cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
فهرست آثار درباره احمد شاملو
کار و زندگی احمد شاملو، سخنور ایرانی، موضوع آثار فراوانی بوده‌است. برگزیده‌ای از شناخته‌ترین‌های این‌ها اینجا فهرست می‌شود. کتابشناسی شاملو در ۱۶ نگاه، شیرزادی، فرزام، نشر افراز، ۱۳۸۹
کتاب‌شناسی
شیرزادی، فرزام، شاملو در ۱۶ نگاه، انتشارات افراز، ۱۳۸۹
کتاب
و آثاری که در بخش‌هایی از آن به شاملو پرداخته‌اند: شیرزادی، فرزام، شاملو در ۱۶ نگاه، تهران: انتشارات افراز، ۱۳۸۹
رود البه
یادداشت‌ها
۶- رود Spree
۷- آبراه Oder-Havel- und Finow-Kanal
۸- منطقه‌ای در وستفالن شمالی Ruhrgebiet
۹- آبراه Mittellandkanal
۱۰- آبراه Elbe-Lübeck-Kanal
۱۱- نام دریا Ostsee
۱۲- سازمان Elbschutzkommission
ترینتا ای ترس
ترینتا و ترس شهری در کشور اروگوئه، استان ترینتا و ترس است که جمعیت آن در سرشماری سال ۲۰۰۴ میلادی ۲۵٬۷۱۱ نفر بوده‌است.
بنیسانو
بنیسانو (به اسپانیایی: Benisanó) یک شهرستان در اسپانیا است که در Camp de Túria واقع شده‌است.
خصوصیات
بنیسانو ۲٫۳ کیلومترمربع مساحت و ۲٬۱۳۶ نفر جمعیت دارد و ۷۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
اورانیا ۳۰
سیارک ۳۰ سیمین سیارک کشف شده‌است که در ۲۲ ژوئیه ۱۸۵۴ و در لندن کشف شد.
بنیفلا
خصوصیات
بنیفلا ۰٫۶ کیلومترمربع مساحت و ۳۹۶ نفر جمعیت دارد و ۵۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
اورانیا ۳۰
قدر مطلق سیارک برابر ۷٫۵۳ است.
قلات (بهمئی)
جمعیت
این روستا در دهستان بهمئی گرمسیری جنوبی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۱۹۷ نفر (۳۹خانوار) بوده‌است.
مزرعه چاه شور سفلی
مزرعه چاه شور سفلی یک منطقهٔ مسکونی در ایران است که در دهستان هرگان واقع شده‌است. مزرعه چاه شور سفلی ۲۹ نفر جمعیت دارد.
ایستگاه متروی آلدگیت
ایستگاه متروی آلدگیت (Aldgate tube station) یکی از ایستگاه‌های متروی لندن است.
این ایستگاه که در سیتی لندن قرار دارد در سال ۱۸۷۶ تأسیس شده و جزئی از خط سیرکل و خط متروپولیتن می‌باشد.
ایدن، وست یورکشر
ایدن (به انگلیسی: Yeadon) یک شهرک در بریتانیا است که در لیدز واقع شده‌است. ایدن ۲۲٬۲۳۳ نفر جمعیت دارد.
ماداغیس
درگیری‌های قره‌باغ
اما شوشان استپانیان سخنگوی وزارت دفاع ارمنستان و آرتسرون هوهانیسیان این خبر را تکذیب کردند.
بهمن روزبهانی
نقش‌آفرینی
وی در دوران دبیرستان در نمایش‌هایی که می‌نوشت نقش آفرینی می‌کرد. در سال ۱۳۴۶ وارد گارد نیروی هوایی شد و در واحد تئاتر و سمعی و بصری آن به فعالیت پرداخت. در سال ۱۳۵۸ کار تئاتر را به صورت حرفه‌ای ادامه داد و بازی در سریال‌های تلویزیون را با نقشی کوچک در هزاردستان، جاده ابریشم به کارگردانی علی حاتمی بازی در برابر دوربین سینما را در سال ۱۳۶۳ با بازی در فیلم بایکوت محسن مخملباف تجربه نمود. او در سال ۱۳۶۷ از نیروی هوایی بازنشسته و همچنان به نویسندگی و بازیگری ادامه داد.
فیلم‌شناسی
مجموعه تلویزیونی
لوخم
لوخم (به هلندی: Lochem) یک شهرک با حقوق شهرک و روستای سابق و شهرستان در هلند است که در خلدرلاند واقع شده‌است. لوخم ۱۴ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
آسولو
آسولو (به ایتالیایی: Assolo) یک کومونه در ایتالیا است که در استان اریستانو واقع شده‌است.
فرودگاه بیناکا
شرکت‌های هواپیمایی و مقصدهای پروازی
The following destinations are served from Binaka Airport:
آسولو
خصوصیات
آسولو ۱۶٫۳ کیلومترمربع مساحت و ۴۷۹ نفر جمعیت دارد و ۲۵۵ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
راپسودی آو فایر
راپسودی آو فایر با نام پیشین راپسودی و در اصل بنیادگذاشته‌شده با نام تاندرکراس ، یک گروه سمفونیک پاور متال ایتالیایی است. این گروه از زمان شکل‌گیریش در سال ۱۹۹۳ تا کنون ۹ آلبوم استودیویی، ۱ آلبوم زنده، ۲ آلبوم چندآهنگه (EP) و یک دی‌وی‌دی از اجراهای زندهٔ گروه در نخستین تورهای آن‌ها در آمریکا و کانادا و در فستیوال اِرث‌شیکر ۲۰۰۵ منتشر کرده‌است. ترانه‌های راپسودی آو فایر بر پایهٔ اشعاری با تم فانتزی استوار است و داستانی حماسی را روایت می‌کند.
سال‌های نخستین
لوکا توریلی در سال ۱۹۹۳ تصمیم به ایجاد یک گروه سمفونیک متال با هدف ترکیب المان‌های موسیقی کلاسیک با متال گرفت. آلکس استاروپولی و دانیله کاربونرا نخستین کسانی بودند که با او همراه شدند. آن‌ها گروهی را با نام تاندرکراس تشکیل دادند و بنا به گفتهٔ توریلی، نخستین کارهای آن‌ها تحت عنوان تاندرکراس و بعدتر راپسودی تا حد بسیار زیادی تأثیرپذیرفته از سبک هوی متال منووار بود.
گروه تاندرکراس در سال ۱۹۹۴ نخستین کار دموی خود باعنوان سرزمین جاودانگان یا Land of Immortals را به‌خوانندگی کریستیانو آداکر منتشر ساخت. شرکت ضبط موسیقی لیمب میوزیک به کارهای گروه علاقه‌مند شد و قراردادی بین دو طرف به‌امضا رسید. دومین دموی گروه با عنوان Eternal Glory در ۱۹۹۵ انتشار یافت و آن‌ها در همین سال به‌منظور برجسته‌تر ساختن ارتباطشان با شعر و موسیقی کلاسیک، نام گروه را از تاندرکراس به راپسودی تغییر دادند.
کمی پس از انتشار شکوه جاودانی، کریستیانو (خواننده) و آندریا (بیسیست) گروه را ترک کردند و فابیو لیونه، خوانندهٔ پیشین گروه‌های لابیرنت و آتنا به‌عنوان خوانندهٔ جدید راپسودی به گروه اضافه‌شد.
جغرافیای سوئد
جغرافیا
در شمال اروپا در شبه جزیره اسکاندیناوی
راپسودی آو فایر
سال‌های نخستین
دومین آلبوم استودیویی راپسودی با عنوان Symphony of Enchanted Lands در ۵ اکتبر ۱۹۹۸ منتشر شد و در این زمان نوازندهٔ گیتار بیس جدیدی به‌نام الساندرو لوتا نیز به ترکیب توریلی، استاروپولی، کاربونرا و لیونه اضافه‌شده‌بود.
جغرافیای سوئد
جغرافیا
سوئد در شمال اروپا واقع شده ودارای آب و هوای بسیار سردی است. این کشور از نظر طبیعی، از ۴ ناحیه تشکیل شده‌است. کوههای پوشیده از جنگل در منطقه نورلند در شمال، زمینهای مرتفع یونکوپینگ در جنوب، دریاچه دیستریکت در ناحیه مرکزی، و جلگه حاصلخیز اسکانیا در  منتهی‌الیه بخش جنوبی کشور. تابستانها کوتاه و گرم و زمستانهای سرد و طولانی از ویژگیهای آب و هوای این کشور است. میانگین بارش سالانه از ۲۰۰ سانتی متر در غرب وجنوب غربی، تا ۵۰ سانتی متر در شرق و جنوب شرقی متغیر است. بیش از نیمی از مساحت این کشور از جنگل پوشیده شده و طبعاً، صنایع چوب و ساخت ماشین آلات مرتبط با آن، معمول و متداول است. در قسمت‌های شمالی سوئد شش ماه از سال روز و شش ماه شب است که این بخاطر نزدیک بودن به قطب شمال است. ولی در قسمت‌های جنوبی می‌توان چهار فصل را دید.
راپسودی آو فایر
سال‌های نخستین
راپسودی نخستین تور خود را در بهار سال ۲۰۰۰ و از سوئد آغاز نمود. همچنین در این زمان درامر جدیدی به‌نام آلکس هولتزوارت به آنان پیوست. با پایان یافتن تور، آن‌ها کار بر روی البوم جدیدشان با نام Dawn of Victory را آغاز کردند. این آلبوم که در ۳۰ اکتبر ۲۰۰۰ منتشر شد روایتگر سومین قسمت از حماسهٔ شمشیر زمرد بود و ارکستر، هنوز هم نقش مهمی در این آلبوم ایفا می‌کرد. طلوع پیروزی موفقیتی بیشتر از کارهای پیشین گروه به‌دست آورد و جایگاه ۳۲م را در چارت‌های آلمان و ۲۴م را در جداول ژاپن به خود اختصاص داد.
