrantíð.
Tjóðsangur
250px|thumb|Føroyar og Italia spældu landsdyst 2. september 2011 á [[Tórsvøllur|Tórsvølli. Hetta er beint áðrenn dystir, her syngja italiumenn teirra tjóðsang.]] 250px|thumb|"Mítt alfagra land" ella "Tú alfagra land mítt" er tjóðsangurin hjá Føroyum. Ein tjóðsangur er sum oftast ein tjóðskaparligur sangur ella tónleikur, sum skal vera eitt symbol fyri eitt ávíst land til almennar hendingar ella stevnur av ymiskum slagi, t.d. verða tjóðsangirnir altíð spældir beint áðrenn ein almennan fótbóltslandsdyst, og tá heiðursmerkjahandan er á t.d. OL, so hoyrist eitt brot av tónleikinum til tjóðsangin hjá tí landi, sum vann gullið. Ein tjóðsangur kann vera formliga viðurkendur sum tjóðsangur av myndugleikunum í einum landi, men hann kann eisini vera uttan formliga viðurkenning, men bert verða brúktur sum tjóðsangur.
Við menningini av tjóðum í 19. øld og 20. øld hava mest sum øll lond valt ein tjóðsang. Í summum londum eru eisini regiónalir tjóðsangir, har lutastatir ella aðrar subtjóðareindir hava teirra egna almenna ella óalmenna tjóðsang. Summar millumtjóða sambond hava eisini teirra egna tjóðsang.
Tjóðsangir eru ofta skrivaðir sum ein hymna ella marsjur. Í Miðamerika brúka tey vanliga meira operalíknandi tónleikaverk. Summi lond brúka eina fanfaru.
Um tjóðsangurin hevur meira enn eitt vers, so er tað vanligt bert at syngja fyrsta versið, í Týsklandi er tað tó triðja versið. Ein tjóðsangur varir í miðal ein minutt. Í londum, har tað er meira enn eitt alment mál, er tað sum oftast ein versjón á hvørjum av teimum almennu málunum, eitt nú í Belgia, Finlandi, Sveis og Suðurafrika. Tað eru fleiri dømi um lond, sum hava felags tjóðarlag. Nevnast kann t.d., at Finland og Estland hava sama tjóðlag, men tjóðarsangirnir hava hvør sín tekst. Tað eru eisini fleiri lond, sum brúka sama tjóðlag, sum Bretland, men við øðrum teksti.
Í Føroyum hava vit tjóðsangin Tú alfagra land mítt, sum Símun av Skarði hevur yrkt, og sum Peter Alberg gjørdi lagið til. Danmark hevur ein tjóðsang: Der er et yndigt land, sum Adam Gottlob Oehlenschläger yrkti í 1823, og ein kongaligan tjóðsang Kong Christian stod ved højen mast, sum Johannes Ewald yrkti í 1779. Í Grønlandi brúka tey tjóðsangin Nunarput utoqqarsuanngoravit, sum Henrik Lund hevur yrkt, og Jonathan Petersen gjørdi lag til.
.cd
.cd er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Fólkaræðiliga Lýðveldið Kongo.
Deprecation
Avskriving er ein virðisminkan av ognini hjá einum virkið.
Maskinur, bilar, rakstrarútgerð og innbúgv verða vanliga brúkt í fleiri ár. Hvørt ár minka tey í virði, og árliga virðisminkingin er ein kostnaður hjá virkinum. Hesin kostnaður nevnist avskriving.
Virðisminkingin kann standast av fleiri ávum. Maskinur, bilar og innbúgv slítast, tá tey verða brúkt. Flestu maskinur, t.d. telduútgerð og persónbilar minka harumframt í virði, bert tí at tær eldast. Maskinur og teldur mugu ofta skiftast út, tí nýggjar maskinur verða framleiddar, ið megna at loysa uppgávurnar betri.
Frá ári til árs er trupult at meta um, hvussu nógv amboð minka í virði. Tá amboðini verða keypt, hevur virkið tí frammanundan eina avskrivingarætlan. Avskrivingarætlanin fyri eina støðisogn krevur:
Upphæddin, ið samanlagt verður avskrivað, er virðisminkingin tilsamans í avskrivingartíðarskeiðinum. Hetta er kostprísurin minus eitt møguligt restvirði (eisini nevnt scrapvirði). Restvirðið er tann upphædd, sum virkið kann selja amboðið fyri, tá tað ikki kann brúkast meiri. Møguliga fæst tó einki fyri liðugt brúkta amboðið. Hinvegin kann eisini hugsast, at amboð kunnu seljast brúkt – til dømis brúktir bilar.
