cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Nerabezaro
Autokontzeptua
Autokontzeptuaren ideia pertsona batek konfiantzaz, sendotasunez eta egonkor definitzen diren iritziak eta sinesmenak izateko duen gaitasuna da. Nerabezaroaren hasieran, garapen kognitiboek autokontzientzia handiagoa, besteen eta haien pentsamendu eta iritzien kontzientzia handiagoa, abstraktuan pentsatzeko gaitasuna, etorkizuneko aukerak eta aldi berean aukera ugari kontuan hartzeko gaitasuna dakarte. Horren ondorioz, nerabeek aldaketa nabarmena izaten dute haur txikien ohiko autodeitura sinple, zehatz eta globaletan; haur gisa, ezaugarri fisikoengatik definitzen dira, eta nerabeak beren balio, pentsamendu eta iritzien arabera definitzen dira.
Sexu-orientazioa eta identitatea
1989an, Troidenek sexu identitate homosexuala garatzeko lau etapako eredu bat proposatu zuen. Lehenengo etapa, sentsibilizazioa izenez ezagutzen dena, haurtzaroan hasten da normalean, eta haurrak sexu berekoen erakargarritasunaz jabetzean markatzen da. Bigarren etapa, identitate nahastea, urte batzuk geroago gertatu ohi da. Etapa honetan, gaztea bere sexu-orientazioarekiko barne-nahasmendu-sentimenduek gainezka egiten dute, eta sexu bereko bikoteekin sexu-esperientzietan parte hartzen hasten da. Nerabeak etxetik alde egin eta urte batzuetara gertatu ohi den identitate-suposizioaren hirugarren fasean, nerabeak familia eta lagun hurbilengana joaten hasten dira, eta homosexual, lesbiana edo bisexual gisa autodefinizioa hartzen dute. Konpromiso gisa ezagutzen den azken fasean, heldu gazteak bere sexu identitatea hartzen du bizimodu gisa. Hori dela eta, eredu honek estimatzen du irteteko prozesua haurtzaroan hasten dela, eta 20ko hamarkadaren hasieratik erdialdera arte jarraitzen duela. Eredu hori eztabaidan jarri da, eta ideia alternatiboak aztertu dira azken urteotan.
Familia
Haurtzaroan, anaiak gatazka- eta frustrazio-iturri dira, baita laguntza-sistema ere. Nerabezaroak eragin desberdina izan dezake harreman horretan, anai-arreben generoaren arabera. Sexuko anai-arreben bikoteetan, intimitatea areagotu egiten da nerabezaro goiztiarrean, eta gero egonkor mantentzen da. Anai-arreba sexualek ez dute berdin jokatzen; anai-arrebak nerabezaroaren lehen urteetan bereizten dira, baina intimitatea handitu egiten da nerabezaro ertainetik aurrera. [139] Anaiarteko elkarreraginak dira haurren lehen harreman-esperientziak, haiek osatzen baitute haien ulermen soziala eta autoulermena bizitzarako. Anai-arreben artean harreman positiboak izateak hainbat modutan lagun diezaieke nerabeei. Anai-arrebak parekoak izan daitezke, eta soziabilitatea eta autoestimu-sentimenduak areagotu ditzakete. Anai-arreba zaharrenek anai-arreba gazteenak orienta ditzakete, baina horren eragina positiboa edo negatiboa izan daiteke, anaia zaharrenaren jardueraren arabera.
Erromantzea eta jarduera sexuala
Haiek baino zaharragoak diren bikote gizonezkoak dituzten neska nerabeek sexu-osasunean ondorio kaltegarriak izateko arrisku handiagoa dute beren kideek baino. Ikerketek iradokitzen dute bikotekidearen adin-aldea zenbat eta handiagoa izan, orduan eta indar gutxiago izaten dute neskek harremanetarako. Jokabide-esku-hartzeak, esate baterako, harreman-trebetasunak garatzea, jokabideak identifikatzeko, prebenitzeko eta kontrolatzeko jokabideei aurre egiteko onuragarriak izan daitezke. Preserbatiboaren erabilera sustatzeko, garrantzitsua da harremanen barruan erabakiak hartzeko ereduak identifikatzea eta emakume nerabeak harremanean duen boterea areagotzea. Biztanleria gutxiengoetako emakume nerabeek are arrisku handiagoa dute bikotekideen indarkeria jasateko (IPV). Azken ikerketen aurkikuntzek iradokitzen dute hiriko emakume gazteen zati handi batek arrisku handia duela IPV mota anitzen biktima izateko. Hiri gutxiengoen artean depresioa diagnostikatzen duten profesionalek IPVren forma fisikoak zein ez-fisikoak ebaluatu beharko lituzkete, eta detekzio goiztiarrak esku-hartze eta arreta behar duten gazteak identifikatzen lagun dezake. Helduen biktimen antzera, nerabeen biktimek ez dute tratu txarrak erraz azaltzen, eta IPVren intzidentziarekin zuzenean lotuta ez dauden arazoetarako arreta medikoa bilatu dezakete. Hori dela eta, baheketa tratamendu medikoaren ohiko zati bat izan behar da nerabeentzat, kexa nagusia edozein dela ere. Heldu askok nerabeen IPV kasuak baztertzen dituzte edo uste dute ez direla gertatzen adin txikitako harremanak "txakurkumeen maitasun" gisa ikusten direlako; hala ere, ezinbestekoa da helduek nerabeengan IPV serio hartzea, nahiz eta askotan politika atzean geratzen den.
Gaur egungo gizartean, nerabeek ere arrisku batzuk dituzte sexualitatea aldatzen hasten den heinean. Horietako batzuk, hala nola larritasun emozionala (abusuaren edo esplotazioaren beldurra) eta sexu-transmisiozko infekzioak/gaixotasunak (STG/STG), GIB/HIES a barne, ez dira nahitaez nerabezaroari lotuak; beste batzuk, berriz, nerabezaroko haurdunaldia (antisorgailuak ez erabiltzeagatik edo gaizki erabiltzeagatik), gizarte-arazotzat hartzen dira Mendebaldeko gizarte gehienetan. Sexualki aktibo dauden lau nerabetik batek ITS bat hartuko du. Estatu Batuetako nerabeek maiz "koito gabeko harremanak" aukeratzen dute sexu-jarduerarako, ITSen arriskua gutxitzen duela uste baitute, oker. Herrialde osoan, giza papilomaren herpeen eta birusen (VPH) diagnostiko gero eta handiagoak egiten dituzte medikuek, eta, orain, nerabeen %15i eragiten diela uste dute. 19 urteko neskatoek beste edozein adin taldek baino tasa handiagoak dituzte gonorrean. GIB kasu berri guztien laurdena 21 urtetik beherakoetan gertatzen da. Multrinek bere artikuluan dioenez, Kaiser Family Foundation-en martxoko inkesta baten arabera, gurasoen %1ek nahi dute eskolek preserbatibo eta antisorgailuen erabilera beren seme-alabekin eztabaidatzea. Halaber, ikasleek ITSko probak egiteko gai izan behar dutela uste dute. Gainera, irakasleek gai horiek ikasleekin landu nahi dituzte. Hala ere, herrialde osoko sexu-hezkuntzako 10 irakasletik 9k uste dute ikasleei eskolan antisorgailuei buruz irakatsi behar zaiela, baina laurden batek baino gehiagok adierazi dute eskola-batzarren eta administratzaileen jarraibide esplizituak jasotzen dituztela hori ez egiteko. Margaret Mead antropologoaren arabera, nerabezaroan mendebaldeko gizartean dagoen asaldurak arrazoi kulturala du, eta ez fisikoa; esan zuten sexu-jarduera librea egiten duten emakume gazteek ez zutela nerabeen asaldura hori.
