cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
بوکان
پس از انقلاب ۱۳۵۷
این شهر در دورهٔ پهلوی دارای تنها یک پاسگاه کوچک شهربانی و ژاندارمری بود و سایر زیرساخت‌های انتظامی و نظامی در آن وجود نداشت و از نظر تقسیمات سیاسی نیز در قالب بخش اداره می‌شد. با توجه به این مسائل، در جریان انقلاب ۱۳۵۷ به سرعت به تصرف احزاب مسلح کُرد مخالف جمهوری اسلامی درآمد. تا اینکه در ۱۰ شهریور ۱۳۵۸ به کمک یگان‌های ارتش، سپاه و ژاندارمری و نیروهای مردمی که از محور سقز آمده بودند، بوکان مدت کوتاهی از کنترل شورشیان خارج شد. پاک سازی و کنترل کامل منطقهٔ بوکان تا ۱۱ مهر سال ۱۳۶۲ به طول انجامید. اولین روحانی شهید اهل سنت آذربایجان غربی که امام جمعهٔ بوکان بود در شامگاه یکم دی ۱۳۶۰ توسط عوامل حزب کومله در خانه‌اش ترور و کشته شد. شهر بوکان، محل آغاز درگیری میان حزب کومله و حزب دموکرات کردستان ایران در هفتم اسفند ۱۳۵۹ بود که منجر به کشته شدن ۳ عضو از سازمان پیکار (حزب کمونیست ایران و متحد کومله) از سوی حزب دموکرات کردستان شد و از این تاریخ تا اردیبهشت ۱۳۶۷ جنگ کومله و حزب دموکرات کردستان ایران در سایر مناطق مرزی ایران و عراق ادامه داشت. احزاب مسلح کُرد با شعار خودمختاری برای خلق کُرد، عملیات‌های مسلحانه در شهرهای کُردنشین مانند بوکان انجام می‌دادند که در همین ارتباط در ۲۹ شهریور سال ۱۳۷۵ سیدعلی خامنه‌ای در سفر به استان آذربایجان غربی گفت: «کسانی که این روزها را در ارومیه و مهاباد و بوکان بودند و دیدند که خلق کُرد کیست و کجاست، خلق کُرد جزو ملت ایران است» و به رویدادهای این مناطق در اوایل انقلاب پرداخت.
میزان خسارت و تخریب وارد شده به شهر بوکان در طول جنگ ایران و عراق در میان شهرهای آذربایجان غربی، ۲٫۴۰۹ واحد مسکونی که مجموعاً پنج درصد از کل این استان، اعلام شده‌است. در دورهٔ جنگ به صورت موقت پایگاه‌های ارتش و سپاه در بوکان مستقر بودند. پس از پایان جنگ و امن شدن این مناطق، تنها پایگاه‌های سپاه پاسداران به صورت دائم مستقر شدند و ارتش از این شهر خارج شد.
بوکان در ۲۶ فروردین ماه سال ۱۳۶۷ سه بار توسط هواپیماهای عراقی بمباران شد که مجموع این حمله‌ها ۱۹ نفر کشته و ۱۶۰ نفر مجروح شدند. تاکنون بیش از ۳۷۰ نفر از مردم این شهر شهید، ۱۳۵ نفر آزاده، ۹ شهید مفقودالاثر، دارای شهدای مدافع حرم و ۴۵۰ نفر جانباز است.
در اسفندماه سال ۱۳۶۸ این شهر در تقسیمات کشوری ایران از بخش به شهرستان ارتقاء یافت. در طی ۳۰ سال از یک بخش کوچک کردنشین در جایگاه سومین شهر کردنشین بزرگ ایران (پس از کرمانشاه و سنندج) قرار گرفت و در بسیاری از شاخص‌های اجتماعی، فرهنگی، ورزشی، اقتصادی و سیاسی پیشرفت چشمگیری داشته‌است.
بوکان از زمانِ سکونتِ عزیزخان سردار به مرور به خاستگاه سیاستمداران، شعرا، نویسندگان و هنرمندان کُرد تبدیل شد و در میان شهرهای کُردنشین ایران، دارای آوازه و مقبولیت اجتماعی و فرهنگی است. موقعیت جغرافیایی این شهر و جذابیت‌های اجتماعی، آن را به کانون جمعیّتی جنوب استان آذربایجان غربی (مکریان) مبدل کرد و در مدت دو دهه، جمعیّت آن ۸ برابر شد. وجود منابع آبی و خاکی و دسترسی آسان سایر شهرها به آن، از ظرفیت‌های مهّم بوکان به‌شمار می‌رود. طی سال‌های ۱۳۶۹ و ۱۳۷۳ و ۱۳۸۷ تشکیل استان کردستان شمالی به مرکزیت بوکان در مجلس شورای اسلامی و خبرگزاری‌های ایران مطرح شده‌است.
جغرافیا
بوکان در °۳۶ درجه وَ ۳۱ دقیقه عرض شمالی و °۴۶ درجه وَ ۱۲ دقیقه طول شرقی نسبت به نصف النهار گرینویچ و در میان دو کوه نعل‌شکن (نالشکینه) و کوه سیاه (برده‌رش) قرار گرفته‌است. وسعت محدوده شهری آن به صورت طولی ۱۲ کیلومتر است. ارتفاع بوکان از سطح دریای آزاد ۱٬۳۷۰ متر است. مسافت جاده‌ای بین این شهر تا ارومیه ۱۸۴ کیلومتر، تا تبریز ۲۰۴ کیلومتر، تا سردشت ۱۴۰ کیلومتر (از مسیر خلیفان-ربط) و تا بانه کمتر از ۹۰ کیلومتر است. شهر بوکان یکی از مسطح‌ترین شهرهای ایران است و همچنین بیشتر اراضی آن را دشت‌های هموار تشکیل می‌دهد.
موقعیت ممتاز جغرافیایی و امنیت نسبی جاده‌ها، بوکان را به‌عنوان مرکز منطقهٔ جنوب و جنوب غربی دریاچهٔ ارومیه تبدیل کرده‌است. این شهر با قرارگیری بر سر راه‌های ارتباطیِ سه استان آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی، و کردستان از موقعیت جغرافیایی و ترافیک ویژه‌ای برخوردار است. بوکان از غرب به مهاباد، و از جنوب به سقز محدود است و در دشت‌های استپی و هموار قرارگرفته و میان کوه‌های نالشکینه و برده‌زرد واقع شده‌است.
آب و هوا
آب و هوای بوکان استپی خشک با تابستان‌های گرم و زمستان‌های سرد است. این شهر در زمستان سرد و پرف و روزهای زمستانی آن طولانی بوده که معمولاً تا اواخر اسفندماه ادامه دارد. حداکثر مطلق دمای بوکان ۴۲ درجه سانتی گراد بالای صفر و حداقل مطلق دمای هوا ۲۷ درجه سانتی گراد زیر صفر است. مدت روزهای یخبندان از ۸۵ تا ۱۰۰ روز و میزان بارندگی در سال‌های مختلف میان ۳۵۰ تا ۴۱۷ میلی‌متر متغیر بوده، که متوسط آن ۴۲۸ میلی‌متر برآورد شده‌است.
باغ‌ها
باغ‌های آلبالوی امیرآباد با قدمت بیش از هشتاد سال هر ساله تولیدکننده چندین تن انواع میوه و انواع سبزی است. این باغ‌های سرسبز از نامدارترین باغ‌های بوکان و حومه به‌شمار می‌آیند. در گذشته حدود ۳۲ باغ سرسبز که به‌دلیل وفور آب، در شهر وجود داشته‌است. اسامی برخی از باغ‌های قدیمی بوکان بدین شرح است: باغ قاضی، باغ قاسم آقا، باغ‌های صلاح مهتدی، باغ میره‌بیگ، باغ ملاعلی، باغ سردار، باغ عبدالرحمن، باغ حاجی حریری، باغ‌های امیرآباد، باغ حاجی ابراهیم محمدیان، باغ حسن سام بیگی، باغ احمد کرمانج، باغ حاجی علی، باغ مام نصراله و باغ شیخ قادر. در میان آن‌ها اکنون تنها باغ‌های امیرآباد، باغ قاضی و باغ‌های کوسه (کوسته) به صورت سالم و نیمه سالم به‌جا مانده‌اند.
سیمینه‌رود (تاتاهو)
رودخانه سیمینه‌رود در زبان کردی تَتَهو خوانده می‌شود که واژهٔ زرتشتی یا اوستایی است. این رودخانه از ارتفاعات مناطق منگور و دهستان ترجان سرچشمه می‌گیرد. پس از آبیاری این دهستان وارد بوکان می‌شود و از غرب این شهر عبور می‌کند و به دریاچه ارومیه می‌ریزد. حواشی این رودخانه به ویژه دره‌ها و دشت‌های آن بسیار زیبا و دیدنی است.
کوه‌های شهر
بوکان در میان چند کوه از شرق و غرب احاطه شده‌است. کوه نعل‌شکن (نالشکینه) در شرق شهر کوه بَردِ زرد و کوه سیاه (برده‌رش) در غرب شهر قرار گرفته‌اند. آرامگاه هنرمند سرشناس کُرد حسن زیرک و پارکی به همین نام در دامنهٔ این کوه قرار گرفته‌است. کوه سیاه نیز در غرب شهر واقع شده و به یک پارک جنگلی و تفرجگاه تبدیل شده‌است.
زبان، قومیت و مذهب
زبان مردم این شهر کردی سورانی یا کردی مرکزی است. سورانی خود به چندین لهجه تقسیم می‌شود. لهجهٔ رایج در سنندج لهجهٔ اردلانی است و لهجهٔ مردم بوکان نیز مکریانی نام دارد. مکریانی لهجه‌ای روان، خالص و فصیح است و از حیث شکل و تعداد کلمات بسیار غنی است. به باور محمدامین شیخ‌الاسلامی مکری در زبان کُردی سورانی، لهجهٔ بوکانی برای نوشتن زبان کردی مطلوب‌تر است. باتوجه به نزدیکی بوکان به شهر میاندوآب، بیشتر مردم آن به زبان ترکی آذربایجانی آشنایی دارند.
