cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
موز
کشت اولیه
اولین اهلی‌سازی موز در ابتدا از اقسام پارتنوکارپیک (بی دانه) طبیعی موز اکومینتا بانکسی در گینهٔ نو انجام شد. این موزها قبل از ورود آسترونزیایی‌زبان‌ها توسط مردمان پاپوآ کشت می‌شد. تعداد زیادی گیاسنگ موز از سایت باستان‌شناسی باتلاق کوک کشف شده و قدمت آن در حدود ۱۰٬۰۰۰ تا ۶۵۰۰ سال پیش از امروز است. از گینهٔ نو، موزهای کشت‌شده از طریق مجاورت (و نه مهاجرت) به سمت غرب، به جزایر جنوب شرقی آسیا گسترش یافت. آن‌ها با زیرگونه‌های دیگر Musa acuminata و همچنین Musa balbisiana در فیلیپین، شمال گینه نو و احتمالاً هالماهرا ترکیب شدند. این حوادث هیبریداسیون ارقام تری‌پلوئید موز را که امروزه معمولاً کشت می‌شود را تولید کرد. از جزایر جنوب شرقی آسیا، آن‌ها بخشی از محصولات اصلی مردمان آسترونزیایی شدند و در طول سفرهای دریایی و مسیرهای تجارت دریایی باستان به اقیانوسیه، آفریقای شرقی، آسیای جنوبی و هندوچین گسترش یافتند.
کشت امروزی
همه موزهایی که امروزه به‌طور گسترده کشت می‌شوند از دو گونه موز وحشی Musa acuminata' و 'Musa balbisiana نشأت گرفته‌اند. در حالی که موزهای وحشی اصلی حاوی بذرهای درشت بودند، ارقام دی‌پلوئید یا پلی‌پلوئید با دانه‌های ریز یا هیبریدهای سه‌گانهٔ بی‌دانه برای مصرف انسان ترجیح داده می‌شوند. این‌ها به‌صورت غیرجنسی از شاخه‌ها منتشر می‌شوند. این گیاه قادر به تولید همزمان دو شاخه است؛ یک بزرگ‌تر برای باردهی فوری و یک «مکنده» یا «پیرو» کوچکتر برای تولید میوه در ۶ تا ۸ ماه آینده.
به‌عنوان یک محصول غیرفصلی، موز در تمام طول سال در دسترس است.
کاوندیش
در تجارت جهانی سال ۲۰۰۹، مهمترین ارقام متعلق به گروه AAA تری‌پلوئید Musa acuminata بودند که معمولاً به آنها موزهای گروه کاوندیش می‌گویند. آنها عمده صادرات موز را به خود اختصاص می‌دهند، علی‌رغم اینکه این موزها فقط از سال ۱۸۳۶ به بعد به وجود آمدند. ارقام Dwarf Cavendish و Grand Nain در دهه ۱۹۵۰ محبوبیت پیدا کردند، چرا که رقم تولید انبوه قبلی، Gros Michel (که از ارقام گروه AAA بود)، به دلیل بیماری پاناما، ناشی از قارچ [فیوزاریم آکسیسپورم] که به ریشه‌های گیاه موز حمله می‌کند، از لحاظ امنیت تجاری ارزش خود را از دست داد. ارقام کاوندیش در برابر بیماری پاناما مقاوم هستند، اما در سال ۲۰۱۳ این نگرانی وجود داشت که قارچ سیگاتوکای سیاه به نوبه خود تجارت موزهای کاوندیش را غیرقابل اعتماد کند.
اگرچه Gros Michel برای کشت در مقیاس وسیع دیگر قابل اطمینان نیست، اما منقرض نشده و هنوز در مناطقی که بیماری پاناما یافت نمی‌شود، کشت می‌گردد. به همین ترتیب، Dwarf Cavendish و Grand Nain در معرض خطر انقراض قرار ندارند، اما اگر بیماری، تأمین بازار جهانی را غیرممکن کند، ممکن است قفسه‌های سوپرمارکت‌ها را ترک کنند. مشخص نیست که آیا ارقام موجود می‌توانند جایگزین موز کاوندیش شوند، به همین دلیل پروژه‌های مختلف ترکیبی و مهندسی ژنتیک در تلاشند تا یک رقم موز مقاوم به بیماری، به بازار ارائه دهند. یکی از این گونه‌ها که به‌وجود آمده‌است کاوندیش تایوانی است که به آن Formosana نیز می‌گویند.
رسیده کردن
موزهای صادراتی به صورت سبز و کال چیده شده و پس از رسیدن به مقصد، دقیقاً قبل از عرضه به بازار مصرف‌کننده در اتاق‌های خاصی رسانده می‌شوند. این اتاق‌ها هوابند بوده و با گاز اتیلن پر می‌شوند تا میوه‌ها را به صورت مصنوعی رسیده و زرد کنند. در واقع رنگ زرد پررنگی که مصرف‌کننده‌ها به موزهای رسیده نسبت می‌دهند توسط این فرایند رسیده کردن مصنوعی ایجاد می‌گردد. طعم و بافت نیز تحت تأثیر دمای رسیدن قرار می‌گیرد. موزها در حین حمل در دمای بین ۱۳٫۵ تا ۱۵ درجه سلسیوس (۵۶٫۳ و ۵۹٫۰ درجه فارنهایت) در یخچال نگهداری می‌شوند. در دمای پایین، فرایند رسیدن به‌طور دائمی متوقف می‌شود و موزها با از بین رفتن دیواره‌های سلول، خاکستری می‌شوند. پوست موز رسیده در دمای ۴ درجه سلسیوسِ یخچال‌های خانگی به سرعت سیاه می‌شود، اگرچه میوه داخل آن بدون تأثیر باقی می‌ماند.
تحقیقی در سال ۲۰۰۸ گزارش داد که موز رسیده هنگام قرار گرفتن در معرض نور [فرابنفش|فرا بنفش]، [فلورسنس] می‌شود. این خاصیت به تخریب [کلروفیل] نسبت داده می‌شود که که باعث تجمع محصولات فلورسنس در پوست میوه می‌شود. محصول تجزیه کلروفیل توسط یک گروه استر پروپیونات تثبیت می‌شود. برگ‌های گیاه موز نیز به همین شکل فلورسنس می‌شوند. موزهای سبز (کال) فلورسنس تولید نمی‌کنند.
بزرگترین تولیدکنندگان موز در جهان
کشورهای هند، چین، فیلیپین، کلمبیا، اندونزی اکوادور به ترتیب بزرگترین تولیدکنندگان جهان هستند.
ارزش غذایی
موز خام (بدون پوست) حاوی ۷۵٪ آب، ۲۳٪ کربوهیدرات، ۱٪ پروتئین، مقادیر متوسطی ویتامین ث، منگنز و فیبر غذایی و مقدار ناچیزی چربی است (جدول). ۱۰۰ گرم، موز ۸۹ کالری انرژی دارد و منبع ویتامین ب۶ است که ۳۱ درصد از نیاز روزانه بدن را تأمین می‌کند.موز دارای انرژی بالایی میباشد.
پزشکی
برآیند یک پژوهش در امپریال کالج لندن نشان داده‌است که مصرف یک عدد موز در روز به میزان قابل توجهی خطر بروز نشانه‌های آسم را در کودکان کاهش می‌دهد.
مسائل مربوط به سلامتی
موز خام برای اشخاصی که دستگاه گوارش حساسی دارند، ممکن است تولید ناراحتی معده، نفخ و یبوست نماید. همچنین کسانی که نمی‌توانند مواد قندی را به‌خوبی هضم کنند و عده‌ای از مبتلایان به ورم روده، به خصوص بیماران مبتلا به دیابت و چاقی، به‌دلیل زیادی قند موجود در موز باید به اندازه از آن مصرف کنند.
افراد مبتلا به آلرژی لاتکس ممکن است نسبت به موز حساسیت داشته باشند.
در فرهنگ و دین
در هند، موز در بسیاری از جشنواره‌ها و مناسبت‌های هندوها نقش مهمی دارد. در عروسی‌های جنوب هند، به‌ویژه عروسی‌های تامیل، درخت‌های موز به صورت جفت بسته می‌شوند تا یک قوس را به‌عنوان نعمتی برای زن و شوهر برای زندگی طولانی‌مدت و مفید تشکیل دهند. در تایلند، اعتقاد بر این است که یک نوع خاص از گیاه موز ممکن است توسط یک روح زندگی کند. در فرهنگ عامه مالایی، شبح معروف به پونتیاناک با گیاهان موز (pokok pisang) مرتبط است و گفته می‌شود که روح آن در طول روز در آنها ساکن است.
ساران پایین
سارون (سورون)، روستایی از توابع بخش همایجان شهرستان سپیدان در استان فارس ایران است. روستای ساران در جنوب غربی شهرستان سپیدان واقع است و مانند سایر روستاهای این شهرستان دارای اب وهوای سرد و کوهستانی می‌باشد. این روستا دارای سه بخش ساران بالا، بهشت مکان و ساران پایین می‌باشد. چندین روستا به اسم ساران یا سورون در شهرستان های بویراحمد و شهرستان کهگیلویه و قسمت نوراباد ممسنی وجود دارد که احتمال زیاد از یک نیا و ریشه باشند.
روستای سارون تا سپیدان ۴۰کیلومتر و تا شیراز۱۰۰کیلومتر فاصله دارد. جاده آن آسفالت اما پر پیج وخم می‌باشد. سخت‌ترین مسیر آن پیچ خطرناک یوزگرد می‌باشد که تصادفات زیادی در آن رخ داده‌است.
سارون از طرف دیگر با جاده ای خاکی با کامفیروز ارتباط دارد. البته از این جاده فقط تراکتور و موتور سیکلت قادر به تردد می‌باشند.