با آغاز تابستان ۲۰۰۱، راپسودی اقدام به برگزاری توری در اروپا و آمریکای جنوبی نمود. در دسامبر همان سال آن‌ها آلبومی ۴۲ دقیقه‌ای با نام Rain of a Thousand Flames را منتشر ساختند که پُلی بود بین آخرین بخش از حماسهٔ شمشیر زمرد در آلبوم قبلی و آلبوم بعدیشان باعنوان Power of the Dragonflame. آلبوم باران هزارشعله از سوی برخی یک آلبوم چندآهنگه یا EP تلقی می‌شود اما خود گروه آن را آلبومی کامل می‌داند. قدرت آتش اژدها که پایانی بود بر حماسهٔ شمشیر زمرد در ۱۸ مارس ۲۰۰۲ منتشر شد و به موفقیتی چشمگیر دست یافت.
جغرافیای سوئد
استان‌های سوئد
کشور سوئد به ۲۵ استان تقسیم می‌شود:
راپسودی آو فایر
سال‌های نخستین
آلبوم چندآهنگهٔ جدید گروه با عنوان The Dark Secret در ۲۸ ژوئن ۲۰۰۴ انتشار یافت و شنوندگان می‌توانستند به‌واسطهٔ آن موضوع آلبوم کامل بعدی را حدس بزنند. آلبوم جدید با عنوان Symphony of Enchanted Lands II: The Dark Secret در ۲۷ سپتامبر همان سال توسط مجیک سیرکل میوزیک انتشار یافت و اینبار کریستوفر لی نیز با حضور در آن، به روایت بخش‌هایی از خط داستانی آلبوم پرداخته‌بود. سمفونی سرزمین‌های طلسم‌شده، قسمت دوم خود دنباله‌ای بود بر حماسهٔ شمشیر زمرد ونخستین فصل از داستانی جدید باعنوان «حماسهٔ راز تاریک». این آلبوم همچنین آخرین آلبوم گروه تحت نام راپسودی بود.
جغرافیای سوئد
شهرهای بزرگ
شهرهای پرجعیت سوئد به ترتیب عبارت‌اند از:
راپسودی آو فایر
تغییر نام و دعوای حقوقی با مجیک سیرکل میوزیک
گروه راپسودی در سال ۲۰۰۶ به‌دلیل مسائل مربوط به کپی‌رایت و علامت تجاری مجبور به تغییر نام به راپسودی آو فایر شد. پس از آن گروه در ۲۵ سپتامبر ۲۰۰۶ آلبوم Triumph or Agony را در اروپا منتشر ساخت. در این آلبوم نیز از یک گروه ارکستر ۷۰ نفره همراه با گروه کُر استفاده شده‌بود و دومین فصل از حماسهٔ راز تاریک روایت می‌شد. همچنین نخستین تجربهٔ ترانه‌نویسی فابیو لیونه، خوانندهٔ گروه با ترانهٔ Il Canto del Vento در این آلبوم رقم خورد.
جغرافیای سوئد
منابع طبیعی
منابع طبیعی سوئد عبارتنداز مس, طلا, انرژی آبی, سنگ آهن, سرب, نقره, الوار, اورانیم, و روی.
راپسودی آو فایر
تغییر نام و دعوای حقوقی با مجیک سیرکل میوزیک
راپسودی آو فایر در سال ۲۰۰۷ درگیر دعوایی حقوقی با مجیک سیرکل میوزیک و مدیر عامل آن جوئی دی‌مایو شد که نتیجه‌اش ایجاد وقفه در کارهای گروه تا سال ۲۰۰۹ بود. در این مدت لوکا توریلی بر روی آلبوم‌های سولوی خود متمرکز شد، فابیو لیونه با ویژن دیواین و کملوت همکاری نمود و آلکس هولتزوارت با برادرش اولیور همراه شد. استاروپولی نیز تصمیم به ضبط آلبومی سولو گرفت.
فمی بنوسی
فمی بنوسی (Femi Benussi؛ زادهٔ March 4, 1945) یک بازیگر اهل ایتالیا است.
راپسودی آو فایر
تغییر نام و دعوای حقوقی با مجیک سیرکل میوزیک
همچنین لیمب میوزیک در اواخر ۲۰۰۹ اقدام به بازنشر کارهای پیشین راپسودی از ۱۹۹۷ تا ۲۰۰۱ همراه با آلبومی منتخب از کارهای آن‌ها با عنوان Tales from the Emerald Sword Saga در فروشگاه‌های موسیقی دیجیتال نمود.
در ۱۸ نوامبر ۲۰۰۹ اعلام شد که راپسودی آو فایر با نوکلیر بلست رکوردز قراردادی را امضا نموده و جدیدترین آلبوم آن‌ها با نام The Frozen Tears of Angels در ۵ مارس ۲۰۱۰ منتشر خواهد شد. اما نوکلیر بلست اعلام نمود که انتشار آلبوم جدید زودتر از ۳۰ آوریل صورت نخواهد گرفت و این موضوع در ۵ مارس ۲۰۱۰ در سایت رسمی گروه مورد تأیید قرار گرفت. تهیه‌کنندگی آلبوم جدید را لوکا توریلی و آلکس استاروپولی برعهده گرفته بودند و کار میکس و مسترینگ برعهدهٔ ساشا پیت بود. این آلبوم علاوه بر نسخهٔ استاندارد، به‌صورت پک دیجیتال دلوکس ویژه‌ای در تعداد محدود با ۲ ترک اضافه و کتابچه‌ای ۳۲ صفحه‌ای و همچین بر روی صفحهٔ گرامافون منتشر شد.
پس از آن آلبوم چندآهنگه‌ای ۳۵ دقیقه‌ای با نام The Cold Embrace of Fear – A Dark Romantic Symphony در ۱۵ اکتبر ۲۰۱۰ در اروپا و در ۲۵ ژانویهٔ ۲۰۱۱ در ایالات متحده انتشار یافت. داستان روایت‌شده در این EP به‌طور مستقیم در ارتباط با آلبوم اشک‌های یخ‌زدهٔ فرشتگان بود.
آخرین آلبوم راپسودی آو فایر با تم فانتزی با عنوان From Chaos to Eternity در ۱۷ ژوئن ۲۰۱۱ منتشر شد. این آلبوم همچنین آخرین آلبوم راپسودی است که لوکا توریلی (گیتاریست) و پاتریس گر (بیسیست) پیش از جداییشان از گروه در اوت ۲۰۱۱ در آن به نوازندگی پرداخته‌اند و کریستوفر لی نیز برای آخرین بار به عنوان شاه جادوگر به روایت داستان آلبوم پرداخته است.
جدایی لوکا توریلی و تغییر در اعضای گروه
در ۱۵ آوریل ۲۰۱۱ اعلام شد که تام هس به‌عنوان گیتاریست رسمی جدید به راپسودی آو فایر پیوسته‌است. همچنین در ۱۶ اوت ۲۰۱۱ خبر جدایی دوستانهٔ لوکا توریلی، بنیان‌گذار، گیتاریست و ترانه‌سرای گروه از آلکس استاروپولی، دیگر بنیان‌گذار گروه راپسودی اعلام گردید. بنا بر توافق‌های قانونی بین دو طرف، استاروپولی همچنان به کار خود با راپسودی آو فایر همراه با فابیو لیونه به‌عنوان خواننده، تام هِس به‌عنوان گیتاریست و آلکس هولتزوارت به‌عنوان درامر ادامه می‌داد و لوکا توریلی نیز همراه با پاتریس گر و دومینیک لورکین از دیگر اعضای گروه، با گروه راپسودی جدیدی (که لوکا توریلیز راپسودی نام گرفت) به‌کار خود ادامه خواهند داد. همچنین آلکس هولتزوارت در این گروه نیز به نوازندگی درام خواهد پرداخت. با وچود این بعدتر مشخص شد که حضور هولتزوارت به‌طور همزمان در هر دو گروه می‌تواند مشکل‌آفرین باشد پس او پس از ضبط بخش‌های مربوط به درام آلبوم Ascending to Infinity از لوکا توریلیز راپسودی جدا و درامر جدیدی با نام آلکس لاندنبرگ جانشین او شد. در سپتامبر ۲۰۱۱ اولیور هولتزوارت، برادر آلکس هولتزوارت به‌عنوان نوازندهٔ بیس به راپسودی آو فایر پیوست و در ۲۷ سپتامبر اعلام شد که روبرتو دی میکلی به‌عنوان دومین گیتاریست گروه نیز به آنان پیوسته‌است.
بنیگانیم
خصوصیات
بنیگانیم ۳۳٫۴ کیلومترمربع مساحت و ۶٬۳۶۶ نفر جمعیت دارد و ۱۲۰ متر بالاتر از سطح دریا واقع شده‌است.
ایستگاه متروی گرین پارک
این ایستگاه که در شهر وست‌مینستر قرار دارد در سال ۱۹۰۶ تأسیس شده و جزئی از خط جوبیلی، خط پیکدیلی و خط ویکتوریا است.
بابااحمد (بهمئی)
بابااحمد (بهمئی)، روستایی از توابع بخش مرکزی شهرستان بهمئی در استان کهگیلویه و بویراحمد ایران است.
جمعیت
این روستا در دهستان بهمئی گرمسیری جنوبی قرار دارد و براساس سرشماری مرکز آمار ایران در سال ۱۳۸۵، جمعیت آن ۲۵۸ نفر (۴۹خانوار) بوده‌است.
نوو بود
نوو بود (به لاتین: Nowy Bud) یک روستا در لهستان است که در گمینا ستژلچکی واقع شده‌است.