Avskrivingartíðarskeiðið verður sett til væntaða æviskeiðið hjá amboðinum, har atlit er tikið til slit og tøkniliga elding. Væntaða avskrivingartíðarskeiðið verður eisini rópt brúkstíðin.
Sint Eustatius
thumb|right|200px|Flaggið hjá Sint Eustatius thumb|270px|Sint Eustatius Sint Eustatius er ein niðurlendsk oyggj í Karibiska havinum, sum politiskt hoyrir til Niðurlond. Oyggin hevur status sum niðurlendsk kommuna við serstøðu. Sint Eustatius var til 10. oktober 2010 ein partur av Niðurlendsku Antillunum. Oyggin liggur eystanfyri Amerikonsku Jómfrúoyggjarnar, har búgva (2010) 2886 fólk. Oyggin er uppkallað eftir katólska halgimenninum Sankta Eustachius. Høvuðsstaðurin eitur Oranjestad.
Duke Ellington
thumb|right|180px|Duke Ellington uml. 1940. Edward Kennedy Ellington, betur kendur sum Duke Ellington (føddur 29. apríl 1899 í Washington, D.C., deyður 24. mai 1974 í New York City) var amerikanskur klaverleikari og tónasmiður, serliga kendur sum jazz- og swing-tónleikari.
Warszawa
Varsjava (Pólskt: Warszawa, Latín: Varsovia) er høvuðsstaður Póllands og eisini størsti býurin í landinum. Í 2014 hevði Varsjava umleið 1,7 mió. íbúgvar.
Býarpartar
350px|thumb|Býarpartar í Warszawa
.fk
.fk er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Falklandsoyggjarnar.
South Park
South Park (SP) er ein amerikonsk kult sjónvarpsteknirøð. South Park, sum snýr seg um fýra smádreingir í býnum av sama navni í Colorado, hevur skapt stóra øsing líka síðani røðin byrjaði í 1997. Men, sum so ofta er støðan við øsandi tilfari, hevur hetta skapt ein stóran skara av kult fjepparum. Teir báðir menninir handan South Park, Matt Stone og Trey Parker eru kendir fyri at arbeiða við ymisku pørtunum heilt til freistina soleiðis, at teir fáa tikið nýggjastu samfelagsmenningina við.
Tey fyrstu fimm árini, varð Kenny, ein av høvuðspersónunum, dripin á mangar ymsar groteskar hættir – og altíð við útsøgnini "Oh my God, they killed Kenny!" í kjalarvørrinum. Men so aftan á fimm ár, máttu Trey Parker og Matt Stone gera ein nýggjan persón, tí teir høvdu ikki fleiri hugskot til, hvussu Kenny skuldi doyggja. Teir manglaðu kreativa inspiratión.
Hóast hyggjararnir verða noyddir at síggja tríggjar lýsingar í hvørjum parti, so man tað óivað koma væl við, at søgan um lívið hjá teimum fýra dreingjunum nú verður tøk á netinum – fullkomiliga ókeypis og lógligt. Tað er almenna heimasíðan hjá South Park røðini, ið hevur gjørt partarnar tøkar fyri øll at heinta. Heimasíðan er www.southparkstudios.com.
South Park hevur gjørt gjøldur úr jødum, katolikkum, mormonum, gudloysingum og nógvum, nógvum øðrum.
Aldursmark
Kanada - 18 ár
Nýsæland - 16 ár
Pólland - 18 ár
Skandinavia - 15 ár
Stóra Bretland - 15 ár
Týskland - 16 ár
Ungarn - 18 ár
.fm
.fm er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Mikronesia.
Rútar kongur
Rútar kongur (frøðiheiti - Neocyttus helgae) er ein sjáldsamur fiskur á føroyskum leiðum. Í royndarfiskiskapi eftir búrfiski á 1100 m dýpi vestarliga í føroyskum sjógvi fekk Magnus Heinason í februar 1993 um hálvthundrað av hesum fiski. Fiskurin hevur enn einki føroyskt navn, men av skapinum eyknevndi manningin á Magnusi hann 'Rútar kong'. Fiskurin er um 20 cm til longdar, og hann er nærum eins hávaksin, men mjávaksin, sum flatfiskur tvørtur um. Liturin er ljósagráur við svørtum í fjaðrunum. Rygg- og gotfjaðrarnar hava sterkar píkar. Hann hevur stór eygu og lítlan munn. Í Norðuratlantshavi er hann fyrr bert funnin á dýpum frá uml. 1000 til 1200 m.
Orust kommuna
180px|thumb|right|Orust kommuna (skjøldur) 180px|thumb|right|Kort yvir Västra Götalands län 180px|thumb|right|Kort yvir Västra Götalands län Orust kommuna (svenskt: Orust kommun), er ein kommuna í Västra Götalands län í Svøríki. Orust kommuna hevur umleið 15 036 íbúgvar (2013). Umsiting kommununar er staðsett í Henån.
