cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Gioconda
Lapurreta
1911ko abuztuaren 21ean, Vincenzo Peruggia izeneko 31 urteko gazte italiar batek margolana lapurtu zuen. Peruggia Louvreko langilea izandakoa zen, eta irekiera-ordu arruntetan museoan sartu eta armairu batean ezkutatu zen. Margolanari markoa kendu eta, arroparen azpian ezkutaturik, besapean zeramala irten zen, museoak bere ateak itxi ondoren. Lapurreta hura izugarrizko eskandalua izan zen Louvrerentzat, eta XX. mendeko arte-lapurretarik larriena dela esan izan da. Museoa aste oso batez itxita egon zen, lapurretari buruzko ikerketa erraztearren. Gobernuak Louvreko zuzendaria kargutik bota zuen, eta gertakariak hiru aste iraun zuen egunkarien titularretan. Herritar asko eta asko berariaz joan ziren Louvrera, beren begiekin ikustera margolanak utzitako hutsunea, eta saltzaile ibiltari ugari Giocondaren postalak eta irudiak saltzen hasi ziren Louvreren aurrean.
Tournée-ak
1961ean, AEBetako presidente John F. Kennedyk eta bere emazte Jacquelinek bisita egin zioten Charles de Gaulle-ri, amerikarren eta frantsesen arteko harremanak hobetzeko asmoz. De Gaullek onartu egin zuen Gioconda Estatu Batuetan erakustera eramateko proposamena, margolanaren arduradunak ados egon ez baziren ere. Horrela, ba, margolana Le Havreko porturaino eraman zen, motor-gidarien segizio batek babestuta, eta SS France luxuzko transatlantikoan garraiatu zuten Estatu Batuetaraino, propio egokituriko lehen klaseko kabina batean, uretan hondoratu ezineko kutxa berezi batean gordeta.
Alpine Electronics
Alpine Electronics, ezagunagoa Alpine izenez (アルパイン株式会社 Arupain Kabushiki-gaisha) Japoniako Shinagawa hiriko autoen digital eta irratien osagaietan espezializatutako enpresa bat da. Berez, Alps Electric japoniar korporazio multinazionalaren atal bat da.
Mendi
Higidura orogenikoak
Higidura orogenikoek lurrazalean dute eragina, eta lurreko parte batzuk altxarazi edo hondoratzen dituzte. Lurrazalak harrizko plaka zurrun batzuk ditu, puzzle bateko piezen antzera egokituta, azpiko geruzaren, astenosfera edo mantuaren, gainean; mantua biguna da, eta plakak higitu egiten dira haren gainean. Plakak elkarretara hurbiltzen direnean, plaka bat bestearen azpian hondoratzen da, eta lurrazala tolesten hasten da; hala sortzen dira mendiak.
Mendiak eta klima
Garaierak moldatzen du, latitudearekin batera, lurralde bateko klima. Gora igo ahala presioa gutxitu egiten da, tenperatura hoztu, aireak ur gutxiago du… Klimarekin batera, landare motak eta landare ugaritasuna ere aldatuz joaten da garaieraren arabera. Bestetik, mendikateak hesien antzekoak dira, eta ez diote uzten haizeari igarotzen. Hala, haize hezea datorrenean, mendi hegalean gora joaten da, gora igotzean hoztu, lurruna kondentsatzen da eta euria edo elurra egiten du. Haize babesean dauden hegaletan, airea azkar jaisten eta berotzen da, eta lehor geratzen da berehalaxe. Foehn efektua deitzen zaio horri. Basamortu handi eta eremu idor askok mendikate handiak dituzte inguruan. Eskualde epeletan, 1.500 metrotik gora mendiko klimak izaten dira; halakoetan tenperatura hotzak izaten dira urte guztian.
Little Mary Sunshine (1916ko filma)
Little Mary Sunshine 1916ko Henry King estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.
Nechvalice
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1268 urtean egin zen.
Secuieni
Secuieni honakoa izan daiteke:
Vasilseverginita
Vasilseverginita mineral bat da.
Maximilian Veers
Veersek AT-ATen diseinu berezi bat enkargatu zuen, "Haize bolada" deritzona, ohikoa baino blindatu eta potenteagoa, Zaloriis planetan. Baina Zaloriis planetako biztanleak matxinatu egin ziren, Veers preso hartu zuten eta hil ez zituzten soldadu gutxiak Veersekin batera gartzelaratu zituzten. Exekutatua izan baino pixkat lehenago, Darth Vader eta bere armada iritsi ziren eta Veers salbatu zuten. Haize Bolada 1 Fondor II hirira eraman zuten (honela inperioko planeta ontziolagatik deitua) non amaitua izan zen. Zaloriiseko guduan erabili zuen Maximilian Veersek AT-AT aurreratu hau lehen aldiz, emaitza bikainak lortuz.
Schwentinental
Schwentinental Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Beaumont-Monteux
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Beaumont-Monteux udalerrian 405 unitate fiskal zeuden, 1.113 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.955,5 euro zen.
Gianluca Vialli
Erretiratu ondoren Chelsea eta Watford Football Clubeko entrenatzailea izan zen.
State Fair (1933ko filma)
State Fair 1933ko Henry King estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.
Álvar Núñez Cabeza de Vaca
Biografia
Bere mende zituenak gupidarik gabe zigortzen zituen agintari gogorra zenez, 1544. urtean espainiarrek agintetik kendu eta preso hartu zuten. Urtebete espetxean pasa ondoren, Espainiara bidali zuten. Epaiketa egin eta Oranera erbesteratu zuten. Zortzi urteren buruan erregeak barkatu eta Sevillako epaitegi goreneko partaide izendatu zuen.
Clarion (enpresa)
Clarion Co., Ltd. (クラリオン株式会社 Kurarion Kabushiki-gaisha) Japoniako Saitama hiriko autoen irrati eta GPS nabigazio osagaietan espezializatutako enpresa bat da. Bere jabe akziodun nagusienak Hitachi eta Foxconn dira.
Tulostoma brumale
Banaketa eremua
Brasil, Austria, Zeelanda Berria, Alemania, Ipar Amerika, Belgika, Frantzia Espainia.
Fontaine-le-Comte
Etxebizitza
2007an 1.372 etxebizitza zeuden, 1.334 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 12 bigarren erresidentzia ziren eta 26 hutsik zeuden. 1.320 etxeak ziren eta 50 apartamentuak ziren. 1.334 etxebizitza nagusietatik 1.079 bere jabearen bizilekua ziren, 244 alokairuan okupaturik zeuden eta 11 doan lagata zeuden; 3 etxek gela bat zuten, 38 etxek bi zituzten, 122 etxek hiru zituzten, 406 etxek lau zituzten eta 765 etxek bost zituzten. 1.188 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 445 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 859 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Kisumu
Kisumu Kenyako portu-hiria da, Nyanza eskualdeko hiriburua. Herrialdearen mendebaldean dago, 1.131 metroko garaieran, Victoria aintziraren ekialdeko ertzean. Kenyako hiri handienetan hirugarrena da, eta mendebaldeko Kenyako handiena. 409.928 biztanle zituen 2009an.
