cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
اسکندر مقدونی در قرآن
روایات اولیه از دیوار اسکندر
بناکردن دروازه‌ها در کوه‌های قفقاز توسط اسکندر، به منظور بازپس زدن مردمانی که به عنوان گوگ و ماگوگ [یاجوج و ماجوج] شناسایی شده اند، سرمنشأ باستانی دارد و دیوار به عنوان دروازه‌های اسکندر یا دروازه‌های کاسپین شناخته می‌شود. نام دروازه‌های کاسپین در اصل به منطقه باریکی در گوشه جنوب شرقی دریای کاسپین (دریای خزر) اعمال می‌شد، که از میان آن در واقع اسکندر به تعقیب اردشیر چهارم در ۳۲۹ پیش‌ازمیلاد لشکرکشی کرد، اگرچه او برای استحکام آن توقف نکرد. این منطقه توسط مورخان خیال‌پردازتر اسکندر به گذرگاه‌های میان قفقاز، در سوی دیگر کاسپین، منتقل شد. مورخ یهودی فلاویوس یوسیفوس (۳۷–۱۰۰ پیش‌ازمیلاد) ذکر می‌کند که:
یوسیفوس همچنین می‌نگارد که مردم ماگوگ، ماگوگایتس [یا ماجوجیان] با سکاها هم‌نام بودند. بنا به گفته اندرو رونی اندرسون این به تنهایی حاکی از آن است که، عناصر اصلی داستان، شش قرن قبل از وحی قرآن از قبل حاضر بودند، نه این که خود داستان به فرم منسجمی که در روایت قرآنی ظاهر می‌شود معروف و شناخته شود. به‌طور مشابه، ٰژروم قدیس در نامه ۷۷ خود ذکر می‌کند که،
ژروم در تفسیرش بر حزقیال (۳۸:۲)، اقوام مستقر در فرای رشته‌کوه قفقاز و نزدیک دریای آزوف را به عنوان گوگ و ماگوگ تعیین همسان می‌کند. بنابراین افسانه دروازه‌های اسکندر با افسانه گوگ و ماگوگ از کتاب مکاشفه یوحنا درآمیخته‌شد. این نظر مطرح شده‌است که هجوم هون‌ها در ۳۹۵ پیش‌ازمیلاد از عرض کوه‌های قفقاز به ارمنستان و سوریه، تلفیق افسانه گوگ و ماگوگ به درون رمانس اسکندر را تهییج کرد.
دیوار اسکندر در افسانه‌های مسیحی
افسانه‌های مسیحی، از دروازه‌های کاسپین (دروازه‌های اسکندر)، همچنین شناخته‌شده تحت عنوان دیوار اسکندر، سخن می‌رانند، که توسط اسکندر کبیر در رشته‌کوه قفقاز ساخته شد. چندین تقریر مختلف از این افسانه را می‌توان یافت. در داستان، اسکندر کبیر دروازه‌ای آهنی را میان دو کوه، در انتهای زمین می‌سازد، تا از تباه‌سازی اراضی توسط قشون گوگ و ماگوگ جلوگیری کند. افسانه مسیحی به مدت کوتاهی قبل از نوشتن قرآن، نگاشته شد و به‌طور تنگاتنگی با داستان ذوالقرنین مطابقت می‌کند. این افسانه نامه‌ای کاذبه را از اسکندر خطاب به مادرش شرح می‌دهد، که در آن می‌نویسد:
این نامه‌های مجعول‌العنوان از اسکندر به مادرش المپیا و معلم خصوصیش ارسطو، که ماجراجویی‌های حیرت‌آورش را در انتهای دنیا وصف می‌کنند، به ریسنشن آلفای اصلی یونانی باز می‌گردد که در قرن ۴ میلادی در اسکندریه نوشته شد. نامه‌ها «به زبان ادبی آوردن یک روایت زنده محبوب» هستند که حداقل به مدت سه قرن قبل از این که قرآن نوشته شود در حال تکامل بوده‌اند.
روایات قرون وسطایی از دیوار اسکندر
چندین شخصیت تاریخی، هم مسلمان و هم مسیحی، به دنبال دروازه‌های اسکندر جستجو کردند و چندین تعیین هویت مختلف با دیوارهای واقعی انجام شد. در طول قرون وسطی، داستان دروازه‌های اسکندر در ادبیات سیاحتی همچون سفرهای مارکو پولو (۱۲۵۱–۱۳۲۴ میلادی) و سفرهای جان ماندویل گنجانده شد. رمانس اسکندر، دروازه‌های اسکندر را، به‌طور گوناگونی، با گذرگاه دریال، گذرگاه دربند (روسیه)، دیوار بزرگ گرگان و حتی دیوار بزرگ چین همسان دانسته است. در شکل اصیل افسانه، دروازه‌های اسکندر در گذرگاه دریال واقع شده‌است. در نسخه‌های بعدی افسانه‌های مسیحی، که قدمتشان به حول و حوش زمان امپراتور هراکلیوس (۵۷۵–۶۴۱ میلادی) باز می‌گردد، دروازه‌ها در عوض در دربند واقع شده اند، شهری واقع در نوار باریکی از خشکی میان دریای خزر و رشته‌کوه قاف، که استحکامات ساسانی به اشتباه با دیواری که توسط اسکندر ساخته شده همسان دانسته شد. در سفرهای مارکو پولو، دیوار واقع در دربند با دروازه‌های اسکندر همسان دانسته می‌شود.. دروازه‌های اسکندر اغلب عموماً با دروازه‌های کاسپین در دربند همسان دانسته می‌شود، که سی برج رو به شمالش به‌طور چهل کیلومتر میان دریای خزر و رشته کوه قفقاز کشیده شد، که مؤثرا گذر در سرتاسر قفقاز را بلوکه کند. مورخان بعدی این افسانه‌ها را دروغ می‌بینند:
در جهان اسلام، چندین مأموریت اکتشافی برای تلاش در جهت یافتن و بررسی دیوار اسکندر، خصوصاً دروازه‌های کاسپین دربند، تقبل شد. یک مأموریت اکتشافی اولیه توسط خود خلیفه عمر (۵۸۶–۷۴۴ میلادی)، در طول حمله اعراب به ارمنستان انجام شد، جایی که آنان از ارمنی‌های مسیحی شکست خورده دربارهٔ دیوار اسکندر در دربند شنیدند. مأموریت اکتشافی عمر توسط مفسران پرآوازه قرآن، طبرانی (۸۷۳–۹۷۰ میلادی) و ابن کثیر (۱۳۰۱–۱۳۷۳ میلادی)، و توسط جغرافی‌دان مسلمان یاقوت حموی (۱۱۷۹–۱۲۲۹ میلادی) ثبت شده‌است:
دویست سال بعد، خلیفه عباسی واثق (؟–۸۴۷ میلادی) گروهی اعزامی را برای بررسی دیوار ذوالقرنین در دربند روسیه گسیل کرد. گروه اعزامی توسط Sallam-ul-Tarjuman رهبری می‌شد، کسی که مشاهداتش توسط یاقوت الحموی و توسط ابن کثیر ثبت شده‌است:
هاشم صیامی
هاشم صیامی (زاده ۱۳۴۱ در طرقبه مشهد) ورزشکار و رئیس فدراسیون دو و میدانی جمهوری اسلامی ایران بود. وی سابقهٔ دبیری فدراسیون دو و میدانی را داشته‌است.
اسکندر مقدونی در قرآن
روایات قرون وسطایی از دیوار اسکندر
جغرافی دان مسلمان یاقوت حموی اضافه بر این در تعدادی از جاها در کتابش دربارهٔ جغرافیا همین نظر را بیان می‌کند؛ برای مثال تحت سرتیتر «خزر» (کاسپین) می‌نویسد:
هاشم صیامی
وی در ۲۰ مهر ۱۳۹۹ به‌عنوان رئیس فدراسیون دو و میدانی ایران انتخاب شد اما در ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۲ از سمت خود استعفا داد.
اسکندر مقدونی در قرآن
روایات قرون وسطایی از دیوار اسکندر
خلیفه هارون الرشید (۷۶۳–۸۰۹ میلادی) حتی مدتی را به زندگی در دربنت گذراند. اگرچه همه سیاحان و محققان مسلمان، دیوار ذوالقرنین را با دروازه‌های کاسپین دربنت مرتبط نمی‌کنند. برای مثال، جهانگرد مسلمان ابن بطوطه (۱۳۰۴–۱۳۶۹ میلادی، به دستور سلطان دهلی، محمد بن تغلق به چین سفر کرد و در رخدادنامه سفر خود توضیح می‌دهد که «میان این [شهر Zaitun در فوجیان] و استحکامات یاجوج و ماجوج شصت روز سفر [فاصله] است.» مترجم رخدادنامه سفر ذکر می‌کند که ابن بطوطه دیوار بزرگ چین را با آنچه که ادعا می‌شود ذوالقرنین ساخته اشتباه گرفته‌است.
عجوج و مجوج
در قرآن، آن کسانی را که ذوالقرنین پشت یک دیوار محصور می‌کند، که از هجوم آنان به زمین (Earth) جلوگیری کند، جز عجوج و مجوج (یاجوج و ماجوج) نیستند. در فرجام‌شناسی اسلامی، قبل از روز قضاوت (قیامت)، یاجوج و ماجوج این دروازه را نابود می‌کنند، که این به آنان اجازه می‌دهد تا زمین را تباه کنند، همان‌طور که در قرآن توضیح داده شده:
عجوج و مجوج در افسانه‌های مسیحی
در افسانه مسیحی سریانی، اسکندر کبیر ایل عجوج و مجوج (Gog and Magog) را پشت دروازه‌ای بسیار محکم میان دو کوه محصور می‌کند، که از هجوم عجوج و مجوج به زمین (Earth) جلوگیری می‌کند. علاوه بر این، در افسانه مسیحی نوشته شده‌است که در آخرالزمان خدا موجب می‌شود تا دروازه عجوج و مجوج نابود شود، که به ایل عجوج و مجوج اجازه دهد زمین را تباه سازند.