Gizarte-eginkizunak eta erantzukizunak
Gainera, nerabeek lanean eta aisian ematen duten denbora asko aldatzen da kulturaren arabera, kultura-arau eta itxaropenen ondorioz, baita hainbat faktore sozioekonomikoren ondorioz ere. Estatu Batuetako nerabeek denbora gutxiago igarotzen dute eskolan edo lanean, eta denbora gehiago aisialdiko jardueretan —kirolak egitea, sozializatzea eta itxura zaintzea barne— beste herrialde batzuetako nerabeek baino. Desberdintasun horiek eragina izan dezakete hezkuntzaren kultura-balioek eta nerabeek familian edo komunitatean hartzea espero den erantzukizun-kopuruak
Lehentazuna
Estatu Batuetan, nerabeen alkohol-kontsumoa handitu egin zen 2000. urtearen amaieran, eta gaur egun egonkor dago, neurrizko mailan. Estatu Batuetako 12 eta 18 urte bitarteko ikasleetatik, 8. graduko ikasleen %8,2k adierazi zuten gutxienez behin kontsumitu zutela azken hilabetean AEBetako erdi eta goi mailako ikasleen artean tabakismoa askoz ere nabarmenagoa da. Hain zuzen, orain nerabe gehiagok erretzen dute marihuana kezko zigarrok baino, eta duela gutxi egindako azterketa batek %23,8 erakusten du, eta bigarren hezkuntzako ikasleen %43,6k. Azken azterketek erakutsi dutenez, gizonezko gazte berantiarrek emakumezkoek baino zigarro gehiago erretzeko aukera handiagoa dute. Ikasleen artean tabakismoaren prebalentzian genero-ezberdintasun bat zegoela adierazi zuen. Ikerketaren aurkikuntzak erakusten du emakumeak baino gizon gehiago hasi zirela erretzen eskola primarioetan eta sekundarioetan zeudenean, eta emakume gehienak bigarren hezkuntzaren ondoren hasi zirela erretzen Hori marihuanari buruz gizartean eta politikan duela gutxi izan diren iritzi-aldaketei egotz dakieke; sendagaiak erabiltzeak eta legeztatzeak, esaterako, droga historikoki baino modu positiboagoan ikustea eragin dute, eta zigarretak, berriz, lerratu egiten dira, osasunari lotutako arriskuengatik
Eragin soziala
Bikotekideek eta gizarte-arauek eragin handia dute nerabezaroaren hasierako jokabidearen norabidean. Izan ere, ikerketek esaten dutenez, drogei buruzko arau errealak baino nabarmenago, lagun eta lankideek legez kanpoko drogen erabilerari buruz duten pertzepzioa oso lotuta dago eskolan substantziak erabiltzeko dituzten ohiturekin, eta harreman horrek indarra hartzen du denborarekin. Alkoholaren eta marihuanaren kontsumoan gizarte-eraginek zuzenean funtzionatzen dute epe laburrean; aldiz, bigarren hezkuntzan zigarroak erretzeari buruzko bikoteen eta lagunen ohiturek eragin sakona dute bigarren hezkuntzako eskolan zigarroak erretzeko probabilitatean. Beharbada, ikaskideek eskola ertainean duten eraginaren eta bigarren hezkuntzako eskolako tabakismoaren arteko korrelazio handia zigarroen mendekotasun-izaeragatik azal daiteke, eta, horren ondorioz, ikasle asko ohitzen jarrai dezakete eskola ertainetik nerabezaroaren amaierara arte.
Faktore demografikoak
Ikerketak erakutsi du, oro har, uniformetasun handia dagoela kulturen artean, nerabeen alkohol-kontsumoaren arrazoietan. Badirudi konpromiso soziala eta gozamen pertsonala nahiko zeregin unibertsalak direla nerabeek ingurune kultural bereizien bidez edateko erabakian. Argentinan, Hong Kongen eta Kanadan egindako inkesten arabera, nerabeek edaten dute gehien plazerarekin eta jolasarekin erlazionatzeko; Argentinako nerabeen %80k edaten eman zuen gozatzeko, eta %7k bakarrik edan zuen umore txarra hobetzeko. Kanadako nerabeen artean, erantzun nagusiak hauek izan ziren: "festa-giroan sartzea" %18; "gozatu egiten dudalako" %16; eta "edan" %10. Hong Kongen, parte hartu zuten emakumeek maizago eman zuten edaten gizarte-gozamenerako; gizonek, berriz, maizago eman zuten edaten alkoholaren ondorioak sentitzeko.
Bisiguaren Egunaren Bandera
Bisiguaren Jaialdiaren Bandera 2008tik aurrera Orion antolatzen den estropada da; Bisiguaren Eguna dela eta Orio Arraunketa Elkarteak antolatzen du. Orio Estilora izena ere badu. 2018tik aurrera Orio Kanpina izena du eta itsasoan jokatzen da.
Istripu zerebrobaskular
Istripu zerebrobaskularra (IZB), garuneko hodietako istripua (GHI) edo buruko isuria laster garatzen den burmuinaren galera funtzional akutua da, bururako odolaren garraioaren asalduraren ondorioz gertatutakoa, iskemiak eraginda (odolbilduek edo enboloek) edo odoljario bat direla kausa.
Garai batean enbolia hitza erabiltzen zen iktus edo istripu zerebrobaskularrari aipamena egiteko. Apoplexia ere sinonimoa da.
Montodine
Mugakideak
Montodinek honako udalerri hauekin egiten du muga:
Moscazzano
Moscazzano Italiako udalerri bat da. Cremonako probintzian kokatuta dago, Lombardia eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Araba
Gasteiz da Arabako hiriburua, eta, 1978az geroztik, Euskal Autonomia Erkidegoko hiriburua ere.