Champeus e la Chapela
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Nagasaki (prefektura)
Nagasaki prefektura (長崎県) Japoniako Honshu uharteko prefektura bat da. 2012ko erroldaren arabera 1.407.904 biztanle ditu. Hiriburua Nagasaki hiria da.
Eloína Miyares
Eloína Miyares Bermúdez (1928ko abenduaren 1a, Santiago de Cuba - 2015eko uztailaren 26a, Santiago de Cuba) Diccionario Escolar Cubano hiztegiaren sorkuntza zuzendu zuen hizkuntzalaria izan zen 2005eko lehen ediziotik laugarren edizioraino (digitala 2013an eta paperean 2015ko urtarrilean) Kuban tirada handiena duten liburuetako bat da Diccionario Escolar Cubano hiztegi hori. Orienteko Escuela Normal-ean ikasi zuen eta Maistra Normal gisa graduatu zen 1947an. Lehenik nekazaritza-inguruko maistra moduan ibili zen Palma Soriano udalerrian eta alfabetatze-kanpainan parte hartu zuen. Gero Orienteko Unibertsitateko Humanitateen Fakultatean estudiatu zuen, Letretako Lizentziatu tituluan graduatu zen. Bertan 1972ra arte klaseak eman zituen eta hortik aurrera Zientzien Akademiaren Hizkuntzalaritza Aplikatuko Zentroan ikertzaile moduan hasi zen. Fonetikazko ikerketak egin zituen geroago Pragako Zientziaren akademiaren Institutuan Txekoslovakian.
Metro
Metro batek, gutxi gorabehera, 39,37 hazbete ditu (3,28 oinbete).
Metro patroia
Txantiloi horiek munduko herrialdeetara zabaltzeko, Londresko enpresa batek hogeita hamar metro-prototipo eta berrogei kilogramo-prototipo fabrikatu zituen. Azkenik, 1889ko Pisu eta Neurrien Batzar Orokorrean (CGPM siglaz ezaguna, frantseseko Conférence générale des poids et mesures izenetik), mundu zabaleko zientzialariek metro-patroi eta kilogramo-patroi nazioarteko modura onartu zituzten prototipo haietako 6 zenbakidun barra eta X letradun zilindroa, eta prototipo horiek Parisko bulegoan gorde ziren. Gainerako kopiak parte hartutako estatuen artean banatu ziren, lurralde bakoitzeko patroi modura erabiliak izateko.
Uhin-luzera
1893an, gailuaren asmatzailea eta distantzia estandarra definitzeko argiaren uhin-luzera bat erabiltzearen bultzatzailea zen Albert A. Michelsonek neurtu zuen lehenengoz metro estandarra interferometro baten bidez. 1925rako, interferometria sarritan erabiltzen zen BIPMan. Hala eta guztiz ere, 1960 arte Metroaren Nazioarteko Prototipoa zuen metroaren estandarra izan zen. Metroaren nazioarteko lehenengo prototipoa oraindino mantentzen da BIPMan 1889an zehaztutako egoeran.
Nazioarteko sistemaren multiploak
Taula honetan metro unitatearen multiploak agertzen dira:
Nerbio kranial
Bikote kranial deritze alde bietako egitura bikoitzak direlako, eta kokapen simetrikoa daukate. Itxurazko jatorri bat daukate, entzefaloaren enborreko zein puntutan sartu edo ateratzen diren lekuari dagokiona. Benetako jatorria, haatik, ezberdina da, eta betetzen duten funtzioaren arabera aldatuko da. Funtzio motorra (eferentea) duten bikote kranialen zuntzek entzefalo enborraren eremu sakonetan kokatutako neuronen multzoetatik datoz, eta zelula hauek orno muinaren aurreko adarraren zelulen homologoak dira. Funtzio sentsitibo edo sentsorialeko nerbioen (informazio aferentea) nukleoak entzefalo enborretik at dauden nukleoetatik (lehenengo ordenakoak) edo entzefalo enborrean dauden nukleoetatik (bigarren ordenakoak) datoz.
Orokorrean, bikote kranialen nukleoak entzefalo enborrean zehar dagoen tegmentum izeneko eremu orokor batean kokatzen dira.
Xınalıq
Historia
4000 urte baino gehiagoko historia duen herria da. III. mendean kristautasunera eta VII. mendean islamera aldatu baino lehen, Zoroastro profetaren jarraitzaileak ziren, hau da, zoroastristak ziren.
Vasilyevita
Vasilyevita haluro motako minerala da.
Apele Vii
Apele Vii Errumaniako udalerri bat da, Dolj konderrian. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Batzar Islamikoko Erakundea
Historia eta ezaugarriak
1971n sortu zen, musulmanen arteko lankidetza ekonomikoa, politikoa eta soziala sustatzeko, eta Leku Santuak babesteko, palestinar herriari bere lurralde historikoa berreskuratzeko borrokan laguntzeko, kolonialismoaren aurka borrokatzeko, eta islamiar erlijioko herrien arteko batasun eta elkartasuna bultzatzeko. Idazkaritza Nagusia Saudi Arabiako Jeddahn dago. Helburu nagusi hauek dituzte:
Kideak
Begiraleak:
Les Chambres
Biztanleria
2007an Les Chambres udalerrian erroldatutako biztanleak 114 ziren. Familiak 48 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 12 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Kibwezi
Kibwezi bere barrutiko hiriburua da, Makueni konderriko hamabost administrazioetako bat. Barrutian 80.236 daude, horietatik 4.695 hirigunean bizi direnak.
Notomys macrotis
Notomys macrotis Notomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Murinae azpifamilia eta Muridae familian sailkatuta dago.
Drumlanrig gaztelua
Etimologia
Drumlanrigen lehenengo aipamena 1384koa da eta Drumlangryg idatzita agertzen da. Hainbat hipotesia egin dira bere jatorriaz, baina "muino luzea" esan nahi duela dirudi.
Nedachlebice
Nedachlebice Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 797 biztanle ditu eta 11,59 kilometro koadroko azalera. Uherské Hradištěko barrutian dago.
