cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Klima aldaketa
Berotegi-efektuko gasen igorpena
Baso-soiltzeak berotegi-efektuko gasen isurketei egiten dien ekarpena gorabehera, lurrazalak, bereziki bertako basoek, karbono-hustubide garrantzitsua izaten jarraitzen du CO2arentzat. Lurrazaleko hustubide-prozesuek, hala nola karbonoa lurrean finkatzeak eta fotosintesiak, munduko CO2 isurien % 29 inguru ezabatzen dute. Ozeanoa ere karbono-hustubide garrantzitsua da bi etapako prozesu baten bidez. Lehenik, CO2 gainazaleko uretan disolbatzen da. Ondoren, ozeanoaren itzulerako zirkulazioak ozeanoaren barnealderantz banatzen du, eta bertan metatzen da denborarekin karbonoaren zikloaren zati gisa. Azken bi hamarkadetan, munduko ozeanoek isuritako CO2aren % 20-30 xurgatu dute.
Jullianges
Jullianges Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Loira Garaia departamenduan dago, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Klima aldaketa
Lurzoruaren erabileran aldaketak
Lurzoruaren erabilera-aldaketek ez diete berotegi-efektuko gasen isurketei soilik eragiten. Eskualde bateko landaretza motak tokiko tenperaturari eragiten dio. Eragina du espazioan islatzen den eguzki-argi kopuruan (albedo) eta lurrunketa bidez galtzen den bero kopuruan. Adibidez, baso ilun batetik belardi batera aldatzeak azalera argiago bihurtzen du, eta horrek eguzki-argi gehiago islatzea eragiten du. Deforestazioak tenperaturei ere eragin diezaieke, hodeietan eragina duten konposatu kimikoen askapena aldatzean eta haize-patroiak aldatzean. Eremu tropikal eta epeletan, efektu garbia beroketa esanguratsua eragitea da; poloetatik hurbilen dauden latitudeetan, berriz, albedo irabazi batek (basoa elurrezko estalkiak ordezten duen heinean) hozte efektua eragiten du. Mundu mailan, efektu horiek apur bat hoztea eragin dutela uste da, gainazaleko albedoa handituz.
Jullianges
Diru sarrerak
2009an Jullianges udalerrian 175 unitate fiskal zeuden, 437 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.458 euro zen.
Klima aldaketa
Kausa naturalak
Sumendien erupzioek atmosferara hautsa eta errautsa jaurtitzen dute. Hautsak eta errautsak blokatu egiten dute eguzkitik datorren argia. Ondorioz, erupzio nagusi baten ondoren, hurrengo urteetan hozten egiten du Lurra. Hala ere, sumendien eragina CO2aren emisioetan gizakienaren %1 baino ez da gaur egun.
Ingurumen-ondorioak
Itsasoaren maila globala igotzen ari da glaziarren urtzearen, Groenlandiako eta Antartikako izotz geruzen urtzearen eta hedapen termikoaren ondorioz. 1993 eta 2020 artean, igoera areagotu zen denborarekin, urtean 3,3 ± 0,3 mm-ko batez bestekoarekin. XXI. mendean zehar, IPCCk aurreikusten du, emisio oso altuen egoera batean, itsas maila 61 eta 110 cm artean igo daitekeela. Ozeanoen beroaren gorakada Antartikako glaziarren irteerak hondatzen eta azaleratzeko mehatxua egiten ari da, izotz-geruza asko urtzeko arriskuarekin eta isuriak handiak izanez gero itsas maila 2100ean 2 metro igotzeko aukerarekin.
Parisko hitzarmena
Era berean, akordioak ekosistemek karbono-hustutegi gisa duten garrantzia aitortzen du, bereziki basoek, akordioan esplizituki jasotzen baitira, eta herrialdeek ezarritako helburuak betetzeko merkatu-mekanismoak erabiltzeko aukera aitortzen du, herrialdeek beren ekarpenetan hala erabakitzen badute.
Estatu kideak
• Palestina
2013ko azaroaren 3ko eguzki eklipsea
2013ko azaroaren 3ko eguzki eklipsea eklipse osoa izan zen.
IV. Internazionala
Langileen Liga Internazionala - IV Internazionala
Langileen Liga Internazional hau 1982 an sortu zen, tradizio morenista jarraituz, IV Internazionala berriro eraikitzea proposatzen du programa iraultzaile bat jarraituz. Latinoamerika eta Europan dago presente bereziki, azpimarragarrienak Langileen Alderdi Sozialista Bateratua (Brasil), Alternatiba Komunistako Alderdia (Italia) eta Langileen Alderdi Sozialista (Mexiko) dira. Argentinan, Moreno jaio zen herrialdea, korrontea peronismoa begiko zuen talde batek hasi zuen, Santuchok gidatzen zuen Langileen Alderdi Iraultzailearekin bat egin arte. Hala ere, borroka armatuaren gaian bat ez zetozelako banatu egin ziren; hortik, Langileen Alderdi Sozialista jaio zen, geroago Sozialismoari Mugimendua izena hartuko zuena. 80. hamarkadaren erdialdean, munduko alderdi trotskista handiena eta itzal handiena zeukana izatera iritsi zen, milaka militante izanik. Morenoren heriotzarekin, alderdia hainbat erakundetan banatu zen; horietako batzuk morenistak izaten jarraitu dute gaurdaino.
Zati Trotskista - IV Internazionala
Zati Trotskista 1989 an sortzen da Argentinako Langileen Alderdi Sozialistaren hausturaren ondorioz. 1993 an morenismoa utzi zuen eta oraingo izena 2004an hartu zuen. Latinoamerikako hainbat herrialdeetan aurkitzen da (Argentina, Bolivia, Brasil, Txile, Mexiko, Uruguai, Venezuela), Europan (Alemania, Espainia, Frantzia) eta Estatu Batuetan. 2018 an, Italia, Peru eta Costa Ricatik datozen hiru talde batu ziren zerrendara jarraitzaile moduan. La Izquierda Diario zazpi hizkuntzetan argitaratzen du eta emakume feminista eta sozialisten bilkura egiten du Pan y Rosas taldearen bidez. Bere azken konferentzietan, Internazional Sozialista Iraultzailearen aldeko Mugimendua - IV Internazionala gauzatzera dei egin du.
Roda de Isábenako katedrala
San Bizente Martiriren katedrala (Catedral de San Vicente mártir; Ilesia parroquial de Sant Vicent mártir) Roda de Isábena herriko eliza da, katedrala izandakoa. XI. eta XII. mende bitartean eraiki zuten, XVIII. mendera arte zaharberritze handiak izan arren. 1924an kultura ondasun izendatu zuten.
Loving (2016ko filma)
Loving 2016ko Jeff Nichols estatubatuar zinema zuzendari eta gidoigileak zuzendu eta idatzitako historia eta drama film bat da. Joel Edgerton, Ruth Negga, Marton Csokas, Nick Kroll eta Michael Shannon aktoreek antzeztu zuten.