افسانه مسیحی سریانی، زمین تختی را وصف می‌کند که خورشید به دورش می‌گردد و دورش با رشته کوه پاروپامیز (هندوکش) فراگرفته شده‌است. و بعد هم رشته کوه پاروپامیز توسط پهنه باریکی از خشکی که توسط دریای اقیانوس خطرناکی به نام اوکئانوس فراگرفته شده‌است. در درون این پهنه خشکی میان رشته کوه پاروپامیز و اوکئانوس بود که اسکندر گاگ و مگاگ را محصور می‌کند، تا که نتوانند از کوه‌ها عبور کنند و زمین (Earth) را مورد هجوج قرار دهند. افسانه وصف می‌کند که «پیرمرد خردمند» این جغرافیا و کیهان‌شناسی زمین را به اسکندر توضیح می‌دهد، و آن گاه اسکندر برنامه می‌ریزد تا گاگ و مگاگ را پشت دروازه ای بسیار محکم در میان گذرگاه باریکی در انتهای زمین تخت محصور کند.
اعتقادات زمین تختی در مذهب مسیحیت اولیه گوناگون بود و کشیشان مذهب در رویکردهای گوناگونی سهیم بودند. آنانی که به بینش ارسطو و افلاطون نزدیک تر بودند، مانند اوریجن، به طرزی ملایم در باور به زمینی کروی شرکت داشتند. روایتی ثانوی، که قدیس بازیل قیصریه و قدیس آگوستین بر آن بودند، ایده زمین گرد و جاذبه شعاعی را پذیرفت، لکن به نحوی نقادانه. علی‌الخصوص آنان شماری از شک و تردیدها را دربارهٔ متناظرات جغرافیایی (antipodes) و دلایل فیزیکی برای جاذبه شعاعی خاطرنشان کردند. با این حال، رویکردی زمین تختی کم و بیش توسط تمامی کشیشانی که از ناحیه سوریه می‌آمدند، مشترک بود، کسانی که بیش تر تمایل داشتند تا نص عهد عتیق را دنبال کنند. Diodore of Tarsus (؟–۳۹۰ میلادی)، Cosmas Indicopleustes (قرن ۶ام)، کریسوستوم (۳۴۷–۴۰۷ میلادی) به سنت زمین تخت تعلق داشتند.
روایات قرون وسطایی گاگ و مگاگ
در ادبیات مسیحی رمانس اسکندر، گاگ و مگاگ گاهی اوقات با خزرها مرتبط دانسته می‌شدند، قومی ترک که نزدیک دریای خزر زندگی می‌کردند. در اثر متعلق به قرن ۹ میلادی با نام Expositio in Matthaeum Evangelistam، راهب بندیکتی، Christian of Stavelot، به خزرها به عنوان نوادگان گاگ و مگاگ اشاره می‌کند، و می‌گوید که آنان «ختنه شده اند و تمام [قوانین شرعی] یهودیت را به خود می بینند»، خزرها قومی در آسیای مرکزی بودند که با یهودیت پیوندی پرپیشینه داشتند. روایتی گرجی که در رویدادنامه ای انعکاس پیدا کرده‌است، همچنین خزرها را با گاگ و مگاگ همسان می‌داند، بیان می‌کند که آنان «مردانی وحشی با چهره هایی وحشت انگیز و سلوک حیوانات وحشی، خورندگان خون» هستند.
عالمان مسلمان پیشینی که دربارهٔ ذوالقرنین می نویسند همچنین گاگ و مگاگ را با خزرها مرتبط دانسته‌اند. ابن کثیر (۱۳۰۱–۱۳۷۳ میلادی)، مفسر مشهور قرآن، در اثرش، البدایة و النهایة (آغاز و پایان)، گاگ و مگاگ را با خزرهایی که میان دریای سیاه و خزر زندگی می‌کردند همسان دانسته است. جهانگرد مسلمان احمد بن فضلان، در سفرنامه اش در ارتباط با مأموریت دیپلماتیکش در ۹۲۱ میلادی به سوی بلغارستان ولگا (دست‌نشانده‌ای از امپراتوری خزرها)، عقیده ای دربارهٔ این که گاگ و مگاگ اجداد خزرها باشند را یادداشت می‌کند.
عالمان مسلمان خزرها را با ذوالقرنین مرتبط دانسته‌اند درست همان‌طور که افسانه‌های مسیحی خزرها را با اسکندر کبیر مرتبط دانسته‌اند.
محل طلوع خورشید
جنبه‌ای عجیب و ویژه از داستان ذوالقرنین در قرآن این است که سفر ذوالقرنین به «محل طلوع خورشید» و «محل غروب خورشید» را وصف می‌کند، جایی که او دید خورشید دارد به درون برکه ای گل‌آلود (یا غلیان) از آب (یا لجن و گل و لای) غروب می‌کند. ذوالقرنین همچنین قومی را نزدیک به «محل طلوع خورشید»، و در می یابد که این قوم به یک‌جورهایی «هیچ حفاظی» ندارد.
ابن کثیر (۱۳۰۱–۱۳۷۳ میلادی) در تفسیر قرآن خود، توضیح می‌دهد که آیه ۸۹ سوره کهف به دورترین نقطه ای که می‌توان به غرب سفر کرد ارجاع دارد:
در این تفسیر ابن کثیر میان انتهای زمین (فرضاً تخت) و «محلی در آسمان»، محلی که گمان می‌شد خورشید آن جا غروب می‌کند («قرارگاه» خورشید.) تمایز قائل می‌شود. ابن کثیر بحث می‌کند که بله ذوالقرنین به دورترین مکانی که می‌توان به غرب سفر کرد رسید، اما نه به «قرارگاه» خورشید، و ادامه می‌دهد تا ذکر کند که اهل کتاب (یهودیان و مسیحیان) اسطوره‌هایی تعریف می‌کنند دربارهٔ این که ذوالقرنین چنان دور به آن طرف تر انتهای زمین سفر کرد که خورشید «پشت او» بود. این نشان می‌دهد که ابن کثیر از افسانه‌های مسیحی آگاهی داشته و این حاکی از این است که ابن کثیر اسطوره‌های مسیحی دربارهٔ اسکندر را این طور که به شخصیت یکسانی همان ذوالقرنین ذکر شده در قرآن اشاره دارند مورد ملاحظه قرار می‌داده است. بن‌مایه‌ای (تِمی) مشابه در چندین جا در متون حدیث اسلامی، در صحیح بخاری و صحیح مسلم به‌طور مبسوط شرح داده شده‌است:
بر محل غروب خورشید همچنین توسط طبری (۸۳۸–۹۲۳ میلادی) و قرطبی (۱۲۱۴–۱۲۷۳ میلادی) تفسیر شده‌است و، مثل ابن کثیر، آنان نسبت به پنداشت تحت‌الفظی از غروب خورشید در چشمه ای تیره [یا گل‌آلود] دودلی‌هایی نشان داده‌اند. عالم اسلامی موخر امام سیوطی (۱۴۴۵–۱۵۰۵ میلادی) همچنین بر این عقیده بود که زمین تخت است.
محل طلوع خورشید در افسانه‌های اسکندر
افسانه مسیحی، بسیار پرجزئیات تر از نسخه قرآن است و با طول و تفصیل کیهان‌شناخت زمین را که داستان بر آن دلالت دارد به‌طور مبسوط شرح می‌دهد:
این بن‌مایه کهنِ شخصیتی افسانه ای که به انتهای زمین سفر می‌کند همچنین در حماسه گیلگمش یافت شده‌است، که قدمتش به ۲۰۰۰ پیش‌ازمیلاد بازمی‌گردد، که این آن را یکی از قدیمی‌ترین آثار از نوشته‌های ادبی می‌سازد. در شعر حماسی، در لوح نه، گیلگمش بر سفری اکتشافی برای آب حیات به دنبال یافتن نامیرایی مصمم می‌شود. گیلگمش مسافت زیادی را به شرق سفر می‌کند، به گذرگاه‌های کوهستانی انتهاهای زمین جایی که با موجودات مختلف از جمله خرس‌ها و شیرهای کوهی هیولاوار گلاویز می‌شود و ذبحشان می‌کند. بالاخره به دو قله کوه Mashu در انتهای زمین می‌رسد، که از آن جا خورشید از دنیای دیگر طلوع می‌کند، که دروازه اش توسط موجودات عقربی مخوفی محافظت می‌شود. بعد از این که گیلگمش آنان را قانع می‌کند که بگذارند بگذرد، الوهیت و بی‌پروایی خود را بیان می‌کند، به او اجازه می‌دهند تا از طریق دروازه رهسپار شود، و از درون تونل تاریک سفر می‌کند، همان جایی که خورشید هر شب سفر می‌کند. درست قبل از این که نزدیک است خورشید به او برسد، و همراه با برخورد شلاق وار یخ و باد شمال به او، به انتها می‌رسد. جهان انتهای تونل سرزمین عجایب درخشنده‌ای (پر روح و نشاطی) است پر از درختان با برگ‌هایی از جواهرات. فصل ۱۷ام کتاب کاذبه انوش سفری را به غرب دور وصف می‌کند جایی که آتش غرب هر غروب خورشیدی را به خود جلب می‌کند و رودی از آتش به دریای بزرگ غربی ریخته می‌شود. فصل‌های ۷۲–۸۰ طلوع‌ها و غروب‌های خورشید را از خلل ۱۲ مدخل (پورتال) فلک در شرق و غرب وصف می‌کند. اسطوره زمینی تخت که توسط یک اقیانوس که درون آن خورشید غروب می‌کند محصور شده‌است همچنین در ایلیاد، شعر حماسی معروفی که توسط هومر نوشته شده‌است و قدمتش ۹۰۰ پیش‌ازمیلاد تعیین شده، وصف شده‌است. همچنین داستان آفرینش در کتاب مقدس عبری، در پیدایش ۱:۱۰، (قدمتش ۹۰۰–۵۵۰ پیش‌ازمیلاد تعیین شده) توسط پژوهشگران به این عنوان که زمینی تخت که توسط دریای محصور شده‌است را وصف می‌کند به حساب آوره شده‌است.
