cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Siziliako historiaurrea
Goi Paleolitoa
Siziliako Goi Paleolitoa, penintsulakoarekin erkatuz gero, beranduago garatu zen: Mousteriar aldi berantiarreko ohiko industriak azken fasetan baino ez direlako agertzen. Aurkikuntza gehienak ipar-mendebaldeko kostan eta hego-ekialdekoan topatu dira. Ikerketa-kanpainia horiek gutxietsi dituzte beste eskualde batzuen aztarnen aberastasuna.
Mesolitoa
Mesolitoko bizibidea ehizan, arrantzan eta bilketan oinarritu zen, baina Pleistozenoko harrapakin handiak desagertu ondoren, animaliak txikiagoak ziren.
Siziliako arte Mesolitokoko bilakaera garrantzitsua da: Levanzon eta Addauran naturalismotik eskematismora igarotzen da.
Genovarraren eta Addaura kobetako Paleo-mesolitoko labar artea
Bigarren taldea interesgarriena da, eguneroko giza-jarduerak adierazten dituelako, oso arraroa historiaurreko artean. Marrazkiak Goi Paleolitokoak dira, agian, Jole Bovio Marconik aurkitutakoen garaikideak ziren, epigrabetaldikoak, baina horretaz ez dago ziurtasunik.
Brontze Aroa
Notoko 20 kilometro mendebaldera Castelluccioko nekropolirik garrantzitsuena aurkitu zen, Castelluccioko kultura (K.a. 1650-1250) deitu zena. Ikerketa hauei esker, Egeoko buztingintza kontuan hartuz, agerian gertatu da Maltarekin zegoen merkataritza. Panarea irlan eriden zen Punta Milazzese herrixka, 23 txabola obalatu zituena bizitzeko edo defentsarako. Horko aurkikuntzek adierazi dute Mizenasko kulturarekin erlazioak zeudela. Hipotesi hau gauzatu da Thapsos (Priolo Gargallo herrialdean), Milazzo, Filicudi (Capo Graziano) Pantalica eta Sirakusako aurkikuntzekin.
Mura Pregne (Palermo), Sciacca, Monte Bubbonia, Butera, Cava dei Servi eta Cava Lazzaron dolmen batzuk identifikatu dira. Avolako Borgellusa auzoan, ospitale zibilaren parean, dolmen bat aurkitu zen 1961ean. Goiko harlausa bi pilare gainean dago. Hauek harkaitzaren perfilaren arabera modelatu direnez, pseudo-dolmen bat da. Gizakiaren lana nabaria da zuloa zabaltzean eta honen itxura geometrikoa eta bi alboetako pilarei forma ematean. Barnealdeko zorua lortu zen hareharrizko materialak kenduz eta estratifikazio beheko azala jarraituz. Antzeko eredu arkitektonikoak Europako iparraldean ohikoak dira baina, Sizilian nahiz arraroak izan, ez dira harritzekoak, irla Mediterraneoaren erdian egonda, kanpoko esperientziak hartzen eta berezkoak esportatzen zituelako.
Burdin Aroa
Siziliako Burdin Aroa K.a. 1200 eta 1100 urteen artean kokatzen da. Garai hartako aztarnak aurkitu dira Barcellona Pozzo di Gotton, Monte Finocchiton (Noto) eta Sant'Angelo Muxaron. K.a. XI eta X. mendean, feniziarrek Solunte, Motia, Palermo eta Lilibea fundatu zuten. K.a. XII-VIII. mendeen artean, greziarrak irlara heldu baino lehen, Sizilian lau herri zeuden: sikuloak, sikanoak, elimoak eta feniziarrak.
Latinezko lekukotasunak
Osatu gabeko atala
Erantzukizun
Kontsumitzaileen ardura
Hyderabad (argipena)
Hyderabad izenak hainbat artikulutara garamatza:
Uxo–Taruelo geltokia
Egoera
Geltokia honako burdinbide hauen ibilbidearen zati da:
Kleszczewo udalerria
Kleszczewo Poloniako Polonia Handiko voivoderriko landa-udalerri bat da, Poznań barrutian kokatuta. 74,46 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 7768 biztanle zituen.
Planrupt
Biztanleria
2007an Planrupt udalerrian erroldatutako biztanleak 289 ziren. Familiak 106 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 25 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 45 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
NGC 3493
NGC 3493 galaxia espiral bat da, Leo Minor konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Soye-en-Septaine
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Arrodets
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 17 ziren, horien artean 13 aktiboak ziren eta 4 inaktiboak ziren. 13 pertsona aktiboetatik 12 lanean zeuden (7 gizon eta 5 emakume) eta 1 langabezian (1 gizon). 4 pertsona inaktiboetatik 3 erretiraturik zeuden eta 1 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Soye-en-Septaine
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 4 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 1 zurgina eta 1 jatetxe.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Arrodets
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Trissino
Trissino Italiako udalerri bat da. Vicenzako probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Leccoko probintzia
Herriak
Probintziako herririk jendetsuenak honakoak dira:
Pouques-Lormes
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 91 ziren, horien artean 61 aktiboak ziren eta 30 inaktiboak ziren. 61 pertsona aktiboetatik 54 lanean zeuden (30 gizon eta 24 emakume) eta 7 langabezian zeuden (6 gizon eta 1 emakume). 30 pertsona inaktiboetatik 17 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 9 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Yainville
Yainville Frantziako udalerria da, Itsas Sena departamenduan dagoena, eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 56 komertzioetatik, 2 erauzte enpresak ziren, 1 janari enpresa zen, 10 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 4 eraikuntza enpresak ziren, 19 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren, 3 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Piarres Adame
Gaia eta kutsua
Piarres Adameren bizitzako gorabeherak azaltzen ditu Elizanburuk liburuan, Piarres berak kontatu omen zizkionak. Idazleak Pello izendatzen du bere burua, eta haur zelarik, Saratik Olhetako jaietara zihoala, Piarres Adamerekin bildu omen zen bidean. Behin lagunak eginda, agureak kontatzen dizkio zenbait gertakari eta istorio. Istorio hauek eleberri pikareskoaren ezaugarri anitz dituzte.
Organo artifizial
Historia
XX. mendearen amaieran hasi ziren, halaber, ehun-ingeniaritzaren alor berriko lehen esperimentuak, hain zuzen ere propietate kontrolatuak dituzten euskarri artifizialetan ugaltzeko gai diren zelula biziak ezartzeko helburuarekin. 90eko hamarkadaren amaieran, medikuntza birsortzailearen kontzeptua agertu zen, ehunak eta organo artifizialak sortzeari buruzkoa, nork bere burua sortzeko eta funtzio biologiko bat modu autonomoan betetzeko gai direnak, besteak beste, ehun-ingeniaritzatik, nanoteknologiatik, organo-transplantetik eta protesi biomekanikoen eta zelula amen ikerketetatik zetozen ideiak sartuz.
