cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Fréchède
Etxebizitza
2007an 26 etxebizitza zeuden, 16 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 6 bigarren erresidentzia ziren eta 4 hutsik zeuden. 23 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 16 etxebizitza nagusietatik 13 bere jabearen bizilekua ziren, 2 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 1ek gela bat zuen, 1ek bi zituen, 1ek hiru zituen, 8 etxek lau zituzten eta 5 etxek bost zituzten. 9 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 7 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 7 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Nome (Ipar Dakota)
Nome Ipar Dakotako hiri bat da. Barnes konderrian kokatua dago. 2010ean 62 biztanle zituen, 1.07 kilometro koadrotan banatuta.
Dorre
Ezaugarriak
Nahiz eta zentzu hertsian etxe-orratzak "dorreak" ez izan, hauetako asko horrela deitzen dira, hala nola New Yorkeko Dorre Bikiak edo Kuala Lumpurreko Petronas dorreak, antzeko itxura dutelako.
Komunikazioa hobetzea
Historian zehar, dorre bakunak erabili izan dira informazioa garraiatzeko distantzia handietan. Erabilera hau izan dute itsasargiek, kanpandorreeak, erloju-dorreek, dorre telegrafikoek eta minareteek. Adibidez, Igeldoko dorrea, Donostiar itsasertzean eraiki zen itsasargia zen, itsas mailatik 180 metrora kokatua, 9 legoako helmena izateko , garai harten paregabea. Berrikiago, telekomunikazio dorreek (irrati, telebista edo telefoniakoak) uhinak hedatzen dituzte garaiera handietatik, bai transmititzen bai errepikatzen.
Dorre isolatuak
Erromatar eraikuntza militarren terminologian, castrum hitzak erromatar kanpamentuak izendatzen ditu, oholesi batez inguratzen zirenak eta dorreekin indartzen zirenak (egonkor egiten zirenean, eraikuntza elementuak harriz egin zitezkeen); turris eta burgus hitzek, berriz, dorre isolatuak izendatzen dituzte, limes zaintzen zituztenak bezala (Inperioaren kanpoko muga). Antzeko tipologia izan zuten gerora kastral motako dorreek eta dorretxeek. Europatik kanpo, eta formazko desberdintasunak alde batera utzita, gaztelu japoniarraren oinarrizko tipologia antzekoa da.
Dorre albarranoa
Euskal Herrian, Getariako (Bidarte, Lapurdi) talaia aurki dezakegu, bere garaian baleak ikuskatzeko erabiltzen zena.
Omenaldiaren dorrea
Omenaldiaren dorrea Erdi Aroko gazteluaren egitura nagusia da (donjon gaztelu frantsesetan, bergfried alemanetan, mastio edo maschio italiarretan, keep ingelesetan). Dorre nabarmena da, harresia baino altuagoa, eta, normalean, gotorlekuaren gainerakotik isolatu zitekeen. Dorre nagusia da, jaunaren bizileku dena eta gazteluaren funtzio garrantzitsuenak betetzen dituena; gela nagusiak eta, batzuetan, janari-biltegiak hartzen ditu bere barnean. Kanpoko balizko eraso bati dagokionez, posiziorik babestuenean dago; horrela, gainerako defentsak eroriko balira, dorre horrek azken babesleku bat emango luke.
The Bourne Legacy (filma)
Argumentua
Aaron Cross (Jeremy Renner) agentea Outcome programa eraginkorrak sortutako beste produktu bat da. Programa honek sortutako agenteak misio oso arriskutsuak bakarka gauzatu ahal izateko irakatsiak eta entrenatuak izan dira. Baina Bourneren istorioa jendea guztiak jakingo duela ezagutzean programa arriskua bat bilakatuko da. Orduan Treadstone eta BlackBriara direlakoen arduradunak diren agentziako goi agintariek erabaki drastikoa hartuko dute.
Bengala
Musulmanak
Indiaren inbasioa Turkiatik heldutako armaden aldetik, XIII. mende hasieran gertatu zen. Inbaditzaileek (Ikhtiar Uddin Muhammad Bin Bakhtiyar Khilji buruzagi zutela), Palastarren erregea zen Lakshman garaitu zuten, Nabadwip bere hiriburuan, 1203 edo 1204an. Deva familiak, Bengala gobernatu zuen azkeneko dinastia hindua, denbora laburrez gobernatu zuen eskualdearen ekialdeko zatia, eta tronutik bota zituzten XIV. mendearen erdialdean.
Independentzia
Bengalak, biktima mordoa eragin zituzten bi gosete jasan behar izan zituen: lehena, 1770ean, britainiarren erregealdia hasi eta handik bost urte eskasera. Gosete honen ondorioz, Bengalako biztanleriaren herena hil zen, proportzionalki, munduko goseterik handienetako bat izan dena. Bigarrena 1943an izan zen (Bigarren Mundu Gerran), gosete honen ondorioz 3 milioi bengaliar hil zirelarik. Baina, zorionez, Bengalako jendea desastre hauek gainditu eta euren lurraldea berreraikitzeko gai izan da. Nobel saria jaso zuen Rabindranath Tagorek deskribatu zuen bezala: "Urrezko Bengala".
NGC 4581
NGC 4581 galaxia bat da, Virgo konstelazioan. Edward S. Holdenek aurkitu zuen n.
Mariano Arrate
Omenaldiak
Agurra dela-eta, hainbat artikulu idatzi zituzten garai hartako prentsan, jokalaria goraipatuz. Horien guztien artean, hemen daude Jose Ganboak egindako bertsoak (1924/01/20):
Kanguru
Historia
Kanguru batzuk basamortu erdian bizi diren bitartean, beste batzuk baso hezeetan daude. Lehen aipatu bezala, gehienak belarjaleak dira, nahiz eta espezieren bat intsektuez ere baliatzen den elikatzeko.
Ugalketa portaera
Gaur egun badakigu kumea jaio eta egun gutxira kanguru ama berriro ernaltzen dela. Hala ere, ernaldutako obuluaren garapena ez da emango jaiotako kumea amaren poltsatik kanpo bizitzeko gai ez den bitartean. Beraz, eme bat aldi berean poltsatik kanpo bizi den kume bat zaindu, poltsaren barnean beste bat mantendu eta obulu ernaldu bat izateko gai da.
Hazkuntza
Kanguru batentzat, poltsan 2 edo 3 kiloko kume bat eramatea antilope edo tamaina handiko beste belarjale batentzat umedun izatea bezain deserosoa eta arriskutsua da. Mugimenduak zaildu eta ihesaldia mantsotzen baitu. Aitzitik, umedun dagoen gazela batek gepardo bat jarraika duenean “gehiegizko pisu” hori utzi ezin duen bezala, kanguruak bere kumea alde batera utz dezake ehiztariak bere txakurrekin jarraika baditu. Oro har, mugimendu azkarrekin kumea poltsatik atera eta kanpora jaurtitzen duen kanguru ama bere bila itzultzen dela uste da, baina errealitatea gordinagoa da kume gizagaixoarentzat.