مورخ یونان باستان هرودوت (۴۸۴–۴۲۵ پیش‌ازمیلاد) نیز در توصیفاتش از هند، حکایتی از «انتهای زمین» از جانب شرق را ارائه می‌کند. او گزارش کرده‌است که در هند به جای این که ظهر داغ‌ترین بخش روز باشد، حرارت خروشید در صبح به شدت آتشین است، این فقط وقتی منطقی بود که صبح به علت مجاورت خورشید به‌طور غیرقابل تحملی پرحرارت باشد.
سفرهای اسکندر
قرآن و رمانس اسکندر هر دو این مطلب را دارا هستند که ذوالقرنین (یا اسکندر) مقدار زیادی سفر کرد. در داستان قرآن دربارهٔ ذوالقرنین، «خدا نسبت به هر چیزی به او راهی داد» (یا به‌طور تحت‌اللفظی، «ما به او رشته [وسیله، طریق، شیوه] همه چیز را دادیم» ۱۸:۸۴) او مسافت زیادی به اندازه رسیدن به انتهاهای زمین سفر می‌کند، تا به جایی در زمین می‌رسد که خورشید آن جا غروب می‌کند (غرب) و به جایی در زمین می‌رسد که خورشید از آن جا طلوع می‌کند (شرق). قرآن او را به این صورت به تصویر می‌کشد که به «غروبگاه خورشید» سفر می‌کند. تفاسیر مسلمان این آیات گوناگونند، اما به نظر می‌رسد که عالمان مسلمان کلاسیک بر این نظر بوده‌اند که مسافرت ذوالقرنین واقعی بوده‌است و نه تمثیلی، و دیوار ذوالقرنین همچنین دیواری واقعی، و فیزیکی در یک جایی در زمین است.
در افسانه‌های مسیحی، اسکندر به مکان‌های غروب و طلوع خورشید سفر می‌کند و این به این منظور بود که گفته شود او به انتهاهای زمین تخت سفر کرده و بنابراین کل دنیا را سیر کرده‌است. این حکایت افسانه ای به منظور انتقال بن‌مایه (تم) «استثمارات اسکندر به عنوان فاتحی بزرگ» به کار رفت. اسکندر به واقع فاتحی بزرگ بود، وسیع‌ترین امپراتوری تاریخ باستان را تا وقتی به ۲۵ سالگی رسید حکم راند. با این حال، این امر شناخته شده‌است که حد حقیقی و واقعی سفرهای اسکندر به شدت در افسانه‌ها مورد اغراق قرار گرفته‌است. برای مثال، افسانه حاوی این است که هنگام رسیدن به هند،
در واقعیت، با این که اسکندر واقعاً مقداری زیادی را سفر کرد، اما غرب را فراتر از لیبی باستان و شرق را فراتر از حاشیه‌های هند سفر نکرد. به گفته مورخان، اسکندر به دنبال آرزوی خود برای رسیدن به «انتهاهای دنیا و دریای بزرگ بیرونی» هند را مورد تاخت و تاز قرار داد. لکن، وقتی در ۲۳۶ پیش‌ازمیلاد به رود بیاس در پنجاب رسید، ارتشش کمابیش سرکشی کردند و از پیش روی فراتر به شرق امتناع کردند، که با سال‌ها حملات پیاپی فرسوده شده بودند. آرزوی اسکندر برای رسیدن به «انتهاهای زمین» توسط معلم خصوصی اش ارسطو در فکرش رفته بود:
این دیدگاه از دنیا که توسط ارسطو آموزانده شده بود و اسکندر آن را دنبال کرده بود در متئورولوگیای ارسطو، رساله ای دربارهٔ علوم زمین مشهود است، جایی که وی «طول» و «عرض» «زمین دارای سکنه» را بحث می‌کند. با این حال، ارسطو می‌دانست که زمین کروی است و حتی اثبات مشاهده ای این واقعیت را ارائه کرد. دیدگاه کیهان شناختی ارسطو این بود که زمین گرد است اما تصور «زمینی دارای سکنه» را که توسط اوکئان (Ocean)، و «زمینی خالی از سکنه» محصور شده‌است تجویز می‌کرد (اگرچه این که دقیقاً چه قدر از این توسط شاگردش اسکندر کبیر فهمیده شده بود ناشناخته است).
خضر
سوره کهف همچنین از طریق داستانی ثانوی نیز به رمانس اسکندر پیوند داده شده‌است. آیات ۶۰–۸۲ سوره ۱۸ (کهف)، که یکراست پیش از داستان ذوالقرنین قرار گرفته اند، داستان خضر و یک ماهی را که به‌طور معجزه‌آسایی به زندگی بازگشته را ذکر می‌کند. نظریه پرذازی شده‌است که داستان قرآن توسط داستان آب حیات (چشمه جوانی) ذکر شده در نسخه‌های شرقی رمانس اسکندر تحت تأثیر قرار گرفته‌است.
در برخی روایات اسلامی، خضر (تحت‌اللفظی یعنی «شخص سبزرنگ»، شخصیتی معمایی در اسلام) خویشاوند (پسرعمو، پسردایی، ...) یا خدمتکار اسکندر یا ذوالقرنین است. چندین نسخه رمانس اسکندر پارسی موجود است که در آن‌ها خضر به عنوان خدمتکاری برای ذوالقرنین یا اسکندر کبیر به چشم می خورد. در یک نسخه، خضر و ذوالقرنین از سرزمین تاریکی عبور می‌کنند تا آب حیات را بیابند. ذوالقرنین در گشتن به دنبال چشمه گم می‌شود، اما خضر آن را می یابد و زندگانی جاودانه به دست می آورد. در اسکندرنامه توسط مولفی ناشناس، ذوالقرنین از خضر می‌خواهد که او و لشکرش را به سوی آب حیات هدایت کند. خضر قبول می‌کند، و نهایتاً خودش به تنهایی به آب حیات بر می خورد.
داستان قرآن دربارهٔ موسی و خضر است، اگرچه عالمان کلاسیک اسلامی بر سر این که آیا «موسی» در این داستان همان موسی بنی‌اسرائیل هست یا خیر اختلاف نظر نشان داده‌اند. در داستان قرآن، این موسی با خدمتکاری (که در احادیث با یوشع بن نون هم‌هویت دانسته شده) به «محل اتصال دو دریا» می‌رود. ماهی خاصی (که احتمالاً با خودشان همراه برده بودند) «به طریقی متحیرکننده» راهش را به دریا باز می‌کند (خودش را به دریا می‌رساند). هنگامی که خدمتکار به موسی این را می‌گوید، آن‌ها رد پای ماهی را دنبال می‌کنند. آنان آن گاه یکی از بندگان خدا را می‌بینند (به‌طور سنتی الخضر گفته می‌شود، اگرچه در قرآن نام برده نمی‌شود) که موسی را به آزمایش صبر می‌گذارد که در این آزمایش موسی باید با خضر سفر کند ولی هیچ سوالی نپرسد. خضر سوراخی در یک کشتی ایجاد می‌کند که مسافرانش را به خطر می اندازد، سپس پسری را به قتل می‌رساند، و سپس دیواری را بازسازی می‌کند که هر دفعه باعث می‌شود موسی سکوت خود را بشکند. خضر توضیح می‌دهد که چه طور هر کدام از اعمال نامشروع محض خیری فراتر بوده‌اند و موسی در آزمون صبر شکست می خورد. داستان قرآنی به‌طور قابل توجهی مشابه فولکلور یهودی در رابطه با الیاس است. در قصه یهودی، رَبّای یوشع بن لوی (Joshua ben Levi) درخواست می‌کند تا در گردش‌های پیامبر الیاس به او بپیوندند. الیاس خواسته ربای را برآورده می‌کند به این شرط که او از پرسیدن هر سوالی دربارهٔ هر کدام از اعمال پیامبر امتناع کند. وی موافقت می‌کند و آنان سیر خود را شروع می‌کنند. الیاس اعمالی «نامشروع» انجام می‌دهد، مانند خضر در قرآن، و به‌طور مشابهی ربای سکوت خود را می‌شکند و توجیهی را طلب می‌کند.