اخلال در شبکه‌های ماهواره‌ای در ایران
بیانیه اتحادیه اروپا
دولت‌های بریتانیا، آلمان و فرانسه نیز در بیانیه‌ای که در اسفند ماه منتشر شده بود خواستار موضع‌گیری اتحادیه اروپا در برابر ارسال پارازیت بودند.
بیانیه سازمان ملل
اتحادیه ارتباطات بین‌المللی دوربرد سازمان ملل متحد از ایران خواسته‌است که به ارسال پارازیت بر روی ماهواره‌های خارجی، که برخلاف قوانین بین‌المللی است، پایان دهد. آی.تی. یو در بیانیه‌ای، که از سوی شورای قوانین رادیویی این اتحادیه سازمان ملل صادر شده، گفته‌است که پارازیت‌ها از داخل مرزهای ایران می‌آید و به سیگنال‌های شبکه‌های ماهواره‌ای که از سوی یوتل‌ست که یک ماهواره‌ای فرانسوی است آسیب می‌رساند. این اتحادیه از ایران خواسته که منبع پارازیت‌ها را بیابد و حذف آن را «در بالاترین اولویت» خود قرار دهد. یوتل‌ست ماهواره اصلی اروپا و یکی از سه گرداننده ماهواره‌ای اصلی دنیاست که مرکز آن در پاریس است. میلیون‌ها نفر در سراسر دنیا از خدمات این شرکت استفاده می‌کنند و نزدیک به ۳۴۰۰ کانال تلویزیونی از طریق این ماهواره پخش می‌شود. این سازمان پخش پارازیت از سوی ایران را عمدی و مغایر با قوانین دانسته و خواستار توقف آن شده‌است. سان‌جای آچاریا سخنگوی آی.تی. یو با ذکر این‌که این موضوع به ایران گفته شده و ایران مسئولیت آن را نپذیرفته‌است، تصریح کرد که ایرانی‌ها گفته‌اند درباره آن تحقیق خواهندکرد.
خطرات ارسال پارازیت برای سلامتی مردم
در خصوص پارازیت‌های ارسال شده توسط دولت ایران (در کنار امواج دکل‌های تلفن همراه که عمدتاً غیر استاندارد هستند) برای سلامتی شهروندان توسط برخی نمایندگان مجلس و پزشکان هشدارهایی ابراز شده‌است. معاون مرکز سلامت محیط و کار وزارت بهداشت اعلام کرده‌است گزارش خاصی تاکنون در خصوص آسیب ناشی از پرتوهای پارازیت دریافت نشده است.
ناباروری
ناباروری و اثرگذاری بر روی سیستم عصبی از جمله مهمترین این مشکلات هستند. انوشیروان محسنی بندپی، نایب رئیس کمیسیون بهداشت درمجلس هشتم ضمن تأیید آثار زیانبار این امواج گفت: «این امواج» برای سلامت تهرانی‌ها نگران‌کننده‌است و گزارش‌ها و تحقیقات حکایت از خطرناک بودن این پارازیت‌ها دارد. «علی گورانی، کارشناس بهداشت پرتوهای وزارت بهداشت هم به سایت اینترنتی خبر آنلاین می‌گوید:» اکثر آنتن‌های تلفن همراه که از سوی اپراتورهای تلفن همراه در کشور نصب شده‌اند و پارازیت‌های ارسالی، مجوز ایمنی وزارت بهداشت را ندارند. حسن اصیلیان، معاون سابق محیط زیست انسانی سازمان محیط زیست هم در این باره گفته‌است: «طی تحقیقی که در دانشگاه تربیت مدرس انجام دادیم به این نتیجه رسیدیم افرادی که در معرض تشعشعات دکل‌های تلفن همراه و پارازیت‌ها به اختلال ناباروری پیشرفته مبتلا هستند.»
محمد رضا رزاقی، رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در کنگره سالیانه تازه‌های باروری و ناباروری که ۲۳ و ۲۴ دی ۱۳۸۸ در تهران برگزار گردید یکی از علت‌های افزایش ناباروری در ایران را قرار گرفتن درمعرض تابش انواع امواج رادیویی، تلفن همراه و پارازیت‌های ماهواره‌ها دانست. وی افزود:
ایجاد مشکل برای سازمان هواشناسی
داوود پرهیزگار، رئیس سازمان هواشناسی ایران، اعلام کرده‌است که پارازیت‌ها میدان دید رادار تهران و برخی دیگر از شهرهای ایران را به دلیل «نویزهای الکترومغناطیسی ناشی از منابع مختلف» محدود کرده‌است و این موضوع را در پیش‌بینی نشدن توفانی در خرداد ۱۳۹۳ که موجب کشته‌شدن ۵ نفر در تهران شده بود مؤثر دانسته است. به گفتهٔ پرهیزکار سازمان تنظیم مقررات رادیویی مسئول شناسایی و رسیدگی به این موضوع است.
کوزه‌کنان
آثار باستانی کوزه کنان
با توجه به موارد ذکر شده در خصوص آثار تاریخی و باستانی جهت صیانت از فرهنگ، هنر و معماری این شهر و جلوگیری از تخریب بیشتر این آثار و حفاری‌های غیرمجاز و سرقت آثار تاریخی و توجه ویژه دولت به امور میراث فرهنگی و گردشگری و صنایع دستی، موارد زیر پیشنهاد می‌گردد:
الف) ثبت و ترمیم آب‌انبار حاج مهدی کوزه کنانی
ب) تملک خانه اجدادی و زادگاه حاج مهدی کوزه کنانی و بازسازی و مرمت و احداث سایر ملحقات لازم در کنار آن و تبدیل این منزل به موزه مردم‌شناسی و جمع‌آوری آثار تاریخی شهرکوزه کنان که از حفاری و مطالعه گورستان‌ها و غار ذکر شده بدست خواهد آمد در این موزه علاوه بر جلوگیری از تاراج این سرمایه‌های ارزشمند تاریخی باعث ایجاد اشتغال و جذب گردشگری در این منطقه خواهد شد و موجب رونق استان نیز خواهد بود؛ و ضمناً باعث ماندگاری یاد بزرگمرد تاریخ مشروطه حاج مهدی کوزه کنانی «وی از پیشروان جنبش مشروطیت و از مشاوران نزدیک ستارخان سردار ملی بوده‌است».
خانه مرحوم حاج میرزا مهدی کوزه کنانی در جنب مجموعه بازار بزرگ تبریز و در کنار خیابان جدیدالاحداث استاد مطهری واقع شده و در زمان مشروطیت و پس از آن محل تجمع سران و بازماندگان صدر مشروطیت از جمله ستارخان، باقرخان، ثقةالاسلام، حاج میرزا آقا فرشی، حاج میرزا حسن واعظ و اکثر مشروطه خواهان بوده‌است. خانه مزبور در سال ۱۳۴۷ هجری شمسی بدست حاج ولی معمار تبریزی که سالیان متمادی در روسیه زندگی می‌کرده ساخته شده و در سال ۱۳۴۴ توسط مالکان جدید آن مرمت گردیده‌است) خواهد بود. همچنین این موزه محل نگهداری خمره بدست آمده از محل حفاری مسجد بازار که اخیراً کشف و توسط سازمان میراث فرهنگی به ثبت رسید که قدمت آن به دوره قبل از اشکانیان می‌رسد خواهد بود.
بک‌آپ اگزک
بک‌آپ اگزک symantec backup exec نام یکی از محصولات شرکت symantec هست که کاربرد فراوانی برای مدیران شبکه دارد. از قابلیت‌های مهم این بستهٔ نرم‌افزاری می‌توان به بازیابی در هر جا (recovery anywhere) اشاره کرد. با استفاده از این قابلیت می‌توان داده‌های موجود در یک رایانه از جمله سیستم‌عامل را به رایانه‌ای با مشخصه‌های سخت‌افزاری متفاوت انتقال داد.
پیش از این انجام این کار بسیار سخت بود زیرا هنگامی که پشتیبان گرفته شده را به رایانهٔ مقصد انتقال می‌دادند به هنگام راه اندازی رایانهٔ مقصد یک پیام خطا دریافت می‌کردند معروف به bluescreen.
دلیلش این بود که باید HAL هر دو رایانهٔ مبدا و مقصد با هم برابر باشند که اگر این چنین نباشد این پیام صفحه آبی را دریافت می‌کردند.
نرم‌افزار Symantec backup exec این قابلیت را دارد که HAL موجود در پشتیبان را تغییر دهد. یکی از مهم‌ترین نکات کار با این برنامه این هست که این برنامه مانند sysprep هیچ گاه SID را تغییر نمی‌دهد. همچنین این نرم‌افزار به هیچ عنوان قوانین تکثیر را نمی‌شکند و پس از برگرداندن پشتیبان به رایانهٔ مقصد سیستم‌عامل باید یک بار دیگر تایید شود (active شود)
تغییر مالکیت
بک آپ اگزک برای کارشناسان فناوری اطلاعات قدیمی ، نرم‌افزاری آشنا متعلق به شرکتی معروف به نام Vertias Software بود. در سال 2005 شرکت امنیتی سیمانتک آنرا به مبلغ 13.5 میلیون دلار خریداری کرد اما در سال 2015 اعلام کرد شرکت جدیدی با نام Veritas Technologies corporation تأسیس کرده و مالکیت آنرا در اختیار گرفته و توسعه و پشتیبانی نرم‌افزار بک آپ اگزک را به این مجموعه محول کرده است.
