cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
تاریخچه حرم امام رضا
تاریخچه گنبد
خداوند سبحان آسمان دنیا را با ستارگان زینت بخشید و گنبد گیتی را با انوار فروزان آن آرایش داد. از منت های خداوند این بود که سلطان اعظم و خاقان اکرم که از نظر حسب و نسب از اشرف پادشاهان روی زمین و از جهت اخلاق و ادب از گرامی ترین آنها می باشد. او مروج مذهب اجداد طاهرین و زنده کننده ی آثار پدران معصوم خود می باشد، شاه سلیمان صفوی موسوی این گنبد ملکوتی را که در اثر زلزله آسیب دیده بود مرمت کرد، و خرابی های آن را تجدید بنا نمود و اکنون گنبد مطهر مانند آفتاب تابان نورافشانی می کند و این عمل در سال یک هزار و هشتاد انجام یافت. آخرین کتیبه گنبد حرم امام رضا به تاریخ آذر ۱۳۵۹ خورشیدی بر روی آن نصب شده‌است. این کتیبه پس از بتن‌کاری روی گنبد و افزود شدن قطر گنبد، فضا یافت تا افزوده شود. تاریخچه استفاده از پرچم برای حرم به درستی مشخص نیست؛ اما منابع از وجود علم و پرچمی در آستان قدس رضوی یاد کرده‌اند که مربوط به دوره تیموری بوده‌است و به هنگام استقبال از پادشاهان یا تسلیم شهر به مهاجمان، برافراشته می‌شد. در نسخ خطیی مربوط به قرن دهم هجری، نشان یا پرچم آستان قدس به صورت ترنجی نقاشی شده‌است که در حاشیه آن نام چهارده معصوم در چهارده دایره نقش بسته است و در وسط آن عبارت «مهر مشهد مقدس‌الرضا علیه افضل التحیه و الدعاء» نقش بسته است. در دوره محمدرضا شاه و به سال ۱۳۳۷ شمسی، متولیان آستان قدس قصد کردند تا نشانی خاص برای آستان قدس تهیه کنند. در اسناد مربوط به این اقدام، آمده‌است که چون رنگ سبز شعار بنی‌هاشم و امه اطهار است، رنگ سبز برای این پرچم در نظر گرفته شود و عبارات «لااله الاالله» و «محمد رسول الله» بر یک سمت و در دیگر سمت نیز عبارت «السلطان علی‌ابن موسی‌الرضا» نقش ببندند. با این وجود در عکس‌های سال‌های پایانی حکومت پهلوی، نشان تاج شاهی بر روی پرچم نصب شده بود. در دوره انقلاب اسلامی، عبارت «لااله الا الله» به عنوان نشان آستان قدس در پرچم آورده شد و در حاشیه آن نام رضا تکرار شده‌است.
تاریخچه صحن‌ها
«صحن» در لغت به معنای «سرای، فضای باز و میدان» است. «صحن» های حرم رضوی محل تجمع زائران می‌باشد، که در مناسبت‌های مختلف، محل انجام مراسم‌های مذهبی، اقامه نماز جماعت، عزاداری و… است.
صحن انقلاب اسلامی (عتیق، کهنه)
صحن انقلاب، قدیمی‌ترین صحن حرم رضوی است که با نام‌های «عتیق» و «سقاخانه» هم شناخته می‌شود. صحن انقلاب اسلامی، در بیست و ششمین سال سلطنت شاه عباس اول ایجاد شده‌است. بعد از پیروزی انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷ به صحن انقلاب مشهور شد. کلمه «عتیق» به معنی «کهنه» نشان دهنده قدمت صحن می‌باشد.
صحن آزادی
ساخت این صحن نو که بعدها صحن آزادی نام گرفت به دستور فتحعلی‌شاه قاجار در سال ۱۲۲۳قمری و به مباشرت فرزندش علی‌نقی میرزا و با معماری حاج آقا جان (صاحب بازارچه معروف حاج آقا جان در مشهد) آغاز شد و در روزگار ناصرالدین شاه قاجار ساخت بنای آن به پایان رسید.
صحن گوهرشاد
صحن گوهرشاد یکی از صحن‌های قدیمی حرم امام رضا است. صحن گوهر شاد از قسمت شمال به راهروی منتهی به قبر علی بن موسی الرضا و از سمت جنوب به ایوان مسجد گوهرشاد منتهی می‌شود. قسمت شرقی صحن در کنار رواق امام خمینی قرار دارد و قسمت غربی نیز در جوار بسط شیخ بهایی واقع شده‌است.
صحن جمهوری اسلامی
صحن جمهوری اسلامی به دلیل ازدحام رو به افزایش زائران و کمبود امکانات از سوی آستان قدس رضوی ساخته شده‌است. زیربنای این صحن با احتساب زیرزمین آن، ۱۹۰۶۵ مترمربع، مساحت فضای باز صحن حدود ۷۳۰۲ مترمربع و فضای غرفه‌های صحن حدود ۴۶۲۲ متر مربع است. در ضلع‌های این صحن نیز چهار ایوان به قرینه یکدیگر و به سبک معماری سنتی اسلامی ساخته شده‌است.
صحن امام خمینی
صحن امام خمینی در زمان نظام جمهوری اسلامی ایران ساخته شده‌است. به دلیل مجاورت این صحن با موزه آستان قدس رضوی، گاهی به صحن موزه نیز خوانده می‌شود و هم‌اکنون به رواق بزرگ امام خمینی شهرت دارد.
صحن قدس
صحن قدس بعد از انقلااب اسلامی ایران ساخته شده‌است. در دهه ۶۰ ساخت صحنی با عنوان «قدس» در دستور کار آستان قدس قرار می‌گیرد که در سال ۱۳۷۰ ساخت کالبدی آن به اتمام می‌رسد و در سال ۱۳۷۳ نیز کار کاشی کاری و تزئینات آن تمام می‌شود.
صحن هدایت «صحن امام حسن مجتبی»
صحن هدایت زیربنای ۱۷۹۸۰ مترمربعی دارد و در ضلع شرقی حرم رضوی واقع شده‌است. وجه تسمیه این صحن مشخص نیست. از مورخ ۲۰ اردیبهشت ۱۳۹۹ نام این صحن حرم امام رضا از صحن هدایت به صحن امام حسن مجتبی تغییر یافت. این صحن با زیربنای ۱۷هزار و ۹۸۰ متر مربع در ضلع شمال شرقی حرم امام رضا قرار دارد و از ضلع شمال شرقی به ساختمان شمارهٔ دو دانشگاه علوم اسلامی رضوی، از شرق به مجتمع اقامتی و بازارچهٔ پیر پالان‌دوز، از جنوب شرقی به مقبرهٔ پیر پالان‌دوز، از جنوب و جنوب غربی به ساختمان شمارهٔ یک دانشگاه علوم اسلامی رضوی و ساختمان مهمان سرای حضرت و از شمال و شمال غربی به بنیاد پژوهش‌های اسلامی و ورودی طبرسی محدود است. صحن امام حسن مجتبی از طریق خیابان‌های طبرسی، شهید نواب صفوی و نیز ساختمان اداری دانشگاه علوم اسلامی رضوی در دسترس است. درعین حال دو دستگاه پله برقی، ارتباط این صحن را با پارکینگ شمارهٔ سه برقرار می‌کند. هر سال همزمان با ماه رمضان سفره افطار به ظرفیت ۱۲ هزار نفر در این صحن پهن می‌شود.
صحن جامع پیامبر اعظم
صحن جامع پیامبر اعظم از صحن‌های حرم امام رضا است. عملیات اجرایی اسکلت صحن در سال ۱۳۷۷ همزمان با احداث زیرگذر آغاز شد. سنگفرش صحن نیز ترکیبی از سنگ‌های الوان، گرانیت و خلج است. در زیر صحن، پارکینگ حرم قرار دارد که برای راه یافتن به آن، در کف صحن دو فضای ارتباطی به پارکینگ‌ها تعبیه شده‌است. صحن جامع پیامبر اعظم دارای ۱۱۷هزار و ۵۸۴مترمربع زیربنا و ۵۵ غرفه است. این صحن در مجموع ۶ مناره و ۳ ایوان دارد.
صحن کوثر
صحن کوثر زیر بنای آن ۱۵۲۶۶ متر مربع، دارای ۴۶ غرفه و مساحت غرفه‌ها ۴۹۵۸ متر مربع است. سازه اصلی این صحن، بتنی فلزی و نمای آن سنگ، آجر و کاشی معرق است.
صحن بعثت
صحن بعثت بخش باقی مانده صحن موزه است که در اقدامات توسعه حرم امام رضا بخش عمده صحن موزه تغییر کاربری داده، مسقف شده و به رواق امام خمینی تبدیل شده‌است و در واقع باقی مانده صحن موزه هم‌اکنون صحن بعثت نام گذاری شده‌است. ایوان شمالی صحن موزه که اکنون بخشی از حیاط ورودی به رواق امام خمینی از سمت صحن آزادی (صحن بعثت) به‌شمار می‌آید، به‌شکل طاق‌نما اجرا شده و تزیینات آن شامل کتیبه و انواع نقوش هندسی و گیاهی است.
ایوان عباسی در ضلع شمالی صحن
این ایوان رفیع که «باب طبرسی» نامیده می‌شود، در ضلع شمالی صحن انقلاب اسلامی واقع شده و سر در خارجی آن مشرف به بست شیخ طبرسی است.