Hosto gorri, hosto berde
Estiloa
Haiku bilduma honetan idazleak estrofa tradizionalen metrika errespetatzen du, elementu xumeak, ironia eta umorea erabiliz. Idazleak sarritan jo du tradizio eta erlijioetara, inspirazio eta interpretazio-iturritzat hartuz. Sinbolismo garaian berrikuntza izan zen japoniar bertso molde txikia, itzuli egin da, hondar legez, haurren mundura. Eta Igerabidek jakin du kontzeptu berria nola eman gazteentzako idazkietan: olerkietan haikuaren moldearekin jolastuz, irudiekin eta ahapaldi laburtxoari darion ikus-indarrarekin. Sinple-itxura duen irudiaren sakoneko konplexutasuna alde batera utzirik, soiltasuna azpimarratzen du, sakonera joaz, testuaren muinari behar besteko garrantzia emanenez, giza balioak eta elkartasuna azpimarratuz. Era berean, idazlearen liburu gehienetan bezalaxe ohikoak dira olerki marka hauek: sorpresa, lirikan elegantzia, naturarekiko aipamenak eta pertsonifikazioa bezalako elementuak. Berez, haur eta gazteei zuzendutako obra hau olerki irakurle adituen mailara iristen dela ikus daiteke.
Balfour (Ipar Carolina)
Balfour Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Henderson konderrian dago, Ipar Carolina estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Västmanlandita-(Ce)
Ezaugarriak
Västmanlandita-(Ce) silikato mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 6 da.
Xabier Mendiguren Elizegi
Lanak
Hainbat genero landu du: haur eta gazteentzako ipuinak, helduentzako ipuinak, eleberriak, eta antzerkia. Azken genero horrek zituen irakurle urriak ikusita, antzerki lanak idazteari utzi zion 1990eko hamarkadaren erdialdean. Literaturako sari ugari jaso du, hala nola: II. Telesforo Monzon Saria (antzerkia) Lizardi Saria (haur literatura), Toribio Altzaga Saria (antzerkia), Bizenta Mogel Saria (ipuina), Tene Mujika Saria (ipuina), Donostia Saria (antzerkia) eta Pedro Inazio Barrutia Saria (antzerkia).
Bloga
Bloga sortu zuen Eibar.org elkartearen komunitatean 2004ko uztailean. Geroztik, hainbat izenburu izan du blog horrek: Egunen harian, Paperjalearen dieta, Normalak bagina bezala, Nire uste harroan.
Ercourt
Etxebizitza
2007an 55 etxebizitza zeuden, 53 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 2 hutsik zeuden. 54 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 53 etxebizitza nagusietatik 45 bere jabearen bizilekua ziren, 8 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 2 etxek bi gela zituzten, 3 etxek hiru zituzten, 22 etxek lau zituzten eta 27 etxek bost zituzten. 47 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 24 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 25 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Zenarruzako Sekretua
Zenarruzako Sekretua Ibon Koteron albokajolea eta Kepa Junkera trikilariaren abesti bat da. 1996ko Leonen Orroak diskoaren barnean argitaratu zuten.
Assa ikastola
Irakaskuntza
Assa Ikastolak 2 eta 18 urte bitarteko 300 ikasle ditu. 2004. urtean, ikastolak 25. urteurrena ospatu zuen "Ametsa asmo, asmoa gogo, gogoa bidean" lelopean.
Abraham Zacuto
Biografia
Astronomia ikasi zuen Salamancako Unibertsitatean eta, gaztaroan, Salamancako gotzain eta errektore zen Gonzalo de Viveroren adiskide izan zen; honek animatu zuen Abraham El gran Tratadoedo Compilación Magna argitaratzera. 1478an atera zuen eta hebreeraz idatzia zegoen. 1481ean, Juan de Salaya Astronomiako katedradunak itzuli zuen gaztelerara eta, 1496an, José Vicinh izan zen latinerara itzuli eta argitaratu zuena Almanach Perpetuum Celestium Motuum izenburupean. Zacutoren testuak garrantzi handia hartuko zuen Atlantikoan egingo ziren nabigazioetan.
Barnezine
Historia
2014ko martxoan jarri zuten abian, aurretik Eremulauak proiektuan parte hartu edo lagundu zuten bi lagunek. Sustatzaileen hitzetan bilatzen zuten gauza bakarra beraien ezinegonak ateratzea eta gustatzen zitzaien buruz idaztea zen. Hala ere, hasieran asmoa Eremulauak blogaren edukia berreskuratzea zen, berriz sarean mundu guztiarentzat eskuragarri egon zedin.
Saint-Julien-sur-Sarthe
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Saint-Julien-sur-Sarthe udalerrian 285 unitate fiskal zeuden, 662 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.079 euro zen.
Erleen Nazioarteko Eguna
Egunaren aukeraketa
Eslovenia bera izan zen Nazioarteko Egun honen proposamena Nazio Batuen Erakundean aurkeztu zuena.
Saint-Julien-sur-Sarthe
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 9 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen, 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua, 2 igeltseroak, 1 zurgina, 2 argiketariak, 1 ile apaindegia eta 1 albaitaria.
2009an zeuden 5 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 2 brikolaje denda handika, 1 okindegi zen eta 1 harategia zen.
Erleen Nazioarteko Eguna
Azalpena
Helburua erleak eta gainerako polinizatzaileak babesteko neurriak areagotzea da, honek mundu mailako elikagaien ekoizpena eta garapen bidean dauden herrialdeen gosetea murriztea ekarriko duelakoan.
Carlos Edmundo de Ory
Obra
Beste lan aipagarri batzuk: Los sonetos (1963, Sonetoak); Música de lobo (1970, Otso musika); Técnica y llanto (1971, Teknika eta negarra); Lee sin temor (1976, Irakur beldur gabe); Energeia (1978); Nabla (1982) eta Soneto vivo (1988, Soneto bizia). Hitz lauz, aipagarriak dira Diario (Egunerokoa), El bosque (1952, Basoa), Kikiriquí-Mangó (1954), El alfabeto griego (1970, Greziar alfabetoa), Basuras (1975, Zaborrak) eta Nephiboseth en Onou (1973).
Khendyer
Bere garaiko eraikinak
Bere hil multzoa, Saqqaran aurkitu zen, 1929an, 1931n identifikatu zen eta G. Jequierrek industu zuen. Bi harresik inguratzen dute, kanpokoa adobezkoa eta barnekoa harrizkoa, ziuraski, adobezko bat ordezkatu zuena. Harresi hauek, baxuerliebe batzuk zituzten, hauen arrastoren batzuk geratzen direlarik.
Vaughanita
Ezaugarriak
Vaughanita sulfuro mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema triklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 3 - 3,5 da.
Găneasa
Găneasa honakoa izan daiteke:
Lantanoide
Ln ikur kimikoa lantanoideen kimikaren inguruko eztabaida orokorretan erabiltzen da, edozein lantanoideren aipamena egiteko. Lantanoide guztiak f blokeko elementuak dira, hau da, 4f elektroi-geruza betetzearekin zerikusia dutenak, lutezioa salbu, azken hau d blokekoa baita. Lantanoide elementu guztiek katioi tribalenteak osatzen dituzte,, non beraien kimika, neurri handi batean, erradio ionikoarekin determinatua dagoen. Kasu honetan, erradio ionikoa lantanotik luteziora txikitzen da.
