cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Esklabotza
Ameriketako Estatu Batuak
William Wells Brownek, ihes eginda askatasuna lortu zuen esklaboak, jakinarazi zuen plantazio baten gizonezko esklaboek egunean 80 libra kotoi batu behar zituztela, eta emakumeek 70 libra. Esklaboren batek bere kuotan huts egiten bazuen, azotea jasotzen zuen batu gabeko libra bakoitzeko. Azoterako zutoin a, kotoia gordetzeko biltegiaren alboan begibistan egoten zen. XIX. mendearen erdialdean esklaboen salerosketa baten parte hartu zuen New York eko gizon batek salatu zuen, ikusi zituen gizonezko esklaboen hiru laurdenak gutxienez zauriak zeramatzatela bizkarrean. Aldiz, familia txikietako esklaboen jabe zirenek, harreman estuagoa zuten ugazaben eta esklaboen artean. Horrek batzuetan giro gizatiarragoa sortzen zuen, baina ez zen ohikoa.
Haiti
Atlantiko tik zehar Haitira itsasontzietan eraman zutenak eta bertan jaiotako esklaboak, Haitiko artxiboetan dokumentatu ziren eta horiek Frantziako Defentsa Ministeriora eta Kanpo Arazoetarako Ministeriora eraman zituzten. 2015. urteaz geroztik, erregistro horiek Frantziako Artxibo Nazionaletan daude. 1788ko errolda ren arabera, Haitiko biztanleria honakoa zen; 40.000 zuriak, 30.000 kreoleak eta 450.000 esklaboak.
Surinam
Esklabo askok ihes egiten zuten plantazioetatik. Hango basoetan bizi ziren bertako hegoamerikar ren laguntzarekin, eta esklabo iheskor hauek bere barnean zimarroien kultura berri eta bakarra ezarri zuten, arrakasta handiz. Pixkanaka hainbat tribu independente garatu zituzten etnogenesi prozesu baten bidez, Afrikako etnia desberdinetako esklaboek osatzen zituztenak, hala nola Saramakak, Paramakak, Ndyukak edo Aukanak, Kwintiak, Alukuak edo Boniak eta Matawaiak.
Indotxina
Indotxina ko mendi leinuetako jendea "etengabe ehizatzen zuten, esklabo bezala eramateko Siamesek (tailandia rrak), Anamitarrek (vietnam darrak) eta Kanbodiarrek". Siamesek 1876an Laosen egindako kanpaina militar baten, britainiar behatzaile militar baten esanetan "eskala handiko esklaboen ehiza saiakuntzara mugatu da dena". 1879an hartutako erroldak erakutsi zuen, Malaysiako Perakeko sultanerriko biztanleen % 6 esklaboak zirela. Eta 1880ko hamarkadan, Ipar Borneo ko biztanleen bi heren inguru esklaboek osatzen zuten.
Puy-Saint-Eusèbe
Puy-Saint-Eusèbe Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Alpe Garaiak departamenduan dagoena, Proventza-Alpeak-Kosta Urdina eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Egiptoar literatura
Inperio zaharra
K.a. 2686 eta 2181 artean III., IV., V. eta VI. dinastiek osatzen dute, tarteko lehen aldia baino lehen (K. a. 2190-2050).
Esklabotza
Korea
Joseon dinastiaren garaian, esklaboak (nobi) biztanleriaren herena izan zitezkeen, baina orokorrean esklaboak Korea ko biztanleria osoaren % 10 inguru osatzen zuten. Nobi sistemak behera egin zuen XVIII. mendean. Joseon dinastia sortu zenetik kritika gogorrak izan ziren pentsalari ospetsuen artean, esklabotza mota horren inguruan. Yeongjo erregeak pixkanaka emantzipatzeko politika ezarri zuen 1775. urtean, eta berak eta bere ondorengo Jeongjo erregeak proposamen eta garapen ugari egin zituzten nobien gaineko zama gutxitzeko, 1801ean gehiengoaren emantzipazioa ekarri arte. Gainera, biztanleriaren hazkundeagatik, esklabo ugarik ihes egin zutelako, eta nekazaritza ren komertzializazioak nekazari klase independente txikien gorakada ekarri zuelako, 1858rako nobi kopurua biztanleria osoaren % 1,5era gutxitu zen. Nobi sistema hereditario a, ofizialki 1886-87an abolitu zen. Hala ere, esklabotza ez zen erabat desagertu Korean 1930 arte, Japoniar Inperio aren garaian abian egon zelako.
Puy-Saint-Eusèbe
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 76 ziren, horien artean 53 aktiboak ziren eta 23 inaktiboak ziren. 53 pertsona aktiboetatik 49 lanean zeuden (31 gizon eta 18 emakume) eta 4 langabezian zeuden (1 gizon eta 3 emakume). 23 pertsona inaktiboetatik 9 erretiraturik zeuden, 8 ikasten zeuden eta 6 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Esklabotza
Otomandar Inperioa eta Itsaso Beltza
Errusiako eta persiar esklaboen merkatua Asiako Erdialdeko Khiva n zegoen. 1840ko hamarkadaren hasieran, Uzbekistan go Bukhara eta Khiva estatuen artean, 900.000 esklabo inguru biltzen zituzten.
Egiptoar literatura
Inperio ertaina
Etapa hau literatura klasikoaren urrezko aroari dagokio.
Puy-Saint-Eusèbe
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Puy-Saint-Eusèbe udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Egiptoar literatura
Inperio berria
Bi anaien istoria: emakume gaizto batek bi anaiak bereiztea lortzen du (garrantzi literario handiko ipuin folklorikoa)
Seti I.aren garaiko Harris 500 papiroak eta Ramses V. aren garaiko Chester Beatty I. ak Inperio Berriko maitasun-lirikaren bildumarik garrantzitsuena.
Esklabotza
Banaketa
Aske Ibili Fundazioak 2018an jakinarazi zuen, mendebaldeko gizarte aberatsetan esklabotza aurretik ezagutzen ez zena baino askoz ere nagusiagoa dela, bereziki Estatu Batuetan eta Britainia Handian,  403.000 eta 136.000 esklabo dituztelako hurrenez hurren. Andrew Forrest erakundearen sortzaileak esan zuenez, "Estatu Batuak munduko herrialde aurreratuenetakoak izanik, oraindik 400.000 esklabo moderno ditu behartutako lan baldintzetan". Gutxi gorabehera, 40,3 milioi esklabo dira mundu osoan; Ipar Korea dela 2,6 milioirekin gehien dituena (10 biztanletik bat). Erakundeak esklabotza garaikidea definitzen du "esplotazio egoerari pertsona batek ezin dionean uko egin edo utzi, mehatxu, indarkeria, hertsapen, botere gehiegikeria edo iruzurrengatik.
Egiptoar literatura
Dekadentzia
Egiptoko literaturaren azken aldia.