داستان موجود در قرآن در حدیثی از صحیح بخاری خلاصه شده‌است:
این ایده که منابع این آیات در رمانس اسکندر یافته شده‌است اولین بار توسط مارک لیدزبارسکی و کارل دورف در ۱۸۹۲ میلادی پیشنهاد شده‌است. در ۱۹۱۳ مسلادی اسرائیل فریدلندر کتابی بر این موضوع با عنوان «افسانه خضر و رمانس اسکندر» نوشت. افسان‌های اولیه مسلمانان پارسی و حبشی در رابطه با اسکندر ارتباطی مشابه را میان خضر و اسکندر برقرار می‌کنند (شکل را ببینید). یک مشابهت میان داستان قرآن و رمانس اسکندر در رابطه با ماهی ای است که به‌طور معجزه آسا به زندگی باز می‌گردد. این بن‌مایه در خطابه سریانی توسط یعقوب سروجی یافت می‌شود، که در آن در جستجوی آب زندگانی (چشمه جوانی) سفر می‌کند. نسخه ای کوتاه تر از این داستان همچنین در بتا ریسنشن رمانس اسکندر یافت شده‌است. در افسانه سریانی، اسکندر مردی خردمند را می یابد که به اسکندر می‌گوید ماهی نمک سود شده ای را بردارد و در چشمه‌های موجود در سرزمین تاریکی بشوید، و اگر ماهی به زندگی برگشت آن گاه او آب حیات را یافته‌است:
شباهت دیگر میان افسانه‌های خضر و رمانس اسکندر آب حیات است. اگرچه قرآن چشمه جوانی را ذکر نمی‌کند، در متون حدیث مورد اشاره قرار گرفته‌است. خضر در متون حدیث به عنوان موجودی نامیرا توصیف شده، که قبل از محمد، هر پیامبری را آموزانده است، و ظاهر مردی جوان را دارد ولی ریشی بلند و سفید دارد، و حتی تعریف شده‌است که در خاکسپاری محمد شرکت داشته‌است:
داستان خضر در قرآن، ذوالقرنین را ذکر نمی‌کند، در عوض فقط شخصیتی به نام «موسی» است که با نام مورد ارجاع قرار گرفته‌است. این ممکن است به نظر برسد بر ایده سایه شک می اندازد که داستان دربارهٔ ذوالقرنین است، در حالی که به نظر می‌رسد داستانی باشد دربارهٔ موسی بنی‌اسرائیل. با این حال، متون اولیه اسلامی دربارهٔ این که آیا آن موسی که در داستان ماهی ذکر شده‌است، موسی بنی‌اسرائیل است، یا کسی کامل متفاوت، سوالاتی را پیش کشیده‌اند. پژوهشگران، این داستان در رمانس اسکندر و در قرآن را، تأثیر گرفته از حماسه گیلگمش (بخصوص جستجوی گیلگمش به دنبال آب حیات) به حساب می آورند. گیلگمش به آب می‌رسد اما، مثل اسکندر، از نامیرا شدن ناکام می‌ماند. مثل اسکندر، گیلگمش همچنین به نقطه ای می‌رسد که در آن خورشید از زمین طلوع می‌کند:
جنبه‌ای عجیب و ویژه از داستان قرآن این است که خضر در مکانی دور که «برخوردگاه دو دریا» نامیده می‌شود پیدا می‌شود. محققان سکولار معتقدند که این ارجاعی به انتهای دنیا است، جایی که خورشید از دریای اوکیان Ocean بیرونی طلوع می‌کند. «برخوردگاه دو دریا» در چندین جای قرآن مورد اشاره قرار گرفته اند:
این با اسطوره اکدی «آبزو» قیاس شده‌است، که آبزو نام دریای زیرزمینی آب شیرین است که در اساطیر سومری و اکدی به آن کیفیتی مذهبی داده شده بود. تصور می‌شد که دریاچه‌ها، چشمه‌ها، چاه‌ها، و دیگر منابع آب شیرین آبشان را از دریای زیرزمینی آبزو به خود می‌کشند، در حالی که اقیانوس فراگیرنده دنیا یک دریای آب شور بود. این دریای زیر زمینی در کتاب مقدس عبری تهوم نامیده می‌شود. برای مثال، سِفر پیدایش ۴۹:۲۵ می‌گوید، «از خدای پدرت که تو را اعانت می‌کند، و از قادرمطلق که تو را برکت می‌دهد، به برکات آسمانی از اعلی و برکات لجه‌ای [= تهوم] که دراسفل واقع است، و برکات پستانها و رحم.» ونسینک توضیح می‌دهد، «بنابراین به نظر می رسد که ایده وجود دریایی از آب شیرین زیر زمین، تهوم باستانی، که منبع چشمه ها و رودخانه هاست، برای سامی‌های غربی پنداشتی رایج است». در اسطوره آفرینش بابلی‌، انوما الیش، نیز نشان داده شده‌است، که در آن آبزو الهه اقیانوس آب شیرین و تیامات الهه اقیانوس آب شور است. انوما الیش این گونه آغاز می‌شود:
به‌طور مشابه در اساطیر یونانی، جهان توسط اوکئانوس فرا گرفته شده بود، جهان-اقیانوس اروپای دوران قدیم. اوکئانوس به عنوان خدا تایتان شخصیت داده شده بود، کسی که همسرش الهه دریای آبزی (یا آبی) به نام تتیس بود. همچنین تصور می‌شد بارش باران به دلیل اقیانوس سومی در بالای «گنبد آسمان» است (همچنین منبع آب عظیمی نیز در روایت آفرینش پیدایش توصیف شده‌است). درکی جامع از چرخه آب زمین تا قبل از این که «منشأهای چشمه‌ها» در ۱۶۷۴ میلادی توسط پیر پرالت نوشته شود وجود نداشته‌است.
روایات عربی
اسکندر کبیر در ادبیات عربی اولیه به‌طور برجسته ای نقش می نماید. نسخ بازمانده زیادی از رمانس اسکندر در عربی وجود دارد که بعد از استیلای اسلام نوشته شده‌اند. همچنین تصور می‌شود که نسخ عربی پیشااسلامی رمانس اسکندر نیز ممکن است موجود بوده باشند.
قدیمی‌ترین روایت عربی از رمانس اسکندر توسط عمر بن یزید (۷۶۷–۸۱۵ میلادی) نگاشته شده‌است. در قصه، اسکندر مقدار زیادی را سفر می‌کند، دیوار را ضد گوگ و ماگوگ [یاجوج و ماجوج] می‌سازد، به دنبال آب حیات (چشمه جوانی) می‌گردد، و با فرشتگانی رو به رو می‌شود که به اون «سنگ اعجاب‌انگیز» ("wonder-stone") می‌دهند که هم از هر سنگ دیگری سنگین تر است ولی همچنین به سبکی غبار است. سنگ اعجاب‌انگیز به این منظور است که اسکندر را به خاطر جاه‌طلبی‌هایش نصیحت کند و خاطرنشان کند که شهوت او برای فتح و حیات ابدی تا مرگ او به پایان نخواهد رسید. داستان سنگ اعجاب‌انگیز در افسانه مسیحی سریانی یافت نمی‌شود، اما در روایات تلمودی یهودی دربارهٔ اسکندر و همچنین در روایات پارسی یافت می‌شود.
رمانس اسکندر همچنین تأثیر مهمی بر ادبیات حکمت در زبان عربی داشت. در سرالاسرار، رساله‌ای دائرةالمعارف گونه ای که بر طیف وسیعی از مباحث شامل کشورداری، اخلاقیات، چهره‌خوانی، اختربینی، کیمیا، جادو، و طب نگاشته شد، اسکندر به عنوان یک سخنور و در معرض خطابه‌های حکیمانه و به عنوان مکاتبه‌کننده ای با اشخاصی همچون ارسطو نمایان می‌شود. خاستگاه‌های این خطابه‌ها نامعین هستند. هیچ نسخه اصلی یونانی‌ای وجود ندارد، اگرچه ادعاهایی در رساله عربی وجود دارد که توسط یک مترجم بنام قرن ۹ امی میلادی، یحیی ابن البطریق (؟–۸۱۵ میلادی) از یونانی به سریانی و از سریانی به عربی ترجمه شده‌است. به نظر می‌رسد، که با این حال، رساله در واقع از در اصل در عربی تألیف شده‌است.
در مثال دیگری از ادبیات حکمت عربی مرتبط با اسکندر، ابن ندیم (؟–۹۷۷ میلادی) به اثری دربارهٔ طالع بینی تحت عنوان بخت‌آزمایی سرنوشت‌ها توسط ذوالقرنین (The Drawing of Lots by Dhul-Qarnain) و به اثر دومی دربارهٔ بخت‌آزمایی با پیکان‌ها تحت عنوان ارزانی اسکندر (The gift of Alexander) اشاره می‌کند، اما فقط عناوین این آثار بازمانده است.
به‌طور قابل توجه، خلیفه عباسی معتصم (۷۹۴–۸۴۲ میلادی) ترجمه تزاروس الکساندری را، اثری در مورد اکسیرها و تعویذها، از یونانی و لاتین به عربی دستور داده بود. اثر یونانی تزاروس الکساندری به هرمس (پیغامبر بزرگ خدایان در اساطیر یونانی) منسوب شد و به‌طور مشابه نامه‌هایی فرضی از ارسطو در خطاب به اسکندر را شامل میشد.
قطعه دیگری از ادبیات اسکندر عربی مرثیه‌های (یا خطابه‌های) فیلسوفان می‌باشد. این مجموعه اظهارات فرضاً توسط فیلسوفانی که در مقبره اسکندر پس از مرگش گرد هم آمدند بیان شده‌است. این افسانه در اصل در قرن ۶ میلادی به سریانی نوشته شده و بعداً به عربی ترجمه شده و بر آن بسط داده شده‌است. مرثیه‌های فیلسوفان در نهایت محبوبیت فوق العاده ای در اروپا پیدا کرد.