Charmoille (Doubs)
Charmoille Frantziako udalerria da, Doubs departamenduan dagoena, Franche-Comté eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Organo artifizial
Helburua
Organo artifizialak eraikitzea eta instalatzea prozesu garestia da hasieran, eta ikerketa asko eskatzen ditu. Ia beti animaliekin esperimentu luzeak egiten dituzte gizakiek edozein organo artifizial erabili aurretik. Gizakietan egiten diren hasierako probak, maiz, heriotzari aurre egin behar diotenak edo beste tratamendu-aukera guztiak agortu dituztenak dira.
Charmoille (Doubs)
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen, 1 iturgina eta 1 jatetxe.
Organo artifizial
Timoa
Timo artifizial bat garatzea interesgarria da T zelulak sortzeko, infekzioen aurka borrokatzeko eta minbizi-zelulak kentzeko, iruzurrak ongi funtzionatzen ez duen gaixoetan. 2017an, Kaliforniako Unibertsitateko ikertzaileek zelula ametatik edo odoletik T zelulak sortzeko gai den timo artifiziala garatu zuten, nahiz eta gailua oraindik ezin den ezarri. 2020an, Francis Crick Institutuko eta University College Londoneko (UCL) talde batek timo bat berreraikitzea lortu zuen, zedula ametatik eta arratoi-iruzurretan oinarritutako euskarritik abiatuta.
Trakea
Trakea artifizialak garatzea erronka garrantzitsua da, organo horren ezaugarri biomekanikoak direla eta, arnasketa eta irenstea ahalbidetzen baitu. Kasu askotan, berreraikuntzak egin ordez trakeostomiak egitea aukeratzen da. Paolo Macchiarinik Suedian eta beste herrialde batzuetan 2008tik 2014ra bitartean egindako lanak itxaropen handiak piztu zituen, harik eta jakin arte bere pazienteak sarritan hiltzen zirela trakea artifizialak ezarri ondoren.
Brandonvillers
Diru sarrerak
2009an Brandonvillers udalerrian 57 unitate fiskal zeuden, 154 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.571 euro zen.
Enhydris
Enhydris Homalopsidae familiako narrasti genero bat da. Asiako ekialde eta hegoalden bizi dira.
Seyhan Arman
Akasya Durağı telesailean aktore egon zen. 2010ean antzezpen onenaren saria irabazi zuen Singapurko Nazioarteko Film Sariketan Güneşi Gördüm filmean egindako antzezpena goraipatuz.
El Barcarès
Herri honetako kostaldean Espainiako Gerra Zibiletik ihesean zihoazten errepublikarrentzat bereziki prestatutako kontzentrazio esparruak egin zituen Frantziako Gobernuak.
Kirchhoffita
Ezaugarriak
Kirchhoffita silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema tetragonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6 - 6,5 da.
Perrexil
Nutrizioan
Perrexil mota guztietako hostoek bitamina eta mineral ugari-ugari dituzte eta horien onura jaso dezake gizakiak, baldin eta gordinik kontsumitzen baditu, egosteak bitamina-osagaien parte bat suntsitzen baitu. Perrexil freskoak K bitamina, C bitamina eta A bitamina dauzka.
Sendagai
Kanpo  aldetik, begietako narritadurak arintzeko tanta gisa baliatzen da, baita infusioetan lasaigarri gisa eta halitosiari aurre egiteko ere.
Valdastico
Valdastico Italiako udalerri bat da. Vicenzako probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
José Miguel de Barandiaran Fundazioa
Barandiaran Bilduma
Barandiaran Bekaren emaitza jasotzen da Barandiaran Bilduman. 2022ra bitartean 22 zenbakik ikusi dute argia. Beraz, gaiak askotarikoak izan dira, euskal arkeologiari buruz zein etnografiari buruz gehiago ikasteko balio izan dutenak. Egileen artean Jesus Altuna, Anton Erkoreka, Antxon Aguirre, Mª Amor Beguiristain,Josu Ozaita, Edurne Urrestarazu, Alvaro Arrizabalaga, María José Iriarte-Chiapusso zein José Antonio Perales opa ditzakegu.
Lehendakariak
Jose Miguel de Barandiaran Fundazioko patronatua horrela dago osatuta: Eusko Ikaskuntzako (4 kide); Eusko Jaurlaritza (kide bat), Nafarroako Gobernua (kide bat), Gipuzkoa, Bizkaia eta Arabako Foru Aldundiak (kide bana) eta Ataungo Udala (kide bat).
Millston (Wisconsin)
Millston Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Jackson konderrian dago, Wisconsin estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Monza eta Brianzako probintzia
Monza eta Brianzako probintzia Italiako iparraldean eta Lonbardiako eskualdean kokatuta dago.
NGC 3501
NGC 3501 galaxia espiral bat da, Leo (konstelazioa) konstelazioan. Édouard Stephanek aurkitu zuen n.
Fotoproteina
Fotoproteinak biolumineszentzia igortzeko gaitasuna duten proteinak dira eta ahalmen hori duten organismoetatik lortzen dira. Proteina hauek ez dute luziferina-luziferasa erreakzioak aurkezten duen eskema tipikoaren arabera jokatzen, hau da, entzima-substratu erreakzio tipikoaren arabera, proteina horien ekintza-mekanismoa luziferina motako molekulak dituen konplexu baten eraketa da, horrelako luziferina-fotoproteina konplexuak Ca2+ bezalako faktoreen aurrean aktibatzen dira. Luziferina-fotoproteina konplexu mota honen adibide bat Aequorea generoko marmokek ekoizten duten aekuorina da.
Anki (softwarea)
SM-2 algoritmoa, 1980ko hamarkadako amaieran SuperMemorentzat sortua, programan erabiltzen diren errepikapen-metodo tartekatuen oinarria da. Ankiren algoritmoaren inplementazioa aldatu egin da, txartelen lehentasunak ezarri eta hezkuntza-txartel ak garrantziaren araberako ordenan erakusteko.
Goi mailako domeinu orokor
Goi mailako domeinu orokorra (ingelesez, generic top-level domain edo gTLD) printzipioz erakunde mota batek erabiltzen duen goi mailako domeinua da. Hiru karaktere edo gehiagok osatzen dute, eta erakunde motaren araberako izenaren laburdura adierazten dute, komertzialentzako com (commercial) adibidez. IANA erakundearen sailkapenaren arabera, honako hauek dira existitzen diren goi mailako domeinu orokorrak:
San Joan Bataiatzailearen eliza (Aiuria)
San Joan Bataiatzailearen eliza, Aiuria auzoko eliza da, Muxikan (lehen Ibarruriko elizatera lotua). Donejakue bidera lotutako ondare babestutzat du hartua Eusko Jaurlaritzak. XVI. mendekoa da, neoklasikoa estiloz.