Tumba
thumb|right|240px|Tumba, [[februar 2006]] Tumba er ein býur í Botkyrka kommunu og Salems kommunu í Svøríki. 37.852 fólk búðu í býnum í 2010. Býurin er 26. størsti býur í Svøríki.
1260-árini
Øldir: 12. øld - 13. øld - 14. øld
Áratíggju: 1210-árini 1220-árini 1230-árini 1240-árini 1250-árini - 1260-árini - 1270-árini 1280-árini 1290-árini 1300-árini 1310-árini
Ár: 1260 1261 1262 1263 1264 1265 1266 1267 1268 1269
Nes, Eysturoy
Nes er ein bygd í Eysturoy. Nes er markatalsbygd frá 1541, tá Heini Havreki búsetti seg har, og t.d. er Æðuvík niðursetubygd frá Nesi. Nes umfatar í dag økið frá Gerðinum og eystur í Líð. Á Nesi eru í dag 69  hús og her búgva 246 fólk. Tær fyrstu búsetingarnar á Nesi vóru: Prestagarðurin, á Torkildsheyggi og Fyri uttan garð.
Nes er gomul bygd, eftir henni hevur Nes kommuna navn. Á Nesi búði í langa tíð Føroya próstur.
Kirkjusøga
Vit vita ikki hvussu nógvar kirkjur hava verið á Nesi, og heldur ikki, hvussu gomul kirkjubygd Nes er. Fyrsta kirkjan, sum er nevnd í skrivaðum skjølum, er bygd millum 1679 og 1691, meðan Jacob Christensøn Klinte var sóknarprestur í Eysturoynni. Hon er tó neyvan hin fyrsta. Skjalprógva er, at prestur hevur búð á Nesi síðani 1541, og er tí hugsandi, at kirkja í øllum førum hevur verið har síðani tá. Í fyrstu innskriving í Regnskabsbogen, dagfest 4. mars 1691, stendur Kirchen har ieg af ny ladet opbygge..... Hetta kann geva okkum eina ábending um, nær kirkjan er bygd. Henda kirkjan varð standandi til 1715, tá ið nýggj kirkja varð bygd.
left|thumb|Nes, Eysturoy
Av roknskapi sæst at kirkjan frá 1715 hevur staðið sjey ár við ongum torni, helst tí at tørvur hevur verið á peningi. Kostnaðurin fyri tornið var næstan triðingurin av samlaða byggikostnaðinum. Orsøkin til lutfalsliga høga kostnaðin fyri tornið kemst av, at tað einans var úr timbri. Stórur partur av útveggunum vóru úr gróti og var hetta heldur lættari og bíligari at fáa hendur á. Henda kirkjan stóð til 1761.
Árið eftir varð nýggj kirkja bygd. Hon var gjørd úr timbri og er møguliga fyrsta trækirkjan á bygd í Føroyum. Í Havn varð bygd ein trækirkja í 1609. Tá kirkjan varð niðurtikin í 1843, varð allur tann nýtiligi viðurin fluttur við báti inn á Saltnes, har skúli varð bygdur.
Kirkjan, sum nú er á Nesi, stendur á somu grund, sum allar tær undanfarnu kirkjurnar. Hon er bygd í 1843, meðan Christian Benedictus Garde var prestur í Eysturoynni og føroya próstur.
left|thumb|[[Fríðrikskirkjan]]
Gamla Nes kirkjusókn var av Nesi inn á Skipanes. Í dag eru tað bygdirnar Nes, Toftir, Saltnes og Æðuvík, ið mynda kirkjusóknina. Tann stóri fólkavøksturin í sóknini hevur ført við sær, at Nes kirkja við tíðini er vorðin ov lítil og at tørvur var á nýggjari kirkju.
Tá ið avgjørt varð, hvar nýggja kirkjan skuldi reisast, vórðu fleiri møguleikar havdir í huga. Til dømis varð dentur lagdur á, at kirkjan lá nær fólkinum, at hon sást væl og at klokkan kundi hoyrast av øllum. Í fleiri ár varð roynt at finna rætta staðið til kirkjuna, og í seinna helmingi av 80'unum varð farið undir at savna pening inn til nýggju kirkjuna, sum stóð liðug í 1994.
Nýggja kirkjan - Fríðrikskirkjan - er uppkallað eftir Frederik Petersen, vanliga nevndur Fríðrikur Petersen, ið var próstur á Nesi frá 1900 til 1917. Hann varð borin í heim á Saltnesi í 1853, har pápi hansara, Jóhannes Petersen, var lærari og deknur við kirkjuna á Nesi.