ساکنان بوکان عمدتاً سنی و شافعی مذهب هستند. در سال ۱۳۹۲ مسلمانان از جمعیّت این شهرستان ۹۳ درصد و در نقاط شهری ۹۲ درصد و در نقاط روستایی ۹۷ درصد را تشکیل می‌داده‌اند. بهائیان و شیعیان در سطح شهر ساکن هستند. از دوره پهلوی دوم شیعیان در این شهر ساکن شدند. از دورهٔ قاجار و پهلوی، یهودیان در بوکان و حومهٔ آن سکونت داشته‌اند. در میان مسلمانان بوکان، خانواده‌هایی هستند که سابقاً یهودی بوده و طی دهه‌های ۱۳۲۰ تا ۱۳۳۰ خورشیدی مسلمان شده‌اند که مردم منطقه به آن‌ها در اصطلاح، جدید الاسلام یا نومسلمان می‌گویند.
جمعیّت
در دوران سلطنت ناصرالدّین شاه، بوکان تحت تملک عزیزخان مکری جمعیّت آن تنها ۶۰ نفر حدود ۱۲ خانوار با خانه‌های گلی بوده‌است. دیوید یروشالمی در کتاب یهودیان ایران در قرن نوزدهم، جمعیّت بوکان با احتساب خانوارهای یهودی آن در زمان سردار سوم در سال ۱۲۸۰ خورشیدی ۴۰۰ نفر (۶۰ خانوار) یاد کرده‌است.
بیشترین افزایش نسبی جمعیّت شهر بوکان در فاصلهٔ سال‌های ۱۳۵۵ تا ۱۳۶۵ بوده‌است که طی آن جمعیّت شهری از ۱۳ درصد به ۲۳ درصد رشد داشته‌است و از جمعیّت ۲۰٬۵۷۹ نفر در سال ۱۳۵۵ به ۶۷٬۹۳۸ نفر در سال ۱۳۶۵ رسیده‌است. مهم‌ترین دلیل رشد جمعیّت این شهر، موج شدیدی از مهاجرت مردم روستاها به آن در دههٔ ۶۰ و جنگ ایران و عراق بوده‌است. در سرشماری سال ۱۳۹۵، جمعیّت شهر بوکان ۱۹۳٬۵۰۱ نفر اعلام شد، که از این تعداد ۹۷٬۶۵۹ نفر مرد و ۹۵٬۸۴۲ نفر زن و این تعداد در قالب ۵۶٬۹۴۴ خانوار بود. شهر بوکان با اختلاف کم با جمعیّت شهر خوی، سومین شهر پرجمعیّت آذربایجان غربی و سومین شهر بزرگ کردنشین ایران به‌شمار می‌آید.
جمعیّت شهر بوکان در شش ماه دوم هر سال بیش از ۱۷٬۰۰۰ نفر به آن اضافه می‌شود که ناشی از مهاجرت فصلی مردم روستاها در فصل‌های پاییز و زمستان به شهر است.
آداب و رسوم
مراسم و آیین‌هایی که در میان مردم کرد مرسوم است در برگیرنده اعیاد مذهبی، قومی و باستانی است که ریشه در باورهای کهن این مردم دارد و اغلب تاریخی، پاره‌ای و اسطوره‌ای است. آداب و رسوم کردها کاملاً مانند دیگر اقوام ایرانی برگزار می‌گردد. از آداب و فرهنگ منطقهٔ بوکان می‌توان به حنابندان، چهارشنبه سوری، نوروز، رقص کردی و موسیقی کردی اشاره کرد. موسیقی کردی با موسیقی‌های باستانی ایران نسبتی تمام و کمال دارد.
در میان انواع بی‌نظیر موسیقی کردی، هوره، شمشال (نوعی ساز بادی)، دف از قدمت بالای برخورد دارند و قدمت برخی از آن‌ها به بیش از هزار سال و حتی به پیش از ظهور اسلام در ایران می‌رسد و در حال حاضر در بسیاری از مراسم مولودی‌خوانی و آهنگ‌های کردی در موسیقی اقوام خاورمیانه شنیده می‌شود و این به علّت اثرگذاری و غنی بودن این نوع موسیقی در کنار موسیقی همسایگان خود است.
پوشاک مردان و زنان کُرد شامل تن‌پوش، سرپوش و پای‌افزار است. ساخت و کاربرد هریک از این اجزاء به نوع فصل، نوع منطقه، نوع کار و معیشت و مراسم و جشن‌ها بستگی و با یکدیگر تفاوت دارند. لباس زنان و مردان اهالی کرد زبان جنوب آذربایجان غربی همان لباس عمومی اهالی کردستان است که جزو یکی از زیباترین و متین‌ترین نمونه لباس‌های بومی در میان کُردها به‌شمار می‌رود. جزئیات لباس کردی با توجه به شرایط مختلف جغرافیایی و آب و هوایی تفاوت‌هایی در بین دیگر نقاط کردستان ایران دارد، اجزای یک لباس کردی مردانه منطقه بوکان چنین است: «که‌وا پانتۆڵ» نوعی زیبا از شلوار کردی مردانه که در لهجه بوکانی آن را پاتول تلفظ می‌کنند نقش کت و شلوار را دارد ولی دوخت و فرم آن‌ها با کت و شلوار تفاوت کلی دارد. «که‌وا» به‌صورت یک ژاکت نظامی دوخته می‌شود، با این تفاوت جیب‌های آن روی سینه دوخته می‌شود و تنه و آستین‌های که‌وا چاک دارد. این نوع لباس مردانه را بیشتر در فصل زمستان می‌پوشند که کردهای این منطقه به آن «مرادخانی» می‌گویند.
لباس زنان از قسمت سرپوش آن، می‌توان به دستمال یا روسری اشاره کرد. این دستمال، پارچه‌ای است بسیار نازک و سه‌گوش که تارهایی در اطراف آن ایجاد می‌کنند و به‌دین وسیله بر زیبایی آن می‌افزایند، اغلب پولک‌هایی نیز با آن تارها می‌دوزند تا زیبایی آن چند برابر شود. هر چند در مراسم عروسی اکثراً روسری در اولیت قرار نمی‌گیرد و الزامی نیست. شال نوعی پارچه‌است که بر روی لباس در ناحیهٔ کمر در رنگ و ابعاد مختلف بسته می‌شود. امروزه نمونهٔ لباس زنانه، بیش از یک میلیون تومان قیمت دارد، ولی با این وجود یکی از محصولات پرفروش در میان کردها به‌شمار می‌رود چراکه بیشتر زنان کُرد به این نوع لباس‌ها علاقه خاصی دارند.
رقص کردی بخشی از آیین‌های نمایشی کُردها است که به‌صورت گروهی و به شکل حلقه‌ای ناکامل مرکب از رقصندگان زن و مرد درحالی‌که پنجه دست‌هایشان به هم گره خورده‌است و از چپ به راست در حرکت هستند اجرا می‌شود. در رقص کردی معمولاً یک نفر که حرکات رقص را بهتر از دیگران می‌شناسد نقش رهبری گروه رقصندگان را به عهده می‌گیرد و در ابتدای صف رقصندگان می‌ایستد و با تکان دادن دستمالی که در دست راست دارد ریتم‌ها را به گروه منتقل می‌کند و در ایجاد هماهنگی لازم آنان را یاری می‌دهد. رهبر گروه رقصنده که «سرچوپی» نامیده می‌شود با تکان دادن ماهرانه دستمال و ایجاد صدا بر هیجان رقصندگان می‌افزاید، در این هنگام دیگر افراد بدون دستمال به ردیف در کنار سرچوپی به گونه‌ای قرار می‌گیرند که هر یکی با دست چپ، دست راست نفر بعد را می‌گیرد؛ اصطلاحاً این حالت را «گاوانی» می‌گویند و نفر آخر هم با در دست داشتن دستمال به گروه نظم خاصی می‌بخشد. دستمال داشتن رهبر و نفر آخر نشان‌دهندهٔ برابری بوده و دست همدیگر را گرفتن هم نشانهٔ اتحاد گروه است.
رقص مردم بوکان از آرامش و از یک پارچگی خاصی برخوردار و به سبک آرام و ملایمی اجرا می‌شود. همچنین سبکی به‌نام سپیی وجود دارد که رقص نسبتاً تندی است و منشأ آن منطقهٔ فیض‌الله‌بیگی بوکان است. در رقص‌های کردی تمامی رقصندگان به سرگروه چشم دوخته و با ایجاد هماهنگی خاصی وحدت یک قوم ریشه‌دار را به تصویر می‌کشند.
در کنار آداب و رسوم کُردها و به‌خصوص منطقهٔ بوکان سرگرمی و بازی‌های گوناگونی وجود دارد که به بازی دامه (یک نوع شطرنج ابداعی اما کاملاً متفاوت با بازی فکری شطرنج کنونی؛ برگرفته از «دامیهٔ» فرانسوی: damier)، بازی جورابن (جوراب‌بازی)، بازی بوکه بارانه، میشین (تیله‌بازی) و بازی خوزین (چوگان‌بازی) اشاره کرد. جورابن یا در اصطلاح فارسی جوراب‌بازی، نوعی بازی گروهی است که در آن، ۱۰ عدد جوراب مردانهٔ بزرگ از جنس پشم را به‌صورت دهانه‌باز در دو ردیف پنج‌تایی می‌چینند و یک تیله به نام «مازو» را در کنار آن‌ها می‌گذارند و بازیکنان در دو گروه، طرفین جوراب‌ها می‌نشینند. این بازی هم‌اکنون رایج‌ترین بازی و سرگرمی جوانان و نوجوانان کُرد است که به‌طور عمده در شب‌های طولانی و سرد زمستان یا در ماه رمضان اجرا می‌شود. هرساله مسابقات بزرگ جورابین (جورابن) با شرکت تیم‌های از سایر شهرستان‌های مناطق کردنشین ایران در شهر بوکان برگزار می‌شود.