Ardien eragina kanguru populazioan
Frith eta Calaby-k kanguruaren aldeko eta aurkako kanpainen arinkeriak salatu dituzten arren, beraien ustez animalia hauen elikadurari buruzko ikerketa gutxi egin baitira, gaur egun gai honi buruz gauza dezente dakizkigu. Esaterako, Amphipogon cariginus ardiek jaten duten eta kanguruek gutxiesten duten belarra da, Themeda australis aldiz, martsupialek oso estimatua den arren ardiek ez dute gustuko.
Kanguru asko ganaduari leku gehiago utzi edo bere haragia edo larrua saldu ahal izateko pozoituak edo tiro bidez erailak izan diren arren, kanguru espezie batzuk soilik daude desagertzeko zorian. Kanguru handiak aldiz, hain ugariak dira zonalde batzuetan non zalantzarik gabe edozein sarraski kanpainari aurre egiteko gai izango liratekeen hurrengo urteetan.
Sant'Ilario d'Enza
Mugakideak
Sant'Ilario d'Enzak honako udalerri hauekin egiten du muga:
Mont-l'Évêque
Mont-l'Évêque Frantziako udalerria da, Oise departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an zegoen osasun-ekipamendu bakarra psikiatriko zen.
Saint-Antoine-l'Abbaye
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Mayalen Noriega
Mayalen Noriega (Mexiko Hiria, Mexiko, 1982ko otsailaren 19a) Mexikon jaiotako igerilaria, txirrindulari eta triatleta profesionala da. Gaztaroan Mexikon igerian nabarmendu zen, 22 urte bete arte. Ezaguna da, kirol egokituan atleten gidari lanetan aritzeagatik.
Orozko
Historia
1785. urtean Bizkaiko Jaunaren agindupean zegoen berriro ere.
Tamarindo
Ezaugarriak
Bere dentsitate eta iraupenagatik, tamarindoaren zura, altzariak egiteko ere erabili daiteke. Zuhaitz hauek India hegoaldean oso ohikoak dira, Andhra Pradesh estatuan bereziki. Herrialdeko errepide eta autobideetan itzala emateko erabiltzen dira. Tximinoei asko gustatzen zaizkie tamarindoaren fruitu helduak. India hegoaldean, oinarrizko dietaren zati da. Bertan Sambharra, Pulihora arroza eta beste plater batzuk prestatzen dira tamarindoarekin.
Orozko
Euskara
Orozkoko euskara berezia da, herri bakarra baita euskara honetan katalogaturik dagoena. Era berean, mendebaldeko euskara ren aldaera bat da hau, sartaldekoa. Hizkuntza banaketa eman zen 1996an, eta, datuen arabera, 1.180 euskaldun, 364 ia-euskaldun eta 307 erdaldun ziren herrian.
Niko Etxart
Bizitza
Kanta horri esker lortutako arrakasta itzela aprobetxatuz, bigarren diskoa berehala ailegatuko zen. Eibarren egindako emanaldi baten grabazioa izan zen, Has´dantzan (Movieplay-Kardantxa, 1980), eta hor bai, "Euskal rock´n´roll" famatua agertu zen. Horrez gain, beste bi herri kantu moldatu zituen, "Gizon gazteak ezkontzeko" eta "Baga, biga, klik". Azken horrek ere oso harrera beroa izan zuen. Halaber, lehenengo aldiz Jon Mirande poetaren hitzak musikatu zituen, "Ametsetarik" kantuan.
Baina euskal rockaren aitzindaria izatearekin batera, euskal kanta tradizionala ere landu du Niko Etxartek. Dominika Etxart aitarekin eta Robert Larrandaburu koinatuarekin batera, urte askoan herriz herri ibili da Zuberoako kantu tradizionalak ezagutarazten. Lan horren lekukotasuna disko batean jaso zuten, Eperra (Elkar, 2004). A capella egindako diskoa da, abesti guztiak zubereraz dira, italierazko bat izan ezik. Ahotsa jartzeaz aparte, Niko Etxartek ekoizle eta soinu teknikari lanak ere egin zituen disko horretarako.
Agra (India)
Hiria, Delhiko sultana zen Sikandar Lodik sortu zuen 1501 eta 1504 bitartean, bere hiriburu bihurtu zuena. Mogoldar lehen enperadorea izan zen Babur, hiri honetan babestu zen Ibrahim Lodiren aurka 1526an borrokatu ondoren. Akbarrek, inperioko hiriburu ofizial bihurtu zuen 1556an.
Mogoldar Inperioa erori ondoren, Jatak 1761ean, Gwaliorreko rajputak 1764an, Sindhiarrak 1784an eta britainiarrak 1803an, hiri honetan bizi izan ziren 1857ko Indiako Matxinadan, zenbait gudu odoltsu gertatu ziren Agrako gotorlekuan.
Baryancistrus demantoides
Baryancistrus demantoides Baryancistrus generoko animalia da. Arrainen barruko Actinopterygii klasean sailkatzen da, Loricariidae familian.
2020ko Udako Olinpiar Jokoetan parte hartutako euskal herritar kirolariak
Dominak
Euskal Herria, Nazioarteko Olinpiar Batzordeak talde onartua ez bazen, domina bat lortuko zuen eta 76. postuan egongo zatekeen, Bahrain, Ipar Mazedonia, Lituania, Namibia, Saudi Arabia eta Turkmenistanekin batera. Maialen Chourraut piraguistak zilarrezko domina lortu zuen.
Itimad-Ud-Daulahren Mausoleoa
Itimad-Ud-Daulahren Mausoleoa, Indiako Uttar Pradesh estatuko Agra hirian dago. "Taj txikia" bezala ere ezagutzen da, batzuk, Taj Mahalaren zirriborrotzat hartzen baitute.
Bhumika Shrestha
Bizitza
2015eko abuztuan Nepalek pasaportean jabearen sexua identifikatzeko dagokion atalean "beste bat" (ez gizon, ez emakume) jartzeko aukera ematea adostu zuen. Urte horretako urrian "beste bat" sexua zioen pasaportearekin atzerrira bidaiatu zuen lehen nepaldarra bihurtu zen Shrestha.
Écriennes
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Scandiano
Mugakideak
Scandianok honako udalerri hauekin egiten du muga:
Hurritz
Argitasuna
Argi falta eta Tº eskasa egotekotan, ernamuin hauen kantitatea asko murriztuko zen. Egoera aurkakoa balitz, argi asko eta Tº handia, hurren hazkuntza sustatuko litzateke.
Fruitua
Azkenik, umeen kasuan ere kontu handiarekin ibili behar da, alergiez gain, irensteko oso zailak izan daitezkeelako.
Kutzemendi
Kutzemendi edo Olarizu mendia Gasteizko hegoaldean dagoen muino bat da, Olarizu landa eremuaren alderik gorena. 709 metroko garaiera du, eta Gasteizko hirigunetik oso hurbil dago. Irailean festa bat ospatzen da mendi tontorrean, gailurreko gurutzearen ondoan. Berez zailtasunik gabeko igoera den arren, neguan izotzak zaildu egiten du, oso irristakor egiten baitu bidea.