جمعیت
این روستا در دهستان شش پیر قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۷۱۰ نفر (۱۴۷خانوار) بوده‌است.
سیارک ۲۴۱۰۴
سیارک ۲۴۱۰۴ بیست و چهار هزار و صد و چهارمین سیارک کشف شده‌است که در ۹ نوامبر ۱۹۹۹ کشف شد.
قدر مطلق سیارک برابر ۲۸.۲ است.
سس بال
سس بال (Cees Bal؛ زادهٔ November 21, 1951) دوچرخه‌سوار اهل هلند است.
از باشگاه‌هایی که در آن رکاب زده‌است می‌توان به تیم دوچرخه‌سواری مرسیه و مولتنی اشاره کرد.
شهرستان کلیبورن، تنسی
شهرستان کالیبورن، تنسی (به انگلیسی: Claiborne County, Tennessee) یک سکونتگاه مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در تنسی واقع شده‌است.
خصوصیات
شهرستان کالیبورن ۱٬۱۴۴ کیلومترمربع مساحت دارد.
تور دوچرخه‌سواری گالیسیا
تور دوچرخه‌سواری گالیسیا مسابقهٔ سالانهٔ دوچرخه‌سواری است که در گالیسیای اسپانیا برگزار می‌شود. نخستین دورهٔ این تور در سال ۱۹۳۳ برگزار شد و در ۵۰ سال بعد، ۵ بار اجرا شد. در سال ۱۹۸۶ تبدیل به مسابقهٔ سالانه شد و آخرین دورهٔ آن در سال ۲۰۰۰ برگزار شد. در سال ۲۰۰۲ به عنوان مسابقهٔ آماتور به تقویم مسابقات دوچرخه‌سواری بازگشت.
تاریخچه
تا سال ۲۰۱۰ هر دورهٔ مسابقه در تاریخ متفاوتی برگزار می‌شد. از سال ۲۰۱۱ تور گالیسیا در دههٔ دوم ماه سپتامبر انجام می‌شود.
آلبرتو آپاریسیو
آلبرتو آپاریسیو (Alberto Aparicio؛ زادهٔ November 11, 1923) بازیکن فوتبال اهل بولیوی بود.
وی همچنین در تیم ملی فوتبال بولیوی بازی کرده‌است.
جیلیان مایکلز
پیوند به بیرون
www.jillianmichaels.com
باشگاه فوتبال لینشوپینگ
باشگاه فوتبال لینشوپینگ یک باشگاه فوتبال زنان واقع در شهر لینشوپینگ سوئد است. این باشگاه در سال ۲۰۰۳ و در زمانی که باشگاه فوتبال زنان شنته دی. اف. اف تصمیم به ادغام با باشگاه دست اولی هاکی روی یخ لینگشوپینگ اچ. سی تحت نام جدید لینگشوپینگ اف. سی گرفت تأسیس شد. هدف از تأسیس این باشگاه ساخت یک باشگاه فوتبال برای زنان در شهر لینشوپینگ و نهایتاً قرار گرفتن به عنوان یکی از چهار تیم برتر لیگ بود. در سال ۲۰۰۴ لینگشوپینگ اف. سی اولین فصل حضور خودش را در لیگ برتر فوتبال زنان سوئد(دامالسونسکان) با ایستادن در ردهٔ ششم به پایان رساند. در دو فصل بعد این باشگاه موفق شد به هدف خود که بودن در یکی از رده‌های اول تا چهارم بود برسد و در فصل ۲۰۰۵ به مقام چهارم رسید و فصل ۲۰۰۶ را در ردهٔ سوم به پایان رساند. همچنین برای اولین بار با شکست ۲-۳ اومئاایکو دربازی فینال در سال ۲۰۰۶ برندهٔ جام سونسکا کوپن(جام سوئد) شد.
لوید روبی
لوید روبی (Lloyd Ruby؛ زادهٔ در ویچیتا فالز، تگزاس، درگذشتهٔ  در ویچیتا فالز، تگزاس) رانندهٔ مسابقات اتومبیل‌رانی اهل ایالات متحده آمریکا بود که از فصل  تا  در مجموع در دو گراند پری از مسابقات جهانی فرمول یک شرکت کرد، اما موفق به کسب هیچ امتیازی نشد.
روبی در ۲۳ مارس ۲۰۰۹ در ویچیتا فالز، تگزاس درگذشت.
باریم کربنات
کربنات باریم با فرمول شیمیایی BaCO۳ یک ترکیب شیمیایی است. که جرم مولی آن ۱۹۷٫۳۴ g/mol می‌باشد. شکل ظاهری این ترکیب، بلورهای سفید است.
برتینی-سور-ارژ
شهر برتینی-سور-اُرژ در شهرستان اسون در ناحیه ایل-دو-فرانس با جمعیت ۲۲٬۷۵۳ نفر در کشور فرانسه واقع شده است
دولت‌آباد
دولت‌آباد نام چند شهر، روستا و محله در ایران و چند کشور دیگر است.
سیارک ۲۴۱۰۵
سیارک ۲۴۱۰۵ بیست و چهار هزار و صد و پنجمین سیارک کشف شده‌است که در ۹ نوامبر ۱۹۹۹ کشف شد.
قدر مطلق سیارک برابر ۲۴.۵ است.
الکس مونیس
الکس مونیس (Alex Monis؛ زادهٔ March 20, 2003) بازیکن فوتبال اهل ایالات متحده آمریکا است.
وی همچنین در تیم ملی فوتبال United States U16 بازی کرده‌است.
تپه خرکله
تپه خرکله در شهرستان کوهدشت، بخش طرهان، ۱۶/۵ کیلومتری جنوب شرقی شهر گراب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۲۰۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
یادیار
یادیارها (به انگلیسی: Mnemonic؛ تلفظ: نِـمونیک، یا: نیمانیک؛ به فرانسوی: Mnémotechnique و Mnémonique) عبارتند از شگردهایی برای یادسپاری که تنها به تکرار مطالب اکتفا نمی‌کند، بلکه با ایجاد رابطه بین مفاهیم تازه و اطلاعات قبلیِ موجود در مغز که به‌راحتی یادآوری می‌شوند (تصاویر، ریتم، آهنگ و...)، در به‌خاطرسپاری و یادآوری مطالب کمک می‌کند.
یکی از بهترین جاهایی که می‌توان از یادیارها استفاده کرد در فرایند یادگیری یک زبان خارجی است.
خانیک (گناباد)
روستای خانیک، روستایی است از توابع بخش کاخک شهرستان گناباد در استان خراسان رضوی ایران. این روستا در ۳۰ کیلومتری شهر گناباد و بین این شهر و شهر فردوس واقع شده‌است.
بر اساس لغتنامه دهخدا: خانیک دهی است از دهستان برون بخش اسلامیه حومه شهرستان فردوس واقع در ۲۶ هزارگزی جنوب باختری شوسه فرعی گناباد به فردوس. این دهکده کوهستانی و هوایش معتدل و سکنه‌اش ۱۰۷۰ تن است و تعداد خانوار آن در زمستان ۱۰۰ خانوار و در تابستان به ۷۰۰ تا ۸۰۰ خانوار نیز می‌رسد که یکی از گروه اقوام اصیل که در این روستا زندگی می‌کنند درویش زاده می‌باشد. مذهب اهالی شیعه و زبان آنها فارسی است. آب آنجا از قنات و محصول آنجا گندم وجو و شغل اهالی زراعت است.
شغل اهالی روستا کشاورزی و دامداری بوده و این روستا با سطح زیر کشت بیش از 1000 هکتار اراضی کوهپایه ای سماق ، بزرگترین تولید کننده ی این محصول در سطح کشور می باشد.
این روستا دارای جاذبه‌های دیدنی بسیاری شامل قنات‌ها، چشمه‌ها، کوه‌ها و مراتع زیبایی می‌باشد.
پریش کلیبورن، لوئیزیانا
شهرستان کالیبورن، لوئیزیانا (به انگلیسی: Claiborne Parish, Louisiana) یک سکونتگاه مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در لوئیزیانا واقع شده‌است.
خصوصیات
شهرستان کالیبورن ۱٬۹۸۸ کیلومترمربع مساحت دارد.
ساران بالا
جمعیت
این روستا در دهستان شش پیر قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۳۵۳ نفر (۷۴خانوار) بوده‌است.
یلنا کارله‌اوشا
یلنا کارله‌اوشا توشیچ (Јелена Карлеуша Тошић؛ زاده ۷ اوت ۱۹۸۷) که به طور حرفه‌ای با نام پیش از ازدواجش یلنا کارله‌اوشا شناخته می‌شود، خواننده پاپ، شخصیت تلویزیونی، مقاله‌نویس پیشین و فعال حقوق بشر صرب است. وی هم‌اکنون یکی از محبوب‌ترین خوانندگان در بالکان است و میلیون‌ها آلبوم از او در آن منطقه به فروش رفته است.
فرودگاه آبی پانشانگر
فرودگاه آبی پانشانگر یک فرودگاه خصوصی است که یک باند فرود چمن دارد و طول باند آن ۸۷۵ متر است. این فرودگاه در کشور انگلستان قرار دارد و در ارتفاع ۷۶ متری از سطح دریا واقع شده است.
شهرستان لرابل
شهرستان لرابل (به انگلیسی: L'Érable Regional County Municipality) یک منطقهٔ مسکونی در کانادا است که در Centre-du-Québec واقع شده‌است. شهرستان لرابل ۱٬۳۰۰٫۷۰ کیلومتر مربع مساحت و ۲۳٬۳۶۶ نفر جمعیت دارد.