330-árini
Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld
Áratíggju: 280-árini 290-árini 300-árini 310-árini 320-árini - 330-árini - 340-árini 350-árini 360-árini 370-árini 380-árini
Ár: 330 331 332 333 334 335 336 337 338 339
Bukarest
thumb|Flogvøllurin í Bukarest Bukarest (Rumenskt Bucureşti) er høvuðsstaður Rumeniu, og hevur umleið 1.628.426 íbúgvar. Býurin er størsti býur í Rumenia og sætt størsti býur í ES.
Dixie Carter
Dixie Virginia Carter (fødd 25. mai 1939 í McLemoresville, Tennessee, doyði 10. apríl 2010 í Houston, Texas) var ein amerikanskur filmsleikari. Hon var best kend fyri at hava spælt við í sjónvarpsrøðini Designing Women (1986-1993). Í 2007 varð hon tilnevnd eina Emmy Award fyri sín leiklut í sjónvarpsrøðini Desperate Housewives. Hon var gift við sjónleikaranum Hal Holbrook frá 1984 til hon doyði, áðrenn tað hevði hon verið gift tvær ferðir fyrr.
Privatlív
Í 1967 giftist hon Arthur Carter, tey fingu tvær døtur saman. Eftir at hon hevði fingið døturnar helt hon frí frá sjónleikaralívinum í 8 ár, fyri at taka sær av børnunum. Umframt tær báðar døturnar átti Arthur eisini trý onnur børn. Tey bæði fingu hjúnarskilnað í 1977. Hon giftist sama ári við sjónleikaranum George Hearn, men tað hjúnarbandið vardi bara í tvey ár, tey fingu hjúnarskilnað í 1979. Í 1984 giftist hon fyri triðju ferð, hesaferð fyri lívið, tað var við sjónleikaranum Hal Holbrook. Í 1996 útgav hon bókina Trying to Get to Heaven, har hon eitt nú greiðir frá sínum lívi við Hal Halbrock, um Designing Women, um plastiskar skurðviðgerðir. Hon er erlig í bókini og sigur m.a., at hon, eins og fleiri onnur kend, hevur nýtt vakstrarhormonið HGH (Human Growth Hormone).
Ole Wich
Ole Wich (føddur 4. november 1953 í Blommenslyst á Fjóni í Danmark) er danskur/føroyskur grafikari og listamaður, sum er føddur og uppvaksin í Danmark og hevur búð í Føroyum síðan 1980. Hann hevur í nógv ár starvast í grafisku vinnuni sum fotografur og lýsingarmaður. Hann hevur givið út eitt yrkingasavn "Ophav" og hevur arbeitt sum myndlistamaður við samansetingum, ofta burtur úr tilfari, hann finnur sum burturkast í náttúruni. Hann hevur prýtt fleiri føroysk frímerki. Hann hevur myndprýtt bøkur við tekningum sínum, eitt nú bókina "Eiturkoppur", sum er undirvísingarbók til 3. flokk, saman við Gunnvá Dam. Í 2006 gjørdi hann eitt listaverk av Merkinum við orðinum homoFObia skrivað undir. Tað elvdi til nakað av kjaki. Hann hevur havt fleiri listaframsýningar, eitt nú í Føroyahúsinum í Keypmannahavn í 2013.
Yvirlit yvir listaverkum og framsýningar
Verk úr samleikasavninum Installation sammen med værker af Edward Fuglø. Bókasavnið við Løkin, 2016
Naturskildring Videoinstallation Várframsýning, 2016
Alexis Tsipras
Tsipras er útbúgvin byggiverkfrøðingur frá Tekniska Universitetinum í Aten. Hann hevur verið leiðari fyri sosialistiska flokkin Syriza síðan 2012 og hevur verið forsætisráðharri í Grikkalandi frá 26. januar 2015 til 8. juli 2019. Síðan 2019 er hann leiðari hjá andstøðuni í grikska tjóðartinginum.
Ole Wich
Yvirlit yvir listaverkum og framsýningar
Dansiringurin - Hommage à Janus Kamban Skulpturinstallation Bank Nordic, Tórshavn, 2015
Alexis Tsipras
Eftirmaður hjá Alexis Tsipras sum forsætisráðharri í Grikkalandi gjørdist Kyriakos Mitsotakis.