Mariela Muñoz
Biografia
Mariela Muñoz 1943ko abenduaren 24an jaio zen Argentinako Tucuman probintziako Lulesen. Hala ere, haurtzaroaren zati handi bat Quilmes en igaro zuen, familia hara joan baitzen bizitzera.
2016an, Maria Audras zuzendariak Mariela Muñozen bizitza kontatzen duen Amor a paso de gigante dokumentala egin zuen.
Conwy gaztelua
Historia
1283–1289 artean Eduardo I.a Ingalaterrakoaren aginduz eraikia izan zen. Eraikin hau Conwy udalerri harresitua bilakatzeko proiektuaren barnean eraiki zen, denera 15.000£-ko kostuaz, garai hartarako sekulako dirutza zelarik. Hurrengo mendeetan zehar gerra askotan paper garrantzitsua jokatu zuen. 1294-1295ko neguan Madog ap Llywelynen setioari aurre egin zion eta 1399an Rikardo II.a Ingalaterrakoaren aldi baterako babesleku izan zen. 1401an Owain Glyndŵren aldeko gudarostearen kokalekua ere izan zen.
Mahora
2009ko urtarrilaren 1eko erroldaren arabera 1.422 biztanle zituen.
Lord Johnen gotorlekua
1875ean tropa liberalek eraiki zuten. Halere, aurrekariak Lehenengo Karlistaldiatik bazituen.Victor Hugok aipatzen ditu 1843 urtean Pasai Donibanen eginiko egonaldian, orduko egoera deskribatzen. . Izan ere, 1836ko udaran itsas armada britainiarreko zulatzaileak aritu ziren Arrokandietako gotorlekua eta beste txikiago batzuk gotortze lanetan, Lord John Hay izena emanez handienari, hain zuzen 1833an bertaratua eta karlisten begirunea ere irabazi zuen almirantearena. .Oinplanoa laukizuzen samarra du (47x25 m) eta hego ekialdeko ertza pixka bat alakatua. Betelan bat du (arroka naturalaren zati bat hartuz), kanpoaldea harlandu zakarraz estalitako horma batez inguratua.
Arrazionaltasun
Antzinaro klasikoan
Arrazionaltasuna hainbat modutara ulertu da historian zehar eta antzinaroa horren adibide da. Gizakiak arrazoia era egokian, hau da, logikaren printzipioen arabera, erabiltzea arrazionaltasunaren definiziotzat hartuz gero, zibilizazioaren hasieratik antzematen dira fenomeno honen aztarnak: Babiloniar astronomia n, Indiako logikan, Antzinako Egipto ko ureztatze sistemetan…
Brasilgo literatura
Garai koloniala
Brasilgo literaturatzat har daitekeen lehen dokumentua Carta de Pero Vaz de Caminha da, Pero Vaz de Caminhak berak Portugalgo Manuel I.arentzat idatzia, non 1500 urtean Brasil nola ikusten zen deskribatzen den. Nabigatzaileen egunkariak eta "Portugalgo Amerika"ren deskribapenak izan ziren nagusi hurrengo bi mendeetako literatur ekoizpenean.
Vaccarès urmaela
Vaccarès urmaela (étang de Vaccarès; estanh dau Vacarés) Mediterraneo itsasoaren ondoan dagoen urmaela da, Camargue eskualdean kokatuta.
Arrazionaltasun
Aro modernoan
XVII. mende ko arrazionaltasuna metodo geometrikoarena zen eta haren arabera Newtonek eta Leibniz ek kalkulu infinitesimala matematikara txertatu zuten. Immanuel Kant filosofo prusiarra Ilustrazioaren arrazoimenaren gailurtzat hartzen da. Arrazoiaren mugak sistematikoki erakustean, Kantek hainbat auziren (infinitua, Jainkoaren existentzia, giza askatasuna…) gaineko eztabaidak jorratu zituen. Haren arabera, gizakia arrazionala da arrazoi espekulatiboa baztertu, bere mugetaz kontziente izan eta ulermena erabiltzen duelako.
Robert Audi
Audi kritikatua izan da esperientzia justifikazioaren azken iturri gisa jartzeagatik. Gilbert Harman filosofoak momentuzko esperientzia gizakien sinesmen inkontzienteekin konparatuz gero oso estua dela argudiatu zuen. Sinesmen inkontziente horien artean hitzen esanahia, data historikoak etab. jarri zituen. Beraz, esperientziak usteen ehuneko xume bat besterik ezingo luke justifikatu, gainontzeko usteak irrazionalak bihurtuz.
Koherentzia instrumentala
Koherentzia instrumentala ulertzeko “inkoherentzia” kontzeptua ulertu beharra dago. Norbait instrumentalki inkoherentea da helburu bat lortzeko asmoa izan eta helburu horretara iristeko bitartekorik hartzeko asmorik ez badu. Adibidez, demagun dentista batek hortz bat ateratzeko helburua duela eta uste duela pazienteari mina ematea hori lortzeko beharrezko bitartekoa dela. Dentistak helburua lortzeko asmoa izango du baina ez du mina eragiteko asmo zuzena izango. Instrumentalki inkoherentea izaten ari al da?
Lehen ikuskeraren arabera, ez dago inongo beharrik instrumentalki koherente izateko baina inkoherente izanez gero baldintza independente batzuk urratzen dira. Bi aukera daude inkoherentzia azaltzeko: edo agente batek izan behar ez lukeen jarrera bat du edo jarrera bat falta zaio.
Lepidonectes bimaculatus
Lepidonectes bimaculatus Lepidonectes generoko animalia da. Arrainen barruko Tripterygiidae familian sailkatzen da.
Nafar Telebista
NTB edo Nafar Telebista Nafarroako Foru Erkidegoan emititzen zen telebista kate autonomiko pribatua izan zen. 2015eko maiatzaren 16an hasi zen lehenengoz emititzen. GLTDn ikusgai zegoen. Kateak gaztelaniaz eta euskaraz emititzen zuen. 2015eko abenduaren 17an sortutako NTB11 bigarren kateak, berriz, Hamaika Telebistarekin batera sortua, euskarazko saioak soilik emititzen zituen.
Les Grands-Chézeaux
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 142 ziren, horien artean 94 aktiboak ziren eta 48 inaktiboak ziren. 94 pertsona aktiboetatik 88 lanean zeuden (48 gizon eta 40 emakume) eta 6 langabezian zeuden (2 gizon eta 4 emakume). 48 pertsona inaktiboetatik 22 erretiraturik zeuden, 10 ikasten zeuden eta 16 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 15 komertzioetatik, 4 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Psammophylax
Psammophylax Lamprophiidae familiako narrasti generoa da. Afrikako hegoaldean bizi dira.