هاشیرا
با ورود آیین بودا، که دوران تغییر و تحول اندیشه و برخورد ژاپن با فرهنگ چین و کُره است، بسیاری از سنت‌های کهن ژاپن از هم گسست و هنرهای این کشور با هنر چینی درآمیخت. معبد هوریوجی در نزدیکی نارا (ژاپن) نمونهٔ بارز معماری معبد بودایی است. معبد ایسه شاخص‌ترین معبد باستانی شینتو در ژاپن است. این معبد در زمینی به مساحت ۵۰×۱۱۵ مترمربع بنا شده‌است و بنای اصلی معبد به نام «شودن»، روی تختگاهی با ستون‌های چوبی بنا شده و بام کاه‌گلی دارد. ستون‌های سهندوار زرین‌فام و بدنه‌ها از چوب درخت سرو است. برج پنج‌طبقه‌ای به نام «پاگودا» دربرگیرندهٔ فضای ویژهٔ استقرار تندیس خدایان به نام «کِندو» بوده‌است.
منابع
۱. کتاب معماری غرب، وحید قبادیان ۲. کتاب تاریخ معماری، نویسنده: فرانسیس دی. کی. چینگ، مارک ام. یارتسومبک و ویکرامادیتیاپراکاش
روان‌گرایی خاک
عبارت روان‌گرایی در مکانیک خاک برای اولین بار توسط هازن در مسئلهٔ شکست سد کالاوراس در کالیفرنیا مطرح شد. وی دلیل روانی دیوارهٔ خاکی سد را چنین توضیح داد:
این پدیده بیشتر در خاک‌های اشباع، شُل (با چگالی کم یا غیر متراکم) و ماسه‌ای دیده شده‌است. این مطلب به این دلیل است که ماسه‌های شُل در اثر بار وارده تمایل به متراکم شدن دارند اما ماسه‌های متراکم در مقابل تمایل به افزایش حجم دارند. اگر خاک از آب اشباع باشد، مانند خاکی که پایین‌تر از سطح آب زیرزمینی یا سطح دریا است، آنگاه آب فضای میان دانه‌های جامد را پر می‌کند (فضای حفره‌ای) حال اگر فشاری به خاک وارد شود، این فشار به آب موجود در این فضاهای خالی وارد می‌گردد در مقابل آب تلاش می‌کند تا از فضای حفره‌ای خاک تحت فشار خارج شود و به جایی با فشار کمتر سرازیر گردد (معمولاً آب به سمت سطح زمین یا به سمت بالا حرکت می‌کند). با این حا اگر فشار سریع واردشود و به اندازهٔ کافی بزرگ باشد یا به تعداد زیاد تکرار شود (مانند آنچه که در زمین‌لرزه اتفاق می‌افتد یا فشاری که در اثر طوفان وارد می‌شود) به گونه‌ای که آب فرصت آن را پیدا نکند تا دور بعدی (چرخهٔ بعدی) که دوباره بار وارد می‌شود از میان دانه‌های خاک به بیرون جاری شود، آنگاه فشاری در آب به وجود می‌آید که از تنشی که باعث کنار هم و در تماس نگه داشتن دانه‌های جامد خاک می‌شود بسیار فراتر می‌رود. تماس میان دانه‌های خاک تنها راهی است که بوسیلهٔ آن وزن ساختمان و لایه‌های زیر آن به لایه‌های خاک در عمق پایین‌تر یا سنگ بستر منتقل می‌شود. حال وقتی خاک این چنین ساختارش را از دست می‌دهد و تماس میان دانه‌های جامد از بین می‌رود، دیگر هیچ مقاومتی از خود نشان نمی‌دهد (توانایی خود در انتقال تنش برشی را ازدست می‌دهد) و مانند یک سیال جاری می‌شود. روانگرایی خاک در زمین‌های نزدیک رودخانه‌ها، دریا یا اقیانوس بیشتر دیده می‌شود مانند زمین لرزهٔ گواتمالا در ۱۹۷۶ که در زمین‌های نزدیک رود موتاگوآ روی داد.
با وجود آنکه مفهوم روان گرایی خاک پیش‌تر برای مهندسان شناخته شده بود اما پس از زمین‌لرزه‌های ۱۹۶۴ نیگاتا و ۱۹۶۴ آلاسکا مورد توجه مهندسان قرار گرفت. همچنین روانگرایی عامل اصلی ویرانی‌های سان‌فرانسیسکو در زمین‌لرزهٔ ۱۹۸۹ لوماپریئتا و بندر کوبه در زمین‌لرزهٔ بزرگ هانشین در سال ۱۹۹۵ بود. همچنین ویرانی‌های شدیدی که در منطقهٔ مسکونی و حومه‌ای کرایست‌چرچ در زلاندنو در طول زمین‌لرزه ۲۰۱۰ کنتربری و شدیدتر آن در زمین‌لرزه ۲۰۱۱ زلاندنو اتفاق افتاد همگی ناشی از روانگرایی خاک بود.
در بسیاری از کشورهای پیشرفته آیین‌نامهٔ ساخت و ساز مهندسان را مجبور می‌کند که اثرات روانگرایی خاک را در طراحی ساختمان‌ها، پل‌ها، سدها و سازه‌های نگهدارنده در نظر بگیرند.
تعریف فنی
نوعی از روانگرایی خاک، زمانی روی می‌دهد که تنش مؤثر خاک تا مرز صفر کاهش یافته باشد، که در نتیجهٔ آن مقاومت برشی خاک به‌طور کامل ازدست می‌رود. چنین وضعیتی می‌تواند از یک بارگذاری یکنواخت مانند یک تک تغییر ناگهانی درتنش بالاسری (مانند افزایش بار ناگهانی در یک سد خاکی) یا یک بار دوره‌ای (چرخه‌ای) مانند تکرار تغییر شرایط تنش برای نمونه می‌توان از بار موج (ساحلی) یا بار ناشی از لرزش‌های زمین‌لرزه نام برد. در هر دوی این حالت‌ها، در اثر تغییر بار، مقدار زیادی فشار آب حفره‌ای در یک خاک اشباع سُست، ایجاد شده‌است و پس از آن خاک مانند یک سیال روان شده‌است. این پدیده به این دلیل است که در اثر بار بزرگ وارد شده به خاک، مقدار زیادی فشار آب حفره‌ای در خاک ایجاد می‌شود، فشاری که در اثر بارگذاری زهکشی نشده، از دانه‌های جامد خاک به آب موجود در حفره‌های خاک منتقل شده‌است، با افزایش فشار آب حفره‌ای تنش مؤثر کاهش می‌یابد و در نتیجه مقاومت خاک کاهش می‌یابد و خاک روان می‌شود. روانگرایی بیشتر در خاک‌های ماسه‌ای، لای غیر خمیری (غیر پلاستیک) و بسیار کم در شن و رُس رخ می‌دهد. (نگاه کنید به رس روان)
فرات
فُرات (آشوری:ܦܪܬ) یکی از دو رود بزرگ منطقهٔ میان رودان است که از کوهستان‌های شرق آناتولی در کشور ترکیه سرچشمه گرفته و به‌سوی کشورهای سوریه، عراق و خلیج فارس روان است. این رود در مغرب کشور عراق و متشکل است از دو شعبه «قره سو» و «مرادچای» که سرچشمه آنها نزدیک رود «ارس» در شرق آناتولی ترکیه است. موقعی که دو شعبه قره‌سو و مرادچای به هم می‌رسند، فرات به دجله نزدیک می‌شود، ولی مجدداً دجله متوجه جنوب شرقی شده و فرات به سمت مغرب مایل می‌شود و سپس در نزدیکی خلیج فارس به رود دجله می‌پیوندد و از آن پس مجموع این دو رود به خلیج فارس می‌ریزد.
گولار ال‌ان‌جی
دفتر مرکزی این شرکت در شهر همیلتون، برمودا قرار دارد و دفتر عملیاتی آن، در شهر لندن، بریتانیا مستقر می‌باشد.
فرات
سرزمینی را که بین دو رود دجله و فرات واقع است، میان‌رودان (بین‌النهرین) یا «الجزیره» نامیده‌اند. طول رودخانه فرات تقریباً ۲۸۰۰ کیلومتر است. وسعت حوزه آبریز فرات حدود ۵۰۰٬۰۰۰ کیلومتر مربع است. میانگین آبدهی آن ۳۵۶ متر مکعب بر ثانیه است. جریان فرات در جلگه میان‌رودان، بسیار ملایم است و دارای بستری عریض می‌باشد. یگانه عامل حاصلخیزی خاک عراق و جلب جمعیت در جلگه خشک و گرم بین‌النهرین، دو رود فرات و دجله می‌باشد. بابِل، پایتخت قدیم کشور بابل در ساحل فرات بنا شده بود. این رود به‌همراه دجله دو رودی هستند که منطقهٔ میان‌رودان را مشخص و محدود می‌کنند. فرات در غرب دجله قرار دارد. نام این رودخانه از زبان اوستایی و از واژهٔ huperethuua به‌معنی «پایاب خوب» گرفته شده‌است. پایاب به محل کم‌ژرفای رودخانه گفته می‌شود.
کتاب دده قورقود
کتاب دَدَه قورقود (به زبان ترکمنی: Gorkut-ata)؛ نام قدیمی‌ترین و معروف‌ترین  اثر مکتوب مشتمل بر یک مقدمه و ۱۲ بوْی یا قسمت  به زبان ترکی اوغوزی  می‌باشد.
فرات
اِنکی یکی از خدایان سومر بود که باور داشت رود فرات از منی ساخته شده‌است.
گولار ال‌ان‌جی
شرکت گولار مالک ۱۳ نفت‌کش ال‌ان‌جی بوده و سهام آن، در بازار بورس اوراق بهادار اسلو و بورس نزدک معامله می‌شود. مالک اصلی این شرکت جان فردریکسن است.
کتاب دده قورقود
این مجموعه از ۱۲ داستان به نثر و نظم تشکیل شده و مجموعه‌ای است که زندگی، ارزش‌های اجتماعی و باورهای پیش از اسلام ایل‌های ترک اوغوز را نشان می‌دهد این کتاب ارزشمندترین مجموعه نثر فولکلور امپراطوری عثمانی در قرن‌های چهاردهم و پانزدهم میلادی است و تخمین دقیق قدمت داستان‌ها غیر ممکن است  ، اما برخی از صاحب‌نظران نیز قدمت قدیمی‌ترین نسخهٔ مکتوب موجود از این کتاب را در حدود قرن شانزدهم میلادی تخمین زده‌اند.
