cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
قوم تپوری
تاریخ
بطلمیوس(۹۰–۱۶۸ میلادی) در کتاب ۶، فصل ۲، بخش ۶ از جغرافیای خود که دربارهٔ سرزمین ماد هست، از تیره دیگری از قوم تپور یاد کرده که در شمال قومس (choromithrena) و منطقه الیماس (elymais) تا سرچشمه رود چرینداس (charindas river) (رودخانه چرینداس در شرق مازندران واقع شده است) در سرزمین ماد ساکن بودند. بطلمیوس می نویسد سرزمین قومس (choromithrena) تا پارت ادامه می‌یابد و در شمال آن الیمایس (helymais) هست، از آنجا تا سرچمشه‌های رودخانه چرینداس (charindas) مناطقی هستند که تپوری‌ها (tapuri) ساکن هستند. استرابون(۶۳ ق. م) اقوام تپوری را در کنار اقوام آمارد به عنوان اقوام کوهستان نشین در شمال کشور یاد می‌کند. استرابو می‌نویسد: تمام مناطق این کشور به استثنای بخشی به سمت شمال که کوهستانی و ناهموار و سرد است و محل زندگی کوهنشینانی به نام کادوسی (Cadusii) و آماردی (Amardi) و تپوری (Tapyri) و کرتی (Cyrtii) و سایر مردمان دیگراست، حاصلخیز است.
استرابون(۶۳ ق. م) اعتقاد دارد نواحی تپور و ری و دروازه کاسپین بخشی از سرزمین ماد بود که اشکانیان بر آن سلطه یافتند و می‌نویسد: مناطقی از کشور پارت، قومس (Comisene) و خوار (Chorene) است و می‌توان گفت کل منطقه ای است که تا دروازه کاسپین (Caspian Gates) و ری (Rhagae) و تپوری (Tapyri) گسترش می‌یابد، که قبلاً متعلق به ماد بود.
استرابون(۶۳ ق. م) در قسمتی دیگر جایگاه تپورها را بین هیرکانی‌ها و دربیک‌ها معرفی می‌کند و می‌نویسد: گفته می‌شود که تپوری‌ها (Tapyri) بین دربیک‌ها (Derbices) و هیرکانی‌ها (Hyrcanians) زندگی می‌کنند.
در جغرافیای استرابون گروهی از قوم تپور به عنوان قومی ساکن میان سرزمین هیرکانی و سرزمین آریا یاد شده‌است.
استرابون(۶۳ ق. م) گروهی دیگر از تپورها را ساکن کنارهٔ دریا هیرکانی معرفی می‌کند و از تپورها به عنوان قومی در کنار آناریاکه‌ها (شرق گیلان) نام می‌برد. استرابون می‌نویسد: موقعیت اقوام در حوالی دریای هیرکانی در شرق کاسپی … به اقوام تپوری (Tapyri)، آناریاکه (Anariaci)، استاورس (Staures) و هیرکانی (Hyrcani) می‌رسیم.
استرابون(۶۳ ق. م) اقوام ساکن در حاشیه جنوبی دریای مازندران و غرب هیرکانی را بدین گونه نام می‌برد: تپوری‌ها (Tapyri) بین هیرکانی‌ها و آریایی‌ها زندگی می‌کنند و در یک مدار در اطراف دریا پس از هیرکانی‌ها (Hyrcanins)، آماردی‌ها (Amardi) و آناریاکه (Anariacae) و کادوسی‌ها (cadusi) و آلبانی‌ها (albani) و کاسپی‌ها (Caspii) و ویتی‌ها(viti) و شماری دیگر از مردمان، تا جایی که به سکاها (scythians) می‌رسیم و از سوی دیگر به سرزمین هیرکانی و دربیک‌ها (Derbices) هستند، کادوسیان در مرز ماد و ماتیانی و پایین پرخوآتراس هستند.
استرابون(۶۳ ق. م) تپورها را ساکن پنج مکان متفاوت می‌داند. وی گروهی از تپورها را به عنوان کوهنشین‌های شمال کشور در کنار آمارد نام می‌برد. وی گروه دیگری از تپورها را میان هیرکانی‌ها و دربیک‌ها نام می‌برد. وی دسته دیگر تپورها را میان هیرکانی‌ها و آریا نام می‌برد. وی دسته دیگر از تپورها را در ماد نام می‌برد و مکان دسته دیگر از تپورها را در کنار آناریاکه‌ها می‌داند.
کیپر در کتاب جغرافیای قدیم خود تپورها را شعبه‌ای از اقوام آمارد می‌داند.
به گفته یحیی ذکا در «کاروند کسروی» آورده‌است: آماردان یا ماردان، در زمان لشکر کشی اسکندر مقدونی به ایران، این تیره در مازندران نشیمن می‌داشتند و آن هنگام هنوز قبایل تپوران به آنجا نیامده بودند ولی سپس چنان‌که از گفته‌های استرابون پیداست در آذربایجان و ارمنستان و پارس و دیگر جاها پراکنده شدند.
تپورها تا عصر هخامنشی از بابل تا گرگان می‌زیستند و به گفته تئودور نلدکه و یوزف مارکوارت، خاک تپورها در بخش جنوبی تپورستان خاوری بوده که آن را پاتشوارش (پتشخوارگر) نام نهاده بودند.
فرادات حاکم تپورهای بخش شمالی تپورستان (دشت و هامون) بوده که با اسکندر مصالحه نمود و تپورهای بخش جنوبی تپورستان (کوهپایه و کوهستان) فرمانروای دیگری داشتند که حاضر به مصالحه با اسکندر نبودند و در نهایت فرادات بر سرزمین تپورهای کوهستان و آماردها دست یافت.
به اعتقاد یوزف مارکوارت تپوری‌ها در زمان اسکندر در آمارد ساکن شدند.
در نقشه‌ای که پومپونیوس میلا در سال ۴۵ میلادی ترسیم نمود طبرستان با نام تیبرانی در کرانه جنوبی دریای مازندران ذکر شده‌است. دراین نقشه به ترتیب از شرق به غرب اسامی آماردی، کادوسی، هیرکانی و تبیرانی در ساحل جنوب دریای خزر آمده‌است که تیبرانی همان قوم تپور یا تبر می‌باشد.
لاتیشف به نقل از دیونیس اسکندرانی مورخ قرن دوم میلادی اقوام اطراف دریای مازندران را بدین ترتیب نام می‌برد: سکاها، اون‌ها، کاسپ‌ها، کادوس‌ها، آلبان‌ها، ماردها، تپورها و هیرکانی.
به گفته ویلفرد مادلونگ، تپورها که در ابتدا در قسمت جنوب شرقی منطقه زندگی می‌کردند، در اوایل تحت تسلط هخامنشیان قرار گرفتند، آماردها توسط اسکندر بزرگ و بعداً توسط پارتیان شکست خوردند و در قرن دوم پیش از میلاد آنها را در اطراف ری اسکان دادند. قلمرو سابق آماردها توسط تپورها اشغال شده بود. بطلمیوس در ناحیه شرق دیلم در ساحل دریای مازندران تنها از تپورها یاد می‌کند. دیلم بخش کوهستانی گیلان بود.
به گفته واسیلی بارتلد تپوری‌ها در قسمت جنوب شرقی ولایت سکونت داشتند و در قید اطاعت هخامنشیان درآمده بودند و آماردها مغلوب اسکندر مقدونی و بعد مغلوب اشکانیان شدند و اشکانیان در قرن دوم ق.م آنها را در حوالی ری سکونت دادند و اراضی سابق آماردها به تصرف تپوری‌ها درآمد و بطلمیوس در شرح دیلم یعنی قسمت شرقی گیلان در ساحل  بحر خزر فقط از تپوری‌ها نام می‌برد.
دانشنامه ایرانیکا نواحی یاد شده در گزارش استرابون را در امتداد دروازه کاسپین (شهر بندری دربند یا Caspian Gates) و شهر باستانی ری (در جغرافیای یونای Rhaga) می‌داند که در سرزمین ماد واقع بوده‌است و چنین نتیجه‌گیری کرده که بنابر این گزارش، دسته دیگری از قوم تپور در آن نواحی گسترده شده بودند. طبق نظر دانشنامه ایرانیکا کوه‌های داخلی ساحل هیرکانی «کوه‌های تپوری» (Tapurian mountains) نامیده می‌شد، سپس مردم آنجا، در کوه‌های بین دربیک و هیرکانی ساکن شدند و تپورها به سمت دروازه کاسپین (دربند قفقاز) و راگا (ری) در ماد گسترش یافتند. این تپورهای غربی (قفقاز) می تواند نتیجه یک تقسیم قومی در شمال رود اترک (مرز هیرکانیا و داهه) دانست. و شاید تپورهای سرزمین هیرکانی نیای گروه دیگر از تپورئی‌ها باشند که ساکن سرزمین سکاها بودند و باقی مانده تپورها به شرق و جنوب به سوی مارگانیا (محدوده بین هیرکانیا و آریا) حرکت کردند و گروه دیگر به سمت رودخانه تجن به سمت آریا حرکت کردند. به اعتقاد دانشنامه ایرانیکا تپوری‌های کاسپین (قفقاز) می‌تواند نشان دهنده مهاجرت بعدی به سمت غرب در امتداد بزرگراه اصلی شرق به غرب از مارگانیا باشد. این گروه از تپورها هزار سرباز برای جنگ گوگمل تهیه کرده بودند. ظاهرا تپورها با هیرکانی‌ها در یک صف قرار گرفتند. اسکندر بعدها تپورها را مطیع خود ساخت و وقتی اسکندر وارد شد و تپورها توسط یک ساتراپ جدا (ساتراپ تپور) اداره می‌شدند و آماردها نیز به آنها واگذار شدند.