Eatonville (Washington)
Eatonville Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Pierce konderrian kokatuta dago, Washington estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Araba
Aro Garaikidea
1813ko uztailean, Iberiar Penintsulako Gerra, Arthur Wellesleyren portuges eta britainiar armadak Gasteizera sartzekotan izan ziren, baina Alaba jeneralak eragotzi zien; halaxe, Gasteizko gudua bukatu ondoren hiria arpilatzea eragotzi zuen. 1833an, berriz, Lehen Karlistaldia piztu zen, Hego Euskal Herri osoan errotua. Zumalakarregiren indarrak Araba osotik zabaldu ziren, eta denbora luzean lurraldearen kontrola izan zuten, Gasteizen izan ezik. Karlistek, baina, gerra galdu zuten 1839an; 1841ean, Baldomero Espartero liberalaren aurkako altxamendu bat izan zen, eta espainiar buruzagiak armada bidali zuen Araba, Gipuzkoa eta Bizkaira. 1841eko urrian, Gasteiz okupatutik, foruak baliogabetzen zituen dekretua eman zuen. Aldiz, Arabako Aldundi Nagusiak eta foruek indarrean jarraitu zuten. Modernitatearen sinbolo bat, burdinbidea, 1862an heldu zen Mirandatik Ziordiraino. Handik gutxira, Bigarren Karlistaldia piztu zen eta gerraren amaierak foruen behin betiko galera ekarri zuen (1876). Biztanleriaren gainbehera gertatu zen hurrengo hamarkadetan. Araba nekazari lurralde bat izaten jarraitu zuen, industrializaziorik gabe. 1936ko uztailean, militarren estatu kolpea garaile atera zen Gasteizen eta Araba gehienean, eta bataila bakarra Legution izan zen urte bereko azaroan. 1937an Gipuzkoak eta Bizkaiak ez bezala, Arabak ez zuen itun ekonomikoa galdu gerra ondoren. 60ko eta 70eko hamarkadan hirigintzaren eta industriaren garapen handia izan zen, Gasteizen oso zentratuta. Lizarra eta Bergara lotzen zituen Anglo-Vasco-Navarro trenbide historikoa 1967an desmuntatu zuten, errepideko garraioaren indarrak alboratuta. Haran Atlantikoetan industria asko garatu zen. Aldi berean, Espainiako etorkinen emari handia izan zen urte horietan, bereziki Gasteizera.
Julio-klaudiotar dinastia
Historia
K.o. 54an, Klaudio hiltzean, Neron iritsi zen agintera gazte zelarik. Gizon maltzur gisa pasa da historiara geroko idazle erromatar batzuen kritikei esker, nahiz eta ziurrenik ez duten errealitatearekin eta bere agintearekin lotura askorik. Erroma erretzearen arduradura izatea leporatu zioten esaterako, ziurrenik Erroman ere ez zegoenean. 68an estatu-kolpe batek bere buruaz beste egitera behartu zuen, ia mende batez garaiko inperio handiena gobernatu zuen leinuari amaiera emanez. Heriotza honen ostean, berriz ere, guda zibila piztu zen inperioan.
Araba
Euskara
Euskal Autonomia Erkidegoko gainerako lurraldeetan bezalatsu, aurrera egin du euskarak Araban azken urteotan, eta aurrerapen hori nabarmenagoa izan da, gainera, Araban, Aramaio inguruan izan ezik, euskara, berez, ia desagertuta zegoela kontuan izanez gero. 1996an bi urtetik gorako arabar guztien %14,6 euskalduna zen, eta antzeko kopuruak ia-euskalduntzat zuen bere burua, baina handik hamar urtera %25ekoa zen kopuru hori. Atal honetan ere, nabarmena da Arabako lautadak eta hiriburuak duten garrantzi demografikoa batezbestekoa finkatzerakoan. Nolanahi ere, Gorbeia inguruko eskualdea da oraindik ere Arabako eskualde euskaldunena, bertakoen %37,4 euskaldunak baitziren 2001ean.
Gainerako lurraldeetan bezala, derrigorrezko hezkuntzako lehen mailetan, nabarmena zen euskarazko ereduen nagusitasuna. 2011n, haur hezkuntzari begiratuta soilik, %53,4 ari zen euskarazko D ereduan, %42 B eredu elebidunean eta %4,5 A ereduan.
Goryeo
Wang Geonek, bere jaioterria, Song-do (송도), Seuletik 60,5 km ipar-mendebaldera, erreinuko hiriburu gisa ezarri zuen, eta Mantxuriako Goguryeon galdutako lurraldea berreskuratzeko politika iragarri zuen. Horregatik, bere erreinuari, Goryeo izena jarri zion, eta hortik datorkio gaur egungo Korea izena.
Historia
668an, Sillak Koreako Hiru Erresumen bateratze osatugabea lortu bazuen ere, IX. mendearen amaieran, ahuldu egin zen, eta bere domeinuen kontrola galtzen hasi zen bertako buruzagien arteko liskarrak zirela eta. Koreako herrialdea gerra zibil eta matxinada garai batean sartu zen, Gung Ye, Gi Hwon, Yang Gil eta Gieon Hwon buru zirela.
Khitanen inbasioa eta Jurtxenera espedizioa
Borroka batzuen ostean, Jurtxen-go herria Liao dinastiaren eta Goryeo erreinu-basailuaren etsai bihurtu zen. Horrela, Goryeok Jurtxeneko herritarrak bizi izan ziren Liao eta Goryeo mugaren arteko eskualdeak okupatzearen onura lortu zuen. Liao dinastiaren tropak beren lurraldeetara itzuli zirenean, Goryeok Txinako Song dinastiarekin harremanetan jarraitu zuen Goryeoko defentsa sendotuz iparraldean gotorleku bat eraikitzean.
1018an, Liaok hiru aldiz jarraian inbaditu zuen Goryeo, 100.000 soldadurekin. Heunghaejin ibaian, Gang Gam-chan jeneralak ibaia dikeekin blokeatzeko agindua eman zuen. Inbaditzaileak, ibaia erditik gurutzatzen ari zirenean, dikeak suntsitu zituzten, eta inbaditzaileen zati handi bat ito egin zen. Gudu horren ostean, milaka soldadu inbaditzaile batzuk baino ez ziren beren lurraldera itzuli. 1019ko udan, Liaok gizon asko mobilizatu zituen berriro Goryeo inbaditzeko. Baina guduan zeuden bi estatuek garaipen erabakigarria lortzeko zailtasunak izan zituzten, eta Goryeoko Hieonjong erregeak enbaxadoreak bidali zituen Liaora 1020an, eta Liaoko Shengzong enperadoreak onartu zituen. Liaori zergak emateko harremana berriro hasi zenez, Goryeok diplomazia alboratu zuen Songekin. Harrezkero, Goryeok eta Liaok ez zuten gatazka gehiagorik izan.
Mongoliarren inbasioa
Goryeo dinastiak Juan agintepean bizirik iraun zuen Gongmin Goryeokoa erregeak, 1350ean, mongoliar militarrak kanporatzen hasi zen arte eta Koreako iparraldean lurralde berrezarpena lortuz.
Bestalde, Goryeok eta Mongoliako Inperioak aliantza militar handia osatu zutenez, batez ere Jejuko Sambioltxo matxinadaren denboran eta Japoniaren inbasioetan, wakōren (koreeraz: waegu) arpilatzeak gutxitu egin ziren; beraz, ez zen intrusiorik gertatu 1350. urtera arte, Juan sinomongolek beren agintepeko lurraldeetan matxinada asko jasan zituzten arte.
Gobernu zentralaren erakundea
Taejo erregeak (enperadore) Silla eta Taebong erregimena erabili zuen golpum mailaren kategoriari amaiera emanez. Seongjong eta Injong-en erregealdian estatu-sistema egonkortu zenean, gobernuaren antolaketa burutu zen Txinako Tang eta Song dinastiek onartu baitzuten.
