cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
علوم اعصاب اختیار
انتقادات
علی‌رغم تفاسیر محبوب یافته‌هایش، لیبت آزمایشش را با عنوان ناکارآمدی اختیار آگاهانه تفسیر نکرد – او اشاره می‌کند که اگرچه تمایل برای فشار دادن یک دکمه ممکن است برای مدت ۵۰۰ میلی ثانیه طول بکشد تا ایجاد شود، اختیار خودآگاهانه حق مخالفت با هر عملی را در لحظه حفظ می‌کند. طبق این مدل برانگیزش‌های ناخودآگاهانه بر انجام یک عمل ارادی می‌تواند توسط تلاش‌های آگاهانه نمونه سرکوب شوند (free won’t). یک مقایسه دربارهٔ یک بازیکن گلف که ممکن است چوب گلف را قبل از زدن به توپ چندین بار تکان دهد، انجام شد. این عمل در آخرین میلی ثانیه مورد تأیید قرار می‌گیرد. با این حال مکس ولمنز، استدلال می‌کند که ممکن است "نخواستن آزادانه (free won)" به اندازه " اراده آزادانه " به آمادگی نورونی نیاز داشته باشد.
بعضی از مطالعات هرچند که یافته‌های لیبت را به برخی از انتقادات اصلی اشاره می‌کنند، تکرار کردند. یک مطالعه در سال ۲۰۱۱ توسط آیزاک فراید انجام شد، نشان داد که هر تک نورون دو ثانیه قبل از اراده گزارش شده برای انجام عمل، اسپایک می‌زنند (خیلی قبل تر از این که نوار مغزی چنین واکنشی را پیشبینی کنند). این امر با کمک بیماران صرعی داوطلب، که به هر حال برای ارزیابی و درمان نیاز به الکترودهای کاشته شده در اعماق مغز خود داشتند، محقق شد. اکنون محققان قادر هستند که بیماران بیدار و درحال حرکت را مورد مطالعه قرار دهند، محققان ناهنجاری‌های زمانی که توسط لیبت کشف شده بودند را تکرار کردند. مشابه همین آزمایش‌ها، چان سیونگ سون، آنا هانزی هه، استفان بوده و جان دیلان هاینز یک مطالعه در سال ۲۰۱۳ ارائه دادند که ادعا می‌کرد که قادر است انتخاب برای جمع یا تفریق را قبل از این که نمونه آن را گزارش کند، پیشبینی کند.
ویلیام آر. کلم به عدم نتیجه‌گیری این آزمونها به دلیل محدودیتهای طراحی و تفسیر داده‌ها اشاره کرد و آزمایش‌هایی با ابهام کمتر پیشنهاد کرد. درحالی که مانند روی اف. بامایستر یا دانشمندان علوم اعصاب کاتولیک مانند Tadeusz Pacholczyk وجود اختیار آزادانه را تأیید می‌کرد. آدریان جی. گوگیزبرگ، آنائیس موتاز هم یافته‌های آیزاک فراید را به چالش کشیدند.
یک مطالعه توسط آرون شورگر و همکارانش در مقالات آکادمی ملی علوم ایالت متحده آمریکا (PNAS) منتشر شد، فرضیات مربوط به ذات پتانسیل آمادگی را به چالش کشید، که نتایج به دست آمده از مطالعات لیبت و فراید را رد می‌کند.
زمان‌بندی قصد نسبت به عمل کردن
یک مطالعه توسط مازائو ماتسوهاشی و مارک هالت، که در سال ۲۰۰۸ منتشر شد ادعا می‌کند که یافته‌های لیبت را بدون تکیه کردن بر گزارش نمونه یا حفظ کردن ساعت توسط شرکت کنندگان تکرار کرده‌است. نویسندگان بر این باوراند که، روش آنها می‌تواند زمانی (T) را که نمونه از حرکت خود آگاه می‌شود را مشخص کند. ماتسوهاشی و هالت می‌گویند نه تنها T تغییر می‌کند بلکه بعضی اوقات بعد از اولین فازهای شروع حرکت، رخ می‌دهد. آنها نتیجه می‌گیرند که آگاهی فرد، نمی‌تواند علت حرکت باشد. و در عوض ممکن است فقط متوجه حرکت باشد.
آزمایش
مطالعه ماتسوهاشی و هالت می‌تواند به این شکل خلاصه شود. محققان فرض کردند که، اگر خودآگاه ما همان چیزی باشد که باعث پیدایش حرکت می‌شود (شروع یک عمل) طبیعتاً خودآگاه ما باید قبل از هر حرکتی رخ دهد. در غیر این صورت، اگر فقط بعد از آغاز هر حرکت ازآن آگاه شویم، آگاهی ما نمی‌تواند دلیل آن حرکت خاص باشد. به بیان ساده، قصد خودآگاهانه باید زودتر از عمل اتفاق بیوفتد اگر که علت آن باشد.
برای آزمایش این فرضیه، ماتسوهاشی و هالت از داوطلبان خواستند، که در بازه زمانی تصادفی انگشتان خود را سریع تکان دهند، درحالی که برای انجام این حرکات برنامه‌ریزی نمی‌کنند بلکه این حرکات را فوراً بعد از این که به آن فکر می‌کنند، انجام می‌دهند. یک صدای از بیرون کنترل شده به معنای "سیگنال ایست " در بازه‌های زمانی شبه تصادفی، پخش می‌شد و داوطلبان می‌بایست بعد از شنیدن این صدا، با وجود آگاهی از قصد فوری به حرکت، قصد خود به حرکت را لغو می‌کردند. هروقت که عملی انجام می‌شد (حرکت انگشت)، نویسندگان هر صدایی را که قبل از عمل پخش می‌شد را ضبط می‌کردند (رسم می‌کردند)، نمودار صداها قبل از عمل‌ها، فقط صداهای (a) قبل از این که حتی نمونه از "شروع حرکتش" باخبر شود (درغیر این صورت آنها از حرکت بازایستاده اند یا با آن مخالفت کردند) و صداهای (b) بعد از این که برای مخالفت کردن با عمل بسیار دیر شده. نمودار صداهای گروه (b) از اهمیت کمی برخورد دارند.
در این کار، «پیدایش حرکت» به عنوان فرایندی از مغز برای ایجاد حرکت تعریف می‌شود. که مشاهدات فیزیولوژیکی (از طریق الکترودها) نشان از آن دارد که ممکن است قبل از هوشیاری آگاهانه قصد به حرکت اتفاق بیوفتد.
محققان با بررسی اینکه چه زمانی تن‌ها مانع از اقدامات می‌شوند، می‌دانند که مدت زمانی (در چند ثانیه) که وقتی یک فرد قصد آگاهانه برای حرکت سوژه را دارد و حرکت را انجام می‌دهد، وجود دارد. این لحظه هوشیار را T می‌نامند (میانگین زمان خودآگاهی برای حرکت). با نگاه کردن به مرز صداها و نبود صداها می‌تواند پیدا شود. این محققان را قابل می‌سازد که، زمان‌بندی قصد خودآگاهانه برای حرکت را بدون تکیه بر علم نمونه یا تقاضا از آنها برای تمرکز روی ساعت تقریب بزنند. آخرین مرحل آزمایش، مقایسه کردن زمان T برای هرکدام از نمونه‌ها با مقادیر پتانسیل مربوط به رویدادشان است، که زمان شروع حرکت انگشت آن هارا نشان می‌دهد.
محققان متوجه شدند که زمان قصد آگاهانه برای حرکت، T، معمولاً برای علت پیدایش حرکت بودن خیلی دیر اتفاق می‌افتد. نمودار یکی از نمونه‌ها را در پایین می‌بینیم، اگرچه در نمودار نشان داده نشده اما پتانسیل آمادگی نمونه به ما می‌گوید که اعمال او در ثانیه -۲٫۸ شروع می‌شود و با این وجود، این اساساً زودتر از قصد خودآگاهانه او، زمان T(-1.8 ثانیه)، برای حرکت است. ماتسوهاشی و هالت نتیجه گرفتند که احساس قصد خود آگاهانه برای حرکت باعث پیدایش حرکت نمی‌شود، هردو احساس قصد و حرکت به خودی خودش حاصل فرایند نا خود آگاه هستند.
تحلیل و تفسیر
این مطالعه از برخی جهات مشابه آزمایش لیبت است: مجدداً از داوطلبانه خواسته شد که در فواصل زمانی کوتاه و به ترتیب خاصی، انگشتان خود را حرکت دهند. در این ورژن از آزمایش، زمان‌های تصادفی ای را برای " قطع صداً در زمان این حرکت از قبل طراحی شده معرفی کردند. اگر شرکت کنندگان از قصد حرکت خود آگاه نبودند، به راحتی صدا را نادیده می‌گرفتند. از طرفی اگر آنها در زمان شنیدن صدا، از قصد به حرکت خود آگاه بودند، سعی می‌کردند با آن مخالفت کنند، سپس قبل از ادامه حرکت از قبل تعیین شده کمی استراحت کنند. طراحی این آزمایش به ماتسوهاشی و هالت اجازه داد تا ببینند که در زمان رخ دادن چه صدایی نمونه انگشت خود را حرکت می‌دهد. هدف این بود که w لیبت را با تخمین زمانی خودشان از زمان قصد آگاهانه حرکت که آن را T می‌نامند، معادل تشخیص دهند.