جایزه آنری پوانکاره
جایزه آنری پوانکاره جایزه‌ای معروف است که از سال ۱۹۹۷ هر سه سال به سه ریاضی‌دان معروفی که در زمینه فیزیک ریاضی کار کرده باشد تعلق می‌گیرد. علت تشکیل این جایزه اهمیت فیزیک ریاضی است که به تازگی نمایان شده است. جایزه هر بار به ۳ ریاضی‌دان تعلق می‌گیرد. هیئت داوری انجمن بین‌المللی فیزیک ریاضی است.این جایزه به افتخار آنری پوانکاره نام گذاری شده است.
وب سایت
http://www.iamp.org/page.php?page=page_prize_poincare
منابع
ویکی پدیا انگلیسی
سس پریم
سس پریم (Cees Priem؛ زادهٔ October 27, 1950) دوچرخه‌سوار اهل هلند است.
از باشگاه‌هایی که در آن رکاب زده‌است می‌توان به تی‌آی-رالی و تیم لوتوان‌ال–یومبو اشاره کرد.
سیارک ۲۴۱۱۸
سیارک ۲۴۱۱۸ بیست و چهار هزار و صد و هجدهمین سیارک کشف شده‌است که در ۳ نوامبر ۱۹۹۹ کشف شد.
قدر مطلق سیارک برابر ۱۴٫۱ است.
آنگولم
شهر آنگولم در شهرستان شارانت در ناحیه پواتو-شارنت با جمعیت ۴۲٬۰۹۶ نفر در کشور فرانسه واقع شده‌است.
دریاچه دال
دریاچه دال دریاچه معروفی است در سرینگار در ایالت کشمیر هند. این دریاچه تا دهه ۱۹۹۰ یعنی تا پیش از کشمکش‌های نظامی در کشمیر برای گردشگران محبوبیت زیادی داشت. خانه‌های قایقی یا قایق‌سراها (شکاره‌ها)ی این دریاچه معروفیت زیادی دارند.
منابع
Wikipedia contributors, «Dal Lake,» Wikipedia, The Free Encyclopedia, http://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Dal_Lake&oldid=187030306 (accessed February 19, 2008).
تپه صحرای ۱
تپه صحرای ۱ در شهرستان کوهدشت، بخش طرهان، ۵۰۰ متری جنوب شهر گراب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۲۱۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
سیارک ۲۴۱۱۹
سیارک ۲۴۱۱۹ بیست و چهار هزار و صد و نوزدهمین سیارک کشف شده‌است که در ۳ نوامبر ۱۹۹۹ کشف شد.
قدر مطلق سیارک برابر ۸.۵ است.
شهرستان کاستر، کلرادو
شهرستان کاستر، کلرادو (به انگلیسی: Custer County, Colorado) یک سکونتگاه مسکونی در ایالات متحده آمریکا است که در کلرادو واقع شده‌است.
نانوایی
نانوایی مکانی است که برای تولید یا عرضه محصولاتی که عموماً توسط فر یا تنور پخته می‌شود.از این قبیل محصولات می‌توان به نان، انواع کلوچه ها، نان شیرینی حلقوی، شیرینی، کیک و همین طور کاپ کیک (نوعی کیک کوچک)، بیسکویت، کوکی ها، مافین، انواع رولت، چوب‌شور، دونات و دیگر چیزهایی که توسط نانوا پخته می‌شود اشاره کرد.
برخی از نانوایی‌های کوچک اقدام به خرده فروشی و برخی دیگر همانند کافه اقدام به سرو چای و قهوه برای مشتریانی می‌کنند که تمایل دارند محصولات تازه پخته شده را در نانوایی میل کنند.
پدرو رودریگز (راننده مسابقه)
پدرو رودریگز دِلا وِگا (Pedro Rodríguez de la Vega؛ زادهٔ در مکزیکو سیتی، درگذشتهٔ  در نورنبرگ) رانندهٔ مسابقات اتومبیل‌رانی اهل مکزیک بود که از فصل  تا  در مجموع در ۵۴ گراند پری از مسابقات جهانی فرمول یک شرکت کرد.
او در طول دوران فعالیت خود در فرمول یک در ۱ مسابقه موفق شد سریع‌ترین زمان طی یک دور پیست را به نام خود ثبت کند. او در این مسابقات ۷ بار بر روی سکو رفت، مجموعاً ۲ بار به پیروزی دست یافت و ۷۱ امتیاز را نیز به نام خود به‌ثبت رساند.
رودریگز در ۱۱ ژوئیهٔ ۱۹۷۱ بر اثر تصادف رانندگی به‌هنگام مسابقه در نورنبرگ درگذشت.
اندازه یک مرد (فیلم ۲۰۱۵)
اندازهٔ یک مرد (La Loi du marché) فیلمی در ژانر درام به کارگردانی استفان بریزه است که در سال ۲۰۱۵ منتشر شد. از بازیگران آن می‌توان به ونسان لندون اشاره کرد.
داستان
تیری به مدت ۱۸ ماه بیکار بوده است. او شغلش را به عنوان کارگر کارخانه از دست داده است. در سن ۵۱ سالگی او شغل جدیدی را به عنوان نگهبان در یک سوپر مارکت بدست میاورد اما به زودی در یک تنگنای اخلاقی قرار می‌گیرد.
کور اسخورینگ
وی در مسابقات کشوری و بین‌المللی در مجموع برندهٔ ۱ مدال برنز شده‌است.
آنگله
شهر آنگله در شهرستان پیرنه-اتلانتیک در ناحیه ناحیه آکیتن با جمعیت ۳۷٬۶۴۶ نفر در کشور فرانسه واقع شده‌است
روزی بزرگ برای آزادی
روزی بزرگ برای آزادی ترانه‌ای از آلبوم سال ۱۹۹۴ پینک فلوید با عنوان ناقوس جدایی است. این ترانه که نخست In Shades of Grey نام گرفته‌بود به امیدهای ایجاد شده پس از فرو افتادن دیوار برلین و ناامیدی پس از آن اشاره دارد. دیوید گیلمور در این‌باره می‌گوید:
ترانهٔ «روزی بزرگ برای آزادی» توسط پینک فلوید در تور ناقوس جدایی اجرا شد. همچنین این ترانه در آلبوم زندهٔ Pulse و دی‌وی‌دی آن گجانده شده‌است. دیوید گیلمور نیز این ترانه را در کنسرت‌های سولوی خود در سال‌های ۲۰۰۲ و ۲۰۰۶ اجرا نمود و در آلبوم زندهٔ سولویش با عنوان کنسرت زنده در گدانسک نیز این ترانه وجود دارد.
یگانگی بلغارستان
یگانگی بلغارستان (به بلغاری:Съединение на България) جنبش سیاسی یکپارچگی شاهزاده‌نشین بلغارستان و ایالت روملی شرقی در پاییز ۱۸۸۵ میلادی بود. این جنبش توسط کمیته سری انقلاب مرکزی بلغارستان (BSCRC) انجام شد. یگانگی بلغارستان پس از شورش‌های مداوم در شهرهای روملی شرقی و به دنبال کودتای ۱۸ سپتامبر ۱۸۸۵ با حمایت کنیاز بلغاری، الکساندر، به انجام رسید. کمیتهٔ سری انقلاب مرکزی بلغارستان نیز در بهار همان سال فعالیت‌های خود را به شکل گسترده‌ای سر و سامان داده بود.
تپه بابا گرد علی ۶
تپه بابا گرد علی ۶ در شهرستان کوهدشت، بخش طرهان، ۲/۳۵ کیلومتری جنوب شهر گراب واقع شده و این اثر در تاریخ با شمارهٔ ثبت ۱۸۲۳۶ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.
سیارک ۲۴۱۲۰
سیارک ۲۴۱۲۰ بیست و چهار هزار و صد و بیستمین سیارک کشف شده‌است که در ۳ نوامبر ۱۹۹۹ کشف شد.
قدر مطلق سیارک برابر ۱۷.۸ است.
ساز (ابهام‌زدایی)
ساز می‌تواند به موارد زیر اشاره کند:
بهرغان
بهرغان، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان سپیدان در استان فارس ایران است.
جمعیت
این روستا در کیلومتر 2 اتوبان سپیدان شیراز قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال 1395، جمعیت آن 3134نفر (950خانوار)
ورزش
امید نوروزی قهرمان کشتی فرنگی المپیک ۲۰۱۲ لندن از اهالی این روستاست.
منابع
کانون علمی فرهنگی ولایت روستای بهرغان kanoonb.lxb.ir
سامانه کمپلمان
دستگاه کمپلمان یا پروتئین های مکمل مجموعه‌ای از عوامل (کمپلمانها) است که به سلول‌های ایمنی در از بین بردن سلول‌های بیگانه و تولید پادتن کمک می‌نماید. پروتئین‌های این سیستم طی واکنش آبشاری و پی در پی بر روی یکدیگر عمل نموده و محصول هر واکنش بر ایجاد واکنش بعدی اثر می‌گذارد. به‌طور کلی سامانه کمپلمان جزئی از دستگاه ایمنی ذاتی بدن است لذا پاسخ آن غیراختصاصی و فوری است ولی در ایمنی تطبیقی (بخصوص پاسخ هومورال) نیز نقش حائز اهمیتی دارد.
مقدمه
پروتئین های مکمل یا کمپلمان از انواع پروتئینهایی است که در دفاع غیر اختصاصی بدن نقش دارد و توانایی شناسایی میکروبها از یکدیگر را نداشته و با اغلب آن‌ها یکسان مقابله می‌کند. این نوع پروتئین‌ها در سلولهای کبدی و سلول‌های پوششی روده و ماکروفاژها تولید شده و در خون گردش می‌کنند.
این پروتئین ها محلول در پلاسما خون هستند که فشار اسمزی خون را بالا می برند.این پروتئین ها در فرد سالم به صورت غیرفعال در خون وجود دارند. هرفردی که میکروب در خون او وارد شده است برخورد پروتئین مکمل به غشای میکروب ها سبب فعال شدن پروتئین مکمل می شود.این پروتئین فعال شده همانند دومینو می تواند سایر پروتئین ها ی مکمل را نیز فعال کند تا تعداد فعال آنها در خون افزایش یابد.