3D betaurreko
Gaur egun, sistema auto-estereoskopikoari esker 3D betaurrekoak ez dira beharrezkoak 3D proiekzio bat ikusteko. Hala ere, hauek beharrezkoak izango dira 3D proiekzio sistema estereoskopikoetan.
Dundee United FC
Historia
Edinburgheko Hibernian FC taldea eredu hartuta, Dundeeko irlandar katolikoen komunitateak futbol taldea eratu zuen 1909an hasiera hartan Dundee Hibernian izenarekin. 1923an hiriko publiko handiagoa erakarri nahian Dundee United Football Club izena ezarri zioten.
3D betaurreko
Funtzionamendua
3D betaurrekorik gabe pantaila begiratzean, sinkronizatu gabeko bi irudi ikus ditzakegu kolore urdin eta gorriekin edo desfasatutako gris-eskala batean. Betaurrekoak jartzerakoan hiru dimentsioko irudi bakarra ikusiko dugu. Gaur egun, teknika hauek izandako bilakaera handiari esker, digital 3D bezalako zinema proiekzio errealagoak lortzen dira.
Betaurreko estereoskopiko pasiboak
Sistema pasiboek sistema aktiboekiko dituzten abantailak ondorengoak dira: betaurrekoak merkeak dira, ez dute behar elikadurarik eta ez dira pantailarekin sinkronizatuta egon behar.
Betaurreko estereoskopiko aktiboak
Betaurreko aktiboen funtzionamenduan eskuineko begiak ezkerreko begiarentzat diren irudiak ikustea ekiditen da, eta alderantziz. Izan ere, oraingoan pantailan begi bientzako fotogramak erakusten dira. Sentsore infragorri bat behar dute, hau agindua emateaz edo une bakoitzean dagokion irudia helarazteaz edo blokeatzeaz arduratuko da. Horrekin ondo koordinatuta, LCD obturadore aktiboko betaurrekoetako lenteak opaku izatetik garden izatera pasatzen dira. 3D esperientzia atzemateko, pantailako 3D bideoan ezkerreko irudia agertzen denean, ezkerreko lentea gardena da eta eskuinekoa opakua. Pantailan eskuineko irudia agertzen den heinean, ezkerreko lentea opaku eta eskuinekoa garden bihurtzen dira. Prozesu hori guztia oso abiadura handian egiten denez, gure burmuinak ez du aldaketa nabaritzen, eta horrela, irudi bakarra eta efektu tridimentsionala lortzen dira.
Oakes (Ipar Dakota)
Oakes Ipar Dakotako hiri bat da. Dickey konderrian kokatua dago. 2010ean 1,856 biztanle zituen, 4.25 kilometro koadrotan banatuta.
Arrietabaso
Arrietabaso, Errialtabaso edo Eskumendi (1.018 metro) Eskuagatxeko mendilerroaren tontor nagusia da.
Tang Chih-chun
Tang Chih-chun (2001eko martxoaren 16a) gizonezkoen arku makur (recurve) probetan lehiatzen den Taiwango arkularia da. 2018an, urrezko domina irabazi zuen gizonezkoen taldearen proban, Luo Wei-min eta Wei Chun-hengekin batera, 2018an Asiako Jokoetan, Jakartan, Indonesian.
Lexus
Lexus automobil marka bat da, Toyotak sortutakoa 1989an txapelketetan aritzeko. Lehenik Estatu Batuetan eta ondoren mundu osoan BMW eta Mercedes-Benzen kontra aritzeko. Lehengo urteetan Lexus alta gamako autoak egiten zituen Japonian Toyota markaren logoarekin eta urteak pasa enpresa honek garatu zen eta modelo propioak egiten hasi zen. Ideia hau Hondak ere egin zuen, Acura, Nissan eta Infiniti autoen markak sortzen.
Lexus momentu honetan kalitatean, konfortean eta fidagarritasunean munduko markarik garrantzitsuena da Mercedes-Benz, BMW, Audi eta Cadilac markekin.
Marka honek 1989an hasi zen, data horretatik hogeita hiru urte pasatu dira eta gero eta gehiago zabaltzen hari den marka da. Hogeita hiru urte pasatu dira Lexus LS400 modeloa presentatu zenetik eta hiru urte geroago Lexus EEBB-ko merkatuan hirugarren postuan zegoen. Lexusko sortzailea Eiji Toyoda izan zen Toyota markaren sortzailearen iloba.
2011an Monakoko printzeak (Alberto II.a Monakokoa eta Charlene Wittstock) ezkondu ziren egunerako, Lexusi eskatu zioten autoen ezkontza egiteko. Lexus LS600h L 2011 urtekoa hartu zuten eta teilatua kendu zioten polikarbonatoko teilatu bat jartzen.
Fabrègues
Biztanleria
2007an Fabrègues udalerrian erroldatutako biztanleak 6.180 ziren. Familiak 2.296 ziren, horien artean 489 pertsona bakarrekoak ziren (188 bakarrik bizi ziren gizonak eta 301 bakarrik bizi ziren emakumeak), 674 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 923 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 210 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Diru sarrerak
2009an Fabrègues udalerrian 2.352 unitate fiskal zeuden, 6.230,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 19.354 euro zen.
Toano
Toano Italiako udalerri bat da. Reggio nell'Emiliako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Jose Antonio Pikabea
Jokalari Ibilbidea
''2020ko Maiatzak 31n eguneratua. Datu ofizialak.''
Benedikt Erlingsson
Zinema eta telebista ibilbidea
Bere bigarren filma, Kona fer í stríð (Emakumea gerran), terrorismo ekologikoaren inguruko drama, 2018an estreinatu zen. Aurrekoan bezala, Akademiako Sarietan Nazioarteko Film Onenerako hautatu izan zen bera ere estreinatzeko urtean, baina horretan ere ez zen aukeratua gertatu.
Biehlita
Ezaugarriak
Biehlita oxido mineralaren formula kimikoa hau da:. Sistema monoklinikoaren arabera sortzen ditu kristalak. Mohs eskalaren arabera duen gogortasunaren balioa 1 - 1,5 da.
Gehyra papuana
Gehyra papuana Gehyra generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Epitopo
Epitopoa edo determinante antigenikoa antigorputzekin edo T linfozitoekin lotzen den antigeno baten zatia da.
Determinante antigeniko eta antigorputzaren egitura tridimentsionalak osagarriak dira. Horrek errazten du haien arteko lotura (entzima eta substratoaren antzeko lotura fisikoa da epitopo baten eta antigorputzaren artekoa)
Attricourt
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 25 ziren, horien artean 16 aktiboak ziren eta 9 inaktiboak ziren. 16 pertsona aktiboetatik 14 lanean zeuden (8 gizon eta 6 emakume) eta 2 langabezian zeuden (1 gizon eta 1 emakume). 9 pertsona inaktiboetatik 2 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 3 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Extravehicular Mobility Unit
Extravehicular Mobility Unit edo EMU anezka espazialako astronautek mikrograbitatean ontziz-kanpoko ibilaldiak (EVA) burutzeko jantzi bereziak ziren. Anezken EMUek diseinu modularra zuten eta tamaina jakin bateko zatitan muntatu zitekeen eta zortzi EVArako prestatua zegoen. Soinaren zatia zurruna da eta bizitzeko euskarria zeraman. Loturako elementua malguak ziren mugikortasuna hobetzeko.