4f orbitalen efektua
Lantanoide taula periodikoan ikusten baditugu, 4f orbitalak orokorrean beteta izaten dituztela konturatuko gara. Lantanoideen kimikan, 4f orbitalen efektua sakona da eta trantsiziozko metaletatik banatzen duen faktorea. Zazpi 4f orbital daude, eta bi modu ezberdin ditugu bereizteko, bata "set" kubikoa deritzona, eta bestea "set" orokorra. Set kubikoa fz3, fxz2, fyz2, fxyz, fz(x2−y2), fx(x2−3y2) eta fy(3x2−y2). 4f orbitalek [Xe] nukleoa zeharkatzen dute eta isolatuak geratzen dira, hau dela eta ez dituzte loturak sortzen. Honek azal dezake zergatik ez diren π loturak osatzen. Zazpi 4f orbital daudenez, desparekatutako elektroiak zazpi izatera iritsi daitezke, bidea emanik momentu magnetiko handiei. Momentu magnetikoa neurtzeak, 4f elektroien konfigurazioa ikertzeko erabil daiteke eta tresna erabilgarria izan daiteke lotura kimikoez gehiago jakiteko. Lantanoideen egitura elektronikoa [Xe]6s24fn da. Lantanoideen kimika +3 oxidazio egoeraz dago menderatuta, eta LnIII konposatuetan 6s elektroiak eta (gehienetan) 4f elektroiak galtzen dira, horrela [Xe]4fm konfigurazioa daukaten ioiak lortuz. Lantanoide elementu guztiek oxidazio egoeran agertzen dire. Are gehiago, Ce3+ ioiak bere f elektroi bakarra gal dezake Ce4+ osatzeko, xenonaren konfigurazio elektroniko egonkor batekin. Horrez gain, Eu3+ ioiak elektroi bat eskuratu dezake Eu2+ osatzeko f7 konfigurazioarekin eta hala, erdi beteta duen geruza batekin egonkortasun gehiago lortu. Ce(IV) eta Eu(II) izan ezik, gainerako lantanoideak ez dira gai egonkortasun maila bat lortzeko haien oxidazio egoeran, +3 disoluzioetan ez bada. Prometioa gizakiak eraginkorki sortutako elementu sintetiko bat da eta bere isotopo denak erradioaktiboa dira, 20 urteko bizitza-erdia izanik.
Haluroak
Ezagunak diren tetrahaluro bakarrak zerioaren, praseodimioaren, terbioaren,neodimioaren eta disprosioaren tetrafluoruroak dira, azkeneko biak soilik matrizearen isolazioaren ondoriopena izanik. Lantanoide guztiek trihaluroak osatzen dituzte fluorra, kloroa, bromoa eta iodoarekin. Denak tenperatura altuetan urtzen dira eta naturan ionikoak izan ohi dira. Fluoruroak zertxobait disolbagarriagoak dira uretan eta airearekiko ez dira oso sentikorrak. Honek gainerako lantanoideekin kontraste bat sortzen du, izan ere, hauek sentikorrak dira airearekiko, uretan oso disolbagarriak dira eta tenperatura altuetan erreakzionatzen dute oxohaluroak osatzeko. Trihaluroak nahiko garrantzitsuak dira, metal puruak lor daitezke eta haiengandik. Gas fasean dauden trihaluroak guztiz edo ia guztiz planarrak dira, lantanoide arinenak dimeroen ehuneko baxuagoa daukate eta astunagoek proportzio handiagoak. Dimeroek Al2Cl6 -ren estruktura oso antzekoa dute.
Oxidoak eta hidroxidoak
Zerioak dioxido estekiometrikoak osatzen ditu, CeO2, non zerioak +4 den oxidazio-egoera bat izaten duen. CeO2 konposatua basikoa da eta zailtasunez disolbatzen da azidotan Ce4+ bezalako disoluzioak osatzeko, bertatik CeIV gatzak isolatuak izan daitezke, esaterako, Ce(NO3)4.5H2O. CeO2 oxidazio katalizatzailetzat erabiltzen da itzultzaile katalitikoetan. Praseodimioak eta iterbioak LnIV-dun oxido ez-estekiometrikoak osatzen dituzte, nahiz eta muturreko erreakzio baldintzek estekiometrikoak sortu (edo ia estekiometrikoak), PrO2 eta TbO2
Lantanoide guztiak hidroxidoak osatzeko gai dira, Ln(OH)3. Lutezio hidroxidoak izan ezin, estruktura kubikoa duela, beste denek UCl3 estruktura hexagonala daukate. Hidroxidoak LnIII disoluzioetatik hauspeatu daitezke. Honez gain, Ln2O3 seskioxidoaren erreakziotik lor daiteke ura gehituz. Nahiz eta termodinamikoki zailatsunik ez izan, zinetikoki oso erreakzio mantsoa da serieko elementu astunen kasuan. Fajansen erregelak, Ln3+ ioiak polarizatuagoak eta ondorioz haien gatzak ez oso ionikoak izango direla dio. Astunagoak diren lantanoideen hidroxidoak ez dira hain basikoak, adibidez, Yb(OH)3 eta Lu(OH)3 konposatuak basikaok dira oraindik baina NaOH kontzentratuan disolbatzeko gai izango dira.
Les Granges
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Lantanoide
Boruroak
Tetraboruroak, LnB4, lantanoide denetan ematen dira EuB4-ren kasuan izan ezik. UB4 estruktura izango dute. Estrukturak borozko azpisare bat dauka, B6 diren azpitaldeen kateak ditu boro atomoen bidez lotuta. Zelula unitatea tamainan txikitzen da LaB4-tik LuB4-ra. Lantanoide arinen tetraboruroak deskonposatu egiten dira urtzerakoan LnB6-ra. Ezinezkoa izan da oraingoz EuB4 lortzea. LnB4 motak eroale onak dira eta orokorrean antiferrimagnetikoak izaten dira.
Pouancé
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Champniers-et-Reilhac
Champniers-et-Reilhac Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Dordoina departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Champniers-et-Reilhac udalerrian erroldatutako biztanleak 508 ziren. Familiak 224 ziren, horien artean 56 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 32 bakarrik bizi ziren emakumeak), 96 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 56 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 16 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Nara (prefektura)
Nara prefektura (奈良県) Japoniako Honshu uharteko prefektura bat da. Hiriburua Nara hiria da. Prefekturan UNESCOk gizateriaren ondare izendaturiko hiru eremu daude.
Champniers-et-Reilhac
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 12 zerbitzu publikoetatik, 2 igeltseroak ziren, 2 margolariak, 2 zurginak, 2 iturginak, 1 eraikuntza enpresa eta 3 jatetxeak.