ساختار
سیستم کمپلمان مجموعه متنوعی از پروتئین‌هاست که از نظر ساختار شیمیایی و عملکرد بیولوژیکی با یکدیگر متفاوتند. این پروتئین‌ها از دو یا سه زنجیره پلی پپتیدی تشکیل یافته‌اند که به وسیله پیوندهای دی سولفیدی به یکدیگر متصل شده‌اند. زنجیره بزرگتر آلفا، زنجیره کوچکتر بتا و اگر در مولکول پروتئینی زنجیره سومی هم وجود داشته باشد گاما نامگذاری می‌شود. حداقل ۳۰ نوع پروتئین مختلف در سیستم کمپلمان تاکنون شناخته شده که حدود ۵٪ وزن گلوبولین‌های پلاسما را تشکیل می‌دهند. این پروتئینها عمدتاً توسط کبد و به صورت غیر فعال ساخته و وارد خون می‌شوند و در اثر آنزیمهای پروتئاز بخشی از مولکول آن‌ها جداشده و فعال می‌شوند.
تاریخچه
جولیوس بردت زیست‌شناس بلژیکی و برنده جایزه نوبل پزشکی در سال ۱۸۹۶ در انستیتو پاستور کشف کرد که عوامل نابودکننده میکروبها به دو گروه عمده تقسیم می‌شوند: عوامل حساس به حرارت (سیستم کمپلمان) و عوامل مقاوم به حرارت (پادتن).
عملکرد
سیستم کمپلمان در دفاع بدن چهار کار مهم انجام می‌دهد: اپسونیزاسیون (اتصال به آنتی ژنها و تسهیل فاگوسیتوز آنها)، کیموتاکسی (جذب ماکروفاژها و نوتروفیلها به محل آنتی ژن)، تخریب سلول مهاجم (با پاره کردن غشای آنها) و تجمع عوامل تحمل آنتی ژن (Clumping of antigen-bearing agents)
سیستم کمپلمان از سه روش راه کلاسیک، راه آلترناتیو و راه لکتین (Lectin pathway) فعال می‌شود. فعال شدن آبشاری این پروتئینها موجب کمک به از بین بردن عوامل بیماریزا، انقباض ماهیچه‌های صاف، افزایش نفوذپذیری مویرگ‌ها، تحریک سلول‌های ماست سل و بازوفیل به ترشح آمین‌های وازواکتیو مانند هیستامین و لوکوترین و وادار کردن سلول‌های گرانولوسیت به ترشح آنزیم لیزوزومی است.
همین دیروز (ترانه)
همین دیروز از اجراهای شارل ازناوور، خواننده، ترانه‌سرا و بازیگر مشهور ارمنی-فرانسوی است.
شارل ازناوور در سال ۱۹۶۱ به همراه ژرژ گارورانتس آهنگ و شعری (به زبان فرانسه) به نام «همین دیروز» ساخت که به زبان‌های انگلیسی، ایتالیایی و اسپانیایی هم ترجمه شده‌است.
اجراهای دیگر
شعر انگلیسی ترانه را «هربرت کرتزمر» نوشته و «روی کلارک» آن را اجرا کرده‌است. از آن به بعد تاکنون دست کم ۳۰ اجرای مختلف توسط خوانندگان متفاوت از این آهنگ ضبط شده که می‌توان به اجراهای بینگ کرازبی، داستی اسپرینگفیلد، ادی آرنولد، دین رید، یونی ماتیس، مارک آلموند، گلن کمبل، مل تورم، لنا هورن، اندی ویلیامز، جیمی درنت، نورا آونر، جان متیس، ال مارتینو، شرلی بسی، بابی بر، پاتریسیا کاس و خولیو ایگلسیاس و… اشاره کرد. این ترانه توسط فرهاد مهراد نیز اجرا شده‌است.
برگردان فارسی ترانه از زبان اصلی، همچنین متن انگلیسی آن
فرودگاه پانا
فرودگاه پانا یک فرودگاه همگانی است که یک باند فرود سنگفرش دارد. این فرودگاه در کشور هند قرار دارد.
لوئی رنو
لوئی رنو (۱۲ فوریه ۱۸۷۷ - ۲۴ اکتبر ۱۹۴۴) صنعتگر و کارآفرین فرانسوی و از بنیان‌گذاران شرکت خودروسازی رنو بود.
او در فوریه سال ۱۸۷۷ در پاریس به دنیا آمد. نام پدرش آلفرد بود که تاجر بود. او در جوانی به هر چیزی که مربوط به مکانیک، ماشین بخار و برق بود علاقه داشت و با شور و شوق بسیار آن را توسعه می‌داد.
لوئی در سن ۲۰ سالگی یک قطعه از سه چرخ را، به یک چهار چرخه اضافه کرد و اختراعی نمود، که در آن زمان باعث حرکت سریع خودروها، از حالت سکون می‌شد. او گیربکس را اختراع کرد. بعد از این اختراع توسط رنو، انتقال نیرو توسط زنجیر به چرخ حذف شد و گیربکس جای آن را گرفت.
او در مورد اختراعش مطمئن بود و شرط بست که ماشین او می‌تواند شیب ۱۳٪ را بالا رود. اگر چه دوستانش اول باور نمی‌کردند که لویی شرط را ببرد ولی تنها او شرط را برد، همچنین ۱۲ سفارش اولش را با پول نقد گرفت. دو برادرش مارسل و فرناند در سال ۱۸۹۹ به وی ملحق شدند و شرکت برادران رنو را تأسیس کردند.
مرگ
لوئی رنو پس از اشغال فرانسه توسط نیروهای آلمان نازی مجبور به همکاری با آنها شد و سپس در سال ۱۹۴۴ و پس از آزادی فرانسه در دادگاه متهم به همکاری با دشمن شد. رنو مدعی شد با این کار از انتقال دستاوردها و فناوری فرانسه به آلمان و همچنین از انتقال اجباری نیروهای کار فرانسوی به آلمان جلوگیری کرده. او در ۵ اکتبر روانه زندان شد و پس از وخامت اوضاع جسمانی در ۲۴ اکتبر همان سال درگذشت.
علت اصلی و دقیق مرگ لوئی رنو هنوز در هاله ای از ابهام است.
اوان گلدبرگ
اوان گلدبرگ (Evan Goldberg؛ زادهٔ ۱۹۸۲) یک فیلم‌نامه‌نویس، کارگردان و تهیه‌کننده اهل کانادا است. وی از سال ۲۰۰۴ میلادی تاکنون مشغول فعالیت بوده‌است. او دوست دوران بچگی ست روگن میباشد و با همکاری او چندین فیلم ساخته است.
شهرستان کاستر، آیداهو
خصوصیات
شهرستان کاستر ۱۲٬۷۸۶٫۸۴ کیلومترمربع مساحت دارد.
یوروپیم باریم تیتانات
یوروپیم باریم تیتانات با فرمول شیمیایی BaEuO۴Ti یک ترکیب شیمیایی است. که جرم مولی آن ۴۰۱٫۱۵۶ g/mol می‌باشد.
الکس مویل
الکس مویل (Alex Muyl؛ زادهٔ September 30, 1995) بازیکن فوتبال اهل ایالات متحده آمریکا است.
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به باشگاه فوتبال نیویورک رد بولز اشاره کرد.
وی همچنین در تیم‌های ملی فوتبال United States men's national under-17 soccer team و United States men's national under-18 soccer team بازی کرده‌است.
بمباردیه
بمباردیه شرکت خوشه‌ای کانادایی است، که در زمینه صنایع هوافضا، طراحی و ساخت تجهیزات دفاعی و ترابری ریلی فعالیت می‌نماید.
شرکت بمباردیه در سال ۱۹۴۱ توسط ژوزف-آرمان بمباردیه، در شهرک والکور، کبک تأسیس شد و اکنون تولیدکننده دامنه گسترده‌ای از تجهیزات و ماشین‌آلات دفاعی، نظامی، ریلی و برف‌رو می‌باشد، که انواع هواگرد، هواپیما و جت‌های تجاری، قطار، تراموا و لوکوموتیو، تجهیزات نظامی و خودروهای نظامی، برف‌رو، جت‌اسکی، خودروهای همه‌جار، ماشین‌آلات استخراج معدن، تجهیزات جنگل‌داری، کامیون و ماشین‌آلات صنایع سنگین را دربرمی‌گیرد.
دفتر مرکزی این شرکت در شهر مونترآل، استان کبک قرار دارد و سهام آن در بازار بورس تورنتو معامله می‌شود. شرکت بمباردیه در فهرست فورچون جهانی ۵۰۰ قرار دارد. از مشهورترین تولیدات این شرکت می‌توان بمباردیه سی‌آرجی ۱۰۰/۲۰۰، بمباردیه سی‌آرجی ۷۰۰/۹۰۰ و بمباردیر گلوبال اکسپرس و بمباردیه چلنجر را نام برد.
کریس داگلاس رابرتز
حرفه
از باشگاه‌هایی که در آن بازی کرده‌است می‌توان به دالاس ماوریکس، میلواکی باکس، لس آنجلس کلیپرز، و بروکلین نتس اشاره کرد.
منذر (قرطبه)
ابو الحکم منذر بن محمد امیر قرطبه و از امرای اندلس است. منذر (قرطبه) پس از دریافت خبر مرگ پدرش محمد بن عبدالرحمن برای بدست آوردن تاج و تخت راهی قرطبه شد. از همان ابتدای شروع سلطنتش با شورش‌هایی مواجه گشت که از زمان پدرش شروع شده بودند و با شنیدن خبر مرگ پدرش جانی تازه یافته بودند.