Lavardens
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Etxebizitza
2007an 211 etxebizitza zeuden, 167 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 36 bigarren erresidentzia ziren eta 8 hutsik zeuden. 198 etxeak ziren eta 12 apartamentuak ziren. 167 etxebizitza nagusietatik 126 bere jabearen bizilekua ziren, 34 alokairuan okupaturik zeuden eta 8 doan lagata zeuden; 1ek gela bat zuen, 7 etxek bi zituzten, 16 etxek hiru zituzten, 32 etxek lau zituzten eta 112 etxek bost zituzten. 128 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 75 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 85 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 6 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 margolaria, 1 zurgina, 1 argiketaria eta 2 jatetxeak.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Werner Heisenberg
Max Born eta Pascual Jordanekin batera mekanika kuantikoaren matrize-mekanika garatu zuen Heisenbergek 1925ean. Ziurgabetasunaren printzipioa 1927an plazaratu eta 1932an Nobel Saria irabazi zuen fisikan.
Parisko historia
Aro Modernoa
XVIII. mendearen amaieran Frantziako Iraultzak gogotsu jotzen du Frantzia osoa baina batez ere bere hiriburua, Paris; eta bertan jaso ziren lehenengo mugimendu herrikoiak, Bastillako kartzelan, esaterako.
Brandon (Saona eta Loira)
Etxebizitza
2007an 181 etxebizitza zeuden, 113 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 50 bigarren erresidentzia ziren eta 18 hutsik zeuden. 170 etxeak ziren eta 8 apartamentuak ziren. 113 etxebizitza nagusietatik 85 bere jabearen bizilekua ziren, 25 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 18 etxek hiru zituzten, 32 etxek lau zituzten eta 60 etxek bost zituzten. 99 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 50 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 58 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Gehyra purpurascens
Gehyra purpurascens Gehyra generoko animalia da. Narrastien barruko Gekkonidae familian sailkatuta dago.
Gabriel García Márquez
Kazetaritza
1957ko abenduan, Garcia Marquezek kargu bat onartu zuen Caracasen, bere lagun Plinio Apuleyo Mendozak zuzendutako Momento aldizkarian. 1957ko abenduaren 23an iritsi zen Venezuela ko hiriburura, berehala lanean hasteko. Ondorioz, 1958ko Venezuelako estatu-kolpearen lekuko izan zen, Marcos Pérez Jiménez presidentea erbestera eraman zuena. Gertaera honen ondoren, García Márquezek artikulu bat idatzi zuen: "Elizgizonen parte hartzea borrokan", Venezuelako Eliza Jimenezen erregimenaren aurka deskribatzen zuena. 1958ko martxoan bidaia bat egin zuen Kolonbiara, eta Mercedes Barcharekin ezkondu ondoren, elkarrekin Caracasera itzuli ziren. 1958ko maiatzean, Momentoko jabearekin ados ez zegoenez, dimisioa eman zuen eta handik gutxira Venezuela Gráfica egunkariko zuzendari bilakatu zen.
Politika
1959an Kuba ra joan zen, Plinio Apuleyo Mendoza adiskidearekin batera, hango iraultzaren berri bertatik bertara emateko asmoz. Urte berean jaio zen halaber, bikotearen lehenengo semea, Rodrigo (zinemagile izatera iritsi zena). Eta handik gutxira Habanara joan zen lanera, Prensa Latina izeneko erredakzioan kazetari berriak trebatzeko arduradun gisa.
Fidel Castro rekin adiskidetasun estua baina "ñabarduratsua" izan zuen, Kubako Iraultzaren lorpenak goraipatuz, baina gobernantzaren alderdiak kritikatuz eta herrialdeko "ertz zakarrenak leuntzeko" lan eginez. Garcia Marquezen ikuspegi politiko eta ideologikoak aitonaren istorioek taxutu zituzten. Elkarrizketa batean, García Marquezek Plinio Apuleyori esan zion: "Nire aitona koronel liberala zen. Nire ideia politikoak berarengatik etorriko ziren sziurrenik, gaztetan amodiozko ipuinak kontatu ordez, pentsalariek eta antiklerikalek gobernu kontserbadorearen aurka egin zuten azken gerra zibilari buruzko kontu beldurgarriak kontatzen zizkidalako." Horrek eragina izan zuen bere iritzi politikoetan eta literatura-teknikan, eta, beraz, "bere idazketa-karrera, hasiera batean, Kolonbiako literatura-statu quo-aren aurkako jarrera kontzientean gorpuztu zen modu berean, García Marquezen ikuspegi sozialista eta anti-inperialistak Estatu Batuetan nagusi den statu quo-aren aurka jarri ziren."
Ehun urteko bakardadea
Bere ospe berria eta AEB etako inperialismoari buruz zituen iritziak zirela eta, García Márquez subertsibotzat jo zuten eta urte askotan zehar AEBetako immigrazio agintariek bisak ukatu zizkioten. Bill Clinton AEBetako presidente aukeratu ondoren, bidaiatzeko debekua kendu eta "Ehun urteko bakardadea" eleberria aipatu zuen gogokoen.
Heriotza iragarritako baten kronika
Santiago Nasarren hilketaren inguruan kokatzen da nobelaren argumentua. Narratzaileak detektibe gisa jarduten du, eleberriak aurrera egin ahala hilketaren gertaerak deskubrituz. Pelayok adierazi zuenez, istorioa "alderantzizko moduan garatzen da. Aurrera egin beharrean... argumentuak atzera egiten du". "Heriotza iragarritako baten kronika" 1981ean argitaratu zen, García Márquezi 1982ko Literaturako Nobel Saria eman baino urte batlehenago. Eta Francesco Rosi zuzendari italiarrak film batera egokitu zuen eleberria 1987an.
Osasunaren gainbeheran
2008ko maiatzean, García Márquezek oraindik izenbururik eman gabe zegoen "maitasun nobela" berria amaitzen ari zela jakin zen, urte amaierarako argitaratuko zena. Hala ere, 2009ko apirilean bere agenteak, Carmen Balcells ek, Txileko “La Tercera” egunkariari esan zion García Márquezek nekez idatziko zuela berriro. Hori eztabaidatu zuen Cristobal Pera Random House Mondadori editoreak, eta García Márquez “Abuztuan elkartuko gara” (En agosto nos vemos) izeneko eleberri berria osatzen ari zela adierazi zuen.
Nobel Saria
García Márquezek 1982ko abenduaren 10ean jaso zuen Literaturako Nobel Saria "bere eleberriengatik eta ipuinengatik, non fantastikoa eta errealista irudimenaren mundu aberats batean konbinatzen diren, kontinente baten bizitza eta gatazkak islatuz". Haren onarpen-hitzaldiaren izenburua "Latinoamerikako bakardadea" izan zen. García Márquez Literatura Nobel Saria irabazi zuen lehen kolonbiarra eta laugarren Latinoamerikarra izan zen. Nobel sariduna izan ondoren, García Márquezek berriemaile bati zera adierazi dio: "Saria ematean azpikontinente aren literatura kontuan hartu dutela eta literatura hori guztia saritzeko modu gisa eman didatela irudipena dut."