ایوان طلا «ایوان نادری» در ضلع جنوبی صحن
مهم‌ترین ایوان صحن انقلاب ایوان طلاست. این ایوان در ضلع جنوبی صحن انقلاب اسلامی قرار دارد و دارای ۲۱ متر ارتفاع است. و به دستور امیر علی‌شیر نوایی، وزیر سلطان حسین بایقرا در سال ۸۷۲قمری ساخته شده‌است. چون بدنه این ایوان در زمان نادرشاه و در سال ۱۱۴۸قمری با خشت‌های طلا، طلاکاری شده‌است به «ایوان نادری» نیز معروف است.
ایوان نقاره‌خانه در ضلع شرقی صحن
ایوان نقاره‌خانه یکی از مهم‌ترین بناهای موجود در حرم امام رضا است. این ایوان از آثار دوره شاه عباس اول صفوی است و دارای ۲۶ متر ارتفاع ۸٫۷ متر عرض و ۱۸/۲۰متر طول است و از دوره قاجار به سبب تجدید بنای نقاره‌خانه بر بالای آن به این نام معروف شد.
ایوان ساعت در ضلع غربی صحن
ساعت صحن انقلاب به ساعت معاون نیز معروف است. این ساعت توسط شخصی به نام مرحوم عبدالحسن معاون در سال ۱۳۳۳ از آلمان خریداری و بر سر ایوان غربی صحن انقلاب که به ایوان ساعت معروف است، نصب و ساعتی که آنجا نصب بود به صحن آزادی منتقل شد. گفته می‌شود او به‌خاطر نذری که برای شفای خود کرده بود، این ساعت را به حرم رضوی اهدا کرد.
ایوان ساعت در ضلع جنوبی صحن
قدیمی‌ترین ساعت موجود در حرم متعلق به دوره قاجار و ساخت کشور انگلستان است. برخی خرید آن را به امین الملک برادر میرزاعلی اصغر خان اتابک صدراعظم ایران در دوره ناصری نسبت می‌دهند و بعضی آن را متعلق به دوره مظفری می‌دانند. با توجه به سال ساخت ساعت که در پیاله زنگ ۱۳۰۹قمری حک شده، به نظر می‌رسد این ساعت در سال‌های آخر سلطنت ناصرالدین شاه ساخته‌اند و با در نظر گرفتن امکانات ارتباطی آن دوره، در زمان مظفرالدین شاه به حرم امام رضا اهدا شده‌است. این ساعت بر بالای ایوان غربی صحن انقلاب بر روی برجی فلزی از جنس حلب نصب شد و از آن پس، این ایوان به ایوان ساعت نیز مشهور شد. این ایوان با عرض ۳۰/۷ و طول ۳۰/۱۸ و ارتفاع ۲۰ متر از بناهای قدیمی حرم رضوی است.
ایوان باب السلام در ضلع شرقی صحن
این ایوان بیش از ۲۰ متر ارتفاع دارد و قطر آن به بیش از ۷ متر می‌رسد. در این ایوان کاشی‌های هفت‌رنگی وجود دارد که از نظر چینش و ظرافت بر دیگر ایوان‌های صحن برتری دارند.
ایوان طلا «ایوان ناصری» در ضلع غربی صحن
این ایوان در سال ۱۲۸۲ هجری قمری توسط عضدالملک قزوینی طلاکاری شد. این ایوان بیش از ۲۰ متر ارتفاع دارد و مسیر تشرف بانوان به درون حرم است. از آنجا که در زمان ناصرالدین‌شاه قاجار این ایوان ساخته و نصب شده‌است، به «ایوان ناصری» نیز مشهور شده‌است. در این ایوان، چهار غرفه ساخته شده که بدنهٔ آن‌ها خشت‌هایی طلایی است. کتیبه‌های این ایوان، دارای آیاتی از قرآن و اشعاری به زبان فارسی است.
ایوان باب العلم در ضلع شمالی صحن
باب‌العلم مشرف به بست شیخ طوسی است. بر فراز این ایوان گلدسته‌ای از جنس طلا و به ارتفاع ۳۰ متر وجود دارد.
ایوان باب الشهاده در ضلع جنوبی صحن
این سردرب و ایوان بزرگ، به قرینه ایوان شمالی، با دو گذرگاه و یک گلدسته طلا به بلندای ۳۰ متر بر فراز آن ساخته شده‌است.
ایوان طلا یا باب الولایه در ضلع شرقی صحن
از زیباترین ایوان‌های صحن است که به رواق دارالولایه اتصال دارد و با طلا درست شده‌است. در کنار این ایوان، پنجره‌ای از برنز نصب شده.
ایوان باب الغدیر در غرب صحن
این ایوان به قرینه ایوان طلا در وسط ضلع غربی صحن قرار دارد.
ایوان ولی عصر در ضلع جنوبی صحن
صحن پیامبر اعظم(ص)، به دلیل وسعت کم‌نظیر خود، دشواری‌هایی برای اجرا و تکمیل طرح‌های معماری و آرایه‌های هنری داشت اما این سختی مانع از تلاش و پشتکار خالصانه خادمان و هنرمندان دوستدار اهل بیت(ع) نشده و تکمیل این طرح‌ها مرحله به مرحله دنبال می‌شود.
بزرگترین ایوان با مقرنس معرق با بهره گیری از معماری ایرانی در جهان میباشد. این ایوان با 1600 متر مربع کاشی کاری معرق و مقرنس نفیس توانسته است با حفظ ارزشهای معماری گذشته ایران و برگزيدن اساسي ترين آن ها در رعايت معيارهاي منطبق با شرايط زماني و مکاني جامعه امروزي عمل نماید. هندسه مقرنس اجرا شده در ایوان کاملا اصولی و منظم میباشد و نقوش بکار رفته در کتیبه ها و قطعات با حفظ قواعد و اصول بسیار منطقی و هنرمندانه نظام یافته اند و در رنگ آمیزی منحصر بفرد میباشد. آرایه های معماری ایوان ولی عصر بین سالهای 1390 الی 1393 توسط استاد سید محمد کاظم مظلوم زاده و به کوشش مهندس حسین نوفرستی اجرا گردید که در نوع خود بسیار منحصر به فرد میباشد.
آرایه های معماری ایوان ولی عصر در سری پنجم رویداد میزان معماری در بهار 1401 شایسته دریافت پلاک طلایی و نشان کیفیت و گواهینامه گردید.
ایوان باب الهادی در ضلع غربی صحن
به منظور هماهنگی طرح و تناسبات نقوش ایوان‌های صحن پیامبر اعظم (ص)، تصمیم گرفته شد تا طراحی و اجرای زیباسازی ایوان باب‌الهادی(ع) و باب‌الکاظم(ع) نیز به استاد سید محمد کاظم مظلوم‌زاده سپرده شود.
تزئینات این ایوان متشکل از چند بخش اصلی است. مقرنس آن شامل 14 ردیف است که در رأس آن شمسه‌ای زیبا قرار گرفته است و در ساخت آن بیش از 300 مترمربع کاشی معرق کار شده است. در کاشی‌کاری اضلاع جانبی ایوان با مساحت حدود 250 مترمربع نیز 12 شمسه قرار گفته است.
همچنین در این ایوان، فیل‌پوش‌های جفت دو طرف بازشوی ورودی اصلی، کتیبه‌های ایوان‌بند و ابرویی و قاب معرق در مرکز ایوان خودنمایی می‌کند و زیر آن در قاب کاشی نام ایوان، یعنی «باب‌الهادی (علیه‌السلام)» نقش بسته است.
با توجه به تناسبات ایوان و نسبت عرض به ارتفاع، در طراحی اجزای هنری آن و با اجرای فیل‌پوش‌ها کوشش شده است تا حد ممکن شکوه و عظمت آن افزون شود و با انتخاب رنگ‌‌های خانوادۀ آبی و تعادل در ترکیب رنگی، زیبایی و وقار آن دوچندان باشد.
از دیگر ویژگی‌های این ایوان، کتیبه‌های چشم‌نواز آن است که علاوه بر خودنمایی مفاهیم بلند قرآنی با خط خوش استاد سید محمد حسینی موحد، طراحی نقوش زمینه کتیبه‌ها و کاشی‌کاری ظریف آن نیز ترکیبی روح‌انگیز از متن و رنگ در مقابل دیدگان زائران قرار داده است.
از آنجا که این ایوان به نام حضرت هادی (ع) مزین است، در انتخاب مضامین تلاش شده مفاهیم موزون با این نام مبارک برگزیده شود. انتخاب آیاتی از سوره‌های مبارکه مائده (15 و 16) و یونس ( 6 تا 10) که بشارت مؤمنان بر هدایت الهی را وعده می‌دهد، به همین دلیل بوده است.
در قاب‌های جانبی ایوان زیر کتیبه ایوان‌بند، 12 شمسه پیش‌بینی شده است. 5 قاب در هر یک از اضلاع شرقی و شمالی ایوان قرار دارد که 10 نام از نام‌های خداوند متعال در زمینه‌ای به رنگ سفید و با خطوط اسلیمی سبز، کتابت شده است. دو شمسه طرفین ورودی هم به شش لقب شریف حضرت هادی (ع) یعنی الهادی، المتقی، المؤتمن، الناصح، النقی و الامین، متبرک شده است.
تاریخچه رواق‌ها
«رواق» در لغت به معنای «پیش خانه و سایبان» است. و در آستان قدس به هر یک از عمارت‌های سرپوشیده «رواق» گفته می‌شود.