Bonvillers
Biztanleria
2007an Bonvillers udalerrian erroldatutako biztanleak 202 ziren. Familiak 72 ziren, horien artean 12 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak), 20 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 28 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra kirol-denda bat zen.
2010eko uztailaren 11ko eguzki eklipsea
2010eko uztailaren 11ko eguzki eklipsea eklipse osoa izan zen.
Rochelle Costi
Biografia
Bere lana Brasil, Europa eta Estatu Batuetako museo-bildumetan dago.
Marruskadura-indar
Marruskadura-koefizientea
Aurreko paragrafoan aipaturiko lehenengo legearen arabera, marruskadura-indarraren modulua eta ukipen-indarraren osagai normalaren balioa elkarren proportzionalak dira. Proportzionaltasun hori proportzionaltasun-konstante batez adieraz dezakegu, honelaxe:
Marruskadura dinamikoa
Adierazpen honetan  marruskadura-koefiziente zinetikoa da (sinboloko \text {k} hori kinetic hitzari dagokio) eta  gorputzaren abiaduraren norabideko bektore unitarioa); bestalde, marruskadura-indarrak abiaduraren aurkako noranzkoa duela esan nahi du minus zeinuak.
Marruskadura fluidoetan
Gorputz solido bat fluido baten barruan higitzen denean, marruskadura aztertzeko eredu sinpleenak ere bestelako kontzeptuak eduki behar izaten ditu kontuan. Fluidoaren barnean abiadura txikiz (edo ez oso handiz) higitzen diren solidoen kasuan esperimentuek erakutsi dutenez, hurbilketa ona da kontsideratzea ezen higidura oztopatzeko fluidoan sortzen den marruskadura-indarraren modulua abiaduraren proportzionala dela, abiaduraren norabide berekoa baina aurkako noranzkoduna. Hurbilketa horretan erabili ohi den eredu estandar sinplean, proportzionaltasun-konstantea bi koefizienteren bidez adierazi ohi da, honelaxe:Bi koefiziente horiek esangura berezia dute: lehenengoa erlazionaturik dago gorputz solidoaren forma geometrikoarekin eta abiadurak forma horrekiko duen norabidearekin; bigarrena, fluidoaren izaera fisikoarekin dago erlazionaturik, edo zehatzago esateko, fluidoaren biskositatearekin. Banaka aztertuko ditugu bi koefizienteok.
Biskositate-koefizientea
Bigarren koefizienteak fluidoaren barne-marruskadura adierazten du eta biskositate-koefizientea deritzo. Hauxe da beraren dimentsio-ekuazioa:
Margarita Xirgu
Biografia
Bere sorterrira itzuli zen lan garrantzitsu batzuen estreinaldira. Gainera, Konpainian egin zuen jarduera ez zion inoiz Bartzelonan lan egiteari utzi, lanak erreproduzitzen jarraitu baitzuten.
1921ean, Latinoamerikara egin zuen bigarren bidaiari ekin zion. 1926ko udan, Madrilen, García Lorca ezagutu zuen. Egileak bere horretan ikusi zuen "Aktoresa honek tximeleten monotonia apurtzen du aire berriztatzailez, eta suzko eskukadak eta ur hotzeko pitxerrak botatzen dizkie arau apolilladetan lokartutako publikoari"."Emakume aparta da, eta edertasun dramatikoa balioesteko eta interpretatzeko sen berezia du, dagoen tokian aurkitzen dakiena. Eskuzabaltasun paregabez joaten da haren bila, eta ez dio jaramonik egiten komertzial dei genezakeen edozein begiruneri" Bilera garrantzitsua izan zen bai lan mailan, bere lan askoren protagonista eta zuzendaria izan baitzen. 1927an, Mariana Pineda estreinatu zuen Bartzelonan, arrakastagatik bere ibilbideko bere antzezpenik ospetsuenetako bat. Jantziak Salvador Dalík berak sortu zituen. Ezaguna egin zen Rafael Albertiren antzezpen batean parte hartzeagatik, Birjina Maria Fermin Galanen, non ahotsa altxatu zuen behera monarkia! Esateko. 1931ko obra errepublikarra eta ezkerrekoa zen.
1933an Méridako Erromatar Antzokian antzeztea lortu zuen, Extremadurako hiriburuko Antzerki Klasikoaren Jaialdiari hasiera emanez.
Armes
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 1 ile apaindegia.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Villatoya
Villatoya Albaceteko udalerria da.
NGC 1505
NGC 1505 galaxia bat da, Eridanus konstelazioan. Ormond Stoneek aurkitu zuen n.
2021eko abenduaren 4ko eguzki eklipsea
2021eko abenduaren 4ko eguzki eklipsea eklipse osoa izango da.
1.0367ko magnitudea izango du. Eklipse osoaren iraupenik handiena minutu bat eta 54 segundokoa izango da. Bere ibilbidean hegoaldeko Ozeano Barea eta Ozeano Atlantikoa zeharkatuko ditu.
Audre Lorde
Biografia
Gaztetan maitasun-harreman lesbikoak izan zituen, eta 1950eko hamarkadan homofobia pairatu zuen, Harlemn Writers Guild idazle-elkartearekin bat egiten saiatu zenean. Ez zuen amore eman, eta Greenwich Village-ko kultura-talde gayetan parte hartu zuen. 1980an, The Kitchen Table-Women of Color Press (Sukaldeko Mahaia-Emakume Beltzen Argitaletxea) sortu zuen, beste kide batzuekin batera, eta Chrysalis egunkari lesbikoaren zuzendarikidea izan zen.
1978an, bularreko minbizia diagnostikatu zioten, eta mastektomia bat egin zioten. Sei urte geroago, gibeleko minbizia izan zuen. 1981ean, gaixotasunarekin izandako esperientziaren berri eman zuen The Cancer Journals liburuan. 1992ko azaroaren 17an hil zen, Saint Croixen, non bere bikotekide Gloriarekin bizi baitzen. Hil aurretik, bataio-zeremonia afrikar batean parte hartu zuen, bere burua Gamba Adisa berrizendatzeko; izen horrek "Gerlaria: bere burua ulertarazten duena" esan nahi du.
Pentsamendu lesbofeminista
Lordek bere burua gerlari, emakume, beltz, ama, lesbiana eta poetatzat zeukan. Bere izaera nortasun horietako bakarrera ez mugatzeko borrokatzen zen, nortasun horiek guztiak indar-iturri gisa berresteko. Arrazakeria, klasismoa, sexismoa eta homofobia zuztar beretik sortutako lau itsumen mota direla adierazi zuen, alegia, desberdintasunaren kontzeptua pertsonen indar dinamiko gisa onartzeko ezintasuna. Lordek poesia eta aktibismoa baliatu zituen desberdinarekiko fobia horiek eragindako injustiziak borrokatzeko eta ikusarazteko.