Esklabotza
Trafikoa
Trafikoko biktimen gehiengoa prostituzioa egitera behartuta dauden emakumeak dira (kasu horretan sexu trafikoa deitzen zaio)- Eta biktimen artean, esku lan etara behartuta dauden gizonak, emakumeak eta haurrak ere badira. Giza trafikoaren izaera ilegala denez, ez da ondo ezagutzen bere hedadura. 2005ean argitaratutako AEB etako gobernuaren txosten batek, mundu osoan urtero mugen artean 700.000 pertsona inguru trafikatzen direla kalkulatzen du. Kopuru honetan ez dira estatu bakoitzaren barnean trafikatzen direnak kontutan hartzen. Beste ikerketa batek agerian utzi du 1,5 milioi pertsona inguru barnean edo nazioartean trafikatzen direla urtero, horietatik 500.000 sexu trafikoko biktimak izanik.
Egiptoar literatura
Dekadentzia
Aldi horretan, eskritura mota demografikoari dagokio.
Extremadura Unión Deportiva
Datuak
2021-22 denboraldia barne
Esklabotza
XXI. mendea
• 2020ko Beiruteko leherketak nabarmen utzi zuten hala hirian nola Libanon indarrean zen etorkinen erdiesklabotasuneko kafala sistema.
Egiptoar literatura
Literatura islamikoa eta literatura kopta
VIII. mendeti k aurrera, Egipto arabiar musulmanek konkistatu zuten, eta beren hizkuntza inposatu zuten, nahiz eta onarturik geratu zen gutxiengo kristau kopta handi bat (izaera gnostikoko literatura erlijioso garrantzitsua garatu zuena, Nag Hammadiko eskuizkribuak izenpean kontserbatu zena), antzinako egiptoarraren, koptoaren, bilakaeraren emaitza izan zen hizkuntzan idatzia, eta beste bat judaikoa, zeinaren ordezkari nagusiak Alexandiar filosofo judua izan ziren, Filriako III. K.a. XI. mendea n, Kordobako Maimonides teologo eta filosofo handiak Egipton eman zituen bere azken urteak. Erromatarrek Alexandriako Liburutegia behin baino gehiagotan suntsitu zuten, gehienak greziar testuez, eta azkenik Umar ibn al-Jattab kalifak, 636 eta 644 artean gobernatu eta milaka eskuizkribu suntsitzea agindu zuena, arabierazko literatura, eta bereziki hizkuntza horretako liburutegiak, aurrera egin zuten konkistatzaile musulmanek sortutako Egipto berrian.10 Idazleei eragin zieten aldaketa garrantzitsu batzuk gertatu ziren garai horretan. Papiroak oihalezko paperarekin ordezkatu ziren, eta kaligrafia idazketa-sistema gisa sartu zen. Idazkien gune nagusia islama izan zen. Ahozko literaturari dagokionez, Epopeya Hilali edo Al-Sirah al-Hilaliyyah-k Banu Hilal beduinoen tribuaren saga eta arabiar Penintsulatik Ipar Afrikara X. mendean egin zuen migrazioa kontatzen ditu. XIV. mendet ik aurrera, epopeia hau poetek kantatzen dute bertsotan, perkusio instrumentu batez eta bi hari eta errubykatzeko biolin batez lagunduta. Antzina oso zabaldua, gaur arte iritsi den bertsio bakarra egiptoarra da, eta UNESCOk Gizateriaren Kultura Ondare Immaterialaren Ordezkaritzaren zerrendan inskribatu du.
Esklabotza
Esklabotzaren aldekoen filosofia
''John Locke, Gobernu zibilari buruzko saiakera, kap. IV Esklabotzarena, 22. eta 23. paragrafoak.''
Estatu Batuetako hegoaldeko esklabotzaren aldeko politika
Esklabotzaren aldeko ideologia Estatu Batuetan bereziki garrantzitsua izan zen 1789 eta 1849 artean, Gerra Zibila ren aurreko garaian; non "hegoaldeko bizimodua" (Dixie) defendatzeko interesatuak, esklabotzaren aurkako mugimenduaren aurrean erreakzionatu behar izan zuten. Aurretik, ez zegoen defentsaren beharrik, XVIII. mendearen erdialdera arte mundu osoan oposizio nabarmenik gabe zegoen jarduera zelako (Ilustrazioa eta zenbait mugimendu erlijioso kuakero ez ezik). Mendearen hasieran bakarrik izan zen mugimendu abolizionista esklabisten interesen kezka, Erresuma Batua eta beste herrialde batzuk nazioarteko esklaboen salerosketa mugatzen eta legedia abolizionista ezartzen hasi zirelako.
Europa
Mundu osoko esklabotza deuseztatzeko kanpainako mugarri esanguratsuenetako bat Ingalaterra n eman zen 1772an, Lord Mansfield epaile britainiar rarekin. Somersetten auzian agertu zuen iritziak, hots, Ingalaterran esklabotza legez kanpokoa zela esanez, eragin handia izan zuen. Epaiketa honek, gainera, printzipio bat ezarri zuen, haon zuzen beste jurisdikzio batzuetan kontratatutako esklabotza Ingalaterrako jurisdizioan ez zela baliogarria. Frantzia k 1794an abolitu zuen esklabotza.
Mundu osoan
Beste talde batzuk ere esklabotzaren aurkako kanpainan jarraitzen dute, hala nola Amerikar Esklabotzaren Aurkako Taldea, Nazioarteko Esklabotzaren Aurkako Taldea, Askatu Esklaboak, Esklabotzaren Aurkako Elkartea, eta Norvegia ko Esklabotzaren Aurkako Elkartea.
Barkamena eta erreparazioa
Erreparazioari buruz, lehenago esklabo izan zirenak edo haien ondorengoentzat konponketak lortzeko mugimenduak egon dira. Erreklamazioak ia herrialde guztietan, zuzenbide zibileko auziak dira. Arazo larria izaten da esklabo ohien senideetzat, diru falta dutelako prozesu juridiko baten sartzea, garesti eta alferrikakoa izan daitekeelako. Oraindik zehaztu gabe dagoen erreklamazioen talde bati, agintariek "auzitegi zibilen arazoa arintzeko" proposatu diete. Izan ere, ia kasu guztietan ez dago esklaborik bizirik edo esklabo ohien jaberik, mugimendu horiek ez dituztelako izan jarraipenik. Kasu ia guztietan sistema judizialak ebatzi du, erreklamazio posible horien muga aspaldi iraungi zela.
Danilo I.a, Montenegroko Printzea
Danilo I Petrović-Njegoš ( serbiar ziriliko an : Данило I Петровић-Његош) Montenegro ko printzea izan zen 1851 tik 1860 ra. ( Printze-Gotzaindegia ) Printzerri laiko batean.
Daniloren kodea
Danilok zerga-plan bat ezarri zuen, Montenegroko eta Mendietako tribu guztiek onartu zutena Kuči izan ezik ; Gatazkaren beldurrez, hasiera batean Danilok ez zuen arazo honetara jo, 1856 an, bere anaia, Mirko komandantea (vojvoda ) Kuči zigortzera bidali zuen arte. 247 pertsona inguru hil ziren, eta kučiek zergak ordaintzera behartu zituzten, beste tribu batzuek bezala. Beste liskar batek Bjelopavlići klanak parte hartu zuen, baina kaltea mugatu egin zen klaneko buruzagi matxinoei maila altua emanez.
Villepot
Villepot bretainiako udalerria da. Administratiboki Frantziako Loira Atlantikoa departamenduan dago, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Halichoeres margaritaceus
Halichoeres margaritaceus Halichoeres generoko animalia da. Arrainen barruko Labridae familian sailkatzen da.