دارالحفاظ
«دارالحافظ» به معنای «خانه حافظان» است. این رواق به وسیلهٔ گوهرشاد ساخته شده‌است و با قطعاتی از سنگ که روی آن آیات قرآنی، گل‌ها و… نقش شده‌است، بالا آمده‌است. از زمان قدیم در این رواق حافظان قرآن هر صبح و شب با حضور خادمان، مراسم خطبه برگزار می‌کردند. رواق دارالحفاظ با مساحت ۲۱۷ متر مربع در جنوب حرم امام رضا و شمال مسجد گوهرشاد در شهر مشهد قرار دارد و به دستور بانو گوهرشاد در اوایل قرن نهم هجری بنا شده‌است. ابعاد این رواق این‌گونه است: عرض ۶۵/۸ متر، طول ۱۸ متر ارتفاع تا زیر سقف ۸/۱۲ متر و تا پشت بام ۴۶/۱۴ متر است. این رواق هفت صفه دارد که سه صفه آن به طرف دارالسیاده و سه صفه به طرف دارالسلام و یک صفه به طرف مسجد گوهرشاد و این صفه‌ها به استثناء یک صفه باز شده و ارتباط بین دارالحفاظ و رواق دارالسیاده و دارالسلام و مسجد برقرار شده و زوار از آن‌ها رفت‌وآمد دارند و کف آن با سنگ مرمر مفروش و دیوارها و سقف آن با روش بسیار زیبائی آئینه کاری شده‌است. رواق دارالحفاظ در جنوب ضریح حرم امام رضا قرار دارد و تالاری با کاربری عبادی است. در این رواق تاریخی، مراسم خواندن قرآن و خطبهٔ مخصوص حُفّاظ آستان قدس، همه روزه در دو نوبت، صبح و شام برگزار می‌شود. در این آیین که به نام مراسم صُفّه مشهور است، قاریان قرآن آستان قدس، همه روزه صبح و شام به خواندن قرآن و دعای دوازده بند خواجه نصیر می‌پردازند و به همین جهت، به نام دارالحفّاظ یا خانهٔ قاریان و خوانندگان قرآن مشهور شده‌است.
دارالسیاده
«دارالسیاده» به معنای «خانه بزرگ» است. علت نامگذاری این رواق به دارالسیاده این است که، از قدیم محل اجتماع سادات و منسوبان به خاندان علی بن ابی‌طالب بوده‌است. در سال ۱۳۷۵شمسی قسمتی از شمال دارالسیاده به مسجد بالا سر اضافه شد. در این رواق، قبر بسیاری از علماء وجود دارد. از جمله قبر حاجی میرزا حسین خان سپهسالار بانی مدرسه و مسجد سپهسالار تهران و باغ و عمارت مجلس شورای اسلامی تهران.
دارالشرف
دارالشرف یکی از اماکن قدیمی آستان قدس به مساحت ۱۴۰ مترمربع است. این رواق در گذشته به صورت رواق نبود، اما پس از تغییرات سال ۱۳۴۳شمسی به صورت رواق مستقل درآمد و دارالشرف نام گرفت.
دارالفیض
برخی مورخان به علت التصال این رواق به توحید خانه، بر این عقیده اند که ممکن است مرحوم فیض کاشانی این بنا را همزمان با توحید خانه در دوران صفویه ساخته باشد.
دارالشکر
«دارالشکر» به معنای «خانه سپاسگذاری» است. این رواق در سال ۱۳۴۳–۱۳۴۲ از ترکیب قرائت خانه (قرآن خانه) که مربوط به عهد تیموریان بود، به انضمام بخشی از مسجد بالاسر که مربوط به دوره صفویه تبدیل شد و قسمتی از راهروی آن به وجود آمد و دارالشکر نامیده شد.
توحیدخانه
«توحیدخانه» به معنای «خانه یکتاپرستی» است. عده ای معتقد اند که ابتدا کتاب‌خانه آستان قدس در این مکان قرار داشته‌است، و قرآن‌ها را در این محل نگهداری می‌کردند و به همین علت به این نام مشهور شده‌است. برخی هم معتقد اند که این رواق را مرحوم ملا محسن فیض کاشانی در سال ۱۰۷۲قمری بنا کرده‌است.
گنبد الهوردی خان
کاشی کاری، فن معماری اسلامی و ظرافت و نفاست این رواق مربروط به دوران صفویه است. بانی این رواق، الهوردی خان از رجال خوشنام عصر صفوی است. ساخت بنای این رواق از سال ۱۰۱۳قمری شروع و تا سال ۱۰۲۱قمری ادامه پیدا کرد. یک سال پس از اتمام رواق، الهوری خان در شیراز در گذشت. پیکر وی را به مشهد آوردند و ایشان را در همین رواق دفن کردند.
دارالضیافه
«دارالضیافه» به معنای «خانه مهمان» است. این رواق در سال ۱۳۲۰قمری توسط قائم مقام سادات رضوی مرمت شد و همان‌طور که از اسمش پیداست سالن تشریفات و پذیرایی‌های رسمی آستان بوده‌است. این رواق به این دلیل به نام دارالضیافه، نامگذاری شد که سابقاً بعضی از مهمانان آستان در این مکان پذیرایی می‌شدند.
دارالسعاده
«دارالسعاده» به معنای «خانه خوبی و سرای نیک‌بختی» است. این بنا یکی از رواق‌های قدیمی و تاریخی حرم رضوی است. بانی این رواق الهیار خان، والی خراسان در سال ۱۲۵۱قمری می‌باشد.
گنبدحاتم خانی
بانی این رواق، وزیر شاه عباس کبیر، جناب «حاتم خان اردوباری تبریزی» ملقب به «اعتمادالدوله» از نوادگان خوجه نصیرالدین طوسی می‌باشد. حاتم خان در سال ۱۰۱۰قمری در این مکان برای خود آرامگاهی ساخت و در سال ۱۰۱۹قمری که در قلعه دمدم فوت کرد در همین مکان دفن شد.
بولیویانا دو اویاسیون
بولیویانا دو اویاسیون یک شرکت هواپیمایی با کد یاتا OB است که در  میلادی تأسیس شده‌است. دفتر مرکزی بولیویانا دو اویاسیون در کوچابامبا، بولیوی واقع شده‌است و قطب این شرکت هواپیمایی در فرودگاه بین‌المللی خورخه ویلسترمان قرار دارد و به ۱۲ مقصد، پرواز انجام می‌دهد.
تاریخچه حرم امام رضا
دارالسلام
«دارالسلام» به معنای «خانه بهشت» است. دارالسلام از جمله بناهایی است که اساس آن در زمان گوهرشاد، در دو طبقه پی ریزی شد که طبقه بالای آن مدتی آسایشگاه خادم معروف به گنبد اپک میرزا و طبق پایین آن انبار فروش بود. در تعمیرات سال‌های ۱۳۳۴ الی ۱۳۳۸شمسی پوشش وسط برچیده شد و آسایشگاه به محلی دیگر انتقال پیدا کرد. رواق دارالسلام، یکی از رواق‌های جنوب شرقی ضریح حرم امام رضا است. این رواق از مشرق به دو رواق دارالعزه و دارالسرور، از شمال به رواق گنبد حاتم خانی و از مغرب به دارالحفاظ محدود است. شالوده این رواق را گوهرشاد خاتون در دوطبقه بنا نهاد. ابتدا بنایی دو طبقه بود که مدتی قسمت فوقانی آن، محل آسایشگاه خدام، معروف به گنبد اپک میرزا و طبقه تحتانی آن انبار فرش و اشیای دیگر بود. در تعمیرات سال‌های ۱۳۳۴ تا ۱۳۳۸ ه‍.ش پوشش وسط برچیده شد، آسایشگاه به محلی دیگر انتقال یافت و این مکان پس از تعمیر و تزئین به صورت کنونی درآمد و دارالسلام نام گرفت. طول رواق دارالسلام حدود ۲۰ متر، عرض آن ۱۰ متر است. این رواق در مجموع با محاسبه فضاهای جانبی آن، ۲۲۷ متر مربع مساحت دارد. ازاره رواق به ارتفاع ۱/۶۵ متر با سنگ مرمر یشمی پوشش یافته و دیوارها و سقف، رسمی بندی و آینه کاری شده‌اند. کف دارالسلام با مرمر به زیبایی نقش‌بندی و سنگ‌فرش شده‌است. دیوارها و سقف بنا به سبک زیبایی رسمی بندی شده‌اند که چشمهٔ اصلی سقف را در سه بخش احاطه کرده‌اند. بالای ازاره کتیبه‌ای است به عرض ۳۰ سانتیمتر که به خط نستعلیق بر آن حجاری‌شده‌است. قدیمی‌ترین و سنگین‌ترین لوستر کریستالی نفیس حرم امام رضا با ۱۱۴ شاخه، ۲ تن وزن، ۴ متر ارتفاع و عمر ۲۰۰ ساله در رواق دارالسلام قرار دارد که بر عظمت و شکوه این رواق افزوده‌است.
