سلطان_ابراهیم
تحلیل معماری
نقشه: این بنا دارای نقشه L شکل در جهت شمال شرقی- جنوب غربی به طول 95 / 14 متر و عرض 25 / 13 متر می‌باشد. ساختمان از دو قسمت اتاق‌های ورودی و اتاق‌های مقبره (گنبد خانه) تشکیل شده است. اتاق ورودی به گنبد خانه اصلی یا سلطان ابراهیم دارای عرض 4 متر و طول 40 / 7 متر است اتاق ورودی گنبد خانه جانبی دارای30 / 3 متر و عرض 25 / 4 متر طول می‌باشد. گنبد خانه اصلی و گنبد خانه جانبی در ضلع شرقی اتاق‌های ورودی قرار گرفته‌اند. اتاق مقبره اصلی به شکل دایره به قطر 60 / 4 و اتاق مقبره جانبی به شکل چهار طاقی می‌باشد.نما و تزئینات بیرونی: نمای بیرونی بنا از دو قسمت بدنه و گنبد مخروطی تشکیل شده است که ارتفاع بیرونی گنبد اصلی حدود 60 / 12 متر و ارتفاع گنبد جانبی آن به حدود 70 / 9 متر می‌رسد. آثار مرمت‌های مکرری را که در طول سالیان متمادی توسط افراد بومی صورت گرفته است، می‌توان به وضوح مشاهده نمود. این دو فضا دارای اختلاف سطح می‌باشند به این صورت که حدود 40 سانتی متر از کف و 20 / 1 متر از سقف اختلاف سطح دارند. بدنه گنبد خانه اصلی دارای 20 / 3 متر ارتفاع می‌باشد و بدنه گنبد خانه جانبی 90 / 2 ارتفاع دارد. دیوار گنبد خانه اصلی در ضلع جنوبی بنا قرار دارد و این دیوار بر روی سکویی به طول 25 / 12 متر و عرض 80 / 2 متر و ارتفاع 80 سانتی متر قرار گرفته است. در ضلع شرقی و جنوبی هیچ گونه آرایه به کار برده نشده است و شاید تنها تزئینات به کار رفته را بتوان یک ردیف کاشی نره فیروزه‌ای رنگ بالای ورودی، ضلع شمالی دانست که تنها تزئین و آرایه در این بخش از بنا می‌باشد. بر بالای پنجره دیوار ضلع غربی نیز تزئینات کاشی‌کاری مشابه‌ای به کار رفته است. در ورودی اتاق مقابل گنبد خانه اصلی که در ضلع جنوبی بنا واقع شده است، دارای اضلاع 2 متر طول، 10 / 1 عرض و عمق 10 / 1 متر می‌باشد. در ضلع شمالی بنا دو در وجود دارد که به وسیله پلکان بلوکی به عرض 60 / 1 متر می‌توان به درها راه یافت. از این دو در یکی به فضای اصلی گنبد خانه کوچک‌تر راه داردکه دارای 15 / 2 مترطول، 1 متر عرض و 1 متر عمق می‌باشد که از آن استفاده نمی‌شود. در دیگری به فاصله 3 متری از این در قرار دارد که به اتاق ورودی مقابل گنبد خانه جانبی و کوچک‌تر راه دارد. ابعاد این در نیز 15 / 2 متر طول، 05 / 1 متر عرض و 80 سانتی متر عمق می‌باشد. بر بالای این دو در دو ردیف تزئینات کاشی‌کاری به کار رفته است. در ضلع غربی بنا ورودی دیگری به ابعاد 20 / 2 متر ارتفاع، 90 سانتی متر عرض و 90 سانتی متر طول وجود دارد که از آن استفاده نمی‌شود و به اتاق ورودی گنبد خانه جانبی (کوچک‌تر) راه دارد همچنین پنجره‌ای به فاصله 30 / 8 متری از در ضلع غربی وجود دارد. پنجره دیگری به طول 50 / 2 متر، عرض 2 متر و عمق 70 سانتی متر در اتاق ورودی گنبد خانه اصلی در دیواره اتاق ورودی مقابل گنبد خانه اصلی قرار دارد که بر بالای قوس پنجره، تزئینات مشابه‌ای شامل دو ردیف کاشی‌کاری نره فیروزه‌ای و رنگارنگ به کار رفته است. در اضلاع شمالی و جنوبی و شرقی بدنه گنبد اصلی چهار روزنه به شکل مستطیل با ابعاد تقریبا مشابه به طول 80 سانتی متر، عرض 30 سانتی متر وجود دارند که به فضای درونی گنبد خانه راه می‌یابند. در قسمت پایه مدور گنبد اصلی نیز چهار پنجره با قوس نیمه بیضی به طول 70 سانتی متر و عرض 60 سانتی متر قرار دارند که به پنجره‌های درونی گنبد خانه مرتبط می‌شوند. در قسمت انتهایی پلکان داخلی به پشت بام طاقی ایجاد شده که مانع نفوذ باران به داخل بقعه می‌گردد.نما و تزئینات داخلی: فضای درونی بنا از چهار بخش تشکیل شده است که دو بخش شامل گنبد خانه‌ها و دو بخش نیز اتاق‌های ورودی را تشکیل می‌دهند. بخش اول که به منزله اتاق ورودی بقعه اصلی یعنی سلطان ابراهیم است، به صورت مستطیل به طول 40 / 7 متر، عرض 4 متر و ارتفاع 20 / 3 متر بوده که به گنبد خانه اصلی و اتاق ورودی گنبد خانه جانبی راه دارد. ورودی این اتاق دارای 20 / 1 متر عرض، طول 2 متر و عمق 10 / 1 می‌باشد و دارای قوسی گلاله‌ای به ارتفاع 10 / 2 متر و عرض 20 / 1 سانتی متر می‌باشد.[۲]