Lafarre (Loira Garaia)
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 igeltseroa zen eta 1 zurgina.
Erreintegrazionismo
Erreintegrazionismoa galiziera eta portugesa hizkuntza beraren bi aldaera direla defendatzen duen mugimendu soziala eta pentsamendu korrontea da. Mugimendu horrek proposatzen duen idaztaraua erreintegrazionista eta berrintegratzailea da.
Erreintegrazionistek 1983an proposatu zuten galizierarentzako idaztarau alternatiboa, araudi ofizialak ez bezala, erreferentzia nagusitzat portugesa hartzen duena. Urte hartan Estudo crítico das normas ortográficas e morfolóxicas do idioma galego argitara eman zuen Associaçom Galega da Linguak. Bertan, portugesa idatziaren hainbat ezaugarri aintzat hartzen ditu (nh, lh eta ç lerabiltzea, adibidez), baina galizieraren berezko ezaugarriak jasoz (-ção atzizki portugesaren ordez, -çom atzizkia erabiltzea, esaterako, galiziera portugesaren arauekin idatzi behar dela defendatzen duen korronte lusistak ez bezala).
Izapide
Izapidea edo zuzemena afera administratibo bat burutu eta behar diren ondorioak izan ditzan aurkeztu beharreko inprimaki eta beste agiriak bete eta emate, sinadura, ziurtapen, erabaki eta beste urratsen multzoa da, behar den epean egin beharrekoak. Administrazio eraginkortzat jotzen da izapideak egiteko modu azkar eta erosoa eskaintzen duena.
Sadruddin Aga Khan
Sadruddin Aga Khan printzea, KBE (Paris, 1933ko urtarrilaren 17a - Boston, 2003ko maiatzaren 12a ) Iheslarientzako Nazio Batuen Goi Mandataritzako karguan, 1966tik 1977ra, aritu zen diplomazialari frantziarra izan zen. Bere agintaldian agentziaren ikuspegia, Europatik harago, Afrikako eta Asiako garapen bidean dauden herrialdeetara bideratu zuen eta errefuxiatuen arazo konplexuagoei aurre egiteko prestatu zuen. Gobernuz kanpoko erakundeen (GKE) eta Nazio Batuen erakundeen arteko lankidetza handiagoa lortzearen alde agertu zen. Ekologiarekiko zuen interesak 1970eko hamarkadaren amaieran Bellerive Fundazioa sortu zuen, ingurumenaren babesa, baliabide naturalen kontserbazioa eta bizitza bere forma guztietan babestea helburu zuelarik. Arte islamiarraren bildumagile ezaguna eta errespetatua ere izan zen, Arts of Asia aldizkariak dioenez, munduko bilduma pribaturik onenetako bat biltzera iritsi zen.
Konbultsio
Konbultsioa gihar eskeletikoen uzkurdura gogorra da, nahimenaren eraginik gabekoa, gihar edo gihar-talde batean edo gehiagotan edo gorputz osoan higidura irregularrak eragiten dituena. Konbultsio gehienen oinarria epilepsia da, baina izan daitezke psikogenoak edo burmuinetako zenbait erasok (anoxia, traumatismoa, intoxikazioa eta abar) eragindakoak ere. Biztanleriaren % 4k, gutxi gorabehera, eragin gabeko konbultsioa izango du 80 urte bete baino lehen, eta % 30-40 inguruk edo, azterketa baten arabera, pazienteen % 50ek bigarren konbultsio-gertakari bat izango du.
Dzungariako Atea
Dzungariako Ateak Dzungariako mendiak mozten ditu bi aldeen arteko pasabidea ahalbidetuz, eta, beraz, «Mantxuria eta Afganistan artean zabaltzen den harresi menditsu luzearen arteko pasabide bakarra» dela diote.
Herodotok, bere Historietan, ipar-ekialdeko lur bati buruzko bidaiarien txostenak aipatu zituen, non grifoek urrezko altxorrak gordetzen zituzten eta Grezia garbitzen zuten iparraldeko haizeen sortzailea zen Boreas jainkoaren bizilekua zela. Carl A. P. Ruck, J.D.P. Bolton eta Ildikó Lehtinen autoreek, esaterako, egungo Dzungaria zela uste izan dute. Horretarako, iturri mitologikoen jatorria eskualdean ugariak diren protozeratopsen fosilak aurkitzea izan zela, eta Hiperborea mitikoa, bertako biztanle baketsu eta zibilizatuekin, antzinako txinatar zibilizazioa izango zela diote.
Fundoshi
Hainbat Fundoshi mota dago: Rokushakua, Kuronekoa, Mokkoa eta Echyuua.
Anboto dorrea
Garellanoko beste dorreak
Babes ofizialeko hiru etxeorratzen eraikuntza 2012ko urriaren 11n hasi zen. Guztira babes ofizialeko 318 etxebizitza eta beste 289 etxebizitza tasatu eraikiko dira lehen fasean, "Dorre Barriak" izeneko kooperatibaren bitartez.
2013ko urtarrilean bi hilabeteko zulaketa lanen ondoren lehen eraikuntza garabia altxatu zuten.
Brachysomophis henshawi
Brachysomophis henshawi Brachysomophis generoko animalia da. Arrainen barruko Ophichthidae familian sailkatzen da.
Katuki Saguyaki
Historia
Kukuxumusu krisian sartu zen eta, azkenik, 2014an, Urmeneta izan ezik, beste bazkideek marka Ricardo Bermejo enpresagizonari saldu zioten. Hasiera ona izan zuten baina laster enpresaren filosofiaren inguruko desadostasunak sortu ziren. Azkenik, margolari gehienek, Urmeneta tartean, azken hau kaleratua, Kukuxumusu utzi zuten eta, 2016an, enpresa berri bat sortu zuten, Katuki Saguyaki. Proiektu berriak arazo handiei aurre egin behar izan zien, tartean, Kukuxumusun garatutako pertsonaiak erabiltzeko epaitegiak ezarritako debekua.
Mentxebike
Mentxebikeek, boltxebikeen tesien aurka, alderdiaren oinarri sozialaren hedapena lehenesten zuten, homogeneotasun ideologikoaren eta antolakuntza gaitasunaren gainetik.
Buru-nahasmendu
Psikologia arloan, buru-nahasmendua kontzientziaren jarduera gutxitzea da. Zenbait gradu daude, obnubilazio arinetik hasi eta estupore katatonikora arte.
Maya (hinduismoa)
Shivaisten erlijioaren arabera, maya, arima mundu material honetara lotzen duten lau pasha edo korapiloetako bat da.
La Perrière (Savoia)
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 4 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 okindegi zen eta 2 kirol-dendak ziren.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an inguruko herriekin osatutako barreiatutako lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
FC Sion
FC Sion (izen osoa Football Club Sion) Suitzako Sion hiriko futbol taldea da. Kirol elkartea 1909an sortu zen eta Suitzako 2 Liga eta 13 Kopa lortu ditu bere historian zehar.