تاریخ تأسیس نخستین سینمای بوکان مربوط به دورهٔ پهلوی دوم است. در سال‌های ۱۳۴۲–۱۳۴۳ خورشیدی، این سینما مقابل ساختمان ادارهٔ دخانیات شهر قرار داشت و مالک آن یکی از آذری‌های منطقه بود. بعدها سینما سعدی در سال ۱۳۵۶ به دلیل اتصال برق در آتش سوخت و با آغاز انقلاب اسلامی بخشی از ساختمان آن تخریب گردید. بعد از سینما سعدی در دههٔ هفتاد سینما وحدت با ظرفیت ۴۸۳ نفر ساخته شد. این سینما از معدود مرکزهای فرهنگی و تفریحی بوکان بوده که از تعطیلی آن بیش از ۱۵ سال می‌گذرد. شهر بوکان به‌عنوان یک شهر با کاربری فرهنگی همواره در هنر و هنرپروری و در عرصهٔ هنر نمایش در سطح استان آذربایجان غربی پیشتاز بوده‌است، اما به‌دلیل نبود امکانات لازم در آن، وضعیت فرهنگی و هنری این شهر را با چالش مواجه کرده‌است. سینما وحدت به‌دلیل بی‌توجهی و اختلافات موجود میان شهرداری و پیمان‌کار، تعطیل و به حال خود رها شده‌است. نماینده مردم این شهر در سال ۱۳۹۱ عدم همکاری مسئولان بوکان را مشکل اصلی تعطیلی سینما وحدت اعلام کرد.
مشاهیر
بوکان دارای پیشینه غنی فرهنگی، تاریخی، سیاسی و معنوی است به‌طوری‌که در طول یکصد سال اخیر به‌عنوان مرکز فرهنگ و ادب و هنر کُردی شناخته و به شیرازِ کردستان معروف شده‌است.
مکان‌های تفریحی و گردشگری
یکی از بزرگ‌ترین پارک‌های واقع در استان آذربایجان غربی است و در قسمت غربی بوکان قرار گرفته‌است و به سه بخش تقسیم شده‌است که عبارتند از: بخش مجتمع تفریحی برده‌رش، نام کوهی در نزدیکی این پارک و در بخش شمالی پارک نیز باغ‌های امیرآباد قرارگرفته‌اند باغ‌های معروف آلبالوی امیرآباد هر ساله پذیرای مسافران زیادی است. همچنین از حاشیه این پارک رود سیمینه رود عبور می‌کند. شمال پارک دارای امکاناتی مانند: زمین بسکتبال، شهربازی، زمین اختصاصی فوتسال، امکانات ورزشی، مسیرهای جهت‌دار دوچرخه سواری است. بخش جنوبی پارک به پیست اسکی، بوفه، امکانات تفریحی، سینماچندبعدی، شهربازی و نمایشگاه‌های صنایع دستی اختصاص دارد. بوستان ساحلی با مساحت ۱۲٬۹۸۳ متر، بزرگ‌ترین پارک این شهر است.
تفرجگاه بوکان بزرگ‌ترین تفرجگاه و پارک جنگلی استان آذربایجان غربی به‌شمار می‌آید. احداث مراکز مختلف فرهنگی، ورزشی و تفریحی با هدف تکمیل این پارک جنگلی یکی از اولویت‌های مهم صنعت گردشگری شهرداری این شهر است. کوه سیاه به‌عنوان بزرگ‌ترین جاذبهٔ طبیعی این شهر به‌شمار می‌رود که پتانسیل تبدیل شدن به دهکده‌ای توریستی را دارد.
بناها
بیشتر بناهای تاریخی بوکان طول قدمت آن‌ها محدود به دورهٔ قاجار است که عبارتند از آرامگاه حمامیان ،آرامگاه سرداران مکری، قلعه سردار، مسجد محمدحسین خان (بازار)، آرامگاه شیخ احمد مکریانی، مسجد حمامیان و مسجد جامع. بوکان با داشتن ۹۴ اثر تاریخی ثبت شده در فهرست آثار ملی، یکی از شهرهای تاریخی ایران به‌شمار می‌آید.
آرامگاه تاریخی سرداران مکری با معماری سنتی بنا شده‌است و با توجه به سبک معماری و زندگی‌نامه محمدحسین خان مکری مربوط به دورهٔ قاجار بوده و شامل یک حیاط کوچک در ضلع جنوبی است. این بنا محل دفن خانوادهٔ عزیز خان مکری داماد میرزا محمد تقی‌خان فراهانی معروف به امیرکبیر است. این بنا به عنوان یکی از مکان‌های تاریخی و گردشگری مهّم بوکان به‌شمار می‌رود که در پارک عمومی ملّت این شهر قرار گرفته‌است.
آرامگاه حسن زیرک در فضای بیش از ۱۰۰۰ مترمربّع احداث شده که دارای فضای سبز و گل‌کاری و نورپردازی است. مجتمع در دامنه کوه نالشکینه ساخته شده‌است و آرامگاه هنرمندان برجستهٔ کُرد حسن زیرک، قادر عبدالله‌زاده در این مجتمع قرارگرفته‌اند و هر ساله پذیرای صدها نفر از دوستداران هنر و موسیقی کردی از مناطق مختلف کُردنشین ایران و خصوصاً اقلیم کُردستان عراق است.
مساجد
معماری نخستین مسجد بوکان (مسجد جامع کنونی) به دورهٔ قاجار برمی‌گردد و «ملاسلام شیخ‌الاسلامی» اولین امام جمعه شهر در دوران عزیزخان مکری بود. این بنا امروزه به‌عنوان مسجدجامع شهر کاربرد دارد. مسجد بازار در میدان اسکندری خیابان انقلاب بوکان واقع شده‌است. این مسجد در سال ۱۲۶۲ شمسی ساخته گردیده‌است و به‌نام سردار محمدحسین‌خان مکری نامگذاری شد. مسجد بازار یکی از بناهای قدیمی و قاجاری شهر است که قدمتی بیش از ۱۵۰ سال دارد.
این شهر دارای بیش از ۶۵ مسجد است که از مساجد مهم آن می‌توان به اسامی زیر اشاره کرد:
این مسجد در نزدیکی شهر و در کنار روستای حمامیان قرار گرفته و بافت تاریخی آن مربوط به سال ۱۲۸۹ هجری شمسی برابر با ۱۳۲۸ قمری است و قبل از جنگ جهانی اول بنا شده‌است. بانی مسجد محمودآقا ایلخانی‌زاده و معمار آن معمارباشی مراغه‌ای بوده‌است. بنای مسجد بابلان مربع شکل و به‌صورت تک گنبدی با مصالح سنگ لاشه‌ای در پی و آجر چهارگوش در بدنه و گنبد پوششی به‌صورت دو لایه با ظرافت خاصی بنا گردیده و بعد از احداث بنای مسجد، واحدهایی تحت عنوان مدرسه به بنای آن اضافه شد.
در کنار تپهٔ قدیمی قلعه سردار در ضلع شرقی چشمه قرار گرفته و به دستور حاکمان وقت بوکان ساخته شده‌است. در سال ۱۳۴۵ خورشیدی بنای مسجد گسترش یافت و ۴ گنید آجری و ۳ ستون به‌آن اضافه شد. در حال حاضر از این بنا برای برگزاری نماز جمعه مورد استفاده قرار می‌گیرد. مسجدجامع بوکان در سال ۱۳۷۹ به شماره ثبت ۳۴۸۰ در فهرست میراث ملی ایران به ثبت رسیده‌است.
خانه‌ها
قلعهٔ سردار یا ارگ بوکان از مکان‌های تاریخی این شهر است. بخش نخست ساختمان این قلعه در سال ۱۲۸۵ هجری قمری برابر با ۱۲۴۷ خورشیدی توسط عزیزخان مکری ساخته شده و مرکز حکومت خانواده‌اش بود. این قلعه در دورهٔ قاجار به‌عنوان دژ نظامی و سکونتگاه مورد استفاده قرار می‌گرفت و نماد این شهر است.
دانشگاه‌ها
بوکان داری سه دانشگاه شامل پیام نور، آزاد و دانشگاه علمی کاربردی است. دانشکده پرستاری و پیراپزشکی در شهر بوکان نیز دایراست. در دانشگاه پیام نور بوکان ۳۲۰۰ دانشجو مشغول به تحصیل هستند. دانشگاه جامع علمی کاربردی بوکان دارای ۱۴۰۰ دانشجو در ۲۰ رشته کارشناسی و ۱۶ رشته کاردانی است. در دانشگاه آزاد اسلامی واحد بوکان نیز بیش از ۳۰۰۰ دانشجو مشغول به تحصیل هستند. دانشگاه آزاد اسلامی واحد بوکان جزو ۱۰۰ دانشگاه برتر در میان واحدهای دانشگاه آزاد ایران است.
مدرسه‌ها
اولین مدرسه دولتی بوکان در سال ۱۳۰۷ شمسی با نام دبستان مبارکهٔ شاپور با مدیریت مهدی شیبانی (یکی از اهالی شهر تبریز) تأسیس گردید. بعد از مهدی شیبانی به ترتیب ورقائیان، حسن مدرسی و سلیمان امیری مدیر این مدرسه بودند. شیخ حسن کاظمی مکری نیز اولین معلم بوکان بود و تا قبل از تأسیس این مدرسه، مکتب خانه‌های قدیمی در این شهر وجود داشت و عموماً دانش آموزان برای فراگرفتن، کتاب‌های مقدماتی و ساده نظیر گلستان ،بوستان سعدی و منشآت امیرنظام و نصاب‌الصبیان مشغول بودند. تا آن تاریخ هیچ‌گونه مدرسهٔ دولتی در بوکان وجود نداشته‌است. در سال ۱۳۹۰ تعداد آموزشگاه‌های موجود این شهر در مقطع متوسطه ۲۹ واحد و پیش دانشگاهی ۲۷ واحد بوده‌است. همچنین تراکم دانش‌آموز در کلاس تشکیل‌شده در کلیهٔ مقاطع تحصیلی این شهر ۳۳ نفر است که نسبت به میانگین استان در رتبهٔ هشتم قرار دارد. بوکان دارای بیش از ۴۲ هزار نفر دانش آموز است. در سال ۱۳۹۴ نرخ باسوادی شهروندان بوکانی در گروه سنی هدف ۱۰ تا ۴۹ سال به بیش از ۹۳ درصد رسیده‌است.