Ole Wich
Yvirlit yvir listaverkum og framsýningar
Sildesti Asfaltudsmykning ARTBIKEfrihjul, Skärhamn, Sverige, 2015
dagliGodtNuuk Dokumentarfotos. Grønlands Universitet, 2013
Diaspor - Min færøske postkortsamling Det færøske hus, København, 2013
Street credability Installation af fiktive vejskilte. Várframsýning, 2013
Koivu Udendørs installation Kultuuri Kauppila, Ii Finland, 2012
… í spønir Skulpturgruppe i træ Várframsýning, 2012
Ert tú til green? Installationer om havforurening Østrøm, 2012
Hvor er nyfæringerne i Føroya Løgting? Politisk aktion med ændring af valgplakater, 2011
Huga Installation i det offentlige rum siden præsenteret på Ólavsøkuframsýning, Listaskálinum, 2014
Recykling Køleinstallation med sand og smeltende is Ólavsøku­framsýning, Listaskálin, 2010
Line up Installation Ólavsøku­framsýning, Listaskálin, 2010
Cutta cava lapidem Skulptur med vand Ólavsøku­framsýning, Listaskálin, 2010
- men størstur af teimum… Video Ólavsøku­framsýning, Listaskálin, 2010
3-D Dímun Trådskulptur af jern Ólavsøkuframsýning, Listaskálin 2009
Monotóm Mondrian Foliebilleder Ólavsøkuframsýning, Listaskálin 2009
Thawshavn Laserfyr ved regeringsbygningerne på Tinganes, 2008
Dimmamyndir Udstilling af egne avisillustrationer på Det færøske Landsbibliotek, 2008
homoFObia Internetprojekt om færøsk rummelighed, 2008
Slettað Fotoprint - udstilling sammen med Oggi Lamhauge, Søldarfjørður, 2006
Lapidar Performance. Sammen med Petur Pólson. Várframsyningin. ­Færøernes Kunstmuseum, 2006
Stæreblind fotoprint Leikalund, Klaksvík, 2005
Køsturin Installation i gammel industribygning på G! Sammen med Tummas Jákup Thomsen, Gøta, 2005
Koncertbilleder Collager til koncert med Mussorgskys musik “Udstillingsbilleder” Sammen med Stamen Stanchev på Summartónar. Færøernes Kunstmuseum, 1995
FAXEN Fax art week 96, Danske Grafikere, København, 1996
Små erindringer fra mine 7 år som fæstningsdreng Det Bruunske Pakhus i Fredericia, 1995
rúmást Danseperformance med improviseret skulptur, dans, musik i samarbejde med danser Tina Johansen. Færøernes Kunstmuseum, 1994
Váttan installation i eget ­atelier i Thorshavn, 1994
Várvraksyningin 1993 Alternativ til den ­officielle forårsudstilling i eget atelier i Thorshavn, 1993
Livets skak Skulpturinstallation Fællesudstilling Kontrast. Færøernes Kunstmuseum, 1991
''' Fundne sager''' Collager Læraraskúlin, 1991
Listafelag Føroya: Olavsøkuframsýningar Færøernes Kunstmuseum, talrige gange i perioderne 1983-96 og 2005-16
Føroysk Myndlistafólk: Várframsýning Færøernes Kunstmuseum, talrige gange i perioderne 1983-96 og 2005-16
Føroysk frímerki
Hesi frímerki vísa tekningar, sum Ole Wich hevur teknað.
Roger Moore
thumb|Roger Moore í 1973. Sir Roger George Moore, betur kendur sum Roger Moore (føddur 14. oktober 1927 í London, deyður 23. mai 2017 í Crans-Montana, Sveis) var enskur sjónleikari.
Hann hevur havt ymiskar leiklutir í nógvum filmum, men serliga kendur er hann fyri at spæla leiklutin sum James Bond frá 1973 til 1985.
Conrad Bain
Conrad Stofford Bain (føddur 4. februar 1923 í Lethbridge, Alberta, Canada – 14. januar 2013 í Livermore, California) var ein kanadisk-føddur amerikanskur filmsleikari.
Filmar
Hann spældi við í nógvum fimum, eitt nú:
Marstrand
thumb|right|240px|Marstrand, [[maj 2006]] Marstrand er ein býur í Kungälvs kommunu í Svøríki. Býurin hevur umleið 1 319 íbúgvar (2010).
Slottsbron
Slottsbron er ein býur í Grums kommunu í Svøríki. Býurin hevur umleið 1 039 íbúgvar (2010).
Birita Debes
Birita Debes (fødd 1995, uppvaksin í Rituvík) er ein føroyskur svimjari, sum svimur fyri Ægir og fyri Føroyar. Hon hevur fyrr svomið fyri FLOT. Í mai 2013 varð hon úttikin til Føroyska svimjilandsliðið, sum skal svimja á HM í Barcelona í juli/august 2013.
FM 2013
Birita vann fleiri heiðursmerki á FM stevnuni í Havn í mai 2013.