احسان یارشاطر در کتاب تاریخ ایران کمبریج در صفحه ۷۶۶ چاپ ۱۹۸۳، تپوری‌ها قومی خوانده است که در دوران فرهاد یکم اشکانی، از پرثوه (Parthyene) به مناطق مرکزی جنوب دریای خزر (مازندران کنونی و حوالی آن) کوچانده شدند و تپورها با قوم آمارد، در همسایگی غربی‌شان، درآمیخته شد و با هضم در جوامع آریایی، قومیت کنونی مازندرانی را تشکیل دادند. اسدالله عمادی ادعای کوچ قوم تپور از پرثوه به مازندران را رد می‌نماید و می‌گوید پیش از آنکه اشکانیان به قدرت برسند تپورها در مازندران ساکن بودند و کراتر فرمانده یونانی از سرزمین آنها گذشت. نظر مورخین یونانی نیز موافق با نظر اسدالله عمادی می‌باشد و کتزیاس مورخ یونانی عصر هخامنشی سرزمین تپوری را همان مازندران می‌داند و سرزمین تپوری را سرزمینی ما بین هیرکانی و کادوسی معرفی می‌کند و پولیبیوس نیز کوه‌های تپوری را همان کوه‌های مازندران میداند و به این کوه بین دروازه کاسپین (گرمسار) و دریای هیرکانی اشاره می‌کند و استرابون به سرزمین تپوری در نزدیکی ری و دروازه کاسپین (گرمسار) اشاره می‌کند و آریان و کوینت کورس در شرح جنگ های اسکندر مقدونی و هخامنشیان به یک ساتراپ به نام ساتراپ تپوری در حاشیه دریای مازندران اشاره می‌کنند که سرزمین آمارد نیز به آن ضمیمه شده بود.
همچنین هاپلوگروپ R1a که مشخصه تبار پدری آریایی های وارده به ایران است،تنها حدود ۹٪ در مازندران وجود دارد.
تپورها در عصر آشوریان
به گفته کتزیاس (۴۴۱–۳۹۲ق. م) نینوس پادشاه آشور تپوریان را مطیع خویش کرد. کتزیاس از قوم تپور در کنار هیرکانی و کادوسی به عنوان یکی از نواحی نام می‌‌برد که توسط نینوس پادشاه آشور فتح شدند. به گزارش کتزیاس: از سرزمین‌های واقع در دریا و دیگر سرزمین‌های هم مرز با آن‌ها، نینوس مصر و فنیقیه را تحت سلطه خود درآورد، سپس سیلسیرا، کیلیکیه، پامفیلیه و لیکیه، و همچنین کاریا، فریگیه و لیدیه. بعلاوه، او ترود، فریگیه را در هلسپونت، پروپونتیس، بیتینی، کاپادوکیه و همه ملل بربر که در سواحل پنتوس تا تنائیس ساکن هستند تحت کنترل خود قرار داد. او همچنین خود را حاکم سرزمین‌های کادوسی، تپوری، هیرکانی، درانگی، دربیکی، کارمانی، کورمنایی و بورکانی و پارت کرد. او هم به پارس و هم به سوزيانا و كاسپين حمله كرد، همانطور كه ​​می گويند، گذرگاه‌های بسيار تنگی وارد آن می‌شوند، به همين دليل به عنوان دروازه‌های کاسپین شناخته می‌شوند. بسیاری از ملل کوچکتر دیگر را نیز تحت سلطه خود درآورد، که صحبت درباره آنها کار طولانی خواهد بود. اما از آنجا که حمله به باکتریا دشوار بود و شامل بسیاری از مردان جنگجو بود، پس از زحمت و تلاش بیهوده، او جنگ با باکتریا را به زمان دیگری موکول کرد و نیروهای خود را به آشور بازگرداند و مکانی را برای تأسیس یک شهر بسیار بزرگ انتخاب کرد.
تپورها در عصر هخامنشیان
آریان مورخ یونانی ترکیب سپاه هخامنشی در جنگ گوگمل را چنین آورده است: باختری‌ها، سغدی‌ها و هندی‌های مجاور باختر به فرماندی بسوس والی باختر بودند. ساک‌ها که از سکاهای آسیایی و مستقلند ولی متحد داریوش می‌باشند و تحت فرماندهی ماباسس هستند. هندی‌های کوهستان تحت فرماندهی برسائت والی رخج بودند. سوارهای پارتی، هیرکانی و تپوری تحت فرماندهی فراتافرن بودند. مادی‌ها، کادوسی‌ها و سکاها تحت فرماندهی آتروپات بودند. سکنه دریای سرخ را اُرُن‌توبات و آریوبرزن و اکسی‌نِس اداره می‌کردند. بر شوشی‌ها و اوکسیان اُگزاتر پسر آبولیتاس ریاست داشت و بر بابلی‌ها، سی‌تاکیان و بر کاریان، بوپار ریاست داشت. ارمنی‌ها به سرداری اُرونت و میثروس‌تِس بودند و کاپادوکی‌ها به سرداری آری‌آرسِس بودند و سل سوریان و بین النهرینی ها به فرماندهی مازه والی بابل بودند.
آریان در مورد آرایش جنگی چنین آورده است: در جناح چپ سواره نظام غربی و دهایی و رخجی صف بسته بودند و نزدیک آن سواره نظام و پیاده‌نظام پارسی که با هم مخلوط بودند. در جناح راست سل سوریان، اهالی میانرودان، مادی‌ها، پارتی‌ها، سکاها و پس از آن تپوری‌ها و هیرکانی‌ها ایستاده بودند. در قلب، داریوش با تمام خانواده و نجبای ایران قرار گرفته بود و هندی‌ها و کاریان و آناپاست‌ها و تیراندازان آمارد در اطراف او بودند.
نبرد تپورها با اسکندر
کوینت کورس می‌نویسد: در همسایگی هیرکانیا مردمی می‌زیستند که موسوم به ماردها بودند. اینها حاضر نشدند رسولانی نزد اسکندر فرستاده و تمکین کنند. این قضیه بسیار به اسکندر گران آمد و گفت: خیلی غریب است که یک مشت مارد نمی‌خواهند مرا فاتح بدانند. پس از آن از قشون خود عده ای از سپاهیان زبده برداشته و قصد ماردها حرکت کرد و در طلیعه صبح مقابل آنها پدید آمد. ماردها بلندی‌ها رااشغال کرده بودند و اسکندر پس از جنگ آنها را از مواقعشان براند. بر اثر این احوال آنها به داخل مملکت خود عقب نشستند و دهات همجوار به دست مقدونی‌ها افتاد. ولی پس از آن حرکت قشون مقدونی به درون ولایت آنها دچار مشکل گردید، توضیح آنکه جنگل‌های وسیع و کوه‌های بلند در اینجا زیاد بود و بومی‌ها جلگه‌ها را هم با استحکاماتی سد کرده بودند.
کوینت کورس این استحکامات را چنین شرح میدهد: تپوری‌ها مخصوصا (به عمد) درختان را خیلی نزدیک به هم کاشته اند. پس از آنکه این درختها قدری نشو و نما کرد، ماردها جوانه‌های درختان را با دست در خاک فرو میبرند و هر یک از جوانه‌ها جوانه‌های دیگری را بیرون می‌دهد ولی تپوری‌ها نمی‌گذارند جوانه‌ها بطور طبیعی برویند بلکه آنها را بهم نزدیک کرده گره میزنند و بعد این ترکه ها دارای برگهای ضخیم میگردد تمام این زمین را فرو می‌گیرد. بدین ترتیب از جوانه‌ها و شاخ و برگ‌های آنها دامی مانند تور ایجاد شده تمام راه را مسدود می‌دارد. برای حرکت قشون اسکندر چاره ای جز استعمال تبر نبود ولی آنهم در مقابل سختی درختان که از گره‌های زیاد و از شاخه های درهم دویده حاصل شده بود به کار نمی‌آمد.
از طرف دیگر تپوری‌ها در پناه استحکامات خود به مقدونی ها باران تیر می‌باریدند. بلاخره اسکندر امر کرد که این جنگل ها را از هر طرف احاطه کنند و اگر روزنه‌ای یافتند حمله برند. مقدونی‌ها چنین کردند و چون محل را نمی‌شناختند اغلب مقدونی‌ها راه را گم کردند. در این احوال تپوری‌ها اسب اسکندر که بوسیفال نام داشت را ربودند. اسکندر چون این اسب را خیلی دوست می‌داشت در خشم فرو رفت جارچی فرستاده، تهدید کرد که اگر اسب او را پس ندهند به احدی امان نخواهد داد. پس از این تپوری ها اسب را به او رد کردند با وجود این اسکندر امر کرد درختان را بیندازند از کوه خاک آورده روی جوانه‌ها و شاخ و برگ‌ها بریزند. مقدونی‌ها به اجرایی امر اسکندر پرداختند و تپوری‌ها چون دیدند استحکامات آنها بدین ترتیب خراب خواهد شد فرستاده‌ای فرستادند و تمکین کردند. پس از آن اسکندر فرادات را حاکم آنها قرار داده و به اردوی خود برگشت.
فرادات حاکم تپورهای بخش شمالی تپورستان (دشت و هامون) بوده که با اسکندر مصالحه نمود و تپورهای بخش جنوبی تپورستان (کوهپایه و کوهستان) فرمانروای دیگری داشتند که حاضر به مصالحه با اسکندر نبودند و در نهایت فرادات بر سرزمین تپورهای کوهستان و آماردها دست یافت.
