ورزش_در_افغانستان
تکواندو
ورزش تی کوان دو یعنی پا مشت و مبارز یکی از ورزش‌های است که در افغانستان علاقمندان خیلی دارد. علت آن اینست که جوانان کوشش می‌نمایند درین کشور پر جنجال استعداد دفاع از خود را داشته باشند. ورزش تکواندو برای اولین بار در سال «۱۳۵۲ هجری شمسی، مطابق ۱۹۷۳میلادی» توسط یکنفر آمریکایی سیاه پوست به نام آقای «فل کنگهم» که در آن وقت به صفت استاد تربیت بدنی و سپورت در دانشگاه کابل ایفای وظیفه می‌کرد، در بین محصلین دانشگاه کابل به سیستم و یاسبک «یانگس» رونق داده شد و از جمع در حدود ۶۰تن از شاگردانش هریک: «استاد اسد «اوریاخیل»، استاد همایون، استاد عتیق، استاد حبیب، استاد مصطفی، استاد خلیل، استاد واحد، استاد معراج «اریوبی»، استاد اکبر «حیدری» و دیگران» توانستند تا در کمترین فرصت این ورزش را آموخته، به درجه استادی ارتقاء نمودند و به مرور زمان کلب‌های مستقل را به نام خویش ایجاد کنند که ضمناً ایشان به نام «اولین شاگردان یا استادان» مکتب ورزش رزمی تکواندو در افغانستان شهرت دارند. فل کنگهم خواست این ورزش را برای معارف افغانستان نیز تدریس نماید. او فقد دو روز در لیسه حبیبیه توانست شاگردان را تدریس نماید بیاد دارم حدود ۷۰۰ نفر شاگرد حاضر بودند تا این فن را بیاموزند. پس از دو تمرین دولت وقت تدریس این ورزش را در معارف ممنوع قرار داده صرف در دانشگاه کابل اختصاص داد. اولین «بنیان‌گذار و شاگردان» ورزش رزمی تکواندو در افغانستان اسدالله «اوریا خیل» می‌باشد. اوریاخیل شخصاً اولین شاگرد ماهر، اولین بنیادگذار کلب ورزش تکواندو در شهر کابل و استاد ماهر تکواندو بود. در سال ۱۹۸۰ میلادی سبک دومی ورزش رزمی تکواندو به نام «پومسه» توسط استاد عبدالناصر «هوتکی» نیز رایج شد، که فعلاً هردو سبک یا سیستم که تفاوت نسبی در چگونگی اجرای «فارم و مبارزه» می‌باشد، مورد تدریس قرار دارد. بدین ترتیب دوره دوم سوم و… شاگردان را تربیه نمودند. استادان مشهور تکواندو پس از دوره اول افغانستان عبارتند از استاد محسن «وفا» استاد خواجه حمیدالله «صدیقی» استاد امیر «سلطانی» استاد هارون شاه «صمد» استاد عتیق استاد معراج «اریوبی» حسین آقا «جوادی» استاد یاسین و استاد نجف حسین آقا «جوادی» استاد خلیل می‌باشد. استاد امیر «سلطانی» که دارنده کمربند درجه چهارم به رنگ سیاه «دان ۴» است، تصدیق نامه مربی کلاس نهایی «آ» سازمان تکواندو اروپا را به‌دست دارد او در سبک «یانگس» و «پومسه» ورزش رزمی تکواندو مهارت خاص دارد. استادان ورزش تکواندو، در سال «۱۹۹۲ میلادی مطابق ۱۳۷۱ هجری شمسی» توانستند تا فدراسیون را ایجاد نموده و از طریق کمیته ملی المپیک افغانستان، عضویت فدراسیون تکواندوی جهانی را کسب نمایند. توسط استاد عبدالناصر «هوتکی» نیز بنیاد گذاشته شد. فعلاً استاد شیرزوی رئیس فدراسیون آ تی ایف تکواندو می‌باشد. به اساس نوشته‌های استاد امیر ورزش رزمی تکواند به تعداد «ده» درجه (کوپ)، «شش» رنگ اصلی و «نه» رنگ کمربند استادی «دان» وجود دارد که به اساس چهارپایه مهم تکواندو توأم با امتحانات «نظری و عملی» استوار می‌باشد، و هر کدام از کمربند و رنگ‌ها در اساس مکتب ورزش تکواندو، مفاهیم جداگانه خود را دارد: از اینکه فضای آزاد افغانستان مساعد به این ورزش است کنون به هزاران علاقمندان این ورزش به پیش می‌برند. در مسابقات المپیک ۲۰۰۸ و۲۰۱۲ روح‌الله «نیکپا» در بخش ورزش رزمی «تکواندو» مقام سوم و مدال برنز را کسب کرد. نثار احمد بهاوی در بخش تکواندو نیز شرکت نموده بود. ورزشکاران تکواندو افغانستان در سال ۱۳۸۹ در مسابقات تکواندو که در شهر لکنهوی هند برگزار گردید توانست قهرمانی این رقابت‌ها را به نام خود کند. این مسابقات بین ۲۰ تیم از ۸ کشور آسیایی برگزار شده بود که تیم تکواندوی افغانستان توانست حریفانش را شکست دهد و با ۱۵ مدال طلا، ۷ نقره و ۶ برنز مقام قهرمانی این مسابقات را کسب کرده و به خانه برگردد. درین مسابقات تیم افغانستان مقام اول هند مقام دوم و تیم چین مقام سوم را کسب کردند.