دارالسرور
«دارالسرور» به معنای «خانه شادی و نشاط» است. بانی این رواق، آقای دکتر شادمان است. این رواق بین رواق دارالسعاده و رواق دارالذکر واقع شده و یکی از راه‌های اصلی ورود به حرم از صحن آزادی می‌باشد. این بنا از شمال به رواق دارالسعاده و از جنوب به رواق دارالذکر و رواق دارالعزه و از مشرق به صحن آزادی و از مغرب به رواق دارالسلام منتهی می‌شود. در ضلع شمالی رواق گذرگاهی وسیع با دری زرین به رواق دارالسعاده راه دارد و ضلع جنوبی آن از طریق سه درگاه به رواق دارالذکر و یک درگاه به رواق دارالعزه مرتبط است. ابعاد رواق دارالسرور ۲۴ متر و ۱۰ سانتیمتر در ۴ متر ۸۰ سانتیمتر و ارتفاع آن ۴ متر ۷۵ سانتیمتر است که پس از کسر پایه‌های پیش آمده در رواق مساحت آن به ۱۰۰ مترمربع می‌رسد. کف و ازاره با سنگ مرمر پوشش یافته و ار بالای ازاره، دیوارها و سقف رواق آئینه کاری شده‌است. رواق دارالسرور با دو در زرین زیبا با کتیبه‌های نگاشته شده به رواق‌های دارالسلام و دارالسعاده راه دارد. ازسوی شمال دارالسعاده، از سمت جنوب دو رواق دارالذکر و دارالعزة، از سوی مشرق صحن آزادی و از طرف مغرب رواق دارالسلام، دارالسرور را احاطه کرده‌اند. در گذشته این بنا به صورت چند اتاق بود که ابتدا به عنوان آبدارخانه آستان قدس رضوی و آسایشگاه عده‌ای از خدام و پس از آن به عنوان محل دفتر امور داخلی حرم استفاده می‌شد. پس از آن و در زمان نیابت تولیت سید فخرالدین شادمان در سال ۱۳۳۴ تا ۱۳۳۸ هجری شمسی این قسمت‌ها به یک فضای وسیع تبدیل و به نام رواق دارالسرور نامیده شد.
دارالذکر
این روق یکی از بناهای نسبتاً جدیدالاحداث است. رواق دارالذکر در گذشته مدرسه علی نقی میرزا بوده و حجرات فوقانی و تحتانی مدرسه اطراف آن قرار دارد که اکنون محل استقرار دفاتر مختلف است.
دارالزهد
«دارالزهد» به معنای «خانه پارسایی» است. این رواق در بین سال‌های ۱۳۵۰ الی ۱۳۵۲ بنا گردیده‌است. مقبره عالم دانشمند «علامه محمدتقی جعفری» نیز در رواق است.
شیخ بهایی
سنگ مرمر سفید، محفوظ در یک جدار شیشه ای که در آن جسم «شیخ بهایی» می‌باشد دلیل نام گذاری این رواق است.
دارالعباده
این رواق محل عبادت و زیارت بانوان است.
دارالخلاص
«دارالخلاص» کوچکترین رواق روضه منوره است. دارالخلاص در گذشته به دارالشرف و دارالولایه راه داشت و در توسعه سال ۱۳۷۳ این بنا جزء شمال دارالسیاده و مسجد بالاسر درآمده است. این رواق در گذشته از دو قسمت «مسجد زنانه بالاسر» در جنوب و «محل شمع و چلچراغ» در شمال تشکیل شده بود. در قدیم چلچراغی در محل شمع و چلچراغ قرار داشته که محل روشن کردن شمع‌ها بوده و بعداً در توسعه بیوتات در سال ۴۳–۱۳۴۲ دیوار جنوبی محل چلچراغ برداشته و رواق دارالاخلاص نام گذاری شد.
دارالولایه
این رواق یکی از رواق‌های بزرگ حرم رضوی است. ساخت این رواق در سال ۱۳۶۵ آغاز و در سال ۱۳۶۸ به پایان رسید.
دارالاجابه
ساخت این رواق در سال ۱۳۷۶ شروع شده و تا سال ۱۳۷۹ ادامه پیدا کرد و همزمان با عید غدیر افتتاح گردید.
دارالهدایه
احداث این رواق از سال ۱۳۶۹ آغاز و در نخستین روز سال ۱۳۷۱ افتتاح شد.
دارالرحمه
ساخت این رواق در سال ۱۳۶۹ شروع شده و تا سال ۱۳۷۱ ادامه پیدا کرد. این بنا با معماری تقلیدی از شبستان‌های مسجد گوهرشاد، حجیم سازی شده‌است.
دارالحکمه
پروژه ساخت این رواق در سال ۱۳۷۷ آغاز و در سال ۱۳۸۱ پیان یافت. نقش قالیچه گره بر سنگ مرمر، زینت بخش این رواق است.
دارالحجه
دارالحجه در زیر صحن انقلاب قرار گرفته‌است. به منظور فراهم کردن دسترسی آسان به این رواق، سردرهای ساعت و نقاره خانه صحن انقلاب اسلامی که قدمتی حدود چهارصد سال و وزن تقریبی هفت هزار تن دارند مقاوم‌سازی و ورودی‌هایی در زیر آن‌ها تعبیه شده‌است.
رواق بزرگ امام خمینی
این رواق همان صحن سابق امام خمینی است. به دلیل افزایش روزافزون زائران، طرح تغییر کاربری این صحن به رواق، تصویب شد و در اواخر سال ۱۳۸۱ آغاز شد. این رواق از غرب به مسجد گوهرشاد، از شرق به ساختمان موزه آستان قدس رضوی، از شمال به صحن بعثت، صحن آزادی و تالار تشریفات، دارالزهد، رواق شیخ بهایی و دارالعباده و از جنوب به صحن پیامبر اعظم راه دارد. رواق امام خمینی، درواقع صحن سابق امام خمینی یا صحن موزه است که فقط بخشی از آن به صورت صحن با نام صحن بعثت باقی مانده‌است. رواق امام خمینی بزرگ‌ترین رواق‌های حرم امام رضا با ۹ هزار مترمربع وسعت است که با پوشاندن سقف و آرایه بندی یکی از صحن‌های مجموعه حرم امام رضا احداث شده‌است. صحن امام خمینی که پیش‌تر به نام‌های صحن موزه و صحن پهلوی شناخته می‌شد، در سال‌های ۱۳۱۶ تا ۱۳۲۴ شمسی مقابل خیابان امام رضا ساخته و ساختمان کتابخانه و موزه در انتهایش بنا شد و به همین علت به صحن موزه مشهور شد. این صحن به علت موقعیت خاصش که به تالار تشریفات آستان قدس در بالای رواق دارالزهد راه داشت، برای استقبال از مهمانان و هیئت‌های رسمی استفاده می‌شد و کمتر به روی عموم زائران گشوده می‌شد. پس از انقلاب، این صحن برای برگزاری مراسم سیاسی و سخنرانی‌های مناسبتی استفاده می‌شود. طرح تغییر صحن امام به رواق امام خمینی و عملیات اجرایی آن از اواخر سال ۱۳۸۱ آغاز شد.
زیربنای رواق امام خمینی حدود ۲۲٫۰۰۰ متر مربع در دو طبقه است. از این زیربنای عظیم، مساحتی ۹۸۴۰ متر مربعی به رواق اختصاص یافته و ۷۶۰۰ متر مربع به شبستان رواق تعلق دارد؛ ضمن آنکه مساحت ۴۶۰۰ متر مربع هم به فضاهای جنبی اختصاص یافته‌است. نمای اضلاع شمالی، غربی و شرقی بنا، همان نمای پیشین صحن امام خمینی، شامل قاب‌بندی با گره‌های آجری و کاشی معرق و ازارهٔ رواق از سنگ گرانیت سبز و پوشش داخلی دیوار جنوبی، بخشی از دیوار شمالی و سقف و ستون‌ها از گچ و آینه‌کاری است. سازهٔ بنا، فلزی و سقف آن به‌صورت قوس‌های فلزی با دال‌های بتنی و کامپوزیت اجرا شده‌است. برای حفظ نمای قبلی دیوارهای اطراف، دیوارهای کناری ستون‌گذاری نشده و حاشیه‌های سقف به‌صورت معلق طراحی شده‌است، در مرکز سقف، میان هر چهار ستون، یک نورگیر لوزی‌شکل تعبیه شده‌است. همچنین، ارتفاع سقف از کف چهارده متر و تقریباً هم‌تراز دیوارهای اطراف در نظر گرفته شده‌است تا مانع دید گنبد حرم امام رضا نشود.
برنامه‌های رسمی حرم امام رضا در این رواق برگزار می‌شود و بسیاری از زائران تجربه حضور در این برنامه‌ها را داشته‌اند. از نماز جمعه شهر مشهد گرفته تا سخنرانی سالانه رهبر جمهوری اسلامی ایران در نخستین روزهای سال نو، همه در این رواق بزرگ اجرا می‌شود.
مسجد گوهرشاد
بانی و بنیان‌گذار این مسجد گوهرشاد خاتون همسر میرزا شاهرخ پسر تیمور گورگانی می‌باشد. مسجد گوهرشاد از مساجد حرم امام رضا است. نمای زیبایی از گنبد طلایی علی بن موسی الرضا در بخش جنوبی صحن، حوض بزرگ به همراه چندین سقاخانه کوچک و البته مناره‌های مسجد با کاشی‌کاری‌های جذاب این صحن قدیمی را به یکی زیباترین نقاط حرم امام رضا تبدیل کرده‌است. و چندین شاعر مختلف از آن در اشعار خود یاد کرده‌اند. مسجد گوهرشاد در دل خود شبستان‌های مختلفی هم دارد که نام‌های متفاوتی دارند، از جمله، تبریزی، نهاوندی، نجفآبادی، میالنی، سبزواری و علوی. مسجد گوهرشاد که در جنوب صحن گوهرشاد قرار دارد، این مسجد از بناهای باشکوه عهد تیموری است که در اوایل قرن نهم هجری ساخته شده‌است. این مسجد، ۲ هزار و ۸۵۵ مترمربع وسعت، ۶هزار و ۴۸ مترمربع زیربنا، ۴ ایوان و ۷ شبستان دارد. مسجد گوهرشاد در سال ۸۲۱ هجری قمری، به دستور بانو گوهرشاد، همسر شاهرخ میرزای تیموری، بنا شده‌است، که تزئین آن را فرزند هنرمندش، بایسنقرمیرزا، بر عهده داشته‌است.