نبرد آماردها با اسکندر
آریان مینویسد: اسکندر با هیپاسپیست‌ها و تیراندازان آگریانی و دسته های سنوس و آمین‌تاس و کمانداران سواره و نیمی از سواره نظام به ولایت ماردها رفته و اسرای زیاد گرفت و اکثر اشخاصی را که جنگ کرده بودند کشت. چون محل‌های این مردم سخت و به علاوه این ولایت فقیر است هیچ مرد جنگی قبل از اسکندر به اینجا نیامده بود. فاتح ناگهان از ولایت آنها گذشت و قبل از اینکه متوجه شوند بر آنها تاخت. این مردم به جاهای سخت کوه‌ها پناه بردند و اسکندر در آنجا هم بر ماردها فایق آمد و پیروز شد. ماردها فرستاده‌ای فرستادند و مطیع اسکندر گشتند. اسکندر ولایت ماردها را به به تپورستان که والی آن فرادات بود ضمیمه کرد.
فرادات حاکم تپورها در عصر اسکندر
پس از آنکه اسکندر وارد شهر آروس گردید و کراتر و اریگسوس را در اینجا یافت. آنها فرادات حاکم تپوری‌ها را همراه آورده بودند. اسکندر این اسیر را خوب پذیرفت. پس از آن آن مناپیس را که در زمان اُخُس فرار کرده و به دربار فلیپ پناهنده شده بود والی هیرکانیا کرد و فرادات را به حکومت تپورستان ابقا داشت.
شکل‌گیری ساتراپ تپوری در دوران اسکندر
اسکندر پس از دست یابی به سرزمین آمارد ولایت آمارد را به تپورستان که والی آن فرادات بود ضمیمه کرد.
نواحی شرقی کشور که شامل ایران و بخش‌هایی از آسیای میانه و هندوستان بودند و از چهارده ساتراپ نشین تشکیل می‌شدند:
تپورها در عصر سلوکیان و اشکانیان
در دوران اسکندر مقدونی سرزمین آمارد به سرزمین تپور ضمیمه گشت. تیرداد اشکانی دومین پادشاه اشکانی هیرکانیا و کومس و کناره های جنوبی دریای مازندران که ممکلت اقوام تپوری بود را به تصرف خود در آورد و پایتخت خود را به شهر سلوکی صد دروازه در ناحیه کومس انتقال داد. تیرداد اشکانی در سال ۲۲۱ پیش از میلاد در گذشت و ارشک دوم به پادشاهی رسید و قلمروی پارتیان تا سال ۲۰۹ پیش از میلاد تا همدان در ماد می‌رسید. سرزمین تپوریه در زمان ارشک دوم مورد حمله آنتیوخوس سوم قرار گرفت. آنتیوخوس سوم در عین اینکه با پایداری سختی مواجه بود به سرزمین تپوریه در البرز تاخت و هیرکانیا را نیز به تصرف خود درآورد و با ارشک دوم پیمان یگانگی بست. در این دوره پادشاهی اشکانی با وجود اینکه با فتوحات سلوکیان محدود و کوچک شده بود ولی بر پا ماند. پس از آن نیز با تاخت و تاز های دولت یونانی بلخ بار دیگر قلمرو شاهنشاهی اشکانی کوچکتر شد. پس از مرگ ارشک دوم در سال ۱۹۱ پیش از میلاد فریاپت شاه شد و دو پسر به نام های فرهاد و مهرداد داشت که فرزند بزرگتر فرهاد شاه شد. در این دوره آنتیوخوس سوم در جنگ با روم شکست خورده بود و در دفاع از قلمروی خود ناتوان شده بود. فرهاد اول بر آماردیان و دیگر اقوام ساکن رشته کوه های البرز تاخت و سرزمین تپوریه و هیرکانیا و سایر نواحی را به تصرف خود در آورد و مرز پارت را تا مغرب دربند خزر گشود و آماردیان را به شهر خاراکس (خوار) کوچ داد. پس از فرهاد قدرت به برادرش مهرداد یکم رسید. در این دوره سرزمین تپوریه مدتی تحت تسلط اوکراتید حاکم دولت یونانی بلخ در آمد ولی مهرداد یکم در سال ۱۶۰ پیش از میلاد سرزمین تپوریه را بار دیگر به تصرف خود در آورد. سرزمین تپوریه تا زمان بلاش یکم تحت سیطره اشکانیان باقی ماند ولی در زمان بلاش اول سرزمین تپوریه و دیگر نواحی جنوبی دریای مازندران مورد حمله و تاخت و تاز آلان‌ها قرار گرفت و حتی آلان ها از جنوب دریای مازندران و سرزمین تپوریه گذشته و به این طرف و آن طرف ارس در حال تاخت و تاز بودند ولی به نظر می‌رسد بلاش توانست کنترل سرزمین تپوریه را در دست بگیرد و بطوریکه در اواخر عهد اشکانیان خاندان گشنسب شاهان گرشاهی بر ولایت تپوریه حکم می‌راندند و حتی در دوران شاهنشاهی ساسانی قلمروی خود را تا گیلان توسعه دادند.
اخراج آمارد‌ها و ورود قوم تپور به به نواحی آماردنشین
تپورها و آماردها در همسایگی یکدیگر بودند و پس از کوچ اجباری آماردها، تپورها در نواحی آماردنشین جایگزین آماردها گشتند. به گفته ویلفرد مادلونگ، آماردها توسط اسکندر بزرگ و بعداً توسط پارتیان شکست خوردند و در قرن دوم پیش از میلاد آنها را در اطراف ری اسکان دادند. قلمرو سابق آماردها توسط تپورها اشغال شده بود. بطلمیوس در ناحیه شرق دیلم در ساحل دریای مازندران تنها از تپورها یاد می‌کند. پس از قدرت‌گیری اشکانیان، در دوران فرهاد یکم اشکانی، فرهاد به آماردها حمله کرد و پس از شکست آنان، قوم آمارد وادار به کوچ اجباری به بیرون از حاشیه جنوبی دریای مازندران شدند.
تپوری‌ها در عصر آشوریان، هخامنشی و اسکندر در ارتفاعات البرز و در منطقه ای بین هیرکانیا و آمارد سکونت داشتند. کوچ گسترده برخی تیره‌های قوم تپور و جایگزین شدن این بخش از تپوری‌ها به جای آماردها در نواحی غربی در دوران فرهاد اشکانی به شکل‌گیری سرزمین تپورستان منجر شد. چنانچه بعدها از سرزمین تپورستان در نقشه‌های جغرافیایی یونانی و رومی و گزارش مورخان یونانی و رومی، چه در دوران اشکانیان و چه در دوران ساسانیان می‌توانیم ببینیم. مانند تصویر نقشه‌ای از قلمرو دولت یونانی بلخ که ارائه شده‌است؛ که در پی شکست اشکانیان از دولت یونانی بلخ، تپورستان باستان (TAPURIA) و خراسان باستان (TRAXIANE) برای مدتی در تصرف دولت یونانی بلخ مانده بود. پس از حمله عرب‌ها و اشغال ایران بدست عرب‌ها، تپورستان در نوشته‌ها و منابع ایرانی و عربی به طبرستان معرب گشت و پسوند نام بسیاری از بزرگانش، طبری بود، چون محمد بن جریر طبری و ابن ربن طبری و مازیار بن قارن طبری و فضل بن قارن طبری و … طبرستان تا سیصد سال در برابر حملات عرب‌ها پایداری کرد و مستقل ماند و هرگز به تصرف ترکان و مغولان در نیامد.
گشنسب شاهان تپورستان
گشنسب شاهان یا گشنسپداد گرشاهی سلسلهٔ پادشاهی در طبرستان بوده که در عصر اشکانیان در منطقه کوهستانی شرق مازندران شکل گرفت. این سلسله در اوایل عصر ساسانی قلمروی خود را تا گیلان گسترش دادند. در دوران اردشیر ساسانی قلمروی گشنسب شاهان علاوه بر رویان و طبرستان شامل گیلان، دیلمان و دماوند می‌شده‌است.
ریشه
ریشه خاندان گشنسپداد گرشاهی به مناطق کوهستانی شرق طبرستان منطقه هزارگری و شهر تمیشه می‌رسد و واژه گر به مردمان طبری کوهستان شرقی طبرستان اطلاق می‌گشت. از آنجا که این خاندان ساکن در منطقه کوهستانی مازندران بودند گرشاه لقب گرفتند. لقب پتشخوارگرشاه به پادشاه‌هان کوهستان طبرستان داده می‌شد.
سقوط
گشنسب شاهان تا سال ۵۳۱ میلادی در طبرستان سلطنت می‌کردند. دوام حکومت و فرماندهی خاندان گشنسب در طبرستان تا روزگار فیروز ساسانی ادامه داشته‌است که در این زمان ترکان صحرانورد ماوراء جیحون به خراسان و مرزهای تپورستان (طبرستان) تاخته‌اند. کاری از گشنسب شاهان برنیامد ولی کیوس فرزند ارشد قباد شاه ساسانی، به امر پدر به کمک مردم طبرستان شتافت و کیوس به فرمان برادر با سپاهی انبوه از تبرستانی‌ها به سمت خراسان رفت و خاقان ترک را شکست داد. از این زمان حکومت خاندان گشنسب پایان یافت و حکومت به ساسانیان منتقل شد. در این سال کیوس، پسر مهتر قباد و برادر خسرو انوشیروان، خود از طرف پدرش قباد به فرمانروایی در طبرستان پرداخت. کیوس آیین مزدکی داشت و مزدکیان می‌خواستند او را به پادشاهی بنشانند از این جهت خسرو انوشیروان او را از طبرستان برداشته، قارن پسر سوخرا را به جای او گماشت. از این تاریخ سلسله کارنوندیان در طبرستان روی کار می‌آیند که ایشان را آل قارن می‌خوانند.