Alil kloruro
Alil kloruroa edo 3-kloropropenoa konposatu organokloratua da CH2=CHCH2Cl formula duena, haluroen familiakoa. Likido kolorgea da uretan disolbaezina baina disolbatzaile organiko ohikoetan disolbagarria. Oso toxikoa eta sukoia da.
Baionako Bandera
2019an estropada berri bat jokatu zen, erlojuzkontra, eta gizonezko zein emakumezkoak aritu ziren lanean.
KK Krka
Košarkarski klub Krka FIBA EuroChallenge, Esloveniako Liga eta Adriatikoko Liga jokatzen dituen saskibaloi talde esloveniarra da, Novo Mesto hirikoa. Palmaresari dagokionez Esloveniako bigarren talde indartsuena da.
Kirschsteinita
Kirschsteinita silikato motako minerala da eta olivine taldearen kidea da.
Kłodzko
Kłodzko Poloniako Silesia Behereko voivoderriko hiri-udalerri bat da, Kłodzko barrutian kokatuta. 24,84 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 27395 biztanle zituen.
Kaliningradeko oblasta
Kaliningradeko oblasta (errusieraz: Калининградская область; alemanez: Gebiet Kaliningrad edo Nordostpreussen, Ipar-ekialdeko Prusia) Errusiako subjektu federal bat da, Ipar-mendebaldeko Barruti Federalean dagoena. 15.100 km²ko eremua du eta 2010ean 941.873 biztanle zituen. Zentro administratiboa Kaliningrad (lehenago, Königsberg) hiria da.
Bailengo etxe orratza
Kokagunea eta diseinua
Eraikina San Frantzisko auzoaren hasieran dago Bilbao-Concordia geltokiaren ondoan eta Abandoko geltokitik gertu.
Berritzea
Urteetan zehar berrikuntza edo hobekuntza lanik egin ez denez, eraikina nahiko egoera kaxkarrean kontserbatu da, eta 2008an, Adifek eraikina eraberritzeko asmotan zegoela esan zuen.
Promotore (genetika)
Genetikan, promotore bat DNAren zati jakin baten RNArako transkripzioaren hasiera kontrolatzen duen DNAren eskualdea da. Promotore batek, beraz, gene baten transkripzioa ematen du. Eskualde promotorea DNAren transkripzioaren hasiera-puntua aurkitzen den lekuan kokatutako DNA sekuentzia espezifiko batez osatuta dago eta erregulatzen duen genea aktibatzeko edo desaktibatzeko beharrezko informazioa dauka. Sekuentzia promotoreak prokariotoetan bai eukariotoetan daude.
Kłodzko landa-udalerria
Kłodzko Poloniako Silesia Behereko voivoderriko landa-udalerri bat da, Kłodzko barrutian kokatuta. 253,25 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 17235 biztanle zituen.
2007ko Andaluziako Itzulia
105 txirrindularik parte hartu zuten 7 txirrindulariko 15 taldetan banatuta, proba 88k amaitu zutelarik.
Garailea izan zen Óscar Freire kantabriarrak proba, bataz beste, 40,455 kilometro orduko abiaduran bete zuen, erregulartasunaren sailkapena ere irabazi zuelarik. Mendikoa José Alberto Benítezentzat izan zen, andaluziarrik hoberena ere izan zena, sailkapen nagusian 14. postuan amaituz. Tarteko helmugen sailkapena Marcus Burghardtentzat izan zen, konbinatua Dario Cionirentzat, eta taldekakoa Fuerteventura-Canarias Teamentzat.
The Sisters Brothers (filma)
The Sisters Brothers 2018ko Jacques Audiard frantziar zinema zuzendariak zuzendutako umore beltzeko western filma da. Gidoia Audiard eta Thomas Bidegainek idatzi zuten, Patrick deWitten izen bereko eleberrian oinarriturik. John C. Reilly eta Joaquin Phoenix aktoreek antzeztu zuten.
Beserilh
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
David Copperfield
Biografia eta lana
David Seth Kotkin Copperfield 1956ko irailaren 16an Metuchenen (New Jersey) jaio zen, familia judu batean. Ama -Rebecca- aseguru doitzailea zen eta aita, Hyman Kotkin, Korby's izeneko mertzeria baten jabea. Ama Jerusalemen jaioa zuen, eta aitaren aldeko aitona-amonak Ukrainatik etorritako judutarrak ziren.
1980an, Copperfieldek Ken magoaren papera egin zuen Terror Train filmean. Gehienetan, agerpen bidea telebista izan bada ere, 1994an, Prêt-à-Porter filmean ere aterako zen.
Myrrophis
Myrrophis Homalopsidae familiako narrasti genero bat da. Asia ekialdean eta hego-ekialdean bizi dira.
David Copperfield
Arte Magikoen Nazioarteko Museoa eta LIburutegia
1991n eman zion hasiera bildumari, Magiaren eta honekin erlazionaturiko arteen Mullholland Liburutegia erosi zuenean. 5.000 oinbete kubikoko eraikin hau Houdinirekin zerikusia duten objektuen bildumarik handienaren biltegi da, 80.000 tresna baino gehiago gordetzen dituelarik. Horien artean, aipagarriak dira Houdiniren Ur Tortura Kutxa edo Automatak.
Auzi ezagunak
1994ko uztailaren 11n, Copperfieldek auzitara eraman zuen Herbert L. Becker idazle eta ilusionista, arte honetako ilusioetariko asko azaltzen zituen liburuaren argitalpena galarazteko. Beckerrek irabazi zuen auzia, baina Copperfielden sekreturik azaldu gabe kaleratu zen lana. Becker eta Copperfielden arteko adostasunez, eta azken honen metodoen deskribapena zehatza ez zela argudiatuz, argitaletxeak honen zatia ezabatzea erabaki zuen. Handik hiru urtera, Becker izan zen Copperfield eta Lifetime Books argitaletxea auzitara eraman zituena, argitaletxearekin aurrez sinaturiko akordioak ez zituztela bete esanez, eta 50 milioi dolar eskatuz. Honetan ere Becker izan zen garaile, Copperfieldek azken unean kitatu zituen bere zorrak, eta argitaletxea irten zen galtzaile epaiketan.
Irabaziak
55 milioi dolar irabazi zituen David Copperfieldek urtean 2003an, Forbes aldizkariaren arabera. 57 milioi irabaziko zituen 2004 eta 2005ean eta 30 2009an. Urtean, 500 bat show egin ohi ditu mundu osoan.