Cootamundra
Historia
Europako lehen nekazaritza-kolonoak 1847an ezarri ziren, eta 1862an Muttama Reefeko urre-meatzearen ustiapena. Herria handik garatzen hasi eta 1884an udalerri bihurtzen zen. Konderria Jindalee konderriarekin batu zen 1975eko apirilaren 1ean, Cootamundrako konderria osatzeko. Konderri hori 2016ko maiatzaren 12an desagertu zen Hegoaldeko Gales Berriko Gobernuak hala erabakita, eta Gundagai konderriarekin bat egin zuen Cootamun-Gundagai eskualdeko kontseilua osatzeko.
2011ko Italiako Giroa
Gainontzeko sailkapenen garaileak honakoak izan ziren: Stefano Garzelli mendikoan, Roman Kreuziger gazteenean, Jan Bakelants tarteko helmugetan eta Astana taldekakoan.
ACF Fiorentina
Urrezko aroa
1960. hamarkadak hasiera bikaina izan zuen, Europako Errekopako lehenengo bi finalak ere jokatu baitzituen. 1961eko finala Glasgow Rangersi irabazi eta 1962koa Atlético de Madriden aurka galduz. 1961ean Italiako kopa ere irabazi zuen eta 1966an beste kopa bat. Azkenik 1969an sorpresaz bigarren scudettoa (liga) irabazi zuen, orain arteko azkena. Dena dela 1972 eta 1978 artean maila galtzeko zorian izan zen.
Lévignac-de-Guyenne
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 39 komertzioetatik, 3 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 6 eraikuntza enpresak ziren, 12 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 3 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Manchester by the Sea (filma)
2016ko urtarrilaren 23an Sundanceko Zinemaldian estreinatu zen. Gizonezko aktore onenaren Oscar Saria eta Aktore onenaren Urrezko Globo Saria - Drama (Casey Affleck) eskuratu zituen.
Saint-André-de-la-Roche
Biztanleria
2007an Saint-André-de-la-Roche udalerrian erroldatutako biztanleak 4.701 ziren. Familiak 1.766 ziren, horien artean 482 pertsona bakarrekoak ziren (200 bakarrik bizi ziren gizonak eta 282 bakarrik bizi ziren emakumeak), 448 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 614 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 222 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
David de Jorge
David de Jorge Ezeizabarrena —izengoitiz Robin Food— (Hondarribia, Gipuzkoa, 1970eko urriaren 4a) sukaldaria da. Martin Berasategi Taldeko kudeaketa eta promozio lanak egiten ditu. Pedro Subijana, Hilario Arbelaitz, Michel Guerard, Jaques Chibois eta Martin Berasategi sukaldari handiekin ikasi zuen. Andoni Luis Adurizekin batera, Mugaritz jatetxea sortu zuen.
Saint-André-de-la-Roche
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an botika 1  eta anbulantzia 1  bat zegoen.
Sahurs
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Erlojuaren aurkako
Formatu hori erabiltzen duten kirolak
Ur irekietako igeriketan, 5 km-ko erlojuaren kontrakoa jokatzen da, bereziki Frantziako eta Europako txapelketetan (eta ez Munduko Txapelketetan). Ibilbidea 5 km-koa da lerroan, eta igerilariak aurreko egunean egindako saioaren arabera hasten dira. Igerilarien arteko tartea 30 segundokoa da.
A-91
A-91 edo Puerto Lumbreras-Vélez Rubioko Autobia Vélez-Rubio eta Puerto Lumbreras lotzen dituen autobia da.
Salesforce Tower
2018an inauguratu zen eta César Pelli argentinar arkitektorak diseinatu zuen.
Moskovita
Moskovita aluminiodun eta potasiodun filosilikatoa da. Mika arrunta edo mika potasikoa ere deitzen zaio. Bere formula kimikoa KAl2(AlSi3O10)(F,OH)2 da. Bere haustura ia perfektua da, orri oso meheak eta askotan oso zaluak sortuz. Indian 3 metro zabal eta 5 metro luze diren moskobita-xaflak aurkitu dira.
Nanochromis parilus
Nanochromis parilus Nanochromis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Saint-Jean-de-Thouars
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 61 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 material elektrikoaren fabrikazioko enpresa zen, 11 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 10 eraikuntza enpresak ziren, 12 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 3 garraio enpresak ziren, 2 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 3 finantziazio enpresak ziren, 7 higiezinen enpresak ziren, 4 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden norbanakoentzako 15 zerbitzu publikoetatik, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak ziren, 2 igeltseroak, 1 zurgina, 4 iturginak, 1 argiketaria, 1 ile apaindegia, 1 albaitaria eta 1 jatetxe.
Arzay
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
X-Men: Apocalypse
Argumentua
Apokalipsiaren garaitik, inoiz izan den mutanterik boteretsuena jainko bat balitz bezala gurtua zen (Oscar Isaac), gainontzeko mutante guztien ahalmenak batzeak hilezkor bilakatzen baitzuen. Milaka urtez lozorroan egon ondoren, gogokoa ez duen mundu batean esnatu eta Magneto (Michael Fassbender) buru duen mutante talde bat osatuko du, talde honekin gizateria osoa akatu eta mundu orden berri bat ezarri nahi du. Baina X irakasleak (James McAvoy), Mystiqueren laguntzaz (Jennifer Lawrence), mutante gazte talde bat bildu eta inoiz aurre egin behar izan dioten etsairik handiena geldiarazten saiatuko dira.
Simone Thomalla
Biografia
Alfred Thomalla arkitektuaren alaba da. Leipzigen jaio zen eta Potsdamen hazi, Ekialdeko Alemanian. Txikitan musikari izan nahi zuen baina Berlingo Hochschule für Schauspielkunst Ernst Busch aktore eskolan eman zuen izena. Ekialdeko Alemanian hasi zuen aktore ibilbidea 1982an Abgefunden filmean eta ordutik Alemaniako aktore ezagunenetakoa bihurtu da, bai filme eta telesailetan aritzeagatik eta baita telebistako iragarki ugari egiteagatik ere.
Freddie Roman
Freddie Roman (Fred Kirschenbaum jaio zen; Jamaica, 1937ko maiatzaren 28a - Boynton Beach (Florida), 2022ko azaroaren 26a) estatubatuar umorista izan zen, Borscht Belt hoteletan maiz agertzeagatik ezaguna.
Bizitza pertsonala
Roman Boynton Beach-en bizi zen, Floridan. Alan Kirschenbaum izeneko seme bat izan zuen, 2012an hil zena. Gaixotasun labur baten ondoren hil zen 2022ko azaroaren 26an.