Hierarkia
Goryeoko ezaugarri bakarra familia onen fakzioak izan ziren (koreeraz: 문벌귀족) zeinak ministerioak bere esku izan zituzten hainbat belaunalditan edo alabak enperadorearen enperatriz gisa bidali baitzituzten. Esaterako, Andong eskualdean kokatutako familia batzuek beren oparotasunari eutsi zioten bide horretatik.
Jolasak eta kirolak
Arte martzialen kasuan, Goryeok trebakuntza espirituala lortzeari eman zion garrantzia. Taekwondoak dezente aurreratu zuen bere maila. Subak kirol tradizionala praktikatzen jarraitu zen, baina gobernuak debekatu zuen jendeak apustutarako erabiltzen zuelako. Subaketik eratorrita, oinetako teknika ugari eta besoen mugimendu fluidoak barne hartzen dituen taekkion kirola diziplina militar gisa sustatu zen.
Budismoa
Jinulek mugimendu berriaren metodologia bilatu zuen Koreako Seon barruan, eta samādhi eta prajña gizartea deitu zio ; bere xedea, mendian, lur garbiko hasiberrien komunitate berria ezartzea zen. Azkenik, Jinulek bere objektua lortu zuen Jogie mendian Songgwangsa tenplua sortuz.
Arteetako Wolf Saria
Arteetako Wolf Saria Israelgo Wolf Fundazioak urtero ematen duen saria da. 1981etik aurrera ematen dute, margolaritza, musika, arkitektura eta eskultura arloetan egindako lana saritzeko.
Goryeo
Pintura
Goryeo dinastiaren garaiko margolanak ugariak izan ez ziren arren, nabaria da Goryeok Txinako Song dinastiaren eragin ugari jaso zituela, batez ere paisaiaren kasuan. Zortzi mugarrien tradiziotik, Koreako margolariek zortzi Songdo mugarri sortu zituzten. Normalean, literatoen bileratik margotzen zuten, baina ez da ezer transmititu gaur egunera arte.
Irati (ibaia)
Izena
Ibaiaren izen ofiziala Irati da, bere ibilbide osoan ezaguna dena. Dena den, ez da nahastu behar zuberotarrek Iratiko erreka deitzen dutenarekin, hau da, Urbeltza ibaiarekin bat datorrenarekin, zeinak, ondoren, Urtxuriarekin batera, ibai horretara isurtzen baititu bere urak.
Melilas
Melilas Bruneiko Belait barrutiko mukim edo azpibarruti bat da. Azpibarruti hau, Belait barrutiaren hegoaldeko muturrean kokatua dago.
Verruyes
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Serranochromis meridianus
Serranochromis meridianus Serranochromis generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Cichlidae familian.
Offanengo
Mugakideak
Offanengok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Château-Bernard
Château-Bernard Frantziako udalerri bat da, Isère departamenduan dagoena, Auvernia-Rodano-Alpeak eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Gauteng
Gauteng (ingelesez ahoskatua; Gauteng; Gauteng; eGoli; Gauteng/eXilungwini; iRhawuti; I-Gauteng; Gauteng) Hegoafrikako bederatzi probintzietako bat da, herrialdeko txikiena eta jendetsuena. Ipar-ekialdean dago, Highveld goi-ordokian. 18.178 kilometro koadroko eremua hartzen du, eta 13.399.724 biztanle zituen 2016an. Biztanleen % 21 inguru zuluera hiztunak dira, % 14 afrikaans hiztunak, eta % 13 sothoera hiztunak. Johannesburg da hiriburua.
Cires-lès-Mello
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Cires-lès-Mello udalerrian 13 nekazaritza-ustiategi zeuden, 760 hektarea erabiltzen.
NGC 2502
NGC 2502 galaxia bat da, Carina konstelazioan. John Herschelek aurkitu zuen n.
Saint-Nicolas-d'Aliermont
Biztanleria
2007an Saint-Nicolas-d'Aliermont udalerrian erroldatutako biztanleak 3.717 ziren. Familiak 1.582 ziren, horien artean 432 pertsona bakarrekoak ziren (125 bakarrik bizi ziren gizonak eta 307 bakarrik bizi ziren emakumeak), 587 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 475 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 88 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Etxebizitza
2007an 1.727 etxebizitza zeuden, 1.611 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 30 bigarren erresidentzia ziren eta 86 hutsik zeuden. 1.401 etxeak ziren eta 317 apartamentuak ziren. 1.611 etxebizitza nagusietatik 1.039 bere jabearen bizilekua ziren, 548 alokairuan okupaturik zeuden eta 24 doan lagata zeuden; 41 etxek gela bat zuten, 105 etxek bi zituzten, 344 etxek hiru zituzten, 516 etxek lau zituzten eta 605 etxek bost zituzten. 1.315 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 800 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 558 etxetan bat baino gehiago zituzten.
River of Death (filma)
Argumentua
John Hamilton (Michael Dudikoff) ustez Amazonian dagoen Hiri Galdua topatzearekin obsesionatua bizi den abenturazalea da. Azkenean leku horri buruzko aztarna sinisgarri bat lortzean, mota ezberdinetako hainbat kideez osatutako talde batekin batera hiria topatzeko espedizio bati ekingo dio. Jada oihanean daudela, nazi ero batzuk bertako tribuetako kideekin esperimentu izugarriak egiten ari direla ohartuko dira.
Granadako kartusia
Granadako kartusia (Cartuja de Granada) edo Kartusiako Andre Mariaren Jasokundearen errege monasterioa (Real Monasterio de Nuestra Señora de la Asunción de la Cartuja) Espainiako Granadan dagoen monasterioa da. Kartusiar fraideen komunitate bat izan zen bertan, XVI. mendean sortu zenetik 1835ean kaleratu zituzten arte. Hainbat estilo nahasten dituen arren, Espainiako arkitektura barrokoaren maisulantzat jotzen da.
Gaur egun, kultura intereseko ondasun izendatua dago, eta 1931ko ekainaren 3ko dekretuak Monumentu historiko-artistiko izendatu zuten.
Eliza
Aldare nagusia dagoen presbiterioak kupula eliptiko bat du. Bere polikromia eta apaindura oparoagatik bereizten da: bertan daude igeltsuzko lau eskultura ("Kartusiar apezpikua", "San Joan Bataiatzailea", "San Bruno" eta "San Hugo"), Sánchez Cotánen lau margolan (Nekaldia) eta, erdian, Bocanegrak egindako "Andre Mariaren Jasokundea".
Saint-Cyr (Vienne Garaia)
Saint-Cyr Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Vienne Garaia departamenduan dago, Akitania Berria eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Diru sarrerak
2009an Saint-Cyr udalerrian 307 unitate fiskal zeuden, 714 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.705 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Saint-Cyr udalerrian 27 nekazaritza-ustiategi zeuden, 810 hektarea erabiltzen.