فرات
انفجار لولۀ سیانور
در ۲۷ ژوئن ۲۰۲۲ اعلام شد که خط لوله حمل سیانور به معدن طلا در منطقۀ ارزنجان ایلیچ در استان دیاربکر در ساعت ۲:۴۵ روز سه شنبه ۲۱ ژوئن ۲۰۲۲ (۳۱ خرداد ۱۴۰۱) منفجر شده و آب رودخانۀ فرات و حوضۀ سد کبان با ۲۰ تُن سیانور آلوده شده‌است. به دنبال بروز این اتفاق، ۴۵ کانون وکلای ترکیه با امضای بیانیه‌ای، اتفاق مذکور را با حادثه چرنوبیل مقایسه کردند و ضمن هشدار نسبت به خطرات آن نه تنها برای منطقه ایلیچ، بلکه برای کل کردستان ترکیه و حتی خاورمیانه خواستار توقف فعالیت معدن طلا در این منطقه شدند. گفته می‌شود که کشاورزی در دست‌کم ۲۰ استان جنوب شرق ترکیه تحت تأثیر این فاجعه قرار خواهد گرفت.
کتاب دده قورقود
درون‌مایه
کتاب دده قورقود مجموعهٔ دوازده حکایت حماسی و داستان‌هایی قهرمانی از تُرک‌های اوغوز (غُز) است.
لین ردگریو
لین ریچل ردگریو (Lynn Rachel Redgrave؛ زاده ۸ مارس ۱۹۴۳ – درگذشته ۲ مه ۲۰۱۰) هنرپیشه اهل ایالات متحده آمریکا بود. وی بین سال‌های ۱۹۶۲ تا ۲۰۰۹ میلادی فعالیت می‌کرد.
کتاب دده قورقود
درون‌مایه
داستان‌های حماسی کتاب دده قورقود الهام‌گرفته از دو دورهٔ تاریخی متفاوت هستند که در هم آمیخته شدند:
لین ردگریو
از فیلم‌هایی که وی در آن نقش داشته‌است می‌توان به تام جونز، جورجی دختر، خدایان و هیولاها و عنکبوت، تنها کاری که می‌خواهم انجام دهم، عمیقاً، بهترین چیز بعدی، چگونه سگ همسایه خود را بکشید و درست انجام دادن اشاره کرد.
کتاب دده قورقود
درون‌مایه
الف) توصیف جنگ‌های اوغوز با همسایگانشان، پچنگ‌ها و قبچاق‌ها و دیگر مناسباتشان بین سده‌های سوم تا پنجم هجری در شمال سیحون و پیش از ورود اوغوزها به آناتولی. قهرمان اصلی این حکایت‌ها «سالور قازان» بوده و این حکایت‌ها در واقع مناقب و خصایل قبیله سالور، یکی از ۲۴ قبیلهٔ اوغوز است.
گروسر آربر
موقعیت
گروسر آربر چهار قله دارد. بلندترین قله آن همنام با کوه است. قله دیگر، کلاینر آربر نام دارد که ارتفاع آن ۱۳۸۴ متر است.
کتاب دده قورقود
درون‌مایه
ب) دربارهٔ حملات قبایل ترکمن از سدهٔ هفتم به بعد، از آناتولی شرقی و آذربایجان به سرزمین‌های یونانی‌نشین ترابوزان، گرجستان و آبخازیا است. قهرمان بیشتر این حکایت‌ها بایندُر خان جد افسانه‌ای آق‌قویونلوها است. در دده قورقود «سالور قازان» داماد و پیرو «بایندر خان» معرفی شده‌است. داستان سالور قازان یعنی داستان اوغوزها پیش از رفتن به آناتولی با داستان بایندُر خان آق‌قویونلو یعنی داستان دورهٔ حضور اوغوزها در آناتولی و داستان قبایل ترکمن درآمیخته است.
گروسر آربر
منطقه‌های طبیعی
گروسر آربر بخشی از گروه واحد اصلی منطقه طبیعی جنگل بایرن فالتس علیا (شماره ۴۰)، واحد اصلی جنگل‌های باواریا (شماره ۴۰۳)، زیر ناحیهٔ لبهٔ آربر-کایترسبرگ (۴۰۳٫۵) و منطقه طبیعی ماسیف آربر (۴۰۳٫۵۱) است.
آب
دریاچه‌ای به نام گروسر آربرسی در دامنهٔ جنوب شرقی گروسر آربر قرار دارد و در شمال غربی کلاینر آربر نیز دریاچه‌ای به نام کلاینر آربرسی واقع شده‌است. چند رود از این کوه سرچشمه می‌گیرند. رود رگن بزرگ از کوه به سوی شمال شرقی جریان می‌یابد. در سمت شمال غربی نیز رگن سفید کلاینر را زهکشی می‌کند و به شاخه اصلی رگن می‌پیوندد.
کتاب دده قورقود
درون‌مایه
از نکته‌های چشمگیر این داستان‌ها می‌توان به این موارد اشاره کرد: خانواده و به‌ویژه نقش زن در خانواده و جامعه و تربیت فرزندان جایگاه ویژه‌ای دارد. برای نام‌گذاری پسران، پس از این که شایستگی خود را به خانواده و جامعه نشان می‌دادند، مراسم اجرا می‌شده است. اوزان (نوازنده) و ساز قوپوز محترم شمرده می‌شود و خود شخصیت دده قورقود یک اوزانِ قوپوزنواز است.
گروسر آربر
اقلیم
قله گروسر آربر ۱۶۰ روز مه و ۱۵۰ روز پوشش برفی دارد. دورهٔ رویش گیاهان اندکی بیش از ۱۰۰ روز طول می‌کشد. دمای بلندترین مناطق در ژوئیه به ۱۱ درجه سلسیوس می‌رسد. از حدود ۱۹۵۰ میلی‌متر بارش سالانه، ۴۰٪ آن به صورت برف انجام می‌شود.
کتاب دده قورقود
شخص دده قورقود
شخصیت دده قورقود، که کتاب به نام او نامیده شده، به‌عنوان یک اوزان (عاشیق) در همهٔ داستان‌ها حضور دارد و معمولاً در آخر هر داستان وارد صحنه می‌شود و داستان را با سخنان نغز و پندآمیز خود به پایان می‌رساند. . در مقدمهٔ کتاب، شخصیت «دده قورقود» فرزانه‌ای از قبیلهٔ بیات، معاصر پیامبر اسلام، دانای طایفه اوغوز، آگاه به غیب و الهام الهی عنوان شده است. مقدمهٔ کتاب، نقل دربارهٔ دده قورقود و سخنان منسوب به دده قورقود است و وی در همهٔ داستان‌های دوازده‌گانهٔ کتاب حضور داشته و نقش دانای کل، حلال مشکلات، خنیاگر و داستان‌پردازِ مجالس را دارد. در آسیای میانه دده قورقود از اولیای الهی به شمار می‌آید.
شخصیت دده قورقود را پیری که از گذشته آگاهی داشته و از آینده خبر می‌داده است، طالع‌شناس، و اوزان (خواننده و نوازندهٔ غز) دانسته‌اند. واژه دده به‌معنی «بابابزرگ» است. اینکه آیا دده قورقود شخصیتی راستین بوده یا داستانی، قابل‌اثبات یا رد نیست. در باور ایشان دده قورقود در سن ۳۰۰سالگی درگذشت. گوری در نزدیکی شهری که به نام او قورقود نامیده شده قرار دارد. این شهر در مسیر راه‌آهن شهر غزالی به قیزیل‌اوردا در قزاقستان و در ۱۵۰ مایلی خاور دریاچهٔ آرال قرار دارد. در کتاب منجم‌باشی، مورخ معروف عثمانی، نیز از شخصی به نام قورقود آتا که در قدیم‌الایام در میان ترکمانان می‌زیسته نام برده شده است، همچنین قورقود آتا در کتاب شجره التراکمه ابوالغازی بهادر خان، وزیر یکی از شاهان افسانه‌ای اوغوزان است که مکرر از او نام برده شده است.
سیمای زنان
به‌باور دانشنامهٔ جهان اسلام در کتاب دده قورقود، خانواده و به‌ویژه نقش زن در خانواده و جامعه و تربیت فرزندان جایگاه ویژه‌ای دارد. به‌باور نشریهٔ ادبیات تطبیقی دانشگاه باهنر کرمان در این کتاب زن با سیمای دلپسند و با مقامی ارجمند و والا هم‌طراز مرد نمایانده شده است و در کنار قهرمانان مرد برای دفاع از حریم ایل و دیار خود با مردان هماورد می‌کند.
کریمی در کتاب ادبیات باستان آذربایجان باور دارد زنانی که در این اجتماع ایلی تصویر می‌شوند، جسور، دلیر، با شهامت و مبارز هستند. در منابع چینی شعر بلندی به نام «مولان تورکی‌سی» به ثبت رسیده‌است، که مضمون آن دربارهٔ ماجرای زندگی دختر شجاعی است که یکه و تنها پای به میدان کارزار می‌نهد و با کمال تهور آهنگ نبرد می‌کند و رشادت‌ها و دلاوری‌های شایان تحسینی از خود نشان می‌دهد.
بورلا (Burla) خاتونِ داستان چهارم، سولجان (Suljan) خاتونِ داستان ششم و چیچک (Cicak) بانوی داستان سوم و دیگر زنان جسور اوغوز شخصاً در نبرد علیه دشمن به پا برمی‌خیزند و سرانجام پیروز می‌شوند. .