تاریخچه بست‌ها
فضایی که بعد از صحن‌ها منتهی می‌شود «بست» نام دارد.
بست شیخ طوسی
نام این بست را از ابوجعفر معروف به شیخ الطایفه، از ستارگان بسیار درخشان جهان اسلام گرفته‌است که در فقه و اصل، حدیث و تفسیر و کلام و رجال تالیفات فراوان دارد. به این بست «بست علیا» یا «بست بالا خیابان» هم می‌گویند که برگرفته از خیابان معروف شهر مشهد در سمت شمال غربی حرم امام رضا است که در زمان شاه عباس صفوی احداث شده‌است.
بست شیخ حر عاملی
نام این بست را از شیخ محمد بن حسن عاملی معروف به شیخ حر عاملی گرفته که در سال ۱۰۱۳قمری در جبل یکی از شهرهای لبنان متولد شده‌است. این بست را «بست سلفی» و «بست پایین خیابان» هم می‌گویند.
بست شیخ طبرسی
نام این بست را از ابو علی بن طبرسی به شیخ طبرسی، از علمای مشهور قرن ششم هجری که دارای مقبره ای در باغ رضوان سابق بود، گرفته‌است.
بست شیخ بهایی
این بست نام خود را از بهاءالدین محمد عاملی معروف به شیخ بهایی گرفته‌است. او دانشمند نامدار قرن دهم و یازدهم هجری و متبحر در فقه، حدیث، نجوم، ریاضی، هندسه، طب و معماری فرزند حسین بی عبدالصمد بود.
کتابخانه مسجد گوهرشاد
در سمت چپ صحن جامع رضوی و در مقابل مسجد گوهرشاد، کتابخانه‌ای با نام گوهرشاد وجود دارد که براساس معماری حمام گنجعلی‌خان کرمان ساخته شده‌است. این کتابخانه در سال ۱۳۳۲ توسط واقف آن سید سعید طباطبایی نایینی ساخته شد و تعداد ۵ هزار جلد کتاب چاپی و خطی به آن اهدا شد. در سال ۱۳۶۸ با تلاش آستان قدس رضوی، ساختمان فعلی کتابخانه با مساحت ۱۲۰۰ مترمربع در بست شیخ بهایی حرم احداث گردید. در این کتابخانه ۶۵ هزار نسخه کتاب فارسی، عربی و لاتین وجود دارد و ظرفیت آن ۲۰۰ نفر است.
موزه‌های آستان قدس رضوی
اولین موزه در آستان قدس رضوی در سال ۱۳۲۴ هجری شمسی در ساختمانی به مساحت ۱۰۲۴ مترمربع در صحن امام خمینی ساخته‌شد که به مدت ۴۰ سال تنها ساختمان موزهٔ حرم بود. اکنون موزه‌های آستان قدس رضوی، با ۱۶ گنجینه تخصصی در چهار ساختمان شامل موزهٔ قرآن و نفایس، موزهٔ مرکزی، موزهٔ تخصصی فرش و موزهٔ مردم‌شناسی در ۱۷ هزار متر فضای نمایشی، بیش از ۸ هزار قطعه نفیس را در معرض دید بازدیدکنندگان قرار می‌دهند.
دارالشفاء امام رضا
این مرکز درمانی سرپایی در بست شیرازی حرم واقع شده‌است و به‌صورت شبانه‌روزی برای نیازمندان ارائه خدمت می‌کند. این مرکز دارای پنج پایگاه ثابت فوریت‌های پزشکی در داخل حرم است که به زائران خدمات ارائه می‌کنند.
مراکز فرهنگی حرم
دانشگاه علوم اسلامی رضوی به‌همت عباس واعظ طبسی در سال ۱۳۶۳ پایه‌گذاری شد. این دانشگاه در بین دانشگاه‌های دارای رشته‌های مشابه در ایران در بین پنج دانشگاه برتر دانسته شده‌است.
بنیاد پژوهش‌های اسلامی در سال ۱۳۶۳ تأسیس شد و به‌عنوان یک مرکز علمی و پژوهشی به شورای عالی فرهنگی آستان قدس رضوی وابسته است.
پیر پالان‌دوز
بنای اولیهٔ این آرامگاه مربوط به دوران صفویه بوده‌است که توسط شاه محمد خدابنده، پدر شاه عباس صفوی در سال ۹۵۸ ه‍.ق بنا نهاده‌شد. در ابتدا مدفن ابونصر عبدالله بن علی سراج طوسی، عارف مشهور قرن چهارم هجری بوده‌است، اما به دلیل مدفون بودن شیخ محمدعارف عباسی معروف به پیر پالان‌دوز در این مکان به وی منسوب است؛ پیر پالان‌دوز از عارفان و پیران سلسلهٔ ذهبیه بود. این مقبره در ابتدای خیابان نواب صفوی قرار داشت که پس از انقلاب اسلامی ایران، به دلیل توسعهٔ حریم حرم، تخریب و مجدد بازسازی گردید. این مکان هم‌اکنون در شمال شرقی حرم واقع شده‌است.
شیخ طبرسی
مقبرهٔ ابوعلی فضل بن حسن طَبْرَسی ملقب به امین‌الاسلام و مشهور به شیخ طبرسی در قسمت شمالی حرم رضوی قرار دارد. محل دفن او ابتدا در یکی از گورستان‌های مجاور حرم بوده که پس از احداث میدان پیرامون حرم در سال ۱۳۱۲ و خیابان طبرسی، قبرستان مزبور تسطیح شده و سپس در بخشی از آن صحنی به نام رضوان احداث گردیده که در مشهد به باغ رضوان شهرت یافته‌است. باغ رضوان در جریان توسعهٔ حریم حرم در سال ۱۳۷۰ تخریب شده اما قبر شیخ با تزریق بتن بر اطراف آن، جابه‌جا و بنای جدیدی برای آن ساخته شده‌است.
شیخ حر عاملی
شیخ‌المحدثین محمد بن حسن معروف به شیخ حر عاملی از دانشمندان شیعی و صاحب کتاب مشهور وسائل‌الشیعه است. آرامگاه او در شمال شرقی صحن انقلاب واقع شده‌است.
شیخ بهایی
شیخ بهاءالدین محمد عاملی معروف به شیخ بهایی از دانشمندان بزرگ شیعی معاصر با شاه عباس صفوی است. آرامگاه وی در رواقی به همین نام واقع در ضلع شمالی صحن امام خمینی قرار دارد. بنای رواق شیخ بهایی ۱۰۲ مترمربع مساحت دارد.
لانگودل
لانگودل یک منطقهٔ مسکونی در آلمان است که در وردن واقع شده‌است. لانگودل ۱۴٬۶۸۰ نفر جمعیت دارد.
تاریخچه حرم امام رضا
حمله روس‌ها به حرم امام رضا
برخی بر این باور اند که مشروطه شمال ایران با مشروطه جنوب متفاوت بوده‌است و ترکیبی از آن در تهران در موافقت و مخالفت با مشروطه یا تفسیر غربی و دینی مشروطه دیده می‌شود. شهر مشهد را باید تابع مشروطه شمال دانست. در این منطقه مخالفان مشروطه نیز فعال بودند و در این مخالفت علاوه بر مسائل بومی، عوامل خارجی نیز مساعدت داشت. در چالش بین مشروطه و نظام سنتی، روحانیون مشهد نیز به چند دسته تقسیم شدند: انجمن‌ها و سازمان‌های نهان و آشکار هم پایگاه‌های قدرت مردمی به‌شمار می‌آمدند. ابتدا، فئودالها و بزرگ مالکان و روشنفکران و گاه روحانیون آزادی‌خواه اعضای انجمن بودند. اما با پیشرفت مشروطیت، کارگران و کشاورزان هم در این انجمن‌ها حاضر شدند. از مهمترین و موثرترین انجمن‌ها و احزاب در مشهد می‌توان گروه‌های زیر را نام برد:
میرابیلیت (روسیه)
میرابیلیت (به لاتین: Mirabilit) یک منطقهٔ مسکونی در روسیه است که در سرزمین آلتای واقع شده‌است.
کورادو ناستاسیو
کورادو ناستاسیو (Corrado Nastasio؛ زادهٔ January 3, 1946) بازیکن فوتبال اهل ایتالیا است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال مودنا، باشگاه فوتبال لچه، باشگاه فوتبال کالیاری، باشگاه فوتبال رجانا، باشگاه فوتبال آتالانتا، باشگاه فوتبال لیورنو، و باشگاه فوتبال نووارا اشاره کرد.
ژوئل دیکر
ژوئل دیکر (Joël Dicker؛ زادهٔ June 16, 1985) یک نویسنده، و رمان‌نویس اهل سوئیس است. وی برنده جوایزی همچون جایزه بزرگ رمان فرهنگستان فرانسه شده‌است.
از میان آثار وی، رمانهای «حقیقت ماجرای هری کبر» (به فرانسوی: La Vérité sur l’affaire Harry Quebert) و «ماجرای ناپدید شدن استفانی ملر» (به فرانسوی: La Disparition de Stephanie Mailer) توسط چند مترجم به فارسی برگردانده شده‌است.