EM 2012 - føroyskt met í 50 m rygg
Birita luttók á EM stevnu í Debrecen, Ungarn í 2012. Hon vann ikki nakað heiðursmerki, men svam sína bestu tíð í 50 m rygg, hon svam við tíðini 30.60, sum var nýtt føroyskt met.
Oyggjaleikir 2011
Birita svam fyri Føroyar á Oyggjaleikunum 2011. Hon vann 4 gull, 2 silvur og 1 bronsu heiðursmerki. Harav vóru 4 liðkappingar og 3 einstaklingakappingar.
2010
Birita kláraði seg sera væl í 2010. Hóast hon var juniorur í 2010, so setti hon fleiri føroysk senior met. Eitt av metunum setti hon, tá hon sum fyrsta føroyska kvinnan vann gull á norðurlendsku svimjistevnuni. Tað gjørdi hon á NJM stevnuni í Kastrup í Danmark 11. desember 2010, hon vann gull í 100 metrar ryggsvimjing.
Oyggjaleikir 2009
Birita var á føroyska svimjilandsliðnum á Oyggjaleikunum í 2009 í Álandi, hon vann 3 gull heiðursmerki og 1 bronsu heiðursmerki.
Vesturtýskland
thumb|right|190px|Vesturtýskland (blá). Eftir seinna heimsbardaga varð Týskland lutað sundur millum hersetingarvaldini Sovjetsamveldið; USA; Stórabretland og Frankaríki. Hareftir vórðu tvey lond stovnað, úr hesum fýra landspørtunum: BRD (Bundesrepublik Deutschland), sum í dagligari talu bleiv kallað Vesturtýskland, og tað eystara DDR (Deutsche Demokratische Republik), sum í dagligari talu, bleiv kallað DDR.
Høvuðsstaður í Vesturtýsklandi var Bonn, meðan sundurbýtti býurin Berlin, var høvuðsstaður í DDR. Tá ið týsku londini í 1990 blivu løgd saman í eitt land aftur, bleiv í roynd og veru Eysturtýskland niðurlagt, politikarar og fyriskipan annars send til hús, og økið lagt afturat Vesturtýsklandi.
320-árini
Øldir: 3. øld - 4. øld - 5. øld
Áratíggju: 270-árini 280-árini 290-árini 300-árini 310-árini - 320-árini - 330-árini 340-árini 350-árini 360-árini 370-árini
Ár: 320 321 322 323 324 325 326 327 328 329
UCI World Tour 2016
UCI World Tour 2016 er tann sætta útgávan av UCI World Tour. Hon inniheldur 27 eindags- og teinakappingar í Evropa, Avstralia og Kanada.
Sachsen-Anhalt
Sachsen-Anhalt (týskt: Land Sachsen-Anhalt, lágtýskt: Sassen-Anholt, stytt: ST; enskt: Saxony-Anhalt) er eitt stakríki í Samveldislýðveldinum Týsklandi.
Stakríkið liggur í vestara parti av fyrrverandi Eysturtýsklandi. Lutstaturin er meiri enn 20,4 túsund km² til víddar og hevði við árslok 2018 fleiri enn 2,2 mió íbúgvar. Harvið er lutstaturin tann 8. størsti í Týsklandi eftir vídd og tann 11. størsti eftir fólkatali.
Høvuðsstaður í Sachsen-Anhalt er Magdeburg og størsti býur er Halle. Aðrir stórir býir eru Dessau-Roßlau, Wittenberg, Weißenfels, Halberstadt, Stendal, Bitterfeld-Wolfen, Merseburg, Bernburg, Wernigerode og Naumburg.
Býir við søguligum bygningum ella sum hava nakran týdning í søguligum høpi, eru Quedlinburg, Eisleben og Köthen.
Lidingö
Lidingö er ein býur í Lidingö kommunu í Svøríki. Býurin hevur umleið 31 561 íbúgvar (2010).
.ge
.ge er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Georgia.
Kungsbacka
thumb|right|300px|Kungsbacka Kungsbacka er ein býur í Kungsbacka kommunu í Svøríki. Fólkatalið var 19 057 í 2010. Býurin fevnir um 10,03 km2 og hevur ein fólkatættleika á 1 901 /km2.
Partille kommuna
180px|thumb|right|Partille kommuna (skjøldur) 180px|thumb|right|Kort yvir Västra Götalands län 180px|thumb|right|Kort yvir Västra Götalands län Partille kommuna (svenskt: Partille kommun), er ein kommuna í Västra Götalands län í Svøríki. Partille kommuna hevur umleið 36 147 íbúgvar (2013). Umsiting kommununar er staðsett í Partille.