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
Garraio
Garraioen eginkizunak
Gaur egun, hiru funtzio nagusi dituzte garraio zerbitzuek:
Lantanoide
Etorkizunerako medikuntza erabilerak
Minbiziaren aurkako eragile moduan erabilitako beste elementu espezifiko bat lantanoa da, zehazki lantano kloruroa (LaCl3). Lantano ioia "let-ta" eta "microRNAs miR-34"-aren mailak erasotzeko erabiltzen da. Lantano ioia zelula batean sartu zenean, in vivo edo in vitro, minbizi zelulen hazkunde azkarra inhibitu zuten. Efektu hau "let-ta"-ren eta "microRNAs"-en erregulazioak eragin zuen. Efektu honen mekanismoa oraindik ez dago argi baina posible da lantanoa zerioaren modu antzekoan jokatzea.
Garraio
Garraioak, ingurumena eta energia
Garraioa energia-kontsumitzaile garrantzitsua da, erregaiak erretzearen bidez lor daiteke, orain dela gutxi arte fosilak izan baitira errekuntza-motorretan. Errekuntza-prozesuan gas-emisio kutsatzaileak sortzen dira (CO2, CO, NOx, SOx eta beste batzuk, hala nola partikulak), eta horien kaltegarritasuna erabilitako energia-iturriaren araberakoa da.
Trenbidez
Tren bat, errailetan, konektatuta dabiltzan ibilgailu batek edo gehiagok osatzen dute. Propultsioa, normalean, tren-makina batek ematen du, motorrik gabeko bagoi batzuk garraiatzen dituena eta bidaiariak edo salgaiak eraman ditzaketenak. Lokomotora lurrunez, gasolioz edo trenbideko sistemek hornitutako elektrizitateaz elika daiteke. Bestela, bagoi batzuk edo guztiak autopropultsatuak izan daitezke, unitate anitz gisa ezagutzen dena. Gainera, tren bat zaldiz, kablez, grabitate, pneumatikoz edo gas-turbinaz bultza daiteke. Errail gaineko ibilgailuak gomazko pneumatikoek zolatutako errepideetan baino askoz marruskadura gutxiagorekin mugitzen dira; horrek trenak, energetikoki, eraginkorragoak izatea eragiten du, baina ez itsasontziak bezain eraginkorrak.
Hiriarteko trenak ibilaldi luzeko zerbitzuak dira, hiriak lotzen dituztenak ; abiadura handiko tren modernoak 350 km/h abiadura har dezake, baina, horretarako, bereziki eraikitako errailak behar dira. Eskualdeko eta aldiriko trenek aldirietatik eta inguruetatik elikatzen dituzte hiriak, eta hiri barruko garraioa, berriz, ahalmen handiko tranbiak eta garraiobide azkarrek egiten dute, askotan hiriko garraio publikoaren ardatza izanik. Merkantzia-trenek, tradizionalki, kaxa-bagoiak erabiltzen dituzte, eta zama eskuz kargatu eta deskargatu behar dute. 1960ko hamarkadaz geroztik, edukiontzien trenak salgai orokorrerako soluzio nagusi bihurtu dira, espezializatutako trenek ontziratu gabeko kopuru handiak garraiatzen dituzten bitartean.
Urez
Ur-garraioa ur-ontzi baten bidez (gabarra, txalupa, itsasontzi edo belaontzi baten bidez) mugitzea da, ur-masa baten gainean, hala nola itsaso, ozeano, laku, ubide edo ibai baten gainean. Flotagarritasunaren beharra ohikoa da ur-ontzietan, eta kroskoaren eraikuntzak mantentze eta itxuraren alderdi nagusi bihurtzen du.
Oenomys hypoxanthus
Oenomys hypoxanthus Oenomys generoko animalia da. Karraskarien barruko Murinae azpifamilia eta Muridae familian sailkatuta dago.
Frozes
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 2 margolariak ziren, 1 zurgina, 1 argiketaria, 1 higiezinen agentzia eta 1 apaindegia.
Bus-Saint-Rémy
Etxebizitza
2007an 149 etxebizitza zeuden, 107 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 41 bigarren erresidentzia ziren eta 1 hutsik zegoen. Etxebizitza guzti hauek 149etxeak ziren. 107 etxebizitza nagusietatik 99 bere jabearen bizilekua ziren, 3 alokairuan okupaturik zeuden eta 5 doan lagata zeuden; 8 etxek bi gela zituzten, 14 etxek hiru zituzten, 25 etxek lau zituzten eta 60 etxek bost zituzten. 86 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 44 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 57 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Bus-Saint-Rémy udalerrian 9 nekazaritza-ustiategi zeuden, 924 hektarea erabiltzen.
Google News
Google News Espainian
Azkenik, abenduaren 16an, Google News itxi zuten Espainiako Estatuan. Neurriak ez zien euskaraz idatzitako albisteei eragiten, bilaketen ez zirelako agertzen.
Beauregard-Baret
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 2 lehen-hezkuntzako eskola zegoen.
Ameriketako Estatu Batuetako Kongresuaren Liburutegia
Edukia
Bestalde, Estatu Batuetako gobernuaren milioi bat argitalpen baino gehiago gordetzen ditu, azken hiru mendeetako munduko alde ezberdinetako egunkarien milioi bat zenbaki baino gehiago, 500.000 mikrofilm erroilo, 6.000 komiki zenbaki, mundu osoko lege agiri bilduma handiena, filmak, 5 milioi mapa inguru, musikalanen partiturak, 2,7 milioi soinu grabaketa, 13,7 milioi irudi eta argazki kopiak. Adibidez, bertan dagoen agiri zaharrena K. a. 2040. urteko harrizko taulatxo bat da. Gainera, artelan, arkitektura marrazki eta irudiak nahiz Stradivarius Betts eta Stradivarius Cassavettiren musika tresna baliotsuak ere barne hartzen ditu.
Lornay
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Eraso fusil
Definizioa
FN FAL eta H&K G3/CETME bezalako borroka fusilak, fusil kartutxoa erabiltzen dute, baina beste ezaugarri guztiak betetzen dituzte. Hau dela eta, era automatikoan su egiteko gai diren borroka fusilak, askotan eraso fusil bezala kontsideratzen dira.
Hohwacht (Ostsee)
Hohwacht (Ostsee) Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Lupton (Arizona)
Lupton Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Apache konderrian kokatuta dago, Arizona estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Takasaki (Gunma)
Takasaki (前橋市) Japoniako erdialdean dagoen hiria da, Honshuko uhartean dagoena eta Gunma prefeturan. 2010eko erroldaren arabera 375.342 biztanle ditu, Maebashi hiriburuak baino gehiago.
Meteosat
Ezaugarriak
Ariane 5 kohetean izan zen bidalia Kourouko (Frantziar Guyana) espazial estaziotik. 1,8 tona pisatzen dituen satelite hau Meteosat sateliteen generazio berri baten lehenengoa da eta 25 urtez informazio meteorologikoaren irudiak ordu erdiro bidaltzen ditu sateliteak.