نشر نی
نشر نی یک ناشر کتاب ایرانی و از مطرح‌ترین ناشران عمومی ایران است. نشر نی در سال ۱۳۶۳ تأسیس شده و تاکنون در حوزه‌هایی چون ادبیات، علوم اجتماعی، علوم سیاسی، حقوق، اقتصاد، مدیریت، دین، فلسفه، تاریخ،‌ روان‌شناسی، علوم طبیعی و هنر بیش از ۱۵۰۰ عنوان کتاب راهی بازار نشر کرده است.
تأسیس
نشر نی حاصل تلاش و سرمایهٔ مشترک گروهی از روزنامه نگاران و فعالان نشر بود. جلال رفیع در این باره می‌گوید: «در سال ۶۳ من و تعدادی از دوستانم از جمله احمد ستاری، عبدالعلی رضایی و احمد سام و منصور آسیم نشر نی را تاسیس کردیم. که چند سال بعد به دلیل کمی وقت به همراه سام از هیات مدیره نشر نی استعفا دادیم.»
از جمله این افراد جعفر همایی بود که پس از فعالیت کوتاهی در انتشارات امیرکبیر و راه اندازی انتشارات روزنامهٔ اطلاعات، به فکر یک بنگاه انتشاراتی خصوصی افتاد. به نوشتهٔ سایت روزآهنگ پس از استعفای برخی از مؤسسان و درگیری برخی دیگر، ادامهٔ فعالیت نشر نی بر عهدهٔ همایی بود که تا امروز مدیرعامل انتشار است.»
توزیع و فروش
کتاب‌های این انتشارات از کتاب‌های پرفروش بازار نشر در ایران هستند. با این حال اواخر سال ۱۳۹۳، مدیرعامل نشر نی با انتشار یادداشتی از سیاست کاهش تیراژ کتاب دفاع کرد و اعلام کرد «محدودکردن تیراژ و تجدید چاپ «دلایل منطقی» دارد و درنهایت به نفع ناشر و پدیدآورنده و خواننده است. اول، هزینه‌های انبارداری، حمل‌ونقل و خواب سرمایه را کاهش می‌دهد؛ دوم، امکان استفاده از فناوری «چاپ دیجیتال» را برای رسیدن به اهداف اقتصادی فوق فراهم می‌آورد؛ سوم، با چاپ نوبتی کتاب از فراموش شدن آن و تبدیلش به سرمایهٔ ازدست‌رفته جلوگیری می‌شود.»
از زمان انتشار کتاب اقتصاد کلان دکتر فریدون تفضلی تاکنون، بسیاری از کتاب‌های نی در علوم انسانی منبع درسی دانشگاهی به شمار می‌آیند.» غرفهٔ نشر نی در نمایشگاه کتاب تهران ۱۳۹۳ از لحاظ تعداد تراکنش بانکی مقام اول را کسب کرد.
سیاست‌ها
نشر نی از ناشران پیگیر در مبارزه با قاچاق کتاب و نقض حقوق ناشران است. در زمستان ۱۳۹۸ نشر نی و نشر مرکز در اقدامی مشترک با انتشار فهرست نشانی و تلفن کتابفروشی‌های سراسر کشور حمایت خود را از ادامهٔ حیات کتابفروشی‌های کشور اعلام کردند.
نشر نی از جمله ۳۰۰ ناشر ایرانی بود که در انتخابات دوازدهمین دورهٔ انتخابات ریاست‌جمهوری در حمایت از دکتر حسن روحانی بیانیهٔ مشترک منتشر کردند.
ابراهیم پاشای پارگایی
ابراهیم پاشای پارگایی (زادهٔ ۱۴۹۴ در پارگا – درگذشتهٔ ۱۵۳۶ در قسطنطنیه) همچنین معروف به ابراهیم پاشای فرنگی و ابراهیم پاشای مقبول که پس از اعدامش در سرای توپقاپی به ابراهیم پاشای مقتول نیز معروف شد.
ابراهیم در مدت زندگانی خود به مقام زمامداری و فرماندهی حکومت عثمانی رسید، دومین وزیر اعظم سلطان سلیمان قانونی بود که در سال ۱۵۲۳ جایگزین پیری محمد پاشا شد و ۱۳ سال این سمت را بر عهده داشت. وی از قدرتمندترین و تاثیرگذارترین و موفق‌ترین وزرای اعظم و فرماندهان سپاه در تاریخ عثمانی بود. وی همچنین ثروتمندترین وزیر طول تاریخ عثمانی بود و بعد از ۴ سال که این مقام را داشت به مدت ۹ سال همراه سلطان حکمرانی می‌کرد. اما سلیمان که از ذکاوت و کفایت و اقتدار سیاسی و نظامی ابراهیم شدیدا بیمناک شده بود در سال ۱۵۳۶ فرمان قتلش را صادر کرد. وی پس از مرگش تمامی اموالش نیز به مصادرهٔ دولت درآمد.
سرانجام ابراهیم پاشا در امپراطوری عثمانی
ابراهیم پاشای پارگایی از دوستان دوران کودکی سلطان سلیمان بود. ابراهیم اصالتاً اهل یونان و مسیحی بود و در نوجوانی تحت نظام دوشیرمه در مدرسهٔ قصر به تحصیل پرداخت. سلیمان او را به سمت طوغانچی (مسئول مرغان شکاری) دربار برگماشت و اندکی بعد او را عهده‌دار سمت خاص اوداباشی (اتاق‌دار مخصوص سلطان) کرد. در سال ۱۵۲۳ ابراهیم پاشا به مقام وزیر اعظم و فرمانده کل ارتش منصوب شد وی همچنین با خواهر سلطان ازدواج کرد و مقام داماد مقتدر عثمانی را کسب کرد هر چند بیشتر منابع نشان می دهد این ازدواج صورت نگرفته است. به هر حال ابراهیم قدرت فراوانی را داشته است سلیمان همچنین مقام بیگلربیگی روم‌ایلی و آناتولی به معنای (حاکم و فرمانده بزرگ سرزمین روم و آناتولی) را به او سپرد و در این مقام تمام قدرت امپراتوری که در اروپا و آسیا بود به ابراهیم رسید. بدین ترتیب اختیار تمامی ممالک امپراتوری عثمانی در خاک اروپا و آسیا و تمام ایالت‌ها و تمام مقام‌داران و نیز فرماندهی سربازان ساکن اروپا و آسیا به هنگام جنگ در ید قدرت ابراهیم قرار می‌گرفت. مورخی از سدهٔ هفدهم نوشته‌است که ابراهیم خود از سلطان تقاضا کرده بود که او را به چنین مقام‌های بالایی منصوب نکند زیرا که بیم جانش را داشت اما سلیمان پاسخ داده بود که در زمان سلطنت او، تحت هیچ شرایطی، ابراهیم به مرگ محکوم نخواهد شد.
با این حال، سرانجام ابراهیم از چشم سلطان افتاد. ابراهیم در طول سیزده سالی که مقام وزارت اعظم را بر عهده داشت، به‌سرعت ترقی نمود و به قدرت رسید و ثروت و دارایی عظیم و بی مانندی اندوخت که این امر شگفتی و حسد سایر درباریان را برانگیخت و دشمنان زیادی را برای او تراشید که می‌توان به مهمترین و اصلی‌ترین رقیب و دشمن ابراهیم یعنی خرم سلطان همسر عقدی و اصلی و قدرتمند سلیمان اشاره کرد. در هنگام نبرد با صفویان، گزارش‌هایی به سلطان رسیده بود که حکایت از گستاخی ابراهیم داشت؛ ابراهیم عنوان «سردار سلطان ابراهیم» را بر خود نهاده بود که این امر در نظر سلیمان، توهینی شدید به او محسوب می‌شد.
بدگمانی سلطان نسبت به ابراهیم با نزاعی که بین ابراهیم و اسکندر چلبی درگرفت، فزونی یافت. اسکندر چلبی دفتردار (مسئول امور مالی) دربار بود و نزاع او با ابراهیم، در نهایت به مرگ او منجر شد. ابراهیم که اسکندر را به تلاش برای دسیسه‌چینی متهم می‌کرد، توانست سلطان را متقاعد کند تا فرمان قتل او را صادر کند. اسکندر چلبی پیش از مرگ، در آخرین کلماتی که بر زبانش جاری شد، ابراهیم را به تلاش برای توطئه‌چینی بر ضد سلطان متهم کرد و سخنان او، خیانت ابراهیم را برای سلطان مسجل کرد. در ۱۵ مارس ۱۵۳۶ جسد بی‌جان ابراهیم در قصر توپقاپی پیدا شد.
ازدواج ابراهیم پاشا
طبق روایات ابراهیم پاشا با خدیجه سلطان، دختر سلیم یکم و خواهر سلیمان قانونی در سال ۱۵۲۴ ازدواج کرد، هر چند بیشتر تاریخ‌نگارها بر این معتقدند که این ازدواج هیج گاه صورت نگرفته است
زایمان خانگی
زایمان خانگی یا تولد در خانه در کشورهای توسعه‌یافته به نوعی از زایمان اطلاق می‌شود که به‌واسطه زایمان طبیعی و عموماً توسط ماما یا یک فرد متخصص با مراقبت ویژه و در مواردی بدون فردی دیگر و مراقبت، در محیطی غیربالینی غیر از بیمارستان یا زایشگاه انجام می‌شود.