Split-Dalmazia eskualdea
Split-Dalmazia eskualdea (kroazieraz Splitsko-dalmatinska županija) Kroaziako eskualde edo konderria da. 455.242 biztanle zituen (2011). Split da eskualdeko hiriburua.
María Ángeles Durán
Emakumeen lanari buruzko prestakuntza eta lehen ikerketak
Hamasei urterekin hasi zuen unibertsitateko prestakuntza Unibertsitate Konplutentseko Politika eta Ekonomia Zientzien Fakultatean, eta 1971n doktoratu zen. Behin baino gehiagotan ikasle ordezkaria izan zen eta aldi berean hiru ikastaro egin zituen Zuzenbide Fakultatean. Hirurogeiko hamarkadaz geroztik, jakintza ekoitzi eta transmititzeko erakundeetan emakumeen gabezia historikoagatik zientzian sortutako joera salatu zuen. El trabajo de las mujeres en España izeneko doktore-tesirako, enpleguari eta ordaindu gabeko lanari buruzko informazioa bereizteko estatistika-tresnen urritasunari aurre egin behar izan zion. Datu faltari etxeen zeregin ekonomiko eta sozialari buruzko gabezia teorikoa gehitzen zitzaion, ez bakarrik Espainian, baita ekonomia guztietan ere. Nekazaritzako eta abeltzaintzako ustiategietan kontabilizatu gabeko lanari buruzko informazio-iturri berriak aurkitu zituen, eta horrek kostu-irabazi-analisien eta produktibitate-adierazleen kritika egitera eraman zuen. Haren tesiak agerian utzi zuen emakumeen lanaren ikusezintasuna.
Ibilbide akademikoa
Esparru teoriko berriak eta behatzeko eta aztertzeko teknika berriak aldarrikatzen ditu zientzia-eremu guztietarako, emakumeen gizarte-rolaren eraldaketaren ondorioz sortzen diren eskaera intelektual berrietara egokituagoak. “Una ausencia de mil años” (1981) eta haren ondoren “Liberación y Utopía". La mujer ante la ciencia” (1981) eta “Mujeres y hombres en la formación de la teoría sociológica” (1996) Madrilgo Unibertsitate Autonomoko Emakumearen Ikerketarako Unibertsitate Institutuaren fundazio-testuak izan ziren. Genero-harremanei buruzko ikerkuntzan lehen urratsak ziren, eta laster Unibertsitateko Ikerketa Institutu izendatu zuten.
Ibilbide akademikoa banaezina da herritarren konpromisoekin eta gizarte-mugimenduekin; besteak beste, berdintasunaren aldeko emakumeen borroka, gaixoen eta haien zaintzaileen borroka eskubide ekonomiko eta zibiko berriak onartzeko, eta gainbehera ekonomikoan eta despopulatzeko arriskuan dauden eskualdeak berreskuratzeko borroka, bereziki Extremaduran.
UAMeko María Ángeles Durán saria
Madrilgo Unibertsitate Autonomoak bere izaera aitzindaria eta gizarte-zientziei egindako ekarpen berezia aintzatetsi ditu, eta “Ángeles Duran” izena eman dio unibertsitate honek antolatzen duen genero-harremanei buruzko ikerketaren berrikuntzarako nazioarteko sariari. Urtero, ehun bat gizon-emakume aurkezten dira sarira.
Fernando Gomes
Portugalgo FC Porto eta Sporting CP taldeetan jokatu zuen. Espainian ere jokatu zuen, Real Sporting de Gijónen.
Arquian
Biztanleria
2007an Arquian udalerrian erroldatutako biztanleak 600 ziren. Familiak 272 ziren, horien artean 84 pertsona bakarrekoak ziren (40 bakarrik bizi ziren gizonak eta 44 bakarrik bizi ziren emakumeak), 84 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 64 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 40 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Diru sarrerak
2009an Arquian udalerrian 283 unitate fiskal zeuden, 627 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.545 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 31 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 12 eraikuntza enpresak ziren, 5 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 1 finantziazio enpresa zen, 1 higiezinen enpresa zen, 3 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.
Isle (Vienne Garaia)
Biztanleria
2007an Isle udalerrian erroldatutako biztanleak 7.517 ziren. Familiak 3.275 ziren, horien artean 983 pertsona bakarrekoak ziren (353 bakarrik bizi ziren gizonak eta 630 bakarrik bizi ziren emakumeak), 1.176 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 803 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 313 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Erroldatutako biztanleak
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 71 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 posta bulegoa, 2 banku bulegoak, 2 funerariak, 3 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 4 igeltseroak, 11 margolariak, 10 zurginak, 8 iturginak, 3 argiketariak, 1 eraikuntza enpresa, 6 ile apaindegiak, 1 albaitaria, 3 jatetxeak, 9 higiezinen agentziak, 1 tintoreria eta 3 apaindegiak.
Euskadi Quidditch Elkartea
Euskal selekzioa
2018an Euskadi Quidditch Elkarteak Eskualdearteko Quidditch Kopa antolatu zuen, horrenbestez Euskal selekzioa lehenengo aldiz sortu zen.
1. linea
1. linea terminoa hainbat garraio-linea izendatzeko erabiltzen da:
Norfolkia leeuwin
Norfolkia leeuwin Norfolkia generoko animalia da. Arrainen barruko Tripterygiidae familian sailkatzen da.
NGC 1512
NGC 1512 galaxia espiral bat da, Horologium konstelazioan. James Dunlopek aurkitu zuen n.
Brahma
Irudikapena
Brahma, ohi, bizar zuridun (jakinduriaren ikurra) lau bururekin, lau besorekin eta larruazal gorriarekin (berrikiago, horia) irudikatzen da. Aho bakoitzak lau Vedetako bat errezitatzen du. Eskuek, bizia sortzeko erabilitako urez beteriko ontzi bat, yapa-mala edo aledun lepoko bat, unibertsoaren denboraren erregistroa eramateko erabilia, paperean idatzitako Veden testua (denboraz kanpokoa, liburuak askoz berriagoak baitira eta padma edo loto lore bat eusten dituzte. Hansa edo Jansa izeneko beltxarga baten gainean doa, norekin unibertsoan zehar hegan egiten duen. Hansa hau ez da Vishnuren beltxarga erako haragiztatzearekin nahastu behar, honek ere Hansa izena baitu.
Boran-sur-Oise
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Lintzoain
Historia
XIX. mendearen lehen erdira arte, Erroibarko alkateak gobernatzen zuen, berari zegokion jurisdikzio zibila, nahiz eta ekonomikoa bailarako bertako diputatuena eta herriko erregidoreena zen, txandaka auzotarren artean izendatzen zirenak (hogei 1847an). Egun hartan, Bizkarreta eskolara joaten ziren haurrek tokiko bideak baino ez zituzten, eta Auritzetik eramaten eta ekartzen zuten posta. XX. mendearen hasieran landa kutxa bat eratu zen.
Demografia
biztanle zituen Lintzoainek.