Sainte-Florine
Diru sarrerak
2009an Sainte-Florine udalerrian 1.492 unitate fiskal zeuden, 3.181 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.159 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 121 komertzioetatik, 4 janari enpresak ziren, 3 material elektrikoaren fabrikazioko enpresak ziren, 2 garraiorako elementuen fabrikazioko enpresak ziren, 13 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 17 eraikuntza enpresak ziren, 25 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 2 garraio enpresak ziren, 12 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 5 finantziazio enpresak ziren, 5 higiezinen enpresak ziren, 9 zerbitzu enpresak ziren, 13 administrazio publikoko enpresak ziren eta 9 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
2009an zeuden 16 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 3 okindegiak, 3 harategiak, 2 liburu dendak, 2 elektrotresna dendak, 1 kirol-denda zen, 1 drogeria zen eta 1 lore-denda zen.
Kathleen Booth
Ibilbidea
1958an APE(X)C ordenagailuetarako programatzeko moduari buruzko lehen liburuetako bat idatzi zuen.
NGC 2503
NGC 2503 galaxia espiral bat da, Cancer konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
Jules Pardo
Jules Cesar Laurent Pardo (Donibane Lohizune, ) lapurtar futbolari ohia da. Atzelari edo erdilari moduan aritzen zen.
Francisca Vives
Biografia
Filosofia eta Letretan lizentziaduna da, Historia sailean, Nafarroako Unibertsitatean (1979). Madrilgo Unibertsitate Politeknikoan Arkitektura eta Hiri Ondarea Kontserbatzeko eta Zaharberritzeko espezialista (1996). Artearen Historian doktorea Euskal Herriko Unibertsitatean (UPV/EHU) (1998).
Eau Pleine (Wisconsin)
Eau Pleine Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Marathon konderrian kokatuta dago, Wisconsin estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Asun-tximeleta
Krisalida (pupa)
Krisalida berdea da hasieran, eta denbora aurrera joan ahala, kolore arrea hartzen du.
Galesko Biltzarra Deuseztatzeko Alderdia
Lehenengo alderdia
2020ko ekainean Richard Suchorzewski alderdiaren buruzagi berria bihurtu zen. Hilabete ber-berean Gareth Bennett, UKIPeko Galesko Legebiltzarreko talde parlamentarioaren buruzagi ohia, AWAPen sartu zen Cameron Edwards eta Richard Taylor Brexit Alderdiaren hautagai ohiekin batera
Asun-tximeleta
Elikadura
Beldarrak asunez (Urtica dioica, Urtica urens) elikatzen dira, beste hainbat ninfalidok egin bezala, eta landare baten hosto guztiak jatera irits daitezke. Helduek, berriz, hainbat landararen loreetako nektarra zurrupatzen dute, tartean txilarrak (Calluna vulgaris, Erica spp.), karduak (Carduus spp.), San Jose loreak (Primula spp.), eta abar.
Ferrari 308
Modelo honen arrakasta eta batez ere ospea hein handi batean Magnum, P.I. telesailari zor dio, Tom Selleck aktoreak antzeztutako protagonistak modelo honetako autoa gidatzen baitzuen.
NGC 2504
NGC 2504 galaxia espiral bat da, Canis Minor konstelazioan. Albert Marthek aurkitu zuen n.
Momentu magnetiko
Momentu magnetikoa ( \mathbf{m} ) iturri magnetiko baten intentsitatea eta iturri honen ondorioz sortutako dipolo magnetikoaren orientazioa zehazten duen magnitude bektoriala da. Eremu magnetiko hau sortzen duen iturria askotarikoa izan daiteke: iman naturala, korronte elektrikoa duen begizta, elektroia, molekula, planeta etab.
Objektu baten momentu dipolar magnetikoa definitu ahal izateko, objektuak eremu magnetiko jakin batean jasandako indar momentuaren menpekoa dela ulertzea beharrezkoa da. Indar momentu honen balioa eta noranzkoa; momentu magnetikoaren balioaren eta eremu magnetikoaren noranzkoarekiko duen orientazioaren menpekoak dira.
Polo magnetikoen eredua
Poloak beti bikoteka azaltzen dira (ez dugu inoiz polo soil bat aurkituko), bakoitza distantziarekin ahultzen den indar magnetiko baten iturri izanik. Bikoteka dauden poloek aurkako zeinuak izanik, batek alderapen indar bat eragiten duen bitartean, besteak indar alderatzaile bat eragingo du, indarrak elkar deuseztatuz.
Glens Falls (New York)
Glens Falls  New York estatuko hiri bat da. Warren konderrian kokatua dago. 2010ean 14,700 biztanle zituen, 9.97 kilometro koadrotan banatuta.
Momentu magnetiko
Bi dipolo magnetikoren arteko indarrak
non  lehenengo dipolotik bigarrenera dagoen distantziaren noranzkoa den, eta  distantzia honen balio absolutua den. Adierazpen baliokide bat honako hau da:
Fort Myers (Florida)
Fort Myers Floridako hiri bat da. Lee konderrian kokatua dago. 2010ean 68,190 biztanle zituen, 104.7 kilometro koadrotan banatuta.
Momentu magnetiko
Dipolo magnetikoak
Iman askoren kasuan, nulua ez den lehen ekarpena momentu magnetiko dipolarrarena da. Orain arte, ez da isolatutako monopolo magnetikorik esperimentalki hauteman. Dipolo magnetikoa korronte begizta baten edo polo bikote baten muga da, baldin eta iturriaren balioa zerora hurbiltzen bada eta momentua konstante mantentzen bada. Muga hauek iturritik  urren dauden eremu magnetikoei aplikatuz gero baliokideak izango dira. Baina adibide bakoitzak barne-eremuentzat aurreikuspen desberdinak eskaintzen ditu. (Ikusi jarraian).
Momentu angeluarrarekiko erlazioa
non ρ mugimenduan dagoen partikularen dentsitatea den. Hitzarmenez, biderketa bektorialaren noranzkoa eskuin-eskuaren arauaren bitartez ezartzen da.
Nahiz eta partikulak ezin diren zehaztasunez deskribatu karga-masa erlazio uniformearen karga orbitatuaren (eta birakariaren) banaketa gisa, eredu atomikoan g-faktoreare n (partikularen eta konfigurazioaren araberakoa dena eta adimentsionala dena) bitartez adiraz daiteke:
Atomo, molekula eta partikula elementalak
Era berean, barra-iman baten momentu magnetikoa momentu magnetiko eragileen batura da, non imanaren materialarekin parekatu gabeko elektroien momentu magnetiko intrintsekoa eta orbitala eta momentu magnetiko nuklearra kontuan hartzen diren.