مواجهه با دربار
در همان ابتدای امر مسند قضا را از سلیمان بن اسود گرفت و آن را به ابو معاویه بن زیاد سپرد. تمام بن علقمه و محمد بن جعور را نیز در مقام خود بازآورد. همچنین به ابو عروه و حفص بن بسیل فرمان داد تا هاشم بن عبد العزیز حاجب دربار و تمام بستگانش را دستگیر و اعدام کنند و عبد الرحمان بن امیه را به جای حاجب مقتول برگزید.
سرکوبی شورش‌ها
منذر بی درنگ پس از رسیدن به حکومت اندلس شخصاً علیه یاغیان و گردنکشان قدم به میدان گذاشت. نخستین سپاه تابستانی خود را در به فرماندهی محمد بن لب به منطقه البه و قلاع فرستاد که موجب کشتار جمع زیادی از مسیحیان و دست یابی به انبوهی از غنایم و اسیران شد. در همین زمان اهالی طلیطله با گروهی از مردم بربر ساکن در شهر ترجیله بر ضد منذر متحد شدند که منذر آنان را شکست داد و شماری زیادی را کشت ولی تا پایان حکمت خود چندین بار مجبور به سرکوبی عصیان در این منطقه شد. آنچه بیش از همه منذر را به خود مشغول داشت پایان دادن به کار عمر بن حفصون بود که در جنوب شورش کرده بود و ارشدونه و مالقه و جیان و استجه و غیره را در تصرف خود گرفت و همه عصیانگران در سراسر اندلس بدو پیوستند. در تابستان ۲۷۳ ه‍.ق منذر سپاهی به فرماندهی عبدالله بن مضر و ایدون فتی به ناحیه قبره اندلس گسیل داشت که با برخی نیروهای ابن حفصون جنگید و به دژها و قلاع تحت امر وی حمله برد. در بهار سال ۲۷۴ ه‍.ق منذر شخصاً جهت سرکوبی شورش به طرف منطقه قبره حرکت کرد و آنجا را گشود و سپس دژ ببشتر مقر اصلی ابن حفصون را در محاصره گرفت در همین زمان به ارشدونه حمله برد و آنجا را تسخیر کرد. ابن عیشون حاکم ارشدونه و انصارش را اسیر کرد و به قرطبه فرستاد و در آنجا اعدام کرد. همچنین به چند دژ و شهر در کوه باغه که تحت رهبری بنی مطروح از متحدان ابن حفصون بود حمله برد و آنجا را فتح کرد و رهبرانشان را در قرطبه اعدام کرد. در خلال محاصره ببشتر و در حالی که ابن حفصون در حال سقوط بود ناگهان منذر بیمار شد و برادرش عبدالله بن محمد را از قرطبه برای ادامه محاصره فرا خواند تا محاصره را ادامه دهد. منذر در همین زمان در ۱۵ صفر ۲۷۵ ه‍.ق به مرگ ناگهانی در گذشت و این پایانی بود بر حکومت کوتاه او و فاجعه‌ای برای اندلس.
آهنگ خرابی
آهنگ شکست یا آهنگ خرابی میزانی برای سنجیدن شکست یک سیستم یا مؤلفهٔ مهندسی است،که اغلب بوسیلهٔ حرف یونانی λ (لاندا) نشان داده می‌شود.
آهنگ شکست یک سیستم معمولاً به زمان چرخه حیات آن سیستم بستگی دارد. به عنوان مثال آهنگ شکست یک اتومبیل در پنجمین سال کارکرد آن ممکن است بسیار بیشتر از آهنگ شکست آن در سال اول کارکرد آن باشد.
درعمل میانگین زمان بین شکست اغلب به جای آهنگ شکست به کار می‌رود. این عمل در صورتی صحیح و قابل استفاده است که آهنگ شکست ثابت باشد.
تابع آهنگ شکست
تعداد کل شکست‌ها (خرابی ها) برای یک جمعیت، تقسیم بر مجموع مدت زمان صرف شده توسط این جمعیت، در طول یک بازه اندازه‌گیری خاص تحت شرایط معین.
همچنین آهنگ شکست \lambda (t) را می‌توان احتمال رخ دادن خرابی در یک بازهٔ زمانی مشخص، که قبل از زمان t بدون خرابی بوده‌است، دانست.
آهنگ شکست در اصل یک احتمال نیست، زیرا مقدار آن می‌تواند از یک فراتر رود، پس بیان کردن آن به درصد اشتباه خواهد بود، بخصوص اگر آهنگ شکست ما متغیر باشد.
فرض می کنیم متغیر تصادفی X غیر منفی است که طول عمر قطعه ( یا سیستم ) را با تابع چگالی f_X (t) و تابع توزیع تجمعی F_X (t) نشان می‌دهد. آنگاه تابع آهنگ شکست ، احتمال پیشامد آن که قطعه یا سیستم تا زمان t خراب نشده باشد و در بازهٔ زمانی (t, t+dt) خراب شود را نشان می‌دهد
در نتیجه تابع آهنگ شکست تعریف می‌شود
بسیاری از توابع احتمال را می‌توان برای مدل کردن آهنگ شکست به کار برد. رایج‌ترین این توابع، تابع توزیع نمایی است :
باید توجه داشت که با در اختیار داشتن تابع آهنگ شکست می‌توان تابع چگالی احتمال و توزیع تجمعی را محاسبه کرد
مثال
فرض کنیم آهنگ مرگ و میر افراد سیگاری در هر زمان دو برابر آهنگ مرگ و میر افراد غیر سیگاری است. اگر یک شخص سیگاری و یک شخص غیر سیگاری a سال عمر کرده باشند، احتمال اینکه فرد غیر سیگاری b سال عمر کنند چند برابر آن است که فرد سیگاری b سال عمر کنند ؟
فرض کنیم L_k^s پیشامد آن باشد که فرد سیگاری k سال عمر کند و L_k^{ns} پیشامد آن باشد که فرد غیر سیگاری k سال عمر کند
که F_{X,s}(x) تابع چگالی توزیع جمعی طول عمر فرد سیگار و تابع آهنگ مرگ و میر فرد سیگاری است. به‌طور مشابه
در نتیجه
پس می‌توان نتیجه گرفت احتمال مردن برای فرد سیگاری توان دوم احتمال مردن برای فرد غیر سیگاری است.
استونی
اِستونی با نام رسمی جمهوری استونی  کشوری در منطقه بالتیک در شمال اروپا است. این کشور از غرب به دریای بالتیک و از شمال به خلیج فنلاند می‌رسد و مرز شرقی آن با روسیه و مرز جنوبی آن با لتونی مشترک است. جمعیت آن ۱٬۳۲۸٬۹۷۶ نفر و پایتخت آن تالین است. واحد پول این کشور یورو و تنها زبان رسمی این کشور استونیایی است. این زبان برخلاف اکثریت زبان‌های قاره اروپا که از ریشه هندواروپایی هستند جزو زبان‌های خانواده اورالی است.
۶۹ درصد از مردم این کشور از تبار استونیایی و حدود ۲۵ درصد روس‌تبارند. استونی یکی از بی‌دین‌ترین مردمان جهان را دارد و بیش از ۷۰ درصد از مردم این کشور اعلام کرده‌اند که به هیچ‌یک از ادیان باور ندارند. نظرسنجی سال ۲۰۰۵ اروپایی نشان داد که تنها ۱۶ درصد از استونیایی‌ها به خدا باور دارند که این پایین‌ترین درصد در میان کشورهای اتحادیه اروپا است. استونی از سوی نهادهای مالی جهان به عنوان کشوری با اقتصاد پیشرفته رده‌بندی شده‌است و سازمان ملل نیز استونی را در رده کشورهای دارای شاخص توسعه انسانی بسیار بالا قرار می‌دهد. استونی از نظر آزادی مطبوعات، آزادی اقتصادی، آزادی سیاسی و آموزش در سطوح بالای جهانی قرار دارد. استونی در زمان شوروی نیز در میان جمهوری‌های آن اتحادیه بالاترین سرانه تولید ناخالص را داشت.
در طول چند سده اخیر، کشورهای گوناگون از جمله دانمارک، سوئد، لهستان، روسیه هرکدام برای مدتی بر این کشور مسلط بودند اما پس از شکست روسیه تزاری در جنگ جهانی اول و انقلاب بلشویکی در روسیه، استونی توانست استقلال خود را از روسیه به دست آورد. جمهوری مستقل استونی تا سال ۱۹۴۰ دوام یافت اما براساس توافق پنهانی ژوزف استالین با آدولف هیتلر برای تقسیم بخش‌هایی از اروپا، به اشغال نیروهای شوروی درآمد و پس از آغاز جنگ بین شوروی و آلمان در سال ۱۹۴۱، توسط نیروهای آلمانی اشغال شد. شکست آلمان در جنگ دوم به تسلط مجدد شوروی منجر شد که تا فروپاشی اتحاد شوروی در سال ۱۹۹۱ و اعلام استقلال استونی ادامه یافت.
استونی در سال ۲۰۰۴ به اتحادیه اروپا پیوست و به عضویت سازمان پیمان آتلانتیک شمالی - ناتو - پذیرفته شد. کشور استونی آزادترین شبکه اینترنتی دنیا را دارد. و به دیجیتالترین کشور دنیا معروف است.
تاریخ
گفته شده‌است که نام استونی از یک قوم باستانی به نام آئستی (Aesti) گرفته شده‌است. وایکینگ‌ها از سده هفدهم در سواحل استونی مستقر شدند. در سال ۱۲۰۲ استونی در اختیار یکی از گروه‌های شوالیه‌ای مذهبی به نام برادران شمشیر قرار گرفت که مردم استونی را به زور شمشیر مسیحی کردند.