Pankration
Arauek zigortzen zuten gauza bakarrak, horzka egiteak, begiak ateratzea eta hatzak aurkariaren aho edo sudurrean sartzea zen.
Klonowa udalerria
Klonowa Poloniako Lodzeko voivoderriko landa-udalerri bat da, Sieradz barrutian kokatuta. 94,98 km²ko azalera du eta 2017ko datuen arabera 2913 biztanle zituen.
Pousseaux
Diru sarrerak
2009an Pousseaux udalerrian 89 unitate fiskal zeuden, 229 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.579 euro zen.
The Mound
The Mound (euskaraz Lurpila) Eskoziako Edinburgh hiriburuan dagoen muino artifizial bat da, hain zuzen ere Princes Street Gardens parkean dago, Edinburgheko Hiri Berria eta Edinburgheko Hiri Zaharraren artean.
Espezia
Erdi Aroa
Espezia asko eta asko Ekialdetik zetozen: Asia zeharkaturik, Europaraino iristen ziren karabanetan. Kontinente honetan, merkataritza eta banaketa monopolioa batzuen eskumenekoa zen; italiarrena, bereziki.
Europarrak Ameriketan
Portugalek abantaila hartu zuen, XV. mendearen erdialdean Afrika inguratuz Indietara iristen saiatua zegoelako. Hasieran arrakastarik bildu ez bazuten ere, Afrika tropikalean espezia berriak aurkitu izanari esker, merkatari lusitaniarrak dirudun eta ahaltsu bihurtu ziren eta beste espedizio batzuk finantzatzeko aukera zabaldu zitzaien. Urte luzetan nabigatzen ibili ondoren, Kalkutara heldu (1498) eta, bertatik, merkataritzaren monopolioa Portugalera ekarri zuten. Horrek prezioen iraultza eragin zuen, veneziar eta genoarren ondasunak amildu egin ziren eta Lisboa Europako espezia merkataritzaren hiriburu ezarri zen.
Aro Modernoan barna
Merkataritza dezente hazia zen ordurako: praktikan, ez dago apenas desberdintasunik XVIII. mendetik gaur egun arte. Espeziak bilgarrian sartzeari esker, banaketa nabarmen handitu zen. Negozio oparo haren protagonistak konturatu ziren zenbat eta zapore barietate zabalagoa, orduan eta diru sarrera handiagoak. Zapore aukeraren gorakada hark sukaldaritzaren iraultza sortu zuen. XVIII. – XIX. mendeen artean lehen saltsa industrialak egiten hasi ziren, eta espeziek funtsezko zeregina izan zuten zapore jakin batzuk dotoretzeko eta produktuak lehiakideetatik bereizteko. Garai hartan, egun oraindik merkatuan dauden saltsa batzuen asmatzaile ezagutarazi ziren: Hellmans, Heinz, Harvey… eta Ed McIlhenny bankariak, inoizko saltsa ezagunena merkaturatu zuena: Tabasco.
Ardipithecus ramidus
Habitata, elikadura eta kultura
Aurkitutako hortz, bestelako lagin eta lurraren konposizio isotopikoa direla eta, A. ramidus soilgune txikiak zituzten basoetan bizi zela ondorioztatu zen. Erliebean gehienbat errekak zituzten basoak nagusitzen ziren baita oihantzat hartu litezkeen eremu dentsoak ere. Gainera, baso-eremu hori irekiagoak ziren eremuekin nahasten zen, belardiekin hain zuzen ere. Makrougaztun desberdinetan eta hominidoetan egindako isotopoen ikerketek eremu itxi batean bizi izanaren ideia baieztatzen dute, eta A. ramidus-en dietan sabanan aurki daitezkeen elementu gutxi daudela ikusi da. Dietari dagokionez, seguraski txinpanzeena (fruitu helduetan adituak) baino orojaleagoa zen eta litekeena da zuhaitzetan zein lurrean elikatu izana. Dirudienez, fruituz, hostoz, haziz, sustraiz… elikatzen zen. Hau da, hortzetan txinpanzeen berdina den esmalte geruza mehe bat zutenez, horien dieta produktu begetal bigunetan oinarritzen zela ondorioztatu zen. Beharbada ugaztun txikiak, arrautzak eta intxaurrak ere jaten zituen.
Tartalo
Polifemoren lehengusu euskalduna?
Esan beharra dago aitzinean aditu askok ziklopeen lurraldea Siziliako kostaldetan kokatzen zutela. Kristo aurreko V. mendean "Tuzidides" greziar historiagilea Etna sumendiaren magalean kokatu zuen ziklopeen lurraldea, Agrigento-ko "Empédocles"-ek baieztatuta. Baina nahasturik zebiltzan, ziklopeen lurraldea Napoles etik gertuago egon zen bere egunean. Gizaldi eta gizaldietan gizakiek ezezagun zituzten izakien aztarnak topatzen joan ziren. Batzuetan harritan oinatzak topatzen zituzten, bestetan lur azpian erraldoi ziren hezurrak eta haien ondoan askotan ere garezurrak, Aurkikuntza hauek eragiten zuten galderei erantzun zuzena emateko XVIII. mendearen hasiera arte itxaron behar izan zen.
Malbosc
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 2 jatetxeak.
Tartalo
Tartalo errege
Saadar mendian Tartaloetxeeta izeneko leku bat bada eta bertan Tartaloetxe izeneko thikuharrian kokatzen dituzte Antimuñokoen zorigaitzeko gertakizunak. Baina kondaira honetaz aparte bada beste bat:
Bertako Tartalo erregeak ezkongai adinean zegoen alaba bat zeukan. harek mutil lagun bat egin zuen (ezizen San Martiniko bat) baino bere aitak hiru gauzetan bera baino indartsuago zen batekin bakarrik ezkon zezakeela esan zion. Alabak bere mutil laguna berak agintatutako frogak bera aña bete zitzakeela erantzun eta zeintzuk ziren hiru froga horiek galdetu zion.
Fiona Fairhurst
Fiona Fairhurst (Ingalaterra, 1972) ingeles ingeniari eta asmatzailea da. Haurtzaroan igeri egiten hasi zen eta lehiakor egin zuen hamasei urte bete arte. Izan ere, ziur asko bere bizitzan lagundu zuen Speedo Fastskin bainujantzi berritzailea diseinatzerakoan.
Ikasketak
Fairhurst-ek MSc ehungintza teknologia ikasi zuen Huddersfieldeko Unibertsitatean, BA (Hons) Leedsko Unibertsitatean eta master bat Londresko Central St Martins-en. Speedo-n, Product Manager Research and Development rolean aritu zen, Speedo Fastskinera igaro aurretik, igeriketa profesionalean "zilarrezko bala" gisa hartu izan dena eta titulu ugari eta olinpiar dominak lortu dituena.