Montserrat Minobis
Montserrat Minobis (Figueras, 1942ko urriaren 24a- Bartzelona, 2019ko maiatzaren 11) kazetari feminista izan zen. 1970eko borroka antifrankistan konprometitua eta Kataluniako kulturaren aldeko aktibista, hainbat talde politikotan aritu zen. 1990eko hamarkadan, Emakume Kazetarien Europako Sareko eta Kataluniako Emakume Kazetarien Elkarteko lehendakaria izan zen. 2001etik 2004ra Kataluniako Kazetarien Elkargoko dekanoa izan zen.
Biografia
1971az geroztik, frankismoaren aurkako borrokan aktiboki konprometitu zen eta Kataluniako mugimendu feministan militatu zuen. 1976an, Kataluniako Emakumearen Lehen Jardunaldiak antolatzeko Batzordeko kide izan zen.
Stanley (Idaho)
Stanley Idahoko hiri bat da. Custer konderrian kokatua dago. 2010ean 63 biztanle zituen, 15.88 kilometro koadrotan banatuta.
MIC
Lehenbizikoz aireratu zenean, Mic3 protagonista Super 3 Mic deitzen zen, 2007ko ekainaren 21rarte Iaia Mica pertsonaiak bakarka panpin eta jostailuz beteriko gela batean aurkeztu ohi zuelarik.
Viano
Viano Italiako udalerri bat da. Reggio nell'Emiliako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Warren (New York)
Warren Ameriketako Estatu Batuetako inkorporatutako herri bat da. Herkimer konderrian kokatuta dago, New York estatuan. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Etxague (Oloritz)
Historia
Orbaibarrekoa izan zen banaketa administratibo honek iraun zuen bitartean. Gero, 1835-1845eko berrikuntzekin, Leotz udalerrian sartu zen, eta udalerri eratu zuen, Bariain, Oloritz, Lepuzain, Mendibil, Orizin eta Soltxaga herriekin eta Arrazubi, Doneaniz eta Eristain baserriekin eta Olorizko bentekin.
Villa Minozzo
Villa Minozzo Italiako udalerri bat da. Reggio nell'Emiliako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Wei Chun-heng
Wei, Rio de Janeiroko 2016ko Udako Olinpiar Jokoetan, Taiwango taldean lehiatzeko hautatu zuten, banakako zein taldekako txapelketetan, tiro egiteko. Kontuan izan, Txinak jarritako baldintzak direla eta, 1979an NOBek (Nazioarteko Olinpiar Batzordea) Nagoia-n (Japonia) hartutako erabakiak Taiwanek Olinpiar jokoetan (bere izenean eta bere banderapean) esku hartzea galarazten duela; beraz, Taipei txinatarraren izenean aritzen da.
Mathieu Faivre
Kirol ibilbidea
2013ko abenduan, Beaver Creekeko eslalom erraldoian podiumera hurbildu, eta laugarren postua lortu zuen. 2013-2014 denboraldian, beste hiru goiko 10 lortu zituen. 2014ko Neguko Olinpiar Jokoetan, parte hartu zuen, eta 24. postuan sailkatu zen eslalom erraldoian.
Cortina d'Ampezzoko 2021eko Munduko Txapelketan, banakako diziplina berri bat aurkeztu zen: paraleloa. Otsailaren 16an, Mathieu Faivre 9. postuan sailkatu zen. Final-zortzirenetan, Samu Torsti kanporatu zuen; final-laurdenak estu gainditu zituen Fabio Gstreinen aurka; Alexander Schmid-i, ostera, erraz irabazi zion finalerdietan, finalean Filip Zubčić-i aurre egin aurretik. Lehen itzulian 0,230 segundogatik gaindituta, 0,480 segundotik irabazi zion bigarren ekitaldian, eta titulua eskuratu zuen, proba honetako lehen munduko txapelduna bilakatuz.
Qingzang trenbidea
Garaierak eragindako arazoak
Horrela, ibilbidearen 550 kilometro, urte osoan zehar izoztuta dagoen permafrostaren gainean eraikia dago. Horrez gain, 675 zubi eraiki behar izan zituzten (159,88 kilometro guztira).
Geltokiak
Golmud eta Lhasa arteko ibilbidean, 45 geltoki daude, eta horietatik 38, ez dute inolako langilerik bidaitxartelak ateratzeko. Horretaz, Xiningo kontrol bulegoa arduratzen da.
Eraikitako 45 geltokiez gain, etorkizunean beste hamairu eraikitzea espero da.
Ingunda
Ingunda (Ingundis; c. 567- Sizilia, c.  584) printzesa frankoa izan zen, Sigeberto I.a eta Brunildaren alaba. Hermenegildo ezkondu zuen eta senarra katoliko bihurtzea eragin zuen.
Montlognon
Etxebizitza
2007an 101 etxebizitza zeuden, 88 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 8 bigarren erresidentzia ziren eta 5 hutsik zeuden. 98 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 88 etxebizitza nagusietatik 61 bere jabearen bizilekua ziren, 17 alokairuan okupaturik zeuden eta 10 doan lagata zeuden; 5 etxek bi gela zituzten, 15 etxek hiru zituzten, 20 etxek lau zituzten eta 48 etxek bost zituzten. 64 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 34 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 49 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Zayn Malik
Biografia
Abeslariak, "Zayn Malik" izen artistikoa aukeratu zuen «y» batekin «i» batekin baino bitxiago zirudielako.
Dickinsonia
Deskribapena
Gorputz obalatu zapala du, simetria bilateral nabarmena, eta segmentu ugariz osaturik dago. Hazten doan heinean segmentu berriak gehitzen dizkio gorputzari (ikusi irudia). Segmentuen luzera eta lodiera txikituz doaz izakiaren atzealdera. Segmentuak alde bietara alternatiboki sortzen dira erdiko ardatzetik. Segmentu hauek presio altuan zegoen likidoz osaturik egongo zirela uste da, eta "pneus" izena eman izan zaie.
Zayn Malik
Biografia
Zayn musulmana da, bere aita pakistandarra delako.
Atxarte
Atxarte Untzillatx eta Axtxiki mendien artean dagoen haitzartea da, izenak azaltzen duen bezala.
Abiapuntuak
Abadiñoko Mendiola auzoa lekurik hoberena da Atxartera ailegatzeko. Halaber, Mañaria eta Urkiolako mendatea ohiko abiapuntuak dira.
Carles Puyol
Carles Puyol idolo bat bilakatu zen bere garaian. Joko gogor baina garbia, jokalari txukuna, adoretsua izan zen, ereduzko pertsona batena.
Marko Aurelio
Estreinako urteak
Hadriano enperadorearen iloba, Antonino Piok oinordeko hautatu zuen 138an, Marko Antoniok 17 urte zituelarik. Antonino Piok Luzio Vero ere oinordeko izendatu zuen. 161ean, Antonino hil zenean, bi oinordekoek agintea onartu zuten botere paretsuak izanez gero. Praktikan, halere, Luzio Vero Marko Antonioren trebetasunaren azpian geratzen zen.