Atomo baten momentu magnetikoa
m zenbaki osoa (ez nahastu \mathfrak m momentuarekin) zenbaki kuantiko magnetikoa edo zenbaki kuantiko ekuatoriala da, eta edozein 2j+1 balio har ditzake: Momentu angeluarra dela eta, eremu magnetiko batean dagoen dipolo magnetiko baten dinamika eta eremu elektriko batean dagoen dipolo elektrikoaren dinamika desberdinak izango dira. Eremuak dipolo magnetikoan indar momentu bat eragingo du eremuarekin lerrokatzeko. Hala ere, indar momentua momentu angeluarraren aldaketarekin proportzionala da eta ondorioz, prezesioa ematen da. Hau da, spinaren orientazioa aldatzen da. Jokaera hau Landau-Lifshitz-Gilbert ekuazioaren bitartez deskribatzen da:
momentu magnetikoa, λ indargetze faktorea eta H_{eff} eremu magnetiko eraginkorra (kanpo-eremu magnetikoa gehi autoinduzitutako edozein eremu) diren. Lehengo terminoak momentuak eremu eraginkorraren gainean eragiten duen presezioa deskribatzen du; bigarrena, berriz, termino indargetzailea da non ingurunearekiko elkarrekintzaren ondorioz ematen den energiaren disipazioa adierazten du.
Elektroi baten momentu magnetikoa
non  μB Bohren magnetoia, S elektroiaren spina eta g-faktorea, gS, 2 den Dirac-ek teoriaren arabera; hala ere, efektu elektrodinamiko kuantikoak direla eta, errealitatean 2 baino handixeagoa da: 2.00231930436. 2-ren desbideratze horri momentu dipolo magnetiko anomaloa deritzo.
Saint-Nicolas-de-Bliquetuit
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 366 ziren, horien artean 252 aktiboak ziren eta 114 inaktiboak ziren. 252 pertsona aktiboetatik 236 lanean zeuden (133 gizon eta 103 emakume) eta 16 langabezian zeuden (9 gizon eta 7 emakume). 114 pertsona inaktiboetatik 40 erretiraturik zeuden, 28 ikasten zeuden eta 46 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Diru sarrerak
2009an Saint-Nicolas-de-Bliquetuit udalerrian 195 unitate fiskal zeuden, 541 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 18.865 euro zen.
Dibentzoilo
Erabilera
Dibentzoiloa giza karboxilesterasa entzimen inhibitzailea ahaltsua da, zeintzuk karboxilesterren eta klinikoki erabiltzen diren botika askoren hidrolisian parte hartzen duten.
Aubenas
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
Aubenas udalerriak goi-mailako hezkuntza ez unibertsitarioko osasun-formakuntzako zentro bat zuen.
Clairoix
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Paderno Ponchielli
Mugakideak
Paderno Ponchiellik honako udalerri hauekin egiten du muga:
Genevrières
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokia zen eta 1 ibilgailuen ikuskaritza teknikoko lekua.
Glockenspiel
Glockenspiela (alemanetik kanpai jokoa) edo Lira metalezko xaflaz osaturiko perkusiozko musika tresna da, eta, beraz, laminofonoa. Fisikoki, xilofonoaren antz handia du. Glockenspiela, gozaturiko metalezko xaflez osaturik dago. Xafla hauek, mailu gogorrekin jotzen dira. Bibrafonoa eta marinba ez bezala, glockenspielen xaflek ez dute erresonantzia hodirik.
Santimamiñe
Teknika eta estiloa
Esan daiteke, estilistikoki nahiko aurreratutzat hartu behar direla; ziur asko, Erdi-Madeleine aldi aldera gauzatuak. Venta Laperrakoen ondorengoak dira. Eta beren teknika eta ohi­kotasunagatik Pirinioetako santutegiekin uztar daitez­ke.
Seria
Mugak
Iparraldean Hegoaldeko Txinako Itsasoa du muga, Liang ekialdean, Labi hego-ekialdean, Kuala Balai hegoaldean eta Kuala Belait mendebaldean.
Alix Payen
Alix Payen familia burges, errepublikano eta fourierista batean jaio zen. Bere lehen urteak Saboyan eman zituen, Napoleon III.aren erregimenetik erbesteratuta. 1861ean, 19 urte zituela, Henri Payen Guardia Nazionaleko sarjentuarekin ezkondu eta Parisko 10. barrutira joan zen bizitzera.
Familia
Alix Payen, Louise Alix Milliet jaiotzean, 1842an jaio zen Le Mans-en, Sartheko departamenduan. Bere gurasoak Louise de Tucé, Le Manseko aristokraziako familia batekoa, eta Félix Milliet, Drômeko errentadun ez hain aberatsa , izan ziren. Aitak, Alix jaio eta gutxira, armada utzi zuen familiarekin bizitzeko.
Parisko setioa
Henri Payen eta Paul Milliet, Alixen neba gazteena, Guardia Nazionaleko sarjentuak izan ziren, baina destino desberdinak izan zituzten setioa izan zen bitartean. Paul abuztuaz geroztik Parisko Armadako lehen ingeniari-konpainian borrokatu zen; abenduan, Avron-eko goi-ordokira, Pantinira eta Bourget-era bidali zuten, hurrenez hurren; eta urtarrilean, Buzenval-era. Henri Payen, ordea, kaserna-batailoi batean borrokatu zen, eta bertan bere bizilagunak eta senideak aurkitu zituen. Bere ezkonarreba Louisek Vitryra joan zela esan zuen urtarrilaren 15eko gutun batean.
Alix Payenen konpromisoa
1871ko apirilaren lehen egunetatik, Paris inguruan borrokak piztu ziren Komunaren aldekoen eta Adolphe Thiers errepublika berriko “botere betearazlearen buruak” zuzentzen zituen Versaillesko tropen artean. Alix Payenek sarritan bisitatzen zuen Henri Payen, kasernan sartuta segitzen baitzuen.
Henri Payenen heriotza eta Komunaren amaiera
Maiatzaren 19 aldera, Henri Payen, obus baten leherketa baten ondorioz, larriki zauritua izan zen eskuan eta izterrean. Alix Payen harekin joan zen Parisa, eta hantxe amaitu zen bere konpromisoa Komunaren borrokarekin. Handik aurrera, senarraren zaintzaz baino ez zen arduratuko. Ama maitea, [...] Ez al da samingarria hau bezalako une batean elkarrekin ezin egotea?
La Colonie-n familiarekin
Alix Payen, 1880ko apirilaren 2an, bigarren aldiz ezkondu zen elizan Louis Gustave Poissonekin, Parisko ardo-merkatuko zerga-biltzailearekin. Hala ere, bi urte geroago, senarra hil zen eta Alix bigarrenez alargundu zen. Gero, Paristik alde egin zuen Condé-sur-Vesgre-ko La Colonie falansteriora bere familiarekin bizitzera. Kolonoak jolasetan, paseoetan, artea lantzen, lorezaintzan eta solasean aritzen ziren. 1886tik 1888ra, Alix Payenek koaderno bat idatzi zuen bere bizitza kontatzeko, eta amak lagunduta, aurreko urteetan izandako gutunak bildu zituen. Bere historia pertsonala kontatu nahi zuen, familian bizi izandakoak ahaztu gabe.
Testigantza bakana eta ezezaguna
Communard-en testigantza garaikideak, hau da, Komuna gertatu zenean sortutakoak, oso urriak dira. Izan ere, jasan zuten errepresioak beren idazkiak gorde ahal izatea galarazi zien; horrez gain, kontuan hartu behar da inork gutxik zuela idazteko gaitasun nahikorik, eta gainera, Komunaren existentzia oso laburra izan zela. Horregatik, Michèle Audin eta Bernard Guyonh-ek testigantza «aparta» eta «nabarmena» deritzote Alix Payenek matxinada gertatu zenean familiarekin izan zuen posta-trukeari, batez ere Versaillesko tropek setiaturiko Parisko defentsaren xehetasunak ematen dituenari.