Kirikoketa
Jatorria
Nafarroako iparraldeko Bortziriak eta Baztan eskualdeetako biztanleek mendez-mende musika tresna hau jo izan zuten, baina 1920ko hamarkadan galtzorian zegoen. Hala ere, euskal kulturak izandako pizkudeari esker, eta 1960ko hamarkadatik aurrera gai honen inguruan euskalzale eta kulturazaleek egindako lanaren bitartez, musika tresna hau berreskuratu ahal izan da, nahiz eta oraindik txalaparta baino maila apalagoan izan.
Jaialdiak eta elkarteak
Gaur egun eta 2001. urtetik aurrera Baztango Arizkun herrian Kirikoketa Besta ospatu ohi da, bertako Gamioxarrea dolarean. Horren antolatzailea Jo Ala Jo Elkartea da.
Agnew klinika
Jarraipena
Eakinsek zuri-beltzeko bigarren bertsioa egin zuen, hau argazkietan erreproduzitzea errazteko. Bere laguna zen Samuel Murrayk ere margolana egiten Eakinsen eskultura txiki bat egin zuen.
Club de Remo A Cabana
Emakumezkoen trainerua
2016an trainerua uretaratu zuen eta Galiziako Ligan aritu da. 2016an Cabo da Cruz aurkeztu ez zen bi estropadak irabazi zituen. 2017an bigarren postua eskuratu zuen Galiziako Ligan.
Kittatinnyita
Ezaugarriak
Kittatinnyita silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema hexagonalaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 4 da.
Barne-errekuntzako motor
[[File:Four stroke engine diagram.jpg|thumb|4 denborazko gasolinazko motor batean aurkitutako zilindro baten diagrama: C – biradera
R – biela
Aplikazioak
Aldizkako pistoi-motorrak dira, alde handiz, lehorreko eta uretako ibilgailuetarako energia-iturri ohikoenak, automobilak, motozikletak, itsasontziak eta, neurri txikiagoan, lokomotorak (batzuk elektrikoak dira, baina gehienak diesel motorrak erabiltzen dituzte). Zenbait autotan, hegazkinetan eta motozikletetan Wankelen diseinuko motor birakariak erabiltzen dira. Horiek barne errekuntzako ibilgailu motordun izenez esagutzen dira.
Motor baten funtzionamendua eta atalak
Barne errekuntzako motorren atal nagusiak hauek dira: blokea, birabarki-ardatza, biela, pistoia, kulata eta balbula. Gasoleozkoen kasuan, injezketarako bonba ere egoten da eta gasolinazkoetan txinparta sortzeko bujia.
Erregaiak
Diesel-motorrak astunagoak, zaratatsuagoak eta indartsuagoak izaten dira gasolina-motorrak baino. Era berean, erregai eraginkorragoa dute egoera gehienetan, eta errepideko ibilgailu astunetan erabiltzen dira, automobil batzuetan (gero eta gehiago, gasolina motorrak baino erregai eraginkortasun handiagoa dutelako), itsasontzietan, tren-lokomotoretan eta hegazkin arinetan. Gasolina motorrak, berriz, errepideko beste ibilgailu gehienetan erabiltzen dira, auto eta motozikleta gehienak barne. Kontuan izan, Europan, diesela duten auto sofistikatuek merkatuaren % 45 hartu dutela 1990eko hamarkadatik. Hidrogenoa, metanola, etanola, petrolio-gas likidotua (PGL), biodiesela, parafina eta trakzio-lurruneztatzailea erabiltzen dituzten motorrak ere badaude.
Hidrogenoa
Hidrogenoak ohiko erregai fosilak ordeztu ditzake ohiko barne-errekuntzako motorretan. Aldizka, erregai-pilen teknologia letorke agindutakoa betetzera, eta barne-errekuntzako motorren erabilera pixkanaka desagertu ere egin daiteke.
Otto motako ohiko motorra
Otto motako motor konbentzionala lau denborakoa da. Otto motor modernoen eraginkortasuna hainbat faktorek mugatzen dute, besteak beste, marruskadura eta hoztearen bidezko energia galera.
Karga estratifikatuaren motorra
Txinparta pizteko motorren aldaera bat karga estratifikatuko motorra da, errekuntzako gasak birzirkulatzeko sistemarik behar gabe eta katalizatzailerik erabili gabe isuriak murrizteko diseinatua. Diseinu horren gakoa da zilindro bakoitzaren barruan errekuntza-ganbera bikoitza izatea, erregaiaren eta airearen nahasketa aberatsa duen aurre-ganbera batekin, ganbera nagusiak nahasketa gihar bat duen bitartean. Buxiak nahasketa aberatsa pizten du, eta horrek ganbera nagusia pizten du. Lortzen den tenperatura maximoa nahikoa da nitrogeno oxidoak sortzea saihesteko, eta batez besteko tenperatura nahikoa da karbono monoxidoaren eta hidrokarburoen isurketak mugatzeko.
Airearen kutsadura
Sufrea duten karbono-erregaiek sufre monoxidoak (SO) eta sufre dioxidoa (SO2) sortzen dituzte, euri azidoa eraginez.
Azkenik, barne-errekuntzako motorrek ekarpen esanguratsuak egiten dizkiote kutsadura akustikoari. Autobide eta kaleetatik zirkulatzen duten automobil eta kamioiek zarata sortzen dute, baita hegazkinen hegaldiek ere erreaktoreek eraginda, bereziki hegazkin supersonikoek. Suziri-motorrek sortzen dute zarata handiena.
CNRS
CNRS edo Frantziako Zientzia Ikerketarako Gunea (Centre national de la recherche scientifique) Frantzian den ikerketarako gobernu erakunderik handiena da, eta Europan den oinarrizko zientziako erakunderik handiena. 1939ko urriaren 19an sortu zuten, lege dekretu baten bidez. Kontratu iraunkorreko 26.000 langile ditu (ikerlariak, ingeniariak eta administrariak), eta aldi baterako kontratuko 6.000 langile.
Jerusalem
Antzinako garaietatik
K.a. XIV. mendean kanaandar jebustarrek sortu zuten. Jerusalem izenaren jatorria Uru-Salem (Salemen Gunea) omen da. Salem kanaandarren eta, beraz, feniziarren jainkoetako bat zen. Kanaandarrak herri semitikoetako bat ziren, hebrearrak eta arabiarrak bezala. Kanaandarren garaiaren ondotik gobernatzaile eta okupatzaile franko izan ditu Jerusalemek: hebrearrak, babiloniarrak, pertsiarrak, mazedoniarrak, erromatarrak, bizantziarrak, gurutzatu kristauak, omeiarrak, abbasidarrak, aiubiarrak (eta beren buru Salah Ed-Din edo Saladino kurdua), mamelukoak, otomanoak, ingelesak... Gaur egun, Israelgo armada eta kolono judu armatuak ikusten dira kaleetan.