Kontzejuburuak
2011tik, Lintzoainek 2 kontzejuburu izan ditu:
Euskara
Koldo Zuazok, 2010ean, Erroiberrak nafarrera euskalkian sailkatu zituen.
Planaise
Planaise Frantziako udalerria da, Savoia departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
460 Scania
460 Scania, asteroide gerrikoan aurkitutako 460. asteroidearen izena da. 1900eko urriak 22an aurkitu zuen Max Wolfek Heidelbergeko behatokitik. Asteroide honen behin-behineko izendapen zientifikoa, 1900 FN zen.
Bere izena, Suediako Eskania probintzia historikoa eta egungo Eskania probintziagatik jasotzen du.
Châteauvillain
Châteauvillain Frantziako udalerria da, Marne Garaia departamenduan dagoena, Ekialde Handia eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Assieu
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 790 ziren, horien artean 608 aktiboak ziren eta 182 inaktiboak ziren. 608 pertsona aktiboetatik 566 lanean zeuden (311 gizon eta 255 emakume) eta 42 langabezian zeuden (17 gizon eta 25 emakume). 182 pertsona inaktiboetatik 62 erretiraturik zeuden, 54 ikasten zeuden eta 66 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 48 komertzioetatik, 1 janari enpresa zen, 1 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresa zen, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 11 eraikuntza enpresak ziren, 7 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 4 higiezinen enpresak ziren, 9 zerbitzu enpresak ziren, 5 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Kristal-sistema monokliniko
Sistema monoklinikoa mineralak kristalizatzen diren zazpi kristal-egituretako bat da. Simetria ardatz bitarra du, honi perpendikularra den plano bat eta inbertsio zentro bat. Sare monoklinikoaren denotazioa 2/m da. Simetria plano bakarra ere izan dezakete sistema honetan kristalizatzen duten mineralek. Baita simetria ardatz bitarra eta sistema plano bakarraren arteko konbinaketa ere. Bi ardatzek angelu kamutsa osatzen dute. Sistema honetan kristalizatzen duen mineral ezagunenetako bat talkoa da, Mohsen eskalan mineralik bigunenaren postua betetzen duena.
Erabakimen aske
Erabakimen askea edo aukeramen askea gizakiok libreki hautatzeko eta ondoren jokatzeko gaitasuna dugula baieztatzen duen doktrina filosofikoa da. Aginpide erlijioso askok doktrinaren alde egin dute. Zenbait pentsalarik, ordea, kontra egin dute ideologia indibidualista dela adieraziz. Azken horien artean Baruch Spinoza, Arthur Schopenhauer, Karl Marx eta Friedrich Nietzsche esanguratsuenak dira. Iritzi kontrajarriak badaude ere, erabakimen askearen existentzia gai zentrala da filosofiaren eta zientziaren historian.
Askatasuna eta Erabakimen askea
"Askatasun" eta "aske" bezalako terminoak egunerokoan erabiltzen dira, askotan gizakiak ez direnen inguruan mintzatzeko ere. Orokorrean, askatasunaz aritzen garenean ekintza-askatasunarekin lotzen dugu terminoa. Hau da, Hobbesek esango zukeen moduan, oztoporik gabeko mugimendua. Baina, ekintza-askatasuna gaitasun bat besterik ez da, hortaz eduki daiteke edo ez, eta gaitasuna izatekotan erabili daiteke edo ez. Erabakimen askea, ostera hitz teknikoagoa da eta horren ordez "borondate askea" erabili ohi da. Askatasun eta erabakimen aske kontzeptuen artean lotura badago ere, zenbait ñabardura daude: lehen terminoa animaliei egotz ziezaiekeen, bigarrena, aldiz, gizakien bereizgarri da. Erabakimen askea gainera, konplexutasun maila altuagoa duen gaitasuna da, beste gaitasun batzuen beharra baitu. Hala nola: aukerak irudikatzeko gaitasuna, horien inguruko argudioak eta kontrargudioak imajinatzeko gaitasuna eta hizkuntza eta kontzeptuak erabiltzeko ahalmena.
Erantzunkizun morala eta Erabakimen askea
Erabakimen askearen auzia funtsezkoa da Etikaren arloan; izan ere, erantzunkizun moralak erabakimen askearen kontzeptuarekin lotura zuzena du. Erantzunkizun morala horrela definitu daiteke: agente morala bere ekintzekiko erantzule izatea da. Era berean, erantzunkizunak lotura zuzena du sari eta zigor sistemarekin. Erabakimen askearen existentzia ukatzen duten pentsalarien artean, joera handia dago baieztatzeko gizakiek sari-zigor sistematik at egon beharko luketela. Horren adibidea da Richard Dawkins biologoa; izan ere, honelako ideiak defendatzen ditu: giza garunak eta ordenagailuak desberdin funtzionatzen badute ere, biak ala biak fisikaren legeek arautzen dituzte. Ordenagailua puskatzen denean eta gaizki egiten dituenean bere eragiketak, ez da zigortzen. Normalean konpondu egiten da. Modu berean, pertsona batek gaizki jokatzen duenean edo delitu edo hilketa bat egiten duenean, ez du ez gaitzespenik ez zigorrik merezi. Inork ez du saririk edo zigorrik merezi.
Dawkinsen arabera, giza garuna lege fisikoen menpe egoteak gizakion ohiko praktika batzuen desagerpena dakar: besteak beste, erabakiei edo ekintzei egozten dizkiegun merituak eta demerituak ez dira egokiak, askatasuna desagertu baita. Egin behar dena, aldiz giza garuna konpontzea da.
Eszeptizismoa
Erabakimen askearen auzian badaude ere horren existentzia ukatzen dutenak, alegia eszeptikoak. Azken urteetan defendatzaile ugari izan duen jarrera da eszeptizismoa, batez ere Derek Pereboom filosofoaren eskutik, baina baita Spinozaren jarraitzaileak izan direnen artean ere. Jarrera honi inkonpatibilismo hertsia deitu izan zaio ere.
Apartheid
Ezarpena
Garaipen nazionalistaren ondoren, Malanen gobernuak legeak eman zituen pertsona bakoitza, ofizialki, bere arrazaren arabera bereizteko, gobernuaren kontrolpean nahitaezko arraza-erregistro bat ezarriz. 1949an, beste lege batek arraza arteko ezkontzak debekatzen zituen, eta delitu gisa zigortzen zituen arraza desberdinetako gizabanakoen arteko sexu-harremanak.
Ezio Bosso
Biografia
2011an gaixotasun degeneratiboa diagnostikatu zioten, Alboko esklerosi amiotrofikoa, alegia. 2020ko maiatzaren 15ean hil zen, 48 urte zituela.