Pascalen hirukia
Pascalen hirukiaren eta Newtonen binomioaren arteko lotura
Triangeluaren errenkada bakoitzean idatzitako zifra guztiak Newtonen binomioaren potentzien garapenaren koefizienteei dagozkie. Hona hemen portaera hori deskribatzen duten seriearen adibide batzuk:
Carmen Navarro
Biografia
Autopsien bitartez beste IHES kasu batzuk artatu bazituen ere, ondoren neuropatologian jarraitu zuen bere ibilbide profesionala, Vigo-ko Meixoeiro Ospitaleako Anatomia Patologiko eta Neuropatologiko Zerbitzuaren arduraduda izanik. Vigoko Instituto de Investigaciones Sanitarias delakoa zuzendu zuen ere.
Xida Kartli
Eskualdearen iparraldea, Java izenekoa, eta Kareli eta Gori barrutien iparraldea (guztira 1.393 km²) Hego Osetia auto-aldarrikatutako errepublikaren administrazioaren menpe daude 1992. urtetik.
Indio Hills (Kalifornia)
Indio Hills Ameriketako Estatu Batuetako erroldak esleitutako leku bat da. Riverside konderrian dago, Kalifornia estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Ergnies
Etxebizitza
2007an 65 etxebizitza zeuden, 60 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 3 bigarren erresidentzia ziren eta 2 hutsik zeuden. 61 etxeak ziren eta 4 apartamentuak ziren. 60 etxebizitza nagusietatik 46 bere jabearen bizilekua ziren, 14 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 2 etxek gela bat zuten, 2 etxek bi zituzten, 6 etxek hiru zituzten, 13 etxek lau zituzten eta 38 etxek bost zituzten. 56 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 14 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 44 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Saint-Lambert-sur-Dive
Biztanleria
2007an Saint-Lambert-sur-Dive udalerrian erroldatutako biztanleak 148 ziren. Familiak 63 ziren, horien artean 21 pertsona bakarrekoak ziren (21 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 21 bakarrik bizi ziren emakumeak), 17 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 25 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Nejepín
Nejepín Txekiar Errepublikako udalerri bat da. 67 biztanle ditu eta 3,78 kilometro koadroko azalera. Havlíčkův Brodeko barrutian dago.
Saint-Lambert-sur-Dive
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Arzawa
Arzawako erresuma konfederakuntzak etengabeko arazoa izan ziren hititentzat, euren lurralde propioa inbaditzen ari zirenak kanporatzeko edo bere basailuak eskualdetik kanporatuak ez izateko sartu behar izan zutenak. Arzawaren une gailena, Tarhundaradu erregearen erregealdian etorri zen, K.a. XIV. mendearen lehen erdialdean, Arnuanda I.a eta Tudhalia II.a errege hititen garaikidea: Arnuanda I.aren erregealdiaren amaieran Hititar Inperioaren ahultasunak, Tarhundaradu, Anatoliako nagusitasuna aldarrikatzeko posizio batean jarri zuen, garai horretan Egiptoko faraoia zen Amenofis III.ak, berarekin itun bat sinatzeraino, baina Tudhalia II.ak hititen nagusitasuna berreskuratzea lortu zuen, eta bere ondorengo erregeak izan ziren Shubiluliuma I.a eta Mursili II.ak, euren kontrola ezarri zuten Arzawa osoan.
Lur arraro
Lur arraroak 1787 aurkitu zituen lehen aldiz Karl Arrheniusek, iterbita izeneko mineral beltza (gadolinita izenarekin ere ezagutzen dena) aurkitu zuenean Suediako Ytterby herrian.
Nekmíř
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1558 urtean egin zen.
Aleksandr Smolenski
Biografia
2011. urtetik, Smolenski agerpen publikoetatik desagertu aparte bizi da, Vienan bizi dela argitaratu izan da.
Izturi­tzeko al­txor higigarria
Izturitzeko altxor higigarria Izturi­tzeko harpeko aur­kikun­tzak taldekatzeko erabiltzen den izena da. Euskal Paleolitoko arte higigarriaren aztarnategian azaldutakoak, itzal handiko eta enblematikoenak dira, eta europarren mailan ospe­tsuenetarikoa. Bestalde, homogeneotasun gu­txienekoa dugu Euskal Herriko beste aztarnategiekin.
Ugaritasuna langaietan
Az­kenik, Izturi­tzetik aipa­tzekoak ditugu hezurrez­ko ala harriz­ko xaflak (beren egitura laua dela eta sarritan “espatulak” esaten zaienak), bisonte, elur‑orein, zaldi, ahuntz eta antropomorfo irudiz apainduak.
Uste guztien arabera, delako estatua­txo hauek, aurreko garaietan xafla modura grabaturikoak, ez ziren erabilgarriak, azagaiak eta arpoiekin gertatu ohi zen mailan, ezta norberaren apaingarriko zin­tzilikarioekin gerta­tzen zen moduan ere. Horrexegatik hartu izan dira erlijioz­ko artelantzat. Labar-artearen egituratan an­tzik handiena dutenak plaketak direlako egiten da, hain zuzen ere, baieztapen hau eta horiei ar­keologo guztiek esanahi erlijioso bat ematen diote.
Syracuse (New York)
Historia
Hiriaren izenak Siziliako Sirakusa hirian du jatorria. Hiriaren lehenengo izena Salt Point izan zen (1780), eta beste zenbait izen izan zuen geroago. 1824an Syracuse izen hautatu zen, Italiako hiriak bezala gatz-industriak dituelako.
La Pouëze
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 46 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 1 janari enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 11 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 9 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2000. urtean La Pouëze udalerrian 47 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.560 hektarea erabiltzen.
Atlas sentimentala
Egitura eta estiloa
Liburua zazpi ataletan egituratzen da. Atal bakoitza Mattinek Imi Oughlad herrixkan igarotako egun bakoitzari dagokio, zazpi guztira. Atal bakoitza mundu arabiarrari dagokion aipu batekin hasten da. Liburuak eguneroko baten tankera hartzen du, protagonistak bertan idazten duen bakoitzean zein ordutan idazten duen ere aipatzen zaigularik. Hortaz, lehen pertsonan kontatzen dira orainaldian narraturik dauden pasadizoak.
Gastromyzon ridens
Gastromyzon ridens Gastromyzon generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Balitoridae familian.
Elena Uriz
Aktore
Aktore gisa, probatzeko konbentzitu zuen lagun bati esker, paper txiki batean egin zuen debuta zintan eta harrezkero hainbat filmetan parte hartu du.
Ausits
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Nekvasovy
Historia
Udalerriaren lehen aipamen idatzia 1410 urtean egin zen.