Olatz Irizar Martínez
Biografia
Kazetaritzan lizentziatua eta Sakanako Guaixe aldizkariaren sortzaileetako bat. Azken urteotan Gizarte Aholkularitzako kooperatiba batean lan egin du. 2015etik aurrera, Ziordiako Udalean jardun du, lehenik zinegotzi gisa eta azken lau urteetan, 2019tik 2023ra, alkate gisa.
2023ko otsailaren 4an Nafarroan EH Bilduko kideek hainbat udalerritako hautagaitzak berretsi zituzten, haien artean Olatz Irizar Martinez Ziordiako zerrenda buru izateko.
Kanpo estekak
.
Enrico Letta
2013ko hauteskundeen ondoren, Giorgio Napolitano presidenteak koalizio gobernu bat zuzentzeko agindu zion. Gobernua Italia krisi ekonomikotik berreskuratzen saiatu zen, baina Lettak dimisioa eman behar zuen 2014ko otsailean, bere alderdiko kideen babesa galdu ondoren.
NGC 3510
NGC 3510 galaxia espiral bat da, Leo Minor konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Zugliano
Zugliano Italiako udalerri bat da. Vicenzako probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Neoklasizismo
Ezaugarriak
Ingalaterrarik heldu ziren ameskeria sentimentalak, hondakinen eta lorategi pintoreskoenen malenkonia, Erdi Aroaren zaletasuna, grina bortitzak, edo Shakespeare, Milton eta Youngengandik ateratako gai beldurgarriak. Alemaniatik berriz Sturm und Drang (Ekaitza eta Borroka) higikundea etorri zen, Schiller eta Goethe gazteek gidatzen zutena, eta sentimendu bortitzen adierazgarria, arrazionalismoaren kontra. Frantzian, Daviden beraren osagai batzuetan ere antzeman daiteke higikunde berri hau.
Eskultura
Antonio Canova (1757-1822), Johan Tobias Sergel (1749-1814), Gottfried Schadow (1764-1850) eta Bertel Thorvaldsen (1768-1844) dira estilo horretako eskultore gailenak.
Frantzian, Errepublika aldarrikatu aurretik klasizismorako joera agertua zuten zenbait autorek, Bouchardon, Pajou eta abarrek. Halaber, Antzinaterako joeraren ukitua dute Antoine Houdonen (1741-1824) busto ezagunek (Voltaire, Rousseau). Bestalde, Errepublikaren idealek Antzinaterako itzulera erraztu zuten. Napoleonen garaian, hainbat eskultorek esku hartu zuten obra publikoetan.
Pintura
Neoklasizismoaren estetika ez zen beste arteetan bezain homogeneoa gertatu pinturan. Arte gotikoaren aztarnak eta erromantizismoaren trataera printzipio neoklasikoekin nahastu ziren artista askoren obran.
Banilla
Sukaldeko erabilera
Sukaldean banillaren leka lehorra erabiltzen da. Bere erabilera ohikoena krema, budin, izozki, bizkotxo, tarta eta antzeko postre eta gozoekin izaten bada ere, bere erabilera haragi, arrain edo bestelako plateretara ere zabal daiteke.
Serranus baldwini
Serranus baldwini Serranus generoko animalia da. Arrainen barruko Serranidae familian sailkatzen da.
North Bridge (Edinburgh)
Historia
Lehenbiziko zubia 1763-1772 bitartean Sir William Arrol & Co. enpresak egurez eraiki zen, halere gaur egungo zubia 1894-1897 bitartean harriz eraikitzakoa da.
1-bromo-3-kloropropano
Erabilera
Agente alkilatzaile gisa usatzen da bereziki –(CH2)3Cl eta –(CH2)3– taldeak txertatzeko.
Club de Remo Puebla
Historia
2005etik aurrera Galiziako Ligan ari da. 2012an bi multzo osatu zirenean Puebla B Ligan egokitu zen. 2013an igoera lortu zuen, 2014an seigarren egin zuen A Ligan eta 2015ean laugarrena izan zen eta hurrengo urteetan postua hobetuz joan da, 2017an bigarren egin eta TKE Ligarako play-offetan sartuz. Ez zuen ordea mailaz igotzerik lortu. 2019an ez zuen trainerua osatzerik lortu, Galiziako A Ligan aritzekoa bazen ere. 2020an B mailan berrekin behar izan zion eta txapelduna izan denez A mailara igo da.
B trainerua
2016an Pueblak bigarren traineru bat atera zuen harrobi lana bultzatzeko. Galiziako B Ligan aritu zen eta zazpigarren postuan amaitu zuen. 2017an ezin izan zuen bigarren trainerua osatu. 2021. urtean lortu du berriz ere bigarren trainerua uretaratzea.
Yébleron
Etxebizitza
2007an 545 etxebizitza zeuden, 511 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 17 bigarren erresidentzia ziren eta 16 hutsik zeuden. 429 etxeak ziren eta 111 apartamentuak ziren. 511 etxebizitza nagusietatik 335 bere jabearen bizilekua ziren, 170 alokairuan okupaturik zeuden eta 6 doan lagata zeuden; 21 etxek gela bat zuten, 33 etxek bi zituzten, 89 etxek hiru zituzten, 130 etxek lau zituzten eta 238 etxek bost zituzten. 323 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 224 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 216 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Esloveniako saskibaloi kopa
Esloveniako saskibaloi kopa (Slovenski košarkarski pokal) Eslovenian 1991etik aurrera jokatzen den saskibaloi txapelketa da, Esloveniako saskibaloi ligaren ondoren garrantzitsuena. Hiriburuko Union Olimpija taldea da garaipen gehien lortu dituena.
Minden (New York)
Minden Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Montgomery konderrian kokatuta dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Germà Colón
Germà Colón i Doménech (Castelló de la Plana, - Bartzelona, ) valentziar filologo eta lexikologoa izan zen, hizkuntza erromantzeen filologian eta katalan lexikografian egondako autore garrantzitsuenetako bat. 1963tik 1997ra bitarte Basileako Unibertsitateko katedraduna izan zen, eta, ondoren, katedradun emeritoa.
Calamophis jobiensis
Calamophis jobiensis Calamophis generoko animalia da. Narrastien barruko Homalopsidae familian sailkatuta dago.