آزمایش این فرضیه که «قصد آگاهانه پس از آغاز پیدایش حرکت رخ می‌دهد» محققان را ملزم به تجزیه و تحلیل توزیع پاسخ به صدا قبل از عمل می‌کند. ایده این است که، پس از زمان T، صداها منجر به مخالفت و در نتیجه نمایشی کاهش یافته، در داده‌ها می‌شوند. همچنین یک نقطه بدون بازگشت مانند P وجود دارد که در آن صدا خیلی نزدیک به شروع حرکت است تا جنبش رد شود. به عبارت دیگر، محققان انتظار داشتند موارد زیر را بر روی نمودار مشاهده کنند: بسیاری از پاسخهای سرکوب نشده به صداها در حالی که افراد هنوز از پیدایش حرکتی خود آگاهی ندارند و به دنبال آن تعداد پاسخهای سرکوب نشده به صداها که در طی یک دوره مشخص از زمانی که نمونه از قصد خود آگاه بوده و هرگونه حرکتی را متوقف می‌کند، و نهایتاً هنگامی که افراد وقت کافی برای پردازش صدا و جلوگیری از یک عمل را ندارند، مجدداً پاسخ‌های سرکوب نشده را به صدا افزایش می‌دهند - آنها «نقطه بازگشت» عمل را پشت سر گذاشته‌اند این دقیقاً همان چیزی است که محققان پیدا کردند (نمودار سمت راست را در زیر ببینید).
نمودار زمانهایی را نشان می‌دهد که هنگام حرکت داوطلب، پاسخهای سرکوب نشده به زنگها رخ داده‌است. وی پاسخهای زیادی را نسبت به صداها (که به آنها «رویدادهای تن» می‌گویند) به‌طور متوسط تا ۱٫۸ ثانیه قبل از شروع حرکت نشان داد، اما بلافاصله بعد از آن رخ داد کاهش قابل توجهی در صداها وجود داشت. احتمالاً دلیل این امر این است که فرد معمولاً از قصد خود برای حرکت در حدود ۱٫۸ ثانیه مطلع می‌شود، که سپس به عنوان نقطه T برچسب گذاری می‌شود. از آنجا که اگر یک صدا پس از نقطه T رخ دهد، با اکثر اقدامات مخالفت می‌شوند، در آن محدوده تعداد وقایع بسیار کمی وجود دارد. سرانجام، یک افزایش ناگهانی در تعداد رویدادهای صدا در ۰٫۱ ثانیه وجود دارد، به این معنی که این موضوع از نقطه P عبور کرده‌است. ماتسوهاشی و هالت توانستند بدون گزارش ذهنی یک میانگین زمان T (− ۱٫۸ ثانیه) ایجاد کنند. بدین ترتیب، آنها با اندازه‌گیری حرکت ERP که به‌طور متوسط در حدود ۲٫۸ ثانیه حرکت را برای این شرکت کننده تشخیص داده بود، مقایسه کردند. از آنجا که T، مانند W اصلی لیبت، اغلب پس از آغاز پیدایش حرکت یافت می‌شود، نویسندگان نتیجه گرفتند که تولید آگاهی پس از آن یا به موازات عمل رخ می‌دهد، اما مهمتر از همه، که احتمالاً دلیل این حرکت نیست.
انتقادات
هاگارد سایر مطالعات مانند آنچه که در گذشته دربارهٔ سطوح دیگر نورون‌ها توضیح داده شد را چنین توصیف می‌کند که " تأیید اطمینان بخشی از مطالعات قبلی است که جمعیت‌های نورونی را ثبت کرده‌است". توجه داشته باشید که این نتایج با استفاده از حرکات انگشت جمع شده‌است و ممکن است لزوماً به سایر اقدامات مانند تفکر، یا حتی سایر اقدامات حرکتی در شرایط مختلف تعمیم داده نشود. در واقع، عمل برنامه‌ریزی کردن انسان پیامدهای مربوط به اختیار را به همراه دارد و بنابراین، این توانایی را باید با هر نظریه تصمیم‌گیری ناخودآگاه توضیح داد. فیلسوف آلفرد میلی نیز در نتیجه‌گیری این مطالعات شک دارد. وی توضیح می‌دهد که صرف اینکه حرکتی ممکن است قبل از اینکه "خودآگاه" ما از آن آگاه شود آغاز شود، به این معنی نیست که آگاهی ما فرصت تأیید، اصلاح یا کنسل کردن این عمل را ندارد.
لغو ناخودآگاه عمل
احتمال این که " نخواستن آزادانه " انسان نیز از اختیارات ضمیر ناخودآگاه باشد، درحال بررسی است.
قضاوت گذشته نگر از انتخاب آزاد
تحقیقات اخیر که توسط سیمون کوهن و مارسل براس انجام شده حاکی از آن است که خودآگاهی ما علت انجام ندادن برخی اعمال در لحظهٔ آخر نمی‌باشد. اول از همه، آزمایش آنها به ایده ساده ای تکیه دارد که ما باید وقتی آگاهانه عملی را لغو می‌کنیم، آن را بدانیم (بدین معنا که باید اطلاعاتی از آن در دسترسمان باشد). ثانیاً نشان از آن دارد که اگر اطلاعات در دسترسمان بود باید برای انسان راحت باشد که بعد از انجام عمل تعیین کند که آیا ناگهانی (زمانی برای تصمیم‌گیری موجود نباشد) یا زمانی برای محاسبه موجود بوده (شرکت کننده تصمیم برای انجام دادن یا ندادن آن عمل گرفته باشد). مدارک حاکی از آن بودند که نمونه‌ها نتوانستند این تفاوت مهم را از یکدیگر تشخیص دهند. این برخی از وجوه "اختیار" را در مقابل "توهم درون نگری(Introspection illusion)" آسیب‌پذیر می‌کند. محققان نتایج خود را به این معنی تفسیر می‌کنند که تصمیم برای "لغو" یک عمل ناخودآگاه تعیین می‌شود همان‌طور که عمل نیز ممکن است توسط ناخودآگاه شروع شود.
نتایج و پیامدها
جای تعجب نیست که نتایج ثبت شده برای آزمایش‌های پاسخ اولیه، آزمایش‌های متوقف شده ناموفق و آزمایش‌های «عدم تصمیم‌گیری»، همه RTهای مشابه را نشان می‌دهند:: به نظر می‌رسد ۶۰۰ میلی ثانیه نشان دهنده عملی غیرارادی است که بدون فرصت برای اندیشیدن، انجام شده‌است. توضیح آنچه که این دو محقق در ادامه یافتند به همین آسانی نبود: در حالی که برخی از آزمایش‌های «تصمیم موفقیت آمیز»، RT کندی را برای گفتگو نشان می‌دهد (به‌طور متوسط حدود ۱۴۰۰ میلی ثانیه)، شرکت کنندگان همچنان بسیاری از اقدامات تکانشی را «تصمیم موفقیت آمیز» عنوان کرده بودند. این نتیجه حیرت‌انگیز است زیرا شرکت کنندگان نباید در شناسایی آنکه کدام عملکرد نتیجه آگاهانه «من مخالفت نمی‌کنم» بود و و کدام اقدامات واکنش‌های غیرمنتظره و تکانشی به سیگنال اولیه بود، مشکلی می‌داشتند. همان‌طور که نویسندگان توضیح می‌دهند: [نتایج آزمایش] به وضوح علیه این فرضیه لیبت استدلال می‌کند که می‌تواند آگاهانه فرایند مخالفت کردن را آغاز کند. وی از مخالفت کردن استفاده کرد تا دوباره امکان کنترل اقدامات آغاز شده ناخودآگاه را فراهم کند. اما از آنجائیکه نمونه در مشاهده بسیار دقیق نیستند [به جای عمدی، غیرارادی عمل کردند]، نمی‌توان آگاهانه اقدام به مخالفت کردن کرد. به نظر می‌رسد که در آزمایش‌های تصمیم‌گیری، شرکت کنندگان قادر به شناسایی قابل اعتمادی نبودند - حداقل براساس سیگنالهای داخلی - که آیا واقعاً وقت تصمیم‌گیری داشته‌اند یا خیر. نویسندگان توضیح می‌دهند که سازگاری این نتیجه با ایده مخالفت کردن آگاهانه دشوار است، اما فهم آنکه این مخالفت کردن فرایندی ناخودآگاه در نظر گرفته شده یا نه، ساده است؛ بنابراین به نظر می‌رسد که قصد حرکت نه تنها ممکن است از ضمیر ناخودآگاه ناشی شود، بلکه تنها در صورت مهار ناخودآگاه ممکن است مهار شود. این نتیجه‌گیری می‌تواند حاکی از آن باشد که پدیده «آگاهی» بیشتر از داوری مستقیم، یک توصیف است. (یعنی پردازش ناخودآگاه باعث ایجاد همه افکار می‌شود و این افکار دوباره ناخودآگاه پردازش می‌شوند)
انتقاد