Apartheid
Kontzientzia Beltzaren Mugimendua eta Sowetoko istiluak
1974an, gobernuak lege bat eman zuen Afrikaans hizkuntza eskola guztietan erabiltzea behartzen zuena, beltzenak barne. Neurri hori ez zen oso gogokoa izan, zapalkuntza zuriaren hizkuntzatzat hartzen baitzen. 1976ko apirilaren 30ean, Sowetoko eskolak auzi-iheslari deklaratu ziren. 1976ko ekainaren 16an, ikasleek indarkeriaz amaitu zen martxa bat antolatu zuten. Martxa horretan, 566 haur hil ziren poliziaren tiroen ondorioz, manifestariek jaurtitzen zituzten harriei balekin erantzun baitzieten. Gertakari horrek Hegoafrika osora zabalduko zen indarkeria-oldea hasi zuen.
Gatazka armatuak
Hurrengo urtean, Hegoafrikako mugako gerra hasi zen (poliziarekin lehenik eta Hegoafrikako Defentsa Indarrekin ondoren) SWAPOren aurka, Namibiako gerrilla independentista. SWAPOk Zambiatik jotzen zuen, eta, 1975etik aurrera, Angolatik. Hegoafrikako Armada eremuko boteretsuena zen, eta kontinenteko edozein herrialderi gailendu ahal zitzaion. Hori dela eta, SWAPOri laguntza ematen zioten bi nazioak behin eta berriz inbaditzea erabaki zuen. Hala ere, SESBek bidalitako laguntza masiboak, Kubak eta neurri txikiagoan Etiopiak hegoafrikarren aurrerapena geldiarazi zuten, eta kontinenteko gerrarik luzeenetako bat hasi zen, Angolako Gerra Zibilarekin oso lotuta.
Olinpiar Jokoetatik kanporatzea
Apartheid politika zela eta, NOBek Hegoafrika Joko Olinpikoetatik kanpo uztea erabaki zuen, herrialdean bizi ziren arraza beltzeko biztanleak (tartean kirolariak) diskriminatzen zituen legea ezabatu arte. Arau olinpikoen arabera, NOBek debekatu egiten du herrialde bateko sektore bakar batek (arrazakeria eta emakumeen bazterketa dela eta) parte hartzea Joko Olinpikoetan. Eta Hegoafrikan beltzekiko arrazakeria zegoenez, Hegoafrikako gobernua alferrik saiatu zen NOB konbentzitzen Joko Olinpikoetan parte hartzeko baimena lortzen apartheida ezabatu gabe; Hegoafrikak lege hori ezabatu izan balu bakarrik onartuko ziokeen parte hartzea NOBek.
Barruko krisia
Apartheidak debekatu egiten zuen, halaber, milioika hegoafrikar beltz ekonomia nazionalean sartzea eskulan merke gisa baino gehiago, ondorioz, Hegoafrikako enpresei barne-merkatu potentzial handi bat kenduz. Langile kalifikatuen urritasunak industriaren hedapena ere geldiarazten zuen, hezkuntza espezializaturako sarbidea hegoafrikar zuriei bakarrik baimentzen baitzitzaien. Aparatu militar-polizial errepresiboa mantentzeko beharrak zurien eskulana kontsumitzen zuen, apartheidaren ondorioz kargu guztiak betetzen baitzituzten administrazio publikoan eta indar armatuetan.
Aldaketak mundu mailan
1985etik Mikhail Gorbatxoven gidaritzapean, Sobietar Batasunean perestroika eta glasnost delakoaren hasierak eragin zuen, pixkanaka, gobernu sobietarra SESBeko barne arazoetan kontzentratzea eta mundu osoko gobernu aliatuei finantzazioa kentzea. Afrika ez zen salbuespena izan, Sobietar Batasunak publikoki negoziatu baitzuen Estatu Batuekin Hegoafrikako mugako gerrari amaiera ematea (Hegoafrikak Namibiako lurraldean Angolaren aurka egindakoa). Horretarako, SESBek Angolari eta Kubari ematen zien laguntza ekonomikoa eta gerrakoa kendu zizkien, pixkanaka, eta bi herrialdeentzat gero eta bideraezinago bihurtu zuen borrokarekin jarraitzea. AEBk Hegoafrikari laguntza finantzarioa emateari utzi zion, eta horrek ondorio larriak ekarri zizkion Pretoriako gobernuari, Afrika hegoaldeko apartheid erregimenaren amaiera azkartuz.
Alan Jay Lerner
1940ko hamarkadan Frederick Loewe austriar musikagilearekin kolaboratzen hasi zen eta 1947an Brigadoonekin lehen arrakasta handia izan zuten. Loewerekin elkarlanean egindako beste musikal batzuk Paint Your Wagon, Gigi, Camelot eta My Fair Lady izan ziren.
Saint-Jouin-de-Marnes
Biztanleria
2007an Saint-Jouin-de-Marnes udalerrian erroldatutako biztanleak 609 ziren. Familiak 277 ziren, horien artean 96 pertsona bakarrekoak ziren (36 bakarrik bizi ziren gizonak eta 60 bakarrik bizi ziren emakumeak), 113 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 64 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Eifonso errekaren basabidea
Eifonso errekaren basabidea (galizieraz eta ofizialki, A senda do río Eifonso) Galiziako Vigo hirian kokatzen den basabide bat da, Eifonso errekaren ibilbidea jarraitzen duena. Basabidea Vigoko Bembrive auzoan hasten da eta 4 km beranduago, Beade auzoko basa-parkean amaitzen da. Ibilbidean zehar, Arco Da Vella botanika-parkea zeharkatzen da, parke hau ibilbidearen ingurunean modu apalean barneratuta dago, inolako egitura berezirik gabe.
Landaredia
Bigarren eremua errekaren alboko guneetan aurki dezakegu, gutxi gorabehera, erreka eta hemendik 300 metro bitartean dagoen lurrak hartzen ditu. Eremu hau da basabideko aberatsena landaredi aldetik, izan ere, hemen baino ezin ditugu aurkitu bertakoak diren landare edo zuhaitz espezieak.
Kolelitiasi
Kalkulu motak
Kalkuluak bi motatakoak izan daitezke beraien osagaien arabera:
Kalkulu pigmentarioaren litogenesia
Kalkulu hauek sortzearen egoera sarrienak:
Min (argipena)
Min, orokorrean, oinaze fisikoaren sentipena da, baina, honakoa ere izan daiteke:
Camera Work
Camera Work Alfred Stieglitzek 1903tik 1917ra bitartean argitaratutako hiruhileko argazki aldizkaria izan zen. Munduko argazkilari garrantzitsuenetako batzuen kalitate handiko fotograbatuak aurkeztu zituen, argazkigintza arte eder gisa finkatzeko helburuarekin. "Argazki aldizkari guztien artean ederrena, alde handiz", eta "XIX. mendeko sentsibilitate artistikoa egungo kontzientzia artistiko bihurtu zen garai baten erretratua" deitu izan zaio.