مارالان
مارالان (مرالان) یکی از محله‌های تاریخی شهر تبریز است که در سمت جنوب شرقی این شهر واقع شده‌است. این محله از سمت شمال به محلهٔ خیابان، از سمت جنوب به تپه‌های یانیق، از سمت شرق به باغات محلهٔ خیابان و تپه‌های چاچاداغ و از سمت غرب به محلهٔ نوبر محدود شده‌است. محلهٔ مارالان به وسیلهٔ بلوار آزادی به مناطق شرقی و غربی تبریز مرتبط می‌شود.
زیارتگاه ننه‌مریم که از زیارتگاه‌های ارامنهٔ تبریز است و قدمت آن به اوایل دورهٔ قاجار می‌رسد، در مارالان واقع شده‌است. این مکان تقریبا در اواسط محله مارالان قرار دارد و مشهور به کوی مریم ننه است. پیش‌تر اکثر ساکنان مارالان به قالی‌بافی اشتغال داشته‌اند و کارگاه‌های متعدد قالی‌بافی در جای‌جای آن وجود داشته‌است. قنات‌های تاجرباشی، قورچی‌باشی و نایب‌السلطنه در این محله واقع شده‌اند.
وجه تسمیه
خاطرنشان می‌گردد نام اصلی روستای سهلان، ساغالان است.
کوی‌ها
کوی استادان وکوی دانشگاه از مدرنترین کوی‌های شهر تبریز در این محله قرار دارد. محله غیاث از قدیمی‌ترین کوی‌های محلهٔ مارالان است که اغلب به‌عنوان محله‌ای کوچک شناخته می‌شود. از دیگر کوی‌های قدیمی و معروف این محله می‌توان به ارمنی دونن، نو اوستی، چوپور میدانی، چارچی(چهار سوق)، بابا امین، شور گؤل، قازان داغی، حاج کاظم باغی، قاپیچی باغی، حاج خیرالله، و مریم ننه اشاره کرد.
نقل‌قول‌ها
نادر میرزا این محله را مرالان خوانده و آن را از بخش‌های محلهٔ خیابان دانسته و دربارهٔ آن می‌نویسد: .
هراس شبانه
هراس شبانه از اختلالات خواب است که در دانش روان‌شناسی خواب مورد بررسی و مطالعه قرار می‌گیرد. شخص مبتلا به هراس شبانه، با ترس شدید از خواب برمی‌خیزد در حالی که هنوز خواب است. این حالت نوعی از خواب تجزیه ای است. هراس شبانه بیش‌تر در بین کودکان و به ویژه پسران بین دو تا شش سال رایج است. در بین بزرگسالان، زنان بیش‌تر مبتلا به هراس شبانه هستند. هراس شبانه معمولاً به عنوان علامتی شدیدتر از کابوس تلقی می‌گردد. در این اختلال کودک با گریه و بی‌قراری از خواب ناگهان برمی‌خیزد و در حالی که بشدت عرق کرده ناآرام است و جملاتی نامفهوم می‌گوید گاهی شروع به حرکت می‌کند و در حالی که ظاهراً چشمانش باز است اما کماکان در خواب است
آنچه باعث هراس شبانه می­شود
هراس شبانه ناشی  از برانگیختی مفرط سیستم عصبی مرکزی در طول خواب است. خواب مراحل مختلفی دارد. خواب یا رؤیا دیدن در مرحله حرکت سریع چشم (REM) اتفاق می­افتد. هراس شبانه طی فاز عمیق مرحله حرکت غیر سریع چشم (non-REM) اتفاق می­افتد. از نظر فنی هراس شبانه یک رؤیا نیست اما بیشتر شبیه واکنش ترس ناگهانی است که طی تغییر فازهای خواب (انتقال از یک فاز به فاز دیگر) اتفاق می­افتد.
شب هراسی معمولاً حدود 2 تا 3 ساعت بعد از به خواب رفتن بچه اتفاق می­افتد یعنی زمانی که عمیق‌ترین مرحله خواب غیر رم به مرحله سبک­تر خواب رم تغییر می­کند. معمولاً این انتقال به‌آرامی صورت می­گیرد اما گاهی بچه می­ترسد یا آشفته می­شود و آن واکنش ترس یک هراس شبانه است.
نشانه‌­ها و علائم هراس شبانه
کودک در طول شب هراسی ممکن است:
بعد از چند دقیقه یا گاهی اوقات بیشتر، کودک به‌سادگی آرام شده و به خواب برمی­گردد. بچه برخلاف کابوس، که اغلب آن را به خاطر می­آورد، هیچ‌گونه خاطره­ای از هراس شبانه شب قبل به خاطر نمی­آورد زیرا هنگام وقوع آن در خواب عمیقی­ بوده است و هیچ­گونه تصویر ذهنی از آن ندارد. این بیماری سامنیفوبیا نام دارد
منابع
https://niniomaman.com/what-is-night-terrors/
کالولتزوکرته
کالولتزوکرته (به ایتالیایی: Calolziocorte) یک کومونه در ایتالیا است که در استان لکو واقع شده‌است. کالولتزوکرته ۹٫۰ کیلومتر مربع مساحت و ۱۴٬۱۶۲ نفر جمعیت دارد و ۲۱۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
۱۲۹۹ (میلادی)
۱۲۹۹ (میلادی) هزار و دویست و نود و نهمین سال تقویم میلادی است.
فیلیپ فورنیه
فیلیپ فورنیه نویسنده، فیلم‌نامه‌نویس و نمایشنامه‌نویس قرن بیستم میلادی اهل فرانسه است.
توماس جی. وود
'''توماس جی. وود''' (Thomas J. Wood; September 25, 1823 – 1823:9:25, February 26, 1906) فرد نظامی اهل ایالات متحده آمریکا بود.
امپراتریس کوگیوکو
به غیر از او هفت امپراتریس دیگر به نام‌های امپراتریس سویکو، امپراتریس جیتو، امپراتریس گمه‌ای، امپراتریس گنشو، امپراتریس کوکن، امپراتریس میشو و امپراتریس گو-ساکوراماچی به عنوان ملکهٔ سلطنتی در تاریخ ژاپن به سلطنت رسیدند.
وقایع
در سال ۶۴۵ میلادی ناکاتومی نو کاماتاری یکی از درباریان و طرفداران دومین پسر امپراتریس، شاهزادهٔ اصلاح‌طلب ناکانواوئه، توطئه‌ای برای کشتن سوگا نو ایروکا کشید بدین صورت که هنگام پذیرش سفیر کره سوگا نو ایروکا که مجبور به شرکت در مراسم بود به قصر آمد و در قصر طبق نقشهٔ قبلی به قتل رسید. بعد از کشته شدن ایروکا، پدر او امیشی که سقوط خاندان سوگا را ناگزیر می‌دید پس از آتش زدن سرایش خودکشی کرد.
امپراتریس کوگیوکو نیز که از خاندان سوگا بود ناچار به کناره‌گیری از قدرت شد و برادر کوچکش برجای او نشست. شاهزاده ناکانواوئه به ولیعهدی رسید و به همراه کاماتاری تدابیری را طرح کردند که به نام اصلاحات تایکا معروف شد. شاهزاده ناکانو اوئه بعدها از سال ۶۶۱ تا ۶۷۲ به عنوان امپراتور تنجی سلطنت کرد. کاماتوری قدرت برتر بود و ثروت و اعتبار یافت و نام تازه خاندان فوجی‌وارا به او داده شد.
متامتی
مَتامَتی یا گل راعی درختچه‌ای گیاهی است که کنار جوی آب می‌روید و از آن برای درمان زخم یا آماس استفاده کنند.
متامتی از گیاهان بومی ایران است.
کوه لونگیدو
کوه لونگیدو (به لاتین: Mount Longido) یک کوه در تانزانیا است که در استان آروشا واقع شده‌است. کوه لونگیدو ۲٬۶۳۷ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
بوکاینا دو میناز
بوکاینا دو میناز (به پرتغالی: Bocaina de Minas) یک منطقهٔ مسکونی در برزیل است که در میناز ژرایس واقع شده‌است. بوکاینا دو میناز ۵٬۰۸۹ نفر جمعیت دارد.
کانر ییگر
کانر ییگر (زادهٔ April 30, 1991) شناگر اهل ایالات متحده آمریکا است.
دهه ۱۵۲۰ (میلادی)
دهه ۱۵۲۰ (میلادی) صد و پنجاه و دومین دهه تقویم میلادی است.
تمام من (ترانه جان لجند)
«همه من» تک‌آهنگی عاشقانه از جان لجند است که در سال ۲۰۱۳ میلادی منتشر شد.
این تک‌آهنگ در چارت‌های استرالیا، در رتبه اول و در چارت‌های، فلاندرز، نیوزلند، جزو ده ترانه اول قرار گرفت.
سیاه‌تلو
سیاه‌تَلو از درختان بومی ایران است.
سیاه تلو را در نور و گرگان «سیاه تلی» می‌نامند؛ در منطقه وسیعی از گیلان، «قره تیکان»، «بورتیکان»، «چنگل» صدایش می‌کنند، در طوالش آنرا به نام «سیه بور» و در درفک «یله بور»، در گرگان و مازندران «اسکم تلی»، در رودبار «گربه بور» می‌خوانند. در زبان عربی هم صامور، الشبه نامیده می‌شود.
در بعضی منابع روایت شده‌است که تاج خارداری که پیش از به صلیب (چلیپا) کشیدن بر سر عیسی گذاشته بودند از گیاه سیاه‌تلو بوده‌است. نام لاتین این گیاه (paliurus spina-christi) از همین روایات آمده‌است.