Komunaren borroka Alix Payenen gutunetan
Alix Payenen gutunek communard-en, gizon zein emakumeen, borroka-bizitza gogorraren ikuspegi zehatz eta xehetasunez betea eskaintzen dute. Haietan, Payenek janaririk eta ekipapendurik eza,  tropen bizimodu latza eta 153. bataloiko burkideekin izan zituen harreman onak, luze deskribaturik, kontatu zituen. Gutunak bere iritziak ezagutzen zituzten senideei zuzenduta zeudenez, ez zuen bere ideia politikoei buruzko azalpenik eman behar: laikoak eta antiklerikalak, errepublikanoak eta patriotak.
—Alix Payenek 1871ko apirilaren 24an amari idatzitako gutuna. Hala eta guztiz ere, Alix Payenek 153. Batailoian zegoen adiskidetasunaren eta soldaduek berarekiko izan zuten adeitasunaren testigantza ematen zuen. Bera, bere heziketa burgesarekin, harritu egiten zen halako formakuntzarik jaso ez zuten gizonen dohainez. Bere gutunetan, behin eta berriz deskribatzen zituen burkide berriak. Haien artean, adibidez, Paul Parelon, poeta "oso ikasia", Vanveseko ikastetxeko irakasle ohia, eta haren "egoera berriak inspiratutako bertsoak" sarritan inprobisatzen zituena ; batailoiko gizonek "burutik eginda zegoela" esaten zuten, eta berak ere "oso bitxia" zela uste zuen. «Maitasun-desengainua izan du, eta orain asko edaten du. Horregatik, Henri arduratu behar da beraz». Edo Chanoine, Henri Payenen lantegiko behargina, jatorriz Clichykoa; «aldiriko paristar alai, isekari eta zital samarraren» irudiarekin konparatu zuen. «Mutil gaiztoa zen, oso gizagabea», baina, hala ere, «lagun gisa hartu zuen». Alix Payenek Emile Lalande batailoiko komandanteari buruz ere idatzi zuen : «oso kementsua eta oso ausarta dela diote, eta halako dela dirudi, bere fisionomia ikusita» ; edo, behin baino gehiagotan, Mme Mallet "luxuzko kantiniersa" mestizoari buruz. Henri senarra apirilaren 27an hil zen Oiseaux komentuaren ondoko eraikinean. Egun berean Parisera itzuli zen, eta Mme. Mallet hartu zuen bere etxean.
Gaztela-Mantxako Unibertsitatea
Gaztela-Mantxako Unibertsitatea (Universidad de Castilla-La Mancha, UCLM) autonomia-erkidego horretako unibertsitate publikoa da, Albacete, Cuenca, Ciudad Real eta Toledoko eta Talavera de la Reina eta Almadéngo zentroak campusak dituena.
Nasser aintzira
Historia
1958 eta 1970 bitartean egin zen Asuango urtegiaren eraikuntzaren emaitza da. Gutxi gora-behera, 550 kilometroko luzera eta, bere zatirik zabalenean, Kantzerko Tropiko inguruan, 35 kilometroko zabalera du. Bere hedadura osoa 5250 km²koa da eta bere edukiera 157 km³koa.
Lurraren atmosfera
Gas egoeran dauden materialen ezaugarri nagusia da zatikiek masa berean dauden gainerako zatikiekiko modu librean mugitzeko adina energia dutela; alabaina, ez da ahaztu behar badirela erakarpena eragiten duten bestelako masak ere.
Eguratsaren jatorria
Babes horri esker molekulak bilakatu ahal izan ziren, lehenbiziko egitura fotosintetizatzaile biziak eratu ziren arte (eguzkiaren argiaren eraginez landareen parte berdeetan, hau da, klorofila dutenetan, gertatzen diren prozesu kimikoen multzoa da fotosintesia; prozesu kimiko horiei esker lurra osatzen duten elementuak karbono hidrato bilakatzen dira, batez ere). Egitura fotosintetizatzaile horiek gehitu egin zuten oxigeno eta ozono kopurua, gaur egun ezagutzen diren gainerako forma biziak agertu ziren arte.
Eguratseko karbono dioxidotik (CO2) abiatuta, karbonatoak eratu zirenean (azido karbonikoaren gatz deribatuak dira, hidrogeno atomoen lekua elementu metaliko batek hartzen dutenean sortzen direnak), osatu zen eguratsak gaur egun duen egoerara iristeko behar ziren eragileen multzoa.
Lurburuen gainean dagoen ozono kopuru osoa ez da bera urtaro guztietan, neguko aire polarra higitu ezinik gelditzen baita zelula forman. 1985ean, Antartika gaineko ozono geruza oso txikitu zela jakin zenean, berriz hasi ziren estratosferako kutsadurari buruzko eztabaidak. Globoekin edo sateliteekin egin diren saio eta ikerketa askok erakutsi dutenez, bada zulo bat lurburuetako ozono geruzan, urte batetik bestera handitu edota txikitzen dena.
Eguratsaren osaera
Hala ere, eguraldiaren inguruko fenomenoetan zerikusia duten gasak aldakorrak izenekoak dira, ur lurrunak eta karbono dioxidoa batez ere, ozono eta aerosolez gainera. Zehatzago, ur lurruna da prozesu meteorologiko gehienen eragile nagusia, eta beroaren garraioan eta erregulazioan ere badu efekturik. Horrela, karbono dioxidoa oso garrantzitsua da, eragin handia baitu Lurraren tenperatura orokorrean; izan ere, berak xurgatzen du Lurraren irrada, eta bidaltzen du berriz eguratsera.
Bolumena aldatu egiten da, Ekuatore inguruko lurraldeetan lurretik gertu % 5 ingurukoa izatetik, ia desagertzera arte hamar edo hamabi kilometrotatik gora. Karbono dioxidoa (CO2) lurreko eta ozeanoko organismo bizien eraginez heltzen da eguratsera eta baita, gutxiago bada ere, osagai organikoen deskonposatzearen eta erregai fosilen errekuntzaren ondorioz ere; galera hori fotosintesiak eta biosferak eta ozeanoek xurgatzen dutenak orekatzen dute. Hori dela-eta, karbono dioxidoa orekan eta kopuru txikitan mantendu da, baina ikerketek erakusten dutenez, urterik urtera handiagoa da gas horren kontzentrazioa.
Monotropa uniflora
Taxonomia eta aurrekariak
Monotropaceae familian sailkatua izan zen, baina gaur egun Ericaceae familiaren barruan dago. Agerpen iragankorra du, hazteko baldintzak egokiak baldin badira (hezetasuna baldin badago, aldi lehor baten ondoren), egun pare baten buruan guztiz garatuta agertu ohi da.
Lurraren atmosfera
Eguratsaren ezaugarriak
Hortik aurrera ez da ozono gehiago sortzen, ez baitago oxigeno nahikorik, eta tenperatura jaitsi egiten da berriz ere, mesopausaraino, non minus laurogeita hiru gradu zentigradu hartzen dituen.