پس از آزمایش‌های فوق، نویسندگان نتیجه گرفتند که افراد گاهی نمی‌توانند بین "تولید یک عمل بدون توقف و توقف یک عمل قبل از شروع داوطلبانه" تمایز قائل شوند، یا به عبارت دیگر، آنها نمی‌توانند بین عملکردهای فوری و غیرارادی در مقابل تأخیر در تأمل تفاوت قائل شوند. به‌طور واضح، یک فرض از نویسندگان این است که تمام اقدامات اولیه (۶۰۰ میلی ثانیه) ناخودآگاه هستند، و همه اقدامات بعدی آگاهانه هستند. این نتیجه‌گیری‌ها و مفروضات هنوز در ادبیات علمی بحث نشده یا حتی تکرار نشده‌اند (این یک مطالعه‌ای است که اخیراً انجام شده). نتایج آزمایش که در آن داده‌های به اصطلاح "تصمیم موفقیت آمیز" مشاهده شد (با درنظر گرفتن زمان طولانی‌تر اندازه‌گیری شده) ممکن است برای درک ما از نقش آگاهی به عنوان تعدیل کننده یک عمل یا پاسخ معین، پیامدهای احتمالی داشته باشد، و این پیامدهای احتمالی صرفاً بدون دلایل معتبر قابل حذف یا نادیده گرفتن نیست، به ویژه هنگامی که نویسندگان این آزمایش اظهار داشتند که آزمایش‌های دیرهنگام به‌طور دقیق تصمیم‌گیری شده‌است. شایان ذکر است که لیبت به‌طور مداوم به مخالفت کردن در اقدامی که به صورت درون زا آغاز شده‌است، اشاره می‌کند؛ یعنی مخالفت کردنی که در غیاب نشانه‌های خارجی اتفاق می‌افتد، در عوض فقط به نشانه‌های داخلی (در صورت وجود) متکی است. این مخالفت کردن ممکن است نوع دیگری از مخالفت کردن، با آنچه که کوهن و براس با استفاده از سیگنال تصمیم خود بررسی کرده‌اند، باشد. دانیل دنت همچنین استدلال می‌کند که از آزمایش‌های بنجامین لیبت که ظاهراً عدم وجود اراده آگاهانه است، نمی‌توان نتیجه روشنی در مورد اراده گرفت. به گفته دنت ، ابهاماتی در زمان وقایع مختلف وجود دارد. لیبت می‌گوید که چه زمانی پتانسیل آمادگی به‌طور عینی و با استفاده از الکترود رخ می‌دهد، اما برای تعیین زمان تصمیم‌گیری آگاهانه، به موضوع گزارشگر عقربه ساعت متکی است. همان‌طور که دنت خاطرنشان کرد، این فقط گزارشی است که در آن به نظر می‌رسد چیزهای مختلف با هم جمع می‌شوند، نه گزارشی از زمان عینی که در آنها واقعاً اتفاق می‌افتد: فرض کنید لیبت می‌داند که پتانسیل آمادگی شما در میلی ثانیه ۶۸۱۰ آزمایش تجربی به اوج خود رسیده‌است و نقطه ساعت در میلی ثانیه ۷٬۰۰۵ مستقیماً پایین است. (همان چیزی است که شما وقتی مشاهده کرده‌اید، گزارش کردید) چند میلی ثانیه باید به این تعداد اضافه کند تا زمانی را که از آن آگاه بودید را بدست آورد؟ نور تقریباً بلافاصله از سمت ساعت شما به کره چشم می‌رسد، اما مسیر سیگنال‌ها از شبکیه، از طریق هسته ژنتیکی جانبی به قشر مقطعی ۵ تا ۱۰ میلی ثانیه طول می‌کشد - کسری ضعیف از ۳۰۰ میلی ثانیه جبران شده، اما چه مدت طول می‌کشد آنها را به شما برساند. (یا آیا در قشر مقطعی قرار دارید؟) سیگنالهای بصری باید قبل از رسیدن به هر کجا که لازم است وارد شوند، پردازش شوند تا شما همزمان تصمیم آگاهانه بگیرید. به‌طور خلاصه، روش لیبت پیش فرض این است که بتوانیم محل تلاقی دو مسیر را پیدا کنیم: رسیدن به خودآگاهی سیگنال‌ها که تصمیم برای حرکت ناگهانی را نمایش می‌دهند رسیدن به خودآگاهی سیگنال‌هایی که دوران‌های پشت سرهم ساعت را نمایش می‌دهند. این اتفاقات درکنار هم رخ می‌دهند به طوری که به صورت همزمان قابل بررسی اند.
نقطه غیرقابل برگشت
در آغاز سال ۲۰۱۶، PNAS مقاله ای توسط محققان در برلین، آلمان، انجام شد را منتشر کرد. نقطه غیرقابل بازگشت در لغو کردن حرکات خود آغاز که در آن نویسندگان تحقیق می‌کردند که نمونه انسانی آیا توانایی لغو یک عمل را بعد از دیده شدن پتانسیل آمادگی دارد یا خیر. (در این تحقیق، یک حرکت پا). پتانسیل آمادگی که توسط کورنهابر و دیک درسال ۱۹۶۵ کشف شد، یک نمونه از فعالیت الکتریکی ناخودآگاه در درون قشر حرکتی مغز، توسط نوار مغزی که لحظه‌هایی قبل از انجام یک حرکت توسط یک فرد رخ می‌دهد را اندازه‌گیری کرد: به عنوان یک سیگنال که مغز " در حال آماده شدن " برای اجرای حرکت است، در نظر گرفته می‌شود. مطالعه مدرکی پیدا کرد که این اعمال، حتی بعد زا دیده شدن پتانسیل آمادگی نیز قابل لغو اند (یعنی بعد از این که مشاهده شد، مغز درحال آماده شدن برای انجام عمل است). محققان معتقدند که این شواهدی برای وجود حداقل مقداری اختیار در انسان است: در گذشته بحث کردیم که، با توجه به ذات ناخودآگاه آمادگی پتانسیل و کارآمدی آن برای پیشبینی حرکت یک فرد، این‌ها حرکاتی هستند که توسط مغز بدون دخالت اراده خودآگاه فرد در مغز آغاز می‌شود. مطالعه نشان داد که نمونه‌ها می‌توانند این سیگنال‌ها را نادیده بگیرند، و حرکتی که انجام آن توسط پتانسیل آمادگی درحال آماده‌سازی بود، متوقف شود. بعلاوه، محققان " نقطه بدون بازگشت " را پیدا کردند: وقتی که پتانسیل آمادگی برای یک حرکت دیده می‌شود، فرد می‌تواند از انجام آن حرکت خود داری کند اگر حداقل ۲۰۰ میلی ثانیه قبل از شروع حرکت باشد. بعد از این نقطه، فرد دیگر نمی‌تواند از انجام این حرکت خود داری کند. در گذشته، کورنهابر و دیک تأکید کردند که، نبود اراده خودآگاه در اوایل پتانسیل آمادگی (BP1 نام گذاری شده) اثباتی برای نبود اختیار نیست، همان‌طور که برنامه‌ریزی‌های ناخود آگاه ممکن است آزاد و نامعین باشد. طبق پیشنهاد آنها، انسان آزادی نسبی دارد، یعنی درجاتی از آزادی که می‌تواند در انتخابات عمدی که هم فرایند خودآگاه و هم فرایند ناخودآگاه را دخیل می‌کند، افزایش یا کاهش یابند.
ساخت گذشته نگرانه
پیشنهاد شده که احساس نویسندگی توهم است. علت‌های ناخودآگاه تفکر و عمل باعث تفکر و عمل می‌شوند. در حالی که اختیار تفکرات و اعمال را به عنوان امری مرتبط با ارادهٔ آگاه تجربه می‌کند. ممکن است که برای اختیار به دلیل مزیت تکاملی که همراه با شک اینکه همیشه عاملی دارد کاری انجام می‌دهد تعیین تکلیف بیش از حد کنیم. ایده پشت ساخت گذشته نگر این است که، گرچه بخشی از احساس اختیار "بله، من این کار را کردم" به نظر در هنگام عمل رخ می‌دهد و همچنین این فرایند بعد از عمل نیز رخ می‌دهد تا احساس کامل اختیار را پی ریزی کند. پردازش اختیار ناخودآگاه حتی می‌تواند در لحظه نحوه درک زمان احساسات یا اعمال را نیز تغییر دهد. کون و برس از ساخت گذشته نگر برای توضیح دو قلهٔ زمان واکنش "تصمیم موفقیت آمیز" به کار گرفتند. آنها پیشنهاد دادند که آزمایشهای تصمیم با تأخیر در واقع عمدی بوده‌اند اما آزمایشهای تصمیم ناگهانی که باید برچسب "ناموفق در تصمیم‌گیری" بر آنها زده می‌شد در طول فرایند اختیار ناخودآگاه به اشتباه گرفته شدند. آنها می‌گویند که "افراد به اینکه بر فرآیند‌های شناختی خود دسترسی دارند پافشاری می‌کنند" در حالی که ما مقدار زیادی پردازش ناخودآگاه را قبل از اینکه درک آگاهانه رخ دهد به‌طور اتوماتیک انجام می‌دهیم. انتقاد به ادعاهای واگنر در مورد اهمیت توهم درون نگری برای مفهوم اختیار منتشر شده‌است.