.gf
.gf er eitt alnets-tjóðarøkisnavn, sum er bílagt til Franska Gujana.
Lena Meyer-Landrut
thumb|right|240px|Lena í Oslo í 2010. thumb|right|240px|Lena í 2013. Lena Meyer-Landrut (fødd 23. mai 1991 í Hannover) er týsk songkvinna.
Hon umboðaði Týskland við sanginum "Satellite" á Eurovision Song Contest 2010, har hon vann finaluna í Oslo og har við alla kappingina.
Philadelphia
Philadelphia er stórbýur í amerikanska stakríkinum Pennsylvania. Býurin liggur tætt við amerikonsku eysturstrondina. Við umleið 1,4 mió. íbúgvum er Philadelphia størsti býurin í stakríkinum og sættstørsti býur í USA. Áin Delaware rennur tætt framvið býnum.
Dan Djurhuus
thumb|Dan Djurhuus er fremst á myndini. [[Suni úr Hørg sæst aftanfyri hann.]] Dan Djurhuus (føddur 15. august 1978 í Vági) er føroyskur fótbóltsleikari. Dan er ein av teimum mest royndu leikarunum hjá FC Suðuroy. Barna- og ungdómsárini spældi hann við VB, í vaksnamanna árunum hevur hann spælt fyri barndómsfelagið VB, sum legði saman við Sumba í 2005 og fekk navnið VB/Sumba. Felagið skiftið navn til FC Suðuroy í 2010. Eitt tíðarskeið í 1996 spældi Dan við B36. Dan spælir sum miðvallaleikari, men hann hevur tó eisini onkuntíð spælt sum verjuleikari og áleypari.
Høvuðsmálskjútti hjá VB/Sumba í 2007
Dan Djurhuus skoraði 5 mál fyri VB/Sumba í 2007. Hann var toppskorari fyri besta liðið hjá VB/Sumba tað árið.
Millum 10 teir bestu av málskjúttunum hjá FC Suðuroy, VB/Sumba og VB
22. august 2010 skrivaði Suðuroyarportalurin um Jón Krosslá Poulsen, sum tá júst hevði skorað sítt mál nummar 56 fyri FC Suðuroy (og VB/Sumba og VB), og harvið gjørdist tann mest skorandi leikarin. Í tí sambandi varð eisini nevnt, at Dan Djurhuus hevur skorað 40 mál fyri besta liðið hjá FC Suðuroy, VB/Sumba og VB og er nummar 6 næst eftir Pól Thorsteinsson, sum hevur skorað 51 mál. Í dystinum móti B71, sum varð spældur á Sandi 26. september 2010 skoraði Dan Djurhuus eitt av tveimum málum, tað var sostatt hansara mál nummar 41 fyri felagið (íroknað VB og VB/Sumba).
740-árini
Áratíggju: 690-árini 700-árini 710-árini 720-árini 730-árini - 740-árini - 750-árini 760-árini 770-árini 780-árini 790-árini
Ár: 740 741 742 743 744 745 746 747 748 749
Føroysk landafrøði
thumb|right|250px|Kortið vísir landið og grannalondini. thumb|right|250px|Kort av [[Føroyum.]] Føroyar liggja norðuri í Atlantshavinum á 62° N og 7° V frá Greenwich.
Hvar
Føroyar liggja í Norðuratlantshavi nøkurlunda miðskeiðis ímillum Norra, Skotland og Ísland. Mitt í Golfstreyminum í Norðuratlantshavi á 62 stigum norður. Føroyar eru partur í Norðurevropa. Føroyar eru eisini partur í danska kongsríkinum. Føroyar eru virkin partur av norðurlendskum samstarvi, bæði sum sjálvstýrandi land og sum partur av ríkisfelagsskapinum við Danmark og Grønland.
Úr Føroyum er næstan líka langt til Noregs, Skotlands og Íslands. Úr Føroyum eru góðir 400 km til t.d. Íslands. 14 tímar eru at sigla til Íslands og einir 30 til Danmarkar. Umleið 2 tímar eru at flúgva ímillum.
Í stuttum um Føroyar
thumb|right|250px|[[Sandur, Sandoy. Á Sandi er sandur við einastu mølheyggjum í Føroyum. Sjógvurin frystir ongantíð.]] thumb|250px|[[Slættaratindur, Eysturoy. Slættaratindur (880 m) er hægsta fjall í Føroyum. Um veturin liggur lendið ofta undir í djúpum kava.]]