تاریخ برپایی مدرسه علوم دینی بوکان مربوط به دورهٔ قاجار است که تأسیس مدرسه و انتقال عالم نامدار منطقه ملا محمدحسن وجدی قزلجی از ترجان به شهر بوکان و تأمین تمامی هزینه‌های مدرسه و مستمری طلاب توسط حاکم وقت این منطقه، یعنی سردار محمدحسین خان مکری صورت می‌گرفت. تا اینکه در دورهٔ پهلوی دوم ساختمان مدرسه علوم دینی بوکان در سال ۱۳۵۵ شمسی به مساحت چهارهزار متر مربع در جنوب این شهر تأسیس شد. تعداد طلاب اولیه این مدرسه بیش از پنجاه نفر بود که تحت نظارت سرپرست مدرسه علوم دینی مشغول به تحصیل بودند. از شخصیت‌های برجسته مدرسه علوم دینی بوکان می‌توان به ملا هادی افخم‌زاده اشاره کرد. در شهر بوکان و حومهٔ آن بیش از ۳۰ مدرسهٔ علوم دینی فعال وجود دارد.
کتابخانه‌ها
نخستین کتابخانهٔ عمومی بوکان در سال ۱۳۴۰ تأسیس شده‌است. شهر بوکان دارای ۳ باب کتابخانهٔ عمومی و ۴ باب کتابخانه عمومی مشارکتی است. هم‌اکنون ۳ باب کتابخانه عمومی مستقل و تعدادی کتابخانه مستقر در مساجد بوکان مشغول ارائه خدمات به شهروندان این شهر هستند. بیشترین اعضای کتابخانه‌های این شهر را دانش‌آموزان مقاطع مختلف تشکیل می‌دهند. مساحت فضای کتابخانه‌های بوکان ۲٬۵۷۰ متر مربّع بوده و سرانه آن ۱٫۱۴ متر به ازای هر ۱۰۰ نفر و تعداد اعضای کتابخانه‌ها ۳٬۷۰۰ نفر است و به نسبت جمعیّت شهر در حد پایینی قرار دارد که قرار گرفته شدن کتابخانه‌های بوکان در مرکز شهر و عدم دسترسی بخش زیادی از جمعیّت شهر به کتابخانه‌ها از مهم‌ترین علل کمبود اعضای کتابخانه‌های شهر است. در کتابخانه‌های شهرستان بوکان ۶۵٬۰۰۰ جلد کتاب وجود دارد.
معضلات اجتماعی
مهاجرت‌های بی‌رویه و عدم فرهنگ سازی و تناسب امکانات نسبت به جمعیّت شهر، بوکان را با معضلات اجتماعی مانند سوءمدیریت، بیکاری، طلاق، تکدی گری روبه‌رو ساخته و زمینهٔ افزایش جرایم را در این شهرستان فراهم کرده‌است. در رابطه با معضل بیکاری، برخی از سرمایه‌داران این شهر به‌جای ایجاد کارگاه‌های تولیدی و اشتغال زایی برای مردم، سرمایه‌های خود را در بازار مسکن و به شکل فعالیت‌های دلالی سرمایه‌گذاری می‌کنند و حاضر نیستند وارد تولید شوند. عدم مسئولیت پذیری در پست‌های مدیریتی، وابستگی‌های جناحی، مهاجرت‌های سامان‌دهی نشده، افزایش نرخ بیکاری، مشاغل کاذب، نبود رسانهٔ دولتی (رادیو و شبکه تلویزیونی) مشکلات زیادی را در تمامی حوزه‌ها برای مردم بوکان ایجاد کرده‌است.
آلودگی هوا
آلودگی هوای بوکان بیشتر به‌صورت گردوغبار است و این پدیده بر اثر طوفان‌های شن و وزش باد شدید در بیابان‌های جنوب غربی کشور عراق به وجود آمده و به‌خاطر ریز بودن ماندگاری زیادی در هوا دارند. این نوع آلودگی هنگامی خطرساز است که غلظت آن از حد مجاز بگذرد که می‌تواند مواردی مانند کاهش دید در شهر و مشکلات تنفسی را برای مردم به وجود آورد. در تیرماه ۱۳۹۴ آلودگی هوای بوکان در برخی ساعات به حدود ۶۰۰ میکروگرم بر مترمکعب می‌رسید. ایستگاه سنجش آلودگی هوای شهر بوکان به دستگاه آنالیزور کمتر از ۲٫۵ میکرون مجهز است. این ایستگاه در زمینی به مساحت ۱۸ متر مربع در ضلع شمالی میدان استقلال در سال ۱۳۸۸ احداث شده‌است و اطلاعات آن کاملاً از طریق اتصال به شبکه از ارومیه و تهران قابل دسترسی است.
آب شرب
بوکان با آنکه یکی از شهرهای پرآب ایران به‌شمار می‌آید اما با مشکل جدی کم‌آبی در مناطق مختلف شهر روبه رو است. بزرگ‌ترین سد آذربایجان غربی در این شهرستان قرار دارد. مردم این شهر از مشکل کمبود آب رنج می‌برند، درحالی که دریاچه سد شهید کاظمی این شهرستان آب شهرستان‌های تبریز، بناب، ملکان، میاندوآب و بخشی از مراغه را تأمین می‌کند. مسئولان و مدیرکل آب و فاضلاب استان آذربایجان غربی پاسخگو نیستند. این شهر تنها دارای دو مخزن ذخیره آب ۵ هزار و ۱۰ هزار مترمکعبی بوده و در هر ثانیه در بوکان ۳۳۰ لیتر و پیک مصرف ۶۰۰ لیتر است. مطالعات جدیدی برای انتقال آب از سد شهیدکاظمی انجام گرفته که پیش‌بینی شده‌است با انتقال آب آن، مشکل آب شرب بوکان تا ۳۰ سال آینده برطرف خواهد شد.
گسترش
خاستگاه اولیهٔ بوکان در پیرامون چشمه یا حوضخانه آن است. بیش از ۱۳۰ سال قبل، مرحله‌ای از جذب جمعیّت و توسعهٔ بوکان، در اطراف هسته اولیه آن یعنی قلعهٔ سردار و مسجد جامع و چشمه آغاز شد. از نظر جغرافیایی، بوکان برسر راه اصلی و ارتباطی شهرهای بزرگی مانند کرمانشاه، سنندج و تبریز قرار گرفته‌است. در بعد سیاسی، سردارهای این شهر به آن هویت سیاسی بخشیده‌اند و نسبت به سکونتگاه‌های دیگر از اهمیّت بیشتری برخوردار بوده‌است.
از قلعهٔ سردار به‌عنوان محلی برای اجرای سیاست‌های دولت‌های مرکزی و سردارهای بوکان در منطقهٔ مکریان استفاده می‌شد. این قلعه در نزدیکی چشمهٔ اصلی واقع شد و به علّت اهمیت دین اسلام برای حاکمان و مردم، مسجد جامع نیز در همان دورهٔ قاجار در نزدیکی ساختمان قلعه و چشمه احداث شد.
در قرن بیستم میلادی تغییرات قابل توجهی در شهرهای ایران و عموماً شهر بوکان به‌طور خالص روی داده‌است. ورود نظام سرمایه‌داری و معماری مدرن و از همه مهم‌تر ورود اتومبیل و به طبع آن ساخت شبکهٔ راه‌های ارتباطی و خیابان‌بندی، ظاهر شهر دچار دگرگونی شد. این شهر به‌دلیل داشتن تنگناهای ژئومورفولوژی به‌صورت خطی و در محور رودخانهٔ سیمینه‌رود و دامنه کوه نالشکینه رشد و توسعه پیدا کرده‌است.
از سال ۱۳۴۰ تا اکنون وسعت شهر گسترش زیادی را تجربه نموده و در حال حاضر تا پای کوه نالشکینه و زمین‌های اطراف سیمینه‌رود به زیرساخت و سازهای شهری تعلق گرفته‌است. گسترش وسعت این شهر بیشتر در جهت شمالی و جنوبی بوده و زمین‌های حاصلخیز برای کشاورزی را اشغال کرده‌است. بوکان ۷ درصد از مساحت استان آذربایجان غربی را دربرگرفته و پهنه‌ای حدود ۸ کیلومتر دارد که از شهرهای بزرگ استان آذربایجان غربی محسوب می‌شود. طبق سرشماری سال ۱۳۸۵ از جمعیت کل شهرستان بوکان، ۷۴٫۲۵ درصد به نقاط شهری اختصاص دارد. قدیمی‌ترین محلهٔ شهر بوکان، قلعهٔ سردار نام دارد.
شهرداری
شهرداری بوکان با قدمت بیش از نیم قرن در اوایل دورهٔ پهلوی دوم در سال ۱۳۲۷ پایه‌گذاری شد و اولین شهردار رسمی این شهر سیدعبدالله کاظمی مکری بود. در بدو تأسیس، جمعیت شهر به ۵٫۰۰۰ نفر می‌رسید در حالی که تا قبل از این تاریخ، بوکان را تنها یک قصبه بزرگ می‌نامیدند. ساختمان آن زمان شهرداری بوکان، ساختمان فعلی بانک صادرات در خیابان انقلاب این شهر بود.
مناطق شهرداری
در طی دهه‌های ۷۰ و ۸۰ خورشیدی شمار قابل توجه‌ای محلّه و شهرک در محدوده شهر ساخته شد. برخی از این محله‌ها همان روستاهای پیشین‌اند که گسترش داده شده‌اند. شهر بوکان در حالت فعلی به سه ناحیه از سوی شهرداری تقسیم‌بندی شده‌است.