رمان اسکندر عربی همچنین از نفوذی بر طیف وسیعی از ادبیات عربی برخوردار بود. ذکر شده‌است که برخی ویژگی‌های افسانه‌های عربی اسکندر راهشان را به هفت سفر سنباد ملاح باز کرده اند، داستان-چرخه‌ای قرون وسطایی با منشأی عربی. سندباد، قهرمان حماسه، ملوانی تخیلی است اهل بصره، که در طول خلافت عباسیان زندگی می‌کند. در طول سفرهایش از طریق دریاهای شرق آفریقا و جنوب آسیا، ماجراجویی‌هایی باور نکردنی دارد که به جاهای جادویی می‌رود، با هیولاها ملاقات می‌کند، و با پدیده‌های فراطبیعی مواجه می‌شود. به عنوان مثالی جداگانه از این تأثیرگذاری بر ادبیات عربی، افسانه جستجوی اسکندر به دنبال آب زندگانی در هزار و یک شب یافت می‌شود، مجموعه ای از داستان‌ها و فولکتیل‌هایی از خاورمیانه و آسیای جنوبی که در طول دوران طلایی اسلام به عربی تدوین شدند.
روایات اندلسی
پس از تسخیر اندلس (اسپانیا) از جانب مسلمانان در ۷۱۱ میلادی، ادبیات مسلمانان تحت خلافت قرطبه (۹۲۹ تا ۱۰۳۱ میلادی) شکوفا شد. یک مشتق عربی از رمانس اسکندر تحت عنوان قصص ذوالقرنین به وجود آمد. مطالب بعداً به داخل قصص الانبیاء ضمیمه شد:
در ۱۲۳۶ میلادی، بازپس‌گیری اندلس اصلاً کامل شد و اروپایی‌ها شبه جزیره ایبری را از مسلمانان باز پس گرفتند، اما امیرنشین غرناطه، دست نشانده مسلمان کوچکی از پادشاهی کاستیل تا ۱۴۹۲ میلادی در اسپانیا ماند. در طول بازپس‌گیری اندلس، مسلمانان مجبور شدند یا به مذهبا کاتویک بگروند یا شبه جزیره را ترک کنند. نوادگان مسلمانان که به مسیحیت گرویدند موریسکوها (یعنی «مور مانند») نامیده می‌شدند و مظنون بودند که مخفیانه اسلام را به کار می‌بندند. موریسکوها از زبانی به نام عجمیة استفاده می‌کردند که گویشی از زبان اسپانیایی بود (مستعربی) لیکن با الفبای عربی نوشته می‌شد. عجمیه نقشی مهم را در حفظ اسلام و زبان عربی در زندگی موریسکوها بازی کرد؛ نیایش‌ها و احادیث محمد به آوانوشته‌هایی عجمیه ای از زبان اسپانیایی ترجمه شد، حینی که آیات قرآن را در عربی اصلی حفظ کردند. در طول این دوره، نسخه ای افسانه اسکندر به زبان عجمیه نشوته شد، که بر پایه قصاص ذوالقرنین در عربی و همچنین نسخه‌های رومی زبان رمانس اسکندر ایجاد شد.
واراکاگودا
واراکاگودا (به لاتین: Warakagoda) یک منطقهٔ مسکونی در سری‌لانکا است که در استان غربی، سری‌لانکا واقع شده‌است.
اسکندر مقدونی در قرآن
روایات فارسی نو
با حمله مسلمانان به ایران (یا به اصطلاح حمله اعراب) در سال ۶۴۴ میلادی، رمانس اسکندر راه خود را به ادبیات فارسی باز کرد—که با در نظر گرفتن کینه و خصومت ایرانیِ پیشا-اسلامی نسبت به دشمن ملیش، آنکه شاهنشاهی هخامنشی را خاتمه داد و مستقیماً مسئول قرن‌ها سلطه حاکمان بیگانه سلوکی بود، پیشامدی طعنه‌آمیز است. به هر روی، او به عنوان یک جنگاور یا فاتح به تصویر کشیده نشده‌است، بلکه به عنوان جوینده حقیقت که در نهایت آب الحیات (آب زندگانی) را می یابد. نسخه‌های ایرانی اسلامی از افسانه اسکندر، که تحت عنوان اسکندرنامه شناخته می‌شوند، مطالب کالیستنس دروغین دربارهٔ اسکندر، که برخی از آن‌ها در قرآن یافت می‌شود را، با ایده‌های فارسی میانه ساسانیان بومی درآمیختند. برای مثال، منبع بسیاری از وقایع موجود در شاهنامه که توسط فردوسی (۹۳۵ تا ۱۰۲۰ میلادی) به زبان فارسی نو نوشته شده‌است. این درآمیختگی، نتیجه‌ی همان نسخه‌ی پارسی میانه‌ی افسانه‌ی اسکندر دانسته شده است که در زمان ساسانیان در دسترس بوده است.
منابع پارسی افسانه اسکندر شجره‌نامه‌ای اسطوره‌ای را برایش ابداع کردند که در آن مادرش یک معشوقه داریوش دوم بود، که او را برادر نانتی آخرین شاه هخامنشی، داریوش سوم می‌کند. با گذر از قرن ۱۲ میلادی نویسندگان بانفوذی همچون نظامی گنجوی (اهل گنجه، جمهوری آذربایجان) او را موضوع اشعار حماسی خود می ساختند. روایات مسلمانان همچنین این افسانه را که اسکندر کبیر هم‌نشین ارسطو و شاگرد مستقیم افلاطون بوده بال و پر دادند.
همچنین شواهدی وجود دارد مبنی بر این که ترجمه سریانی رمانس اسکندر، که قدمتش به قرن ۶ میلادی باز می‌گردد، مستقیماً بر اساس ریسنشن‌های یونانی نبوده بلکه بر اساس یک نسخه خطی از دست رفته پهلوی (پارسی پیشا-اسلامی) می‌باشد.
ذوالقرنین از دیدگاه شعرای پارسی گوی و مورخان و بزرگان ایرانی
در تمام آثار شعرای بزرگ و قدیم ایران هرجا صحبت از ذوالقرنین شده‌است، این شعرا مقصود از کیستی ذوالقرنین نبی را شخص اسکندر رومی معرفی کرده‌اند و ابیات فراوانی در توصیف شخصیت و اعمال وی به ثبت رسانده‌اند از این شعرا می‌توان به این بزرگان اشاره کرد: فردوسی، ناصر خسرو، سعدی شیرازی، مولانا، انوری، ثنایی، خاقانی، عطار نیشابوری، نظامی گنجوی، هاتف اصفهانی، محتشم کاشانی، فرخی سیستانی، ملک الشعرای بهار، شیخ بهایی، قاآنی، سلمان ساوجی، آرتیمانی، بیدل دهلوی، جامی، عباس صبوحی، صائب تبریزی.
فردوسی کبیر قسمتی از شاهنامه را به اسکندر (سکندر نامه) اختصاص می‌دهد و او را با ابیات فراوانی مقصود قرآن از ذوالقرنین پیامبر می‌داند و نحوهٔ بنای سد بر یاجوج و مأجوج را به شعر توضیح می‌دهد (مختصری از ابیات):
مورخان و بزرگان ایرانی بالإجماع اسکندر رومی را در کتبشان ذوالقرنین نبی می‌دانند، از جمله این بزرگان و مورخان می‌توان به این نام‌ها اشاره کرد: ابوریحان بیرونی، ابن سینا، طبری، ابن بلخی، بلعمی، حمدالله مستوفی، دینوری، میر خواند، فخر رازی، یعقوبی اصفهانی، بیضائی، شرف الدین علی یزدی مورخ ایرانی دربار گورکانیان، ناصر خسرو، سور آبادی.
روایات آسیای مرکزی
مردم مسلمان بخصوصی از آسیای مرکزی، بالاخص مردم بلغار، تاتار و باشقیر منطقه «ولگا–اورال» (در جایی که امروزه در فدراسیون روسیه تاتارستان نامیده می‌شود) سنتی غنی از افسانه اسکندر را به خوبی به قرن ۱۹ میلادی منتقل کردند. این منطقه توسط خلافت عباسیان در اوائل قرن ۱۰ میلادی تسخیر شد. در این افسانه‌ها، اسکندر تحت عنوان اسکندر ذوالقرنین (اسکندر دوشاخ) مورد ارجاع قرار گرفته‌است، و «به عنوان موسس شهرهای محلی و جدی از شخصیت‌های محلی به تصویر کشیده شده» است. فولکلور محلی دربارهٔ اسکندر ذوالقرنین نقش مهمی در هویت کمونیستی بازی کرد:
افسانه‌های اسکندر ذوالقرنین نقش مهمی در روایات ایمان‌آوری مسلمانان بلغار ولگا بازی کرد.
در ۱۵۷۷ میلادی روسیه تزاری کنترل منطقه را به زور تصاحب کرد و نوشته‌های مسلمانان بلغار در رابطه با ذوالقرنین دیگر تا قرن‌های ۱۸ و ۱۹ میلادی به چشم نخورد [یا چاپ نشد]، که این قرون احیای افسانه‌های اسکندر ذوالقرنین به عنوان منبعی برای هویت مسلمانی و قومیتی را به خود دیدند:
دیدگاه‌های شرق‌شناختی و غربی
در قرن ۱۹ میلادی، مستشرقینی که قرآن را مطالعه می‌کردند شروع به تعیین هویت ذوالقرنین کردند. تئودور نلدکه، باور داشت که ذوالقرنین هیچ‌کسی جز اسکندر کبیر که در نسخه‌های رمانس اسکندر و ادبیات مرتبط در سریانی (گویشی از آرامی میانه) ذکر شده‌است نبوده‌است. نسخه‌های خطی سریانی در ۱۸۸۹ میلادی توسط والیس بودج به انگلیسی ترجمه شدند.