Alano di Piave
Alano di Piave Italiako udalerri bat da. Bellunoko probintzian kokatuta dago, Veneto eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Old Point Comfort
400 urtez puntu garrantzitsua izan da Ameriketako Estatu Batuetako historian. Virginiaren kolonizaziorako puntutzat hartzen zen. Bertan dago Fort Monroe gotorleku historikoa ere. 1619ko abuztuaren 20an bertan lehorreratu ziren Hamahiru Kolonietara iritsi ziren lehen esklabu beltzak.
Cypraea
Stanley eta Livingstoneren espedizioek (1871-1876) egiaztatu zuten Afrikako Aintzira Handien eskualdean kauria zela ohiko dirua. Bugandan (Uganda) behi batek 2.500 kauri balio zuen, ahuntz batek 500 kauri, oilasko batek 25 kauri eta 30 kiloko bolizko letagin batek 1000 kauri. Garai hartan errupia bat 7.000 kauri oskolen truke aldatzen zen. Ordurako prezioa jaisten hasiak ziren, oso kopuru handiak harrapatzen zirelako. Esate baterako, 1850 eta 1860 artean alemaniar konpainia batzuek 35.000 tona kauri harrapatu zuten Zanzibarreko koral arrezifetan.
Espezieak
Lehen hainbat espezie zituen baina egungo Cypraea generoko espezieak honakoak dira:
Klajita
Klajita fosfato motako minerala da eta ondrušita taldearen kidea da.
Hauza mendilerroa
Hauza mendilerroa Nafarroa Beherea eta Nafarroa Garaiko probintzien artean kokatuta dagoen mendilerro bat da, Pirinioetan.
Mayres-Savel
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Poinsenot
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Eskora
Grabitate-zentroa (G)
Grabitate-zentroa itsasontziaren grabitate-indar guztiaren erresultantea aplikatzeko irudizko puntua da, itsasontziaren masa guztia puntu konkretu batean kontzentratuko balitz bezala.
GZ adarra
Karena zentrotik sortzen den bultzada indarra (Z) eta grabitate zentroa (G) lotzen dituen irudizko lerroa da, flotagarritasun lerroaren paraleloa dena. GZ adarra da itsasontzia bere oreka puntura bueltatzen laguntzen duen faktorea.
Jose Legarreta
Biografia
1922an debutatu egin zuen Athletic Clubean eta hantxe egon zen zazpi urtez.
Prémery
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Prémery udalerrian 14 nekazaritza-ustiategi zeuden, 880 hektarea erabiltzen.
Vaca Muerta petrolio-hobia
Deskribapena
2020ko apirilean, petrolio upelaren prezioak behera egin zuen mundu osoan, COVID-19 pandemiaren testuinguruan mugikortasun murrizketek eragindako eskari baxuaren ondorioz. Honek Vaca Muertako lana gelditzea ekarri zuen, haustura hidraulikoak (fracking-a) upelaren prezio altua eskatzen baitu errentagarria izateko. 2017ko kalkuluek Estatu Batuetarako nazioarteko upelaren prezioa 50 dolar baino gehiago behar dela hitz egiten zuten. 2020ko apirilean, gobernuak upel bakoitzeko gutxieneko balio bat ezarri zuen tokiko merkatuan, nazioarteko balioa baino handiagoa, sektorearen jarduera bermatzeko. Neurri horrek azarora arte iraun zuen, eta orduan bertan behera gelditu zen upelaren nazioarteko balioaren igoera ikusita.
Ziza nabar
Deskribapena
Orri eskotatuak: Oinera iritsi baino lehentxeago eskote txiki bat duten orriak.
Izola
Historia
K.a. II mendean erromatarrek Haliaetum asentamendua altxatu zuten gaur egungo herrigunetik hego-mendebaldera. Izola bera VII mendean sortu zuten Aquileiatik ihesi zetozen errefuxiatuek uharte txiki batean, hortik "isola" izena. K.o. 932 urteko veneziar agiri batean Insula izena ematen zaio.
Besòlas
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ponos
Greziar mitologian, Ponos, behartutako ahalegina, lan astuna eta nekea pertsonifikatzen zituen daimon edo izpiritu bat zen.
Gouvieux
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 3 haur-eskola eta 5 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Gouvieux udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 488 ikaslekin.
Antzinaroko Olinpiar Jokoak
Jokoen bilakaera
Esan bezala, agon olinpikoak lau urtetik behin ospatzen ziren udako solstizioaren ondorengo bigarren ilargi betean, uztail-abuztuan.
Charquemont
Biztanleria
2007an Charquemont udalerrian erroldatutako biztanleak 2.413 ziren. Familiak 1.077 ziren, horien artean 364 pertsona bakarrekoak ziren (162 bakarrik bizi ziren gizonak eta 202 bakarrik bizi ziren emakumeak), 329 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 301 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 83 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Subligny (Cher)
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Artanhan
Biztanleria
2007an Artagnan udalerrian erroldatutako biztanleak 478 ziren. Familiak 182 ziren, horien artean 52 pertsona bakarrekoak ziren (36 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 45 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 77 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Sport (egunkaria)
"Sporteko" azalak
Azalaren balioa ez da irakurleak ikusten duen lehen gauza delako bakarrik, baizik eta batzuetan irakurleek egunkariak lehenengo orrialde hau irakurtzeko bakarrik erosten dituztelako; horregatik da hain garrantzitsua, informazioa behar bezala ematen jakitea eta, batez ere, irakurlea harrapatzeko harridura lortzea.
Artanhan
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 294 ziren, horien artean 211 aktiboak ziren eta 83 inaktiboak ziren. 211 pertsona aktiboetatik 179 lanean zeuden (101 gizon eta 78 emakume) eta 32 langabezian zeuden (12 gizon eta 20 emakume). 83 pertsona inaktiboetatik 24 erretiraturik zeuden, 29 ikasten zeuden eta 30 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 18 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 3 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 5 eraikuntza enpresak ziren, 3 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Sport (egunkaria)
Bertsio digitala
Mobile First-erako aldaketa horrek eragina izan du kirol-inguruneari dagozkion formatu narratiboetan eta informazio-generoetan, eta bide bat sortu da albisteak denbora errealean emateko, kronika gero eta laburragoak eta zuzenagoak, elementu grafikoekin eta datu estatistikoekin batera. Horren helburua irakurle guztien irakurketa erraztea da, eduki eskuragarri eta erakargarrien bidez. Horrez gain, entretenimendua eta informazioa konbinatzeak erabiltzaileek Twitterren, Facebooken edo YouTuben parte hartzea errazten du.