فضای سبز
در سال ۱۳۸۵ مساحت کل فضای سبز بوکان ۷۷۰٬۰۰۰ مترمربع برابر با ۷۷ هکتار که سرانه فضای سبز این شهر برای هر نفر ۴٫۳۸ مترمربع بوده‌است. بیش از ۹۰ درصد فضای سبز سطح شهر به‌وسیله آب خام آبیاری می‌شود.
اقتصاد
اقتصاد مردم بوکان متکی به حوزهٔ صنایع خرد و بخشی مربوط به گردشگری بوده و بازار بوکان در جایگاه دومین بازار استان آذربایجان غربی قرار دارد. کارخانه‌ها و واحدهای صنعتی و تولیدی بوکان محدود به دورهٔ جمهوری اسلامی است که بعد از خاتمهٔ جنگ هشت ساله ایران و عراق، به‌دلیل موقعیت راهبردی این شهر واحدهای صنعتی گوناگونی طی چند دهه در بوکان احداث شدند و اکنون با داشتن ۱۵۰ واحد صنعتی در رتبهٔ سوم صنعت استان آذربایجان غربی قرار گرفته‌است. بوکان در استان آذربایجان غربی در رتبهٔ سوم صنعت پس از ارومیه و خوی قرار دارد. و در زمینهٔ صنعت نساجی، ماشین‌سازی فعالیت دارد. از لحاظ سرمایه‌گذاری ۷/۶ درصد سرمایه‌گذاری آذربایجان غربی را به خود اختصاص داده‌است.
در شهرک صنعتی بوکان هم‌اکنون ۸۳ کارگاه تولیدی مشغول به فعالیت هستند. محصولات فلزی، پلاستیکی، مواد اولیه صنعت ساختمان و ماشین آلات کشاورزی بیشترین میزان تولیدات واحدهای صنعتی بوکان را تشکیل می‌دهند. مساحت این شهرک صنعتی ۵۹ هکتار و دارای هفت هکتار فضای سبز است.
واحدهای صنعتی
کارخانهٔ سیمان کاوان از بزرگ‌ترین کارخانه‌های آذربایجان غربی و شمال غرب ایران است که روزانه توانایی تولید چهارتن سیمان را دارد. این کارخانه به دلیل موقعیت خاص جغرافیای و نزدیکی به مرز الخصوص باکشور عراق و به جهت رشد صنعت در سال ۱۳۸۵ فاز اول و سال ۱۳۹۰ فاز دوم آن ساخته شد و بیش از ۵۰۰ نفر به‌صورت مستقیم و ۴۰۰۰ هزار نفر به‌صورت غیرمستقیم در این کارخانه مشغول به کار هستند. برای احداث این کارخانه ۲۵ میلیون یورو و ۵۴۵ میلیارد ریال تسهیلات هزینه شده‌است. ۳۲ درصد محصولات کارخانه سیمان کاوان بوکان به خارج از ایران صادر می‌شود.
واحد تولیدی پلی اتیلن بوکان در سال ۱۳۷۶ با خرید ماشین‌آلات موردنیاز از کشور اتریش راه‌اندازی شد و فعالیت خود را به منظور تأمین لوله‌های مورد نیاز طرح‌ها و سیستم‌های آبیاری در بخش‌های کشاورزی، آبرسانی شهری و روستایی، گازرسانی و فاضلاب آغاز کرده‌است که در سال ۱۳۹۳ به‌عنوان واحد نمونهٔ استاندارد کشوری معرفی شد.
نخستین کارخانهٔ کارتن آکاردئونی ایران در بوکان قرار دارد. از جمله محصولات این کارخانه می‌توان به تولید کارتن سه‌لایه با کیفیت بسیار بالا، کارتن‌های ضربه‌گیر جهت استفاده در جعبه و جعبه‌های بزرگ کارتنی برای حمل و نقل و محافظت از اشیاء حساس و شکننده اشاره کرد.
صنعت چاپ
بوکان یکی از فعال‌ترین شهرهای آذربایجان‌غربی، غرب و شمال غرب کشور در زمینه چاپ به‌شمار می‌رود. در این شهر سه واحد چاپ افست، یک واحد چاپ رول فلکسو، چهار واحد چاپ دیجیتال بنر، یک واحد لیتوگرافی، ۲۰ واحد کانون آگاهی و تبلیغات فعال، یک واحد کانون آگاهی، ۳۰ واحد تایپ و تکثیر زیر نظر اتاق اصناف، ۶ واحد مؤسسه انتشارات و سه واحد مؤسسه انتشاراتی وجود دارد.
تجارت
این شهر در مسیر ارتباطی کلان‌شهرهای ارومیه، تبریز، تهران و با مناطق مرزی کردنشین ایران نیز با سردشت دارای جاده بین شهری است. کالاهای وارداتی اقلیم کردستان عراق از طریق سردشت و بانه به این شهرستان انتقال پیدا می‌کند. همچنین بوکان با کردستان عراق دارای خط ارتباطی زمینی است.
ترابری و حمل و نقل عمومی
جادهٔ ۲۱ که از بوکان می‌گذرد و مراکز استان‌های غرب ایران را به هم متصل می‌کند و سپس به مرز جمهوری آذربایجان ختم می‌شود.
بوکان مرکز ناحیهٔ جنوب و جنوب شرقی دریاچه ارومیه و مهم‌ترین جادهٔ ترانزیتی غرب کشور محسوب می‌شود که ۱۳ استان از راه‌های مواصلاتی این شهرستان تردد می‌کنند. این شهر بر سر راه‌های ارتباطی سه استان مهم آذربایجان غربی، آذربایجان شرقی و کردستان قرار گرفته و از موقعیت ویژه‌ای برخوردار است، به‌طوری‌که ارتباط در شهرهای ناحیه‌ایِ شمال غرب کشور نظیر تبریز و سنندج بایکدیگر بدون عبور از بوکان امکان‌پذیر نیست.
سازمان اتوبوسرانی بوکان در سال ۱۳۸۱ تأسیس شده‌است. بیش از ۴۹ دستگاه اتوبوس در سطح شهر و حوزه‌های استحفاظی به فعالیت اشتغال دارند و همگی آن‌ها به بخش خصوصی واگذار شده‌اند. تعدا ۲۷ دستگاه از اتوبوس‌های این سازمان بنز ۳۵۵ و تعداد ۲۲ دستگاه دیگر بنز ۴۷۵ است. در روز تعداد ۱۹۹۲۰ نفر و در ماه ۵۹۷۶۶۰۰ نفر توسط اتوبوس‌های سازمان اتوبوسرانی بوکان جابجا می‌شوند.
در بوکان بیش از ۱٬۰۶۸ تاکسی فعال موجود است که حدود ۷۵ درصد جابجای مسافران درون‌شهری را به‌خود اختصاص داده‌است. از این تعداد ۷۱۸ دستگاه تاکسی گردشی، تعداد ۳۳۱ دستگاه آژانس تلفنی، تعداد ۱۲ دستگاه تاکسی ویژه خطی و تعداد ۷ دستگاه ون در سطح شهر فعال هستند.
در دههٔ هفتاد به وزارت راه و ترابری ابلاغ شد که طرح مطالعاتی احداث راه‌آهن مراغه به بوکان و سپس به استان کردستان را آغاز کند، اما پیگیری نشد. در مرداد ۱۳۹۰ مجدداً مصوبه طرح مطالعاتی راه‌آهن مراغه-میاندوآب به بوکان ابلاغ و از سوی معاون اول دولت احمدی‌نژاد ابلاغ شد.
در طرح جامع حمل و نقل ایران، براساس آن کشور به پنجاه‌وچهار منطقه تقسیم شده‌است که شهر بوکان در منطقهٔ هشتم این تقسیم‌بندی قرار دارد.
در شهر بوکان تعداد شش پایانهٔ مسافربری بین‌شهری فعال وجود دارد. پایانهٔ جامع بوکان در شرق شهر در بلوار شهید قاسم سلیمانی به مساحت سه هکتار و در نزدیکی کنارگذر این شهر در حال احداث است.
ورزش
بوکان دارای بیش از ۱۸ باشگاه ورزشی روباز و سرپوشیده شامل سالن‌های سنگ‌نوردی آمادگی جسمانی، پیتلاس، بدنسازی، بوکس، پینگ‌پنگ، تکواندو، تنیس روی میز، تیراندازی، جودو، بینت بال، ورزش‌های رزمی، ژیمناستیک، شطرنج، فوتسال، کاراته، کشتی، والیبال، وزنه‌برداری، ووشو، فوتبال، والیبال و هندبال، زمین‌های اسکیت، اسب سواری و تیراندازی با کمان و چمنهای طبیعی و مصنوعی و استخر شنا و یک ورزشگاه پنج هزار نفری است. در این شهر ۳۸ هیئت مختلف ورزشی فعال بوده و بیش از ۶ هزار نفر ورزشکار تحت پوشش بیمه هستند.
پاس، پرسپولیس، حسن زیرک و استقلال جزو اولین تیم‌های فوتبال در قبل و بعد انقلاب ۱۳۵۷ در بوکان بودند. سردار بوکان باشگاه ورزشی فوتبال این شهر در سال ۱۳۷۹ تأسیس شد و در سال‌های ۱۳۸۰ و ۱۳۸۱ نایب قهرمان و قهرمان لیگ برتر استان آذربایجان غربی بوده‌است. تیم فوتبال سردار در حال حاضر در لیگ دسته دو حضور دارد.
ورزش کوه‌نوردی در قبل از انقلاب ۱۳۵۷ نه به شکل امروزی، بلکه بیشتر در آموزشگاه‌ها به صورت گردش در حال انجام بود. اولین گروه‌های کوه‌نوردی به شیوه نوین در سال‌های ۱۳۴۷ تا ۱۳۵۰ توسط دبیرانی که از مرکز و شهرها به بوکان آمده بودند برپا شد و در سال ۱۳۶۷ نخستین هیئت کوهنوردی این شهر فعالیت خود را آغاز کرد. در حال حاضر ۱۵ گروه کوه‌نوردی در سطح شهرستان بوکان حضور دارند و باوجود دیوارهای سنگ نوردی در باشگاه‌ها، رشتهٔ سنگ نوردی نیز به صورت فعال زیر نظر هیئت کوه‌نوردی شهرستان به فعالیت می‌پردازد. هیئت کوه‌نوردی بوکان از فعال‌ترین هیئت‌های ورزشی در سطح استان آذربایجان غربی و ایران است.