مشخصات ظاهری
درختچه یا درختی است کوچک، خاردار و خزان کننده که بلندی سیاه‌تلو معمولاً ۲ تا ۳ متر هم می‌رسد. ساقه آن خاردار و منشعب است. خارها در کناره برگها یکی به صورت راست (قائم) و دیگری خمیده قرار گرفته‌اند. برگهای سیاه‌تلو بیضی شکل و نوک‌تیز با کناره‌های صاف هستند. در انتهای دُمبرگ زائده‌ای کوچک و برگ مانند به‌نام گوشوارک قرار دارد.
گلها زردرنگ و در گل‌آذین خوشه جای دارند و در بهار؛ از اواسط فروردین تا اواخر اردیبهشت می‌شکفند. میوه آن کروی‌شکل و به‌رنگ سبز مایل به زرد است که در پاییز قهوه‌ای می‌شوند. درون هر میوه یک دانه وجود دارد.
آدامانتیوس کورائیس
آدامانتیوس کورائیس (Ἀδαμάντιος Κοραῆς، Adamance Coray؛ ۲۷ آوریل ۱۷۴۸ – ۶ آوریل ۱۸۳۳) یک پژوهشگر یونانی بود که به خاطر پایه‌گذاری ادبیات یونانی نوین و داشتن نقش کلیدی در روشنگری یونان معروف است. کنشگری او، مسیر را برای جنگ استقلال یونان و پالایش زبان یونانی و ایجاد یونانی کاتارووسا باز کرد. دانشنامه بریتانیکا اثر او را بر زبان یونانی نوین همچون اثر دانته بر ایتالیایی یا مارتین لوتر بر آلمانی برمی‌شمارد.
سیاه‌تلو
زیستگاه
بومی جنوب اروپا، شمال آفریقا و منطقه مدیترانه تا جنوب غربی آسیا، ایران، تاجیکستان و شمال چین است. در ایران از اَرَسباران و دامنه‌های جنگلی کوه‌های البرز تا گرگان و در آذربایجان و غرب کشور در کوه‌های زاگرس تا فارس می‌روید. . در بعضی نواحی نیز به عنوان زینت ویا به منظور جلوگیری از دخول چهارپایان در مزارع، در حاشیه این اماکن کاشته می‌شود.
آدامانتیوس کورائیس
کورائیس فارغ‌التحصیل پزشکی از دانشگاه مونپلیه بود و بیشتر عمرش را دور از وطن در پاریس گذرانده‌بود. این پژوهشگر کلاسیک منتقد سرسخت روحانیت و ادعای متملقانه برتری امپراتوری عثمانی بر امپراتوری بیزانس بود و اعتقاد داشت پیش‌نیاز آزادی یونان، دانش و آموزش است.
سیاه‌تلو
روش تکثیر
از طریق بذر و قلمه تکثیر می‌شود.
کاربردها
سیاه‌تلو را به‌صورت گیاه زینتی در باغها و گاهی برای پرچین (دیواره گیاهی) در حاشیه کشتزارها می‌کارند.
خواص درمانی
این گیاه از قدیم‌الایام مورد شناسایی مردم بوده و از آن تحت نام‌های rhamnos, paliurus استفاده‌های درمانی بعمل می‌آمده‌است. سابقاً به عنوان قابض، مقوی، مدر، ضد نزله مصرف می‌شده‌است. ریشه و برگ این گیاه جهت رفع بیماری‌های نزله و اسهال به کار می‌رفته‌است. میوه گیاه به‌طوری که در کتب علمی و داروئی جدید منعکس است دارای اثر مدر و دفع‌کننده اسید اوریک خون و اوره است؛ و از آن می‌توان جهت کاهش کلسترول خون نیز استفاده به عمل آورد. در رفع رسوبات اداری مؤثر واقع می‌شود. بعلاوه مصرف آن باعث پایین آمدن فشار خون می‌گردد. برای کاهش قند خون و دیابت مفید دانسته شده‌است.
درخت سفیدار
درخت سفیدار، روستایی از توابع بخش احمدآباد شهرستان مشهد در استان خراسان رضوی ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان پیوه ژن قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۳۴ نفر (۳۹خانوار) بوده‌است.
بی‌خوابی
بی‌خوابی یا کم‌خوابی یک علامت است که فرد به‌طور مستمر به خواب نمی‌رود. به عبارتی دیگر مشکل در به خواب رفتن، بیدار شدن مکرر در خلال شب همراه با ناتوانی یا اشکال در به خواب رفتن مجدد، بیدارشدن خیلی زود در صبح و خوابی که باعث تجدید قوا نشود را بی‌خوابی می‌گویند. در هر سنی که باشید ممکن است بی خوابی به سراغتان بیاید و ارتباطی با گروه سنی خاصی ندارد.
به تازگی محققان با توجه به تحلیل رفتار و عادات گروه‌های مختلفی از مردم در کشورهای مختلف و از گروه‌های سنی متفاوت، و همچنین بررسی گروه‌های مختلف از افرادی که از انواع بی‌خوابی رنج می‌برند به این نتیجه رسیده‌اند که استفاده از تلفن همراه به دلیل وجود نرم‌افزارهایی مانند شبکه‌های اجتماعی و شبکه‌های پیام‌رسان در آن‌ها یکی از عوامل تأثیرگذار در بی‌خوابی هستند. این نرم‌افزارها به خصوص زمانی که روی تلفن همراه استفاده می‌شوند و با کاربر به تخت خواب می‌روند، باعث برهم زدن تمرکز پیش از خواب می‌شوند؛ به گونه‌ای که تقریباً بعد از دریافت یا ارسال یک پیغام، بدن برای آنکه بتواند مجدداً به تمرکز لازم برای خواب برگردد به حدود ۳۰ دقیقه زمان نیاز دارد. این موضوع به دلیل تکرار شدن و با در نظر گرفتن اینکه شبکه‌های اجتماعی در همه جای دنیا در دسترس بوده و تعطیلی و هزینهٔ چندانی هم ندارند، به یکی از عوامل بی‌خوابی در عصر حاضر تبدیل شده‌است.
بر طبق دپارتمان سلامتی و خدمات انسانی آمریکا در سال ۲۰۰۷، ۶۴ میلیون آمریکایی از کمبود خواب رنج می‌برند. زنانِ بی‌خواب ۱٫۴ برابر مردانِ بی‌خواب هستند.
به نظر متخصصان میزان بی‌خوابی با بالا رفتن سن افزایش می‌یابد و در افراد بالای ۶۵ سال این میزان از درصد بالاتری برخوردار است؛ اما به‌طور کلی اختلالات خواب در همه سنین حتی در سنین کودکی نیز مانند بزرگسالی وجود دارد. آمار گویای این نکته است که یک سوم مردم ایران از بی‌خوابی به عنوان شایع‌ترین اختلال خواب رنج می‌برند. محققان معتقدند که بازدیدهای پرتکرار روزانه از شبکه‌های اجتماعی مانند فیسبوک و توییتر فرصت برخورداری از یک خواب خوب شبانه را از بین می‌برد و از سوی دیگر، افرادی نیز که مشکلات خواب دارند، ممکن است از پرسه زدن در این شبکه‌های مجازی به عنوان راهی برای وقت‌گذرانی استفاده کنند.
انواع بی‌خوابی
سه نوع بی‌خوابی تاکنون شناخته شده‌است: گذرا، حاد و مزمن.
علت بی خوابی
دلایل زیادی وجود دارد که چرا نمی‌توان خوابید. این مسائل می‌توانند به زندگی شخصی شما مربوط شوند، مانند استرس در مورد کار یا خانواده یا می‌توانند کاملاً پزشکی باشند، مانند درد شدیدی که از بین نمی‌رود.
مطالعات نشان می‌دهد تحرک روزانه و تحریک بدن نقش مؤثری در بی خوابی دارد. همچنین استرس‌های روزانه مانند اینکه ذهن شما از استرسی به استرس دیگر سوق پیدا می‌کند و عملکرد مغز را بالا می‌برد همین امر شما را ساعت‌ها بیدار نگه می‌دارد. درست زمانی که چشمهایتان را می‌بندید و هزاران فکر در ذهنتان می‌گذرد و دائم از این فکر به فکر دیگری می‌روید.
برخی از دلایل پزشکی و غیر پزشکی بیخوابی عبارتند از:
استرس یا فشار: اساساً، هنگام تلاش برای خوابیدن، استرس باعث می‌شود مغز شما بیش از حد کار کند. استرس به دلیل فکرهای زیاد و مخدوش و مشوش مانع از به خواب رفتن مغز می‌شود.
درد مزمن: درد، زمان خواب را تشخیص نمی‌دهد، هر زمان که بخواهد به سراغتان می‌آید و خواب را از چشمان شما می‌رباید. یک مطالعه در مورد خواب نشان داد که فقط ۳۶ درصد از افراد مبتلا به درد مزمن می‌توانند خواب راحتی داشته باشند. در مقابل کسانی که از آرتروز، ریفلاکس معده، ناراحتی مفصلی و غیره رنج می‌برند هر شب حداقل ۴۵ دقیقه از زمان خوابشان را به علت درد از دست می‌دهند.
اختلال وسواسی-جبری (OCD): افراد مبتلا به OCD اغلب در خواب مشکل دارند، دلیل آن هم این است که نسبت به انجام کار یا گفتن ناخودآگاه حرفی در خواب نگران می‌شوند. این موضوع می تواند منجر به بروز احساس اضطراب و استرس شود و افراد را از داشتن یک خواب خوب در شب باز دارد.