خانم‌هایی با دسترسی به مراقبت‌های پزشکی با کیفیت بالا ممکن است تولد خانگی را به دلیل صمیمیت خانگی، تجربه خانواده-محوری یا تمایل به اجتناب از تجربه پزشکی-محوری از یک بیمارستان ترجیح دهند. حرفه‌ای‌هایی که تولد خانگی زنان را رسیدگی می‌کنند، معمولاً آموزش‌های لازم برای مراقبت‌های اولیه پزشکی از جمله، تجویز اکسیژن و همچنین مدیریت حوادث سخت‌زایی مانند شانه، خونریزی پس از زایمان، تعمیر پارگی عجانی و به هوش‌آوردن نوزادان (به اختصار سی‌پی‌آر) را می‌آموزند. تولد خانگی تا زمان ظهور پزشکی مدرن، روش غیررسمی زایمان بود. در کشورهای در حال توسعه که زنان ممکن است قادر به پرداخت هزینه مراقبت‌های پزشکی نباشند، تولد خانگی تنها گزینه موجود می‌باشد و خانم‌ها ممکن است توسط سرپرست یا متخصصی از هر نوع کمک شوند یا نشوند.
سلامت و ایمنی زایمان خانگی، موضوع برخی از اختلافات، به ویژه در میان گروه‌های پزشکان حرفه‌ای بوده‌است. تعدادی از مطالعات نشان داده‌اند که ایمنی در زایمان خانگی برای زنان کم خطر برابر با خطرات ناشی از زایمان در بیمارستان یا زایشگاه‌ها می‌باشد، هر چند کیفیت و قابلیت اطمینان داده‌ای مورد سؤال قرار گرفته‌است. انجمن پزشکی آمریکا و کالج آمریکایی زنان و زایمان مخالف زایمان خانگی با این اساس که زایمان ناکامل هنوز هم می‌تواند به‌طور بالقوه به یک اورژانس پزشکی بدون هشدار تبدیل شود، و ادعا می‌کنند که زایمان خانگی باعث می‌شود تجربه تولد اولویت بیشتری نسبت به ایمنی پیدا کند.
مقررات قانونی در برخی کشورهای غربی، به خصوص ایالات متحده، انتخاب زنان را برای داشتن توانایی تولد خانگی را محدود می‌کند. در بسیاری از کشورهای اروپا، تولد خانگی پشتیبانی می‌شود. اکثریت نوزادان در کشورهای در حال توسعه توسط زایمان خانگی همراه با سرپرستی مامایی، پرستار، یا اعضای خانواده زاده می‌شوند. با توجه به مراقبت‌های پزشکی نامرغوب و دلایل فرهنگی و اجتماعی-اقتصادی دیگر، خطر مرگ و میر پری‌ناتال یا مرگ مادر بسیار بالاست.
انواع زایمان خانگی
زنانی که از زایمان خانگی استفاده می‌کنند، بیشتر توسط یک ماما یا پرستار کمک می‌شوند و گاهی توسط یک دست‌یار همراهی می‌شوند. زنانی که در طول این کار همراهی نمی‌شوند، یا فقط توسط یک نفر همراهی می‌شوند، برای مثال همسرشان، اعضای خانواده، دوست یا یک فرد غیر متخصص زایمان آن‌ها به عنوان زایمان آزاد یا زایمان بدون کمک شناخته می‌شود.
عوامل برای انتخاب زایمان خانگی
بسیاری از زنان خانه به دلیل اینکه تولد یک نوزاد محیط آشنا برای آن‌ها مهم است، این شیوه را برمی‌گزینند. دیگران به دلیل دوست نداشتن بیمارستان یا محیط زایشگاه، دوست نداشتن تجربه پزشکی-محور، نگرانی در مورد عوامل بیماری‌زایی که ممکن است به نوزاد در بیمارستان سرایت کند یا دوست نداشتن حضور غریبه ها در هنگام زایمان، تولد در خانه را انتخاب می‌کنند. برخی دیگر زایمان خانگی را به دلیل اینکه احساس می‌کنند طبیعی‌تر و کم‌تنش‌تر است ترجیح می دهند. در مطالعه‌ای منتشر شده در مجله مامایی و بهداشت زنان، از زنان پرسیده شد، چرا شما زایمان خانگی را انتخاب کردید؟ پنج دلایل اصلی داده شده در مورد ایمنی، اجتناب از مداخلات غیرضروری پزشکی رایج در زایمان، تجارب منفی قبلی آن‌ها در بیمارستان، کنترل بیشتر و یک محیط راحت و آشنا بود.
مطالعه‌ای دیگر نیز نشان می‌داد که زنان دردهای زایمان مختلفی را متحمل می‌شوند و در فضای خانه، این فضای منفی کمتری است.
خولونکی
خولونکی یک روستا در لهستان است که در گمینا برانگسک واقع شده‌است.
دی گراسیا
این کشتی زمانی به شهرت دست یافت که به فرماندهی کاپیتان دیوید رید مورهاوس کشتی ماری سلست را بدون سرنشین در میان اقیانوس اطلس یافتند.
قمری زمردی آرام
قمری زمردی آرام نام یک گونه از سرده قمری‌های زمردی است.
سیارک ۴۸۴۲۲
سیارک ۴۸۴۲۲ چهل و هشت هزار و چهارصد و بیست و دومین سیارک کشف شده‌است که در ۳ نوامبر ۱۹۸۸ کشف شد.
رایفسکی
رایفسکی (به لاتین: Rayevsky) یک شهر در روسیه است که در باشقیرستان واقع شده‌است.
شرکت سکای بونکا
شرکت سکای بونکا (به معنی فرهنگ جهان) یکی از انتشارات ژاپنی است که دفتر اصلی آن در توکیو، چیودا قرار دارد. این انتشارات در سال ۱۹۴۶ تأسیس شده‌است.
.io
.io دامنه اینترنتی اختصاص داده شده به قلمروی اقیانوس هند است.
منابع
ویکی‌پدیای انگلیسی، نسخهٔ ۷ ژانویه ۲۰۰۷
تپه حکومتی
تپه حکومتی در شهرستان خرم‌آباد، بخش پاپی، دهستان کشور، روستای حکومتی واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۶۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
توچیگی (شهر)
توچیگی در استان توچیگی در کشور ژاپن واقع شده‌است که دارای جمعیت نفر و مساحت کیلومتر مربع با تراکم جمعیت نفر در کیلومترمربع است و در تاریخ به عنوان شهر شناخته شد.
ملک‌آباد (ارژن)
ملک‌آباد (ارژن)، روستایی از توابع بخش ارژن شهرستان شیراز در استان فارس ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان قره چمن قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۸۵ نفر (۱۶خانوار) بوده‌است.
تامارین امپراطور
تامارین امپراتور نام یک گونه از سرده تامارین است.
خولیکی
خولیکی یک روستا در لهستان است که در گمینا شدرا واقع شده‌است.
پیریدین
پیریدین یک ترکیب شیمیایی دارای حلقه هتروسیکلیک با شناسه پاب‌کم ۱۰۴۹ است. شکل ظاهری این ترکیب، مایع بی‌رنگ است.
حلقه پیریدین در نیاسین ، برخی داروها مانند ایزونیازید ، بیپریدین ، پیریدوکسال ، قطران زغال‌سنگ و Sulfapyridine وجود دارد. همچنین در ساخت DNA و به عنوان افزودنی به الکل (برای غیرخوراکی شدن آن) بکار می‌رود.
سرویس تحقیقات جنایی نیروی دریایی
سرویس تحقیقات جنایی نیروی دریایی مهمترین مرجع قانونی نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا است و وظیفه آن تحقیقات درباره جرائمی است که در نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا و نیروی تفنگداران دریایی ایالات متحده آمریکا اتفاق می افتد.
در سال‌های اخیر مأموریت‌هایی به مأموریت‌های قبلی این نیروها اضافه شده از جمله امنیت ملی و عملیات ضد تروریست وعملیات ضد اطلاعات و جاسوسی.
طوطی برزیلی نقابدار
طوطی برزیلی نقابدار، نام دیگر آن «طوطی برزیلی زرد طوقی» و «طوطی برزیلی سیاه نقاب» و «طوطی برزیلی سیاه سر» است و نام علمی آن Agapornis personatus است و در سال ۱۸۸۷م توسط شرق‌شناس آلمانی «آنتوان ریچنو» شناسایی گردید. زادگاه آن شمال شرقی تانزانیا است. اندازه آن ۱۴ سانتی متر است. هیچ تفاوت ظاهری بین دو جنس نر و ماده وجود ندارد و پرندگان نابالغ در منقار خود علامت سیاه رنگی دارند و آرام تر از بالغین هستند. اکثر پرها سبز رنگ هستند پرهای پیشانی و قسمت بین چشم‌ها حد واسطی بین رنگ‌های قهوه‌ای و دودی است. اطراف گردن زرد رنگ است. پوست بینی و حلقه دور چشم سفید است و نوک پرنده قرمز است. پاها به رنگ خاکستری تیره‌است.برای تشخیص جنسیت این طوطی به غیر از راه تست dnaاز راه استخوان قسمت لگن این طوطی میشود تشخیص داد اگر استخوان های لگن این طوطی باهم فاصله داشت این طوطیماده و اگر فاصله نداشت این طوطی نر است
mkp jpokop
منابع
2 پرورش، نگهداری وبیماری‌های طوطی برزیلی، تألیف: دکتر احسان مقدس، انتشارات نیلوبرگ، تهران، مرداد ماه ۱۳۸۹
دریاچه پی‌تو
دریاچه پی‌تو نام دریاچه‌ای است در رشته‌کوه راکی، واقع در پارک ملی بنف در ایالت آلبرتا، کانادا. دسترسی به دریاچه از طریق باغ‌راه آیسفیلد به سادگی امکان‌پذیر است.