Saint-André-de-Lancize
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 2 zerbitzu publikoetatik, 1 zurgina zen eta 1 argiketaria.
Mecklenburg-Aurrepomeraniako Polizia
Antolaketa
Mecklenburg-Aurrepomeraniako Barne Saila da estatuko polizia aginte gorena. Polizia honela antolatzen da:
Txantrea Kirol eta Kultur Elkartea
Historia
Futbol saila elkarteko inportanteena da eta 20 talde federatuak ditu, nagusiena Hirugarren Mailan dabilena. Athletic Clubekin ituna sinatu du.
Patinaje sailak Europa eta munduko zenbait txapeldunak izan ditu.
Emultsio-polimerizazio
Erreakzioaren bilakaera
Polimerizazioak aurrera egin ahala mizela barruko monomeroa ahitzen joango da. Alabaina disolbatuta dagoen monomeroaren eta mizela barruan dagoen monomeroaren arteko oreka egon behar duenez monomero disolbatua mizela barruan sartuko da eta monomero-tantetan dagoen monomeroa uretara pasatuko da.
Saint-Bohaire
Diru sarrerak
2009an Saint-Bohaire udalerrian 163 unitate fiskal zeuden, 390,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 22.204 euro zen.
Chennai
Chennai (tamilez: சென்னை), 1996 arte Madras izenez ezaguna, Indiako Tamil Nadu estatuko hiriburua da, eta Bengalako golkoko Koromandel kostan dago. Chennai laugarrena da Indiako metropolitar eremu jendetsuenen artean, eta bosgarrena Indiako hiri jendetsuenen artean. Izan ere, Chennai hiriak 4,34 milioi biztanle zituen 2001eko erroldan, Chennaiko Udalak administratutako eremuaren barruan; eta metropoli handiko biztanleak, berriz, 6,5 milioi ziren.
Palaja
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Brumadinho presako hondamendia
Bazkalorduan, presak lohi isuria askatu zuen, meategiko bulegoetan aurrera egin zuena, baita beherago zeuden kafetegi batera, beheko etxeetara, abeletxeetara, ostatuetara eta errepide batera ere. 270 pertsona hil ziren istripuaren ondorioz, horietatik 259 hiltzat jo ziren ofizialki 2019ko urtarrilean, eta beste 11 desagertuak zirela salatu zen, haien gorpuak ez baitziren aurkitu. Hondamendiak ingurumen eta gizarte krisi larria eragin zuen eskualdean.
Zezilio Estazio
Bizitza
Galian edo, agian, Milan aldean zuen jatorria eta K.a. 223 urte inguruan preso hartua izan zen Clastidiumeko gudaren ondoren. Askatasuna emandako esklabo bat izan zen, Livio Androniko eta Terentzio bezala, eta Caecilii bere jabeengandik hartu zuen bere cognomen delakoa. Ennioren laguna (primum contubernalis) izan omen zen eta garai beretsuan hil ziren biak, K.a. 168 urtean; Zezilio Estazio mons Janiculus izenekoan lurperatua izan zen.
Intxaurrondo
Intxaurrondoa (Juglans) zuhaitz genero bat da. Tamaina handiko zuhaitzak dira, itzalpe handikoak eta zur oso onekoak, fruitua intxaurra dutenak (Juglans regia). Adaburua nahiko behean izaten du. Adarkera bera biribila edo luzexka izan dezake. Enborra eta adarrak azal leun zurixkakoak ditu gaztea denean, latzagoak eta ilunagoak gero. Hosto elkartua izaten du, arrautza itxurako hosto-atal erorkorrez osatua, lorea sexu banakoa, eta gerba egiturakoa arra. Lur sakon eta azpi gozoa dutenetan hazten da. Berez Persia eta Kaukasokoa da, baina gaur egun negu epel samarra egiten duen Europako eskualde guztietan hazten da. Ematen duen fruituagatik eta duen zur bikainagatik lantzen da. Intxaurrondoa hosto-erorkorra da, eta zur gogorra du.
Roderen
Biztanleria
Biztanleriak, denboran, ondorengo grafikoan ageri den bilakaera izan du:
Dhaka
Banaketa administratiboa
Zazpi thana nagusitan eta bigarren mailako beste hamalautan banaturik dago:
Sousceyrac
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 7 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 1 120 m2 baino gutxiagoko denda zen, 1 okindegi zen, 2 harategiak eta 1 elektrotresna denda zen.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an osasun-zentro 1, botika 1 bat eta anbulantzia 1 bat zegoen.
Izturitze eta Otsozelaiko harpeak
Aztarna paleolitikoak
Paleolito bukaerako aztarnategi biziki garrantzitsua da, batez ere Gela Handia deritzonean aurkitutako elementuengatik. Orotara, 300 artelan atzeman dira; tamaina txikiko artelanak, uharri edo animalien hezur zapalen gainean sortuak, bisonteak, zaldiak, felino haragijale handiak edota oreinak irudikatzen dituztenak. Musikarako ere balio dezaketen aztarnak ere aurkitu dira, tartean txirula zati bat, Izturitzeko Flauta.
Infragorrizko termometro
Infragorrizko termometroa, infragorrizko pirometroa edo kontakturik gabeko termometroa, (distantzia batetik tenperatura neurtzeko gaitasuna adierazten duen terminoa) gorputz beltz motako argia igortzen duen objektuaren azalera zati batean tenperatura neurtzeko gailu bat da. Batzuetan, mota honetako termometroei okerki laser termometro deitu izan zaie, laser baten laguntza erabiltzen baitute, nahiz eta soilik neurtzeko eremua errazago seinalatzeko den (zenbait errifleren miretan bezala), ez neurketak egiteko.
Paraza
Biztanleria
2007an Paraza udalerrian erroldatutako biztanleak 573 ziren. Familiak 249 ziren, horien artean 69 pertsona bakarrekoak ziren (26 bakarrik bizi ziren gizonak eta 43 bakarrik bizi ziren emakumeak), 116 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 51 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 13 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Input-output eredu
Leontiefen alderantzizko matrizea
Adibidez, industria-jarduerako familien eskaria unitate bat gehitzean nekazaritza-jarduerako ekoizpena 0.67 gehitzen da. Nabarmendu behar da Leontiefen alderantzizko matrizeko diagonaleko elementuak 1 direla gutxienez: industria-jarduerako familien azken eskaria unitate bat gehitzen bada, industria-ekoizpena unitate hori gehi unitate hori ekoizteko behar diren guztiak ekoiztu beharko ditu, nekazaritza-jarduerako zeharkako guztiak barne (industriak nekazaritzaren beharra ere izango du eta nekazaritzak, ekoizpen-behar horiek burutzeko berriz ere industriaren beharra izango du, gero eta txikiagoak baino amaigabeak den efektuak gaineratuz).
Berun-azido bateria
Historia
1930ean, elektrolito likidoa erabili beharrean, elektrolito gelifikatua erabiltzen hasi ziren. Garapen honek bateria posizio desberdinetan erabili ahal izatea ekarri zuen. 1970. urtean, balbulaz erregulatutako berun-azido bateria asmatu zen (ingelesez, Valve Regulated Lead Acid - VRLA).
Karga-prozesua
Bateria osorik kargatuta dagoenean, xafla negatiboa berun porotsuz osaturik dago, eta xafla positiboa, aldiz, berun dioxidoz.