در اواخر قرن ۲۰ میلادی اندرو رونی اندرسون در ترنسکشن‌های جامعه متن‌شناسی آمریکا یک سری مقالات بر این سؤال نوشت. یافته‌های متن‌شناسان حاکی از آن است که منبع داستان قرآن در باره ذوالقرنین رمانس اسکندر است، تألیفی به‌طور کامل آب و تاب یافته دربارهٔ استثمارات اسکندر، از منابع هلنیستی و مسیحی اولیه، که به مدت دو هزار سال، در سرتاسر دوره‌های قرون وسطی و باستان زیر موضوع‌پروری و بازنویسی‌های متعدد رفت.
ایکور، اوهایو
ایکور (به انگلیسی: Achor) یک منطقهٔ مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در اوهایو واقع شده‌است. ایکور ۲۵۳ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
اد وستویک
اد وستویک (Ed Westwick؛ زادهٔ ) یک هنرپیشه، و خواننده-ترانه‌سرا اهل بریتانیا است. وی از سال ۲۰۰۶ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده‌است.
موتور دفعی
موتور دافی نوعی از موتور الکتریکی است که با جریان متناوب (AC) کار می‌کند. در گذشته به عنوان موتور کششی برای قطارهای برقی مورد استفاده قرار می‌گرفت (به عنوان مثال قطار خودگرانشی برقی اس‌آر کلاس سی‌پی و اس‌آر کلاس سی‌ال) اما توسط انواع دیگر موتورها کنار گذاشته شد. موتورهای دافعی تحت موتورهای تک فاز طبقه‌بندی می‌شوند. در موتورهای دافعی سیم‌پیچ استاتور مستقیماً به منبع تغذیه AC متصل می‌شود و روتور به کموتاتور و جاروبک متصل می‌شود، مشابه موتور جریان مستقیم (DC).
اد وستویک
از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته است می‌توان به دختر سخن‌چین، خون‌بهای میلیونر ، فرزندان انسان، شکستن و وارد شدن، جی. ادگار اشاره کرد.
موتور دفعی
کاربردها
کاربردهای موتور دفعی شامل:
میروسایتسی (لازارواتس)
میروسایتسی یک منطقهٔ مسکونی در صربستان است که در لازارواتس واقع شده‌است.
لورن شولر دانر
لورن شولر دانر (Lauren Shuler Donner؛ زاده ۲۳ ژوئن ۱۹۴۹) یک هنرپیشه اهل ایالات متحده آمریکا است.
لبنی بنت خالد قاسمی
لبنی بنت خالد قاسمی (زاده ۴ فوریه ۱۹۶۲) اولین وزیر زن اماراتی است که در ۳۱ اکتبر ۲۰۰۴ به عنوان وزیر اقتصاد و برنامه‌ریزی تعیین شده‌است. وی سپس از ۱۷ فوریه ۲۰۰۷ به عنوان وزیر تجارت خارجی و از سال ۲۰۱۳ به عنوان وزیر رشد و همکاری بین‌المللی تعیین گردید.
تولد و تحصیلات
لبنی قاسمی در ۴ فوریه ۱۹۶۲ در دوبی، امارات متحده عربی به دنیا آمد. وی دختر خالد بن سلطان برادر شیخ سلطان بن محمد قاسمی حاکم امارات است. لبنی تحصیلات دبیرستانی را در سال ۱۹۷۵ در حالی به اتمام رساند که رتبه نهم در قسمت علمی در سطح کشور بود. وی سپس به آمریکا رفت و در آنجا موفق به کسب فوق لیسانس در کامپیوتر گردید. او به کسب درجه دکترای افتخاری علوم از دانشگاه چیکو در کالیفرنیا و دکترای افتخاری قانون از دانشگاه اکستر در انگلستان و دکترای افتخاری اقتصاد از دانشگاه هنگ‌کنگ در کره نائل آمده‌است.
لیست قدرتمندترین زنان جهان
مجله آمریکایی فوربس لبنی را به عنوان قدرتمندترین زن عرب و یکی از ۱۰۰ زن قدرتمند جهان در سال‌های ۲۰۰۵ و ۲۰۱۰ انتخاب کرد.
شاه دیلی
شاه دیلی یک زبانه ساحلی است که در بخش جنوب‌شرقی شبه‌جزیره آب‌شوران جای دارد. این زبانه بزرگ‌ترین زبانه ساحلی جمهوری آذربایجان است. افزون بر این، شاه دیلی شرقی‌ترین نقطه کشور جمهوری آذربایجان در سرزمین اصلی آن است. از نظر تقسیمات اداری باکو این زبانه ساحلی در ناحیه اداری شهرک زیره جای دارد.
ویژگی‌های جغرافیایی
این زبانه ساحلی به سمت جنوب دریای کاسپین گسترش می‌یابد. این زبانه ساحلی شکلی باریک و بلند دارد. این ناحیه بیشتر ماسه‌ای است و از سطح دریا خیلی بالاتر نیست و به همین دلیل، آب زیرزمینی شور و نزدیک به سطح دارد. حوضچه‌های آب شور و اراضی باتلاقی در آن فراوان است. در این منطقه بادهای شدیدی می‌وزد.
پارک ملی آب‌شوران
این ناحیه کاملاً در منطقه پارک ملی آب‌شوران جای دارد. هدف اصلی از تأسیس پارک ملی آب‌شوران حفاظت از محیط زیست و حفاظت از گونه‌های نادر و در معرض خطر گیاهان و جانوران بود. فک کاسپین، آهو، کبک، مرغ‌های دریایی کاسپی (خزری)، اردک‌های سرسبز و شماری دیگر از جانوران در آن وجود دارد.
محاصره اورشلیم (۵۸۷ قبل از میلاد)
محاصره اورشلیم ، محاصره‌ای است در سال ۵۸۹ که توسط رهبر بابلیان، بخت نصر، علیه پادشاهی یهودا صورت گرفت که طی دو سال محاصره شهر، سرانجام نیروهای بابلی شهر را مسخر کردند. این اتفاق منجر به سقوط پادشاهی یهودا شد. همچنین بخت نصر را اولین کسی می‌دانند که به هیکل سلیمان، یهودیان در اورشلیم حمله و آن را نابود کرد و یهودیان را به اسارت گرفت.
موسسه جمعیت‌های پرندگان
در ژوئن ۲۰۱۵، مؤسسه وبگاهی به نام «نرخ حیاتی پرندگان خشکی آمریکای شمالی» راه‌اندازی کرد که جمعیت ۱۵۰ گونه پرنده در آمریکای شمالی را ردیابی می‌کرد تا آگاهی دربارهٔ کاهش جمعیت این گونه‌ها را افزایش دهد.
لیک ویو، آلاباما
لیک ویو شهری در شهرستان تاسکالوسا ایالت آلاباما است که مساحت آن ۴٫۷۴ کیلومتر مربع است و در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۱٬۹۴۳ نفر جمعیت داشته و تراکم جمعیتی آن، ۴۰۹٫۹۲ نفر در هر کیلومتر مربع بوده است.
مارینا ده وان
مارینا ده وان (Marina de Van؛ زادهٔ February 8, 1971) کارگردان فیلم، فیلم‌نامه‌نویس و هنرپیشه اهل فرانسه است.
میل (اخترشناسی)
مِیل(به انگلیسی: declination، به اختصار: dec، نماد: δ) یکی از دو مختصه‌ای است که معادلِ آسمانی عرض جغرافیایی است و برای سنجش موقعیت اجرام در کرهٔ آسمان استفاده و نسبت به استوای آسمان اندازه‌گیری می‌شود.
فرانسیس سالیوان
فرانسیس سالیوان (Francis Sullivan; July 7, 1917 – 1917:7:7, January 5, 2007) بازیکن هاکی روی یخ اهل کانادا بود.
میل (اخترشناسی)
میل به کوچک‌ترین زاویه بین یک شی معین و استوای سماوی گفته می‌شود.
از °۹۰- درجه تا °۹۰+ درجه تغییر می‌کند و اگر جسمی در نیم‌کره شمالی سماوی و در میل خاصی باشد حداکثر در متمم عرض جغرافیایی معادل آن و جنوبی دیده خواهد شد و برعکس مثلاً میل ستاره شباهنگ °۱۶- است پس در عرض‌های جغرافیای بالاتر از +۷۴° دیده نخواهد شد.
فهرست پررفت‌وآمدترین فرودگاه‌ها در کالیفرنیا
این مقاله مربوط به فهرست پررفت‌وآمدترین فرودگاه‌ها در کالیفرنیا است.
باشگاه فوتبال باته بوریسف
باشگاه فوتبال باته بوریسف ، یک باشگاه فوتبال در شهر باریساو در بلاروس می‌باشد که در لیگ برتر فوتبال بلاروس بازی می‌کند.
این باشگاه در سال ۱۹۶۷ تأسیس شده‌است.
واراکادنیا
واراکادنیا (به لاتین: Warakadeniya) یک منطقهٔ مسکونی در سری‌لانکا است که در استان مرکزی (سری‌لانکا) واقع شده‌است.