Bugs Bunny
Tex Averyk sortu zuen eta Oscar sari baten garaile, bere diseinu originala egiteko Ben Hardaway (prototipoaren sortzailea, Porky's Hare Hunt, Prest-O Change-O, Hare-um Scare-um eta Elmer's Candid Cameran agertu zena) Bob Clampett, Robert McKimson (behin betiko diseinuaren egilea), Chuck Jones edo Friz Freleng bezalako karikaturista batzuk garatutako Happy Rabbit izeneko untxi batean oinarritu zen.
Bigarren Mundu Gerra
1942an, ondorengo film labur hauetan agertu zen:
Gerra ondorenean
1945eko Herr Meets Haren esan zuen esaldi hori lehen aldiz, Oihane Beltzetik atera zenean. Eskozian agertzen denean, 1948ko My Bunny Lies Over The Sea film laburrean, Breako (Los Angeles) putzuetara zihoala esaten du. 50eko hamarkada bukaerako film labur pare batean, Bugs Lukas Ahatearekin bidaiatzen agertzen da.
1997an, zigilu serie batean agertu zen. AEBetan agertutako zigilu ospetsuen artean, zazpigarren kokatzen da, saldu bai, baina erabili gabekoetan, alegia.
Nortasuna eta esaldi ospetsuak
Tex Averyk idatzi zuen esaldi hau Bugs Bunnyren A Wild Hare lehen film laburrarentzako. Beranduago, Averyk berak argitu zuen Texasen asko erabiltzen zen espresio bat zela esanez eta ez zuela denbora asko pasa hori asmatzen. Zinetan bota zutenean, izugarrizko arrakasta izan zuen eszena horrek eta behin eta berriro errepikatuko zen ondoren etorriko ziren istorioetan.
Laura Mintegi
2012ko urriaren 21ean egindako Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeetan legebiltzarkide aukeratu zuten EH Bildu koalizioaren aldetik, koalizioko lehendakarigai moduan aurkeztuta. Legegintzaldi hartan, EH Bildu taldeko bozeramaile moduan jardun zuen, harik eta 2014ko uztailean, arrazoi pertsonalengatik, legebiltzarkide kargua uztea erabaki zuen arte.
Gumery
Etxebizitza
2007an 115 etxebizitza zeuden, 99 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 11 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 115etxeak ziren. 99 etxebizitza nagusietatik 78 bere jabearen bizilekua ziren, 20 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 4 etxek bi zituzten, 11 etxek hiru zituzten, 36 etxek lau zituzten eta 47 etxek bost zituzten. 83 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 44 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 43 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Gumery udalerrian 11 nekazaritza-ustiategi zeuden, 1.304 hektarea erabiltzen.
Niigata (prefektura)
Ekonomia
Nekazaritza jarduera garrantzitsua da prefeturan. Arroza da produktu nagusia. Uonumaren inguruetan Koshihikari arroz-barietatea egiten da, Japoniako onena izatearen ospea duena. Loregintzak ere garrantzia du.
Gastromyzon scitulus
Gastromyzon scitulus Gastromyzon generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Balitoridae familian.
Moulin Rouge
Zineman
Zinemaren historian zehar, Moulin Rouge izenburua duten bederatzi film egin dira, honako hauek horien artean:
Lütjenburg
Lütjenburg Alemaniako udalerria da. estatuan kokatuta dago, barrutian. 2014an 0 biztanle zituen 0 kilometro koadrotan banatuta.
Sorn gaztelua
Sorn gaztelua (Sorn Castle) Eskoziako Sorn herrian dagoen gaztelua da, Ekialdeko Ayrshire eskualdean. A mailako eraikina izendaturik dago.
The Gods Themselves
Egitura
Liburuaren egitura Friedrich Schiller (1759–1805) poeta alemanaren aipu baten inguruan antolatzen da: «Mit der Dummheit kämpfen Götter selbst vergebens», hau da, "Ergelkeriaren aurka jainkoak berak ere alferrik borrokatzen dira". Liburuaren hiru atalek hortik hartzen dute izenburua:
Copălău
Herriak
Udalerrian honako herriak daude:
Ardo zuri
Mahats bilketa
Alearen heldutasuna eta, beraz, mahatsa batzeko garaia, erdietsi behar den produktuaren arabera aldatuko da. Ardo zuri gozo, likoretsu edo naturala lortu nahi bada, azukrea funtsezko osagarria denez, uzta atzeratu beharko da. Ardo zuri lehorra gura izanez gero, heldutasun teknologikoa bilatuko da: azukrea heldu baino lehentxeago (astebete, hor nonbait) bilduko da fruitua. Une horretan, azukrearen eta azidoaren arteko erlazioa ezin hobea da. Hortik aurrera, garraztasunak behera egingo duenez, ardoa desorekatu egingo da, alkohol gehiegi eta bizitasun gutxiegiko produktua bihurtuta. Aromak, gainera, ez dira hain fresko eta biziak izango.
Elkarketa
Hainbat ardo klase nahasi behar dira batzuetan, lortu nahi den edaria erdiesteko. Elkarketa edo nahaste hori kuantitatibo hutsa izan daiteke: ardoak bata besteari erantsiko zaizkio, nahi den bolumenera heldu arte. Kualitatiboa ere izan daiteke: dastatzaileek (soto-buruak, enologoak, etxaldeko nagusiak) azken upelean nolako ardoa erdietsi behar den adieraziko dute, kalitaterik hoberenera iristeko. Nahasketa, ardogintzan, enpirikoa da oraindik: ezin aurreikus daiteke bi upel edo gehiagoko edukia elkartzeak espero den produktua emango duen. Balio seguru bakarrak analitikoak dira (alkohol gradua, azidotasuna, pH-a, etab.)
Gardentzea
Ardo bat gardendu edo argitzeko, partikulak ontziaren hondora erori arte itxaron behar da, baina etapa hau bizkortu daiteke, kola enologikoak erabiliz. Gehigarri horiek partikula disolbaezinei atxiki eta, hondora eramango dituzte. Ardo zuria gardentzeko erabiltzen dira azido tanniko edo gallotanikoa, kaseina, gelatina eta arrain-isatsa, besteak beste. Tradizioz, arrautza-zuringoa baliatu izan zen. Horregatik ugaldu ziren garai batean gorringodun opil eta gozokiak ardo-herrietan.
Iragaztea
Iragazketa, ardoan esekita dauden partikula finak atxikiko dituen elementu iragazle batetik ardoa pasaraztea da, hots, lur xehe-xehea, kartoizko plakak, mintzak, etab. Bestela, iragazketa tangentziala egin daiteke.
Kolorea
Ardo mota identifikatzeaz gain, haren heltze egoera eta adina ebaluatzeko aukera ere ematen du. Balorazio hori bihurritu egin daiteke ardoaren oxidazioagatik, honek kolore horiago eta biziagoa ematen baitio, ardoa gaztea bada ere. Baina ardoaren “teila kolorea” hartzea ezin da nahasi herdoiltze gazte batekin, hura hitsagoa da eta laranja kolore nabarmenagoa du.