Vritz
Vritz bretainiako udalerria da. Administratiboki Frantziako Loira Atlantikoa departamenduan dago, Loirerria eskualdean. 2013an 0 biztanle zituen.
Zaldibarko zabortegiaren hondamendiaren erantzukizuna
Erantzukizun penala
Lehen egunetako krisia bideratu ostean, Eusko Jaurlaritza (inspekzioen arduraduna) eta Verter Recycling 2002 enpresa (jabea) kontrol faltaren ardura elkarri leporatzen hasi ziren:
Saint-Bauzile (Lozère)
Biztanleria
2007an Saint-Bauzile udalerrian erroldatutako biztanleak 545 ziren. Familiak 224 ziren, horien artean 56 pertsona bakarrekoak ziren (16 bakarrik bizi ziren gizonak eta 40 bakarrik bizi ziren emakumeak), 72 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 84 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.
Gymnodactylus vanzolinii
Gymnodactylus vanzolinii Gymnodactylus generoko animalia da. Narrastien barruko Phyllodactylidae familian sailkatuta dago.
Saint-Bauzile (Lozère)
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Puy-Saint-Pierre
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Puy-Saint-Pierre udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden.
Hezkuntza eta osasun ekipamenduak
2009an lehen-hezkuntzako eskola bat zegoen.
Oleguer apezpikuaren hilobia
Oleguer apezpikuaren hilobia Bartzelonako gotzain Oleguer Bonestruga izan zenaren hilobia da, 1137an hil zen gotzaina; bere gorpu ustelgabea hilobi-kutxa batean gorde zen, eta 15. mendean, gotzainaren eskultura etzana gehitu zitzaion; monumentu osoago bat gehitu zelarik 17. mendean. Hilobia Bartzelonako katedraleko Sakramentu Santuaren kaperan dago.
Aragats
Kondaira
Mito baten arabera tradizio kristauan Gregorio Argitzailea deitzen den santua -Armeniako patroia- behin mendian otoitz egiten hasi zen; une horretan zerutik inoiz itzaltzen ez zen kriseilua jaitsi zen, berari argia eskaintzeko.
Monkey D. Luffy
Lasto Txapelen piratak bezala ezagutzen den pirata tripulazioko kapitaina da, Luffyk berak osatutakoa Piraten Erregea bihurtzeko. Ekialdeko Itsasokoa da. Bere buruagatik 400. milioi ko dirusaria eskaintzen da, bere kideen artean altuena, eta sail osoan ikusi den altuena ere. Bere lehen ofiziala den Roronoa Zoro eta beste 9 pirata hasiberrirekin batera Haimaka Supernobak deiturikoen zati da, euren buruagatik eskaintzen den dirusaria 100 milioi berry baino gehiagokoa den piraten taldea. Eustass Kiddengatik eskaintzen den dirusaria zein den ezagutzen ez denez, dirusaria altuena duen supernoba, ez da ezagutzen Luffy lehen postuan dagoen ala oraindik bigarren dagoen.
Juan Bautista Mugiro
José Francisco anaiarekin batera, Juan Bautista Iribarren bere osabak sortutako J. Irivarren y Sobrinos enpresan lan egin zuen. Granadarien kapitaina, 1822ko uztailean Madrilen konstituzioa defendatu zuen. Bordelera erbesteratu eta bertan Francisco Goya ezagutu zuen.
Sulfilimina
S,S-difenilsulfilimina eta metilfenilsulfoximina aipa daitezke talde honen adibide moduan.
Kikuzo Kisaka
(japonieraz: 木坂 規矩三) Japoniako futbolaria izan zen.
Selekzio nazionala
Japoniako selekzioarekin: 1923ko 2 aldiz jokatu izan du.
Erresuma Batuko geografia
Datu orokorrak
Mugak
Natur-Baliabideak
Erresuma batuak lau ekoeskualde ditu: Zeltar baso hostozabala, Ingalaterrako Lowlandseko pagadia, Ipar Atlantikoko baso heze nahastua eta Kaledoniar konifera basoa. 2019ko Basoen Integritate Indizean 1,65/10etik atera zuen, munduko 161. herrialdea 172tik.
Paseo del Bosque
Paseo del Bosque "René G. Favaloro" (Basoko Pasealekua) Buenos Airesko probintziako (Argentina) hiriburua den La Platako parke handiena da. Buenos Aires hiriburuko gune turistiko garrantzitsuenetako bat da. 50 eta 60, 1 eta 122 kaleen artean dago.
Sercus
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia jarduerak
2009an zegoen establezimendu komertzial bakarra etxerako tresna denda bat zen.
Lubumbashi
Lubumbashi (antzinako izena frantsesez Élisabethville eta nederlanderaz Elisabethstad) Kongoko Errepublika Demokratikoko hego-ekialdeko hiria da, herrialdeko handienetan bigarrena. Haut-Katanga probintziako hiriburua da 2015etik. 1208 metroko garaieran dago, Zambiako mugatik hurbil. 1.373.770 biztanle zituen 2019an.
Lizar
Habitata
Baso hostoerorkorretan bizi da, lurzoru freskoetan. Aukeran, baso aberats eta sakonak nahiago izaten ditu. Lurzoru eta hezetasun-baldintza egokiak baditu, zuhaitz aitzindari bezala jokatzen du, hau da, kide dituen beste espezie batzuk baino hazkuntza potentzial handiagoa du lursail berrietan. Hotzarekiko erresistentzia ere erakusten duenez, leku askotara hedatu da. 400-1800 metro bitarteko altuerako guneetan aurki genezake.
Banaketa geografikoa
Europako zatirik handienean hedatzen da, ipar, hego eta ekialdeko muturretan salbu. Euskal Herriari dagokionez, kantaurialdean arrunta da, baina mediterraneo aldera hurbildu ahala urrituz doa, azkenerako F. angustifoliak (lizar hostotxikiak) erabat ordezkatzen duen arte.
Sanabria
Hizkuntzak
Eskualdea tradizionalki elehiruduna izan da, gaur egun gaztelera hizkuntza nagusia bada ere. Bestela, astur-leonesaren aldaera bat (senabrés) izan da bertako hizkera propioa, bestaldeko mirandesarekin senidetuta dagoena. "Furmientu" izeneko erakundeak, "Zamoranos pola Llingua" eta "Facendera pola Llingua de Zamora" elkarteen bat egitean sortua 2002an, hala hizkuntzaren batasuna nola bertako aldaera sustatzen ditu.
Samuel ibn Tibbon
Jatorrizko idazlanak
Samuelek Biblia osoari buruzko iruzkin bat idatzi zuen, baina zati hauek bakarrik ezagutzen dira:
Itzulpenak
Samuel ibn Tibbonen itzulpenaren aurretik sarrera bat dago. Itzulpena Lunel-eko ikasle juduek eskatu zutelako idatzi zuela esan zuen. Bere lanetan lagungarri gisa, aitaren hebreerazko itzulpena («Itzultzaileen Aita» deitzen diona), arabiar hizkuntzari buruzko lanak eta bere liburutegiko arabiar idazkiak erabili zituen. Samuelek Moreh-n aipatutako Bibliako bertsoen aurkibidea ere prestatu zuen.