دستکاری انتخاب
تحقیقات نشان می‌دهد که درک احساس مبتکر یک انتخاب خاص بودن می‌تواند توسط TMS دستکاری شود. آزمایشها نشان می‌دهد که محرک‌های نورونی می‌توانند در حالی که نمونه‌ها ارادهٔ آزاد را به‌طور سالم تجربه می‌کنند روی اینکه کدام دست را بالا می‌برند تأثیر گذار باشد. یک مطالعه اولیه TMS نشان داد که فعال کردن یک طرف نئوکورتکس می‌تواند برای تعصب انتخاب دست طرف مقابل فرد در یک کار تصمیم‌گیری انتخاب اجباری استفاده شود. آمون و گاندویا متوجه شدند که ممکن است با تحریک کردن نواحی پیشانی با تحت تأثیر قرار دادن نیم کرهٔ چپ یا راست مغز توسط TMS می‌توانند در انتخاب دست (راست یا چپ) افراد تأثیر بگذارند. افراد راست دست به‌طور معمول تصمیم می‌گیرند که ۶۰٪ از اوقات دست راست خود را حرکت دهند. اما وقتی نیمکره راست تحریک می‌شد، در عوض ۸۰٪ از اوقات دست چپ خود را انتخاب می‌کردند (به یاد بیاورید که نیمکره راست مغز مسئول سمت چپ بدن و نیمکره سمت چپ بدن مسئول راست است). علیرغم تأثیر خارجی در تصمیم‌گیری، افراد با ادامه این باور که انتخاب دستشان آزادانه انجام شده‌است، گزارش خود را دادند. در آزمایشی به دنبال آن آلوارو پاسکال-لیون و همکارانش به نتایج مشابهی دست یافتند و به علاوه متوجه شدند که محرک TMS باید در فاصله زمانی ۲۰۰ میلی ثانیه که با نتایج آزمایش لیبت همخوتنی دارد رخ دهد. در اواخر سال ۲۰۱۵، تیمی از محققان از انگلستان و ایالات متحده مقاله ای منتشر کردند که یافته‌های مشابهی را نشان می‌داد. محققان نتیجه گرفتند که "پاسخ‌های حرکتی و انتخاب دست را می‌توان با استفاده از tDCS تعدیل کرد". اگرچه تکرار دیگری توسط سون و همکارانش نتوانست نتایج مشابهی را بدست آورد. بعدها، جفری گری در کتاب خودآگاهی اش نوشت:نزدیک شدن به مشکل سختی که آزمایش‌ها مربوط که میدان‌های الکترومغناطیسی بر عملکرد مغز چه تأثیری دارند در جهان نتیجه منفی به همراه داشته‌است.
دستکاری قصد درک شده برای حرکت
مطالعات مختلف نشان می‌دهد که می‌توان قصد درک شده (حرکت) را دستکاری کرد. مطالعات بر روی ناحیه حرکتی قبل از قشر حرکتی مغز (pre-SMA) متمرکز شده‌است، که در آن پتانسیل آمادگی نشانگر آغاز پیدایش حرکتی توسط نوار مغزی ثبت شده‌است. در یک مطالعه، تحریک مستقیم قبل از SMA باعث شد داوطلبان احساس قصد خود را گزارش دهند و تحریک کافی در همان منطقه باعث حرکت جسمی شود. در یک مطالعه مشابه، مشخص شد که افرادی که هیچ گونه آگاهی بصری از بدن خود ندارند، می‌توانند با تحریک نواحی پیش ازموتور، اندام‌های خود را بدون داشتن هیچ گونه آگاهی از این حرکت، تحریک کنند. هنگامی که parietal cortex آنها تحریک شد، آنها انگیزه (قصد) برای حرکت دادن یک اندام خاص را گزارش کردند (که آنها می‌خواستند این کار را انجام دهند). علاوه بر این، تحریک parietal cortices منجر به توهم حرکت بدون انجام این کار شد. این نشان می‌دهد که آگاهی از قصد حرکت به معنای واقعی کلمه "احساس" حرکت اولیه بدن است، اما مطمئناً علت آن نیست. مطالعات دیگر حداقل پیشنهاد کرده‌اند که "فعال شدن بیشتر SMA, SACC و مناطق جداری در حین و پس از اجرای اقدامات تولید شده در داخل نشان می‌دهد که یکی از ویژگی‌های مهم تصمیمات داخلی، پردازش نورونی خاص است که در حین و پس از اقدام مربوط انجام می‌شود؛ بنابراین، به نظر می‌رسد که آگاهی از زمان قصد، پس از اجرای اقدام مربوط، مطابق با دوره زمانی فعالیت نورونی مشاهده شده در اینجا، کاملاً ثابت شده‌است. " آزمایش دیگر شامل یک تخته الکترونیکی ویجا بود که در آن حرکات دستگاه توسط آزمایشگر انجام می‌شد، در حالی که شرکت کننده اعتقاد داشت که آنها کاملاً خود هدایت شده‌اند. آزمایشگر دستگاه را گاه به گاه متوقف می‌کرد و از شرکت کننده می‌پرسید که چقدر خودشان احساس می‌کنند می خواهند جلوی آن را بگیرند. شرکت کننده همچنین به کلمات موجود در هدفون گوش می‌داد و مشخص شد که اگر آزمایشگر در کنار جسمی که از طریق هدفون وارد می‌شود متوقف شود، احتمال اینکه بگویند می‌خواهد در آنجا متوقف شود، بیشتر است. اگر شرکت کننده فکر خود را در زمان عمل درک کند، آن را به عنوان عمدی تعیین می‌کنند. نتیجه‌گیری شد که یک توهم شدید از درک علیت مستلزم: اولویت (ما تصور می‌کنیم که فکر باید قبل از عمل باشد)، قوام (فکر در مورد عمل است) و انحصاریت (هیچ دلیل آشکار یا فرضیه دیگری) وجود ندارد. لاو و همکاران آزمایشی را طراحی کردند که در آن افراد به ساعت آنالوگی نگاه می‌کنند و نقطه قرمز به دور صفحه حرکت کند. به افراد گفته شد هر زمان که قصد انجام این کار را داشتند، روی دکمه ماوس کلیک کنند. به یک گروه پالس تحریک مغناطیسی مغز (TMS) داده شد و به گروه دیگر TMS ساختگی داده شد. به افرادی که در شرایط قصد به عمل بودند گفته شد که نشانگر را هنگامی که تمایل به فشار دکمه را احساس کردند، به آنجا برسانند. در حالت حرکت، افراد با فشار دادن فیزیکی دکمه، مکان نما را به جایی که بود منتقل می‌کردند. نتایج نشان داد که TMS قادر بود قصد درک شده را ۱۶ میلی ثانیه به جلو منتقل کند و ۱۴ میلی ثانیه را برای شرایط حرکت به عقب منتقل کند. قصد ادراک شده می‌تواند تا ۲۰۰ میلی ثانیه پس از اجرای عمل خود به خودی دستکاری شود، این نشان می‌دهد که درک قصد پس از حرکات حرکتی اجرایی رخ داده‌است. غالباً تصور می‌شود که اگر اراده آزاد وجود داشته باشد، نیاز به قصد ایجاد علتی برای رفتار است. این نتایج نشان می‌دهد که قصد ممکن است منبع علیت همه رفتارها نباشد.
مدل‌های مرتبط
ایدهٔ اینکه قصد همزمان با (به جای علیت بودن) حرکت رخ می‌دهد یادآور "مدل‌های پیشرو کنترل حرکت" است(FMMC)، که برای توضیح سخنرانی درونی (با خود حرف زدن) از آن استفاده می‌شود. FMMCها برای توصیف جریان‌های موازی استفاده می‌شود:حرکت به صورت موازی با پیشبینی‌های دیگر حرکت پردازش می‌شود؛ اگر حرکت با پیشبینی همخوانی داشته باشد احساس اختیار رخ می‌دهد.FMMCها در آزمایشهای مرتبط دیگری نیز بکار می‌روند. متکالف و همکارانش از یک FMMC برای توضیح اینکه چگونه داوطلبان تعیین می‌کنند که در یک بازی کامپیوتری در کنترل هستند. از طرفی آنها فاکتورهای دیگری را نیز تصدیق می‌کنند. نویسندگان احساس اختیار را موصوف به مطلوبیت نتایج و پردازش از بالا به پایین می‌کنند (استدلال و استنباط در مورد شرایط). در این مورد به دلیل استفاده از مدل پیشرو است که یک نفر می‌تواند تصور کند که چگونه فرایندهای خود آگاهی می‌تواند نتیجهٔ فرایند پیشبینی باشد. اگر خود آگاه کپی وابسته به اعمال و رد کردن‌های (vetoes) اجرا شده باشد، در نتیجه خودآگاهی شبیه به یک راوی برای اتفاقاتی که در بدن می‌افتد، و یک راوی ناکامل است. هاگارد با خلاصه کردن اطلاعاتی که از ضبط فعالیت نورون‌ها بدست آورده می‌گوید "این داده‌ها این تصور را ایجاد می‌کنند که قصد آگاهانه فقط نتیجه ذهنی عملی است که در شرف وقوع است". پردازش موازی به ما کمک می‌کند که توضیح دهیم چگونه نوعی اختیار خلاف علت(contra-causal free will) را حتی اگر تعیین شده باشد تجربه می‌کنیم. اینکه چگونه مغز آگاهی را تولید می‌کند هنوز مشخص نیست، و حل این مسئله تأثیر بسزایی روی مسئله اختیار می‌گذارد. مدل‌های متعددی پیشنهاد شده‌اند، برای مثال مدل پیش نویس‌های متعدد(multiple drafts model) که می‌گوید هیچ تئاتر دکارتی مرکزی ای وقتی که تجربهٔ خود آگاه به نمایش گذاشته می‌شود وجود ندارد، بلکه خودآگاهی در سرتاسر مغز موجود است. این مدل تأخیر بین تصمیم و متوجه شدن آگاهانه را به عنوان تجربهٔ همه چیز در پشت یک "نوار فیلم" پیوسته که از تصمیم آگاهانه می‌آید را توضیح می‌دهد. در مقابل، مدلهایی از ماتریالیسم دکارتی وجود دارد که توسط علوم اعصاب به رسمیت شناخته شده‌اند، که می‌گویند ممکن است قسمت‌های خاصی از مغز برای انبار کردن اطلاعات خودآگاهی موجود باشند؛ اما این امکان وجود ارادهٔ خود خودآگاهانه را حذف نمی‌کند. مدل‌های دیگری مانند epiphenomenalism می‌گویند که ارادهٔ آزاد توهم است، و این آگاهی یک محصول جانبی از حالتهای فیزیکی جهان است. کار در این بخش هنوز بسیار در حد حدس و گمان است و محققان هیچ مدل آگاهی را ترجیح نمی‌دهند.