Agintean
Aldi bereko aginte hori beher militarrak bultzatu zuen. Izan ere, germaniarrek Inperioko mugak zeharkatzeari berriko ekin zioten. Ekialdean, Partiako erresumak indarra berreskuratu zuen. Enperadore batek ezin izan zuen bi mugak aldi berean defendatu.
Pio XII.a
Bizitza
Teologiako eta Zuzenbide Kanonikoko ikasketak egin zituen Unibertsitate Gregoriarrean eta 1899an, apaiz egin ondoren, Vatikanoko estatuko idazkaritzan sartu zen. Artzapezpiku egin zuten 1917an eta, Bavariako nuntzio izan ondoren, Berlinen izan zen sei urte geroago. 1929an kardinal izendatu zuten eta Erromara itzuli zen Pio XI.aren estatu idazkari izateko. Kargu horretan Europako zenbait herrialderekin itunak edo konkordatuak izenpetu zituen, besteak beste III. Reicharekin (1933).
Otariidae
Otariidae edo otaridoak ugaztun Pinnipedia familia bat da. Phocidaetik bereizten dira belarriak ikus daitezkeelako eta lur lehorretik ibiltzeko erraztasuna dutelako. Aurreko hankak aurrerantz orientaturik daude eta funtzionalak dira, nahiz eta igeri egiteko askoz prestatuagoak dauden. Batzuetan sasi-foka ere esan izan zaie.
Saint-Appolinard (Isère)
Diru sarrerak
2009an Saint-Appolinard udalerrian 155 unitate fiskal zeuden, 416,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.404 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Saint-Appolinard udalerrian 36 nekazaritza-ustiategi zeuden, 792 hektarea erabiltzen.
Bomporto
Bomporto Italiako udalerri bat da. Modenako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Golda Meir
Haurtzaroa
Golda Mabovitchen zortzi seme-alabetatik zazpigarrena izan zen, familia judu tradizionalista —ez erlijiosoa— eta oso apala, Kieven, Ukrainako gaur egungo hiriburuan, eta, garai hartan, Errusiako Inperioaren parte zen. Haurtzaroan gabezia eta sufrimendua jasan zituen: bost neba-arreba nagusi txikitan hil ziren pobreziaren eta gaixotasunen ondorioz. Familia bere haragia eta azalean bizi izan zituen XX. mendearen hasieran judu europarrak suntsitu zituzten jazarpen antisemitak. Aitak, Moshé zurgin apalak, Estatu Batuetara joatea erabaki zuen 1903an, mantenu bila, bost urteko Golda txikia atzean utzita ama autoritarioarekin eta ahizpekin: Zipke txikia eta Sheyna ahizpa nagusiarekin.
Goux-sous-Landet
Biztanleria
2007an Goux-sous-Landet udalerrian erroldatutako biztanleak 48 ziren. Familiak 24 ziren, horien artean 4 pertsona bakarrekoak ziren (4 bakarrik bizi ziren emakumeak eta 4 bakarrik bizi ziren emakumeak), 12 seme-alabarik gabeko familiak ziren eta 8 seme-alabak dituzten bikoteak ziren.
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 27 ziren, horien artean 20 aktiboak ziren eta 7 inaktiboak ziren. 20 pertsona aktiboak lanean(10 gizon eta 10 emakume) zeuden.. 7 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden eta 1 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Golda Meir
Aktibista sionista
Milwaukee-ra itzulita, Goldak ekonomikoki lasaiago aurkitu zituen gurasoak, etxe zabal batean bizi ziren, juduen komunitate-bizitzarekin hobeto moldatzen ziren, eta gizartean nolabaiteko tokia zuten. Egia esan, urteetan Mabovitch-ak ideia berrietara zabaldu ziren: ez zuten eragotzi alabak ikastea eta irakastea. Golda gaztea, lehen aldiz, oinarrizko premiarik gabe, betidanik gustatu izan zaionari heldu ahal izan zion: irakaskuntzari eta jarduera sionistari. Azken esparru horren barruan, 1915ean, Po'al Zion gazte-mugimendu sionistan afiliatu zen (hebrearretik, langile sionistak); buruzagi sionista garrantzitsuekin izandako topaketetan parte hartu zuen, hala nola David Ben-Gurionekin eta Yitzjak Ben-Zvirekin; manifestazio bat antolatu zuen Milwaukee-n, Ukrainan eta Polonian bizi ziren garaiko pogromo antisemiten aurkako ekintza gisa, non hizlari nagusia izan baitzen; eta bere hiriko ordezkari hautatu zuten Kongresu Judu Estatubatuarraren aurrean. 1917an, Goldak Estatu Batuetako legio judua biltzeko kanpaina bati erantzun zion. Handia etsipena izan zen neska gazteak ez zirelako onartzen.
Erliebe (geografia)
Erliebea lur azalak edo litosferak gainaldean dituen forma ezberdinen multzoa da, lur lehorretan zein itsas sakonean. Geomorfologia da erliebea ikertzen duena. Geomorfologia, Geografia fisikoaren eta Lur Zientzien adar edo zientzia nagusietako bat da.
Eboluzioa
Erliebearen eboluzioak bi eragile nagusi ditu: barneko prozesu geologikoak eta kanpoko prozesu geologikoak. Barneko prozesu geologikoak: planetaren barne dinamikaren ondorioa dira. Dinamika hau, aktibitate bolkanikoaren, sismikoaren eta tektonikoaren ondorioz azaldu egiten dira. Kanpoko prozesu geologikoak: Prozesu hau, lurrazalak atmosferarekin, hidrosferarekin eta biosferarekin duen elkarreraginagatik agertzen da (haizea, ura, izaki bizidunak...).
Saint-Sauveur-de-Montagut
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 25 zerbitzu publikoetatik, 1 posta bulegoa zen, 1 banku bulegoa, 2 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 4 igeltseroak, 1 margolaria, 2 zurginak, 1 iturgina, 3 argiketariak, 1 ile apaindegia, 1 albaitaria, 6 jatetxeak, 1 higiezinen agentzia eta 1 apaindegia.
2009an zeuden 12 establezimendu komertzialetatik, 1 120 m2 baino gehiagoko denda zen, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 2 okindegiak, 2 harategiak, 3 liburu dendak, 1 elektrotresna denda zen eta 2 lore-dendak ziren.
Joanes Alfontso Gaztelakoa
Joanes Alfontso Gaztelakoa (Sevilla, 1262 - Pinos Puente, Granada, 1319ko ekainaren 26). Gaztelako infantea izan zen, Valencia de Camposeko jauna eta iure uxoris Bizkaiko jauna. Alfontso X.a Gaztelakoa eta Violante Aragoikoaren semea zen.