Áarsíl
Áarsíl (frøðiheiti - Salmo trutta fario). Í mun til sjósíl (latín salmo trutta trutta), ið fáa mesta vøksturin í sjógvi, liva áarsíl alt lívið í áum, vøtnum og løkjum. Tað hevur sama lit alt lívið og líkist sjálvt 6-7 gamalt einum óbúnum sjósíli. Áarsíl verða vanliga aðrastaðni ikki kynsbúgvin, fyrr enn tey eru 30 cm. til longdar. Men í kørgu áunum og vøtnunum í Føroyum eru tey kynsbúgvin longu, tá tey eru 13-14 cm. til longdar ella uppaftur fyrr. Livilíkindini hjá sílum í Føroyum er nær tengt at avfallinum og umhvørvinum annars. Vaksandi jarðarbrúki í nógvum dølum førir til, at tøð lekur í áirnar, og dálking annars er eisini ein vandi. Byrgingar til ymisk endamál tøma áirnar, tá turkur er. Upprunin til áarsíl, ið ofta eru í avbyrgdum vøtnum, er helst, at sjósíl hava verið avbyrgd frá sjónum í longri tíð.
Føroysk landafrøði
Oyggjarnar
Høvuðsgrein: Oyggjar í Føroyum
Oyggjarnar eru 1 399 km2 til víddar. 18 oyggjar eru í Føroyum. 17 eru bygdar og 1 óbygd, Lítla Dímun. Umframt oyggjarnar eru mangir hólmar, stakkar, drangar og sker. Tilsamans 827 av teimum. Heilt neyvt er víddin av øllum Føroyakortinum, við skerum, 1 395,74 km2. Umveldismark: 12 fjórðingar. Størst er Streymoyggin, 374,17 km2, og minst er Lítla Dímun, 0,84 km2.
Oyggjarnar úr landnyrðingi eru: Fugloy, Svínoy, Viðoy, Borðoy, Kunoy, Kalsoy, Eysturoy, Streymoy, Nólsoy, Vágar, Mykines, Koltur, Hestur, Sandoy, Skúvoy, Stóra Dímun, Lítla Dímun og Suðuroy.
Landslagið
Gjøgnum brattlendini ganga ofta brýr, røkur og hamrar, men har sum brattlendið er vallað, síggjast bara teir hægstu hamrarnir. Úti móti opnum havi er oftast bratt berg. Stundum standa tey beint upp, og nevnast tey tá meitilberg. Mangastaðni liggja undir berginum stórar urðar og vísa á, at har hava verið stór berglop. Oyggjarnar hava ikki altíð sæð út sum nú. Kletturin molnar og terist av regni og skiftandi frosti og hita, máast av vatni, ísi og vindi og matast av havalduni. Munurin sæst ikki dag frá degi, men ár koma og ár fara, og tó at bergið kann vísa seg at standa reyst, so máast tað umsíðir. Knappliga kann tað skrædna frá í ervi, loysna úr homrum og berglopið skríður við øgiligum duni út á sjógv. Flestu urðarnar hevur havið skolað burtur. Oman á teimum høgu fjøllunum liggur grót og eyrur, sum frost, vatn og sólarhiti hevur sprongt leyst. Vindurin ber smágrót og eyr út av fjallinum, og vatnið skolar tað oman gjøgnum brekkurnar. Dalar, sum liggja undir grýtutum fjøllum, hava altíð eyrblandaða mold og eyr í áunum. Her og har liggur stórgrót, sum er loysnað úr homrunum. Grótið í Føroyum er av tí slagnum, sum verður nevnt basalt, tað liggur í flógvum hvør oman á aðrari. Fyri mongum túsund árum síðani vóru stór eldgos her um leiðir, og hesar fláirnar eru komnar soleiðis, at grótbræðing hevur spríkt upp úr jørðini gjøgnum op og rivur, og runnið út yvir landið og er so storknað til grót. Soleiðis gerst grót enn í øðrum londum, á Íslandi til dømis goysir ofta grótbræðing enn út úr eldfjøllunum. Hvør flógvin er komin við eitt eldgos, tær niðaru fyrr, tær ovaru seinni. Millum grótfláirnar eru summastaðni fláir av royðugróti. Tað líkist øsku í liti, grátt, reytt og brúnt, og øska er tað, sum er rokin upp úr eldgloprunum. Av tí mikla fargi omaná er hon harðnað til grót. Eina tíð millum eldgosini má viðaskógur hava vaksið her, tí nógvastaðni í oyggjunum er kol at finna, og kol er viður, sum er rotnaður til mógv og síðani harðnaður til kol av farginum omaná. Stundum síggjast týðiliga kvistarnir og viðingarnar í kolstykkjum. Hvussu leingi eldgosini hava vart, kann ikki sigast við vissu, men tey hava vart í mong túsund ár. Í hesari tíð og av hesum eldgosum eru Føroyar uppbygdar.