اختلالات مربوط به مغز
اختلالات مختلف مغزی نقش فرایندهای ناخودآگاه مغز را در کارهای تصمیم‌گیری دخیل می‌کند. توهمات شنوایی تولید شده توسط اسکیزوفرنی به نظر می‌رسد در اراده و رفتار آنها نمایان می‌شود. نیم کره چپ مغز افرادی که نیمکره آنها قطع شده‌است، برای اختراع توضیحاتی در مورد حرکت بدن که توسط نیمکره مخالف (راست) آغاز شده‌است مشاهده شده‌است، شاید بر اساس این فرضیه که اعمال آنها آگاهانه اراده می‌شود. به همچنی، افراد مبتلا به "سندرم دست بیگانه " به عنوان افرادی که برخلاف میل خود حرکت‌های پیچیده‌ای را انجام می‌دهند، شناخته می‌شوند.
مدل‌های نورونی عملکرد ارادی
یک مدل نورونی برای اقدام ارادی ارائه شده توسط هاگارد شامل دو جریان اصلی است. اولین مورد شامل سیگنالهای مقدماتی اولیه، قصد و مشورت اولیه، پتانسیل آمادگی / آمادگی حرکتی، اجرای اعمال حرکتی است. دومین شامل جریان حرکت جداری برای اعمال هدایت شونده توسط اجسام(object-guided actions) است، برای مثال چنگ زدن به ریسمان. وی پیشنهاد کرد که اقدام داوطلبانه شامل ورودی محیط خارجی، انگیزه ها/دلایل برای انجام عملی،انتخاب عمل و وظیفه، یک بررسی پیشبینی نهایی و اجرای عمل است. مدل عصبی دیگر برای اقدام داوطلبانه نیز شامل تصمیمات چه چیزهایی، چه زمانی و چه مواردی است و مولفهٔ "چه" تصمیمات به عنوان تابعی از anterior cingulate cortex که مشمول نظارت بر درگیری است در نظر گرفته می‌شود. زمانبندی تصمیمات به عنوان تابعی از preSMA and SMA که مشمول آمادگی حرکت است در نظر گرفته می‌شود. و در آخر مولفهٔ "چه مواردی" که به عنوان تابعی از dorsal medial prefrontal cortex در نظر گرفته می‌شود.
چشم‌انداز
مارتین سلیگمن و دیگران از رویکرد کلاسیک در علم که حیوانات و انسان را "رانده شده توسط گذشته" می‌داند انتقاد می‌کنند و در عوض پیشنهاد می‌کنند که افراد و حیوانات برای ارزیابی چشم‌اندازهایی که با آنها روبرو هستند از تجربه استفاده کنند. ادعا می‌شود که این اقدام هدفمند شامل ارزیابی امکاناتی است که قبلاً هرگز رخ نداده‌اند و از نظر تجربی قابل تأیید است. سلیگمن و دیگران معتقدند که اختیار و نقش ذهنیت در خودآگاهی با اتخاذ دید "آینده نگرانه" به شناخت و اینکه "جمع آوری شواهد در طیف گسترده‌ای از تحقیقات نشان از تغییر در چارچوب دارد" قابل فهم تر است.
جستارهای وابسته
نابهشیار تطبیق‌پذیر
دیک Swaab
کدگشایی عصبی
پ|سم هریس
ذهن ناهشیار
منابع
__نمایه__
آلدوس هاکسلی
آلدوس لئونارد هاکسلی (زاده ۲۶ ژوئیه ۱۸۹۴ – درگذشته ۲۲ نوامبر ۱۹۶۳) نویسنده و فیلسوف بریتانیایی و یکی از اعضای برجسته خانواده هاکسلی بود.بیشتر شهرت او به خاطر ‌رمان‌هایش همچون دنیای قشنگ نو که در یک زمینه پادآرمانشهری از لندن تصویر شده‌است، یا برای کتاب‌های غیر داستانی‌اش مانند درهای ادراک که به بیان تجربه‌های نویسنده از مصرف یک داروی روان گردان اختصاص دارد، یا برای طیف گسترده‌ای از مقالات است. او در ابتدای دوران فعالیتش، ویرایش‌گر مجله آکسفورد پوئتری بود و تعدادی داستان کوتاه و شعر نیز منتشر کرد. بعدترسفرنامه، فیلم نامه و نمایش نامه نیز نوشت. وی دهه‌های پایانی زندگی‌اش را در آمریکا گذراند و از ۱۹۳۷ تا زمان مرگش در لس آنجلس زندگی کرد. در سال ۱۹۶۲ یک سال قبل از مرگش، عنوان مصاحب ادبیات از طرف انجمن پادشاهی ادبیات انگلستان به او اعطا شد.
هاکسلی یک انسان‌گرا، صلح‌جو و هجونویس بود. بعدها موضوع‌های روحانی همچون فراروان‌شناسی، عرفان فلسفی به‌طور مشخص و عام‌گرایی نیز در شمار علایق او قرار گرفتند. در سال‌های پایانی زندگی‌اش او را به عنوان یکی از اندیش‌مندان برجسته زمانه خودش پذیرفته بودند. او هفت بار برای دریافت جایزه نوبل ادبیات نامزد شده بود.
زندگی‌نامه
آلدوس هاکسلی در انگلستان به دنیا آمد، پس از اتمام تحصیلات خود مدتی به تدریس اشتغال داشت و سپس طی سفری به ایتالیا، کار نویسندگی را آغاز کرد. هاکسلی پس از نگاشتن چندین اثر خود در شمار داستان سرایان و شرح حال نویسان مشهور انگلیسی درآمد. همچنین او را به خاطر احاطه حیرت انگیزش بر اغلب علوم و فنون زمان خویش، بهترین مغز دوران خود نامیده‌اند.
معروف‌ترین رمان او دنیای قشنگ نو نوشتهٔ سال ۱۹۳۲ است، که داستان آن در قرن بیست و ششم در لندن اتفاق می‌افتد. عنوان کتاب از قسمتی از نمایشنامهٔ «توفان» از ویلیام شکسپیر گرفته شده‌است. مقالهٔ معروف او با نام درهای ادراک نیز در سال ۱۹۵۴ منتشر شد که به شرح تجربیات او پس از مصرف مسکالین می‌پردازد.هاکسلی یکی از پیشاهنگان ادبیات مدرن در نیمه اول قرن بیستم محسوب می‌شود.
قطعنامه ۲۱۶۶ شورای امنیت
قطعنامه ۲۱۶۶ شورای امنیت سازمان ملل متحد سندی بین‌المللی دربارهٔ اوکراین و پرواز شماره ۱۷ هواپیمایی مالزی است. این قطعنامه طی نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد در تاریخ ۲۱ ژوئیه ۲۰۱۴ میلادی با ۱۵ رأی موافق، ۰ مخالف و ۰ ممتنع به تصویب رسید.
قره‌گل‌کله
قره‌گل‌کله، روستایی از توابع بخش مراوه تپه شهرستان کلاله در استان گلستان ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان مراوه تپه قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۵۱۳ نفر (۹۸خانوار) بوده‌است.
اچ ریچارد کرین
اچ ریچارد کرین (H. Richard Crane؛ زاده ۴ نوامبر ۱۹۰۷ درگذشته ۱۹ آوریل ۲۰۰۷) یک فیزیک‌دان اهل ایالات متحده آمریکا بود.
عبدالکریم متین
عبدالکریم متین (زادهٔ ۱۹۷۹) سیاست‌مدار اهل افغانستان است. وی والی سابق ولایت پکتیکا و غزنی افغانستان بود.
عدسوادی
عدسوادی، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان رامشیر در استان خوزستان ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان عبدلیه غربی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۲۷۴ نفر (۴۱خانوار) بوده‌است.
مالی مالون (هنرپیشه)
مالی مالون (Molly Malone؛ December 7, 1888 – February 14, 1952) بازیگر اهل ایالات متحده آمریکا بود. وی بین سال‌های ۱۹۱۶ تا ۱۹۲۹ میلادی فعالیت می‌کرد.
از فیلم‌هایی که وی در آن نقش داشته‌است، می‌توان به کارمند بانک، مردی انگشت‌نما و دهاتی ساده‌لوح زیر اشاره کرد.
فوتبال در بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۲۸
فوتبال در بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۲۸ نام رویداد ورزش فوتبال در بازی‌های المپیک تابستانی بود که در سال ۱۹۲۸ برگزار شد.
سیارک ۱۴۷۱۹
سیارک ۱۴۷۱۹ چهارده هزار و هفتصد و نوزدهمین سیارک کشف شده‌است که در ۴ فوریه ۲۰۰۰ کشف شد.
قدر مطلق سیارک برابر ۱۷.۰ است.
دی‌بوتیل هیدروکسی تولوئن
دی‌بوتیل هیدروکسی تولوئن یا هیدروکسی تولوئن بوتیل‌دار با فرمول شیمیایی C۱۵H۲۴O یک ترکیب شیمیایی است. که جرم مولی آن ۲۲۰٫۳۵ g/mol می‌باشد. شکل ظاهری این ترکیب، پودر سفید است.
قلعه مظفرآباد
قلعه مظفرآباد مربوط به دوره قاجار است و در شهرستان قم، بخش مرکزی، روستای قمرود واقع شده است. این اثر در تاریخ با شماره ثبت ۱۱۰۹۷ به عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قطعنامه ۲۱۶۷ شورای امنیت
قطعنامه ۲۱۶۷ شورای امنیت سازمان ملل متحد سندی بین‌المللی دربارهٔ تأیید دوبارهٔ حمایت‌های اتحادیه آفریقا و اتحادیه اروپا از عملیات نیروهای صلح‌بان است. این قطعنامه طی نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد در تاریخ ۲۸ ژوئیه ۲۰۱۴ میلادی با ۱۵ رأی موافق، ۰ مخالف و ۰ ممتنع به تصویب رسید.