نشریهٔ ادبیات تطبیقی دانشگاه باهنر کرمان این‌طور می‌گوید که زنان در این کتاب هیچ‌کدام با صفت جادو و جادوگری توصیف و معرفی نشده‌اند.
خاستگاه
مجموعه دوازده حکایت دده قورقود، داستان‌هایی قهرمانی از ترکان اغوز است. به نظر فاروق سومر حکایت‌های دده قورقود دربارهٔ اوغوزهایی‌ست که در قرن چهارم و پنجم هجری در حوضه سیحون می‌زیستند. قهرمانان این داستان‌ها بیگ‌های غز هستند. خاطرات جنگ‌های این غزها با بیگ‌های قبچاق همسایه و کشمکش‌های درونی خود آنها در آسیای مرکزی را احتمالاً نوادگان این غزها در نیمه اول قرن هفتم هجری با خود به خاور نزدیک بردند. این خاطرات در اوایل قرن هشتم مکتوب شد و اغوزنامه نام گرفت. اصل کتاب اغوزنامه در دست نیست ولی گفته می‌شود تفاوتهایی با کتاب حاضر داشته‌است. حکایت‌های اغوزنامه توسط اوزان‌ها که خواننده و نوازنده بودند حفظ شده و بازگو شد. سپس در نیمه دوم سدهٔ دهم هجری این حکایت‌ها در کتاب دده‌قورقود مکتوب شد. به اعتقاد پرتو نایلی بوراتاو، دده قورقود تنها متن حماسی غُز است که به زمان حال منتقل شده‌است. از نظر او داستان‌های حماسی کتاب دده‌قورقود متعلق به دو دوره زمانی متفاوت هستند که در هم آمیخته شده‌اند: درآمیختن این دو دوره بدین شکل است که در کتاب، «سالور قازان» داماد و پیرو «بایندر خان» معرفی شده‌است، و داستان سالور قازان یعنی داستان غز‌ها پیش از رفتن به آناتولی با داستان بایندُر خان-آق قویونلو یعنی داستان دوره حضور غزها در آناتولی و داستان قبایل ترکمن درآمیخته است.
بوراتاو نویسندهٔ دده قورقود را ناشناخته دانسته و زمان کتابت آن را همدوره با اوزون حسن می‌داند. دربارهٔ اینکه نویسنده مقدمه کتاب دده قورقود با نویسنده حکایات کتاب یکی باشند نیز میان پژوهشگران اختلاف نظر هست. بیشتر پژوهشگران نویسندهٔ مقدمه و حکایات را متفاوت می‌دانند اما بوراتاو آنها را یکی می‌داند.
جمال کافادار بر این اعتقاد است که قدمت این کتاب پیش‌تر از قرن ۱۵ میلادی نیست زیرا نویسنده تلاش دارد تا جایگاه حاکمان آق‌قویونلوها و عثمانیها را ارتقا دهد. با این وجود استنفورد جی شا در کتاب تاریخ امپراطوری عثمانی قدمت کتاب دده قورقود را به قرن ۱۴ میلادی تخمین زده‌است.
بر پایه نظر محمد فؤاد کوپرولو مجموعه داستان‌های ده‌ده قورقود ریشه‌ای پیش از اسلامی دارند و نشانه‌هایی از این ریشه‌های پیش از اسلام در آن دیده می‌شود. این داستان‌ها قرن‌ها به‌صورت شفاهی سینه به سینه نقل شده‌اند و سرانجام به صورت مکتوب درآمده‌اند. کوپرولو باور دارد کتاب دده قورقود در واقع از مجموعه مناقب اغوزان یا اوغوزنامه‌ها جدا شده‌است. وی برای اثبات سخن خود قسمتی از نقل قول ابوبکر عبدالله دواداری در کتاب درر التیجان را می‌آورد. دواداری در این کتاب که به سال ۷۰۹ قمری تألیف شده‌است در ذکر رویدادهای سال ۶۲۸ قمری، به دو کتاب به نام‌های اولوخان آتا بیتکچی و دیگری اوغوزنامه اشاره می‌کند. او می‌نویسد خود اصل کتاب اوغوزنامه را دیده‌است. این کتاب به روایت دواداری ابتدا از ترکی به فارسی و سپس به وسیله جبرائیل بن بختیشوع طبیب و مترجم معروف زمان هارون الرشید به عربی ترجمه شده‌است و اصل آن جزو خزانه ابومسلم خراسانی بوده‌است. نقل دواداری از آنجا که شباهت بسیار به داستان تپه گوز دارد، کوپرولو را به این نتیجه رساند که این کتاب قسمتی از اغوزنامه باستانی بوده‌است که بعدها از آن مجموعه جداشده‌است؛ ولی استدلال استواری برای این سخن که این دو یک کتاب هستند وجود ندارد. فاروق سومر هم استدلال کوپرولو را رد می‌کند و می‌گوید این کتاب ربطی به آغوزنامه رویت شده توسط ابن دواداری نیست.
جوادی و بوریل معتقدند که داستان دده قورقود، به قرن پنجم و ششم هجری (یازدهم و دوازدهم میلادی) به دوران پیش از مسلمان شدن ترک‌های اغوز بر می‌گردد. با این حال، متن موثق این داستان در قرن نهم هجری (پانزدهم میلادی) نگاشته شده‌است.
تغییر تدریجی
به نظر زکی ولیدی طوغان بسیاری از نام‌های تاریخی و جغرافیایی موجود در این کتاب متعلق به زمان پیش از عزیمت غز‌ها از ترکستان است. با این حال پس از انتقال غزها به آناتولی و آذربایجان بسیاری از نام‌های مکان‌های وقوع حوادث و نیز نام دشمنان غزها تغییر پیدا کردند. در دده قورقود بقایای نمادهای شمنیسمی تُرکان در کنار نمادهای اسلامی دیده می‌شود. مثلاً قهرمانان حکایات از خداوند تنری (تانری؛ تنگری) کمک می‌خواهند در حالی که پیش از آغاز جنگ وضو گرفته و نماز حاجت می‌خوانند و پس از پیروزی، کلیساها را به مسجد اسلامی تبدیل می‌کنند. نام بیشتر قهرمانان دده قورقود تُرکی است به جز سه نفر که نام‌های عربی و فارسی دارند.
محمدعلی فرزانه در مقدمه‌ای که بر کتاب دده قورقود نوشته‌است اشاره می‌کند که: «در تکوین آثاری از نوع داستانهای دده قورقود که جنبه فولکلوریک آن بر جنبه ابداع فردی آن برتری دارد مسئله پیدایش اثر یک چیز و تاریخ و تدوین و کتابت آن چیز دیگر است. به عبارت دیگر هر اثر فولکلوریک ولو اینکه در آغاز امر گوینده و پردازنده‌ای داشته باشد، بعد از ابداع مدتها سینه به سینه نقل می‌شود. پابه‌پای تحول اجتماع و تاریخ و طی دوران کمابیش طولانی، تبدلات و تغییراتی بر خود می‌پذیرد و آنگاه ممکن است کسوت کتابت بپوشد.» تخمین دقیق بر اساس روش زندگی ترکان کنونی پس از گذر نسلهای متمادی با افسانه‌هایی مانند دده قورقود که به صورتی سینه‌به‌سینه منتقل شده‌است، غیرممکن است. این امر علی‌الخصوص در خصوص کتابی مانند این که توسط راویان فراوانی که هر کدام امکان اضافه و کم کردن بخشی از آن را داشته‌اند و در قرن ۱۶ میلادی دو نسخه مکتوب تهیه شده‌است، صحت دارد.
میرعلی سیدسلامت در کتاب «مقدمه‌ای بر بررسی کتاب دده‌قورقود» که در آن به بررسی اساطیری این کتاب پرداخته‌است اعتقاد دارد که «در چنین شرایطی باید زمان وقایع اتفاقیه کتاب دده قورقود خیلی قدیم‌تر از زمان سرازیر شدن قبایل و عشایر به آذربایجان باشد. بازگویی جهان‌بینی قبل از اوستا در چارچوب سرکردگان اقوامی با مشخصه‌های حک شده بر قلعه‌ها و ممالک و طوایف تماشایی است. بازآفرینی، حفظ و نگهداری این اثر و نمایاندن نقش توتمها در مبارزه با اهریمن، درخور ستایش است اما اثبات انتساب‌ها بیهوده است.»
سیارک ۳۱
سیارک ۳۱ سی و یکمین سیارک کشف شده‌است که در ۱ سپتامبر ۱۸۵۴ و در واشینگتن کشف شد.
کتاب دده قورقود
تغییر تدریجی
در نسخه واتیکان بیشتر واژه‌های اصیل ترکی تبدیل به لغات و اصطلاحات عربی گردیده‌اند مانند واژه «بوْی» به معنی داستان، تبدیل می‌شود به «حکایت» و «اٰؤلمک» به «وفات» و مانند این‌ها؛ که بی‌گمان در اثر وسعت و رسمیت زبان ادبی رایج منطقه در آن زمان، یعنی زبان عربی-فارسی، به این متن ترکی نیز نفوذ کرده‌است. به‌طور خلاصه، وجود شواهدی مانند: نیزه های چوبین، کمان‌های زخمت و فوق‌العاده سنگین، ناشناخته بودن فلزات، تولد رازناک «تپه گؤز» یا غول یک چشم و آدمخواری حریصانهٔ او، نقش زنان در جستجو و جمع‌آوری و شناخت گیاهان، آشنایی دورا دور و پرابهام با جانوران و تشخیص ندادن جنسیت آن‌ها، مطرح شدن مسایلی در مورد لزوم یا عدم لزوم ترک غار و پایین آمدن از کوه و سرازیر شدن به دشت، باورهای آنیمستی (روح باوری) و توتمیستی و جنبه تقدس‌آمیز داشتن نوع گرگ و دیر شواهد در این زمینه را می‌توان در مدارج معینی از نمودار مسیر تکامل فرهنگی انسان قرار داده و آن گاه به تعیین بعد زمانی و ارزیابی قدمت آن دوران پرداخت و وقوع حوادث معینی را به مرحله پیش از دوره سفالگری یا همزمان با آن و غیره نسبت داد.