این دریاچه از نوع یخچال طبیعی تشکیل شده‌است.
نام‌گذاری آن به افتخار ابنزر ویلیام پی‌تو از راهنمایان منطقهٔ بنف بوده است. دریاچه در درهٔ واپوتیک رنج، بین قلهٔ کالدرون، قله پی‌تو و کوه جیمی سیمپسون در ارتفاع ۱٬۸۶۰ متری (۶٬۱۰۰ پا) قرار دارد.
در طول تابستان، مقادیر زیادی از گرده صخره مذاب به دریاچه می‌ریزد، و این ذرات صخره‌ای معلّق به دریاچه رنگی درخشان و فیروزه‌ای می‌بخشد. به خاطر این رنگ درخشانش، تصاویر دریاچه اغلب در کتاب‌های مصور دیده می‌شود و منطقهٔ دربرگیرنده‌اش یکی از نقاط تماشایی محبوب برای جهانگردان در پارک است. بهترین زاویه برای دیدن دریاچه، قلهٔ کمان (Bow Summit) در بالاترین نقطهٔ باغ‌راه آیسفیلد است.
آب دریاچه از طریق نهر پی‌تو تأمین می‌گردد که آب را از دریاچهٔ کالدرون و یخچال طبیعی پی‌تو (بخشی از واپوتا آیسفیلد) زه‌کشی کرده و آن را به رود میستایا می‌ریزد.
چترهای شربورگ
چترهای شربورگ (Les Parapluies de Cherbourg) فیلمی در ژانر موزیکال به کارگردانی ژاک دمی است که در سال ۱۹۶۴ منتشر شد. از بازیگران آن می‌توان به کاترین دنو و ژاک دمی اشاره کرد. این فیلم در همین سال، برنده نخل طلایی جشنواره فیلم کن شده‌است.
پل اروپا (زرمات)
پل اروپا (انگلیسی: Europe Bridge ) پلی به طول ۵۰۰ متر در کوهستان‌های شهر زرمات سوئیس است که در اواخر ژوئیه ۲۰۱۷ افتتاح شد. گفته می‌شود این پل طولانی‌ترین پل معلق عابران است و سازندگان این پل نام آن را «پل اروپا» گذاشته‌اند. این پل به منظور عبور کوهنوردان و دوستداران طبیعت از دره گرابنگوفر که در ۸۵ متری زیر پل قرار دارد، ساخته شده و در ناحیه‌ای ساخته شده که هنگام عبور از آن قله ماترهورن کوه‌های آلپ سوئیس نیز دیده می‌شود. این پل در ارتفاع ۸۵ متری زمین قرار گرفته و دشت و دره زرمات هم از کف شبکه‌ای آن دیده می‌شود. پل قدیمی زرمات در سال ۲۰۱۵ بر اثر ریزش کوه آسیب دید و پل جدید جایگزین آن شده است.
طولانی‌ترین پل عابران
پیش از ساخت پل معلق عابران در سوئیس، پل ۴۰۵ متری در اتریش و با ارتفاع ۱۱۰ متری از زمین، طولانی‌ترین پلی بود که کوهنوردان و گردشگران از روی آن عبور کرده بودند.
نایتسبریج
نایتسبریج (به انگلیسی: Knightsbridge) یک ناحیه خوش‌نشین در مرکز لندن است که در شهر وست‌مینستر واقع شده‌است.
این ناحیه در مرکز لندن و در جنوب هاید پارک واقع شده و جمعیت آن در سال ۲۰۱۱ میلادی ۵٬۴۳۶ نفر بوده است.
ارل هیندمن
ارل هیندمن (Earl Hindman; زاده October 20, 1942 – درگذشته 1942:10:20, December 29, 2003) یک هنرپیشه، و بازیگر سینما اهل ایالات متحده آمریکا بود. وی بین سال‌های ۱۹۶۸ تا ۲۰۰۳ میلادی فعالیت می‌کرد.
آل‌میوزیک
آل‌میوزیک (در گذشته: آل میوزیک گاید )، یک پایگاه دادهٔ متادیتا در رابطه با موسیقی است و مالک آن آل مدیا گاید است. آل‌میوزیک در سال ۱۹۹۱ به وسیلهٔ بایگان مشهور فرهنگی مایکل ارلواین و ریاضی‌دان ولادیمیر بوجانوف به عنوان یک راهنما برای استفاده‌کنندگان ایجاد شد. نخستین کتاب مرجع آن در سال بعد منتشر شد. ای‌ام‌جی (نام مخفف)، پیش از انتظارها به شبکهٔ جهانی وب پیوست و یک از اولین وب‌گاه‌هایی بود که از پروتکل گوفر استفاده می‌کرد.
پیوند به بیرون
وب‌گاه آل‌میوزیک
گرمرود
گرمرود، روستایی است از توابع بخش کلیجان‌رستاق شهرستان ساری در استان مازندران ایران.
جمعیت
این روستا در دهستان کلیجان‌رستاق علیا قرار داشته و بر اساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۸۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۱۹۴نفر (۵۱خانوار) بوده‌است.
گرمستان
گرمستان، روستایی است از توابع بخش کلیجان‌رستاق شهرستان ساری در استان مازندران. روستای گرمستان از جاذبه‌ها و مناظر طبیعی و گردشگری زیبایی برخوردار است، که از آن جمله می‌توان به: جنگل‌های ازدارک، رودخانهٔ تجن، شالیزاهای سرسبز وباغات مرکبات اشاره کرد. با توجه به این جاذبه‌ها روستا در سال‌های اخیر شاهد ویلا سازی‌های گسترده بوده‌است.
گرمستان، با قدمتی چند هزار ساله!!
روستای گرمستان قدمتی چند هزار ساله دارد، نام پیشین این روستا گبرستان بوده که به معنی محل سکنای قوم گبر، از اقوام کهن و باستانی ساکن در ایران می‌باشد. تنها قلعه‌ای که از این دوران باقی مانده‌است، در ارتفاعات این روستا واقع گردیده که بر اثر وقایع طبیعی اکنون زیر تلی از خاک مدفون گشته‌است.
الظاهر
الظاهر یک ناحیه در یمن است که در استان عمران واقع شده‌است. الظاهر ۳۱٬۶۷۸ نفر جمعیت دارد.
گرمستان
گرمستان درلغت‌نامهٔ دهخدا:
گرمستان. [گ َ م ِ] (اِخ) دهی است از دهستان کلیجان رستاق بخش مرکزی شهرستان ساری، واقع در ۱۹۰۰۰گزی جنوب خاوری ساری و ۲۰۰۰گزی قهوه خانهٔ هولار. منطقه‌ای است کوهستانی جنگلی و معتدل دارای ۲۷۰ تن سکنه است. آب آنجا از رودخانهٔ تجن تأمین می‌شود. محصول آن برنج و غلات و شغل اهالی زراعت و راه آن مالرو. دبستان هم دارد. (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج ۳)
جمعیت روستای گرمستان
این روستا در دهستان کلیجان‌رستاق علیا قرار داشته و براساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۸۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۸۵نفر (۲۷خانوار) بوده‌است.
تپه یال گبری
تپه یال گبری در شهرستان خمین، بخش کمره، دهستان چهارچشمه، روستای لوزدر واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۹۲۷ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
والیا ۹۸۷
سیارک ۹۸۷ نهصد و هشتاد و هفتمین سیارک کشف شده‌است که در ۲۳ اکتبر ۱۹۲۲ و در هایدلبرگ کشف شد.
قدر مطلق سیارک برابر ۹٫۳۰ است.
گراف هندسی تصادفی
در نظریه گرافها، گراف هندسی تصادفی ساده‌ترین شبکه فضایی ریاضی است، یعنی یک گراف غیر جهت‌دار که با جای گذاری تصادفی N گره در فضای متری ساخته‌شده است و دو گره به یک دیگر وصل می‌شوند اگر و تنها اگر فاصله‌ی بین دو گره مقدار مشخصی باشد مثلاً کمتر از مقدار مشخصی مثل r باشد.
یک نمونه واقعی از گراف هندسی تصادفی مدل سازی شبکه اد هاک متحرک است.
پراشکفت (شیراز)
پرشکفت، روستایی از توابع بخش ارژن شهرستان شیراز در استان فارس ایران است.
شیگرو موروئی
شیگرو موروئی (Shigeru Muroi؛ زادهٔ October 22, 1960) یک هنرپیشه اهل ژاپن است.
تودا، سایتاما
پیوند به بیرون
http://www.city.toda.saitama.jp/
سیارک ۴۸۴۲۵
سیارک ۴۸۴۲۵ چهل و هشت هزار و چهارصد و بیست و پنجمین سیارک کشف شده‌است که در ۲ فوریه ۱۹۸۹ کشف شد.
اولوانو سول توسچیانو
اولوانو سول توسچیانو (به ایتالیایی: Olevano sul Tusciano) یک کومونه در ایتالیا است که در استان سالرنو واقع شده‌است. اولوانو سول توسچیانو ۲۶ کیلومتر مربع مساحت و ۶٬۹۴۶ نفر جمعیت دارد و ۲۲۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
خواهرخوانده
شهر ویلمینگتون، دلاور خواهرخواندهٔ اولوانو سول توسچیانو هست.