خانه‌های انرژی مثبت
خانه‌های انرژی مثبت به خانه‌هایی اطلاق می‌شود که بیشترین انرژی خود در طول یک سال را از منابع انرژی تجدید پذیر تأمین کند. از ویژگی‌های این نو ساختمان می‌توان موارد زیر را ذکر کرد: بدین صورت است که با استفاده از ترکیبی از فناوری نسل نو و ساختمان‌هایی که بر پایه تکنیک‌های میکرو انرژی پایین است می‌توان خانه‌هایی با انرژی مثبت به دست آورد، کاهش کارآیی مدرن نیز می‌تواند به صرفه جویی انرژی کمک کند، با این حال بسیاری از خانه‌های انرژی مثبت تقریباً از یک خانه سنتی غیرقابل تشخیص است، و مردم ترجیح می‌دهند به جای استفاده از لوازم بسیار انرژی بر لوازم و تجهیزاتی با انرژی کارآمد در سراسر خانه استفاده کنند.
موسیقی خاورمیانه
موسیقی خاورمیانه به فرهنگ موسیقی در گستره منطقه خاورمیانه اشاره دارد. پایه‌های اصلی موسیقی خاورمیانه از موسیقی کشورهای عربی، ایران، ترکیه و اسرائیل و ارمنستان تشکیل شده است. در ادوار مختلف تاریخ، امپراتوری‌های همانند یونان، ساسانیان و بیزانس در شکل‌گیری موسیقی منطقه خاورمیانه نقشی به سزا داشته‌اند.
قره‌درق علیا ۱
قره‌درق علیا ۱ یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان آبش‌احمد بخش آبش‌احمد شهرستان کلیبر واقع شده‌است.
بغل‌دوز علیا
بغل‌دوز علیا یا بَی اولدوز (bey uldoz)، روستایی از توابع بخش طارم سفلی شهرستان قزوین در استان قزوین ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان خندان قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۶۱ نفر (۲۰خانوار) بوده‌است.
عدقمیس
عدقمیس، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان رامشیر در استان خوزستان ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان عبدلیه غربی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۵۶ نفر (۱۲خانوار) بوده‌است.
توت کری
توت کری روستایی در دهستان قهستان بخش قهستان شهرستان درمیان استان خراسان جنوبی ایران است. بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۰ جمعیت این روستا ۵۹ نفر (در ۱۹ خانوار) بوده است.
فرهنگ رشیدی
فرهنگ رشیدی، یکی از فرهنگ‌های فارسی که دو سال پس از تألیف برهان قاطع، در سال ۱۰۶۴ (قمری) توسط عبد الرشید بن عبد الغفور حسینی مدنی تتوی که به دربار اورنگ زیب پادشاه هند انتساب داشته، تألیف شده‌است.
خلاصه ابتدای کتاب
... چنین گوید معترف به عجز و قصور - و مغترف از مشرب اهل هوش و ارباب شعور - عبدالرشید بن عبدالغفور، الحسینی المدنی التتوی که چون فرهنگ جهانگیری و سروری مطالعه افتاد جامعترین آن دو فرهنگ‌ها دید. اما مشتمل بودند بر امری چند که احتزاز و اجتناب از آن لازم و متحتم گردید. اول آنکه مؤلفان آن دو فرهنگ در حل لغات اطناب کرده‌اند به ایراد عبارات مکرره بی‌حاصل - و اشعار متکثره لاطائل. دوم آنکه در بعضی لغات تصحیح لفظ و توضیح اعراب و تنفیح معانی چنان‌که باید نکرده‌اند. سوم آنکه بعضی لغات به تصحیفات خوانده و لغات متعدده پنداشته چند تا ذکر کرده‌اند. مثلاً بعضی کلمات به بای تازی و فارسی و به تا و نون - خوانده چهار جا ذکر کرده‌اند؛ و بعضی را به کاف تازی و فارسی - و بعضی را به سین و شین - و بعضی را به زای تازی و فارسی و رای مهمله خوانده و این در نسخه سروری بیشتر است و در جهانگیری کمتر؛ و سوای این نیز سهو و غلط است که در بیان لغات معلوم شود؛ و عجبتر آنکه در بعضی لغات میان کاف و لام و میان واو و را و مانند آن حروف که اشتباه در آن بعدی دارد اشتباه نموده‌اند. مثلاً در نسخه سوری در لغت «گراز» گفته که مرضی است - حال آنکه بدین معنی «کزاز» به ضم کاف تازی و هر دو زای معجمه‌است، و نیز گفته که به معنی کوزه ایست که تنگ نیز گویند - حال آنکه بدین معنی کراز به ضم کاف تازی و رای مهمله‌است...
گشت تاریخ وی از روی قبول باد فرهنگ رشیدی مقبول
امید از ژرف نگهان و شگرفان صاحب نظر، آنست که اگر سهوی و خطایی در آن رفته - بذیل عفو اغماض بپوشند - در تشنیع و تعریض نکوشند؛ و این کتاب مشتمل است بر یک مقدمه و چند باب و خاتمه...
فرودگاه بین‌المللی دنور
بخشی از انرژی مورد نیار این فرودگاه از طریق انرژی خورشیدی تأمین می‌گردد.
چشم انداز شهر فرودگاهی
فرودگاه بین‌المللی دنور دهمین فرودگاه شلوغ دنیا است و با وسعتی بیش از شهر سانفرانسیسکو، مثال یک شهر فرودگاهی بالقوه است. این فرودگاه در سال 1995 و در 37 کیلومتری مرکز شهر دنور، توسط رهبران منطقه‌ای در دهه 1980 راه اندازی شد تا دروازه‌ای اقتصادی برای ایالت کلرادو گشوده شود. در آن زمان، فرودگاه بین المللی دنور پیشتاز فرودگاه‌هایی مانند اینچئون، ابوظبی و کوالالامپور بود که در سراسر جهان در حال ساخت و تبدیل شدن به نسل جدیدی از شهرهای فرودگاهی بودند.
تسا فرر
تسا فرر (Tessa Ferrer؛ زادهٔ March 30, 1986) یک هنرپیشه اهل ایالات متحده آمریکا است. وی از سال ۲۰۰۸ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده‌است.
معلم (آلبوم)
معلم  اولین آلبوم استودیویی از خواننده مسلمان سامی یوسف است. این آلبوم در تاریخ ۲۰۰۳ توسط آواکنینگ با ۸ قطعه منتشر شد. استقبال مردم از این آلبوم به گونه‌ای بود که بیش از یک میلیون نسخه فروش داشت. سامی یوسف در این آلبوم دو قطعه که با را موزیک ویدئو همراه است منتشر کرده است که این دو موزیک ویدئو عبارتند از: "معلم (Al-Mu`allim)" و "دعا (Supplication)"
تسا فرر
او نوه خوزه فرر و رزماری کلونی ، برادرزاده میگوئل فرر و دخترِپسرعمه جورج کلونی است.
گزیده فیلمشناسی
از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته‌است می‌توان به آثار زیر اشاره کرد.
مایکل بنت
مایکل بنت (زادهٔ ۲۸ نوامبر ۱۹۶۴) سناتور ارشد ایالات متحده از کالرادو است که از سال ۲۰۰۹ این کرسی را در اختیار داشته‌است. او که عضو حزب دمکرات است، پس از استعفای کن سالازار برای تصدی وزارت کشور ایالات متحده به این سمت گمارده شد. او پیشتر به عنوان مدیرکل در شرکت سرمایه‌گذاری انشوتس، رئیس دفتر جان هیکنلوپر شهردار وقت دنور و مدیر مدارس دولتی دنور کار می‌کرد.
بنت فرزند داگلاس جی بنت، از مسئولین سابق وزارت امور خارجه آمریکا و رئیس سابق دانشگاه ولزین است. بنت در ابتدای فعالیت خود برای ریچارد سلست فرماندار اهایو کار کرد. سپس مدرک جی دی را دریافت کرد و به عنوان کاراموز حقوقی و سپس مشاور حقوقی برای قائم مقام دادستان کل ایالات متحده در دولت کلینتون کار کرد.
بنت در سال ۲۰۰۵ رئیس سامانه مدارس دولتی دنور شد. در اواخر سال ۲۰۰۸ گمانه زنی شد که بنت از نامزدهای اوباما برای وزارت آموزش آمریکا باشد. او در ژانویه ۲۰۰۹ پس از خالی شدن کرسی سنای ایالات متحده کن سالازار از سوی بیل ریتر فرماندار کالرادو به این سمت منصوب شد. بنت در انتخابات ۲۰۱۰ سنا با غلبه بر کن باک نامزد جمهوریخواه به سنا انتخاب شد. او در انتخابات ۲۰۱۴ رئیس کمیته کمپین سناتوری دمکرات بود و در سال ۲۰۱۶ مجدداً انتخاب شد.
بنت در ۲ مه ۲۰۱۹ کاندیداتوری خود را برای کسب نامزدی حزب دمکرات در انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۲۰ اعلام کرد.
سیارک ۲۱۶۴۸
سیارک ۲۱۶۴۸ بیست و یک هزار و ششصد و چهل و هشتمین سیارک کشف شده‌است که در ۱۲ ژوئیه ۱۹۹۹ کشف شد.
قدر مطلق سیارک برابر ۱۷.۸ است.