Bere lanen ezaugarriak
Samuelek Maimonidesen lan hauek itzuli zituen:
San Petersburgoko bandera
Ezaugarriak
Haien proportzioak 2:3 dira. Bandera heraldikoa da, hiri horretako armarriaren elementuek osatzen baitute (kanpoko apaingarririk gabe). Horma-atal gorri bat da, erdian gurutze formako bi aingura dituena. Aingura bat itsasokoa da, bi besokoa, eta bestea ibaikoa, lautakoa. Bi ainguren gainean, bertikalean, urrezko zetro bat ageri da, armarri errusiarrarekin errematatua.
Deustuko Unibertsitatea
Onarpen ofiziala
Gizarteak egoera horren berririk ez bazuen ere, onespen ofiziala jasotzeko kudeaketei ekin zitzaien, bidegabeko egoera horri irtenbidea emateko. 1962ko apirilaren 5ean, Espainiako Gobernuaren eta Egoitza Santuaren arteko hitzarmena sinatu zen eta horrek eman zien oinarri juridikoa unibertsitate katolikoei edo Elizaren unibertsitateei.
Lesena
Arte erromanikoan, lombardi banda ere deitzen da.
Javier Sánchez Vicario
Javier Sánchez Vicario (Iruñea, 1968ko otsailaren 1a) espainiar tenislari ohia da. Emilio eta Arantxa anaia-arreba tenislariak ere izan ziren. Tenisa utzi zuenean, Greenset enpresan hasi zen lanean.
Shumpei Inoue
(japonieraz: 井上 俊平) Japoniako futbolaria izan zen.
Geophis immaculatus
Geophis immaculatus Geophis generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Dibisa
Kanbio-tasa Zuzena eta Zeharkakoa
Kanbio-merkatuen funtzionamendua ezagutzea beharrezkoa da nazioartean darabilten enpresentzat, eta are garrantzitsuagoa da jakitea zein diren dibisa baten kanbio-tasak: altuak edo baxuak izatearenak, handitzearen edo txikitzearen, edota beste arrazoiak. Dibisen kanbio-tasek enpresaren emaitzetan eragin dezakete, enpresak kanbio-tasa horiek zergatik aldatzen diren jakin behar du, hau da, kanbio-tasak nola zehazten eta aldatzen diren. Lehenik eta behin, testuinguru estatikoan, dibisa baten eskari- eta eskaintza-kurba k osatzen dituzten fluxuen jatorria planteatzen da. Ondoren, denboran zehar kurba horien aldaketan eta, beraz, kanbio-tasen aldaketetan eragina izan dezaketen faktorea k aztertzen dira. Bigarren egoera horretan, hau da, testuinguru dinamikoan, kanbio-tasei buruzko erlazio teorikoak planteatzen dira.
Fisherren Teoria
Teoria horren arabera, herrialde jakin bateko interes-tasa nominalek inflazio-itxaropenarekin adierazten dituzte aurreikusten diren errentagarritasun errealak.Hortaz, inflazio-tasa interes-tasarekin erlazionatzen da. Harreman zuzena dute, gainera, bi aldagaiek; zenbat eta inflazio handiagoa duten, are eta interes-tasa handiagoa izango du herrialdeak.
The Bonnie Blue Flag
Estreinatu eta berehala sekulako arrakasta izan eta Konfederazioaren ereserkia ez ofizialetako bat izan zen, soldadu konfederatuek oso estimatua eta gerran maiz erabilia, I Wish I Was in Dixie beste ereserkia konfederatu ez ofizial ospetsuari lehia bizia eginez.
Alessandro Roncaglia
Sariak eta Ohoreak
Accademia Nazionale dei Linceiko bazkide eta zuzendaritza kontseiluko kidea da. Moneta e Credito eta PSL Quarterly Review aldizkarietako zuzendaria izan zen 1989tik 2016ra, eta Italiako Società degli Economisti elkarteko presidentea (2010-2013). Berrehun argitalpen baino gehiago idatzi ditu; hainbat hizkuntzatara itzulitako bere liburuen artean honako hauek nabarmentzen dira: la ricchezza delle idee, Laterza, 2001; Il mito della mano invisibile, Laterza, 2005; Economisti che sbagliano, Laterza, 2010; Breve storia del pensiero economico, Laterza, 2016. 2002an The Wealth of ideas-en italiar edizioak, gero ingelesez edizio hedatu batean argitaratua, Pentsamendu Ekonomikoaren Historiaren Europako Elkartearen Jerome Blanqui saria irabazi zuen. 2018an argitaratu zen Classical Economics Today: Essays in Honor of Alessandro Roncaglia, Marcella Corsi, JA Kregel eta Carlo D'Ippoliti-k zuzenduta.
Yottabit
Yottabit bat 1024 biteko balioa duen informazio unitatea da. Kasu gehienetan, ordea, Yottabyte-rekin (YB), hau da 280 bit-ekin nahasten da. Yb laburtzen da.
Loxigilla noctis
Loxigilla noctis Loxigilla generoko animalia da. Hegaztien barruko Thraupidae familian sailkatua dago.
Vladimir Nabokov
Biografia
Nabokov familiak sorterritik ihes egin behar izan zuen 1917ko Urriko Iraultzaren ondoren. 1919an, Alemaniara erbesteratu ziren Nabokoven senideak, boltxebikeen beldur; Nabokov, berriz, Cambridgeko Unibertsitatean sartu zen.
Obra
Estatu Batuetan, hango paisaia eta jendea aztertu zituen, motelen eta modernitatearen lurraldea. Horrek eraman du kritikari bat baino gehiago Nabokoven paradoxa aipatzera: errusiarra da iparramerikar eleberrigile onena. Paradoxa hori indartu besterik ez zuen egin Nabokovek 1955etik aurrera idatzi zuen obrak.
Hephaistosita
'''Hephaistosita]] =
2011ko Nafarroako Bertsolari Txapelketa
Iruñea
Finala Iruñean ospatu zen, Anaitasuna kiroldegian, 2011eko apirilaren 9ko 17:00etan.
Hans von Marées
Hans von Marées (Elberfeld, 1837ko abenduaren 24a - Erroma, 1887ko ekainaren 5a) alemaniar margolaria izan zen.
Saint-Bernard (Côte-d'Or)
Etxebizitza
2007an 128 etxebizitza zeuden, 126 familiaren etxebizitza nagusia ziren eta 2 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 128etxeak ziren. 126 etxebizitza nagusietatik 115 bere jabearen bizilekua ziren, 10 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 2 etxek bi gela zituzten, 7 etxek hiru zituzten, 31 etxek lau zituzten eta 86 etxek bost zituzten. 112 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 40 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 86 etxetan bat baino gehiago zituzten.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden norbanakoentzako 3 zerbitzu publikoetatik, 1 iturgina zen, 1 eraikuntza enpresa eta 1 ile apaindegia.
La Chapelle (Parisko metroa)
La Chapelle Parisko metroaren geltokia da, n kokatuta dagoena.
Bouillé-Loretz
Diru sarrerak
2009an Bouillé-Loretz udalerrian 466 unitate fiskal zeuden, 1.091,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 13.518 euro zen.