تعلقه گرهی یاسین
تعلقه گرهی یاسین (به انگلیسی: Garhi Yasin Taluka) یک تحصیل در پاکستان است که در ایالت سند واقع شده‌است.
هیده‌یوشی (مجموعه تلویزیونی تایگا)
هیده‌یوشی (Hideyoshi) نام یک مجموعه تلویزیونی تاریخی و سی و پنجمین سری از فیلم‌های مجموعه تلویزیونی تایگا است. این مجموعه توسط ان‌اچ‌کی در سال ۱۹۹۶ میلادی ساخته شده‌است. در این مجموعه نائوتو تاکناکا نقش تویوتومی هیده‌یوشی را بازی می‌کند.
بازیگران
خاندان اودا
خاندان توکوگاوا
دیگران
جنبش حقوق جوانان
جنبش حقوق جوانان (Youth rights) که به آزادی جوانان نیز شناخته می‌شود، در جستجوی حقوق‌هایی برای جوانان است که بطور سنتی به بزرگسالان تعلق دارند، به‌این دلیل که سن آنها از حد مشخصی گذشته و به‌اندازه کافی بالغ شده‌اند.
موضوعات جنبش
این جنبش تقریباً شبیه به مقوله حقوق کودکان در جنبش ظرفیتهای در حال توسعه است، با این تفاوت که منظور از حقوق کودکان بیشتر تأمین رفاه و حمایت از آنها است، در حالیکه منظور از حقوق جوانان تأمین حق تصمیم‌گیری آزادانه برای انتخاب شیوه زندگی، همانگونه که بزرگترها از آن برخوردار هستند، می‌باشد ویا پایین آوردن سن قانونی (که در بیشتر کشورها ۱۸ سال می‌باشد) و سن حق شرکت در انتخابات است. این جنبش از شعارها و خواسته‌های تعدیل در زمینه اقتصادی، زمینه‌های روانشناسی و جامعه شناختی بین نسلهای قدیم و جدید، حمایت می‌کند. جنبش حقوق جوانان معیاری برای سنجش چگونگی رفتار با جوانان در جامعه می‌باشد. جنبه‌های دیگر این است که افراد بالغ جوانان را چگونه می‌بینند و با آنها چگونه رفتار می‌کنند، و چه اندازه جوانان را در مسایل جامعه شرکت می‌دهند.
پیشینه
بروز اولیه جنبش حقوق جوانان از دیدگاهی که نسبت به جوانان همانند آنچه در مورد کودکان در جامعه وجود دارد، سرچشمه گرفته شده‌است و جوانان احساس می‌کنند از این بابت از جانب بزرگترها و والدین به آنها ظلم شده‌است. از جمله این دیدگاه‌ها این است که جوانان قادر به تصمیم‌گیریهای مهم نیستند و جوانان در پیروی تمایلات یا رفتار مهاجمانه خود باید مورد مراقبت قرار گیرند. حقوق جوانان در صد سال اخیر در بسیاری کشورها افزایش یافته‌است. جنبش حقوق جوانان در پی افزایش بیشتر حقوق جوانان است. ظهور این جنبش به اوایل دهه ۱۹۳۰، با پیدایش برابری بین نسلها و حقوق مدنی همزمان با فعالیت جوانان در جریان رکود بزرگ اقتصادی دهه ۱۹۳۰ برمی‌گردد، که روی جنبش حقوق مدنی سیاهپوستان آمریکا (۶۸–۱۹۵۵) و تظاهرات مخالفین با دخالت ایالات متحده در جنگ ویتنام و بسیاری دیگر جنبشها تأثیر گذاشت. از زمان ظهور اینترنت جنبش حقوق جوانان اوج مجددی گرفت.
کلیسای اوور
کلیسای اُوِر یک نقاشی رنگ روغن است که توسط نقاش هلندی سبک پسادریافتگری ونسان ون گوگ در ژوئن سال۱۸۹۰ کشیده شده‌است و اکنون در موزه اورسی در پاریس نگهداری می‌شود. کلیسای واقعی در کشور فرانسه در میدان de l'Eglise شهر اور سور آواز در۲۷ کیلومتری شمال غربی پاریس قرار دارد.
دانکوویچه
دانکوویچه یک منطقهٔ مسکونی در صربستان است که در کورشوملیا واقع شده‌است. دانکوویچه ۲۳۲ نفر جمعیت دارد.
آلبرت گودموندسون
آلبرت گودموندسون (Albert Guðmundsson; October 5, 1923 – 1923:10:5, April 7, 1994) فوتبالیست اهل ایسلند بود.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال آرسنال، باشگاه فوتبال آ.ث. میلان، باشگاه فوتبال رنجرز، باشگاه فوتبال نیس، تیم ملی فوتبال ایسلند، و باشگاه فوتبال نانسی اشاره کرد.
وی همچنین در تیم ملی فوتبال ایسلند بازی کرده‌است.
پارتو گوش
پارتو گوش (Partho Ghosh؛ زادهٔ ) کارگردان فیلم، فیلم‌نامه‌نویس، تهیه‌کننده فیلم اهل هند است.
لیکویو، آلاباما
لیکویو شهری در شهرستان دیکلب ایالت آلاباما است که مساحت آن ۱٫۶۴ کیلومتر مربع است و در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۱۴۳ نفر جمعیت داشته و تراکم جمعیتی آن، ۸۷٫۲ نفر در هر کیلومتر مربع بوده است.
فرد اچر
فرد اچر (Fred Etcher; August 23, 1932 – November 25, 2011) بازیکن هاکی روی یخ اهل کانادا بود.
لوکا مورو (بازیکن فوتبال)
لوکا مورو (Luca Moro؛ زادهٔ January 25, 2001) بازیکن فوتبال است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال پادوا اشاره کرد.
وی همچنین در تیم ملی فوتبال زیر ۲۰ سال ایتالیا بازی کرده‌است.
الک گورز
الک گورز (Alec Gores؛ زادهٔ ۱۹۵۳) کارآفرین و سرمایه‌دار اهل ایالات متحده آمریکا است، که در سال ۱۹۸۷ گروه گور را تأسیس کرد.
بلک ایگل، مونتانا
بلک ایگل شهری در ایالت مونتانا کشور ایالات متحده آمریکا است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۱۰ میلادی، ۹۰۴ نفر بوده‌است.
موقعیت جغرافیایی
موقعیت جغرافیایی شهرها و مناطق اطراف به شرح زیر است:
هایراپت هایراپتیان
هایراپت سارداری هایراپتیان (Հայրապետ Սարդարի Հայրապետյան؛ Hayrapet Hayrapetyan زادهٔ - درگذشته )، آموزگار، نثرنویس، مترجم، نویسنده ادبیات کودکان اهل ارمنستان بود.
زندگی‌نامه
وی در ۱ دسامبر ۱۸۷۴ در کنستانتینوپل به دنیا آمد در همان‌جا نیز تحصیل نمود؛ و از سال ۱۸۸۸ در مدرسه نرسیسیان تحصیل نمود. وی از سال ۱۹۳۴ عضو اتحادیه نویسندگان اتحاد شوروی بود. وی در ۷ مارس ۱۹۶۲ در سن ۸۷ سالگی در ایروان درگذشت. دبستان شماره ۷۸ ایروان به نام وی نامگذاری شده‌است.
آثار
در سال ۱۹۳۱ نخستین مجموعه هایراپتیان «کمون زنبور عسل» به چاپ رسید. دیرتر مجموعه‌های دیگرش «پرندگان» (۱۹۳۵)، «ترانه‌های من» (۱۹۳۹)، «دسته گل» (۱۹۴۸)، «خاطراتی از روزهای کودکی» (۱۹۵۶)، «خان و شبان» (۱۹۵۹) و «برای کودکان» (۱۹۶۱) به چاپ رسیدند. وی همچنین رمان تاریخی «واهانِ گرگ» را در سال ۱۹۴۳ تألیف نموده‌است.
خرس غارنشین
خرس غارنشین نام یک گونه از تیره خرس است. این جانور حدود ۲۵۰ تا ۲۷ هزار سال پیش در اوراسیا زندگی می‌کرد.
زاده ۱۹۱۷ در لایدن‌اشتات
«زاده ۱۹۱۷ در لایدن‌اشتات» (Né en 17 à Leidenstadt) تک‌آهنگی از هنرمند اهل فرانسه ژان-ژاک گلدمن است که توسط گروه موسیقی سه‌نفرهٔ فردریکس گلدمن جونز اجرا و در سال ۱۹۹۱ میلادی منتشر شد.
خرس غارنشین
توصیف
اندازه خرس‌های غارنشین را می‌توان با بزرگ‌ترین خرس‌های امروزی یعنی خرس کودیاک و خرس قطبی مقایسه کرد. نرها در این گونه بین ۳۵۰ تا ۶۰۰ کیلوگرم وزن داشتند در حالی که ماده‌ها کوچک‌تر بودند و بین ۲۲۵ تا ۲۵۰ کیلوگرم وزن داشتند. با وجود اندازه بزرگ بررسی دندان‌های خرس غارنشین نشان می‌دهد که خرس غارنشین یک جانور گیاه‌خوار بوده‌است.