کورولوس
کورولوس (به پرتغالی: Guarulhos) یک شهر چند میلیونی، شهر و municipality of Brazil در برزیل است که در ایالت سائوپائولو واقع شده‌است.
خصوصیات
کورولوس ۳۱۸ کیلومترمربع مساحت و ۱٬۲۹۹٬۲۸۳ نفر جمعیت دارد و ۷۵۹ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
کاسام اوتیم
کاسام اوتیم (Cassam Uteem؛ زادهٔ March 22, 1941) یک سیاست‌مدار اهل موریس است. وی از ژوئن ۱۹۹۲ تا فوریه ۲۰۰۲ رئیس‌جمهور این کشور بود.
هرناندولسین
هرناندولسین با فرمول شیمیایی C۱۵H۲۴O۲ یک ترکیب شیمیایی با شناسه پاب‌کم ۱۲۵۶۰۸ است. که جرم مولی آن ۲۳۶٫۳۵ g/mol می‌باشد.
بوم سیمین
بوم سیمین یک مستند کوتاه به کارگردانی کامران شیردل، ساخته‌شده در سال ۱۳۴۴ خورشیدی است. این مستند نخستین ساخته کامران شیر دل است که دربارهٔ هنر نقره‌کاری در ایران می‌باشد و در امور سینمایی کشور تهیه شده است.
تپه کانی با
تپه کانی با مربوط به عصر آهن - اواخر هزاره دوم و اوایل هزاره اول قبل از میلاد است و در شهرستان قروه، بخش ئیلاق، دهستان ییلاق شمالی، ۲ کیلومتری شمال روستای قشلاق خدا کرم واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۴۴۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
قطعنامه ۲۱۸۲ شورای امنیت
قطعنامه ۲۱۸۲ شورای امنیت سازمان ملل متحد سندی بین‌المللی دربارهٔ وضعیت در سومالی است. این قطعنامه طی نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد در تاریخ ۲۴ اکتبر ۲۰۱۴ میلادی با ۱۳ رأی موافق، ۲ مخالف و ۰ ممتنع به تصویب رسید.
جنایات جنگی شوروی
جنایات جنگی اتحاد شوروی بین ۱۹۱۹ تا ۱۹۹۰ شامل اعمال انجام شده توسط ارتش سرخ و اِن‌کاوه‌ده از جمله علیه سربازان خود این سازمان است.
سربازان شوروی در جنگ جهانی دوم در موارد متعدد به ساختمانها، روستاها و شهرها شلیک می‌کردند. مثلاً در ۱ مه ۱۹۴۵ در مرکز شهر دمنین در آلمان آتش گشودند و نگذاشتند ساکنین شعله‌های آتش را خاموش کنند.
شوروی تا سال ۱۹۵۵ معاهده لایه امضا شده توسط روسیه تزاری را نپذیرفت برای همین جنایات جنگی ارتکابی خود را توجیه می‌کرد.
یوهان رودریگز
یوهان رودریگز (Johan Rodríguez) یک هافبک فوتبال بازنشسته اهل مکزیک است. او برای باشگاه‌های فوتبال مکزیک همچون کروز آزول، سانتوس، نکاکسا، مونارکاس موریلا و نهایتاً کورتارو بازی کرد. وی همچنین برادری دوقلو با نام عمر دارد که اون نیز فوتبال بازی می‌کرد.
همت‌آباد (مراوه‌تپه)
همت‌آباد (کلاله)، روستایی از توابع بخش مراوه تپه شهرستان کلاله در استان گلستان ایران است.
بهرام هوشیار
بهرام هشیار (زاده ۳ تیر ۱۳۱۷ – درگذشته ۲۷ مهر ۱۳۷۰) سرتیپ خلبان اف-۴ فانتوم ۲ و نورثروپ اف-۵ نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران و یکی از طراحان برجسته عملیاتی این نیرو در دوران جنگ ایران و عراق بود. وی همچنین لیدر تیم آکروجت تاج طلایی نیروی هوایی شاهنشاهی ایران بود.
ریچارد بلومنتال
ریچارد بلومنثال (زادهٔ ۱۳ فوریه ۱۹۴۶) سناتور ایالت کنتیکت در سنای ایالات متحده آمریکا است که برای نخستین‌بار در ۳ ژانویه ۲۰۱۱ به‌عضویت این مجلس درآمد. وی در زمرهٔ سناتورهای گروه سوم است که به‌مدت ۶ سال در سنا حضور دارند و تا تاریخ ۳ ژانویه ۲۰۱۷ در این مجلس خواهد بود.
قره‌درق علیا ۲
قره‌درق علیا ۲ یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان آبش‌احمد بخش آبش‌احمد شهرستان کلیبر واقع شده‌است.
سیارک ۲۱۶۴۹
سیارک ۲۱۶۴۹ بیست و یک هزار و ششصد و چهل و نهمین سیارک کشف شده‌است که در ۱۳ ژوئیه ۱۹۹۹ کشف شد.
بهرام هوشیار
تیم آکروجت تاج طلایی
هشیار نخستین هنرآموز هواپیمای جنگده اف ۴ بود، که پس از طی دوره‌های تکمیلی خلبانی در آمریکا، خلبانان بسیاری را در نیروی هوایی شاهنشاهی ایران تربیت کرد. وی همچنین از سال ۱۳۴۳ به عضویت گروه پروازی آکروجت تاج طلایی نیروی هوایی شاهنشاهی درآمد و در فاصله سال‌های ۱۳۴۶ و ۱۳۴۹ به‌عنوان لیدر این گروه پروازی فعالیت می‌کرد.
سیارک ۲۱۶۴۹
قدر مطلق سیارک برابر ۱۴.۸ است.
بهرام هوشیار
جنگ ایران و عراق
بهرام هشیار از طراحان اصلی عملیات ثامن‌الائمه بود. از وی به عنوان مبتکر طرح راه‌اندازی دفاع موشکی ایران در صحنه نبرد، در مناطق عملیاتی یاد می‌شود. وی در عملیات طریق‌القدس برای نخستین بار سایت موشکی خیبر (فولی‌آباد) را در کنار لشکرگاه زرهی قزوین عملیاتی نمود.
نقش کلیدی وی در جنگ ایران و عراق در طراحی عملیات استراتژیک حمله به پایگاه هوایی الولید (اچ-۳) انکار ناپذیر می‌باشد. هوشیار این طرح را به صورت محرمانه با جواد فکوری فرمانده وقت نیروی هوایی مطرح کرد که براساس آن ۱۰ فروند فانتوم مسلح، ۸ فروند اصلی و ۲ فروند رزرو به پرواز درآیند و برای گمراه کردن دشمن نیز در هنگام ورود فانتوم‌ها به خاک عراق ۳ فروند اف ۵ به کرکوک حمله کنند. از عملیات اچ ۳ به عنوان شگفت‌انگیزترین عملیات هوایی دنیا که به نام فانتوم‌ها ثبت شده‌است، یاد می‌شود. این عملیات الهام بخش فیلم حمله به اچ۳ به کارگردانی شهریار بحرانی؛ یکی از موفق‌ترین فیلم‌های جنگی در سینمای ایران نیز گردید.
خانواده
بهرام هشیار در سال ۱۳۵۵ ازدواج کرد و حاصل این ازدواج دو فرزند پسر و یک فرزند دختر بوده‌است.
زیربراندود
زیربراندود روستایی در دهستان قهستان بخش قهستان شهرستان درمیان استان خراسان جنوبی ایران است. بر پایه سرشماری عمومی نفوس و مسکن در سال ۱۳۹۰ جمعیت این روستا ۲۲۱ نفر (در ۵۹ خانوار) بوده است.
بهرام هوشیار
درگذشت
بهرام هشیار در سال ۱۳۷۰ پس از یک دوره طولانی مبارزه با سرطان درگذشت.
تندیس
تندیس طلای بهرام هشیار در موزهٔ جنگ نیروی هوایی ایران، به یادگار گذاشته شده‌است.
والنتین ولوشینوف
والنتین نیکولاویچ ولوشینوف (زادهٔ ۱۸ ژوئن ۱۸۹۵ در سن پترزبورگ – درگذشتهٔ ۱۳ ژوئن ۱۹۳۶ در لنین گراد)  زبان‌شناس اهل اتحاد جماهیر شوروی سابق بود که آثارش در حوزه نظریه ادبی و نظریه مارکسیستی ایدئولوژی بسیار تأثیرگذار بوده‌است. او در دهه بیست قرن بیستم میلادی کتابی به نام «مارکسیسم و فلسفه زبان» منتشر ساخت. او در این کتاب یافته‌های زبان‌شناسی را وارد مباحث مارکسیسم کرد.
طیف‌بینی پرتو ایکس
طیف‌بینی پرتو ایکس مجموعه ای از روش‌ها و تکنیک‌های طیف‌بینی جهت تجزیه و تحلیل ترکیبات در علم شیمی تجزیه است که در آن از اشعه ایکس برای این منظور استفاده می‌شود. به اعتقاد بسیاری ویلیام هنری براگ و ویلیام لورنس براگ از بنیانگذاران و پیشتازان در این روش بوده‌اند.
عوده سفلی
عوده سفلی، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان رامشیر در استان خوزستان ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان عبدلیه غربی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۱۱ نفر (۲۱خانوار) بوده‌است.
تپه علی‌آباد باباجانی
تپه علی‌آباد باباجانی مربوط به عصر برنز - عصر آهن - دوره اشکانیان است و در شهرستان دالاهو، بخش مرکزی، دهستان حومه کرند، ۵۰۰ متری شرق جاده گاودانه خور، ۲/۲ کیلومتری شمال شرق روستا واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۷۵۷۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
هانتر روس
هانتر روس (Hunter Rouse؛ زاده ۱۹۰۶ - درگذشته ۱۹۹۶) یک فیزیک‌دان اهل ایالات متحده آمریکا بود.