Bidean (Ken Zazpi)
Disko honen musika estiloak rockaren ohiko osagaiak ditu. Taldearen beste disko batzuekin alderatuta, "Bidean"-en gai gehienak oso rockeroak dira, soinu eta erritmoari dagokionez. Salbuespenak badaude ere -"Ilargia" eta "Haizea", esaterako- taldeak zirrikitu gutxi uzten dio disko honetan musika melodiko eta bigunari: "Besarkatu", "Bidean", "Debekatuta", "Iluntzean" eta "Amorrua", besteak beste, doinu indartsu eta erritmo biziko gaiak dira, rockaren muina eta mamia zorrotz gordetzen dutenak.
Urola Kirol Elkartea
Urola Kirol Elkartea Zumarraga eta Urretxuko kirol kluba da. 1971an sortua, egun futbol, eskubaloi eta txirrindularitza sailak ditu. Futbol taldea Gipuzkoako Erregional Preferentean dabil, aurretik Lehenengo Erregionala zena..
Alkerke
Alkerkea (Al Kirkat arabierazko hitzetik) arabiar jatorriko taula-joko bat da, 5x5 taula batean jokatu eta dama-jokoaren aurrekaritzat hartzen dena. Erdi Aroan zabaldu zen Europara eta Alfontso X.a Gaztelakoaren Libro de los juegos delakoan agertzen da.
Strenquels
Diru sarrerak
2009an Strenquels udalerrian 114 unitate fiskal zeuden, 267 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.971 euro zen.
Saint-Claude-de-Diray
Saint-Claude-de-Diray Frantziako udalerri bat da, Loir eta Cher departamenduan dagoena, Erdialdea-Loira Harana eskualdean. 2013an biztanle zituen.
Diru sarrerak
2009an Saint-Claude-de-Diray udalerrian 692 unitate fiskal zeuden, 1.759,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 20.652 euro zen.
Ekonomia jarduerak
2007an zeuden 41 komertzioetatik, 1 erauzte enpresa zen, 2 janari enpresak ziren, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 8 eraikuntza enpresak ziren, 6 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 4 garraio enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 1 informazio eta komunikazio enpresa zen, 2 finantziazio enpresak ziren, 3 higiezinen enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren, 6 administrazio publikoko enpresak ziren eta 4 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.
Gertuen dauden herriak
Diagrama honek gertuen dauden herriak erakusten ditu.
Habib Bourguiba
Habib Burgiba (arabieraz: حبيب بورقيبة Ḥabīb Būrqība; Monastir, 1903ko abuztuaren 3a - ibidem, 2000ko apirilaren 6a) tunisiar politikaria izan zen. Destour alderdiko kidea izan zen hasieran, eta Neo-Destour alderdiko buruzagia geroago (1934); Tunisiaren burujabetzaren alde borrokatu zen. Bi aldiz atxilotua izan ondoan (1946; 1952-1954) Tunisiako burujabetza negoziatu zuen Pierre Mendès Franceren gobernuarekin (1955). Kontseiluko lehendakaria izan zen 1956. urtean, eta Tunisiako Errepublikako presidente bihurtu zen 1957an. Palestinako auziari amaiera emateko egindako proposamenak ez zituzten herri arabiarrek onartu (1965). Burgibaren lehen ministroak, Ben Ali jeneralak, kargutik kendu zuen, eta haren lekua hartu zuen presidentetzan 1987. urtean. Orduz geroztik, Burgiba erretiraturik bizi izan zen Monastirren, hil zen arte.
High Plains Drifter
High Plains Drifter (euskaraz literalki Goi Lautadetako Ibiltaria) 1973ko Clint Eastwood estatubatuar zinema zuzendari eta aktoreak zuzendu eta antzeztutako western filma bat da. Clint Eastwood, Verna Bloom, Marianna Hill, Mitch Ryan, Jack Ging, Ted Hartley, Billy Curtis, Stefan Gierasch eta Geoffrey Lewis aktoreek antzeztu zuten.
Paris Expo Porte de Versailles
Paris Expo Porte de Versailles-ek 228.211 m2 ditu (2.456.440 metro karratu) esposizio esposizioaren, 8 pabilioi, 2 auditorio, 32 bilera gela. Erakusketa zentroak 120 azoka baino gehiago ditu urtero, baita ekitaldiak ere, produktu eta konbentzio ugari. Tour Triangle eraikitzea aurreikusten da, 180 metroko altuera duen beirazko piramidea, gunetik gertu. 120 hotel eta 70.000 metro karratu ditu.
Sundanceko Zinemaldia
Historia
Urtero prentsaurreko askotan aipatu izan den moduan, ez da Hollywooden aurkako zinemaldia.
Rodern (Rappoltsweilerreko kantonamendua)
Ekonomia jarduerak
2000. urtean Rodern udalerrian 30 nekazaritza-ustiategi zeuden, 140 hektarea erabiltzen.
Herbertsmithita
'''Herbertsmithita]] =
Sarako leizeak
Antropologiari dagokionez
Betidanik izan dira ezagutuak, Goi Paleolitoan iadanik udako aterpe gisa erabilia izan baita. Castilla jaunak, kobazuloen lehen zaintzaileak, XX. mende hasieran bertan aurkitutako arrastoak (historiaurreko lanabesak, hezurrak...) gordetzeko ohitura hartu zuen eta bera izan zen leize-zuloak helburu turistiko batekin atondu zituen lehena. Jarraian, 1941ean Jose Miguel Barandiaran etnografo eta arkeologo handiak egindako ikerketei esker, eta baita zenbait urte beranduago Aranzadi Zientzia Elkarteak eta Normand jaunaren taldeak egindakoei esker ere, hainbat aurkikuntza egin ziren, besteak beste:
Geologiari dagokionez
Sarako eta Zugarramurdiko leizeak lotuta daudela dioen kondaira bat badago ere, 1984an egindako ikerketa topografiko batek aurkakoa azpimarratzen du.
Vue
Biztanleria-piramidea
2009an sexu eta adinaren araberako biztanleria-piramidea hau zen:
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 862 ziren, horien artean 709 aktiboak ziren eta 153 inaktiboak ziren. 709 pertsona aktiboetatik 665 lanean zeuden (365 gizon eta 300 emakume) eta 43 langabezian zeuden (10 gizon eta 33 emakume). 153 pertsona inaktiboetatik 63 erretiraturik zeuden, 50 ikasten zeuden eta 40 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Geophis nigrocinctus
Geophis nigrocinctus Geophis generoko animalia da. Narrastien barruko Dipsadidae familian sailkatuta dago.
Doktoregoko Sari Berezia
Saria
Unibertsitate bakoitzak ematen ditu sari hauek urtero, unibertsitatean urte horretan egondako doktorego tesi guztien artean, jakintza-eremu bakoitzeko tesi onenei. Unibertsitate bakoitzak arautzen du saria eta unibertsitateko errektoreak eman ohi ditu. Saria lortzeko doktoregaiak bere tesian "bikain" 10 puntuko kalifikazioa eta "cum laude" aipamena lortu behar du. Saria banatu gabe gera daiteke egondako doktorego tesietatik ezeinek ez badauka saria lortzeko haina kalitaterik.
Angelo Secchi
Angelo Secchi (Reggio Emilia, 1818ko ekainaren 28a - Erroma, 1878ko otsailaren 26a) italiar apaiz eta astronomoa izan zen.