1312an Fernando IV.a Gaztelakoa hil zenean, Joanes infantea, tutore, Gaztelako Erresumako gobernadore eta Alfontso XI.a Gaztelakoaren erregeorde bihurtu zen; azken titulua Maria Molinakoa eta Gaztela eta Molinako Petri infantearekin batera. Batailatan normalean Petri ilobarekin batera joaten zen. Granada konkistatu nahian, handik hamabost kilometrotik dagoen Pinos Puenten guduxka batean kristau asko hil ziren, haien artean infante biak 1319ko ekainaren 26an. Infantearen gorpua Burgosko katedralean lurra eman zioten.
René Descartes
René Descartes (Renatus Cartesius; La Haye en Touraine —herriak 1802az geroztik, Renéren omenez, Descartes izena du—, Frantziako Erresuma, 1596ko martxoaren 31a – Stockholm, Suedia, 1650eko otsailaren 11a) filosofoa, matematikaria eta zientzialaria izan zen. Bai filosofian, bai matematikan, aitzindaritzat dugu gaur egun.
Lehenengo lanak
1642koa izan daiteke Egiaren bila, arrazoi naturala erabiliz elkarrizketa (hil ondoren argitaratuko zuten).
Zirkuluaren arazoa
Descartes ez zen Jaungoikoaren existentzia frogatzen saiatu eta kezkaren oinarriari egin zion so. Nola?
Vincenzo Nibali
Ferrettiren Fassa Bortolo taldean debuta
2005ean Nibalik lortutako Veronako erlojupeko hirugarren postuaren inguruan interesatu zen Giancarlo Ferrettik zuzentzen zuen Fassa Bortolo talde Italiarrarekin debutatu zuen txirrindularitza profesionalean.
Lehenengo urteak Liquigas taldean
Hamaikagarren bukatu zuen Italiako Giro ko sailkapen nagusian, taldeko bigarren izanik, laugarren izan zen Franco Pellizotti taldekidearen atzetik.
Apeninoen Giroa irabazi zuen, eta Frantziako Tourr ean seigarren sailkatu zen. Bere taldeko onena izan zen eta gazterik onenaren maillota lortu zuen. Handik aurrera munduko hoberenen artean aritu da.
2013
Girora bueltatu zen. Bere mailatik hurrun ibili zen ia Giro osoan, eta gainera matxura izan zuen kronoigoeran. Polemika handia sortu zuen honek Italian eta egunkariak eta zaleak urduritu egin ziren, baina azken egunetan dena aldatu zen. Alpeetan Astana taldeak oso lan ona egin zuen. 19. etapan, taldeak Michelle Scarponi bidali zuen aurrera eta Nibalik Agnelon erritmoa bizitu zuen Estevan Chavesekin batera oraindik 55 km falta zirela helmugaraino. Jeitsieran, Kruiswick liderrak, elur horma baten kontra joan zen eta Vincenzok Scarponirekin batu zen. Jeitsiera horretan Ilnur Zakarin eroriko larria izan zuen eta lasterketa utzi egin zuen. Azken igoeran Risoulen Nibalik Chavez utzi egin zuen eta etapa irabazi zuen. Hau guztia dela eta, sailkapen orokorra zearo aldatu zen. Hurrengo egunean, Esteban Chaves zen liderra, eta Col de Vars, Col de la Bonette eta Colle della Lombarda igo behar izan zuten alpeetan. Lasterketa lehenengo kilometroetan apurtu egin zen eta azken mendatean Nibalik, Valverde eta Chaves atzean utzi zituen. Vincenzok bi etapa zoragarri biribildu zituen, eta Giroa irabazi.
2018
Laveraët
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Teknologia nuklear
Aurkikuntza
Erradioaktibitatearen fenomeno berria botika faltsuen fabrikatzaileek hartu zuten (lehen elektrizitatearekin eta magnetismoarekin ere egin zuten bezala), eta sendagai faltsu eta erradioaktibitatea erabiltzen zuten tratamendu ugari sortu ziren.
Atomoa hobeto ulertzen zen heinean, erradioaktibitatearen izaera argiago ezagutu zen. Nukleo atomiko handi batzuk ezegonkorrak ziren eta, beraz, baita haien gainbehera-tasa ere (materia edo energia askatzea) ausazko tarteetan. Becquerelek eta Curiek aurkitu zituzten hiru erradiazio formak hobeto ulertu ziren. Desintegrazioa edo Alfa gainbehera nukleo batek alfa partikula bat askatzen duenean gertatzen da, bi protoi eta bi neutroi, helio nukleo baten baliokideak direnean. Beta desintegrazioa beta partikula baten askapena da, energia handiko elektroi bat. Gamma desintegrazioak gamma izpiak askatzen ditu, eta alfa eta beta erradiazioak ez bezala, ez da materia, oso maiztasun handiko erradiazio elektromagnetikoa baizik eta, beraz, energia. Erradiazio mota hori da arriskutsuena eta blokeatzen zailena. Hiru erradiazio mota horiek naturalki gertatzen dira zenbait elementu espezifikotan.
Arma nuklearrak
Modu alternatiboan, plutonioak isotopo bat du erabiltzeko bezain ezegonkorra dena. Plutonioa ez da naturalki gertatzen eta, beraz, erreaktore nuklear batean fabrikatu behar da.
Energia nuklearra
Energia nuklearra fisio nuklearraren erabilera kontrolatuarekin zerikusia duen teknologia mota bat da, modu baketsuan erabiltzeko energia askatzeko, eta propultsioa, beroa eta elektrizitatea sortzea barne hartzen ditu. Energia nuklearra kate-erreakzio kontrolatu batek sortzen du, eta berotasuna sortzen du azpiproduktu gisa, ura irakiteko, lurruna sortzeko eta lurrun-turbina bat propultsatzeko erabiltzen dena. Turbina elektrizitatea sortzeko eta/edo lan mekanikoa egiteko erabiltzen da.
Aplikazio medikoak
Teknologia nuklearraren aplikazio medikoak erradiazio bidezko diagnostikoetan eta tratamenduetan banatuta daude.
Elikagaien eraldaketa eta nekazaritza
Elikagaien irradiazioa da janaria erradiazio ionizatzailearen eraginpean jartzeko prozesua, janarian egon daitezkeen mikroorganismoak, bakterioak, birusak edo intsektuak suntsitzeko helburuarekin. Erradiazio-iturri erabilien artean daude gamma izpiak sortzen dituzten erradioisotopoak, X marren sorgailuak eta neutroien azeleragailuak. Beste aplikazio batzuen artean, kimuak inhibitzea, heltzea atzeratzea, zukuaren ekoizpena handitzea eta birhidratazioa hobetzea daude. Irradiazioa termino orokorragoa da, non materialak erradiazioaren eraginpean nahita jartzen diren helburu tekniko bat lortzeko (testuinguru horretan 'ionizazio bidezko erradiazioa' dela uste da). Elikadurakoak ez diren artikuluetan ere erabiltzen da, hala nola, tresna medikoak, plastikoak, gasbideetarako hodiak, solairuetako berogailuetako mahukak, janaria paketatzeko materialak, automobilentzako ordezko piezak, alanbreak eta kableak (isolamendu elektrikoa), pneumatikoak eta baita harribitxiak ere. Irradiatutako janari-kantitatearekin alderatuta, eguneroko aplikazioen bolumena izugarria da, baina pertsonek ez dute normalean nabaritzen.