Marcols-les-Eaux
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Johann Strauss (semea)
Hastapenak konpositore bezala
Baina bere hastapenak eta gero, Johan Strauss II.ak zailtasunak ezagutu ditu konpositore bezala. Zailtasunak konponduak izan direnak etxetik kanpo lan egitea aukeratu egin zuenean. Bere lehen lan garratsitsua izan da Vienako herritaren bigarren erregimentuaren “Kapellmeister” lekua lortu zuenean, leku bat bi urtez libre gelditu zena Joseph Lanner hil eta gero.
Belestar (Ekialdeko Pirinioak)
Diru sarrerak
2009an Bélesta udalerrian 96 unitate fiskal zeuden, 205 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.520 euro zen.
Poinson-lès-Fayl
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Diru sarrerak
2009an Poinson-lès-Fayl udalerrian 86 unitate fiskal zeuden, 218 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 15.696 euro zen.
Braux-Saint-Remy
Biztanleria
2007an Braux-Saint-Remy udalerrian erroldatutako biztanleak 77 ziren. Familiak 34 ziren, horien artean 13 pertsona bakarrekoak ziren (13 bakarrik bizi ziren gizonak), 13 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Yago Mateo
Yago Mateo Velasco (Gasteiz, Araba, 1993) arabar aktorea eta zinemagilea da.
Annie Scott Dill Maunder
Lady Computers
Russell eguzki sailean esleitu zen, eta bertan bere etorkizuneko senarrarekin batera lan egin zuen E.W Maunder, lan egiten zuen saileko burua. Russell-ek eguzki-orben argazkiak hartzen lagundu behar zuen eta haien posizioa eta tamaina grabatu. 1892an Annie Russell-ek, Alice Everett-ek E.W Maunder eta A.M.W Downing-ek (Nautical Almanac-eko Office-ko zuzendaria) proposatu zituzten Royal Astronomical Society-ko kide. Hala ere, bozkatu zuten unean, haien hautagaitzak ez ziren onartu.
Ondorengo lana
1907an eguzki orban errepikatuen 600 taldeko katalogo bat sortu zuen, Royal Greenwich Behatokian bere garaian bildutako datuetan oinarrituta.
Besuas e Bajon
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gouy-les-Groseillers
Biztanleria
2007an Gouy-les-Groseillers udalerrian erroldatutako biztanleak 35 ziren. Familiak 12 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak) eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Préporché
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 6 komertzioetatik, 4 eraikuntza enpresak ziren, 1 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresa zen eta 1 zerbitzu enpresa zen.
Gaetan Vestris
Gaetan Vestris (Florentzia, 1729ko apirilaren 18a - Paris, 1808) frantses dantzaria izan zen, Italian jaioa. Vienan eta Stuttgarten bizi ondoren, 1740. urte inguruan Frantzian hartu zuen bizilekua. Louis Duprérekin dantza-ikasketak egin, eta 1748. urtean egin zuen aurkezpena Parisko Operan. Akrobazia harrigarrienak egiteko gauza zen, baina nahiago izaten zituen dantza geldo arranditsuak. Mimo bikaina zen, eta bera izan zen mozorroa kentzen lehena, aurpegiaren adierazkortasunari balioa eman nahian. 1770-1776. urteetan Parisko Operako maisu eta ballet-egilea izan zen, eta 1776-1781. urteetan hango lehen dantzaria.
Elvira Zulueta
Odol bereko lau neba zituen: Alfredo, Adolfo, Luis eta Enrique. Julian aitaren bigarren ezkontzaren ondorio (Francisca Sama Motarekin ezkondu baitzen gerora), hiru neba eta arreba bat zituen, Josefa, Salvador, Eduardo eta Ernesto. Azkenik, aitaren hirugarren ezkontzaren ondorio (Juliana Ruiz de Gamizekin ezkondu zen hirugarrenez), arreba bat eta beste neba bat zituen, Emilia eta Julian.
Yerville
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.324 ziren, horien artean 905 aktiboak ziren eta 419 inaktiboak ziren. 905 pertsona aktiboetatik 840 lanean zeuden (456 gizon eta 384 emakume) eta 65 langabezian zeuden (28 gizon eta 37 emakume). 419 pertsona inaktiboetatik 149 erretiraturik zeuden, 109 ikasten zeuden eta 161 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 45 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 3 banku bulegoak, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 1 autoeskola, 2 igeltseroak, 2 margolariak, 3 zurginak, 6 iturginak, 5 argiketariak, 4 ile apaindegiak, 4 albaitariak, 4 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia eta 3 apaindegiak.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an haur-eskola 1 eta lehen-hezkuntzako eskola 1 zegoen. Yerville udalerrian Bigarren Hezkuntzako ikastetxe bat zegoen 661 ikaslekin.
Méaudre
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 802 ziren, horien artean 642 aktiboak ziren eta 160 inaktiboak ziren. 642 pertsona aktiboetatik 618 lanean zeuden (328 gizon eta 290 emakume) eta 24 langabezian zeuden (14 gizon eta 10 emakume). 160 pertsona inaktiboetatik 69 erretiraturik zeuden, 53 ikasten zeuden eta 38 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 26 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia, 4 igeltseroak, 2 margolariak, 4 zurginak, 2 iturginak, 2 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 3 ile apaindegiak, 5 jatetxeak eta 1 higiezinen agentzia.
Gail Tverberg
Askotan bere ikuspegia ohiko ikuspegi neoliberaletatik aldentzen dira eta esate baterako azaltzen du nola petrolioaren prezioek ez duten berez petrolioaren erauzketa handituko, hazkundeak muga geologikoak dituelako.
Sexu hezkuntza
Definizioa eta ezaugarriak
Giza-sexualitatea ikuspuntu horietatik, zientzia eta legearen ikuspuntutik definitzea interesgarri eta beharrezkoa da baina, sexu hezkuntzaren ikuspuntutik ez da nahikoa. Informazio horiekin ez ziren pertsonen arteko harremanen mamia aztertuko eta hori guztia garrantzitsua da. Pertsona bere osotasunean garatzeko besteekiko harremanetan oinarritu behar da eta harreman horietako asko sexuan oinarritzen dira. Komunikazioa, espontaneotasuna, errespetoa, estimua, adiskidetasuna... beharrezkoak dira pertsonaren autoestimurako eta, halaber, osasunerako.
Ndongoko Erresuma
Ndongoko Erresuma, batzuetan Dongo edo Angola gisa ere ezaguna, Afrikako erresuma bat izan zen, gaur egungo Angolan kokatua. XVI. mendetik aurrera berari buruzko dokumentazioa dugu. Kongoko erresumaren estatu basailua zen, nahiz eta egoera horretan zegoen estaturik indartsuena eta boteretsuena izan. Ngola izeneko errege bat zuten.