Familia nuklear
Familia nuklearra bikote batek, seme-alabekin nahiz gabe, osatzen duten familia da. Guraso bakarreko familiak ere, gurasoa seme alabekin bakarrik bizi denean hain zuzen, familia nukleartzat jotzen da. Familia nuklearra Mendebaldeko kulturaren ezaugarrietako bat da eta erromatar kulturan nagusi izan zen familia monogamoan du jatorri. Den familia mota txikiena da eta hortik datorkio nuklear izenondoa. Azken hamarkadetan Euskal Herrian bereziki ugaldu den familia mota da, aitona-amonak, gurasoak, seme-alabak eta baita osaba-izebak eta lehengusuak elkarrekin bizi ziren familia zabalen aldean. Munduko beste kulturetan, gainera, beste familia mota batzuk ere badaude, bikoteaz gaindi poligamian edo klan edo komunitate barruko harreman konplexuagoetan oinarritzen direnak.
Umerik gabeko bikoteak
Seme-alabak ezin edo izan nahi ez duten familia motak dira. Orokorrean, batera bizi den bikote batez eratuta dago. Haien erabaki propioa izan daiteke seme-alabak ez edukitzea edota ezintasun fisiologiko baten ondorio izan daiteke. Ezintasun fisiologia hori antzutasuna ren ondorioa izan daiteke bikotekideen arazoak direla eta. Familia mota hauek, seme-alaben absentziaren ondorioz, haien ilobekin gehiago egoteko edo maskotak adoptatzeko joera handiagoa dute.
Izatezko bikoteak
Izatezko bikoteetako kideen arteko lotura afektiboa eta bizikidetzakoa dela eta, batzuetan senar-emazte en antzeko mendekotasun ekonomikoa dakarrela kontuan hartuta, ordenamendu juridiko batzuk arautu egin behar izan dira, bikoteko kideren baten babesgabetasuna saihesteko egoera jakin batzuetan, hala nola bestearen heriotzan, gaixotasunean, etab.
Dibortzioa
Dibortzioak eztabaida handiak sortu ditu hainbat herrialde katolikoetan, Eliza Katolikoak ez duelako dibortzioa posibletzat hartzen. 2011ko Maiatzaren 28an Malta izan zen Europar Batasuneko azken herrialdea, erreferendum baten ostean, dibortzioa legeztatu zuena, %52ko laguntzarekin.
Umeak munduratzea
Seme-alaben zaintza eta jagoletza mota desberdinak aurki ditzakegu: zaintza indibiduala, gurasoetako bat seme-alabekin bizi dena eta beste gurasoa bisita-erregimen bat esleitzen zaio, mantenu pentsioa ordainduz; zaintza partekatua, bi helduak haurrekin bizi dira, bakoitza bere etxean, eta asteko edo hamabostaldika txandakatzen dira, mantenu-pentsiorik egon gabe; zaintza partekatua anai-arrebak bananduz, oso zaila da baina posible izan daiteke epaile batek hori erabakitzea, seme-alaba bat baino gehiago badago, batzuk guraso batekin bizi dira eta besteak beste gurasoarekin. Azkenik, hirugarren baten zaintza, salbuespeneko da, aitona-amonak baita erakunderen bat ere, haurren kargu egiten direnean gertatzen da, beste aukera mesedegarriagorik ez badago eta epaileek hartzen dute erabaki hori.
Etxebizitza
Etxebizitza bi motatakoa izan daiteke, hala nola familia bakarreko etxebizitza eta familia anitzekoa. Familia bakarreko etxebizitza da blokean familia bakarra bizitzea; aitzitik, familia anitzeko etxebizitza batean, eraikin berean familia bat baino gehiago bizi dira. Normalez, bakarreko etxebizitzak aurkitzen dira herrietan edo hiriaren kanpoaldean. Anitzeko etxebizitzak berriz, ohikoena da hirietan edo populazio handiko lekuetan aurkitzea.
Beireko jauregia
Historia
Ezpeleta Beireko kondeetakoa da, eta Armagintzako Kaporalgo gisa ageri da Nafarroako Erresumako nomina ofizialean. 1457an, Joan II.ak Beire eta Donamartiriko jaurerria eman zion, jurisdikzioarekin eta gainerako eskubideekin, Bernart Ezpeletari. 1548an Migel Ezpeletakoa, Jatsu eta Xabierrekoak bere etxerako armagintzako lurmuturraren prerrogatibak eskuratu zituen, gorteetarako deia egiteko eskubidearekin. Bere ondorengoak, Leon Ezpeletakoak, 1568an urteko 30 000 marabediko oheratzea lortu zuen, 1596an bere seme Migel Ezpeletakoak gozatu zuena, eta 1616az geroztik, bere oinordeko Ignacio Antonio Ezpeletakoak. 1660an Leon Ezpeletakoa Goñiri eman zioten. Haren oinordeko Migel Ezpeletakoak 1686an eskatu zuen jauregia armagintzako kaporalgo gisa jasotzea Errege Liburuetan. 1719an, Agustin Ezpeletakoa, Goñi eta Amatriaingoa auzitan jarri ziren erantsitako ondasunen salbuespenagatik. Kuartelei aurre egiteko eskaera egin zuen, 1781ean Jokin Ezpeletakoa, Galdiano eta Arradakoak, eta bere anaia Jose Ezpeletakoa Ezpeleta Beireko kondea sortu zuen Karlos IV.a Borboikoak 1797an.
Esklerosi anizkoitz
Elkarteak
Gainera, gaixotasuna barreiatzen saiatzen dira, hau da, mundu guztiak ezagutzeko aukera izatea. Busti zaitez!-en antzeko kanpainak antolatzen dituzte, dirua jasotzeko eta jendea kontzientziatzeko.
Club Atletico Vianes
Futbol Zelaia
Club Atlético Vianések Vianako Printze Udal Futbol Zelaian jokatzen du, 500 ikusleentzako tokia duena.
La Oreja de Van Gogh
La Oreja de Van Gogh Donostiako musika taldea da. Haien ibilbide musikala 1996n hasi zen formalki, eta Pablo Benegas, Álvaro Fuentes, Xabi San Martín, Haritz Garde eta Amaia Montero izan ziren haren lehen partaideak. Azken horrek 2007an taldea utzi eta bakarkako ibilbidean hasita, 2008an Leire Martínezek ordezkatu zuen.
Pop talde gisan ezagutzen bada ere, ranchera, bossa nova, dance, musika elektronika eta rock generoak ere ukitu dituzte.
Lehenengo postura heltzea lortu dute herrialde askotan abesti hauei esker: «El 28», «Soñaré», «Cuéntame al oído», «Cuídate», «París», «La playa», «Pop», «Soledad», «Mariposa», «Puedes contar conmigo», «20 de enero», «Rosas», «Muñeca de trapo», «Dulce locura», «En mi lado del sofá», «El último vals», «Inmortal», «Jueves», «Europa VII» «La niña que llora en tus fiestas», «Cometas por el cielo», «El primer día del resto de mi vida», «Verano», «Diciembre», «Estoy contigo», «La Chica Del Espejo».