انقراض
دلیل انقراض خرس غارنشین هنوز مشخص نیست اما اعتقاد اکثر دانشمندان بر این است که با تغییر پوشش گیاهی به دلیل تغییر اقلیم گیاهان مورد علاقه خرس غارنشین یا از بین رفتند یا کمیاب شدند که این موضوع سبب نابودی این گونه خرس شد. عیب وارد بر این اعتقاد این است که بررسی‌ها نشان می‌دهد که انقراض خرس‌های غارنشین نه یک اتفاق ناگهانی بلکه یک روند تدریجی بوده‌است. از سویی بعید به نظر می‌رسد که عامل انقراض خرس غارنشین انسان باشد. زیرا در زمان انقراض این خرس‌ها جمعیت انسان در اروپا بسیار کم بوده و نمی‌توانسته یک تهدید جدی برای خرس‌های غارنشین محسوب شود.
زاده ۱۹۱۷ در لایدن‌اشتات
اشعار متن ترانه توسط ژان-ژاک گلدمن نوشته شده و هر بخش از آن، توسط یکی از سه عضو این گروه موسیقی خوانده می‌شود.
حمله به کوی دانشگاه تهران (۱۳۷۸)
وقایع هجده تیر یا حمله به کوی دانشگاه تهران به مجموعه ناآرامی‌ها و درگیری‌هایی که طی روزهای ۱۸ تا ۲۳ تیر ۱۳۷۸ و به دنبال توقیف روزنامهٔ سلام میان دانشجویان و نیروهای انتظامی و بسیجی‌های موسوم به لباس شخصی‌ها گفته می‌شود. فعالان حقوق بشر در ایران اعتقاد دارند که هفت نفر در واقعهٔ حمله به کوی دانشگاه کشته شده‌اند که تنها هویت عزت‌الله ابراهیم‌نژاد و فرشته علیزاده مشخص شده‌است. شورای متحصنین در بیانیهٔ ۲۶ تیر مرگ تامی حامی‌فر را نیز تأیید کرد و سعید زینالی نیز از زمان دستگیری توسط مأموران امنیتی ناپدید شده‌است. چشم تعدادی دانشجو بر اثر اصابت گلوله تخیله و دست و پای عده‌ای نیز شکسته شد. همچنین تعداد زیادی دانشجو مورد ضرب و شتم و دستگیری قرار گرفته‌اند. نام اکبر اینانلو و سید محمدفاضل هاشمی در این میان به چشم می‌خورد. از این حادثه به عنوان بزرگ‌ترین چالش جنبش دانشجویی در ایران پس از انقلاب ۱۳۵۷ نیز یاد می‌شود.
۱۷ تیر
طبق اعلام بهاء الدین شیخ الاسلام سخنگوی وزارت کشور «از ساعت ۱۰ شب حدود ۱۵۰ تا ۲۰۰ دانشجو از کوی دانشگاه تهران به طرف خیابان آل احمد در اعتراض به توقیف یکی از روزنامه‌ها دست به راهپیمایی زدند».
۱۸ تیر
طبق اعلام بهاء الدین شیخ الاسلام سخنگوی وزارت کشور دانشجویان پس از راهیپمایی در خیابان جلال آل احمد بامداد ۱۸ تیر «به کوی دانشگاه برمی‌گردند و تجمع می‌کنند. در همین حال عده ای با لباس شخصی، از کوچه‌های اطراف شروع به پرتاب سنگ به سمت به دانشجویان می‌کنند، که این مسئله باعث تحریک دانشجویان و پیوستن تعداد جدیدی به آن‌ها می‌شود. درگیری تا ساعت ۴/۳۰ دقیقه بامداد ادامه پیدا می‌کند که در این هنگام نیروی انتظامی وارد خوابگاه دانشجویان می‌شوند و در نتیجه تعدادی از دانشجویان مجروح و تعدادی دیگر دستگیر گردیده و خساراتی به خوابگاه وارد می‌شود».
حمله به کوی دانشگاه تهران (۱۸ تیر)
انصار حزب‌الله در پی تظاهرات دانشجویان در اعتراض به توقیف روزنامه سلام و تصویب قانون جدید مطبوعات، به داخل کوی دانشگاه و خوابگاه‌های دانشجویی حمله بردند و ضمن تخریب اموال دانشجویان آنان را مورد ضرب و شتم قرار دادند و صدها نفر را بازداشت کردند. حمله و ضرب و شتم دانشجویان تا صبح ادامه داشت. در این حمله حتی خوابگاه دانشجویان خارجی نیز در امان نماند. این حمله به اعتراضات گسترده و چند روزهٔ دانشجویان و مردم در تهران و شهرستان‌ها انجامید. در دانشگاه تبریز نیز بیستم تیرماه درگیری‌های گسترده‌ای روی داده که به کشته شدن محمدجواد فرهنگی انجامید. نیروهای انتظامی و امنیتی دست کم ۳۰۰ دانشجو از جمله احمد باطبی، اکبر محمدی و میثم لطفی را دستگیر و تحت بازجویی قرار دادند. )
در رابطه با مطالبات دانشجویان به غیر از آزادیِ مطبوعات خواسته‌های فراوان دیگری دیده می‌شود که رادیکال آن‌ها تغییر ساختار سیاسی ایران بود. در اواخر دهه هفتاد دولت خاتمی که با ایده‌های لیبرال و وعده‌های اصلاح‌طلبانه از نظر استراتژیک توانسته بود رای ملت را به خود جذب کند، در دو سال نخست ریاست جمهوری او سعی شد تا برخی اصلاحات اعمال شود و انجام شد ولی، این اصلاحات باعث شد تا سطح مطالبات عمومی جامعه پرشتاب بالا برود بخش بزرگی از مردم و فعالان نگران آیندهٔ خود باشند. محرک جامعه مدنی در آن روزها جنبش دانشجویی بود. تا جایی که در یک نشریه دانشجویی به نام نشریهٔ «هویت من» به صراحت از بنیان‌گذاری یک جمهوری آزاد و دموکراتیک در ایران سخن می‌گفت که باعث توقیف آن شد، پس تنها موضوع مورد بحث توقیف روزنامهٔ سلام و قانون مطبوعات نبود که باعث رویداد ۱۸ تیر شد بلکه بهانه و کلید انفجار آن شد. همچنین دولت خاتمی هم به دلیل انفعال در واکنش به حمله نیروهای امنیتی و شبه نظامی جمهوری اسلامی (که معمولا به نام چماق بدستان یا لباس شخصی‌ها شناخته می‌شوند) به کوی دانشگاه و شکست دربارهٔ اعمال اصلاحات بنیادین به دلیل فشار جریانات متمایل به جناح راست جمهوری اسلامی موسوم به گروه فشار و تحقق نیافتن بخشی از وعده‌هایش پس از رویداد ۱۸ تیر مورد انتقاد قرار گرفت.
نقش سپاه
گفته می‌شود در جریان حمله به کوی دانشگاه و دیگر مسائل دانشجویی کسانی مانند سردار نجات فرمانده سپاه ولی امر به همراه سردار نقدی، سردار ذوالقدر و دیگران طرح سرکوب دانشجویان و حتی عزل محمد خاتمی رئیس‌جمهور آن زمان را داشتند.
تظاهرات دانشجویان به سوی بیت رهبری
دانشجویان، نیروی انتظامی را عامل حمله به کوی دانشگاه دانسته و خواستار عزل فرمانده ی آن بودند. همچنین توقیف روزنامهٔ سلام نیز توسط دادگاه ویژه روحانیت که زیر نظر رهبر قرار دارد انجام شده بود. اما سیدعلی خامنه‌ای در حالیکه این رویداد را محکوم کرده بود حاضر به برکناری هدایت لطفیان و همچنین فرهاد نظری فرمانده ی پلیس تهران نشد. همین امر باعث شد تا در روزهای بعد تظاهرات به سمت دفتر سیدعلی خامنه‌ای و مجموعه‌ای که وی در مرکز تهران در آن مستقر است (موسوم به مجموعه ی شهید مطهری) شود. سعید حجاریان در این باره می‌گوید:
اظهارات سید محمد خاتمی (مرداد ۷۸)
کم‌تر از یک ماه بعد یعنی پنجم مردادماه ۷۸، سید محمد خاتمی، رئیس‌جمهوری وقت ایران، در سخنرانی خود در دیدار عمومی با مردم همدان گفت: بعد از حادثهٔ کوی دانشگاه، شورش پیش آمد. شورش و بلوا در تهران، حادثهٔ زشت و نفرت‌آوری بود که ملت عزیز و مقاوم و صبور و منطقی ما را مکدر کرد. آنچه در تهران پیش آمد، لطمه به امنیت ملی بود؛ تلاشی بود برای برهم زدن آرامش مردم شریف و تخریب اموال عمومی و خصوصی و بالاتر از آن، اهانت به نظام و ارزش‌های آن و مقام معظم رهبری.
آنچه پیش آمد، حادثهٔ ساده‌ای نبود؛ تلاشی بود برای مرزشکنی و برای ابراز کینه‌توزی علیه نظام که نه رابطه‌ای با این ملت شریف داشت و نه نسبتی با دانشگاه و دانشگاهیان. حادثهٔ شورش، یک حرکت کور، یک بلوا، یک حرکت ضد امنیتی، با شعارهای منحرف‌کننده بود که به نظر من برای مخدوش کردن شعارهای مطرح‌شده در دوران جدید ریاست‌جمهوری به وجود آمد. تحریک احساسات مردم متدین و دل‌سوز و وطن‌خواه که تاب تحمل حمله به ارزش‌ها، رهبری، و مقدسات خود را ندارند، فقط از آن جهت صورت گرفت که ملت به خشونت واداشته شود. در واقع این شورش، نه تنها یک اقدام ضد امنیتی بود بلکه اعلام جنگی بود به رئیس‌جمهور و شعارهای او.
به یاری خداوند این بلوا خاموش شد.