قسمت جنوبی استونی به همراه لتونی امروزی زیر سلطه این گروه باقی‌ماند اما قسمت شمالی در بهار ۱۲۲۴ جزئی از قلمرو پادشاه دانمارک شد ولی در سال ۱۳۴۶ فرمانروایی این قسمت نیز به گروه «برادران شمشیر» واگذار شد.
در این زمان به‌جز شهر «رِوال» (تالین امروزی) که پایتخت بود، ده‌ها دژ نیز در استونی ساخته شد که در کنار آن‌ها به مرور شهرهایی شکل گرفتند. این شهرها به اتحادیه بازرگانی هانزا پیوسته بودند و ساکنان آن‌ها نیز بیشتر از اهالی مناطق شمالی امپراتوری آلمان بودند.
دوره معاصر
زمانی که کمونیست‌ها قدرت را در روسیه به دست گرفتند (۱۹۱۷) استونی جدا شد ولی اشغال آلمانی‌ها و دو حمله از سوی روسیه استقلال را تا ۱۹۱۹ به تعویق انداخت. در ۱۹۳۴ دیکتاتوری جایگزین دموکراسی ضعیف استونی گردید. پیمان عدم تعرض (۱۹۳۹) بین هیتلر و استالین استونی را به شوروی واگذاشت. بزودی در ژوئن ۱۹۴۰، روسیه به بهانهٔ تحریکات دولت وقت استونی علیه نیروهای روسی مقیم، خواستار افزایش تعداد این نیروها در خاک استونی و تغییر دولت آن شد. در این دوره با پیشروی نظامی نیروهای آلمان نازی در جبهه‌های اروپای غربی، استالین به منظور تقویت مرزهای غربی، تصمیم به الحاق سه کشور بالتیک به شوروی گرفت، به ویژه که واکنشی از ناحیهٔ انگلستان یا فرانسه انتظار نمی‌رفت و ضمناً اپوزیسیون چپ داخلی نیز به دلیل بحران فزاینده اقتصادی، نفوذ و قدرت فراوان یافته بود. سرانجام استونی تسلیم تهدیدات شوروی شده و در ۲۱ ژوئن ۱۹۴۰ با حضور و نظارت نمایندگان اعزامی از مسکو، یک «دولت خلقی» با اعضایی کاملاً وابسته به شوروی، زمام امور را در دست گرفت. یک ماه بعد در حالی‌که اعضای حزب کمونیست و طرفداران شوروی، مجلس استونی را نیز در اختیار داشتند، پارلمان رسماً تأسیس جمهوری سوسیالیستی استونی را اعلام و تقاضای الحاق به اتحاد جماهیر شوروی را نمود که البته در ۶ اوت ۱۹۴۰ پذیرفته شد.
زمانی که سلطه شوروی دوباره تحمیل گشت (۱۹۴۵)، مهاجرت گسترده روس‌ها جایگزین ۱۲۰٬۰۰۰ استونیایی شد که کشته یا به سیبری تبعید شده بودند. در ۱۹۸۸ اصلاحات در شوروی به استونیایی‌های ملی‌گرا این فرصت را داد تا آشکارا فعالیت کنند. ملی‌گرایان در پارلمان این جمهوری به اکثریت دست یافتند و خودمختاری بیشتری کسب کردند و به دنبال کودتای نافرجام کمونیست‌های تندرو در مسکو (اوت ۱۹۹۱) استونی را از اتحاد شوروی خارج کردند. در سپتامبر ۱۹۹۱ شوروی استقلال استونی را به رسمیت شناخت.
روسیه بر این نکته اصرار دارد که ارتش اتحاد جماهیر شوروی سابق اروپا را از چنگ نازی‌ها آزاد کرد و رئیس‌جمهوری روسیه از درخواست کشورهای لتونی، لیتوانی و استونی برای عذرخواهی در مورد اقدام شوروی سابق در الحاق این کشورها خشمگین است.
دولت استونی آخرین یادبود تسلط پنجاه ساله شوروی بر این کشور را روز ۲۷ آوریل ۲۰۰۷ از پایتخت برداشت. این اقدام با اعتراض روس‌تبارهای استونی روبرو شده‌است. تظاهرات خشونت بار آن‌ها دستکم یک نفر کشته و حداقل ۱۵۳ زخمی برجای گذاشت.
سیاست
نظام سیاسی استونی جمهوری پارلمانی است و رئیس‌جمهوری، که اختیارات اجرایی محدودی دارد، از سوی نمایندگان پارلمان برای دوره پنج ساله به این سمت برگزیده می‌شود.
آلار کاریس در اوت ۲۰۲۱ به عنوان رئیس‌جمهور جدید این کشور انتخاب شد.
کشور استونی بیش از ۱۳۰ سرباز در چهارچوب نیروهای بین‌المللی کمک به امنیت، آیساف در افغانستان داشت که در ولایت آشوب‌زده هلمند مستقر بودند.
با امضای توافقنامه‌ای میان آمریکا و جمهوری استونی، شهروندان استونیایی از اواخر سال ۲۰۰۸ میلادی می‌توانند بدون روادید به آمریکا سفر کنند.
جغرافیا
استونی ۴۵٬۲۲۷ کیلومتر مربع (۱۷۴۶۲ مایل مربع) وسعت دارد. استونی کوچک‌ترین و شمالی‌ترین کشور منطقه بالتیک بوده و از تعداد زیادی جزیره در ساحل جنوبی خلیج فنلاند تشکیل شده‌است. این کشور متشکل است از سرزمینی کم‌ارتفاع، که در جنوب شرق ۳۱۸ متر ارتفاع می‌یابد، و دو جزیره اصلی که ۲۲ درصد کشور را جنگل پوشانیده‌است و از چوب آن برای کاغذ و کبریت‌سازی استفاده می‌شود. استونی، از نظر منابع طبیعی فقیر می‌باشد.
در این کشور، دریاچه‌های فراوان و جنگل‌های متراکم زیادی، به چشم می‌خورد. استونی سه رودخانه اصلی دارد به نام‌های امایوگی، پارنو و ناروا.
آب‌وهوای این کشور معتدل و مرطوب با تابستان‌های ملایم و زمستان‌های سرد است.
استونی ۵۶۱ کیلومتر مرز دارد و طول سواحل آن بسیار بیشتر از این یعنی ۳۷۹۴ کیلومتر است. در مرز شرقی استونی با روسیه، دریاچه پیپوس واقع شده و مرز شمالی را رودخانه ناروا تشکیل می‌دهد. استونی تنها در مرز جنوبی خود عارضه طبیعی مشخصی ندارد.
سطح کشور استونی کمابیش هموار است ولی در برخی سواحل آن زمین‌ها گاه با شیب زیادی از دریا بیرون آمده‌اند و در جنوب شرق کشور در پشت این سواحل نیز تپه‌زارها ادامه می‌یابند. بلندترین نقطه استونی یعنی سور مونامگی (به معنی کوه تخم‌مرغی بزرگ) که ۳۱۸ متر ارتفاع دارد نیز در این بخش از کشور واقع شده‌است.
در مناطق غربی و شمالی استونی صدها جزیره واقع شده که بیشتر آن‌ها غیرمسکونی هستند و از شماری از آن‌ها در زمان شوروی به عنوان منطقه نظامی استفاده می‌شد. بزرگ‌ترین این جزایر ساره و هیو هستند که هر یک استان‌های جداگانه‌ای به‌شمار می‌آیند. از جزیره‌های کوچک‌تر مسکونی می‌توان به موهو، وورمسی، ویلساندی، آبروکا، کیهنو، و روهنو اشاره کرد.
اقلیم
استونی در بخش شمالی منطقه معتدل و در بین منطقه انتقال اقلیم اقیانوسی و اقلیم قاره‌ای قرار دارد و دارای چهار فصل تقریباً یکسان است.
دمای هوای استونی به‌طور میانگین ۱۶٫۳ درجه سانتیگراد (۶۱٫۳ درجه فارنهایت) در جزایر بالتیک تا ۱۸٫۱ درجه سانتیگراد (۶۴٫۶ درجه فارنهایت) در داخل در ماه ژوئیه (گرم‌ترین ماه) و از ۳٫۵- درجه سانتیگراد (۲۵٫۷ درجه فارنهایت) در جزایر بالتیک تا ۷٫۶- درجه سانتیگراد (۱۸٫۳ درجه فارنهایت) در داخل در فوریه (سردترین ماه) است. همچنین در کل متوسط دما در سال در استونی ۵٫۲ درجه سانتی گراد (۴۱٫۴ درجه فارنهایت) است.
میانگین بارش در سال‌های ۱۹۶۱–۱۹۹۰ از ۵۳۵ تا ۷۲۷ میلیمتر (۲۱٫۱ تا ۲۸٫۶ اینچ) در سال بوده.
تنوع زیستی
بسیاری از گونه‌های منقرض شده در بیشتر کشورهای اروپایی هنوز در استونی یافت می‌شوند. پستانداران موجود در استونی شامل گرگ، وشق اوراسیایی، خرس قهوه‌ای، روباه سرخ، رودک، گراز، موس، مرال، شوکا، سگ آبی اوراسیایی، شنگ اوراسیایی، فک خاکستری و فک حلقه‌دار است. تیره‌راسوی اروپایی که به شدت در معرض خطر انقراض است مجدداً با موفقیت در جزیره هیوما دیده شده و سنجاب پرنده سیبریایی در شرق استونی زیست می‌کند.
گونه‌های معرفی شده مانند گوزن ژاپنی، سگ‌راکون و موش آبی در این کشور یافت می‌شوند بیش از ۳۰۰ گونه پرنده در استونی شناسایی شده‌است که شامل عقاب دریایی دم‌سفید، عقاب خال‌دار کوچک، عقاب طلایی، ستبرخروس اوراسیایی، لک‌لک سیاه و لک‌لک سفید و گونه‌های متعددی جغد و غاز می‌شود. همچنین چلچله پرنده ملی کشور استونی محسوب می‌شود.