هیئت شطرنج بوکان در سال ۱۳۶۸ تأسیس شده‌است و یکی از قطب‌های اصلی شطرنج آذربایجان غربی و کردستان به‌شمار می‌آید. شطرنج بوکان این قابلیت و توانایی را داشته که در سال ۱۳۸۹ میزبان سومین دورهٔ مسابقات کشوری جام چی چست باحضور استادان بزرگ شطرنج ایران و بازیکنان تیم ملی باشد. بوکان در سال۱۳۹۰ مجوز برگزاری مسابقات بین‌المللی را از فدراسیون شطرنج دریافت کرد و در این تاریخ اولین مسابقات بین‌المللی جام بوکان با حضور بازیکنان پنج کشور مختلف در هتل ایزدی این شهر برگزار شد.
مراکز درمانی
اولین درمانگاه بوکان در سال ۱۳۲۶ با سرپرستی دکتر فریدریش و همسرش ارویر که از یهودی‌های آلمانی تبار بودند در جنوب شهر ساخته و پس از تکمیل آن رسماً فعالیت خود را آغاز کرد. در سال ۱۳۳۰ درمانگاه ۳۰ تخته‌خوابی بوکان در زمینی به مساحت ۳۰۹۶ متری با سرپرستی فریدریش و با تلاش جمعی از اعضای جمعیت شیروخورشید سرخ ساخته شد، این درمانگاه تا سال ۱۳۵۰ مشغول به فعالیت بود. سپس در سال ۱۳۴۵ نخستین بیمارستان بوکان بانام کوروش کبیر با پنجاه تخت و با ساختمانی یک طبقه در شمال شهر احداث گردید که در حال حاضر به یک درمانگاه تبدیل شده‌است. بیمارستان ۲۵۰ تخته‌خوابی شهیدقلی پور تنها بیمارستان بوکان است، که مجهز به دستگاه‌های پیشرفته سی‌تی اسکن، ام‌آرآی، ماموگرافی، رادیولوژی است. این بیمارستان در شهریور ماه ۱۳۷۹ احداث و مورد بهره‌برداری قرار گرفته‌است.
نشریه‌ها
اولین نشریه کُردی در ایران توسط یکی از اهالی بوکان، فردی به نام ملا محمد قزلجی ترجانی‌زاده در سال ۱۹۲۲ میلادی برابر با ۱۳۰۱ شمسی و به‌نام «روز کُرد» که با نام کردستان هم شناخته می‌شود در ارومیه منتشر می‌شد. نشریه و چاپخانهٔ بوکان در سال ۱۳۲۴ فعالیت خود را آغاز کرد. اولین شماره رسمی نشریهٔ هلاله که در قالب یک مجلهٔ ادبی، سیاسی بود با سردبیری حسن قزلجی در اسفند ماه ۱۳۲۴ به دو زبان کردی و فارسی منتشر شد. این چاپخانه و نشریه بعد از فروپاشی جمهوری مهاباد تعطیل و به کار خود پایان داد. در اوایل انقلاب اسلامی هیچ نشریهٔ در بوکان چاپ نشد تا این‌که در سال ۱۳۷۸ ویژه‌نامه رصد در این شهر چاپ و منتشر شد و سپس نشریه‌های دیگری به مرور زمان بانام‌های داهاتوو، خور، باران، آزادی، فردای ما، پیام زمان، کوشا، صدای آشنا، سطر اول، مرزداران چاپ و منتشر یافت. هم‌اکنون بوکان دارای هفت نشریهٔ فعال با اسامی ماهنامهٔ فرصت برابر، ماهنامهٔ منطقه‌ای موج ورزشی، ماهنامهٔ سانا، ماهنامهٔ بوکان، دوهفته‌نامه زیرک، دوهفته‌نامه پیام بهاران، دوهفته‌نامه صدای آشنا است. چهار نمایندگی خبرگزاری فعال نیز در بوکان مستقر هستند.
نسخهٔ از مجله ادبی-سیاسی هلاله
ره‌آورد
ره‌آوردهای بوکان شامل قالی و فروش، غذاهای سنتی، سوغات و صنایع دستی است.
قالی بافی یکی از مهم‌ترین صادرات صنایع دستی بوکان در آذربایجان غربی به‌شمار می‌رود که به خارج از ایران صادر می‌شود. درهمین رابطه تالار مجلس فرانسه با فرش قالیبافان بوکانی با ۳۵۰ متر مربع مساحت تزیین شده‌است. هشتادو پنج درصد فرش تولیدی این شهرستان به خارج از کشور صادر و مابقی آن در داخل کشور مورد استفاده قرار می‌گیرد. فرش بوکان به سبب طراحی ویژه و کیفیت بالا دارای شهرت است.
صالح بن علی
صالح بن علی (Salih ibn Ali؛ ۷۱۱ – ۷۶۹) فرمانروای مصر در دوران خلافت عباسی بود.
گویش جنوایی
گویش جنوایی گویشی از زبان لیگوری است که در جنوا در کشور ایتالیا بدان تکلم می‌شود.شمار دقیقی از متکلمین این زبان در دست نیست.
مار موش‌خوار شرقی
مار موش‌خوار شرقی نام یک گونه از تیره قمچه‌ماران است.
لیتوهوشس
لیتوهوشس یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری چک است که در ناحیه پلهریموو واقع شده‌است. لیتوهوشس ۳٫۴۹ کیلومتر مربع مساحت و ۵۸ نفر جمعیت دارد و ۵۶۵ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
مهدی‌خیل
جمعیت
این روستا در دهستان دشت‌سر شرقی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۹۲۶ نفر (۲۱۹خانوار) بوده‌است.
شارانی
شارانی، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان مریوان در استان کردستان ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان سرکل قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۵۳۷ نفر (۱۱۵خانوار) بوده‌است.
منطقه اداری ۵ (عفر)
منطقه اداری۵ (افار) (به لاتین: Administrative Zone 5 (Afar)) یک سکونتگاه مسکونی در اتیوپی است که در منطقه عفر واقع شده‌است.
خصوصیات
منطقه اداری۵ ۵٬۹۴۵٫۴۱ کیلومترمربع مساحت و ۱۸۳٬۷۹۹ نفر جمعیت دارد.
کریستیان سلیمنو
کریستیان سلیمنو (Cristian Solimeno) یک هنرپیشه، نویسنده و کارگردان اهل انگلستان است.
جابه‌جایی زاویه‌ای
به زاویه چرخش یک نقطه یا خط حول یک محور ثابت جابه‌جایی زاویه‌ای گفته می‌شود که واحد آن رادیان (درجه، دور (هندسه)) است.
گویش اینتملیو
اینتملیو زبانی ست تاریخی که حدود ده هزار نفر در شاهزاده‌نشین موناکو و استان ایمپریا در ایتالیا بدان سخن میگویند.تخمین زده میشود حدود چهل هزار تن در جهان قادر به تکلم به این زبان میباشند.این زبان را گویشی از زبان لیگوری دانسته اند. .
جابه‌جایی زاویه‌ای
محاسبهٔ جابه‌جایی زاویه‌ای
جابه‌جایی زاویه‌ای می‌تواند با واحد رادیان یا درجه محاسبه شود. اگر از رادیان استفاده کنیم یک رابطه ساده بین مسافت طی شده روی محیط دایره S و فاصله از مرکز (شعاع) r وجود دارد:
اگر جسمی از نقطه p به نقطه Q برود به طوری که حول یک محور ثابت دوران کرده باشد و شعاع نیز ثابت باشد جابه‌جایی زاویه‌ای به صورت زیر محاسبه می‌شود:
علی لطفی محمود
علی لطفی محمود (زادهٔ ۶ اکتبر ۱۹۳۵ – درگذشته ۲۷ مه ۲۰۱۸) یک اقتصاددان و سیاست‌مدار اهل مصر بود. وی از ۴ سپتامبر ۱۹۸۵ تا ۹ نوامبر ۱۹۸۶ نخست‌وزیر مصر بود.
لیتوستروو
لیتوستروو یک منطقهٔ مسکونی در جمهوری چک است که در ناحیه برنو-تسوونتری واقع شده‌است. لیتوستروو ۷٫۵۵ کیلومتر مربع مساحت و ۱۲۳ نفر جمعیت دارد و ۴۴۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
اندوه تابستانی
«اندوه تابستانی» ترانه‌ای از خواننده و ترانه‌نویس آمریکایی لانا دل ری می‌باشد که در دومین آلبوم استودیویی‌اش زاده‌شده برای مردن ضبط شده است. این ترانه در ۲۲ ژوئن ۲۰۱۲ توسط اینتراسکوپ رکوردز به عنوان چهارمین ترک آلبوم منتشر شده‌است. این آهنگ جزو ده آهنگ برتر کشورهای اروپایی چون اتریش، بلغارستان، آلمان، یونان، لوکزامبورگ و سوییس بود. همچنین در بهار ۲۰۱۳ بهترین آهنگ در کشورهای لهستان و اکراین شد. ریمیکسهای ترپ و هاوس "اندوه تابستانی" به دل ری کمک کرد تا در جدول آهنگ‌های دنس کلاب ایالات متحده رکورد شکنی کند.
موضوع آهنگ و زمینه
هرچند موضوع این آهنگ عاشقانه است آهنگ راجع به یکی از دوستان صمیمی لاناست که تابستان با پریدن از پل خودکشی کرده بوده. لانا این آهنگ را به یاد او نوشته نام آهنگ هم به غمگین بودن لانا در تابستان به خاطر از دست دادن اوست.