سیارک ۳۱
قدر مطلق سیارک برابر ۶٫۷۴ است.
کتاب دده قورقود
نگارش
جفری لوئیس می‌نویسد: با توجه به زبان متن، محتمل به نظر می‌رسد که کتاب مربوط به اواخر قرن چهاردهم یا اوایل قرن پانزدهم باشد. متن، بعضی از مشخصه‌های زبان ترکی آدربایجانی را دوشادوش ترکی غربی (ترکی استانبولی) نشان می‌دهد. ترکی استانبولی بیشتر در نسخه خطی واتیکان دیده می‌شود. اما منشأ متن به زمانی بازمی‌گردد که هنوز ترکی آذربایجانی و عثمانی به عنوان لهجه‌های مجزا از هم جدا نشده بودند. البته کار درستی نیست که سعی کنیم از شواهد زبانی به نتیجه‌گیری نهایی دربارهٔ زمان و مکان نگارش کتاب برسیم. کما اینکه نمی‌دانیم هر موردی در کتاب نتیجه تغییری است که راویان یا اوزان بعدی یا نسخه‌بردار بعدی ایجاد کرده‌اند.
جمال کافادار (Cemal Kafadar) استاد مطالعات ترک هاروارد با تأکید بر نامشخص بودن مکان قطعی، زمان کتابت دده قورقود را در دوره حسن اوزن و محل را تقریبی بین آق‌قویونلو و امپراتوری عثمانی، یعنی بین آناتولی شرقی و غربی می‌داند. او می‌نویسد «دقیقاً مشخص نیست داستان‌های دده قورقود چه زمانی کتابت شدند اما پیش از سده ۱۵ میلادی نبوده‌است. بر اساس این واقعیت که نویسنده، حکمرانان آق‌قویونلو و سلاطین امپراتوری عثمانی را در داستان‌ها مخلوط کرده‌است، احتمالاً کسی که در زمان اوزون حسن (۱۴۶۶–۷۸) در محدوده تقریبی بین این دو سرزمین می‌زیسته تدوین کرده‌است.» او ادامه می‌دهد «از سوی دیگر، لوئیس کتابت را «حداقل در اوایل قرن پانزدهم» تخمین زده‌است. علاوه بر این که باید بپرسیم زمان داستان‌ها به چه زمانی برمی‌گردد، یا چه زمانی به شکل امروزی خود نوشته شده‌اند (سؤالی که لوئیس می‌پرسد)، باید بپرسیم که چه زمانی تصمیم گرفته شد که این داستان‌ها به صورت کتبی نوشته شوند. در پاسخ به سؤال آخر، «عثمانیان» از آنچه لوئیس در نظر گرفته بود موجّه‌تر است.
اغلب پژوهشگران نویسنده دیباچه کتاب دده قورقود را مجزا از نویسنده حکایات کتاب می‌دانند. درحالیکه پژوهشگری چون پرتو نایلی بوراتاو بر این باور است که نویسنده دیباچه و حکایات کتاب یک تن بوده و به باور وی، نویسنده با خانلارخانی (خان خانان) نامیدن بایندر خان (جد افسانه ای قره قویونلوها) برای قره قویونلو‌ها جایگاه ویژه ای در نظر داشته و از سویی دیگر با دادن بشارت پایدار ماندن خلافت عثمانیان سعی در جلب خرسندی آنان نیز داشته‌است. به باور «اورخان شایق گوگ یای» پژوهشگر تُرک، کتابت دده قورقود آنگونه بوده که نویسنده پس از شنیدن داستان‌ها و سپردن آنها به حافظه، اقدام به نگارش نموده‌است.
به باور محمد فؤاد کوپرولو تاریخ نگاران عثمانی در قرن دهم نخستین بار دده قورقود را دیده‌اند. در بین حکایات دده قورقود گاه عناصر افسانه ای کهن تری دیده می‌شود. می توان به حکایت هشتم داستان کشته شدن «دپه گوءز» به دست «بساط» پسر (اُروزبیگ) اشاره نمود. ابن آیبک الدواداری داستانی مانند همین را با تغییراتی اندک در مقایسه با روایت دده قورقود، با برداشت از متون «اغوزنامه» هایی که اصل شان امروزه در دست نیست، در کتاب درر التیجان وغرر تواریخ الزمان در سده‌های هفتم یا هشتم هجری آورده‌است. محمد فؤاد کوپرولو بر این باور است که متون «اغوزنامه» هایی که ابن دواداری دیده و از آنها اقتباس و برداشت نموده، همان «دده قورقود» است.
ماریا گراتزیا بوچلا
فیلم شناسی
خیانت به سبک ایتالیایی (۱۹۶۶)
کتاب دده قورقود
نگارش
از سویی دیگر با توجه به اینکه نظر اغلب پژوهشگران چون «اورخان شایق گوگ یای» و «فاروق سومر» و «فرهاد زینالوف» و «صمد علیزاده» بر آن است که نسخ موجود کتاب دده قورقود در سده نهم یا جتی در سده دهم به کتابت درآمده بنابر این اغوز نامه‌هایی که ابن دواداری از آن بهره‌برداری نموده نمی‌توانسته گتاب دده قورقود باشد، مگر اینکه نسخ موجود کتاب دده قورقود از روی نسخ کهن تری برداشت شده باشد. جامع التواریخ اثر رشیدالدین فضل‌الله همدانی رای می‌توان یکی از نخستین کتبی دانست که در آن به دده قورقود اشاره شده‌است. جایگاه قورقوت آتا (دده قورقود) در این اثر قرن هفتمی، همان جایگاه قورقوت آتا در کتاب دده قورقود است. پسران را نام گذاری می‌کرده و به خاقان‌ها مشاوره می‌داده و گره گشای کار خان‌ها و مردم، صاحب کرامات و عمر وی ۲۹۵ سال بوده‌است. به باور پژوهشگر «عبدالقادر اینان» آنچه که در کتاب جامع التواریخ آمده، ترجمه ای از «اغوزنامه» بوده‌است و ابوالغازی بهادرخان نیز اغلب مطالب خود را از جامع التواریخ اقتباس و برداشت نموده‌است. نام دده قورقوت و عناصر حکایات ددده قورقود به خماسه ماناس قرقیزها نیز راه یافته‌است.
از حکایت‌های دده قورقود دو نسخه موجود است که یکی از آنها در درسدن و دیگری در واتیکان یافته شده‌است. نسخه اول را نخستین بار هاینریش فردریش فون دیتس در قرن هجدهم میلادی (دوازدهم قمری) در بین نسخ خطی کتابخانه عمومی سلطنتی درسدن دیده و آن را به اشتباه با عنوان اثری از «قورقوت» شاهزاده عثمانی ثبت کرده‌است. فون دتیس برای نخستین بار در بخش دوم کتاب خود با عنوان «خاطرات آسیا» که در سال ۱۸۱۵ میلادی (۱۳۲۰ قمری) به تفضیل معرفی کرده‌است. همچنین نسخه ای را از همان نسخه درسدن برای کتابحانه سلطنتی برلین تهیه کرد که در این نسخه اشتباهاتی وارد شده‌ است؛ که بعد همت کیلیسلی و معلم رفعت همین نسخه اخیر را پایه و اساس چاپ نخستین نسخه امروزی آن با الفبای عربی در استانبول به سال ۱۹۱۶ (۱۳۳۴) قرار دادند.
تئودور نلدکه خاورشناس آلمانی یادداشت‌های خود دربارهٔ کتاب دده قورقود را برای چاپ نسخه ای به زبان آلمانی، در سال ۱۸۹۲ میلادی به شاگردش واسیلی بارتولد واگذار کرد. بارتولد ضمن نوشتن مقالات تحقیقی پیرامون دده قورقود، حکایت‌ها را در سال ۱۹۲۲ میلادی (برابر با ۱۳۰۱ خورشیدی) نسخه ای از کتاب دده قورقود را به زبان روسی چاپ و منتشر نمود که همان ترجمه روسی در سال ۱۳۲۹ خورشیدی (۱۹۵۰ میلادی) در باکو توسط «حمید آراسلی» و «محمد حسین طهماسب» منتشر شد. درسال ۱۹۵۰(۱۳۲۹ خورشیدی) «اتوری روسی» خاورشناس ایتالیایی موفق به کشف نسخه خطی دیگری از کتاب «دده قورقود» در کتابخانه واتیکان شد و سپس با انتشار متن ان با عنوان «حکایت اغوز نامه قضان (قزان، قازان) بک و غیره» ،پژوهش‌ها دربارهٔ این کتاب را وارد مرحله جدیدی کرد.
این اثر مشتمل بود بر مقدمه و شش حکایت و مقدمه‌ای تحقیقی و جامع و تصاویری از نسخه خطی کتاب توضیحات ضمیمه آن. پس از آن بود که متن کتاب دده قورقود بارها در ترکیه و جمهوری آذربایجان منتشر شد. محرم ارگین پژوهشگر و نویسنده اهل ترکیه متنی تازه بر پایه نسخه‌های درسدن و واتیکان با دیباچه ای در معرفی و نقد و بررسی کارهای انجام گرفته دربارهٔ این اثر منتشر کرد. در جمهوری آذربایجان، «حمید آراسلی» متن حکایات را در سال ۱۳۱۸ خورشیدی (۱۹۳۹ میلادی) با الفبای لاتین و در سال ۱۳۴۱ خورشیدی (۱۹۶۲ میلادی) و همچنین ۱۹۷۷ میلادی با الفبای سیریلیک و به زبان ترکی آذربایجانی در باکو منتشر کرد. «فرهاد زینالف» و «صمد علیزاده» متن بر تصحیح حکایات بر پایه نسخه‌های درسدن و واتیکان و اثر «محرم ارگین» با اشاره به شیوه کار خود، به همراه آوا نویسی و ساده نویسی در سال ۱۳۶۷ خورشیدی در باکو به چاپ رساندند.