مناطق حفاظت شده ۱۸٪ سرزمین استونی و ۲۶٪ سرزمین دریایی آن را تحت پوشش قرار داده‌است. ۶ پارک ملی، ۱۵۹ ذخیره‌گاه طبیعی و بسیاری از مناطق حفاظت شده در این کشور وجود دارد.
تقسیمات کشوری
استونی به ۱۵ شهرستان (به استونیایی: maakonnad) تقسیم می‌شود که ناحیه‌های مدیریتی کشور هستند.
اقتصاد
استونی به‌عنوان عضوی از اتحادیه اروپا، از نظر بانک جهانی اقتصادی با درآمد بالا تلقی می‌شود، برابری قدرت خرید کشور براساس اعلام صندوق بین‌المللی پول در سال ۲۰۱۶ برابر با ۲۹٬۳۱۲ دلار بوده. جمهوری استونی در ۱ ژانویه ۲۰۱۱ هفدهمین کشور اتحادیه اروپاست که به حوزه یورو پیوسته‌است.
براساس یورواستات، استونی کمترین نسبت بدهی دولت به تولید ناخالص داخلی را در میان کشورهای اتحادیه اروپا با ۶٫۷ درصد در پایان سال ۲۰۱۰ داشته‌است. بودجه متعادل، بدهی دولت تقریباً ناموجود، مالیات بر درآمد ثابت، رژیم تجارت آزاد، بخش بانکداری تجاری رقابتی، خدمات نوآورانه الکترونیکی و حتی خدمات مبتنی بر تلفن همراه، از شاخصه‌های اقتصاد بازار استونی هستند.
استونی حدود ۷۵ درصد از برق مصرفی خود را تولید می‌کند که در سال ۲۰۱۱ حدود ۸۵ درصد از آن توسط سنگ نفت استخراج شده در کشور تولید شده‌است. منابع انرژی جایگزین مانند چوب، پوده و زیست‌توده تقریباً ۹٪ از تولید انرژی اولیه را تشکیل می‌دهند. انرژی باد حدود ۶٪ کل تولید در سال ۲۰۰۹ را تشکیل می‌داده. استونی فراورده‌های نفتی را از اروپای غربی و روسیه وارد می‌کند همچنین ۱۰۰٪ گاز طبیعی خود را از روسیه وارد می‌کند.
استونی نخستین کشور از جمهوری‌های شوروی سابق بود که واحد پول یورو را به جای پول ملی، به گردش درآورد. بیست سال پس از جدا شدن استونی از اتحاد جماهیر شوروی، برای بسیاری از مردم استونی، پیوستن به یورو این موضوع را ثابت کرد که آن‌ها به غرب پیوسته‌اند. کاهش هزینه‌های دولتی که برای پیوستن استونی به حوزه یورو ضروری بوده، سبب افزایش نرخ بیکاری در این کشور و رسیدن آن به ۱۶ درصد شد. بحران بدهی‌های اروپا در گذشته به شدت به استونی صدمه زده‌بود.
اقتصاد استونی از شفافیت بسیار بالایی برخوردار است به‌طوری که در رده ۶ جهانی و رده ۲ اروپا در شاخص آزادی اقتصادی قرار دارد. یک سیستم مالیاتی ساده با نرخ ثابت و مالیات غیرمستقیم کم، گشودگی برای سرمایه‌گذاری خارجی و یک سیستم تجاری لیبرال از اقتصاد ارتجاعی و عملکرد خوب حمایت کرده‌است. تمرکز زیاد در بخش فناوری اطلاعات منجر به خدمات عمومی بسیار سریعتر، ساده و کارآمد شده‌است که برای مثال ثبت اظهارنامه مالیاتی کمتر از پنج دقیقه طول می‌کشد و ۹۸٪ معاملات بانکی از طریق اینترنت انجام می‌شود.
مردم
پیش از جنگ جهانی دوم، مردم استونیایی‌تبار ۸۸ درصد از جمعیت کشور را تشکیل می‌داد و اقلیت‌های قومی ۱۲ درصد باقی‌مانده را تشکیل می‌دادند. بزرگ‌ترین گروه‌های اقلیتی در سال ۱۹۳۴ عبارت بود از روس، آلمانی، سوئدی، لتونیایی، یهود، لهستانی، فنلاندی و اینگری‌ها. بین سال‌های ۱۹۴۵ و ۱۹۸۹، با اجرای برنامه روسی‌سازی شوروی‌ها درصد استونیایی‌تبارها در میان مردم این کشور به به ۶۱ درصد کاهش یافت. شوروی مهاجرت انبوه کارگران صنعتی از روسیه، اوکراین، و بلاروس را به استونی ترویج کرد و بسیاری از استونیایی‌ها در زمان جنگ ناچار به مهاجرت شدند. ژوزف استالین نیز دست به تبعیدهای دسته جمعی و اعدام مردم استونی زد به‌طوری‌که در جریان دوران «پاکسازی» او ۱۱۰ هزار تن از مردم استونی کشته یا تبعید شدند.
فرهنگ
در سال ۲۰۱۰، تعداد ۲۴۵ موزه در استونی وجود داشت که به‌طور جمعی بیش از ۱۰ میلیون شیء در آن‌ها به نمایش درآمده‌است.
آکادمی هنرهای استونی (به استونیایی: Eesti Kunstiakadeemia, EKA) ارائه آموزش عالی در هنر، طراحی، معماری، رسانه، تاریخ هنر و آموزش مرمت آثار را برعهده دارد. رویکرد فرهنگسرای ویلیاندی (Viljandi) دانشگاه تارتو همگانی کردن فرهنگ بومی از طریق ارائه برنامه‌های درسی در رشته‌های ساختمان‌سازی بومی، آهنگری بومی، طراحی پارچه و لباس بومی، صنایع دستی سنتی و موسیقی سنتی است.
هستهٔ اولیهٔ شعر معاصر استونی با آرمان‌گرایی استقلال‌طلبانهٔ آن، موجب پدید آمدن گروهی از شاعرانی شد که کارشان را از ۱۹۰۵ آغاز کردند و با نام «استونی‌های جوان» شهرت دارند.
پس از استقلال جمهوری استونی از امپراتوری تزاری روس و قرن‌ها سلطه فئودالی آلمانی‌ها، شعر «ماری اوندر» به عنوان الگوی سنتی شعر استونی شناخته شد و نام او را به عنوان نامزد جایزهٔ ادبی نوبل مطرح کرد.
در دهه ۱۹۳۰ نسل سوم شاعران استونی قدم به عرصهٔ وجود گذاشتند، که از آن میان می‌توان به شاعرانی چون: «بتی آلور»، «اوکو ماسینگ» و «برنارد کانگرو» اشاره کرد؛ که از میان آنان «بتّی الور»، پس از درگذشت «ماری اوندر» عنوان شاعر ملی استونی را به دست آورد.
حرکت جدید شعر معاصر استونی که از دههٔ پنجاه به بعد رو به رشد نهاده بود، در دهه‌های بعد نیز به حرکت خود ادامه داد و در حال حاضر نیز به رشد خود ادامه می‌دهد.
موسیقی
جشنواره موسیقی استونی که از سال ۱۸۶۹ تاکنون برگزار می‌شود بزرگ‌ترین جشنواره موسیقی در این کشور محسوب می‌شود که ابتدا در شهر تارتو برگزار می‌شد اما از سال ۱۸۹۶ به تالین منتقل شد. نوازندگان و آهنگسازان حرفه‌ای استونی در قرن ۱۹ شامل رودولف توبیاس، مینا هارما، مارت سار، آرتور کاپ، یوهان آویک، الکساندر اونیلید، آرتور لمبا و هینو الر و موسیقی‌دانان حرفه‌ای مطرح استونی در قرن ۲۰ شامل آروو پرت، ادوارد توبین و ویلیو تورمیس بوده‌است.
ادبیات
ادبیات استونی به ادبیات نوشته شده به زبان استونیایی اشاره دارد. (حدود ۱ میلیون گویشور) شکست استونی در جنگ‌های صلیبی شمالی از قرن سیزدهم تا ۱۹۱۸ در برابر آلمان، سوئد و روسیه منجر به انتشار چند اثر ادبی اولیه به زبان استونیایی شد، قدیمی‌ترین سوابق نوشتاری استونی مربوط به قرن سیزدهم است.
اسکار لوتس برجسته‌ترین نثرنویس ادبیات اولیه استونی بود که آثارش امروزه نیز به‌طور گسترده خوانده می‌شود مخصوصاً رمان مکتب غنایی بهار (Kevade), آنتون هانسن تامساره در رمان حقیقت و عدالت که یک اثر واقع‌گرای روانشناختی پنتالوگرافی است تحول جامعه استونی را از یک جامعه دهقانی به یک کشور مستقل ثبت کرده‌است. در دوران مدرن یان کروس و یان کاپلینسکی مشهورترین و ترجمه‌شده‌ترین نویسندگان استونی هستند. همچنین از مشهورترین نویسندگان اواخر قرن بیستم و اوایل قرن بیست و یکم می‌توان به تونو اونپالو و اندروس کیویرا اشاره کرد.
تعطیلات
روز ملی استونی روز استقلال این کشور در ۲۴ فوریه است، روزی که اعلامیه استقلال استونی صادر شده‌است، از سال ۲۰۱۳، دوازده روز تعطیل عمومی وجود دارد که جشن گرفته می‌شود.
احمد نادعلیان
احمد نادعلیان (زاده ۱۳۴۲ در مهدیشهر (سنگسر در استان سمنان)) هنرمندی در حوزهٔ هنرهای محیطی و زمینی ایرانی است. پیش از این بیشتر به‌خاطر کنده‌نگاری بر روی سنگ‌های رودخانه‌ها شناخته شده بود. اما در سال‌های اخیر بیشتر در حوزه هنر اجتماعی در جزایر هرمز و قشم فعالیت دارد و به جامعه محلی آموزش می‌دهد.