مونت‌ورنون، ایندیانا
مونت‌ورنون، ایندیانا (به انگلیسی: Mount Vernon, Indiana) یک شهر در ایالات متحده آمریکا با جمعیت ۶٬۶۸۷ نفر است که در ایندیانا واقع شده‌است.
موقعیت جغرافیایی
موقعیت جغرافیایی شهرها و مناطق اطراف به شرح زیر است:
تلستار (قطعه بی‌کلام)
تلستار آهنگ بی‌کلامی است به نویسندگی و تهیه‌کنندگی جو میک که توسط گروه تورنیدوز در سال ۱۹۶۲ اجرا و به نخستین تک‌آهنگ از یک گروه بریتانیایی تبدیل شد که در جدول ۱۰۰ آهنگ داغ بیلبورد آمریکا به رتبهٔ نخست دست‌یافت. این آهنگ همچنین جایگاه اول را در چارت‌های انگلستان به خود اختصاص داد و موفق به کسب جایزهٔ آیور نوولو گردید. تخمین‌زده می‌شود که دست کم ۵ میلیون نسخه از آن در سرتاسر جهان به فروش رفته باشد.
این اثر که نامش برگرفته از نام ماهواره مخابراتی تلستار است که در ژوئیهٔ ۱۹۶۲ در مدار زمین قرار گرفت، در ۱۷ اوت ۱۹۶۲ (۵ هفته پس از پرتاب ماهوارهٔ مخابراتی) توسط دکا رکوردز منتشر شد. تلستار آهنگی بود تازه در آغاز عصر فضا همراه با جلوه‌های صوتی ‌ای کامل و اصواتی شبیه به صداهای فضایی. همچنین در زمان انتشار صفحهٔ آن چنین شایع شده بود که این اعوجاج عجیب و غریب و سر و صداهای پس‌زمینه موسیقی، در اصل از ارسال سیگنال به ماهوارهٔ تلستار و باز ضبط آنها در زمین ایجاد شده‌اند. این جلوه‌های صوتی به احتمال زیاد در استودیوی ضبط جو میک که آپارتمانی کوچک در بالای مغازه‌ای در خیابان هالووی در شمال لندن بود تولید شده‌بودند.
ادعای دزدی ادبی
آهنگسازی فرانسوی به نام ژان لودرو، با متهم‌ساختن جو میک به سرقت ادبی چنین مدعی شد که آهنگ تلستار از یکی از ساخته‌های او موسوم به La Marche d'Austerlitz که در سال ۱۹۶۰ برای فیلم فرانسوی Austerlitz ساخته بود کپی‌برداری شده‌است. او با این ادعا علیه جو میک اقامهٔ دعوی نمود و باعث‌شد تا او هیچ بهره مالکانهای از تلستار در طول زندگیش نبرد. جو میک که دچار بدهی و افسردگی شده‌بود در ۳ فوریهٔ ۱۹۶۷ پس از کشتن صاحبخانه‌اش با شلیک گلوله‌ای به زندگی خود پایان داد. سه هفته پس از مرگ میک، دادگاه سرانجام به نفع او رأی داد. فیلم Austerlitz در ۱۹۶۵ در انگلستان به نمایش درآمد و اقامهٔ دعوی در مارس ۱۹۶۳ صورت گرفته‌بود، بنابراین به‌احتمال زیاد جو میک در زمان ساخت تلستار اصلاً چیزی دربارهٔ این فیلم نمی‌دانست.
خون سرخرگی
خون سرخرگی یا خون شریانی (انگلیسی: Arterial blood) خون اکسیژن دار موجود در ریه‌ها، اتاق‌های چپ قلب و سرخرگ‌ها است. تفاوت ظاهری این خون با خون سیاهرگی در این است که خون سرخرگی قرمز روشن است اما خون سیاهرگی قرمز تیره می‌باشد. تفاوت دیگر خون سرخرگی و سیاهرگی این است که خون شریانی دارای هموگلوبین‌های اشباع شده از اکسیژن می‌باشد در حالی که خون سیاهرگی اکسیژن کمی دارد.
سازمان قطار سریع شهری آتلانتا و حومه
این قطار شهری ۴ خط دارد، که مجموعاً این خطوط دارای ۳۸ ایستگاه و هم‌اکنون طول آنها ۷۷ کیلومتر است.
لیسیدین (نوکلئوزید)
لیسیدین (نوکلئوزید) با فرمول شیمیایی C۱۵H۲۵N۵O۶ یک ترکیب شیمیایی با شناسه پاب‌کم ۴۴۱۲۴۱۴۹ است. که جرم مولی آن ۳۷۱٫۳۹ g/mol می‌باشد.
گچه
گچه، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان فیروزکوه در استان تهران ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان حبلرود قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۸۵ نفر (۵۱خانوار) بوده‌است.
قطعنامه ۲۱۹۹ شورای امنیت
قطعنامه ۲۱۹۹ شورای امنیت سازمان ملل متحد سندی بین‌المللی دربارهٔ تهدیدهای مرتبط با صلح و امنیت بین‌المللی به‌واسطهٔ اقدامات تروریستی است. این قطعنامه طی نشست شورای امنیت سازمان ملل متحد در تاریخ ۱۲ فوریه ۲۰۱۵ میلادی با ۱۵ رأی موافق، ۰ مخالف و ۰ ممتنع به تصویب رسید.
ما مینگیو
ما مینگیو (Ma Mingyu؛ زادهٔ August 10, 1972) یک بازیکن فوتبال بازنشسته اهل جمهوری خلق چین است. از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال پروجا اشاره کرد.
وی همچنین سابقه‌ی بازی در تیم ملی فوتبال چین را دارد و در جام جهانی فوتبال ۲۰۰۲ نیز برای این تیم به میدان رفت.
فرهودیه
فرهودیه، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان رامشیر در استان خوزستان ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان عبدلیه غربی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۲۶ نفر (۶خانوار) بوده‌است.
کریس مورفی
کریس مورفی (زادهٔ ۳ اوت ۱۹۷۳) سناتور ایالت کنتیکت در سنای ایالات متحده آمریکا است که برای نخستین‌بار در ۳ ژانویه ۲۰۱۳ به‌عضویت این مجلس درآمد.
مورفی هم اکنون رییس سوکمیته خاور نزدیک، جنوب آسیا، آسیای مرکزی و ضد تروریسم کمیته روابط خارجی سنا است.
دمیتری خاراتیان
زندگی‌نامه
وی در ۲۱ ژانویهٔ ۱۹۶۰ در آلمالیق به دنیا آمد. وی برنده جوایزی همچون هنرمند مردمی روسیه و هنرمند شایسته فدراسیون روسیه شده است.
گزیده فیلم‌شناسی
از فیلم‌ها یا برنامه‌های تلویزیونی که وی در آن نقش داشته‌است می‌توان به ما ماشین‌ها، مکعب اشاره کرد.
شعاع زمین
شعاع زمین فاصله تقریبی مرکز زمین تا سطح آن و حدود ۶٬۳۷۱ کیلومتر است. این فاصله به عنوان یک یکای طول در اخترشناسی و ژئوفیزیک مورد استفاده قرار گرفته و معمولاً با علامت 🜨R مشخص می‌شود. در واقع اصطلاح «شعاع» از ویژگی‌های یک کره کامل است در حالی که زمین یک کره کامل نیست و شعاع آن یک عدد ثابت نیست و مقدار آن از ۶٬۳۵۳ تا ۶٬۳۸۴ کیلومتر متغیر است.
ممکن است فاصله مرکز زمین تا برخی نقاط در سطح آن به عنوان شعاع آن نقاط بیان شود ولی عموماً شعاع زمین به معنای میانگین فاصله مرکز زمین تا سطح آن یا برخی نقاط ایدئال است. معمولاً منظور از نقاط ایدئال سطح آب‌های آزاد یا یک بیضی‌گون است که سطح تقریبی آب‌های آزاد را نشان می‌دهد.
نخستین منبعی که در آن به اندازه کره زمین اشاره شده، گزارش ارسطو در حدود ۳۵۰ سال پیش از میلاد است که در آن محیط کره زمین در حدود ۴۰۰٬۰۰۰ استادیا محاسبه شده‌است. محققان اندازه‌گیری ارسطو را از بسیار نادقیق تا حدود دو برابر اندازه واقعی تفسیر کرده‌اند. نخستین اندازه‌گیری علمی شناخته‌شده و محاسبه شعاع زمین توسط اراتوستن در حدود سال ۲۴۰ پیش از میلاد انجام شد. دقت اندازه‌گیری اراتوستن بین ۰٫۵٪ تا ۱۷٪ برآورد شده‌است. عدم قطعیت در اندازه‌گیری‌های ارسطو و اراتوستن به دلیل عدم اطمینان از اندازه دقیق واحد به کار رفته توسط ایشان (استادیا) است.
اراتوستن در این روش شعاع کره زمین را با اندازه گیری اختلاف زاویه تابش خورشید در دوشهر هم طول در امتداد شمال به جنوب محاسبه کرد که در این روش محاسبه فاصله دقیق دو شهر کاری دشوار و همراه با خطا است.
نخستین روش دقیق محاسبه شعاع زمین توسط ابوریحان بیرونی حکیم قرن 4 و 5 هجری ارائه شد. که با سه بار اندازه گیری زاویه و یک بار اندازه گیری یک مسافت کوتاه بدست آمد.