Ping
Ping komandoa bi urrutiko bi konputagailuren artean konexioa egiaztatzen duen baliabide bat da, zeinak oihartzun eskaerako paketeak (ICMP protokoloan definiturik daudenak) bidaltzen dizkion urrutiko konputagailuari eta urrutiko konputagailuak eskaera horiei erantzuten die. Honek IP sistema bat sare batean atzigarri dagoen edo ez egiaztatzen du. IP bideratzaileetan edota sareetan erroreak antzemateko baliagarria da.
Ping komandoaren erabilera datuen transferentzia egiaztatzeko
Probaren amaieran laburpen bat bistaratzen da honek eman dituen emaitzekin.
Ping komandoaren deia berdin egiten da Windows zein Linux-en, baina bere argumentuen idazkeran desberdintzen da.
Aukerak: -t                    Adierazitako makinari Ping egiten dio gelditu arte. Bitartean emaitzak ikusteko eta jarraitzeko –Ctrl+Enter, gelditzeko – Ctrl+C. -a                    Host izenetik helbidea lortzeko. -n kopurua            Oihartzun eskaera kopurua. -l tamaina            Bufferraren tamaina bidaltzeko. -f                    Paketeak ez fragmentatzeko adierazlea aktibatu. -i TTL                Bizi iraupena (Time to Leave). -v TOS                Zerbitzu mota. -r kopurua            Erregistroaren ibilbidea, jauzien kontaketarako. -s kopurua            Ordu zigilua jauzien kontaketarako. -j host-zerrenda      Jatorriko ibilbidea eskeintzen du host zerrendan zehar. -k host-zerrenda      Host zerrendari jatorriko ibilbidea galarazten dio. -w itxarote-denbora   Erantzunaren zain emandako itxarote-denbora (milisegundotan). •Parametroak Linux-en: ping -s [-d] [-l aurrekarga] [-L] [-n] [-r] [-R] [-v] [ -i interfaze_helbidea ] [-I itxarote-denbora] [-t ttl] host [pakete-tamaina] [kopurua] Aukerak Linux-en:
Zuhaitz-igel arrunt
Banaketa
Igel espezie honek Europa du bizileku, eta Norvegia, Estonia, Letonia, Ingalaterra eta [[Irlanda] kenduta, beste herrialde guztietan, gehiago edo gutxiago, topa dezakegula esan genezake.
Ugalketa
Udaberri edo negu bukaeran, ugaltzeko garaia heltzen zaie anuru hauei, eta arrak emeei aurrea hartuz putzuetara jotzen dute. Hor direlarik, emeak erakartzen dituzte «kraar-kraar-kraar» soinua behin eta berriro errepikatuz; kantu hau, ugalketa garaitik kanpo ere burutu dezakete hezetasun altuko egunetan, euria egin eta gero batez ere. Emeak ar bat aukeratu ondoren, arra, emearen bizkarraldera igo eta bikoteak, anplexus axial deritzon jarrera hartzen du. Anplexusa, bi ordutan luza daiteke eta gauez zein egunez burutu dezakete.
Bizimodua
Espezie hau, gautar eta ilunabartarra da batez ere, baina deshidratazioa nolabait jasateko moldatua dagoen larruazala duenez, egunez eguzkitan ere aurkitu daiteke. Zuhaitzetan egon ohi da, eta gutxitan arriskatzen da lurrean edota uretan egotera, bere etsaien menpe. Bero altuko egunetan ordea, putzu, harripe eta leku freskoetan gordetzen da.
Udazkenetik udaberrira, lokatz, goroldio eta arrakalen artean hibernatzen du.
Espezieen arteko elkarrekintzak
Bestetik, gero eta zailago bihurtzen ari da espezie honetako indibiduo bat naturan aurkitzea, eta honen arrazoien artean, ekintza antropikoa nabarmendu beharko genuke. Gizakiak, putzuen eta zingiren inguruko landaredia murriztu, zapaburuak kaltetzen dituzten intsektizidak erabili eta hezeguneetan, hauek kutsatzen dituzten gune industrialak kokatzen baititu. Beraz, espezie honen “etsai naturalen” artean gizakia sartzea legezkoa litzake.
South African Broadcasting Corporation
1936an ekin zieten irrati emisioei eta 40 urte geroago, telebistari. Apartheid aren garaian sistemaren aldeko tresna izan bazen ere, gaur egun herrialdeko hizkuntza ofizial guztietan emititzen du.
Noeleen Heyzer
Lana UNIFEMen
UNIFEMen egin duen lana zabala da: Noeleen Heyzer-en lanek herrialde askotako herentzia-legeetan aldaketak sartzeko balio izan zuten, emakumeek lurrak eta bestelako baliabideak jarauntsi ahal izan zitzaten. Langile emigratuen lan-baldintzak hobetzeko politikak eta ekintzak ezartzea ere lortu zuen. Gainera, Noeleen Heyzer-en agintaldian lortu zen emakumeak herritar osotzat hartzea Afganistango Konstituzioan.
Octave Mirbeau
Nobelaren krisia
Une horretan, krisi luze eta larria bizi izan zuela, Dans le ciel eleberri aparta argitaratu zuen folletoi eran, Van Goghengan zuzenean inspiratutako margolaria protagonista duena.
Antzerkia
Mirbeauk ekitaldi bakarreko sei antzerki-lan txiki oso berritzaile antzeztarazi zituen: Farces et moralités (Fartsak eta irakaspenak, 1904); beroietan Bertolt Brecht, Marcel Aymé, Harold Pinter eta Eugène Ionesco-ren antzerkia aurreratu eta hizkuntzaren muinera bera jartzen du hankaz gora. Zenbait politikoren diskurtsoa eta maitasunaren hizkuntza hutsala barregarri uzteaz gain, legea, monogamia eta gizarte arauak desmitifikatzen ditu.
Ipar Kivu
Ipar Kivu (Nord-Kivu; kinyaruandaz: Intara ya Kivu y’Amajyaruguru) Kongoko Errepublika Demokratikoko ipar-ekialdeko probintzia da, Kivu aintziraren ondoan dagoena. Iparraldean Ituri probintziarekin du muga, ipar-mendebaldean Tshoporekin, hego-mendebaldean Maniemarekin, eta hegoaldean Hego Kivurekin. Ekialdean Uganda eta Ruanda ditu mugakide. 59.483 kilometro koadroko eremua hartzen du, eta 6.655.000 biztanle zituen 2015ean. Hiriburua Goma da.
Julene Lazkano
Elorrioko alkate bilakatu zen 2023ko udal hauteskundeen ondoren, Euskal Herria Bildu koalizioaren hautagaitza gailentzearen ondorioz.
Biografia
2004. urtetik 2007. urtera  Hizkuntzako (ingelesa) irakasle ikasketak egin ondoren,  2007. urtetik 2009. urtera Hizkuntzen Psikopedagogia ikasi zuen Mondragon Unibertsitatean.
Irakasle
2009tik Sare publikoan irakasle aritu da.