موزه دکتر احمد نادعلیان در جزیره هرمز، محلی است که آثار این هنرمند محیطی شناخته شده در عرصه های بین المللی در آنجا به نمایش در آمده اند.
فعالیت‌های هنری او شامل حجاری، چیدمان، کارهای چندرسانه‌ای و اینترنتی (نت‌آرت)، چیدمان ویدئویی، کارهای تعاملی و اخیراً ساخت آهندیس‌ها است. در اواخر بهار و تابستان بیشتر در طبیعت روستای پلور زندگی می‌کند و در فصل پاییز و زمستان در جزایر هرمز و قشم زندگی می‌کند. نادعلیان به کشورهای بسیاری دعوت شده‌است و در عرصه بین‌المللی هنر محیطی اجرا کرده‌است. آثار او در بیش از ۷۰ کشور دنیا پراکنده هستند. کارهای محیطی نادعلیان در طبیعت کشورهای فرانسه، آمریکا، ژاپن، ایتالیا، آلمان، اسپانیا، کره جنوبی، انگلستان، هلند، چین، سوئد، فنلاند، دانمارک، روسیه، بنگلادش، ترکیه، ازبکستان، تاجیکستان، لبنان، امارات متحده عربی، کویت، قطر، سوریه، آذربایجان، صربستان، آفریقای جنوبی، مجارستان، اسلواکی، اتریش، قبرس، گرجستان، مالزی، تانزانیا، جمهوری زنگبار، کنیا، هند، برزیل، آرژانتین، پاراگوئه، اکوادور، ارمنستان، استونی، لتونی، لیتوانی، لهستان، جمهوری چک، تایلند، پرتغال، مراکش، تونس… و کشورش ایران وجود دارند.
او در سال ۲۰۰۳ میلادی برای معرفی هنر معاصر ایران رهسپار سفر دوسالانه ونیز شد و هنر محیطی رودخانه‌ای را ارائه داد. در سال ۲۰۰۹ میلادی اثر مُهر استوانه‌ای و چاپ آن در خلیج فارس در تقویم دیواری هنر محیطی آمریکا به ثبت رسید. منتقدان بسیاری همچون ادوارد لوسی اسمیت، رابرت سی مورگان، جان کی گرانده، باربارا استیف، ادم کلایو، … آثار او را به عنوان تنها هنرمند ایرانی که به صورت حرفه‌ای در زمینه هنر محیطی در عرصه جهانی فعالیت می‌کند، در کتاب‌های معتبر هنر معاصر و مجلات تخصصی بین‌المللی معرفی کرده‌اند. او تاکنون در نمایشگاه‌های گروهی و انفرادی متعددی در ایران و دیگر کشورها از جمله انگلستان، لبنان، ژاپن، جمهوری آذربایجان، آلمان، فرانسه، ایتالیا، اسپانیا، آمریکا و ترکیه، آثار خود را به نمایش گذاشته‌است.
زندگی‌نامه
نادعلیان در ۲ تیر سال ۱۳۴۲ در سنگسر متولد شد و فعالیت‌های هنری خود را از سال ۱۳۵۶ از سن ۱۴ سالگی با کشیدن طرح‌های طنزآمیز در مدرسه آغاز کرد. او در ابتدای کارهای هنری‌اش بیشتر در زمینه‌های بسیار متنوعی از جمله طراحی، نقاشی، کاریکاتور و عکاسی فعالیت داشته‌است.
نادعلیان بین سالهای ۱۳۶۳ تا ۱۳۶۸ به بسیاری از نقاط ایران سفر کرد که حاصل آن خلق چند هزار طراحی و تهیه بیش از ۱۲ هزار اسلاید بود. دو مجموعه از آن طراحی‌ها را در همان دوران دانشجویی به چاپ رساند و هم‌اکنون از برخی از آن اسلایدها در تدریس دروس نظری در دانشگاه‌ها بهره می‌گیرد. او پس از آن که در سال ۱۳۶۷ از دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران در رشته نقاشی فارغ‌التحصیل شد، در سال ۱۳۶۹ به فرانسه رفت و تا سال ۱۳۷۰ در مراکز فرهنگی فرانسه به مطالعه تاریخ هنر ایران و جهان پرداخت. او سپس در سال ۱۳۷۰ به انگلستان رفت و در سال ۱۳۷۵ موفق به کسب مدرک دکترای فلسفه هنر در زمینه تخصصی نقاشی و تزئینات دیواری از دانشگاه مرکزی انگلستان (UCE) شد. او در سال ۱۳۷۵ به ایران بازگشت و به تدریس در دانشکده‌های هنری پرداخت.
نادعلیان از سال ۱۳۷۵ تاکنون، بیشتر اوقات خود را در فصل‌های بهار و تابستان در ییلاقات عشایر ایل سنگسر در اطراف کوه دماوند به‌ویژه روستای پلور سپری می‌کند. او تدریجاً به کنده‌نگاری بر روی سنگ روی آورد و از ۱۳۷۶ سفرهای متعدد خود را به کشورهای گوناگون جهان آغاز کرد.
از سال ۱۳۸۵ تا کنون در فصل‌های پاییز و زمستان نادعلیان در جزایر هرمز و قشم زندگی می‌کند. در تمامی این سال‌ها او به زنان هرمز و قشم نقاشی آموزش داده‌است. موزه و نگارخانه دائمی دکتر احمد نادعلیان در جزیره هرمز، محلی است که آثار او و کارهای مشترکش با جامعه محلی در آنجا به نمایش درآمده اند. این مکان در محلهٔ قدیمی شهر هرمز واقع شده‌است. ابتدا در نوروز سال ۱۳۸۸ با نام هنرمند سرا راه اندازی شد. قبل از تبدیل شدن به هنرمند سرا و موزه پاتوق افراد بزهکار بوده‌است.
دکتر نادعلیان سابقه تدریس در دانشگاه‌های شاهد، دانشگاه تهران، هنر، الزهرا، سوره و آزاد را دارد. او هم‌اکنون در دانشگاه در مقطع کارشناسی ارشد و دکترا تدریس می‌کند. او تاکنون مدیریت و دبیری جشنواره‌هایی مانند جشنواره هنر محیطی ایران و جشنواره بین‌المللی مجسمه‌های شنی را به عهده داشته‌است.
حرفه و آثار
مهم‌ترین ویژگی آثار او در حجاری سنگ‌های طبیعت، به گفته خودش، اصل همسویی و غلبه نکردن بر طبیعت، دگرگون نکردن ماهیت و حفظ بافت و کلیت سنگ است که سادگی و رازآلودگی حجاری‌ها را به همراه دارد. بیشتر طرح‌هایی که او بر روی سنگ‌های صیقلی رودخانه حجاری می‌کند، طرح نمادین ماهی است. نادعلیان همچنین در زمینه هنر زمینی، با به‌کارگیری خاک‌های رنگی طبیعی، به طراحی چهره و دست انسان بر بستر سواحل می‌پردازد.
مجتبی میرطهماسب مستندساز ایرانی، فیلم مستند «رودخانه هنوز ماهی دارد» را با موضوع فعالیت‌های هنری و زیست‌محیطی نادعلیان ساخته‌است. این فیلم روایتگر تلاش این استاد دانشگاه برای جلب توجه به محیط زیست از طریق حجاری بر روی سنگ‌ها در حاشیه رودخانه‌ها است.
جزیره رنگین فیلمی به کارگردانی و تهیه‌کنندگی خسرو سینایی در سال ۱۳۹۳ می‌باشد. فیلمنامه با اقتباس آزاد از زندگی احمد نادعلیان نوشته شده و بهانه‌ای ست برای آنکه بتوان گوشه‌ای از جذابیت‌های جزیرهٔ هرمز را در سینمای ایران ثبت کند. در این فیلم به استثنای مهدی احمدی ، بازیگران بومی جزیرهٔ هرمز به ایفای نقش پرداختند. این فیلم در تاریخ ۶ دی ۱۳۹۴ در سینماهای ایران اکران شده‌است.
جشن زگموک
زگموک یا آکیتو جشن سال نو بابل است که همه ساله از آغاز تا دهم ماه نیسان، نخستین ماه بهاری در گاه‌شماری بابلی با رسم‌ها و تشریفات خاص برگزار می‌شد و دوباره در نیمهٔ سال یعنی در ماه تیشری تکرار می‌شد. در هزارهٔ دوم پیش از میلاد جشنوارهٔ آکتیو را در همهٔ شهرهای بزرگ و کوچک بر پا می‌کردند و این رسم تا زمان گشودن بابل به دست کوروش بزرگ دوام داشت و حتی در دورهٔ هخامنشی و بعدها در عهد سلوکیان از رونق نیفتاد چنان‌که کوروش پسر خود کمبوجیه را برای شرکت در مراسم نو به بابل فرستاد و قراین حاکی از آنست که آغاز این جشن به زمانی باستانی‌تر و به دوران سومریان می‌رسد.
از روی منابع آیینی که از دورهٔ سلوکی به جای مانده دربارهٔ ترتیب و آذین جشن زگموک یا آکتیو و مراسم ویژه‌ای که در روزهای معین آن برگزار می‌شد شرح مفصل در دسترس است. روز چهارم جشن اسطوره بندهشنی باز خوانده می‌شد در روز هشتم پیکرهٔ مردوک را از معبد معروف او اساگیلی حمل کرده، به جایگاه مخصوص نیایش و یزشن که در بیرون شهر آذین بسته بودند، می‌آوردند و در آنجا خجستگی همسری مقدس مردوک و الهه زارپانیت را شادی می‌کردند و بالاخره در روز یازدهم پیکرهٔ مردوک را دوباره به بابل بر می‌گرداندند.