در ایران نحستین بار توسط «محمد علی فرزانه» در سال ۱۳۵۸ به چاپ رسید. «حسین محمد خانی» نیز متن کتاب را با عنوان «دده قورقود کیتابی» به همراه فهرست لغات و اعلام در سال ۱۳۷۸ به زبان زبان ترکی آذربایجانی چاپ کرده‌است
نسخه‌های خطی
از این اثر مکتوب دو نسخه خطی معروف به «نسخه درسدن» و «نسخه واتیکان» پیدا شده است. در سال‌های اخیر خبر کشف دو نسخه‌ دیگر نیز منتشر شده است.
نسخه «درسدن»
مشهورترین نسخه به نام «نسخه درسدن» شناخته می‌شود (منسوب به موزه شهر درسدن آلمان؛ به آلمانی: Dresden). این نسخه توسط فلیشر در زمان تهیه فهرست کتاب‌های کتابخانه در سال ۱۹۳۱، شناسایی و با عنوان «Kitab-i Dedem Korkut» و عنوان مندرج در کتاب «کتاب دده قورقود علی لسان طایفه اوغوزان» با ۱۵۲ صفحه، نوشته شده بر روی کاغذ، بر اساس تاریخ تحویل آن به کتابخانه احمد پاشا سلطان امپراتوری عثمانی قرن ۱۶ میلادی (قرن ۱۰ هجری قمری) قرار داده‌است. در این نسخه اشاره‌ای به نام نویسنده و تاریخ نگارش مشاهده نمی‌شود این نسخه شامل یک مقدمه و دوازده گات (داستان) می‌باشد و نسخه دیجیتال شده آن در دسترس عموم می‌باشد.
نسخه واتیکان
نسخه خطی دیگر از کتاب دده قورقود در سال ۱۹۵۰ توسط اتور رُزی دانشمند ایتالیایی در کتابخانه واتیکان یافت شد و با نام «نسخه واتیکان» معروف شده‌است. این نسخه فاقد نام کتاب و تاریخ کتابت است و ۱۰۹ صفحه و شش گات را دربردارد و شامل گات‌های ۱، ۲، ۳، ۴ ،۷ و ۱۲ام از نسخه موزه درسدن است. این احتمال وجود دارد که نسخه واتیکان از نسخه آلمانی قدیمی‌تر باشد که با توجه به درج شدن کامل حرکت‌گذاری الفبای عربی در نسخه کتابخانه واتیکان برای تمام نوشته‌ها و نبودن این امر در نسخه موزه درسدن، این احتمال دور از ذهن نیست.
نسخه «ترکمنستان-چوودور» (Turkmenistan-Chovdur variant):
نسخه «ترکمنستان-چوودور» (Turkmenistan-Chovdur variant): محققان دانشگاه آنکارا این نسخه را معرفی کرده‌اند. این نسخه ۴ حکایت بیشتر از نسخه درسدن دارد. این نسخه را عطا رحمانوف* از یک خواننده عامیانه (بگشی) به نام قربانگلیچ چاکان اوغلو* گرفته بود. این نسخه شامل ۱۶ حکایت حماسی است و چهار حکایتی که افزون بر نسخه درسدن هستند عبارتند از “Oğuzlarıñ Gäver Hanlıkına Karşı Köreşi”، “Oğuzlarıñ Melallaşmakı”، “İğdir” و “Gorkutıñ Gabrı Kazılgı”. ملک اردم* استاد دانشگاه آنکارا این نسخه را در سال ۱۹۹۴ از عطا رحمانوف گرفته و به ترکیه برده و جنبه‌های آوایی، مورفولوژیک، سبکی و بلاغی حماسه‌ها را در پایان نامه خود در سال ۱۹۹۸ بررسی کرد. در نسخه «ترکمنستان-چوودور»، رسمی‌سازی موضوعی (thematic formalization) و تکنیک‌های روایی چشمگیر هستند. جغرافیای داستان حماسه‌ها در این نسخه به سمت غرب گسترش یافته است. در متن تاريخي حماسه‌های این نسخه، برخی از وقايع تاريخی مانند مهاجرت چوودورها به منيشلاق آمده است. بررسی این نسخه در ژورنال مطالعات ترکی مدرن در سال ۲۰۰۵ منتشر شده است.
نسخه «ترکمن صحرا»
رسانه‌های ترکیه خبر از کشف این نسخه توسط ولی‌محمد خوجه دادند. به گفتهٔ خوجه، این نسخه دو بُوی (داستان) و ۲۴ سُوی (شعر) اضافه بر نسخه‌های درسدن و واتیکان دارد. «ولی محمد خوجه» اهل ترکمن صحرای ایران که نسخه سوم کتاب داستان های حماسی «دده قورقود» را کشف کرده است معتقد است نسخه سوم دده قورقود میراث خاندان قاجاریه است.
این نسخه که به تازگی شناسایی شده‌است و شامل شش گات می‌باشد به نام «نسخه ترکمن صحرا» معرفی شده‌است. در این نسخه دو گات و ۲۴ شعر وجود دارد که در دو نسخه پیشین وجود نداشته‌است. در این نسخه همچنین اسامی جغرافیایی جدیدی نیز ذکر شده‌است. این نسخه بر حسب اتفاق به مالکیت «ولی محمد خوجه» از محققین ترکمن صحرای ایران درآمده و پس از تأیید «شهروز آکاتابای» از دانشگاه آنکارا او طی یک تماس تلفنی با ذکر «این کتاب را به هیچ کس نده، اثر بسیار ارزشمندی است» شناسایی شده‌است. اتحادیه نویسندگان اورسیای ترکیه توسط یعقوب عمراوغلو، رئیس اتحادیه طی مراسمی در آنکارا و با حضور گروهی از دانشگاهیان و دوستداران ادبیات برگزار شد، مدال افتخاری به استاد ولی محمد خوجه اهدا کرد.
متن کامل اثر، با رسم‌الخط اصلی کتاب (نسخه درسدن) در سال ۱۹۱۶ توسط معلم رفعت در استانبول به چاپ رسید؛ و درسالهای ۱۹۳۸ و ۱۹۳۹ چاپ‌های دیگری توسط اورهان‌شائق گوگ‌یای و حمید آراسلی با حروف لاتین در باکو چاپ شد.
زمان‌های متفاوتی برای قدیم‌ترین نسخه خطی موجود در نظر گرفته می‌شود. جفری لوئیس قدمت اوایل قرن ۱۵ میلادی را منصفانه می‌داند با دو وجه از متن: یک لایه یک مجموعه از سنت‌های شفاهی مربوط به درگیری‌ها و نبرهای قوم اوغوز با پچنگ‌ها و قبچاق‌ها و لایه دیگر به لشکرکشی‌های معاهده آق‌قویونلوها در قرن ۱۴ میلادی اشاره دارد.
سبک ادبی و شیوهٔ نگارش
این کتاب از بخش‌های متوالی نثر و نظم ترکیب یافته است بنابراین شیوه روایی آن به نحوی است که بخشهای منثور در فاصله‌های معینی با ابیات آهنگین و عبارات موزون و دارای ردیف و قافیه، در قالب «سو‌‌ٔلمه» (Soylama) با منظومه تلفیق می‌یابند. به عبارت دیگر بسامد سجع و جناس و استعمال جملات و عبارات کوتاه و موزون و منسجم و در عین حال عامیانه بودن تشبیهات و تعبیرات از ویژگی‌های ادبی برجسته این اثر مکتوب است. ترکیب کنونی کتاب حاوی حدود ۲،۰۰۰ بیت شعر است که تقریبا ٪۳۵ کل محتوای آن را تشکیل می‌دهد که به احتمال قریب به یقین در گذشته حجم بخش‌های منظوم بیشتر بوده است. احتمالا پیش از آنکه حماسه‌ها به وسیله عاشیق‌ها و راویان متاخر نقل شوند، در نخستین مراحل آفرینش و شکل‌گیری، کلیت اثر نظیر دیگر آثار حماسی در قالب شعر و دارای صورت‌های موزون و منظوم بوده است.
چنین به نظر می‌آید که «اوْزان‌ها» (نیاکان عاشیق‌های امروزی) به خاطر این که سخنان، اشارات و پیام‌های شاعرانه خود را با لحن‌های گوناگون و پرده‌های متنوع «قوپوز» خود هماهنگ و همردیف و سازگار کنند، (از این آلت موسیقی در کتاب دده قورقود در موارد متعددی یاد شده است) به موسیقی شعری اهمیت ویژه‌ای قایل شده و آن‌ها را به شیوه مناسب و درخوری آهنگ‌دار و ملودیک ساخته‌اند بخش‌های منثور آن‌ها توسط عاشیق‌ها به شیوه‌ای مطلوب طبع و ماهرانه بازگویی و روایت می‌شوند و در جریان آن منظومه‌ها نیز با ساز و آواز مخصوص و جاده افتاده‌ٔ این هنرمندان ترنم و اجرا می‌گردند و به سبب اصالت و ریشه‌ٔدار بودن، شنودگان را عمیقا تحت تاثیر قرار داده و شوری در دل‌ها و غوغایی در سرها می‌افکنند. قابل اشاره است که این دو صورت منظوم و منثور به ظاهر ناهمساز به وجهی ارگانیک (اندامواره) با یکدیگر آمیختگی و تلفیق یافته و در واقع مکمل همدیگر به شمار می‌روند.