Tindaris
Historia
Tindaris muino baten gainean kokaturik zegoen, Terreniar itsasoko badia baten gainean, Punta di Milazzotik ekialdean eta Capo Calavàtik mendebaldean mugak zituelarik. Ibibideen arabera, Messinatik 58 kilometrora zegoen. Hiri hau Dionisio Zaharra k fundatu zuen K.a. 396-395. urteetan. Jatorrizko biztanleak Meseniako exiliatuen enparauak izan ziren, EspartakNaupaktos, Zante, eta Peloponesotik kanporatu zituenak, Peloponesoko Gerra bukatu ondoren. Hasieran, exiliatuak Messinan kokatu ziren Dionisiok hiria birpopulatu zuenean, baina Espartari gustatu ez zitzaionez, Tindarisen berrezarri ziren, Hiri hau Abazenoko eskualdeko zati bat zen. Kolono berriek Tindaris izena eman zioten hiriari haienTyndaridae edo Dioscuri dibinitateen omenez. Hasieratik beste tokietako hiritar berriak onartzean, populazioak laster 5.000 biztanleren kopurua lortu zuen, garrantzia handiko hiria bilakatuz. Dirudienez, K.a. 344an, Timoleonen alde borrokatu zuen, korintoarra Sizilian lehorreratzean. Beranduago, Hieronekin lerrokatu zen mamertinoen kontrako gerran K.a. 269an. Sirakusarentzat mesedegarria zen Tindaris aliatua izatea honela, babesturik zegoen ezkerraldetik eta Taormina rekin eskuinaldetik. Tindarisko gotorlekua Tirreniar itsaso an eta Taorminarena Messinako itsasartea n, oso estrategikoak ziren, hurrengo gerratan aipatuko zen bezala. Lehen Gerra Punikoan, Kartagoren agindupekoa izan zen eta erromatar armadaren aurrerakada gorabehera, ezin zuen haien aldera joan kartagotarrek Tindarisko buruzagiak bahitu zituelako. K.a. 257an, Tindarisko gudua gertatu zen kostaldean hiri honen eta Lipariren artean, non Gaio Atilio Regulok zuzendutako ontziteriak nolabaiteko abantaila lortu zuen kartagotarren aurrean, baina emaitza erabakigarria izan gabe. Abagune horretan, erromatar flota Tindarisko muinoan aurrean egon zen, hiria menperatu ez bazuen ere. Hori gertatu zen Palermo erori ondoren K.a. 254an, tindaristarrek kartagotar garnizioa kanporatu zutenean eta Erroma ko aliantzan sartu zirenean. Horren ostean, ezer gutxi dakigu Tindarisi buruz, baina, dirudienez, hiria loratu zen. Zizeronek nobilissima civitas hitzekin aipatzen du. Noizean behin aipatua da erromatarrekiko ardura eta fidaltasunagatik. Beste hiri batzuk bezala, Eszipion Emiliano ren armada hornitu zuen. Honek eskertzeko Merkurioko estatua berrezarri zuen, kartagotarrek lapurtu ziolako eta Tindarisen gurtza handia ziotelako. Geroago, estatua Verrese k berriro ostu zuen. Tindaris izan zen hamazazpi hirietako bat, erromatar senatuak aukeratua, ohorezko adeitasun gisa, Ericeko Venusaren tenpluan eskeintzak egiteko. Horretaz aparte, Tindarisek ez zituen beste pribilegiorik izan: udalerri arrunta zelako, haren magistratuekin, tokiko senatuarekin e. a. Halaere, Zizeronen garaian, irlako hiri nagusietako bat izan zen. Esan bezala, Verresen harrapakeria pairatu zuen eta mendeku moduan, hiritarrek Verresek irla utzi bezain pronto, haren estatua birrindu zuten. Tindarisek zerikusi handia izan zuen Ponpeio eta Oktavioren gerretan, K.a. 36an. Ponpeiok okupatu eta gotortu zuen hiria, Messinako itsasartea defendatzeko, baina Agripak eskuratu zuen Milasko garaipenaren ondoren eta kontraeraso egin zuen. Horren ondoren, Tindaris ez da berriro aipatzen, Erromatar inperioan zehar existitu bazen ere. Estrabonek dio, bere garaian, Siziliako ipar kostaldeko hiri bat zela. Pliniok berriz, koloniako kategoria ematen dio, beharbada, Augustoren garaian kolonia bat jaso zuelako, aurkitutako inskripzioa Colonia Augusta Tyndaritanorum-ek adierazten duen moduan. Pliniok aiatu zuen hiriako erdiak itsasoak irentzi zituela, izugarrizko hondamendi hori. Agian lurrikara berak muinoren zati bat eroriarazi zuen, baina horretaz ez dago ziurtasunik. Ibilbideen arabera, Tindaris oraindik toki garrantzitsua zen K.o. IV. mendean, baina bi lurrikara jasan zituen. Apezpiku egoitza izanik, Bizantzio konkistatu zuen K.o. 535ean eta K.o. 836an, arabiarrek suntsitu zuten.