اثرات جانبی دارو: اگرچه ممکن است در نهایت برای درمان بی خوابی برای شما دارو تجویز شود، اما عجیب این که داروهایی وجود دارند که سبب بی خوابی می‌شوند داروهایی مانند: داروهای ضد افسردگی، استاتین‌ها (برای کلسترول)، بتا بلاکرها
بسیاری از این داروها حاوی کافئین هستند و موجب اختلال خواب می‌شوند.
حساسیت: در مطالعه ای میان ۲ گروه از افراد مشخص شد افراد مبتلا به آلرژی بیشتر دارای اختلال خواب هستند تا دیگران.
همان‌طور که آلرژی‌ها باعث بی خوابی می‌شوند در داروهایی که برای درمان آلرژی استفاده می‌شود نیز ممکن است مواد شیمیایی باشد که موجب بیخوابی شود.
درمان بی‌خوابی
درمان اولیه بی‌خوابی به روش‌های غیر دارویی مانند مناسب نمودن بستر، مطالعه قبل از خواب، اصلاح عادات غذایی و روش‌های دارویی مانند مصرف بنزودیازپین‌ها و زولپیدم صورت می‌گیرد.
باید توجه داشت که مصرف داروهای خواب‌آور اعم از بنزودیازپین‌ها، باربیتورات‌ها و زولپیدم باعث ایجاد اعتیاد شده و مصرف آنها معمولاً بیش از دو هفته توصیه نمی‌شود
درمان‌های غیر دارویی بهترین روش درمان بی خوابی مزمن است. این درمان‌ها به‌صورت حرفه ای در کلینیک‌های خواب ارائه می‌شوند و شامل روش‌های شناختی-رفتاری و همچنین روشهای مبتنی بر پذیرش و تعهد و روش‌های فراشناختی است.
در میان درمان‌های طبیعی گاهی ریشه گیاه سنبل الطبیب می‌تواند در درمان بی خوابی خفیف مفید باشد. همچنین عسل و برخی مواد غذایی مشابه حاوی تریپتوفان، ممکن است برای درمان بی خوابی خفیف مفید باشند.
مسیر دریایی سنت لورن
مسیر دریایی سنت لورن (la Voie Maritime du Saint-Laurent) سیستمی از قفل ها، کانالها و آبراه‌ها در کانادا و ایالات متحده می‌باشد که امکان تردد کشتی‌ها بین اقیانوس اطلس و دریاچه‌های بزرگ آمریکای شمالی انتهای غربی دریاچه سوپریور فراهم می‌کند. مسیر دریایی با نام رود سنت لارنس که از دریاچه انتاریو به اقیانوس اطلس جاری است نشات گرفته‌است. از نظر قانونی مسیر دریایی از مونترال با کبک به دریاچه ایری بوده و شامل کانال ولاند می‌باشد.
این بخش بالادست مسیر آبی مسیری مداوم نیست و در عوض متشکل از چندین کانال‌های قابل کشتیرانی کانال‌های درون رودخانه تعدادی از قفل ها و کانال‌هایی در امتداد سواحل رودخانه سنت لارنس برای دور زدن چند تنداب و سد در طول راه می‌باشد. تعدادی از قفل مدیریت توسط شرکت مدیریت مسیر دریایی سنت لارنس در کانادا و تعدادی دیگر در ایالات متحده توسط شرکت توسعه مسیر دریایی سنت لارنس اداره می‌شوند. دو شرکت به همراه هم با نام "بزرگراه H2O" تبلیغ می‌شوند. آن بخش از رودخانه پایین دست مونترال که به‌طور کامل در کانادا است توسط دفتر حمل و نقل کانادا در بندر کبک اداره می‌شود.
لانگودل (شلسویگ-هولشتاین)
لانگودل یک شهر در آلمان است که در رندسبورگ-اکرنفورده واقع شده‌است. لانگودل ۱٬۴۰۸ نفر جمعیت دارد.
یکپارچگی منطقه‌ای
یکپارچگی منطقه‌ای یا همگرایی منطقه‌ای ، فرآیندی است که در آن کشورهای همسایه به منظور ارتقای همکاری‌ها از طریق نهادها و قوانین مشترک به توافق می‌رسند. اهداف این موافقت‌نامه می‌تواند از اقتصادی گرفته تا سیاسی و محیطی متغیر باشد، اگرچه معمولاً به شکل یک ابتکار اقتصاد سیاسی است که در آن منافع تجاری برای دستیابی به هدف‌های اجتماعی-سیاسی و امنیتی گسترده‌تر، همان‌طور که توسط دولت‌های ملی تعریف شده‌است، تمرکز دارد. یکپارچگی منطقه‌ای یا از طریق ساختارهای نهادی فراملی یا از طریق تصمیم‌گیری بین‌دولتی یا ترکیبی از هر دو سازماندهی شده‌است.
تلاش‌های گذشته‌ای برای ادغام منطقه‌ای اغلب برای رفع موانع تجارت آزاد در هر منطقه، افزایش جابجایی آزاد افراد، نیروی کار، کالاها و سرمایه در سراسر مرزهای ملی، کاهش احتمال درگیری مسلحانه منطقه‌ای (مثلاً از طریق اعتماد و امنیت - اقدامات ساختمانی) و اتخاذ مواضع منسجم منطقه‌ای دربارهٔ مسائل سیاسی، مانند محیط زیست، تغییرات آب و هوا و مهاجرت متمرکز شده‌است.
تجارت درون منطقه‌ای به تجارتی اطلاق می‌شود که بر مبادلات اقتصادی عمدتاً بین کشورهای همان منطقه یا منطقه اقتصادی متمرکز است. در سال‌های اخیر، کشورهایی که در رژیم‌های اقتصادی-تجارتی قرار دارند، مانند آسه‌آن در جنوب شرق آسیا، سطح مبادلات تجاری و کالایی بین خود را افزایش داده‌اند تا تورم و موانع تعرفه‌ای مرتبط با بازارهای خارجی را کاهش داده و در نتیجه رونق روزافزون را به دنبال دارد.
سمیرننکویه
سمیرننکویه (به لاتین: Smirnenkoye) یک منطقهٔ مسکونی در روسیه است که در سرزمین آلتای واقع شده‌است.
وانیا دراچ
وانیا دراچ (Vanja Drach; February 1, 1932 – 1932:02:01, September 6, 2009) بازیگر، و بازیگر تلویزیون اهل کرواسی بود. وی بین سال‌های ۱۹۵۸ تا ۲۰۰۹ میلادی فعالیت می‌کرد.
از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته‌است می‌توان به عفونت اشاره کرد.
ژان-مارک روویر
ژان-مارک روویر نویسنده قرن بیستم میلادی اهل فرانسه است.
دهه ۱۵۳۰ (میلادی)
دهه ۱۵۳۰ (میلادی) صد و پنجاه و سومین دهه تقویم میلادی است.
دو میهن‌پرست
دو میهن‌پرست (به انگلیسی: You Can’t Win 'Em All) یک فیلم سینمایی محصول مشترک انگلستان و آمریکا در ژانر اکشن و جنگی تولید سال ۱۹۷۰ میلادی به کارگردانی پیتر کالینسن است. بازیگران اصلی این فیلم تونی کرتیس و چارلز برانسون هستند.
خلاصه داستان
دو سرباز سابق ارتش آمریکا، «آدام» و «جانی» به گروهی از مزدوارن ترکیه ای در سال ۱۹۲۲ که توسط «عثمان بی» برای اسکورت سه دخترش و محموله طلا همراه آنها، استخدام شده‌اند می‌پیوندند.
پلتفرم هواشناسی
پلتفرم هواشناسی یا سکوی هواشناسی قسمتی از ایستگاه هواشناسی است که در آن اکثر دستگاهها و وسایل هواشناسی نصب شده و در آنجا اندازه گیری ها و دیده بانی های عوامل جوی انجام می گیرد. طبق توصیه های سازمان جهانی هواشناسی موقعیت قرار گرفتن کلیه دستگاههای هواشناسی بر روی سکوی هواشناسی باید در سرتاسر شبکه جهانی هواشناسی مشابه هم باشد تا آمار و ارقام کلیه ایستگاههای هواشناسی قابل مقایسه باشند.برای این منظور سکوهای هواشناسی از نقطه نظر اندازه، محصور بودن و طرز قرار گرفتن دستگاهها و زمان دیدبانی یکسان بوده و بعلاوه محل ایستگاه باید طوری انتخاب شود که دیدبانی اوضاع جوی آن محل معرف هوای منطقه وسیعی از آن محیط باشد.
ابعاد پلتفرم هواشناسی
جایگاه استاندارد هواشناسی باید از زمین مربع شکل به ابعاد ۲۶*۲۶ متر تشکیل گردد که کاملاً هموار و فاقد هر نوع پستی و بلندی باشد. دوضلع مربع درست در جهت شمال - جنوب جغرافیایی و دو ضلع دیگر آن در امتداد شرق - غرب می باشد. و زمین سکو باید همان ویّژگیهایی را داشته باشد که محیط آن داراست.
پاکسازی مذهبی
پاکسازی مذهبی نوواژه‌ای است برای یک نوع از اذیت و آزار مذهبی که در آن یکدستی دینی در سرزمین تحت کنترل اکثریت دینی، از طریق ابزارهایی مانند حبس، اخراج، یا مرگ بر اعضای یک اقلیت دینی به دست می‌آید.
کوه لیکو
کوه لیکو (به لاتین: Mount Lico) یک منطقهٔ مسکونی در موزامبیک است که در موزامبیک واقع شده‌است. کوه لیکو ۱٬۱۰۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.