موزیک ویدئو
موزیک ویدئو «اندوه تابستانی» در آوریل ۲۰۱۳ در سانتا کلاریتا، کالیفرنیا فیلمبرداری شد. این نماهنگ توسط کایل نیومن و اسپنسر ساسر'' کارگردانی شد. همسر نیومن، جایمی کینگ بازی اش را با لانا دل ری در این موزیک ویدئو شروع کرد. نماهنگ داستان دو دوست که هر دو زندگیشان به پابان رسیده‌است را روایت می‌کند. جامی کینگ در اینباره می‌گوید:'' «این دربارهٔ زندگی کردن بدون کسی دوستش داری نیست، بلکه چیزی است که می‌خواهی بشوی». بنابر گزارش‌ها، الکس پتیفر به عنوان دستیار تولید در این صحنه کمک کرده‌است.
خلاصه داستان
در صحنه بعدی، کینگ بی کس دنبال نزدیک‌ترین پل شهر می‌گردد و روی لبه آن می‌ایستد. صحنهٔ بعدی مجسمه عیسی را به تصویر میکشد، دل ری به دوردست نگاه می‌کند و یک گوشی نصف شده روی زمین می‌بیند و دل ری می‌فهمد که دوستش خودکشی کرده و خود را مقصر مرگ او می‌داند، به تقلید از مجسمه عیسی دست‌هایش را دراز می‌کند و خودکشی می‌کند. آخرین صحنه نشان هردو را در لحظه‌های شادتر نشان می‌دهد، دل ری رو به کینگ بر می‌گردد و لبخند می‌زند؛ سپس دودی نمایان می‌شود و هر دو ناپدید می‌شوند.
دهستان قطور
دهستان قطور نام دهستانی در بخش قطور شهرستان خوی، استان آذربایجان غربی در ایران است. براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۴۹۲۷ نفر (۲۶۱۰ خانوار) بوده‌است.
بخش نیاسر
بخش نیاسر از توابع شهرستان کاشان است. مرکز این بخش، شهر نیاسر است که در ۲۵ کیلومتری شهر کاشان واقع شده است.
تقسیمات کشوری
شهر : نیاسر
جمعیت
براساس سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت بخش نیاسر برابر با ۱۱،۸۲۱ نفر بوده‌است.
قاسم‌آباد (زابل)
جمعیت
بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۵، جمعیت این روستا برابر با ۸۸۱ نفر (۲۳۸ خانوار) بوده‌است.
خرمن‌کلا
خرمن‌کلا، روستایی است از توابع بخش دشت‌سر شهرستان آمل در استان مازندران ایران.
جمعیت
این روستا در دهستان دشت‌سر شرقی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۹۴ نفر (۴۹خانوار) بوده‌است.
ابوالقاسم فنائی
ابوالقاسم فنائی (متولد ۱۳۳۸) فیلسوف اخلاق و الهی‌دان ایرانی و مدرس دانشگاه مفید است.
تحصیلات
فنائی دانش‌آموخته درس خارج فقه در حوزه علمیه قم، کارشناسی ارشد رشتهٔ الهیات و معارف اسلامی از دانشگاه قم و کارشناسی ارشد و دکترا در فلسفه اخلاق از دانشگاه شفیلد است. او دوره کارشناسی ارشد را با نگارش پایان‌نامه‌ای تحت عنوان «فلسفه اخلاق در قرن بیستم اثر مری وارنوک» به راهنمایی احمد احمدی و مشاوره مصطفی ملکیان به پایان برد.
او در سال ۲۰۰۳ از رساله دکتری خود دربارهٔ معرفت‌شناسی اخلاقی به راهنمایی رابرت استرن و ریچارد جویس دفاع کرد.
دیدگاه‌ها
در شماره هفده مجله مهرنامه بخش اعظم «کتاب‌نامه» (تحت عنوان «مرحله بعدی روشنفکری دینی») به معرفی و نقد کتاب اخلاق دین‌شناسی اثر فنائی اختصاص دارد. این بخش شامل مصاحبه‌ای مفصل با ابوالقاسم فنائی و همچنین مقالاتی از علیرضا علوی‌تبار و محمدرضا جلایی‌پور درباره کتاب اخلاق دین‌شناسی است. جلایی‌پور در مقاله خود می‌نویسد:
سید هادی طباطبایی نیز در کتاب حدیث نواندیشان دینی به شرح دیدگاه‌های فنائی پرداخته‌است.
انتقادها
سید حسن اسلامی اردکانی  ، مسعود صادقی    و حسین کامکار  به نقد دیدگاه‌های فنائی پرداخته‌اند.
شهرستان بالاکن
بالاکَن (به لاتین Balakən، به آواری: Билкан мухъ) بخشی در شمال جمهوری آذربایجان و هم مرز با گرجستان و جمهوری داغستان روسیه است.
منابع
ویکی‌پدیای انگلیسی
روسیبول
روسیبول (Rhosybol) روستایی در انگلسی، ولز است که در سرشماری ۲۰۱۱ بریتانیا ۱۰۷۸ نفر جمعیت داشت. این روستا در ۲٫۵ مایلی (۴ کیلومتری) جنوب املوخ می‌باشد. در طول دهه ۱۹۶۰ نقاش کایفین ویلیامز نقاشی رنگ روغن در این روستا تولید می‌کرد.
آبشار جوراندا
آبشار جوراندا آبشاری است که در کشور هند واقع شده‌است و بلندترین ریزشگاه آن ۱۵۰ متر ارتفاع دارد. حوضهٔ آبریز این آبشار، رود بودا بالانگا است.
مصطفی مسلمی
مصطفی مسلمی (؛ زادهٔ January 1, 1950) بازیکن فوتبال است.
وی همچنین در تیم ملی فوتبال ایران بازی کرده‌است.
دانشگاه آزاد اسلامی واحد شاهرود
در سال ۱۳۶۹ علاوه بر افزایش رشته‌های تحصیلی، تعداد دانشجویان، اعضای هیئت علمی و فضاهای مورد نیاز آموزشی، و اداری افزایش یافت. پس از آن به تدریج بخش‌های مختلف همچون کتابخانه‌ها، آزمایشگاه‌ها، کارگاه‌ها، فضاهای ورزشی، سلف سرویس و فضاهای آموزشی احداث و گسترش یافت.
هم اکنون این دانشگاه با بیش از ۲۸۰ نفر عضو هیئت علمی و ۱۷۸ رشته تحصیلی در مقاطع کاردانی، کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری تخصصی (PhD)و بیش از 12000 دانشجو یکی از دانشگاه‌های فعال منطقه است.
دستنامه ام‌ال‌ای
دستنامهٔ ام‌ال‌ای (MLA Handbook) (ویرایش هشتم، ۲۰۱۶) که پیشتر به آن دستنامهٔ ام‌ال‌ای برای نویسندگان مقالات پژوهشی نیز گفته می‌شد (سال ۱۹۷۷ تا ۲۰۰۹)، محصول منتشر شده از سوی انجمن زبان امروزی یا (MLA) است. برپایهٔ MLA، شیوهٔ نوشتار MLA یا MLA style «به صورت گسترده در کلاس‌های درس پذیرفته شده و در سراسر جهان مورد استفادهٔ پژوهشگران و نویسندگان مجلات آموزشی و تجاری قرار گرفته است.»
دستنامهٔ ام‌ال‌ای همانند شیوه‌نامه ام‌ال‌ای، یک روش نوشتار دانشگاهی است که به گستردگی در ایالات متحده، کانادا و دیگر کشورها برای نوشتن و مستندسازی در علوم انسانی مانند زبان انگلیسی (نوشتار و ادبیات انگلیسی)، ادبیات تطبیقی، نقد ادبی، مطالعات فرهنگی و علوم مرتبط راهنمای پژوهشگران و نویسندگان بوده است.
مرکز تحقیقات فارسی ایران و پاکستان
این مرکز در اسلام‌آباد قرار دارد و برپا کردن آن طبق اعلامیه‌ای مشترک بین ایران و پاکستان، با همکاری وزارت فرهنگ و هنر وقت ایران و وزارت آموزش تحقیقات علمی پاکستان در ۱۳ آبان ۱۳۴۸ خورشیدی (نوامبر ۱۹۶۹) به امضای دو دولت رسید و به این ترتیب فعالیت خود را آغاز کرد.
کتابخانه مرکز تحقیقات فارسی معروف به داتا "گنج بخش" در سال 1349 هـ ش  با هدف جمع آوری  نسخ خطی به زبان فارسی به طور تحقیق، حفظ و مراقبت از آنها آغاز به کار کرد. تا کنون 17340 نسخه خطی،  بیش از 8000 کتب چاپ سنگی و 49170 عنوان از کتب و مجلات نادر را در اختیار دارد که از این نظر در پاکستان رتبه اول را دارا است. همچنین بخش انتشارات مرکز تا کنون بیشتر از 209 عنوان کتاب را منتشر وبه زیور طبع اراسته نموده است. مرکز تحقیقات فارسی با جمع آوری این مجموعه، مسئولیت خطیری در حفظ و مراقبت بخشی از فرهنگ و ریشه های زبان فارسی را در این مرز و بوم به عهده دارد و آنچه اهمیت دارد حفظ و نگهداری اصولی، فهرست نویسی علمی و معرفی  و ارائه محتوایی این گنجینه  به علاقه مندان است. وظایف بخش نسخ خطی: 1-  شناسایی نسخه های خطی، چاپ سنگی و مرقعات در کشور پاکستان با رعایت اصول نسخه شناسی و                                                   اقدام  برای تهیه اصل یا نسخه ثانویه آن ها به صورت خرید، دریافت اهدایی، وقف، امانت یا از طریق تکثیر. 2-  ساماندهی و تهیه فهرست منابع خطی  و چاپ سنگی بر اساس روش های استاندارد. 3-  تصویر برداری دیجیتالی از نسخ، قالب بندی و تولید کتاب های الکترونیکی. 4- حفاظت و نگهداری از منابع خطی و چاپ سنگی. 5-  اطلاع رسانی و ارائه خدمات مناسب به مراکز علمی و دانشگاهی داخل و خارج از کشور، محققین و سایر علاقه مندان به این بخش به صورت حضوری و غیر حضوری.
