مسیحیت_در_ازبکستان
تشکیل کلیساهای خانگی و پشتیبانی
همانطوری که گفته شد، بیشتر پیروانان حضرت مسیح در اوزبِکستان را کلیسای ارتدکس روسی-اوزبِکی تشکیل می‌دهند. پشتیبانی مالی و اقتصادی آنان برای ما مبهم است. اما پیروانان آنان در حوزه‌های مسیحی شهرهای موسکو و سن پیتربورگ فدراسیون روسیه تحصیل علم می‌کرده سپس در شهر تاشکنت و سمرقند به کار مقدس خود مشغول می‌شوند. اما برای معتقدان باپتیستها و گواهان یهوه، وضعیت به گونه‌ای دیگر است. آن‌ها که ابتدایی به این کیش پیوستند توسط خود میسیونرها تعمید و تعلیم داده می‌شوند سپس برای تبویب و تخصیص آکادمیکی علوم دینی آموزشگاه‌هایی را تأسیس می‌دهند. تعدادی از این آموزشگاه‌ها توسط برخی دولتهای خارجی مانند اتحاد بریتانیای کبیر و سویس و سوئد و آمریکا و… پشتیبانی می‌شود. لازم به ذکر است که همه فعالیت‌های این موسسات غیرقانونی و ضد منشور جمهوری اوزبِکستان است. از سرنخهای ساپورت‌کننده آنان می‌توان به سفارت‌های کشورهای مزبور اشاره کرد. آن‌ها با استفاده از معصونیت دیپلوماسی و سیاسی کار پشتیبانی از این جریان‌ها را ادامه می‌دهند. تا سال ۲۰۱۲ تبلیغات آنان به صورت رویکرد فعال بود. بعد از این سال همه فعالیت‌های تبشیری حوزه آنان از رویکرد فعال به رویکر منفعل تغیر کرد. گواهان یهوه) طرفداران در بین مسلمانان دارد (آدوینتیستها، بابتیستها) آقای کاظم رئیس این سکت که از طرف سفارت ایالات متحده آمریکا پشتیبانی می‌شود (ارتدکس) کلیسای ارمنی، روسی و کره‌ای (کلیساهای رسمی موجود در اوزبِکستان می‌باشند. رابطه آنان با همدیگر بی انظبات است جریان کلیسایی خود را برتر و حق می‌دانند و هیچ گونه همگرایی ندارند. با توجه به اینکه در جمهوری اوزبِکستان هر مؤسسه تعلیماتی و آموزشی زیر نظر دولت است و دولت رژیم لاییک دارد مسیحیان گواهان یهوه فقط در اماکن آموزشی مسیحی سکت خودشان) گواهان یهوه (می بایست تعلیم ببینند و سایر حوزه‌های آموزشی کشور مردود شمرده می‌شود. ارتباط آنان با مسلمان در زمان پروپاگاندا و تبلیغ متبلور می‌شود، زیرا بیشتر آن‌ها در بین جامعه اسلامی )سمرقند، آندیژان، نامانگن، مسلمانان اوزبِکستان (زندگی می‌کنند. شیوه برخورد آنان در ابتدای ساکن، پیدا کردن آیاتی که شاهد تشویقات مسیحیان است معطوف می‌کنند. سپس آیات فوق را به مسلمانان نشان می‌دهند. مسلم‌ها) جاهلان و عامه مسلمانان (نیز رفته رفته تحت تأثیر این افکار قرار می‌گیرند و بورالیسم فکری) هم تو حق هستی هم من (شکل می‌گیرد. آنان صلیبی می شوند. بابتیستها نیز در مواجعه با این افراد، موسسات و بیراستانهایی را با هدف ترغیب تنصیر سازی ایجاد کردند. آنان ادعای شفاعت عیسی مسیح و منجی بودن وی را القا می‌کردند. مسلمان اسمی در برخورد اول نجات واقعی را عیسی مسیح می‌داند و در زمان سختی‌های زندگی ناله یا عیسی سر می‌دهند. عموماً آن‌ها در برخورد اول هدیه مسیحی مثلاً پول و… را نمی‌پردازند، بلکه با گذشت زمان اگر ایمان شما نسبت به مسیح) ع (اثبات شود آنگاه بخاطر تنصیر سازی اقدام می‌کنند؛ مثلاً برای افراد بی‌کار، اشتغال ایجاد می‌کنند، باربری و حمل اساسیه منزل و کالا رایگان انجام می‌دهند، صاحب خانه یا اتومبیل یا کارخانه می‌کنند. بنده شاهد آن بودم که دو نفر از شیعیان مسلمان به علت اینکه از ملاهای مساجد مصاعده و پاسخ شبهات لازم را نگرفتند، اما در مراجعه اولی مسیحیان دست وی را گرفتند کمک مالی و معنوی کردند. این اقدامات در شهرهای مختلف) ریگیئون‌های اوزبِکستان (دارای شدت و ضعف است. از شدیدترین و قویترین این اقدامات را شهر تاشکنت بخاطر پولدار و مرکز کشور بودن و شهر سمرقند به دلیل پراکندگی جمعیتی اقدامات ویژه صورت می‌پذیرد؛ مثلاً در بیمارستان مسلمانان صلیب نصب شده‌است؛ زیرا کله‌گنده این بیمارستان به گواهان یهوه پیوسته‌است. به‌طور کلی شاید آن‌ها در گزینه سیاست و فعالیت‌های مربوط به این حوزه رویکرد منفعلانه داشته باشند.