Ekonomia matematiko
Kalkulu diferentziala
Vilfredo Pareto-k mikroekonomia aztertu zuen eragile ekonomikoen erabakiak esleipen jakin batetik onuragarriagoa den beste esleipen batera igarotzeko saiakera bezala. Era berean, Paul Samuelson-ek jakintza arlo honekin lotutako egitura matematikoa garatu zuen 1947an argitaratutako Foundations of Economical Analysis lanarekin.
Estrella Morente
Estrella de la Aurora Morente Carbonell, Estrella Morente izenaz ezagunagoa, espainiar flamenko abeslaria da, falmenkoa beste musika mota zenbaitekin fusionatzeagatik ere nabarmendu dena. Besteak beste, Kepa Junkera musikariaren eta Dulce Pontes abeslariaren lankidea izan da.
Ekonomia matematiko
Agenteetan oinarritutako ekonomia konputazionala
Metodo hau 1990eko hamarkadan hasi zen garatzen. Prozesu ekonomikoak sistema dinamiko bezala aztertzen ditu denboran zehar. Honelako modeloek zenbakizko metodoak erabiltzen dituzte ordenagailu bidezko simulazioetan buruketa dinamiko konplexuak ebazteko.
Kritikak eta defentsak
Bestalde, Paul Samuelsonek ekonomia matematikoa defendatu zuen analisi kuantitatiboak ekarpen kontzeptual oso garrantzitsuak ekarri zituelako ekonomiara, bereziki mikroekonomiara.
Camposanto
Camposanto Italiako udalerri bat da. Modenako probintzian kokatuta dago, Emilia-Romagna eskualdean. biztanle ditu, kilometro koadroko azaleran banatuta.
Augicourt
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Écueil (Marne)
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 221 ziren, horien artean 174 aktiboak ziren eta 47 inaktiboak ziren. 174 pertsona aktiboetatik 169 lanean zeuden (94 gizon eta 75 emakume) eta 5 langabezian zeuden (2 gizon eta 3 emakume). 47 pertsona inaktiboetatik 14 erretiraturik zeuden, 25 ikasten zeuden eta 8 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Dick Turpin
Behin Turpinek harakin lanbidea ikasi ondoren 1728an Elizabeth Millington neskarekin ezkondu zen. Halere, bizimodu arrunta eraman ordez legez kanpoko jardueretan aritu zen, bere harakindegirako ganadua ohostuz. Atzeman zutenean ihez egitea lortu eta bidelapur bilakatu zen. Denboraldi batez Errping basoan jardun ohi zuen talde ospetsuko kide izan zen, baina gerora kide bakar batez lagundurik bidaiari gurdiak lapurtzen hasi eta lasterrera kondairazko pertsonaia bihurtu zen. Zenbatu ezinezko lapurretak eta zenbait hilketa ere burutu zituen.
2019ko apirileko Espainiako hauteskunde orokorrak
Parte-hartzea
Azkenean, parte-hartzea %75.75koa izan zen, 2016ko hauteskundeetan erregistratu zena baino %9.28 altuagoa. Aurrez aipatu bezala, igoera bereziki nabarmena izan zen Katalunian eta Hego Euskal Herrian (Araban salbu) ere era aipagarrian igo zen.
Fréchet-Aure
Fréchet-Aure Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Lola Iturbe
Lola Iturbe Arizcuren (Bartzelona, 1902ko abuztuaren 1a - Gijón, 1990eko urtarrilaren 5a) kataluniar anarkosindikalista eta feminista libertarioa izan zen.
Lehen urteak
Ama, Micaela Iturbe, ezkongabea zen, horregatik, bere aitonak etxetik bidali zuen eta bere jaioterria, Elo (Nafarroa) utzi behar izan zuen. Micaela Bartzelonan bizitzen jarri zen, eta bertan jaio zen Lola. Haien egoera ekonomikoa oso larria zenez, amak alaba jaio berria Valentziako senar-emazte batzuekin utzi behar izan zuen. Laster Cerdára (Valentziako probintziako herria) bizitzera joan zen haiekin.
Fuzino
Fuzino (Lago Fucino) Italia erdialdeko aintzira endorreikoa izan zen. Abruzzo eskualdearen mendebaldean kokatua, 140 kilometro koadroko eremua hartzen zuen, eta herrialdeko lakurik handienetan hirugarrena zen. Nekazaritza-lurrak lortzeko asmoz 1854-1876 bitartean egindako drainatze lanek erabat agortu zuten.
Kang Chae-young
Kang Chae-young (1996ko ekainaren 8a) Hego Koreako emakume arkularia da. Brontzezko domina da Munduko Arku Tiroketa Txapelketan.
Saint-Arey
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 49 ziren, horien artean 37 aktiboak ziren eta 12 inaktiboak ziren. 37 pertsona aktiboetatik 35 lanean zeuden (18 gizon eta 17 emakume) eta 2 langabezian zeuden (1 gizon eta 1 emakume). 12 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 4 ikasten zeuden eta 2 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Orogenia
Gerriko orogenetiko peripazifikoa
Ozeano Barearen inguruan zabaltzen da eta orogeno termikoez egina dago, irla arkuen azpiko edo margen kontinentalaren azpiko litosfera ozeanikoaren subdukzioari lotuta. Ameriketatik zehar doa Aleutianetako arkutik, eta bere muga kontinentaleko erliebe gazteak azaltzen ditu, hau da Mendi Harritsuak eta Andeak. Kontinental aldean bare arro zeharkatzen du Zelanda Berritik iparraldera, Mikronesiako uharteetatik, Ginea Berria, Filipinak eta Japoniako iparralderantz, Kuril irlak eta Kamtxatka penintsula, nondik Komandantearen irletatik zehar (arku berdinaren parte direnak) Aleutiarrekin lotzen duten. Ekialdeko Ozeano Barearen pare bat puntuentan arkua destolestatzen da, Fiji eta Tonga ondoan eta Marianen inguruan.
Urko Apaolaza
Urko Apaolaza Avila (Hernani, Gipuzkoa, 1979) gipuzkoar historialari eta kazetaria da. Argia aldizkarian egiten du lan.
Saint-Arey
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra okindegi bat zen.
2000. urtean Saint-Arey udalerrian 5 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Josefa Benítez Guzmán
Biografia
Txikitatik, gaixotasun genetiko batek ikusmena pixkanaka galtzera eraman zuen. Hamahiru urterekin bizikletan ibiltzeari utzi behar izan zion, distantziak kalkulatu ezin baitzituen. Zazpi urte geroago, Josefa Benítezek bere buruari bigarren aukera bat ematea erabaki zuen eta tandemean ibiltzen saiatu zen. Bitartean, beste kirol-espezialitate batzuetan ere aritu zen, hala nola igeriketan, esgriman eta lasterka.
Udako Paralinpiar Jokoak
2012ko Londresko Udako Paralinpiar Jokoetan zilarrezko domina irabazi zuen ibilbide-proban (B maila).