فرودگاه بین‌المللی دن میگوئل هیدالگو وای کوستیا
فرودگاه بین‌المللی دن میگوئل هیدالگو وای کوستیا (به زبان بومی: Aeropuerto Internacional Don Miguel Hidalgo y Costilla) یک فرودگاه همگانی مسافربری با کد یاتا GDL است که یک باند فرود آسفالت دارد و طول باند آن ۴۰۰۰ متر است. این فرودگاه در شهر گوادالاخارا، خالیسکو کشور مکزیک قرار دارد و در ارتفاع ۱۵۲۹ متری از سطح دریا واقع شده‌است.
شهرستان آبشار لیک، آیداهو
شهرستان آبشار لیک، آیداهو (به انگلیسی: Bear Lake County, Idaho) یک سکونتگاه مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در آیداهو واقع شده‌است.
خصوصیات
شهرستان آبشار لیک ۲٬۷۱۶٫۹۱ کیلومترمربع مساحت دارد.
احمدآباد (ساری)
احمدآباد یا کُنتا روستایی است از توابع بخش کلیجان‌رستاق شهرستان ساری در استان مازندران ایران.
جمعیت
این روستا در دهستان کلیجان‌رستاق علیا قرار داشته و براساس آخرین سرشماری مرکز آمار ایران که در سال ۱۳۸۵ صورت گرفته، جمعیت آن ۳۷نفر (۱۷خانوار) بوده‌است.
گنجینه کیهانی
گنجینه کیهانی نام دومین رمان مشترک استیون و لوسی هاوکینگ است. استیون هاوکینگ، استاد ریاضیات و فیزیک نظری در دانشگاه کمبریج بود. او پس از اینشتین به عنوان یکی از نوابغ فیزیک نظری به حساب می‌آید. کتاب او به نام تاریخچه زمان، که برای بزرگسالان نوشته است یکی از پرفروش‌ترین کتاب‌های علمی است.
لوسی هاوکینگ دختر استیون و نویسنده چندین رمان علمی-تخیلی برای کودکان و نوجوانان است و برای بسیاری از روزنامه‌های بریتانیا قلم می‌زند. او به همراه پسرش در کمبریج زندگی می‌کند.
در ژوئن ۲۰۰۶، هاوکینگ که برای یک سخنرانی به هنگ‌کنگ سفر کرده بود، اعلام کرد که تصمیم دارد به همراه دخترش، لوسی، کتابی علمی برای کودکان بنویسد. لوسی هاوکینگ گفت: «[این کتاب] داستانی است برای کودکان که در آن شگفتی‌های گیتی شرح داده می‌شود. بعدها اعلام شد که این کتاب در قالب یه کتاب به رشته تحریر در خواهد آمد. اولین جلد این مجموعه در سال ۲۰۰۶ با عنوانGeorge’s secret key to the universe به چاپ رسید. این کتاب در ایران نیز با نام دریچه‌ای به سوی کیهان ترجمه و توسط انتشارات سبزانچاپ شد. دومین جلد این مجموعه در سال ۲۰۰۸ با عنوان //en.wikipedia.org/w/index.php?oldid=455252492 Geroge’s cosmic treasure hunt منتشر شد که در ایران با عنوان گنجینه کیهانی (مترجمین: محمد حسین پورعباس، محمد اکبرپور، امیرحسین فرجادنسب) و توسط انتشارات سبزان به چاپ رسید. سومین جلد این مجموعه George big bang در سال 2011 چاپ شده است. جلد چهارم با نام George and the Unbreakable Code در سال 2015 و جلد پنجم با عنوان  George and the Blue Moon در سال 2016 چاپ شده است.
فیلم انتقام‌جویانه
فیلم انتقام‌جویانه یا کیفرستانی یک ژانر سینمایی است که در آن قهرمان یا قهرمانان، رفتاری انتقام‌جویانه دارند و قانون را در دستان خود می‌گیرند. فیلم‌های کیفرستانی معمولاً فیلم‌های انتقامی هستند که در آن سیستم حقوقی قهرمان‌های داستان را با شکست مواجه می‌کند و باعث می‌شود که آنها به انتقام‌جو تبدیل شوند.
به عنوان مثال می‌توان به فیلم‌هایی چون؛ آخرین اژدها (۱۹۸۵)، مجازات مرگ (۲۰۰۷)، ۲۲ گلوله (۲۰۱۰)، نجات دهنده (۲۰۱۴)، مندی (۲۰۱۸)، آخرین خون (۲۰۱۹) انتقام‌جو (۲۰۱۹) یا زن جوان آتیه‌دار (۲۰۲۰) اشاره کرد.
تاریخچه
در سینمای ایالات متحده، فیلم‌های انتقام‌جویانه در طول دهه ۱۹۷۰ با آثاری مانند آرزوی مرگ و هری کثیف، که هر دو دنباله‌های متعددی دریافت کردند، شهرت یافتند. فیلم آرزوی مرگ در سال ۱۹۷۴ به عنوان شروع رسمی این ژانر توصیف شده‌است. موفق‌ترین آنها از نظر مالی در سال ۱۹۸۰ فیلم نابودگر است.
ولسوالی کوهستان (ولایت بدخشان)
ولسوالی کوهستان یکی از ولسوالی‌های ولایت بدخشان است که در شمال خاوری افغانستان بطرف شمال شرق شهر فیض آباد مرکز ولایت بدخشان با جمعیت نزدیک به ۲۲۰۰۰ نفر موقعیت دارد. ولسوالی راغ در سال ۱۹۹۴ میلادی نسبت ازدیاد نفوس و دوری مناطق به سه ولسوالی بنام های کوهستان راغستان و یاوان تقسیم گردیده و از آن روز به بعد بحیث یک واحد اداری در ولایت بدخشان جای گرفت. این ولسوالی متصل است از شرق با ولسوالی ارغنجخواه و از شمال با ولسوالی راغستان و غرب با ولسوالی یاوان و یفتل پایان و از جنوب با ساحه مرکزی شهر فیض آباد و ولسوالی ارغنجخواه. ولسوالی به نام راغ دیگر وجود ندارد.
پروپادین
پروپادین یک ترکیب شیمیایی با شناسه پاب‌کم ۱۰۰۳۷ است. شکل ظاهری این ترکیب، گاز بی‌رنگ است.
سیارک ۹۸۸
سیارک ۹۸۸ نهصد و هشتاد و هشتمین سیارک کشف شده‌است که در ۱۰ نوامبر ۱۹۲۲ و در الجزیره کشف شد.
قدر مطلق سیارک برابر ۱۱٫۲۰ است.
درخت چوب سندل (فیلم)
درخت چوب سندل (The Tree of Wooden Clogs) که در ایران با نام درخت تنگدستی هم شناخته می‌شود، فیلمی به کارگردانی ارمانو اولمی است که در سال ۱۹۷۸ منتشر شد. از بازیگران آن می‌توان به برگامو و کارلو روتا اشاره کرد. این فیلم در همین سال برنده نخل طلایی جشنواره فیلم کن شده‌است. در جشنواره بنیاد فیلم آمریکا در سال ۲۰۰۷ آل پاچینو از این فیلم به عنوان یکی از بهترین فیلم های عمرش یاد کرد.
خطیری
خطیری، روستایی از توابع بخش ارژن شهرستان شیراز در استان فارس ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان قره چمن قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱٬۰۳۸ نفر (۲۱۳خانوار) بوده‌است.
پورتوسل سوپورسل
پورتوسل سوپورسل شرکت پرتغالی تولیدکننده کاغذ و خمیر کاغذ است، که در سال ۲۰۰۱ از ادغام دو شرکت پورتوسل و سوپورسل تاسیس شد.
دفتر مرکزی این شرکت در شهر لیسبون، پرتغال قرار دارد و بخشی از سهام آن در بازار بورس یورونکست لیسبون معامله می‌شود. شرکت پورتوسل سوپورسل پنجمین تولیدکننده بزرگ کاغذ در اروپا می‌باشد.
فرودگاه تالمن
فرودگاه تالمن یک فرودگاه خصوصی است که یک باند فرود چمن دارد و طول باند آن ۶۰۹ متر است. این فرودگاه در کشور ایالات متحده آمریکا قرار دارد و در ارتفاع ۹۲ متری از سطح دریا واقع شده است.
خوم ژارسکی
خوم ژارسکی یک روستا در لهستان است که در گمینا لوبسکو واقع شده‌است. خوم ژارسکی ۸۹ نفر جمعیت دارد و ۶۷ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
تپه ازنهری
تپه ازنهری مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان نهاوند، بخش خزل، روستای ازنهری واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۱۴۳۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
توکاماچی، نیگاتا
توکاماچی در استان نیگاتا در کشور ژاپن واقع شده‌است که دارای جمعیت ۶۰٬۴۸۰ نفر و مساحت ۵۸۹٫۹۲ کیلومتر مربع با تراکم جمعیت ۱۰۳  نفر در کیلومترمربع است و در تاریخ  به عنوان شهر شناخته شد.
پیوند به بیرون
http://www.city.tokamachi.niigata.jp/
موزیک‌برینز پیکارد
MusicBrainz Picard یک نرم‌افزار رایگان و منبع باز برای شناسایی، برچسب گذاری و سازماندهی ضبط های صوتی دیجیتال است. توسط بنیاد MetaBrainz، یک شرکت غیرانتفاعی که پایگاه داده MusicBrainz را نیز اداره می‌کند، توسعه یافته‌است.