1996: Amaia Monteroren etorrera eta Izengabeak
Pablo Benegasek Amaia Montero ezagutu zuen lagun arteko afari batean. Amaiak abestu ondoren Benegasek taldearekin proba egitea eskatu zion. Nahiz eta Amaiak ezezagunen aurrean abestera uko egin, azkenean proba egin zuten eta denok ados egon ziren taldeko kantaria izan zedin. Taldeak izen bat lortzen zentratu zen, eta kafe eta gorabehera askoren ondoren. La Oreja de Van Gogh hautatu.
2000: El Viaje de Copperpot
“Dile al Sol” lehen diskoaren arrakastaren ostean, haien bigarren diskoan lan egiten hasi ziren. “El viaje de Copperpot” Du Manoir estudioan grabatu zen, Landa frantsesetan, eta Neil Walker ingelesa izan zuten produktore bezala. Los Goones pelikula ikusten hari zirela aukeratu zuten bigarren disko honen izena. Pelikulan agertzen den altxor bilatzailean, Chester Copperpot-en inspiratu ziren izena hautatzeko.
2003: Lo que te conté mientras te hacías la dormida
Nahiz eta denboraldi batez gelditu, 2005ean Viña del Mar jaialdira joan ziren Chilen. Ikusleek La Oreja de Van Goghen ikustaldia Gaviota de Plata sariarekin ohoratu zuten.
2009: Nuestra casa a la izquierda del tiempo eta Un viaje al Mar Muerto
2009ko irailean Tony Aguilarrek Los cuarenta principales-en bidez “Cuéntame al oído” haien single berria aurkeztu zuen, haien lehenetariko abestia zen, baina orain orkestra batez lagunduta. Irailaren 12an disko berriaren izena argitara eman zen: “Nuestera casa a la izquierda del tiempo”. Laster urrezko diskoa bihurtu zen 30.000 kopia saldu ondoren. Disko honek abesti zaharrak eta beste zenbait berri biltzen zituen.
2009an taldeak Israelera bidaiatu zuten, Itsaso hilaren ertzean kontzertu bat grabatzeko, orkestra baten laguntzaz, horrela aurkeztu zuten haien disko berria. Han zeudela, “Jueves” David Broza abeslari islamiarrarekin abestu zuten habrearez, eta Mira Awad abeslari arabiarrarekin arabieraz abestu zuten.
“Un viaje al Mar Muerto” 2010ko apirilaren 10 eta 11 argitaratu zen Madril eta Bartzelonan. 22 aste ostean “Nustra casa a la izquierda del tiempo” salgaien top 3ra heltzea lortu zuen. Apirilaren 13an diskoaren aurkezpen bat, pelikularen DVDa eta argazkiz osatutako liburuxka bat argitaratu zuten.
2016: El planeta imaginario
2016ko irailaren 10ean, “Verano” deituriko abestia atera zuten, haien hurrengo eta seigarren albumaren aurrerapen bezala. Abesti horrek arrakasta handia izan zuen eta lehen postua lortu zuen Hego Amerikako hainbat herrialdetan, hala nola, Kolonbia, Peru, Txile eta Argentina.
Diskografia
Leire Martínezekin:
Taldekideak
Hauek dira taldeko kideak:
Mariestad
Historia
Karlos dukeak (gerora Karlos IX.a Suediakoa izango zenak) sortu zuen hiria 1583an eta Maria ematzearen omenez jarri zion izena, "Mariaren hiria". Maria lehen aldiz etorri zenean idi gorri bat ikusi zuen uretatik ateratzen eta hori bihurtu da Mariestaden armarri.
Foruzaletasun
Bigarren Karlistaldiaren ostean, foruak kendu zituztenean, agertu zen horien aldeko mugimendu politiko-kultural gisa foruzaletasuna, karlismotik eta berorren dinastia arazotik urrunduz. Hala ere, Lehen Karlistaldiaren ondoren hasi zen indarra hartzen, orduan foruzaletasun liberala agertu baitzen, berez, Espainiako konstituzioa auzitan jartzen ez zuena. Azken aldiz, foruak ezabatu zituzten urte berean sortu zuten Madrilen La Paz foruen defentsarako aldizkari politikoa (1876). Arturo Kanpionek, mugimenduaren eragile nagusietako bat izan zenak, aldizkari horretan Iruñean Nafarroako Euskal Elkargoa elkartea sortzea proposatu zuen. Elkartea apolitikoa eta euskaltzale bazen ere, kide nabarmenen joera foruzale erradikala izan zen. El Arga egunkariaren bidez aurrenik (1880-81) eta Lau-Buru egunkariaren bitartez ondoren (1882-86) ideologia berria bultzatu zuten. Nafarroako foruzaleak alderdi politiko gisa antolatu ziren, Alderdi Foruzalea (Partido Fuerista) delakoan, eta udal-hauteskundeetan garaile izan ziren 1881ean eta 1884an.
Puy-Saint-Vincent
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 188 ziren, horien artean 155 aktiboak ziren eta 33 inaktiboak ziren. 155 pertsona aktiboetatik 148 lanean zeuden (78 gizon eta 70 emakume) eta 7 langabezian zeuden (2 gizon eta 5 emakume). 33 pertsona inaktiboetatik 14 erretiraturik zeuden, 6 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
Ekonomia jarduerak
2009an zeuden 15 establezimendu komertzialetatik, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 2 120 m2 baino gutxiagoko dendak, 1 okindegi zen, 1 liburu denda zen eta 9 kirol-dendak ziren.
Payra-sur-l'Hers
Diru sarrerak
2009an Payra-sur-l'Hers udalerrian 81 unitate fiskal zeuden, 186,5 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 12.422 euro zen.
Saint-Cyr-du-Gault
Ekonomia
2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 121 ziren, horien artean 93 aktiboak ziren eta 28 inaktiboak ziren. 93 pertsona aktiboetatik 87 lanean zeuden (49 gizon eta 38 emakume) eta 6 langabezian zeuden (2 gizon eta 4 emakume). 28 pertsona inaktiboetatik 10 erretiraturik zeuden, 12 ikasten zeuden eta 6 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.
NGC 213
NGC 213 galaxia espiral bat da, Pisces konstelazioan. William Herschelek aurkitu zuen n.
Kibibyte
Sistema internazionala (SI) eta byte terminoaren bilakaera
Informatikaren testuinguruan kilobyteren terminoa hasieratik erabiltzen zen 2 10 balioarekin, 1000-ra hurbiltzen delako. Konputagailuen hedatzearekin batera, sistema internazionalak definitutako aurrizkiaren erabilera desegokia ere zabaldu zen, informatika adituetatik erabiltzaile arruntetaraino. Hau dela eta kilobyte bat 1024 byterekin lotzen da nahiz eta 1000 byte da.
Hamelin
Hamelingo txirularia
Gaur egun Hamelingo alde zaharra ikusteko modurik erakargarriena "txirulariaren bidea" jarraitzea da. Zuriz margoturiko arratoiak jarraitzea besterik ez dago.
Historia
Hamelinen historia 851 urtean sorturiko monasterio batekin hasten da. Monasterioaren inguruan herrixka sortuz joan zen eta XII mendean dagoeneko herri eskubideak jaso zituen. Txirulariaren istorioa 1284 urtean jazotako gertaera baten oinarrituriko kondaira dela diote.
Tauriac (Lot)
Diru sarrerak
2009an Tauriac udalerrian 155 unitate fiskal zeuden, 350 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 16.728 euro zen.