فهرست نویسی: فهرست نویسی این مجموعه توسط استاد گرانقدر آقای احمد منزوی در 14 جلد تهیه و منتشرشده است و در سال های اخیر فهرست الفبایی توسط آقای محمد حسین تسبیحی به رشته تحریر در آمده است. در حال حاضر فهرست نویسی نسخ خطی از نسخه یک تا  14095 انجام شده است. نسخه های اسکن شده به صورتPDF در کتابخانه موجود می باشد.
کتابخانه گنج‌بخش
طبق ماده ۱۲ اساسنامه این مرکز، کتابخانه آن نیز یک‌سال بعد از قرارداد میان دو کشور ایران و پاکستان، یعنی در شهریور سال ۱۳۴۹ خورشیدی بنیاد شد. کتابخانه به مناسبت بزرگداشت ابوالحسن جلابی هجویری معروف به داتاگنج‌بخش، عارف نامی، کتابخانه گنج‌بخش نام‌گذاری شد.
کتابخانه گنج‌بخش امروزه توسط اداره فرهنگ و ارتباطات اسلامی اداره می‌شود. گنجینه این کتابخانه حدود شصت هزار عنوان، را دربر می‌گیرد. شمار دست‌نوشته‌های این کتابخانه تا سال ۱۳۸۲ خورشیدی ۱۵۲۳۸ نسخه و با احتساب مجموعه‌ها ۲۲۵۱۳ نسخه است. مجموعهٔ نسخه‌های خطی آن پس از این تاریخ بالغ بر ۱۷۳۳۰ جلد شد. بسیاری از این دست‌نوشته‌ها به فارسی هستند.
گنجینهٔ کتاب‌های چاپی قدیمی و نسخه‌های کمیاب آن بیش از ۱۱۰۰۰ عنوان را در بر گرفته است. کتابخانهٔ تخصصی مرکز در حوزهٔ زبان و ادبیات فارسی و منابع مرجع شامل ۳۵۰۰۰ جلد کتاب است.
ادمیرال، ساسکاچوان
ادمیرال، ساسکاتچوان (به انگلیسی: Admiral, Saskatchewan) یک منطقهٔ مسکونی در کانادا است که در ساسکاچوان واقع شده‌است.
خصوصیات
ادمیرال ۱٫۹۶ کیلومترمربع مساحت و ۳۰ نفر جمعیت دارد.
ویدنویه
شهر ویدنویه در کشور روسیه و در اوبلاست مسکو واقع شده‌است.
نیکلا بمباچی
نیکلا بمباچی (زادهٔ ۲۴ اکتبر ۱۸۷۹ – مرگ ۲۸ آوریل ۱۹۴۵) انقلابی مارکسیست ایتالیایی بود.
تلمن مارکو
تلمن مارکو (زادهٔ ۱۹۷۳) یک کارآفرین اسرائیلی-آمریکایی است که بیشتر شهرت او به خاطر تولید نرم‌افزار وایبر است. وایبر یک نرم‌افزار برای سیستم عالمهای مختلف است که امکان تماس از طریق اینترنت را فراهم می‌کند. این نرم‌افزار دارای بیش از ۴۰۰ میلیون کاربر است.
نیکلا بمباچی
بمباچی در چیویتلا دی رومانیا پادشاهی ایتالیا چشم به جهان گشود. عضو حزب سوسیالیست ایتالیا شد و به مخالفت با جناح اصلاح‌طلب آن برآمد. در ۱۹۲۱ از بنیادگذاران حزب کمونیست ایتالیا گردید و به عضویت کمیتهٔ مرکزی آن درآمد. او از دیرباز با موسولینی دوستی داشت. در ۱۹۲۷ به دلیل تمایلاتش به فاشیست‌ها از حزب کمونیست اخراج شد، ولی هیچ‌گاه رسماً به عضویت حزب ملی فاشیست درنیامد. بمباچی در جریان رویدادهای جنگ جهانی دوم، برکناری موسولینی از نخست‌وزیری پادشاهی ایتالیا و تشکیل جمهوری اجتماعی ایتالیا با بنیتو موسولینی هم‌پیمان شد.
تلمن مارکو
زندگینامه
مارکو در اسرائیل به دنیا آمد. او در ارتش اسرائیل در بخش اطلاعات سالها خدمت کرده است. او دارای مدرک کارشناسی کامپیوتر از دانشگاه تل-آویو است. بعد از تحصیلات کارشناسی، او به ایالات متحده رفت و بیشتر زندگی بعدی خود را در آمریکا گذراند. او چندین نرم‌افزار برای کنترل فعالیتهای کاربران در دنیای مجازی نظیر iMesh و Bandoo نوشت. در سال ۱۹۹۷ او شرکت Expand Networks را ایجاد کرد و تا سال ۲۰۰۴ مدیر این شرکت بود. در سال ۲۰۱۰ مارکو به همراه دوست خود ایگور مگزینیک که در ارتش اسرائیل با هم آشنا شده بودند شرکت وایبر را تأسیس نمود.
نیکلا بمباچی
منابع
Wikipedia contributors, "Nicola Bombacci," Wikipedia, The Free Encyclopedia, https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Nicola_Bombacci&oldid=779199096 (accessed September 28, 2017 ).
ایالت گومبه
ایالت گومبه (به لاتین: Gombe State) یک ایالت در نیجریه است که ۱۸٬۷۶۸ کیلومترمربع مساحت و ۲٬۳۵۳٬۰۰۰ نفر جمعیت دارد.
فرهنگستان چینی دانش‌های کشاورزی
فرهنگستان چینیِ دانش‌هایِ کشاورزی (با نام انگلیسی Chinese Academy of Agricultural Science با حروف اختصاری CAAS) یک فرهنگستان ملی چینی است که به پژوهش دربارهٔ دانش‌های کشاورزی می‌پردازد.
فرهنگستان در سال ۱۹۵۷ در پکن بنیان گذاشته شده و بر ۴۲ بنیاد را بازبینی و بازرسی می‌کند. سی و دو بنیاد مستقیماً وابسته به دانشگاه می‌باشند، هشت بنیاد به‌طور مشترک با دولت‌های محلی یا دانشگاه‌ها مدیریت می‌شوند. فرهنگستان بیش از ۵۰۰۰ کارمند حرفه‌ای دارد.
ساختمان فرهنگستان شامل دفاتر چندین نهاد سیاست‌گذاری چینی مانند انجمن چین برای توسعه همکاری‌های فرامرزی کشاورزی (CAPIAC,中国农业国际合作促进会) است که در سال ۱۹۸۸ بنیان‌گذاری شد. یکی از شعبات CAPIAC کمیته همکاری فرامرزی برای بهبود رفاه حیوانات (ICCAW) است که در سال ۲۰۱۱ تأسیس شده‌است. در سال ۲۰۱۷، ICCAW کنفرانس رفاه حیوانات مزرعه را به همراه سازمان غذا و کشاورزی سازمان ملل متحد، RSPCA، مهربانی در کشاورزی جهانی، فدراسیون صادرات گوشت ایالات متحده و شورای ملی گوشت خوک برگزار کرد.
جیل بایدن
او در هامونتن، نیوجرسی متولد و در ویل گروو، پنسیلوانیا بزرگ شد. او در سال ۱۹۷۷ با جو بایدن ازدواج کرد و سرپرستی دو فرزند او را از ازدواج قبلی به عنوان مادرخوانده به عهده گرفت. جو بایدن همسر اولش نیلیا و یکی از فرزندانش را بر اثر تصادف از دست داده بود. او و بایدن دختری به نام اشلی دارند. وی دارای مدرک لیسانس و دکترا از دانشگاه دلاور و همچنین مدرک کارشناسی ارشد از دانشگاه وست چستر و دانشگاه ویلانوا است. وی به مدت ۱۳ سال در دبیرستان‌ها به تدریس زبان انگلیسی پرداخت و به نوجوانان دارای معلولیت عاطفی در یک بیمارستان روانپزشکی آموزش داد.
از سال ۱۹۹۳ تا ۲۰۰۸، بایدن یک مربی انگلیسی و نویسنده در کالج منطقه‌ای و تکنیکی دلاور بود. از سال ۲۰۰۹، وی استاد زبان انگلیسی در کالج منطقه‌ای شمال ویرجینیا است و تصور می‌شود اولین همسر معاون رئیس‌جمهور است که در زمان تصدی همسرش دارای شغلی با حقوق است.
گویزه کوره
گویزه کوره، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان مریوان در استان کردستان ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان سرکل قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۶۴۷ نفر (۱۳۶خانوار) بوده‌است.
فییتویل، ویرجینیای غربی
فییتویل شهری در ایالت ویرجینیای غربی کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۲٬۸۹۲ نفر بوده‌است.
موقعیت جغرافیایی
موقعیت جغرافیایی شهرها و مناطق اطراف به شرح زیر است:
فتال نیشابوری
فَتّال نیشابوری دانشمند ایرانی شیعه قرن ۵ و ۶ قمری و اهل نیشابور است. نام کامل وی محمد بن حسن بن علی بن احمد بن علی فتال نیشابوری فارسی بود.
زندگی‌نامه
فتال در ایران و عراق تحصیلات خود را طی نمود و پدرش حسن بن علی نیشابوری، عبدالجبار بن عبدالله و شیخ طوسی از اساتید وی اند. وی واعظی چیره دست بود و به علت بیان خوش او را فتال یعنی بلبل می گفتند.
فتال نیشابوری به جرم تشیع در سال ۵۰۸ق یا در بین سال‌های ۵۱۳ تا ۵۱۵ق به دست شهاب الاسلام وزیر سلطان سنجر کشته شد.
از شاگردان فتال می‌توان ابن شهرآشوب مازندرانی ، علی بن حسن نیشابوری و.. را یاد کرد
تالیفات
مشهورترین اثر فتال کتاب روضة الواعظین است که بارها(در تبریز، نجف و قم) چاپ شده و دکتر محمود مهدوی دامغانی نیز آن را به فارسی ترجمه کرده‌است.