Picard فایل‌های صوتی و دیسک‌های فشرده را با مقایسه ابرداده یا اثر انگشت صوتی آنها با سوابق موجود در پایگاه داده شناسایی می‌کند. فراداده فایل صوتی (یا "برچسب ها") وسیله ای برای ذخیره اطلاعات مربوط به یک فایل ضبط شده در فایل است. هنگامی که Picard یک فایل صوتی را شناسایی می‌کند، می‌تواند اطلاعات جدیدی مانند هنرمند ضبط کننده، عنوان آلبوم، برچسب ضبط و تاریخ انتشار را به آن اضافه کند. در برخی موارد، می‌تواند اطلاعات دقیق‌تری مانند فهرست نوازندگان و سازهای آنها را نیز اضافه کند. منبع این اطلاعات پایگاه داده MusicBrainz است که توسط داوطلبان مدیریت می‌شود. هر چه پایگاه داده اطلاعات بیشتری در مورد یک ضبط داشته باشد، Picard می‌تواند تعداد بیشتری را در فایل‌های صوتی کاربران جاسازی کند.
MusicBrainz Picard دارای ویژگی‌های ویرایش برچسب است و با افزونه‌ها قابل توسعه است. این نام برای کاپیتان ژان لوک پیکارد، شخصیتی در مجموعه تلویزیونی آمریکایی Star Trek: The Next Generation گرفته شده‌است.
توسعه
پیکارد به عنوان یک ویرایشگر برچسب به نام MusicBrainz Tagger شروع به کار کرد که کار رابرت کی مؤسس MusicBrainz و سایر داوطلبان بود. این برنامه در زبان برنامه‌نویسی پایتون توسعه یافته‌است و فقط بر روی سیستم عامل‌های مایکروسافت ویندوز اجرا می‌شود.
این تجسم اولیه این برنامه می‌تواند آهنگ‌ها را بر اساس برچسب‌ها یا اثر انگشت صوتی MusicDNS شناسایی کند. با این حال، کی دید که به بهبودهای زیبایی و عملکردی نیاز دارد. شرکت رسانه‌های جریانی RealNetworks به MusicBrainz علاقه‌مند شد و به توسعه دهندگان کمک مالی برای بهبود نرم‌افزار Tagger داد.
به عنوان حامی پروژه توسعه، RealNetworks از Kaye خواست تا نام کد پروژه را ارائه دهد. از آنجایی که کایه در تلاش برای ساختن یک «برچسب نسل بعدی» بود، به مجموعه تلویزیونی علمی تخیلی Star Trek: The Next Generation فکر کرد که در آن پاتریک استوارت نقش کاپیتان ژان لوک پیکارد را بازی می‌کند. اگرچه Kaye قصد داشت نام Picard موقتی باشد، MusicBrainz Picard همچنان نام رسمی برنامه است.
با کمک مالی RealNetworks، توسعه دهندگان MusicBrainz یک رابط کاربری جدید برای Picard طراحی کردند. هنگامی که نرم‌افزار جدید آهنگ‌ها را شناسایی کرد، آنها را بر اساس آلبوم در نمای درختی جمع شونده گروه‌بندی کرد. توسعه دهندگان همچنین از یک کتابخانه نرم‌افزاری به نام wxPython به کتابخانه دیگری به نام PyQt تغییر مکان دادند و Picard را به سیستم عامل‌های Linux و macOS منتقل کردند.
جزیره من
جزیرهٔ مَن یا مَن (به مانکس: Ellan Vannin or Mannin)، (به انگلیسی: Isle of Man) جزیره‌ای با جمعیتی حدود ۸۶ هزار نفر واقع در دریای ایرلند است. پایتخت آن شهر دوگلاس است. یکی از مهم‌ترین شهرهای آن نیز شهر چیکن راک است.
جزیرهٔ من یکی از جزایر نیمه‌خودمختار در دریای ایرلند است که از لحاظ جغرافیایی بین بریتانیا و ایرلند شمالی واقع شده‌است.
این جزیره دارای پارلمان و دولت محلی مستقل است، اما از بسیاری جهات، از جمله سیاست خارجی وابسته به دولت بریتانیاست و مردم آن در انتخابات و همه‌پرسی‌های سراسری بریتانیا شرکت می‌کنند.
چاکرا قلب
چاکرا قلب با نام اصلی اناهاتا یا اناهات{{{به انگلیسی|Anahata}} {{{به سانسکریت|अनाहत}}مرکز چهارم چرخ و گل نیلوفری موسوم به اناهاتا (آناهاتا) است، که در ناحیه قلب واقع شده‌است و قرارگاه دم حیاتی و جان و روان است. این مرکز عرفانی به صورت نیلوفری سرخ است که دوازده گلبرگ طلائی دارد و مطابق با عنصر هوا است.
اناهات نادا
مرحلهٔ روحی تکامل معنوی یوگی را در سطح استغراق روانی، در حالت جذبه(trance)، لایا یوگا می‌نامند، که معمولاً مراحل تمرکز ذهن یا تفکر عمیق، مقدم بر این مرحله است؛ و سرانجامِ این مرحله، تجرد روانی است که از طریق تثبیت روان بر انتارناندا (Antarnanda)، حاصل می‌گردد، یعنی صداهای شنیداری درونی که شبیه تیک تاک زنگ ساعت، نوای فلوت، طبل زدن، رعد و غیره است، که آنها را موسیقای اناهات نادا (Anahat Nada) می‌گویند.
شوا آلومار
شوا آلومار عنوان یک شخصیت ساختگی در مجموعه بازی‌های رزیدنت ایول است که توسط شرکت کپ‌کام ساخته شده‌است. شوا یکی از دو شخصیت اصلی بازی رزیدنت ایول ۵ در کنار کریس ردفیلد و یک مأمور B.S.A.A در بخش غرب آفریقا می‌باشد. شوا آلومار یک جنگجوی با استعداد و ورزیده‌است، توانایی‌های او در استفاده از سلاح گرم با کریس ردفیلد برابر است. او دارای قدی کوتاه و شرایط قدرتمند و انعطاف‌پذیری است که می‌تواند کارهایی که برای کریس ناممکن است را انجام دهد.
زندگی‌نامه
شوا آلومار در سن ۸ سالگی، پدر و مادر خود را پس از حادثه در یک کارخانه از دست می‌دهد. پس از آن عموی شوا، او را به فرزندی پذیرفته و در کنار ۷ کودک خود، سرپرستی او را نیز بر عهده می‌گیرد. یک روز او از خانهٔ عمویش خارج و به ساوانا رفت و به دست یک راننده کامیون پیدا شد. راننده کامیون او را به خانه برد و به او غذا داد، اما شوا با اینکه کوچک بود، فهمید که آن راننده کامیون یکی از اعضای گروهguerrilla است. او در آینده به گروهی ضد guerrilla پیوست و فهمید که چگونه پدر و مادرش در آن حادثه کشته شدند. آن کارخانه مکانی بود که شرکت آمبرلا آزمایش‌های B.O.W خود را در آن می‌آزمود. با کمک دولت آمبرلا دهکدهٔ شوا را نابود و از مردم آنجا به عنوان نمونه‌های آزمایشی خود استفاده کرد. شوا در آینده به B.S.A.A غرب آفریقا پیوست و به دست جاش استون آموزش‌های نظامی دید و زبان انگلیسی را نیز فرا گرفت. شوا پا رخ دادن رویدادهای شهر کیجوجو به کریس ردفیلد که خود را به آنجا رسانده بود پیوست تا در کنار او پرده از رازهای این ماجرا بردارند. شوا و کریس در جستجوی فردی به نام ریکاردو ایروینگ بودند. ایروینگ یک بازرگان اسلحه بود. آن دو سرانجام ایروینگ را در حالی که به دست یک زن ناشناس در حال نجات یافتن از سقوط بود یافتند. با پیشبرد بازی رازهای نهفتهٔ تازه‌ای از بازی برای بازیباز روشن می‌شود، شوا و کریس در ادامه موفق می‌شوند این رازها را آشکار کنند. آلبرت وسکر، که کریس او را مرده می‌پنداشت وارد داستان می‌شود، و یک بار دیگر نیز مشخص می‌شود که او در پس تمامی این رویدادهاست. شوا و کریس پس از چند نبرد سخت و دشوار با وسکر که تبدیل به ابر انسان شده بود، در پایان بر او پیروز می‌شوند. آن دو با شلیک راکت به سوی وسکر که در آتش آتشفشان می‌سوخت، او را نابود کردند.
بازکردن لباس
روی هم رفته ۴ لباس به نام‌های B.S.A.A، Clubbin', Tribal, Business برای شوا در بازی قابل دسترسی است. با به پایان رساندن بازی اصلی لباس Clubbin آزاد شده و قابل استفاده‌است. پس از یافتن تمامی ۳۰ B.S.A.A emblemها لباس Tribal و با به پایان رساندن بازی در حالت بسیار سخت با یکی از لباس‌های آزاد شده لباس Business نیز آزاد می‌شود. نکتهٔ جالب در مورد لباس Business شباهت آن به لباس اینگرید هانیگان است.
شهرستان بنوا، آیداهو
خصوصیات
شهرستان بنوا ۲٬۰۳۰٫۵۶ کیلومترمربع مساحت دارد.
سیارک ۴۸۴۳۴
سیارک ۴۸۴۳۴ چهل و هشت هزار و چهارصد و سی و چهارمین سیارک کشف شده‌است که در ۲۳ اکتبر ۱۹۸۹ کشف شد.