Garbitasuna
Geroz eta ardogile gehiagok egiten dute ardoa arazketarik eta iragazketarik nozitu gabe, uhertasun pixka bat gutxieneko kaltea delakoan, abantailen aldean: aromen konplexutasun eta zolitasuna.
Kertzetina
Kertzetina flabonoide bat da. Flabonoideak substantzia naturalak dira polifenolez osatuta daudenak, eta forma naturalean aurkitzen dira fruitu, lore, barazki, hazi eta landareetatik datozen edarietan, hala nola, tea n eta ardo beltzan. Gainera, guzti horien kolore bereizgarrien erantzuleak dira kertzetinak. 5000 flabonoide baino gehiago identifikatu dira eta talde ezberdinetan sailkatzen dira: flabonak, antozianinak, isoflabonak… Konposatu guzti hauetatik kertzetina ugariena da, izan ere, kontsumitutako flabonoide guztietatik %60-75 suposatzen du.
Ardo zuri
Astringentzia
Mahatsaren taninoek, muztioan direla, hainbat erreakzio nozituko dituzte ardoaren hartziduran (hidrolisi azidoa) eta hazkuntzan (oxidazioa); hauek, polimero horiek eraldatu eta beren erreaktibotasuna ahulduko dute. Kondentsatuak dauden taninoei Botrytis cinerea-k aldaketa latza eragingo die. Beraz, botrytis-ek jotako mahatsezko ardoak ez dira oso tanikoak izaten.
Mineraltasuna
Mineraltasuna gaizki definituta dago oraindik eta, dastatzaile askotxoren iritziz, deskribaezina da, horren ezaugarriak gazitasun eta azidotasunak direlako. Mineraltasunari egotziriko lurrinak kedar, sukarri, silex, klarion, gazitasun edota petrolioarenak dira.
Sudur-atzeko usaintzea
Usain-sentsazioak hautemateko bi modu daude: ardoa edalontzian, sudurreko bide zuzenaren bidez (usainak), eta ardoa ahoan irentsita, sudur-atzeko bidetik (aroma edo lurrinak). Bigarren honek ahoan dauden aromak atze-usaintze bitartez atzemateko aukera emango die kimiorrezeptoreei (usaimeneko zelula hartzaileei), ahosabaiaren atzealdea sudur-barrunbeekin lotuz.
Erreaktibo mugatzaile
Adibidea
Erreaktibo guztietan koefiziente baxuena duena da erreaktibo mugatzailea. Beraz, Na da mugatzailea kasu horretan.
Gastromyzon spectabilis
Gastromyzon spectabilis Gastromyzon generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Balitoridae familian.
Matthew Coward-Holley
Coward-Holley etorkizun handiko errugbi jokalaria izan zen nerabezaroan, baina bizkarreko bi lesio larrik, orno hausdurak, errugbian jokatzen uztea eragin zion. Aktibo jarraitzeko, tirogintzara jo zuen, errugbia hasi aurretik 8 eta 12 urte bitartean aitarekin egin zuen kirola.
Cahaignes
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Cahaignes udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Pleiade (mitologia)
Etimologia
Nolabaiteko eztabaida dago "Pleiade" izenari buruz. Lehen, euren ama Pleioneren izenetik zetorrela onartzen zen. Baina litekeenagoa da πλεϊν hitzetik etortzea, "nabigatu" esan nahi duena, izen bereko izar multzoa, gauez ikus baitaiteke Mediterraneo itsasotik udan, maiatza erdialdetik azaro hasierararte, antzinaroan, nabigazio denboraldiarekin bat zetorrena. Etimologia hau, antzinakoek onartu zuten, Vergilius horien artean.
Konsorteak
Pleiadeek, berebiziko erakargarritasuna izan behar zuten, olinpiar jainko garrantzitsuenetako batzuk (Zeus, Poseidon eta Ares barne), zeruko zazpi ahizpa horiekin harreman sexualak izan baitzituzten, horietatik, zenbait seme-alaba jaio zirelarik.
Goierri (Erandio)
Jaiak
Goierriko jaiak ekainaren 13an (San Antonio) eta uztailaren 10ean (San Kristobal) izaten dira.
Gençay
Biztanleria
Erroldatutako biztanleak
Érondelle
Etxebizitza
2007an 201 etxebizitza zeuden, 175 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 13 bigarren erresidentzia ziren eta 13 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 199etxeak ziren. 175 etxebizitza nagusietatik 163 bere jabearen bizilekua ziren, 10 alokairuan okupaturik zeuden eta 2 doan lagata zeuden; 8 etxek bi gela zituzten, 14 etxek hiru zituzten, 41 etxek lau zituzten eta 112 etxek bost zituzten. 158 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 51 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 109 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Gençay
Etxebizitza
2007an 898 etxebizitza zeuden, 807 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 24 bigarren erresidentzia ziren eta 67 hutsik zeuden. 713 etxeak ziren eta 117 apartamentuak ziren. 807 etxebizitza nagusietatik 462 bere jabearen bizilekua ziren, 332 alokairuan okupaturik zeuden eta 13 doan lagata zeuden; 75 etxek gela bat zuten, 57 etxek bi zituzten, 153 etxek hiru zituzten, 237 etxek lau zituzten eta 285 etxek bost zituzten. 514 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 365 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 271 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an 2 botika eta 2 anbulantzia zegoen.
Baurièras
Baurièras Frantziako udalerri bat da,Drôme departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria
2007an Beaurières udalerrian erroldatutako biztanleak 85 ziren. Familiak 44 ziren, horien artean 24 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 12 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 4 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ōta (Gunma)
Kirolak
Panasonic Wild Knights errugbi taldea da kirol talde arrakastatsuena. Azken urteetan nagusi izan da eta lau aldiz irabazi du Japoniako errugbi liga.
Estefana Irastorza
Estefana Irastorza, sortze-izenez Estefana Iribarren, izenez batzuetan Extefana (Molinao, Altza, Gipuzkoa, 1925 - Hendaia, Lapurdi, 2018ko urriaren 29a) lapurtar poeta izan zen. Altzan jaio bazen ere, bere bizitza gehiena Hendaian igaro zuen.
Ōita (prefektura)
Historia
VI. mendean, Kyūshū lau eskualdetan banatuta zegoen: Tsukushi-no-kuni, Hi-no-kuni, Kumaso-no-kuni eta Toyo-no-kuni. Gaur egungo Ōita Toyo-no-kuni eskualdearen parte zen. Geroago, Toyo-no-kuni bitan banatu zen, Bungo probintzia eta Buzen probintzia.
Ekonomia
Ōita prefekturako jarduera nagusia nekazaritzako produktuei lotuta dago: zitrikoak, shiitakea, banbua, azafraia, galingalea. Arrain- eta itsaski-haztegiak ere garrantzitsuak dira kostaldean. Manufaktura-industria bigarren mailako jarduera da prefekturako ekonomian.